1962.01.24

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 17η

Τετάρτη 24 Ἰανουαρίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.45′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Κεφαλογιάννης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως μὲ τὴν ἑξῆς διόρθωσιν: Εἰς τὴν σελίδα 14 παρελείφθη ἡ ἑξῆς διακοπή: «Λ. Μπουρνιᾶς: Προκύπτει ἐκ τοῦ νόμου, ὅτι χωρεῖ δίωξις καὶ ὅταν δὲν ἐπῆλθε βλάβη ὑλική;» καὶ τὸ «Λ. Μπουρνιᾶς» νὰ διορθωθῇ: «Ν. Μπακόπουλος». Χθὲς περὶ ὥραν 11ην πρωϊνὴν παρεδόθη εἰς τὸ γραφεῖόν μου, τηλεγράφημα τοῦ βουλευτοῦ κ. Τσαρουχᾶ παραδοθὲν εἰς τὸ τηλεγραφεῖον Καβάλας τὴν 19ην ὥραν τῆς 22ας τρέχοντος, δι’ οὗ γνωρίζει, ὅτι μὴ δυνάμενος νὰ παραστῇ εἰς ψηφοφορίαν ψηφίζει ὑπὲρ τῆς προτάσεως δυσπιστίας πρὸς Κυβέρνησιν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμφωνίας μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, Παγκοσμίου Ὀργανώσεως Ὑγείας καὶ Ἱδρύματος τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν διὰ τὴν παιδικὴν ἡλικίαν, ὡς καὶ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 91)26.5.1960, 44) 20.3.1961 καὶ 150)5.10.1961 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀφορωσῶν εἰς τὴν ἵδρυσιν καὶ λειτουργίαν τῆς Πει-

ραματικῆς Ὑγειονομικῆς Μονάδος

(Π.Υ.Μ.)».

Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Γαρουφαλιᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Βοβολίνης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Βογιατζῆς, Δ. Καρατζένης, Σ. Πολυζωγόπουλος, Χ. Ἐρμείδης, Μ. Μυριδάκης καὶ Χ. Κανδυλιάρης καταθέτουσιν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος», Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Περρωτῆς, Ι. Βαρβιτσιώτης, Ε. Ἀλιπράντης καὶ Ι. Γουλανδρῆς καταθέτουσιν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ἀθανασίου καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Λιάκος καὶ Ι. Προκοπίδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Καρασπήλιος, Χ. Ἀθανίτης καὶ Σ. Πολυζωγόπουλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4516)11.1.1962 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὸ Ταχυδρομικὸν Ταμιευτήριον διὰ τὴν δανειοδότησιν τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου Κορινθίας μέχρι ποσοῦ δραχ. 4.000.000. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Μακρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Μυτιλήνης, αἰτοῦντος ὅπως ὁ δειγματοληπτικὸς ἔλεγχος ἐλαιολάδου, διενεργῆται ἐν τῷ τελωνειακῷ χώρῳ, τόπον προορισμοῦ ἐλαιολάδου καὶ οὐχὶ εἰς ἀποθήκας εἰσαγωγέων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Π. Λυκουρέζος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Δημοπούλου, Παναγοπούλου, Ἀσπρούλη κλπ. ἰδιοκτητῶν νέων Σταφιδοφυτειῶν, κατοίκων Κοινότητος Κορυφασίου–Πυλίας, αἰτουμένων ἴσην μεταχείρισιν νομιμοποιήσεως αὐτῶν μὲ τῶν περιφερειῶν Ἠλείας καὶ Κορινθίας. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Κ. Τρικούπης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ἰδιοκτητῶν Φορτηγῶν Ἀνατρεπομένων Αὐτοκινήτων Δημοσίας Χρήσεως Τριχωνίδος — Βάλτου–Ξηρομέρου «Ὁ Ἅγιος Γεώργιος», διαμαρτυρομένου διὰ μετατροπὴν αὐτοκινήτων χορηγηθέντων ὑπὸ Νομαρχίας Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας δι’ ἐξυπηρέτησιν ἀγόνων γραμμῶν τοῦ ἐν λόγῳ Νομοῦ εἰς ἀνατρεπόμενα κλπ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Κ. Χιωτάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν κατασκευὴν δευτέρας ὁδοῦ Χανίων–Σούδας πρὸς ἀποσυμφόρησιν τῆς ὑπαρχούσης κλπ.

§6Κ. ΧΙΩΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὰ δυστυχήματα εἰς τὴν ὁδὸν Χανίων–Σούδας διαρκῶς πληθύνονται καὶ τοῦτο διότι ὁ λιμὴν τῆς Σούδας ἐξυπηρετεῖται διὰ τῆς ὁδοῦ αὐτῆς καὶ ἡ ὅλη κίνησις γίνεται διὰ τῆς ὁδικῆς αὐτῆς ἀρτηρίας. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον γίνονται τὰ δυστυχήματα εἶναι, ὅτι ἡ ὁδὸς εἶναι στενὴ καὶ ἄνευ πεζοδρομίου. Ἐπειδὴ εἶναι ἀνεπίτρεπτος ἡ διαπλάτυνσίς της ἐπιβάλλεται ἡ κατασκευὴ νέας ὁδοῦ μήκους 6 χιλιομέτρων. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν πότε θὰ χορηγήσῃ τὰς πιστώσεις διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς νέας αὐτῆς ἀρτηρίας.

§7Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τὰ δυστυχήματα, εἰς Χανιά, εὐτυχῶς, ἐμειώθησαν τὸ 1961 εἰς 57 ἔναντι 85 τοῦ 1960. Τὰ δυστυχήματα ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Χανίων–Σούδας κατὰ τὸ 1961 ἦσαν 5. Ὅπως ξέρετε, τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν αὐτοκινητιστικῶν δυστυχημάτων, ὀφείλεται εἰς ἀπροσεξίας τῶν ὁδηγῶν καὶ τῶν πεζῶν. Ὁ φόρτος κυκλοφορίας τῆς ὁδοῦ αὐτῆς, ἀνέρχεται ἡμερησίως εἰς 900 αὐτοκίνητα. Τὸ ὁδόστρωμα τῆς ὁδοῦ εἶναι εἰς πολὺ καλὴν κατάστασιν. Τὸ πλάτος εἶναι 6,5 ἕως 7 μέτρα, ἔχει δὲ περιθώριον νὰ δεχθῇ ἀκόμη μίαν ηὐξημένην κυκλοφορίαν. Ἡ δαπάνη διὰ τὴν δημιουργίαν δευτέρου κλάδου ὑπολογίζεται, ὅτι θὰ περάσῃ τὰ 10 ἑκατομμύρια δραχμάς, καὶ δὲν προβλέπω εἰς τὸ πολὺ ἐγγὺς μέλλον, ὅτι θὰ εἶναι εἰς θέσιν τὸ Ὑπουργεῖον νὰ χρηματοδοτήσῃ τὴν κατασκευὴν τοῦ κλάδου αὐτοῦ ποὺ ζητεῖτε.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Χιωτάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν τουριστικὴν ἀξιοποίησιν τοῦ φαραγγίου Σαμαριᾶς–Χανίων κλπ.

§9Κ. ΧΙΩΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὰ Χανιά, ὁμολογουμένως, ὑπάρχουν ἐξαιρετικαὶ φυσικαὶ καλλοναί. Μία ἀπὸ τὰς πιὸ φημισμένας εἶναι καὶ τὸ φαράγγι τῆς Σαμαριᾶς καὶ κοντὰ τὸ σπήλαιον τοῦ Ὁμαλοῦ, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ ὀροπεδίου Ὁμαλοῦ τοῦ Νομοῦ Χανίων. Διὰ νὰ φθάσῃ, ὅμως, κανεὶς ἐκεῖ, θὰ πρέπει τὸ ὀλιγώτερον νὰ γίνῃ ἀλεξιπτωτιστής, διότι τὸ ὁδικὸν δίκτυον δὲν προσφέρεται διὰ τὴν κίνησιν, οὔτε τῶν τουριστῶν, ἀλλὰ οὔτε καὶ γενικώτερον τῶν ὀχημάτων. Αἱ φυσικαὶ αὐταὶ καλλοναὶ θὰ ἠμποροῦσαν νὰ συντελέσουν θαυμάσια εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας τοῦ Νομοῦ Χανίων, καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς περιοχῆς αὐτῆς, ἡ ὁποία μαστίζεται τὰ τελευταῖα χρόνια ἀπὸ οἰκονομικὴν κρίσιν. Εἶναι ἀνάγκη διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀξιοποιηθῇ τουριστικῶς ἡ περιοχή, νὰ ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδός, ἡ ὁποία ἄγει ἀπὸ Φουρνὲ εἰς τὴν Λάκκαν καὶ ἐν συνεχείᾳ ἡ τουριστικὴ ὁδὸς μέχρι τῆς εἰσόδου τοῦ Φαραγγιοῦ Σαμαριᾶς, ὥστε νὰ ἠμπορῇ νὰ ἀνέλθῃ μέχρις ἐκεῖ κανεὶς ἄνετα. Ἡ ὁδὸς ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον εἶναι μία ὁδὸς ἀγροτική, ἡμιονική, εἰς τὴν ὁποίαν δύσκολα κινοῦνται ἐπιβατικὰ αὐτοκίνητα. Ἐρωτῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν καὶ παρακαλῶ νὰ ἀπαντήσῃ, τί σκέπτεται νὰ γίνῃ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπισκευὴν τῆς πρώτης ὁδοῦ καὶ τὴν κατασκευὴν τῆς δευτέρας ὁδοῦ. Διότι τὰ ἐπαρχιακὰ Ταμεῖα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφαιρέσουν κονδύλια σχετικῶς μὲ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν περιοχῶν αὐτῶν. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, ἴσως, δὲν ἀφορᾷ ἐσᾶς αὐτό, ἐπιβάλλεται ἡ κατασκευὴ δύο περιπτέρων.

§10Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ἡ ἐπισκευὴ τῆς πρώτης ὁδοῦ καὶ ἡ κατασκευὴ τῆς δευτέρας, τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε, κ. συνάδελφε, δὲν συμπεριελήφθησαν εἰς τὸ πρόγραμμα τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοποιΐας, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖται ἀπὸ τὰς μονάδας τοῦ μηχανικοῦ, διότι προεκρίθησαν πέντε ἄλλαι ἐπαρχιακαὶ ὁδοὶ εἰς τὸν Νομὸν Χανίων ὡς μεγαλυτέρας συγκοινωνιακῆς σημασίας. Ἡ εὐθύνη διὰ τὰς ὁδοὺς αὐτὰς ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ἐπαρχιακοῦ Ταμείου, τὸ ὁποῖον ἀναλόγως τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων ποὺ ἔχει θὰ ἀποφασίσῃ, ἐὰν θὰ τὰς περιλάβῃ εἰς τὸ ἰδικόν του πρόγραμμα. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν πρότασιν διὰ τὴν κατασκευὴν δύο περιπτέρων, φαντάζομαι, ὅτι θὰ σᾶς ἀπαντήσῃ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός.

§11Κ. ΧΙΩΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀπάντησις ποὺ ἐδόθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν δὲν εἶναι ἱκανοποιητική, διότι παραπέμπει τὸ ζήτημα τῆς κατασκευῆς τῶν ὁδῶν αὐτῶν εἰς τὰς Ἑλληνικὰς Καλένδας. Διότι πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν, ὅτι ὑπάρχει πλήρης ἐγκατάλειψις τῆς Κρήτης καὶ τῆς ὑπαίθρου γενικώτερον.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν κατασκευὴν τοῦ Σταθμοῦ Ἁγίου Ἐλευθερίου τῶν Ἠλεκτρικῶν Σιδηροδρόμων.

§13Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ φημολογούμενον, ὅτι τὸ Εἰδικὸν Ταμεῖον Μονίμων Ὁδοστρωμάτων, ἐχρηματοδότησεν τὴν δαπάνην ἐκ 2,5 ἑκατομμυρίων δραχμῶν τὴν κατασκευὴν τοῦ Σταθμοῦ Ἁγίου Ἐλευθερίου τῶν Ἠλεκτρικῶν Σιδηροδρόμων, ἐπέρασεν καὶ εἰς τὴν χρονογραφικὴν στήλην ἀθηναϊκῆς ἐφημερίδος. Παρακαλῶ, ὁ κ. Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν πράγματι ἔλαβε χώραν τοιαύτη χρηματοδότησις, καὶ ἐν καταφατικῇ περιπτώσει, ποῖος εἶναι ὁ τύπος καὶ ἡ ἔννοια τῆς χρηματοδοτήσεως αὐτῆς, καθὼς καὶ πῶς δικαιολογεῖται ἡ ἐνέργεια τῆς χρηματοδοτήσεως τῶν Ἠλεκτρικῶν Σιδηροδρόμων ἀπὸ τὸ Ταμεῖον Μονίμων Ὁδοστρωμάτων.

§14Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τὸ Ταμεῖον Μονίμων Ὁδοστρωμάτων, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν κατασκευὴν τοῦ σταθμοῦ τοῦ Ἁγίου Ἐλευθερίου. Ὁ σταθμὸς ἐγένετο ὑπὸ τῆς Η.Ε.Σ., διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν κατοίκων καὶ τὴν μείωσιν τοῦ κυκλοφοριακοῦ φόρτου τῆς γραμμῆς. Αὐτό, ὅπως προβλέπεται κατὰ τὰ κεκανονισμένα, ἦτο μία ὑπόθεσις, ἡ ὁποία ἀπησχόλησεν τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων, τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν, τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, καὶ τὴν Η.Ε.Σ. ἀπὸ τὸ 1955 καὶ διηυθετήθη χωρὶς τὴν ἀνάμειξιν τοῦ Ταμείου Μονίμων Ὁδοστρωμάτων.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 6. Διαγράφεται. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 7. Ὁ κ. Κιτσίκης ἔχει τὸν λόγον. Ἀπών. Διαγράφεται. Ὁ κ. Γρ. Λαμπράκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, σχετικῶς μὲ τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν λειτουργίαν τῆς διώρυγος τῆς Κορίνθου.

§16Γ. ΛΑΜΠΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν διώρυγα κατ’ ἐπανάληψιν παρετηρήθησαν κατολισθήσεις μὲ ἀποτέλεσμα τὴν δυσχέρειαν ἢ τὴν κατάπαυσιν τῆς κυκλοφορίας. Ἐπειδὴ καὶ προσφάτως παρετηρήθησαν καὶ ρήγματα, μὲ ἀποτέλεσμα κατάπαυσιν τῆς κυκλοφορίας καὶ ἐπειδὴ εἰς τὴν προηγουμένην Βουλὴν ἐκυκλοφόρησαν πληροφορίαι, ὅτι ἡ ἑταιρεία, ποὺ διαχειρίζεται καὶ ἐκμεταλλεύεται τὴν διώρυγα, προτείνει τὴν δημιουργίαν ἔργων βελτιώσεως τῆς διώρυγος καὶ συνεπῶς τῆς κυκλοφορίας, μὲ ἐπακόλουθον τῆς προτάσεως αὐτῆς τὴν παράτασιν τῆς λήξεως τοῦ προνομίου τῆς ἐκμεταλλεύσεως ὑπὸ τῆς ἑταιρείας τῆς διώρυγος, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, παρακαλῶ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μᾶς εἴπῃ, ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς κυκλοφορίας εἰς τὴν διώρυγα.

§17Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τὴν τελευταίαν φορὰν ποὺ ἀπηγορεύθη ἡ ναυσιπλοΐα ἐκ τῆς διώρυγος ἐγένετο προληπτικῶς, διότι κἄποιος ὄγκος χωμάτων ἐφαίνετο ὕποπτος. Δὲν ἔχουν ἀρχίσει, τοὐλάχιστον ἀπὸ ὅ,τι γνωρίζω, διαπραγματεύσεις μεταξὺ ἑταιρείας καὶ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Πάντως, γίνονται ἐρευνητικαὶ ἐργασίαι, ἀρκετὰ σημαντικαί, μὲ δαπάνην 8.000.000 δραχ., παρὰ τῆς ἑταιρείας, ὥστε νὰ διαπιστωθῇ ὁ καλλίτερος τρόπος ἐξασφαλίσεως τῆς διώρυγος καὶ συγχρόνως διὰ νὰ προσδιορισθῇ, τὸ κόστος τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἐξασφάλισιν αὐτήν. Μετὰ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐρευνητικῶν αὐτῶν ἐνεργειῶν, δὲν ἀποκλείεται νὰ ἀντιμετωπίσωμεν βελτίωσιν τῶν συνθηκῶν ναυσιπλοΐας τῆς διώρυγος, ἐὰν ἐπέλθῃ κἄποια συμφωνία μεταξὺ τῆς ἑταιρείας καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Συγχρονισμός, ὅμως, τῆς διώρυγος, ὑπὸ τύπον νὰ διαπλατυνθῇ, πρέπει, μᾶλλον, νὰ ἀποκλεισθῇ, διότι ἀπαιτεῖ μίαν δαπάνην 500 ἑκατομμυρίων, ἡ ὁποία, ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατεθῇ.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αʹ Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Συμφωνίας τῆς συνιστώσης σύνδεσιν μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν σχετικῶν πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς».

§19Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὸ ἄρθρον 57 τοῦ Συντάγματος, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Κανονισμοῦ, πρέπει πᾶν σχέδιον νόμου ἢ πᾶσα πρότασις νόμου νὰ κατατίθεται, νὰ ἐκτυποῦται, νὰ διανέμεται καὶ κατόπιν νὰ ἀρχίζῃ ἡ συζήτησις ἐπ’ αὐτῶν. Βεβαίως, τύποις, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου κυροῖ μίαν σύμβασιν συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Εἰς τὴν πραγματικότητα, ὅμως, δὲν πρόκειται περὶ ἁπλῆς συμβάσεως, διότι εἰσάγεται ὡς ἐσωτερικὸν δίκαιον μέγας ἀριθμὸς διατάξεων τῆς Συμβάσεως τῆς Ρώμης, ὅπως εἶναι αἱ διατάξεις διὰ τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα καὶ σωρεία ἄλλων διατάξεων, ὅπως τοῦ ἄρθρου 6 διὰ τὸ κοινὸν τελωνειακὸν δασμολόγιον. Τὸ ἄρθρον 14 προβλέπει μείωσιν δασμῶν. Ἔχω σειρὰν διατάξεων ὅπως τὸ ἄρθρον 20, τὰ ἄρθρα 33, 32, τὰ ἄρθρα 41 καὶ 42. Αὐτὰ πρόκειται νὰ ἀποτελέσουν ἐσωτερικὸν δίκαιον. Κατέβαλα μίαν προσπάθειαν νὰ ἔχω τὸ κείμενον, ἀλλὰ δὲν ἔχω τὰ παραρτήματα. Δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ Γερμανικὸν κείμενον νὰ εἶναι τὸ αὐθεντικόν. Νομίζω, ὅτι λόγω τῆς σοβαρότητος τοῦ θέματος θὰ πρέπει νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις διὰ νὰ διανεμηθῇ καὶ ἡ Συμφωνία τῆς Ρώμης.

§20Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντον.). Ἤθελον, πρῶτον νὰ κάμω μίαν μικρὰν διόρθωσιν εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἠλιοῦ, διὰ τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα. Εἰς αὐτὴν εἰδικῶς τὴν περίπτωσιν δὲν ἔχει δίκαιον, διότι ἀναφέρονται τὰ προϊόντα αὐτὰ καὶ εἰς τὸ παράρτημα 2, τὸ ὁποῖον περιέχεται εἰς τὴν ὑπὸ κύρωσιν συνθήκην. Δέχομαι, ὅμως, ὅτι εἰς πλεῖστα σημεῖα γίνεται ἀναφορὰ εἰς τὴν Συνθήκην τῆς Ρώμης, τὴν ὁποίαν δυνάμεθα νὰ προϋποθέσωμεν, διότι, ὡς γνωστόν, πρῶτον, ἐφρόντισεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ὑποβάλῃ πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν μίαν λεπτομερεστάτην περίληψιν τῶν διατάξεων τῆς ὑπὸ κρίσιν καὶ κύρωσιν συνθήκης, ἐν τῆ ὁποία, περιλήψει, γίνεται καὶ ἔκθεσις τῆς οὐσίας τοῦ προβλήματος καὶ δεύτερον, διότι ἡ Συνθήκη τῆς Ρώμης εἶχε τυπωθῆ μετὰ τῶν παραρτημάτων αὐτῆς εἰς τὴν Ἑλληνικήν, ἀπὸ τὸ Ἐθνικὸν Τυπογραφεῖον. Καὶ πᾶς βουλευτὴς ἐπιθυμῶν νὰ τὴν ἀναγνώσῃ, δύναται νὰ τὴν ἀναγνώσῃ. Ἐπὶ πλέον νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι κἂν ἀνάγκη περὶ πραγμάτων, τὰ ὁποῖα εἶναι πασίδηλα καὶ τὰ ὁποῖα γνωρίζει πᾶς ὁ βουλόμενος νὰ τὰ γνωρίζῃ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνεται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν λεπτομερὴς συζήτησις. Ἡ Συνθήκη τῆς Ρώμης ἔχει ἐκδοθῆ εἰς ἁπάσας τὰς γλῶσσας τοῦ κόσμου μετὰ τῶν παραρτημάτων της. Ἔχει ἐκδοθῆ καὶ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν καὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι δύνανται νὰ λάβωσι γνῶσιν αὐτῆς. Ἐνόμιζα, ὅτι ἦτο περιττὸν νὰ φέρωμεν καὶ νὰ διανείμωμεν περὶ τὰς 400 σελίδας, ἐκ τῶν ὁποίων ἐνδιαφέρουν μόνον οἱ 10–15. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν ἔννοιαν καὶ ἐν προκειμένῳ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. συναδέλφου.

§21Η. ΗΛΙΟΥ. Τὸ Σύνταγμα καὶ ὁ Κανονισμὸς καὶ τὰ σχετικά του ἄρθρα προβλέπουν, ὅτι πρέπει νὰ τίθενται ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα θὰ ἰσχύσουν μετέπειτα ὡς νόμοι καὶ θὰ ἀποτελέσουν δίκαιον. Δὲν εἶναι δυνατὸν βάσει τοῦ τεκμηρίου τῆς γνώσεως νὰ συζητῶμεν. Τὸ ἄρθρον 57 τοῦ Συντάγματος ὁμιλεῖ σαφῶς, ὅτι τὰ κείμενα πρέπει νὰ διανέμωνται πρὸ τῆς συζητήσεως διὰ νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν ἡ Βουλή. Νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως διὰ νὰ διανεμηθοῦν τὰ κείμενα, νὰ λάβωμεν γνῶσιν τούτων καὶ μετὰ ταῦτα νὰ συζητήσωμεν τὴν ὑπὸ κρίσιν συμφωνίαν.

§22Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι αἱ διατάξεις τῆς Συνθήκης τῆς Ρώμης εἰς τὰς ὁποίας ἀναφέρεται τὸ νομοσχέδιον, θὰ καταστοῦν ἐσωτερικὸν δίκαιον. Νομίζω καὶ ἐγώ, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχουν διανεμηθῆ τὰ κείμενα τῆς Συνθήκης, νὰ ἔχωμεν λάβει γνῶσιν διὰ νὰ συζητήσωμεν καὶ ἀποφασίσωμεν. Δὲν ἐπιζητοῦμεν νὰ κωλυσιεργήσωμεν. Δι’ αὐτὸ προτείνω μίαν μέσην λύσιν νὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐντὸς τῆς αὔριον νὰ φέρῃ ἐὰν ὄχι τὴν Συνθήκην, τοὐλάχιστον τὰς διατάξεις τῆς Συνθήκης, εἰς τὰς ὁποίας ἀναφέρεται ἡ συμφωνία, τὴν ὁποίαν συζητοῦμεν.

§23Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ κυκλοφορήσῃ ἡ συμφωνία τῆς Ρώμης. Νομίζω, ὅμως, ὅτι πλεῖστοι τῶν κυρίων συναδέλφων γνωρίζουν τὸ κείμενον τῆς Συνθήκης. Ἐὰν τὸ Ἐθνικὸν Τυπογραφεῖον δὲν ἔχῃ ἐπαρκῆ ἀντίτυπα, θὰ ζητήσω νὰ ἐκτυπωθοῦν καὶ νὰ διανεμηθοῦν εἰς τοὺς κ.κ. συναδέλφους.

§24Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ θέμα δὲν εἶναι τυπικόν. Ἅπτεται τῆς οὐσίας τοῦ θέματος. Ὑποχρεοῦσθε μέχρις αὔριον, νὰ διανείμητε τὰ σχετικὰ ἄρθρα τῆς Συμφωνίας τῆς Ρώμης διὰ νὰ προχωρήσῃ ἡ συζήτησις. Διότι, ἐὰν συνεχισθῇ ἡ συζήτησις, χωρὶς νὰ ἔχωμεν λάβει γνῶσιν τῶν κειμένων τῆς Συμφωνίας τῆς Ρώμης, συζητοῦμεν ἀντισυνταγματικῶς.

§25Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Τὸ θέμα, κ. συνάδελφε, δὲν εἶναι ἀντισυνταγματικόν, ἀλλὰ τυπικόν. Πάντως θὰ κάμω τὸ πᾶν διὰ νὰ διανεμηθῇ ἡ Συμφωνία τῆς Ρώμης. Πάντως σᾶς πληροφορῶ, ὅτι αὕτη εἶναι σύμπλεγμα διατάξεων καὶ θὰ εἶναι ἀδύνατος ἡ ἀνάγνωσίς της, διότι συνάπτεται μὲ μεμονωμένας διατάξεις.

§26Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ἐὰν δεχθῶμεν τὴν γνώμην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, θὰ δημιουργήσωμεν προηγούμενα, διότι ἐν καιρῷ θὰ ἔλθουν καὶ νέαι συμβάσεις καὶ τὰς συνεπείας καθίσταται ἀδύνατον ἀπὸ τώρα νὰ προσδιορίσωμεν. Προτείνω νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις καὶ νὰ κατατεθῇ ἡ συμφωνία ὡς προβλέπουν αἱ διατάξεις τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Λ. Δερτιλῆς ἔχει τὸν λόγον.

§28Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου ἀπαρτίζεται ἀπὸ δύο σκέλη. Τὸ πρῶτον σκέλος ἀποτελεῖται ἀπὸ τὸ πρῶτον ἄρθρον. Διὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ εἰσάγεται πρὸς κύρωσιν ἡ συμφωνία τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Ε.Ο.Κ., ἡ ὁποία, ὡς γνωστόν, ὑπεγράφη τὴν 9ην Ἰουλίου 1961 μεταξὺ τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τῶν ἀντιπροσώπων τῶν Κυβερνήσεων τῶν Κρατῶν–μελῶν τῆς Ε.Ο.Κ. καὶ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Συμβουλίου τῆς Κοινότητος. Ἡ σύμβασις αὐτή, διότι ἀκριβῶς ὑπεγράφη εἰς τὰς Ἀθήνας, διεθνῶς ὀνομάζεται Συμφωνία Ἀθηνῶν. Τὸ δεύτερον σκέλος τοῦ σχεδίου νόμου ἀποτελεῖται ἀπὸ τὰ ὑπόλοιπα ἄρθρα, τὰ ὁποῖα καθορίζουν τὸ ὀργανωτικὸν σχῆμα καὶ τὸν μηχανισμὸν βάσει τοῦ ὁποίου θὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ συμφωνία τῆς συνδέσεως καὶ θὰ δημιουργηθοῦν αἱ προϋποθέσεις, ὥστε ὅλη ἡ οἰκονομία τῆς χώρας νὰ δυνηθῇ νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὰ θέματα καὶ νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα γεννῶνται ἀπὸ τὴν συμφωνίαν τῆς συνδέσεως. Νομίζω, ὅτι τὸ σύνολον τῶν μελῶν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας θὰ ἔχῃ σαφῆ ἀντίληψιν τῆς σημασίας, τὴν ὁποίαν ἔχει διὰ τὴν οἰκονομίαν μας ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Ἐν τούτοις, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς εἰσηγήσεώς μου πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, θεωρῶ ὑποχρέωσίν μου καὶ ἐγὼ νὰ τονίσω τὴν τεραστίαν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ συμφωνία αὐτὴ ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ κοινωνικοῦ μέλλοντος τῆς χώρας μας, ὡς καὶ τὴν ἀποφασιστικὴν ἐπίδρασίν της ἐπὶ τῆς μελλοντικῆς ἐξελίξεως καὶ τῆς τύχης τοῦ λαοῦ μας. Δὲν ἀποτελεῖ ὑπερβολὴν ἂν εἴπω, ὅτι ἡ πρὸς κύρωσιν συμφωνία ἀποτελεῖ ἕν ἀπὸ τὰ σοβαρώτερα ἔργα τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ ἓν ἐκ τῶν σημαντικωτέρων νομοθετημάτων, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν μας. Ἐάν, μάλιστα, ἠθέλαμεν νὰ κρίνωμεν τὴν ὑπὸ κρίσιν συμφωνίαν, μόνον ἀπὸ οἰκονομικῆς μορφῆς, ἐνδεχομένως τὸ σχέδιον νόμου, ὡς οἰκονομικόν, εἶναι τὸ σοβαρώτερον τὸ ὁποῖον ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων. Θὰ πρέπει νὰ ἐξάρωμεν, ἐν πρώτοις, τὴν σημασίαν τοῦ νομοσχεδίου καὶ νὰ ἐξάρωμεν τὸ γεγονός, ὅτι τὸ σύνολον τοῦ πολιτικοῦ κόσμου τῆς χώρας, ὅλαι αἱ πτέρυγες τῆς Βουλῆς, μὲ ἐξαίρεσιν τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, ἐτάχθησαν ὑπὲρ τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως. Εἶναι, ἐπίσης, ἄξιον ἐξάρσεως, ὅτι τὸ σύνολον τοῦ λαοῦ μας καὶ ἰδιαίτερα αἱ παραγωγικαὶ τάξεις τῆς χώρας, ἀντελήφθησαν τὴν σημασίαν καὶ τὴν ἀξίαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ, διὰ τὴν οἰκονομίαν μας, ἡ συμφωνία τῆς συνδέσεως καὶ μὲ πλήρη συνείδησιν τῶν εὐθυνῶν, ἀπεδέχθησαν τὸ βάρος τῶν προσπαθειῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀπαιτηθοῦν, ἵνα ἡ συμφωνία αὕτη ἀποβῇ πράγματι ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς οἰκονομίας μας καὶ τοῦ λαοῦ. Κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζω, ἐπίσης, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ τονίσω τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ διεύρυνσις τοῦ οἰκονομικοῦ χώρου. Οἱ οἰκονομικοὶ χῶροι, ἰδιαίτατα μεταπολεμικῶς, διευρύνονται. Τοῦτο ἀποτελεῖ μίαν ἀνάγκην τῆς ἐποχῆς καὶ μίαν ἐπιταγὴν τῶν κατακτήσεων, τὰς ὁποίας ἔκαμεν ὁ ἄνθρωπος μὲ τὴν ἁλματώδη ἀνάπτυξιν τῆς τεχνικῆς. Θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἀναφέρω κἄτι τι, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν εἰς τὴν εἰσήγησίν του, τὴν προηγηθεῖσαν τῆς συνθήκης Ρώμης, ὁ Εὐρωπαῖος πολιτικὸς Σπάακ, ὁ ὁποῖος διεπίστωσεν, ὅτι οὐδεμία ἐκ τῶν 6 χωρῶν, αἱ ὁποῖαι σήμερον ἀποτελοῦν τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, ἦτο εἰς θέσιν μόνη νὰ ἀποδυθῇ εἰς τὰς τεραστίας δαπάνας καὶ προσπαθείας ἐρεύνης καὶ τὰς βασικὰς ἐπενδύσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπέτρεπον τὴν συμμετοχήν της εἰς τὴν ἐπανάστασιν, τὴν ὁποίαν ὑπόσχεται ἡ ἀτομικὴ ἐποχή. Ἐὰν πράγματι σκεφθῶμεν τὴν διαπίστωσιν αὐτήν, ὅτι δηλαδὴ αἱ χῶραι τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς μὲ ἀνεπτυγμένην καὶ ρωμαλέαν οἰκονομίαν, ὅπως ἡ Γαλλία, ἡ Γερμανία καὶ αἱ ὑπόλοιποι χῶραι δὲν θὰ ἦσαν μόναι ἱκαναὶ νὰ ἀντιμετωπίσουν τὰς δαπάνας τῆς ἐρεύνης καὶ τὰς βασικὰς ἐπενδύσεις, τὰς ὁποίας ἐπιτάσσει ἡ ἐπανάστασις, τὴν ὁποίαν ἐπέφερεν εἰς τὴν οἰκονομίαν καὶ εἰδικώτερον εἰς τὴν βιομηχανίαν ἡ ἀτομικὴ ἐποχή, τότε θὰ ἀντιληφθῶμεν τὴν σημασίαν καὶ τὴν ἀξίαν, ὄχι μόνον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, ἀλλὰ ἔτι περαιτέρω καὶ τὴν ἀνάγκην τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Ἄλλωστε καὶ ἡ διεθνὴς πραγματικότης ἐμφανίζει κατὰ τρόπον κραυγαλέον τὰ πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα ἔχει ἡ οἰκονομία, ὅταν ἐκδηλοῦται εἰς εὐρὺν οἰκονομικὸν γεωγραφικὸν χῶρον. Δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ ἴδωμεν τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς Ἀμερικῆς καὶ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν μὲ τὸν Ἀνατολικὸν Συνασπισμὸν καὶ νὰ διαπιστώσωμεν τὰς προόδους, τὰς ὁποίας ἐπετέλεσαν, ἀκριβῶς, διότι ἐκδηλοῦνται ἐντὸς εὐρυτάτων γεωγραφικῶν χώρων, τότε εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ συμφωνήσωμεν, ὅτι ἀποτελεῖ μίαν ἀνάγκην διὰ τὴν ἐποχήν μας, ὅπως καὶ ὁ Εὐρωπαϊκὸς οἰκονομικὸς χῶρος, ὁ ὁποῖος εἶναι κατατμημένος εἰς ἐθνικὰς περιοχὰς καταστῇ ἕνας ἑνιαῖος γεωγραφικὸς οἰκονομικὸς χῶρος. Ἐὰν καὶ μόνον σκεφθῶμεν τὰ πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα ἔχει ἡ εὐρεῖα ἀγορά, ἡ ὁποία ἐπιτρέπει τὴν χρησιμοποίησιν ὑπὸ τῶν παραγωγικῶν μονάδων ὅλων τῶν τεχνικῶν συλλήψεων, ἐπιτρέπει ἐπίσης τὴν κατὰ μάζας παραγωγὴν καὶ τὴν ἐκ ταύτης προερχομένην μείωσιν τῶν γενικῶν ἐξόδων καὶ κατὰ συνέπειαν πτῶσιν τῶν τιμῶν καὶ τὴν φθήνεια τῶν παραγομένων ἀγαθῶν μὲ συνέπειαν τὴν δυνατότητα, ἡ ὁποία δημιουργεῖται εἰς τὰς μεγάλας καὶ εὐρείας μάζας νὰ καταναλίσκουν ἀγαθὰ περισσότερα, ἂς ἀναλογισθῶμεν ἐν συνεχείᾳ τὰ πολλαπλασιαστικὰ φαινόμενα, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦνται ἐκ τοῦ γεγονότος τούτου, τότε θὰ συμφωνήσωμεν, ὅτι ἡ εὐρεῖα ἀγορὰ ἀποτελεῖ ἕνα παμμέγιστον πλεονέκτημα διὰ κἄθε ἐκδήλωσιν ἐπιχειρηματικῆς καὶ οἰκονομικῆς φύσεως καὶ μορφῆς. Αἱ σκέψεις αὗται αἱ γενικαὶ προεκάλεσαν τὴν ἵδρυσιν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, ἥτις συνεστήθη τὴν 25ην Μαρτίου 1957 καὶ ἐτέθη εἰς ἰσχὺν τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1958. Μέλη τῆς Κοινότητος αὐτῆς, ὡς γνωστὸν εἶναι ἡ Γερμανία, ἡ Γαλλία, ἡ Ἰταλία, τὸ Βέλγιον, ἡ Ὁλλανδία καὶ τὸ Λουξεμβοῦργον, δηλαδή, ἕνας πληθυσμὸς 170.045.000. Εἰς τὸν πληθυσμὸν τοῦτον συνδέεται τώρα καὶ ὁ πληθυσμὸς τῆς Ἑλλάδος, τῶν 8.338.000. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. συνάδελφοι, διότι τὸ θεωρῶ χρήσιμον, νὰ κάμω μίαν συντομωτάτην ἀναδρομὴν εἰς τὸ παρελθόν, ἡ ὁποία θὰ ἀποδείξῃ τὴν ἔμμονον προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν κατέβαλεν ἡ διεθνὴς πολιτικὴ καὶ οἰκονομικὴ σκέψις, ἵνα ἑνοποιήσῃ τὸν Εὐρωπαϊκὸν Οἰκονομικὸν Χῶρον. Αἱ προσπάθειαι αὐταὶ ἤρχισαν μεταπολεμικῶς καὶ ὡς γνωστὸν ἱδρύθησαν πολλοὶ διεθνεῖς ὀργανισμοί, ὡς ἡ Διεθνὴς Τράπεζα Ἀνοικοδομήσεως, τὸ Διεθνὲς Νομισματικὸν Ταμεῖον, τὸ ΓΚΑΤΤ, ὁ Χάρτης τῆς Ἁβάνας, ὁ Ὀργανισμὸς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Ἐργασίας. Ὅλοι αὐτοὶ οἱ ὀργανισμοὶ κατέτεινον εἰς τὸν σκοπὸν πρὸς ἑνοποίησιν τῶν χωρῶν τῶν κυριωτέρων, εἰς τὴν τόνωσιν καὶ ἐξύψωσιν τῶν διεθνῶν ἐμπορικῶν σχέσεων. Παρὰ ταῦτα, τὸ σύνολον τῶν ὀργανισμῶν δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ ὡριμάσῃ καὶ νὰ συνειδητοποιηθῇ ἡ σκέψις αὐτὴ εἰς τὴν ἡγεσίαν τὴν πολιτικὴν καὶ οἰκονομικὴν τῶν χωρῶν τῆς Εὐρώπης, δὲν ἠδυνήθη, ὅμως, νὰ δώσῃ θετικὰ καὶ πρακτικὰ ἀποτελέσματα. Τὸ πρῶτον ἐμφανίζεται εἰς μίαν πρακτικὴν ἐκδήλωσιν τῆς προσπαθείας αὐτῆς ἡ κοινοπραξία ἄνθρακος καὶ χάλυβος, ἡ ὁποία ἔλαβε χώραν τὴν 18ην Ἀπριλίου 1951. Ἀπὸ τότε σχεδὸν δύναμαι νὰ εἴπω, ἀπὸ τοῦ 1952 καὶ ἐνδεχομένως, ἀπὸ τοῦ 1953, τὸ ἀργότερον, ἤρχισε νὰ συζητῆται εἰς τὰ διεθνῆ πολιτικὰ παρασκήνια ἡ ἀνάγκη τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος. Τὸ πρῶτον, ὅμως, ἐπισήμως ἐμφανίζεται τὸν Ἰούνιον τοῦ 1955 εἰς τὴν διάσκεψιν τῆς Μεσσήνης. Εἰς τὴν διάσκεψιν αὐτὴν ἀπεφασίσθη ἡ συνεργασία τῶν 6 Κρατῶν, τὰ ὁποῖα ἀπετέλεσαν ὡς ἤδη ἀνεφέρθη τὴν κοινοπραξίαν ἄνθρακος καὶ χάλυβος, ἐπὶ εὐρυτέρας βάσεως καὶ τελικῶς προέκυψεν ἡ συνθήκη τῆς Ρώμης, ἡ ὁποία συνήφθη τὴν 25ην Μαρτίου τοῦ 1957 καὶ ἐτέθη εἰς ἰσχὺν τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1958. Θὰ πρέπει εἰς γενικὰς γραμμὰς νὰ εἴπωμεν τὶ προβλέπει ἡ συνθήκη τῆς Ρώμης, διότι, ἀκριβῶς, μὲ τὴν σύνδεσίν μας στηριζόμεθα βασικὰ εἰς τὴν συνθήκην τῆς Ρώμης καὶ τὸ ὅλον πνεῦμα, τὸ ὁποῖον διαχέεται ἐντὸς τῆς Συνθήκης τῆς Ρώμης, θὰ μᾶς βοηθήσῃ δὲ νὰ ἐπιλύσωμεν πολλὰς ἀμφισβητήσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι φυσικὸν νὰ παρουσιασθοῦν κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν μιᾶς συνθήκης τοιούτου περιεχομένου, δύναμαι νὰ εἴπω ἐπαναστατικοῦ περιεχομένου καὶ τοιαύτης ἐκτάσεως, ἡ ὁποία ἄλλως τε, διὰ πρώτην φορὰν ἐμφανίζεται καὶ ἐφαρμόζεται ἀπὸ Κράτη μὲ μακρὰν Ἐθνικὴν παράδοσιν καὶ πίστιν, τρόπον τινα εἰς τὰ ἐθνικὰ σύνορα. Ἡ συνθήκη τῆς Ρώμης, πρῶτον, προβλέπει δημιουργίαν τελωνειακῆς ἑνώσεως διὰ καταργήσεως τῶν δασμῶν καὶ ποσοτικῶν περιορισμῶν εἰς τὰς διακινήσεις τῶν ἐμπορευμάτων, ὡς καὶ κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν κοινοῦ δασμολογίου ἔναντι τῶν τρίτων χωρῶν. Δεύτερον, υἱοθετεῖ κοινὴν ἐμπορικὴν πολιτικὴν τῶν ἓξ κρατῶν ἔναντι τῶν τρίτων χωρῶν. Τρίτον, προβλέπει τὴν θέσπισιν κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς, προβλέπει ἐπίσης κοινὴν πολιτικὴν ἐπὶ τῶν μεταφορῶν, ἐλευθέρας κινήσεως κεφαλαίων, ἐργασίας, ὑπηρεσιῶν ἐντὸς τοῦ χώρου τῆς Ε.Ο.Κ., θέσπισιν κανόνων ὑγιοῦς ἀνταγωνισμοῦ μεταξὺ τῶν ἐπιχειρήσεων, συντονισμὸν εἰς ὑπέρτατον βαθμόν, ἐναρμόνισιν τῆς δημοσιονομικῆς καὶ κοινωνικῆς πολιτικῆς, ὡς καὶ τῆς νομοθεσίας. Ἐὰν ἠθέλαμεν νὰ συνοψίσωμεν τὰς βασικὰς αὐτὰς ἐπιδιώξεις τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι διὰ τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης δημιουργεῖται μία ἑνότης οἰκονομική, μία νέα οἰκονομικὴ μονάς. Πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν σκοπῶν τούτων δημιουργεῖ ὄργανα ὑπερεθνικοῦ χαρακτῆρος. Δὲν ἀποκλείεται καὶ αὐτὴ ἀναμφισβητήτως εἶναι ἡ βαθυτέρα τάσις καὶ τὸ βαθύτερον πνεῦμα καὶ ἡ σκέψις τῶν συντακτῶν τῆς Συνθήκης αὐτῆς, ἐκ τοῦ οἰκονομικοῦ σκοποῦ, ὁ πολιτικὸς σκοπός. Ἐδημιουργήθη τρόπον τινα μία ὁμοσπονδία οἰκονομική. Διὰ τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης δημιουργοῦνται προϋποθέσεις διὰ τὴν θεμελίωσιν μιᾶς Οἰκονομικῆς Ὁμοσπονδίας, εἰς τὸν Εὐρωπαϊκὸν χῶρον. Ἀποτελεῖται ἡ Συνθήκη αὐτὴ ἀπὸ 238 ἄρθρα, τὸ σύνολον τῶν ἄρθρων καὶ ὁ σκοπὸς ἄλλως τε, τῆς συνθήκης εἶναι ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῶν Κρατῶν μελῶν αὐτῆς καὶ ἡ δημιουργία στενωτέρων σχέσεων μεταξὺ των διὰ τῆς συγχωνεύσεως τῶν ἐσωτερικῶν αὐτῶν ἀγορῶν εἰς μίαν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὄργανα τῆς Κοινότητος εἶναι πρῶτον ἡ Συνέλευσις, ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ἀπὸ 142 κοινοβουλευτικὰ μέλη. Ἡ Συνέλευσις αὕτη ἔχει χαρακτῆρα γνωμοδοτικόν, ἔχει δηλαδὴ τὴν εὐθύνην τοῦ πολιτικοῦ ἐλέγχου καὶ τῆς γνωμοδοτήσεως. Δεύτερον τὸ Συμβούλιον τῶν Ὑπουργῶν τῆς Συνθήκης τῆς Ρώμης, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖται ἐξ ἑνὸς Ὑπουργοῦ ἀπὸ κάθε Κράτος μέλος καὶ ἔχει ἀποφασιστικὴν ἐξουσίαν. Τρίτον. Ἐπιτροπή, ἀποτελουμένη ἀπὸ 9 μέλη, ἡ ὁποία ἔχει τὴν ἐπίβλεψιν καὶ ἐκτέλεσιν τῆς συμβάσεως, τὴν ἀντιπροσώπευσιν τῆς Ε.Ο.Κ., τὴν λῆψιν ἀποφάσεων πρὸς ἐκτέλεσιν μέτρων καὶ ἄμεσον δρᾶσιν, ὑποβολὴν τῶν προτάσεων εἰς τὸ Συμβούλιον τῶν Ὑπουργῶν, τὸ ὁποῖον, ἐπαναλαμβάνω, Συμβούλιον τῶν Ὑπουργῶν, ἔχει ἀποφασιστικὴν ἐξουσίαν. Ἐπίσης προβλέπει καὶ τὸ Δικαστήριον, τὸ ὁποῖον κρίνει τὰς διαφορὰς ἐν σχέσει μὲ τὴν ἑρμηνείαν καὶ ἐφαρμογὴν τῆς συμβάσεως, μεταξὺ τῶν Κρατῶν μελῶν καὶ ὀργάνων τῆς Ε.Ο.Κ. καὶ προσφυγῶν ἐναντίον τῆς Κοινότητος. Θὰ πρέπει ἐπίσης νὰ προστεθῇ, ὅτι πρὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς Συνθήκης τῆς Ρώμης τὸ Συμβούλιον τῆς ΟΕΟΣ, κατὰ τὴν σύνοδόν του, τὸν Ἰούλιον τοῦ 1956 ἔκαμε μίαν εὐρυτέραν προσπάθειαν, τὴν ἀποκληθεῖσαν προσπάθειαν τῆς ΕΖΕΣ, μὲ τὸν σκοπὸν νὰ συνδέσῃ τὸ σύνολον τῶν Εὐρωπαϊκῶν οἰκονομιῶν. Ἡ προσπάθεια αὕτη ἀπέτυχε καὶ ἡ ἀποτυχία διεπιστώθη εἰς τὸ τέλος τοῦ 1958. Ἀφορμὴ δὲ τῆς ἀποτυχίας, ἦτο κυρίως αἱ Ἀγγλικαὶ ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι, ὡς γνωστόν, ἀπέβλεπον εἰς τὸ νὰ διατηρήσουν τὸ δυαδικὸν σύστημα τῆς Κοινοπολιτείας καὶ τῆς Κοινότητος, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἐζήτουν ὅπως περιληφθοῦν εἰς τὴν συνθήκην τῆς Ρώμης μόνον τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα καὶ ὄχι τὰ γεωργικά. Μετὰ τὴν ἀποτυχίαν αὐτήν, ἑπτὰ χῶραι, αἱ ὁποῖαι καὶ αὐταὶ εὑρίσκονται εἰς τὸ μπλὸκ τῆς ΕΖΕΣ, δηλαδή, ἡ Μεγάλη Βρεταννία, ἡ Νορβηγία, ἡ Σουηδία, ἡ Δανία, ἡ Ἑλβετία, ἡ Αὐστρία καὶ ἡ Πορτογαλλία, προσεπάθησαν νὰ δημιουργήσουν τὴν ζώνην Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν καὶ πρὸς τοῦτο ὑπεγράφη ἡ συνθήκη τῆς Στοκχόλμης τῆς 20.11.1959. Καὶ ἤδη μετὰ τὴν ἀναδρομὴν αὐτὴν εἰς τὸ παρελθὸν ἔρχομαι εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ Ἑλλάς, ὅπως ἦτο φυσικὸν καὶ ὅπως γίνεται ἐξ ὅσων εἶπον ἀντιληπτόν, εὑρέθη πρὸ δύο σχημάτων, τοῦ σχήματος τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ τοῦ σχήματος τῆς ζώνης ἐλευθέρων συναλλαγῶν, ἤτοι τῆς Συνθήκης Ρώμης καὶ ἐν συνεχείᾳ τῆς Συνθήκης Στοκχόλμης. Ἐρωτᾶται: Διατὶ ἡ προτίμησίς μας πρὸς τὴν Ε.Ο.Κ.; Ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε πρὶν ἢ δώσω ἀπάντησιν νὰ εἴπω τοῦτο, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ προβληθῇ ἡ ἀντίρρησις, ὑπῆρχεν ἀνάγκη νὰ συνδεθῇ ἡ Ἑλλὰς μὲ οἱανδήποτε ἄλλην Κοινότητα ἢ συμφωνίαν, ἢ Συνθήκην; Δὲν ἠδύνατο νὰ παραμείνῃ μόνη ἐντὸς τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ χώρου; Κύριοι συνάδελφοι, ἐκτὸς τοῦ ὅτι εἶμαι βέβαιος, ὅτι τὸ σύνολον τῶν μελῶν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, πιστεύει, ὅτι ἦτο χρήσιμον καὶ ὠφέλιμον διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν νὰ εἰσέλθῃ εἰς εὐρύτερον οἰκονομικὸν χῶρον, ἤδη, ὅτε ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης ἀποτελεῖ μίαν πραγματικότητα καὶ θὰ ἦτο πράγματι βαρεῖα πλάνη καὶ βαρεῖα εὐθύνη διὰ τὸν πολιτικὸν κόσμον τῆς Χώρας καὶ ἰδιαίτατα διὰ τὴν Κυβέρνησιν τῆς Χώρας, ἐὰν παρέμενε εἰς τὴν ρωμαντικήν, ἂς εἴπωμεν, σκέψιν, νὰ παραμείνῃ μόνη ἡ Ἑλλὰς μέσα εἰς τὸν Εὐρωπαϊκὸν χῶρον. Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι θὰ ἦτο ἀδύνατον νὰ ἐπιβιώσῃ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία, ἐὰν μόνη ἐσκέπτετο νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν διεθνῆ πραγματικότητα καὶ ὅλας αὐτὰς τὰς τεραστίας μεταβολὰς καὶ ἀναπροσαρμογάς, αἱ ὁποῖαι ἐπέρχονται μέσα εἰς τὸν Διεθνῆ οἰκονομικὸν χῶρον. Ἐφ’ ὅσον συμφωνοῦμεν εἰς τὸ γεγονός, ὅτι θὰ ἦτο τοὐλάχιστον ἐπικίνδυνος ρωμαντισμὸς ἡ παραμονή μας μόνον μέσα εἰς τὸν διεθνῆ Εὐρωπαϊκὸν χῶρον καὶ ἰδιαίτατα εἰς τὸν Εὐρωπαϊκὸν γεωγραφικὸν χῶρον, ἀνακύπτει τὸ θέμα μὲ ποῖον ἐκ τῶν δύο συνασπισμῶν ἔπρεπε νὰ συνδεθῶμεν, ἢ ἐνδεχομένως, ὅπως θὰ ἴδωμεν, διότι ὑπάρχει καὶ ἑτέρα ἀμφισβήτησις, νὰ ἐνσωματωθῶμεν. Προσωπικῶς πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι ἔπρεπε, πρῶτον, νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὸν χῶρον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ δεύτερον, ἔπρεπε νὰ προτιμήσωμεν τὴν σύνδεσιν. Καὶ ἔπρεπε, πρῶτον, νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὸν χῶρον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, διότι μὲ τὸν χῶρον αὐτὸν ἔχομεν τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τῶν συναλλαγῶν. Θὰ πάρω διεθνεῖς στατιστικάς. Κατὰ τὸ 1959 αἱ ἐξαγωγαί μας εἰς τὸν χῶρον τῆς Ε.Ο.Κ. ἀνήρχοντο εἰς 40%. Μὲ τὸν χῶρον τῆς ἐλευθέρας ζώνης συναλλαγῶν ἀνήρχοντο περίπου εἰς τὸ τρίτον. Αἱ εἰσαγωγαί μας ἐκ τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ. ἀνήρχοντο κατὰ τὸ αὐτὸ ἔτος εἰς 38%. Ἐὰν ἀντιθέτως, πάρωμεν τὰ στοιχεῖα τῆς Ε.Ο.Κ., θὰ ἴδωμεν, ὅτι αἱ ἐξαγωγαί μας ἀποτελοῦν μόλις τὸ 0,75% τῶν εἰσαγωγῶν τῆς Ε.Ο.Κ., αἱ δὲ εἰσαγωγαὶ μόλις τὸ 0,36 τῶν ἐξαγωγῶν των. Βλέπομεν, ὅτι ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν ὁ ὄγκος τῶν προϊόντων μας ὅπως καὶ προτίμησίς μας ὡς καταναλωτικοῦ κοινοῦ καὶ αἱ ἀνάγκαι αἱ οἰκονομικαὶ τῆς χώρας μας συνδέονται μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Ταὐτοχρόνως διαπιστώνομεν ἕνα γεγονός, ὅτι ὑφίσταται πράγματι ἕνα τεράστιον περιθώριον ἀναπτύξεως συναλλαγῶν μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Ὅταν βλέπωμεν, ὅτι αἱ ἐκεῖθεν ἐξαγωγαί μας καὶ αἱ εἰσαγωγαί μας ἐκπροσωποῦν ποσοστὸν πολὺ κάτω τῆς μονάδος τοῦ συνόλου τῶν ἐξαγωγῶν καὶ εἰσαγωγῶν τῆς Ε.Ο.Κ. Ἄρα ποσοτικῶς ἡ Ἑλλὰς συμμετέχει κατὰ πολὺ μικρὸν ποσοστὸν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον τῶν χωρῶν αὐτῶν καὶ κατὰ συνέπειαν, ἐὰν ἀξιοποιήσωμεν τὴν οἰκονομίαν μας, ἐὰν βελτιώσωμεν ποιοτικῶς τὰ προϊόντα μας, ἐὰν τυποποιήσωμεν τὰ προϊόντα μας, ἔχομεν ἕνα περιθώριον διευρύνσεως τοῦ ἐμπορίου μας καὶ διεισδύσεως εἰς τὸν χῶρον τῆς Ε.Ο.Κ., ἰδιαίτατα σήμερον μετὰ τὴν σύνδεσιν, ὅτε δημιουργεῖται προτιμησιακὸν καθεστὼς ἔναντι χωρῶν τρίτων πρὸς τὴν Κοινότητα παραγουσῶν ὁμοειδῆ προϊόντα μὲ τὴν Ἑλλάδα. Ἐπίσης θὰ πρέπει νὰ εἴπω διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ σύγχυσις, ὅτι ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. δὲν περιορίζεται μόνον εἰς τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα, ὅπως ἦτο εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς Ε.Ζ. Ε.Σ., ἀλλὰ ἡ συνθήκη τῆς Ρώμης περιλαμβάνει τὸ σύνολον τῶν προϊόντων, βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν, πλὴν τῶν προϊόντων τῶν ὑπαγομένων εἰς τὴν κοινοπραξίαν χάλυβος καὶ ἄνθρακος. Ἐν συνεχείᾳ ὑπάρχει τὸ ἕτερον ἐρώτημα: Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποφασίσωμεν προσχώρησιν ἢ σύνδεσιν; Κατ’ ἀρχὴν δύναμαι νὰ εἴπω —καὶ παρακαλῶ νὰ μὴ νομισθῇ, ὅτι ἡ ἄποψις τὴν ὁποίαν θὰ ὑποστηρίξω ἐπηρεάζεται ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι ὑπῆρξα μέλος τῆς Κυβερνήσεως καὶ κατὰ συνέπειαν εἶμαι ὑπεύθυνος διὰ τὴν σύνδεσιν τῆς Ἑλληνικῆς Οἰκονομίας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ.— ὅτι αἱ συζητήσεις διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς Ε.Ο.Κ. ἤρχισαν ἀπὸ τὸ 1952 ἢ ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τοῦ 1953, ἐνεφανίσθησαν δὲ ἐπισήμως αὗται ἀπὸ τὸ 1955. Ἀλλὰ δὲν τὸ μεταχειρίζομαι ὡς ἐπιχείρημα, διὰ νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ προσχώρησις, διότι δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ διενέργεια καὶ ἡ συμμετοχή μας εἰς τὰς ἐπισήμους αὐτὰς συζητήσεις, ὡς Κυβερνήσεως, διότι τὴν περίοδον ἐκείνην δὲν ὑπῆρξε τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ φυσικά, οὔτε Κυβέρνησις τούτου. Διότι, πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι ἦτο ἀδύνατον νὰ προχωρήσωμεν πρὸς πλήρη προσχώρησιν. Ἔπρεπε νὰ προτιμήσωμεν τὴν σύνδεσιν καὶ τοῦτο, διότι ἡ προσχώρησις προϋποθέτει, ἂν μή τι ἄλλο, ἄμεσον δασμολογικὸν ἀφοπλισμόν. Ἀντιληφθῆτε, κ. συνάδελφοι, τὸ μέγεθος τῆς εὐθύνης μας ἔναντι τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας, ἀντιληφθῆτε τὸ μέγεθος τοῦ τρανταγμοῦ, τοῦ σεισμοῦ τοῦ οἰκονομικοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ ἐλάμβανε χώραν μὲ τὴν δεδομένην κατάστασιν, τὴν ὁποίαν ἔχομεν ἀπὸ ἀπόψεως βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως καὶ γενικώτερον ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἐὰν ἐπροχωρούσαμεν εἰς πλήρη προσχώρησιν. Ἀναφέρομαι μόνον εἰς τὸν δασμολογικὸν ἀφοπλισμὸν διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε, ὅτι θὰ εὑρισκώμεθα πρὸ μιᾶς πραγματικῆς καταστροφῆς καὶ πρὸ μιᾶς οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς ἀνατροπῆς, διότι εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρξῃ ἔστω καὶ ἕνας, ὁ ὁποῖος θὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι θὰ ἠδύνατο ἡ Ἑλλὰς ἀμέσως νὰ συνδεθῇ ἐπὶ ἴσοις ὅροις, ὡς χώρα βιομηχανικὴ μὲ χώρας, ὅπως αἱ χῶραι τῆς Ε.Ο.Κ., αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὑψηλὴν στάθμην βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως. Ποία θὰ ἦτο ἡ κατάστασις τῶν βιομηχανιῶν μας καὶ τῶν βιοτεχνιῶν μας, ἐὰν ἐπροχωρούσαμεν εἰς τὴν προσχώρησιν, χωρὶς προηγουμένως νὰ ἐπιζητήσωμεν τὴν σύνδεσιν; Ἀσφαλῶς, θὰ εὑρισκώμεθα πρὸ πλήρους ἀνατροπῆς. Ἀλλὰ δύναμαι νὰ εἴπω καὶ τοῦτο, ὅτι ἡ σύνδεσις δὲν ἀποκλείει τὴν προσχώρησιν, ἀντιθέτως, μάλιστα, ἀποτελεῖ προϋπόθεσιν τῆς προσχωρήσεως καὶ δυνάμεθα οἱανδήποτε στιγμὴν καὶ αὔριον, ἐὰν θέλωμεν καὶ ἐὰν κρίνωμεν, ὅτι δυνάμεθα νὰ προσχωρήσωμεν, νὰ διαπραγματευθῶμεν τὴν προσχώρησιν. Ἡ σύνδεσις δὲν ἀποκλείει τὴν προσχώρησιν. Ἀντιθέτως, τὴν προετοιμάζει, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι θέτει τὴν Ἑλλάδα εἰς πλεονεκτικὴν θέσιν ἀπὸ ἀπόψεως διαπραγματευτικῆς. Ἐάν, δηλαδή, πράγματι, κρίνεται ὡς συμφέρον νὰ προσχωρήσωμεν ἀμέσως πρὸς τὴν πλήρη ἐνσωμάτωσιν καὶ προσχώρησιν, τότε δυνάμεθα ἀναμφισβητήτως νὰ τὸ κάμωμεν καὶ τώρα ποὺ συνεδέθημεν. Διότι ἄλλωστε εἰς αὐτὸ τείνομεν, εἰς τὸ νὰ προετοιμάσωμεν τὰς προϋποθέσεις κατὰ τὴν μεταβατικὴν περίοδον, διὰ νὰ καταλήξωμεν εἰς τὴν προσχώρησιν. Θὰ πρέπει νὰ τονίσω ἐπίσης, ὅτι διὰ τῆς συνδέσεως ἐπετεύχθησαν πλεονεκτήματα ὑπὲρ τῶν κυρίων ἐξαγωγίμων προϊόντων μας καὶ δὴ τοιαῦτα μὴ ὑφιστάμενα ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς προσχωρήσεως. Διότι ὡρισμέναι ἀποφάσεις τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης, κατὰ τὸ μεταβατικὸν αὐτὸ στάδιον, θὰ λαμβάνωνται διὰ πλειοψηφίας, ἐνῷ αἱ ἀποφάσεις αἱ ἀφορῶσαι βασικὰ ἐξαγώγιμα προϊόντα ἀπαιτοῦν προηγουμένην ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Συνδέσεως, ἤτοι ἀποβλέπουν VETO διὰ τὴν Ἑλλάδα. Θὰ ἠδυνάμην, ἐπίσης, νὰ προσθέσω, ὅτι πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει μας, ὅτι ἡ προσχώρησις σημαίνει, βεβαίως, ἀπόκτησιν δικαιωμάτων, ἀλλὰ ἀνάληψιν ὑποχρεώσεων, ὑποχρεώσεις τὰς ὁποίας ὅπως καὶ προηγουμένως ἐτόνισα, κατὰ τὴν γνώμην μου, τοὐλάχιστον, καὶ πιστεύω, καὶ κατὰ τὴν γνώμην ὅλων ἡμῶν, ὅτι δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναλάβῃ σήμερον ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία. Ἐκτὸς ὅλων αὐτῶν τῶν οἰκονομικῶν λόγων, οἱ ὁποῖοι, ἀκριβῶς, πείθουν διατὶ ἔπρεπε νὰ προτιμήσωμεν τὴν σύνδεσιν καὶ ὄχι τὴν προσχώρησιν, θὰ ἀναφέρω καὶ ἕνα στατιστικὸν στοιχεῖον, διὰ νὰ ἴδωμεν τὴν μὴ ἰσόρροπον σχέσιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας μὲ τὰς οἰκονομίας τῆς Ε.Ο.Κ. Θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὸ κατὰ κεφαλὴν ἀκαθάριστον εἰσόδημα τῶν Χωρῶν μελῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος. Ἔχει ἡ Ἑλλὰς τὸ 1958 ἀκαθάριστον κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα δολλάρια 338, ἡ Γαλλία 1.227, ἡ Γερμανία 1.213, τὸ Βέλγιον 1.058, ἡ Ὁλλανδία 880 καὶ ἡ Ἰταλία 549. Κατὰ συνέπειαν, νομίζω, ὅτι ἡ σημερινὴ οἰκονομικὴ κατάστασις τῆς χώρας καὶ ἡ διαφορὰ τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ὅπως καὶ ἡ ὅλη ἐμφάνισις τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, ἀπέκλειον τὴν προσχώρησιν. Ἀπετέλει μίαν πρᾶξιν, ὄχι ἁπλῶς ἐπικίνδυνον, ἀλλὰ καὶ καταστρεπτικὴν ἡ προσχώρησις καὶ συνεπῶς, θὰ ἔπρεπε νὰ προσχωρήσωμεν εἰς τὴν σύνδεσιν, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ προσιδιάζον σχῆμα διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν καὶ προσφέρει τὸ διάστημα τῆς τεχνικῆς ἀναπνοῆς, θὰ ἠδυνάμην νὰ εἴπω, εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, διὰ νὰ δυνηθῇ κατὰ τὰ μεταβατικὰ στάδια νὰ ἀναδιαρθρώσῃ βασικῶς τὴν προαγωγήν της, νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν ἐκβιομηχάνισίν της καὶ γενικώτερον νὰ προσπαθήσῃ νὰ θέσῃ εἰς κίνησιν τὸ σύνολον τοῦ παραγωγικοῦ δυναμικοῦ τῆς Χώρας. Δὲν θὰ πρέπει νὰ μᾶς φοβίζῃ ἐξ ἄλλου, τὸ γεγονός, ὅτι ἐφ’ ὅσον αἱ ἀποτελοῦσαι τὴν Ε.Ο.Κ. Χῶραι εἶναι βιομηχανικῶς ἀνεπτυγμέναι καὶ ἡμεῖς δὲν εἴμεθα, διότι, ὡς γνωστόν, εἴμεθα ὑπὸ ἀνάπτυξιν, δὲν θὰ πρέπει, λέγω, νὰ μᾶς φοβίζῃ τὸ γεγονός, ὅτι δὲν θὰ δυνηθῶμεν ποτὲ νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ στάδιον τῆς ἀναπτύξεως, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐνσωμάτωσίν μας μὲ τὸν ἑνιαῖον Εὐρωπαϊκὸν χῶρον, ὁ ὁποῖος εἶναι βιομηχανικῶς ἀνεπτυγμένος καὶ συνεπῶς, δὲν θὰ δυνηθῶμεν ἡμεῖς νὰ ἀποκτήσωμεν τὴν βιομηχανικὴν ἐκείνην ἀνάπτυξιν, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖται, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν κατὰ τρόπον ἀκίνδυνον, ἀλλὰ ἐπωφελῆ διὰ τὴν οἰκονομίαν μας, τὴν πλήρη ἀνάληψιν τῶν ὑποχρεώσεων καὶ τῶν δικαιωμάτων, τὰς ὁποίας προβλέπει ἡ συνθήκη Ρώμης. Καὶ τοῦτο, διότι ἡ βιομηχανικὴ ἀνάπτυξις ὑπὸ τὴν μορφήν, τὴν ὁποίαν αὕτη προσλαμβάνει εἰς τὴν ἐποχήν, τὴν ὁποίαν διάγομεν, εἰς ἕνα εὐρύτατον χῶρον γεωγραφικόν, θὰ μεταμερισθῇ καὶ νὰ ἔχωμεν τρόπον τινὰ τὰς βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι ἀπαιτοῦν ὑψηλὴν στάθμην τεχνολογικῆς ἀναπτύξεως, θὰ τὰς ἔχωμεν συγκεντρουμένας εἰς τὸν χῶρον τῶν ἤδη βιομηχανικῶς ἀνεπτυγμένων οἰκονομιῶν. Θὰ ὑπάρχουν βιομηχανίαι ἐντὸς τοῦ εὐρυτέρου γεωγραφικοῦ αὐτοῦ χώρου, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀπαιτοῦν τεχνολογικὴν ἀνάπτυξιν τοιαύτην, ὥστε νὰ μὴ δύναται ἡ Ἑλλὰς ἐξυγιαίνουσα τὴν βιομηχανίαν της νὰ ἀποκτήσῃ καὶ αὐτὴ ἀνάλογον βιομηχανικὴν πρόοδον ἐπιδιδομένην εἰς ἵδρυσιν βιομηχανιῶν μὴ ἀπαιτουσῶν τεχνολογικὴν ὑψηλὴν ἀνάπτυξιν καὶ κατὰ συνέπειαν νὰ ἐκβιομηχανίσωμεν καὶ ἡμεῖς τὴν οἰκονομίαν μας ἐν τῷ καταμερισμῷ, ὁ ὁποῖος αὐτομάτως θὰ δημιουργηθῇ μέσα εἰς τὸν εὐρύτερον γεωγραφικὸν χῶρον. Ἐπὶ τέλους, θὰ ἐκλείψῃ ἕνα ἐμπόδιον πρὸς ἐκβιομηχάνισιν τῆς χώρας μας. Μέχρι τοῦδε αἱ βιομηχανίαι μας κατηυθύνοντο πρὸς μίαν ἀγορὰν 8.000.000 καὶ συνεπῶς, δὲν εἶχον τὴν δυνατότητα νὰ ἀναπτύξουν μαζικὴν παραγωγὴν καὶ νὰ ἀνταγωνισθοῦν τὰς ὁμοειδεῖς βιομηχανίας τῶν ἄλλων χωρῶν, αἱ ὁποῖαι ἀπηυθύνοντο εἰς εὐρείας καὶ πολυανθρώπους ἀγοράς. Ἤδη, καὶ αἱ ἰδικαί μας βιομηχανίαι δὲν θὰ ἀπευθύνωνται μόνον εἰς τὸν χῶρον τῶν 8.000.000, ἀλλὰ εἰς τὸν χῶρον τῶν 178.000.000 καὶ μάλιστα δὲν θὰ πρέπει νὰ προσθέσωμεν τὰ 170.000.000 ποσοτικῶς, θὰ πρέπει νὰ τὰ ἴδωμεν καὶ ποιοτικῶς. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι εἶναι ηὐξημένη ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις τῶν 170.000.000 συγκριτικῶς κατὰ μονάδα μὲ τὴν μονάδα τῶν ἰδικῶν μας 8.000.000, θὰ ἀντιληφθῶμεν τὸ μέγεθος τῆς ἀγορᾶς, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ δύνανται νὰ κατευθυνθοῦν καὶ αἱ βιομηχανίαι αἱ ἱδρυόμεναι ἐν Ἑλλάδι μετὰ τὴν σύνδεσίν μας, διότι πράγματι, πιστεύω, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ ἄνθησις βιομηχανικὴ καὶ δὲν θὰ ἔχωμεν μόνον τὸ σημερινὸν βιομηχανικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον ἔχει ὅλην τὴν χρονικὴν ἄνεσιν διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀνανεώνῃ τὸν βιομηχανικόν του ἐξοπλισμὸν καὶ κατὰ ἕνα τρόπον ὀρθολογιστικώτερον νὰ ὀργανωθῇ, ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, καθίσταται ἡ Ἑλλὰς ἕνας χῶρος, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ δύνανται καὶ πρέπει καὶ ἀσφαλῶς, θὰ συμβῇ αὐτό, νὰ ἱδρυθοῦν καὶ νέαι βιομηχανικαὶ μονάδες, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἀποβλέπουν ἐκτὸς τοῦ γενικωτέρου οἰκονομικοῦ χώρου τοῦ ὑπολοίπου κόσμου, τοῦ ἐκτός, δηλαδή, τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, νὰ ἀποβλέψουν καὶ εἰς τὰς προτιμησιακὰς συνθήκας, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦνται ἐντὸς τοῦ συνόλου τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ οἰκονομικοῦ χώρου. Ἐπιθυμῶ ἐπίσης, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς κυρώσεως τῆς συμφωνίας συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Ε.Ο.Κ. νὰ εἴπω, ὅτι ὀφείλεται πράγματι δίκαιος ἔπαινος εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἀντιπροσωπείαν, ἡ ὁποία διεξήγαγε λίαν ἐπιτυχῶς ἐπιπόνους καὶ μακρὰς διαπραγματεύσεις. Ἀλλὰ ἐνῷ εἶναι τοῦτο ἀληθές, ὅτι ὀφείλεται δίκαιος ἔπαινος εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἀντιπροσωπείαν, ἡ ὁποία ἐπιτυχῶς διεξήγαγε τὰς διαπραγματεύσεις αὐτὰς πάντοτε ὑπὸ τὴν κατεύθυνσιν τῆς Κυβερνητικῆς οἰκονομικῆς ἡγεσίας, θὰ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι βασικὴ προϋπόθεσις εἰς τὸ νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν σύνδεσιν, ἦτο καὶ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσωμεν ὅλοι μας καὶ ὄχι μόνον ἡ Κυβερνητικὴ πτέρυξ, ἡ οἰκονομικὴ πρόοδος, τὴν ὁποίαν ἐπετέλεσεν ἡ Ἑλλὰς κατὰ τὴν τελευταίαν 5ετίαν ἢ 6ετίαν. Ἐὰν ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶχεν ἀποκτήσει τὴν οἰκονομικὴν αὐτὴν πρόοδον, ἐὰν δὲν εἶχεν οἰκονομικὴν καὶ νομισματικὴν σταθερότητα, ἐὰν δὲν εἶχεν ὑγιὲς ἰσοζύγιον πληρωμῶν, θὰ ἦτο ἀδύνατος ἡ Συμφωνία Συνδέσεως. Τοῦτο ἄλλως τε καταφαίνεται καὶ ἀπὸ τὸ πνεῦμα, τὸ ὅλον πνεῦμα, τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης καὶ τῆς συμφωνίας συνδέσεως. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὸ ἄρθρον 58 τῆς Συμφωνίας. Λέγει τὸ ἄρθρον 58, εἰς τὸ ὁποῖον διαγράφονται αἱ γενικαὶ ἀρχαὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων δέον νὰ στηρίζηται ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῶν συμβαλλομένων μερῶν, ὅτι ταῦτα ἐφαρμόζουν τὴν ἐπιβαλλομένην οἰκονομικὴν πολιτικήν, πρὸς ἐξασφάλισιν τῆς ἰσορροπίας τοῦ γενικοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν αὐτῶν καὶ διατήρησιν τῆς ἐμπιστοσύνης εἰς τὸ νόμισμα αὐτῶν, διασφαλίζοντα ἐν ταὐτῷ διαρκῆ καὶ ἰσόρροπον ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας αὐτῶν ὑπὸ καθεστὼς τῆς σταθερότητος τοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν κλπ. Κατὰ συνέπειαν βλέπετε, ὅτι μέσα εἰς τὸ ὅλον πνεῦμα τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης καὶ τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως, διαχέεται τὸ πνεῦμα τῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ὑφίσταται μεταξὺ τῶν συμβαλλομένων χωρῶν, σταθερότητος οἰκονομικῆς, σταθερότητος νομισματικῆς, σταθερότητος τιμῶν, ἰσορρόπου ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας, γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν κατὰ τὴν τελευταίαν 5ετίαν ἢ 6ετίαν καὶ κατὰ συνέπειαν ἐδημιούργησαν τὰς προϋποθέσεις τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Ἐὰν δὲν εἶχε προηγουμένως ἡ Κυβέρνησις διασφαλίσει τὰ βασικὰ αὐτὰ οἰκονομικὰ μεγέθη, θὰ ἦτο ἀδύνατος ἡ σύνδεσις τῆς οἰκονομίας μας μὲ τὸν Εὐρωπαϊκὸν οἰκονομικὸν χῶρον καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία δὲν θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπωφεληθῇ τῶν πλεονεκτημάτων, τὰ ὁποῖα προσφέρει ἡ σύνδεσις τῆς χώρας μας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Διετυπώθη ἡ ἀντίρρησις καὶ δὴ ἀπὸ ἀξιόλογον συνάδελφον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι ἐνδεχομένως, τὰ χρονικὰ ὅρια, τὰ ὁποῖα ἐπετεύχθησαν ὑπὲρ τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας εἰς τὴν σύνδεσιν, δηλαδή, τὰ 22 ἔτη, δημιουργοῦν ἕνα κλῖμα νωχελείας καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν 22 αὐτῶν ἐτῶν κατεχόμεναι αἱ παραγωγικαί μας μονάδες καὶ ἡ κρατικὴ ἀρχὴ ἀπὸ τὴν νωχέλειαν αὐτὴν νὰ μὴ φροντίσουν νὰ προβοῦν εἰς τὰς ἀναγκαίας ἀναπροσαρμογάς, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπιτρέψουν τὴν ἀξιοποίησιν τοῦ χρονικοῦ αὐτοῦ διαστήματος ὑπὲρ τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας καὶ ἐνδεχομένως, νὰ εὑρεθῶμεν μετὰ τὴν λῆξιν τῶν 22 αὐτῶν ἐτῶν πρὸ δυσαρέστων ἐκπλήξεων. Κύριοι, ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐνδεχομένως, ἡ ἄποψις αὐτὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ· πότε, ὅμως; Ἐὰν πράγματι ἡ κρατικὴ ἀρχὴ καὶ αἱ κατ’ ἰδίαν παραγωγικαὶ μονάδες τῆς χώρας δὲν συνειδητοποιήσουν τὴν ἀνάγκην καὶ τὸν κίνδυνον ταὐτοχρόνως καὶ δὲν λάβουν τὰ ἀπαραίτητα μέτρα κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν 22 ἐτῶν διὰ νὰ προσαρμοσθοῦν πρὸς τὴν πραγματικότητα, τὴν ὁποίαν δημιουργεῖ ἡ Ε.Ο.Κ. Πιστεύω, εἰλικρινῶς, ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συμβῇ, διότι εἰς τὸ κάτω–κάτω τῆς γραφῆς, ἤδη πρὶν ἢ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Ε.Ο.Κ., πρὶν ἐπικυρωθῇ καὶ καταστῇ νομικὸν γεγονός, τρόπον τινα, ἡ σύναψις τῆς Συμφωνίας Συνδέσεως μεταξὺ Ε.Ο.Κ. καὶ Ἑλλάδος, ἤδη ἤρχισε τόσον ἡ κρατικὴ μηχανὴ καὶ ἡ κρατικὴ ἐξουσία, ὅσον καὶ τὸ σύνολον τῶν παραγωγικῶν μονάδων τῆς χώρας, νὰ συνειδητοποιῇ τὴν ἀνάγκην τῆς λήψεως τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ προσαρμόσωμεν τὴν οἰκονομίαν μας πρὸς τὰς νέας συνθήκας καὶ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπωφεληθῶμεν τῶν πλεονεκτημάτων τῆς συνδέσεως καὶ τελικῶς νὰ δυνηθῶμεν ἐπὶ ἴσοις ὅροις νὰ συναγωνισθῶμεν τὰ ὁμοειδῆ προϊόντα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Πρέπει ἀναμφισβητήτως νὰ προχωρήσωμεν πρὸς τὴν πρόοδον μὲ βήματα γίγαντος καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι τὴν ἀνάγκην αὐτὴν θὰ συνειδητοποιήσωμεν ὅλοι μας, τὸ σύνολον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, θὰ ἀποτελέσῃ ἕνα σύνθημα, τρόπον τινα, ἡ λῆψις τῶν ριζικῶν ἐκείνων μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέψουν τὴν δυνατότητα τοῦ ἐπὶ ἴσοις ὅροις ἀνταγωνισμοῦ μετὰ τὴν λῆξιν τῶν 22 ἐτῶν διὰ τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα ἢ καὶ τῆς 12ετίας διὰ τὰ ὑπόλοιπα εἰς αὐτὴν ὑπαγόμενα προϊόντα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, πιστεύω, ὅτι ἀπετέλει χρέος διὰ τὴν Κυβέρνησιν νὰ διασφαλίσῃ τὴν ἄνεσιν τῶν χειρισμῶν κατὰ τὸ χρονικὸν ἐκεῖνο διάστημα, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται ἀνθρωπίνως διὰ τὴν Ἑλληνικὴν βιομηχανίαν καὶ διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, ἐν τῷ συνόλῳ της, νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὴν πραγματικότητα, τὴν ὁποίαν διαμορφώνει εἰς τὸν Εὐρωπαϊκὸν γεωγραφικὸν χῶρον ἡ Ε.Ο.Κ. καὶ νομίζω, ὅτι ὀρθῶς ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις προνοήσασα νὰ προσφέρῃ τὸ χρονικὸν αὐτὸ διάστημα, τὸ ὁποῖον ἐκρίθη, ὡς ἀκραῖον διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν προσαρμογήν. Ἤδη μετὰ τὰς γενικὰς αὐτὰς διαπιστώσεις θὰ πρέπει νὰ προχωρήσω καὶ λυποῦμαι, ὅτι θὰ κουράσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Εἶναι φυσικὸν μία σύνδεσις τοιούτου περιεχομένου καὶ τοιαύτης ἐκτάσεως νὰ χρειάζεται μίαν ἀνάλυσιν γενικὴν καὶ ὁπωσδήποτε ἐκτεταμένην. Ἄς ἔλθωμεν πλησιέστερον πρὸς τὴν συμφωνίαν συνδέσεως. Ἡ συμφωνία συνδέσεως, ἀποτελεῖται ἀπὸ 77 ἄρθρα, 4 ἢ μᾶλλον 7 παραρτήματα, 20 πρωτόκολλα, 2 δηλώσεις, 5 ἑρμηνευτικὰς δηλώσεις καὶ δύο δηλώσεις τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως. Ἅπαντα τὰ παραρτήματα καὶ τὰ πρωτόκολλα γενικῶς ἀποτελοῦν ἀναπόσπαστον τμῆμα τῆς συμφωνίας. Μορφὴ τῆς συνδέσεως: Εἶναι τελωνειακὴ ἕνωσις κατὰ βάσιν ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὰς ἄλλας ἀναγκαίας ρυθμίσεις. Περιλαμβάνει ὅλα τὰ ἐμπορεύματα πλὴν τῶν ὑπαγομένων εἰς τὴν συνθήκην Χάλυβος. Αὐτὰ ἐξαιροῦνται τῆς συνδέσεως. Ἡ τελωνειακὴ ἕνωσις προβλέπει, πρῶτον, τὴν κατάργησιν τῶν δασμῶν καὶ τῶν φόρων ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος ἐπὶ τῶν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν. Δεύτερον, τὴν κατάργησιν τῶν ποσοτικῶν περιορισμῶν. Τρίτον, ἀποδοχὴν κοινοῦ δασμολογίου. Τέταρτον, κοινὴν ἐμπορικήν, τεχνικήν. Πέμπτον, ρύθμισιν τῶν φορολογικῶν ἐπιβαρύνσεων. Αὐτὰ περιλαμβάνει ἐν γενικαῖς γραμμαῖς ἡ τελωνειακὴ ἕνωσις. Καὶ ἔχομεν ἔπειτα τὴν υἱοθέτησιν κοινῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς, μὲ ρύθμισιν εἰδικῶς τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου διὰ τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα κλπ. Ἔχομεν, ἐπίσης, τρίτον, κοινὴν πολιτικὴν ἐπὶ τῆς κυκλοφορίας προσώπων, κεφαλαίων καὶ ὑπηρεσιῶν. Τέταρτον, ρύθμισιν τοῦ ἐμπορικοῦ ἀνταγωνισμοῦ, καὶ πέμπτον, γενικὰς διατάξεις ἀναφερομένας εἰς τὴν οἰκονομικὴν πολιτικήν, τὴν προσέγγισιν τῶν νομοθεσιῶν κλπ. Ἐπίσης, προβλέπεται εἰδικὴ δανειοδότησις τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας ὑπὸ εὐνοϊκοὺς ὅρους. Θὰ πρέπει, κύριοι, νὰ προβῶ εἰς περαιτέρω ἀνάλυσιν καὶ θὰ προσπαθήσω, κατὰ ἕνα τρόπον, νὰ συγκεντρώσω τὸ σύνολον τῶν διατάξεων ποὺ ἀφοροῦν ὁμοειδῆ θέματα καὶ εἶναι διεσπαρμένα ἐντὸς τῆς Συμφωνίας, διότι ὑπάρχει τὸ βασικὸν κείμενον καὶ ὑπάρχουν καὶ τὰ πρωτόκολλα καὶ νὰ μεθοδεύσω τρόπον τινά, τὴν εἰσήγησιν καὶ νὰ κατατάξω ταύτην κατὰ εἰδικὰς ὁμοιομόρφους κατηγορίας. Οἱ ἀντικειμενικοὶ σκοποί, εἰς τοὺς ὁποίους ἀποβλέπει ἡ Συμφωνία συνδέσεως καὶ ἰδιαιτέρως τονίζω τοὺς ἀντικειμενικοὺς σκοπούς, διότι, ὅπως θὰ ἴδητε, εἰς αὐτοὺς προβλέπεται καὶ περιλαμβάνεται εἰδικὴ πρόνοια διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ οὐσιώδη σημασίαν εἰς τὰς περαιτέρω ἑρμηνείας, αἱ ὁποῖαι θὰ προκύψουν κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς λειτουργίας τῆς Συνδέσεως. Ἡ Συμφωνία σκοπεῖ νὰ προαγάγῃ ... (Ἀναγινώσκει). Ἀναγνωρίζεται, δηλαδή, ὡς σκοπὸς τῆς Συμφωνίας, ἡ ἀνάπτυξις τῆς Ἑλλάδος, τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, ἡ ἀνάπτυξις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ καὶ γενικῶς ἡ ἀξιοποίησις τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ὄργανον εἶναι τὸ Συμβούλιον συνδέσεως. Διὰ τὰς ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου Συνδέσεως ἀπαιτεῖται ὁμοφωνία τῶν μελῶν, κατὰ συνέπειαν εἰς τὰς ἀποφάσεις ἡ Ἑλλὰς ἀσκεῖ ΒΕΤΟ. Ἡ ἔναρξις τῆς ἰσχύος τῆς Συμφωνίας Συνδέσεως, εἶναι ἡ πρώτη τοῦ τρίτου μηνὸς ἀπὸ τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν ὀργάνων τῆς ἐπικυρώσεως, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ εἰς τὰς Βρυξέλλας. Μὲ τὴν ἐπικύρωσιν τῆς Συμφωνίας σήμερον ἐκ μέρους τῆς Ἑλλάδος, τερματίζεται τὸ διαδικαστικόν, ἂς εἴπωμεν, στάδιον, διὰ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν περαιτέρω ἐφαρμογὴν τῆς Συμφωνίας. Δὲν ὑπάρχει χρονικὸν ὅριον ἰσχύος τῆς Συμφωνίας Συνδέσεως. Ἐπίσης, διὰ τὴν προσχώρησιν ἐφ’ ὅσον ἐγκρίνομεν, ὅτι δυνάμεθα νὰ προσχωρήσωμεν θὰ χρειασθοῦν ἰδιαίτεραι διαπραγματεύσεις καὶ νέαι συμφωνίαι. Ἐὰν θέλωμεν, τώρα, νὰ ἴδωμεν τὰς κατ’ ἰδίαν διατάξεις, τὰς ὁποίας ὡς εἶπον διὰ νὰ μεθοδεύσω τὴν εἰσήγησιν, θὰ συγκεντρώσω εἰς γενικὰς κατηγορίας καὶ θὰ ἀναφερθῶ εἰς γενικὰς γραμμάς, χωρὶς νὰ προβῶ εἰς περαιτέρω ἀνάλυσιν, ἡ ὁποία, ἐνδεχομένως, νὰ καταστῇ ἀναγκαία εἰς τὴν περαιτέρω συζήτησιν, ἔχωμεν πρῶτον, τὰς γενικὰς περὶ δασμῶν καὶ ποσοτικῶν περιορισμῶν διατάξεις. Αἱ διατάξεις τῆς Συμφωνίας περὶ ἐξαφανίσεως τῶν δασμῶν καὶ ἄρσεως τῶν ποσοτικῶν περιορισμῶν ἐφαρμόζονται ἐπὶ ὅλων τῶν ἐμπορευμάτων, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τὸν χῶρον τῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος, καὶ εἶναι εἰς ἐλευθέραν κυκλοφορίαν. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀναπτύξω περαιτέρω, τὸν ὅρον τοῦτον, διότι ὑπάρχουν διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὴν ἀνάλυσιν τοῦ ὅρου «ἐλευθέρα κυκλοφορία», ἀρκοῦμαι νὰ εἴπω τὴν γενικὴν διάταξιν τοῦ ὅρου αὐτοῦ, ὅτι εἰς ἐλευθέραν κυκλοφορίαν εἶναι ἕνα ἐμπόρευμα, τὸ ὁποῖον, εἴτε ἔχει παραχθῆ ἐντὸς τῆς χώρας αὐτῆς, εἴτε κατὰ τὴν εἰσαγωγὴν τῆς πρώτης ὕλης ἐκ τῆς ὁποίας κατεσκευάσθη, ἐτηρήθησαν αἱ διαδικασίαι τῆς εἰσαγωγῆς καὶ ἐπληρώθησαν οἱ δασμοί. Κατὰ συνέπειαν, ἔχει γενικὴν ἐφαρμογὴν ἐπὶ ὅλων τῶν ἐμπορευμάτων τῶν εὑρισκομένων εἰς ἐλευθέραν κυκλοφορίαν καὶ ἐπαναλαμβάνω δὲν περιλαμβάνει μόνο τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα ὑπάγονται εἰς τὴν κοινοπραξίαν ἄνθρακος καὶ χάλυβος. Τώρα, κατὰ ποῖον τρόπον θὰ καταργηθοῦν οἱ δασμοί; Πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα τοῦτο, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι εἰς τὴν Συμφωνίαν προβλέπονται δύο μεταβατικαὶ περίοδοι. Ἡ βασικὴ μεταβατικὴ περίοδος εἶναι ἡ 12ετία, περιλαμβάνει δὲ τὸ σύνολον τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι καταχωρημένα εἰς τὸ Παράρτημα 1 καὶ εἰς τὸ Παράρτημα 2. Τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τὸ Παράρτημα 1 ὑπάγονται σχεδὸν τὸ σύνολον τῶν εἰς τὴν χώραν παραγομένων βιομηχανικῶν καὶ βιοτεχνικῶν προϊόντων. Λέγω σχεδόν, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ διαφύγῃ τῆς προσοχῆς τῆς ὑπηρεσίας προϊόν τι, ἀλλὰ ὑφίσταται διάταξις δυναμένη νὰ διορθώσῃ τὴν παράλειψιν αὐτήν. Περιλαμβάνει, λοιπόν, τὸ Παράρτημα 1 τὸ σύνολον τῶν παραγομένων εἰς τὴν χώραν βιομηχανικῶν καὶ βιοτεχνικῶν προϊόντων. Ὁ δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς διὰ τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα παράγονται ἀπὸ τὰς βιομηχανίας καὶ βιοτεχνίας μας ὑπάγονται εἰς τὴν χρονικὴν περίοδον τῶν 22 ἐτῶν καὶ εὑρίσκονται ἀναγεγραμμένα εἰς τὸ Παράρτημα 1. Εἰς τὸ Παράρτημα II εὑρίσκονται ἀναγεγραμμένα τὰ γεωργικὰ προϊόντα. Ἐκ τοῦ Παραρτήματος II ἀπομερίζονται τὰ ἔχοντα ἐξαγωγικὸν δι’ ἡμᾶς ἐνδιαφέρον γεωργικὰ προϊόντα καὶ σχηματίζεται δι’ αὐτὰ κεχωρισμένον παράρτημα, τὸ Παράρτημα 3. Τὰ προϊόντα τοῦ παραρτήματος 3 ὑπάγονται εἰς εἰδικὸν χειρισμόν. Τὰ γεωργικὰ προϊόντα θὰ παραμείνουν ὑπὸ οἷον καθεστὼς εὑρίσκονται σήμερον. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ αὐξήσωμεν τοὺς δασμοὺς ἢ νὰ ἐπιβάλλωμεν νέους δασμούς, ὡς καὶ ποσοτικοὺς περιορισμοὺς Θὰ πρέπει νὰ παραμείνουν εἰς τὸ σημερινὸν καθεστὼς μέχρις ὅτου καθιερωθῇ ἡ κοινὴ γεωργικὴ πολιτικὴ ὑπὸ τῆς Κοινότητος, ὁπότε θὰ κληθῇ ἡ Ἑλλὰς νὰ δηλώσῃ, ἐὰν πρόκειται νὰ ἐναρμονίσῃ τὴν ἰδικήν της γεωργικὴν πολιτικὴν μὲ τὴν γεωργικὴν πολιτικὴν τῆς Κοινότητος. Ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον δηλώσῃ ἡ Ἑλλάς, ὅτι θὰ ἐναρμονίσῃ τὴν γεωργικήν της πολιτικὴν μὲ τὴν γεωργικὴν πολιτικὴν τῆς Κοινότητος, τότε θὰ καθιερωθῇ ὁ τρόπος καὶ ἡ μορφὴ ἐν γένει ὑπὸ τὴν ὁποίαν θὰ λειτουργήσῃ ἡ κοινὴ γεωργικὴ πολιτικὴ διὰ τὸ προϊόν αὐτό. Ἐὰν ἡ Ἑλλὰς ἀδυνατῇ νὰ ἐναρμονίσῃ τὴν γεωργικήν της πολιτικήν, τότε ὑπάρχει ἡ παρ. 1 καὶ 2 τοῦ ἄρθρου 36 τῆς Συμφωνίας, ἡ ὁποία προϋποθέτει τὴν δυνατότητα καθιερώσεως εἰδικοῦ καθεστῶτος. Καὶ ἐὰν τοῦτο τὸ εἰδικὸν καθεστὼς δὲν καθιερωθῇ εἰς τὰς προβλεπομένας προθεσμίας, τότε μεταπίπτει τὸ γεωργικὸν αὐτὸ προϊὸν τόσον ὡς πρὸς τὴν Κοινότητα, ὅσον καὶ ὡς πρὸς τὴν Ἑλλάδα εἰς τὴν κατάστασιν τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Ἐὰν συγκρατήσωμεν εἰς τὴν μνήμην μας τὰς δύο μεταβατικὰς περιόδους τῶν 12 ἐτῶν καὶ τῶν 22 ἐτῶν, ὡς ἀκόμη καὶ τὰ τρία παραρτήματα, εἰς τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται τὰ ἀγαθὰ τὰ παραγόμενα ἐν Ἑλλάδι, δηλαδή, τὸ πρῶτον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκονται τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα, τὸ δεύτερον, τὰ γεωργικὰ καὶ τὸ τρίτον, τὰ γεωργικὰ τὰ ἔχοντα ἐξαγωγικὸν ἐνδιαφέρον διὰ τὴν χώραν, θὰ δυνηθῶμεν νὰ παρακολουθήσωμεν τὴν ὅλην συμφωνίαν εἰς τὰς γενικὰς γραμμάς. Αἱ διατάξεις εἶναι πρῶτον κοιναὶ διὰ τὰ δύο συμβαλλόμενα μέρη καὶ διὰ τὴν Κοινότητα καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα. Αἱ κοιναὶ διατάξεις εἶναι μᾶλλον ἀρνητικαί. Δὲν δύναται νὰ ἀλλάξῃ τὸ ὑφιστάμενον καθεστὼς τόσον πρὸς τοὺς δασμούς, ὅσον καὶ τοὺς ποσοτικοὺς περιορισμούς. Ἡ Κοινότης ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἐφαρμόσῃ ἔναντι τῶν ἐξ Ἑλλάδος εἰσαγομένων προϊόντων τῶν μὴ περιλαμβανομένων εἰς τὸ Παράρτημα ΙΙ καὶ ἐκ τούτων τῶν μὴ μεταταχθέντων εἰς τὸ Παράρτημα ΙΙΙ, τὸ δασμολογικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζουν αἱ χῶραι μεταξύ των. Δηλαδή, ἡ Ἑλλὰς εὐθὺς ἅμα πραγματοποιηθῇ ἡ σύνδεσις, θὰ ἀπολαύσῃ τοῦ προνομίου νὰ ἐξάγῃ τὰ προϊόντα της εἰς τὸν γεωγραφικὸν χῶρον τῆς Κοινότητος μὲ τοὺς ἰδίους δασμούς, μὲ τοὺς ὁποίους αὐτὰ ταῦτα τὰ Κράτη–μέλη τῆς Κοινότητος διενεργοῦν τὰς εἰσαγωγάς των ἔναντι τῶν Κρατῶν–μελῶν τῆς Κοινότητος. Ἀποτελεῖ αὐτὸ ἕνα πλεονέκτημα διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν — διότι, ἐπαναλαμβάνω —, ὅλα τὰ προϊόντα πλὴν τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τὸν Πίνακα ΙΙ, ἐξαιρουμένων ἐκ τούτων τῶν προϊόντων τοῦ Πίνακος ΙΙΙ, θὰ ἔχουν τὸ εὐεργέτημα τῆς ἀμέσου μειώσεως τῶν δασμολογίων, τὰς ὁποίας ἤδη αἱ χῶραι αὗται ἐπραγματοποίησαν μεταξύ των. Διὰ μὲν τὰ γεωργικὰ προϊόντα τὰ κοντεζαντέ, τὰ εὑρισκόμενα, δηλαδή, εἰς ποσοστώσεις, ἐπραγματοποίησαν μείωσιν τῶν δασμῶν κατὰ 35%, τὰς ἐκτὸς ποσοστώσεων 30% καὶ διὰ τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα 50%. Θὰ τύχωμεν, λοιπόν, καὶ ἡμεῖς τῶν δασμολογικῶν τούτων μειώσεων. Ἐπίσης, τὰ Κράτη–μέλη θὰ ἐκτείνουν ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος τὰ μέτρα καταργήσεως τῶν δασμῶν καὶ φόρων ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος, τῶν ὑφισταμένων ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν. Διότι, τὸ τέλος τοῦ 1961, ἐν τῷ συνόλῳ, κατηργήθησαν οἱ δασμοὶ καὶ οἱ φόροι ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινότητος. Δηλαδή, θὰ ἔχωμεν αὐτόματον ἐπέκτασιν ἅμα τῆς ἰσχύος τῆς Συμφωνίας τῆς πλήρους καταργήσεως τῶν δασμῶν καὶ φόρων ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν ἐκ μέρους τῆς Ε.Ο.Κ. Εἰδικώτερον, ὅσον ἀφορᾷ τὸν καπνόν, ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρει τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, τὰ Κράτη–μέλη ὑποχρεοῦνται μόλις τεθῇ ἐν ἰσχύϊ ἡ Συμφωνία τῆς Συνδέσεως, νὰ μειώσουν κατὰ 50% τὸν δασμόν, ὁ ὁποῖος ἴσχυε τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1957 καὶ νὰ προβοῦν εἰς τὴν πρώτην προσέγγισιν πρὸς τὸν δασμὸν τοῦ κοινοῦ δασμολογίου. Τοῦτο σημαίνει, ὅτι ἡ Γερμανία θὰ ἐφαρμόσῃ ἐσωτερικοὺς δασμοὺς διὰ τὰ ἐξ Ἑλλάδος καὶ τῶν λοιπῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος εἰσαγόμενα καπνὰ 0,90 μάρκα ἢ 0,20 δολλάρια ἔναντι τοῦ σημερινοῦ διὰ τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ 1,80 μάρκα ἢ 0,40 δολλάρια κατὰ χιλιόγραμμον. Ἀντιθέτως, ἔναντι τῶν τριῶν χωρῶν, τῶν μὴ ὑπαγομένων εἰς τὴν Κοινότητα, θὰ ἐφαρμόσῃ δασμὸν 30% κατ’ ἀξίαν μὲ μέγιστον εἰδικευμένον δασμὸν 42 σὲντς καὶ μίνιμουμ 29 σέντς. Μὲ συγχωρεῖτε, διότι ἀναφέρω αὐτὰς τὰς λεπτομερείας, ἀλλὰ ὁ καπνὸς εἶναι ἕνα προϊόν, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει ἐξαιρετικῶς τὴν χώραν μας. Δὲν ἐπιθυμῶ μολονότι ἔχω τὰ στοιχεῖα, νὰ σᾶς εἴπω ποῖος θὰ εἶναι ὁ δασμὸς διὰ τὸν Ἑλληνικὸν καπνὸν διὰ τὰ ὑπόλοιπα Κράτη τῆς Κοινότητος. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει, ἐπίσης, νὰ προσθέσω, ὡς πρὸς τὸν καπνόν, εἶναι, ὅτι οἱ ἐσωτερικοὶ δασμοὶ οἱ ἀπομένοντες εἰς τὰ Κράτη τῆς Ε.Ο.Κ., ὡς πρὸς τὴν Ἑλλάδα, θὰ καταργηθοῦν τὴν 31.12.1967, ὅτε θὰ ἔχωμεν καὶ τὴν πλήρη ἐφαρμογὴν τοῦ κοινοῦ δασμολογίου. Εἰδικῶς ὡς πρὸς τὴν Γερμανίαν θὰ ἐφαρμοσθῇ ἀμέσως τὸ κοινὸν δασμολόγιον καὶ τοῦτο διότι εὑρίσκεται ἐντὸς τῶν ὁρίων τοῦ κοινοῦ δασμολογίου. Ἄρα ἀπὸ τῆς 31.12.1967, τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ θὰ εἰσάγωνται εἰς τὰς χώρας τῆς Ε. Ο.Κ. χωρὶς καταβολὴν οἱουδήποτε δασμοῦ, ἤτοι ἐλευθέρως. Ἐνῷ τὰ καπνὰ ὅλων τῶν ἄλλων χωρῶν, τῶν τρίτων χωρῶν, τῶν ἐκτὸς τῆς Κοινότητος χωρῶν, θὰ καταβάλλουν δασμὸν ἐπὶ τῆς ἀξίας 30% μὲ μάξιμουμ εἰδικευμένον 42 σὲντς καὶ μίνιμουμ εἰδικευμένον 29 σέντς. Ἐὰν θὰ ἠθέλατε ἓν στοιχεῖον περαιτέρω, ἐνδεχομένως χρήσιμον, τοῦτο εἶναι, ὅτι τὸ ὁρόσημον ἐντὸς τοῦ ὁποίου θὰ κινῆται ὁ ἐκτὸς τῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος, εἰσαγόμενος καπνός, θὰ εἶναι 1,40 δολλάρια πρὸς τὰ ἐπάνω καὶ 0,966 δολλάρια πρὸς τὰ κάτω. Ἐντὸς τῶν ὁρίων αὐτῶν θὰ κινηθοῦν τὰ ξένα Κράτη, τὰ παράγωγα καπνοῦ Κράτη διὰ νὰ προτιμήσουν τὸν κατ’ ἀξίαν δασμὸν ἢ τὸν εἰδικευμένον. Ἀντιλαμβάνεσθε οὕτω τὰ περιθώρια, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦνται διὰ τὰς ἐξαγωγὰς τοῦ Ἑλληνικοῦ καπνοῦ καὶ τὸ δημιουργούμενον προτιμησιακὸν καθεστὼς ἐκ τοῦ δασμολογικοῦ αὐτοῦ χειρισμοῦ διὰ τὸν Ἑλληνικὸν καπνόν, συγκριτικὰ μὲ τὰ καπνὰ τῶν ἄλλων χωρῶν.

§29Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Κύριε Δερτιλῆ, εἴπομεν, ὅτι ἀπὸ τὸ ἔτος 1967 ὁ δασμὸς τοῦ καπνοῦ ἀπαλλάσσεται ἀπὸ τὰ ξένα Κράτη. Εἶναι δυνατόν, ἐπειδὴ ἐμελετήσατε καλὰ τὴν σύμβασιν αὐτήν, νὰ μᾶς εἴπητε αὐτὴν τὴν στιγμὴν ποῖον δασμὸν ἔχουν τὰ ἰδικά μας καπνὰ εἰς τὰ ξένα Κράτη;

§30Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Εἶπον προηγουμένως, κ. συνάδελφε, ὅτι εὐθὺς ὡς τεθῇ εἰς ἰσχὺν ἡ συμφωνία θὰ ἔχωμεν μείωσιν τοῦ δασμοῦ κατὰ 50%. Ὁ δασμὸς ὁ ἰσχύων εἰς Γερμανίαν εἶναι 1,80 μάρκα καὶ θὰ γίνῃ 0,90 μάρκα κατὰ χιλιόγραμμον. Θὰ καταργηθῇ δὲ πλήρως τὸ τέλος τοῦ 1967. Κύριοι συνάδελφοι, ὑφίστανται ἐπίσης χῶραι τῆς Κοινότητος, αἱ ὁποῖαι ἔχουν μονοπώλιον καπνοῦ καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ κατάργησις τοῦ δασμοῦ ἐν τῇ οὐσίᾳ δὲν ἀποτελεῖ πλεονέκτημα διὰ τὸν Ἑλληνικὸν καπνὸν καὶ διὰ τὰς ἐξαγωγὰς αὐτοῦ. Καὶ τοῦτο, διότι ὁ δασμὸς εἰσπράττεται ἀπὸ τὸ ἴδιον Κράτος. Καὶ ἄρα ἐν τῇ οὐσίᾳ δύναται τὸ Κράτος καὶ ἐὰν ἐπιβάλῃ δασμὸν ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς, νὰ πληρώνῃ τὸν δασμὸν αὐτὸν τὸ μονοπώλιον καπνοῦ καὶ νὰ τὸν εἰσπράττῃ ὁ προϋπολογισμός. Κατὰ συνέπειαν εἰς τὰ Κράτη, ἐν τῇ οὐσίᾳ, τὰ ὁποῖα ἔχουν μονοπώλιον καπνοῦ, δὲν ὑφίσταται τὸ πλεονέκτημα τοῦ δασμοῦ. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν καὶ διὰ νὰ ὁλοκληρώσω τὴν εὐνοϊκήν, τὴν πλεονεκτικὴν μεταχείρισιν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς εἰς τὸν χῶρον τῆς Κοινότητος, θὰ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι διὰ τὰ Κράτη, τὰ ὁποῖα ἔχουν μονοπώλιον καπνοῦ ὅπως ἡ Γερμανία, ἡ Ἰταλία καὶ ἡ Γαλλία, προβλέπεται διὰ εἰδικῶν πρωτοκόλλων ἰδιαιτέρα ρύθμισις. Τὰ Κράτη αὐτὰ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς 5ετοῦς περιόδου ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τῆς Συμφωνίας, ἐφ’ ὅσον ἔχουν μονοπώλιον καπνοῦ, ὑποχρεοῦνται νὰ διατηροῦν τὰς ἐτησίας ἀγορὰς αὐτῶν, εἰς ἐπίπεδον ἴσον πρὸς τὸν μέσον ὅρον τῶν ἀγορῶν των, τῶν εἰσαγωγῶν των κατὰ τὰ ἔτη 1957, 1958 καὶ 1959. Εἰδικώτερον ἡ Γαλλία, κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος τῆς ἐφαρμογῆς τῆς Συμφωνίας, ἐν εἴδει προκαταβολῆς, θὰ ἀγοράσῃ πλέον τοῦ ἀναφερθέντος μέσου ὅρου 10%. Κατὰ παρέκκλισιν ἡ Ἰταλία κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς 5ετοῦς περιόδου, ὑποχρεοῦται ὅπως τὰ 60% τῶν παρ’ αὐτῆς εἰσαγωγῶν εἰς ἀνατολικὰ καπνὰ γίνεται ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Τὸ ποσοστὸν δὲ αὐτὸ τοῦ 60% δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ κατέλθῃ κάτω τῶν 2.800.000 δολλαρίων. Ἐὰν δηλαδή, αἱ εἰσαγωγαὶ τὰς ὁποίας θὰ πραγματοποιήσῃ ἡ Ἰταλία καὶ τὸ ἐκ τούτων ποσοστὸν 60% δὲν ἀνέρχεται εἰς 2.800.000 δολλαρίων, θὰ τὸ συμπληρώσῃ ἀγοράζουσα ἐπὶ πλέον τοῦ ποσοστοῦ 60% Ἑλληνικὰ καπνά. Ὑπάρχει, περαιτέρω, μία ἑρμηνευτικὴ δήλωσις.

§31Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Τὸ τελευταῖον ἐξαγωγικὸν ἔτος, τὸ ἔτος 1960–61 εἶναι 2,3 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἡ Ἰταλία φθάνει εἰς τὰ 2,8 ἑκατομμ. δολλάρια, ἐὰν δὲν πλανῶμαι, καὶ θὰ ἔχῃ τὴν ἐτησίαν αὔξησιν, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ἀντίστοιχος πρὸς τὴν αὔξησιν, ἡ ὁποία θὰ σημειοῦται ἑκάστοτε εἰς τὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν μονοπώλιον.

§32Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, δηλαδὴ ἐπὶ τῆς εἰδικῆς δασμολογικῆς μεταχειρίσεως τοῦ καπνοῦ ὑπάρχει κενόν τι. Ἀλλά, ἐὰν ὑπάρχῃ, θὰ δυνηθῶμεν περαιτέρω κατὰ τὴν συζήτησιν, νὰ δώσωμεν οἱανδήποτε πληροφορίαν δυναμένην νὰ χρησιμεύσῃ εἰς οἱονδήποτε συνάδελφον. Ὡς πρὸς τὰς σταφίδας, εὐθὺς ὡς τεθῇ εἰς ἰσχὺν ἡ συμφωνία, θὰ ἔχωμεν μείωσιν τοῦ δασμοῦ κατὰ 50%, δασμοῦ, ὁ ὁποῖος ἰσχύει εἰς τὰ Κράτη τῆς Κοινότητος τὴν 1.1.57. Καὶ ἐν συνεχείᾳ μετὰ μίαν 6ετίαν θὰ ἔχωμεν πλήρη κατάργησιν τοῦ δασμοῦ.

§33Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Μετὰ μίαν 6– ετίαν.

§34Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: Μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ 6ου ἔτους θὰ ἔχωμεν κατάργησιν τοῦ δασμοῦ. Ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι, ὡς πρὸς τὴν σταφίδα, εἰδικῶς, τὸ καθεστὼς αὐτὸ εἶναι μόνιμον. Καὶ τοῦτο, διότι ἐδηλώθη ἀπὸ τὰ Κράτη–μέλη τῆς Κοινότητος, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ προβοῦν εἰς υἱοθέτησιν κοινῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς ἐπὶ τῆς σταφίδος. Δὲν εἶναι παραγωγὰ Κράτη σταφίδος καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν ἐνδιαφέρονται διὰ χάραξιν κοινῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς, καὶ ὡς ἐκ τούτου, δὲν ὑφίσταται περίπτωσις μὴ ἐναρμονισμοῦ μας μὲ τὴν κοινὴν ἀγροτικὴν πολιτικὴν τῆς Κοινότητος. Ὡς πρὸς τοὺς οἴνους θὰ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι εὑρέθημεν πρὸ μεγάλων δυσχερειῶν καὶ τοῦτο, διότι ὁ οἶνος ἀποτελεῖ ἕνα ἐκ τῶν κυριωτέρων γεωργικῶν προϊόντων τῆς Ἰταλίας καὶ τῆς Γαλλίας. Καὶ κατὰ συνέπειαν ὑπῆρξε μεγάλη δυσχέρεια ὡς πρὸς τὴν δυνατότητα νὰ φθάσωμεν εἰς μίαν συμφωνίαν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ καθεστὼς τῶν οἴνων διεμορφώθη ὡς ἀκολούθως: Ἡ Γερμανία θὰ χορηγήσῃ ἐτησίαν δασμολογικὴν ποσόστωσιν μὲ τὸ ὕψος δασμοῦ τοῦ ἐφαρμοζομένου μὲ τὰ ἄλλα Κράτη τῆς Κοινότητος, διὰ μὲ τοὺς οἴνους τοὺς ἐπιτραπεζίους 65.000 ἑκατόλιτρα, διὰ δὲ βιομηχανικοὺς οἴνους διὰ παρασκευὴν βερμοὺτ κλπ. 100.000 ἑκατόλιτρα. Τὸ Βέλγιον, ἡ Ὁλλανδία καὶ τὸ Λουξεμβοῦργον ἐφαρμόζουν ἐπὶ τῶν εἰσαγωγῶν ἐξ Ἑλλάδος τὸ καθεστώς, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπάγονται αἱ εἰσαγωγαὶ τῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος. Ἐξομοιώνουν, δηλαδή, τὴν Ἑλλάδα μὲ τὰς χώρας τῆς Κοινότητος. Ἡ Γαλλία καὶ ἡ Ἰταλία, θὰ χορηγήσουν ποσόστωσιν εἰς τὴν Ἑλλάδα, εὐθὺς ὡς ἀνοίξουν τοιαύτην ὑπὲρ τῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος καὶ μετ’ ἐξέτασιν τοῦ θέματος εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Συνδέσεως. Εἰδικῶς διὰ τοὺς μοσχάτους οἴνους Σάμου, ἡ Γαλλία θὰ ἐφαρμόζῃ ἐπὶ τῶν εἰσαγωγῶν τῶν οἴνων αὐτῶν τοὺς δασμούς, τοὺς ὁποίους ἐφαρμόζει καὶ μὲ τὰ ἄλλα Κράτη τῆς Κοινότητος. Δηλαδή, ὡς πρὸς τοὺς οἴνους τῆς Σάμου, ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρει ἰδιαιτέρως ἡ γαλλικὴ ἀγορά, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς καθιεροῦται τὸ καθεστὼς τὸ ὁποῖον καθιεροῦται μὲ τὰς ὑπολοίπους χώρας τῆς Κοινότητος. Ἐφ’ ὅσον αἱ ποσοστώσεις θὰ διευρύνωνται διὰ τὰς χώρας τῆς Ε.Ο.Κ., τὸ Συμβούλιον θὰ καθορίζῃ ἀντίστοιχον ποσόστωσιν καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα. Εἰδικώτερον, ὡς πρὸς τοὺς οἴνους διὰ τὰς εἰσαγωγάς μας εἰς τὴν Γερμανίαν, τὸ Συμβούλιον τῆς συνδέσεως καθορίζει διὰ τὴν Ἑλλάδα ἀντίστοιχον μερίδα αὐξήσεων, ὁσάκις ἡ Γερμανία διευρύνει τὰς ποσοστώσεις, ἔναντι τῶν Κρατῶν μελῶν τῆς Κοινότητος διὰ τοὺς ὁριζομένους πρὸς κατανάλωσιν οἴνους. Βέβαια, αὐτὰ ἰσχύουν μέχρις ὅτου χαραχθῇ ἡ κοινὴ γεωργικὴ πολιτικὴ τῆς Κοινότητος καὶ μέχρις ὅτου ἡ Ἑλλὰς ἐναρμονίζει τὴν ἰδικήν της πολιτικήν. Ὑπάρχει καὶ μία εἰδικωτέρα συμφωνία, ἡ ὁποία προβλέπει τὴν δυνατότητα αὐξήσεως κατὰ 15.000 ἑκατόλιτρα τῶν ἐξαγωγῶν μας οἴνων ἐπιτραπεζίων εἰς τὴν Γερμανίαν. Νομίζω, ὅτι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ οἴνου, εὑρέθη ἡ καλυτέρα δυνατὴ λύσις, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψει, ὅτι δύο τῶν μεγάλων Κρατῶν τῆς Ε.Ο.Κ., ὅπως εἶναι ἡ Γαλλία καὶ ἡ Ἰταλία, αἱ ὁποῖαι ἀνήκουν εἰς τὴν Κοινότητα, εἶναι κατ’ ἐξοχὴν παραγωγὰ Κράτη οἴνων. Ἑτέρα δυσχέρεια, ἡ ὁποία ἐνεφανίσθη καὶ ἡ ὁποία, νομίζω, θὰ ἀντιμετωπισθῇ ἐπιτυχῶς, εἶναι ἡ ἀφορῶσα τὰ Ἑλληνικὰ ἑσπεριδοειδῆ, τὰς ἐπιτραπεζίους σταφυλὰς καὶ τὰ ροδάκινα. Ἡ Ἰταλία, ἡ ὁποία εἶναι παραγωγὸς τῶν προϊόντων αὐτῶν, εἶχεν ἐμμόνους ἀντιρρήσεις ὡς πρὸς τὸ καθεστώς, τὸ ὁποῖον θὰ καθιεροῦτο διὰ τὴν Ἑλλάδα. Γενικά, συνεφωνήθη, ὅτι, ὅταν αἱ πρὸς τὴν Κοινότητα ἐξαγωγαὶ τῆς Ἑλλάδος ὑπερβοῦν τὰ ὅρια ποὺ θὰ ἀναφέρω, ἐν συνεχείᾳ καὶ ἐφ’ ὅσον αἱ ἐξαγωγαὶ αὐταὶ δύνανται νὰ δημιουργήσουν πραγματικὰς δυσχερείας διὰ τὰς ὁμοίας ἐξαγωγὰς τῶν Κρατῶν–μελῶν, ἐντὸς τῆς Ε.Ο. Κ., δύναται ἡ Κοινότης, αἰτήσει ἑνὸς Κράτους καὶ προτάσει τῆς Ἐπιτροπῆς, τοῦ τρίτου, δηλαδή, ὀργάνου τῆς Κοινότητος, νὰ λάβῃ τὰ ἀναγκαῖα μέτρα μετὰ προηγουμένην διαβούλευσιν μετὰ τῆς Ἑλλάδος ἐντὸς τοῦ Συμβουλίου τῆς συνδέσεως. Τὰ ἐν λόγῳ ὅρια πέραν τῶν ὁποίων δικαιοῦται ἐνδεχομένως νὰ κάμῃ χρῆσιν — διότι δὲν εἶναι ὑποχρεωτικὸν — ἕνα Κράτος–μέλος καὶ νὰ ζητήσῃ τὴν παρέμβασιν τοῦ Συμβουλίου, εἶναι διὰ τὰ ἑσπεριδοειδῆ 22.000 τόννοι, διὰ σταφυλὰς 15.000 τόννοι καὶ διὰ τὰ ροδάκινα 40.000 τόννοι. Δι’ ἕκαστον ἔτος ἀπὸ τοῦ δευτέρου καὶ μέχρι τοῦ 5ου συμπεριλαμβανομένου, τὸ ποσὸ τοῦ προηγουμένου ἔτους θὰ αὐξάνεται κατὰ 20%. Ἀπὸ τοῦ 6ου ἔτους καὶ μέχρι τῆς λήξεως τῆς ρυθμίσεως ταύτης, περὶ ἧς κατωτέρω, τὸ ποσὸν τοῦ προηγουμένου ἔτους αὐξάνεται κατὰ ποσοστὸν ὁρισθησόμενον ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῆς συνδέσεως. Κύριοι, τὰ ὅρια ταῦτα εἶναι εὐρύτατα. Ὅπως σᾶς εἶπα, προβλέπεται νὰ ἀσκηθῇ ἡ ρήτρα αὕτη ὑπὸ κράτους–μέλους τῆς Ε.Ο.Κ. ἔναντι τῶν ἐξαγωγῶν μας ἐπὶ τῶν ἀναληφθέντων προϊόντων, ἐφ’ ὅσον αἱ ἐξαγωγαί μας εἶναι ἄνω τῶν 22.000 τόννων διὰ τὰ ἑσπεριδοειδῆ, ἄνω τῶν 15.000 τόννων διὰ τὰς ἐπιτραπεζίους σταφυλὰς καὶ ἄνω τῶν 40.000 τόννων διὰ τὰ ροδάκινα. Διὰ νὰ ἔχητε σαφῆ ἀντίληψιν τῆς σημασίας τῆς διατάξεως ταύτης, σᾶς ἀναφέρω, ὅτι αἱ ἐξαγωγαί μας πρὸς τὰς χώρας τῆς Ε.Ο.Κ. κατὰ τὴν 4ετίαν 1956–1960 ἀνῆλθον εἰς 8.865 τόννους διὰ τὰ ἑσπεριδοειδῆ, 10.000 τόννους διὰ τὰς σταφυλὰς καὶ 23.000 τόννους διὰ τὰ ροδάκινα.

§35Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν αὐταὶ αἱ ἐξαγωγαί;

§36Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Θέλω νὰ σᾶς δώσω μίαν εἰκόνα, τί σημαίνει αὐτὸ ἐν τῇ ἐξελίξει τοῦ χρόνου. Τὸ πρῶτον προϊὸν ἑσπεριδοειδῶν ἐξεκίνησε μὲ 29.000 καὶ εἰς τὸ 5ον ἔτος προβλέπεται 40.000 τόννοι, ροδάκινα ἐξεκινήσαμεν μὲ 40.000 τόννους, φθάνοντες εἰς τὰς 83.000 τόννους. Σταφυλὰς ἐξεκινήσαμεν μὲ 15.000 τόννους, φθάσαμεν 31.000 τόννους. Εἶναι οἱ τρεῖς ἀριθμοὶ 22.000 τόννοι, 40.000 τόννοι καὶ 15.000 τόννοι, δηλαδή, οἱ ἀριθμοὶ ἐκκινήσεως, οἱ ὁποῖοι εἶναι σημαντικώτατα μεγαλύτεροι ἀπὸ τὰς πρὸς τὴν Κοινότητα πραγματοποιουμένας ἐξαγωγάς. Ἔχομεν δικαίωμα νὰ βγάλωμεν 22.000 τόννους ἑσπεριδοειδῆ καὶ μοῦ φαίνεται πρὸς τὴν Κοινότητα ἐξήχθησαν 5.000 τόννοι, τὸ μέγιστον ἐξαχθέν. Εἰς τὰ ροδάκινα, πράγματι, ἔγιναν ὅλαι αἱ ἐξαγωγαὶ πρὸς τὰς Δυτικὰς χώρας καὶ δι’ αὐτὸ εἰς τοὺς 31.000 τόννους ἐξαχθέντας, οἱ 30.000 τόννοι ἐπῆγαν εἰς τὰς Δυτικὰς χώρας.

§37Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξαχθοῦν περισσότερα, ἂν εἴμεθα τεχνικῶς ἐξωπλισμένοι; Χωρὶς νὰ εἴμεθα εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν νὰ βγάλωμεν 40–50.000 τόννους ροδάκινα, χωρὶς νὰ ἔχωμεν τεχνικὸν ἐξοπλισμόν;

§38Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Δὲν εἶμαι βέβαιος. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὑπάρχει συμφωνία διὰ νὰ φθάσουν αἱ ἐξαγωγαὶ ἀπὸ 40.000 τόννους εἰς 83.000, διότι πράγματι, ἂν θέλωμεν νὰ ὑπερβῶμεν τοὺς 83.000 τόννους, πρέπει νὰ κάμωμεν εἰδικὴν συμφωνίαν. Διότι τὸ πρωτόκολλον ἰσχύει μέχρι τῆς ἐναρμονίσεως τῆς ἰδικῆς μας γεωργικῆς πολιτικῆς πρὸς τὴν κοινὴν γεωργικὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν θὰ κάμουν οἱ Ἕξ. Ἡ ἐναρμόνισις δὲν σημαίνει UNO ACTO, υἱοθέτησις τῆς κοινῆς πολιτικῆς, πολὺ περισσότερον σημαίνει τὸν καθορισμὸν τῶν λύσεων, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ συναρμολογηθοῦν διὰ νὰ ἠμπορέσουν αὐτοὶ τὴν κοινὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἀπεφάσισαν καὶ νὰ ἠμπορέσωμεν καὶ ἡμεῖς, συνεργαζόμενοι μαζί των, νὰ ἐπιτύχωμεν τοὺς ἐπιδιωκομένους σκοπούς. Νομίζω, ὅτι τὰ περιθώρια, εἶναι πράγματι εὐρύτατα καὶ θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον νὰ φθάσωμεν τοὺς 83.000 τόννους.

§39Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Τὸ θέμα ποὺ ἐθίξατε, εἶναι θέμα ἐλέγχου τῆς ἐμπορικῆς πολιτικῆς. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν κρίνομεν τὰς διατάξεις τῆς συμφωνίας συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. Τὸ τί θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ ἐξαγάγωμεν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἐξετασθῇ ἀνεξαρτήτως τῆς συμφωνίας. Ταῦτα μὲν ὡς πρὸς τὰς εἰδικὰς δασμολογικὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὴν Κοινότητα. «Αἱ διατάξεις, αἱ ἀφορῶσαι τὴν Ἑλλάδα. Ἡ Ἑλλὰς κατὰ τὸ βασικὸν μεταβατικὸν στάδιον τῆς 12ετίας». Ὁ δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς γίνεται εἰς 12 ἔτη μὲ μείωσιν 10% κατὰ δέκα περιόδους. Καθορίζεται δὲ κατὰ τὸν ἑξῆς τρόπον: Εὐθὺς ἅμα τῇ ἰσχύϊ τῆς συμφωνίας συνδέσεως θὰ ἔχωμεν μείωσιν κατὰ 10%. Θὰ ἐπακολουθήσουν 6 μειώσεις ἀνὰ 18μηνον, ἐπίσης κατὰ 10% καὶ θὰ ἐπακολουθήσουν τρεῖς μειώσεις κατ’ ἔτος, ἐπίσης κατὰ 10%. Κατὰ συνέπειαν, τῶν 10 αὐτῶν κατὰ διάφορα χρονικὰ ὅρια μειώσεων, ἐξαντλεῖται τὸ μεταβατικὸν στάδιον τῆς 12ετίας καὶ ὁλοκληροῦται ὁ δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς διὰ τὴν Ἑλλάδα διὰ τὰ προϊόντα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπάγονται εἰς τὸ μεταβατικὸν διάστημα τῆς 12ετίας. Ἐάν, δηλαδή, ὅπως ἐλπίζομεν, τεθῇ εἰς ἰσχὺν ἡ συμφωνία συνδέσεως τὴν 1.7.62, τότε ὁ δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς τῆς Ἑλλάδος, ὡς πρὸς τὸ πρῶτον μεταβατικὸν στάδιον τῆς 12ετίας, ὁλοκληροῦται τὴν 1.7.1974. Ἀντιθέτως, ὡς πρὸς τὸ δεύτερον μεταβατικὸν στάδιον τῶν 22 ἐτῶν, θὰ ἔχωμεν διαφορετικὸν δασμολογικὸν ἀφοπλισμόν. Ἔχομεν εὐθὺς ἅμα τῇ ἰσχύϊ τῆς συμφωνίας μείωσιν τῶν δασμῶν κατὰ 5%. Μετὰ 2½ ἔτη ἄλλα 5%, μετὰ 2½ ἔτη ἕτερα 5% καὶ μετὰ 2½ ἔτη ἄλλα 5%. Δηλαδή, ἔχομεν 20% μείωσιν τῶν δασμῶν τῆς 22ετίας κατὰ τὰ πρῶτα 7½ ἔτη τῆς συνδέσεως. Μετά, τὸ ὑπόλοιπον 80%, τὸ ὁποῖον ἀπομένει, ἀποτελεῖ δασμολογικὴν βάσιν διὰ νὰ προχωρήσῃ ἡ περαιτέρω μείωσις τῶν δασμῶν, ἡ ὁποία, μείωσις τῶν δασμῶν, ἀκολουθεῖ τὸ σύστημα τῆς 12ετίας.

§40Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. 5% ἐπὶ τοῦ ἀρχικοῦ ὑπολοίπου;

§41Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Γίνεται 95, 90, 85, 80. Αὐτὸ εἶναι 5%, τὰ ἄλλα ἀποτελοῦν τὴν βάσιν διὰ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν μείωσιν τῶν δασμῶν κατὰ τὴν διαδικασίαν τῆς 12ετίας. Δηλαδή, 10% θὰ ἔχωμεν εἰς τὸ τέλος τῆς 10ετίας καὶ ἐν συνεχείᾳ τὰς ὑπολοίπους μειώσεις. Θὰ ἔχωμεν δὲ τὸν πλήρη δασμολογικὸν ἀφοπλισμὸν καὶ διὰ βιομηχανικὰ προϊόντα, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι θὰ πραγματοποιηθῇ ἡ πρώτη ἰσχὺς τῆς συνδέσεως τὴν 1.7.1962, τὴν 1.7.1984 ὁ πλήρης, ὡς ἐκ τούτου, δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς καὶ ὡς πρὸς τὸ Παράρτημα Αʹ, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπάγονται ὅλα τὰ προϊόντα, τὰ παραγόμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ τὰς εἰδικὰς βιομηχανίας καὶ βιοτεχνίας, θὰ ἐπέλθῃ τὴν 1 Ἰουλίου 1984, ἐφ’ ὅσον ἡ ἰσχὺς τῆς Συμφωνίας ἀρχίσῃ τὴν 1 Ἰουλίου 1962. Ὑπάρχουν ἐπίσης καὶ ἰδιαίτεραι διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιτρέπουν τὴν μεταφορὰν προϊόντων, τὰ ὁποῖα ἅμα τῇ ὑπογραφῇ τῆς συμφωνίας, ὑπήχθησαν εἰς τὸν δασμολογικὸν χειρισμὸν τῆς 12ετίας, εἰς τὴν 22ετίαν, ἔχομεν ἕνα ποσοστὸν 5%, ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, ἐπὶ τοῦ συνόλου τῶν εἰσαγωγῶν ἐκ τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ. τοῦ 1958, αἱ ὁποῖαι ἀνήρχοντο εἰς 241 ἑκατομμύρια. Ἐπίσης, λαμβάνεται πρόνοια εἰς τὴν Συμφωνίαν Συνδέσεως καὶ αὐτὸ εἶναι οὐσιῶδες διὰ τὴν ἵδρυσιν νέων μεταποιητικῶν δραστηριοτήτων. Δηλαδή, ἐὰν μέχρι σήμερον, δὲν ἔχῃ ἱδρυθῆ μία βιομηχανία, εἶναι δυνατὸν καὶ ἔχει προβλεφθῇ, ὅτι κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς 12ετίας, δύνανται νὰ ἱδρυθοῦν νέαι μεταποιητικαὶ δραστηριότητες ἤτοι νέαι βιομηχανίαι μὲ δασμὸν 25%. Τὸ ὕψος τούτου, ἰσοῦται πρὸς τὸ ποσοστὸν 10% τῶν πραγματοποιηθεισῶν εἰσαγωγῶν ἐκ τῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος κατὰ τὸ 1958, δηλαδή, διὰ προϊόντα 24.100.000 δολλαρίων. Ἄρα, λαμβάνεται πρόνοια καὶ εἶναι οὐσιῶδες αὐτό, διὰ νὰ ἱδρυθοῦν καὶ νέαι βιομηχανίαι καὶ νέαι παραγωγικαὶ ἐπιχειρήσεις εἰς τὴν χώραν. Τὸ δικαίωμα αὐτό, τὸ ἔχει ἡ Ἑλλὰς κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς 12ετίας. Βεβαίως, μετὰ τὴν λῆξιν τῆς 12ετίας εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρηθῇ καὶ ἔτι περαιτέρω καὶ νὰ αὐξηθῇ, ἀλλὰ θὰ χρειασθῇ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Συνδέσεως. Ἡ Ἑλλάς, ἐπίσης, ἀναλαμβάνει νὰ καταργήσῃ τοὺς δασμοὺς ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν καὶ τοὺς φόρους ἰσοδυνάμου ἀποτελέσματος τὸ βραδύτερον 4 ἔτη μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς συμφωνίας, ἀντιστοίχως δὲ ἡ Ε.Ο.Κ. θὰ καταργήσῃ τοὺς δασμοὺς τούτους ἀπὸ 31 Δεκεμβρίου 1961. Κατὰ συνέπειαν, δι’ ἡμᾶς, ἅμα τῇ συνδέσει, οἱ δασμοὶ αὐτοὶ εἶναι κατηργημένοι, ἐνῷ ἡ Ἑλλάς, θὰ τοὺς καταργήσῃ μετὰ 4ετίαν. Ἐπίσης, δι’ ὡρισμένα προϊόντα τῆς Κοινότητος ἐκ τῶν ὑπαγομένων εἰς τὸ καθεστὼς τῆς παγιοποιήσεως — διότι ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς ἐπαναφέρω εἰς τὴν μνήμην, ὅτι τὰ γεωργικὰ προϊόντα τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὸ Παράρτημα ΙΙ, μετὰ ἀφαίρεσιν τῶν μεταφερθέντων εἰς τὸ Παράρτημα ΙΙΙ, ὑπάγονται εἰς παγιοποίησιν μέχρι τῆς καθιερώσεως τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς — ἡ Ἑλλὰς ἀνέλαβε νὰ ἐφαρμόσῃ μίαν μείωσιν τῶν δασμῶν σταδιακὴν εἰς 4 δόσεις ἀνὰ 5% ἑκάστην, τὴν πρώτην, ἅμα τῇ ἐνάρξει τῆς ἰσχύος συμφωνίας, τὴν δευτέραν μετὰ 2½ ἔτη, τὴν τρίτην μετὰ 5 ἔτη καὶ τὴν τετάρτην μετὰ 7½ ἔτη. Εἰδικῶς, διὰ τὰ τρία προϊόντα, ἤτοι τὰ χοιρομήρια, τυρὸν εὐρωπαϊκὸν καὶ βούτυρον αἱ 4 δόσεις εἶναι ηὐξημέναι. Ἐν συνόλῳ ἀνέρχονται εἰς 40%, 35% καὶ 30% ἀντιστοίχως. Εἰσελθοῦσα εἰς Τελωνειακὴν Ἕνωσιν, ἡ Ἑλλάς, ἦτο ἑπόμενον νὰ ἀποδεχθῇ τὸ κοινὸν δασμολόγιον τῆς Ε.Ο.Κ. Ἡ πρὸς τοῦτο εὐθυγράμμισις διὰ τὰ εἴδη τῆς 12ετίας, συντελεῖται κατὰ στάδια. Ἤτοι, ἐφ’ ὅσον οἱ ἐπὶ μέρους δασμοὶ εἶναι μεῖον ἢ πλέον 15% τοῦ κοινοῦ δασμολογίου, οὗτοι εὐθυγραμμίζονται κατὰ τὴν τρίτην μείωσιν τῶν δασμῶν ἐπὶ τῇ ἀναφερθείσῃ ὑποθέσει, τὴν 1 Ἰουλίου 1965. Ἐφ’ ὅσον εἶναι ἡ διαφορὰ πέραν τοῦ 15%, τότε κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμερομηνίαν γίνεται προσέγγισις τῆς διαφορᾶς κατὰ 30%. Κατὰ τὴν ἕκτην μείωσιν (1.1.70) γίνεται ἑτέρα προσέγγισις 30%. Κατὰ δὲ τὴν δεκάτην μείωσιν (1.7.74) θὰ ἐφαρμοσθῇ ἐξ ὁλοκλήρου ὁ δασμὸς τοῦ κοινοῦ δασμολογίου. Κατ’ ἀνάλογον σύστημα γίνεται καὶ ἡ προσαρμογὴ τοῦ κοινοῦ δασμολογίου εἰς τὰ εἴδη τῆς 22ετίας. Ἐπίσης ὑφίστανται εἰδικαὶ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιτρέπουν ὅπως δι’ ἕνα ποσοστὸν προϊόντων μέχρι 5% τῶν εἰσαγωγῶν μας, δυνάμεθα νὰ μὴ κάμωμεν μείωσιν, παρὰ εἰς τὸ τέλος τῆς χρονικῆς περιόδου καὶ μετὰ τὴν χρονικὴν περίοδον τῶν 22 ἐτῶν, δηλαδή, τὴν 1ην Ἰουλίου 1984. Ἐπίσης λαμβάνεται εἰδικὴ πρόνοια ὡς πρὸς τὴν διατήρησιν τοῦ ἐμπορίου μας μὲ τὰς διμερεῖς χώρας. Ἦτο οὐσιῶδες νὰ διατηρήσωμεν τὴν δυνατότητα τῶν ἐμπορικῶν μας σχέσεων μετὰ τῶν χωρῶν τῶν διμερῶν συμφωνιῶν. Πρὸς τοῦτο ἡ Ἑλλὰς δύναται νὰ προσφύγῃ εἰς τὸ Συμβούλιον Συνδέσεως καὶ νὰ ζητήσῃ τὸν καθορισμὸν δασμολογικῶν ποσοστώσεων καὶ νὰ ζητήσῃ τὴν ἰδίαν μεταχείρισιν μὲ τὰς χώρας τῶν διμερῶν συμφωνιῶν ὅπως καὶ μὲ τὰς χώρας τῆς Ε.Ο.Κ. Δύναται, ὅμως, ἡ Ἑλλὰς διὰ ποσοστῶν 10% ἐκ τῶν εἰσαγωγῶν της ἐκ τρίτων χωρῶν νὰ χορηγήσῃ δασμολογικὴν ποσόστωσιν πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον, χωρὶς νὰ ἔχῃ συγκατάθεσιν τοῦ Συμβουλίου Συνδέσεως. Ἐπίσης, λαμβάνεται πρόνοια διὰ τὴν δυνατότητα τῆς ἀξιοποιήσεως τῆς ἀμερικανικῆς βοηθείας καὶ τῶν εἰδῶν τῶν χορηγουμένων βάσει τοῦ τίτλου 3 τοῦ νόμου 480. Ἕτερον πλεονέκτημα τῆς συμφωνίας εἶναι, ὅτι μέχρι τέλους τῆς 12ετοῦς μεταβατικῆς περιόδου ἀπαιτεῖται προηγουμένως συγκατάθεσις τοῦ Συμβουλίου τῆς Συνδέσεως διὰ πᾶσαν αὔξησιν ἢ μείωσιν κατὰ ποσοστὸν ἀνώτερον τοῦ 20% τῶν ἰσχυόντων τὴν 1ην Ὀκτωβρίου 1960 δασμῶν κατ’ ἀξίαν διὰ τὰ ἀκόλουθα πέντε προϊόντα: Διὰ τὸν καπνόν, τὴν σταφίδα, τὰς ἐλαίας, τὸ κολοφώνιον, τὸ τερεβυνθέλαιον κλπ.! Διὰ τὸν καπνὸν ἡ ἔγκρισις ἀπαιτεῖται καὶ διὰ πᾶσαν μεταβολὴν ὑπερβαίνουσαν τὸ 10% τοῦ κατωτέρου καὶ ἀνωτέρου εἰδικευμένου δασμοῦ. Διὰ τὰ αὐτὰ ὡς ἄνω προϊόντα ἀπαιτεῖται συγκατάθεσις τοῦ Συμβουλίου Συνδέσεως διὰ τὴν χορήγησιν δασμολογικῆς ποσοστώσεως. Ἤτοι, διὰ τὸν καπνὸν 22 τόννων, διὰ τὰ λοιπὰ 15% τῶν εἰσαγωγῶν τῆς Κοινότητος ἐκ τρίτων χωρῶν. Ἐπίσης προβλέπεται διάταξις ὡς πρὸς τὴν κατάργησιν τῶν ποσοστικῶν περιορισμῶν. Ἀρκοῦμαι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι οἱ ποσοστικοὶ περιορισμοὶ ὑφιστάμενοι μεταξὺ τῶν Κρατῶν–μελῶν θὰ ἐπεκταθοῦν καὶ ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος. Τὸ ὑφιστάμενον καθεστώς, νομίζω, προβλέπει ἀπελευθέρωσιν τοῦ 90%. Τὸ καθεστὼς αὐτὸ ἐπεκτείνεται καὶ ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος, ἐνῷ ἡ Ἑλλὰς εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ παγιοποιήσῃ εὐθὺς ἅμα τῇ ἰσχύϊ τῆς Συμφωνίας τὸ 60% τῶν εἰσαγωγῶν της κοὶ ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους δύναται νὰ προβῇ εἰς ἐμπορικοὺς χειρισμοὺς ὡς πρὸς τὸ ὑπόλοιπον ποσοστόν. Προβλέπονται καὶ περαιτέρω ὡρισμένα χρονικὰ ὅρια ἐντὸς τῶν ὁποίων θὰ γίνῃ ἡ ἀπελευθέρωσις τοῦ ἐμπορίου. Ὡς πρὸς τὴν γεωργίαν εἰδικώτερον, αἱ διατάξεις τῆς Συμφωνίας ἐφαρμόζονται ἐπὶ τῶν γεωργικῶν προϊόντων ὡς ταῦτα νοοῦνται ἐν τῷ Παραρτήματι 2. Προϋπόθεσις τῆς ἀλλαγῆς τοῦ ὑφισταμένου δασμολογίου καὶ τοῦ συστήματος ποσοστικῶν περιορισμῶν, εἶναι ἡ καθιέρωσις κοινῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς τῶν Κρατῶν–μελῶν τῆς Κοινότητος, πρὸς τὴν ὁποίαν γεωργικὴν πολιτικὴν θὰ κληθῇ νὰ ἐναρμονίσῃ καὶ ἡ Ἑλλὰς τὴν ἰδικήν της πολιτικήν. Ἂν καὶ ἐφ’ ὅσον ἐναρμονίσῃ τὴν γεωργικὴν πολιτικὴν θὰ καθορίσῃ τὸ Συμβούλιον τοὺς ὅρους ὑπὸ τοὺς ὁποίους θὰ ἐπέλθῃ ἡ εὐθυγράμμισις τοῦ δασμολογίου. Ἐφ’ ὅσον δὲν δεχθῇ τὴν κοινὴν γεωργικὴν πολιτικὴν ἡ Ἑλλάς, τότε δύναται σύμφωνα μὲ τὴν παράγραφον 1 καὶ 2 τοῦ ἄρθρου 36 νὰ καθιερωθῇ εἰδικὴ μεταχείρισις ὡς πρὸς τὸ προϊὸν αὐτὸ διὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ ἂν ἡ εἰδικὴ μεταχείρισις δὲν γίνῃ ἐντὸς τῆς προβλεπομένης προθεσμίας, τότε τὸ προϊὸν μεταπίπτει εἰς τὴν μεταχείρισιν τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Ὡς πρὸς ὡρισμένα γεωργικὰ προϊόντα κύρια καὶ βασικά, ὅπως εἶναι ὁ καπνός, ἤδη ἔχει διὰ πρωτοκόλλου εἰδικοῦ καθιερωθῆ τὸ καθεστώς, τὸ ὁποῖον θὰ ἰσχύσῃ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς μεταβατικῆς περιόδου μέχρις ὅτου καθιερωθῇ ἡ κοινὴ γεωργικὴ πολιτικὴ ὑπὸ τῆς Κοινότητος. Τὸ ἴδιον πρᾶγμα καὶ διὰ τὴν σταφίδα. Βεβαίως, λαμβάνεται πρόνοια εἰδικῶς ὡς πρὸς τὸν καπνόν, ἐφ’ ὅσον ἡ Ἑλλὰς δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἐναρμονίσῃ τὴν γεωργικήν της πολιτικὴν μὲ τὴν γεωργικὴν πολιτικὴν τῆς Κοινότητος. Τότε αἱ ἐξαγωγαὶ τῆς Ἑλλάδος θὰ διατηρηθοῦν εἰς τὸ ὕψος εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκοντο κατὰ τὴν στιγμὴν ποὺ ἐγένετο ἡ κοινὴ γεωργικὴ πολιτικὴ τῆς Κοινότητος καὶ θὰ προβλεφθῇ διὰ εἰδικῆς ἀποφάσεως ἡ περαιτέρω ἀνάπτυξις τῶν ἐξαγωγῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ καπνοῦ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὀφείλω νὰ εἴπω, ὡς περιεχόμενον τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς, διότι θὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ἀντίληψιν τοῦ περιεχομένου τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς, αὕτη ἔχει ὡς περιεχόμενον τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγικότητος τῆς γεωργίας διὰ τῆς ἀναπτύξεως τῆς τεχνικῆς προόδου τῆς ἐξασφαλίσεως τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς καὶ τῆς μεγαλυτέρας ἀπασχολήσεως, τῶν συντελεστῶν τῆς παραγωγῆς κυρίως τῶν ἐργατῶν τῆς γεωργίας. Ἡ ἐξασφάλισις δημιουργίας εἰσοδήματος ὑπὲρ τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν, κυρίως διὰ τῆς ἀνυψώσεως τοῦ εἰσοδήματος τῶν ἐργαζομένων ἐν τῇ γεωργίᾳ, ἡ σταθεροποίησις τῶν ἀγορῶν, ἡ ἐγγύησις διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τοῦ ἐπισιτισμοῦ, ἡ ἐξασφάλισις λογικῶν τιμῶν εἰς τοὺς καταναλωτάς, αὐτὸ εἶναι τὸ περιεχόμενον καὶ ἡ οὐσία τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολικῆς. Καὶ ἡ χάραξις τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς πρέπει νὰ ἔχῃ ὡς κατευθυντηρίους γραμμάς, τὰς βασικὰς αὐτὰς ἐπιδιώξεις. Κύριοι, νομίζω, ὅτι εἰς γενικάς, τοὐλάχιστον γραμμὰς ἐτερμάτισα τὸ κύριον θέμα τῆς εἰσηγήσεως τὸ ἀφορῶν τὴν μεταχείρισιν καὶ τὴν ἐπιτυχίαν τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα θὰ εὑρίσκωνται ἐν ἐλευθέρᾳ κυκλοφορίᾳ εἰς τὰς χώρας τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος, μετὰ τὴν ἰσχὺν τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως. Ὑπάρχουν περαιτέρω διατάξεις, περὶ τῶν ὁποίων, δὲν θὰ ἀπασχολήσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, καὶ τοῦτο, διότι εἰς τὰς περισσοτέρας κατηγορίας, αἱ ὁποῖαι ἀνεφέρθησαν ἤδη, δίδονται αἱ γενικαὶ κατευθυντήριοι γραμμαί, δὲν λαμβάνεται εἰδικῶς ἀπόφασις συγκεκριμένη ἀφορῶσα τὴν ἐλευθέραν κυκλοφορίαν προσώπων καὶ ὑπηρεσιῶν καὶ ἀφορῶσαν τὴν κυκλοφορίαν ἐργαζομένων ἐγκαταστάσεων, ἐπιχειρήσεων, ἐπίσης καὶ μεταφορῶν. Εἰς τὰς μεταφορὰς δὲ περιλαμβάνονται αἱ θαλάσσιαι καὶ ἀπὸ ἀέρος μεταφοραὶ καὶ λαμβάνεται πρόνοια, ὡς πρὸς τὸ σύνολον τῶν ἄλλων μεταφορῶν. Ἐπίσης προεβλέφθη ἑτέρα διάταξις περὶ ἀνταγωνισμοῦ καὶ περὶ φορολογικῶν θεμάτων καὶ προσεγγίσεως τῶν νομοθεσιῶν. Προβλέπει ἡ συμφωνία τῆς συνδέσεως καὶ διὰ τὴν οἰκονομικὴν πολιτικήν, διότι ἕκαστον συμβαλλόμενον κράτος ὑποχρεοῦται νὰ ἐφαρμόζῃ οἰκονομικὴν πολιτικήν, ἀναγκαίαν διὰ τὴν ἐξασφάλισιν καὶ ἰσορροπίαν τοῦ γενικοῦ ἐπεπέδου, τοῦ γενικοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, τῆς νομισματικῆς σταθερότητος, δημοσιονομικῆς σταθερότητος καὶ περὶ τῆς σταθερότητος τῶν τιμῶν, Ὡς πρὸς τὸ πρῶτον μεταβατικὸν στάδιον, δηλαδή, τὸ στάδιον τῆς 12ετίας, λαμβάνεται πρόνοια καὶ διαγράφονται διατάξεις διὰ τὴν ἐμπορικὴν πολιτικήν, εἰ δυνατὸν τὴν ἐναρμόνισιν τῆς ἐμπορικῆς πολιτικῆς τῶν κρατῶν μελῶν τῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος, ἔναντι τῶν τρίτων χωρῶν. Μετὰ τὸ πρῶτον μεταβατικὸν στάδιον λαμβάνεται πρόνοια καὶ καθιεροῦνται γενικαὶ διατάξεις ἐπιτρέπουσαι τὴν χάραξιν ἑνιαίας ἐμπορικῆς πολιτικῆς, ἐντὸς τῶν χωρῶν τῆς Κοινότητος καὶ ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος. Θὰ πρέπει, ἐπίσης, νὰ εἴπω, ὅτι τόσον ἡ συμφωνία τῆς Ρώμης, ὅσον καὶ ἡ συμφωνία συνδέσεως, προβλέπει ὡρισμένας διασφαλιστικὰς ρήτρας, ρήτρας διαφυγῆς, τῶν ὁποίων δύνανται νὰ κάμουν χρῆσιν τὰ Κράτη μέλη τῆς Κοινότητος, ὅπως καὶ ἡ Ἑλλάς, εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν λόγῳ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως ἐπέρχεται οἱαδήποτε διαταραχὴ γενικωτέρα οἰκονομικὴ ἢ διαστροφὴ τῶν ὅρων ἐμπορίου. Ἐκ τῶν λοιπῶν διατάξεων θὰ ἀναφέρω μόνον τὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὴν χρηματοδότησιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Προεβλέφθη ὅπως ποσὸν 125 ἑκατομμυρίων δολλαρίων δοθῇ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς πρώτης 5ετίας εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν διὰ τὴν ἀνέγερσιν ἔργων οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ μάλιστα τὰ ⅔ τοῦ ποσοῦ τούτου δύνανται νὰ ἐπιδοτηθοῦν μὲ ἐπιτόκιον 3% ἐκ μέρους τῆς Κοινότητος, ὥστε νὰ εἶναι χαμηλότερα τὰ δάνεια. Ἔχομεν σήμερον τὸν διεθνῆ τόκον γύρω εἰς τὰ 6%, ἐφ’ ὅσον ἐπιδοτηθοῦν μὲ τὸ 3% τὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα θὰ δοθοῦν εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐκ τῆς χρηματοδοτήσεως αὐτῆς καὶ τὰ ⅔ θὰ ἐπιβαρύνωνται μὲ ἐπιτόκιον 3% καὶ θὰ ἔχουν τὴν δυνατότητα τῆς λήξεως μέχρι 25 ἐτῶν. Κύριοι, εἰς γενικὰς γραμμάς, αὐτὸ εἶναι τὸ περιεχόμενον τῆς συμφωνίας τῆς Συνδέσεως. Βεβαίως, ὁσονδήποτε καὶ ἂν ἦτο μακρὰ ἡ εἰσήγησις, δὲν ἠδυνήθην νὰ ὁλοκληρώσω τὸ σύνολόν της τοῦ περιεχομένου εἰς τὰς συμφωνίας συνδέσεως καὶ νὰ ὑπεισέλθω εἰς τὰς γενικὰς διατάξεις καὶ ἀποκλίσεις, αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται εἰς τὴν συμφωνίαν τῆς συνδέσεως καὶ αἱ ὁποῖαι διασφαλίζουν τὴν ἐφαρμογὴν τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως, χωρὶς νὰ κινδυνεύωμεν ἐκ τῆς συμφωνίας ταύτης νὰ ὑποστῶμεν οἱανδήποτε διαστροφὴν τῶν ὅρων τοῦ ἐμπορίου, ἢ οἱανδήποτε οἰκονομικὴν διαταραχὴν γενικώτερον. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, ὀφείλω νὰ τονίσω καὶ πάλιν, ὅτι ἡ συμφωνία συνδέσεως, δὲν δημιουργεῖ αὐτόματον τρόπον ἀνόδου τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας καὶ βελτιώσεως τῶν συνθηκῶν διαβιώσεως τοῦ λαοῦ μας. Δημιουργεῖ ἁπλῶς τὰς προϋποθέσεις, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ μᾶς φέρουν εἰς τὴν ἐξυγίανσιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος, τὴν αὔξησιν τοῦ κατὰ κεφαλὴν εἰσοδήματος καὶ κατὰ συνέπειαν τὴν βελτίωσιν τῶν ὅρων διαβιώσεως τοῦ λαοῦ. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ ἐπιτύχωμεν, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν πρέπει νὰ συνειδητοποιήσωμεν τὴν ἀνάγκην νὰ ἐπαυξήσωμεν τὴν προσπάθειάν μας καὶ νὰ προχωρήσωμεν πρὸς τὴν οἰκονομικὴν πρόοδον, ὄχι μὲ συνήθη ἢ ἁπλῶς ἐπηυξημένα βήματα, ἀλλὰ νὰ προχωρήσωμεν πρὸς τὴν οἰκονομικὴν πρόοδον μὲ βήματα γίγαντος. Εἶμαι εἰλικρινῶς εὐτυχής, διότι ἀπευθυνόμενος εἰς τὴν σημερινὴν σύνθεσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδιαίτερα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν εἰδικωτέραν εὐθύνην τῆς ἐφαρμογῆς τῆς συνδέσεως, δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι εἶμαι βέβαιος, ὅτι μὲ τὴν δραστηριότητα, ἡ ὁποία τὸν διακρίνει καὶ μὲ τὴν νευρώδη δημιουργικὴν πνοὴν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ μὲ τὴν βοήθειαν τοῦ συνόλου τῶν συνεργατῶν του, οἱ ὁποῖοι τὸν περιβάλλουν, θὰ δυνηθῇ νὰ φέρῃ εἰς αἴσιον πέρας τὴν συμφωνίαν τῆς συνδέσεως, ἵνα αὕτη καταστῇ πράγματι συμφωνία εὐεργετικὴ διὰ τὸ σύνολον τῆς οἰκονομίας μας καὶ τοῦ λαοῦ μας. (Χειροκροτήματα). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βύζας).

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Καψάλης, ἔχει τὸν λόγον.

§43Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, μετὰ τὴν λεπτομερῆ καὶ ἐμπεριστατωμένην ἀνάπτυξιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας, ὁ ἀξιότιμος κ. Δερτιλῆς, θὰ ἀποφύγω νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον μὲ ἀσκόπους ἐπαναλήψεις. Ἐπιθυμῶ μόνον νὰ περιορισθῶ εἰς γενικὰς βασικὰς παρατηρήσεις. Ἡ κύρωσις τῆς συμφωνίας αὐτῆς μᾶς εὑρίσκει καὶ ἡμᾶς συμφώνους, εἰσηγοῦμαι, πράγματι, τὴν ψήφισιν τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου, διὰ τοῦ ὁποίου κυροῦται ἡ συμφωνία αὐτή. Γνωρίζετε καὶ εἶναι εὐχάριστον, ὅτι εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, ὅλα τὰ Κόμματα ἔχουν στάσιν ὁμόφωνον, πλὴν μιᾶς ἐξαιρέσεως, τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Ἂς ἐλπίσωμεν καὶ ὁμολογῶ, ὅτι ἀνήκω εἰς σχολὴν αἰσιόδοξον, ὅτι θὰ ἔλθῃ κἄποια ἡμέρα, θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν μεταξὺ δύο ἀντιπάλων ἰδεολογιῶν θὰ ἔλθῃ ἡ ἐπίτευξις μιᾶς εἰρηνικῆς συμβιώσεως, ὁπότε θὰ ἴδωμεν καὶ τὰ σύνορα τῆς Εὐρώπης νὰ φθάνουν ἐκεῖ ποὺ τὰ ἠξεύραμεν, καὶ νὰ περιλάβουν καὶ τὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται σήμερον εἰς τὸ παραπέτασμα. Θὰ εἴμεθα ὅλοι εὐτυχεῖς, ἐὰν τότε ἐξασφαλισθῇ ἡ ὁμοφωνία ὅλων τῶν Κομμάτων. Ἡ σύμβασις πρέπει νὰ κυρωθῇ, κ. βουλευταί, καὶ ἔχει πρὸς τοῦτο συμφέρον ἡ Ἑλλάς, διότι ἤδη ἄλλα κοινοβούλια ἐκύρωσαν τὴν σύμβασιν αὐτήν, καὶ θὰ ἦτο ὀλίγον περίεργον νὰ καθυστερήσῃ ἡ κύρωσις ἀπὸ τὸ κοινοβούλιον τῆς περισσότερον ἐνδιαφερομένης χώρας. Τὰ ὅσα πρόκειται νὰ εἴπω, δὲν ἔχουν σκοπὸν νὰ ἐπιδιώξουν τὴν μεταβολὴν τῆς ὑπογραφείσης συμφωνίας, διότι εἶναι αὐτονόητον, ὅτι ἡ συμφωνία αὐτή, ἡ ὁποία ὑπῆρξεν ἀποτέλεσμα μακρῶν καὶ ἐπιμόνων διαπραγματεύσεων μὲ ξένα Κράτη, εἶναι μία συμφωνία, ἡ ὁποία δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταβληθῇ μονομερῶς ἀπὸ ἡμᾶς. Ἐν τούτοις, ἐὰν πρόκειται νὰ διατυπώσω ὡρισμένας βασικὰς παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν διαφορὰν νοοτροπίας καὶ κατευθύνσεως τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησαν αἱ διάφοροι Κυβερνήσεις, κατὰ τὴν τελευταίαν 6ετίαν, ἐν σχέσει πρὸς τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς κρίνομεν ὀρθήν, αὐτὸ τὸ κάμνω, ὄχι διὰ νὰ ἀσχοληθῶ μὲ κριτικὴν ἐνεργειῶν τοῦ παρελθόντος, ἀλλὰ διότι εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι ἠμποροῦν νὰ βγοῦν ὡρισμένα συμπεράσματα, τὰ ὁποῖα εἶναι χρήσιμα διὰ τὴν μελλοντικὴν πολιτικήν μας. Θὰ ἔχετε ἤδη ἀντιληφθῆ ἄλλωστε, ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ συνθήκη τῆς Ρώμης, ἀλλὰ καὶ ἡ συμφωνία, τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ κυρώσωμεν, διέπονται ἀπὸ ἕνα πνεῦμα ἐλαστικότητος καὶ προσαρμογῆς. Ἠκούσατε πρὸ ὀλίγου ἀπὸ τὸν εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔχει τὴν εὐχέρειαν νὰ ἐπιτύχῃ ὡρισμένας μεταβολὰς καὶ γενικώτερον νὰ προσπαθήσῃ νὰ προσαρμόσῃ τὴν συμφωνίαν εἰς τὰ ἑκάστοτε προοδευτικὰ στάδια τῆς ἐξελίξεώς της. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, λοιπόν, αὐτῆς ὁ δυναμισμὸς ποὺ ὑπάρχει εἰς τὴν συνθήκην εἶναι χρήσιμος, τὰ δὲ συμπεράσματα ποὺ θὰ ἐξαχθοῦν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς ὁδηγήσουν μελλοντικῶς εἰς τὴν χάραξιν, ἐνδεχομένως, διαφορετικῆς γραμμῆς, ἀπὸ ἐκείνην ποὺ ἠκολουθήθη ἕως τώρα. Ἀλλά, φυσικά, εἰς τὸ μέλλον καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ τελικὸς σκοπὸς τῶν παρατηρήσεων ποὺ πρόκειται νὰ διατυπώσω, πρέπει μὲ τὴν παράθεσιν τῶν ἀντιθέτων ἀπόψεων, μὲ τὸν λόγον καὶ τὸν ἀντίλογον, νὰ δημιουργηθῇ μία σαφὴς συνείδησις. Τί εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν οἰκονομίαν μας καλλίτερον καὶ νὰ προωθήσῃ ταχύτερον τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν. Γνωρίζητε, κ. βουλευταί, ὅτι ἀνήκω εἰς ἕνα Κόμμα, τὸ ὁποῖον ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμὴν τῆς ἱδρύσεώς του, δὲν ἔπαυσε νὰ τονίζῃ τὴν σημασίαν, τὴν πράγματι ἱστορικήν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ συγκρότησις τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος. Ἀκόμη καὶ κατὰ τὸ διάστημα, τὸ ὁποῖον ἡ Κοινοβουλευτικὴ ἐκπροσώπησίς μας ἦτο ἀνύπαρκτος ἢ ἐλαχίστη, ὁ κ. Ἀρχηγός μας περιερχόμενος τὰ διάφορα μέρη τῆς Ἑλλάδος, εἰς σειρὰν μακρῶν περιοδειῶν, δὲν ἔπαυσεν, ὁποτεδήποτε ὡμίλει, νὰ τονίζῃ τὴν μεγάλην σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἀπὸ πολιτικῆς καὶ ἀπὸ οἰκονομικῆς πλευρᾶς, ἡ συγκρότησις αὐτοῦ τοῦ μεγάλου σχηματισμοῦ, ὁ ὁποῖος λέγεται Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης. Καὶ πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν ἦτο θέμα ἐπιδεχόμενον δημαγωγίαν, ἦτο θέμα ἀχάριστον, εἰς τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ ἡ συνείδησις τῆς ἐκπληρώσεως ἑνὸς καθήκοντος πρὸς τὸν τόπον, τὸ ὁποῖον συνίστατο εἰς τὸ νὰ δημιουργήσῃ τὴν κοινὴν συνείδησιν τὴν ἀπαραίτητον, διὰ τὴν συμπαράστασιν τῆς λαϊκῆς γνώμης, τὴν συμπαράστασιν τῶν παραγωγικῶν τάξεων. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, λοιπόν, αὐτῆς καὶ ἐπειδὴ ἐπανειλημμένως ἔχει τονισθῇ τὸ τὶ σημασίαν ἔχει ἡ δημιουργία τοῦ καταλλήλου κλίματος, ἡμεῖς ὡς Κόμμα ἐξεπληρώσαμεν ὅσον ἠμπορούσαμεν καλλίτερον τὸ καθῆκον μας. Ἀλλὰ καὶ παλαιότερον, πρὶν ἀκόμη ἡ πολιτική μας προσπάθεια ἐκπροσωπηθῇ ἀπὸ τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν, ὅταν εἰς τὴν πρώτην Κυβέρνησιν τοῦ Συναγερμοῦ ὑπὸ συντονιστὴν τὸν Ἀρχηγόν μας καὶ μὲ ὅσους ἐξ ἡμῶν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ διαχειρίζωνται τότε Ὑπουργεῖα, εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα, ἀπὸ τότε, λέγω, ὁλόκληρος ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἐφηρμόσαμεν καὶ ἡ ὁποία ἤσκησεν ἕνα ἀποφασιστικὸν ρόλον εἰς τὰς ἐξελίξεις ὅλης αὐτῆς τῆς τελευταίας 8ετίας, ἡ πολιτικὴ αὐτὴ διεπνέετο καὶ κατηυθύνετο ἀπὸ τὰς ἰδίας σκέψεις, ὡς πρὸς τὴν μεγάλην πολιτικὴν καὶ οἰκονομικὴν σημασίαν τῶν ἐπερχομένων εἰς τὴν Εὐρώπην ἐξελίξεων. Κεντρικός της ἄξων ἦτο ἡ πρόβλεψις καὶ ἡ ἀνάγκη νὰ ἑτοιμασθῇ ἡ χώρα τὸ ταχύτερον διὰ τὴν συμμετοχήν της εἰς εὐρυτέρους οἰκονομικοὺς συνασπισμούς. Δὲν ὑπῆρχε καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ἔπνεεν ἄνεμος συσπειρώσεως εἰς μεγάλας πολιτικὰς καὶ οἰκονομικὰς μονάδας. Ἡ κίνησις αὐτή, διὰ νὰ μὴ ἀναφερθῶ εἰς παλαιότερα ἔτη, κατέστη ἐντονωτέρα μετὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς Δυτικῆς Γερμανίας. Ἤδη ἀπὸ τοῦ 1950–51 εἴχομεν τὸν πρῶτον πρακτικὸν σταθμόν, τὴν ἵδρυσιν τῆς Κοινοπραξίας ἄνθρακος καὶ χάλυβος. Ἔλεγα, λοιπόν, ὅτι ἡ βασικὴ γραμμὴ τῆς τοιαύτης θεμελιώδους πολιτικῆς, ἦτο ἡ ταχεῖα οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τοῦ τόπου καὶ ἡ αὔξησις τῆς ἀνταγωνιστικῆς ἱκανότητος τῆς οἰκονομίας μας. Περιορίζομαι νὰ ὑπομνήσω ἐπιγραμματικὰ μερικὰ ἀπὸ τὰ σημεῖα τῆς πολιτικῆς ἐκείνης. Ἰσοσκέλισις τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐξυγίανσις τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν, κατάργησις φορολογικῶν ἀπαλλαγῶν, ἀποκατάστασις νομισματικῆς σταθερότητος μὲ τὴν ἀναπροσαρμογὴν εἰς ὕψος δημιουργοῦν ἀνταγωνιστικὰ περιθώρια διὰ τὴν οἰκονομίαν μας ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν, προσφυγὴ εἰς τὰς Εὐρωπαϊκὰς πιστώσεις, ἐγγραφὴ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν κονδυλίου, διὰ τὴν πρόβλεψιν τῆς ρυθμίσεως τοῦ δημοσίου χρέους. Ὅλα αὐτὰ ὑπῆρξαν μία σειρὰ σκληρῶν, ἀλλὰ ἀπαραιτήτων μέτρων διὰ νὰ δυνηθῇ ἡ χώρα μας νὰ ἐξέλθῃ ἀπὸ τὴν ἀναρχίαν τὴν οἰκονομικήν, νὰ γίνῃ καὶ πάλιν ἀξιόπιστος καὶ νὰ μὴ ἐξαρτᾶται ἀποκλειστικῶς ἀπὸ τὰ ὑπολείμματα τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας. Ἐξ ἄλλου, εἰς τὸν ἐμπορικὸν τομέα ἄλλη σειρὰ μέτρων ἀποβλέπουσα εἰς τὴν ἀποδέσμευσιν τοῦ ἐμπορίου, εἰς τὴν κατάργησιν τῶν περιορισμῶν καὶ εἰς τὴν ἐμφάνισιν τῆς οἰκονομίας μας κατὰ ἕνα τρόπον ποὺ νὰ ἠμπορῇ νὰ ἀρχίσῃ νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὸν ξένον συναγωνισμὸν καὶ μέσα εἰς τὸν συναγωνισμὸν αὐτὸν νὰ κινηθῇ, νὰ ἐντείνῃ τὰς δυνάμεις της καὶ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ προχωρήσῃ εἰς στάδια μεγαλυτέρας συναγωνιστικότητος. Πέραν αὐτῆς τῆς πολιτικῆς, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐχρειάζετο πλέον, ἦτο πῶς νὰ συγκρατηθοῦν αἱ ἐσωτερικαὶ τιμαί, πῶς νὰ ἀποφευχθῇ μὲ κάθε τρόπον ἡ ὑπέρμετρος ἐπιβάρυνσις ἡ φορολογική, ὥστε νὰ μὴ ὑψωθῇ τὸ κόστος τῆς ζωῆς καὶ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς καὶ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ Ἑλλὰς δι’ ὅσον δύναται μακρότερον διάστημα, νὰ ἔχῃ μίαν οἰκονομίαν πραγματικὰ ἀνταγωνιστικήν. Μὲ τὴν πολιτικὴν αὐτήν, μὲ τὴν ἰσορροπίαν, ἡ ὁποία κατόπιν τῶν μέτρων ποὺ ἀνέφερα προηγουμένως ἤρχισε νὰ ἐπικρατῇ εἰς τὰ θέματα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, μὲ τὴν ἀνάπτυξιν τὴν μεγάλην τῶν ἀδήλων πόρων, ἡ ὁποία ἀπετέλει σημαντικὸν στοιχεῖον διὰ τὴν ἰσορροπίαν τῆς οἰκονομίας μας, δεδομένου, ὅτι ἡ ἀνάπτυξις τῶν ἐξαγωγῶν ἦτο μοιραῖον νὰ ἀκολουθήσῃ βραδύτερον ρυθμόν, διότι δὲν ἦτο κἄτι τι ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἠμπορούσαμεν νὰ περιμένωμεν, χωρὶς σύντονον καὶ μακρὰν προσπάθειαν ἄμεσα μεγάλα ἀποτελέσματα, μὲ τὴν πολιτικήν, λοιπόν, αὐτὴν ἐπλησιάσαμεν πρὸς τὴν ἰσορροπίαν τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, ἡ ὁποία εἶναι μία ἀπὸ τὰς βασικὰς προϋποθέσεις τῆς οἰκονομικῆς μας σταθερότητος. Δυστυχῶς, ἡ πολιτικὴ ἐκείνη δὲν συνεχίσθη ἐπὶ μακρόν. Ἀπὸ τὸ 1955 ἐπεκράτησαν ἄλλαι σκέψεις. Τὸ θέμα τῶν Εὐρωπαϊκῶν ἐξελίξεων, τὸ φλέγον αὐτὸ θέμα διὰ τὸ ὁποῖον ἡ Ἑλλὰς ἔπρεπε νὰ προπαρασκευάζεται, χωρὶς νὰ χάνῃ, οὔτε τὸ παραμικρὸν χρονικὸν διάστημα, φαίνεται ὡς νὰ ἔπαυσε νὰ ἀπασχολῇ τὰς Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὴν ἀρχὴν κατὰ τὰ ἑπόμενα ἔτη. Πέραν αὐτοῦ εἰς τὴν ἐσωτερικῶς τότε ἀσκουμένην πολιτικήν, ἤρχισαν νὰ ἐπιφέρωνται διάφορα ρήγματα. Τὰ ρήγματα αὐτὰ ἀφήρουν ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν, ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, τὴν δυνατότητα τὴν ἀνταγωνιστικὴν τῆς Οἰκονομίας. Γύρω μας, ὅμως, αἱ ἐξελίξεις ἐπροχώρουν. Ὅταν ἡ προσπάθεια, ἡ ὁποία ἔγινε διὰ τὸν σχηματισμὸν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀμυντικῆς Κοινότητος, ἡ ὁποία εἶχεν ὡς βάσιν τὴν Γαλλογερμανικὴν συνεργασίαν δὲν ἐπραγματοποιήθη, ἐπανελήφθησαν καὶ πάλιν αἱ προσπάθειαι διὰ τὴν σύστασιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Καὶ πράγματι, τὸν Μάρτιον τοῦ 1957 ὑπεγράφη ἡ συνθήκη τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Κύριοι βουλευταί, τὸν παρελθόντα Ἰούνιον, ἐπὶ θέματος δυσπιστίας, τὸ ὁποῖον εἶχε τεθῆ, ἔγινεν εἰς τὴν Βουλὴν μία ἀρκετὰ διεξοδικὴ συζήτησις, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεζητήθη καὶ τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ὅλα τὰ Κόμματα, πλὴν τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, τὰ ὁποῖα κατ’ ἀρχὴν συνεφώνησαν εἰς τὴν σκέψιν τοῦ ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παραμείνῃ μακρὰν τῶν ζυμώσεων αὐτῶν καὶ φυσικὰ μακρὰν τῆς συνεργασίας της μὲ τὴν μεγάλην αὐτὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα, ὅλα, λέγω, τὰ Κόμματα καὶ οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων διετύπωσαν διαφόρους ἐπιφυλάξεις καὶ διαφόρους ἐπικρίσεις, ὡς πρὸς τὸ ἐὰν πράγματι, ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ἐκμεταλλευθῆ τὰς εὐκαιρίας, αἱ ὁποῖαι τῆς εἶχον παρουσιασθῆ, ἐὰν εἶχε, πράγματι, ἐπιλέξῃ τὸν καλλίτερον τρόπον διὰ τὴν τακτικήν, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν, ὅτι ἔχασε πολύτιμον χρόνον μὲ τὰς ἀγόνους διαπραγματεύσεις τῆς ἐλευθέρας ζώνης τῶν Εὐρωπαϊκῶν συναλλαγῶν καὶ ἄλλα. Ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἔχω στοιχεῖα διὰ νὰ διατυπώσω ὡρισμένην ἐπίκρισιν ἐπὶ τοῦ ἐὰν ἐχάθη ἡ αʹ ἢ βʹ εὐκαιρία. Περιορίζομαι, ὅμως, νὰ κάμω δύο διαπιστώσεις. Πρῶτον, ὅτι ἡ πολιτική, ἡ ὁποία ἠκολουθήθη καθ’ ὅλην τὴν τελευταίαν 7ετίαν ἀποτελεῖ μίαν ἀπομάκρυνσιν ἀπὸ τὴν ὀρθὴν πορείαν καὶ ἀντιστρατεύεται τὴν γραμμὴν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν θὰ καθίστα τὴν χώραν μας ὡριμωτέραν, διὰ νὰ μετάσχῃ εἰς τὴν οἰκονομικὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα. Καὶ δεύτερον, ὅτι παρέλειψε τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο νὰ ἀκολουθήσῃ, νὰ τὴν καταστήσῃ σαφῆ καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς εὐρυτέρας διαφωτίσεως τῆς κοινῆς γνώμης, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς ἐνημερώσεως τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον εἶχε τονισθῆ καὶ εἰς τὴν συνεδρίασιν τοῦ Ἰουνίου. Ὡς πρὸς τὸ πρῶτον, ὡς πρὸς τὴν ἀπόκλισιν ἀπὸ τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἀκολουθηθῇ θὰ ἠμποροῦσα νὰ ἀναφέρω μίαν σειρὰν μέτρων δημοσιονομικῆς φύσεως, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τοῦ 1955 καὶ ἐντεῦθεν συνετέλεσαν εἰς τὸ νὰ ἔχωμεν μίαν αὔξησιν τοῦ κόστους τῆς ζωῆς καὶ μίαν αὔξησιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Πολλάκις ἐπεβλήθησαν φορολογίαι, εἴτε μὲ τὴν δικαιολογίαν ἀντιμετωπίσεως προσκαίρων ἀναγκῶν, ὡς ἡ περίπτωσις τῶν σεισμοπλήκτων, εἴτε μὲ ἄλλους λόγους, ἀλλὰ πάντως ἐπεβλήθησαν φορολογίαι, αἱ ὁποῖαι ἐμείωναν τὰ ἀνταγωνιστικὰ περιθώρια τῆς οἰκονομίας μας. Κύριοι βουλευταί, εἴμεθα μία χώρα, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἀνάγκη τῆς ταχείας ἀναπτύξεως εἶναι ἀπόλυτος καὶ ἐπιτακτική. Εἴμεθα μία χώρα ποὺ τὸ Κράτος πρέπει νὰ διοικῆται μὲ λιτότητα καὶ πρέπει τὰς δαπάνας, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι ἀπολύτως παραγωγικαὶ νὰ τὰς περιορίσωμεν εἰς τὸ ἐλάχιστον ὅριον. Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς 7ετίας, ἔχομεν φθάσει εἰς μίαν διόγκωσιν τῶν κρατικῶν δαπανῶν εἰς βαθμόν, ὁ ὁποῖος ὑπερβαίνει τὰς πραγματικὰς δυνάμεις τῆς χώρας. Μέσα εἰς τὴν διόγκωσιν αὐτὴν ἦτο ἑπόμενον νὰ ἀνακύψουν πολλὲς φορὲς ἀνάγκαι, τὰς ὁποίας ἡ ἑκάστοτε Κυβέρνησις, ἐνόμιζεν, ὅτι ἠδύνατο νὰ καλύψῃ δι’ αὐξήσεως τῶν ἐπιβαρύνσεων, εἴτε ἐμμέσων, εἴτε ἀμέσων. Αὐτό, ὅμως, ἦτο λάθος. Καὶ ἦτο κἄτι, τὸ ὁποῖον θὰ ἐδυσχέραινε μοιραίως τὴν οἰκονομικὴν πορείαν τοῦ τόπου καὶ ἦτο κἄτι τὸ ὁποῖον ἀναμφισβητήτως καθυστεροῦσε τὴν προετοιμασίαν τῆς οἰκονομίας, διὰ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα τῆς προσχωρήσεώς της ἢ τῆς συνεργασίας της μὲ τὴν Κοινὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν. Πιστεύω, ὅτι μόνον ἡ αὔξησις τῶν δημοσίων ἐσόδων, ἡ ὁποία προέρχεται ἀπὸ τὴν αὐτόματον αὔξησιν τῆς παραγωγῆς εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ὑγιὲς θεμέλιον διὰ τὴν δημοσιονομικὴν μας πολιτικήν. Τὸ νὰ πιστεύωμεν, ὅτι διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν συντελεστῶν ἢ διὰ τῆς διηνεκοῦς προσθήκης βαρῶν, τὰ ὁποῖα τελικῶς ἐκφράζονται καὶ εἰς τὸ κόστος τῆς ζωῆς καὶ εἰς τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, δὲν κάμνομεν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ δημιουργοῦμεν προβλήματα διὰ τὸ μέλλον. Ἀναφέρομαι, κύριοι, εἰς μίαν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο πρὸ μηνῶν εἰς Γερμανίαν, ὅπου ὁ καθηγητὴς Ἔρχαρτ, ὅταν τοῦ ὑπεδείχθη νὰ γίνουν αὐξήσεις τῶν φορολογικῶν συντελεστῶν, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς νέας δαπάνας, αἱ ὁποῖαι προέκυπτον ἀπὸ τὴν βοήθειαν πρὸς τὰς ὑποαναπτύκτους χώρας καὶ τὴν αὔξησιν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν ἀντετάχθη καὶ εἶπεν: «Ἀρνοῦμαι νὰ τὸ κάμω. Βλέπετε ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος ἔχομεν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς, ἡ ὁποία μᾶς δίδει αὐτομάτως καὶ αὔξησιν τῶν δημοσίων ἐσόδων. Ἀπὸ αὐτὴν περιμένομεν τὴν κάλυψιν τῶν νέων ἀναγκῶν». Τὸ λέγω αὐτό, διότι εἶμαι εὐτυχής, βλέπων τὸν Ὑπουργὸν Συντονισμοῦ κ. Παπαληγούραν, ὁ ὁποῖος εἰς μίαν ἐποχὴν ὅπου ἦτο πάλιν Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, εἰς ἄλλην Κυβέρνησιν, ἔλαβε μέτρα ὡς αὐτά, διὰ τὰ ὁποῖα ὁμιλῶ καὶ θὰ ἤθελα νὰ πιστεύσῃ, ὅτι δὲν τὸ ἔκαμα αὐτό, διὰ νὰ ἀσκήσω ὕστερα ἀπὸ τόσον καιρὸν κριτικήν, διότι πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι τότε δυνατὸν νὰ κάμαμεν κἄτι καλόν, ἀλλὰ δυνατὸν νὰ κάναμεν καὶ λάθη. Συνεπῶς, δὲν εἶναι διάθεσις Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία μὲ ἀπασχολεῖ, ἀλλὰ εἶναι κἄτι, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμῶ νὰ ἐπισημάνω καὶ διὰ τὸ μέλλον. Θὰ ἔχωμεν καιρόν, ἐξ ἀφορμῆς ἐπερωτήσεως, γύρω ἀπὸ τὸ φορολογικόν, νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Ὑπενθυμίζω, ὅμως, εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι τὰς ἀρχὰς τοῦ 1955 ἐπεβλήθησαν φορολογίαι χάριν τῶν σεισμοπλήκτων καὶ ἐξ ἄλλων λόγων, οἱ ὁποῖοι ἀπετέλεσαν ἕνα πλῆγμα κατὰ τῆς προσπαθείας συγκροτήσεως τῶν ἐσωτερικῶν τιμῶν, διότι αἱ φορολογίαι ἐκεῖναι ἐπεβάρυναν κυρίως τὰ μέσα παραγωγῆς. Ἦσαν φορολογίαι ἐπὶ τῶν καυσίμων καὶ ἐὰν ἕως τότε ἡ τιμὴ τῶν καυσίμων καὶ ἄλλων προϊόντων εἶχε κρατηθῆ χαμηλά, δὲν ὠφείλετο αὐτὸ εἰς ἀμέλειαν ἢ ἀδιαφορίαν διὰ τὰ κρατικὰ ἔσοδα, ἀλλὰ ὠφείλετο εἰς τὴν σκληρὰν ἀνάγκην νὰ διατηρήσωμεν εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν χαμηλότερον ἐπίπεδον τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς.

§44Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἤθελα νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις. Ἐὰν ἤκουέ τις τὸν κ. συνάδελφον, κατερχόμενος αἰφνιδίως ἀπὸ τὸν Ἄρην καὶ μὴ γνωρίζων τὴν πραγματικότητα καὶ ἤκουε τὴν πρόσφατον οἰκονομικὴν ἱστορίαν, ὡς τὴν ἀνέπτυξεν ὁ κ. Καψάλης, θὰ ἐνόμιζεν, ὅτι μέχρι τοῦ ἔτους 1955 ἡ Ἑλληνικὴ Οἰκονομία ἐβάδιζε καλῶς καὶ ἀπὸ τοῦ 1955 καὶ ἔπειτα ἐσημειώθη κατακλυσμός. Πρώτη παρατήρησις. Ἀπὸ τὸ 1955 ὣς τὸ 1961, ἔχομεν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος κατὰ 59%. Δὲν συμφωνῶ μαζί σας, κ. συνάδελφε, μὲ τὴν δημοσιονομικὴν θεωρίαν ποὺ ἀνεπτύξατε. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ποὺ ἐπέβαλον τοὺς φόρους, τοὺς ἐπέβαλον στηριζόμενος εἰς τὸ μέγα κῦρος τοῦ στρατάρχου Παπάγου, ὁ ὁποῖος ἐκάλυψε τὴν πολιτικὴν ἐκείνην πρᾶξιν. Νομίζω δέ, ὅτι ἔκαμα μίαν πρᾶξιν, ἡ ὁποία ἐστήριξε τὸ νόμισμα καὶ δὲν νομίζω, ὅτι ἔκαμα πρᾶξιν, ἡ ὁποία τὸ ἐκλόνισε. Ἡ πρᾶξις αὐτὴ ἀνεγνωρίσθη διεθνῶς. Εἰς ὅλας τὰς ἐκθέσεις αἱ ὁποῖαι συνετάγησαν ἔκτοτε περὶ τῆς οἰκονομικῆς καὶ δημοσιονομικῆς καταστάσεως τῆς Ἑλλάδος, εἰς τὰς ἐκθέσεις εἰδικώτερον, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο διὰ νὰ χορηγηθῇ ἡ ἀμερικανικὴ βοήθεια, ἀναφέρεται τὸ ἔτος ἐκεῖνο, ὡς σταθμὸς καὶ ὡς ἀπόδειξις τῆς προσπαθείας τῆς Ἑλλάδος νὰ κρατήσῃ δημοσιονομικὸν ἰσοζύγιον. Ἐκείνη τὴν ὥρα εἶχα ἕνα κολοσσιαῖον ἄνοιγμα τοῦ ἰσοζυγίου, κ. Καψάλη, καὶ ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ τὸ ἀντιμετωπίσω καὶ τὸ ἀντιμετώπισα τότε, ὡς ἐνθυμεῖται ὁ κ. Στεφανόπουλος, ὁ ὁποῖος ἦτο μαζί μου Ὑπουργός, μὲ μεγάλην δυσκολίαν. Διότι δὲν ἦτο πολὺ εὔκολον πρᾶγμα νὰ βγῇ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ νὰ εἴπῃ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν «ξεύρετε τίποτε, ἀπὸ αὔριον γίνεται μία αὔξησις τῶν ἐμμέσων φορολογιῶν ἰσοδυναμοῦσα πρὸς 1.200.000.000 δραχμῶν». Βεβαίως, ὑπάρχουν δημοσιονομικαὶ ἐπιβαρύνσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀντιπαραγωγικαί, ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπισημανθοῦν μία πρὸς μία μὲ πάρα πολὺ προσοχὴν καὶ θὰ ἔπρεπε πρὸ παντὸς νὰ μοὶ εἴπητε ποία συγκεκριμένως πολιτική, πρέπει νὰ ἀκολουθηθῇ διὰ νὰ ἔχωμεν τὰ ἑξῆς ἀποτελέσματα. Νὰ ἔχωμεν ἕνα προϋπολογισμὸν ἰσοσκελισμένον τακτικὸν καὶ νὰ ἔχωμεν ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἕνα ὡρισμένον ἐπαρκὲς περίσσευμα, διὰ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐπενδύσεων. Ἡ Ἄκρα Ἀριστερὰ ἔκαμεν αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν κριτικήν, ἀλλὰ τὴν ἔκαμεν συνδυάζουσα τὸ θέμα μὲ τὸ μέγα θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Τὸ συνδέετε καὶ σεῖς μὲ τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν; (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).

§45Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ συνεδυάσαμεν μόνον μὲ τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν.

§46Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Σᾶς ἤκουσα μὲ προσοχήν. Ἀνεφέρατε ὅτι ἡ πρᾶξις σας ἐκείνη, δηλαδή, ἡ ἐπιβολὴ ἐκείνων τῶν φορολογιῶν ἐξετιμήθη διεθνῶς. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι αὐτὸ τὸ θεωρῶ ὡς μίαν ὑπερβολὴν διὰ νὰ μὴ εἴπω τίποτε ἄλλο. Ἐὰν ἐξετιμήθη κἄτι διεθνῶς, ἠμπορεῖ νὰ ἐξετιμήθη ἡ ἰσοσκελισμένη κατάστασις τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀλλὰ ἐγὼ τὸ ἀνέφερον αὐτὸ ὡς μίαν βασικὴν προϋπόθεσιν. Δὲν διεφώνησα οὔτε εἶπον, ὅτι ἔπρεπε νὰ μὴν εἶναι ἰσοσκελισμένος ὁ προϋπολογισμός. Ἀλλὰ εἶπον, ὅτι μία συνετὴ διοίκησις φροντίζει νὰ ἔχῃ ὅσον τὸ δυνατὸν ὀλιγωτέρας δαπάνας. Ὅταν κανεὶς δὲν ἔχει τὴν λιτότητα τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐξησφαλισμένην, τότε διατρέχει τὸν κίνδυνον νὰ εὑρίσκεται ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν πρὸ ἐλλειμμάτων, τὰ ὁποῖα τὸν ἀναγκάζουν νὰ τὰ καλύπτῃ ἐνίοτε μὲ σπασμωδικὰ μέτρα. Δὲν θὰ μὲ πείσετε, ὅτι τὴν κρίσιμον ἐκείνην στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ τιμαὶ ἔπρεπε νὰ παραμένουν εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν χαμηλότερα ἐπίπεδα, ὅτι δὲν ὑπῆρχε κανεὶς ἄλλος τρόπος νὰ καλύψητε τὰ ἐνδεχόμενα ἐλλείμματα, παρὰ μόνον μὲ τὴν ἐπιβολὴν φορολογίας ἐπάνω εἰς τὰ μέσα, ὅπως εἶπον πρὸ ὀλίγου, παραγωγῆς. Θὰ σᾶς φέρω ἕνα ἄλλο παράδειγμα διὰ νὰ δῆτε, ὅτι δὲν εἶναι τὸ θέμα τῆς ἐλλείψεως τῶν μέσων, ἀλλὰ εἶναι ἕνα θέμα νοοτροπίας. Ἐκάμαμε τὸ διϋλιστήριον καὶ ὅλος ὁ κόσμος περίμενε, καὶ ἡμεῖς οἱ ἴδιοι περιμέναμεν, ὅτι ἀπὸ αὐτὸ τὸ διϋλιστήριον, ἐκτὸς τῶν ἄλλων ὠφελημάτων, θὰ προέκυπτε καὶ ἡ δυνατότης διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ ἀποκτήσῃ εὐθηνὰ καύσιμα. Ποῖον ἦτο τὸ ἀποτέλεσμα; Τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι νὰ ἐξελιχθῇ τὸ διϋλιστήριον εἰς μίαν ἐπιχείρησιν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος κυττάζει πῶς νὰ ἀπομυζᾷ μερικὰ ἑκατομμύρια ἐπὶ πλέον εἰς βάρος τοῦ κόστους ζωῆς καὶ τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Αὐτὸ τὸ ἀναφέρω ὡς ἕνα παράδειγμα διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε ποῦ ὑπάρχει διαφωνία. Δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν ὥραν κατὰ τὴν ὁποίαν πράγματι ὁ προϋπολογισμὸς θὰ εἶχεν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ καλυφθῇ, θὰ ἐδίσταζα νὰ λάβω καὶ τὰ πλέον σκληρὰ καὶ τὰ πλέον ἀντιδημοκρατικὰ μέτρα. Ἀλλὰ διαμαρτύρομαι καὶ ἀναφέρω αὐτὰ τὰ πράγματα, διότι ἀποτελοῦν πράγματι μίαν ἀπόκλισιν ἀπὸ τὴν πολιτικὴν ποὺ ἠσκήθη κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη. Μοῦ ἀναφέρατε, ὅτι κατέβηκα ἀπὸ τὸν Ἄρη καὶ δὲν σημειώνω τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος. Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς: Τὸ 59% ποὺ λέγετε καὶ τὸ ὁποῖον ματαίως ἀνεζήτησα εἰς τὸ στατιστικὸν δελτίον, τὸ ὁποῖον ἐκδίδει τὸ Ὑπουργεῖόν σας, δὲν εἶναι ἀκριβές. Ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, κατὰ τὴν τελευταίαν 6ετίαν ἡ αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος ἀκόμη καὶ εἰς τρεχούσας τιμὰς δὲν ὑπερβαίνει τὸ 50 ἢ 51%. Θὰ ἰδῆτε ἐκεῖ, ὅτι ἀπὸ τὸ 51% τὸ 35% ὀφείλεται εἰς τὴν πρώτην 3ετίαν, δηλαδή, εἰς τὰ ἔτη 1955, 1956, 1957. Ἀντιθέτως, ἡ 3ετία 1958, 59, 60 ἔναντι μέσου ὅρου εἰσοδήματος ὑπὲρ τὰ 10%, σᾶς δίδει 4% ἢ 3%. Αὐτὰ πρέπει νὰ σᾶς ἀνησυχήσουν ὀλίγον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, προχωρῶν λέγω, ὅτι δὲν ἦσαν μόνον ἐκεῖνα τὰ μέτρα, ἦσαν καὶ μερικὰ ἄλλα, διότι ὑπῆρξε σωρεία νομοθετικῶν ἀπαλλαγῶν.

§47Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Εἰς αὐτὸ δὲν συμφωνῶ.

§48Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Εἰς τρεχούσας δραχμάς, τί εἰσοδήματα εἴχατε ἀπὸ τὸ 55 καὶ ἐντεῦθεν;

§49Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Τὸ 1954 ......

§50Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Νὰ μᾶς εἰπῆτε ἀπὸ τὸ 1955 καὶ ἔπειτα.

§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Εἰς ἀπολύτους ἀριθμούς;

§52Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Τοὺς ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει τὸ δελτίον, τὸ ὁποῖον ἔχετε μπροστά σας.

§53Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Θὰ σᾶς εἴπω, διὰ τὴν χρονικὴν περίοδον 1955–57, 1955 –58 καὶ 1950 μὲ 60, διότι δὲν ἔχω τοῦ 1961 τὰ στοιχεῖα. Ἔχομεν, κατὰ τὰς χρονικὰς αὐτὰς περιόδους, μέσον ὅρον 7%, 8%, 5,5%–5,3% μένουν περίπου οἱ ἴδιοι. Ἐὰν πάρετε τὴν χρονικὴν περίοδον 1960 μὲ 1961 θὰ ἰδῆτε ὅτι ἡ αὔξησις εἶναι πάρα πολὺ μεγάλη. Δὲν ἔχομεν, ὡς γνωστόν, διὰ τὸ 1961 ἐπισήμως δημοσιευθέντα στοιχεῖα. Πάντως, γνωρίζω, ποῖος εἶναι ὁ ρυθμός.

§54Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Ἐὰν προσθέσετε τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ μοῦ ἀναφέρατε τῆς 5ετίας ......

§55Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Θὰ σᾶς εἴπω εἰς ἀπολύτους τιμάς.

§56Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Εἶπον, ὅτι ἐὰν θελήσετε νὰ προσθέσετε τὸ 7%, τὸ 5,5% σὲ πέντε χρόνια δὲν μᾶς δίδει τὸ 59%.

§57Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ὁ μέσος ὅρος τῆς πρώτης περιόδου εἶναι ὡς σᾶς εἶπον 7 καὶ 8%. Τὸ 1955 μὲ 58 εἶναι 5,8%. Τὸ 1955 μὲ 1959 εἶναι 5,5% καὶ τὸ 1955 μὲ 60 ὁ μέσος ὅρος εἶναι 5,6%. Αὐτὸ τὸ κάμω διὰ νὰ σᾶς δείξω, ὅτι ὁ μέσος ὅρος αὐξήσεως καὶ ὡς τριετία καὶ ὡς 5ετία κυμαίνεται μεταξὺ 7,8% καὶ 5,3%, τὸ ὁποῖον εἶναι φυσιολογικόν.

§58Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δηλαδή, μειοῦται συνεχῶς.

§59Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι διὰ τὸ 1961 σημειοῦται μεγαλυτέρα αὔξησις.

§60Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀφήσατε τὸ 1961. Ἡ συζήτησις γίνεται διὰ τὸ χρονικὸν διάστημα μέχρι τοῦ 1960. Κατὰ τὸ χρονικὸν αὐτὸ διάστημα σημειοῦται διαρκῶς μείωσις.

§61Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἡ συζήτησις εἶναι περὶ τῶν Ἑλληνικῶν πραγμάτων καὶ ἡ συζήτησις ἑπομένως εἶναι καὶ διὰ τὸ 1961 καὶ τὸ 1960, καὶ ἐὰν ἐχρειάζετο ἀκόμη καὶ διὰ τὸ 1821, ἀρκεῖ νὰ συναγάγωμεν χρήσιμα συμπεράσματα. Πιστεύω δέ, ὅτι, ἐὰν θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι, ἐὰν μία περίοδος οἰκονομικὴ ὑπῆρξεν ἢ δὲν ὑπῆρξεν γόνιμος, δὲν ἠμπορεῖτε, κ. Ζίγδη, νὰ ἐξαιρέσητε τὸ προηγούμενον μάλιστα ἔτος.

§62Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τῆς μεγάλης ἐλαιοπαραγωγῆς εἰς τὴν ὁποίαν ὀφείλεται ὁ ἀριθμὸς αὐτός.

§63Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Αὐτὸ σεῖς, τοὐλάχιστον, δὲν ἔπρεπε νὰ τὸ εἴπητε, διότι ἡ ἐλαιοπαραγωγή, δὲν εἶναι τί τὸ πρωτοφανὲς εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ πράγματι οὐδεὶς ἰσχυρίσθη, ὅτι, ἐὰν ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶχε οὔτε σιτοπαραγωγήν, οὔτε ἐλαιοπαραγωγήν, οὔτε παντὸς εἴδους παραγωγήν, ὅτι θὰ εἶχε ἄλλου εἴδους παραγωγὴν πλὴν τοῦ μηδενός. Βεβαίως, ἡ Ἑλλάς, ἔχει ὡρισμένα ἐπιτεύγματα εἰς ὡρισμένους τομεῖς, καὶ βγαίνουν αὐτοὶ οἱ ὅροι συμπεριλαμβανομένης καὶ τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς, ἀνὰ 2ετίαν ηὐξημένης. Ἐπήγαμεν δὲ ὅπως σᾶς εἶπα, εἰς τὸ 1955 ἐν σχέσει μὲ τὸ 1956, 1957, 1958, 1959 καὶ 1960. Ἐπίσης, εἶσθε ὑπερεπαρκῶς πληροφορημένος περὶ τῆς συνθέσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ εἰσοδήματος τὸ 1961 κατὰ τὰ μέχρι τοῦδε ἐπισήμως δημοσιευθέντα στοιχεῖα καὶ γνωρίζετε σεῖς πολὺ καλά, ὅτι, βεβαιότατα, ἐσημειώθη αὔξησις τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, ἀλλ’ ὅτι ἡ αὔξησις τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς δὲν ὀφείλεται μόνον εἰς τὸ ἐλαιόλαδον καὶ ὕστερα, ὅτι ὑπῆρξεν ἀξιολογωτάτη αὔξησις καὶ εἰς τοὺς ἄλλους τομεῖς. Αὔριον, θὰ ἔχω τὴν εὐκαιρίαν διὰ νὰ σᾶς ἱκανοποιήσω νὰ φέρω τοὺς τελευταίους ἀριθμοὺς τῆς Στατιστικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ 1961.

§64Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπειδὴ ἰσχυρίσθην κἄτι τί, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἐπιθυμῶ νὰ ἐπαναλάβω ἐπὶ λέξει τὸν ἰσχυρισμόν μου καὶ θὰ ἤθελον αὔριον, ἀφοῦ ἐλέγξετε καὶ σεῖς τὰ στοιχεῖα, νὰ μοῦ δώσητε μίαν ἀπάντησιν. Ἐγώ, εἶπον τὸ ἑξῆς: Ὅτι, τὸ ποσοστὸν τοῦ 59%, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν εἰς τὰς προγραμματικάς του δηλώσεις ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ ὁποῖον ἐπαναλάβατε καὶ σεῖς σήμερον, ὅτι ἀντιπροσωπεύει τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος κατὰ τὴν τελευταίαν 6ετίαν διὰ νὰ εὑρίσκεται εἰς τὸ ὕψος τοῦ 59%, εἶναι προφανῶς αὔξησις εἰς τρεχούσας δραχμάς. Ἰσχυρίζομαι, λοιπόν, ὅτι, ἐὰν συμβουλευθῆτε τὴν Στατιστικὴν τοῦ Ὑπουργείου σας, θὰ ἴδητε, ὅτι ὁ μέσος ὅρος τῶν ἐτῶν 1958, 59, 60 εἶναι κάτω τοῦ 5%. Αὐτὰ εἶχον εἴπει καὶ σᾶς παρακαλῶ ἐπ’ αὐτοῦ, ἀφοῦ ἐλέγξητε τὰ στοιχεῖα σας, νὰ μοῦ εἴπητε, ἐὰν ἔκαμα λάθος ἢ ὄχι.

§65Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Καψάλη, ἐπιτρέπετε, ἐπειδὴ εἶναι καὶ ὀλίγον μονότονος ἡ συζήτησις, νὰ προσθέσω κἄτι: Ἀνεξαρτήτως τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζει ὁ κ. Καψάλης, εἶναι γεγονός, ὅτι ὁ ρυθμὸς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἀπὸ τὸ 1957 καὶ ἐντεῦθεν βαίνει μειούμενος. Δὲν ὡμίλησα περὶ τοῦ 1961, διότι, πρῶτα–πρῶτα, δὲν ἔχομεν ἐπισήμους ἀριθμοὺς καὶ ὁ κ. Καψάλης δὲν ἀνεφέρθη εἰς τὸ 1961. Εἶναι ἀδύνατον αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἐλέγξωμεν τοὺς ἀριθμοὺς τοῦ 1961, ἐφ’ ὅσον δὲν τοὺς ἔχομεν ἐπισήμως καὶ ἐφ’ ὅσον εἶναι ἀκόμη ὑπὸ συζήτησιν. Ἑπομένως, θὰ μείνωμεν εἰς τὸ ἔτος διὰ τὸ ὁποῖον ἔχομεν ἐπισήμους ἀριθμούς. Ὁ ρυθμός, λοιπόν, αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος ἔβαινεν μειούμενος σταθερῶς καὶ ἀπορῶ πῶς ὑμεῖς τὸ ἀμφισβητεῖτε. Διότι, ἐὰν ἐλέγξητε τὰ χαρτιά σας θὰ τὸ ἴδητε καὶ οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους ἐπεκαλέσθητε ἐπιβεβαιοῦν, τὸ ὅ,τι λέγω ἐγὼ καὶ ὁ κ. Καψάλης. Διότι παίρνετε μέσους ὅρους δύο ἐτῶν, τριῶν ἐτῶν, τεσσάρων ἐτῶν καὶ βλέπετε, ὅτι ὅταν ἐρχώμεθα εἰς τὰ τελευταῖα χρόνια, οἱ μέσοι ὅροι μειοῦνται. Ἄρα ἡ ἀντιδικία σας ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ μὲ τὸν κ. Καψάλην εἶναι ἄνευ ἀντικειμένου.

§66Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, τὰ μὲν στοιχεῖα τοῦ 1961 ἐπισήμως δὲν εἶναι δημοσιευμένα, παρεσχέθη, ὅμως, ἐπανειλημμένως ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ ἐπανειλημμένως πρὸς τὸν Τύπον σωρεία τοιούτων στοιχείων. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἤξευρον, ὅτι ὁ κ. Καψάλης θὰ ἔκαμνεν ἀναδρομὴν εἰς τὸ παρελθὸν διὰ νὰ ἔχω ἐδῶ ὅλα τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα διὰ νὰ κάμνω τὴν συζήτησιν. Δέχομαι, ὅτι πράγματι, ἐὰν θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι τὸ ποσοστὸν 5,7 εἶναι μεγαλύτερον ἀπὸ τὸ 5,6 καὶ ἀπὸ τὸ 5,3. Τοῦτο εἶναι ἀκριβές, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀκριβὲς σᾶς πληροφορῶ διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος. Καὶ ὅταν κανεὶς θέλῃ νὰ κάμῃ μίαν στατιστικὴν παρατήρησιν τὴν κάμνει δι’ ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλύτερον χρονικὸν διάστημα καὶ ὅταν ἔχῃ ἕνα πρόσθετον στοιχεῖον τοῦ ἔτους 1961 δὲν παραιτεῖται ἀπὸ αὐτὸ τὸ στοιχεῖον. Αὐτὰ εἶπον καὶ αὔριον θὰ φέρω τοὺς ἀριθμοὺς ἕνα–ἕνα.

§67Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ εἰς σταθερὰς τιμάς, διότι ἡ σύγκρισις εἶναι μεγαλυτέρα εἰς σταθερὰς τιμάς.

§68Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Ἐπανέρχομαι εἰς τὴν συνέχειαν τοῦ λόγου μου. Πέραν τῶν δημοσιονομικῆς φύσεως μέτρων διὰ τὰ ὁποῖα πιστεύω, ὅτι ἀπετέλεσαν πράγματι μίαν ἀπομάκρυνσιν ἀπὸ τὴν πολιτικὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἀκολουθηθῇ ἐν ὄψει τῆς προσεχοῦς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν, προσθέτω, ὅτι καὶ εἰς τὸν τομέα τὸν ἐμπορικόν, δηλαδή, εἰς τὸν τομέα τῶν εἰσαγωγῶν, καθ’ ὅλα τὰ τελευταῖα ἔτη, ἐνῷ εἴχομεν ἔλθει πλέον εἰς διαπραγματεύσεις διὰ τὴν ἐπίτευξιν μιᾶς συμφωνίας, ἐφηρμόσθησαν, κατὰ καιρούς, μέτρα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἀπεμάκρυναν ἀπὸ τὴν ἐλευθερίαν τῶν εἰσαγωγῶν, μᾶς ἀπεμάκρυναν ἀπὸ τὸ καθεστὼς ἐκεῖνο, διὰ τὸ ὁποῖον ἔπρεπε περισσότερον νὰ προετοιμαζώμεθα. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς διαπιστώσεις τῆς ἐλλείψεως προετοιμασίας τῆς Κοινῆς γνώμης, νομίζω, ὅτι καὶ δι’ αὐτὸ δὲν χρειάζεται μακροτέρα ἀνάπτυξις. Ὅταν, κ. συνάδελφοι, ἤρχισαν ζυμώσεις διὰ τὴν Ε.Ζ. Ε.Σ., ἡ Ἑλλὰς μετεῖχε, ἀλλὰ μὲ πολὺ ἀτολμίαν. Κυριαρχοῦσε περισσότερον ἡ σκέψις πῶς νὰ ἀποφύγῃ ἢ πῶς, ἁπλῶς, νὰ ἀμβλύνῃ τὰ μειονεκτήματα, τὰ ὁποῖα θὰ εἶχε ἀπὸ τὴν μὴ συμμετοχήν της, παρὰ πῶς νὰ ἀξιοποιήσῃ καὶ νὰ ἐκμεταλλευθῇ αὐτὴν τὴν εὐκαιρίαν διὰ νὰ προσπαθήσῃ νὰ ἐπιτύχῃ μίαν ταχυτέραν πρόοδον τῆς οἰκονομίας μας. Σᾶς ἀναφέρω χαρακτηριστικῶς, ὅτι εἰς ἓν ὑπόμνημα, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ἡ Ἑλληνικὴ ἀντιπροσωπεία, κατὰ τὸν Ἰούνιον, νομίζω, τοῦ 1958, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν διαπραγματεύσεων, τότε μὲ τὴν ἐλευθέραν ζώνην συναλλαγῶν μαζὶ μὲ τὴν Τουρκίαν καὶ τὴν Ἰρλανδίαν, ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου, οὔτε πολύ, οὔτε ὀλίγον, νὰ ζητήσῃ μίαν 30ετῆ προθεσμίαν διὰ τὴν προσαρμογὴν τῶν δασμῶν. Καὶ θὰ ἤθελον πάρα πολὺ νὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἐὰν ἀποδεικνύῃ, πράγματι, αὐτὸ μίαν πίστιν, μίαν αὐτοπεποίθησιν, μίαν διάθεσιν νὰ ἑτοιμασθῶμεν ὅσο τὸ δυνατὸν ἐνωρίτερον, διὰ νὰ συμμετάσχωμεν, κατὰ ἕνα ἰσότιμον τρόπον εἰς τὴν προοδεύουσαν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα, ἢ εἶναι ἁπλῶς μία φιλοδοξία νὰ τύχωμεν μιᾶς μεταχειρίσεως καὶ μιᾶς προστασίας πτωχῶν, ἀλλ’ ἀδιορθώτων συγγενῶν. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἤθελον ἐδῶ νὰ δημιουργηθῇ οὐδεμία παρεξήγησις. Δὲν ἀποδίδω εὐθύνας εἰς τὴν Ἀντιπροσωπείαν. Διότι ἡ Ἀντιπροσωπεία, ἀποτελουμένη ἀπὸ ἐκλεκτὰ στελέχη τοῦ Κράτους, μάλιστα ὁ ἐπὶ κεφαλῆς ἦτο εἷς ἐκ τῶν στενῶν μου συνεργατῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, τὸν ὁποῖον ἐκτιμῶ πάρα πολύ, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Ἀντιπροσωπεία, ἐξετέλεσε τὸ καθῆκον της καὶ ἠκολούθησε τὰς ὁδηγίας τὰς ὁποίας εἶχεν. Ἀλλὰ ὅταν προχθὲς ἀκόμη ὁ φίλτατος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀπαντῶν εἰς μίαν σύντομον παρατήρησιν τοῦ Ἀρχηγοῦ μας, εἶπεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὅτι πιστεύω, ὅτι συμφέρον τῆς Ἑλλάδος ἦτο νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν ὅσον τὸ δυνατὸν μακροτέραν προθεσμίαν, ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἀντιλαμβάνεσθε ποία ἦτο καὶ εἶναι πράγματι ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ἡ Κυβέρνησις.

§69Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Καψάλη, ἁπλούστατα, ἀπὸ τῆς μακρᾶς προθεσμίας, δύναταί τις νὰ παραιτηθῇ. Τὴν βραχεῖαν, δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὴν κάμῃ μακροτέραν.

§70Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἔλθω καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, διότι εἶναι βασικόν. Πάντως ἤθελον νὰ σημειώσω, ὅτι ἐδῶ ἔγκειται ἡ βαθυτέρα διαφωνία μας εἰς τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίζετε σεῖς τὸ θέμα ἐν σχέσει μὲ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον τὸ ἀντιμετωπίζω ἐγώ. Δὲν ἦτο, λοιπόν, ἀπορίας ἄξιον, ὅτι, ὅταν ἐναυάγησαν πλέον αἱ διαπραγματεύσεις μὲ τὴν ἐλευθέραν ζώνην Εὐρωπαϊκῶν συναλλαγῶν καὶ ἤρχισεν ἡ κοπιώδης προεργασία, διὰ νὰ καταλήξωμεν εἰς τὴν συνεννόησίν μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινὴν Ἀγοράν, δὲν ἦτο ἀπορίας ἄξιον, ὅτι κατελήξαμεν εἰς τὴν μορφὴν τῆς συνδέσεως καὶ ὅτι κατελήξαμεν ἐπίσης εἰς τὴν προθεσμίαν τῶν 22; Ἀνήκω εἰς ἐκείνους, κ. συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔπρεπε κατ’ ἄλλον τρόπον νὰ χειρισθῇ τὸ θέμα, ἀφοῦ, βεβαίως, προηγουμένως εἶχε κάμει τὸ πᾶν ὡς Κυβέρνησις διὰ νὰ προετοιμάσῃ πρὸς τοῦτο τὴν οἰκονομίαν της καὶ νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ μεγαλύτερον θάρρος τὴν εὐκαιρίαν, ἡ ὁποία τῆς παρουσιάζετο. Διότι, μὲ τὴν σύνδεσιν αὐτὴν πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι στερούμεθα ἐνεργοῦ συμμετοχῆς εἰς τὰς ἐργασίας τοῦ συμβουλίου τῶν Ὑπουργῶν, τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ λεγομένου Κοινοβουλίου τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος. Ἐπίσης, δὲν συμπράττομεν ἐνεργῶς εἰς τὸν καθορισμὸν τῆς γραμμῆς, τὴν ὁποίαν θ’ ἀκολουθήσῃ ἡ Κοινότης εἰς τὸ μέλλον. Ἀπὸ τῆς ἰδικῆς μας πλευρᾶς τώρα: Φοβοῦμαι πολύ, ὅτι μὲ τὴν ὕπαρξιν μιᾶς τόσον μακρᾶς προθεσμίας, ὡς εἶναι ἡ προθεσμία τῶν 22 ἐτῶν, δημιουργοῦμεν ἓν καθεστὼς νωχελείας καὶ ἐφησυχάσεως, τὸ ὁποῖον κᾶθε ἄλλο, παρὰ εἰς τὴν ἔντασιν τῶν παραγωγικῶν προσπαθειῶν ἠμπορεῖ νὰ ὁδηγήσῃ. Νὰ μὴ μᾶς διαφεύγῃ, ὅτι ἡ παραγωγὴ καὶ ἡ παραγωγικότης τῶν ἄλλων Χωρῶν τῆς Κοινότητος προχωρεῖ καὶ θὰ προχωρῇ μὲ πολὺ ταχύτερον ρυθμὸν ἀπὸ τὸν ἰδικόν μας. Ὅσος, λοιπόν, καιρὸς παρέρχεται, χωρὶς νὰ κάμωμεν καὶ ἡμεῖς ἀποφασιστικὰ βήματα πρὸς τὰ ἐμπρός, τόσον περισσότερον ἡ ἀπόστασις, ἡ ὁποία χωρίζει καὶ τὸ εἰσόδημα τὸ κατὰ κεφαλὴν τῆς ἰδικῆς μας χώρας ἀπὸ τὰς χώρας αὐτάς, ἀλλὰ καὶ τὴν ὅλην κατάστασιν τῆς οἰκονομίας μας, θὰ γίνεται μεγαλυτέρα καὶ ὅσον μεγαλυτέρα γίνεται αὐτὴ ἡ ἀπόστασις, τόσον ἡ ἐξόρμησις, ὅταν κἄποιαν στιγμὴν γίνῃ, θὰ ἀπαιτήσῃ μεγαλυτέραν προσπάθειαν καὶ θὰ εἶναι ἀκόμη δυσχερεστέρα. Ἡ πεῖρα τοῦ παρελθόντος μᾶς δεικνύει, ὅτι ὅλα τὰ μέτρα ἐκεῖνα τὰ ριζικά, τὰ ὁποῖα ἔφεραν πράγματι ἕνα μαστίγωμα τῆς οἰκονομίας καὶ μίαν ἔντασιν τῆς παραγωγικῆς προσπαθείας, ἦσαν μέτρα, τὰ ὁποῖα τὸν πρῶτον χρόνον τῆς ἐφαρμογῆς των ἐδημιούργησαν προβλήματα, ἐδημιούργησαν δυσκολίας, ἀπήτησαν θυσίας. Ἀναφέρομαι καὶ εἰς τὴν ἀναπροσαρμογήν, ἡ ὁποία καὶ ἐκείνη ἐὰν ἐγένετο μὲ τὴν προσεκτικὴν γραμμήν, διότι ὑπῆρξαν τότε καὶ ἐμπειρογνώμονες καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι ὑπεστήριζαν, ὅτι δὲν ὑπῆρχε λόγος ἡ τιμὴ τοῦ δολλαρίου, ἀπὸ 15 νὰ πάῃ 30 νὰ ἐπήγαινεν εἰς τὸ σημεῖον ποὺ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἔξω ἀγοράν, μάλιστα δέ, ἐνθυμεῖσθε καὶ σεῖς, κ. Ζίγδη καὶ ἄλλοι κ. συνάδελφοι, ποῖον κλονισμὸν προεκάλεσε τὸ μέτρον καὶ ποίους κινδύνους πραγματικοὺς ἐνόμισεν ἡ πλειοψηφία τοῦ κόσμου τοῦ παρακολουθοῦντος τὰ θέματα αὐτά, ὅτι διατρέχομεν. Ἐν τούτοις, ἐὰν εἰς τὸ μέτρον ἐκεῖνο δὲν ἐγένετο τὸ ἀποφασιστικὸν βῆμα νὰ δοθῇ ἡ ὑψηλὴ τιμή, ἡ ὁποία ἐδημιούργησε τὰ περιθώρια διὰ τὰ μετέπειτα ἔτη, ἴσως, ἡ κατάστασις νὰ ἦτο διάφορος καὶ ἴσως νὰ εἶχε περάσει καὶ αὐτὴ εἰς τὴν ἱστορίαν σᾶν τὶς προηγούμενες ἀναπροσαρμογές, τῶν ὁποίων ἡ διάρκεια ἦτο περιωρισμένη. Ἐπειδὴ ἀνεφέρθην εἰς αὐτό, θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω τοῦτο ἀκόμη: Ὅτι ἡ πεῖρα μᾶς ἐδίδαξεν, ὅτι, ὅταν ὑπάρχῃ ἐπαρκὴς διαφώτισις εἰς τὸν λαόν, ὅταν ἀντιλαμβάνεται, ὅτι τοῦ ζητοῦνται θυσίαι δι’ ἕνα σκοπόν, ὁ ὁποῖος αὔριον θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ζωῆς του καὶ θὰ δημιουργήσῃ καλυτέρας ἡμέρας, λέγω, ὅτι, τότε ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι εἰς θέσιν καὶ θυσίας νὰ δεχθῇ καὶ νὰ παράσχῃ ἀπόλυτον συμπαράστασιν. Διότι, θὰ ἤθελον, κύριοι, ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου αὐτοῦ βήματος νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ποτὲ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ τὴν ἐπιτυχίαν, ποὺ εἶχεν ἡ πολιτικὴ τῆς ἀναπροσαρμογῆς τοῦ 1953, ἐὰν δὲν ἐτυγχάνομεν πραγματικῶς τῆς ὁμοθύμου καὶ τῆς θερμῆς συμπαραστάσεως ὅλων τῶν παραγωγικῶν τάξεων καὶ ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἡ ἰδική μας, λοιπόν, λογικὴ λέγει, ὅτι, προκειμένου νὰ ἐξασφαλίσωμεν μονιμωτέραν ὠφέλειαν καὶ ἐξασφάλισιν καλυτέρου μέλλοντος, δὲν πρέπει νὰ πτοούμεθα πρὸ τῶν προβλημάτων καὶ τῶν δυσχερειῶν, τὰς ὁποίας, ἐνδεχομένως, θὰ ἔχωμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν εἰς τὸ ἄμεσον μέλλον. Καὶ νομίζω, ὅτι εἰς οὐδὲν ἄλλο πρόβλημα ἡ ἀπώλεια χρόνου καὶ ἡ καθυστέρησις εἰς τὴν ἐξόρμησιν δὲν ἔχει τόσον κρίσιμον σημασίαν, ὅσον εἰς τὸ θέμα αὐτό, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν. Ἔρχομαι τώρα εἰς αὐτό, τὸ ὁποῖον μοῦ εἶπε, πρὸ ὀλίγου, ὁ κ. Ὑπουργός. «Τέλος πάντων, διατί φωνάζετε καὶ διαμαρτύρεσθε. Ἐδῶ ἔχετε μίαν συμφωνίαν, ἡ ὁποία τὰ προβλέπει ὅλα. Ἔχετε μίαν συμφωνίαν, ἡ ὁποία δίδει τὴν εὐχέρειαν καὶ τὴν ἐλαστικότητα εἰς τὴν Ἑλλάδα εἰς οἱανδήποτε στιγμὴν κρίνει ὅτι ἔχουν συντελεσθῆ αἱ προϋποθέσεις, νὰ ἐπιδιώξῃ τότε καὶ σύντμησιν τῶν προθεσμιῶν καὶ ὁ,τιδήποτε ἄλλο». Ἀλλ’ ἀκριβῶς αὐτὴ ἡ ἐλαστικότης, τὴν ὁποίαν διαπιστώνομεν εἰς τὴν σύμβασιν, ἔχει καὶ τὴν ἄλλην της ὄψιν. Ὅτι ἐὰν δὲν δημιουργηθῇ σαφὴς συνείδησις τοῦ τί εἶναι ἀνάγκη, κἄποιαν στιγμὴν ἐπὶ τέλους νὰ κάμωμεν, ἀφοῦ προηγουμένως προσπαθήσωμεν νὰ προετοιμάσωμεν τὸ ἔδαφος, ἐὰν δὲν ἔχῃ δημιουργηθῆ, λέγω, αὐτὴ ἡ συνείδησις, τότε ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, καὶ κ. συνάδελφοι, φοβοῦμαι, ὅτι ἡ ὑπάρχουσα ἐλαστικότης θὰ χρησιμοποιηθῇ ἀντιστρόφως, ὄχι διὰ τὴν σύντμησιν τῶν προθεσμιῶν, ἀλλὰ διὰ τὴν ἀπόσπασιν, ἐνδεχομένως, νέων ἀναβολῶν καὶ νέων παρελκύσεων. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν θὰ ἤθελον νὰ σᾶς δώσω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι κατηγορῶ τὰ πάντα. Τὰ βλέπω μόνον καὶ τὰ ἐξετάζω ἀπὸ τὸ εἰδικὸν πρῖσμα τῆς προπαρασκευῆς τῆς χώρας μας, ὥστε, ὅταν ἔλθῃ ἡ κρίσιμος στιγμὴ νὰ ἠμπορῇ, πράγματι, νὰ ἀντιπαρατάξῃ τὴν οἰκονομίαν της ὡς οἰκονομίαν ἑνὸς Κράτους νοικοκυρευμένου καὶ ἀποφασισμένου νὰ πάῃ μπροστά, τὸ ὁποῖον δέχεται νὰ ἀντιμετωπίσῃ προσκαίρους, παρὰ νὰ ζητῇ χαριστικὴν μεταχείρισιν εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἐὰν δὲν εἶχε περάσει ἄκαρπος ἡ τελευταία 5ετία ἢ 7ετία καὶ ἂν εἶχεν ἀρχίσει πρὸ 4ετίας ἢ 5ετίας νὰ γίνῃ ἕνας διαχωρισμὸς τῶν ἰδικῶν μας βιομηχανικῶν κλάδων διὰ νὰ ξεύρωμεν ποῖοι εἶναι οἱ βιώσιμοι καὶ ποῖοι εἶναι οἱ καθαρῶς δασμοβίωτοι καὶ ἐὰν εἶχεν ἀκολουθηθῆ μία πολιτική, χωρὶς ἀκόμη νὰ ἔχωμεν προσχωρήσει ἢ συνδεθῆ μὲ τὴν Ε. Κ.Α., τότε, λέγω, τὰ 5 ἢ 7 ἔτη προστιθέμενα εἰς τὴν κανονικὴν προθεσμίαν τῶν 10 ἢ 12 ἐτῶν, τὴν ὁποίαν ἔχουν καὶ ἐκεῖνοι διὰ τὴν μεταξύ των κατάργησιν τῶν δασμῶν θὰ μᾶς ἔδιδεν ἓν διάστημα 15–17 ἐτῶν. Καὶ τότε θὰ ἐδημιουργοῦντο διαφορετικαὶ καὶ εὐνοϊκώτεραι, νομίζω, συνθῆκαι, διὰ τὴν χώραν.

§71Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Κύριε συνάδελφε, ἐπειδὴ ἀνεφέρθητε εἰς τὰς προθεσμίας, σᾶς λέγω, ὅτι ὡς πρὸς αὐτοὺς εἶναι 12ετὴς μεταξύ των.

§72Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐὰν ἐπήγαινεν ἡ Ἑλλάς, καὶ τοὺς ἔλεγεν, ἔρχομαι νὰ μετάσχω ἰσοτίμως, θὰ τῆς ἔλεγον ἐντὸς πόσων ἐτῶν θὰ καταργοῦσαν τοὺς δασμούς;

§73Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Ἐὰν δὲν ἐπήγαινεν ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμήν, ἀλλὰ μετά, κατ’ ἀνάγκην δὲν θὰ ἠμποροῦσεν ἡ Ἑλλὰς νὰ υἱοθετήσῃ αὐτὸ καὶ τότε θὰ ἐγίνετο σύμβασις συνδέσεως, ἡ ὁποία θὰ εἶχεν ἰσχὺν ἀπὸ τότε. Ἔχετε, ἄλλωστε, μίαν συμφωνίαν.

§74Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, ἐρωτῶ κἄτι ἄλλο: Ἐὰν ἡ Ἑλλὰς παρουσιάζετο καὶ ἔλεγεν, ὅτι θέλω νὰ μετάσχω καὶ ἐγὼ εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγορὰν ὡς μέλος. Εἶπον, ἐπίσης, ὅτι τότε δὲν θὰ ἠμποροῦσε, φυσικά, νὰ ζητῇ μακρὰς προθεσμίας καὶ ὅτι θὰ ἔπρεπε καὶ αὐτὴ νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐξαφάνισιν τῶν δασμολογικῶν τειχῶν της ἐντὸς 12ετίας.

§75Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αἱ προθεσμίαι μεταξύ των εἶναι 12 ἔτη.

§76Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Εἶναι τέσσαρα ἔτη καὶ 4 καὶ 4. Δώδεκα ἔτη εἶναι μεταξύ των. Ἄλλο τί συντομεύομεν καὶ ἐὰν θὰ συντομεύσωμεν.

§77Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι θὰ ἠμποροῦσε τότε ἡ Ἑλλάς, ἐὰν θὰ εἶχε κάμει μίαν προπαρασκευὴν 5ετῆ ἢ 7ετῆ, νὰ δεχθῇ τὴν 12ετῆ προθεσμίαν προπαρασκευῆς της καὶ συνεπῶς μέσα εἰς τὸ χρονικὸν διάστημα αὐτό, τὸ ὁποῖον θὰ ἐγίνετο τελικῶς 15, 17 ἢ 19 ἔτη θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ κάμῃ ἕνα αἴτημα, τὸ ὁποῖον τώρα μᾶς ἀφαιρεῖ τὴν δυνατότητα νὰ εὑρεθῶμεν ὡς ἰσότιμα μέλη τῆς Ε.Ο.Κ. Τώρα, ὑπάρχει καὶ ἄλλο ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ἤκουσα. Τὸ ὅτι μᾶς λέγουν, ὅτι ξεύρετε, δὲν θὰ μᾶς ἐδέχοντο καὶ ἐὰν τὸ ἐζητούσαμεν τότε. Εἰς αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα δὲν ἀποδίδω σημασίαν, εἰμὴ μόνον κατὰ τοῦτο: Ὅτι ἐὰν ἡμεῖς, βεβαίως, δὲν εἴμεθα ἕτοιμοι διὰ νὰ μποῦμε, διὰ ποῖον λόγον νὰ συζητοῦμεν, ἐὰν θὰ μᾶς ἐδέχοντο ἢ ὄχι, ἢ ἐὰν ἡμεῖς δὲν κρίνωμεν ὠφέλιμον ἢ σκόπιμον νὰ τὸ ζητήσωμεν. Ἐγὼ προσωπικῶς πιστεύω, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ εἶχε γίνει δεκτή, νὰ εἶχε προσχωρήσει ὡς ἰσότιμον μέλος. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ἡ πίστις εἰς τὰ πλεονεκτήματα τῆς ἰσοτίμου συμμετοχῆς καὶ ἡ ἀπόφασις νὰ μὴ πτοηθῇ ἀπὸ τὰς δυσκολίας τοῦ παρόντος προκειμένου νὰ θεμελιωθῇ ἓν καλύτερον μέλλον. Καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν ἐκείνην ἀσφαλῶς ἡ συμφωνία, ἡ ὁποία ἔρχεται πρὸς κύρωσιν, θὰ ἦτο συμφωνία εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος καὶ ὄχι συμφωνία ἁπλῆς συνδέσεως. Αὐτά, κ. συνάδελφοι, εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἤθελα νὰ παρατηρήσω ἐπὶ τοῦ γενικοῦ θέματος καὶ θὰ τελειώσω πάλιν μὲ τὸ συμπέρασμα, ὅτι πολλὰς φορὰς ἡ προσπάθεια νὰ ἐξασφαλίσωμεν ἕνα μεγάλον σκοπὸν μᾶς θέτει πρὸ τοῦ διλήμματος νὰ εἰσηγούμεθα ἢ νὰ λαμβάνωμεν μέτρα, τὰ ὁποῖα εἰς τὸ πρῶτον στάδιον τῆς ἐφαρμογῆς των εἶναι σκληρά. Ἐγὼ μὲ ὅλα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξα καὶ μὲ τὴν ἱστορικὴν αὐτὴν ἀναδρομήν, τὴν ὁποίαν ἠκούσατε ἔναντι τῶν διαφόρων ἀπόψεων, αἱ ὁποῖαι ἀντιτάσσονται, ἠθέλησα νὰ διαδηλώσω τὴν πίστιν μου, ὅτι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη, χωρὶς νὰ χάσωμεν πολύτιμον καιρὸν νὰ τὸ πιστεύσωμεν ὅλοι, ὅτι πρέπει νὰ ἑτοιμασθῇ ἡ οἰκονομία μας τὸ ταχύτερον νὰ αὐξήσῃ τὴν συναγωνιστικότητά της, ἡ δὲ Κυβέρνησις, ὅτι πρέπει νὰ καταβάλῃ κάθε προσπάθειαν, ὥστε νὰ δημιουργηθοῦν τὸ συντομώτερον αἱ προϋποθέσεις ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι θὰ μᾶς ἐπιτρέψουν νὰ κάμωμεν χρῆσιν τῆς εὐκαιρίας, τὴν ὁποίαν μᾶς δίδει ἡ σύμβασις καὶ νὰ ζητήσωμεν νὰ μετατρέψωμεν τὴν σύνδεσίν μας εἰς μίαν πραγματικὴν ἰσότιμον εἴσοδον εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν οἰκογένειαν. (Χειροκροτήματα).

§78Χ. ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΟΣ. Κύριε Καψάλη, εἴπατε, ὅτι ὡς μία αἰτία βασικὴ τῆς καθυστερήσεως τῆς ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας μας κατὰ τὴν τελευταίαν 7ετίαν ὑπῆρξε καὶ ἡ διόγκωσις τῶν κρατικῶν δαπανῶν. Θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ ἐλέγατε, ἐὰν εἴχατε τὴν καλωσύνην, ἐὰν εἰς τὴν ἔννοιαν αὐτῆς τῆς φράσεώς σας περιλαμβάνετε καὶ τὰς αὐξήσεις τῶν μισθῶν καὶ τῶν συντάξεων ἢ καὶ τὰς τυχὸν ἐπιβαρύνσεις ἐκ τῶν γινομένων διορισμῶν κατὰ τὴν τελευταίαν 7ετίαν.

§79Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Ὄχι, δὲν ἐννοῶ τίποτε ἀπὸ αὐτά, κύριε συνάδελφε. Ἡ παρατήρησίς μου εἶναι μία παρατήρησις γενική, ἡ ὁποία ἀναφέρεται εἰς τὸν διαχωρισμὸν μεταξὺ παραγωγικῶν καὶ μὴ παραγωγικῶν δαπανῶν.

§80Χ. ΑΠΟΣΤΟΛΑΚΟΣ. Δηλαδὴ ἀποφεύγετε νὰ μοῦ ἀπαντήσητε.

§81Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κἄθε ἄλλο, σᾶς ἀπήντησα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§83ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§85ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 11.05′ μ.μ.)