1962.01.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 16η

Τρίτη 23 Ἰανουαρίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7 μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσιν τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν σελίδα 24 τῶν πρακτικῶν, εἰς τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον καταχωρίζονται τὰ πορίσματα τῆς παρατάξεως τῆς Ε.Δ.Α., ἐκ τῆς ὅλης συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, παρελήφθη τὸ 9ον σημεῖον, τὸ ἀναφερόμενον εἰς τὴν δημοσίευσιν τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1961. Παρακαλῶ, ὅπως ἐπέλθῃ ἡ δέουσα διόρθωσις.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως μὲ τὴν ἀνωτέρω διόρθωσιν καὶ σὺν τῇ προσθήκῃ. Εἰς τὴν σελίδα 16 μετὰ τὴν πρώτην διακοπὴν τοῦ κ. Λυκουρέζου τῶν ἑξῆς, ἅτινα, ἐκ τυπογραφικῆς ἀβλεψίας, παρελήφθησαν:

§5Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀλλά, κ. συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας, θὰ σᾶς φέρω ἕνα παράδειγμα τὸ ὅτι ἡ ἐπιλογὴ ἔγινεν ἐντὸς τῶν κόλπων τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ σᾶς φέρω τὸ παράδειγμα τοῦ τέως Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου κ. Λ. Δερτιλῆ, ὁ ὁποῖος, μετὰ βίας, διεσώθη ἀπὸ τὴν ἀποτυχίαν, ἂν καὶ κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 ἐξελέγη πρῶτος βουλευτὴς Ἀθηνῶν.

§6Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι περίπτωσις πολιτικοῦ ἀνδρός, ὁ ὁποῖος ἐπολιτεύθη εἰς τὰ πλαίσια τῶν ὑπουργικῶν του καθηκόντων καὶ ὁ ὁποῖος ἀπέφυγε τὰ ρουσφέτια καὶ διὰ τοῦτο ἐμειώθη ἡ δύναμίς του.

§7Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δηλαδή, οἱ ἄλλοι Ὑπουργοὶ ἔκαμαν ρουσφέτια καὶ ἐπέτυχον;». Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§8Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀφορωσῶν: α) εἰς παράτασιν προθεσμιῶν εὐεργετικῶν διατάξεων ὑπὲρ πολεμιστῶν — πτυχιούχων τῆς Ἰατρικῆς, β) εἰς κύρωσιν συμβάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου μετὰ τῆς Παγκρητίου Ἑνώσεως τῶν Η.Π.Α., γ) εἰς τὴν λειτουργίαν τῆς Παιδιατρικῆς Κλινικῆς τοῦ Νοσοκομείου Ζακύνθου, δ) εἰς ρύθμισιν θεμάτων τινῶν τοῦ συν)σμοῦ «Ἀξιός» Θεσσαλονίκης, ε) εἰς παράτασιν χρόνου ἐπιτάξεως οἰκημάτων δι’ ὁμαδικὰς στεγάσεις προσώπων, στ) εἰς ἵδρυσιν Ὑγειονομικοῦ Σταθμοῦ ἐν Μακρακώμῃ, ζ) εἰς ἀποστολὴν παίδων εἰς Παιδικὰς Ἐξοχάς, η) εἰς παράτασιν ὁρίου ἡλικίας Διευθυντοῦ τοῦ Π.Ι.Κ.Π.Α.», καὶ 2 «Περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ἀντιφυματικοῦ Ἀγῶνος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Λυκουρέζος, Γ. Βασιλᾶτος καὶ Ν. Ἀλαβᾶνος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Βοβολίνης, Ν. Ἀλαβᾶνος, Γ. Τσάκαλος, Γ. Βασιλᾶτος, Π. Λυκουρέζος, Δ. Γόντικας, Κ. Μανιαδάκης, Ν. Σπεντζάρης, Γ. Μπακατσέλος, Γ. Ἀναγνωστόπουλος, Κ. Μακρῆς, Γ. Κατσαφάδος, Κ. Ἀποσκίτης, Δ. Θανόπουλος, Χ. Τσορλίνης, Ε. Κεφαλογιάννης, Σ. Εὐστρατιάδης, Α. Παυλόπουλος, Γ. Λύχνος, Κ. Ράλλης, Σ. Πολυζωγόπουλος, Μ. Κοτσώνης, Ι. Λαυρεντίδης, Γ. Κακαγιάννης, Δ. Καρατζένης, Μ. Μυριδάκης, Ν. Κοντογιαννόπουλος, Ε. Σαββόπουλος, Ν. Ἰντζές, Γ. Πλατῆς, Ι. Προκοπίδης, Ε. Ἀλιπράντης, Χ. Μπουγᾶς, Α. Σχινᾶς, Γ. Οἰκονομόπουλος, Ι. Ἠλιόπουλος, Θ. Δούκας, Δ. Τάγκας, Χ. Ἀθανίτης, Ν. Λαμπρινάκος, Ν. Ζορμπᾶς, Χ. Παπασταύρου, Δ. Ρώμας, Ε. Κοθρῆς, Χ. Ζησιάδης, Π. Ξενοδοχειάρης, Ε. Μπακλατζῆς, Π. Γαρουφαλιᾶς, Α. Πετραλιᾶς, Ι. Σπύρου, Ι. Τούμπας καὶ Φ. Νουρῆ, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Μάρτης καὶ Σ. Πολυζωγόπουλος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Ν. 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ἀντιφυματικοῦ Ἀγῶνος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Μεταξᾶς, Σ. Παπαδάκης, Χ. Σιανίδης, Γ. Βασιλᾶτος, Κ. Βοβολίνης καὶ Χ. Ρουχωτᾶς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Λ. Σαραφιανός, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργοκτηνοτροφικοῦ συνεταιρισμοῦ Βαρβάρας Χαλκιδικῆς, δι’ ἧς αἰτεῖται ἄρσιν δασικῶν ἀστυνομικῶν διατάξεων, διὰ τὴν βόσκησιν τῶν ποιμνίων των. Ὁ βουλευτὴς Πιερίας κ. Κ. Δημόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ΣΑΑΚ Παλαιοῦ Κεραμιδίου Πιερίας, αἰτοῦντος, ὅπως διαταχθῇ ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀπαλλοτριώσεων Κατερίνης καὶ ἐπαναδικάσῃ ἀποφάσεις ἀφορώσας ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων Παλαιοῦ Κεραμιδίου Πιερίας. Ὁ βουλευτὴς Πιερίας κ. Κ. Δημόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ὑπερογδοήκοντα κληρούχων τῆς Κοινότητος Σβορώνου Πιερίας, αἰτούντων ὅπως εἰς τὰ μέχρι τοῦδε καταληφθέντα εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν διανεμηθέντων αὐτοῖς κτημάτων μισθώματα συμπεριληφθῶσιν εἰς τὴν ἀξίαν τῶν ἐν λόγῳ κτημάτων. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Δ. Παπασπύρου, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἀγροτικῶν Συλλόγων Βοιωτίας, ζητούντων τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν προστασίαν τῶν τιμῶν τοῦ βάμβακος, ρύθμισιν ἀγροτικῶν χρεῶν, τακτοποίησιν τῶν σχέσεων Ὀργανισμοῦ Κωπαΐδος καὶ Καλλιεργητῶν Κωπαϊδικοῦ πεδίου. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Κ. Βοβολίνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γ. Ἀλιπέρτη, κατοίκου Νικαίας, αἰτουμένου χορήγησιν ἐργατικῆς κατοικίας. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Λυμπερίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Καβάλας, αἰτουμένου ἐπιδότησιν τῶν ἀνέργων καπνεργατῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Κ. Βοβολίνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἀθλητικοῦ Ἐκδρομικοῦ Μορφωτικοῦ Ὁμίλου «Κρίτων» Πειραιῶς, αἰτουμένου ἔγκρισιν τῆς παρὰ τοῦ ἁρμοδίου ὑπαλλήλου ἀπογραφείσης ζημίας ἐκ δέκα χιλιάδων δραχμ. (10.000), διὰ τὴν λέσχην τοῦ ἐν λόγῳ ὁμίλου προκληθείσης ἐκ τῆς τελευταίας θεομηνίας. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Λ. Σαραφιανός, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Κτηνοτρόφων Σταγείρων, παραπονουμένων διὰ τὴν ἐξοντωτικὴν τακτικὴν τοῦ Δασαρχείου Ἀρναίας, ἔναντι τῶν ποιμνίων των. Ὁ Μητροπολίτης Τρίκκης καὶ Σταγῶν, διὰ τηλεγραφήματός του, αἰτεῖται τὴν παραίτησιν τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ πάσης Ἑλλάδος, χάριν εἰρηνεύσεως ἐκκλησίας. Ὁ βουλευτὴς Ἄρτης κ. Δ. Καρατζένης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Νομοῦ Πρεβέζης, αἰτουμένης ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἐγκρίνῃ τὴν ἐπανίδρυσιν τοῦ ΚΑΔΠ Πρεβέζης καὶ συνιστᾷ τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ ἐν λόγῳ αἰτήματος. Ἀπαντήσεις τῶν Ὑπουργείων, ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ.κ. βουλευτῶν: I) Ὑπουργ. Ἐθν. Παιδείας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη καὶ Γ. Τσαρουχᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12060)9610)11.12 1961 ὑμετέρου, διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη καὶ Γ. Τσαρουχᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς κ.κ. βουλευτάς, ὅτι εἰς τὸ πρόγραμμα χρηματοδοτήσεως τοῦ προσεχοῦς ἔτους, περιλαμβάνονται καὶ τὰ Γυμνάσια Γιαννιτσῶν καὶ Ἐδέσσης. Ἡ χρηματοδότησις διὰ τὴν ἀνέγερσιν διδακτηρίων Στοιχειώδους Ἐκπαιδεύσεως εἰς τὴν πόλιν Ἐδέσσης θὰ ἐξετασθῇ ὑπὸ τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου Πέλλης, ἀναλόγως τοῦ ὕψους τῶν τεθησομένων εἰς τὴν διάθεσιν αὐτοῦ πιστώσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Π. Γαρουφαλιᾶ, Χ. Τσαντούλα καὶ Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τῶν διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 12044 καὶ 12079 ἐ.ἔ. ὑμετέρων ἐγγράφων διαβιβασθεισῶν ἐρωτήσεων ὑπ’ ἀριθ. 3 καὶ 39 τῶν βουλευτῶν κ.κ. Χ. Τσαντούλα, Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Π. Γαρουφαλιᾶ, ἐν σχέσει μὲ τὴν αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν τοῦ Ἐφημεριακοῦ Κλήρου Ἑλλάδος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως πληροφορήσητε τοὺς ἐρωτῶντας κ.κ. βουλευτάς, ὅτι εἶναι ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐφημερίων καὶ ὅ,τι ὡς οἰκονομικὸν κυρίως θέμα ἐξετάζεται παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη, Μ. Σβώλου, Γ. Λαμπράκη, Κ. Χιωτάκη, Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη, Α. Γιάννου καὶ Ε. Μπενᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ὑπ’ ἀριθ. 12361)9810)29.12.61 καὶ 122)80)4.1.62 ὑμετέρων ἐγγράφων, δι’ ὧν διεβιβάσθησαν ἡμῖν αἱ ὑπ’ ἀριθ. 107 καὶ 126 ἐρωτήσεις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Εὐαγγέλου, Ε. Σακελλάρη, Μ. Σβώλου, Γ. Λαμπράκη, Κ. Χιωτάκη, Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη, Α. Γιάννου καὶ Ε. Μπενᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς ἐρωτῶντας κ.κ. βουλευτάς, ὅτι: 1) Ὡς διεπίστωσεν ἐπιτόπιος ἔρευνα ὑπὸ τοῦ οἰκείου Ἐπιθεωρητοῦ Στοιχ. Ἐκπαιδεύσεως, οὐδεμία περίπτωσις λιποθυμίας, οἱασδήποτε φύσεως, ἐσημειώθη μεταξὺ τῶν μαθητῶν τοῦ Βʹ Δημοτικοῦ Σχολείου Λαρίσης. 2) Τὸ Ὑπουργεῖον ἀπὸ ἑξαετίας ἐφαρμόζει πρόγραμμα παροχῆς συμπληρωματικῆς τροφῆς εἰς τοὺς μαθητάς, συνισταμένου εἰς πρωϊνὸν ρόφημα μετὰ σακχάρεως εἰς 400.000 μαθητὰς καθ’ ὅλην τὴν χώραν. 3) Ἐκτὸς τούτου, ἡ μαθητικὴ πρόνοια ἐκφράζεται καὶ διὰ τοῦ θεσμοῦ τῶν μαθητικῶν κατασκηνώσεων, λειτουργουσῶν 125 τοιούτων καθ’ ὅλην τὴν χώραν καὶ εἰς τὰς ὁποίας ἀποστέλλονται καθ’ ἕκαστον θέρος ἄποροι καὶ ἀσθενικοὶ μαθηταί. 4) Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας, ἀποβλέπον εἰς τὴν παροχὴν ὁλοκληρωμένης ἀρωγῆς εἰς τὴν μαθητικὴν νεολαίαν, ἔχει ἐνθαρρύνει δι’ ἐπανειλημμένων ἐγκυκλίων αὐτοῦ μαθητικὰς ἐκδηλώσεις, συνδεομένας μὲ τὴν ἐξυπηρέτησιν κοινωνικῶν καὶ πολιτιστικῶν θεσμῶν. Τοιαῦται ἐκδηλώσεις ἐγένοντο πολλάκις εἰς τὸ παρελθὸν ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς ὅλης ἀγωγῆς τῶν Ἑλληνοπαίδων. Ἐν τῷ πλαισίῳ τούτῳ καὶ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν ἑορτῶν τῶν Χριστουγέννων, συνεστήθη εἰς τοὺς Διευθυντὰς τῶν Σχολείων, ὅπως οἱ μαθηταὶ ἐνισχύσωσι δι’ ἐκδηλώσεως προσιδιαζούσης εἰς τὸ πνεῦμα τῶν ἡμερῶν θεσμόν, ὅστις ἀποβλέπει εἰς τὴν συμπαράστασιν τῆς κοινωνίας πρὸς ἄπορα μέλη αὐτῆς καὶ ὅστις ἐξυπηρετεῖ ἀπολύτως τὴν ὑπὸ τοῦ σχολείου καλλιεργουμένην κοινωνικὴν ἀλληλεγγύην καὶ συναντίληψιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 60)53)3.1.1962 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 92 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς ἐρωτῶντας κ.κ. βουλευτάς, ὅτι διὰ Β. Δ. προσεχῶς ἐκδοθησομένου ἱδρύεται ἱκανὸς ἀριθμὸς νέων Γυμνασίων πρὸς ἀπομικτοποίησιν μικτῶν καὶ ἀποσυμφόρησιν πληθωρικῶν Γυμνασίων. Πολλὰ ἐκ τῶν Γυμνασίων τούτων εὑρίσκονται εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης, συμπεριλαμβανομένης καὶ τῆς εὐρυτέρας περιφερείας Πειραιῶς. Ἐν τῷ πλαισίῳ τούτῳ θὰ ἱκανοποιηθῶσι κατὰ τὸ δυνατὸν καὶ τὰ δίκαια αἰτήματα τοῦ πληθυσμοῦ τοῦ Πειραιῶς. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν μαθητικὴν εἰσφοράν, γνωστὸν τυγχάνει, ὅτι αὕτη διατίθεται ἀποκλειστικῶς ὑπὲρ ἐκπαιδευτικῶν σκοπῶν (σχολικὰ κτίρια, ἐποπτικὰ ὄργανα, ὑποτροφίας κλπ.) πρόθεσις δὲ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι πάντως, ὅπως κατὰ τὰς δυνατότητας τοῦ προϋπολογισμοῦ μειωθῇ αὕτη εἰς τὸ μέλλον ἢ καὶ καταργηθῇ ὁλοσχερῶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη, Μ. Σβώλου καὶ Γ. Λαμπράκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 129)77)4.1.1962 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 115 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη, Μ. Σβώλου καὶ Γ. Λαμπράκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς κ.κ. ἐρωτῶντας βουλευτάς, ὅτι: 1) Εἰς τὸ Γυμνάσιον Θηλέων Τριπόλεως, εἰς ὃ λειτουργοῦν ἐν συνόλῳ 12 τμήματα, ὑπηρετοῦν 1 Θεολόγος, 8 Φιλόλογοι, 3 Μαθηματικοί, 2 Φυσικοί, 2 Γυμνασταὶ καὶ ἀνὰ εἷς τῶν Τεχνικῶν, Ὠδικῆς καὶ Οἰκοκυρικῶν. Συνεπῶς, ἡ ἐπάνδρωσις τοῦ Γυμνασίου εἶναι ἐν τῷ συνόλῳ της, μᾶλλον ἐπαρκὴς ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς ἐπικρατούσας ἀλλαχοῦ συνθήκας. Ἡ ἐμφανισθεῖσα ποιά τις στενότης εἰς τοὺς κλάδους τῶν Φυσικομαθηματικῶν μαθημάτων, ἀντιμετωπίσθη ἤδη διὰ τῆς προσφάτως γενομένης τοποθετήσεως ἑνὸς ἐπὶ πλέον Μαθηματικοῦ. Ἐτοποθετήθη ἐπὶ πλέον δὲ καὶ καθηγήτρια τῆς Γαλλικῆς. 2) Εἰς τὸ Γυμνάσιον Αἰτωλικοῦ, εἰς ὃ λειτουργοῦσι ἐν συνόλῳ ἓξ τμήματα, ὑπηρετοῦν 2 Θεολόγοι, 4 Φιλόλογοι, 1 Μαθηματικὸς καὶ 1 Γυμναστής, προσωπικὸν ὅπερ ἐπαρκεῖ ἀπολύτως εἰς τὴν διδασκαλίαν τῶν προβλεπομένων διδακτικῶν ὡρῶν. Πρόβλημα παρουσιάζεται εἰς τὴν ἀναπλήρωσιν τῆς προσφάτως παραιτηθείσης καθηγητρίας τῶν Φυσικῶν, εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἀντιμετωπίζει μετὰ πάσης σοβαρότητος τὸ γενικὸν θέμα τῆς σπάνιως καθηγητῶν τῆς εἰδικότητος ταύτης. Εὐθὺς ὡς καταστῇ δυνατὸν νὰ συμπληρωθῇ πάντως καὶ ἡ κενὴ θέσις Φυσικῶν, εἰς τὸ ἀνωτέρω Γυμνάσιον. Διὰ τὰ Γυμνασιακὰ Παραρτήματα, ὡς τοῦ Νεοχωρίου, εἶναι γνωστόν, ὅτι δὲν προβλέπονται ὑπὸ τοῦ νόμου ὀργανικαὶ θέσεις διδακτικοῦ προσωπικοῦ τῶν γονέων ἢ τῆς Κοινότητος, ἀναλαμβανόντων τὴν ὑποχρέωσιν προσλήψεως καθηγητῶν. Ὑπὸ τῆς Γενικῆς Ἐπιθεωρήσεως Μ.Ε. τῆς περιφερείας καθηγητῶν ἐκ τῶν Δημοσίων Γυμνασίων τῆς περιοχῆς. Εἰς τὸ ὡς ἄνω Παράρτημα ἀπεσπάσθη εἷς μόνον δημόσιος καθηγητὴς προκειμένου νὰ ἀναλάβῃ τὴν Δ)νσιν αὐτοῦ, οὐδεμία ζημία δὲ προέκυψεν ὡς ἐκ τούτου εἰς τὸ Γυμνάσιον Αἰτωλικοῦ, ἐξ οὗ οὗτος ἀπεσπάσθη. 3) Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 5082)16.1.1962 διαταγῆς μας, διετάχθη ὁ Ἐπιθεωρητὴς τῶν Δημοτικῶν Σχολείων Ναυπακτίας, ὅπως διαπιστῶν τὴν ἀλήθειαν τῶν καταγγελλομένων, προβῇ εἰς τὰς δεούσας ἐνεργείας διὰ τὴν μίσθωσιν καταλλήλου οἰκήματος πρὸς στέγασιν τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου Λεύκας. 4) Ἵνα ὅλαι αἱ τάξεις τοῦ Γυμνασίου Θηλέων Ἀγρινίου λειτουργοῦσι μόνον κατὰ τὰς προμεσημβρινὰς ὥρας ἀντιμετωπίσθη ὑπὸ τῶν τοπικῶν ἐκπαιδευτικῶν ἀρχῶν ἡ στέγασις τάξεών τινων, εἰς χώρους, τοὺς ὁποίους ὑπηρεσιακοὶ παράγοντες τοῦ Ὑπουργείου, ἔκριναν ὡς ἀκαταλλήλους. Ἤδη, κατόπιν σχετικῆς ἐντολῆς, τὸ Γυμνάσιον λειτουργεῖ καὶ κατὰ τὰς ἀπογευματινὰς ὥρας, ὥστε ὅλαι αἱ τάξεις αὐτοῦ στεγάζωνται εἰς τὰς ἀνέτους αἰθούσας, τοῦ κυρίως κτιρίου, καταβαλλομένης προσπαθείας, ὥστε τοῦτο νὰ ἐπεκταθῇ διὰ τῆς ἀνεγέρσεως τῶν ἀναγκαιουσῶν αἰθουσῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ

ΙΙ) Ὑπουργ. Ἐμπορ. Ναυτιλίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Μπενᾶ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Τσόχα. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 81 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Μπενᾶ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Τσόχα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, διενεργεῖται ἐπὶ ἑκάστου ναυτικοῦ ἀτυχήματος, ἀνάκρισις πρὸς διαπίστωσιν τῶν συνθηκῶν καὶ αἰτίων τούτου ὁσάκις δὲν προκύψουν εὐθῦναι, ἐπακριβῶς καθοριζόμεναι ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου Ἐλέγχου Ναυτικῶν Ἀτυχημάτων, ἐπιβάλλονται εἰς τοὺς ὑπευθύνους αἱ δέουσαι κυρώσεις. Καίτοι δὲν ὑπεβλήθησαν εἰσέτι εἰς ΥΕΝ αἱ δικογραφίαι ἐπὶ τῶν τελευταίων ναυτικῶν ἀτυχημάτων, τὰ πλεῖστα τούτων, ὡς μέχρι τοῦδε ἐξηκριβώθη, ὀφείλονται εἰς δυσμενεῖς καιρικὰς συνθήκας. Ἄλλωστε, δὲν πρέπει νὰ παρορᾶται τὸ γεγονός, ὅτι τὰ πλεῖστα τῶν ναυτικῶν ἀτυχημάτων λαμβάνουσι χώραν κατὰ τὴν χειμερινὴν περίοδον, καθ’ ἣν αἱ καιρικαὶ συνθῆκαι συχνάκις ὅλως ἀπροόπτως καθίστανται λίαν δυσμενεῖς. Πάντως, αἱ ἁρμόδιαι Ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, ἀσκοῦν συνεχῶς τὸν προσήκοντα ἔλεγχον πρὸς διαπίστωσιν τῆς ἱκανότητος τῶν πλοίων πρὸς πλοῦν, τηρήσεως τῶν ἰσχυόντων κανονισμῶν θαλασσίων μεταφορῶν καὶ τῆς κανονικῆς συνθέσεως τοῦ πληρώματος αὐτῶν. Εἰδικώτερον, τὰ ἐν τῇ ἐρωτήσει τῶν κ.κ. βουλευτῶν ναυτικὰ ἀτυχήματα, ἀφοροῦν πλοῖα, ἅτινα κατὰ τὸν χρόνον τοῦ ἀτυχήματος εἶχον ἐν ἰσχύϊ πρωτόκολλον ἐπιθεωρήσεως, ἐξ οὗ προκύπτει, ὅτι τὰ πλοῖα ταῦτα εἶχον ὑποστῆ τὸν δέοντα ἔλεγχον καὶ ἦσαν ἐφωδιασμένα διὰ τῶν προβλεπομένων ὀργάνων ναυσιπλοΐας καὶ τηλεπικοινωνίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀπὸ 5.12.1961 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα, καταχωρηθείσης εἰς τὸ παρ’ ἡμῖν βιβλίον ἐρωτήσεων ὑπ’ αὔξ. ἀριθμὸν 16 καὶ διαβιβασθείσης ἐν ἀντιγράφῳ ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12056)11.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1. Εἰς ἐκτέλεσιν τοῦ Β. Δ. 556)14.8.1961 (ΦΕΚ 137 Αʹ), ὁ Οἶκος Ναύτου (Ο.Ν.) συνῆψε σύμβασιν μετὰ τοῦ ἐν Χίῳ λειτουργοῦντος «Σκυλιτσείου Νοσοκομείου», διὰ τῆς ὁποίας, πλὴν τῆς παρεχομένης ἤδη ἐν αὐτῷ νοσοκομειακῆς προστασίας, προβλέπεται καὶ ἡ παροχὴ ὑγειονομικῆς περιθάλψεως εἰς τοὺς δικαιούχους ναυτικοὺς μέσῳ τῶν ἐργαστηρίων καὶ ἐξωτερικῶν ἰατρείων του, ἤτοι χειρουργικοῦ, παθολογικοῦ, ὀφθαλμολογικοῦ, ἀκτινολογικοῦ, ἀκτινοθεραπευτικοῦ, μικροβιολογικοῦ καὶ βιομηχανικοῦ. 2. Προσωρινῶς δὲν ἐκτελοῦνται ἀκτινογραφικαὶ ἐργασίαι εἰς τοὺς ναυτικοὺς μέσῳ τοῦ ἀκτινολογικοῦ ἐργαστηρίου τοῦ ἐν λόγῳ Νοσοκομείου, λόγῳ προκυψάσης διαφωνίας ὡς πρὸς τὴν διάθεσιν τῶν ἀκτινογραφικῶν πλακῶν, καταβάλλονται ὅμως, αἱ δέουσαι ἐνέργειαι, πρὸς ἄρσιν τῆς διαφωνίας ταύτης. 3. Διὰ τὰς νευρολογικὰς παθήσεις, ἐλλείψει ἀντιστοίχου τμήματος εἰς τὸ «Σκυλίτσειον Νοσοκομεῖον», δὲν ἀντιμετωπίζεται πρὸς τὸ παρὸν ἡ κατ’ ἄλλον τρόπον καὶ δὴ διὰ προσλήψεως ἰδιώτου ἰατροῦ νευρολόγου, παροχὴ προστασίας, τυπικῶς μέν, διότι τοῦτο ἀντίκειται πρὸς τὴν ἰσχύουσαν νομοθεσίαν, ἡ πρόσληψις ἰδιωτῶν ἰατρῶν εἰδικοτήτων, εἰς τὰς ἐπαρχίας οὐσιαστικῶς δέ, διότι ἡ Ὑγειονομικὴ Ὑπηρεσία τοῦ Ο.Ν. εἰς τὰς ἐπαρχίας δὲν εἶναι ἐπαρκῶς ὠργανωμένη, ἵνα ἐνεργῇ τὸν ἐπιβαλλόμενον ἔλεγχον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ

ΙΙΙ) Ὑπουργ. Βιομηχανίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12076)9626)11.12.1961 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα, καταχωρισθεῖσα εἰς τὸ ὑμέτερον βιβλίον ἐρωτήσεων ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 36 σχετικῶς μὲ τὸν ἐξηλεκτρισμὸν τῆς νήσου Χίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὡς μᾶς ἐγνώρισεν ἡ Δ.Ε.Η., διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3693)4.1.62 ἐγγράφου της, τὸ πρόγραμμα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς νήσου ταύτης εἶναι τὸ κάτωθι: 1) Διὰ τὴν προσωρινὴν ἐνίσχυσιν τῆς παραγωγῆς τῆς πόλεως Χίου καὶ τῆς ἠλεκτροδοτουμένης παρὰ τοῦ τέως ἀναδόχου περιοχῆς της, θέλει ἀποσταλῆ ἐντὸς τοῦ τρέχοντος μηνὸς Ἰανουαρίου, μία ἠλεκτροπαραγωγὸς ὁμὰς 320 HP, πρὸς ἐγκατάστασιν εἰς τὸν Σταθμὸν παραγωγῆς Χίου. 2) Ἐπρογραμματίσθη ὡσαύτως, ἡ ἐγκατάστασις εἰς τὸν τοπικὸν σταθμὸν παραγωγῆς Χίου, ἐντὸς τῆς προσεχοῦς ἀνοίξεως καὶ ἑτέρας ἠλεκτροπαραγωγοῦ ὁμάδος 600 HP. 3) Λίαν προσεχῶς πρόκειται νὰ βελτιωθῶσι καὶ ἐνισχυθῶσι, τὰ δίκτυα διανομῆς τῆς πόλεως Χίου μετὰ τῶν περιχώρων της. 4) Διὰ τὸν χειμῶνα 1962–1963 προβλέπεται ἡ ἔτι περαιτέρω ἐνίσχυσις τῆς παραγωγῆς Χίου. 5) Ἀπὸ τοῦ τρέχοντος μηνὸς Ἰανουαρίου, θέλουσι ἀρχίσει αἱ ἐργασίαι ἀλλαγῆς τῶν ἐσωτερικῶν ἠλεκτρικῶν ἐγκαταστάσεων, τῶν μὴ συμφώνων πρὸς τοὺς ἐν ἰσχύϊ κανονισμοὺς ἀσφαλείας, διὰ τοῦ γνωστοῦ συστήματος πιστοδοτήσεως ἐκ μέρους τῆς Δ.Ε.Η. 6) Προβλέπεται ἡ ἐντὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους 1962 ἐξαγορὰ καὶ τῶν ὑπολοίπων μὴ ἐξαγορασθεισῶν ἠλεκτρικῶν ἐπιχειρήσεων τῆς νήσου Χίου, μεθ’ ἣν θέλουσιν ἀρχίσει, κατὰ τὸ δυνατόν, ἐργασίαι ἀποβλέπουσαι εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τῶν ἑκασταχοῦ σταθμῶν παραγωγῆς καὶ τῶν δικτύων καὶ 7) Ὅτι τὸ θέμα τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ ἠλεκτροφωτισμοῦ εἰς τὴν μὴ μήπω ἠλεκτροδοτουμένην ὕπαιθρον τῆς νήσου, ἀντιμετωπίζεται ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ γενικωτέρου προγράμματος ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Νησιωτικῆς Ἑλλάδος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Χ. ΖΗΣΑΚΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Σ. Ἡλιοπούλου, Α. Γιάννου καὶ Ν. Τσόχα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12087 τῆς 11.12.1961 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσατε ἡμῖν ἐν ἀντιγράφῳ τὴν ἀπὸ 17.12.1961 ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Σ. Ἡλιοπούλου κλπ., ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι: 1) Τὸ θέμα τῆς καθιερώσεως πτυχίου εἰδικότητος τῶν ἐλαιουργοσαπωνοποιῶν τελεῖ ὑπὸ μελέτην, ἐν συσχετίσει πρὸς ἕτερα συναφῆ θέματα καὶ 2) τὸ θέμα τοῦ ἐκσυγχρονισμοῦ τῶν βιομηχανιῶν ἐμελετήθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ βάσει τῶν σχετικῶν πορισμάτων ἐξεδόθη ὁ ὑπ’ ἀριθ. 3949)1959 νόμος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Χ. ΖΗΣΑΚΗΣ

IV) Ὑπουργ. Ἐθν. Ἀμύνης. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα. Ἔχομεν τὴν τιμὴν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 14 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: α) Συμφώνως τῇ παρ. 1 τοῦ ἄρθρου 86 τοῦ Ν.Δ. 3850) 1958 «περὶ Στρατολογίας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων» ὁ Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης δύναται τῇ προτάσει τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Στρατοῦ, νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν διὰ καταβολῆς ἀντισηκώματος ἀπαλλαγὴν (ἐξαγορὰν) τῆς ἐκπληρώσεως τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων, εἰς τὰς ὑπὸ τῆς διατάξεως ταύτης καθοριζομένας κατηγορίας στρατευσίμων νομίμως εὑρισκομένων, ἐκτὸς τοῦ στρατεύματος, ἐφ’ ὅσον ἡ πρόσκλησις τούτων δὲν θεωρεῖται ἐπιβεβλημένη διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων. β) Βάσει τῶν ἀνωτέρω διατάξεων καὶ ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις τούτων ἐπετράπη διὰ διαταγῶν ἡμῶν ἡ ἐξαγορὰ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων εἰς τὰς κάτωθι κατηγορίας βοηθητικῶν: 1) Ἰκανῶν καὶ βοηθητικῶν ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως κλάσεων 1950 ἕως καὶ 1953, ἀδιακρίτως γραμματικῶν γνώσεων. 2) Ἰκανῶν ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως κλάσεων 1954 ἕως καὶ 1960, γραμματικῶν γνώσεων Γʹ τάξεως ἑξαταξίου Γυμνασίου καὶ τῶν τούτῳ ἰσοτίμων σχολῶν καὶ κάτω ἢ μὴ πτυχιούχων μέσων ἢ κατωτέρων τεχνικῶν σχολῶν (ἐξαιρέσει τῶν πτυχιούχων τῶν Τεχνικῶν Σχολῶν Βασιλικοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος). 3) Βοηθητικῶν ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως κλάσεων 1954 –1960 καὶ ὁλοκλήρου θητείας κλάσεων 1950 ἕως καὶ 1960 γραμματικῶν γνώσεων Γʹ τάξεως ἑξαταξίου Γυμνασίου καὶ τῶν τούτων ἰσοτίμων σχολῶν καὶ κάτω. γ) Ἀπὸ τῆς ἐκδόσεως τῶν σχετικῶν διαταγῶν, δι’ ὧν ἐπετράπη ἡ ὑπὸ τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν ἐξαγορὰ τῆς ὑποχρεώσεως θητείας ἢ ἐκγυμνάσεως, τόσον ὁ Τύπος, ὅσον καὶ οἱ ἐνδιαφερόμενοι, δι’ ὑπομνημάτων, ᾐτήσαντο κατ’ ἐπανάληψιν, ὅπως ἡ ἐξαγορὰ ἐπεκταθῇ καὶ ἐπὶ τῶν στρατευσίμων ἱκανῶν καὶ βοηθητικῶν ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως, ὡς καὶ βοηθητικῶν ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως ὡς καὶ βοηθητικῶν ὁλοκλήρου θητείας κλάσεων 1954–1960 τῶν ἐχόντων γραμματικὰς γνώσεις ἀνωτέρας τῶν ἐδαφίων (2) καὶ (3) τῆς προηγουμένης παραγράφου. δ) Εἰς τούτους καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἐδόθη ἡ ἀπάντησις, ὅτι αἱ ὑπηρεσιακαὶ ἀνάγκαι δὲν ἐπιτρέπουν τὴν ἐπέκτασιν τοῦ μέτρου καὶ δι’ αὐτοὺς ἔχοντας γραμματικὰς γνώσεις ἀνωτέρας τῶν ἐν ἐδαφίοις (2) καὶ (3) καὶ οἵτινες ἐκλήθησαν πρὸ πολλοῦ πρὸς κατάταξιν, πλὴν δὲν ἐξεπλήρωσαν τὰς στρατιωτικάς των ὑποχρεώσεις μέχρι σήμερον, κατόπιν ἀναστολῶν κατατάξεως χορηγηθεισῶν αὐτοῖς τῇ αἰτήσει των. Τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν στρατευσίμων τῆς κατηγορίας ταύτης ἔχει ἤδη ἐκπληρώσει τὰς στρατιωτικάς του ὑποχρεώσεις καὶ δὲν δύνανται, κατὰ συνέπειαν, οἱ ὀλίγοι ἐναπομείναντες, νὰ τύχωσιν ἰδιαιτέρας μεταχειρίσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

ΑΡ. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Π. Γαρουφαλιᾶ καὶ Χ. Τσαντούλα. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 2 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Π. Γαρουφαλιᾶ καὶ Χ. Τσαντούλα, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ θέμα τῆς ἐξομοιώσεως τῶν Ἀναπήρων Ἀγωνιστῶν Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως (Α.Ν. 1855)51) πρὸς τοὺς τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ ἀπὸ ἀπόψεως συνταξιοδοτήσεως, ἐμπίπτει, ὡς ἐκ τῆς φύσεώς του, εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

ΑΡ. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Σ. Ἡλιοπούλου. 1. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν ὕπερθεν ὑμετέρου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 83 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη καὶ Σ. Ἠλιοπούλου, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἡ περὶ ἧς πρόκειται ἔκθεσις τοῦ Ὑποναυάρχου Ν. Σαρρῆ, συνταχθεῖσα εἰς ἐκτέλεσιν ἐμπιστευτικῆς διαταγῆς Ὑφ. Ἐθνικῆς Ἀμύνης ὑπ’ ἀριθ. 080004)59 ἀπὸ 12.11.61 περὶ διενεργείας διοικητικῆς ἐξετάσεως, πρὸς διακρίβωσιν τυχὸν ὑπαρχουσῶν διοικητικῶν εὐθυνῶν, παραλλήλως πρὸς τὰς ποινικὰς τοιαύτας, τῆς ὑποθέσεως διαχειριστικῆς ἀνωμαλίας Κυριαζοπούλου, ἅπτεται καὶ θεμάτων καθαρῶς διοικητικῶν, ὀργανωτικῶν, πειθαρχικῶν, ὡς καὶ τοιούτων στελεχώσεως τοῦ Β.Ν., ἅτινα, ὡς ἐκ τῆς φύσεώς των, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτόν, κατὰ τοὺς ἰσχύοντας νόμους καὶ κανονισμοὺς (Σ.Π. Κ. καὶ Κανονισμὸς Ἀλληλογραφίας Β.Ν.) νὰ λαμβάνουν εὐρεῖαν δημοσιότητα καὶ ἅτινα χαρακτηρίζονται ὡς ἐμπιστευτικά. Ὁμοίως ἡ ἔκθεσις αὕτη ἅπτεται προσωπικῶν θεμάτων ἐπαγγελματικῆς καὶ ἀτομικῆς καταστάσεως ἀξιωματικῶν, ἀνακυψάντων ἐκ τῆς μελέτης ἐμπιστευτικῶν ἀτομικῶν των φακέλλων, (τοὐτέστιν, ποινῶν, δυσμενῶν κρίσεων τοῦ Α. Ν.Σ. κλπ.), ἅτινα ἀνακοινοῦνται εἰς ὡρισμένα μόνον ὑπηρεσιακὰ πρόσωπα, καὶ δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ἀνακοινοῦνται εἰς πρόσωπα ξένα πρὸς τὴν Ὑπηρεσίαν, καθ’ ὅσον ἡ γνωστοποίησις αὐτῶν εἰς εὐρύτερον κύκλον προσώπων εἶναι δυνατὸν νὰ θίξῃ τὸ κῦρος τῶν ἀξιωματικῶν καὶ νὰ κλονίσῃ τὴν πειθαρχίαν καὶ τάξιν καὶ τὴν πίστιν τῶν πολιτῶν πρὸς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις τῆς χώρας. Ὁ χαρακτηρισμὸς ἑνὸς ἐγγράφου, ὡς ἐμπιστευτικῆς φύσεως, γίνεται καὶ ἐγένετο, ἐν προκειμένῳ, βάσει τῶν Στρατιωτικῶν Κανονισμῶν καὶ τῶν ἰσχυόντων νόμων, διὰ τοὺς προαναφερθέντας λόγους. Ἀπὸ ποινικῆς πλευρᾶς ἡ ὑπόθεσις Κυριαζοπούλου κλπ. ἠρευνήθη πλήρως ὑπὸ τοῦ διενεργήσαντος τὴν προανάκρισιν ἀνωτέρου δικαστικοῦ ἀξιωματικοῦ, ὅστις ἐστράφη πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις καὶ οἱ ἔνοχοι παρεδόθησαν εἰς τὴν Δικαιοσύνην, εἰς ἣν παρεσχέθη πᾶσα συνδρομὴ πρὸς πλήρη διαλεύκανσιν τοῦ ποινικοῦ μέρους. Παραλλήλως, ἡ Διοίκησις, διὰ τὰς διοικητικὰς παραλείψεις ὑπέβαλεν εἰς τοὺς ὑπευθύνους πειθαρχικὰς κυρώσεις καὶ αὐστηροτέρας τῶν δικαστικῶν τοιούτων καὶ ἐρρύθμισε τὰ ἐκ τοῦ πορίσματος διοικητικῶν ἀνακρίσεων ἀνακύψαντα θέματα πλημμελοῦς ὀργανώσεως, διὰ τὴν πρόληψιν τυχὸν μελλοντικῆς ἀνωμαλίας. Ἡ Δικαιοσύνη ἐὰν ἐθεώρει τὴν ρηθεῖσαν ἔκθεσιν ὡς χρήσιμον, ἀπὸ ποινικῆς πλευρᾶς, στοιχεῖον, θὰ ἠδύνατο τόσον κατὰ τὸ στάδιον τῶν ἀνακρίσεων, ὅσον καὶ κατὰ τὸ στάδιον τῆς ἀκροαματικῆς διαδικασίας, βάσει τῶν ἄρθρων 262 παρ. 1 καὶ 263 τοῦ Κώδικος Ποινικῆς Δικονομίας νὰ ἀναφερθῇ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν Ἀθηνῶν καὶ νὰ αἰτήσῃ ἄδειαν κατασχέσεως τῆς ἐκθέσεως παρὰ τοῦ Ὑπ. Δικαιοσύνης, εἰς τοιαύτην, ὅμως, ἐνέργειαν οὐδέποτε προέβη καὶ οὐδόλως ἠμποδίσθη ὑπὸ τῆς Ὑπηρεσίας εἰς τοῦτο. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς Ἐθν. Ἀμύνης

Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

V) Τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν: αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12221)19.12.1961 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 68 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: 1. Ἡ προσαύξησις τῆς τιμῆς τῶν εἰσιτηρίων ὡρισμένων λεωφορειακῶν γραμμῶν τοῦ Πειραιῶς ὑπὲρ τῆς Παμπειραϊκῆς Ἑνώσεως καὶ διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τοῦ Ἱεροῦ Μητροπολιτικοῦ Ναοῦ τῆς Ἁγίας Τριάδος Πειραιῶς ἀπὸ τῆς ἐπιβολῆς της (1.11.58) μέχρι τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3954) 59 νόμου ἀναστολῆς τῆς εἰσπράξεώς της (15.8.1959) ἀπέδωσε τὸ ποσὸν τῶν 5.936.489 δραχμῶν. Εἰς τὸ ποσὸν τοῦτο δέον νὰ προστεθοῦν καὶ οἱ τόκοι ἀνερχόμενοι εἰς τὸ ποσὸν τῶν 197.525 δραχμῶν. 2. Μέχρι σήμερον διετέθη διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τοῦ ὡς ἄνω Ἱεροῦ Ναοῦ τὸ ποσὸν τῶν 5.708.308 δραχμῶν, τὸ δὲ ἀπομένον ὑπόλοιπον τῶν 425.706,60 δραχμῶν θέλει διατεθῆ προσεχῶς μετὰ τὴν παραλαβὴν τῆς ἐκτελουμένης ἐργασίας. 3. Ὡς προελέχθη, ἡ εἴσπραξις τῆς ἀνωτέρω προσαυξήσεως διεκόπη τὴν 15.8.59 καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι ἀκριβὲς τὸ ἀναγραφόμενον, ὅτι συνεχίζεται αὕτη διὰ τὸν ὡς ἄνω σκοπόν. Ἐκ τοῦ ὡς ἄνω ἐσόδου τῆς προσαυξήσεως οὐ μόνον δὲν καλύπτεται ἡ προϋπολογισθεῖσα διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ναοῦ δαπάνη (10.000.000), ἀλλ’ ἀπαιτεῖται εἰσέτι διὰ τὴν ἀποπεράτωσίν του ποσὸν 4.000.000 δραχμῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Γ. Αὐγεροπούλου, Α. Γιάννου καὶ Α. Μπριλλάκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1) Ὁ ἐν τῇ ἐρωτήσει ἀναφερόμενος μέσος ὅρος τῶν μηνιαίως ἐργασθέντων λεωφορείων κατὰ τὸ τρίμηνον Ἰουλίου –Σεπτεμβρίου 1961, ἐν τῇ ἀστικῇ περιοχῇ πρωτευούσης, ὡς καὶ τὸ ποσὸν τῶν καθαρῶν ἐσόδων τοῦ ἰδίου τριμήνου εἰς ὃ περιλαμβάνονται, πλὴν τῶν δαπανῶν ἐκμεταλλεύσεως, τῶν λεωφορείων, καὶ ἡ μισθοδοσία τῶν ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων, τυγχάνουσι ἀκριβῆ, ὡς ἐλέγχεται ἐκ τοῦ Δελτίου 3 τοῦ τόμου Ι τῆς Ἐθνικῆς Στατιστικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ἑλλάδος, ὑπὸ τὸν τίτλον: «Μεταφορικὸν ἔργον καὶ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα τῶν ἀστικῶν καὶ ὑπεραστικῶν Κ.Τ.Ε.Λ.». 2) Ἅπαντες οἱ ὑπάλληλοι ὑπέβαλον τὰς αἰτηθείσας δηλώσεις, αἵτινες ἐλέγχονται ἁρμοδίως, ἐν καιρῷ δὲ θέλομεν ἀνακοινώσει τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐρεύνης. 3) Ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατάθεσιν τῶν αἰτουμένων πινάκων, ἐν σχέσει μὲ τὸ καθαρὸν ἐπιχειρηματικὸν κέρδος τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν λεωφορείων, καὶ τῆς ἀναλύσεως τῆς διαθέσεως τῶν εἰσπράξεων καὶ τῶν διαφόρων κονδυλίων τῶν δαπανῶν ἐκμεταλλεύσεως, θέλομεν παράσχει τούτους εὐθὺς ὡς συγκεντρωθῶσι τὰ ἀπαιτούμενα πρὸς τοῦτο στοιχεῖα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 22 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12089)11.12.61 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 49 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ καὶ Γ. Λαμπράκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1. Ὁ οἰκεῖος Διευθυντὴς τοῦ Ὑπουργείου προσεκάλεσε τὴν Διοίκησιν τῆς Ὀργανώσεως Ὁδηγῶν καὶ Εἰσπρακτόρων, ἵνα ἀναφέρῃ συγκεκριμένας περιπτώσεις εἰς βάρος τοῦ Προέδρου τοῦ 5ου Κ.Τ.Ε.Λ. Ἐνῷ δὲ ὑπεσχέθη αὕτη, ὅτι θὰ φέρῃ, ἐνώπιόν του, συναδέλφους των, οἵτινες θὰ ἐπεβεβαίωνον ἐγγράφως τὰ καταγγελλόμενα, οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν προσῆλθε μέχρι σήμερον. 2. Τὸ θέμα τῆς παραβιάσεως τοῦ ἰσχύοντος ὡραρίου ἐργασίας τοῦ προσωπικοῦ τῶν λεωφορείων εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τῆς Ἐπιθεωρήσεως Ἐργασίας Πειραιῶς. 3. Ἡ ἔνταξις τῶν εἰσπρακτόρων ἐνεργηθεῖσα κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ Ν.Δ. 3990)1959 ἐπερατώθη ἤδη παρὰ τῆς ἁρμοδίας, κατὰ νόμον, Ἐπιτροπῆς, ὑποβληθέντων τῶν σχετικῶν πρακτικῶν ταύτης διὰ τὰ περαιτέρω. Ὅσον ἀφορᾶ, τέλος, τὸν ὑπάλληλον Γ. Κουβαρᾶν, οὗτος δὲν προέβη εἰς οὐδεμίαν ἐνέργειαν εἰς βάρος τοῦ προσωπικοῦ, ἁπλῶς ἐκτελεῖ τὰ καθήκοντά του ὡς ὑπάλληλος τοῦ 5ου Κ.Τ.Ε.Λ. καὶ ὡς Γραμματεὺς τῆς Ἐπιτροπῆς ἐντάξεως τῶν εἰσπρακτόρων, ἀποτελουμένης, ὡς γνωστόν, ὑπὸ τοῦ Διοικητοῦ τοῦ Τμήματος Τροχαίας Κινήσεως Πειραιῶς, ἑνὸς ἐκπροσώπου τοῦ Κ.Τ.Ε.Λ. καὶ ἑνὸς ἐκπροσώπου τῶν ἐργαζομένων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 21 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 37)6.12.1961 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα, ἀναφορικῶς μὲ τὴν κατασκευὴν ἀεροδρομίου εἰς τὴν νῆσον Χίον, γνωρίζονται τὰ ἀκόλουθα: 1. Κατόπιν τῆς διενεργηθείσης ἐξετάσεως πρὸς ἐξεύρεσιν καταλλήλου τοποθεσίας, διὰ κατασκευὴν ἀεροδρομίου, παρεσχέθησαν, εἰς τὴν Νομαρχίαν Χίου, τὰ ἀπαιτούμενα τεχνικὰ δεδομένα, διὰ τὸν καθορισμὸν ἐπὶ σχεδίου τῆς ἀπαιτουμένης ἐκτάσεως, προκειμένου, ἐν συνεχεία, νὰ ἐκπονηθῇ τὸ ἀπαιτούμενον λεπτομερὲς τοπογραφικὸν διάγραμμα καὶ ἡ οἰκεία μελέτη τοῦ ἔργου. 2. Μετὰ τὴν ἐκπόνησιν τῆς μελέτης ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἔργου θὰ ἐξαρτηθῇ ἀπὸ ὡρισμένας τεχνικὰς καὶ οἰκονομικὰς προϋποθέσεις, τὴν ἐξασφάλισιν τῶν ὁποίων θέλει ἐπιδιώξει ἡ Ὑπηρεσία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 21 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 545)351)18.1.1962 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 191 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Χίου κ. Ν. Ζορμπᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1. Ἡ ἀπαγόρευσις ἐπιβιβάσεως ἀτόμων ἐκ τῆς ἐμπροσθίας θύρας τῶν πάσης φύσεως συγκοινωνιακῶν μέσων, γενικὴ καὶ ἀπόλυτος, ὑπηγορεύθη ἡμῖν ἐκ τῆς ἀνάγκης ν’ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὰς δικαίας καὶ ἀθρόως ὑποβαλλομένας εἰς τὸ Ὑπουργεῖον διαμαρτυρίας τῶν πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι ἀναμένοντες, καρτερικῶς πολλάκις, ὑπὸ βροχήν, καὶ ψῦχος, κατὰ τὸν χειμῶνα καὶ τὸν ἀφόρητον καλοκαιρινὸν καύσωνα, τὸ θέρος, δικαίως ᾐσθάνοντο αἴσθημα ἀγανακτήσεως ἔναντι τῶν «προνομιούχων» κατόχων ἐλευθέρας (ἰδιοκτῆται λεωφορείων, ἀστυνομικοί, ὑπάλληλοι Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ τῶν σταθμαρχῶν), οἱ ὁποῖοι ἔχοντες, νόμῳ ἢ μέσῳ, ἐξασφαλίσει τὴν δωρεὰν διακίνησίν των, ὡς κάτοχοι ἐλευθέρας ἢ μή, κατὰ τρόπον προκλητικὸν εἰσερχόμενοι καὶ ἐκ τῆς ἐμπροσθίας θύρας καὶ πληροῦντες, πολλάκις, τὰς ἐλαχίστας ἀπομενούσας θέσεις τοῦ ὀχήματος, ἀνεχώρουν ὑπὸ τὰ ἐπιφωνήματα τῆς ὀργῆς τοῦ λοιποῦ ἀνωνύμου ἐπιβατικοῦ κοινοῦ ἀναμένοντος νὰ διακινηθῇ ἐπὶ καταβολῇ κομίστρου. 2. Ἐπειδή, ὅμως, ὑπῆρχε κατηγορία ἀτόμων, χρηζόντων καὶ βάσει τῆς ἀρχῆς τοῦ σεβασμοῦ τοῦ ἀξιώματος, ὅπερ κατέχουν καὶ βάσει τῶν κειμένων ἀστυνομικῶν διατάξεων μιᾶς κατὰ προτεραιότητος διευκολύνσεως ἐπιβιβάσεως (βουλευταί, ἀνάπηροι, ἔγκυοι γυναῖκες ὑπερήλικες, ἱερωμένοι), ἐλήφθη πρόνοια, δι’ ἡμετέρας ἀποφάσεως, ὅπως οὗτοι σχηματίζοντες ἰδιαιτέραν οὐρὰν εἰς τὴν στάσιν ἀναμονῆς, ἐπιβιβάζονται τῶν ὀχημάτων κατὰ προτεραιότητα τῶν λοιπῶν ἐπιβατῶν, πάντοτε, ὅμως, ἐκ τῆς αὐτῆς, μὲ τοὺς τελευταίους, ὀπισθίας θύρας, τοῦ ὀχήματος. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, φρονοῦμεν, ὅτι τὸ ὑφ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον καὶ περιφρουρεῖ πλήρως τὸ κῦρος τοῦ βουλευτικοῦ ἀξιώματος καὶ διευκολύνει τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν ταχεῖαν διακίνησιν τῶν ἀξιοτίμων ἐκπροσώπων τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ λαοῦ, ἐνῷ, ταὐτοχρόνως, ἀποκαθιστᾷ τὸ τρωθὲν δημόσιον αἴσθημα ἐκ τῆς προνομιακῆς, ἐκ τῆς ἐμπροσθίας θύρας, εἰσόδου τῶν πάσης φύσεως κατόχων «ἐλευθέρας». 3. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω, εὔλογος εἶναι ἡ ἀπορία μας, πῶς τὸ μέτρον αὐτὸ τὸ τόσον δημοκρατικὸν καὶ σύμφωνον πρὸς τὴν συνταγματικὴν ἐπιταγὴν τῆς ἰσότητος τῶν πολιτῶν ἔναντι τοῦ νόμου (ἄρθρον 3 Συντάγματος) ἠδύνατο νὰ ἐνοχλήσῃ καὶ ἔτι πλέον νὰ προκαλέσῃ τὴν διαμαρτυρίαν τοῦ ἀξιοτίμου ἐρωτῶντος Δημοκρατικοῦ συναδέλφου ἐκ Χίου, ἀρνουμένου, παρὰ τὰς ἀρχάς του, «νὰ συμπιέζεται μετὰ τῶν πολιτῶν», πολλῷ μᾶλλον, ἐφ’ ὅσον ἡ ἀναφερομένη, παρ’ αὐτοῦ, ὡς παραβιαζομένη, δῆθεν, διάταξις τοῦ ἄρθρου 75 τοῦ Συντάγματος, προνοεῖ μὲν διὰ τὴν ἐλευθέραν καὶ ἀτελῆ διακίνησιν τῶν κ.κ. βουλευτῶν, διὰ τῶν συγκοινωνιακῶν μέσων τῆς χώρας, οὐδαμοῦ, ὅμως, συνιστᾷ καὶ προνόμιον, κατὰ προτεραιότητα εἰσόδου τούτων εἰς αὐτά. 4. Οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους, ταχθέντες, διὰ τῆς ψήφου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, πραγματικοὶ ὑπηρέται τῶν συμφερόντων του καὶ φρουροὶ τῶν δικαιωμάτων καὶ τῆς Συνταγματικῆς του τάξεως, εἰς τὴν μεγάλην των πλειοψηφίαν, μόνον ἐπαίνους διετύπωσαν διὰ τὸ ληφθὲν μέτρον καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐρωτῶν, κ. συνάδελφος, μετὰ τὰς ἀνωτέρω ἐξηγήσεις, θὰ συνταχθῇ καὶ αὐτὸς μὲ τὴν ἄποψιν περὶ τῆς ἀναγκαιότητος τοῦ ληφθέντος μέτρου καὶ τῶν ὑψηλῶν ἐννοιῶν, ἃς τοῦτο ὑπηρετεῖ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 525)18.1.1962 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 171 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ αὐτομάτου τηλεφωνικοῦ Κέντρου Χίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι, κατόπιν τῶν κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος γενομένων ἐπεκτάσεων κατὰ 200 συνδέσεις, ἐλήφθη μέριμνα διὰ τοῦ συμπληρωματικοῦ προγράμματος, ὅπερ κατηρτίσθη κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, ὅπως γίνῃ νέα προσθήκη εἰς τὸ αὐτόματον Κέντρον Χίου ἐκ 400 νέων αὐτομάτων τηλεφωνικῶν συνδέσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

VI) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν: αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου, Ι. Εὐαγγελίδη, Ε. Μπενᾶ καὶ Α. Μπριλλάκη. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 65 ἀπὸ 3.1.62 ὑμετέρου ἐγγράφου, νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ παροχὴ τοῦ ἐπιδόματος τροφοδοσίας τῶν ἐκτοπισμένων Ἁγίου Εὐστρατίου ἔχει καθορισθῆ διὰ τῆς ἀπὸ 13.1.1958 κοινῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν εἰς 12 δραχμὰς ἡμερησίως κατ’ ἄτομον. Ἡ περαιτέρω αὔξησις εἶναι συνδεδυασμένη μὲ τὴν αὔξησιν τοῦ ἐπιδόματος τροφοδοσίας τῶν ἀνδρῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, τὸ ὁποῖον ἀνέρχεται εἰς 11 δραχμὰς ἡμερησίως καὶ μὲ τὰς οἰκονομικὰς δυνατότητας τοῦ προϋπολογισμοῦ. Πρὸς τούτοις γνωρίζομεν, ὅτι ἡ ἡμερησία μερὶς τροφοδοσίας τῶν ἐκτοπισμένων ἐνισχύθη κατὰ τὰς ἑορτὰς τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Νέου Ἔτους διὰ δραχμῶν 6. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΔΑΒΑΚΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Α. Γιάννου καὶ Γ. Τσαρουχᾶ. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 6 τρέχοντος μηνὸς ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Α. Γιάννου καὶ Γ. Τσαρουχᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Συμφώνως πρὸς τὰς ἰσχυούσας διατάξεις τῆς ἐκλογικῆς νομοθεσίας, τὸν Νοέμβριον ἑκάστου ἔτους, οἱ Πρόεδροι Κοινοτήτων ἔνθα ἰσχύουν ἁπλοῖ ἐκλογικοὶ κατάλογοι, προβαίνουν εἰς τὴν αὐτεπάγγελτον ἐγγραφὴν τῶν δικαιουμένων ἐκλογέων, συντάσσοντες ὀνομαστικὰς καταστάσεις τούτων, ἃς ἐκθέτουν εἰς τὸ κατάστημα διὰ τήν, ἐντὸς τοῦ πρώτου δεκαημέρου τοῦ Δεκεμβρίου, ὑποβολὴν ἐνδεχομένων ἐνστάσεων. Αἱ ἐν λόγῳ καταστάσεις ἐκτίθενται ὁμοῦ μετὰ τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου τῆς κοινότητος. Οἴκοθεν νοεῖται, ὅτι αἱ κατὰ τὰ ἀνωτέρω συντασσόμεναι καταστάσεις, δὲν ἀποτελοῦν τὰ παραρτήματα τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων, ἀλλ’ ἁπλῆν προκαταρκτικὴν καὶ ἐπιβοηθητικὴν ἐργασίαν, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αἱ καταστάσεις αὗται διαβιβάζονται εἰς τὸν ἁρμόδιον Εἰρηνοδίκην κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς τακτικῆς ἀναθεωρήσεως ἀπὸ 1ης Ἰανουαρίου καὶ ἐν συνεχείᾳ εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον, ὅπερ, μετὰ τὴν κατὰ νόμον παρέλευσιν τῶν προθεσμιῶν τῶν ἐνστάσεων κλπ., συντάσσει τὸ ὁριστικὸν παράρτημα τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων. Κατὰ συνέπειαν, οἱ πρόεδροι τῶν κοινοτήτων ἐφοδιάζονται ἐγκαίρως, μέσῳ τῶν οἰκείων Ταμείων ἢ Πρωτοδικείων ἢ Νομαρχιῶν, διὰ τῶν ἀπαιτουμένων ἐκλογικῶν καταλόγων καὶ παραρτημάτων τῆς περιφερείας των. Εἰδικώτερον, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τῆς τακτικῆς καὶ ἐκτάκτου ἀναθεωρήσεως τοῦ 1961, οὗτοι δὲν ἐξετυπώθησαν, ἀλλ’ ἁπλῶς ἐδακτυλογραφήθησαν εἰς ἑξαπλοῦν, ἐν ὄψει τῶν ἐκλογῶν τῆς 29ης Ὀκτωβρίου. Τὸ ἓν τῶν ἀνωτέρω ἀντιτύπων, εὑρίσκετο εἰς τὴν διάθεσιν τῶν προέδρων κοινοτήτων διὰ τὴν προκαταρκτικὴν ἐργασίαν τῆς ἀναθεωρήσεως τοῦ 1962. Διὰ τὴν μὴ ἐκτύπωσιν τῶν παραρτημάτων τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῆς τακτικῆς καὶ ἐκτάκτου ἀναθεωρήσεως 1961, γνωρίζομεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἡ προθεσμία ἐνεργείας τῆς τακτικῆς καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐκτάκτου ἀναθεωρήσεως τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τοῦ ἔτους 1961 ἔληξε τὴν 31 Ἰουλίου ἐ.ἔ. Αἱ δὲ προθεσμίαι διὰ τὴν ὁριστικοποίησιν τῶν παραρτημάτων τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν ἀναθεωρήσεων τούτων ἔληξαν τὴν 10ην Σεπτεμβρίου 1961. Ἐπειδὴ τὸ μεσολαβῆσαν χρονικὸν διάστημα ἀπὸ τῆς λήξεως τῶς ὡς ἄνω προθεσμιῶν μέχρι τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν ἦτο λίαν περιωρισμένον, ἡ ἐκτύπωσις τῶν ἐν λόγῳ παραρτημάτων καθίστατο ἐκ τῶν πραγμάτων ἀδύνατος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 21 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΡΑΛΛΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ἀθανασίου. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12049) 11.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ἀθανασίου περὶ τοῦ ἐν περιλήψει θέματος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς συστάσεως λογαριασμοῦ μισθοδοσίας κοινοτικῶν ὑπαλλήλων, τυγχάνει ὑπὸ μελέτην. Συναντῶνται, ὅμως, ἐν προκειμένῳ, σοβαραὶ δυσχέρειαι, κυριωτέρα τῶν ὁποίων εἶναι ἡ ἀναπλήρωσις τοῦ ἐλλείποντος σημαντικοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον δέον νὰ καλύψουν αἱ εὔποροι κοινότητες καὶ ὁ κρατικὸς προϋπολογισμός. Αἱ εὔποροι κοινότητες ἀντιτίθενται πρὸς τοῦτο κατηγορηματικῶς προβάλλουσαι τὰς ἀρχὰς τοῦ θεσμοῦ τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, ὡς καὶ οἰκονομικὴν ἀδυναμίαν, ἡ δὲ ἐνίσχυσις ἐκ τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ὡς θέμα τῆς γενικωτέρας κυβερνητικῆς μερίμνης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 19 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΡΑΛΛΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀρ. 12042) 11.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἀποσταλείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως (αὔξ. ἀριθ. βιβλίου ἐρωτ. 1), τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη, ἐν σχέσει μὲ τὴν ὑπαγωγὴν τῶν Κοινοτήτων Δαφνωτῆς καὶ Σκούπας εἰς Νομὸν Ἄρτης, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ θέμα τῶν Διοικητικῶν μεταβολῶν μεταξὺ ὁμόρων Νομῶν καὶ Ἐπαρχιῶν ἀποτελεῖ ἀντικείμενον νομοθετικῆς ρυθμίσεως. Τὸ Ὑπουργεῖον ἔχει ὑπ’ ὄψιν του τὴν περίπτωσιν τῆς διοικητικῆς ὑπαγωγῆς εἰς τὸν Νομὸν Ἄρτης τῶν Κοινοτήτων Δαφνωτῆς καὶ Σκούπας καὶ μελετᾷ τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου διὰ τὸν σκοπὸν τοῦτον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 21 Δεκεμβρίου 1961

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΡΑΛΛΗΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12353) 29.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 99) 61 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ, περὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ καταρτισθὲν πρὸ τῶν τελευταίων βουλευτικῶν ἐκλογῶν σχέδιον νομοθετικοῦ διατάγματος «περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ μητρώων ἀρρένων διατάξεων», ὅπερ ἔτυχε τῆς ἐπεξεργασίας τόσον τῆς παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ τούτῳ, ὅσον καὶ τῆς παρὰ τῷ κ. Προέδρῳ τῆς Κυβερνήσεως Νομοπαρασκευαστικῆς Ἐπιτροπῆς, δὲν ἐψηφίσθη λόγῳ τῆς ἐν τῷ μεταξὺ διαλύσεως τῆς Βουλῆς καὶ τῶν παρεμβληθεισῶν τελευταίων βουλευτικῶν ἐκλογῶν. Ἤδη, κατηρτίσθη νέον σχέδιον νόμου, περὶ συμπληρώσεως τῶν «περὶ μητρώων ἀρρένων διατάξεων» ὅμοιον πρὸς τὸ προηγούμενον, ὅπερ ὑπογραφὲν παρ’ ἡμῶν, ἀπεστάλη διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 122478) 22.12.1961 ἡμετέρου ἐγγράφου πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης διὰ τὴν ὑπογραφὴν τούτου καὶ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ὁποίου θέλομεν μεριμνήσει διὰ τὴν κατάθεσίν του εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 9 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΡΑΛΛΗΣ

VII) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας: αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου, Ε. Μπενᾶ καὶ Ν. Τσόχα. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12091)11.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἀπὸ 7. 12.1961 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου, Ε. Μπενᾶ καὶ Ν. Τσόχα περὶ τοῦ ἐν περιλήψει θέματος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Διὰ τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος 4104)60 ἐπετεύχθη ἡ ἀσφαλιστικὴ καὶ οἰκονομικὴ ἐξυγίανσις τοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων εἰς τρόπον, ὥστε νὰ δύναται νὰ ἐκπληρώσῃ τὸν σκοπὸν διὰ τὸν ὁποῖον συνεστήθη. Ἡ αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ ἡμερομισθίων τῶν ἀπαιτουμένων διὰ τὴν θεμελίωσιν τοῦ δικαιώματος εἰς σύνταξιν, λόγῳ γήρατος παρὰ τοῦ Ἱδρύματος, ἐκρίθη ἐπιβεβλημένη μετὰ πάροδον 20ετίας ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως λειτουργίας τούτου. Ἡ αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἡμερομισθίων δὲν ἐγένετο ἀποτόμως, οὔτε ἀκόμη ἤρχισε. Τὸ Ν.Δ. 4104)1960 προέβλεψεν βαθμιαίαν αὔξησιν τῶν 2.500 ἡμερῶν ἐργασίας ἀπὸ 1.1.1962 κατὰ 175 ἡμέρας δι’ ἕκαστον παρερχόμενον ἔτος. Συνεπῶς, δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι αἱ ἡμέραι ἐργασίας ηὐξήθησαν ἀπὸ 2.500 εἰς 4.050 τοιαύτας καθ’ ὅσον 4.050 ἡμέραι ἐργασίας θὰ ἀπαιτοῦνται διὰ τοὺς μέλλοντας νὰ ἐξέλθουν, λόγῳ γήρατος τὸ ἔτος 1970. Ἐξ ἄλλου, πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ γεγονός, ὅτι οἱ ἐργάται οἰκοδομῶν διηυκολύνθησαν σημαντικῶς διὰ τὴν συμπλήρωσιν τοῦ ἀπαιτουμένου ἀριθμοῦ ἡμερῶν ἐργασίας διὰ τὴν συνταξιοδότησίν των παρὰ τοῦ Ι.Κ.Α. ἐκ τῆς ἀναγνωρίσεως ὑπὲρ αὐτῶν τῶν «ὑπὲρ ἀγνώστων» ἡμερομισθίων ἅτινα προσετέθησαν εἰς τὰ παρ’ αὐτῶν πραγματοποιηθέντα εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ι.Κ.Α. ἡμερομίσθια δυνάμει τῆς ὑπ’ ἀριθμὸν 78371)Ε.2457)3.12.60 ὑπουργικῆς ἀποφάσεως. Τὸ αἴτημα τῶν οἰκοδόμων, περὶ μειώσεως τοῦ ὁρίου ἡλικίας, διὰ τὴν λόγῳ γήρατος συνταξιοδότησίν των, θὰ ἐξετασθῇ μετὰ τῆς δεούσης προσοχῆς κατὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου θέματος τῆς μειώσεως τοῦ ὁρίου ἡλικίας τῶν ἐπὶ μακρὸν ἀπασχολουμένων εἰς ἰδιαζόντως βαρέα καὶ ἀνθυγιεινὰ ἐπαγγέλματα. Ἐπὶ τοῦ αἰτήματος καταβολῆς τοῦ δώρου ἑορτῶν τῶν οἰκοδόμων παρὰ τοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 89275)13.12.61 Φ. Ε.Κ. 465 (τεῦχος Βʹ) τῆς 30.12.1961 ἀποφάσεως ἡμῶν, συνεστήθη, πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον, Εἰδικὸς Λογαριασμὸς παρὰ τῷ Ἱδρύματι Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 19 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ.

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου, Ν. Τσόχα, Μ. Σβώλου καὶ Θ. Παππᾶ. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου, Ν. Τσόχα, Μ. Σβώλου καὶ Θ. Παππᾶ, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ θεσμοῦ τῶν οἰκογενειακῶν ἐπιδομάτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἡ πρόσφατος εἰσαγωγὴ τοῦ θεσμοῦ τῶν οἰκογενειακῶν ἐπιδομάτων ἐν Ἑλλάδι ἀποτελεῖ μίαν τολμηρὰν πράγματι ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων κυβερνητικὴν ἐνέργειαν καὶ τοῦτο, διότι ὁ θεσμὸς οὗτος, τοῦ κοινωνικοῦ μισθοῦ, εἶναι εἰσέτι ἄγνωστος εἰς πλείστας ὅσας χώρας ἀναλόγου πρὸς τὴν ἡμετέραν οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως ἢ δημογραφικῆς καταστάσεως παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι συνεπάγεται ἐλάφρυνσις τῶν ἐχόντων οἰκογενειακὰ βάρη μισθωτῶν. Βεβαίως, δὲν ἦτο εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἐφικτὴ ἡ ἐπιβάρυνσις τῆς οἰκονομίας τοῦ τόπου δι’ εἰσφορῶν, αἵτινες θὰ προσηύξανον ὑπερμέτρως τὰς ἤδη οὐχὶ —ἐν ὄψει τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων — εὐκαταφρονήτους κοινωνικὰς δαπάνας καὶ νὰ προκαλέσουν οὕτω διαταραχὴν τῆς οἰκονομίας, εἰς ἣν ἐποχὴν εἶναι εἴπερ ποτὲ ἀναγκαία ἡ συμπίεσις τοῦ κόστους τῶν προϊόντων καὶ ἡ μείζων αὐτῶν συναγωνιστικότης εἰς τὴν διεθνῆ ἀγοράν. Οὕτω καθωρίσθη διὰ τοῦ Ν.Δ. 3868)58 ἡ ἐκ 2% εἰσφορά, ἥτις, ἐν τῇ οὐσίᾳ ἐβάρυνε ἐξ ὁλοκλήρου τοὺς ἐργοδότας ἀφοῦ τὸ καθωρισθὲν ὡς βαρῦνον τοὺς μισθωτοὺς ποσοστὸν ἐκαλύφθη δι’ ἰσοπόσου αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν αὐτῶν, πρὸς ἀντιμετώπισιν δὲ τῶν πρώτων ἀναγκῶν τοῦ λογαριασμοῦ προεβλέφθη ἡ χρηματοδότησις τοῦ συσταθέντος εἰδικοῦ λογαριασμοῦ καὶ ἐκ τῶν ἐνεργητικῶν ὑπολοίπων τοῦ παρὰ τῷ Ο.Α.Α.Α. κλάδου ἐφεδρικῶν ἐπιδομάτων τοῦ Ν. 2054)1952. Ἐν ὄψει τῶν δεδομένων τούτων, καθωρίσθη τὸ ὕψος τῶν οἰκογενειακῶν ἐπιδομάτων, ὧν ἡ καταβολὴ ἤρξατο ἀπὸ 1ης Ὀκτωβρίου 1959, εὐθὺς δὲ ἀπὸ τοῦ 1960 λόγῳ ἰδίᾳ τῆς ηὐξημένης ἀποδόσεως τῶν εἰσφορῶν — ὀφειλομένης ἀφ’ ἑνὸς εἰς τὴν αὔξησιν τῆς ἀπασχολήσεως καὶ εἰς τὰς εὐνοϊκὰς ἐπιδράσεις τοῦ Ν.Δ. 4104)1961 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας περὶ Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων»— διεπιστώθη ἡ ὕπαρξις σχετικῆς δυνατότητος, ἀπεφασίσθη ἡ αὔξησις τῶν ἐπιδομάτων καὶ τῶν δικαιούχων κατὰ ποσοστὸν 13–53% ἰσχύουσα ἀπὸ 1ης Ἰανουαρίου 1961. Οὕτω, ὁ ἀριθμὸς τῶν δικαιούχων ἐντὸς τοῦ ἔτους 1960 ἀνῆλθεν εἰς 148.505 μὲ ἀντίστοιχον ἀριθμὸν τέκνων ἐκ 227.665, ἐνῷ ἐντὸς τοῦ ἔτους 1961 ὑπολογίζεται νὰ ἀνέλθῃ εἰς 176.000 μὲ ἀντίστοιχον ἀριθμὸν τέκνων εἰς 271.040. Ἡ ἀντίστοιχος δαπάνη διὰ πληρωμὴν ἐπιδομάτων διὰ τὸ ἔτος 1960 ἀνῆλθεν εἰς 129.598.000 δρχ. ἔναντι προβλεπομένων διὰ τὸ ἔτος 1961 δραχμ. 195 ἑκατομμ. Κατωτέρω παρατίθεται ὁ ἰσολογισμὸς τοῦ ἐν λόγῳ λογαριασμοῦ διὰ τὸ ἔτος 1960, ὡς καὶ ἡ κίνησις τούτου διὰ τὸ μέχρι 31.7.1961 χρονικὸν διάστημα:

Ἡ αὔξησις τοῦ ὕψους τῶν οἰκογενειακῶν ἐπιδομάτων ἐξαντλουμένης πάσης πρὸς τοῦτο ὑφισταμένης δυνατότητος ἀποτελεῖ ἐπιθυμίαν καὶ ἐπιδίωξιν τῆς Κυβερνήσεως. Δι’ ὃ ἀπὸ τοῦ παρελθόντος μηνὸς Σεπτεμβρίου τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 67901)11121)16. 9.61 ἐγγράφου του ἔθεσε τὸ ὅλον θέμα ἐνώπιον τῆς κατὰ νόμον ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς, ἧς τὸ πόρισμα ἐρεύνης θέλει ὑποβληθῆ κατ’ αὐτάς. Πιστεύεται, ὅτι μία περαιτέρω αὔξησις τῶν ἐπιδομάτων, θέλει καταστῆ δυνατὴ μὲ ἰσχὺν ἀπὸ 1ης Ἰανουαρίου 1962, ὁπότε τὸ κατὰ μῆνα Ἀπρίλιον καταβλητέον ἐπίδομα τοῦ πρώτου ἡμερολογιακοῦ τριμήνου 1962 θέλει καταβληθῆ ἀναλόγως προσηυξημένον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 9 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Τσαρουχᾶ, Δ. Κελτεμλίδη καὶ Β. Ἐφραιμίδη. Ἐπὶ ἐρωτήσεως βουλευτῶν κ.κ. Γ. Τσαρουχᾶ, Δ. Κελτεμλίδη καὶ Β. Ἐφραιμίδη, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνεργίας τῶν καπνεργατῶν Καβάλας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἡ περιοχὴ τῆς Καβάλας, λόγῳ ἀκριβῶς τῆς ἰδιαιτέρας ὀξύτητος, τὴν ὁποίαν προσλαμβάνει ἐν αὐτῇ τὸ πρόβλημα τῆς ἀνεργίας κατὰ τοὺς χειμερινοὺς μῆνας, τὰ τελευταῖα ἔτη ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον ἰδιαιτέρας μερίμνης τῆς Κυβερνήσεως. Εἰδικώτερον, ἐν τῷ κύκλῳ ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας: 1. Ἐπεδιώχθη πρωτίστως ἡ διὰ κεφαλαίων τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀσφαλίσεως Ἀνεργίας χρηματοδότησις εἰς ὅσον ἔνεστι μεγαλυτέραν ἔκτασιν κοινωφελῶν ἔργων πρὸς ἀπασχόλησιν ἀνέργων. Οὕτω, ἐκ τοῦ κατωτέρω πίνακος ἐμφανίζεται ἡ ἔκτασις τῆς προσπαθείας αὐτῆς, δεδομένου, ὅτι προκύπτουν ἐξ αὐτοῦ αἱ διατεθεῖσαι κατ’ ἔτος πιστώσεις καὶ ἀντιστοίχως ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπασχοληθέντων δι’ αὐτῶν ἀνέργων μετὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν πραγματοποιηθέντων ἡμερομισθίων:

2. Περαιτέρω κατ’ ἐφαρμογὴν τῆς κειμένης Νομοθεσίας περὶ ἀσφαλίσεως ἀνεργίας παρεσχέθη προστασία ὑπὸ μορφὴν ἐπιδομάτων ἀνεργίας εἰς ἱκανὸν ἀριθμὸν ἀνέργων, ὡς προκύπτει ἐκ τοῦ κατωτέρω πίνακος:

3. Πέραν ὅμως τῆς ὑπὸ μορφὴν τακτικῆς ἐπιδοτήσεως παρεχομένης ὡς ἀνωτέρω προστασίας, δι’ εἰδικῶν Πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πραγματοποιεῖται κατ’ ἔτος ἔκτακτος ἐπιδότησις τῶν καπνεργατῶν, ἡ ὁποία διὰ τὴν Καβάλαν προσλαμβάνει τὴν μείζονα δυνατὴν ἔκτασιν, ὡς προκύπτει ἐκ τῶν κατωτέρω στοιχείων:

Ἐκ τῶν ἀνωτέρω συνάγεται, ὅτι ἡ Κρατικὴ μέριμνα διὰ τὸ ἐργατικὸν δυναμικὸν τῆς πόλεως Καβάλας ὅσον ἀφορᾷ τὴν δραστηριότητα καὶ τὰς ἁρμοδιότητας τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ἔχει λάβει σημαντικὴν ἔκτασιν, διότι εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς ἀπασχολήσεως εἰς τὰ ἐκτελούμενα δαπάναις τοῦ Ο.Α.Α.Α., κοινωφελῆ ἔργα, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς τακτικῆς ἢ ἐκτάκτου ἐπιδοτήσεως, καλύπτει δέκα περίπου χιλιάδας μισθωτούς, ἤτοι περὶ τὰ 50% τῶν ἐν ἐνεργείᾳ ἐν τῇ πόλει μισθωτῶν, δι’ αὐτῶν δὲ νὰ ἐξασφαλίζεται κατ’ ἔτος ἀξιόλογον συμπληρωματικὸν εἰσόδημα δι’ ἕκαστον ἐκ τῶν ἀνωτέρω. Ἐὰν τέλος εἰς τὰς ὡς ἄνω ὑπὸ διαφόρους μορφὰς διατιθεμένας πιστώσεις προστεθῇ καὶ ἡ ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς Χριστουγέννων καὶ Πάσχα, ὡσαύτως κατ’ ἔτος διατιθεμένη, τότε τὸ συμπληρωματικὸν εἰσόδημα βελτιοῦται περαιτέρω. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀρξαμένην περίοδον ἀνεργίας τῶν καπνεργατῶν, ἐλήφθησαν ἤδη τὰ προσήκοντα μέτρα διὰ τὴν προστασίαν τούτων. Οὕτω, προβλέπεται, ὅτι ἐπὶ 6.374 ἀπασχοληθέντων εἰς τὴν καπνεργασίαν θὰ τύχουν τακτικῆς ἐπιδοτήσεως περὶ τοὺς 800, ἐκτάκτου τοιαύτης θὰ τύχουν περὶ τοὺς 4.000, καθορισθεισῶν ἐξαιρετικῶς δι’ ἐφέτος ἠπιωτέρων προϋποθέσεων. Πέραν τούτου διὰ τῆς ἐγκριθείσης ἤδη πιστώσεως διὰ τὴν χρηματοδότησιν κοινωφελῶν ἔργων θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἀπορρόφησις εἰς ἐργασίαν 2.000– 2.500 ἐπὶ τετράμηνον περίπου, ἤτοι μέχρι τῆς συνήθους ἐνάρξεως τῆς νέας περιόδου καπνεργασίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 9 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Μπενᾶ, Α. Μπριλλάκη καὶ Γ. Λαμπράκη. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 7.12.1961 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ἐλ. Μπενᾶ, Α. Μπριλλάκη καὶ Γ. Λαμπράκη ἀναφερομένης εἰς διαμαρτυρίαν τοῦ Συνδικάτου ἐργαζομένων τῆς Ἑταιρείας Λιπασμάτων περὶ παραβιάσεως κεκτημένων δικαιωμάτων τῶν παρ’ αὐτῇ ἐργαζομένων διὰ τῆς περικοπῆς ἀποδοχῶν, ὡς καὶ περὶ μελετημένων ὁμαδικῶν ἀπολύσεων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὡς κατὰ πρώτην ἐξέτασιν ἀνέφερεν ἡ ἑταιρεία, ὅτι: α) Ἡ Δ)νσις τῆς Ἑταιρείας κινουμένη καὶ διὰ τῶν κειμένων διατάξεων κατήργησε τὴν ἀπασχόλησιν τῶν τεχνιτῶν συνεργείων (μηχανουργῶν–ξυλουργῶν–οἰκοδόμων κλπ.) κατὰ τὴν νύκτα τοῦ Σαββάτου καὶ τῆς Κυριακῆς, δι’ ἃς κατεβάλλετο ηὐξημένη ἀμοιβὴ χρησιμοποιοῦσα τὰ τεχνικὰ συνεργεῖα κατὰ τὰς ἐξαιρεσίμους ἡμέρας μόνον καὶ ἐπὶ περιπτώσεων ἐπειγούσης ἀνάγκης. Πέραν τούτου εἰς οὐδεμίαν περικοπὴν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ της προέβη. β) Μέχρι σήμερον ἐξαιρέσει σποραδικῶν συνήθως ἄλλως τε ἀπολύσεων, δὲν ἔλαβον χώραν ὁμαδικαὶ τοιαῦται. Πρὸς πλήρη διαπίστωσιν τῶν ἀνωτέρω καὶ ἐξακρίβωσιν τυχὸν βασιμότητος τῶν παραγγελλομένων ὑπὸ τοῦ Συνδικάτου καὶ τῆς ἐκτάσεως αὐτῶν διετάχθη ἤδη ἡ ἁρμοδία ἡμῶν Ὑπηρεσία ὅπως διενεργήσῃ ἐνδελεχῆ ἔλεγχον. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς μελλοντικὰς προθέσεις τῆς ἐν λόγῳ Ἑταιρείας θὰ παρακολουθήσωμεν τὰ τυχὸν ληφθησόμενα ὑπ’ αὐτῆς μέτρα, ἀναλόγως δὲ τῆς ἐκτάσεως καὶ ἐκτιμῶντες τὴν αἰτιολογίαν αὐτῶν θὰ ἀσκήσωμεν τὴν δέουσαν καὶ ὑπὸ τῶν κειμένων νόμων ἐπιτρεπομένην παρέμβασιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Μ. Σβώλου καὶ Ι. Εὐαγγελίδη. Ἐπὶ τῶν διὰ τοῦ ἀπὸ 18.9.1961 ψηφίσματος τῶν Σωματείων Ὁδηγῶν Εἰσπρακτόρων Λεωφορείων Ἀθηνῶν– Πειραιῶς καὶ Ὁδηγῶν Ταξὶ Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, προβαλλομένων αἰτημάτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Ἐπὶ τοῦ 1ου αἰτήματος περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν κατὰ 20% γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Αἱ ἀποδοχαὶ τῶν Ὁδηγῶν καὶ Εἰσπρακτόρων τῶν ἀστικῶν λεωφορείων περιοχῆς Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Περιχώρων ἔτυχον κατὰ τὴν τελευταίαν τριετίαν δύο διαδοχικῶν αὐξήσεων καὶ συγκεκριμένως μιᾶς ἀπὸ 22.12.1958 καὶ ἑτέρας τοιαύτης ἀπὸ 1.11. 1960. Ἡ τελευταία αὕτη αὔξησις ἐχορηγήθη δυνάμει συλλογικῆς συμβάσεως ἐργασίας, διετοῦς ἰσχύος, ληγούσης τὴν 31.10.1961. Συνεπῶς, πρὸ τῆς παρελεύσεως τῆς προθεσμίας ταύτης καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ἤθελεν ἐπέλθει ἐν τῷ μεταξὺ αὔξησις τοῦ κομίστρου ἢ ἄλλη τις οὐσιώδης μεταβολὴ τῶν συνθηκῶν καὶ προϋποθέσεων, ὑφ’ ἃς κατηρτίσθη ἡ ρηθεῖσα συλλογικὴ σύμβασις ἐργασίας, καθίσταται νόμῳ ἀνέφικτος ἡ ὑποχρεωτικὴ παροχὴ νέας αὐξήσεως. Ἐπὶ τοῦ 2ου αἰτήματος περὶ ἐφαρμογῆς συστήματος ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων, γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεών της ἔθεσε πράγματι, θέμα τροποποιήσεως τοῦ διὰ τοῦ νόμου 3239)1955, θεσπισθέντος συστήματος ρυθμίσεως τῶν συλλογικῶν διαφορῶν ἐργασίας, μελετῶνται δὲ αἱ ἐνδεδειγμέναι μεταρρυθμίσεις εἰς τὸν νόμον τοῦτον. Ἐπὶ τοῦ 3ου αἰτήματος περὶ ἐπιστροφῆς εἰς τὸ ΤΣΑ ἀφαιρεθέντων πόρων κλπ. γνωρίζομεν, ὅτι τὸ θέμα τοῦτο εἶναι συνδεδεμένον μὲ τὸ γενικώτερον θέμα ρυθμίσεως τῶν κοινωνικῶν πόρων καὶ ἐκ τούτου δὲν δύναται μεμονωμένως νὰ ἀντιμετωπισθῇ. Ἐπὶ τοῦ 4ου αἰτήματος περὶ προσθήκης εἰς τὸ περὶ Τ. Σ.Α. νομοσχεδίου τῶν ὑπὸ τῶν βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὑποβληθεισῶν τροπολογιῶν κλπ. γνωρίζομεν, ὅτι τὸ αἴτημα τοῦτο περιελήφθη εἰς ψήφισμα συγκεντρώσεως λαβούσης χώραν τὴν 18ην Σεπτεμβρίου 1961 καὶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον περὶ Τ.Σ.Α. εἰς ὃ ἀνεφέρετο τὸ αἴτημα, ψηφισθὲν ὑπὸ τῆς Βουλῆς κατέστη ἤδη νόμος τοῦ Κράτους ὑπ’ ἀριθ. 4197)1961 δημοσιευθεὶς εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 168 (τεῦχος Αʹ) Φ.Ε.Κ. τῆς 19ης Σεπτεμβρίου 1961. Ἐπὶ τοῦ 5ου αἰτήματος περὶ τροποποιήσεως ἄρθρου 5 τοῦ νόμου 2112, ἵνα παύσῃ ἡ ἀπόλυσις τῶν ὁδηγῶν αὐτοκινήτων μὲ τὸ πρόσχημα τὴν καταδίκην, γνωρίζομεν, ὅτι ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν, ὡς ἁρμόδιον, μᾶς ἐγνώρισε διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10973)18.8.61 ἐγγράφου του, ὅτι δὲν συμφωνεῖ μὲ τὴν τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ Ν. 2112)20, ἵνα ἡ καταδίκη διὰ τροχαῖον ἀδίκημα μὴ ἀποστερῇ τὸν ὁδηγὸν τοῦ δικαιώματος ἀποζημιώσεως λόγῳ καταγγελίας τῆς συμβάσεως ἐργασίας, καθ’ ὅσον ἡ ἀποδοχὴ τοιαύτης τροποποιήσεως θὰ ἔχῃ ὡς ἀναπόφευκτον συνέπειαν τὴν αὔξησιν τῶν τροχαίων ἀτυχημάτων. Ὑπὸ τὸ αὐτὸ πνεῦμα μᾶς ἀπήντησεν διὰ σχετικῆς ἀναφορᾶς καὶ διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 29650)1961 ἐγγράφου της καὶ ἡ Ὑποδ)σις Τροχαίας Κινήσεως Ἀθηνῶν προσθέσασα, ὅτι ἂν ἅπαντες οἱ ἰδιοκτῆται, ὁδηγοὶ ἢ πεζοὶ ἐφήρμοζον ἐπακριβῶς τοὺς κανόνας τῆς τροχαίας κινήσεως, εἶναι πλέον ἢ βέβαιον, ὅτι τὰ δυστυχήματα θὰ περιορίζοντο εἰς τὸ ἐλάχιστον. Ἐπὶ τοῦ 6ου αἰτήματος περὶ κατοχυρώσεως τῆς ὑπαλληλικῆς ἰδιότητος τῶν ὁδηγῶν ταξὶ γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Κατὰ τὴν ἐν προκειμένῳ νομολογίαν τοῦ Α.Π., ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει ρητὴ συμφωνία ὁρίζουσα εἰς ἑκάστην συγκεκριμένην περίπτωσιν, ὅτι πρόκειται περὶ μισθώσεως χρήσεως πράγματος τεκμαίρεται, κατ’ ἀντιδιαστολήν, ὅτι ὑφίσταται σχέσις ἐξηρτημένης ἐργασίας μεταξὺ τῶν ὁδηγῶν καὶ ἰδιοκτητῶν ταξί. Ἀποκλεισμὸς διὰ νέας διατάξεως νόμου τῶν τοιούτων ρητῶν συμφωνιῶν, ὡς ἀνισχύρων, δὲν ἐνδείκνυται, καθ’ ἡμᾶς, διότι τοιαύτη διάταξις θὰ ἦτο ἀντίθετος πρὸς τὰς ἀρχὰς τῆς ἐλευθερίας τῶν συναλλαγῶν καὶ ὑπερμέτρως δεσμευτικὴ τῆς ἰδιωτικῆς βουλήσεως, ὡς πρὸς τὴν κατάρτισιν ἰδιωτικῶν δικαιοπραξιῶν. Ἐπὶ τοῦ 7ου αἰτήματος περὶ προωθήσεως τῆς διὰ τὰ ταξὶ συλλογικῆς συμβάσεως, γνωρίζομεν, ὅτι ἡ ἐν προκειμένῳ συλλογικὴ διαφορὰ ἐργασίας, ἐκκρεμοῦσα ἐνώπιον τοῦ Δευτεροβαθμίου Διοικητικοῦ Δικαστηρίου Ἀθηνῶν, συνεζητήθη πρὸ ἡμερῶν, ἀναμένεται δὲ ἡ ἐπ’ αὐτῆς ἔκδοσις ὁριστικῆς ἀποφάσεως τοῦ Δικαστηρίου τούτου. Ἐπὶ τοῦ 10ου αἰτήματος περὶ ταχείας ὁλοκληρώσεως τῆς ἐντάξεως τῶν εἰσπρακτόρων, ἐπαναπρόσληψιν τῶν ἀπολυθέντων κλπ., γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Ἡ ἔνταξις τῶν εἰσπρακτόρων γίνεται βάσει ὡρισμένων προϋποθέσεων, ἃς ὁρίζει ὁ νόμος, ἐν οἷς λαμβάνεται ὑπ’ ὄψει καὶ ὁ πειθαρχικὸς φάκελλος αὐτῶν. Συνεπῶς, εἶναι εὐνόητον, ὅτι δὲν δύναται νὰ γίνῃ λόγος, οὔτε περὶ ὁμαδικῶν ἐντάξεων, οὔτε περὶ ἐπαναφορᾶς ἐκείνων, οἵτινες δὲν ἐπλήρουν τὰς ὑπὸ τοῦ νόμου ὡρισμένας προϋποθέσεις. Ἐπὶ τοῦ 11ου αἰτήματος περὶ καταβολῆς ἀναδρομικῶς ὀφειλομένης ὑπὸ τῶν ΚΤΕΛ διαφορᾶς ἀποδοχῶν εἰς τοὺς εἰσπράκτορας διὰ τὴν πέραν τῶν κανονικῶν ὡρῶν ἐργασίας 10λέπτου ἀπασχολήσεως τούτων πρὸς παράδοσιν τῶν εἰσπράξεων, γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Καθ’ ἀνέφερον ἡμῖν τὰ ΚΤΕΛ, εἰς τὰ ὁποῖα, διὰ τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν, ἐγένετο ὑπόδειξις καταβολῆς τῶν ἀπαιτήσεων τῶν εἰσπρακτόρων λεωφορείων, διὰ τὸν καθ’ ὑπερωρίαν πραγματοποιηθέντα χρόνον παραδόσεως τῶν εἰσπράξεων, αἱ ἐκ τῆς αἰτίας ταύτης ἀπαιτήσεις, ὅπου ὑφίσταντο τοιαῦται, ἔχουσι ἐξοφληθῆ. Κατ’ ἀκολουθίαν, ἡ περαιτέρω ἀντιμετώπισις τοῦ θέματος, ὡς στρεφομένη περὶ τὴν ἀπόδειξιν πραγματικῶν περιστατικῶν ἐναπόκειται εἰς τὰ τακτικὰ Δικαστήρια, ἅτινα εἶναι ἁρμόδια, ἐπὶ τῇ προσφυγῇ τῶν ἐνδιαφερομένων, νὰ ἀποφανθοῦν, ἐὰν πράγματι ἡ ἀπασχόλησις διὰ τὴν παράδοσιν τῶν εἰσπράξεων ὑπῆρξεν κατὰ συγκεκριμένην περίπτωσιν, μείζων τῆς ἀναγνωρισθείσης καὶ ἐξοφληθείσης ὑπὸ τῶν ΚΤΕΛ. Ἐπὶ τοῦ 12 αἰτήματος περὶ ὑποχρεώσεως τῶν ΚΤΕΛ, ὅπως ὑπολογίζουν εἰς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἡμερῶν ἀδείας τῶν ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων τὸ 25% νυκτερινῶν ὡρῶν ἐργασίας καὶ 75% Κυριακῶν καὶ ἑορτῶν, γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Ὡς πρὸς τὴν ἐξ 25% προσαύξησιν λόγῳ νυκτερινῆς ἐργασίας, ἐπὶ σχετικοῦ ἐρωτήματος τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ Δημ. Ἔργων, ἐγνωρίσαμεν αὐτῷ διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 64934)11368)20.9.61 ἐγγράφου μας, ὅτι ἐφ’ ὅσον οἱ ὡς ἄνω μισθωτοὶ τῶν ΚΤΕΛ ἐργάζονται τακτικῶς κατὰ τὰς νυκτερινὰς ὥρας καὶ καταβάλλεται τακτικῶς κατὰ μῆνα, ἡ ἐξ 25% προσαύξησις, θεωρεῖται ὡς τακτικὴ συμπληρωματικὴ παροχὴ καὶ δέον νὰ ὑπολογίζηται εἰς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἡμερῶν ἀδείας. Ὡς πρὸς τὴν ἐξ 75% προσαύξησιν, λόγῳ ἀπασχολήσεως τῶν μισθωτῶν κατὰ τὰς Κυριακάς, δὲν συνυπολογίζεται εἰς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἡμερῶν ἀδείας, καθ’ ὅσον αἱ ἄδειαι τοῦ Α. Ν. 539)45 χορηγοῦνται εἰς ἀλλεπαλλήλους ἐργασίμους ἡμέρας εἰς ἃς δὲν περιλαμβάνονται αἱ ἐπίσημοι ἢ κατ’ ἔθιμον ἑορτάσιμοι ἡμέραι, ὡς ἀπεφάνθη ὁ Ἄρειος Πάγος διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 169)56 ἀποφάσεώς του. Ἐπὶ τοῦ 14ου αἰτήματος περὶ ἀφαιρέσεως ἀπὸ τὸν ΟΕΑΣ τοῦ δικαιώματος ἐπιβολῆς ποινῶν διὰ σχετικῆς τροποποιήσεως τοῦ Ν. 3789)55 γνωρίζομεν, ὅτι ὁ νόμος οὗτος ἀπετέλεσεν σημαντικὸν βῆμα εἰς τὴν διὰ «Κανονισμῶν Ἐργασίας» ρύθμισιν τῶν μεταξὺ ἐργοδοτῶν καὶ μισθωτῶν ἐργασιακῶν σχέσεων καὶ δὲν θεωροῦμεν ἐνδεικνυομένην τὴν ἄμεσον τροποποίησίν του. Ἐπὶ τοῦ 15ου αἰτήματος περὶ ἐπιταχύνσεως τῆς ψηφίσεως διεθνῶν τινῶν συμβάσεων, γνωρίζομεν, ὅτι αἱ περὶ ὧν τὸ αἴτημα τοῦτο διεθνεῖς συμβάσεις ἐπεκυρώθησαν ἤδη. Ἐπὶ τοῦ 16ου αἰτήματος περὶ συγκλήσεως ὑπὸ τῆς Ο.Υ. Π.Α.Ε. Ἑνωτικοῦ συνεδρίου κλπ., γνωρίζομεν, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἐνδοσωματειακὸν ζήτημα τῶν ἐνδιαφερομένων συνδικαλιστικῶν Ὀργανώσεων, ἐφ’ οὗ δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἀνάμιξιν. Ἐπὶ τοῦ 17ου αἰτήματος περὶ παύσεως ἐπεμβάσεως τῶν Νομαρχῶν καὶ Ἀστυνομικῶν εἰς τὰ συνδικάτα κλπ., γνωρίζομεν, ὅτι ἡ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων κατοχυρωμένη συνδικαλιστικὴ ἐλευθερία εἶναι ἀπολύτως σεβαστὴ καὶ οὐδεμία παρέμβασις ἢ δίωξις γίνεται εἰς τὴν συννόμως ἀναπτυσσομένην καὶ καλῶς ἐννοουμένην συνδικαλιστικὴν δρᾶσιν. Ἐπὶ τοῦ 18ου αἰτήματος περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ συνταγματικῶς κατωχυρωμένου ἴσου ὅλων τῶν πολιτῶν ἔναντι τοῦ νόμου, γνωρίζομεν, ὅτι τὸ αἴτημα τοῦτο εἶναι ἀόριστον, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ τύχῃ συγκεκριμένης ἀπαντήσεως. Ἐπὶ τοῦ 19ου αἰτήματος, περὶ ἐπαναστεγάσεως σωματείων τινῶν εἰς τὸ Ε.Κ.Α. καὶ ἐπανεγγραφῆς σωματείων τινῶν εἰς τὸ Ε.Κ.Π., γνωρίζομεν ὅτι ἡ ἀποβολὴ σωματείων τινῶν τῶν Ἀθηνῶν ἐκ τοῦ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Ἀγησιλάου 10 κτιρίου τῆς Ἐργατικῆς Ἑστίας ἔνθα στεγάζεται τὸ Ε.Κ.Α., ἐγένοντο, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 24402)2712)22.4.61 Ὑπουργικῆς ἀποφάσεως, κατόπιν προτάσεως τῆς Γ.Σ.Ε.Ε. καὶ ἀποφάσεως τοῦ Δ.Σ. τῆς Ἐργατικῆς Ἑστίας, ἐπὶ τῷ λόγῳ, ὅτι τὰ σωματεῖα ταῦτα παρεξέκλινον τοῦ συνδικαλιστικοῦ σκοποῦ των. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπανεγγραφὴν σωματείων τινῶν τοῦ Πειραιῶς εἰς τὸ Ε.Κ.Α. τὸ αἴτημα τοῦτο ἀποτελεῖ ἐνδοσωματειακὸν ζήτημα, ἐφ’ οὗ δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἀνάμιξιν. Τέλος, τὰ ὑπ’ ἀριθ. 8, 9 καὶ 13 αἰτήματα ἐμπίπτουν εἰς τὴν ἀποφασιστικὴν ἁρμοδιότητα ἑτέρων δημοσίων ἀρχῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα, Κ. Χιωτάκη, Α. Γιάννου, καὶ Β. Ἐφραιμίδη. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 8.12.1961 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Τσόχα, Κ. Χιωτάκη, Α. Γιάννου καὶ Β. Ἐφραιμίδη, περὶ ἀμέσου γενικῆς αὐξήσεως τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων κατὰ 20%, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὰ περὶ καθηλώσεως τῶν ἀποδοχῶν τῶν μισθωτῶν ἐλέγχονται ἐκ τῶν πραγμάτων ἀνακριβῆ. Χαρακτηριστικῶς δὲ μνημονεύομεν τὰς κατὰ τὸ πρόσφατον παρελθὸν χορηγηθείσας αὐξήσεις τόσον εἰς τὰ γενικὰ κατώτατα ὅρια μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ὅσον καὶ εἰς τὰς ἀποδοχὰς τῶν πολυαριθμοτέρων κλάδων μισθωτῶν, ἐξ ὧν καὶ μόνον ἀποδεικνύεται ἡ ἀνακρίβεια περὶ καθηλώσεως κλπ. Ὅθεν: Α) Γενικὰ κατώτατα ὅρια ἡμερομισθίων:

Β) Γενικὰ κατώτατα ὅρια μισθῶν:

Γ) Ὑπάλληλοι Ἰδιωτικῶν Ἐπιχειρήσεων:

Δ) Ὑπάλληλοι Ἐμπορικῶν Καταστημάτων:

Ε) Ἐργάται Κλωστοϋφαντουργίας:

ΣΤ) Ἐργάται Χημικῆς Βιομηχανίας:

Ζ) Ἐργάται Σιδηροβιομηχανίας:

Ἀνάλογοι ὑπῆρξαν καὶ αἱ χορηγηθεῖσαι αὐξήσεις εἰς τοὺς μισθοὺς καὶ τὰ ἡμερομίσθια τῶν λοιπῶν κατηγοριῶν ἐργαζομένων διὰ τῶν ὑπογραφεισῶν ἀπὸ τοῦ 1958 μέχρι σήμερον ὑπὲρ τὰς 200 συλλογικῶν συμβάσεων καὶ τῶν ἐκδοθεισῶν ὑπὲρ τὰς 250 διαιτητικῶν ἀποφάσεων. Μὲ τὸν αὐτὸν ρυθμὸν συνεχίζεται ἤδη ἡ οὐσιαστικὴ αὔξησις τῶν ἀποδοχῶν τῶν μισθωτῶν ἐντὸς τῶν πλαισίων τῆς γενικῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος. Ἀντιθέτως, ἡ αὔξησις τοῦ τιμαρίθμου κατὰ τὸ ἀπὸ τοῦ ἔτους 1958 καὶ μέχρι σήμερον χρονικὸν διάστημα ἀνέρχεται εἰς ποσοστὸν 5,4% μόνον (μέσος ἐτήσιος 1958 — Νοέμβριος 1961). Οἱ ὑπὸ τῆς Γ.Σ.Ε.Ε. ἐκδιδόμενοι ἑκάστοτε λογαριασμοὶ περὶ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων μιᾶς τυπικῆς τετραμελοῦς ἐργατικῆς οἰκογενείας δὲν δύνανται ν’ ἀποτελέσωσι στοιχεῖα κρίσεως, δοθέντος, ὅτι πρόκειται περὶ ἰδιωτικῶν ὑπολογισμῶν ἐπηρεαζομένων φυσικὰ ἀπὸ τὸν σκοπὸν δι’ ὃν προορίζονται. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ, τέλος, τὸ συγκεκριμένον αἴτημα περὶ ποσοστιαίας 20% γενικῆς αὐξήσεως πάντων τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, γνωρίζομεν, ὅτι τοῦτο δὲν δύναται νὰ τύχῃ ἱκανοποιήσεως, τὸ μέν, διότι ἀπὸ τυπικῆς ἀπόψεως θὰ ἀπῄτει διάταξιν νόμου, τὸ δέ, διότι ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας ἀντίκειται πρὸς τὸ πνεῦμα καὶ τὸν σκοπὸν τῆς ἰσχυούσης νομοθεσίας περὶ συλλογικῶν συμβάσεων καὶ διαιτησίας, καθ’ ἣν ἡ βελτίωσις τῶν ὅρων ἀμοιβῆς καὶ ἐργασίας ἐπιδιώκεται κατὰ κλάδους καὶ κατηγορίας ἐργαζομένων, ἀναλόγως τῶν εἰς ἑκάστην περίπτωσιν ὑφισταμένων συνθηκῶν καὶ δυνατοτήτων. Παροχή, γενικῶς, ποσοστιαίας αὐξήσεως θὰ ἐδικαιολογεῖτο μόνον, ἐὰν εἰς τὴν χώραν μας εἶχεν ἐπέλθει σοβαρὰ νομισματικὴ διαταραχὴ ἢ ἴσχυε σύστημα διατιμήσεως τῆς ἐργασίας ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Σ. Ἡλιοπούλου, Α. Γιάννου, Ν. Τσόχα. Ἐπὶ τῶν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 521)13.10.61 ψηφίσματος τῆς Ἑνώσεως Ἐργατοτεχνιτῶν Προσωπικοῦ Ἐλαιουργοσαπωνοποιείων Πειραιῶς–Ἀθηνῶν–Περιχώρων, προβαλλομένων αἰτημάτων, ἐμπιπτόντων εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1) Ἐπὶ τοῦ αἰτήματος περὶ ἀμέσου ὑπογραφῆς συλλογικῆς συμβάσεως κλπ. γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι τὰ ἀκόλουθα ὅρια βασικῶν ἡμερομισθίων τῶν περὶ ὧν πρόκειται ἐργατῶν ἔτυχον κατὰ τὴν τελευταίαν τριετίαν δύο διαδοχικῶν αὐξήσεων, μιᾶς ἀπὸ τῶν ἀρχῶν τοῦ 1959 καὶ ἑτέρας ἀπὸ τῶν ἀρχῶν π.ἔ. 1961 καὶ μάλιστα διὰ συλλογικῶν συμβάσεων, προϊόντος, τοὐτέστιν, συμφωνίας μεταξὺ τῶν ἐπαγγελματικῶν ὀργανώσεων τῶν ἐνδιαφερομένων μισθωτῶν καὶ ἐργοδοτῶν, ἡ ἐπιδίωξις περαιτέρω βελτιώσεως τῶν ὅρων ἀμοιβῆς καὶ ἐργασίας τῶν ἐν λόγῳ ἐργατῶν ἀποτελεῖ θέμα δυνάμενον ν’ ἀντιμετωπισθῇ μόνον ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις καὶ κατὰ τὴν διαδικασίαν τοῦ νόμου περὶ συλλογικῶν συμβάσεων καὶ διαιτησίας, ἣν οἱ ἐνδιαφερόμενοι δύνανται νὰ ἀκολουθήσουν. 2) Ἐπὶ τοῦ βʹ αἰτήματος περὶ λήψεως τῶν ἐνδεδειγμένων μέτρων διὰ τὴν προστασίαν τῆς ὑγείας καὶ σωματικῆς ἀκεραιότητος τῶν ἐν λόγῳ ἐργαζομένων καὶ χορηγήσεως ἀνθυγιεινοῦ ἐπιδόματος εἰς ὅλους τοὺς ἐργαζομένους τοῦ κλάδου, γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Ἡ παρ’ ἡμῖν ἁρμοδία Τεχνικὴ καὶ Ὑγειονομικὴ Ὑπηρεσία ἐπιλαμβάνεται ἑκάστοτε τῆς ἐξετάσεως τῶν συνθηκῶν ὑγιεινῆς καὶ ἀσφαλείας τῶν ἐργαζομένων εἰς τὰς διαφόρους ἐπιχειρήσεις, ὑποδεικνύουσα τὰ ἐπιβαλλόμενα μέτρα. Ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς χορηγήσεως ἐπιδόματος ἀνθυγιεινῆς ἐργασίας εἰς πάντας τοὺς ἐργάτας τοῦ κλάδου, γνωρίζομεν, ὅτι τοιοῦτον ἐπίδομα παρέχεται ἤδη εἰς τοὺς ἐκχυλιστὰς καὶ βοηθοὺς αὐτῶν, τοὺς ἀπασχολουμένους εἰς τὰ πυρηνελαιουργεῖα, ἔνθα χρησιμοποιεῖται διὰ τὴν ἐκχύλισιν διθειοῦχος ἄνθραξ. Διὰ τὴν αἰτουμένην ἐπέκτασιν τοῦ δικαιώματος τούτου, εἰς πάντας τοὺς ἐργάτας τοῦ κλάδου τῆς ἐλαιουργοσαπωνοποιΐας, δέον ν’ ἀκολουθηθῇ ὑπὸ τῶν ἐνδιαφερομένων ἡ διαδικασία τοῦ νόμου περὶ συλλογικῶν συμβάσεων καὶ διαιτησίας, δοθέντος, ὅτι δὲν ὑφίσταται ἐκ τῶν κειμένων διατάξεων ἕτερος τρόπος ἀντιμετωπίσεως καὶ ρυθμίσεως τοῦ θέματος. 3) Ἐπὶ τοῦ γʹ αἰτήματος, περὶ ἐφαρμογῆς τῶν σχετικῶν Ὑπουργικῶν ἀποφάσεων διὰ τὴν τοποθέτησιν εἰς ἐργασίαν τῶν ἀνέργων, τὴν χορήγησιν ἐκτάκτου οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως ἀπὸ τὸν Ο.Α.Α.Α. καὶ ἰατροφαρμακευτικῆς περιθάλψεως ἀπὸ τὸ Ι.Κ.Α., γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: α) Διὰ παλαιοτέρων ἐγκυκλίων μας, ὡς καὶ διὰ προσφάτου τοιαύτης ἀπὸ 30.5.1961, διετάχθησαν τὰ οἰκεῖα Γραφεῖα Εὑρέσεως Ἐργασίας νὰ μεριμνήσωσι διὰ τὴν ἐφαρμογὴν σχετικῶν ἀποφάσεών μας περὶ τοποθετήσεως εἰς τὰ ἐλαιοσαπωνοποιεῖα, κατὰ προτίμησιν τῶν ἀνέργων τοῦ κλάδου. β) Εἰς σχετικὴν ἀπόφασίν μας περὶ ἐπιδοτήσεως τῶν ἀνέργων ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς Χριστουγέννων π.ἔ. περιλαμβάνονται καὶ οἱ ἄνεργοι ἐργάται ἐλαιουργοσαπωνοποιοί. γ) Τὸ Ι.Κ.Α. παρέχει ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν εἰς πάντας τοὺς παρ’ αὐτῷ ἠσφαλισμένους καὶ τὰ προστατευόμενα μέλη οἰκογενείας τούτων, ἐφ’ ὅσον πληροῦν τὰς κατὰ τὸ ἄρθρον 31 τοῦ Α.Ν. 1846)51 προϋποθέσεις. 4) Ἐπὶ τοῦ αἰτήματος περὶ μὴ παρεμβάσεως τῶν ἀστυνομικῶν καὶ διοικητικῶν παραγόντων εἰς τὰς συνδικαλιστικὰς Ὀργανώσεις κλπ., γνωρίζομεν τὰ ἑξῆς: Ἡ ἐκ τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων τῆς χώρας μας κατοχυρωμένη συνδικαλιστικὴ ἐλευθερία εἶναι ἀπολύτως σεβαστή, οὐδεὶς δὲ διώκεται διὰ τὴν ἐντὸς τῶν πλαισίων τῶν νόμων ἀναπτυσσομένην συνδικαλιστικὴν δρᾶσιν του. Τὰ ὑπ’ ἀριθ. δʹ καὶ εʹ αἰτήματα ἐμπίπτουν εἰς τὴν ἁρμοδιότητα ἑτέρων Δημοσίων Ἀρχῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν κ.κ. βουλευτῶν Α. Μπριλλάκη, Ε. Μπενᾶ, Γ. Λαμπράκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2684)15.12.61 ἐγγράφου ὑμῶν, σχετικῶς μὲ τὴν ἐρώτησιν περὶ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ 5ου Κ.Τ.Ε.Λ. Πειραιῶς, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα περὶ πιέσεως τῶν ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων παρὰ τοῦ Προέδρου τοῦ Κ.Τ.Ε.Λ. πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ ἀποχωρήσουν οὗτοι ἐκ τῶν ἐπαγγελματικῶν των ὀργανώσεων, ἐξεδόθη διαταγὴ πρὸς τὴν Ἐπιθεώρησιν Ἐργασίας Πειραιῶς διὰ τὴν ἄμεσον διενέργειαν ἐλέγχου πρὸς διαπίστωσιν τυχὸν παραβάσεων. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὑπερβασίας καὶ καταπιέσεις, ἃς καταγγέλλει ἡ ἐρώτησις διὰ τὸν Πρόεδρον τοῦ 5ου Κ.Τ.Ε.Λ., λαβούσης χώραν κατὰ τὸ παρελθόν, γνωρίζομεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Ὅτε κατηγγέλθησαν τὰ ἀνωτέρω, ἀπηυθύνθησαν σχετικαὶ διαταγαὶ διὰ τὴν διενέργειαν ἐλέγχου πρὸς τὴν ... θεώρησιν Ἐργασίας Πειραιῶς καὶ Ἀστυνομικὴν Ὑποδιεύθυνσιν (Τμῆμα Τροχαίας Κινήσεως) Πειραιῶς. Πλήν, ἐκ τοῦ ἐλέγχου ἀμφοτέρων τῶν Ὑπηρεσιῶν προέκυψεν, ὅτι τὰ καταγγελλόμενα δὲν ἀπέδιδον τὴν πραγματικότητα, καὶ ὅτι αἱ νεώτεραι καταγγελίαι ἀποτελοῦσιν ἐπανάληψιν τῶν καταγγελιῶν τοῦ παρελθόντος, ἐχρησίμευον εἰς τὴν δημιουργίαν ἐντυπώσεων πρὸς πολιτικὴν ἐκμετάλλευσιν καὶ ὅτι τοῦτο ἔχει καταστῆ τακτικὴ τῶν ἐν λόγῳ Σωματείων, πρὸς ἐξυπηρέτησιν πολιτικῶν συνδικαλιστικῶν συμφερόντων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα, Ε. Μπενᾶ, Θ. Παππᾶ. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 8.12.61 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα, Ε. Μπενᾶ καὶ Θ. Παππᾶ «περὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 3239)1955», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἤδη, διὰ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως ἀνεγνωρίσθη ἡ ἀνάγκη τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. 3239)55, μελετῶνται δὲ αἱ ἐνδεδειγμέναι μεταρυθμίσεις εἰς τὸν νόμον τοῦτον. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς αἰτιάσεις κατὰ τῶν διατάξεων τοῦ ἀνωτέρω νόμου, αἵτινες ἀφορῶσι, τὸ μὲν εἰς τὴν ἀναστολὴν τῆς ἀπεργίας κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς διαδικασίας τῆς διαιτησίας, τὸ δὲ εἰς τὸ δικαίωμα τῶν Ὑπουργῶν Συντονισμοῦ καὶ Ἐργασίας νὰ τροποποιοῦν τὰς συλλογικὰς συμβάσεις καὶ διαιτητικὰς ἀποφάσεις, εἰς περίπτωσιν ἀντιθέσεώς των πρὸς τὴν γενικὴν ἢ εἰδικὴν οἰκονομικὴν καὶ κοινωνικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, σκόπιμον εἶναι, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, νὰ σημειωθῶσι τὰ ἑξῆς: α) Ὡς πρὸς τὴν ἀναστολὴν τῆς ἀπεργίας καὶ ἀνταπεργίας· αὕτη, ὡς εἶναι προφανές, τυγχάνει συνυφασμένη μὲ τὸν ὅλον θεσμὸν τῆς ὑποχρεωτικῆς διαιτησίας, ἀποσκοπούσης εἰς τὴν διατήρησιν, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς διαδικασίας, κοινωνικῆς εἰρήνης καὶ ἠρεμίας, ἥτις εἶναι ἀπαραίτητος εἰς τὰ διαιτητικὰ δικαστήρια, ἵνα, ἀνεπηρέαστα ἀπὸ ἀπεργιακὰς ἢ ἀνταπεργιακὰς ἐκδηλώσεις, δίδουν εἰς τὴν ἐνώπιον αὐτῶν ἀγομένην συλλογικὴν διαφορὰν ἐργασίας τὴν προσήκουσαν λύσιν. β) Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δικαίωμα τῶν ὡς εἴρηται Ὑπουργῶν διὰ τὴν τροποποίησιν ὑπὸ τὰς ἐν τῷ νόμῳ ὁριζομένας προϋποθέσεις, συλλογικῶν συμβάσεων καὶ διαιτητικῶν ἀποφάσεων, τὸ δικαίωμα τοῦτο ἀσκηθὲν μέχρι τοῦδε μετὰ φειδοῦς καὶ λελογισμένης χρήσεως καὶ ὅπου ἀναποτρέπτως ἐπεβάλλετο, ἀποβλέπει, προφανῶς, εἰς τὴν προστασίαν τοῦ γενικωτέρου συμφέροντος τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου, πρὸς ἀποφυγὴν διαταραχῆς τῆς ἐπιτευχθείσης οἰκονομικῆς καὶ νομισματικῆς σταθερότητος, ἧς περισσότερον παντὸς ἄλλου, ἔχουσιν ἀνάγκην οἱ μισθοσυντήρητοι. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Σβώλου, Ε. Μπενᾶ καὶ Α. Γιάννου. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 120)4.1.1962 ἡμετέρου ἐγγράφου, διαβιβασθείσης ἡμῖν, ἐν ἀντιγράφῳ, ὑπ’ ἀριθ. 116, ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Σβώλου, Ε. Μπενᾶ καὶ Α. Γιάννου νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Κατὰ τὴν ἰσχύουσαν νομοθεσίαν (ἄρθρον 10 παρ. 12 τοῦ Ν.Δ. 3755)57) κατ’ ἀρχὴν δὲν ὑπάγονται εἰς τὰς περὶ καθορισμοῦ κατωτάτων ὁρίων μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων οἱ γεωργικοὶ ἐργάται. Ἐπειδή, ὅμως, κατ’ ἐξαίρεσιν, αἱ διατάξεις αὗται ἐφαρμόζονται ἐπὶ τῶν ὑπαγομένων εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ι.Κ.Α. γεωργικῶν ἐργατῶν, προέβημεν ἤδη εἰς τὰς δεούσας ἐνεργείας πρὸς ἐξακρίβωσιν τοῦ ἂν συντρέχῃ ἡ προϋπόθεσις αὐτὴ διὰ τὰς συλλεκτρίας ἐλαιῶν περιφερείας Πρεβέζης, ἐν καιρῷ δὲ θὰ ἐνημερώσωμεν καὶ ὑμᾶς σχετικῶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου, Α. Γιάννου, Σ. Ἡλιοπούλου, Ι. Εὐαγγελίδη. Εἰς ἀπάντησιν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Αὐγεροπούλου, Γιάννου, Ἡλιοπούλου καὶ Εὐαγγελίδη, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2685)15.12.61 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ὁ χαρακτηρισμὸς μισθωτοῦ τινος ὡς ὑπαλλήλου, γίνεται βάσει τῶν κειμένων νόμων καὶ τῆς νομολογίας τῶν δικαστηρίων. Βάσει δὲ τῶν ἀνωτέρω, ἤδη χαρακτηρίζονται ὑπάλληλοι ὅσοι ἐκ τῶν σερβιτόρων κέκτηνται δίπλωμα Τουριστικῆς Σχολῆς. Τοῦτο δέ, διότι ἡ νομοθεσία ἀπέβλεψε καὶ εἰς τὴν ποιοτικὴν βελτίωσιν αὐτοῦ τούτου τοῦ προσωπικοῦ καὶ εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν τουριστικῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας. Ὡς πρὸς τὸ αἴτημα, περὶ καθιερώσεως ὀκταώρου ἐργασίας, εἰς τοὺς σερβιτόρους ἑστιατορίων κλπ. τὸ θέμα τοῦτο, ἔχει παραπεμφθῆ εἰς τὸ παρ’ ἡμῖν Γνωμοδοτικὸν Συμβούλιον παρ’ οὗ ἐρωτᾶται μετὰ τῆς δεούσης προσοχῆς, λόγῳ τῶν δυσχερειῶν, ἃς ἐμφανίζει τὸ ἐν λόγῳ θέμα, ὡς ἐκ τῆς φύσεως τῆς ὑπ’ αὐτῶν προσφερομένης ἐργασίας (μὴ συνεχοῦς) καὶ τοῦ τρόπου ἀμοιβῆς αὐτῶν (ποσοστὸν ἐπὶ τοῦ λογαριασμοῦ τῶν πελατῶν) εἰς τρόπον, ὥστε ἀφ’ ἑνὸς νὰ μὴ ἐπέλθῃ ἀναταραχὴ εἰς τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τῶν ἐν λόγῳ ἐπιχειρήσεων καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ μὴ ὑπάρξῃ πρόσθετος οἰκονομικὴ ἐπιβάρυνσις μὲ τελικὸν ἀποτέλεσμα τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν. Τὸ αἴτημα περὶ καθορισμοῦ τῆς ἀμοιβῆς τῶν σερβιτόρων εἶναι δυνατὸν ν’ ἀντιμετωπισθῇ μόνον κατὰ τὴν διαδικασίαν τοῦ Ν. 3239)1955. Ἤτοι δι’ ὑπογραφῆς κατόπιν διαπραγματεύσεων μετὰ τῶν οἰκείων ἐπαγγελματικῶν ἐργοδοτικῶν ὀργανώσεων σχετικῆς συλλογικῆς συμβάσεως ἐργασίας ἢ δι’ ἀποφάσεως ὑποχρεωτικῆς διαιτησίας. Ἐπὶ τοῦ αἰτήματος μειώσεως τοῦ ὁρίου ἡλικίας διὰ τὴν λόγῳ γήρατος συνταξιοδότησιν παρὰ τοῦ Ι.Κ.Α. τῶν σερβιτόρων καὶ βοηθῶν αὐτῶν γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι τὸ αἴτημα τοῦτο εἶναι συνδεδεμένον μὲ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου θέματος τῆς μειώσεως τοῦ ὁρίου ἡλικίας τῶν ἐπὶ μακρὸν ἀπασχολουμένων εἰς ἰδιαζόντως βαρέα καὶ ἀνθυγιεινὰ ἐπαγγέλματα καὶ ἀφοῦ προηγουμένως ἐξασφαλισθοῦν αἱ ἀπαραίτητοι, πρὸς τοῦτο, οἰκονομικαὶ προϋποθέσεις διὰ τὸ

Ι.Κ.Α.

Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. Μ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ

ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συζητοῦνται αἱ, ἁρμοδιότητος, Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων, ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Αὐγεροπούλου, Σβώλου, Ἡλιοπούλου καὶ Εὐαγγελίδη, ἀναφερομένης εἰς τὰ ἐπιδικασθέντα χρηματικὰ ποσὰ εἰς τοὺς δικαιούχους ἀπαλλοτριωθεισῶν ἐκτάσεων διὰ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ Ἀερολιμένος Ἑλληνικοῦ κλπ., ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§10Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ πρῶτον ἐρώτημά μας, ἀφορᾷ εἰς τὰ ἐπιδικασθέντα χρηματικὰ ποσὰ εἰς τοὺς δικαιούχους τῶν ἐκτάσεων, αἱ ὁποῖαι ἀπηλλοτριώθησαν διὰ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ Ἀεροδρομίου Ἑλληνικοῦ. Τὸ δεύτερον, ἀναφέρεται εἰς τὸ ἐὰν μετὰ τὰς γενομένας ἀπαλλοτριώσεις διὰ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ Ἀερολιμένος ἀπέκτησε τοῦτο τὸν ἀναγκαῖον χῶρον διὰ νὰ καλύψῃ τὴν ὁσημέραι αὐξανομένην ἀεροπορικὴν κίνησίν του καὶ τὰς ἐκ τῆς τεχνικῆς ἐξελίξεως τῶν μεταφορῶν ἀναγκαίας βελτιώσεις. Τρίτον, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζῃ θέμα μεταφορᾶς τοῦ Ἀεροδρομίου Ἑλληνικοῦ εἰς ἑτέραν περιοχὴν διὰ τὴν μεγαλυτέραν ἀνάπτυξιν τούτου. Ἐπὶ τῶν σημείων αὐτῶν, παρακαλοῦμεν, ὅπως μᾶς πληροφορήσῃ ἡ Κυβέρνησις.

§11Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Πέραν τῶν ὅσων εἶπεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, κ. Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω, ὅτι αἱ ἐπιδικασθεῖσαι ἀποζημιώσεις, ἀργοῦν νὰ καταβληθοῦν εἰς τοὺς δικαιούχους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν χάσει τὰ σπίτια των καὶ δὲν ἔχουν τὴν δυνατότητα οὔτε τὸ ἐνοίκιον νὰ καταβάλουν τῶν μισθωμένων οἰκιῶν των. Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ παρακαλῶ ὅπως μᾶς πληροφορήσῃ, ἐὰν καὶ πόσαι ἀποζημιώσεις κατεβλήθησαν καὶ δὴ δι’ ἀπαλλοτριώσεις ἀκινήτων γενομένων πέρυσιν ἢ πρὸ ἑνάμισυ ἔτους.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων, ἔχει τὸν λόγον.

§13Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Διὰ τὴν πληρωμὴν τῶν ἀποζημιώσεων διὰ τὰς γενομένας ἀπαλλοτριώσεις πρὸς ἐπέκτασιν τοῦ Ἀεροδρομίου Ἑλληνικοῦ ἐπεδικάσθησαν χρηματικὰ ποσὰ ἀνερχόμενα εἰς τὸ ποσὸν τῶν 257.000.000 δραχμῶν. Διὰ τὴν κατάληψιν τοῦ ἀπαλλοτριωμένου κτήματος καταβάλλεται ἢ παρακατατίθεται πάντοτε ἡ ἐπιδικασθεῖσα ἀποζημίωσις. Οὐδεμία κατάληψις γίνεται ἐὰν προηγουμένως δὲν καταβληθῇ ἢ παρακατατεθῇ ἡ ὁρισθεῖσα ἀποζημίωσις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ γενικὸν σχέδιον ἀναπτύξεως καὶ βελτιώσεως τοῦ ἐν λόγῳ Ἀεροδρομίου, συνετάγη μὲ προοπτικὴν ἱκανοποιήσεως τῶν ἀναγκῶν τοῦ Ἀεροδρομίου, ὡς αὗται προβλέπονται, κατὰ τὸ 1975. Εἶναι ἐνδεχόμενον, ὡρισμέναι ἐργασίαι καὶ ἐπεκτάσεις, εἰς μικρὰν κλίμακα, διὰ τὴν ὁλοκλήρωσιν τοῦ ὅλου σχεδίου, ν’ ἀπαιτηθοῦν περὶ τὸ 1968, δεδομένου, ὅτι χρειάζονται ἀμέσως. Μετακίνησις τοῦ Ἀεροδρομίου ἐκ τοῦ Ἑλληνικοῦ, εἰς ἄλλον χῶρον, δὲν προβλέπεται. Τὸ θέμα αὐτό, θεωρεῖται κλειστόν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βασιλᾶτος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ πληροφορίας, ἐὰν θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ χορήγησις ἀρωγῆς εἰς κατηγορίας ἰδιοκτητῶν καταστραφεισῶν, ἐκ τῶν σεισμῶν, οἰκοδομῶν, εἰς Ἰονίους Νήσους καὶ Μαγνησίαν.

§15Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὡς εἶναι γνωστόν, κατὰ τὸ 1953 αἱ Ἰόνιοι Νῆσοι, ὑπέστησαν βιβλικὴν καταστροφὴν ἐκ τῶν σεισμῶν. Τὸ 1954, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2933 νόμου ψηφισθέντος τότε, καθωρίσθη ἡ ἀρωγὴ τοῦ Κράτους ὑπὲρ τῶν σεισμοπαθῶν, τῶν ὁποίων αἱ οἰκίαι κατεστράφησαν. Ρητὴ διάταξις τοῦ νόμου ἦτο, ὅτι τῆς σχετικῆς ἀρωγῆς, δικαιοῦνται καὶ οἱ μὴ μονίμως ἐγκατεστημένοι εἰς τὰς Ἰονίους Νήσους καὶ τοῦτο διότι, πλεῖστοι κάτοικοι τῶν Νήσων Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης εὑρίσκονται ἐκτὸς αὐτῶν, ὡς ἐκ τῆς ἐφέσεώς των, πρὸς ἀποδημίαν καὶ ἐκρίθη τότε, ὅτι ἔπρεπε νὰ βοηθηθοῦν καὶ αὐτοί, ὥστε νὰ ἐνισχυθοῦν οἱ κάτοικοι καὶ ἐπιστρέψουν εἰς τὰς κατοικίας των, ἵνα μὴ ἐρημωθοῦν αἱ νῆσοι. Ἀτυχῶς, κατὰ τὸ 1956 ἐπὶ τῆς νέας Κυβερνήσεως τοῦ κ. Καραμανλῆ ἐξεδόθη τὸ Ν. Διάταγμα 3614)56 διὰ τοῦ ὁποίου κατηργήθη ἡ ἀρωγὴ διὰ μὴ μονίμους κατοίκους τῶν Ἰονίων νήσων. Ἡ δαπάνη διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν δὲν θὰ ἦτο σημαντική. Διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων ἡ Κυβέρνησις ἐπέβαλε φορολογίαν ἐπὶ τῆς ζακχάρεως καὶ τῆς βενζίνης, δηλαδή, 6 δραχμὰς κατὰ κιλὸν διὰ τὴν σάκχαριν καὶ 6 δραχμὰς κατὰ κιλὸν εἰς τὴν βενζίνην, ἡ ὁποία ἀνῆλθεν ἐν συνόλῳ εἰς τὰ 1.200 ἑκατομμύρια, ἐτησίως, καὶ 416 ἑκατομμύρια ἐφ’ ἅπαξ, ἐνῷ, τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον θὰ ἀπῃτεῖτο διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων δὲν θὰ ὑπερέβαινε τὰ 300 ἑκατομμύρια. Ἐνῷ δὲ ἔληξεν ἡ στέγασις, ἡ φορολογία ἐξακολουθεῖ ὑφισταμένη ἐπὶ τῆς ζακχάρεως καὶ τῆς βενζίνης. Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἐφ’ ὅσον διὰ τοῦ ἄνω Ν. Διατάγματος ὑπῆρχε πρόβλεψις, ὅτι παρέχεται ἀρωγὴ καὶ εἰς τοὺς μὴ μονίμους κατοίκους τῶν στερουμένων ἰδιοκτήτου στέγης, διατί δὲν ἐχορηγήθη αὕτη; Διατί, καίτοι παρῆλθον 6 ἔτη δὲν ἐξεδόθη τὸ ὑπὸ τῆς παραγράφου 3 τοῦ ὡς ἄνω Ν.Δ. προβλεπόμενον διάταγμα, ὥστε νὰ τύχουν ἀρωγῆς συνταξιοῦχοι, δημόσιοι ὑπάλληλοι καὶ ἄλλοι πτωχοὶ ἄνθρωποι, μὴ κατοικοῦντες μονίμως εἰς τὰς νήσους; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προβληθῇ ὡς δικαιολογία ἡ ἔλλειψις χρήματος, διότι ἡ φορολογία ἐξακολουθεῖ νὰ ὑφίσταται. Πληροφοροῦμαι, δέ, ὅτι ἁρματαγωγὸν μετέβη εἰς τὰς νήσους καὶ παρέλαβε ὅλα τὰ ὑλικά, τὰ ὁποῖα εἶχον εἰσαχθῆ ἄνευ δασμοῦ διὰ τὴν στέγασιν τῶν κατοίκων καὶ τὰ μετέφερεν ἀλλαχοῦ. Κύριε Ὑπουργέ, αἰσθάνονται οἱ σεισμόπληκτοι πικρίαν βαθυτάτην, διότι, ἐνῷ ὑπάρχουν τὰ μέσα, δὲν ἐνισχύονται διὰ τὴν στέγασίν των, ἄφθονα δὲ χρήματα σπαταλῶνται διὰ τὴν κατασκευὴν πολυτελῶν καὶ ἀσκόπων ἔργων, ὡς τὰ ἔργα Ὁμονοίας, Πάρνηθος, Δέλτα Φαλήρου. Ἀναμένω ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν.

§16Α. ΘΕΟΔΟΣΙΑΔΗΣ. (Ὑφ. Οἰκισμοῦ). Εἶναι ἀληθές, κ. συνάδελφοι, ὅτι διὰ τοῦ Ν.Δ. 2933)54 καθωρίσθη χορήγησις ἀρωγῆς καὶ εἰς τοὺς κατοίκους τῶν σεισμοπλήκτων νήσων, καὶ τοῦτο, ὅπως προηγουμένως εἴπατε, διὰ νὰ ἐπανέλθουν οἱ κάτοικοι, οἱ ὁποῖοι, ἐκ τῶν σεισμῶν, ὑπέστησαν μίαν φοβίαν καὶ νὰ μὴ ἐμφανισθῇ φυγὴ τῶν κατοίκων ἐκ τῶν νήσων τούτων. Δυστυχῶς, ἐγένετο κατάχρησις τοῦ χορηγηθέντος δικαιώματος εἰς μέγαν βαθμὸν καὶ ὅταν πλέον τὸ πρόγραμμα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν σεισμοπλήκτων ἰδιοκτητῶν ἔφθασε πλέον εἰς τὸ τέρμα, κατασκευασθεισῶν 33.000 περίπου κατοικιῶν, τότε ἐψηφίσθη τὸ Ν. Διάταγμα, τὸ ὁποῖον, προηγουμένως, ἀνεφέρατε, 3614)56, τὸ ὁποῖον εἰς τὴν πρώτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου 11 ἀπαγορεύει, πλέον, τὴν συνέχισιν χορηγήσεως ἀρωγῆς εἰς τοὺς μὴ μονίμους κατοίκους τῶν σεισμοπλήκτων νήσων. Παρὰ ταῦτα, ἡ τρίτη παράγραφος τοῦ ὡς ἄνω ἄρθρου ἔδιδε τὴν δυνατότητα, ὅπως προηγουμένως ἀνεφέρατε, χορηγήσεως ἀρωγῆς καὶ εἰς τοὺς μὴ μονίμους κατοίκους τῶν σεισμοπλήκτων νήσων, τοὺς στερουμένους ἰδιοκτησίας ἁπανταχοῦ τῆς Ἑλλάδος. Λέγετε, ὅτι τὸ διάταγμα, τὸ προβλεπόμενον διὰ τῆς παραγράφου ταύτης, δὲν ἐξεδόθη, ἂν καὶ παρῆλθεν ἀρκετὸν χρονικὸν διάστημα.

§17Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἐξαετία.

§18Α. ΘΕΟΔΟΣΙΑΔΗΣ. (Ὑφ. Οἰκισμοῦ). Εἶναι ἀληθὲς καὶ συμφωνῶ μαζί σας, ὅτι ὡρισμέναι κατηγορίαι ἐκ Κεφαλληνίας καταγομένων Ἑλλήνων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι στεροῦνται ἰδιοκτησίας, θὰ πρέπει νὰ τύχωσι τῆς ἀρωγῆς, ὅπως εἶναι οἱ ναυτιλόμενοι, οἱ συνταξιοῦχοι ἢ ἄλλη τίς κατηγορία, ἡ ὁποία θὰ πρέπει νὰ τύχῃ τῆς ἀρωγῆς διὰ νὰ ἀποκτήσῃ μίαν στέγην. Δὲν εἶναι, ὅμως, δυνατὸν νὰ τύχωσιν ἀρωγῆς καὶ νὰ ἀποκτήσουν στέγην, δαπάναις τοῦ Κράτους πολῖται καταγόμενοι ἐκ Κεφαλληνίας, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ χρησιμοποιοῦν αὐτὴν ὡς θέρετρον καὶ οἱ ὁποῖοι, κατὰ τεκμήριον, εἶναι ἄνθρωποι εὔποροι. Μελετῶ τὸ θέμα, κ. συνάδελφοι, ὥστε νὰ ἱκανοποιήσω τὴν ἐπιθυμίαν σας, διὰ τῆς ἐκδόσεως Β. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον θὰ δικαιώνῃ τὴν κατηγορίαν αὐτὴν τῶν ἐκ σεισμοπλήκτων νήσων καταγομένων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι στεροῦνται ἰδιοκτησίας ἁπανταχοῦ τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐλπίζω, ὅτι πολὺ συντόμως θὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς ἐνημερώσω ἐπὶ τῆς ἀποφάσεώς μου, ἀφοῦ προηγουμένως συνεννοηθῶ μὲ τοὺς οἰκονομικοὺς Ὑπουργούς. Ὅσον ἀφορᾶ τὸ θέμα τῆς φορολογίας, τὸ ὁποῖον ἐθίξατε, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἡ ἐπιβληθεῖσα φορολογία δὲν ἀφεώρα μόνον εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῶν πληγέντων ἐκ τῶν σεισμῶν Ἰονίων Νήσων, ἀλλ’ ἐπεβλήθη, διότι, παραλλήλως, ἤθελε νὰ ἐπουλώσῃ καὶ ἄλλας ἀνάγκας τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἐν συνεχείᾳ καὶ οἱ παθόντες ἐκ τῶν σεισμῶν τῆς Μαγνησίας καὶ Βόλου ἐνισχύθησαν διὰ τῶν πόρων τῶν εἰσπραχθέντων ἐκ τῆς φορολογίας τῆς ζακχάρεως καὶ τῶν ὑγρῶν καυσίμων. Ἐλπίζω, ἐντὸς μικροῦ χρονικοῦ διαστήματος, ἀφ’ οὗ μελετήσω τὴν κατάστασιν, διότι εἶμαι καινούργιος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, θὰ εὑρεθῶ, ἴσως, εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ ἱκανοποιήσω τὴν ἐπιθυμίαν σας, ὡς καὶ τὴν ἐπιθυμίαν τῶν συμπολιτῶν σας, οἱ ὁποῖοι δὲν διαμένουν μονίμως εἰς τὴν γενέτειράν των.

§19Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κρατῶ τὴν ὑπόσχεσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τὸν εὐχαριστῶ προκαταβολικῶς, ὅτι θὰ ἐπιμεληθῇ τῆς ἐκδόσεως τοῦ διατάγματος. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν βαρυτάτην φορολογίαν, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ἀκόμη ὁ Ἑλληνικὸς λαός, χάριν τῶν σεισμοπλήκτων, θέτω ὑπ’ ὄψει του τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ σχετικοῦ σχεδίου νόμου περὶ ἐπιβολῆς φορολογίας ὑπὲρ τῶν σεισμοπλήκτων Βόλου–Μαγνησίας. Ἔκτοτε ἔληξεν ἡ ἀποκατάστασις καὶ ἡ στέγασις τῶν σεισμοπλήκτων Βόλου, Μαγνησίας καὶ τῶν Ἰονίων Νήσων καὶ ἐν τούτοις ἐξακολουθεῖ ὑφισταμένη ἡ βαρυτάτη φορολογία. Τὸ διάταγμα δέ, τὸ ὁποῖον θὰ ἐκδώσητε, θὰ ἐκδοθῇ βάσει τῆς 3ης παραγράφου τοῦ σχετικοῦ Ν. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον λέγει: «Διὰ Β. Διατάγματος ἐκδοθησομένου... (ἀναγινώσκει)...». Ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι εἰς οὐδεμίαν γωνίαν τῆς Ἑλλάδος ἔχουν κτῆμα ἢ οἰκοδομὴν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι πλούσιοι — δὲν συνηγοροῦμεν ἡμεῖς ὑπὲρ τῶν πλουσίων — καίτοι, ἐφ’ ὅσον εἶχον οἰκίας καὶ κατεστράφησαν αὗται ἐκ τῶν σεισμῶν καὶ ὁ νόμος ἦτο γενικώτερος, δὲν ὑπάρχει δικαιολογία ὅπως στερηθοῦν οὗτοι τῆς ἀρωγῆς. Ὁ δὲ ἰσχυρισμός, ὅτι ἔγιναν καταχρήσεις ἀφορᾶ τὴν Κυβέρνησιν τὴν τότε, ἡ ὁποία ἦτο πάλιν τοῦ κ. Καραμανλῆ, καὶ ἡ ὁποία χαριζομένη εἰς τοὺς τότε κυβερνητικοὺς βουλευτάς, ἐπέτρεψε, πραγματικῶς, μικράς τινας καταχρήσεις εἰς βάρος τῶν ἄλλων. Συνεπῶς, ἀναμένω τὴν ταχεῖαν ἔκδοσιν τοῦ διατάγματος πρὸς ἱκανοποίησιν κεκτημένου δικαιώματος.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας ἐπὶ τῶν ἀναφο-

ρῶν καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§21Η. ΗΛΙΟΥ. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 12ης Ἰανουαρίου ἐτέθη τὸ ζήτημα ἐν σχέσει πρὸς τὰς δύο προτάσεις παραπομπῆς Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα ἐνώπιον εἰδικοῦ δικαστηρίου κατὰ τὸν νόμον «περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν», πρὸ τῆς ἀναλήψεως τῆς Κυβερνήσεως, ἔδει νὰ καταχωρηθοῦν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων καὶ ὑπεγραμμίσθη, ἐκ μέρους τῆς τότε παρούσης Ἀντιπολιτεύσεως, δηλαδή, τῆς παρατάξεώς μας, ἡ ἀνάγκη τῆς ἐπισπεύσεως τῆς συζητήσεως. Κατόπιν τούτου εἴπατε, κ. Πρόεδρε, καὶ σεῖς καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐὰν συναινέσωμεν εἰς ἀναβολήν...

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον τὴν λέξιν «ἀναβολή».

§23Η. ΗΛΙΟΥ. ... εἰς ἀναβολήν, βεβαίως θὰ ἔλθουν, ἔστω καὶ ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεων αἱ δύο προτάσεις. Ἑπομένως, ζητοῦμεν τὴν ἀναβολὴν αὐτῶν τῶν ἐπερωτήσεων τῆς παρατάξεώς μας. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 3 δὲν ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν τίποτε, ἀλλὰ ἐπὶ τῶν ὑπολοίπων ζητοῦμεν τὴν ἀναβολήν.

§24Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντ. Κυβ.). Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Δ.Α. νὰ ἐνθυμηθῇ καλύτερον τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Δὲν ἰσχυρίσθην, ὅτι θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἁπλῆ ἀναβολή, ἀλλὰ εἶπα νὰ συνεννοηθοῦν οἱ διατυπώσαντες ἐπερωτήσεις καὶ νὰ ἀποφασίσουν ὅπως ἀποσύρουν τὰς ἐπερωτήσεις των. Δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς τὰς λέξεις, αἱ ὁποῖαι ἐχρησιμοποιήθησαν, αὐτή, ὅμως, εἶναι ἡ κυβερνητικὴ ἄποψις, τὴν ὁποίαν διετύπωσα καὶ νομίζω, ὅτι ἀσχέτως τοῦ πῶς ἔχει διατυπωθῆ εἰς τὰ πρακτικά, θὰ πρέπει αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ λάβωμεν ἀπόφασιν. Ἡ θέσις ἡ κυβερνητικὴ εἶναι, ὅτι πρέπει νὰ ἀποσυρθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι προηγοῦνται τῆς προτάσεως ἢ μᾶλλον τῶν δύο προτάσεων παραπομπῆς μελῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα εἰς εἰδικὸν δικαστήριον καὶ μόνον εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν θὰ ἀποσυρθοῦν, ἔρχεται ἡ σειρὰ τῶν δύο αὐτῶν προτάσεων.

§25Η. ΗΛΙΟΥ. Μάλιστα, κ. Πρόεδρε, ἡμεῖς τὰς ἀποσύρομεν.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφονται, δηλαδή, καὶ θὰ ἐπανεγγραφοῦν αὔριον.

§27Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἀποτελέσωμεν ἐμπόδιον εἰς τὴν πρόοδον τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως τῆς παραπομπῆς εἰς εἰδικὸν δικαστήριον, ἀλλὰ ὁμολογῶ, ὅτι καὶ ἐγὼ εἶχα τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι δυνάμεθα νὰ ἀποφασίσωμεν καὶ ἀπεφασίσαμεν τὴν ἀναβολὴν τῆς ἰδικῆς μας ἐπερωτήσεως, ὄχι τὴν διαγραφήν. Ἐν πάσῃ, ὅμως, περιπτώσει, ἐὰν πρόκειται, διότι τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν ἔχει καὶ σειρὰν ὅλην ἐπερωτήσεων, νὰ μὴ χρονίσῃ ἐπὶ πολὺ μακρὸν διάστημα αὐτὴ ἡ συζήτησις, καὶ νὰ τερματισθῇ ἐντὸς εὐλόγου χρόνου, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις, ἐὰν ἐπιμείνῃ ἡ Κυβέρνησις, νὰ τὰς ἀποσύρωμεν καὶ νὰ τὰς φέρωμεν μὲ νέαν ἐγγραφήν.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δύνασθε νὰ τὰς ἐπανεγγράψετε αὔριον.

§29Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν εἰδικήν μου ἐπερώτησιν δὲν εἶναι ἐδῶ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ συνεπῶς θὰ ἀνεβάλετο ἀναγκαίως.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα συνεπῶς εἰς τὴν συζήτησιν τῆς πρώτης προτάσεως περὶ παραπομπῆς τοῦ Προέδρου τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως στρατηγοῦ κ. Δόβα καὶ ὡρισμένων Ὑπουργῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως εἰς εἰδικὸν δικαστήριον, νομίζω δέ, ὅτι καὶ ἡ δευτέρα θὰ συγχωνευθῇ ἢ μᾶλλον θὰ συζητηθῇ. Παρακαλῶ, κ. βουλευταί, νὰ ἐγγραφῆτε, κατὰ Κόμματα, ὅσοι θέλετε νὰ ὁμιλήσετε ἐπὶ τῆς προτάσεως, διὰ νὰ μὴ δημιουργοῦνται παράπονα. Ὁ πρῶτος ὑπογράφων νομίζω, ὅτι εἶσθε σεῖς, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καί, συνεπῶς, ἐὰν ἐπιθυμῆτε, δύνασθε νὰ ὁμιλήσητε.

§31Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁ κ. Μπακόπουλος θὰ ὁμιλήσῃ πρῶτος.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μπακόπουλος ἔχει τὸν λόγον. Κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα, ὄχι διὰ τὸ παρόν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ μέλλον, αἱ ὑπογραφαὶ τῶν βουλευτῶν ἀπαιτοῦνται, διὰ νὰ νομιμοποιῆται ἡ ὑποβολή, θὰ ἔλεγα διὰ τὸ τύποις καὶ παραδεκτὸν τῆς προτάσεως. Μάλιστα, δι’ ὡρισμένας περιπτώσεις, πλὴν τῆς περιπτώσεως ἐνστάσεως ἀπαρτίας, δίδεται ἡ ἑρμηνεία, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ εἶναι καὶ παρὼν ὁ ὑπογράφων. Συνεπῶς, ἡ ὑπογραφὴ τῆς προτάσεως δὲν παρέχει δικαίωμα προτεραιότητος, διὰ τὸν θέλοντα νὰ ὁμιλήσῃ. Θὰ ζητήσῃ τὸν λόγον καὶ θὰ ἐγγραφῇ. Δὲν τὸ λέγω διὰ σήμερον, οὔτε δημιουργῶ θέμα, ἰσχύει πάντοτε. Κύριε Μπακόπουλε, μολονότι γνωρίζω, ὅτι εἶσθε οὐχὶ ἁπλῶς νομομαθής, ἀλλ’ ἔμφρων νομομαθὴς καὶ δὲν χρειάζεται νὰ γίνῃ ὑπόμνησις εἰς ὑμᾶς, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ἡ Βουλὴ σήμερον συνεδριάζει ὡς δικαστήριον καὶ συνεπῶς θὰ περιορισθῶμεν εἰς τὰ θέματα τῶν δύο προτάσεων, τὰ ἀφορῶντα τὴν παραπομπὴν τεσσάρων προσώπων εἰς εἰδικὸν δικαστήριον. Δι’ ὑμᾶς δὲν χρειάζεται ἡ σύστασις αὐτή, κ. Μπακόπουλε, ζητῶ, ὅμως, τὴν συνδρομὴν σας, ἵνα διὰ τῆς ἀγορεύσεώς σας δώσητε τὸ παράδειγμα.

§33Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, κ. Πρόεδρε.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε τὸν λόγον, κ. Μπακόπουλε.

§35Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος τῶν ἐγγραφέντων νὰ ὁμιλήσουν, διὰ νὰ γνωρίζωμεν ποία εἶναι ἡ σειρά.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον δὲν ἀδικεῖ κανένα. Μὴ ἀνησυχῆτε, οὔτε ἔχει προτιμήσεις, οὔτε παραβιάζει τὸ καθῆκον του, ἄλλως τε, ὁ ἀντίλογος ἔρχεται μὲ τὴν σειράν του καί, βεβαίως, θὰ ὑπάρξῃ καὶ ἀντίλογος κατ’ ἐναλλαγήν.

§37Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὴν Βουλήν, πρότασιν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου περὶ παραπομπῆς εἰς τὸ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος προβλεπόμενον εἰδικὸν δικαστήριον τεσσάρων Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα. Ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν κατὰ τὰς τελευταίας πέντε ἡμέρας, ἀποτελεῖ πράγματι, μίαν προεισαγωγὴν εἰς τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον καλεῖται ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ σήμερον καὶ μέχρι πέρατος τοῦ συγκεκριμένου πλέον θέματος. Ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ ἴδιον. Τὰ δύο θέματα εἶναι συγγενῆ, ἀλλὰ δὲν ταυτίζονται. Βεβαίως καὶ τὸ θέμα τῆς προτάσεως περὶ παραπομπῆς εἰς τὸ εἰδικὸν δικαστήριον τῶν Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα, δὲν στηρίζεται ξηρῶς εἰς νομικὰς διατυπώσεις, εἰς τὸ ξηρὸν γράμμα παραβάσεως τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἐνέχει, καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως, μεγάλην πολιτικὴν εὔνοιαν, μεγάλην πολιτικὴν σημασίαν. Καὶ ἤδη εἰς τὸ καθ’ ἑαυτὸ θέμα: Κύριοι βουλευταί, ἡ δίωξις τῶν Ὑπουργῶν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἄρθρου 80 τοῦ Συντάγματος, στηρίζεται εἰς δύο παλαιοὺς νόμους, χρονολογουμένους ἀπὸ τοῦ 1876 καὶ 1877. Εἶναι οἱ νόμοι ΦΧΣΤ τοῦ 1876, ὅπως ἐτροποποιήθη ἀπὸ τὸν νόμον ΧΕ τοῦ 1877. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τῆς βασικῆς διατάξεως τῶν δύο τούτων νόμων, διότι ἡ βασικὴ αὐτὴ διάταξις ἀποτελεῖ τὸ βάθρον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου στηρίζεται ἀπὸ ἀπόψεως καθαρῶς νομικῆς, ἡ πρότασις παραπομπῆς εἰς τὸ δικαστήριον τὸ προβλεπόμενον ὑπὸ τῶν νόμων τούτων τῶν περὶ ὧν πρόκειται κατηγορουμένων Ὑπουργῶν. Οἱ νόμοι αὐτοὶ ὁρίζουν, ὅτι ἐνώπιον τοῦ κατὰ τὸ Σύνταγμα εἰδικοῦ δικαστηρίου κατηγορεῖται ὁ Ὑπουργὸς καὶ ἡ πρότασις παραπομπῆς ἀποτελεῖ τὴν κατηγορίαν, εἶναι ἡ μήνυσις, εἶναι ἡ καταγγελία. Ἡ πρότασις τὴν ὁποίαν ἡ Ἕνωσις Κέντρου ὑπέβαλεν εἰς τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς ἔχει οὕτω: «....... (ἀναγινώσκει).......». Καὶ ἀπομένει δι’ ὀλίγων νὰ σημειώσω ἐνώπιον ὑμῶν, ὡς δικαστῶν πλέον, εἰς τί συνίσταται ἡ παράβασις τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ εἰς τί συνίσταται ἡ βλάβη οὐσιώδους συμφέροντος τοῦ Κράτους. Σημειωτέον, ὅτι ὁ νόμος δὲν ἀπαιτεῖ βλάβην οἰκονομικοῦ συμφέροντος τοῦ Κράτους, μόνον. Ἔργον τοῦ δικαστηρίου εἶναι νὰ κρίνῃ ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ἐκ τῆς κατηγορουμένης πράξεως ἐπῆλθεν βλάβη οὐσιώδους συμφέροντος τοῦ Κράτους.

§38Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Αὐτὸ προκύπτει ἀπὸ τὸν νόμον;

§39Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅπου ὁ νόμος δὲν διακρίνει, ὁ δικαστὴς δὲν διακρίνει. Ἰδοὺ ἡ ἀπάντησις. Ὅπου αἱ γενικαὶ ἀρχαὶ τοῦ δικαίου καὶ ἡ φύσις τοῦ ἑρμηνευομένου νόμου δὲν ἐπιβάλλουν στενὴν ἑρμηνείαν, ἐπιτρέπεται καὶ εὐρυτέρα ἑρμηνεία. Δὲν γνωρίζω, ὅμως, οὐδένα ἑρμηνευτικὸν κανόνα, ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιβάλλῃ στενωτέραν ἑρμηνείαν ἀπὸ ἐκείνην, ἡ ὁποία συνάγεται ἐξ αὐτῆς τῆς γραμματικῆς ἑρμηνείας τοῦ νόμου καὶ συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον ὁ νόμος λέγει νὰ ἐπῆλθε βλάβη εἰς οὐσιώδη συμφέροντα τοῦ Κράτους, χωρὶς νὰ καθορίζῃ στενῶς οἰκονομικὰ συμφέροντα, ὁ ἑρμηνευτὴς δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ στενεύσῃ τὴν ἑρμηνείαν καὶ νὰ δεχθῇ μόνον οἰκονομικὰ συμφέροντα. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις. Εἰς τί, κύριοι, συνίσταται ἡ παράβασις τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου; Κατηγοροῦμεν τούς, καθ’ ἣν ἀπευθύνεται ἡ κατηγορία, ὅτι παρεβίασαν τὸ ἄρθρον 4 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον κατοχυρώνει τὴν ἀτομικὴν ἐλευθερίαν τῶν πολιτῶν. Κατηγοροῦμεν, ὅτι παρεβίασαν τὸ ἄρθρον 66 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον καθιερώνει τὴν προστασίαν τῆς μυστικότητος τῆς ψηφοφορίας κατὰ τὰς ἐκλογάς. Κατηγοροῦμεν τοὺς περὶ ὧν πρόκειται Ὑπουργοὺς διὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρ. 149 παρ. 10 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλει εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ δίδῃ εἰς τὴν δημοσιότητα, γενικῶς καὶ εἰς τὰ Κόμματα, τὰ ὁποῖα μετέχουν τῶν ἐκλογῶν, τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ τὰς καταστάσεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ στρατιωτικῶν. Κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν Δόβα καὶ διὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 110 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, τὸ ὁποῖον εἰς ἐκτέλεσιν τοῦ ἄρθρ. 66 τοῦ Συντάγματος κατοχυρώνει καὶ αὐτὸ τὴν μυστικότητα τῆς ψηφοφορίας, διότι ἐπιβάλλει εἰς τὸν ἐκλογέα, ὅταν εἰσέλθῃ εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα, πρῶτον νὰ ἀποσυρθῇ εἰς τὸν ἰδιαίτερον χῶρον διὰ νὰ ἐκλέξῃ τὸ ψηφοδέλτιον τῆς προτιμήσεώς του καὶ νὰ τὸ θέσῃ ἐντὸς τοῦ φακέλλου καὶ δεύτερον, νὰ παραδώσῃ εἰς τὴν Ἐφορευτικὴν Ἐπιτροπὴν τὸν φάκελλον ἐσφραγισμένον, διότι μόνον οὕτω ὁ νομοθέτης ἐνόμισεν, ὅτι ἐξασφαλίζεται ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ ἄρθρου 66 τοῦ Συντάγματος. Καὶ τὸ Ἐκλογοδικεῖον δι’ ἀποφάσεώς του ἐδέχθη, ὅτι ὁ νομοθέτης, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατάρτισιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, δὲν δύναται νὰ παραβῇ τρεῖς διατάξεις τοῦ Συντάγματος. Τὴν γενικότητα, τὴν μυστικότητα καὶ τὸ ἄλλο, τὸ ὁποῖον ὁρίζει τὸ ἄρθρ. 66 τοῦ Συντάγματος. Συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον παρεβιάσθησαν τὰ ἄρθρα αὐτὰ τοῦ Συντάγματος καὶ τὰ ἄρθρα αὐτὰ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, εὐσταθεῖ ἡ κατηγορία. Κύριοι βουλευταί, τὰ στοιχεῖα εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζομεν τὴν κατηγορίαν μας εἶναι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις Δόβα ἐπιλήσμων γενομένη τῆς ἐμπιστοσύνης, τὴν ὁποίαν ὁ πολιτικὸς κόσμος καὶ ἡμεῖς ἐπεδείξαμεν, ἐμπιστοσύνης κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνεμέναμεν, μίαν ἀμερόληπτον διεύθυνσιν ἐξέθεσε καὶ τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ Βασιλέως καὶ τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ πολιτικοῦ κόσμου πρὸς αὐτὴν καὶ ἐγένετο ὄργανον τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸν ἀθέμιτον αὐτὸν πολιτικὸν σκοπόν, ὑπηρέτης, τοῦ ὁποίου ἐτάχθη, παρεῖδε καὶ τὸ Σύνταγμα καὶ τὸν ἐκλογικὸν νόμον. Τὶ ἔκαμε; Μετεχειρίσθη ὡς ὄργανον ὅλον τὸν κρατικὸν μηχανισμὸν ὁπουδήποτε καὶ ἂν τὸν συνήντα. Κυρίως τὸν στρατὸν καὶ τὴν χωροφυλακήν. Κύριοι βουλευταί, ἐνθυμεῖσθε ὅλοι, ὅτι εἰς τὸ πολιτικὸν γραφεῖον τοῦ κ. Καραμανλῆ, ὡς Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ πρὸ τῆς ἀναλήψεως τῆς Κυβερνητικῆς ἐξουσίας ἀπὸ τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν Δόβα, ὑπηρέτει ὡς διευθυντὴς τοῦ γραφείου, δὲν γνωρίζω ποῖον ἀκριβῶς ὑψηλὸν τίτλον εἶχε νομικῶς, πάντως εἶχε τὸν ὑψηλότατον κομματικὸν τίτλον, τοῦ νὰ εἶναι ὁ ἀπόλυτος ἄρχων τῆς κομματικῆς μηχανῆς καὶ τῶν κομματικῶν συμφερόντων τῆς Ε.Ρ.Ε., ὁ ταξίαρχος κ. Βέρρος καὶ ἐπειδὴ δρᾶσις, εἰς τὴν θέσιν ἐκείνην, καθ’ ὅλα τὰ μακρὰ ἔτη, κατὰ τὰ ὁποῖα ὑπηρέτει ἐκεῖ, ἦτο αὐστηρῶς κομματικὴ καὶ ἑπομένως, ἀσυμβίβαστος διὰ τὴν ἀμερόληπτον διεξαγωγὴν ἐκλογῆς, ἐζητήθη παρ’ ἡμῶν ἡ ἀπομάκρυνσίς του ἀπὸ τὴν θέσιν ἐκείνην. Καὶ ὁ στρατηγὸς Δόβας ἐπιφανειακῶς ἐφάνη πρόθυμος νὰ τὸν ἀπομακρύνῃ. Τὸν ἀπεμάκρυνε καὶ τὸν ἐτοποθέτησε εἰς τὸ Γ.Ε.Σ. πλησίον τοῦ κ. Καρδαμάκη, ὡς βοηθὸν τοῦ τάδε γραφείου, τὸ ὁποῖον διηυθύνετο ἀπὸ μόνιμον συνταγματάρχην καὶ ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἐξεπορεύοντο ὅλα τὰ νήματα τῆς κομματικῆς ἐνεργείας, ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Γενικοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου. Ὁ κ. Βέρρος φέρει τὸν βαθμὸν ταξιάρχου, ἔφεδρος ἐκ μονίμων καὶ καταδέχεται νὰ ὑπηρετήσῃ εἰς γραφεῖον διευθυνόμενον ἀπὸ συνταγματάρχην. Ἀφήνω μόνοι σας νὰ κρίνητε τὴν ἀξιοπρέπειάν του καὶ τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ἐδέχθη νὰ ὑπηρετήσῃ εἰς τὴν θέσιν αὐτήν. Δὲν ἦτο κανεὶς ἄλλος παρὰ ὁ συντονισμὸς μὲ τὸν συνταγματάρχην προϊστάμενόν του, τῶν κομματικῶν ἐπιδιώξεων διὰ τὴν κατίσχυσιν τῆς Ε.Ρ.Ε. Κύριοι βουλευταί, δὲν σταματᾷ τὸ πρᾶγμα ἐκεῖ, εἶναι, ὅμως, χαρακτηριστικὸν τῆς νοοτροπίας τοῦ κ. Δόβα. Δὲν ἐσεβάσθη τὸν κ. ἀρχηγὸν τοῦ Κέντρου, εἰς τὸν ὁποῖον ἔδωσε τὴν ὑπόσχεσιν, ὅτι θὰ ἀπομακρυνθῇ ἀπὸ τὴν ἐνεργὸν δρᾶσιν ὁ ὕποπτος κομματικῶν ἐνεργειῶν ταξίαρχος κ. Βέρρος, δὲν ἐσεβάσθη καὶ τὸν ἑαυτόν του, καὶ ἐκτίθεται εἰς τὴν μομφήν, ὅτι ἐπέτρεψε εἰς τὸν ἑαυτόν του τιμημένον ἀντιστράτηγον....................

§40Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ἠμπορῶ νὰ κάμω μίαν διακοπήν; Μήπως σφάλλετε εἰς τὴν πληροφορίαν σας; Ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς: Ὁ κ. Δόβας ἠμποροῦσε κάλλιστα, ὅπως τοῦ εἴπατε, νὰ ἀπαλλαγῇ τοῦ ταξιάρχου κ. Βέρρου καὶ νὰ ἔθετε τοῦτον εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ΓΕΣ. Αὐτὴ εἶναι μία διαδικασία. Ὅταν κάποιος φύγῃ ἀπὸ μίαν θέσιν, δὲν ὁρίζεται ἄλλη θέσις ἀντίστοιχος τοῦ βαθμοῦ, ἀλλὰ διὰ ὡρισμένην περίοδον θὰ εὑρίσκεται ἐν ἀναμονῇ λήψεως τῆς διαταγῆς, ἢ ὁριστικῆς τοποθετήσεώς του. Ἡ τοποθέτησίς του, ἐνδεχομένως, εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε. Σ., δὲν εἶχε σημασίαν ἀναλήψεως μιᾶς εἰδικῆς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ εἶναι μία ἀπόσπασις, μία διαδικαστικὴ τρόπον τινὰ ἀπόσπασις εἰς τὴν θέσιν αὐτήν, μέχρι, ἐπαναλαμβάνω, ὁριστικῆς τοποθετήσεώς του. Δὲν ὑπάρχει δὲ καμμία μείωσις λόγῳ τῆς διαφορᾶς βαθμοῦ μεταξὺ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ γραφείου καὶ τοῦ τοποθετουμένου προσωρινῶς ἐκεῖ ἀξιωματικοῦ, δεδομένου, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἀναλάβῃ ὑπεύθυνα καθήκοντα.

§41Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἀνεσκευάσατε τίποτε ἀπὸ ὅσα εἶπα. Τοὐναντίον, τὰ ἐνισχύσατε. Αὐτὸ εἶπα καὶ ἐγώ.

§42Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Δίδομεν διαφορετικὴν ἑρμηνείαν. Ἐγώ, νομίζω, ὅτι διαδικαστικῶς δὲν ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ τίποτε ἄλλο τὸ ὀρθότερο. Ἐσεῖς αὐτὸ τὸ ἀποδίδετε εἰς πρόθεσιν δημιουργίας ὡρισμένων ὑπόπτων πραγμάτων.

§43Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν λέγετε τίποτε διαφορετικὸν ἀπὸ ὅ,τι λέγω ἐγώ. Βεβαίως, ἠμποροῦσε νὰ τὸν τοποθετήσῃ ἐκεῖ προσωρινῶς, δηλαδή, μέχρι τῶν ἐκλογῶν, ἀλλὰ ἐδιάλεξε καὶ τὸν ἐτοποθέτησεν ἐκεῖ προσωρινῶς, δηλαδή, μέχρι τῶν ἐκλογῶν.

§44Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ἐφ’ ὅσον ἦτο ἀξιωματικὸς ξηρᾶς, ἡ προσωρινὴ τοποθέτησίς του ἦτο εἰς τὸ Γ.Ε.Σ., παρὰ τῷ Ἀρχηγῷ τοῦ Ἐπιτελείου. Ἐκεῖ ἐπρόκειτο ὑπὸ συμβουλίου, τὸ ὁποῖον λειτουργεῖ εἰς τὸ Γ.Ε.Σ. νὰ γίνῃ ὁριστικὴ τοποθέτησις. Μέχρις ὅτου γίνῃ αὐτό, αὐτὴ ἦτο ἡ μόνη ἐνδεδειγμένη θέσις εἰς τὴν ὁποίαν ἠμποροῦσε νὰ τοποθετηθῇ ὁ κ. Βέρρος.

§45Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζω πολὺ καλά, ὅτι ἠδύνατο ὁ κ. Δόβας, νὰ τὸν διαθέσῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἀντὶ εἰδικῆς τοποθετήσεως.

§46Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ στὸ σπίτι του ἠμποροῦσε νὰ τὸν τοποθετήσῃ.

§47Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ λέγω, ἀκριβῶς, αὐτὴ εἶναι ἡ κατηγορία μας, ὅτι τὸν ἐτοποθέτησε μέχρι τῶν ἐκλογῶν ἐκεῖ, ὅπου τοὺς ἐχρειάζετο κομματικῶς, διότι ἂν νικοῦσε τὸ Κόμμα τοῦ Κέντρου, ὁ κ. Βέρρος θὰ ἐπήγαινε στὸ σπίτι του, ἂν νικοῦσεν ἡ Ε.Ρ.Ε. θὰ ἐπανήρχετο ἐκεῖ, ὅπου ἦτο. Ἕνα καὶ ἕνα κάνουν δύο, οὔτε 1½, οὔτε 2½.

§48Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων, θὰ ἤθελα νὰ διευκρινίσω τὰ ἑξῆς: Ὅταν ἕνας ἀξιωματικὸς τίθεται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργείου, ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι τοποθετεῖται εἴς τι ἰδιαίτερον γραφεῖον τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου. Οἱ τοποθετούμενοι εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον τῶν τριῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων ἀξιωματικοί, εἰς τὴν διάθεσιν, τοποθετοῦνται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου, ὄχι τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου, καὶ εἰδικώτερα, ὑπάγονται εἰς τὸν δεύτερον κλάδον. Ἑπομένως, κακῶς ἐθεωρήθη, ὅτι ἐτοποθετήθη παρὰ τῷ Ἀρχηγῷ. Ὑπῆρχε διαταγὴ διὰ νὰ τοποθετηθῇ παρὰ τῷ Ἀρχηγῷ, δὲν ἦτο αὐτόματος ἡ τοποθέτησίς του ἐκεῖ.

§49Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ὡρισμένοι ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι, ἐνδεχομένως, πρόκειται νὰ ὑποστοῦν μίαν μεταβολήν, εἴτε μεταβοῦν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, δὲν τίθενται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου, καὶ ὅταν εἶναι ἀνώτατοι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γεν. Ἐπιτελείου Στρατοῦ;

§50Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§51Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Δὲν εἶναι δυνατόν, θὰ πρέπει καὶ αὐτοὶ νὰ παρουσιάζωνται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τους καὶ θὰ πρέπει νὰ ἐλέγχωνται καὶ ἠμπορεῖ νὰ παρουσιάζωνται εἰς τὸν βʹ κλάδον εἰς τὸν Ἀντισυνταγματάρχην ἢ εἰς τὸν ταγματάρχην ἑνὸς τμήματος, ἀλλὰ θὰ πρέπει νὰ εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ γραφείου τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ. Ε.Σ. Ἔτσι, νομίζω, ὅτι ἰσχύει εἰς ἡμᾶς. Δὲν ξεύρω, ἐὰν εἰς τὸ Ναυτικὸν γίνεται διαφορετικά.

§52Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Καὶ ὑμεῖς καὶ ἐγὼ ἔχομεν ἀρκετὰ ἔτη ποὺ ἐφύγαμεν ἀπὸ τὸν στρατόν, ἀλλὰ αἱ διατάξεις παραμένουν αἱ ἴδιαι. Ἡ τοποθέτησις εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Α, Β, Γ, Ὑπουργείου, ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι τίθεται πάντοτε εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ εἰδικοῦ κλάδου, τῶν δὲν κλάδων δὲν προΐστανται ἀντισυνταγματάρχαι, ἀλλὰ εἰς μὲν τὸ Γ.Ε.Σ. Ἀντιστράτηγοι καὶ ἀναλόγου βαθμοῦ εἰς τὰς ἄλλας δύο Ἐνόπλους Δυνάμεις. Ἑπομένως, ἡ αὐτοματικὴ διάθεσις εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Α ἢ Β Ὑπουργείου, σημαίνει, ὅτι πάει εἰς τὸν κλάδον Βʹ. Αὐτὸ εἶναι σαφὲς καὶ ἄνευ ἀμφισβητήσεως, ἡ ἔννοια τῶν τοποθετήσεων.

§53Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Πάντως εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Στρατοῦ, ἰσχύει αὐτὸ διὰ ἀνωτάτους ἀξιωματικούς, νὰ τίθενται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ γραφείου τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Στρατοῦ.

§54Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Τὸ ὀρθὸν εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, προκειμένου περὶ ἐφέδρου ἀξιωματικοῦ, ὁ ὁποῖος τίθεται ἀπαρεγκλήτως καὶ αὐτομάτως πάντοτε, εἶναι ὅταν ἕνας ἔφεδρος ἀξιωματικὸς φύγῃ ἀπὸ τὴν θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν εἰδικῶς εἶχεν ἀνακληθῆ εἰς τὴν ἐνέργειαν, διὰ νὰ ὑπηρετῇ, τίθεται αὐτομάτως πάλιν εἰς ἀποστρατείαν, αὐτὸ εἶναι τὸ ὀρθόν.

§55Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἡμᾶς τοὺς βουλευτὰς δι’ ἀνοήτους μᾶς θεωροῦν; Νὰ μᾶς λέγουν, δηλαδή, ὅτι ἡ μόνη θέσις ποὺ ἠμποροῦσε νὰ πάῃ ὁ ταξίαρχος κ. Βέρρος, ἦτο αὐτὴ καὶ ὄχι ἄλλη. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, τόσον βλάκα θεωρεῖ ἡ Ε.Ρ.Ε. ὅλον τὸν ἄλλον κόσμον, ὅλον τὸν λαόν; (Χειροκροτήματα). Τὶ εἶναι αὐτὰ τὰ πράγματα; Εἴμεθα ὅ,τι θέλετε ἄλλο, ὄχι καὶ βλάκες.

§56Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Εἶναι δυνατὸν Πρωθυπουργὸς νὰ ὁρίσῃ τὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐπήγαινεν ἕνας ταξίαρχος, ὁ ὁποῖος ἦτο σύνδεσμος τοῦ Γ.Ε.Σ. παρὰ τῷ Πρωθυπουργῷ, ἦτο δυνατὸν ὁ Πρωθυπουργὸς νὰ τὸν ὁρίσῃ ποῦ θὰ πάῃ;

§57Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως.

§58Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ὑπάρχουν πολλοὶ ἐδῶ Ἀρχηγοὶ χρηματίσαντες Πρόεδροι Κυβερνήσεως, εὑρέθησαν ποτὲ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ τοποθετήσουν ἕνα ἀνώτατον ἀξιωματικόν;

§59Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαιότατα.

§60Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τότε θὰ εἰσήρχοντο εἰς καθήκοντα ἀλλότρια.

§61Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι μόνον αὐτό, κ. βουλευταί, ὁ κ. Δόβας ὡς Πρωθυπουργός, ὑπεσχέθη εἰς τὸ ἕτερον Κόμμα, τὸ διεκδικοῦν τὴν ἐκλογικὴν νίκην καὶ πρὸ τῆς Κυριακῆς ποὺ διεξάγονται αἱ ἐκλογαί, κανεὶς Δόβας δὲν ἠμπορεῖ νὰ προδικάσῃ τὴν ἐτυμηγορίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἠμπορεῖ νὰ συντελῇ, νὰ τὴν ἐξασφαλίσῃ ὅπως θέλει διὰ παντὸς θεμιτοῦ καὶ ἀθεμίτου μέσου, ἀλλὰ νὰ τὴν προδικάσῃ δὲν ἠμπορεῖ. Καὶ συνεπῶς, τὸ ἕτερον μέγα Κόμμα, τὸ ὁποῖον διεξεδίκει τὴν ἐκλογικὴν νίκην, ἐζήτησεν, ὄχι πρὸς ἴδιον ὄφελος, ἀλλὰ χάριν τοῦ ἀδιαβλήτου τῶν ἐκλογῶν νὰ ἀφοπλισθοῦν τὰ Τ.Ε.Α. καὶ ὁ κ. Δόβας ὑπεσχέθη τὸν ἀφοπλισμόν. Ἔ, λοιπόν, κ. βουλευταί, ἂς τὸ πληροφορηθῆτε ὅλοι, ὅσοι δὲν τὸ ξεύρετε, διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὰ γνωρίζει, ὡς τὸ τελευταῖο χωριὸ ποὺ ὑπάρχουν Τ.Ε.Α., ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἀφωπλίσθησαν, ἀλλὰ ὑπερωπλίσθησαν, τοὺς ἔδωκαν καὶ καινούργια ὅπλα, τοὺς ἔδωκαν καινούργια ἐφόδια, τοὺς ἔδωκαν καινούργια ροῦχα, τοὺς ἔδωκαν τρόφιμα, καὶ τὴν Παρασκευὴν καὶ Σάββατον τῶν ἐκλογῶν, δηλαδή, 1–2 ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν παρήλασαν εἰς τὰ χωριὰ ἔνοπλοι μὲ τὰ μυδράλλια εἰς τὰ χέρια των.

§62ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὰ εἶναι ἀνακριβῆ.

§63Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκούω, ὅτι εἶναι ἀνακριβῆ, αὐτὰ ποὺ καταγγέλλονται. Ἀνέμενον μήπως, κ. βουλευταί, ἀπὸ τὴν Ε.Ρ.Ε. νὰ εἴπῃ ἄλλο τι; Κύριοι βουλευταί, ἐπιτρέψατέ μου μίαν παρένθεσιν, διὰ νὰ παύσῃ αὐτὴ ἡ ἀσχημία, ὅτι αὐτὰ εἶναι ψέμματα. Ἡ παρένθεσις εἶναι ἡ ἑξῆς: Κατὰ τὸν νόμον, βάσει τοῦ ὁποίου ὑπεβλήθη ἡ πρότασις, ἂν ἡ πρότασις αὐτὴ ἡ συζητουμένη γίνῃ κατ’ ἀρχὴν δεκτή, τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον ἔχει νὰ γίνῃ εἶναι νὰ συσταθῇ ἀπὸ τὴν Βουλὴν μία δωδεκαμελὴς Ἐπιτροπὴ βουλευτῶν, μὲ πλειοψηφίαν τῶν βουλευτῶν τῆς Ε. Ρ.Ε., ἐφ’ ὅσον ἡ Ε.Ρ.Ε. εἶναι τὸ πλειοψηφικὸν Κόμμα, διὰ νὰ προβῇ εἰς ἀνακρίσεις καὶ νὰ βεβαιώσῃ ἂν εἶναι ἀλήθεια ἢ ψέμματα. (Χειροκροτήματα). Τί φοβεῖσθε τὴν ἀνάκρισιν; Μὲ δικαστικὰς ἐγγυήσεις θὰ γίνῃ ἡ ἀνάκρισις, ὡς δικαστήριον θὰ ἐνεργήσῃ ἡ Ἐπιτροπή, ὡς ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπή, τὴν πλειοψηφίαν θὰ τὴν ἔχετε, ἂν τολμᾶτε δεχθῆτε τὴν πρότασίν μας μὲ πρῶτον στάδιον τὴν σύστασιν αὐτῆς τῆς Ἐπιτροπῆς. Δὲν τολμᾶτε. Θὰ τὴν ἀπορρίψητε, τὸ γνωρίζω. Θὰ σᾶς εἴπωμεν τότε παρακατιόντες, διατὶ τὴν ὑπεβάλαμεν καὶ τὴν συζητοῦμεν καὶ τί ἐπιδιώκομεν, δὲν τολμᾶτε, ὅμως, ἑπομένως, μὴ ὁμιλῆτε, ἂν εἶναι ἀλήθεια ἢ ψέμματα. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν ἐφωδιάσθησαν τὰ Τ.Ε.Α. μὲ περίσσειαν στρατιωτικῶν ψήφων. Ἐλέχθη καὶ κατὰ τὴν πενθήμερον συζήτησιν, τὸ θέμα τοῦτο. Δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει ἂν τὰ τζὶπς αὐτὰ ἐδόθησαν ἀπὸ τὰς ἀποθήκας τοῦ στρατοῦ ἢ ἄλλοθεν, τὸ θέμα εἶναι, ὅτι ἐδόθησαν καὶ πέραν τούτου, ὅτι εἰς τὰ τζὶπς αὐτὰ ἐπέβησαν διαφωτισταὶ τῶν Τ.Ε.Α., περιεφέροντο τὴν ὕπαιθρον καὶ διένεμον ἐκλογικὸν ὑλικὸν τῆς Ε.Ρ.Ε., αὐτὸ εἶναι. Καὶ ἐὰν ὁμιλοῦμεν, κ. βουλευταί, περὶ τῶν Τ.Ε.Α. δὲν εἶναι, ὅτι ὁ μικρὸς σχετικῶς ἀριθμὸς τῶν ὁπλιτῶν τῶν Τ. Ε.Α. ἔκαμε τοῦτο ἢ ἐκεῖνο, ἀλλὰ ὁμιλοῦμεν περὶ τῆς ἐπιδράσεως τὴν ὁποίαν ἡ τοιαύτη ἐνέργεια τῶν Τ.Ε.Α. ὑπὸ τὴν αἰγίδα τῆς Κυβερνήσεως Δόβα ἤσκησε τελικῶς, ἐπὶ τῆς ψήφου τοῦ λαοῦ τῆς ὑπαίθρου. Πιστοποιοῦμεν, δηλαδή, τὴν ψυχολογικὴν βίαν τὴν ὁποίαν ἤσκησαν ἐπὶ τῆς ψήφου τοῦ λαοῦ. Κύριοι βουλευταί, ἔχομεν πληροφορίας καὶ εἴτε γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασίς μας καὶ συνεπῶς, εἴτε συσταθῇ ἡ ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐκ βουλευτῶν, εἴτε ὄχι, θὰ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα, ποὺ θὰ πιστοποιηθοῦν ὅλα αὐτὰ καὶ θὰ πιστοποιηθῇ καὶ ἀκόμη τοῦτο: Ὅτι στρατιωτικαὶ μονάδες εἰς τὴν Δράμαν μετὰ τὰς στρατιωτικὰς ἀσκήσεις, παρήλασαν μέσα εἰς τὴν πόλιν τῆς Δράμας μὲ εἰκόνας τοῦ Καραμανλῆ. Θὰ πιστοποιηθοῦν αὐτά, διότι, οὔτε ποινικῶς παραγράφονται, οὔτε πολιτικῶς ἐξανεμίζονται. Θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα, ποὺ θὰ ἐξακριβωθοῦν αὐτά, διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, μὲ ὅλας τὰς δικαστικὰς ἐγγυήσεις Ἀναμείνατε. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι μόνον αὐτὴ ἡ ἐπίδρασις τοῦ στρατοῦ. Ἔχομεν θετικὰς πληροφορίας, ὅτι ὁ ἴδιος ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ὁ κ. Ποταμιάνος, δῆθεν ἐπιθεωρῶν τὰς μονάδας, ἐπέτρεψεν εἰς ἑαυτὸν ὑπὸ τὸ ἀπατηλὸν πρόσχημα, τοῦ φίλα φρονοῦντος πρὸς τὴν Ἕνωσιν τοῦ Κέντρου, νὰ εἴπῃ εἰς μονάδας τοῦ Α.Σ.Σ., ποίας καὶ πῶς δὲν εἶναι ἡ στιγμὴ νὰ εἴπω, διὰ νὰ μὴ ἐκθέσω, οὔτε ἐκείνους ποὺ τὰ ἤκουσαν, οὔτε ἐκείνους ποὺ μᾶς τὰ εἶπον, θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμὴ........

§64ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὅλα μυστικά;

§65Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τίποτε μυστικόν. Κάμετε τὴν Ἐπιτροπήν, δεχθῆτε τὴν πρότασιν καὶ ὅλα θὰ ἔλθουν εἰς τὸ φῶς.

§66Ο ΑΥΤΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μᾶς θεωρεῖτε νόθον πλειοψηφίαν, πῶς θὰ κάμωμεν ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν;

§67Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. .. Κτυπήσατε, εἶπε ὁ κ. Ποταμιάνος τὸν κομμουνισμὸν καὶ τοὺς συνοδοιπόρους. Ποίους συνοδοιπόρους; Ἠννόει τὴν Ε.Ρ.Ε. συνοδοιπόρον; Ἠννόει τὴν Ἕνωσιν Κέντρου ὡς συνοδοιπόρον;

§68ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μάλιστα. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).

§69Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κύριος ποὺ τὸ εἶπεν εἶναι ἀνάξιος. Θέλει αὐτὴν τὴν ἀναξιότητα καὶ ὁ κ. Ποταμιάνος; Ἄς τὴν ἔχῃ. Τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι τὰ εἶπε. Ἀλλά, κ. βουλευταί,.........

§70Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. Ἀνάξιοι εἶναι ὅλοι αὐτοὶ καὶ ὄχι........ (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§71Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε βουλευταί, τὴν ἰδίαν διδαχὴν τὴν ἔκαμε.... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§72Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. ..... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§73Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλετε νὰ εἴπω, ὅτι σεῖς τὸ εἴπατε;

§74Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος, ἀπεκάλεσε τὴν μερίδα μας ἀναξίαν. Τὸ ἠκούσατε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ δὲν ἐπιβάλλετε μίαν τάξιν.

§75Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. ...... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§76Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶσθε ἐξ ἐπαγγέλματος ταραξίας. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§77Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀγαπητέ φίλε κ. Οἰκονομόπουλε, καὶ ἄλλοτε μοῦ ἐδόθη ἡ ἀφορμὴ νὰ ἐξάρω ὅλας τὰς ἀρετάς σας.

§78Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶσθε ὑποχρεωμένος, ἀφοῦ μᾶς κατηγορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε πὼς δὲν εἶσθε συνοδοιπόροι ὅταν τὸ 1956........ (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§79Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀγόρευσιν θὰ κάμῃ;

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Οἰκονομόπουλε, ἀκούσατε τὸ Προεδρεῖον. Ἐὰν θέλετε, ἔχετε τὸ δικαίωμα ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, ὅταν τελειώσῃ ὁ κ. Μπακόπουλος, νὰ ζητήσητε τὸν λόγον. Δὲν δύνασθε νὰ διακόπτετε τὸν ὁμιλοῦντα. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§81Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Οἰκονομόπουλε, ἤκουσα μίαν κραυγήν.

§82Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε.......

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Οἰκονομόπουλε, ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος, ζητήσατε τὸν λόγον κατόπιν. Σᾶς παρακαλῶ, τώρα καθήσατε κάτω. Ὅταν τελειώσῃ ὁ κ. Μπακόπουλος, θὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος.

§84Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. ....... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§85Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ἠρώτησα —σχῆμα λόγου— ποῖον Κόμμα, ἐνδεχομένως, ὁ κ. Ποταμιᾶνος ἐθεωροῦσε συνοδοιπορικόν, τὴν Ε.Ρ.Ε.; Ὄχι. Τὴν Ἕνωσιν Κέντρου; Ἤκουσα μίαν φωνήν. Μᾶλλον, καὶ χωρὶς νὰ γνωρίζω ποῖος τὸ εἶπεν, εἶπον: Ὅποιος τὸ εἶπεν, εἶναι ἀνάξιος. Θέλει ὁ κ. Οἰκονομόπουλος νὰ τὸν ἀναγνωρίσω ἄξιον τῶν λόγων του; Τὸν ἀναγνωρίζω εὐχαρίστως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου). Τὶ ἄλλο θέλετε; (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου).

§86Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον.

§87Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν ἰδίαν διδαχήν, κ. βουλευταί, ἔκαμεν εἰς ὅλην τὴν Μακεδονίαν καὶ Θρᾴκην, ὁ κ. Μήτσου, ὁ Ἐπιθεωρητὴς Χωροφυλακῆς Βορείου Ἑλλάδος. Καὶ ἐκεῖνος ἐδίδασκε: Κτυπήσατε τὸν κομμουνισμὸν καὶ τὴν συνοδοιπορίαν. Μά, ἔτσι, κ. βουλευταί, γίνονται αἱ ἐκλογαί; Δὲν ἔχει τὴν εὐθύνην ἡ Κυβέρνησις Δόβα, ὅταν τὰ κύρια ὄργανα τῆς Κυβερνήσεως, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ ὁ Ἐπιθεωρητὴς τῆς Χωροφυλακῆς εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, δημοσίᾳ λέγουν, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου εἶναι συνοδοιπορία; Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Μίαν ἡμέραν θὰ τὰ εἴπωμεν ὅλα. Ἔρχομαι εἰς τὴν Νότιον Ἑλλάδα. Εἰς τὸν Πόρον ὑπάρχει μία Σχολὴ Ναυτικῶν καὶ ἐκεῖ ὅλοι οἱ μαθηταὶ τῆς Σχολῆς ὑπεχρεώθησαν νὰ ψηφίσουν Ε.Ρ.Ε. καὶ αὐτοὶ καὶ οἱ γονεῖς των καὶ οἱ συγγενεῖς των, ἐφ’ ὅσον ἠμποροῦσαν νὰ τοὺς ἐπιβληθοῦν τὰ ἀνήλικα αὐτὰ παιδιά, ἐπὶ ἀπειλῇ ἐκδιώξεως ἀπὸ τὴν Σχολήν. Εἰς τὸ Λουτράκι ὑπάρχει μία σχολὴ Μηχανικοῦ. Οἱ φοιτῶντες εἰς τὴν σχολὴν ταύτην ὑπεχρεώθησαν νὰ στείλουν ἐπιστολὰς εἰς τοὺς γονεῖς των, εἰς τοὺς θείους των, εἰς τοὺς συγγενεῖς των, μὲ τὴν παρότρυνσιν νὰ ψηφισθῇ ἡ Ε.Ρ.Ε. Ἔχω, κ. βουλευταί, μίαν ἐκ τῶν ἐπιστολῶν αὐτῶν, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀναγινώσκω. «Λουτράκι 25.10.1961. Σεβαστέ μου θεῖε ὑγιαίνετε. Ἐπειδὴ θεῖε πλησιάζουν αἱ ἐκλογαί, θὰ πρέπει καὶ σεῖς καὶ οἱ φίλοι σας νὰ βάλετε ὅλοι τὸ χέρι στὴν καρδιὰ καὶ νὰ ψηφίσετε Ἑλλάδα. Ἀπὸ τὰ τρία Κόμματα ποὺ ὑπάρχουν ἡ Ε.Δ.Α. ξέρετε τὶ εἶναι. Καὶ ἂν δὲν τὸ ξέρετε γυρίσετε τὸ χαρτὶ ποὺ σᾶς γράφω ἀπὸ πίσω νὰ ἰδῆτε τὶ εἶναι». Τὸ χαρτί, κ. βουλευταί, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπεχρεώθησαν οἱ στρατιῶται νὰ γράψουν τὰς ἐπιστολὰς αὐτὰς εἶναι ἕνα ἔντυπον, τὸ ὁποῖον εἰς τὴν μίαν πλευρὰν παριστάνει τὴν Ε.Δ.Α. Καὶ συνεχίζω: «Τὸ Κέντρον πάλι εἶναι καμουφλαρισμένος κομμουνισμός, ὅπως ἐμάθαμε ἐδῶ εἰς τὴν Σχολήν, διότι μπορεῖ νὰ συνεργασθῇ μὲ τὴν Ε.Δ.Α. καὶ νὰ παραδώσῃ τὴν Ἑλλάδα εἰς τὰ χέρια τοῦ Κομμουνισμοῦ καὶ ἔτσι τὸ μόνον ἐθνικόφρον Κόμμα ποὺ πρέπει νὰ ψηφισθῇ εἶναι ἡ Ε. Ρ.Ε. Σεῖς βέβαια ὡς ἐθνικόφρων, ξέρω τὶ θὰ ψηφίσετε. Πρέπει, ὅμως, νὰ παρακινήσετε καὶ τοὺς φίλους σας».

§88Φ. ΓΕΡΟΘΑΝΑΣΗΣ. Ὑπογραφή;

§89Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ὑπογραφὴ εἰς τὴν ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν. Δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ δώσω βορὰν τὰ παιδιὰ αὐτὰ εἰς τὴν μανίαν τῆς ἐκδικήσεως. Ἂς γνωρίζουν, ὅμως, οἱ κ.κ. ἀξιωματικοὶ τῆς Σχολῆς, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἔχει πλήρη στοιχεῖα ποῖοι ἐξ αὐτῶν ἐπρωτοστάτησαν εἰς αὐτὴν τὴν ἐνέργειαν καὶ ἂν ἐν τῷ μεταξὺ δὲν ἀποθάνουν, νὰ εἶναι βέβαιοι, ὅτι θὰ δώσουν λόγον τῶν πράξεών των. Καὶ ἔρχομαι τώρα καὶ νοτιώτερον. Εἰς τὴν Τρίπολιν. Ἡμερομηνία 11 Ὀκτωβρίου 1961. Ὁ Διοικητὴς τοῦ Κέντρου Τριπόλεως, ἀντισυνταγματάρχης Κεφάλας, ἔκαμε τὸ πρωΐ εἰς τὰς 10, συγκέντρωσιν τῶν ἀξιωματικῶν, εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Διοικήσεως καὶ ἐκεῖ ὁ τότε ὑπολοχαγὸς καὶ νῦν λοχαγὸς Σάτρας, ἐξ Σερρῶν, ἀξιωματικὸς πληροφοριῶν τοῦ Κέντρου, ἀνέγνωσε διαταγὴν τοῦ Κ.Ε.Σ., εἰς τὴν ὁποίαν ἐξετίθετο ἡ μέριμνα τῆς ἀπελθούσης Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῶν ἀξιωματικῶν. Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς διαταγῆς, ὁ κ. Κεφάλας εἶπεν τὰ ἑξῆς: «Καὶ τώρα ἂς ἔλθωμεν εἰς τὸ θέμα τῶν ἐκλογῶν. Ἐκτέλεσις, βέβαια, κ. συνάδελφοι, καὶ τοῦτο στρατιωτικοῦ καθήκοντος, εἶναι νὰ γνωρίζετε μὲ ποῖον ἐκ τῶν Κομμάτων θὰ ταχθῆτε. Νομίζω, ὅτι διὰ τὴν Ε.Δ.Α. δὲν χρειάζεται νὰ γίνῃ συζήτησις. Ἀπομένουν τὰ ἄλλα δύο Κόμματα. Ὡς Ἕλληνες ἀξιωματικοὶ πρέπει νὰ σκεφθῆτε τὸ ἑξῆς: Νὰ ρίψετε τὴν ψῆφον σας εἰς τὸ Κόμμα ἐκεῖνο ποὺ τὸ διευθύνει ἕνας, ὁ ὁποῖος ἔκαμε τόσα ἔργα διὰ τὸν τόπον μας καὶ ποὺ συνεχῶς πρέπει νὰ μᾶς ἐμπνέῃ ἐμπιστοσύνην. Οἱ ἄλλοι εἶναι πολλοὶ καὶ ὅπου λαλοῦν πολλοὶ κοκκόροι ἀργεῖ νὰ ξημερώσῃ. Ὑπ’ αὐτὸ τὸ πνεῦμα θὰ πρέπει νὰ σκεφθῆτε, ὄχι μόνον σεῖς, ἀλλὰ ὁμοίως νὰ διαφωτίσητε καὶ τοὺς ὑφισταμένους σας». Τὸ ἀπόγευμα τῆς αὐτῆς ἡμέρας ἔκαμε συγκέντρωσιν τῶν ὑπαξιωματικῶν εἰς τὴν αἴθουσαν τοῦ ἐν τῷ στρατοπέδῳ εὑρισκομένου κινηματογράφου καὶ τοὺς εἶπε τὰ αὐτὰ πράγματα καὶ τοὺς συνέστησε πάντα αὐτὰ νὰ διδάξουν καὶ εἰς τοὺς στρατιώτας. Λαβὼν γνῶσιν αὐτοῦ τοῦ πράγματος ἐγώ, τὸ ἐτηλεφώνησα ἀμέσως εἰς τὸν κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος τὴν ἑπομένην τὸ ἔθεσε ὑπ’ ὄψιν τοῦ Πρωθυπουργοῦ κ. Δόβα. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὑπεσχέθη καὶ πράγματι ἔστειλε τὸν Ἐπιθεωρητὴν Ὑποστράτηγον κ. Καραβίτην νὰ κάνῃ ἀνακρίσεις. Ἦλθε, λοιπόν, ὁ κ. Καραβίτης εἰς τὴν Τρίπολιν καὶ ἀφοῦ συνεκέντρωσε τοὺς ἀξιωματικοὺς καὶ ὡμίλησεν πρὸς αὐτοὺς ὑπὲρ τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ τοὺς συνέστησε νὰ μὴ μείνουν μὲ σταυρωμένα τὰ χέρια, ἀλλὰ νὰ λάβουν θέσιν, προέβη εἰς μίαν παρωδίαν ἀνακρίσεων. Ἦτο ἐπιθεωρητὴς καὶ ἦλθε νὰ διαπιστώσῃ, ἐὰν ἐλέχθησαν τὰ ἀνωτέρω ἀπὸ τὸν κ. Κεφάλαν. Ἦλθε, δηλαδή, ὁ λύκος νὰ φυλάξῃ τὰ πρόβατα. Αὐτὰ τὰ εἶπεν εἰς συγκέντρωσιν τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ἐνῷ ἐξεδήλωσε τὰ φρονήματά του τοὺς ἔβγαλεν ὅλους ἔξω, ἐκαλοῦσε ἕνα ἕκαστον μεμονωμένως εἰς τὸ γραφεῖον καὶ τοὺς ἠρώτα προφορικῶς, μὲ ἁπλῆν ἐρώτησιν, ἐὰν ἤκουσαν τίποτε διὰ τὴν Ε.Ρ.Ε. Μὲ τοιοῦτον τρόπον ἔκαμε τὰς ἀνακρίσεις ὁ Στρατηγὸς Καραβίτης, ἀφοῦ προηγουμένως ἐξεδήλωσε τὰς ἰδιωτικάς του ἀπόψεις. Τὴν ἄλλην ἡμέραν ὁ κ. Δόβας ἐπέτρεψε νὰ δημοσιευθῇ εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι τὰ καταγγελθέντα ἦσαν ψευδῆ. Καὶ ὁ κ. Διοικητὴς τοῦ Κέντρου, ἐπανῆλθεν εἰς τὴν Διοίκησιν. Καὶ ἔρχονται τώρα οἱ ἀξιωματικοὶ καὶ ζητοῦν νὰ διεξαχθῇ ἔνορκος ἀνάκρισις, διότι πράγματι ἐλέχθησαν τὰ ὅσα κατηγγέλθησαν. Καὶ ἐρωτῶ, ποῦ κατήντησε τὸ Σῶμα τῶν ἀξιωματικῶν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Δόβα; Νὰ γνωρίζουν ὅλοι ὅσα ἤκουσαν ἀπὸ τὸν Διοικητήν τους καὶ αὐτὸς νὰ τὰ ἀρνῆται. Καὶ μᾶς λέγουν: ὅτι βάλλομεν ἐναντίον τοῦ στρατοῦ, ὅταν καταγγέλλομεν παραβάσεις ἀξιωματικῶν. Ἡμεῖς δὲν βάλλομεν ἐναντίον τοῦ στρατεύματος, ζητοῦμεν τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ στρατοῦ. Κύριοι βουλευταί, ἔχω σωρείαν καταγγελιῶν, περιορίζομαι, ὅμως, εἰς τὰ ὅσα δειγματοληπτικῶς σᾶς ἀνέφερον. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὴν Χωροφυλακήν. Καταγγέλλω γεγονότα ἐξ ἰδίας γνώσεως. Πρῶτον, ἤθελον νὰ μεταβῶ εἰς ἕνα χωρίον τῆς Κυνουρίας ὀνόματι «Κοσμᾶ». Ὁ δρόμος δὲν ἦτο καλός, διότι εἶχε βρέξει καὶ ἦτο λασπώδης καὶ ἀνώμαλος καὶ ἠναγκάσθην νὰ πάω διὰ μέσου Σπάρτης. Διὰ νὰ μεταβῶ ἀπὸ Κοσμᾶ εἰς τὰ χωρία Ἅγιον Βασίλειον καὶ Παλαιοχῶρι, εὑρῆκα ἕνα φορτηγὸν αὐτοκίνητον καὶ ἐνῷ ἐτελείωσα τὴν ἐργασίαν μου καὶ τοῦ εἶπα πᾶμε, μοῦ ἠρνήθη καὶ τὸν ἐρωτῶ διατί; Ἡ αἰτιολογία τῆς ἀρνήσεως, κ. βουλευταί, ξεύρετε ποία ἦτο. Σᾶς τὸ καταγγέλλω. Ἦτο ὅτι τοῦ ἀπηγόρευσεν ὁ ἐνωμοτάρχης. Ἐπίσης σᾶς παρουσιάζω μίαν πρόσκλησιν τοῦ Βʹ Ἀστυνομικοῦ Τμήματος Τριπόλεως, ἡ ὁποία λέγει: «Καλεῖσθε ὅπως τὴν 25ην τρέχοντος παρουσιασθῆτε αὐτοπροσώπως κομίζοντες καὶ τὴν παροῦσαν ἐπὶ ὑποθέσεώς σας». Τὴν κρατῶ, ὅταν ἐπιστῇ ἡ ὥρα τῆς Ἐλευθερίας νὰ τὸν ἐρωτήσω. Ποία ἦτο ἡ ὑπόθεσις ποὺ τοὺς ἐκαλοῦσαν νὰ ἔλθουν αὐτοπροσώπως εἰς τὸ τμῆμα; Τοιούτου εἴδους προσκλήσεις ἐστάλησαν κατὰ χιλιάδας καὶ εἰς τὰ χωρία. Οἱ χωροφύλακες μὲ τὰ πιστόλια ἀνὰ χεῖρας ἔλεγαν εἰς τοὺς χωρικοὺς «ψηλὰ τὰ χέρια». Τοὺς ἠρεύνων καὶ ἐὰν εὕρισκον ψηφοδέλτια τοῦ Κέντρου τὰ ἔσκιζαν καὶ τοὺς ἔδιδαν τὰ ψηφοδέλτια τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ πρὸς ἐκφοβισμὸν τοὺς ἔλεγαν: «Ἐὰν δὲν ψηφίσετε τὴν Ε.Ρ.Ε., δὲν θὰ σᾶς ἐγγράψωμεν εἰς τὰς καταστάσεις τῶν ἀγροτικῶν ἀσφαλίσεων». Εἰς δὲ τὰς γυναῖκας ἔλεγον: «νὰ προσέχουν νὰ μὴ λερώνουν τὸν δρόμον, διότι θὰ τοὺς ἔδιδαν κλήσεις, ἀλλὰ θὰ τοὺς τὸ συγχωροῦσαν, ἐὰν ἐψήφιζαν τὴν Ε.Ρ.Ε.». Ὅλα αὐτὰ εἶναι γεγονότα. Κύριοι βουλευταί, μᾶς ἐρωτοῦν, διατὶ ὑπεβάλατε τὴν πρότασιν καὶ δὲν πηγαίνετε εἰς τὸ Ἐκλογοδικεῖον; Ἁπλούστατα. Ὑπεβάλαμεν τὴν πρότασιν, ἡ ὁποία δὲν ἔχει σκοπὸν τὴν ἀκύρωσιν τῶν ἐκλογῶν, ὡς συμπλήρωμα τῆς πενθημέρου συζητήσεως, ἡ ὁποία ἔλαβε χώραν, διὰ νὰ καταστῇ κοινὴ συνείδησις, ὅπως καὶ κατέστη εἰς ὅλον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι ἐγένετο καὶ νοθεία καὶ βία, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν κλοπὴν τῆς ψήφου τοῦ λαοῦ, τὴν καταπάτησιν τῶν ἐλευθεριῶν τοῦ λαοῦ καὶ ἑπομένως, ἐπιζητοῦμεν μίαν κύρωσιν διὰ τὸ παρελθὸν καὶ τὴν πρόληψιν ἐπαναλήψεως διὰ τὸ μέλλον. Αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπός μας. Κύριοι βουλευταί, ἡ κατηγορία συνίσταται εἰς τὸ ὅτι παρεβιάσθη τὸ ἄρθρον 4 τοῦ Συντάγματος. Καὶ παρεβιάσθη. Τὸ ἄρθρον 4 τοῦ Συντάγματος προστατεύει τὴν ἀτομικὴν ἐλευθερίαν. Ὅταν καὶ ὁ στρατὸς καὶ ἡ χωροφυλακὴ ἐπὶ Κυβερνήσεως, τῆς κατηγορουμένης Κυβερνήσεως Δόβα, ἔμπαιναν τὴν νύκτα τῆς Πέμπτης, Παρασκευῆς, Σαββάτου εἰς τὰ χωριὰ καὶ ἠπείλουν τὸν κόσμον ἢ θὰ ψηφίσῃ Ε.Ρ.Ε. ἢ ἀλλοίμονόν σου, ὅταν ἡ χωροφυλακὴ τοὺς καλοῦσε παρανόμως εἰς τὸ τμῆμα καὶ τοὺς ἐκρατοῦσε μίαν ὁλόκληρον ἡμέραν, παραμονή, διὰ νὰ τοὺς ἐκβιάσῃ νὰ ψηφίσουν Ε.Ρ.Ε., δὲν εἶναι αὐτὸ παραβίασις τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἀτόμου; Δὲν εἶναι παράβασις τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ Συντάγματος. Ὅταν τοὺς ἐξεβίαζε —καὶ τὸ ἐπετύγχανε— νὰ ψηφίσουν φανερὰ Ε.Ρ.Ε., δὲν εἶναι παράβασις τοῦ ἄρθρου 66 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει τὴν μυστικότητα τῆς ψηφοφορίας, δὲν εἶναι παράβασις τοῦ ἄρθου 110 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ἐξασφαλίζει τὴν μυστικότητα τῆς ψηφοφορίας; Δὲν εἶναι παράβασις τοῦ ἄρθρου 147 παράγραφος 10 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ποὺ ἐπιβάλλει εἰς τὴν διοίκησιν νὰ δώσῃ τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ τὰς καταστάσεις τῶν στρατιωτικῶν καὶ ὑπαλλήλων— αἱ καταστάσεις δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ ἐκλογικοὶ κατάλογοι δι’ αὐτὴν τὴν κατηγορίαν τῶν πολιτῶν— νὰ τοὺς δώσῃ ἐγκαίρως καὶ εἰς τὴν δημοσιότητα καὶ εἰς τὰ Κόμματα; Θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἐπικαλεσθῶμεν καὶ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 21 τοῦ Συντάγματος, ἰσχυριζόμενοι, ὅτι κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς διεξαγωγῆς τῆς ἐκλογῆς καὶ καθ’ ὅλην τὴν πρὸ αὐτῆς ἑβδομάδα, ἡ Κυβέρνησις Δόβα εἶχε μεταβάλει τὴν μορφὴν τοῦ πολιτεύματος. Τὸ ἄρθρον 21 τοῦ Συντάγματος ὁρίζει, ὅτι τὸ Πολίτευμα τῆς Ἑλλάδος εἶναι βασιλευομένη Δημοκρατία. Βασιλευομένη, ἀλλὰ Δημοκρατία. Μετέβαλε τὴν μορφὴν τοῦ Πολιτεύματος καὶ ἀπὸ Δημοκρατίαν τὴν ἔκαμεν ὁλοκληρωτικὸν Κράτος, ὁλοκληρωτικὸν ἀστυνομικὸν Κράτος. Δὲν τὴν περιελάβομεν τὴν παράβασιν αὐτὴν εἰς τὴν πρότασιν παραπομπῆς, ὄχι διότι δὲν τὴν πιστεύομεν, ἀλλὰ περιωρίσθημεν εἰς τὰς τρεῖς παραβάσεις δηλαδή, τοῦ ἄρθρου 4 καὶ 66 τοῦ Συντάγματος καὶ 110 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, αἱ ὁποῖαι εἶναι ὁλοφάνεροι καὶ δὲν χρήζουν, οὔτε ἐκτιμήσεως, οὔτε μαρτυρικῶν ἀποδείξεων τοῦ δικαστοῦ. Τὸ ἄρθρον 21 ἦτο δυνατὸν νὰ δημιουργήσῃ ἀμφισβητήσεις καὶ δι’ αὐτὸ δὲν τὸ περιελάβομεν. Ὄχι, ὅτι δὲν εἶναι καὶ αὐτὸ πραγματικότης. Σημειῶ εἰς τὴν Βουλὴν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, κατόπιν διακοπῆς συναδέλφου, ἠναγκάσθην νὰ σημειώσω καὶ προηγουμένως, ὅτι ἡ παραδοχὴ τῶν ἀρχῶν τῆς προτάσεώς μας δὲν σημαίνει παραπομπὴν εἰς τὸ εἰδικὸν δικαστήριον καὶ πολὺ ὀλιγώτερον δὲν σημαίνει καταδίκην. Πρώτη φάσις εἶναι, ἐὰν κατ’ ἀρχὴν γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις, ἀμέσως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς νὰ ὁρίσῃ μίαν δωδεκαμελῆ, ἐκ βουλευτῶν, Ἐπιτροπήν, κατ’ ἀναλογίαν τῶν Κομμάτων συντιθεμένη, ἡ ὁποία θὰ προβῇ εἰς τὴν ἔρευναν περὶ τῆς ἀληθείας τῶν καταγγελλομένων, θὰ ὑποβάλῃ τὸ πόρισμά της εἰς τὴν Βουλὴν ἐντὸς προθεσμίας, τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ θὰ καθορίσῃ καὶ τότε ἡ Βουλὴ θὰ κρίνῃ, ἐὰν ὄντως εἶναι ἀληθῆ ἢ ψευδῆ καὶ θὰ ἐκδώσῃ πλέον ἡ Βουλὴ τὸ παραπεμπτικόν της βούλευμα καὶ τότε θὰ γίνῃ ἡ παραπομπή. Κύριοι βουλευταί, ἔτσι ἔχουν τὰ θέματα καὶ ἀπὸ ἀπόψεως νομικῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς. Κρίνατε καὶ λάβατε τὰς ἀποφάσεις σας. (Χειροκροτήματα).

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κ. Οἰκονομόπουλε, νὰ ὁμιλήσητε ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ θέματος.

§91Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Μπακόπουλος ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου του, ὅταν ἠρώτησε μήπως ἐννοεῖ τὴν Ἕνωσιν Κέντρου, ὅτι συνοδοιπορεῖ μὲ τὸν κομμουνισμόν, εἶπα «μᾶλλον» καὶ εἰς τὴν ἀπάντησίν μου αὐτὴν ὁ κ. Μπακόπουλος εἶπεν, ὅτι εἶμαι ἀνάξιος. Δὲν εἶχα πρόθεσιν νὰ θίξω τὴν Ἕνωσιν Κέντρου. Ἀλλὰ διότι αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος εἶναι ὕβρις δεινή, τὸν παρεκάλεσα νὰ ἀνακαλέσῃ. Καὶ εἰς αὐτὸ ἀπήντησεν, ὅτι εἶμαι ἄξιος τῶν λόγων μου. Βεβαίως, ὁ κ. Μπακόπουλος ἔχει τὴν εὐχέρειαν τοῦ λόγου, ἀλλὰ δὲν τοῦ ἀναγνωρίζω ὀρθὴν κρίσιν καὶ ἔντιμον σκέψιν. Βεβαίως διὰ τοὺς νεοεκλεγέντας βουλευτὰς τοῦ Κέντρου δὲν δύναμαι νὰ εἴπω τίποτε, ἀλλὰ οἱ παλαιότεροι εἶχαν συνεργασθῆ μὲ τὴν Ε.Δ.Α. τὸ 1956.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Οἰκονομόπουλε, παρακαλῶ νὰ περιορισθῆτε εἰς αὐστηρῶς τὸ προσωπικόν σας θέμα καὶ νὰ ἀφήσητε τοὺς γενικοὺς χαρακτηρισμοὺς καὶ τὴν τοποθέτησιν ἑκάστου Κόμματος.

§93Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Ἕνωσις τοῦ Κέντρου τὸ 1956 συνειργάσθη μὲ τὴν Ε.Δ.Α. καὶ ἔκτοτε μᾶς ἀπειλεῖ πάντοτε, ὅτι θὰ συνεργασθῇ μὲ τὴν Ε.Δ.Α. Δι’ αὐτὸ εἶναι μειωμένον καὶ ἀναγνωρίζεται ἡ ἐθνικοφροσύνη τῆς

Ε.Ρ.Ε.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Οἰκονομόπουλε, ἐπαναλαμβάνω, νὰ περιορισθῆτε ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ σας θέματος.

§95Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ὕβρις εἶναι δεινὴ καὶ δι’ αὐτὸ ἐζήτησα νὰ ἀνακαλέσῃ.

§96Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤλεγχα τὰς ἐνεργείας τοῦ κ. Ποταμιάνου, ὁ ὁποῖος κατὰ τὸν χρόνον τῆς Ὑπουργίας του περιοδεύων εἶπεν εἰς Μονάδας τοῦ Αʹ Σώματος Στρατοῦ, καταψηφίσατε τὴν Ε.Δ.Α. καὶ τοὺς συνοδοιποροῦντας μὲ αὐτήν. Καὶ εἶπα, ἡ Ε.Ρ.Ε. θεωρεῖται συνοδοιποροῦσα; Ἀσφαλῶς ὄχι. Τὸ Κέντρον; Καὶ τότε ἠκούσθη μία φωνὴ «μᾶλλον». Τότε εἶπα: Ὅταν ἕνας βουλευτὴς ἐπιτρέπῃ εἰς ἑαυτὸν νὰ λέγῃ, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου εἶναι μᾶλλον συνοδοιποροῦσα, εἶναι ἄξιος τῆς αὐστηροτέρας καταδίκης. Δὲν ἐγνώριζα ἀπὸ ποῖον ἐλέχθη τὸ «μᾶλλον». Ἐὰν ἐγνώριζα, ὅτι ἦτο ὁ ἀγαπητὸς κ. Οἰκονομόπουλος, δὲν θὰ τοῦ ἀπαντοῦσα. Καὶ δι’ αὐτὸ εἶπα: πρὸς τὸν ἀνώνυμον βουλευτήν, ὅτι εἶναι ἀνάξιος τῶν λόγων. Ἐὰν δὲ τὰ εἶπε τότε εἶναι ἄξιος αὐτῶν.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπασπύρου ἔχει τὸν λόγον.

§98Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Σώματος, ἀνεκοίνωσε προηγουμένως, ὅτι καὶ αἱ δύο προτάσεις θὰ συζητηθοῦν ταὐτοχρόνως. Δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ γίνῃ εἰσήγησις ἐκ μέρους καὶ τῆς ἰδίας μας παρατάξεως ἐπὶ τῆς δευτέρας προτάσεως.

§99Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον εἴμεθα ἐγγεγραμμένοι κατὰ σειρὰν καὶ ἐφ’ ὅσον μὲ ἐκαλέσατε εἰς τὸ βῆμα, δὲν ἔπρεπε νὰ κατέλθω τοῦ βήματος, διότι αὐτὰ δὲν εἶναι ἄξια τοῦ Σώματος.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν δύο προτάσεις παράλληλοι καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ γίνεται ἐναλλαγὴ εἰς τὸ βῆμα. Ἄλλωστε εἰς αὐτὸ συγκατετέθη καὶ ἡ ἡγεσία τοῦ Κέντρου.

§101Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἀναγνώσητε τὴν σειράν.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι σᾶς ἐκάλεσα κατὰ τὴν σειράν, ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ ἐδημιουργήθη τὸ ζήτημα τῆς συζητήσεως καὶ τῆς δευτέρας προτάσεως.

§103Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζητήσατε, προηγουμένως, νὰ ἐγγραφῶμεν διὰ νὰ ὁμιλήσωμεν κατὰ σειρὰν ἐγγραφῆς, καὶ τώρα βλέπω, ὅτι δὲν τηρεῖται ἡ σειρά.

§104Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι καλλίτερον θὰ ἦτο νὰ συζητηθοῦν κεχωρισμένως αἱ προτάσεις.

§105Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Σώματος, ἀνεκοίνωσε τὴν ταὐτόχρονον συζήτησιν τῶν προτάσεων δὲν ὑπῆρξεν ἀντίρρησις. Συνεπῶς, τὸ Σῶμα ἀπεφάσισεν ἤδη τὴν ταὐτόχρονον συζήτησίν των, ἐξ ἄλλου, ὁ κ. Μπακόπουλος, ἂν καὶ δὲν εἶχε σειρὰν ἔλαβε τὸν λόγον, καὶ ὀρθῶς, διὰ νὰ εἰσηγηθῇ τὴν μίαν πρότασιν. Κατὰ τὴν αὐτὴν λογικὴν θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἡ εἰσήγησις καὶ ἐπὶ τῆς δευτέρας προτάσεως. Καὶ πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἡμεῖς παρῃτήθημεν 8 ἐπερωτήσεων διὰ νὰ ἔλθουν πρὸς συζήτησιν αἱ προτάσεις αὐταί.

§106Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ὑπάρχουν εἰσηγηταὶ ἐπὶ τῶν προτάσεων ἢ δὲν ὑπάρχουν; Αὐτὸ θέλω νὰ μοῦ εἴπητε. Ποῦ ἠκούσθη αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Δὲν εἶναι δυνατόν. Ἡ Ἕνωσις Κέντρου θέλει χωριστὴν συζήτησιν τῆς προτάσεώς της.

§107Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρ. Βουλῆς). Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχουν δύο θέματα. Τὸ μὲν ἕνα τῆς σειρᾶς τῆς ἐγγραφῆς τῶν βουλευτῶν. Καὶ τὸ ἕτερον τῆς σειρᾶς συζητήσεως τῶν δύο προτάσεων. Θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὸ δεύτερον. Τὸ θέμα τοῦτο εἶναι λελυμένον, διότι, ὅταν ἤρχισεν ἡ συζήτησις, ἐδέχθη ἡ Βουλὴ τὴν πρότασίν μου, νὰ συζητηθοῦν ἀμφότεραι αἱ προτάσεις. Οὐδεμία ἀντίρρησις ἠγέρθη. Συνεπῶς, ἐλήφθη ἀπόφασις. Ἄλλωστε, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως. Θὰ προηγεῖτο ἡ Ἕνωσις τοῦ Κέντρου, θὰ συνεζητεῖτο, θὰ κατεπονεῖτο τὸ Σῶμα καὶ τὸ Προεδρεῖον, ἂν ἐπιτρέπεται, καὶ ἡ Κυβέρνησις. Θὰ ἐπηκολούθει ἡ ψηφοφορία, καὶ ἐὰν ἀπερρίπτετο δὲν θὰ εἶχε πλέον περιεχόμενον ἡ δευτέρα πρότασις. Συνεπῶς, εἶναι τόσον λογικὸν νὰ συζητηθοῦν ἀμφότεραι συγχρόνως, ὥστε δὲν νομίζω, ὅτι ἀξίζει τὸν κόπον νὰ συζητήσωμεν ἐπ’ αὐτοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐγγραφὴν τῶν βουλευτῶν, βεβαίως, δὲν ἀνεμίχθην, διότι ὁ Πρόεδρος δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀναμιγνύεται καὶ νὰ κάμῃ ἔργον Γραφέως. Ἐνθυμοῦμαι, ὅμως, καλῶς, ὅτι εἶπον εἰς τὸν γραμματεύοντα κ. Βοζίκην, ὁ ὁποῖος εἶναι πρόσωπον ἐξαίρετον, ἀντικειμενικὸν καὶ δὲν ἔχει λόγον νὰ εὐνοήσῃ οὐδένα, τοῦ εἶπον: Ἐγγράφετε τοὺς ὁμιλητάς, ἀλλὰ κάμετε ἐμπλοκήν, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρξουν παράπονα. Τὴν λέξιν «ἐμπλοκὴ» ἐνθυμοῦμαι καλῶς. Τὴν ἐχρησιμοποίησα, διότι τὴν εὕρηκα δόκιμον. Συνεπῶς, μὴ ὑπάρχοντος θέματος, ἂς ὁμιλήσῃ ὁ κ. Εὐαγγελίδης καὶ μετὰ σεῖς. Νομίζω, ὅτι δὲν ἀξίζει τὸν κόπον νὰ ὁμιλοῦμεν τόσην ὥραν, περὶ τοῦ ποῖος θὰ προηγηθῇ εἰς τὴν ὁμιλίαν του καὶ νὰ μᾶς ἀκούουν καὶ τὰ θεωρεῖα. Ἡμεῖς, κ. Παπασπύρου, δὲν κάμνομεν παρὰ τὸ καθῆκον μας κατὰ τρόπον ἀντικειμενικόν. Δυστυχῶς ἀντὶ ἀναγνωρίσεως, δεχόμεθα, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον, διαμαρτυρίας, ὅπως ὅλοι ὅσοι θέλουν νὰ τηρήσουν ἕνα μέσον ὅρον.

§108Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ὡμιλήσατε περὶ ἐμπλοκῆς, κ. Πρόεδρε. Αὐτὸ εἶναι ἐπινόησις αὐτῆς τῆς στιγμῆς.

§109Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρ. Βουλῆς). Ἡ φράσις εἶναι βαρεῖα. Γνωρίζετε τὴν συμπάθειαν ποὺ σᾶς ἔχω. Τὴν λέξιν «ἐμπλοκὴ» τὴν εἶπα, μετὰ τὴν ἀπόφασιν νὰ συζητηθοῦν ὁμοῦ αἱ προτάσεις. Τί λόγον εἶχα νὰ εὐνοήσω τὸν κ. Εὐαγγελίδην; Ὁ κ. Εὐαγγελίδης δὲν μοῦ εἶναι συμπαθὴς ὡς βουλευτής, ὡς ἄτομον μοῦ εἶναι, ἀλλὰ μὲ ἐνοχλεῖ, πολλὲς φορές, μὲ τὰς διαφόρους ἐνστάσεις του.

§110Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικ.). Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη μας, διὰ τὸν τρόπον, ποὺ θὰ διεξαχθῇ ἡ συζήτησις. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ συζητηθοῦν μαζὶ αἱ δύο προτάσεις. Δὲν χρειάζεται γενίκευσις τῆς συζητήσεως, διὰ νὰ λάβουν τὸν λόγον οἱ ἀντιτιθέμενοι εἰς τὴν πρότασιν. Σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς, τὸν λέγοντα διαδέχεται ὁ ἀντιλέγων.

§111Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Θεωρῶ τερματισθὲν τὸ εἰδικὸν θέμα, διὰ τὸ ὁποῖον ἔγινε τόση συζήτησις. Ἤθελα νὰ ἐξηγούμην μὲ τὸ Προεδρεῖον, τὸ ὁποῖον εἰσήγαγε καινὰ δαιμόνια, προσφάτως. Ἕως σήμερον, γνωρίζω ἐπὶ 15 χρόνια ποὺ θητεύω εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅτι ἐγγραφόμεθα πάντοτε, πηγαίνοντες εἰς τὸ Προεδρεῖον. Τώρα ὁ κ. Πρόεδρος θέλει νὰ διαπληκτιζώμεθα, ὑψοῦντες τὴν χεῖρα ἀπὸ τὴν στιγμὴν ποὺ θὰ ἐκφωνῆται τὸ θέμα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θέλομεν νὰ ὁμιλήσωμεν, εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν ἡ πρότασις. Ἔχει καλῶς, δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἀντίρρησιν, ἀφοῦ τὸ Προεδρεῖον οὕτως ἔκρινε καὶ ἔδοξε. Ἀλλ’ ὀφείλει, τὸ Προεδρεῖον, κ. Πρόεδρε, καὶ τὸ λέγω διὰ σᾶς, ἀπὸ τὴν στιγμήν, πού, ἔστω, δι’ αὐτῆς τῆς ἀθλίας, κατ’ ἐμέ, διαδικασίας ποὺ ἔχετε, ἕνα κατάλογον ὁμιλητῶν, νὰ μὴ τὸν μεταβάλῃ αὐτό, παρὰ μόνον ἂν συμφωνοῦν οἱ ἐγγεγραμμένοι, ἐν προκειμένῳ ὁ κ. Παπασπύρου. Εἶχεν ἐγγραφῆ, διὰ τῆς ἰδικῆς σας μεθόδου, δεύτερον, ἐπιθυμῶ νὰ λυθῇ αὐτὸ ἅπαξ διὰ παντός.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Εὐαγγελίδης ἔχει τὸν λόγον.

§113Ι. ΕΥΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, λυποῦμαι διὰ τὸ ἐπεισόδιον. Ἀσφαλῶς δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ ὑπαίτιος καὶ δὲν εὑρίσκετο εἰς τὴν πρόθεσίν μου νὰ θίξω ἢ νὰ παραβιάσω τὴν σειρὰν ὁμιλίας τοῦ συναδέλφου κ. Παπασπύρου, τὸν ὁποῖον ἰδιαιτέρως ἐκτιμῶ. Τὸ θέμα ἔχει ὅπως ἀκριβῶς τὸ ἐξέθεσεν ὁ κ. Πρόεδρος κατὰ τὴν ἐκφώνησιν τῶν προτάσεων, εἶχεν εἴπει καὶ οὐδεὶς ἀντέλεξεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐμπλακοῦν τὰ ὀνόματα τῶν ὁμιλητῶν εἰς τὴν σειρὰν ἐφ’ ὅσον αἱ δύο προτάσεις συνεσυζητοῦνται. Καὶ ἤδη, εἰσέρχομαι εἰς τὸ θέμα. Δὲν εἶναι σύνηθες φαινόμενον ἡ ὑποβολὴ προτάσεως περὶ παραπομπῆς εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον μελῶν Κυβερνήσεως. Καὶ εἶναι ἀκόμη σπανιωτέρα ἡ περίπτωσις τῆς ὑποβολῆς προτάσεως πρὸς παραπομπὴν εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον μὲ τὴν κατηγορίαν, ὅτι μέλη Κυβερνήσεως παρεβίασαν τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς θεμελιώδεις νόμους τῆς Πολιτείας. Καὶ τοῦτο, διότι εἶναι ἀσύνηθες νὰ εὑρίσκωνται κυβερνῆται ἐπὶ τοσοῦτον ἐπιλήσμονες τῶν ὑποχρεώσεών των, ὥστε νὰ παραβιάζωσιν αὐτὰς ταύτας τὰς βασικὰς διατάξεις τοῦ Πολιτεύματος. Ἡ πρότασίς μας ἀφορᾷ τὰ μέλη τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐνήργησε τὰς τελευταίας βουλευτικὰς ἐκλογάς, τὰ ὁποῖα ἐγένοντο ἐπιλήσμονες τοῦ καθήκοντός των καὶ διὰ πράξεων ἢ παραλείψεων παρεβίασαν θεμελιώδεις τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου διατάξεις. Ὁ Ν. ΦΠΣΤ, ὁ ἀφορῶν τὴν παραπομπὴν εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον, ὁρίζει: (Ἀναγινώσκει). Κατηγοροῦμεν τὸν στρατηγὸν Δόβαν καὶ τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεώς του, κ.κ. Ποταμιᾶνον, Λιανόπουλον καὶ Καλογερόπουλον, ὡς παραβάτας τῶν διατάξεων αὐτῶν. Ἀλλὰ καὶ περαιτέρω, οὗτοι, ἀνεξαρτήτως συγκεκριμένων παραβάσεων ὡρισμένων ἄρθρων τοῦ Συντάγματος ἢ τῶν νόμων, ἔβλαψαν, ἐκ προθέσεως, διὰ πράξεων ἢ παραλείψεων, τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας (ἄρθρον 2 τοῦ ν. ΦΠΣΤʹ). Ἔβλαψαν δὲ τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας, οἱ οὓς κατηγοροῦμεν Ὑπουργοί, διότι ἡ ἔννοια τῆς προσγενομένης βλάβης, ὅπως εἶπεν καὶ ὁ κ. Μπακόπουλος, δὲν ἔχει μόνον ὑλικὸν περιεχόμενον, ἀλλὰ ἀφορᾷ καὶ εἰς τὴν βλάβην τῆς ἠθικῆς ὑποστάσεως τῆς Πολιτείας καὶ αὐτῆς ταύτης τῆς λειτουργίας τοῦ πολιτεύματος. Ἡ διενέργεια, βέβαια, τῶν ἐκλογῶν, ὑπὸ Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, εἶχε ζητηθῆ ὁμοφώνως ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ὑπῆρξεν ἡ ἀξίωσις νὰ μὴ διενεργήσῃ τὰς ἐκλογὰς ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ, διότι ἐπὶ τριετίαν εἶχεν ἀποδείξει, ὅτι ἦτο ἡ μᾶλλον ἀκατάλληλος διὰ νὰ διενεργήσῃ ἔστω καὶ στοιχειωδῶς τιμίας ἐκλογάς. Ἄλλωστε, εἴχομεν τὰ προηγούμενα τῶν Ὑπηρεσιακῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι διενήργησαν τὰς ἐκλογὰς κατὰ τὰ ἔτη 1950, 1952 καὶ 1958, αἱ ὁποῖαι, Ὑπηρεσιακαὶ Κυβερνήσεις, διενήργησαν τὰς ἐκλογὰς κατὰ τρόπον κατὰ τὸ μᾶλλον ἢ ἧττον ἀνεκτόν. Οὐχ’ ἧττον τὰ Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐζήτησαν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν τυγχάνουσαν τῆς ἐμπιστοσύνης ὅλων τῶν Κομμάτων. Δυστυχῶς, ἐνῷ ἐπεβλήθη τὸ πρῶτον αἴτημα, ἡ διενέργεια τῶν ἐκλογῶν παρ’ Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, ἡ διορισθεῖσα Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις δὲν ὑπῆρξε Κυβέρνησις τῆς ἐμπιστοσύνης τῶν Κομμάτων, ἀλλὰ Κυβέρνησις συντεθειμένη, κατὰ τὸ πλεῖστον της, ἐκ τοῦ Αὐλικοῦ περιβάλλοντος καὶ τῆς ἀποκλειστικῆς προτιμήσεως τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος. Μολονότι ὁ τρόπος τοῦ σχηματισμοῦ τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἄφηνε ἀμφιβολίαν, ὅτι αὕτη δὲν θὰ ἀνταπεκρίνετο εἰς τὸν ρόλον ποὺ τῆς ἐπεβάλλετο, τὸ Κόμμα μας, ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν μὲ αὐτὴν καὶ διὰ τοῦ ἀπὸ 21.9.61 ἐγγράφου τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς του ἐζήτησεν ἀπὸ αὐτὴν νὰ ληφθοῦν ὡρισμένα μέτρα διὰ τὴν κατοχύρωσιν τῆς διενεργείας ἐλευθέρων καὶ ἀδιαβλήτων ἐκλογῶν. Μεταξὺ τῶν μέτρων αὐτῶν περιελαμβάνετο καὶ ἡ ἄμεσος κατάργησις ἢ τοὐλάχιστον ἡ ἀναστολὴ τῶν ἐκτάκτων μέτρων (Ψηφίσματος Γʹ κλπ.), ἡ ἀντικατάστασις τῶν Νομαρχῶν δι’ ἐκπροσώπων τῆς δικαστικῆς ἱεραρχίας, ἡ ἀντικατάστασις τῶν Διοικητῶν Χωροφυλακῆς διὰ τῶν κατὰ τόπους Εἰσαγγελέων, ὁ ἀφοπλισμὸς τῶν Τ.Ε.Α., ἡ κατάργησις τοῦ θεσμοῦ τῆς διοικητικῆς ἐκτοπίσεως, ἡ ἐξασφάλισις, βάσις συνεννοήσεως μὲ ὅλα τὰ Κόμματα, τῆς μυστικότητος, ἐλευθερίας τῆς ἀδιαβλήτου ἐκδηλώσεως τῆς ψήφου τοῦ στρατοῦ καὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, ἡ κατάργησις τῶν εἰδικῶν μονάδων σκαπανέων Κολυνδροῦ καὶ Ἐρατείρας, ἡ κατάπαυσις τῆς διὰ τῶν Ραδιοφωνικῶν Σταθμῶν ἀσκουμένης ἀπαραδέκτου καὶ ἀηδοῦς προπαγάνδας ὑπὲρ τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ ἐναντίον ἰδίᾳ τοῦ Κόμματός μας, ἡ ἄμεσος ἐκτύπωσις τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων τῶν ἐγγραφέντων κατὰ τὴν τακτικὴν καὶ ἔκτακτον ἀναθεώρησιν τοῦ 1961 δεκάδων χιλιάδων νέων ἐκλογέων καὶ ἡ ταχίστη θέσις εἰς τὴν διάθεσιν τῶν Κομμάτων ἐπαρκῶν ἀντιτύπων τῶν καταλόγων τούτων. Ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα, τὰ ζητηθέντα ὑπὸ τῆς Ε.Δ.Α., δὲν ἐφηρμόζοντο τὸ πρῶτον. Καὶ εἰς προηγουμένας ἐκλογὰς εἶχον ζητηθῆ καὶ εἶχον γίνει δεκτὰ καὶ εἶχεν ἀνασταλῆ τὸ Γʹ Ψήφισμα καὶ εἶχον ἀφοπλισθῆ πράγματι τὰ Τ.Ε.Α. καὶ εἶχον ληφθῆ καὶ τὰ ἄλλα μέτρα, διὰ τὴν ὁμαλὴν ἐξασφάλισιν τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν. Αὐτὰ τὰ μέτρα ἐζήτει, διὰ τοῦ ἐγγράφου της, ἡ Ε.Δ.Α. καὶ τελευτῶσα, ἔλεγε τὰ ἀκόλουθα: «...Ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἐλπίζωμεν, ὅτι ἡ ὑφ’ ὑμᾶς Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις θὰ διαπνέεται εἰς ὅλας τὰς σκέψεις καὶ ἐνεργείας της ἀπὸ τὴν αὐτονόητον, ἄλλωστε, ἀρχήν, ὅτι δὲν ὑπάρχει μεγαλυτέρα τιμὴ καὶ ἱκανοποίησις διὰ δημοσίους ἄνδρας, ἀπὸ τοῦ νὰ ἐξασφαλίσουν ἐλευθέραν, ἀνόθευτον καὶ ἀδιάβλητον τὴν ἐκδήλωσιν τῆς λαϊκῆς θελήσεως». Καὶ διὰ τῆς φράσεως αὐτῆς ἡ Ε.Δ.Α. ἤθελε νὰ δείξῃ τὴν καλήν της διάθεσιν καὶ τὴν ἔλλειψιν προκαταλήψεως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Δυστυχῶς, ἡ Κυβέρνησις, διὰ τῶν πράξεών της, ἀπέδειξεν, ὅτι ἐτάχθη μὲ ἀποκλειστικὸν σκοπὸν νὰ βοηθήσῃ τὸ ἓν ἐκ τῶν τριῶν Κομμάτων, τὰ ὁποῖα εἶχον κατέλθει εἰς τὰς ἐκλογάς, τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅπως, παρὰ τὴν θέλησιν τῶν ἐκλογέων, λάβῃ τὴν πλειοψηφίαν καὶ τῆς νέας Βουλῆς. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀπαραιτήτως πρέπει νὰ εἴπωμεν εἰς τὴν παροῦσαν συζήτησιν, εἶναι τὸ πῶς θεμελιοῦται ἡ πρότασις παραπομπῆς τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον. Κατὰ τὴν πρότασίν μας, ὁ στρατηγὸς Δόβας... (ἀναγινώσκει). Εἶναι γνωστόν, κ. συνάδελφοι, ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἐξησφαλίσθη ἡ ἀνόθευτος ψηφοφορία κατὰ τὰς ἐκλογὰς τῆς 29ης Ὀκτωβρίου, ἀλλὰ ὅλαι ἀνεξαιρέτως αἱ προϋποθέσεις διὰ τὴν ἀβίαστον καὶ ἀνόθευτον ἐξάσκησιν τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν πολιτῶν παρεβιάσθησαν. Καὶ ἰδοὺ πῶς, ἐν γενικαῖς γραμμαῖς: Πρῶτον, κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον δὲν ἐπετράπη εἰς τοὺς ὑποψηφίους τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Δ.Α. νὰ ἔλθουν εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἐκλογεῖς. Δεκάδες ὑποψηφίων μας, ἐπανειλημμένως συνελήφθησαν, ἀρκετοὶ ἐξ αὐτῶν ἐξετοπίσθησαν, ἑκατοντάδες στελεχῶν μας ἐκακοποιήθησαν, ἐφυλακίσθησαν καὶ ἐξωρίσθησαν. Δὲν ἐπετράπη ἡ διὰ τῶν συγκεντρώσεων ἐπαφὴ τῶν ὑποψηφίων μας μετὰ τῶν ἐκλογέων. Καὶ ὅσαι συγκεντρώσεις ἐπετράπησαν ἢ ἐπεβλήθησαν λόγῳ τοῦ ὄγκου των, διελύθησαν ἢ ἐπλήγησαν παρ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων, Τ.Ε.Α., παρακρατικῶν ὀργάνων ἢ τραμπούκων, τῇ ἀνοχῇ καὶ ἐνισχύσει τῶν πρώτων. Δεύτερον, τὸ προεκλογικόν μας ὑλικόν, τὸ ὁποῖον ἀπεστέλλομεν εἰς τοὺς ἐκλογεῖς, δὲν ἐπετράπη νὰ φθάσῃ εἰς αὐτούς. Νεκρανεστήθη τὸ Γʹ Ψήφισμα, διὰ νὰ μὴ ἐπιτραπῇ νὰ φθάσῃ εἰς τὸν λαὸν τὸ προεκλογικόν μας ὑλικόν, τὸ ὁποῖον οὐδέποτε εἰς τὸ παρελθὸν ἀπηγορεύετο νὰ κυκλοφορῇ. Ἐγένετο ἀντικείμενον κατασχέσεως παρὰ τῶν ἀστυνομικῶν ἀρχῶν καὶ ἄλλων προσώπων, ὄχι μόνον εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἀλλὰ ἀκόμη καὶ εἰς τὴν πρωτεύουσαν. Οἱ δὲ διανομεῖς του συνελαμβάνοντο καὶ παρεπέμποντο εἰς τὸ Στρατοδικεῖον, δυνάμει τοῦ Γʹ Ψηφίσματος. Ἐγὼ προσωπικῶς, παρέστην, πολλάκις, αὐτόπτης μάρτυς διαφόρων ἐπεισοδίων μεταξὺ ἀστυνομ. ὀργάνων καὶ ὀπαδῶν μας, διανεμόντων ἐκλογικὸν ὑλικόν, οἱ ὁποῖοι, παρὰ τὰς παρεμβάσεις μου, ἠμποδίζοντο νὰ τὸ κυκλοφοροῦν. Ἀκόμη ἐπεβάλλοντο κατασχέσεις καὶ τῶν ψηφοδελτίων τοῦ Συνασπισμοῦ μας ποὺ ἀπεστέλλοντο εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ὀργανώσεις μας, διὰ νὰ παραδοθοῦν εἰς τὰς Νομαρχίας πρὸς προώθησιν εἰς τὰ ἐκλογικὰ τμήματα τῆς ὑπαίθρου. Συνεπῶς, ἀπηγορεύθη κατὰ ἀπροκάλυπτον τρόπον ἡ ἐπικοινωνία μας μετὰ τῶν ἐκλογέων. Καὶ ὅπου κατέστη δυνατόν, ὡς προεῖπον, νὰ γίνουν συγκεντρώσεις, ἐματαιώθησαν διὰ τῆς παρεμβάσεως τῶν τραμπούκων καὶ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἀκόμη καὶ μέσα εἰς τὰς Ἀθήνας. Εἰς μίαν τέτοιαν συγκέντρωσιν εἰς τὸ Αἰγάλεω ἐτραυματίσθησαν μεταξὺ ἄλλων, καὶ ὁ σεβαστὸς πρεσβύτης καὶ πρώην Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὑποψήφιός μας κ. Ἀργυρόπουλος, καθὼς καὶ ὁ συνάδελφος κ. Ἡλιόπουλος, παρὰ τῶν γνωστῶν «ἀγνώστων» τραμπούκων, παρουσίᾳ ἑκατοντάδων χωροφυλάκων ἐν στολῇ καὶ ὑπὸ τὴν εὐμενῆ ἀνοχήν, ἂν ὄχι καὶ τὴν προτροπὴν τῶν δεκάδων ἐπίσης παρισταμένων χωροφυλάκων ἐν πολιτικῇ περιβολῇ. Ἐπίσης, εἰς τὴν πρώτην περιοδείαν μου μετ’ ἄλλων συναδέλφων εἰς τὸν Δῆμον τῆς Καισαριανῆς, παρημποδίσθησαν οἱ ἐκλογεῖς νὰ προσέλθουν, ἐγένοντο συλλήψεις ὀπαδῶν μας καὶ ἐδημιουργήθησαν πολλὰ ἄλλα ἐπεισόδια. Τὸ αὐτὸ συνέβη καὶ εἰς πλείστας ἀξίας συγκεντρώσεις τῶν Ἀθηνῶν, εἰς ἃς προσωπικῶς παρέστην. Ἀλλὰ ἡ κατάστασις ὑπῆρξεν ἀσυγκρίτως τραγικωτέρα, μὲ αἱματηρά, μάλιστα, ἀποτελέσματα, φθάσαντα μέχρι φόνων εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς πόλεις, ἀκόμη δὲ χειροτέρα εἰς τὴν ὕπαιθρον. Ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα τὰ κατέστησε γνωστὰ τὸ Κόμμα μας ἐγκαίρως εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τόσον διὰ σειρᾶς προσωπικῶν διαβημάτων, ὅσον καὶ διὰ τηλεγραφικῶν διαμαρτυριῶν, δημοσιεύσεων εἰς τὰς ἐφημερίδας, καταγγελιῶν εἰς τὸ ἐσωτερικὸν καὶ τὰς διεθνεῖς ὀργανώσεις, ὅπως ἡ Διακοινοβουλευτικὴ Ἕνωσις, ἡ Ὁμοσπονδία Δικαιωμάτων τοῦ Ἀνθρώπου κλπ. Εἰς ὅλα αὐτὰ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως παρεῖχε διαβεβαιώσεις, ὅτι θὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα, ἀλλὰ ἀπὸ ὅσα μέτρα, δῆθεν, ἀπεφάσιζεν, οὐδὲν ἐφηρμόζετο, τοὐναντίον δὲ ἐφηρμόζοντο τὰ ἀντίθετα. Ἐν ὄψει ὅλων αὐτῶν τῶν γεγονότων, ἔχομεν τὴν ἀπόδειξιν, ὅτι ὁ στρατηγὸς Δόβας παρέβη τὸ Σύνταγμα καὶ ὄχι μόνον δὲν ἐξησφάλισε τὴν ὁμαλὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκλογῶν, ἀλλὰ ηὐνόησεν ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. Παρεβίασε, δηλαδή, τὰ ἄρθρα 4 καὶ 66 τοῦ Συντάγματος, διὰ τῶν ὁποίων ἐξασφαλίζεται ἡ ἐλευθέρα, καθολικὴ καὶ μυστικὴ ἄσκησις τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν πολιτῶν. Ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς ὑποβοηθήσεως τῆς νοθείας τῶν ἐκλογῶν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως Δόβα, πρέπει νὰ εἴπω, κ. συνάδελφοι, ὅτι εἶχα τὴν εὐκαιρίαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὁμιλῶν κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 20ῆς Ἰανουαρίου 1961 ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα, νὰ καταγγείλω, ὅτι ἐξεδίδοντο ἀθρόαι βεβαιώσεις τῶν ἀστυνομικῶν ἀρχῶν περὶ δῆθεν ἐγκαταστάσεως πρὸ τῆς 1.1.1948, χωρὶς νὰ περιέχωσι καὶ τὸ ὄνομα τοῦ πολίτου ποὺ θὰ τὰς ἐχρησιμοποίει. Καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα ἀπέβλεπαν εἰς τὸ νὰ ἐφοδιασθοῦν μὲ βιβλιάρια χιλιάδες ἀτόμων, ἀνυπάρκτων ἢ τὰ ὁποῖα δὲν εἶχον, ἐν πάσῃ περιπτώσει, δικαίωμα νὰ λάβουν ἐκλογικὸν βιβλιάριον καὶ νὰ ψηφίσουν κατὰ τὰς ἑπομένας ἐκλογάς, ὥστε νὰ νοθευθῇ τὸ ἀποτέλεσμα αὐτῶν κατὰ πολλὰς δεκάδας καὶ ἑκατοντάδας χιλιάδων ψήφων. Συνεπῶς, ἔκτοτε ἦτο γνωστὸν τὸ ὄργιον τῆς νοθείας, τὸ ὁποῖον ἔλαβε χώραν διὰ τῆς ἀναθεωρήσεως τοῦ 1961 καὶ συνεπῶς ἀπολύτως δικαιολογημένον τὸ αἴτημα περὶ τῆς ἐκτυπώσεως καὶ θέσεως εἰς τὴν διάθεσιν τῶν κομμάτων. Παρὰ ταῦτα, οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι δὲν ἐξετυπώθησαν καὶ δὲν ἐδόθησαν ἀντίγραφα εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, διὰ νὰ ἐλέγξῃ τὸ νόμιμον ἢ μὴ νόμιμον τῆς ἐγγραφῆς τῶν νέων ἐκλογέων καὶ ἤδη ἀποκαλύπτονται ἀπὸ ἡμᾶς καὶ τὴν Ἕνωσιν Κέντρου χιλιάδες χιλιάδων παρανόμων ἐγγραφῶν. Ὡς πρὸς τὸν Πτέραρχον Ποταμιᾶνον, τὸν κατηγοροῦμεν ὡς συνυπεύθυνον δι’ ὅσα κατηγοροῦμεν καὶ τὸν κ. Δόβαν, καὶ εἰδικώτερον, διότι ὡς προϊστάμενος τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων, ὄχι μόνον δὲν ἐξησφάλισε τὴν ἀμερόληπτον στάσιν αὐτῶν ἔναντι ὅλων τῶν Κομμάτων, ἀλλὰ ἐπέτρεψεν, ἂν δὲν παρώτρυνε, τοὺς ἡγήτορας τοῦ Στρατεύματος καὶ τοὺς ἀξιωματικούς, νὰ λάβουν ἐνεργὸν θέσιν ὑπὲρ ἑνὸς Κόμματος, τῆς Ε.Ρ.Ε., καὶ εἰς βάρος, κυρίως, τοῦ συνασπισμοῦ τοῦ Π.Α. Μ.Ε. Τοῦτο, ἄλλωστε, ἐγένετο βάσει σχεδίου, τὸ ὁποῖον πολὺ πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ἀπεκάλυψεν ἡ Ε.Δ.Α. καὶ εἰς τὸ ὁποῖον μεταξὺ τῶν μέσων ἀλλοιώσεως τῆς θελήσεως τῶν ἐκλογέων περιελαμβάνετο καὶ ἡ χρησιμοποίησις τοῦ στρατοῦ παντοιοτρόπως (διὰ προπαγάνδας, πιέσεων, κατασυκοφαντήσεως τοῦ Κόμματός μας, ἀκόμη καὶ δι’ εἰκονογραφημένων ἐντύπων). Ὁ κ. Ποταμιᾶνος ὄχι μόνον δὲν ἠθέλησε νὰ ματαιώσῃ τὰς ἀθλιότητας αὐτάς, ἀλλὰ ἐβοήθησεν εἰς τὴν πραγμάτωσίν των. Ἐπὶ πλέον τὸν κατηγοροῦμεν, διότι, παρὰ τὸ ἄρθρον 149 τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἐπέτρεψεν, οἱ στρατιῶται νὰ ψηφίζουν συντεταγμένοι μὲ ἐπὶ κεφαλῆς ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικούς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον διεπιστώσαμεν εἰς πλεῖστα τμήματα τῶν Ἀθηνῶν, τὰ ὁποῖα ἐπεσκέφθημεν κατὰ τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν. Καὶ ἔτσι συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ ὑπάρξῃ τὸ κωμικὸν αὐτὸ ἀποτέλεσμα τῶν στρατιωτικῶν τμημάτων τοῦ ποσοστοῦ 85%, 90% καὶ 97% ἀκόμη ὑπὲρ τῆς Ε.Ρ.Ε., ποὺ μόνον μὲ τὸ δημοψήφισμα Κονδύλη μποροῦν νὰ παραβληθοῦν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, κ. Λιανόπουλος, κατηγορεῖται δι’ ὅσα καὶ ὁ κ. Δόβας καὶ εἰδικώτερον, διότι παρ’ ὅ,τι ἐζητήθησαν ἀπὸ αὐτὸν προσωπικῶς, ὡς ἁρμόδιον Ὑπουργόν, παρ’ ἀντιπροσώπων τῶν Κομμάτων, ἀντίγραφα τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων, δὲν ἱκανοποίησε τὸ αἴτημά μας, τὸ ὁποῖον, ἰδίᾳ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς καταλόγους τῆς τελευταίας ἀναθεωρήσεως, ἦτο πλέον ἢ δικαιολογημένον. Καὶ ὁ σκοπὸς τῆς ἀρνήσεως ἦτο προφανής, διότι, διὰ τῆς τελευταίας ἀναθεωρήσεως, ἔγινε τὸ μέγα ὄργιον τῆς νοθείας. Κατηγορεῖται, ἐπὶ πλέον, διότι, κατὰ τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν ἐξέδωσεν ἐγκύκλιον, δι’ ἧς ἐπέτρεψεν, ὅπως ψηφίζουν οἱ κάτοχοι ἐκλογικῶν βιβλιαρίων, ἔστω καὶ μὴ ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον, ἐματαιώθη κατόπιν ἰδικῆς μας παραστάσεως καὶ τῆς ἀρνήσεως νὰ δεχθῇ τὴν ἐγκύκλιον ταύτην ὁ κ. Προϊστάμενος τοῦ Πρωτοδικείου Ἀθηνῶν. Κατηγορεῖται ἀκόμη, διότι ἠρνήθη νὰ δώσῃ εἰς τὰ Κόμματα ἀντίγραφα τῶν καταστάσεων ψηφοφορίας στρατιωτικῶν καὶ δημοσίων ὑπαλλήλων, ἵνα δυνηθοῦν νὰ ἐλέγξουν τυχὸν διπλοεγγραφὰς πού, ἐκ τῶν ὑστέρων, ἀποκαλύπτονται. Τέλος δὲ καὶ διὰ τὸν πρόσθετον λόγον, ὅτι δι’ ἑρμηνευτικῆς ἐγκυκλίου του, συνέστησε νὰ γίνωνται δεκταὶ καταστάσεις ἀπὸ τὰ Πρωτοδικεῖα καὶ μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἐκ τοῦ νόμου δεκαημέρου ἀνατρεπτικῆς προθεσμίας, πρᾶγμα ποὺ κατέστησεν ἀνέφικτον τὸν ἔλεγχόν των ἐκ μέρους τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ τὴν πρόληψιν ἐκλογικῶν παραβάσεων. Ὁ κ. Καλογερόπουλος, ὡς ἐκ τῆς θέσεώς του, ἦτο ὁ προϊστάμενος τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Εἰς αὐτὸν κατηγγείλαμεν, ἐξ ἀρχῆς, τὰς ἐπεμβάσεις καὶ τὰς πιέσεις τῶν ἀνδρῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας εἰς βάρος τῶν ὀπαδῶν μας, καὶ ἠρκεῖτο νὰ λέγῃ, ὅτι θὰ μεριμνήσῃ, μετὰ κἄθε δὲ δήλωσίν του, τὰ πράγματα ἐλάμβανον μεγαλυτέρας διαστάσεις καὶ αἱ παραβάσεις ἐγίνοντο βαρύτεραι. Κατὰ τὰς ὀλίγας, ἀπὸ τῶν ἐκλογῶν, ἡμέρας, ἔφθασαν πρὸ τῶν ἀκροατηρίων τῶν δικαστηρίων ὡρισμέναι ἐκ τῆς σωρείας τῶν ὑποβεβλημένων μηνύσεων καὶ μέχρι στιγμῆς ὑπάρχουν 26 καταδίκαι ἐναντίον ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἀνδρῶν τῶς Τ. Ε.Α., ἀγροφυλάκων ἢ τρομοκρατῶν. Καὶ ἐνῷ τοιοῦτον ὄργιον ἐπεκράτει εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν καὶ ἐνῷ ἐπανειλημμένως κατηγγείλαμεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ τοῦ ὀργίου αὐτοῦ, ὄχι μόνον οὐδὲν μέτρον ἔλαβεν, ἀλλ’ ἀντιθέτως, διὰ τῶν διαψεύσεων, εἰς τὰς ὁποίας προέβαινεν, ὤθει τὰ ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς νὰ συνεχίσουν τὸ ὄργιον μὲ μεγαλυτέραν ἔντασιν. Εἰς τὰς ἀποδεδειγμένας καταγγελίας μας, οὐδὲν ὑπεύθυνον ἀστυνομικὸν ὄργανον ἐτιμώρησεν, οὐδὲν παρετήρησεν, οὐδὲν κἂν μετέθεσε διοικητικῶς. Ἐν ὄψει τῶν ὅσων ἐξετέθησαν παρ’ ἐμοῦ, ὅσων ἐλέχθησαν ἤδη παρὰ πολλῶν συναδέλφων ποὺ ὡμίλησαν ἐπὶ τῶν προτάσεων μομφῆς καὶ τῶν ὅσων θὰ ἐκτεθοῦν ὑπὸ ἄλλων συναδέλφων τοῦ Κόμματός μας κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς προτάσεώς μας διώξεως τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα, νομίζω, ὅτι αἱ πράξεις, διὰ τὰς ὁποίας κατηγοροῦμεν τὰ 4 μέλη τῆς Κυβερνήσεως Δόβα εἶναι πλήρως καθωρισμέναι καὶ ἐμπίπτουν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν νόμου. Γνωρίζομεν, ὅτι αὐτοὶ δὲν εἶναι οἱ μόνοι ὑπεύθυνοι. Ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς χώρας, περὶ τῶν ὁποίων ἔγινε λόγος καὶ κατὰ τὴν πενθήμερον συζήτησιν τῶν προτάσεων δυσπιστίας κατὰ τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ. Ὅσοι ἐξ αὐτῶν ἐμπίπτουν εἰς τὰς ποινικὰς διατάξεις, ὡς συναίτιοι, θὰ πρέπει νὰ παραπεμφθοῦν στὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον μετὰ τῶν αὐτουργῶν Ὑπουργῶν, κατὰ τὸν νόμον. Κύριοι συνάδελφοι, ὑποβάλλοντες τὰς προτάσεις παραπομπῆς μελῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως τοῦ στρατηγοῦ Δόβα εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον, δὲν ἐκινήθημεν, οὔτε ἀπὸ τὸ πνεῦμα ἐκδικήσεως, οὔτε ἀπὸ τὴν διάθεσιν ὅπως κολασθοῦν δι’ ὅσα εἰδικῶς ἐναντίον μας ἔπραξαν. Ἐκινήθημεν ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν, ὅπως ἀποκατασταθῇ ἡ πληγεῖσα ἔννοια τοῦ δικαίου καὶ ὅπως ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἀποδεχομένη τὰς προτάσεις παραπομπῆς, δώσῃ ἕνα δίδαγμα εἰς τοὺς κυβερνῶντας, ὥστε νὰ μὴ στραγγαλίζουν τὴν θέλησιν τοῦ λαοῦ, καὶ νὰ μὴ ἐνεργοῦν πράξεις ἀντιθέτους πρὸς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους διὰ τὴν ἐπικράτησιν ἑνὸς Κόμματος. Ἀλλὰ νὰ ἐνεργοῦν πάντοτε ἐντὸς τῶν νόμων καὶ τοῦ Συντάγματος, ὥστε νὰ δύναται νὰ ἐκφράζεται ἐλευθέρως ἡ κυρίαρχος θέλησις τοῦ λαοῦ. Κύριοι βουλευταί, ἀπ’ ὅλους σχεδὸν τοὺς ὁμιλήσαντας Ὑπουργοὺς ἐπὶ τῆς προτάσεως δυσπιστίας ἠμφεσβητήθη ἡ ἔκτασις τῆς νοθείας καὶ τῆς βίας καὶ ὄχι ὅτι ἔλαβον χώραν ὡρισμέναι παραβάσεις καὶ ἐλέχθη, ὅτι αὐτά, τὰ ὁποῖα συνέβησαν εἶναι ἀπὸ τὰ συνήθως συμβαίνοντα εἰς τὰς Ἑλληνικὰς ἐκλογάς, ἀλλ’ ἀκόμα καὶ στὸ ἐξωτερικόν. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι φανερόν, πὼς δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν ἐπὶ τρίμηνον νὰ συντηρηθῇ τόσον θερμὸν καὶ ἀδιάπτωτον τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ λαοῦ, ἐὰν ἡ νοθεία καὶ ἡ βία δὲν εἶχε λάβει μεγάλην ἔκτασιν, τὴν ἔκτασιν ποὺ ἡμεῖς ἰσχυριζόμεθα καὶ ποὺ ἠλλοίωσε βασικὰ τὴν θέλησιν τοῦ λαοῦ. Καὶ ἄλλοτε ἐγένοντο παραβάσεις. Ἀλλὰ οὐδέποτε ἐξεδηλώθη τόσον ἔντονος ἡ ἀπόφασις καὶ ἡ ἀγωνιστικὴ διάθεσις τοῦ λαοῦ, ὅπως ἀποκαταστήσῃ τὴν ἐλευθέραν του βούλησιν, γιατὶ τώρα ἀκριβῶς αὐτὴ παρεβιάσθη καὶ ἐνοθεύθη ἀπροκάλυπτα καὶ κυνικά. Δι’ αὐτὸ καὶ ἡ πρότασις παραπομπῆς τῆς Κυβερνήσεως Δόβα προκαλεῖ αἴσθημα ἱκανοποιήσεως εἰς τὸν δημοκρατικὸν λαόν μας. Καὶ ἐνῷ μετὰ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι θὰ ματαιώσῃ, διὰ τῆς κυβερνητικῆς πλειοψηφίας, τὴν παραπομπήν, δὲν τρέφομεν αὐταπάτας περὶ τῆς τύχης τῆς προτάσεως παραπομπῆς, ἐν τούτοις πιστεύομεν, ὅτι ὀρθῶς ὑπεβλήθησαν αἱ προτάσεις αὐταί, διότι πρέπει νὰ ἀντιληφθοῦν πάντες, ὅτι ἕνας πρέπει νὰ εἶναι κύριος εἰς τὸν τόπον αὐτόν: ὁ Ἑλληνικὸς λαός. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βύζας).

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔχει τὸν λόγον.

§115Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις ἤθελα νὰ εἴπω, δύο λέξεις, σχετικῶς μὲ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος προηγουμένως. Λυποῦμαι πολύ, διότι δὲν ἤμην παρὼν διὰ νὰ παρακολουθήσω τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Μπακοπούλου, διότι πάντοτε τὸν προσέχω, ὅταν ἀγορεύῃ, φυσικά, ὅταν δὲν εἶναι ἐκνευρισμένος, καὶ μοῦ εἶπαν, ὅτι σήμερον δὲν ἦτο ἐκνευρισμένος ὁ κ. Μπακόπουλος. Τὸν προσέχω, διότι τὸν τιμῶ καὶ λυποῦμαι, διότι δὲν παρηκολούθησα τὴν ἀγόρευσίν του. Ἐπληροφορήθην, ὅμως, ὅτι ἔθιξε μερικὰ θέματα καὶ θὰ ἤθελα νὰ παράσχω ὡρισμένας πληροφορίας πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ πρὸς τὸν κ. Μπακόπουλον, διότι πιστεύω, ὅτι ὡρισμένα συμπεράσματα, εἰς τὰ ὁποῖα κατέληξεν, ὀφείλονται, ἐνδεχομένως, εἰς τὸ ὅτι δὲν ἦτο ἐπαρκῶς πληροφορημένος. Π.χ. εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος, ὅτι ὁ ταξίαρχος κ. Βέρρος ἦτο ἀπεσπασμένος εἰς τὸ Πολιτικὸν Γραφεῖον καὶ ἐξετέλει ἐκεῖ ἐργασίαν καθαρῶς κομματικήν. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 31.434 ἀποφάσεως τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος τότε ἦτο καὶ Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἡμερομηνία 22.5.1958, καταργεῖται τὸ Στρατιωτικὸν Γραφεῖον Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ ἱδρύεται ἀντ’ αὐτοῦ Στρατιωτικὸν Γραφεῖον Ὑφυπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Τὸ προσωπικὸν τοῦ Γραφείου Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης διατίθεται εἰς τὸ Στρατιωτικὸν Γραφεῖον τοῦ Ὑφυπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης, πλὴν τοῦ ταξιάρχου κ. Π. Βέλλιου, ὁ ὁποῖος ἦτο διευθυντὴς τοῦ Στρατιωτικοῦ Γραφείου Ὑπουργοῦ, ὅταν ἤμην ἐγὼ Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ συνέχισε νὰ εἶναι διευθυντὴς τοῦ Στρατιωτικοῦ Γραφείου τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ ὅταν τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀνέλαβεν ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. Καραμανλῆς, Λοιπόν, λέγει ἡ διαταγὴ «πλὴν τοῦ ταξιάρχου Π. Βέλλιου, ὅστις, ἀπεσπασμένος ἀπὸ 1.6.1958 εἰς τὸ ἡμέτερον Πολιτικὸν Γραφεῖον, θέλει ἐκτελῇ καθήκοντα συνδέσμου τοῦ ὑπογραφομένου μὲ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ θέλει μοὶ προσάγει ἅπαντα τὰ χρήζοντα τῆς ἡμετέρας ὑπογραφῆς ἔγγραφα, παραδιδόμενα εἰς αὐτὸν ὑπὸ τῶν οἰκείων Γενικῶν Ἐπιτελείων καὶ ἀφοῦ πρότερον θέση ταῦτα ὑπ’ ὄψιν τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης». Ὁ κ. Θεμελῆς, ὡς Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, εἶχε σημαντικὰς ἁρμοδιότητας, οὐχ ἧττον ὡρισμέναι ἁρμοδιότητες εἶχον διαφυλαχθῆ ὑπὲρ τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἦτο ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐπειδὴ δέ, δὲν ἦτο εὔκολον εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀσχολῆται μὲ τὴν ἔντασιν ποὺ χρειάζεται, ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶχεν ἀπόλυτον ἀνάγκην τοῦ συνδέσμου αὐτοῦ διὰ νὰ τὸν διευκολύνῃ εἰς τὴν διεκπεραίωσιν τῶν ὑποθέσεων, διὰ τὰς ὁποίας ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ ὑπογραφὴ Ὑπουργοῦ. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἁρμοδιότης τοῦ ταξιάρχου κ. Βέλιου, ὁ ὁποῖος ἀπὸ διευθυντὴς Στρατιωτικοῦ Γραφείου Ὑπουργοῦ, ἔγινε, σύμφωνα μὲ αὐτὰ ποὺ ἠκούσατε, σύνδεσμος τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως μὲ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν τοῦ κ. Βέλλιου, ὅταν ὁ κ. Βέλλιος μετετέθη εἰς τὴν ὑποδιοίκησιν μιᾶς μεραρχίας, εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν ἐτοποθετήθη ὁ ἔφεδρος ἐκ μονίμων ταξίαρχος κ. Βέρρος. Ὅταν ἀνέλαβε τὴν Κυβέρνησιν ὁ κ. Δόβας, ἠθέλησε, νομίζω, ἐὰν καλῶς ἐνθυμοῦμαι, νὰ διατηρήσῃ τὸν κ. Βέρρον εἰς τὴν θέσιν αὐτήν. Σημειωτέον, ὅτι ὁ κ. Βέρρος εἶχεν ἐπὶ πολλὰ ἔτη ὑπηρετήσει ὡς βοηθὸς τοῦ στρατηγοῦ Δόβα, ὅταν ὁ στρατηγὸς Δόβας ἦτο Ἀρχηγὸς τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Κατόπιν διαβήματος, νομίζω, ἢ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἤ, δὲν ἐνθυμοῦμαι τίνος, ἐζητήθη νὰ μὴ παραμείνῃ ὁ ταξίαρχος κ. Βέρρος παρὰ τῷ Προέδρῳ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐξεδόθη ἡ ἑξῆς διαταγή, ἡ ὁποία εἶναι ἐμπιστευτική, διότι ὡς γνωστόν, ὅλαι αἱ κινήσεις τῶν ἀξιωματικῶν διατάσσονται δι’ ἐγγράφων ἐμπιστευτικῶν κατὰ τὸν ὑπάρχοντα Κανονισμόν. Νὰ μὴ σᾶς ἀναφέρω ἐδῶ τοὺς ἀριθμούς, διότι εἶναι πολλοί, εἶναι ἡμερομηνίας, ἡ διαταγή, 25 Σεπτεμβρίου 1961: «Ὁ ἔφεδρος ἐκ μονίμων ταξίαρχος Βέρρος Διονύσιος τίθεται εἰς διάθεσιν Γ.Ε.Σ. ἀπὸ λήψεως». Δὲν ἐτέθη, λοιπόν, εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γραφείου τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε.Σ., οὔτε ὑπηρέτησεν ὑπὸ τὰς διαταγὰς συνταγματάρχου, ἀλλ’ ἐτέθη εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γ.Ε.Σ., κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν τίθενται, πολλάκις, ἀξιωματικοὶ κατὰ τὴν χρονικὴν περίοδον, ἡ ὁποία εἶναι μεταξὺ τῆς ἀποχωρήσεως ἀπὸ μιᾶς ὑπηρεσίας καὶ τῆς ἀναλήψεως ὑπηρεσίας εἰς ἄλλον τομέα. Καὶ θὰ ἔπρεπε ὁ κ. Μπακόπουλος, ὁ ὁποῖος συνήθως εἶναι προσεκτικός, νὰ λάβῃ αὐτὴν τὴν πληροφορίαν, πρῶτον, καὶ ὕστερα νὰ ὁμιλήσῃ περὶ τῆς ἀξιοπρεπείας τοῦ κ. Βέρρου. Εἶναι γνωστὸς ὁ κ. Βέρρος, ὅτι καὶ ἱκανὸς ἀξιωματικὸς ὑπῆρξεν, ὅταν ἦτο μόνιμος, ἀλλὰ καὶ πρώτης τάξεως κύριος καὶ ἀξιοπρεπέστατος. Δὲν ἔπρεπε, λοιπόν, ὁ κ. Μπακόπουλος νὰ σπεύσῃ τόσον πολὺ διὰ νὰ διατυπώσῃ κρίσεις, χωρὶς προηγουμένως νὰ ἔχῃ συλλέξει τὰς ἀπαραιτήτους πληροφορίας. Εἰς τὸ Γ.Ε.Σ. ὁ κ. Βέρρος οὐδεμίαν ὑπηρεσίαν ἐξετέλει, ὅπως, ἄλλωστε, τοῦτο συμβαίνει μὲ ὅλους τοὺς ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι τίθενται δι’ ὁμοίας διαταγῆς εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γ.Ε.Σ. Σᾶς εἶπα, ὅτι δὲν εἶχα τὴν ἱκανοποίησιν καὶ τὴν εὐχαρίστησιν νὰ ἀκούσω τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Μπακοπούλου, ἀλλὰ ἔμαθα, ὅτι ἐπανέλαβε πάλιν τὰ τῶν αὐτοκινήτων τζίπς τῶν Τ.Ε.Α. Καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε, διότι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ εἶχα δώσει συγκεκριμένην ἀπάντησιν, ὅταν μὲ τόσην ἐπιμονὴν μὲ διέκοπτε προχθές. Καὶ εἶπα, ὅτι ἡ κίνησις τῶν Τ.Ε.Α. κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτὴν ὑπῆρξεν ἡ συνήθης. Διετέθησαν, δηλαδή, εἰς τὰ Τ.Ε.Α. τὰ μέσα μετακινήσεως, τὰ ὁποῖα συνήθως τίθενται εἰς τὴν διάθεσιν τῶν Τ.Ε.Α. καὶ οὐδὲν πλέον αὐτοῦ. Εἶπεν, ὅμως, ὁ κ. Μπακόπουλος, ὅπως μὲ ἐπληροφόρησαν, διότι, δυστυχῶς, τὰ πρακτικὰ δὲν εἶναι ἕτοιμα ἀκόμη, ὅτι δὲν ἀφοπλίσθησαν τὰ Τ.Ε.Α. Καὶ τοῦτο, κατὰ τὰς πληροφορίας ποὺ ἔχει ἡ Ὑπηρεσία, δὲν εἶναι ἀκριβές. Ἡ διαταγὴ περὶ ἀφοπλισμοῦ τῶν Τ.Ε.Α. ἐξετελέσθη πλήρως κατὰ τὸ διάστημα 24–25 Ὀκτωβρίου μέχρις 27ης. Δὲν θὰ ἔπρεπε, λοιπόν, ὁ κ. Μπακόπουλος νὰ βασισθῇ εἰς περιστατικά, τὰ ὁποῖα δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποδείξῃ, ἰδίᾳ ὁ κ. Μπακόπουλος, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔχει συνηθίσει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ εἶναι προσεκτικὸς καὶ μελετημένος. Δὲν πρόκειται νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ παρόντος περισσότερον, ἀλλὰ ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου νὰ παράσχω αὐτὰς τὰς πληροφορίας καὶ πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ εἰδικώτερον καὶ πρὸς τὸν κ. Μπακόπουλον, διὰ νὰ δύναται καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ κ. Μπακόπουλος νὰ μορφώσουν γνώμην, ἡ ὁποία νὰ στηρίζεται ἐπὶ ἐξακριβωμένων περιστατικῶν.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§117Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῖον εἶναι τὸ προσωπικὸν, κ. συνάδελφε;

§119Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῦ εὑρισκόμεθα, κ. Πρόεδρε; Δὲν φθάνει ἡ κλοπὴ τῆς ἐκλογῆς; Θὰ μᾶς στερήσητε τώρα καὶ τὸν λόγον; Ὄχι ἔτσι, κ. Πρόεδρε.

§120Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ὁμιλήσῃ μὲ τὴν σειράν του, ὁ κ. Μπακόπουλος.

§121Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ ζητήματος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, εἶπε δύο τινά, ὡς πρὸς ἐμέ. Εἶπεν, ὅτι ἐγὼ ἀνέφερα δύο ἀνακριβείας. Πρῶτον, εἶπεν, ὅτι ὁ ἔφεδρος ἐκ μονίμων ταξίαρχος κ. Βέρρος, δὲν ἐτοποθετήθη εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον, εἰς θέσιν ἀντισυνταγματάρχου.

§122Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἶναι θέμα προσωπικὸν αὐτό, κ. Πρόεδρε, ἢ ἀπάντησις ἐπὶ τῆς οὐσίας;

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε, κ. Ὑπουργέ, διὰ μίαν σύντομον ἀπάντησιν, τὸν κ. συνάδελφον.

§124Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ ἐκνευρίζεσθε, κ. Ὑπουργέ, θὰ ἀπαντήσω.

§125Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Σεῖς εἴπατε, πῶς κατεδέχθη ὁ ἔφεδρος ἐκ μονίμων ταξίαρχος κ. Βέρρος, νὰ ὑπηρετήσῃ ὑπὸ διαταγὰς συνταγματάρχου; Καὶ σᾶς εἶπον, ὅτι τοῦτο εἶναι ἀνακριβές.

§126Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπεστήριξα, ὅτι εἶχε διαταγὴν τοποθετήσεως ἐκεῖ. Ὑπεστήριξα, ὅτι ἦτο εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Συνταγματάρχου καὶ ἔκαμεν κομματικὴν ἐργασίαν ὑπὲρ τῆς Ε.Ρ.Ε.

§127Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἐγώ, ὡς ὑπεύθυνος Ὑπουργὸς σᾶς λέγω, ὅτι οὐδεμίαν ὑπηρεσίαν ἐξετέλει κατὰ τὴν διάρκειαν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἦτο εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γ.Ε.Σ.

§128Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴμεθα σύμφωνοι. Ἐξετέλει ἁπλῶς τὴν κομματικὴν ὑπηρεσίαν τῆς Ε.Ρ.Ε. Αὐτὰ εἶπον.

§129Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Εἶναι τελείως ἀβάσιμον. Ἀλλὰ ἐπροχωρήσατε καὶ περαιτέρω καὶ διετυπώσατε χαρακτηρισμὸν κατὰ τοῦ ταξιάρχου Βέρρου. Δὲν ἐπετρέπετο, ὅμως, νὰ διατυπώσητε τοιοῦτον χαρακτηρισμὸν καὶ διότι τὸ πρόσωπον εἶναι γνωστὸν καὶ διότι δὲν συντρέχουν τὰ περιστατικὰ ἐν προκειμένῳ.

§130Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διατὶ ὄχι. Ἐπιτρέπεται εἰς ἕνα ταξίαρχον νὰ κάνῃ αὐτὴν τὴν δουλειάν; Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον θέμα, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι εἰς τὰ χωριὰ ἰδίως, τὴν Παρασκευὴν καὶ τὸ Σάββατον, ὑπῆρξε παρέλασις τῶν Τ.Ε.Α. μὲ τὰ ὅπλα, διὰ νὰ μὴ σᾶς εἴπω, μὲ τὰ πολυβόλα, ὅπως συνέβη εἰς τὸ χωρίον Κολίναι.

§131Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Τὸ κατηγγείλατε αὐτό; Ἐὰν συνέβη πράγματι, τὸ περιστατικὸν αὐτό, ἔπρεπε νὰ τὸ εἴχατε καταγγείλει ἐκείνην τὴν στιγμὴν καὶ νὰ μὴ ἔρχεσθε μετὰ 3μηνον νὰ ἰσχυρίζεσθε αὐτὰ τὰ πράγματα καὶ νὰ λέγητε, ὅτι συνέβη τοῦτο καὶ τὸ ἄλλο. Λυποῦμαι εἰλικρινῶς, διότι ἀκολουθεῖτε σεῖς, κ. Μπακόπουλε, αὐτὴν τὴν τακτικήν. Κρῖμα!

§132Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κρῖμα δι’ ὑμᾶς. Ἐὰν τολμᾶτε κάμετε τὴν ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν, διὰ νὰ τὰ ἐξακριβώσητε.

§133Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν. Ἐγένετο μακρὰ συζήτησις προηγουμένως καὶ ἀπεδόθη εὐθύνη εἰς τὸν στρατηγὸν Δόβαν, ὅτι ἐτοποθέτησε τὸν ταξίαρχον Βέρρον εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε.Σ. Πρὸ ὀλίγου διετυπώθη, ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι δὲν ἐξεδόθη τοιαύτη διαταγή, ἀλλὰ εὑρέθη ἐργαζόμενος ἐκεῖ. Ποῖον εἶναι ἀκριβές; Ἐξεδόθη διαταγὴ τοῦ κ. Δόβα, διὰ τῆς ὁποίας ἀπεστάλη ὁ Βέρρος εἰς τὸ Γραφεῖον Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε.Σ., ἢ ὄχι;

§134Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δέχομαι, ὅτι δὲν ὑπῆρχε διαταγὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ τῆς Μαρίας τῆς γειτόνισσας. Εἶναι πράγματα αὐτά;

§135Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Προηγουμένως εἴχατε πῆ κἄτι διαφορετικόν.

§136Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ὁ κ. Μπακόπουλος εἶχεν εἴπη τὰ ἑξῆς προηγουμένως. Βλέπω τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά. «Τὸν ἀπεμάκρυνεν ὁ κ. Δόβας τὸν κ. Βέρρον καὶ τὸν ἐτοποθέτησεν εἰς τὸ Γ.Ε.Σ. πλησίον τοῦ κ. Καρδαμάκη, ὡς βοηθὸν τοῦ τάδε γραφείου, τὸ ὁποῖον διευθύνετο ὑπὸ μονίμου συνταγματάρχου». Αὐτὰ εἴπατε.

§137Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τὰ λέγω πάλι.

§138Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ὅπως τὰ λέτε ἐδῶ, εἶναι, ὡσὰν νὰ ἐξεδόθη διαταγή. Τώρα λέγετε, ὅτι ναὶ μὲν δὲν ἐξεδόθη διαταγή, ἀλλὰ ἐγένετο αὐτό.

§139Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶπα, ὅτι τὸν ἀπεμάκρυνε καὶ τὸν ἔβαλεν ἐκεῖ. Πῶς πῆγε ἐκεῖ; Δὲν πῆγε μὲ διαταγὴν τῆς Κυβερνήσεως;

§140Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἦτο εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Γ.Ε.Σ. Αὐτὸ εἶναι ἀκριβές. Ὅλα τὰ ἄλλα, προϊόν τῆς φαντασίας σας. Κρῖμα, κ. Μπακόπουλε.

§141Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ ἄλλα εἶναι προϊόν τῶν παρανόμων ἐνεργειῶν τοῦ κ. Δόβα. Ἐὰν ἔχετε θάρρος κάμετε ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν. Δὲν ἔχετε θάρρος, μὴ τὴν κάμνετε.

§142Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, διὰ τὸ ἑξῆς θέμα: Κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς συζητήσεως, ὁ κ. Πρόεδρος εἶπεν, ὅτι θὰ ἀκολουθῆται ὁ κανὼν τοῦ λέγοντος καὶ τοῦ ἀντιλέγοντος. Ἂν καὶ εἶναι ἀμφίβολον κατὰ πόσον θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκολουθηθῇ ὁ κανὼν αὐτὸς πολὺ μᾶλλον, διότι ἡ πρότασις αὐτὴ συζητεῖται ὡς ἐπερώτησις, πάντως, διότι αὐτὸ εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος, ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι τὸ Προεδρεῖον δέχεται τὴν καταπάτησιν τοῦ κανόνος αὐτοῦ, διότι μόλις ἐτερμάτισε τὴν παρέμβασίν του ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἀμύνης, βλέπομεν ἐρχόμενον εἰς τὸ βῆμα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Ἐάν, βεβαίως, ἀντιλέξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἀμύνης, τότε καλῶς ἐκλήθη εἰς τὸ βῆμα. Ἐάν, ὅμως, δὲν πρόκειται νὰ ἀντιλέξῃ, νομίζω, ὅτι κακῶς ἐκλήθη καὶ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ συμμορφωθῇ μὲ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Προεδρείου.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὡμίλησε πρῶτος ὁ κ. Μπακόπουλος, ἐκ μέρους τῆς Ε.Κ. καὶ δεύτερος, ὁ κ. Εὐαγγελίδης, ὡς εἰσηγητὴς τῆς προτάσεως τῆς Ε.Δ.Α. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, δὲν ἔλαβε τὸν λόγον, ἀλλὰ ἁπλῶς ἠρκέσθη εἰς μίαν ἀπάντησιν πρὸς τὸν κ. Μπακόπουλον. Συνεπῶς, ἀφοῦ ὡμίλησαν δύο ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐζήτησε τὸν λόγον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Νομίζω, ἑπομένως, ὅτι δὲν παραβαίνει τὸν Κανονισμὸν τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς.

§144Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὁ σκοπὸς ὅλων αὐτῶν τῶν συζητήσεων εἶναι νὰ παρελάσουν ἀπὸ τοῦ βήματος ὅλοι οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, ἰσχυριζόμενοι, ὁ Αʹ Ὑπουργός, ὅτι ἀπαντᾷ εἰς τὸ αʹ σημεῖον τῆς ἀγορεύσεως τοῦ ρήτορος καὶ ὅτι ὁ Βʹ Ὑπουργὸς θὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὸ βʹ σημεῖον τῆς ἀγορεύσεως, ὁ δὲ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς ὅλα τὰ σημεῖα γενικῶς καὶ εἰς ἓν ἕκαστον εἰδικώτερον. Νομίζω, ὅτι πρέπει κάποτε νὰ γίνῃ αὐστηρὰ ἐφαρμογὴ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ ἐφαρμόζῃ τὸν Κανονισμόν, ὅπως τὴν συμφέρει.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ἀναμιγνύεσθε εἰς θέματα ἐφαρμογῆς Κανονισμοῦ. Ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ Κανονισμοῦ, εἶναι θέμα Προεδρείου.

§146Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριοι βουλευταί, τὸ οὐσιαστικὸν ζήτημα εἶναι, ἐὰν ἡ παρεμβολὴ ἑνὸς Ὑπουργοῦ, ἀποτελῇ ἀγόρευσιν κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος θὰ ἐπρόδιδε καταδολίευσιν τῶν δικαιωμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὰ ὁποῖα τῆς ἔχει δώσει ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς. Εἰς τὴν συγκεκριμένην, ὅμως, περίπτωσιν, δὲν χρειάζεται νὰ ἀσχοληθῇ τις μὲ τὸ οὐσιαστικὸν αὐτὸ ζήτημα, διότι ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἠγόρευσε, ἤδη ὡμίλησαν δύο ρήτορες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ κατὰ συνέπειαν δύνανται νὰ ὁμιλήσουν, ὄχι δύο Ὑπουργοί, ἀλλὰ δύο ἀντιλέγοντες. Δὲν ὑπελόγιζον, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λάβω τὸν λόγον σήμερον, τοὐλάχιστον, ἐπὶ τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ τὴν Βουλήν. Ἡ μορφή, ὅμως, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ ὁμιλία τῶν δύο ἀξιοτίμων κ. συναδέλφων, μὲ ὑποχρεώνει νὰ ὁμιλήσω δι’ ὀλίγον, διὰ νὰ θέσω κατὰ τὴν ἀντίληψιν τὴν ἰδικήν μου τὸ ζήτημα τῆς ποινικῆς εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν, ὅπως διαγράφεται ἀπὸ τὸ Σύνταγμά μας. Διότι, νομίζω, ὅτι ἔγινε προφανῶς σύγχυσις τῆς ποινικῆς εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν μὲ τὴν κοινοβουλευτικήν, μὲ τὴν πολιτικὴν εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν Ὑπουργῶν. Ἡ Κυβέρνησις συλλογικῶς καὶ οἱ Ὑπουργοί, διὰ τὰς ἰδίας των πράξεις, εὐθύνονται πολιτικῶς καὶ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλεγχθοῦν διὰ πᾶσαν πρᾶξιν καὶ παράλειψιν, ἡ ὁποία βαρύνει τὰ πρόσωπα ἢ τὴν Διοίκησιν ἐξ ὁλοκλήρου, τὴν διοίκησιν τῆς Χώρας, ἡ ὁποία ἐλέγχεται καὶ παρακολουθεῖται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τοὺς κατ’ ἰδίαν Ὑπουργούς. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τῆς Κοινοβουλευτικῆς εὐθύνης. Ἐντελῶς διάφορος εἶναι ἡ ἔννοια τῆς ποινικῆς, τῆς νομικῆς εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν. Εἰς τὴν ποινικὴν εὐθύνην τῶν Ὑπουργῶν, ὁ Ὑπουργὸς εἶναι ὑπεύθυνος διὰ τὰς ἰδίας αὐτοῦ πράξεις, ὅπως διαγράφεται ἡ εὐθύνη αὐτῶν ἀπὸ τὸν Ποινικὸν νόμον, προκειμένου περὶ τῶν ὑπαιτίων μιᾶς πράξεως, προκειμένου περὶ τῶν αὐτουργῶν καὶ συναιτίων οἱασδήποτε παρανόμου πράξεως. Ὁ νόμος περὶ εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν, ὁ τόσον παλαιὸς τοῦ 1877 ΦΠΣΤ, ὡς συνεπληρώθη εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἀπὸ τὸν νόμον ΧΕ, ὁρίζει περιοριστικῶς τὰς περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας δύναται νὰ ἐλεγχθῇ ποινικῶς ὁ Ὑπουργός. Ὁ Ὑπουργὸς ἐλέγχεται διὰ τὰς ἰδίας πράξεις καὶ παραλείψεις, διὰ τὰς παραλείψεις τῆς ἐκτελέσεως καὶ τῆς πραγματοποιήσεως τῶν ἐντολῶν, τὰς ὁποίας δίδει τὸ Σύνταγμα καὶ οἱ νόμοι, διὰ τὴν ἔκδοσιν παρανόμων Διαταγμάτων καὶ ἀποφάσεων. Ἐλέγχεται δὲ καὶ διὰ τὴν ἐξ ἀμελείας ἀσυγγνώστου καὶ χωρὶς τὴν παρέμβασιν εἰδικῶν διατάξεων τοῦ νόμου, πρόκλησιν σοβαρᾶς ζημίας τοῦ Δημοσίου. Εἶναι, ἑπομένως, ἀναγκαῖον εἰς πᾶσαν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀντιμετωπίζεται θέμα εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν, νὰ τεθῇ καὶ νὰ ἐξετασθῇ προκαταρτικῶς, ἐὰν ἡ πρᾶξις, ἡ ὁποία καταλογίζεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν εἶναι πρᾶξις ἰδία ἢ πρᾶξις ἄλλων προσώπων. Καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἡ διαδικαστικὴ διάταξις τοῦ ΦΠΣΤ ὁρίζει κατηγορηματικῶς εἰς τὸ ἄρθρον 11, ὅτι ἡ περὶ καταδιώξεως πρότασις εἶναι ἀπαράδεκτος, ἐὰν μὴ ὁρίζῃ ἀκριβῶς τὰ γεγονότα, ἐφ’ ὧν στηρίζεται καὶ ἡ παράβασις, ἥτις ἀποτελεῖ τὸ ἀντικείμενον τῆς κατηγορίας. Ὅπερ σημαίνει, ὅτι πᾶσα πρότασις διώξεως Ὑπουργοῦ πρέπει νὰ ἀναφέρῃ εἰδικῶς καὶ συγκεκριμένως τὰ περιστατικά, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τὴν κατηγορουμένην πρᾶξιν καὶ τὴν παραβίασιν, ἡ ὁποία διεπράχθη διὰ τῆς πράξεως ἢ διὰ τῆς παραλείψεως τοῦ ὑπαιτίου. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ πρότασις παραπομπῆς τῆς Κυβερνήσεως Δόβα, ἡ ὑπογραφομένη ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, εἶναι ἐντελῶς ἀόριστος καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν πληροῖ τὰς προϋποθέσεις τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου ΦΠΣΤ. Κατέβαλεν ἀναμφισβητήτως φιλοτίμους προσπαθείας, ὁ κ. Μπακόπουλος, νὰ συμπληρώσῃ τὴν ἀτέλειαν τῆς προτάσεως. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ ἀτέλεια δὲν θεραπεύεται καὶ θὰ πρέπει αἱ συγκεκριμέναι πράξεις, αἵτινες ἀποτελοῦν τὸ ἀντικείμενον τῆς κατηγορίας τῶν Ὑπουργῶν νὰ ἀναφέρωνται συγκεκριμένως εἰς τὴν πρότασιν παραπομπῆς. Περισσότερον συγκεκριμένη, ἀναμφιβόλως εἶναι ἡ πρότασις, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον οἱ βουλευταὶ τῆς Ε.Δ.Α. Νομίζω, ὅμως, ὅτι καὶ εἰς τὴν πρότασιν ἐκείνην δὲν δύναταί τις νὰ εὕρῃ τὰς προϋποθέσεις τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ἀντικείμενον τῶν δύο προτάσεων τὰς ὁποίας συζητεῖ σήμερον ἡ Βουλή, προφανῶς ταὐτίζεται μὲ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἀπησχόλησαν τὴν Βουλὴν κατὰ τὸ 5θήμερον, τὸ ὁποῖον ἔληξε χθὲς καὶ κατὰ τὸ ὁποῖον συνεζητήθησαν αἱ προτάσεις μομφῆς τῶν δύο ἀκριβῶς αὐτῶν Κομμάτων, ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς συζητήσεως, τῶν προτάσεων μομφῆς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, συνεζητήθησαν κατὰ τρόπον διεξοδικώτατον, ὅλαι αἱ ἀποδιδόμεναι πράξεις καὶ παραλείψεις εἰς τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία διενήργησε τὰς ἐκλογάς, διὰ νὰ ὑποστηριχθῇ, ἡ θέσις, τὴν ὁποίαν ἔλαβον τὰ Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι δηλαδή, τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν ὑπῆρξε προϊὸν βίας καὶ νοθείας. Ἡ συζήτησις ἐπανέρχεται καὶ σήμερον, ἀφοῦ οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐνόμισαν, ὅτι ἔπρεπε νὰ σύρουν εἰς τὴν πολιτικὴν διαμάχην καὶ τοὺς Ὑπουργοὺς τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, προφανῶς, διὰ νὰ δώσουν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι πιστεύουν εἰς τὰς κατηγορίας των καὶ διὰ νὰ δώσουν τὴν ἐντύπωσιν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι θεωροῦν ὑπεύθυνον τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν, τῆς νοθείας τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος. Διότι ἄλλως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τοὺς ἀντιταχθῇ, ὅτι ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις δὲν εἶχε λόγον νὰ εὐνοήσῃ οἱονδήποτε Κόμμα, ἐκ τῶν διαγωνιζομένων εἰς τὰς διενεργηθείσας ἐκλογάς. Κύριοι συνάδελφοι, ἐξητάσθησαν διεξοδικῶς, κατὰ τὰς 5 τελευταίας ἡμέρας ὅλα τὰ σημεῖα, περὶ τὰ ὁποῖα στρέφεται καὶ τώρα ἡ συζήτησις καὶ τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποτελέσουν τὸ ἀντικείμενον μιᾶς σαφοῦς καὶ συγκεκριμένης προτάσεως, παραπομπῆς τῶν Ὑπουργῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον. Καὶ διεπιστώθη ἐκ τῆς συζητήσεως ἐκείνης, κατὰ τὴν ἀντίληψιν τὴν ἰδικήν μου, σέβομαι τὰς ἀντιλήψεις τῶν ἄλλων, διεπιστώθη, κατὰ τὴν ἀντίληψιν τὴν ἰδικήν μου καὶ τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία ἔδωσε τὴν ἐμπιστοσύνην της εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διεπιστώθη, ὅτι αἱ καταγγελίαι ὑπῆρξαν ἀβάσιμοι καὶ ὅτι αἱ ἐκλογαὶ καὶ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1961 ὑπῆρξε προϊὸν τῆς ἀβιάστου καὶ ἐλευθέρας ἐκδηλώσεως τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Ἐλέχθη καὶ ὑπεστηρίχθη, ὅτι βάσει ἑνὸς συγκεκριμένου σχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶχε προπαρασκευασθῆ ἀπὸ ἀόρατον δύναμιν πρὸ τῶν ἐκλογῶν, εἶχον διαγραφῆ αἱ μέθοδοι, τὰς ὁποίας θὰ ἠκολούθει ἡ ὑπερκυβέρνησις, κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκλογῶν, διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸ ἐπιδιωκόμενον ἀποτέλεσμα. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκ τῆς γενομένης συζητήσεως ἀπεδείχθη πόσον ἄσκοπος ὑπῆρξεν ὁ θόρυβος πέριξ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ πόσον ματαία ἡ προσπάθεια νὰ πεισθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅτι πράγματι ὑπῆρξε σχέδιον ἐνεργείας τῶν ἐκλογῶν. Ἀλλὰ τὴν ὕπαρξιν σχεδίου διαψεύδει αὐτὸ τοῦτο τὸ κείμενον τοῦ προβαλλομένου σχεδίου. Διότι τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ σχεδίου ἀφιεροῦται πράγματι εἰς τὴν προσπάθειαν τὴν καταβαλλομένην ἀπὸ τὴν ὑπερκυβέρνησιν νὰ ἐξασφαλισθῇ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἡ πόλωσις εἰς τὸν τόπον. Ἀλλά, καθ’ ὃν χρόνον βουλευταὶ τῆς Ε.Δ.Α. κατέθεσαν εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ 1958, τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1961, καθ’ ὃν χρόνον κατέθεσαν τὴν ἐπερώτησίν των διὰ τὸ δῆθεν σχέδιον τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν, ἤδη ἡ Ε.Ρ.Ε. καὶ ἡ Κυβέρνησις, διὰ πράξεων θετικῶν, ἀπέδειξαν, ὅτι ἐπεδίωκεν, ἀκριβῶς, τὸ ἀντίθετον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ἐνεφανίζετο εἰς τὸ περίφημον σχέδιον. Ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ἐπιδιώξει πάντοτε νὰ ἀποτρέψῃ τὴν πόλωσιν. Καὶ τὸ ἀποτέλεσμα εἶχεν ἐπέλθει. Εἶχεν ἐξασφαλισθῆ μάλιστα ἐν συνεχείᾳ ἡ συνεργασία μεγάλων ὁμάδων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἰς τὸν σχηματισμὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἐν συνεχείᾳ μάλιστα ἐξησφαλίσθη ἡ μετὰ τῆς Ἑνώσεως τοῦ Κέντρου συνεργασία τοῦ Κόμματος τῶν Προοδευτικῶν. Καὶ μόνον, λοιπόν, προσπάθεια νὰ ἐμφανισθῇ διὰ τοῦ σχεδίου ἐκείνου, ὅτι ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ ἐπεδίωξε τὴν πόλωσιν, εἶναι ἀρκετὴ διὰ νὰ ἀποδείξῃ πόση σοβαρότητα δύναται νὰ ἀποδώσῃ τις εἰς τὸ περίφημον ἐκεῖνο σχέδιον. Ἐλέχθη ἐπίσης, ὅτι ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον, ἠθέλησε νὰ ἐξαγοράσῃ τὴν εὐμένειαν τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ὑπὲρ τῆς παρατάξεως, δῆθεν τὴν ὁποίαν ἐνίσχυεν ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ ὑπερκυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐκρύπτετο ὄπισθεν αὐτῆς. Καὶ ἐπεκαλέσθησαν οἱ ὁμιλήσαντες ὡς ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ Στρατιὰ τῆς Λαρίσης, προεκλογικῶς εἶχε ζητήσει τὴν διάθεσιν ἐκ τῶν ἀποθηκῶν τῆς ἐπιστρατεύσεως, καινουργῶν τζίπς, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν Τ.Ε.Α. Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἡ ὁποία ἐδόθη ἀμέσως τότε, ἀπέδειξε καὶ ἀπεκάλυψεν, ὅτι τὸ Γ.Ε.Σ. δὲν εἶχε κἂν ἀποδεχθῆ τὴν πρότασιν τῆς Στρατιᾶς καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν ὑπῆρξε περίπτωσις διαθέσεως καινουργῶν αὐτοκινήτων διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς ἀξιοποιήσεως, ἡ ὁποία κατ’ αὐτοὺς ἐσήμαινε μεταβολὴν τῶν Τ.Ε.Α. εἰς ἐκλογικοὺς πράκτορας, ὡρισμένου Κόμματος. Ἐλέχθη ἀκόμη, ὅτι ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν προέβη εἰς διανομὴν καινουργοῦς ἱματισμοῦ καὶ ὑποδημάτων καὶ εἰς τὴν διανομὴν ὡρισμένων τροφίμων πρὸς τοὺς ἄνδρας τῶν Τ.Ε.Α., διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ, ἐπίσης, τὴν συμπαράστασίν των εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς νοθεύσεως τῆς θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀπεκάλυψεν, ἐπίσης, δι’ ἐπισήμων ἐγγράφων, ὅτι ὄχι μόνον κατὰ τὸ 1961, ἀλλὰ κατ’ ἔτος, σταθερῶς ἡ Κυβέρνησις, ἡ ἡγεσία τοῦ Στρατοῦ, διένειμε τὰ εἴδη ἐκεῖνα, εἴτε καὶ περισσότερα καὶ τὸν ἱματισμὸν εἰς τοὺς ἄνδρας τῶν Τ.Ε.Α., ἐκπληροῦσα ὑποχρέωσιν, ἡ ὁποία βαρύνει τὴν στρατιωτικὴν ἡγεσίαν καὶ τὸ Κράτος, ἔναντι τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα προσφέρουν τὰς ὑπηρεσίας των εἰς τὸ Κράτος. Καὶ ἐνῷ κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη ἡ διάθεσις τοῦ ἱματισμοῦ καὶ ἡ διανομὴ τῶν τροφίμων ἐγένετο ἐνωρίτερα, κατὰ τοὺς μῆνας τοῦ θέρους, ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε. κατὰ τὸ 1961 ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ διανείμῃ κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην τὰ τρόφιμα καὶ τὸν ἱματισμὸν διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ ἡ ἴδια τὴν εὐμένειαν τῶν ἀνδρῶν τῶν Τ.Ε.Α. καὶ τὴν ἀνταπόδοσιν τῆς ὑποχρεώσεως, ἀφοῦ ἡ ἐκπλήρωσις τῆς στοιχειώδους ὑποχρεώσεως τοῦ Κράτους πρὸς τοὺς ὑπηρετοῦντας αὐτὸ ἔτεινε νὰ ἐμφανισθῇ ὡς παροχὴ πρὸς ἀνταπόδοσιν ὑπηρεσιῶν. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, ἐνῷ τὰ προηγούμενα ἔτη ὁ ἱματισμὸς καὶ τὰ τρόφιμα ἐχορηγοῦντο κατὰ τοὺς μῆνας Ἰούλιον καὶ Αὔγουστον ἢ καὶ Ἰούνιον, ἀντιθέτως, κατὰ τὸ 1961 ἡ διάθεσις ἐγένετο ἀπὸ τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν, τὸν Ὀκτώβριον.

§147ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πρὸ τῶν ἐκλογῶν.

§148Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Καὶ εἶπον, κ. συνάδελφοι, καὶ ἀπευθύνομαι εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπενθύμισαν, ὅτι ἡ διάθεσις ἐγένετο πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ εἶχε σκοπὸν νὰ ἐπηρεάσῃ τὸ φρόνημα τῶν ἀνδρῶν τῶν Τ.Ε.Α. διὰ τῆς χορηγήσεως ἱματισμοῦ καὶ τροφίμων, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ πράξῃ μόνη της. Ἔχει πολλὰς φορὰς ἀμφισβητηθῆ εἰς τὸν τόπον μας τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν, οὐδέποτε, ὅμως, κ. συνάδελφοι, ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ κανείς, ὅτι θὰ ἐγίνετο μία τόσον ὠργανωμένη προσπάθεια καὶ συστηματοποιημένη διαβολὴ ὅλων τῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα συντρέχουν εἰς τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκλογῶν, μὲ τὸν μοναδικὸν σκοπὸν νὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι εἰς τὸν τόπον μας, δὲν ὑπάρχει ἐλευθερία, δὲν ὑπάρχει δημοκρατία μὲ μοναδικὴν ἐπιδίωξιν νὰ διαβληθῇ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν, τὸ ὁποῖον εἶχε δώσει εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἐλπίδας σταθερᾶς πολιτικῆς πορείας. Ἡ πρότασις καταδιώξεως τῶν Ὑπουργῶν, κ. συνάδελφοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ παιδιὰν εἰς τὴν διάθεσιν τῶν βουλευτῶν καὶ τῆς Βουλῆς. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζεται ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὅτι θὰ πρέπει ἡ πλειοψηφία καὶ ἡ Βουλή, νὰ ἀποφασίζῃ τὴν σύστασιν ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τὴν δίωξιν τῶν Ὑπουργῶν, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ἐκ τῆς διενεργηθησομένης ἐξετάσεως, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον αἱ αἰτιάσεις εἶναι βάσιμοι ἢ ὄχι. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ τιμὴ καὶ ἡ ὑπόληψις τῶν ἀνδρῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκυβέρνησαν τὴν χώραν, νὰ γίνῃ ἀντικείμενον τοιαύτης παιδιᾶς καὶ νὰ διασύρεται τὸ ὄνομα προσώπων, τὰ ὁποῖα ἔχουν προσφέρει ὑπηρεσίας εἰς τὸν τόπον καὶ πρὸς τὰ ὁποῖα ὀφείλεται ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς). Δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ στρατηγὸς Δόβας νὰ παραπέμπεται χάριν περιεργείας εἰς τὴν ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν, διὰ νὰ ἐξετασθῇ, ἐὰν ὑπέπεσεν εἰς παράβασιν ἢ ὄχι, ἐνῷ παγκοίνως εἶναι γνωστόν, ὅτι οὐδεμία παράβασις εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀπὸ ἕνα στρατηγόν, ὁ ὁποῖος πάντοτε εὐόρκως ἐξεπλήρωσε τὸ καθῆκον του πρὸς τὴν χώραν, ἀπὸ ἕνα στρατηγόν, ὁ ὁποῖος ἀπέδειξε καθ’ ὃ διάστημα ἦτο Πρόεδρος τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐμπνέεται πάντοτε ἀπὸ τὴν πίστιν πρὸς τὸν νόμον καὶ τὸ Σύνταγμα.

§149Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Καὶ ὁ Πεταὶν εἶχεν ἐκπληρώσει τὸ καθῆκόν του, ἀλλά.....

§150Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικ.). Τί νὰ εἴπῃ κανεὶς περὶ τῆς προσπαθείας νὰ προσαφθῇ τὸ στίγμα τοῦ βιαστοῦ τῆς λαϊκῆς θελήσεως εἰς τὸν πρώην Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, τοῦ ὁποίου ἡ πολιτεία ὑπῆρξε λαμπρὸν παράδειγμα σταθερᾶς ἀφοσιώσεως εἰς τὸ καθῆκον καθ’ ὅλα τὰ μακρὰ ἔτη κατὰ τὰ ὁποῖα προσέφερε τὰς ὑπηρεσίας του ὡς ἀνώτερος καὶ ἀνώτατος ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν; Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπίσης νὰ τίθεται ἐν ἀμφιβόλῳ ἡ τιμὴ καὶ ἡ ὑπόληψις στρατιωτικῶν ἡγητόρων, οἱ ὁποῖοι προσέφεραν ὑπηρεσίας εἰς τὴν χώραν καὶ οἱ ὁποῖοι ἐπίσης κατὰ τὴν διάρκειαν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἤσκησαν τὰ καθήκοντα τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, ἐκινήθησαν πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις τῆς Ἐπικρατείας διὰ νὰ δώσουν εἰς τὰ ὄργανα τῆς τάξεως καὶ τοὺς στρατιωτικοὺς συνασπισμοὺς τὰς ἐντολὰς τῆς ἀπροσωπολήπτου, τῆς ἀντικειμενικῆς, τῆς ἴσης συμπεριφορᾶς ἔναντι ὅλων τῶν ἀντιμαχομένων Κομμάτων εἰς τὰς ἐκλογάς. Κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐὰν αἱ προτάσεις, ἑπομένως, αἱ ὁποῖαι ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς, ἦσαν βάσιμοι καὶ ἐξεπλήρουν τὰς ἀξιώσεις τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου περὶ διώξεως τῶν Ὑπουργῶν, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν Βουλὴ σεβομένη ἑαυτὴν νὰ ἀποφασίσῃ τὴν σύστασιν Ἐπιτροπῆς καὶ τὴν παράδοσιν αὐτῶν εἰς ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν. Δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν σύστασιν Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ νὰ παραδώσῃ εἰς τὴν χλεύην ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι οὐδέποτε παρέβησαν τὸν νόμον.

§151ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ νὰ ἀποκατασταθοῦν.

§152Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικ.). Δὲν χρειάζεται, κύριοι συνάδελφοι, δικαστικὴ ἀπόφασις διὰ νὰ ἀποκατασταθοῦν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ὅλην των τὴν ζωὴν τὴν ἠνάλωσαν εἰς προσφορὰν ὑπηρεσιῶν πρὸς τὴν χώραν. Καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη εἰδικῆς ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, κατόπιν ἐνεργείας, ἐρεύνης καὶ ἀνακρίσεως εἰς βάρος των, διὰ νὰ διαπιστωθῇ τὸ γεγονός, περὶ τοῦ ὁποίου, εἶναι πεπεισμένοι ὅλοι οἱ Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι, ἀντικειμενικῶς, κρίνουν τὰ πράγματα. Δὲν εἶναι ἀναγκαῖον τὸ πόρισμα τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ νὰ διαπιστωθῇ, ὅτι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς τελευταίας ἐκλογῆς ὑπῆρξε τὸ προϊὸν τῆς ἐλευθέρας ἐκδηλώσεως τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Ἔλεγον, λοιπόν, ὅτι, ἐὰν αἱ προτάσεις παραπομπῆς συνεκέντρουν τὰς ἀξιώσεις τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου «περὶ διώξεως τῶν Ὑπουργῶν» καὶ πάλιν δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ διαταχθῇ σύστασις Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, διότι ἡ Βουλὴ ἤδη ἐκ τῆς προηγηθείσης συζητήσεως τῶν 5 ἡμερῶν, τὰς ὁποίας κατηνάλωσε μὲ τὴν συζήτησιν τῶν δύο προτάσεων τῆς μομφῆς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει ἤδη σχηματίσει γνώμην καὶ ἔχει πεισθῆ, περὶ τοῦ ἀβασίμου καὶ ἐντελῶς ἀνυποστάτου τῶν κατηγοριῶν, αἱ ὁποῖαι διετυπώθησαν ἐναντίον τῶν Ὑπουργῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι δεῖγμα προσηλώσεως εἰς τὴν Δημοκρατίαν καὶ τὴν ἐλευθερίαν ἡ συνεχὴς ἐπίκλησις τῆς παραβιάσεως τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς Δημοκρατίας ἀπὸ τοὺς ἀντιπάλους. Ὁ ἐκλογικὸς ἀγὼν διεξήχθη εἰς τὴν χώραν μας καὶ εἰς τὴν τελευταίαν ἐκλογήν, ὡς διεξάγεται πάντοτε, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν μυριάδων προσώπων, εἰς τὰς ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσαχθῇ τὸ στίγμα καὶ ἡ ἀτιμία, ὅτι ὅλοι, ἀπὸ κοινοῦ, συνώμοσαν διὰ νὰ νοθεύσουν τὴν ἐλευθέραν ἐκδήλωσιν τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Εἶχον εἴπει καὶ ὅταν ὡμίλησα πρὸ ἡμερῶν ἐπὶ τῶν προτάσεων μομφῆς, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ διεξάγονται ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν 10.000 Ἐφορευτικῶν Ἐπιτροπῶν, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν καὶ τὴν παρουσίαν 10.000 δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, περιβεβλημένων μὲ ἀνακριτικὰ δικαιώματα, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τῶν παρισταμένων, κατὰ τὰς ἐκλογάς, κομματικῶν ἀντιπροσώπων, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τῶν ὀργάνων τῆς Αὐτοδιοικήσεως, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν, ἐπίσης, τῶν ἀνωτέρων καὶ ἀνωτάτων δικαστικῶν, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τοὺς ἐφόρους τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, καὶ οἱ ὁποῖοι ἐποπτεύουν τὴν ἐλευθέραν διεξαγωγὴν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὴν περιφέρειαν εἰς τὴν ὁποίαν ἐτάχθησαν. Κύριοι συνάδελφοι, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ ἔλθῃ μία ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν πρότασιν τῆς παραπομπῆς ἐντίμων πολιτῶν, θὰ ἀντιληφθοῦν τὸ μέγεθος τῆς ἀδικίας, τὴν ὁποίαν ἐπεχείρησαν εἰς βάρος τῶν προσώπων ἐκείνων. Εἶμαι ἀπολύτως βέβαιος, ὅτι καὶ οἱ ὑπογράψαντες τὰς προτάσεις παραπομπῆς, θὰ ἔλθῃ ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ὁμολογήσουν, ὅτι παρεσύρθησαν ἀπὸ τὸ κομματικὸν τυφλὸν πάθος εἰς μίαν ἐνέργειαν, ἡ ὁποία δὲν τιμᾷ οὔτε τοὺς ἰδίους, οὔτε τὰ πολιτικὰ ἤθη τῆς χώρας μας. (Χειροκροτήματα).

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπασπύρου ἔχει τὸν λόγον.

§154Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ αἴσθημα εὐθύνης ὑπέγραψα τὴν πρότασιν παραπομπῆς τοῦ τέως Πρωθυπουργοῦ κ. Δόβα καὶ τεσσάρων Ὑπουργῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον. Πρὶν ἀναχωρήσω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς προτάσεώς μας ὀφείλω νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος ἔκρινε τὴν πρότασίν μας ὡς δικόγραφον ἀγωγῆς ἀστικῆς ὑποθέσεως ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου. Δὲν εἶναι. Ἀλλὰ καὶ ὡς τοιαύτη ἂν ἤθελεν νὰ ἐκληφθῇ, πληροῖ τὰ κατὰ νόμον στοιχεῖα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἀνεφέρθη κατὰ τὴν ὁμιλίαν του εἰς τὸ ἄρθρον 11 τοῦ νόμου «περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν» τοῦ 1876. Ἐλησμόνησεν, ὅμως, τὰς διατάξεις τοῦ νόμου ΧΕ τοῦ 1877, ὁ ὁποῖος καθορίζει, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, καὶ τὰ ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). Λησμονεῖ ἀκόμη, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, τὴν πρόσφατον ἀκόμη νομολογίαν, ἥτις καθιερώθη δι’ ἀποφάσεως τοῦ Εἰδικοῦ Δικαστηρίου κατὰ τὸ 1951 ὅτε Ὑπουργὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, παραπεμφθεὶς δυνάμει τοῦ νόμου περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν, ἐκρίθη ἔνοχος δι’ ἐπιδειχθεῖσαν ἀμέλειαν καὶ τοῦ ἐπεβλήθησαν ἀνάλογοι κυρώσεις. Καὶ λησμονεῖ ἀκόμη ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰς διατάξεις τοῦ ποινικοῦ νόμου καὶ συγκεκριμένως τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 161, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). Ὡμίλησεν ἀκόμη ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ περὶ τῆς ἀποστολῆς τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων καὶ τῶν Ἐφόρων τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, ἰσχυρισθείς, ὅτι, ἐφ’ ὅσον αὐτοὶ δὲν διεπίστωσαν τὰς καταγγελλομένας παραβάσεις καὶ νοθείας δὲν δύναται νὰ ἀνακύψῃ θέμα βιασμοῦ τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Διέλαθεν, ὅμως, τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι, ἀποστολὴ τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων καὶ τῶν ἐποπτῶν τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, εἶναι νὰ ἐφορεύουν ἐντὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος καὶ νὰ διαπιστώνουν τὰς ἐντὸς αὐτοῦ ἀποκαλυπτομένας παραβάσεις. Πῶς ἦτο δυνατὸν οἱ δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι καὶ οἱ Ἔφοροι αὐτῶν νὰ ἀντιληφθοῦν ἐκλογικὰς παραβάσεις, ὅταν τὴν προηγουμένην τῶν ἐκλογῶν τὰ Τ.Ε.Α., τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα καὶ ἄλλοι παράγοντες, ἤσκουν βίαν ψυχολογικὴν ἐπὶ τῶν πολιτῶν, ἐπισκεπτόμενοι αὐτοὺς νύκτωρ εἰς τὰς οἰκίας των καὶ καλοῦντες ἄλλους εἰς τοὺς ἀστυνομικοὺς σταθμοὺς καὶ τὰ γραφεῖα τῶν Τ.Ε.Α.

§155Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν συνέβαινε νὰ ὑπῆρχον δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι εἰς ἓν ἐκλογικὸν τμῆμα τοῦ παραπετάσματος θὰ ἦτο δυνατὸν ἐντὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος νὰ διαπιστώσουν ἴχνος βίας;

§156Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Θὰ διεπίστωνον, κ. Πρόεδρε, καὶ μάλιστα βασίμως, ὅτι μὲ ἀπόλυτον τάξιν διεξήχθησαν αἱ ἐκλογαὶ ἐντὸς τοῦ τμήματος. Καὶ αὐτὸ θὰ ἀνταπεκρίνετο εἰς τὴν ἀλήθειαν. Μᾶς παραπέμπουν, ὅμως, οἱ ὁμιλήσαντες Ὑπουργοὶ εἰς τὸ Ἐκλογοδικεῖον. Ἀλλ’ αὐτὸ θὰ ἐξετάσῃ τὰς ἐξειδικευμένας περιπτώσεις καὶ τὰς παραβάσεις ποὺ φέρονται ὡς γενόμεναι ἐντὸς τῶν ἐκλογικῶν τμημάτων καὶ περαιτέρω θὰ ἐρευνήσῃ τὴν ὀρθὴν ἐφαρμογὴν ἐπιμάχων διατάξεων τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου.

§157Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελον νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐρώτησιν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι, ἐδῶ, δὲν ἔχομεν δικαστικοὺς μὲ τὴν νοοτροπίαν τῶν δικαστικῶν τοῦ Παραπετάσματος. Καὶ λυποῦμαι, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, διότι μὲ τὴν σειράν της ὑφίσταται τώρα καὶ ἡ Δικαιοσύνη, τὴν ἐπίθεσιν, τὴν ὁποίαν ὑπέστησαν ἐκ μέρους ὑμῶν αἱ Ἔνοπλοι Δυνάμεις. (Χειροκροτήματα).

§158Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιθυμῶ νὰ ἐκφράσω τὸν θαυμασμόν μου καὶ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ πρὸς τοὺς φίλους του, οἱ ὁποῖοι τὸν ἐχειροκρότησαν. Ἐγὼ εἶπον, ἐὰν ὑπῆρχον δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι ἰδικοί μας, ἀπολύτως ἀκέραιοι, ὡς οἱ Ἕλληνες δικασταὶ καὶ ὄχι δικασταὶ τοῦ Παραπετάσματος. Ἐὰν ὑπῆρχον ἰδεώδεις δικασταὶ εἰς ἐκλογικὸν τμῆμα τοῦ Παραπετάσματος, κατὰ τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ διαπιστώσουν ἴχνος βίας; Οὐδέν. Τὸ συμπέρασμα τῆς παρατηρήσεώς μου ταύτης εἶναι τοῦτο: Ὅτι ἡ ἄσκησις ψυχολογικῆς βίας εἶχεν ἀσκηθῆ ἐκτὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαπιστωθῇ ἐντὸς αὐτοῦ ἀπὸ τὸν ἀκέραιον δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον.

§159Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Κύριε Παπασπύρου, εἰς ἐπίρρωσιν τῶν ἀπόψεών σας περὶ τῆς ἀδυναμίας τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων νὰ διαπιστώσουν ἐκλογικὰς παραβάσεις θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὸ ἑξῆς ἀναμφισβήτητον γεγονός: Εἰς ἓν ἐκλογικὸν τμῆμα τοῦ Πειραιῶς τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν προσῆλθον 1.000 περίπου ναῦται μετ’ ἀξιωματικῶν συντεταγμένοι διὰ νὰ ψηφίσουν. Ὡς ἦτο φυσικόν, διεμαρτυρήθημεν εἰς τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον, ὁ ὁποῖος, ὅμως, οὐδὲν μέτρον διαλύσεως ἠδύνατο νὰ λάβῃ. Κατόπιν αὐτοῦ εἰδοποιήσαμεν τὸν ἀνώτερον δικαστικὸν ἐπόπτην, ἐφέτην κ. Κανελᾶκον, ὁ ὁποῖος προσῆλθε καὶ διέταξε τὴν διάλυσιν τῶν παρανόμως καὶ συντεταγμένως ὁδηγηθέντων χιλίων ναυτῶν. Ἐρωτῶ τὸν κ. Παπακωνσταντίνου, ἐὰν γνωρίζῃ τὴν περίπτωσιν ταύτην, καὶ παρακαλῶ νὰ θέση ὑπ’ ὄψει τοῦ Σώματος τὴν σχετικὴν ἔκθεσιν, διότι σαφῶς πλέον προκύπτει, ὅτι ὁ ἰσχυρισμός του περὶ τῆς δυνατότητος τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων νὰ ἀντιληφθοῦν ἐκλογικὰς παραβάσεις ἔξωθι τῶν ἐκλογικῶν τμημάτων καταπίπτει. Ἐπιθυμῶ, ἐπίσης, νὰ συμπληρώσω, ὅτι εἰς δωμάτιον παραπλεύρως τῆς αἰθούσης ψηφοφορίας τοῦ τμήματος, εὑρίσκοντο ὁ ταξίαρχος κ. Δοῦρος, ὁ ἀνώτερος Διοικητὴς Αἰγαίου πλωτάρχης κ. Παπᾶς καὶ ὁ Διοικητὴς τοῦ οἰκείου ἀστυνομικοῦ τμήματος. Οὗτοι εἰς οὐδεμίαν ἐνέργειαν προέβησαν διὰ τὴν διάλυσιν τῶν παρανόμως καὶ συντεταγμένως ὁδηγηθέντων ἔξωθι τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος ναυτῶν εἰς ἀπόστασιν ἐξ αὐτοῦ μὴ ἐπιτρεπομένην ἐκ τοῦ νόμου. Ὁ πλωτάρχης κ. Παπᾶς ἐνῷ ἠρνεῖτο ἁρμοδιότητα διὰ νὰ δώσῃ διαταγὴν διαλύσεως τῶν ἐν λόγῳ ναυτῶν, δὲν ἠδυνήθη νὰ δικαιολογήσῃ ἄλλως καὶ τὴν παρουσίαν του. Ὁ ταξίαρχος κ. Δοῦρος, τότε πλέον ἔδωσε τὴν διαταγὴν διαλύσεως, ὅτε προσῆλθεν ὁ ἀνωτέρω ἀναφερόμενος δικαστικὸς ἐπόπτης καὶ διέταξε τοῦτο.

§160Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εὐχαριστῶ τὸν κ. Παπαπολίτην, διότι ἔδωσε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐπιβεβαιωθῇ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον: Ὅτι καὶ οἱ δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι καὶ οἱ ἔφοροι αὐτῶν ἐποπτεύουν καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος, διὰ τὴν ὁμαλὴν διεξαγωγὴν τῆς ἐκλογῆς. Ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Παπαπολίτης συγκεκριμένον περιστατικὸν εἰς τὴν περιφέρειάν του καὶ εἶπεν, ὅτι εἰδοποιήθη ὁ ἔφορος τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, ἐπενέβη καὶ διέλυσε συντεταγμένους ναύτας, οἱ ὁποῖοι εἶχον προσέλθει διὰ νὰ ψηφίσουν. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν εἶναι ἀκριβὲς αὐτὸ τὸ περιστατικόν. Ὅπως τὸ ἀφηγεῖται, ἀποδεικνύει, ὅμως, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπέμβῃ ὁ ἔφορος καὶ νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον.

§161Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡμεῖς μετέβημεν καὶ κατηγγείλαμεν τὸ γεγονός. Ἀλλὰ εἰς τὰ χωρία πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ συμβῇ αὐτό;

§162Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Δὲν πρόκειται νὰ ἐπεκταθῶ εἰς τὴν ἔρευναν τῆς περιπτώσεων, τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Παπαπολίτης. Ὅπως, ὅμως, γνωρίζετε, ἡ ὑπόθεσις ἐκκρεμεῖ ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης καὶ ἐκεῖ θὰ διαπιστωθῇ ποῖος ὑπῆρξεν ὁ παραβάτης τῶν νόμων. Τὸ Ναυτικὸν ἢ ὑμεῖς, κ. Παπαπολίτη.

§163Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, καταγγέλλω καὶ πάλιν, ὅτι εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου ἦτο ὁ ταξίαρχος Λοῦρος καὶ ὁ πλωτάρχης Παπᾶς, οἱ ὁποῖοι ἐδήλουν ἀναρμοδιότητα. Κατόπιν τούτου, εἰδοποιήσαμεν τὸν δικαστικὸν ἐπόπτην, κ. Κανελλάκον, ὁ ὁποῖος διέταξε τὴν διάλυσιν ναυτῶν. Κύριε Ὑπουργέ, βλέπω μετὰ λύπης μου, πῶς διεστραυλώνετε τὴν ἀλήθειαν, καὶ εἰς ποῖον σημεῖον ἔχει φθάσει ἡ εὐθιξία σας.

§164Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Βλέπετε, λοιπόν, ὅτι ὑπάρχει σειρὰ ἐπεισοδίων, εἰς τὰ ὁποῖα πρωτεύοντα ρόλον ἔπαιξε καὶ ὁ κ. Παπαπολίτης. Ἡ ὑπόθεσις αὕτη, ὡς εἶπον, εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τῆς Δικαιοσύνης, ἡ ὁποία θὰ ξεκαθαρίσῃ τὰ πράγματα.

§165Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Εἶναι γνωστὸν ποῖαι εἶναι αἱ ἐκθέσεις... (Κωδωνοκρουσίαι, θόρυβος). (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§166Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἐὰν εἶσθε βέβαιος διὰ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον διεξήχθη ἡ ἐκλογὴ εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα, τὸ ὁποῖον ἀναφέρατε, διατί ἐκνευρίζεσθε. Θὰ ἔλθῃ ἡ Δικαιοσύνη, ἡ ὁποία θὰ σᾶς δικαιώσῃ...

§167Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Συμβουλευθῆτε ἀπὸ τὸν συνάδελφόν σας ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Κανελλάτου καὶ θὰ ἀντιληφθῆτε πῶς ἔχουν τὰ πράγματα.

§168Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Δὲν πρόκειται νὰ δικάσω ἐγώ. Τὸ δικαστήριον θὰ μᾶς εἴπῃ τί ἔκαμον οἱ ναῦται καὶ τί ἐκάματε ἐσεῖς.

§169Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Πῆγαν 1.000 ναῦται συντεταγμένοι εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ: Τί ἔπραξεν ὁ ταξίαρχος καὶ ὁ πλωτάρχης; Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης τὴν ἀναφορὰν τοῦ δικαστικοῦ ἐπόπτου.

§170Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἀσφαλῶς θὰ γνωρίζετε, ὅτι αἱ ἐκθέσεις τῶν δικαστικῶν ἐφόρων, ὑποβάλλονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἔχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι δὲν ὑπάρχει τοιαύτη ἀναφορά. Θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω καὶ τοῦτο: Ὅτι ἡ προσέλευσις τῶν ναυτῶν καὶ τῶν στρατιωτῶν ἔστω καὶ εἰς μεγάλους ὁμίλους καὶ εἰς μεγάλας συγκεντρώσεις, δὲν ἀντιβαίνει εἰς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον λέγει ὁ νόμος, ὅτι δὲν πρέπει νὰ μεταβαίνουν συντεταγμένοι. Ἄλλο, ὅμως, νὰ μεταβαίνουν συντεταγμένοι καὶ ἄλλο ἕνας ἕνας, ὡς συνωμόται, νὰ περνοῦν οἱ ναῦται, νὰ παρεμβάλλωνται δέκα ἢ ἑκατὸν ἰδιῶται καὶ ὕστερα πάλιν νὰ ἀκολουθῇ ἄλλος ναύτης. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν λέγεται ἀπὸ τὸν νόμον. Οἱ ναῦται προσέρχονται, χωρὶς νὰ εἶναι συντεταγμένοι, ὄχι, ὅμως, καὶ ἕνας–ἕνας.

§171Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Σᾶς εἶπον συντεταγμένοι.

§172Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως παρηρμήνευσαν τὴν διακοπὴν τοῦ κ. Παπαπολίτη. Ὁ κ. Παπαπολίτης, εἶπεν, ὅτι ἀκόμη καὶ εἰς τὸν Πειραιᾶ πῆγαν συντεταγμέναι δυνάμεις τοῦ ναυτικοῦ διὰ νὰ ψηφίσουν. Ἐρωτῶ, ὅμως, εἰς τὴν ἐπαρχίαν, ὅπου οἱ χωροφύλακες κατὰ τὴν νύκτα τῆς παραμονῆς τῶν ἐκλογῶν ἔκρουον τὰς θύρας τῶν οἰκιῶν καὶ τοὺς ἔδιδαν τὸ ψηφοδέλτιον, τοὺς ἔλεγον δὲ ὅτι αὐτὸ τὸ ψηφοδέλτιον θὰ βρεθῇ εἰς τὴν κάλπην. Πῶς μποροῦσαν μὲ τὸν φόβον τῶν χωροφυλάκων νὰ καταγγείλουν τὰ γεγονότα; Ἄλλη μία ἀπόδειξις τῆς βίας καὶ τῆς νοθείας.

§173Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Θέλομεν σαφεῖς ἀποδείξεις, κ. συνάδελφε.

§174Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Καὶ ἔρχομαι τώρα, κ. βουλευταί, εἰς τὴν οὐσιαστικὴν ὑποστήριξιν τῆς προτάσεώς μας. Ἐζητήσαμεν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν, διὰ νὰ διεξαχθοῦν τίμιαι καὶ ἀνόθευτοι ἐκλογαί. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ἐπεκρίναμεν καὶ τὰς προηγουμένας Ὑπηρεσιακὰς Κυβερνήσεις. Πληροφορῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι καὶ ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις τοῦ 1950, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Ι. Θεοτόκη, τοῦ 1952, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ἐπιφανοῦς δικαστικοῦ κ. Κιουσοπούλου, ἡ Ὑπηρεσιακὴ τοῦ 1958 ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ διακεκριμένου νομομαθοῦς καὶ Προέδρου τοῦ Ε.Ε.Σ. κ. Γεωργακοπούλου, διεξήγαγον ἀδιαβλήτους ἐκλογάς, τῶν ὁποίων τὸ ἀποτέλεσμα πανταχόθεν ἀνεγνωρίσθη. Θλιβερόν, ὅμως, ὑπῆρξε τὸ ἔργον τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως τοῦ στρατηγοῦ Δόβα, ἥτις θὰ μείνῃ εἰς τὴν ἱστορίαν ὡς Κυβέρνησις τῆς νοθείας καὶ τῆς βίας. Ἡ Κυβέρνησις Δόβα ἐπελέγη ἀπὸ τὸν Ἀνώτατον Ἄρχοντα. Ὡς ἐκ τούτου, αἱ εὐθῦναι της ἦσαν ηὐξημέναι καὶ τοῦτο, διότι δὲν ὑπεδείχθη ἀπὸ τὰ πολιτικὰ Κόμματα, ἀλλ’ ἀπέρρευσεν ἀπὸ τὴν ἀποκλειστικὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ Στέμματος. Δὲν γνωρίζω τὸν στρατηγὸν Δόβαν. Τὸ Κέντρον πάντως οὐδαμῶς ἀνεμίχθη καὶ ἡ πρωτοβουλία προῆλθε ἀπὸ τὸν Ἄνακτα. Ἰδοὺ διατί αἱ εὐθῦναι της ἦσαν ηὐξημέναι. Ἐνθυμοῦμαι, κ. βουλευταί, ὅτι, ὅτε τὴν 31ην Δεκεμβρίου 1951 ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων παρελάμβανε τὸ ψηφισθὲν Σύνταγμα ἀπὸ τὸν τότε Πρόεδρον τῆς Βουλῆς κ. Γόντικαν, ἀπαντῶν εἰς τὴν προσφώνησίν του, ἔλεγε τὰ ἑξῆς: «Συμμερίζομαι, τὰς ἐλπίδας σας περὶ τοῦ οὑτωσὶ τερματισμοῦ τῆς κρατούσης ἐκκρεμότητος περὶ ἐμπεδώσεως τῆς πολιτειακῆς καὶ νομικῆς εὐταξίας εἰς τὸ κράτος ὡς καὶ περὶ προαγωγῆς τῶν φιλελευθέρων δημοκρατικῶν ἀρχῶν, ἐφ’ ὧν ἑδράζεται τὸ πολίτευμα ἡμῶν». Αὐτὴ ἦτο ἡ διακήρυξις τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος. Καὶ ἠλπίζαμεν, ὅτι ἡ αὐλικὴ Κυβέρνησις Δόβα θὰ ἐφήρμοζε τὰς βασιλικὰς ἐπαγγελίας διὰ νὰ διεξαχθοῦν αἱ ἐκλογαὶ τίμιαι καὶ ἀνόθευτοι. Ἀλλὰ ἂς ἴδωμεν μὲ ποῖον τρόπον ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Δόβα ἐξεπλήρωσε τὰς ὑποχρεώσεις της: Δὲν ἦτο ἄγνωστον εἰς τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν τὸ πολιτικὸν κλῖμα, τὸ ὁποῖον εἶχε δημιουργηθῆ εἰς τὸν τόπον μας ἔπειτα ἀπὸ ἑξαετῆ διακυβέρνησιν τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ οἱ τέσσαρες, ὑπὸ κατηγορίαν, Ὑπουργοὶ ἐγνώριζον ὅτι εἶχε κυριαρχήσει καὶ ἐπιβληθῆ τὸ κομματικὸν Κράτος καὶ τὰ πάντα εἶχαν ὑποταχθῆ εἰς αὐτό. Ἐγνώριζον, ὅτι οἱ Νομάρχαι κατὰ πλειοψηφίαν ἦσαν κομματικοί. Ἐγνώριζον τὸν ἐπηρεασμὸν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ἀπὸ τὸ κομματικὸν πνεῦμα, τὸ ὁποῖον διεῖπε ὅλας τὰς πτυχὰς τῆς δημοσίας ζωῆς. Δι’ αὐτὸ ἡ ὑποχρέωσίς των καὶ μάλιστα λόγῳ τῆς εἰδικῆς προελεύσεώς των, ἦτο νὰ ἐπιδιώξουν τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ἐννοίας τοῦ Κράτους καὶ τὴν κυριαρχίαν τοῦ νόμου. Ἐπίμονον αἴτημα ἡμῶν ἦτο ὅπως δοθῇ ὀλιγοήμερος ἄδεια εἰς τοὺς Νομάρχας διὰ νὰ ἀντικατασταθοῦν μὲ ἀνωτάτους δικαστικούς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶχε συμβῆ παλαιότερον καὶ μὲ πολιτικὰς Κυβερνήσεις. Ἀκόμη καὶ εἰς ἄλλας περιπτώσεις, διὰ νὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ ἰσότης καὶ ἡ ἰσοπολιτεία ἐτέθησαν προσωρινῶς ἐπὶ κεφαλῆς τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ἀνώτεροι δικαστικοί.

§175Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Ἔχετε συγκεκριμένην κατηγορίαν διὰ τοὺς Νομάρχας;

§176Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν ἐκομματίσθησαν. Ὑπάρχουν καὶ ἐξαιρέσεις, ὅπως εἰς Βοιωτίαν. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις Δόβα δὲν ἠθέλησε νὰ ἐμπεδώσῃ παντοῦ τὸ κῦρος τοῦ Κράτους.

§177Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε Παπασπύρου, ὀρθῶς εἴπατε, ἦσαν ηὐξημέναι αἱ ὑποχρεώσεις τῆς Κυβερνήσεως Δόβα. Ὅταν, κατ’ ἐντολὴν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἔκανα ἕνα διάβημα πρὸς τὴν Κυβέρνησιν Δόβα, ἐπέστησα τὴν προσοχήν της καὶ ἐπὶ τῆς ἑξῆς συγκεκριμένης περιπτώσεως: Εἶπα, ὅτι κατὰ τὴν περιοδείαν του ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔλεγεν εἰς συγκεντρώσεις στρατιωτικῶν, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ πρέπει νὰ γίνουν κατὰ τρόπον ἀδιάβλητον. Ἀλλὰ ἀμέσως κατόπιν τὸν ἠκολούθει ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Γ.Ε.Σ., ὁ ὁποῖος ἔλεγεν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἦτο ὑποχρεωμένος νὰ εἴπῃ αὐτά, τὰ ὁποῖα σᾶς εἶπεν, ἀλλὰ σεῖς νὰ κάνετε τὴν δουλειά σας.

§178Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ἀνέλαβε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν ἀνώτατος παλαιὸς καὶ διακεκριμένος διοικητικὸς λειτουργὸς μὲ μακρὰν καὶ εὐδόκιμον ἄσκησιν τῆς ὑπηρεσίας. Κατὰ τὴν πολυκύμαντον δημοσίαν ζωήν του δὲν ἦσαν ἄγνωστα εἰς τὸν ὑπηρεσιακὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τὰ μέσα, μὲ τὰ ὁποῖα τὰ Κόμματα τῆς Δεξιᾶς καὶ ἰδίᾳ ἡ Ε. Ρ.Ε., ἐπεδίωκον τὴν νόθευσιν τοῦ φρονήματος τοῦ λαοῦ. Ἐπιμόνως ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὸν ὑπηρεσιακὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ τὰς καταστάσεις τῶν στρατιωτικῶν καὶ δημοσίων ὑπαλλήλων, αἱ ὁποῖαι μετὰ τὴν θεώρησιν τοῦ Προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν ἀπεστέλλοντο εἰς τὰ ἐκλογικὰ τμήματα, ἀλλ’ εἰς μάτην. Ὑπῆρξεν ἔντονος ἡ βοὴ διὰ τὴν περίφημον ἀναθεώρησιν τοῦ 1961. Τὸ ὄργιον αὐτὸ τῆς νοθείας, ἰδίως εἰς τὰς μεγάλας πόλεις, δὲν ἦτο ἄγνωστον εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Θὰ εἶχεν ἀσφαλῶς ἐνημερωθῆ ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας του διὰ τὴν βιομηχανίαν τῆς ἐκδόσεως ἐκλογικῶν βιβλιαρίων κατὰ τὸ 1961. Ἐγνώριζεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ὁ ἐκλογικὸς νόμος ἀπαιτεῖ διὰ τὴν ἐγγραφὴν εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, ὅπως ὁ αἰτῶν αὐτοπροσώπως ἐμφανισθῇ εἰς τὴν δικαστικὴν ἀρχὴν διὰ νὰ ὑποβάλῃ τὴν αἴτησιν μετὰ πιστοποιητικοῦ τοῦ Δήμου. Καὶ εἶχεν ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. Λιανόπουλος, ὅτι ἐὰν ὁ αἰτῶν ἦτο ἐγγεγραμμένος εἰς ἄλλον Δῆμον ἢ Κοινότητα, θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποβάλῃ πιστοποιητικὸν τῆς Ἀστυνομικῆς Ἀρχῆς, ὅτι ἦτο μονίμως ἐγκατεστημένος ἀπὸ τῆς 1ης Ἰανουαρίου 1948. Καὶ πέραν τούτων, ἔδει νὰ προσκομίσῃ τὴν ἀστυνομικὴν ταὐτότητα καὶ βεβαίωσιν τοῦ ἱερέως τῆς Ἐνορίας διὰ τὴν ἐγκατάστασίν του ἀπὸ τοῦ 1948. Ἐπίσης ἐγνώριζεν, ὁ κ. Λιανόπουλος, ὅτι δημόσιοι ἢ κοινοτικοὶ ἢ δημοτικοὶ ὑπάλληλοι ἐκδίδοντες ψευδῆ πιστοποιητικὰ πρὸς ἐγγραφὴν εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, τιμωροῦνται μὲ φυλάκισιν ἀπὸ 2 μηνῶν μέχρι 2 ἐτῶν. Ὁ κ. Λιανόπουλος, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, οὐδεμίαν ἐνέργειαν, οὐδεμίαν ἔρευναν καὶ οὐδεμίαν προσπάθειαν ἔκαμε διὰ νὰ ματαιώσῃ τὴν ἐπιχειρηθεῖσαν νόθευσιν τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος διὰ τῆς συμμετοχῆς εἰς τὴν ψηφοφορίαν τῶν χιλιάδων ψευδοψηφοφόρων. Τὸ Πρωτοδικεῖον ἀπέχει ὀλίγα βήματα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ 1961 μὲ καμιόνια τῆς Ε.Ρ.Ε. μετεφέρθησαν ἐκεῖ ὑπὲρ τὰ 45.000 δικαιολογητικὰ πρὸς ἔκδοσιν τῶν νόθων καὶ ψευδῶν ἐκλογικῶν βιβλιαρίων τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ μὲ καμιόνια τοῦ στρατοῦ μετεφέρθησαν 6.000– 8.000 δικαιολογητικὰ διὰ βιβλιάρια στρατιωτῶν. Ἦτο ἀδύνατον νὰ ἀνθέξῃ ἡ Γραμματεία τοῦ Πρωτοδικείου εἰς αὐτὸν τὸν ὄγκον τῆς ἐργασίας.

§179Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἰς αὐτὸν τὸν κατακλυσμόν.

§180Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ἡ Ε.Ρ.Ε. πρὸ τῆς διαμαρτυρίας τῶν δικαστικῶν γραμματέων, ἔστειλεν ἰδικόν της συνεργεῖον ἀποτελούμενον ἀπὸ ὑπαλλήλους τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ αὐτοὶ ἀνέλαβον βάσει τῶν ψευδῶν δικαιολογητικῶν τὴν ἔκδοσιν τῶν νόθων βιβλιαρίων.

§181ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Αἶσχος, αἶσχος.

§182Μ. ΜΥΡΙΔΑΚΗΣ. Πάντοτε θὰ γελᾶμε.

§183Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Χάρις εἰς τὴν δραστηριότητα τοῦ συνεργείου τῆς Ε.Ρ.Ε. ἐξεδόθησαν κατὰ χιλιάδας τὰ ἐκλογικὰ βιβλιάρια, τὰ ὁποῖα ἀπεστάλησαν πάλιν μὲ καμιόνια εἰς τὰ γραφεῖα τῆς Ε.Ρ.Ε. ἀπ’ ὅπου τὰ παρέλαβον οἱ ἐπιτελεῖς τοῦ Κόμματος τῆς Αʹ καὶ Βʹ Περιφερείας καὶ ἐκεῖθεν διενεμήθησαν εἰς τοὺς λαθροψηφοφόρους. Ἐπειδή, ὅμως, εἶχαν παρεισφρύσει καὶ δολιοφθορεῖς μὴ ἀνήκοντες ἀποδεδειγμένως εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε., δι’ αὐτὸ ἐκρατήθησαν τὰ βιβλιάρια αὐτῶν εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ Κόμματος. Ὅταν τὰ ἀνεζήτουν οὗτοι εἰς τὰ γραφεῖα τῆς Ε.Ρ.Ε. τοὺς ἐδίδετο ἡ ἀπάντησις, ὅτι τὰ ἐκράτησαν εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον. Δι’ αὐτὸ κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας εἴδομεν νὰ κατακλύζεται τὸ Πρωτοδικεῖον ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐζήτουν τὰ βιβλιάριά των καὶ τοὺς ἐδίδετο ἡ ἀπάντησις, ὅτι εἶχον σταλῆ εἰς τὰ γραφεῖα τῆς Ε.Ρ.Ε. Αὐτοὶ ἦσαν οἱ ὀλίγοι, οἱ μὴ ἀποδεδειγμένως Ἐρετικοὶ καὶ αὐτῶν ἐκρατήθησαν τὰ βιβλιάρια. Δικηγόροι, κυκλοφοροῦντες εἰς τὰ δικαστήρια καὶ τὰ μέλη τῆς Γραμματείας τῶν δικαστηρίων, ἔχουν γνῶσιν αὐτῆς τῆς δραστηριότητος τῆς Ε.Ρ.Ε. πρὸς ἔκδοσιν τῶν πλαστῶν βιβλιαρίων. Μέγας Ἀρχιερεὺς ὑπῆρξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς πρὸ τῶν ἐκλογῶν Κυβερνήσεως τῆς Ε. Ρ.Ε., μὲ σύμπραξιν τῶν λοιπῶν Ἀρχιερέων τοῦ Κόμματος καὶ δὴ τῶν ἐξ Ἀθηνῶν ἐπιτελῶν. Ἀντιλαμβάνεσθε, κ. βουλευταί, ὅτι, ὅταν μέσα εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ κράτους παρατηροῦνται αὐταὶ αἱ ἀθλιότητες, ὁποία νόθευσις τοῦ φρονήματος καὶ ποῖος βιασμὸς τῆς λαϊκῆς θελήσεως ἐγένετο εἰς ἄλλας περιοχάς. Εἶπεν ἡ Κυβέρνησις, πρὸς ἀπόκρουσιν τῶν κατηγοριῶν μας, ὅτι δὲν ἔλαβε χώραν διπλοψηφία. Ἀλλὰ τὸ θέμα δὲν ἔγκειται εἰς αὐτό. Τὸ ἐρώτημα εἶναι, ἂν ὑπῆρχαν αἱ κατὰ νόμον προϋποθέσεις διὰ τὴν ἔκδοσιν ἐκλογικῶν βιβλιαρίων.

§184Α. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις ἰσχυρίσθη, ὅτι δὲν ἔλαβε χώραν διπλοψηφία. Ὁ ὑπενωμοτάρχης Ἀγαθὸς ἐδιπλοψήφισεν εἰς Σέδες καὶ μετὰ εἰς τὸ 24ον ἐκλογικὸν τμῆμα Θεσσαλονίκης μὲ ἄλλους 4 χωροφύλακας. Γνωρίζετε πόσον δύσκολον εἶναι νὰ ἀποδειχθῇ ἡ διπλοψηφία εἰς τὰς μεγάλας πόλεις.

§185ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Συμπολιτεύσεως). Ὑπεβλήθησαν μηνύσεις;

§186Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν ἠμπορεῖ τὸ θέμα νὰ μεταφερθῇ εἰς τὴν διπλοψηφίαν. Πρέπει παρεπομένως νὰ ἐξετασθῇ καὶ τοῦτο, ἀλλ’ εἶναι ἀναγκαῖον πρῶτον, νὰ ἐρευνηθοῦν ὅλοι οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι. Ἀποδεδειγμένως ἔχομεν παραβίασιν μιᾶς διατάξεως τοῦ νόμου ποὺ ἀπαιτεῖ μόνιμον ἐγκατάστασιν ἀπὸ τοῦ 1948 πρὸς ἔκδοσιν βιβλιαρίου. Ὁ σημερινὸς Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως ὑπερημύνθη διὰ τὴν ὀρθότητα τῆς διατάξεως, ἀλλὰ τότε πῶς δέχεται τὴν παραβίασίν της καὶ μάλιστα μὲ ψευδῆ πιστοποιητικὰ τῶν ἀστυνομικῶν ἀρχῶν. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τοὺς ἀπεκάλεσε «ραθύμους» ἐκλογεῖς, ἐνῷ πρόκειται περὶ ἀτόμων τὰ ὁποῖα συνέπραξαν εἰς ἐγκληματικὰς πράξεις πρὸς νόθευσιν τοῦ λαϊκοῦ φρονήματος. Ἐὰν ἐγὼ συνεκέντρωνα χιλίους φίλους μου Ἀθηναίους καὶ τοὺς ἐνέγραφον εἰς τὴν Λεβάδειαν διὰ νὰ αὐξήσω τὴν ἐκλογικήν μου δύναμιν, θὰ τοὺς ἀποκαλέσητε ραθύμους; Εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται τέτοια πράγματα; Ἀλλὰ ἀνακύπτει καὶ ἄλλο θέμα, κ. συνάδελφοι. Ὁ ἄγων τὸ 21ον ἔτος τῆς ἡλικίας του τεκμαίρεται, ὅτι τὸ πρῶτον ἐπιδιώκει τὴν ἐγγραφήν του εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους. Διὰ τοὺς ὑπερβάντας τὸ 21ον ἔτος τῆς ἡλικίας των καὶ καταγομένους ἀπὸ ἄλλας περιοχάς, τεκμαίρεται, ὅτι οὗτοι ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τοῦ τόπου τῆς καταγωγῆς των καὶ μόνον μεταφορὰν τοῦ ἐκλογικοῦ των δικαιώματος ἠδύνατο νὰ ζητήσουν ἐφ’ ὅσον ἡ νέα ἐγκατάστασίς των ἀνάγεται εἰς τὸ 1948.

§187Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Ὁ Νομάρχης κ. Μανουσόπουλος καὶ ὁ κ. Μήτσου εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους Ἀθηνῶν καὶ μόνον τὴν μεταφορὰν τοῦ ἐκλογικοῦ των δικαιώματος ἠδύναντο νὰ ζητήσουν, ἐὰν κατῴκουν ἀπὸ τοῦ 1948 εἰς Θεσσαλονίκην. Αὐτοί, ὅμως, ἐπέτυχον διπλῆν ἐγγραφὴν διὰ ψευδοῦς βεβαιώσεως ὅτι κατοικοῦν εἰς Θεσσαλονίκην ἀπὸ τοῦ 1948.

§188Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ἡ δικαιοσύνη ἔχει κρίνει παρόμοια θέματα καὶ ἔχει τιμωρήσει τοὺς παραβάτας. Εἰς τὴν περιφέρειάν μου δύο ἄνθρωποι, καλῆς πίστεως, ὅπως πιστεύω, ἐπεχείρησαν νὰ ἐγγραφοῦν εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους Ἀλκωμενῶν καίτοι δὲν ἦσαν ἐκεῖ ἐγκατεστημένοι ἀπὸ τῆς 1.1.1948. Ἰδοὺ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς δικαστικῆς διώξεως: «Ἀπόφασις Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου Λεβαδείας 790.... κηρύσσει ἐνόχους τούς.... (Ἀναγινώσκει). Διὰ τὸ θέμα τῆς διπλῆς ἐγγραφῆς βάσει τῆς εἰδικῆς διατάξεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου». «Τὸ Τριμελὲς Πλημμελειοδικεῖον Ἀθηνῶν.... ἀριθ. ἀποφάσεως 16297.... (Ἀναγινώσκει)...». Καὶ ἐρωτῶ, ὁ νόμος θὰ λειτουργήσῃ μόνον διὰ τὸν ἀτυχῆ ψηφοφόρον τοῦ Κριεκουκίου; καὶ δὲν ὑπάρχει ηὐξημένη εὐθύνη δι’ ἐκείνους ποὺ εἶχαν ὑποχρέωσιν νὰ εὐλαβηθοῦν περισσότερον παντὸς ἄλλου τὴν τήρησιν τῶν νόμων; (Χειροκροτήματα ἐκ τοῦ Κέντρου). Τὸ ὄργιον τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων δὲν ἦτο ἄγνωστον εἰς τὸν κ. Λιανόπουλον. Οὐδὲν ὅμως ἔπραξε διὰ νὰ προλάβῃ τὴν νοθείαν. Ἠγωνίσθη μόνον διὰ τὴν παραβίασιν τοῦ νόμου ὅσον ἀφορᾷ τὴν θεώρησιν τῶν ἐκπροθέσμων στρατιωτικῶν καταστάσεων. Διὰ νὰ ὁλοκληρωθῇ οὕτω τὸ ὄργιον καὶ ἡ πλαστογράφησις τοῦ δημοσίου φρονήματος. Ὁ νόμος ὥρισεν, ὅτι τὸ βραδύτερον δέκα ἡμέρας μετὰ τὴν προκήρυξιν τῶν ἐκλογῶν, ἔπρεπε νὰ ὑποβληθοῦν αἱ στρατιωτικαὶ καταστάσεις εἰς τοὺς Προέδρους Πρωτοδικῶν. Πῶς ἀνεκάλυψεν ὁ κ. Λιανόπουλος, ὅτι ἡ τεθεῖσα εἰς τὸν νόμον προθεσμία εἶναι ἐνδεικτική; Ἂν ἀνεγίνωσκε τὰ πρακτικὰ τῆς γενομένης συζητήσεως διὰ τὴν διάταξιν αὐτὴν θὰ ἔβλεπεν, ὅτι ἐθεσπίσθη διὰ νὰ ὑπάρχῃ χρόνος πρὸς ἔλεγχον τῶν καταστάσεων καὶ διὰ νὰ ἀποφευχθοῦν δόλιαι μετακινήσεις στρατιωτικῶν μονάδων. Ἀλλὰ πέραν τούτων, εἶναι δυνατὸν αἱ προθεσμίαι τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου νὰ εἶναι ἐνδεικτικαί; Καὶ ὅμως ὁ Ὑπηρεσιακὸς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐκάλεσε τοὺς Προέδρους Πρωτοδικῶν νὰ θεωροῦν τὰς ἐκπροθέσμους καταστάσεις καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον μέχρι τῆς νυκτὸς τῆς παραμονῆς τῶν ἐκλογῶν νὰ ὑποβάλλωνται πρὸς θεώρησιν καταστάσεις στρατιωτικῶν. Παρεβίασε, λοιπόν, ἢ ὄχι τὸν νόμον ὁ Ὑπηρεσιακὸς αὐτὸς Ὑπουργός;

§189Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἤσκει τὴν ἐξουσίαν καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰδικώτερον εἶχε τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἑρμηνεύσῃ τὰς διατάξεις τῆς ἐκλογικῆς νομοθεσίας, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀνάγκην ἑρμηνείας. Ὑπενθυμίζω, ὅτι παρέστη ἀνάγκη νὰ ζητηθῇ καὶ ἡ γνωμοδότησις τοῦ Ἀρείου Πάγου, προκειμένου νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα τῆς ἐγκυρότητος ἢ μὴ τῶν ψηφοδελτίων τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἐπὶ τῶν ὁποίων δὲν ἀνεγράφοντο τὰ Κόμματα, τὰ ὁποῖα ἀπήρτιζον τὴν Ἕνωσιν τοῦ Κέντρου, σύμφωνα μὲ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἡ ὁποία ἔκρινεν, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου, δὲν ἀπετέλει αὐτοτελὲς Κόμμα, ἀλλὰ συνασπισμὸν Κομμάτων. Ἐκπρόσωπος τῆς Ἑνώσεως τοῦ Κέντρου, ὁ κ. Μαῦρος, ὁ ὁποῖος σήμερον δὲν εἶναι παρών, ἐπεσκέφθη κατ’ ἐπανάληψιν τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐζήτησε νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δι’ ἑρμηνευτικῆς ἐγκυκλίου καὶ νὰ ἀποφανθῇ, ὅτι εἶναι ἔγκυρα τὰ ψηφοδέλτια τῆς Ἑνώσεως Κέντρου εἰς ὅλας τὰς ἐκλογικὰς περιφερείας τῆς Ἐπικρατείας, καίτοι δὲν ἀνέγραφον κεχωρισμένως τὰ Κόμματα, τὰ ὁποῖα ἀπήρτιζον τὸν συνασπισμὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς εἶναι γνωστόν, ἀπὸ ὅσα ἐγράφησαν εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἀπήντησεν, ὅτι ὁ ἴδιος δὲν θὰ δώσῃ τὴν ἑρμηνείαν τῆς διατάξεως αὐτῆς, θὰ ἀποστείλῃ, ὅμως, ἐρώτημα εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου, διὰ νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ τόσον τὴν Ἕνωσιν τοῦ Κέντρου, ὥστε νὰ ζητῇ ἐπιμόνως, ἐὰν δὲν ἐλύετο τὸ ζήτημα διὰ γνωμοδοτήσεως τοῦ Εἰσαγγελέως ἢ ἐγκυκλίου τοῦ Ὑπουργοῦ, νὰ λυθῇ διὰ τῆς ἐκδόσεως ἀναγκαστικοῦ νόμου. Ὅπως, λοιπόν, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἐνδιέφερε τὴν Ἕνωσιν Κέντρου, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐζήτησε τὴν γνωμοδότησιν τοῦ Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ἔλυσεν ἕνα ζήτημα, ἑρμηνεύων τὴν διάταξιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, οὕτω προκειμένου καὶ περὶ τῆς ἐννοίας τῆς προθεσμίας τῆς τασσομένης διὰ τὴν ἀποστολὴν τῶν καταστάσεων ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐνόμισεν, ὅτι εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ λύσῃ τὴν ἀμφισβήτησιν δι’ ἑρμηνευτικῆς του ἐγκυκλίου. Ἦτο δὲ τόσον ἀδιάβλητος ἡ ἐνέργεια ἐκείνη τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὥστε συζητουμένων τῶν ἐνστάσεων κατὰ τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος τῶν διαφόρων ἐκλογικῶν περιφερειῶν τῆς Ἐπικρατείας, τρεῖς εἰσηγηταὶ μέχρι σήμερον, εἴτε Σύμβουλοι Ἐπικρατείας, εἴτε Ἀρεοπαγῖται, ὑπεστήριξαν τὴν ἄποψιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι δηλαδή, ἡ προθεσμία ἐκείνη εἶναι ἐνδεικτικὴ καὶ δὲν εἶναι ἀνατρεπτική. Ἀντιθέτως, ἄλλος εἰσηγητὴς ἑτέρας ὑποθέσεως, συζητουμένης μὲ τὸ αὐτὸ ἀντικείμενον, ἔκρινε καὶ εἰσηγήθη, ὅτι ἡ προθεσμία ἦτο ἀνατρεπτική. Ὅταν, λοιπόν, τρεῖς ἀνώτατοι δικαστικοὶ εἰσηγοῦνται τὴν ἄποψιν, ὅτι ἡ προθεσμία αὐτὴ εἶναι ἐνδεικτικὴ καὶ ὄχι ἀποκλειστικὴ καὶ ἀνατρεπτική, διατὶ θέλετε νὰ ὑποστηρίξητε, ὅτι παρεβίασε τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος ἔδωσε μίαν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν προσεπιβεβαιοῖ ἡ ἑρμηνεία καὶ τὸ κῦρος τριῶν ἀνωτάτων δικαστικῶν; (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγος).

§190Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, εἶχεν ἀναγνώσει τὰ πρακτικὰ τῶν συζητήσεων ποὺ ἐγένοντο εἰς τὴν Βουλήν, θὰ ἀνεύρισκεν τὸν δικαιολογητικὸν λόγον τῆς ἐπιμάχου διατάξεως.

§191Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνήθως δὲν διακόπτω, ἀλλὰ δὲν δύναμαι παρὰ νὰ παρατηρήσω εἰς τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, τὰ ἑξῆς: Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, προκειμένου νὰ κρίνῃ τὸ κῦρος τῶν ψηφοδελτίων τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐξηρτᾶτο, ἐὰν εἰς τὴν οὐσίαν θὰ ἐγένοντο ἐκλογαὶ ἢ ὄχι, ἀπηυθύνθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ἐζήτησεν γνωμοδότησιν, προκειμένου περὶ ἑνὸς τοιούτου σοβαρωτάτου θέματος. Εἶχα τὴν εὐκαιρίαν νὰ σημειώσω, καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὸ Σῶμα ὑπευθύνως, ὅτι ἐζητήθη καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ἡ γνώμη τοῦ Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ὅταν συνέβη ἡ γνώμη αὐτὴ νὰ εἶναι ἐκείνη, τὴν ὁποίαν καὶ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν, δὲν ἐζητήθη ἔγγραφος γνωμοδότησις διὰ νὰ μὴ δυσκολευθῇ καὶ ἐπροχώρησεν ἀντιθέτως εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς γνωστῆς ἐγκυκλίου. Ποίαν ἄλλην χρείαν μαρτύρων ἔχομεν. Ἐὰν πρόκειται νὰ προχωρήσωμεν εἰς σύστασιν Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὸ πρῶτον πρόσωπον τὸ ὁποῖον θ’ ἀνακριθῇ, θὰ εἶναι ὁ Εἰσαγγελεὺς τοῦ Ἀρείου Πάγου, ὁ ὁποῖος καὶ ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ βεβαιώσῃ ἐπ’ αὐτοῦ.

§192Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Θὰ ἦτο δυνατόν, βάσει τοῦ στοιχείου αὐτοῦ, νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι καὶ ὁ δόλος ἀκόμη εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδοθῇ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, διότι ἦτο εὔκολον καὶ γνωμοδότησιν τοῦ Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου νὰ ζητήσῃ καὶ εἰς τὴν Ὁλομέλειαν τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου τοῦ Κράτους, νὰ ἀπευθυνθῇ. Ὅταν δι’ ἄλλα ἁπλᾶ ζητήματα γίνεται τοιαύτη προσφυγὴ πολλῷ μᾶλλον ἐπεβάλετο δι’ ἕνα τόσον θεμελιῶδες θέμα. Κατηγγέλετο, ὅτι μὲ τὴν ἐνέργεια αὐτήν, ἐπρόκειτο νὰ νοθευθῇ τὸ φρόνημα τοῦ λαοῦ καὶ δὲν ἀπευθύνθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ δὲν ἀπηυθύνθη εἰς τὴν Ὁλομέλειαν τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου, ἀλλὰ προέβη εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς γνωστῆς ἐγκυκλίου.

§193Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Διατὶ νὰ ἀπευθυνθῇ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἀφοῦ τὸ Ἐκλογοδικεῖον εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1956 εἶχε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον λύσει τὸ ζήτημα. Ἡ αὐτὴ ἦτο καὶ ἡ διατύπωσις τοῦ νόμου τοῦ 1956 καὶ αὐτὸ ἀπεφάνθη καὶ τὸ Ἐκλογοδικεῖον, ὅτι δηλαδή, ἡ προθεσμία ἦτο ἐνδεικτική.

§194Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν ἦτο ὁμοία ἡ διατύπωσις εἰς τὸν νόμον τοῦ 1956. Ἐπιπροσθέτως, δὲν ἐγένετο τότε εὐρεῖα συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως συνέβη μὲ τὴν διάταξιν τοῦ τελευταίου νόμου. Καὶ ἐγένετο ἀποδεκτὸν ἀπὸ ὅλα τὰ Κόμματα, ὅτι ἡ διάταξις αὐτή, ἡ ὁποία ἀφεώρα τὴν προθεσμίαν, δὲν ἦτο ἐνδεικτικὴ καὶ ὅτι σκοπὸν ἔχει τὸν ἔλεγχον τῶν καταστάσεων καὶ τὴν ἀποφυγὴν τῶν μετακινήσεων. Καὶ ὅταν ἔχωμεν ὡς δεδομένον, ὅτι ὁ κ. Τούμπας ἔκαμε διάβημα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, κ. Ποταμιᾶνον καὶ τοῦ ἐπέστησε τὴν προσοχήν του διὰ τὰς ἐκπροθέσμους καταστάσεις, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ δικαιολογηθοῦν οἱ ὑπὸ κατηγορίαν Ὑπουργοὶ διὰ τὸ ὄργιον ποὺ ἐσημειώθη μὲ αὐτάς.

§195Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Θὰ παράσχω τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διὰ νὰ δηλώσῃ, ὅτι τὰ ὅσα εἶπε, δὲν ἔχουν τὴν ἔννοιαν διατυπώσεως ἰδικῆς του γνώμης. Νομίζω, ὅτι τοῦτο, εἶναι ἀναγκαῖον, καθ’ ὅσον συναφεῖς περιπτώσεις εὑρίσκονται πρὸς κρίσιν ἐνώπιον τοῦ Ἐκλογοδικείου. Καὶ θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω, ὅτι τὸ γεγονός, ὅτι ὑπάρχει δικαστικὴ γνωμοδότησις ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, δὲν σημαίνει τίποτε, διότι εὑρέθη πρὸ δημιουργουμένης καταστάσεως. Θέλω νὰ ἀκούσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, δηλοῦντα, ὅτι αὐτὰ ποὺ εἶπε, δὲν ἔχουν τὴν ἔννοιαν διατυπώσεως ἰδικῆς του γνώμης.

§196Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἔχει ἐπίγνωσιν τῶν ὑποχρεώσεών του καὶ γνωρίζει νὰ σέβεται τὸ ἔργον τῆς Δικαιοσύνης. Ἐν προκειμένῳ, δὲν προεξώφλησα ἀπόφασιν τοῦ ἐκλογοδικείου. Ἐγὼ ἀνεφέρθην εἰς γνώμας, τὰς ὁποίας ἐνώπιον τοῦ ἐκλογοδικείου ὑπεστήριξαν οἱ εἰσηγηταί. Καὶ ἀνέφερα καὶ τὴν ἄποψιν, ὅτι ἡ προθεσμία εἶναι ἐνδεικτική, καὶ τὴν ἄποψιν, ὅτι ἡ προθεσμία εἶναι ὑποχρεωτική. Γνωρίζω, κ. Ἀλλαμανῆ, νὰ κάμνω τὸ καθῆκον μου. Γνωρίζω νὰ κάμνω καὶ τὴ δουλειάν μου.

§197Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Χαίρω, διότι ἔδωσα τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ξεκαθαρίσῃ τὸ θέμα. Ἡ παρέμβασίς μου δὲν εἶχε καμμίαν αἰχμήν. Ἁπλῶς ἤθελα νὰ τὸν προφυλάξω ἀπὸ τὴν ὑπόνοιαν αὐτὴν καὶ ἤθελον, ἐπίσης, νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι τοῦ διέφυγε νὰ ἐπικαλεσθῇ τὸν νόμον τοῦ 1950. Ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἐπικαλῆται τοιαῦτα θέματα, εἶναι δυνατὸν νὰ δώσῃ λαβὴν εἰς τὰς ὑπονοίας, περὶ τῶν ὁποίων ἔκαμα λόγον.

§198Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Ἐκλογοδικεῖον ἔχει τὰς ἰδικάς του ἁρμοδιότητας καὶ οὐδεὶς ἐπεμβαίνει. Ἐπειδή, ὅμως, ἦλθε τὸ θέμα καὶ ἐπειδὴ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ὡμίλησα καὶ ἐγώ, ἔχω χρέος νὰ ἐπαναλάβω, ὅτι οἱ μὲν δικασταὶ εἶναι ἐλεύθεροι νὰ ἑρμηνεύσουν κατὰ τὴν κρίσιν των, ὅ,τι ὅμως, ἡμεῖς γνωρίζομεν καὶ εἶναι παγκοίνως δεδομένον, ὅτι, νομοθέτης —καὶ ἦτο ἡ προηγουμένη Βουλή— ὁμοφώνως κατόπιν τῶν συζητήσεων περὶ τῶν ἀπαραιτήτων ἐγγυήσεων ἐθεωρήσαμεν ἀποκλειστικὴν τὴν προθεσμίαν.

§199Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι πασίδηλον τὸ ὄργιον ποὺ ἐγένετο μὲ τὰς ἐκπροθέσμους καταστάσεις. Μὲ ὑπαξιωματικοὺς καὶ στρατιώτας ἀπὸ τὰς διαφόρους μονάδας ἀπεστέλλοντο καταστάσεις μέχρι τοῦ μεσονυκτίου τοῦ Σαββάτου. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, ὅπου καὶ τὴν Κυριακὴν τὸ πρωῒ ἐπεχειρήθη ἡ θεώρησις τῶν καταστάσεων. Ὅταν ἔχουν περάσει τόσοι μῆνες καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν εἰς χεῖρας μας τὰς καταστάσεις αὐτάς, πῶς εἶναι δυνατὸν καταστάσεις θεωρημένας τὴν νύκτα τοῦ Σαββάτου νὰ τὰς ἐλέγξωμεν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζωμεν κἂν τὸν ἀριθμὸν ἐκείνων ποὺ ἐπρόκειτο νὰ ψηφίσουν μὲ αὐτὰς εἰς τὰς διαφόρους περιφερείας, διὰ νὰ ἐπηρεάσουν τὸ ἀποτέλεσμα; Λυποῦμαι εἰλικρινῶς, διότι ἕνας ἀνώτατος κρατικὸς λειτουργὸς μὲ ἐξαίρετον καὶ ἔντιμον παρελθόν, παρεσύρθη εἰς ἀπαραδέκτους ἐνεργείας καὶ ἐκάλυψε διὰ τοῦ τιμίου ὀνόματός του, τὸ ὠργανωμένον ἐκλογικὸν πραξικόπημα.

§200Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Διὰ τὰς στρατιωτικὰς καταστάσεις ἐννοεῖτε διὰ τὴν μὴ παράδοσιν αὐτῶν μετὰ τὰς ἐκλογάς;

§201Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Καὶ πρὸ καὶ μετὰ τὰς ἐκλογάς.

§202Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶναι ἔτσι, ὅπως τὰ λέγητε. Δύο ἡμέρας μετὰ τὸν σχηματισμὸν τῆς Κυβερνήσεως, μοῦ ἐτηλεφώνησεν ὁ κ. Μαῦρος, δὲν ἤμην εἰς τὸ σπίτι μου καὶ ἄφησε τὴν παραγγελίαν νὰ πάρω τὸν κ. Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου, διὰ τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν καταστάσεων. Ἐπεκοινώνησα πολὺ ἀργὰ τὸ μεσημέρι. Νομίζω, ὅτι ἦτο ἡ ἰδία ἡμέρα τοῦ σχηματισμοῦ τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπεκοινώνησα τὸ μεσημέρι μὲ τὸν κ. Κιουσόπουλον καὶ μοῦ εἶπεν ὁ κ. Κιουσόπουλος, ὅτι ὁ κ. Μαῦρος ἐκ μέρους τῆς Ε.Κ. ἐζήτησε τὰς στρατιωτικὰς καταστάσεις τοῦ Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης. Τὰς ἄλλας τὰς καταστάσεις, δὲν τὰς ἐζήτησε, διότι εἶχον ἤδη τεθῆ ὑπ’ ὄψει τῶν ὑποψηφίων, οἱ ὁποῖοι τὰς εἶχον ζητήσει. Καὶ μοῦ λέγει ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς τοῦ Ἀρείου Πάγου, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ κάνετε ἕνα ἐρώτημα, ὥστε νὰ ἀπαντήσω, ὅτι πρέπει ὁ Πρόεδρος Πρωτοδικῶν Θεσσαλονίκης νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τῶν Κομμάτων τὰς καταστάσεις. Τοῦ ἀπήντησα, ὅτι θὰ σᾶς κάμω ἕνα ἐρώτημα, διότι ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι αἱ καταστάσεις πρέπει νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τῶν Κομμάτων καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν Δικαιοσύνης, αὐτὴν τὴν στιγμήν, νὰ εἰδοποιήσῃ τὴν Θεσσαλονίκην, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένα τὰ Δικαστήρια νὰ θέσουν ὑπ’ ὄψει τῶν Κομμάτων τὰς στρατιωτικὰς καταστάσεις, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐγένετο αὐθωρεί. Τὴν ἑπομένην εἶδον εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ὁ κ. Μαῦρος ἔκαμε διάβημα, ἐνῷ τὸν κ. Μαῦρον εἶχον νὰ τὸν ἴδω περίπου τρεῖς μῆνας. Ἡ ἀλήθεια εἶναι, ὅτι αἱ καταστάσεις ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψει τῶν Κομμάτων ἀπὸ τότε. Ἀμφισβήτησις ἠγέρθη μὲ τὰς καταστάσεις τῶν ψηφισάντων εἰς Θεσσαλονίκην, διότι ἐκεῖ εἶχεν ἐγγραφῆ ὁ πραγματικὸς ἀριθμὸς τῆς μονάδος καὶ ἡ ὀνομασία τῆς μονάδος, ἐνῷ κατὰ τὴν διαταγὴν τοῦ Ἐπιτελείου ἔπρεπε νὰ ἀναγράφεται ὁ μυστικὸς ἀριθμὸς καὶ διὰ τοῦτο ἠγέρθη ἕνα θέμα, ὡς εἶπον, ὡς πρὸς τὴν Θεσσαλονίκην. Πρὸ 15 ἡμερῶν, ἐκ μέρους τῆς Ε. Κ. παρουσιάσθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν ἕνας κύριος Καράτσης, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι εἶναι ἰδιαίτερος τοῦ κ. Παπανδρέου καὶ ἐζήτησε νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τοῦ Κέντρου καταστάσεις στρατιωτικαὶ ὡς καὶ ὡρισμένα τμήματα ἐκλογικῶν καταλόγων. Ἐπειδὴ δὲν ὑπῆρχον ἀντίγραφα, ἔδωσα ἐντολὴν καὶ ἐγένοντο φωτοτυπίαι τῶν καταστάσεων, τὰς ὁποίας ἐζήτησεν ἡ Ε. Κ. καὶ ἐτέθησαν εἰς τὴν διάθεσίν της. Καὶ εἴπομεν εἰς τὸν κ. Καράτσην, ὅποτε θέλει καὶ ὁποτεδήποτε θὰ δώσωμεν ἐντολὴν ἐκεῖνο ποὺ θὰ ζητήσῃ εἰς τὸ μέλον ἡ Ἕνωσις Κέντρου, νὰ δοθῇ.

§203Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω εἶναι, ὅτι πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, πρὸ 15 ἡμερῶν, ἐξεδηλώθη προθυμία, ἀλλὰ ἐπὶ μακρὸν κατεβάλλετο εἰς μάτην ἡ προσπάθεια. Τὸ πρὸ ὀλίγων μόλις ἡμερῶν σημαίνει, ὅτι μετὰ 2½ μῆνας ἀπὸ τὰς ἐκλογὰς ἐδόθησαν αἱ καταστάσεις.

§204Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Χθὲς εἰς τὴν ἀγόρευσίν σας διαβεβαιώσατε τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν σᾶς ἔδωσα στρατιωτικὰς καταστάσεις, ἐνῷ προκύπτει, ὅτι σᾶς ἔδωσα στρατιωτικὰς καταστάσεις, ὅταν ἐζητήσατε. Ὁ κ. Λυκουρέζος καὶ ὁ κ. Βασιλᾶτος, μίαν ἑβδομάδα μετὰ τὰς ἐκλογάς, ἦλθον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἐζήτησαν στρατιωτικὰς καταστάσεις. Τοὺς εἶπον δὲν ὑπάρχουν ἀντίγραφα, ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπορῶ νὰ σᾶς κάμω καὶ νὰ σᾶς βοηθήσω εἶναι, ἂν θέλετε ἀποσπάσματα τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων ἢ ὅλους τοὺς καταλόγους, νὰ σᾶς τοὺς φωτοτυπήσω καὶ εἶμαι εἰς τὴν διάθεσίν σας. Δὲν ἐπανῆλθεν, οὔτε ὁ κ. Βασιλᾶτος, οὔτε ὁ κ. Λυκουρέζος, διότι πιθανὸν νὰ μὴ ἐχρειάζοντο τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους.

§205Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Πράγματι, κ. Ὑπουργέ, αὐτὰ ποὺ λέγητε εἶναι ὀρθά, ἀλλὰ ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία, ὅταν μετέβην μοῦ ἔδωσε πλήρεις καταλόγους μὴ ἀναθεωρημένους καὶ τοὺς ἔχω εἰς τὸ γραφεῖον μου ἀχρήστους, διότι δὲν περιλαμβάνεται ἡ ἀναθεώρησις. Πέραν τούτου, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω, ὅτι ὁ Προϊστάμενος τοῦ Πρωτοδικείου, διακεκριμένος Ἐφέτης, κ. Ζέρβας, εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ Κέντρου, ὅταν ἐζήτησαν τὰς καταστάσεις, ἐδήλωσεν, ὅτι εἶναι ἀπόρρητα ἔγγραφα καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὰ δώσῃ.

§206Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Σᾶς εἶπον δύο πράγματα. Ἐὰν θέλετε τοὺς καταλόγους πρὸ τῆς τελευταίας τακτικῆς καὶ ἐκτάκτου ἀναθεωρήσεως, ἔχω ὅσα ἀντίγραφα θέλετε. Ἐὰν θέλετε, ὅμως, τοὺς ἄλλους καταλόγους, δὲν ἔχω ἀντίγραφα. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ εἶναι νὰ φωτοτυπηθοῦν οἱ τελευταῖοι ἐκλογικοὶ κατάλογοι. Εἶναι ἔτσι ἢ δὲν εἶναι;

§207Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ναί.

§208Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἦρθατε νὰ μοῦ ζητήσητε μετὰ ἀπὸ αὐτὴν τὴν συνάντησιν φωτοτυπίας ἐκλογικῶν καταλόγων;

§209Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ὄχι, διότι.........

§210Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Δὲν ὑπάρχει, διότι. Δὲν τὰς ἐζητήσατε, διότι, ἀσφαλῶς, δὲν θὰ τὰς εἴχατε ἀνάγκην. Ἐὰν τὰς εἴχατε ἀνάγκην, ὅπως ἤλθατε νὰ μοῦ ζητήσητε τοὺς καταλόγους τοῦ 1961, τοὺς ὁποίους δὲν εἶχον καὶ προθυμοποιήθηκα νὰ σᾶς δώσω φωτοτυπίας, δὲν ἤλθατε νὰ ζητήσητε τὰς φωτοτυπίας. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι δὲν τὰς εἴχατε ἀνάγκην.

§211Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ὁμιλεῖτε διὰ φωτοτυπίας τῶν στρατιωτικῶν καταστάσεων. Ἐφ’ ὅσον δὲν εἴχατε τὸ πρότυπον, πῶς θὰ μᾶς δίδατε φωτοτυπίας; Αἱ καταστάσεις παρέμειναν εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον.

§212Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Θὰ ἐφρόντιζα νὰ σᾶς δοθοῦν. Χθὲς ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε. Κ., εἶπε διάφορα πράγματα, μεταξὺ τῶν ὁποίων εἶπεν, ὅτι ἡ Ε.Ρ.Ε. κατακρατεῖ τὰς καταστάσεις τῶν στρατιωτικῶν καὶ δὲν μᾶς τὰς παραδίδει. Πρὸ δύο λεπτῶν ὁμολογήσατε, ὅτι πρὸ ἡμερῶν, δὲν ἐνθυμοῦμαι τὴν ἀκριβῆ ἡμερομηνίαν, εἰς τὸν ἰδιαίτερον γραμματέα σας, ὁ ὁποῖος ἦλθεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, τοῦ ἐδόθη διαβεβαίωσις, ὅτι ὅ,τι θέλει ἠμπορεῖ νὰ τὸ ζητήσῃ. Δὲν προέβημεν εἰς τὴν φωτοτύπησιν ὅλων τῶν καταλόγων, διότι αὐτὸ σημαίνει ἔξοδα καὶ δὲν θὰ ἤθελα νὰ ὑποβληθῇ τὸ Δημόσιον εἰς τὴν δαπάνην ἄνευ λόγου. Ἐὰν θέλετε, νὰ προβῶ εἰς τὴν φωτοτύπησιν ὅλων τῶν καταλόγων.

§213Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὴν προθυμίαν, ὡς εἴπατε, τὴν ἐπιδείξατε 2½ μῆνας μετὰ τὰς ἐκλογάς.

§214Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Τὴν ἐπέδειξα, ὅταν τὰς ἐζητήσατε.

§215Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ μὲ ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Ὑπουργός, πρέπει νὰ ὁμολογήσω, ὅτι εἶναι ἀκριβῆ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ τῶν διαμειφθέντων μεταξὺ αὐτοῦ, τοῦ κ. Βασιλάτου καὶ ἐμοῦ. Ἄλλο, ὅμως, εἶναι τὸ ζήτημα. Ποῖος ὑπέχει τὴν βαρεῖαν εὐθύνην, διότι ἐγκαίρως δὲν ἐξετυπώθησαν οἱ ἐκλογικοὶ κατάλογοι.

§216Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Δι’ αὐτὸ ἠρώτησα προηγουμένως τὸν κ. Παπασπύρου, ὅταν ἔκαμον τὴν διακοπήν. Τὶ ἐννοεῖτε, ὅτι δὲν παρεδόθησαν πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἢ μετὰ τὰς ἐκλογάς; Καὶ μοῦ ἀπήντησε μετὰ τὰς ἐκλογάς. Ἐπ’ αὐτοῦ ἔδωσα ἀπάντησιν.

§217Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, κατηγοροῦμεν τὴν Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν, διότι μᾶς παρεκώλυσε τὸ ἔργον τοῦ ἐλέγχου τῶν στρατιωτικῶν καταστάσεων, μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι πρόκειται περὶ στρατιωτικῶν ἀπορρήτων. Τὰ Πρωτοδικεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ἀπηυθύνθημεν, προέβαλον αὐτὸν τὸν ἰσχυρισμὸν καὶ δὲν μᾶς ἔδωσαν τὰς καταστάσεις, διὰ νὰ ἐνημερωθῶμεν καὶ νὰ τὰς ἐλέγξωμεν. Ποία ἦτο ἡ στάσις τῆς ἡγεσίας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας διὰ τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα ἐξετέθη ἀρκούντως καὶ βάσει ἀδιασείστων στοιχείων κατὰ τὴν προηγηθεῖσαν πενθήμερον συζήτησιν. Θὰ ἤθελα μόνον νὰ ἐρωτήσω, κ. συνάδελφοι, εἰς ποίαν περίοδον τὰ ἀστυνομικὰ τμήματα καὶ αἱ στρατιωτικαὶ μονάδες εἶχον εἰς τὴν διάθεσίν των ὁρμαθὸν ψηφοδελτίων ἑνὸς Κόμματος, τῆς Ε.Ρ.Ε., διὰ νὰ καλοῦν τοὺς πολίτας καὶ νὰ τοὺς λένε. Πάρτε αὐτὰ τὰ ψηφοδέλτια, τῶν ὁποίων ἀντίτυπα κρατοῦμεν καὶ ἂν δὲν τὰ εὕρωμεν εἰς τὴν διαλογήν, θὰ ἔχετε καὶ σεῖς καὶ αἱ οἰκογένειαί σας σκληρὰς συνεπείας. Ἰδού, κ. συνάδελφοι, πῶς ἐξηγεῖται, ὅτι ἔφθασαν μέχρι τῶν Δικαστικῶν Ἀντιπροσώπων καὶ τῶν Ἐφορευτικῶν Ἐπιτροπῶν, ἄνθρωποι, ἐκλιπαροῦντες νὰ τοὺς ἀφήσουν νὰ ψηφίσουν φανερὰ τὴν Ε.Ρ.Ε. Πότε ἄλλοτε ἐσημειώθησαν τοιαῦτα περιστατικά; Δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ τὴν παρεμβολὴν τῆς ἀπόψεως, ὅτι θίγεται ὁ Στρατὸς καὶ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας, νὰ καλυφθῇ αὐτὸ τὸ ὄργιον. Ἡ παράταξίς μας ἔδειξε πάντοτε τὴν στοργήν της καὶ εἰλικρινῶς ἐνδιαφέρεται διὰ τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ διὰ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Ἀλλὰ τὰς θέλει, πράγματι, ἐθνικὰς Δυνάμεις, εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς ἀσφαλείας τῆς Χώρας. Κανένας Ὑπουργός, καὶ καμμία Κυβέρνησις ἰδική μας, δὲν παρέλειψε νὰ ἐπιδείξῃ τὴν στοργὴν καὶ τὸ ἐνδιαφέρον της πρὸς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Ὁ Ἀρχηγός μας, ὁ κ. Παπανδρέου, διετέλεσεν Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως καὶ ὁ ἀείμνηστος Κ. Ρέντης, ἐπὶ μακρὸν διηύθυνε τὸ ἴδιον Ὑπουργεῖον. Τὰ Σώματα Ἀσφαλείας πρέπει μὲ εὐλάβειαν νὰ ἐνθυμοῦνται τὸ πέρασμά των ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον. Οὐδέποτε, ὅμως, ἠθελήσαμεν νὰ μεταβάλωμεν τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας εἰς ὑπηρέτας τῶν κομματικῶν μας σκοπῶν. Δυστυχῶς, κ. συνάδελφοι, εἰς ὡρισμένα ὄργανα ὑπάρχει ἡ σύγχυσις, νὰ νομίζουν, ὅτι δὲν ἔχουν ταχθῆ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ἔθνους, ἀλλὰ εἶναι ὑπηρέται τοῦ Κόμματος. Καὶ διὰ νὰ ἀποδείξω τοῦτο, δὲν ἔχω παρὰ νὰ ἀναφέρω τὸ συμβὰν κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν τοῦ Νοεμβρίου 1952, ὅτε ἐκάμαμεν τὴν ἀναμέτρησιν μὲ τὸν Συναγερμὸν καὶ μὲ τρίτον Κόμμα τὴν Ε.Δ.Α. Εἰς τὸν προσφυγικὸν συνοικισμὸν τῆς Ν. Φιλαδελφείας, ἡ Χωροφυλακὴ περιεκύκλωσε μίαν ὁμάδα ἀνθρώπων, ἡ ὁποία ἔρριπτε προκηρύξεις τῆς Ε.Δ.Α. Ἀνεζητήθη ἡ ταυτότης τῶν προσώπων αὐτῶν καὶ ἀπεδείχθη, ὅτι ἐπὶ κεφαλῆς των ἦτο ἀνώτερος ἀξιωματικὸς τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, ὁ ὁποῖος σήμερον κατέχει ἀνωτάτην θέσιν εἰς τὴν Ἀσφάλειαν τῆς Χώρας. Καὶ ἐζήτησα ἀπὸ τὸν μετέπειτα Ὑπουργὸν κ. Λυκουρέζον νὰ καταθέσῃ τὸν φάκελλον καὶ μοῦ ὑπεσχέθη, ὅτι θὰ τὸν καταθέσῃ· ἐν τῷ μεταξύ, ὅμως, ἐπῆλθεν ἡ διαφωνία τοῦ κ. Μαρκεζίνη πρὸς τὸν Συναγερμὸν καὶ ὁ φάκελλος δὲν ἔφθασεν εἰς τὴν Βουλὴν ποτέ. Τὸ ἀνώτατον αὐτὸ στέλεχος τῆς Ἀστυνομίας συνελήφθη ἀπὸ τὰ ὄργανα τῆς Ἀσφαλείας καὶ ἀπεκαλύφθη, ὅτι διένειμε προκηρύξεις τῆς Ε.Δ.Α., νομίζω, ὅτι οὕτω θὰ ἐμείωνε τὴν δύναμιν τοῦ Κέντρου ὑπὲρ τοῦ Συναγερμοῦ. Τὶ σημαίνει τοῦτο; Ὅτι ὑπάρχουν ἀνώτατα ὄργανα τῆς Ἀσφαλείας ποὺ ἔχουν ταυτίσει τὴν ἐθνικήν των ἀποστολὴν μὲ τὸ πολιτικὸν συμφέρον ὡρισμένου Κόμματος. Ἐν τῇ γενικότητί των περιβάλλομεν τὰ Σώματα Ἀσφαλείας μὲ ὁλόκληρον τὸ ἐνδιαφέρον μας καὶ ὁλόκληρον τὴν στοργήν μας. Δὲν εἶναι δυνατόν, ὅμως, νὰ δεχθῶμεν αὐτὴν τὴν κατάστασιν καὶ τὸ κλῖμα, τὸ ὁποῖον ἔχει σήμερον δημιουργηθῆ εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν αὐταὶ αἱ ἐκτροπαὶ τῶν Τ.Ε.Α. καὶ ὅλαι αἱ ἄλλαι ἐκτροπαὶ καὶ παρεμβάσεις τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, ὅταν καταγγέλλωνται ἐγκαίρως μὲ στοιχεῖα, ὅπως ἐγένετο κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου πρὸς τὸν κ. Δόβαν, ν’ ἀφήνουν τὸν τελευταῖον ἀδιάφορον ἢ νὰ τὸν ὁδηγοῦν εἰς παραπλανητικὰς ὑποσχέσεις περὶ δῆθεν ἀνακρίσεων, αἱ ὁποῖαι τελικῶς δέν γίνονται ἢ γίνονται εἰκονικῶς. Τὸ τελευταῖον τοῦτο ἠνάγκασε τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου νὰ προβῇ εἰς διάβημα καὶ πρὸς τὸν ἀνώτατον Ἄρχοντα. Καὶ ὅταν πλέον εἶδεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι δὲν λαμβάνονται μέτρα πρὸς παρεμπόδισιν τῶν γεγονότων τούτων ἠναγκάσθη νὰ προβῇ εἰς ἄνευ προηγουμένου ἐνέργειαν εἰς τὰ προεκλογικὰ χρονικὰ τῆς Χώρας. Ἠναγκάσθη ἐκ τῶν πραγμάτων νὰ προβῇ εἰς τὴν διακήρυξιν, ὅτι πρέπει μόνοι μας, ὡς ἀληθεῖς ἄνδρες καὶ ὡς ἀληθεῖς δημοκράται, νὰ ὑπερασπίσωμεν τοὺς ἑαυτούς μας, νὰ ὑπερασπίσωμεν τὴν Δημοκρατίαν, ν’ ἀντιτάξωμεν νόμιμον ἄμυναν εἰς τὴν βίαν, νόμιμον ἄμυναν εἰς τὴν αὐθαιρεσίαν. Πῶς, κατόπιν τούτων, λέγεται, ὅτι ὑπῆρξεν ἀδιάβλητος ἡ στάσις τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰδικώτερον τῶν ὑπὸ κατηγορίαν τεσσάρων Ὑπουργῶν; Αὐταὶ εἶναι αἱ κατηγορίαι, τὰς ὁποίας ἀπευθύνομεν κατὰ τῶν Ὑπηρεσιακῶν Ὑπουργῶν. Ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἐφετῶν Θράκης ἠναγκάσθη νὰ ἔλθῃ εἰς Ἀθήνας καὶ νὰ προβῇ εἰς τὰ ἐνδεδειγμένα διαβήματα, διὰ τὴν κατάστασιν τὴν ἐπικρατοῦσαν εἰς τὴν περιφέρειάν του, ὅπου ἤσκει τὰ καθήκοντά του. Ὅταν, λοιπόν, τὰ περιστατικὰ αὐτὰ ἠνάγκασαν ἕνα Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν καὶ δὴ τῆς περιωπῆς καὶ τοῦ ἀνωτάτου ἤθους τοῦ κατέχοντος τὴν θέσιν αὐτὴν νὰ ἔλθῃ εἰς τὸ κέντρον διὰ νὰ ἐκθέσῃ τὴν κατάστασιν πῶς εἶναι δυνατόν, οἱ Ὑπουργοί, οἱ ὁποῖοι ἐκώφευσαν νὰ εἶναι ἀνεύθυνοι; Ζητοῦμεν διὰ τὴν προστασίαν τοῦ Ἐθνικοῦ συμφέροντος νὰ γίνῃ δικαστικὴ ἔρευνα. Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία θὰ ἐκτελέσῃ Εἰσαγγελικὸν ἔργον. Καὶ θὰ διεξαχθῇ ἔρευνα διὰ τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, ποὺ θὰ ὁρισθῇ. Ἐξετέθησαν τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα θεμελιώνουν τὰ ἀδικήματα καὶ ζητοῦμεν νὰ ἐπιχυθῇ φῶς. Τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὴν Ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπὴν θὰ τὴν ἔχῃ ἡ Συμπολίτευσις. Ἐκεῖ, ὅμως, ἐνώπιος ἐνωπίῳ, θὰ ἀναζητηθῇ ἡ ἀλήθεια. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ἐκτεθοῦν οἱ ὑπὸ κατηγορίαν Ὑπουργοί. Ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ συμφέρον αὐτῶν θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἡ ἀνάκρισις διὰ νὰ διαλάμψῃ ἡ ἀλήθεια. Θὰ ἀποδειχθῇ, οὕτω, ἢ ὅτι εἴμεθα ἡμεῖς συκοφάνται ἢ ὅτι τὰ καταγγελλόμενα εἶναι ἀληθῆ. Θὰ κληθοῦν μάρτυρες, οἱ ὁποῖοι ἐνόρκως πλέον θὰ καταθέσουν πᾶν ὅ,τι γνωρίζουν καὶ θὰ συγκεντρωθοῦν ὅλα τὰ χρήσιμα στοιχεῖα. Ἀποδείξεις πλήρεις ὑπάρχουν, ἂν καὶ μόνον ἐνδείξεις θὰ ἦσαν ἀρκεταὶ διὰ τὴν διαφώτισιν τῆς κατηγορίας καὶ παραπομπὴν των εἰς δίκην. Ἔχομεν στοιχεῖα προερχόμενα ἀπὸ δικαστικὰς ἀποφάσεις. Ὅλα αὐτὰ θὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἡ πολιτικὴ εὐθιξία ἐπιβάλλει εἰς τὴν πλειοψηφίαν, τὴν σημερινὴν πλαστὴν πλειοψηφίαν τῆς Ε.Ρ.Ε., νὰ μὴ ἀποκρούσῃ τὴν δικαστικὴν ἔρευναν. Ἔχει ἄλλως τε τόσον δηλητηριασθῆ ἡ δημοσία ζωὴ εἰς τὸν τόπον μας ἀπὸ τὰς πράξεις τῆς Ε.Ρ.Ε., ὥστε μόνον κἄποια ἀνάτασις ἠμπορεῖ νὰ ἐπαναφέρῃ τὸν ἠθικὸν ρυθμὸν εἰς τὴν πολιτικήν μας ζωήν. Πέραν τούτων, ἡ εὐθιξία ἐπιβάλλει δι’ ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον κατηγοροῦν, νὰ ζητήσῃ ὁ ἴδιος τὴν δικαστικὴν ἔρευνα καὶ τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς κατηγορίας. Ὁμολογῶ, ὅτι ἀνέμενον ἀπόψε ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, νὰ ἀναγνώσῃ ἐπιστολὰς τῶν τεσσάρων ὑπὸ κατηγορίαν Ὑπουργῶν, ζητούντων νὰ χωρήσῃ ἡ δικαστικὴ ἔρευνα. Δὲν γνωρίζω, κ. βουλευταί, ἂν θὰ ἔχετε τὴν γενναιοψυχίαν νὰ προχωρήσητε εἰς τὴν ἀπόφασιν τῆς συστάσεως τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Πάντως, σᾶς ὑπενθυμίζω, ὅτι ἂν θέλετε τὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ δημοσίου βίου τῆς χώρας, θὰ πρέπει νὰ προχωρήσητε εἰς τὴν λῆψιν αὐτῆς τῆς ἀποφάσεως. Αὐτὴ ἡ παράταξις, εἰς τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω, εἶναι συνδεδεμένη μὲ τὰ μεγαλύτερα ἱστορικὰ γεγονότα τῆς χώρας μας. Χάρις εἰς τὴν παράταξιν αὐτήν, πρὶν ἀπὸ 52–53 χρόνια ἔπνευσε ἕνας ἄνεμος προόδου καὶ ἀναγεννήσεως εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Πολλοὶ ἐκ τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν παράταξίν μας, ὑπῆρξαν συνεργάται τῶν ἀνδρῶν ἐκείνων καὶ δὴ τοῦ μεγάλου πολιτικοῦ ἡλίου τοῦ Ἐλ. Βενιζέλου, χάρις εἰς τὸν ὁποῖον διεπλατύνθησαν τὰ ὅρια τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ πατρίς μας ἀνεῦρε τὸν δρόμο τῆς προόδου καὶ προκοπῆς. Ἡ πτέρυξ, λοιπόν, αὐτή, θὰ πράξῃ καὶ εἰς τὴν δύσκολον αὐτὴν καμπὴν τοῦ ἐθνικοῦ μας βίου, εἰς τὸ ἀκέραιον τὸ καθῆκον της. Ὅλα, ὅσα γίνονται, κ. βουλευταί, σήμερον, ἔχουν χαλυβδώσει τὴν ψυχὴν τὴν ἰδικήν μας, ἔχουν χαλυβδώσει τὴν ψυχὴν τῆς μεγάλης πλειοψηφίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ποὺ ἀγαπᾶ τὴν ἐλευθερίαν του καὶ μᾶς ἀκολουθεῖ καὶ θὰ ἀγωνισθῶμεν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν πραγματικῆς Δημοκρατίας. Ἡ ἀληθινὴ Δημοκρατία, τὴν ὁποίαν ἐσπιλώσατε, ἰδίᾳ κατὰ τὴν τελευταίαν ἐκλογικὴν παρωδίαν, πρέπει πάλιν νὰ ὑψωθῇ εἰς τὸ βάθρον της. Ἀντλήσατε, κ. συνάδελφοι τῆς πλαστῆς πλειοψηφίας, μερικὰ διδάγματα ἀπὸ τὴν πρόσφατον ἱστορίαν. Ὅταν θὰ ἔχετε κἄποιαν ἀνάπαυλαν ἀπὸ τὰς ἐνασχολήσεις σας, ρίψατε μίαν ματιὰν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς περιόδου τοῦ πρώτου παγκοσμίου πολέμου. Πολλὰ θὰ διδαχθῆτε ἀπὸ τὴν ἀνάγνωσίν της. Μελετήσατε τὸ βιβλίον τοῦ μεγάλου Ἕλληνος, τοῦ Γ. Βεντήρη, ποὺ ἱστορεῖ τὴν περίοδον τοῦ 1910–1920. Μελετήσατε τὰ ἱστορικὰ κείμενα τοῦ Ἐνεπεκίδη, βγαλμένα ἀπὸ τὰ ἀρχεῖα τῆς Βιέννης καὶ τὸ ἱστορικὸν ἀφήγημα τοῦ ἐπιφανοῦς δημοσιογράφου καὶ ἱστορικοῦ κ. Ρούσσου. Πολλὰ θὰ διδαχθῆτε ἀπ’ αὐτά. Ἀλλὰ δι’ ἡμᾶς τοὺς πολιτικοὺς ἄνδρας τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἡ ἐθνικὴ δρᾶσις τῶν προκατόχων μας τοῦ μεγάλου Ἐλ. Βενιζέλου, τοῦ Πλαστήρα, τοῦ Σοφούλη, τοῦ Καφαντάρη, τοῦ Παπαναστασίου καὶ τῶν ἄλλων μεγάλων δημοκρατικῶν ἀνδρῶν, δημιουργεῖ βαρεῖαν κληρονομίαν καὶ μεγάλας ὑποχρεώσεις. Τὴν ἐκπλήρωσιν αὐτοῦ τοῦ ἱστορικοῦ χρέους δὲν θὰ παραλείψωμεν. Θὰ ἀγωνισθῶμεν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν δημοκρατικῶν ἐλευθεριῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐγὼ ὁ ἐλάχιστος, κἄτι προσέφερα διὰ νὰ ψηφισθῇ τὸ ἰσχύον Σύνταγμα τοῦ 1952. Τὸ Σύνταγμα ποὺ ἐθεσπίσθη ἐν μέσῳ μυρίων δυσκολιῶν καὶ ἀντιθέσεων ἠλπίσαμεν, ὅτι θὰ ἐτερμάτιζε τὴν ἀνωμαλίαν τοῦ παρελθόντος καὶ θὰ ἐξησφάλιζε τὰ ἀτομικὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων. Παρὰ ταῦτα, ἔπειτα ἀπὸ δέκα ἔτη βλέπομεν νὰ ὑπάρχουν κατάλοιπα τῆς ἀνωμαλίας τοῦ παρελθόντος. Μὲ ψευδεῖς ἑρμηνείας καὶ τὸ πρόσχημα τῆς προστασίας τῆς ἐθνικῆς ἀσφαλείας θίγονται τὰ ἀτομικὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων. Ἀκόμη θεωρεῖται ὑφισταμένη ἡ ἐμπόλεμος κατάστασις καὶ ἡ ἰσχὺς ὡρισμένων διατάξεων τοῦ Γʹ ψηφίσματος καὶ βάσει αὐτοῦ ὡς ὑφισταμένη ἡ ἁρμοδιότης τῶν στρατοδικείων. Θὰ χρειασθῇ μία ἀναθεώρησις τοῦ Συντάγματος ποὺ θὰ κατασφαλίζῃ τὰς ἐλευθερίας τῶν Ἑλλήνων, θὰ ρυθμίζῃ τὰ θέματα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, τῶν ὑπηρεσιακῶν κυβερνήσεων ποὺ θὰ καλοῦνται πρὸς διεξαγωγὴν ἀδιαβλήτων ἐκλογῶν. Τὸ Σύνταγμα τοῦ 1952 ποὺ εἶχε διατυπωθῆ μέσα εἰς τοὺς καπνοὺς τοῦ ἐμφυλίου πολέμου δὲν ἐκάλυπτε τὰς ἀνάγκας τῆς συγχρόνου ζωῆς. Ἔπρεπεν, ὅμως, νὰ ἐκκαθαρίσωμεν μίαν μακρὰν ἀνωμαλίαν καὶ δι’ αὐτὸ ἐχωρήσαμεν εἰς τὴν ψήφισίν του. Ἤδη, καὶ αὐτὸ τὸ ἐλαττωματικὸν Σύνταγμα παραβιάζεται καταφώρως. Καὶ ἐνθυμοῦμαι πόσον δίκαιον εἶχον ὅταν ἠγωνιζόμην νὰ πείσω τὸν Ἀρχηγὸν τῶν Προοδευτικῶν κ. Μαρκεζίνην νὰ ἀφήσῃ τὴν ἄκαμπτον ὀρθοδοξίαν, βάσει τῆς ὁποίας ἤσκει ἔντονον πολεμικὴν ἐπὶ τοῦ συνταγματικοῦ θέματος καὶ νὰ δεχθῇ τὴν ἀναμόρφωσιν τοῦ συνταγματικοῦ κειμένου κατὰ τρόπον ἐξασφαλίζοντα πλήρως τὸν δημόσιον βίον τῆς χώρας. Δὲν ἐδέχθη τὴν πρότασίν μας καίτοι τοῦ προσεφέραμεν ἐξ ὀνόματος τῆς Κυβερνήσεως Πλαστήρα– Βενιζέλου τὴν προεδρίαν τῆς Συνταγματικῆς Ἐπιτροπῆς, ποὺ θὰ κατήρτιζεν ἐντὸς τακτῆς προθεσμίας ἕνα συγχρονισμένον Σύνταγμα. Προέβαλε τὴν ἔλλειψιν τῆς ὑπὸ τοῦ Συντάγματος τοῦ 1911 προβλεπομένης προδικασίας καὶ ἀπέρριψε τὴν πρότασίν μας. Ἴσως ἐκτὸς τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν ἀπόψεών του νὰ προέβλεπε τὴν πτῶσιν τῆς Κυβερνήσεώς μας ἐξ αἰτίας τοῦ θέματος τοῦ Συντάγματος.

§218Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἐπικαλεῖσθε ὡρισμένας γνώμας τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν καὶ ἡμῶν, θὰ ἠθέλατε νὰ ἀκούσητε μίαν συντομωτάτην ἀπάντησιν. Καὶ θὰ σᾶς παρακαλέσω, διότι γνωρίζετε, ὅτι τόσον ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, ὅσον καὶ ἡμεῖς ὅλοι, εἰλικρινῶς σᾶς ἐκτιμῶμεν προσωπικῶς. Νὰ βεβαιωθῆτε, ὅτι ὁ κ. Μαρκεζίνης πολὺ θὰ λυπηθῇ, διότι δὲν ἠδυνήθη νὰ παρακολουθήσῃ τὴν ἀγόρευσίν σας, ἀναγκασθεὶς νὰ ἀπουσιάσῃ, λόγῳ ἐπειγούσης ὑποθέσεως. Θὰ σᾶς παρακαλέσω θερμῶς, κ. Παπασπύρου, νὰ ἀναθεωρήσετε τὴν γνώμην σας αὐτήν, διότι ἡ ἀλήθεια εἶναι ἡ ἑξῆς: Πράγματι, ἡ ὀρθόδοξος ἐπιστημονικὴ πίστις, ὅτι ἡ Βουλὴ τοῦ 1950 δὲν εἶχεν ἀναθεωρητικὸν χαρακτῆρα καὶ δὲν εἶχε προηγηθῆ μάλιστα ἡ προδικασία, ἡ ἐπιβαλλομένη ὑπὸ τοῦ Συντάγματος, εἶχον ἀγάγει τόσον τὸν κ. Μαρκεζίνην, ὅσον καὶ ἡμᾶς εἰς τὸ νὰ πιστεύωμεν, ὅτι ἡ Βουλὴ ἐκείνη δὲν εἶχε συντακτικὴν ἁρμοδιότητα. Καὶ ἀκριβῶς ἐν τῇ ἐπιδιώξει μας νὰ ἔχῃ τὸ Σύνταγμα τὸ κῦρος, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλεται νὰ ἔχῃ ὁ Καταστατικὸς Χάρτης τῆς χώρας, ἠνάγκασε τὸν Συναγερμὸν νὰ ἀντιταχθῇ εἰς τὴν ψήφισίν του καὶ νὰ ἀποχωρήσῃ τῆς ψηφοφορίας. Νομίζω, ὅτι ἀδικεῖτε καὶ τὸν κ. Μαρκεζίνην καὶ ἡμᾶς, ὅταν λέγετε, ὅτι, ἐξ ἀφορμῆς τῆς ψηφίσεως ἢ μὴ τοῦ Συντάγματος, ἐπεδιώξαμεν τὴν ἀνατροπὴν τῆς προσφάτως ἐκ τῶν ἐκλογῶν, προελθούσης Κυβερνήσεως Πλαστήρα.

§219Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν σᾶς μέμφομαι.

§220Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν μᾶς μέμφεσθε, μᾶς ἀδικεῖτε.

§221Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ἁπλῶς ἐκφράζω τὸ παράπονόν μου, διότι, ἐνῷ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία, δὲν ἐβοηθήσατε νὰ ἀποκτήσῃ ὁ τόπος ἕνα πληρέστερον Σύνταγμα, διὰ νὰ μὴ γίνωνται αἱ ἀσχημίαι τῶν ἐκλογικῶν νόμων καὶ τῶν Ὑπηρεσιακῶν Κυβερνήσεων, οὔτε νὰ στραγγαλίζωνται αἱ δημοκρατικαὶ ἐλευθερίαι τῶν Ἑλλήνων καὶ νὰ ἐγκαθιδρύεται τὸ κομματικὸν κράτος ποὺ ἀποτελεῖ καταισχύνην διὰ τὴν ἐποχήν μας. Καὶ ἐνθυμοῦμαι τώρα, ὅτι ὅταν ὁ κ. Μαρκεζίνης ἐτελείωσε τὴν ἀγόρευσίν του κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Συντάγματος, δὲν ἐπεκαλέσθη τὰ ὀνόματα ποὺ ἀνέφερε προχθές, ἀλλὰ ἐζήτησε νὰ ἀναγνωρίσωμεν τὴν κυριαρχίαν τοῦ νόμου ἐν ὀνόματι τῆς τιμῆς τοῦ δημοσίου δικαίου ἐν Ἑλλάδι, ἡ ὁποία, ὡς ὅλοι καυχώμεθα καὶ πιστεύομεν, ὑπῆρξεν ἡ κοιτὶς τῆς γενέσεως αὐτοῦ μὲ τὸ πνεῦμα ἑνὸς Πλάτωνος καὶ ἑνὸς Ἀριστοτέλους. Δὲν ἤχησεν, ὅμως, παρομοία ἐπίκλησις εἰς τὴν κατακλεῖδα τῆς προχθεσινῆς ἀγορεύσεώς του. Ἴσως, διότι ἠσχολήθη μὲ ἄλλα θέματα. Ἡμεῖς, πάντως, διακηρύσσομεν, ὅτι διὰ τὴν κυριαρχίαν τοῦ νόμου θὰ ἀγωνισθῶμεν καὶ θὰ πράξωμεν εἰς τὸ ἀκέραιον τὸ χρέος μας καὶ τὸ καθῆκον μας διὰ νὰ κατισχύσῃ εἰς τὸν τόπον αὐτὸν καὶ πάλιν ἡ Δημοκρατία καὶ νὰ παύσῃ νὰ κυβερνᾷ ἡ ἀνομία. (Χειροκροτήματα).

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§223ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 0.45′ π.μ.)