1961.02.14

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 65η

Τρίτη 14 Φεβρουαρίου 1961

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.05′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Βολουδάκης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἑξῆς ἐπιστολὴν τοῦ συναδέλφου κ. Παπαληγούρα, βουλευτοῦ Κορινθίας. «Ἀθῆναι 14.2.1961 Πρὸς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Ἐνταῦθα Κύριε Πρόεδρε, Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ δηλώσω διὰ τῆς παρούσης, ὅτι διαλυθείσης τῆς Νέας Πολιτικῆς Κινήσεως, παραμένω ἤδη ἀνεξάρτητος.

Μετὰ πάσης τιμῆς

Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ

Βουλευτὴς Κορινθίας Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μακρῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Κ. ΜΑΚΡΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τῶν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου 1) ὑπ’ ἀριθ. 1575) 23.12.1953 πρᾶξις περὶ καταβολῆς χρηματικῶν παροχῶν εἰς χήραν τοῦ ἀποθανόντος Διευθυντοῦ Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου W. LIBBEY, 2) ὑπ’ ἀριθ. 2118)4.12.1954 καὶ 202)26.1.1955 πράξεις καταβολῆς εἰς Ν. Ἀλεξανδράκην τῶν μηνιαίων του ἀποδοχῶν ὡς διερμηνέως Ὑπουργείου Ἐμπορίου, 3) ὑπ’ ἀριθ. 1917) 10.12.1956 καὶ 126)24.1.1957 πράξεις περὶ μεταβάσεως εἰς Μόσχαν Ἑλληνικῆς Ἐμπορικῆς Ἀντιπροσωπείας, 4) ὑπ’ ἀριθ. ⅔.1.1958 πρᾶξις περὶ ἀναπροσαρμογῆς τῶν ἀποδοχῶν τοῦ ἐκτάκτου προσωπικοῦ τοῦ ἐν Οὐασιγκτῶνι Γραφείου Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου 5) ὑπ’ ἀριθ. 1038)18.12,1958 πρᾶξις περὶ διορισμοῦ ὑπαλλήλου ἐπὶ συμβάσει παρὰ τῷ Γραφείῳ Ἐμπορικοῦ Συμβούλου Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Πρεσβείας ἐν Λονδίνῳ». 2) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 1023) 1917 περὶ ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως ἀσφαλίσεως», καὶ 3) «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ Α. Ν. 1470) 1938 «περὶ Ὀργανισμοῦ τοῦ Ταμείου Λαϊκῶν Ἀγορῶν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Περιχώρων κ.λ.π.». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Μαυρουκάκης καὶ Κ. Μανιαδάκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης νομοθεσίας «περὶ προστασίας πολεμιστῶν» καὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 23)56 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Χ. Γραμματίδης, Γ. Κακαγιάννης, Δ. Κόπανος, Α. Θεοδοσιάδης καὶ Π. Ξενοδοχειάρης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ Ταμείου Συντάξεων Αὐτοκινητιστῶν». Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ὁμήρων καὶ ἀγνοουμένων Γερμανίας Νομοῦ Μεσσηνίας, αἰτουμένου, ὅπως διὰ τοὺς διατελέσαντας ὁμήρους εἰς τὰ ἐν Γερμανίᾳ καὶ ἄλλα ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος στρατόπεδα συγκεντρώσεως καθορισθῇ τὸ ποσὸν τῶν δραχμῶν χιλίων πεντακοσίων κατὰ μῆνα Ὁμηρίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ι. Γιαννόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Κάστρου, αἰτουμένου ἀσφαλτόστρωσιν τῆς ὁδοῦ μεταξὺ τῶν Κοινοτήτων Νεοχωρίου καὶ Κάστρου. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Πανελληνίου Συνδέσμου ἀποφοίτων ὀρφανοτροφείων Ἑλλάδος, αἰτουμένου, ὅπως διὰ νόμου αὐξηθοῦν τὰ μέλη τῶν Διοικητικῶν Συμβουλίων τῶν ἐν Ἑλλάδι ὑπαρχόντων ὀρφανοτροφείων, οἰκοτροφείων καὶ Παιδουπόλεων διὰ τῆς προσθήκης ἑνὸς ἀκόμη μέλους, προερχομένου ἐκ τοῦ ἐν λόγῳ συνδέσμου. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ι. Γιαννόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων τῶν Κοινοτήτων Ἁγ. Γεωργίου, Λαστεΐκων, Ἁγίου Ἰωάννου κλπ. Νομοῦ Ἠλείας, αἰτουμένων ἠλεκτροδότησιν τῶν ἐν λόγῳ Κοινοτήτων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἀγροτικοῦ Συλλόγου Νομοῦ Μεσσηνίας, αἰτουμένου ἐπίλυσιν τῶν Ἀγροτικῶν χρεῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ι. Γιαννόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος Καβασίλων, αἰτουμένης, ὅπως χαρακτηρισθῇ ὡς πλημμυροπαθὴς περιοχὴ καὶ χορηγηθῇ ἀρωγὴ εἰς τοὺς παθόντας κατοίκους της. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Δημοτικῆς Φιλαρμονικῆς Γαργαλιάνων, αἰτουμένης τὴν οἰκονομικὴν ἐνίσχυσίν της. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Κοινότητος Τριόδου Νομοῦ Μεσσηνίας, αἰτουμένων, ὅπως συμπεριληφθῶσιν εἰς τὸν νόμον τῶν Γερμανικῶν ἀποζημιώσεων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἐργατῶν Λιμένος Καλαμῶν, αἰτουμένης ἀπαλλαγὴν τοῦ προστίμου εἰς περίπτωσιν καθυστερήσεως καταβολῆς τῆς ἐργατικῆς των εἰσφορᾶς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Α. Λασκαρίδης, διαμαρτύρεται διὰ τὴν παρ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων κακοποίησιν Ν. Κατσικάρη κλπ. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Μ. Κανιάρης, διαμαρτύρεται διὰ τὴν παρὰ τοῦ Νομάρχου Βοιωτίας καθαίρεσιν Α. Καραβασίλη ἐκ τοῦ ἀξιώματος Προέδρου Γεωργ. Πιστωτικοῦ Συν)σμοῦ καὶ αἰτεῖ ἀνάκλησιν τῆς ἐν λόγῳ ἀποφάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Ἀράπης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Πολυτέκνων Νικαίας–Ἀργοσαρωνικοῦ, αἰτουμένης τὴν ἀναστολὴν τῆς διαταγῆς τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, δι’ ἧς ὑποχρεοῦνται εἰς τὴν καταβολὴν τοῦ ¼ τῆς ἐκπαιδευτικῆς εἰσφορᾶς. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Θ. Δεσύλλας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Κάτω Καρακιάνας– Κερκύρας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μεροληπτικῶς διενεργηθεῖσαν διανομὴν τῆς εἰς τὴν Κοινότητά των εὑρισκομένης ἀγροτικῆς περιουσίας MIMBELLI (τέως Ἰταλικῆς). Ὁ βουλευτὴς Χαλκίδος κ. Λ. Σαραφιανός, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Βαρβάρας Χαλκιδικῆς, αἰτουμένου τὴν ἄρσιν δασικῶν ἀπαγορευτικῶν διατάξεων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Χιωτάκης καὶ Ι. Κοντουδάκης, καταθέτουν ἀναφορὰς τοῦ Δημάρχου καὶ τοῦ Προέδρου τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου πόλεως Χανίων, διαμαρτυρομένων διὰ μελετωμένην ἀπόφασιν μεταφορᾶς ἐκ τῆς ἐν λόγῳ πόλεως Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν, ὡς τῆς Ἐπιθεωρήσεως Δημοσίων Ἔργων τοῦ Κεντρικοῦ Ἐποπτικοῦ Συμβουλίου Μοναστηριακοῦ Ὀργανισμοῦ Κρήτης κλπ., αἰτουμένων ματαίωσιν τῆς ἐν λόγῳ ἀποφάσεως, ὡς οὔσης ἀσυμφόρου διὰ τὴν πόλιν καὶ Νομὸν Χανίων.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θὰ συζητηθῶσιν αἱ πρὸς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀπευθυνόμεναι ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Α. Χονδρονασίου καὶ Κ. Τσιγάρα, ἀναφερομένης εἰς τὰς δαπάνας ἀρτοδοτήσεως τῶν ἐνόπλων δυνάμεων κλπ., ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης ἔχει τὸν λόγον.

§6Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχει ὑποβληθῆ ἡ προκειμένη ἐρώτησις καὶ ἔχει ζητηθῆ καὶ ἡ κατάθεσις σχετικῶν ἐγγράφων, ἀφορώντων εἰς τὰς δαπάνας ἀρτοδοτήσεως τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Συγκεκριμένως, ὑπάρχει εἰδικὸν ἄρθρον τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, σχετικὸν μὲ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Πρέπει, ὅμως, νὰ ὑπάρχουν καὶ σχετικαὶ ἐκθέσεις, αἱ ὁποῖαι ν’ ἀναφέρουν τὴν δικαιολόγησιν τῶν δαπανῶν αὐτῶν, αἱ ἐκθέσεις δὲ αὐταὶ θὰ ἦσαν διαφωτιστικαί, τόσον διὰ τὴν Βουλήν, ὅσον καὶ διὰ τὴν κοινὴν γνώμην. Διότι ἔχει διατυπωθῆ ὑπόνοια, μήπως διὰ τῶν κονδυλίων αὐτῶν γίνεται ἔμμεσος αὔξησις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, ἥτις αὔξησις δὲν φαίνεται εἰς τὸ κονδύλιον τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὸ ἀναφερόμενον εἰς αὐτάς. Ἔχει δὲ καὶ οὐσιαστικὴν σημασίαν τὸ θέμα καὶ διὰ τὴν τιμὴν τοῦ ἄρτου τοῦ λαοῦ, διότι ἐὰν ὁ σῖτος διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων προέρχεται ἀπὸ τὴν συγκέντρωσιν, τότε ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς ἐπιπίπτει ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου τοῦ λαοῦ. Περιέργως, ὅμως, ἐνῷ ἡ ἐρώτησίς μας καὶ ἡ αἴτησις καταθέσεως τῶν στοιχείων ἔχει κατατεθῆ ἀπὸ καιροῦ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, δὲν ἔσπευσε νὰ καταθέσῃ τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα. Ἐπαναλαμβάνομεν, συνεπῶς, τὴν ἐρώτησιν καὶ τὴν αἴτησιν καὶ παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ὅπως πληροφορήσῃ τὸ Σῶμα ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως καὶ καταθέσῃ τὰς αἰτηθείσας ἐκθέσεις. Τὸ προκείμενον θέμα εἶναι ἀπὸ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα θίγουν τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τοῦ λαοῦ καὶ ἔχει ὑποχρέωσιν ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ παράσχῃ τὰς αἰτουμένας πληροφορίας.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χονδρονάσιος, ἔχει τὸν λόγον,

§8Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Εἶναι ἀπαραίτητος ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς μας, διὰ νὰ γνωρίζωμεν πῶς διατίθενται τὰ ἔσοδα τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὑποψιαζόμεθα, ὅτι αἱ δαπάναι τῆς ἀρτοδοτήσεως τῶν ἐνόπλων δυνάμεων, πιθανόν, νὰ προέρχωνται ἀπὸ τὴν διαφορὰν τῆς τιμῆς τοῦ σίτου καὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου. Ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς τοῦ σίτου πρὸς τὴν τιμὴν τοῦ ἄρτου εἶναι τεραστία καὶ δὲν δικαιολογεῖται. Ὁ λογαριασμὸς σῖτος, ἄλευρα, ἄρτος, δὲν δίδεται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ πληροφορηθῇ ὁ ἀγροτικὸς κόσμος καὶ ἰδιαιτέρως οἱ σιτοπαραγωγοί, ποῦ ὀφείλεται ἡ μεγάλη διαφορὰ μεταξὺ τῆς τιμῆς τοῦ σίτου καὶ τοῦ ἄρτου. Ὑπεβάλαμεν τὴν ἐρώτησιν, διὰ νὰ πληροφορηθῶμεν μήπως διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων χρησιμοποιῆται σῖτος τῆς συγκεντρώσεως. Τὸ αἴτημά μας εἶναι, ὅπως μᾶς πληροφορήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπὸ ποῖον κονδύλιον προέρχονται αἱ δαπάναι διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων καὶ ὅτι αἱ δαπάναι αὐταὶ δὲν ἐπιπίπτουν ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Τσιγάρας, ἔχει τὸν λόγον.

§10Κ. ΤΣΙΓΑΡΑΣ. Θ’ ἀναμείνω τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς μας καὶ ἐὰν ὑπάρξῃ ἀνάγκη, κ. Πρόεδρε, θὰ λάβω τὸν λόγον.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἔχει τὸν λόγον.

§12Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Κύριε Πρόεδρε, τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἐζήτησαν οἱ ἀξιότιμοι κ.κ. συνάδελφοι, μόνον τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐμπορίου δύναται νὰ τὰς παράσχῃ. Ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἐγγράφει πίστωσιν εἰς τὸ κεφάλαιον 135)1 διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Δι’ ὅλα τὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα ἀνέφερον οἱ κ.κ. συνάδελφοι, ἁρμόδιον εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου, τὸ ὁποῖον προμηθεύει τὰ ἄλευρα διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τοῦ Στρατοῦ, ὁ προϋπολογισμὸς δὲ τοῦ Ὑπουργείου Ἀμύνης καταβάλλει τὴν ἀξίαν τῶν προμηθευομένων ἀλεύρων.

§13Κ. ΤΣΙΓΑΡΑΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κ. Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν νὰ ἐγγραφῇ ἡ ἐρώτησις διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀπήντησεν, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἀναγράφει ὡρισμένον κεφάλαιον καὶ ἄρθρον διὰ τὴν ἀρτοδότησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐρώτησίς σας. Τὰ ἄλλα εἶναι ἐκτὸς τοῦ περιεχομένου τῆς ἐρωτήσεώς σας. Ὁ κ. Ν. Σκοπούλης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεως ἀναφορικῶς μὲ τὴν ἀνεύρεσιν καὶ παραλαβὴν κεκρυμμένων ἀπὸ τὴν περίοδον τῆς ἐθνικῆς κατοχῆς χρημάτων, τιμαλφῶν κλπ. παρὰ τὸ χωρίον Βουτσαρᾶ–Ἰωαννίνων.

§15Ν. ΣΚΟΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὸν παρελθόντα Μάϊον, ὁ ἐκ Δυτικῆς Γερμανίας τέως ἀξιωματικὸς τοῦ Χιτλερικοῦ Στρατοῦ Ἄμπελ, συνοδευόμενος ἀπὸ Ἕλληνα ἀξιωματικὸν τῆς 8ης Μεραρχίας καὶ ἐπιβαίνων αὐτοκινήτου μὲ στοιχεῖα Ξ.Α., μετέβη εἰς θέσιν Βουτσαρᾶ– Ἰωαννίνων καὶ ἐνήργησε ἐκσκαφὴν καὶ ἀφῄρεσεν κατὰ τὰς πληροφορίας μας ποσότητα νομισμάτων καὶ τιμαλφῶν κεκρυμμένων ἐκεῖ ἀπὸ τὴν περίοδον τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς. Οἱ κάτοικοι τῆς περιοχῆς ἀναγνωρίσαντες τὸν περὶ οὗ ὁ λόγος τέως χιτλερικὸν ἀξιωματικόν, εἰδοποίησαν τὸν σταθμάρχην τῆς περιοχῆς, ὁ ὁποῖος καὶ ἀπεπειράθη νὰ τὸν συλλάβῃ. Δυστυχῶς, ὅμως, δὲν γνωρίζω διὰ ποῖον λόγον, ἐματαιώθη ἡ σύλληψις τούτου. Ἐρωτῶμεν τὸν κ. Ὑφυπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ποῖος ἔδωσεν τὴν ἄδειαν διὰ τὴν ἐκσκαφήν, καὶ διατὶ παρέμεινεν καὶ παραμένει ἡ ἐνέργεια αὐτὴ ἐπὶ τόσον χρόνον μυστική. Θέλομεν μίαν ὑπεύθυνον ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διὰ τὴν καθησύχασιν τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἔχει τὸν λόγον.

§17Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι συνάδελφοι, αὐτοκίνητα μὲ στοιχεῖα Ξ.Α. χρησιμοποιοῦνται μόνον ἀπὸ τὰ μέλη τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Ἀξιωματικοὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, συχνάκις ἐπισκέπτονται μονάδας, βάσει προγράμματος καὶ συνεπῶς, καὶ ἐν προκειμένῳ, πρόκειται περὶ ἀξιωματικοῦ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, συνοδευομένου ἀπὸ Ἕλληνα ἀξιωματικόν. Ὅλα τὰ ἄλλα τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, προέρχονται ἀπὸ ἐσφαλμένας πληροφορίας, δεδομένου, ὅτι δὲν ὑπάρχει Γερμανὸς Ἀξιωματικὸς ὑπηρετῶν εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, ἡ δὲ Γερμανικὴ Πρεσβεία, δὲν χρησιμοποιεῖ αὐτοκίνητα μὲ στοιχεῖα Ξ.Α.

§18Ν. ΣΚΟΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἀπησχολήθη μὲ τὸ θέμα ὁ τοπικὸς τύπος καὶ ὁ ἡμερήσιος τύπος τῶν Ἀθηνῶν. Ἐπὶ τῶν δημοσιευμάτων αὐτῶν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, προέβη εἰς δηλώσεις καὶ ἐδικαιολόγησεν, ὅτι ἡ ἐκσκαφὴ ἀφεώρα τὴν ἀνεύρεσιν κεκρυμμένων ὅπλων.

§19Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ οὐδέποτε προέβην εἰς τοιαύτην δήλωσιν, ἐκτὸς ἐὰν πρόκειται περὶ δηλώσεων ἄλλων, τὰς ὁποίας ἐγὼ δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βαλοῦρδος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, ἐὰν εἶναι ἀκριβές, ὅτι εἰς τὰ στρατιωτικὰ γυμνάσια μὲ πραγματικὰ πυρά, εἰς τὴν περιοχὴν Κιλκίς, ἐφονεύθη στρατιώτης κ.λ.π.

§21Γ. ΒΑΛΟΥΡΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀνεγράφη εἰς τὸν τύπον, κατὰ τὸ τέλος Ἰουνίου 1960, ὅτι εἰς γυμνάσια μὲ πραγματικὰ πυρά, εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, ἐφονεύθη ὁ στρατιώτης Σταμούλης. Ἐξ ἀφορμῆς τοῦ γεγονότος αὐτοῦ κατέθεσα ἐρώτησιν ἀπευθυνθεῖσαν πρὸς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διότι γνωρίζω, ὅτι τὰ ἀτυχήματα κατὰ τὰ γυμνάσια ἢ εἰς τὰς περιπτώσεις παθόντων ἐν ὑπηρεσίᾳ στρατιωτῶν, ἀκολουθεῖ μία μακρὰ διαδικασία διὰ τὴν ἀπονομὴν συντάξεως. Διεξάγεται μία ἀνάκρισις, καὶ ὅταν τὰ γυμνάσια γίνωνται ἀπὸ στρατιώτας ἢ ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι ἐκλήθησαν ἐκτάκτως καὶ εἰδικῶς διὰ τὰ γυμνάσια αὐτά, ἡ ἀνάκρισις αὐτὴ γίνεται δι’ ἀλληλογραφίας. Παρέρχεται, λοιπόν, χρόνος ἀρκετὸς 2–3 χρόνια περίπου. Παρακαλῶ, λοιπόν, τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀθύνης, νὰ μᾶς πληροφορήσῃ κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἦτο δυνατὸν εἰς τὸ μέλλον κατὰ τὴν περίπτωσιν γυμνασίων μὲ πραγματικὰ πυρὰ νὰ προλαμβάνωνται τοιαῦτα ἀτυχήματα καὶ κατὰ ποῖον τρόπον σκέπτεται ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς διαδικασίας τῆς ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὰ θύματα ἢ τὰς οἰκογενείας αὐτῶν.

§22Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ὄντως, κ. Πρόεδρε, ὡς ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, εἰς ἄσκησιν μετὰ πραγματικῶν πυρῶν εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ Κιλκίς, ἐφονεύθη ὁ στρατιώτης Σταμούλης. Τὸ ἀτύχημα ὑπῆρξεν ἐντελῶς τυχαῖον, διότι ναὶ μὲν ἐβάλλοντο πραγματικὰ πυρά, ὄχι ὅμως ἀπὸ τὴν ἀντίθετον κατεύθυνσιν. Ὁ στρατιώτης Σταμούλης ἦτο γεμιστὴς πολυβόλου καὶ ὅταν ἤλλαξε θέσιν ἐπίεσε τὴν σκανδάλην καὶ ἐφονεύθη. Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν αἱ οἰκογένειαι τῶν θυμάτων δύνανται νὰ τύχουν συντάξεως. Ὁ νόμος 1854)51 προβλέπει τὴν διαδικασίαν καὶ τὰς προϋποθέσεις διὰ τὴν χορήγησιν συντάξεως ὡς ἐπὶ παραδείγματι νὰ εἶναι ὁ πατὴρ ἀνίκανος ἢ νὰ ἔχῃ συμπληρώσει τὸ 65ον ἔτος τῆς ἡλικίας του. Πάντως, αἱ περιπτώσεις αὗται κρίνονται μὲ κἄποιαν ἐπιείκειαν ἀπὸ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον καὶ ἡ διαδικασία δὲν εἶναι τόσον μακρὰ ὡς τὴν ἐνεφάνισεν ὁ κ. συνάδελφος.

§23Γ. ΒΑΛΟΥΡΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀφείλω νὰ ἐπαναλάβω καὶ νὰ τονίσω, ὅτι ἡ διαδικασία εἶναι μακροχρόνιος καὶ τὰ ἐμπόδια ποὺ παρεμβάλλονται εἰς τὰς περιπτώσεις τῶν ἀτυχημάτων εἶναι ἄνευ προηγουμένου. Ὀφείλω νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι ἀπὸ τὴν πρώτην ἡμέραν ποὺ γίνεται ἀνάκρισις, τὸ Κράτος ἀντιδικεῖ συνεχῶς μὲ τὴν οἰκογένειαν τοῦ θύματος. Καὶ εἶναι πρωτάκουστον αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ὁ πατὴρ ἑνὸς θύματος θὰ πρέπει νὰ εἶναι 65 ἐτῶν ἢ ζητιάνος, διότι αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἔχει ἡ ἀπορία ποὺ ζητεῖ τὸ Κράτος, διὰ νὰ τύχῃ συντάξεως διὰ τὸ παιδί του, τὸ ὁποῖον ἐφονεύθη. Παρακαλῶ, λοιπόν, νὰ λάβετε μίαν μέριμναν διὰ τὴν ἐπίσπευσιν αὐτῆς τῆς διαδικασίας.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, διατὶ δὲν γίνεται αὐστηρὰ ἐφαρμογὴ τῶν διατάξεων περὶ ἀπαγορεύσεως τῆς κατοχῆς ὅπλων καὶ ὁπλοφορίας.

§25Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πληθύνεται συνεχῶς ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐγκλημάτων. Πληθύνεται ὁ ἀριθμὸς τῶν τραυματιῶν, πληθύνεται ὁ ἀριθμὸς τῶν δολοφονιῶν ἀπὸ τοὺς ὁπλοφοροῦντας νομίμως ἢ παρανόμως Ἕλληνας. Ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία ἦτο πάντοτε αὐστηροτάτη εἰς τὸ ζήτημα τῆς ὁπλοφορίας καὶ τοῦτο, διότι εἶχεν ὑπ’ ὄψει της τὸ ὀξύθυμον τοῦ λαοῦ καὶ ἐφηρμόζετο αὐστηρῶς ὁ νόμος περὶ παρανόμου κατοχῆς ὅπλων καὶ ὁπλοφορίας. Τελευταίως, μὲ τὸ σύστημα ὁπλοφορίας τῶν Τ.Ε.Α. καὶ ἄλλων παρακρατικῶν ὀργανώσεων, ἔχει καταστῆ τραγικὴ ἡ κατάστασις εἰς τὴν ὕπαιθρον ἀπὸ τὰ ὄντως τραγικὰ αὐτὰ ἀτυχήματα. Ἐκ περιστατικοῦ, τὸ ὁποῖον συνέβη εἰς τὴν περιφέρειάν μου, ἠναγκάσθην νὰ καταθέσω τὴν ἐρώτησιν καὶ νὰ ζητήσω νὰ πληροφορηθῶ ἐὰν θὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος περὶ ὁπλοφορίας, διότι, κ. συνάδελφοι, κατὰ τὸ περιστατικὸν αὐτὸ ἀδελφὸς ὁπλοφορῶν ἐφόνευσεν εἰς μίαν στιγμὴν ὀξύτητος τὸν ἀδελφόν του καὶ ὅταν συνῆλθεν, ἀντιληφθεὶς τὸ τὶ εἶχε πράξει πρὸ ὀλίγου, ηὐτοκτόνησεν.

§26Δ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Συνηγορῶ θερμῶς, κ. Πρόεδρε, ὑπέρ ὅσων ἐλέχθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Σπηλιοπούλου.

§27Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι συνάδελφοι, ὡς εἶναι διατυπωμένη ἡ ἐρώτησις, ἔχει τὴν ἔννοιαν τῆς γενικότητος. Τὸ θέμα δὲ τῆς ὁπλοφορίας ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῶν Ὑπουργῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Δικαιοσύνης.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι εἰς τὴν ἐρώτησιν αὐτὴν ἔπρεπε νὰ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§29Δ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐν ὀνόματι τῆς γενικότητος, δὲν ἠμπορεῖ τὸ θέμα νὰ παραμείνῃ ἐν ἐκκρεμότητι, διότι παρέχονται ἄδειαι ὁπλοφορίας κατὰ τρόπον μυστηριώδη. Χαρακτηριστικῶς ἀναφέρω, ὅτι τὸν Αὔγουστον τοῦ 1960 ἐγένετο τρομακτικὴ ἐπίθεσις εἰς τὴν περιφέρειαν Αἰγιαλείας, ὁ τρομοκράτης κατεδικάσθη εἰς 40 ἡμερῶν φυλάκισιν καὶ ἀπεδείχθη εἰς τὸ Δικαστήριον, ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς δὲν ἀνῆκεν εἰς καμμίαν ὀργάνωσιν Τ.Ε.Α. καὶ ἐν τούτοις εἶχεν ἄδειαν ὁπλοφορίας. Εἶναι, συνεπῶς, μυστηριῶδες αὐτὸ ποὺ γίνεται εἰς τὴν ὕπαιθρον καὶ κἄποτε πρέπει νὰ δοθῇ ἀπάντησις, ποῖος καὶ εἰς ποίους χορηγεῖ αὐτὰς τὰς ἀδείας.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ τὰς ἀπόψεις τῶν ἁρμοδίων, ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ ἐν ἀποστρατείᾳ λοχαγοῦ Ι. Μητροπούλου, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐκφράζονται παράπονά του διὰ τὴν λανθασμένην ἀναγραφὴν τοῦ ὀνόματός του εἰς τὰ Μητρῷα τοῦ Γ.Ε.Σ.

§31Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρόκειται περὶ μιᾶς λανθασμένης τακτοποιήσεως. Ὑπὸ τοῦ ἀξιωματικοῦ, τὸν ὁποῖον ἀναφέρομεν εἰς τὴν ἐρώτησίν μας, ὑπεβλήθη αἴτησις διορθώσεως τοῦ ἔτους γεννήσεως, διότι οὗτος, λόγῳ τοῦ λανθασμένου τοῦ ἔτους γεννήσεως, στερεῖται τῆς κανονικῆς του συντάξεως. Παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὰ παράπονα τοῦ ἐν λόγῳ ἀξιωματικοῦ καὶ προβῇ εἰς τὴν διόρθωσιν αὐτῆς τῆς ἡμερομηνίας, διότι εἶναι ἄδικον νὰ στερεῖται τῆς συντάξεώς του ἐκ τοῦ λόγου τούτου.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπαθανασόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§33Δ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ, κ. Πρόεδρε.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἔχει τὸν λόγον.

§35Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἡ διόρθωσις τῆς ἡλικίας, ὑπόκειται εἰς ὡρισμένην διαδικασίαν, βάσει τῆς ἰσχυούσης νομοθεσίας. Διὰ τὴν εἰδικήν, ὅμως αὐτὴν περίπτωσιν τοῦ κ. λοχαγοῦ, τὸ δικαίωμα αὐτῆς τῆς διορθώσεως ἔχει παραγραφῆ. Ἤδη ἔχομεν ἕτοιμον πρὸς ὑποβολὴν ἕνα σχέδιον νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ γίνῃ ἐπανεξέτασις ὅλων τῶν περιπτώσεων καὶ πιστεύω, ὅτι τοῦτο θὰ γίνῃ καὶ διὰ τὴν τοῦ ἐν λόγῳ ἀξιωματικοῦ.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Α. Χονδρονάσιος, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, διατὶ δὲν δίδονται εἰς τὴν δημοσιότητα στοιχεῖα διὰ τὰς καταχρήσεις εἰς τὸ Β. Ν. καὶ ἄλλους στρατιωτικοὺς σχηματισμοὺς κλπ.

§37Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸν ἡμερήσιον Τύπον, ἐδημοσιεύθησαν πληροφορίαι, ὅτι εἰς τὸ Β. Ν. καὶ ἄλλους στρατιωτικοὺς σχηματισμούς, ἔλαβον χώραν καταχρήσεις καὶ ἡ κοινὴ γνώμη δὲν γνωρίζει, ἐὰν ἐπῆλθεν ὁ κολασμὸς κατὰ τῶν ὑπευθύνων. Ἀφορμὴ πρὸς κατάθεσιν τῆς ἐρωτήσεώς μας, ἔδωκεν δίκη, διεξαχθεῖσα εἰς Λάρισαν ἐξ ἀφορμῆς παραπομπῆς ἀξιωματικοῦ ἐπὶ συκοφαντικῇ δυσφημίσει, διότι κατήγγειλεν ἀξιωματικοὺς τῆς Στρατιωτικῆς Διοικήσεως τῆς Κεντρικῆς Ἑλλάδος διὰ κατάχρησιν. Εἰς τὴν δίκην αὐτὴν ἀπεδείχθη, ὅτι αἱ καταγγελίαι τοῦ ἀξιωματικοῦ ἦσαν ἀληθεῖς καὶ ὡς ἐκ τούτου ἀπηλλάγη τῆς κατηγορίας ἐπὶ συκοφαντικῇ δυσφημίσει. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν ἡ κοινὴ γνώμη ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ποῖον εἶναι τὸ ὕψος τῶν καταχρήσεων αὐτῶν καὶ ἐὰν ἡ ζημία πρόκειται νὰ καλυφθῇ ἀπὸ τοὺς ὑπευθύνους τῶν καταχρήσεων.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Κωνσταντάρας, ἔχει τὸν λόγον.

§39Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Ὅπως ἀνέφερεν ὁ συνάδελφος κ. Χονδρονάσιος, κατεθέσαμεν τὴν ἐρώτησιν ταύτην διὰ νὰ πληροφορήσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἐὰν τὰ ἀναγραφέντα εἰς τὸν Τύπον περὶ καταχρήσεων εἰς τὸ Βασ. Ναυτικὸν εἶναι ἀληθῆ. Εἶχε, κ. Πρόεδρε, ἀναγραφῆ εἰς τὸν Τύπον, ὅτι εἰς τὸ Βασ. Ναυτικὸν καὶ εἰς ἄλλους στρατιωτικοὺς σχηματισμοὺς εἶχον λάβει χώραν σοβαραὶ καταχρήσεις καὶ δὲν εἴδαμε τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ προβῇ ἐπ’ αὐτοῦ εἰς ἀνακοινώσεις. Δι’ αὐτὸ καταθέσαμεν τὴν ἐρώτησίν μας τὸν παρελθόντα Ἰούλιον διὰ νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἐὰν ταῦτα εἶναι ἀληθῆ, ἐὰν ἐγένοντο ἀνακρίσεις, ποῖον εἶναι τὸ εἶδος καὶ τὸ ὕψος τῶν καταχρήσεων, ἐὰν ἀνευρέθησαν οἱ ὑπεύθυνοι καὶ τὶ τέλος πάντων ἀπέγινε. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἀνεγνώσαμεν εἰς τὸν Τύπον, ὅτι πάντα ταῦτα εἶναι ἀληθῆ καὶ ὅτι οἱ ὑπεύθυνοι παρεπέμφθησαν εἰς τὴν Δικαιοσύνην.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κατσίμπας, ἔχει τὸν λόγον.

§41Γ. ΚΑΤΣΙΜΠΑΣ. Ἡ κοινὴ γνώμη, κ. Πρόεδρε, ἔχει συνηθίσει εἰς καταχρήσεις προσώπων ὑπηρετούντων εἰς τὸν κρατικὸν μηχανισμὸν καὶ ἐχόντων ἠλαττωμένην συνείδησιν περὶ τῶν καθηκόντων των καὶ τῆς ἀποστολῆς των. Τὸ καταγγελθὲν ὅμως γεγονός, περὶ τοῦ ὁποίου ἡ ἐρώτησις, ἔχει ἰδιαιτέραν βαρύτητα, διότι πρόκειται περὶ καταχρήσεως ἀπὸ μέρους ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ πρέπει νὰ ὑπερέχουν τῶν λοιπῶν κρατικῶν λειτουργῶν διὰ νὰ ἔχουν τὸ κῦρος νὰ ζητοῦν ἀπὸ τοὺς στρατιώτας εἰς περίπτωσιν ἀνάγκης νὰ θυσιάζωνται διὰ τὴν Πατρίδα. Βεβαίως, ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ παρεπέμφθη εἰς τὴν Δικαιοσύνην. Ἔχομεν ὅμως τὴν πληροφορίαν, ὅτι οἱ ὑπεύθυνοι διὰ τὰς καταχρήσεις δὲν προεφυλακίσθησαν, ὡς ἔπρεπε καὶ ὅτι ἡ Δικαιοσύνη κινεῖται μὲ βραδὺ ρυθμόν. Ἕνεκα δὲ τούτου, ἡ κοινὴ γνώμη κατέχεται ἀπὸ ἀνησυχίαν. Νομίζομεν, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ λάβῃ δραστικὰ μέτρα κατὰ τῶν ὑπευθύνων.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἔχει τὸν λόγον.

§43Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Διὰ τῆς ἐρωτήσεώς των, οἱ κύριοι συνάδελφοι, ζητοῦν νὰ πληροφορηθοῦν διατὶ δὲν ἀνέφερε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης τὰ στοιχεῖα τῆς ἀποκαλυφθείσης πρὸ ἔτους ἀνωμαλίας ἢ καταχρήσεως —ἂν θέλετε— εἰς τὸ Β. Ν. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἅμα τῇ ἀποκαλύψει τῆς ἀνωμαλίας αὐτῆς, παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσιν, βάσει τοῦ νόμου, εἰς τὴν πολιτικὴν Δικαιοσύνην, ἡ ὁποία καὶ ἐπελήφθη τοῦ θέματος, διενήργησεν ἀνάκρισιν καὶ προέβη εἰς ὅλας ἐκείνας τὰς ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλονται ἐκ τοῦ νόμου, διὰ τὴν διαλεύκανσιν τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς. Ὡς ἀνέφερε καὶ ὁ κ. Κωνσταντάρας, μόλις πρὸ ἑβδομάδος μᾶς ἐκοινοποιήθη τὸ βούλευμα, διὰ τοῦ ὁποίου παραπέμπονται ὡρισμένοι ἀξιωματικοὶ ὡς ἀναμιχθέντες εἰς τὴν ἀνωμαλίαν αὐτήν. Πέραν αὐτῶν δὲν ἔχω νὰ εἴπω ἄλλο τι.

§44Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Διὰ τὰς καταγγελίας τοῦ λοχαγοῦ, ὁ ὁποῖος ἐδικάσθη ὑπὸ τοῦ Στρατοδικείου Λαρίσης, τὶ ἔχετε νὰ εἴπητε;

§45Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Συσχετίζετε δύο ὑποθέσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι τελείως ἄσχετοι μεταξύ των. Ὁ ἀξιωματικός, ὁ ὁποῖος παρεπέμφθη εἰς τὸ Στρατοδικεῖον Λαρίσης καὶ ἐδικάσθη, δὲν παρεπέμφθη διότι ἀπεκάλυψε μίαν ἀνωμαλίαν, ἀλλὰ διότι δὲν εἶχε τὸ σθένος ὡς ἀξιωματικὸς νὰ καταγγείλῃ ἐνυπογράφως αὐτό, τὸ ὁποῖον κατήγγειλεν ἀνωνυμογράφως. Διότι ἔγραψε μίαν ἀνώνυμον ἐπιστολὴν καὶ ὅταν ἀπεκαλύφθη, ὅτι ἦτο ὁ γράψας αὐτήν, τὸ παρεδέχθη. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον παρεπέμφθη εἰς τὸ Στρατοδικεῖον. Δὲν ἀντιλαμβάνομαι, ὅμως, ποίαν σχέσιν ἔχει τὸ περιστατικὸν αὐτὸ μὲ τὸ περιστατικόν, διὰ τὸ ὁποῖον ἐρωτᾶται τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, σχετικῆς μὲ τὰς τρομοκρατικὰς ἐνεργείας τῶν ΤΕΑ εἰς τὸ χωρίον Καρβέλι–Καλαμῶν.

§47Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται, κ. Πρόεδρε, καὶ πάλιν περὶ τῆς τρομοκρατικῆς δράσεως τῶν ΤΕΑ. Πολλοὶ ἐκ τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὰ ΤΕΑ πιέζουν καὶ ἐκβιάζουν τοὺς συνανθρώπους των ὑπὸ τὴν ἀπειλὴν τῶν ὅπλων, τὰ ὁποῖα ἡ Πατρὶς τοὺς ἔχει δώσει δι’ ἄλλον σκοπόν. Νομίζω, ὅτι εἶναι καιρὸς πλέον νὰ θέσωμεν τέρμα εἰς τὰς παρακρατικὰς αὐτὰς ἀνευθύνους Ὀργανώσεις καὶ νὰ θέσωμεν ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τοῦ Κράτους πάντας τοὺς φορεῖς τῆς δημοσίας δυνάμεως.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Κολαμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§49Α. ΚΟΛΑΜΠΑΣ. Ἡ τρομοκρατικὴ δρᾶσις τῶν ΤΕΑ εἰς τὴν Μεσσηνίαν, κ. Πρόεδρε, εἶναι γνωστή. Ἡ δρᾶσις τῆς Ὀργανώσεως ταύτης στρέφεται, κυρίως, κατὰ τῶν ἰδικῶν μας ὀπαδῶν. Πρὸ 6μήνου ἔλαβον ἐπιστολὴν ἀπὸ τὸ Καρβέλι–Καλαμῶν ἀπὸ ἕνα φίλον μου οἰνοπώλην ἐν τῇ ὁποίᾳ μοῦ ἐγνώριζεν οὗτος, ὅτι τὰ ΤΕΑ καθημερινῶς τὸν παρενοχλοῦν εἰς τὸ μαγαζί του καὶ τὸν ἀπειλοῦν νὰ ἀποκηρύξῃ τὴν ΕΔΑ, διότι ἄλλως θὰ τὸν στείλουν ἐξορία. Καὶ τὸ πρᾶγμα δὲν θὰ ἦτο σοβαρόν, ἐὰν δὲν εἶχε τὴν ἑξῆς συνέχειαν. Μετὰ τὰ ΤΕΑ ἐπενέβη καὶ ὁ ἐνωμοτάρχης Μεδιακός, ὁ ὁποῖος ἐκάλεσε τὸν ἐν λόγῳ φίλον μου εἰς τὸ τμῆμα καὶ τοῦ συνέστησε νὰ ἀποκηρύξῃ τὴν ΕΔΑ, διότι ἄλλως θὰ τοῦ ἔκλεινε τὸ μαγαζὶ καὶ θὰ τὸν ἔστελεν ἐξορία. Μετὰ τὸν ἐνωμοτάρχην ἦλθεν ὁ ὑπομοίραρχος Θεοδωρακόπουλος, ὁ ὁποῖος καὶ ἐκεῖνος ἠπείλησε τὸν αὐτὸν φίλον μου καὶ ὁ ὁποῖος εἰς τὸ αὐτὸ χωρίον εἰς δημοσίαν συγκέντρωσιν ὡμίλησεν ἐναντίον τῆς ΕΔΑ, ἀποσκοπῶν νὰ τρομοκρατήσῃ τοὺς ὀπαδούς μας. Ὡς ἦτο ἑπόμενον, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μείνωμεν ἀδιάφοροι πρὸ αὐτῆς τῆς καταστάσεως. Ἐζητήσαμεν διευκρινήσεις ἀπὸ τὴν Διοίκησιν Χωροφυλακῆς Καλαμῶν καὶ ἐλάβομεν τὴν ἀπάντησιν, ὅτι οἱ ἀστυνομικοὶ εἶναι κρατικὰ ὄργανα καὶ πράττουν μόνον ὅσα λαμβάνουν ἐντολὴν ἀπὸ ἀνωτέρους νὰ πράξουν. Μοῦ ἐδήλωσεν ἀστυνομικός, ὅτι ἐκτελοῦν ἐντολὰς τῆς Κυβερνήσεως καὶ χαρακτηριστικῶς ἐτόνισεν, ὅτι: φύλλο δὲν κουνιέται ἂν δὲν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις. Κατόπιν τούτου, καμαρώσατε, κύριοι Ὑπουργοί, τὰ ἔργα σας καὶ τὴν πολιτικήν σας.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Σχινᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§51Α. ΣΧΙΝΑΣ. Τὰ μνημονευθέντα ἀστυνομικὰ ὄργανα, ὑπομοίραρχος Θεοδωρακόπουλος, καὶ ἐνωμοτάρχης Μεδιακός, εἶναι σεμνοί, ἀμερόληπτοι καὶ ἀπολύτως ἀφοσιωμένοι εἰς τὸ καθῆκον των ἀστυνομικοί, καὶ ἀποκλείεται συνεπῶς νὰ ἔχουν βασιμότητα τὰ εἰς βάρος των καταγγελλόμενα, ποῦ προφανῶς ὀφείλονται εἰς ἐσφαλμένας πληροφορίας τοῦ ἐρωτῶντος συναδέλφου.

§52Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἀπὸ ὅ,τι ἤκουσα, τίποτε τὸ συγκεκριμένον δὲν κατηγγέλθη εἰς βάρος τῶν ΤΕΑ, τὰ ὁποῖα ὑπάγονται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω. Μόλις ἐλάβομεν τὴν ἐρώτησιν διετάξαμεν ἀνακρίσεις, πλὴν ὅμως τίποτε δὲν ἀπεδείχθη εἰς βάρος τῶν ΤΕΑ. Πάντα τὰ ἄλλα ἀφοροῦν ἄλλους συναδέλφους.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, σχετικῶς μὲ τὴν ἐνίσχυσιν ὑπὸ τοῦ Τ.Α.Β.Ν. τῶν οἰκογενειῶν τῶν πεσόντων ἐν πολέμῳ ἀξιωματικῶν.

§54Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὸ Ταμεῖον Ἀλληλοβοηθείας τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ, κ. Πρόεδρε, ἔχει ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐνισχύσῃ τὰς οἰκογενείας τῶν πεσόντων ἐν πολέμῳ ἀξιωματικῶν ἐκ τοῦ Ταμείου τούτου. Τὴν ὑπόσχεσιν ταύτην καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ εἰς τοὺς ἰδίους ἐνδιαφερομένους τὴν ἔδωσαν κατὰ καιροὺς πολλοὶ ὑπουργοὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζήτημα αὐτὸ ἔχει χρονίσει πάρα πολὺ καὶ νομίζω, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ δώσωμεν ἕνα τέλος. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἔχει υἱοθετήσει τὸ αἴτημα τοῦτο, πλὴν ὅμως βραδύνει πάρα πολὺ νὰ δώσῃ λύσιν. Κύριε Πρόεδρε, ἔζησα τὸ δρᾶμα τῶν οἰκογενειῶν τῶν πεσόντων ἀξιωματικῶν Βασ. Ναυτικοῦ καὶ εἶδον νὰ ἀναφωνοῦν «Ζήτω ἡ Ἑλλάς», ὅταν τοὺς ἀνηγγέλλομεν, ὅτι τὰ τέκνα των ἔπεσαν ὑπὲρ τῆς Πατρίδος. Νομίζω, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ φανῶμεν ὡς Κράτος ἀντάξιοι πρὸς τὰς οἰκογενείας τῶν ἐκλεκτῶν αὐτῶν τέκνων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ εἰς τὰ αἰσθήματά των ταῦτα νὰ ἀνταποκριθῶμεν μὲ τὰ ἴδια αἰσθήματα. Ζητῶ ἀπὸ τὸν κ. ὑφυπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης νὰ καταθέσῃ τὸ ταχύτερον τὸ νομοσχέδιον περὶ παροχῆς ἀποζημιώσεως ἐκ τοῦ Τ.Α.Β.Ν. εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν πεσόντων ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν Βασ. Ναυτικοῦ καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία θὰ τὸ ψηφίσῃ ἀμέσως καὶ ἐν συγκινήσει.

§55Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Οἱ ἐνδιαφερόμενοι παρακολουθοῦν καθημερινῶς τὴν ἐξέλιξιν τοῦ θέματος καὶ γνωρίζουν ποῦ ἀκριβῶς εὑρίσκεται αὐτό. Παρουσιάσθη μία δυσκολία, ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύναψιν δανείου διὰ νὰ ἠμπορέσῃ τὸ Ταμεῖον νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀναλαμβάνει, διότι δὲν εἶναι μόνον οἱ φονευθέντες, τοὺς ὁποίους, δυστυχῶς, δὲν τοὺς διεχωρίσαμεν ἀπὸ τὴν ἀρχὴν καὶ δὲν ἦτο καὶ δυνατὸν νὰ διαχωρισθοῦν ἀπὸ τοὺς ἄλλους ἀξιωματικοὺς τοῦ Β. Ν., οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται καὶ αὐτοὶ μιᾶς προσθέτου χορηγίας ἐκ μέρους τοῦ Ταμείου Ἀλληλοβοηθείας Β. Ν. Πιστεύω, ὅτι καὶ τὸ τελευταῖον αὐτὸ ἐμπόδιον τὸ παρεκάμψαμεν ἤδη καὶ σύντομα θὰ ἔλθῃ τὸ νομοσχέδιον ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας.

§56Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Δὲν θὰ ἠμπορέσετε νὰ τὸ ἀποχωρήσετε;

§57Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Δὲν ἀποχωρίζεται.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας τῶν ἀναφορῶν

καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θὰ συζητηθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 192 προτασσομένη, βάσει τοῦ ἄρθρου 51 τοῦ Κανονισμοῦ, ἐπερώτησις τῶν κ.κ. Καρασάββα, Κιτσίκη κλπ., διὰ τὴν μὴ κατάθεσιν ἐγγράφων, σχετικῶν μὲ τὴν ἐλαττωματικότητα τῶν μπρικεττῶν Πτολεμαΐδος κλπ. Ὁ κ. Σ. Καρασάββας, ἔχει τὸν λόγον.

§59Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἐπὶ τῆς καταθέσεως, ὄχι ἐπὶ τῆς οὐσίας.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, βεβαίως, ὅταν ὑπάρχῃ αἴτησις καταθέσεως ἐγγράφων θὰ περιορισθοῦν εἰς τὸ διατὶ τοὺς ἦσαν ἀπαραίτητα τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ζητοῦν, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε, θὰ τοὺς ἐπιτραπῇ καὶ κἄποια τέλος πάντων ἔρευνα ἀκροθιγῶς ἐπὶ τῆς οὐσίας. Αὐτὸ εἶναι καθιερωμένον, ἀλλὰ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, ὅπως ἔχω πληροφορηθῆ καὶ θὰ τὸ ξεύρῃ καὶ ὁ κ. Καρασάββας καὶ οἱ ἄλλοι ἐπερωτῶντες συνάδελφοι, τὰ ἔγγραφα ἔχουν κατατεθῆ,

§61Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὡρισμένα, ὄχι ὅλα.

§62Σ. ΚΑΡΑΣΑΒΒΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα τῆς ἀποψινῆς ἐπερωτήσεως δὲν εἶναι νέον. Ἤδη, πρὸ ἔτους περίπου, ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, δυνάμει προτάξεως πάλιν ἐπερωτήσεως, εἶχε προηγηθῆ μία συζήτησις γύρω ἀπὸ τὸ ἔργον αὐτὸ τῆς Πτολεμαΐδος, τὸ λιγνιτοπλινθοποιεῖον τῆς Πτολεμαΐδος. Διὰ νὰ εἴμεθα πιὸ συγκεκριμένοι, τὸ ἐργοστάσιον αὐτὸ ἤρχισε νὰ λειτουργῇ τὸ 1959, τὸν Μάϊον ἢ Ἰούνιον ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, δηλαδὴ σὲ λίγο καιρὸ κλείνουν δύο χρόνια ἀπὸ τότε, παραμένει δὲ τὸ γεγονός, ὅτι οὐσιαστικὰ δὲν ἀποδίδει, διότι τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα κατασκευάζει, οἱ μπρικέττες, ἐκρίθησαν ἐλαττωματικαί, ἔχουν ὡρισμένα μειονεκτήματα καὶ παρὰ τὰς συμπληρώσεις, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν, ὅπως διαβεβαιώνει ὁ κ. ὑπουργός, καὶ τὰ πορίσματα τῶν διαφόρων Ἐπιτροπῶν ποὺ κατὰ καιροὺς συνεστήθησαν, καὶ τὰς ἐρεύνας ποὺ ἔγιναν ἀκόμη, φαίνεται, δὲν ἔχουν ἀποκρυσταλλώσει ἕνα σωστὸν δρόμον διὰ νὰ τραβήξῃ μπροστὰ τὸ ἐργοστάσιον. Ἡμεῖς, ἤδη, κατὰ τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1959, βασισθέντες εἰς πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι εἶδον τὸ φῶς τῆς δημοσιότητος καὶ εἰς τὸν Τύπον, ὅτι δηλαδὴ ἡ περιεκτικότης εἰς ὑγρασίαν τῶν μπρικεττῶν εἶναι μεγαλυτέρα ἀπὸ τὸ συμβατικὸν ὅριον, ὅτι παρουσιάζουν καρβουνίδια καὶ δημιουργοῦνται κίνδυνοι κλπ. καὶ ὅτι ὑπάρχει ἀπροθυμία ἐκ μέρους τῶν ΣΕΚ, οἱ ὁποῖοι ἦσαν καὶ εἶναι ὁ κύριος πελάτης τοῦ προϊόντος, διότι σημειωτέον ἐπὶ παραγωγῆς 200.000 τόννων ἐτησίως μπρικεττῶν ποὺ προβλέπει ἡ σύμβασις, οἱ 150.000, δηλαδὴ τὰ ¾ τῆς παραγωγῆς, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπορροφῶνται ἀπὸ τοὺς ΣΕΚ καὶ ὅπως εἶπα, ἡ ἀπροθυμία τῶν ΣΕΚ κλπ., ὅλα αὐτὰ εἶχαν δημιουργήσει ζητήματα. Ἐζητήσαμεν, λοιπόν, ἀπὸ τὸν Ὀκτώβριον 1959 δι’ ἐρωτήσεώς μας πληροφορίας ἀπὸ τοὺς ὑπουργοὺς Συντονισμοῦ καὶ Βιομηχανίας, παραλλήλως δὲ εἴχομεν ζητήσει μὲ τὴν αὐτὴν ἐρώτησιν καὶ αἴτησιν, κατάθεσιν ὡρισμένων ἐγγράφων, καθὼς καὶ ἐκθέσεις τῶν συσταθεισῶν Ἐπιτροπῶν, αἱ ὁποῖαι ἀνέλαβον νὰ ἐξετάσουν ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα. Τελικῶς, ἐπηκολούθησε συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, τὸν Μάρτιον τοῦ 1960, ἐπὶ προταχθείσης πάλιν ἐπερωτήσεως, διὰ μὴ κατάθεσιν τῶν αἰτηθέντων ἐγγράφων. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐκείνην, ὁ κ. ὑπουργὸς εἶχεν εἴπει τὰ ἑξῆς: Πρῶτον, ὅτι ὑπάρχει τὸ θέμα, ὅτι γίνονται ἔρευναι καὶ ὅτι ὑπάρχουν μειονεκτήματα εἰς τὰς μπρικέττας, ἀπροθυμία τῶν ΣΕΚ κλπ. Δεύτερον, ὅτι εἰς ἕνα μῆνα μέσα θὰ παραληφθῇ τὸ ἐργοστάσιον ἀπὸ τοὺς Γερμανούς, διότι καθυστέρει ἡ παραλαβὴ τῶν ἔργων ἀπὸ τοὺς Γερμανούς, λόγῳ αὐτῶν τῶν μειονεκτημάτων καὶ ὅτι εὐθὺς ὡς ἡ τελευταία Ἐπιτροπὴ συσταθεῖσα τερματίσῃ τὸ ἔργον της καὶ καταλήξῃ εἰς πόρισμα, θὰ κατατεθῇ ὁλόκληρος ὁ φάκελλος τοῦ ἔργου αὐτοῦ εἰς τὴν Βουλήν. Τέλος, διεβεβαίου, ὅτι, λόγῳ τῶν συμπληρώσεων, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν εἰς τὸ ἐργοστάσιον, εὐθὺς μετὰ τὴν ἔναρξιν λειτουργίας του καὶ τῶν ἐρευνῶν, τὰς ὁποίας διεξήγαγον εἰδικαὶ Ἐπιτροπαὶ ἤλπιζεν, ὅτι πολὺ γρήγορα θὰ ἔπαυαν ὅλα αὐτὰ τὰ μειονεκτήματα καὶ δὲν θὰ ὑπῆρχε πλέον θέμα. Αὐτὸ ἦτο τὸ νόημα τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Ἤδη, παρῆλθεν ἀπὸ τότε ἕνα διάστημα δώδεκα μηνῶν, εἴμεθα εἰς τὸν Φεβρουάριον 1961, παρῆλθεν ἔτος καὶ ἡ κατάστασις ὄχι μόνον δὲν ἔχει βελτιωθῆ, ἀλλὰ ἔχει ἐπιδεινωθῆ, ἔχει χειροτερεύσει. Τοῦτο φυσικὰ τὸ ἀπέδειξαν τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, τὸ θέρος, ὅταν ἀθρόως τὰ σιτηρὰ τῶν παραγωγῶν εἰς διαφόρους περιοχὰς ἐπάθαιναν πυρκαϊὲς ἀπὸ τὰ καρβουνίδια τὰ ἐκπεμπόμενα ἀπὸ τὶς μπρικέττες τῶν ΣΕΚ. Τὸ πρᾶγμα ἔφθασεν, ὥστε τελικῶς οἱ ΣΕΚ νὰ σηκώσουν τὰ χέρια ὑψηλά, καὶ ἀρνηθοῦν τὴν προμήθειαν τῶν μπρικεττῶν καὶ νὰ παύσουν νὰ τὰς χρησιμοποιοῦν. Καὶ πράγματι, ἐδόθη αὐτὴ ἡ λύσις καὶ ἀπὸ πέρυσι σταματοῦν πλέον οἱ ΣΕΚ νὰ προμηθεύωνται καὶ νὰ καῖνε μπρικέττες εἰς τὰς ἀτμομηχανάς. Περιωρισμένως, ὅπως μᾶς ἀπήντησεν ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς κ. Κονίτσας, περιωρισμένως γίνεται χρῆσις εἰς ὀχήματα ποὺ κινοῦνται ἐντὸς τῶν σταθμῶν. Προσωρινῶς, λέγεται, ὅτι αὐτὴ ἡ κατάστασις θὰ ἐπικρατήσῃ, μέχρις ὅτου, τέλος πάντων, εὑρεθῇ ὁ τρόπος, ὥστε οἱ μπρικέττες νὰ καταστοῦν χρησιμοποιήσιμες, χωρὶς νὰ ὑπάρχουν κίνδυνοι, ἀπὸ τοὺς σιδηροδρόμους. Παραλλήλως, γνωρίζομεν, ὅτι, κατὰ τὸ τέλος 1959 ἡ ἑταιρεία, ἡ ὁποία εἶχε τὸ ἔργον αὐτό, κατὰ ἐπισήμους ἰσολογισμούς της, εἶχε παρουσιάσει ζημίαν 1.500.000 πού, φυσικά, θὰ πρέπει κατὰ τὸ μέγιστον μέρος νὰ ὀφείλεται καὶ εἰς τὸ ὅτι δὲν εἰσπράττει, διότι δὲν ὑπάρχει καταναλωτής. Κατὰ τὸ 1961 πρέπει νὰ εἶναι πιὸ ἄσχημη ἡ κατάστασις, ἐφ’ ὅσον οἱ ΣΕΚ ἐσταμάτησαν ἀπὸ τὸ 1960 νὰ παίρνουν μπρικέττες. Τέλος, ἀπὸ τὸν Αὔγουστον 1960, λόγῳ ἀκριβῶς αὐτῆς τῆς καταστάσεως, τῆς ἀδυναμίας, δηλαδή, τῶν ΣΕΚ νὰ χρησιμοποιοῦν τὰς μπρικέττας, τὸ ἐργοστάσιον περιῆλθεν εἰς μίαν ἀδράνειαν. Λειτουργεῖ μέν, ἀλλ’ εἰς τὴν οὐσίαν δὲν λειτουργεῖ, διότι τὶ νὰ τὰ κάμῃ τὰ προϊόντα, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχουν καταναλωταί; Δύο–τρεῖς ἡμέρας τὴν ἑβδομάδα δουλεύει, τὶς ἄλλες ἡμέρες γίνεται συντήρησις, διὰ νὰ δικαιολογῆται ἡ κατάστασις. Ἔτσι μένει μία προσωρινότης, κατὰ τὴν ὁποίαν, ἐπιφανειακῶς νὰ λειτουργῇ τὸ ἐργοστάσιον τῆς Πτολεμαΐδος, ἕως ὅτου γίνουν βελτιώσεις, ἀλλὰ μέχρι τὴν ὥρα ἔχομεν χειροτέρευσιν. Ἐκρίναμεν, λοιπόν, ἀναγκαῖον, ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχε καὶ ἐπίσημος διαβεβαίωσις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, κατὰ τὴν περυσινὴν συζήτησιν, ὅτι ὁλόκληρος ὁ φάκελλος θὰ κατατεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν ἐντὸς ὀλίγου, καὶ δὲν ἐξεπληρώθη ἡ ὑπόσχεσις αὐτή....

§63Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε συνάδελφε, κατέθεσα τὰς ἐκθέσεις, τὰς ὁποίας ἐζητήσατε.

§64Σ. ΚΑΡΑΣΑΒΒΑΣ. Τότε, εἴχατε εἴπει: «Σᾶς ἀνεκοίνωσα, ὅτι...... (ἀναγινώσκει)......». Δηλαδή, τέλος Ἀπριλίου, ἐπρόκειτο νὰ παραληφθῇ τὸ ἔργον «θὰ κατατεθῇ ὁ φάκελλος, τοῦ ὁποίου θὰ λάβῃ γνῶσιν ὁ κ. Κιτσίκης» καὶ ἐφ’ ὅσον, ὅπως ἀνέφερον, ἐμεσολάβησαν αὐτὰ τὰ δυσάρεστα γεγονότα, τὰ ὁποῖα εἶχον σὰν συνέπειαν τὴν παῦσιν τῆς προμηθείας τῶν μπρικεττῶν ἐκ μέρους τοῦ μεγίστου καταναλωτοῦ τῆς ΛΙΠΤΟΛ, τῶν ΣΕΚ, ἐκρίναμεν ἀναγκαῖον νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸ θέμα καὶ διὰ νέας αἰτήσεώς μας ἐζητήσαμεν κατάθεσιν στοιχείων. Αὐτὰ ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου π.ἔ. Καὶ τὴν παραμονὴν τῆς συζητήσεως τῆς προταχθείσης, πλέον, ἐπερωτήσεως, διότι δὲν εἶχον κατατεθῆ τὰ στοιχεῖα, μετὰ πάροδον 2 μηνῶν καὶ πλέον, τὴν παραμονὴν τῆς συζητήσεως, ἂν δὲν ἀπατῶμαι τὴν περασμένην Πέμπτην, κατέθεσεν ὁ κ. ὑπουργὸς ὡρισμένας ἐκθέσεις. Ἐζητήσαμεν αὐτὰς τὰς ἐκθέσεις καὶ τὰς κατέθεσεν, ἀλλὰ λέγομεν ἐκεῖ μέσα «μεθ’ ὅλων τῶν στοιχείων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβασίσθη ἡ αἴτησις», καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς τὰ στοιχεῖα δὲν ὑπάρχουν. Ὑπάρχει, ὅμως, ἡ ἔκθεσις. Καί, συνεπῶς, καλῶς ἐξακολουθεῖ ἡ ἐπερώτησις νὰ ἰσχύῃ καὶ τυπικῶς ἔστω, διότι ὅλα τὰ στοιχεῖα, ὅπως ἀνέφερα, δὲν ὑπάρχουν. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν πρόκειται ἐγὼ νὰ σταθῶ περισσότερον ἐπὶ τοῦ θέματος. Μόνον ὁ κ. Κιτσίκης, ὁ ὁποῖος εἶναι ἁρμοδιώτερος, ἠμπορεῖ νὰ λάβῃ γνῶσιν τῶν στοιχείων καὶ νὰ σᾶς διαφωτίσῃ περισσότερον ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως. Θὰ ἤθελα νὰ σημειώσω, ὅτι, ἐνῷ τὸ ἔργον αὐτὸ ἀνεμένετο, ἀνέκαθεν, καὶ ἰδίως μετὰ τὴν κατασκευήν του πλέον, ὡς ἔργον σημαντικόν, τὸ ὁποῖον θὰ προώθει τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν καὶ θὰ προέκυπτον τεράστια ὠφέλη, διότι ἀποτελεῖ ἓν ἀπὸ τὰ σημαντικώτερα ἔργα τῆς ἀξιοποιήσεως τοῦ ὀρυκτοῦ πλούτου μας καὶ ἦτο ἓν ὄνειρον, τὸ ὁποῖον ἐπραγματοποιεῖτο, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἐνῷ σεῖς δίδετε τόσην μεγάλην σημασίαν, εὐλόγως, δυστυχῶς, εὐθὺς ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς λειτουργίας του, ἤρχισεν ἡ ἀπογοήτευσις, ἡ ὁποία, πιστεύω, νὰ εἶναι καθολική, διότι δυστυχῶς δὲν ἀπέδωσε τὰ ἀναμενόμενα ἀποτελέσματα. Ὑπάρχει μία ἄποψις, τὴν ὁποίαν διετύπωσε καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς πέρυσιν, ὅτι ὅλα τὰ ἔργα εἰς τὴν ἀρχήν των εἶναι δύσκολα καὶ ὅτι ἓν ἔργον, ἕως ὅτου τέλος πάντων, ἀποδώσῃ τὰ ἀναμενόμενα ἀποτελέσματα, χρειάζονται ἔρευναι, δοκιμαὶ κλπ., κλπ. Φυσικά, δὲν εἶναι δυνατόν, ἕνα τεράστιον μηχανικὸν ἔργον, τὸ ὁποῖον κατασκευάζεται μὲ ὅλους τοὺς ὑπολογισμούς, μόλις τεθῇ εἰς λειτουργίαν νὰ ἀρχίσουν αἱ βελτιώσεις καὶ συμπληρώσεις, καὶ παραλλήλως νὰ χρειάζωνται ἀνακαινίσεις. Θὰ ἔπρεπεν, εἰς τὴν πρώτην περίπτωσιν τῆς λειτουργίας του νὰ ἀποδίδῃ τὰ μέγιστα ἀποτελέσματα καὶ μόνον σὺν τῷ χρόνῳ, πιθανόν, νὰ ἐνεφανίζοντο θέματα συμπληρώσεως, βελτιώσεως, ἀνακαινίσεων. Τὸ ἔργον αὐτὸ ἔχει δύο χρόνια περίπου. Γίνονται προσπάθειαι, γίνονται ἐπιτροπαὶ ἐπὶ ἐπιτροπῶν, δοκιμαὶ ἐπὶ δοκιμῶν. Ἀντὶ τούτου, πηγαίνομεν εἰς τὸ χειρότερον, εἰς τὸ ὁριστικὸν σταμάτημα τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν μπρικεττῶν ὑπὸ τῶν ΣΕΚ. Συνεπῶς, ὑπάρχει μία ἀπογοήτευσις καὶ ἄπειρα ἤδη ἐρωτήματα ἐγεννήθησαν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, τὰ ὁποῖα προβάλλονται ὑπὸ ἐντονωτέραν μορφήν. Τὶ γίνεται μὲ τὸ ἐργοστάσιον; Ὑπάρχει ὁ τρόπος νὰ κατορθωθῇ νὰ μπῇ εἰς τὸν ἴσον δρόμον, νὰ κατασκευάζωνται καὶ νὰ χρησιμοποιοῦνται ἀπὸ τοὺς ΣΕΚ, διότι ἐφ’ ὅσον γίνονται αἱ συμπληρώσεις, τίποτε δὲν γίνεται. Καὶ τὶ θὰ γίνῃ εἰς τὸ μέλλον; Θὰ ἀποδώσουν ἢ δὲν θὰ ἀποδώσουν; Πλησιάζομεν καὶ εἴμεθα εἰς τὸ ἀποκόρυφον τῆς ὑποθέσεως, ὥστε νὰ μὴ ἀναμένωμεν θετικὰ ἀποτελέσματα. Καὶ ἐρωτᾶται: Παρελήφθη τὸ ἔργον αὐτὸ ἀπὸ τοὺς Γερμανούς; Ὑπάρχουν εὐθῦναι τῶν κατασκευαστῶν, δὲν ὑπάρχουν ἀτέλειαι, περὶ τὴν κατασκευήν; Ἐζητήθησαν εὐθῦναι, ἐπεβλήθησαν κυρώσεις; Ποῖος θὰ πληρώσῃ τὶς μέχρι τώρα καὶ τὶς ἐν συνεχείᾳ τεράστιες ζημίες τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας ἀπὸ τὴν καθυστέρησιν ἢ τὴν ἀκαταλληλότητα καὶ τοῦ προϊόντος καὶ τοῦ ἐργοστασίου; Αὐτὰ εἶναι τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα γεννῶνται περὶ τὴν ὑπόθεσιν καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ τακτική, τὴν ὁποίαν ἐτήρησεν ἡ Κυβέρνησις. Δὲν εἶναι τακτικὴ ὀρθή. Ἡ τακτική, δηλαδή, τῆς ἀποσιωπήσεως τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, ἐνῷ θὰ ἔπρεπεν ὅλα τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν ὅλαι αἱ ἐκθέσεις αἱ ὁποῖαι συντάσσονται, νὰ ἔχουν δημοσιευθῇ καὶ νὰ ἔχουν ἀνακοινωθῇ. Καὶ θὰ ἔπρεπε καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ λαὸς νὰ γνωρίζῃ τὴν ἀλήθειαν ἐπὶ τοῦ προκειμένου καὶ νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ὑπῆρξαν εὐθῦναι καὶ ὅτι ἐπεβλήθησαν κυρώσεις πρὸς τὴν πλευρὰν ὅπου πράγματι ὑπῆρξαν τοιαῦται εὐθῦναι. Ἀλλὰ ἡ σιωπὴ καὶ ἡ μυστικότης καὶ τὸ μυστήριον ποὺ περιβάλλει τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν ὄχι μόνον δὲν εἶναι ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ εἶναι κάτι, τὸ ὁποῖον ἐμβάλλει ὅλους ἡμᾶς εἰς ἐρωτήματα, διατὶ ἡ Κυβέρνησις ἀποσιωπᾷ τὴν ὑπόθεσιν καὶ τὴν ἀποκρύπτει ἀπὸ τὸν λαὸν καὶ ἀπὸ τὴν Βουλὴν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ἐκτίθεται ἡ ἰδία. Εἶναι καιρός, ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ θέσιν ἐπὶ τοῦ θέματος καὶ νὰ ἐκκαθαρίσῃ τὴν ὑπόθεσιν, ὥστε ἢ αὐτὸ τὸ ἐργοστάσιον νὰ γίνῃ ὅπως πρέπει ἢ νὰ μὴ παραληφθῇ ἀπὸ τοὺς κατασκευαστὰς καὶ νὰ ἐπιβληθοῦν κυρώσεις.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Κιτσίκης, ἔχει τὸν λόγον.

§66Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Εἶναι περίεργον ὅτι, ἐνῷ ἀπὸ διετίας ἔρχεται τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ζήτημα ἐξαιρετικοῦ ἐνδιαφέροντος, ποὺ ἀφορᾷ τὴν προσπάθειαν ἀξιοποιήσεως πολυτίμου πλούτου τῆς χώρας, ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἀρνεῖται νὰ διαφωτίσῃ τὴν Βουλήν. Πρὸ δύο ἐτῶν ἠγοράσθη ἀπὸ τὴν ΔΕΗ, δηλαδὴ ὑπὸ τοῦ Δημοσίου, ἡ ἐπιχείρησις ΛΙΠΤΟΛ ἀντὶ 3 ἑκατ. δολλαρίων, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ μετοχικὸν κεφάλαιον εἶχεν ἐξανεμισθῆ κατὰ τὸ ἥμισυ καὶ ἀνελήφθησαν τεράστια οἰκονομικὰ βάρη 23½ ἑκατ. δολλαρίων, παρελήφθησαν τὰ δύο νεκρὰ ἐργοστάσια, τὸ μπρικεττοποιεῖον καὶ τὸ ἐργοστάσιον ἡμικώκ, τὰ ὁποῖα εἶχον παύσει νὰ λειτουργοῦν, διότι ἦτο ἀδύνατος ἡ ἀπόδοσις καταλλήλων μπρικεττῶν καὶ χρησιμοποίησις τοῦ ἡμικὼκ εἰς τὴν ναυαγήσασαν ἐπιχείρησιν Λαρύμνης. Καὶ ἐρωτᾶται, διὰ ποῖον λόγον ἠγοράσθησαν ὑπὸ τοῦ Κράτους, μήπως διὰ νὰ σωθῇ ὁ Μποδοσάκης ἀπὸ τὴν χρεωκοπίαν; Ὁμιλῶν τὸν Μάρτιον τοῦ 1960 ἐτόνισα, ὅτι ζητοῦμεν τὴν κατάθεσιν ὁλοκλήρου τοῦ σχετικοῦ φακέλλου. Δὲν κατετέθη ὁ φάκελλος, σήμερον δὲ μόνον ὁ κ. ὑπουργὸς κατέθεσε μερικὰ στοιχεῖα, γνωστὰ ἄλλως τε, τὰ ὁποῖα κατ’ οὐδὲν διαφωτίζουν τὸ θέμα. Οἱ βουλευταί, ὅταν ζητοῦν τὴν κατάθεσιν στοιχείων δὲν γνωρίζουν τὶ περιέχουν οἱ φάκελλοι καὶ τὰ ὑποδεικνύουν ἐνδεικτικῶς. Ἀλλά, ἐν τούτοις, ἀναφέρω, ὅτι τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1959 ὑπῆρξαν ἀλλεπάλληλοι συνεδριάσεις τοῦ Τεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου τῆς Ἑλλάδος, εἰς τὰς ὁποίας συνεζητήθη τὸ θέμα τῆς κατασκευῆς μπρικεττῶν, καὶ τὰ πορίσματα εἰς τὰ ὁποῖα κατέληξαν οἱ τεχνικοὶ δὲν κατετέθησαν. Ὑπάρχουν πολλὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔδωσεν ἡ ἰδία ἡ ΛΙΠΤΟΛ, ὅπως ἡ ἀλληλογραφία μὲ τοὺς Γερμανικοὺς Οἴκους, τὰ ὁποῖα δὲν κατετέθησαν. Ὑπάρχουν ἐκθέσεις μηχανοδηγῶν καὶ μηχανολόγων, πολὺ διαφωτιστικώτεραι τῶν ἐκθέσεων τῶν Ἐπιτροπῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπίσης δὲν κατετέθησαν. Κύριοι βουλευταί, τὸ ζήτημα τοῦ λιγνίτου διὰ τὴν Ἑλλάδα εἶναι ἐξαιρετικῆς σημασίας. Δυστυχῶς, ὅμως, δὲν ἔχομεν λιγνιτικὴν πολιτικήν. Ἡ Ἀνατολικὴ Γερμανία δὲν ἔχει παρὰ μόνον λιγνίτην τῆς αὐτῆς ποιότητος μὲ τὸν λιγνίτην τῆς Πτολεμαΐδος, ἐνῷ ἡμεῖς ἔχομεν λιγνίτας πολὺ μεγαλυτέρας θερμαντικῆς δυνάμεως, ὅπως π.χ. τῆς Κύμης καὶ δὲν δεικνύομεν καμμίαν στοργὴν πρὸς τὸ πολύτιμον αὐτὸ ὑλικόν. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἡ Ἀνατολικὴ Γερμανία ἠξιοποίησε κατὰ τοιοῦτον τρόπον τοὺς λιγνίτας, ὥστε ἐξ αὐτῶν νὰ παράγῃ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ νὰ κινῇ ἐργοστάσια μεταλλουργίας. Παράγει ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν ἀποκλειστικῶς ἐκ λιγνιτῶν εἰς ποσὸν 37 δισεκατ. κιλοβατωρῶν ἐτησίως ἐπὶ πληθυσμοῦ 17 ἑκατ., δηλαδὴ 2006 κιλοβατώρας κατὰ κεφαλήν, οἵαν ἡ Δυτικὴ Γερμανία φθάνει εἰς 1.800 κιλοβατώρας. Ὑπενθυμίζω, ὅτι ἡ Ἑλλὰς μόλις φθάνει σήμερον τὰς 210 κιλοβατώρας. Τὰ λέγω αὐτά, διότι ἡ ΔΕΗ ἔστειλε τριμελῆ Ἐπιτροπὴν ἀπὸ τὸν σύμβουλον καθηγητὴν κ. Ἠλίαν Γούναρην, τὸν διευθυντὴν τοῦ λιγνιτωρυχείου Ἀλιβερίου κ. Καρατζᾶν καὶ τὸν κ. Κανατσούλην, προϊστάμενον τῆς Ὑπηρεσίας Λιγνιτῶν, εἰς Ἀνατολικὴν Γερμανίαν, ὅπου ἐπεσκέφθησαν τὰ ἐργοστάσια μπρικεττοποιΐας. Ἐπανακάμψαντες, ἔκαμαν μίαν ἔκθεσιν, εἰς τὴν ὁποίαν, ὡς πληροφοροῦμαι, ὑπογραμμίζουν τὰ ἐπιτεύγματα τῆς Ἀνατολικῆς Γερμανίας, ὡς πρὸς τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ λιγνίτου. Αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν ζητοῦμεν νὰ καταθέσῃ ὁ κ. ὑπουργός, διότι ἀποτελεῖ ἕνα πολύτιμον στοιχεῖον διὰ τὴν ὅλην συζήτησιν. Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι, ἀντὶ τοῦ Κρούπ, τὸν ὁποῖον ἐκάλεσεν ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἔπρεπε νὰ καλέσῃ μερικοὺς ἐξ ἐκείνων, οἵτινες ὠργάνωσαν τὴν μπρικεττοποιΐαν τοῦ λιγνίτου εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Γερμανίαν, λ.χ. τὸν καθηγητὴν Ράμμλερ. Σήμερον, κύριοι, ἔχομεν πλῆρες ναυάγιον τῆς προσπαθείας ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἑλληνικῶν λιγνιτῶν. Τὸ ἐργοστάσιον μπρικεττοποιΐας Πτολεμαΐδος ἔχει σταματήσει σχεδὸν ἐντελῶς, ἐνῷ ἐξωδεύθησαν ἀπὸ τὴν ΛΙΠΤΟΛ δι’ αὐτὸ 6 ἑκατ. δολλάρια, ὅπως καὶ τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἡμικώκ, διὰ τὸ ὁποῖον ἐδαπανήθη 1.500.000 δολλαρίων, λόγῳ σταματήματος τῆς Λαρύμνης, ἔχει σταματήσει. Οὕτω, ἔχομεν ζημίαν 1.500.000 δολ. διὰ τὸ ἡμικὼκ καὶ 6 ἑκατ. δολλ. τὸ ἐργοστάσιον μπρικεττῶν, σύνολον ζημίας 7.500.000 δολλάρια, τὴν ὁποίαν κακῶς, κάκιστα, ἀνέλαβεν ἡ ΔΕΗ. Αὐτὰ τὰ βάρη τὰ ἀνέλαβε τὸ Κράτος διὰ τῆς ΔΕΗ καὶ ἔσωσε τὸν Μποδοσάκην. Σήμερον, ἡ Πτολεμαῒς εἶναι μία ἁπλῆ ἐξορυκτικὴ ἐπιχείρησις, ἡ ὁποία δίδει αὐτούσιον τὸν ἐξορυσσόμενον ἐπιφανειακῶς λιγνίτην εἰς τὴν ΔΕΗ, χωρὶς καμμίαν ἐπεξεργασίαν καὶ καλυτέρευσιν αὐτοῦ τοῦ ὑλικοῦ. Τρία ἑκατ. δολλάρια, ὁλόκληρον τὸ μετοχικὸν κεφάλαιον, ἐπῆρεν ὁ Μποδοσάκης, ἐνῷ εἶχεν ἀπολεσθῆ τὸ 1.500.000 δολλαρίων καὶ ἐφορτώθη οὕτω ἡ ΔΕΗ μὲ νέα βάρη, ἐνῷ προορίζεται διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς χώρας. (Χειροκροτήματα).

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§68Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ περίπτωσις αὐτὴ δημιουργεῖ ἕνα γενικώτερον θέμα πού, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ὑπομνησθῇ. Ὑπάρχει θέμα, ἀπὸ ἀπόψεως σεβασμοῦ τοῦ Κανονισμοῦ. Εἶναι δυνατὸν ὁλόκληρος ἡ εὐθύνη νὰ μὴ ἀνήκῃ εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ἀλλὰ νὰ εὐθύνωνται καὶ αἱ ὑπηρεσίαι, ὡς πρὸς τὰς εἰσηγήσεις των πρὸς τὸν κ. ὑπουργόν, ἂν καὶ πάλιν εὐθύνεται ὁ κ. ὑπουργός, διότι καταφαίνεται, ὅτι δὲν ἐλέγχει τὰς ὑπηρεσίας του. Ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1959 ἐζητήσαμεν τὴν κατάθεσιν ὁλοκλήρου τοῦ φακέλλου ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ ἐργοστασίου μπρικεττῶν Πτολεμαΐδος, τὸ ὁποῖον εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ θεμέλια ποὺ ἐπρόκειτο νὰ βασισθῇ ἡ ἀνάπτυξις τῆς χώρας. Ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν ἐσεβάσθη τὸν Κανονισμὸν καὶ δὲν κατέθεσε τὸν φάκελλον. Τὸν Μάρτιον τοῦ 1960, κατὰ τὴν γενομένην συζήτησιν, καὶ πάλιν ὁ κ. Κιτσίκης ἐζήτησε τὴν κατάθεσιν τοῦ φακέλλου μὲ τὸ δικαιολογητικόν, ὅτι αὐτὸ τὸ μέγα θέμα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητῆται ὑπευθύνως εἰς τὴν Βουλὴν χωρὶς τὴν κατάθεσιν τοῦ φακέλλου, ὥστε ἡ συζήτησις νὰ γίνεται ὑπευθύνως, βάσει στοιχείων, ἐκθέσεων κλπ. Καὶ πάλιν ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν κατέθεσε τὸν φάκελλον. Καὶ πάλιν τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1961 ἐζητήσαμεν τὴν κατάθεσιν τοῦ φακέλλου, ἀλλὰ οὔτε εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν συνεμορφώθη ὁ κ. ὑπουργὸς πρὸς τὴν ἐπιταγὴν τοῦ Κανονισμοῦ. Μόνον πρὸ ὀλίγου κατέθεσεν ὡρισμένας ἐκθέσεις ἐπιτροπῶν, αἵτινες δὲν διαφωτίζουν τὸ θέμα, διότι λείπει τὸ ζωντανὸν ὑλικὸν ποὺ περιέχει οὐσιαστικὰ στοιχεῖα διὰ τὴν διαφώτησιν τῆς Βουλῆς καὶ τῆς κοινῆς γνώμης. Καὶ γεννᾶται τὸ ἐρώτημα, ποία ἡ σημασία τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ μέχρι πότε ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ σύνολον τῶν ὑπουργῶν δὲν θὰ συμμορφοῦται πρὸς τὰς ἐπιταγὰς τοῦ Κανονισμοῦ; Τὸ ὅτι δὲν συμμορφοῦνται οἱ κύριοι ὑπουργοὶ πρὸς ὅσα ἐπιτάσσουν τὰ ἄρθρα 50 καὶ 51 τοῦ Κανονισμοῦ καὶ δὲν σπεύδουν νὰ καταθέσουν τὰ αἰτούμενα στοιχεῖα, πρέπει νὰ ἔχῃ κἄποιαν σημασίαν, διότι τὰ ἄρθρα αὐτὰ ἀναφέρονται εἰς τὸ ἕτερον τῶν δύο βασικῶν σκελῶν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ Πολιτεύματος, δηλαδὴ εἰς τὸν ἔλεγχον, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἄνευ στοιχείων νὰ γίνῃ συζήτησις καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιτάσσει τὴν κατάθεσίν των ἐντὸς 6 ἡμερῶν. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, νὰ διαφεύγῃ τῆς προσοχῆς ἡ σημασία τῶν ἄρθρων αὐτῶν. Ἀλλὰ τότε, διατί ἔχομεν αὐτὴν τὴν συνεχῆ παραβίασιν τοῦ Κανονισμοῦ ἐκ μέρους τῶν κυρίων ὑπουργῶν; Ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ διατυπώσωμεν τὴν ὑπόνοιαν, ὅτι ἡ μὴ συμμόρφωσίς των πρὸς τὴν ἐπιταγὴν τοῦ Κανονισμοῦ γίνεται, εἴτε διότι περιφρονοῦν τὸν Κανονισμὸν καὶ τὴν Βουλήν, εἴτε δὲν τὰ καταθέτουν διὰ νὰ μὴ ἀποκαλυφθῇ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἰς ὡρισμένα θέματα, ἥτις πολιτικὴ θίγει τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Δικαιούμεθα νὰ διατυπώσωμεν αὐτὴν τὴν ὑπόνοιαν, διότι δὲν εἶναι μόνον ἡ παροῦσα περίπτωσις, ἀλλὰ πλῆθος αἰτήσεων ἐκκρεμοῦν, χωρὶς οἱ ὑπουργοὶ νὰ καταθέτουν τὰ στοιχεῖα ποὺ ζητοῦνται. Ἀλλά, κ. Πρόεδρε, ἐπειδὴ εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ὅτι αὐτὴ ἡ αἴτησις περὶ καταθέσεως ἐγγράφων, τείνει νὰ καταστρατηγήσῃ τὴν σειρὰν τῶν ἐπερωτήσεων, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, ὁσάκις καταθέτομεν αὐτάς, νὰ δικαιολογοῦμεν διατὶ διατυπώνομεν τὸ αἴτημα καταθέσεως τῶν ἐγγράφων. Καὶ ἐν προκειμένῳ, οἱ προλαλήσαντες κ.κ. συνάδελφοι, ἐδικαιολόγησαν πλήρως τὴν ἀνάγκην καταθέσεως τῶν ἐγγράφων, μὲ τὸ ὅτι ὑπάρχει ζημία 10–15 ἑκατ. δολλαρίων προκληθεῖσα εἰς βάρος τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ΔΕΗ, καὶ ἀκόμη, ὅτι ὑπάρχει τὸ γεγονὸς, ὅτι τὸ ἐργοστάσιον μπρικεττῶν Πτολεμαΐδος οὐσιαστικῶς σήμερον εἶναι ἄχρηστον. Καὶ ἡ ἀχρήστευσις ἐγένετο ἐντὸς τῶν τελευταίων 4 ἐτῶν, χωρὶς οὔτε ὑπαινιγμὸς νὰ γίνῃ διὰ τοὺς ὑπευθύνους, δηλαδὴ ἐὰν αἱ εὐθύναι ἀνήκουν εἰς τὸν ὑπουργὸν ἢ εἰς τοὺς τεχνικοὺς συμβούλους, καὶ ποῖαι ὑπῆρξαν αἱ κυρώσεις. Προκειμένου περὶ ποινικῶν εὐθυνῶν, θὰ ἐπέμβῃ ἡ Δικαιοσύνη, ὁπότε θὰ ἐπιβάλῃ τὰς δεούσας κυρώσεις. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ τὸ θέμα τῶν πολιτικῶν εὐθυνῶν. Δι’ αὐτό, διὰ νὰ διατυπωθοῦν αἱ εὐθύναι, πρέπει νὰ κατατεθοῦν τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα. Πέραν τούτου ὁλόκληρος ἡ ὕπαιθρος διασχίζεται ἀπὸ τὴν μοναδικὴν σιδηροδρομικὴν γραμμὴν Ἀθηνῶν–Θεσσαλονίκης καὶ διότι οἱ συρμοὶ χρησιμοποιοῦν μπρικέττας Πτολεμαΐδος, ἔχομεν περιπτώσεις καθυστερήσεων δρομολογίων, διότι ἡ κινητήριος αὐτὴ δύναμις δὲν ἀποδίδει ὅσον ἔπρεπε καὶ ἐπὶ πλέον σημειοῦνται καὶ πυρκαϊαὶ καὶ ὅλα αὐτὰ εἶναι μία ζημία εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ δικαιολογία διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, ἐφ’ ὅσον ἀρνοῦνται τὴν κατάθεσιν τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα θὰ διαφωτίσουν τὸ θέμα. Εἶναι ἐνδεχόμενον ἐκ τῆς καταθέσεως τῶν ἐγγράφων νὰ ὑπάρχῃ δικαιολογία, ὅτι δὲν ὑπῆρξεν ἠθελημένη κακὴ διαχείρισις τοῦ θέματος, ἀλλὰ ἀμέλεια ἢ ἀνεπάρκεια. Ὅλα αὐτά, ὅμως, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ μόνον ἐκ τῆς καταθέσεως τῶν ἐγγράφων νὰ προκύψουν. Ὁ συνάδελφος κ. Κιτσίκης, ἀνεφέρθη καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν δύο ἀνωτέρω τεχνικῶν, οἱ ὁποῖοι μετέβησαν εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Γερμανίαν, κατόπιν ἐντολῆς τῆς Δ.Ε.Η. διὰ νὰ ἐρευνήσουν μεθόδους ἀξιοποιήσεως τοῦ λιγνίτου. Καὶ σήμερον εἰς τὴν ἐφημερίδα «Βῆμα» δημοσιεύεται ἐπιστολὴ τοῦ ἐμπορικοῦ ἐκπροσώπου τῆς Ἀνατολικῆς Γερμανίας εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρει, ὅτι ἡ χώρα του εἶναι ἑτοίμη νὰ παράσχῃ τεχνικὴν βοήθειαν διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τοῦ λιγνίτου, ἔναντι ἐξοφλήσεως μὲ παθητικὰ Ἑλληνικὰ προϊόντα. Ἐὰν, πράγματι, ὑπάρχῃ μέθοδος ἀξιοποιήσεως τοῦ λιγνίτου καὶ ὑπάρχῃ καὶ ἡ πρότασις τῆς τεχνικῆς βοηθείας ἔναντι παθητικῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων, εἶναι ὁ καλλίτερος συνδυασμός. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀνάγκη νὰ σπεύσῃ ἀπόψε ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἵνα διαφωτίσῃ τὸ θέμα, νὰ καταθέσῃ τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα. Νομίζω, δὲν εἶναι τυχαῖον τὸ γεγονός, ὅτι ὅπου ἔχουν ἀνάμιξιν γερμανικὰ κεφάλαια, ὅπως εἶναι ἡ μονὰς Κρούπ, ἐσημειώθησαν θανάσιμα σφάλματα, ὥστε αἱ βιομηχανίαι αὐταὶ νὰ εἶναι ἄχρηστοι, ὅπως εἶναι ἡ περίπτωσις τῆς Λαρύμνης καὶ τῶν μπρικεττῶν Πτολεμαΐδος. Διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι τὰ γερμανικὰ κεφάλαια διαθέτουν καὶ πεῖραν καὶ τεχνικὴν συγκρότησιν ἀρτίαν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατασκευάζουν ἄχρηστα ἐργοστάσια. Καὶ δι’ αὐτὸ διερωτᾶται κανεὶς μήπως γίνεται σκόπιμος ἡ κακὴ κατασκευὴ διὰ νὰ εἶναι ἄχρηστα τὰ ἐργοστάσια διὰ λόγους ἀνταγωνισμοῦ. Βεβαίως, δὲν θὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν οὐσίαν, ἀλλὰ πρέπει τὸ θέμα νὰ ἐπανέλθῃ καὶ νὰ ἐξετασθῇ εἰς τὴν οὐσίαν του τὸ περιεχόμενον τοῦ σκανδάλου.

§69Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε, εἶναι γνώριμος ἡ τακτικὴ τῆς Ἀριστερᾶς νὰ θεωρηθῇ τὸ κἄθε τι ὡς σκάνδαλον. Ὁ κ. Ἐφραιμίδης, ἰσχυρίσθη, ὅτι καὶ εἰς ἄλλας περιπτώσεις δὲν κατετέθησαν τὰ ἔγγραφα. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές, διότι, ὅ,τι ἐζητήθη κατετέθη. Καὶ εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν, κατετέθη καὶ ἡ ἔκθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς. Ὁ κ. Ἐφραιμίδης, εἶπεν, ὅτι γίνεται παραβίασις τοῦ 6ημέρου, διότι πράγματι, ὑπάρχει καθυστέρησις, διότι δὲν εἶναι δυνατόν, πολλάκις, νὰ συγκεντρώνωνται ἐντὸς τῆς προθεσμίας αὐτῆς ὅλα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ζητοῦνται καὶ μόνον διὰ λόγους τεχνικοὺς γίνεται ἡ παραβίασις τοῦ 6ημέρου. Οὔτε περιφρόνησις πρὸς τὴν Βουλὴν γίνεται, ὅπως εἶπεν. Παραβίασις ἐγένετο ἀπὸ τὴν Ἀριστεράν, διότι εἰσῆλθεν εἰς τὴν οὐσίαν παρὰ τὸν Κανονισμόν. Ἀλλά, ὁ κ. Ἐφραιμίδης, ἔπρεπε νὰ παρατηρήσῃ, ὅτι οἱ δύο προηγούμενοι συνάδελφοί του εἰσῆλθον εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ θέματος, ἐνῷ δὲν ἔπρεπε. Κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ μίαν μικρὰν ἀνωμαλίαν, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς ἕνα μικρὸν τμῆμα, δυσφημεῖται τὸ ὅλον ἔργον τῆς Πτολεμαΐδος. Εἶναι γνωστόν, ὅτι τὸ ὅλον ἔργον τῆς Πτολεμαΐδος, θὰ στοιχίσῃ 100 ἑκατομμ. δολλάρια καὶ περιλαμβάνει τὸ ἐργοστάσιον λιγνίτου, μπρικεττῶν, ὑπάρχει ἡ πρώτη καὶ ἡ δευτέρα Μονὰς Ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἀζώτου. Εἰς ὅλον αὐτὸ τὸ συγκρότημα τῶν ἐργοστασίων ὑπάρχει μία ἀνωμαλία εἰς τὸ τμῆμα τῆς ἀποξηράνσεως, τὸ ὁποῖον ἐστοίχισε 2 ἑκατομμ. δολλάρια. Τὸ ἄλλο συγκρότημα τῆς Πτολεμαΐδος, ἐργάζεται κανονικῶς. Ὑπάρχει μία διένεξις μεταξὺ Σ.Ε.Κ. καὶ Λιπτὸλ διὰ τοὺς λιγνιτοπλίνθους καὶ ἐξετάζεται ποία βελτίωσις εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Ἡ κατανάλωσις τῶν λιγνιτοπλινθῶν θὰ ἀναπτυχθῇ, διότι τὰ δάση εἰς πολλὰς περιοχὰς ἔχουν καταστραφῆ καὶ θὰ πρέπει νὰ χρησιμοποιῆται λιγνίτης, ὅπως θὰ χρησιμοποιήσῃ καὶ τὸ ἐργοστάσιον σακχάρεως Θεσσαλονίκης καὶ ὅπως χρησιμοποιεῖ καὶ τὸ ἐργοστάσιον Ἀχυροκυτταρίνης Λαρίσης. Τὰ δύο αὐτὰ ἐργοστάσια θὰ καλύπτουν μεγάλην ποσότητα τῶν παραγομένων. Μόνον δύο χῶραι, ἡ Ἀνατολικὴ Γερμανία καὶ ἡ Ἑλλὰς χρησιμοποιοῦν λιγνιτοπλίνθους εἰς τοὺς σιδηροδρόμους. Ἐχρησιμοποιοῦσε λιγνίτην καὶ ἡ Τσεχοσλοβακία, ἀλλὰ τὸν ἐγκατέλειψε, διότι οἱ σιδηρόδρομοι ἤθελον νὰ χρησιμοποιήσουν καλλιτέραν ὕλην, ὅπως κάρβουνο ἢ μαζοὺτ καὶ εἶναι γενικὴ ἡ τάσις τῶν σιδηροδρόμων καὶ ὀρθῶς διὰ λόγους συναγωνισμοῦ τῶν αὐτοκινήτων κλπ. Συνεπῶς, δὲν πρέπει νὰ ἐπιδιώκεται ἡ δυσφήμησις ὁλοκλήρου τοῦ ἔργου τῆς Πτολεμαΐδος, διότι, ὅπως εἶπα, μόνον εἰς ἕνα μικρὸν τμῆμα ὑπάρχει ἀνωμαλία. Ὑπάρχει μία διαφορὰ μεταξὺ Λιπτὸλ καὶ Σ.Ε.Κ., οἱ ὁποῖοι ἰσχυρίζονται, ὅτι δὲν πληροῦνται οἱ ὅροι εἰς τοὺς λιγνιτοπλίνθους καὶ ὑπάρχουν πολλὰ θρύψαλα. Ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Γερμανίαν, ὅπου χρησιμοποιοῦνται λιγνιτόπλινθοι, ὑπάρχουν θρύψαλα. Ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν, ὅτι διὰ πρώτην φορὰν χρησιμοποιοῦμεν λιγνιτοπλίνθους. Ἦλθαν οἱ Γερμανοὶ τεχνικοὶ τῆς «Χοῦμπολτ» καὶ ἐξήτασαν τὸ θέμα, ἀλλὰ δὲν κατελήξαμεν ἀκόμη εἰς κανὲν ἀποτέλεσμα. Τὸ ἐργοστάσιον ἀκόμη δὲν παρελήφθη καὶ τὸ ζήτημα, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα, θὰ ἀχθῇ εἰς διαιτησίαν, ἐὰν καταλήξωμεν εἰς συμφωνίαν. Κατὰ συνέπειαν, ὅλος αὐτὸς ὁ θόρυβος γίνεται πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς δημιουργίας ἐντυπώσεων. Ἐκεῖνο, ποὺ ἔχει σημασίαν εἶναι, ὅτι ἡ Πτολεμαΐς ἀποτελεῖ μέγα ἔργον καὶ ἀπόκτημα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Κατηγορήθη, ἐπίσης, ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν ἔχει λιγνιτικὴν πολιτικήν. Θὰ πρέπει νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τοὺς ἐπερωτῶντας κ. συναδέλφους, ὅτι διὰ πρώτην φορὰν ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως 1) ἐπετεύχθη ἡ ἀξιοποίησις τῶν λιγνιτοφόρων κοιτασμάτων τῆς Πτολεμαΐδος, 2) ὅτι διενηργήθησαν ἔρευναι εἰς τὴν λιγνιτοφόρον περιοχὴν Μεγαλουπόλεως, ὅπου ὑπελογίσθη, ὅτι ὑπάρχει ποσότης, τοὐλάχιστον 350–400 ἑκατομμ. τόννων λιγνίτου, 3) ὅτι, ἐπίσης, ἠρευνήθη ἡ περιοχὴ Φλωρίνης, ὅπου κατὰ τὰς προβλέψεις ὑπάρχουν ἀποθέματα 120 ἑκατομμ. τόννων λιγνίτου καλλιτέρας ποιότητος καὶ 4) ὅτι γίνεται ἔρευνα εἰς ὅλην τὴν Χώραν διὰ τὴν ἀνακάλυψιν λιγνιτοφόρων κοιτασμάτων πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς χρησιμοποιήσεώς των, διὰ τὴν παραγωγὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Ὁ κ. Κιτσίκης, ἔθιξεν, ἐπίσης, καὶ τὸ θέμα τῆς ἐξαγορᾶς τῆς «Λιπτὸλ» ἀπὸ τὸν κ. Μποδοσάκην. Δὲν νομίζω, ὅτι ἐπράξαμεν κακῶς ἐξαγοράσαντες μίαν τόσης βασικῆς σημασίας διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τῆς Χώρας μας ἐπιχείρησιν, διότι ἡ Πτολεμαΐς, ὄντως ἀποτελεῖ τὴν βάσιν τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Σφάλμα θὰ ἦτο ἂν ἀφήναμεν τὴν Πτολεμαΐδα εἰς χεῖρας ἰδιώτου καὶ νὰ περιμένωμεν τὴν ἐξέλιξίν της ἀπὸ τὰς δυνατότητας ποὺ θὰ εἶχεν οὗτος. Νομίζω, ὅτι ἡ Πτολεμαΐς ἀποτελεῖ ἔργον τὸ ὁποῖον τιμᾶ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν.

§70Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀρθῶς ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ὠθήσῃ τὴν Δ.Ε.Η. εἰς τὴν ἐξαγορὰν τῆς Πτολεμαΐδος καὶ νὰ δημιουργήσῃ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ λιγνίτου, ἐθνικὴν ὑπόθεσιν. Ἂν ἀνατρέξητε εἰς τὰ πρακτικά, θὰ ἴδητε, ὅτι ἡ Ε.Δ.Α., εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἐτάχθη ὑπὲρ τῆς ἐθνικοποιήσεως τῆς Πτολεμαΐδος. Ἐκεῖνο ποὺ ὑποστηρίζομεν, εἶναι, ὅτι διὰ τὴν ἐξαγορὰν της ἐπληρώθη ὑπερβολικὸν τίμημα, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ σωθῇ μία χρεωκοπημένη ἐπιχείρησις, χάρις εἰς τὰ καταβληθέντα ὑπὸ τῆς Δ.Ε.Η. Ἐπίσης, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω, εἶναι τὸ ὅτι, ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῶν πραγμάτων, ἡ παρασκευαζομένη μπριγκέττα, δὲν εἶναι κατάλληλος διὰ τοὺς Σ.Ε.Κ., οἱ ὁποῖοι ἐξακολουθοῦν νὰ ἀρνοῦνται καὶ θὰ ἀρνοῦνται νὰ τὴν χρησιμοποιήσουν καὶ παρασκευάζεται μικρὰ μόνον ποσότης ἐξ αὐτῆς διὰ τὰς ἐπιτοπίους ἀνάγκας. Αὐτὰ ὅλα ἀποδεικνύουν, ὅτι ὁ σκοπὸς τῆς ἐξαγορᾶς ἀπέτυχε. Ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι αἱ μπριγκέτται θὰ χρησιμοποιηθοῦν εἰς τὸ ἐργοστάσιον ἀζώτου, εἶναι ὀρθός. Αὐτό, ὅμως, δὲν σημαίνει, ὅτι ἀποτελεῖ ἐπίτευγμα καὶ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀξία συγχαρητηρίων ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν πολιτικὴν ποὺ ἐφήρμοσεν εἰς τὴν Πτολεμαΐδα.

§71Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργός, ἀφεώρα τὴν ἐξαγορὰν τῆς Λιπτόλ. Εἶπεν, ὅτι εἴμεθα ἐναντίον τῆς ἐξαγορᾶς αὐτῆς. Ἡμεῖς δὲν εἴμεθα ἐναντίον τῆς ἐξαγορᾶς. Ἡμεῖς ἐπεκρίναμεν τοὺς ὅρους ἐξαγορᾶς καὶ τὸ καταβληθὲν ποσὸν διὰ τὴν ἐξαγοράν. Τώρα, ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων, εἶναι αὐταπόδεικτον, ὅτι καθυστέρησεν καὶ ἀπόδειξις τούτου εἶναι, ὅτι ἡ ἐρώτησίς μας μετεβλήθη εἰς ἐπερώτησιν, διότι τὰ αἰτηθέντα ἔγγραφα δὲν κατετέθησαν ἐγκαίρως καὶ δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ μοναδικὴ περίπτωσις. Καὶ εἰς ἄλλας περιπτώσεις συνέβη τὸ ἴδιο. Ἐπίσης, ἀκόμη ἐκκρεμεῖ ἡ αἴτησίς μας περὶ καταθέσεως ἐγγράφων ἀφορώντων τὴν ἵδρυσιν τοῦ ἐργοστασίου ξυριστικῶν λεπίδων. Ἀκόμη, κ. Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία ἄλλη χώρα νὰ καταναλίσκῃ λιγνιτοπλίνθους. Εἰς τὸ Βέλγιον, τὴν Ἀγγλίαν καὶ ἄλλας χώρας, ἔχουν ἄνθρακα ἀρίστης ποιότητος καὶ ἀντιμετωπίζουν πρόβλημα ἐξαγωγῆς του. Ἐδῶ τὰ πράγματα εἶναι διαφορετικά. Ἡμεῖς ἐδῶ ἐπεζητήσαμεν τὴν κατασκευὴν λιγνιτοπλίνθων ἱκανῶν νὰ κινήσουν τοὺς σιδηροδρόμους. Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς ὑπεδείχθη ὁ τρόπος κατασκευῆς καλλιτέρας ποιότητος λιγνιτοπλίνθων. Ἐπίσης, ὡμιλήσατε, κ. Ὑπουργέ, περὶ ἀνακριβειῶν καὶ συγχύσεων. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι θὰ ὑπάρξουν καὶ ἄλλαι περιπτώσεις παρόμοιαι καὶ θὰ τὰ ξανασυζητήσωμεν.

§72Σ. ΚΑΡΑΣΑΒΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δυσφήμησις τοῦ ἔργου τῆς Πτολεμαΐδος δὲν γίνεται. Ἡ ἐπίκρισίς μας ἐντοπίζεται μόνον εἰς τὸ βιομηχανικὸν συγκρότημα τῆς Λιπτόλ. Διὰ τὴν τύχην τοῦ ἐργοστασίου παρεδέχθη πρὸ ὀλίγου, ὅτι τὸ ἐργοστάσιον δὲν παρελείφθη εἰσέτι καὶ ὅτι ἀναμένεται διαιτησία. Δεύτερον, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀναφερόμενος εἰς τὴν δευτέραν μονάδα τῆς Πτολεμαΐδος καὶ ἀπαντῶν εἰς ὅσα εἶπεν περὶ αὐτῆς ὁ κ. Κιτσίκης, ὑπεστήριξεν, ὅτι ἡ ἀγορὰ τῆς δευτέρας αὐτῆς μονάδος, ἐγένετο ἐκ τοῦ λόγου τῆς δημιουργίας τοῦ ἐργοστασίου ἀζώτου. Κύριε Πρόεδρε, ἦτο γνωστόν, ὅτι εἰς τὴν Πτολεμαΐδα θὰ ἐδημιουργῆτο καὶ δευτέρα μονὰς καὶ τὸ ἐργοστάσιον ἀζώτου. Κατὰ συνέπειαν, παραμένει ἀκλόνητον τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι τὸ ἰδιωτικὸν κεφάλαιον προεῖδε τὴν κατάστασιν καὶ ἀπεσύρθη ἐγκαίρως καὶ μάλιστα μὲ τὸ ἀζημίωτον.

§73Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν δέχομαι τὴν παρατήρησιν, ὅτι τὸ ἰδιωτικὸν κεφάλαιον ἐπιέσθη διὰ νὰ ἀγοράσῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν ΛΙΠΤΟΛ. Ἐπίσης, ὁ κ. Ἐφραιμίδης, ἀνεφέρθη εἰς κἄτι τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν εἶπα. Πιθανῶς, νὰ ἐγένετο τοῦτο, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ τὴν θέσιν τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ κ. Κιτσίκης. Νομίζω, ὅτι ὑπάρχει μία διαφωνία μεταξὺ τῶν δύο κυρίων συναδέλφων τῆς Ε.Δ.Α. Ὁ κ. Κιτσίκης εἶπεν, ὀρθῶς ἔκανεν ἡ Κυβέρνησις μὲ τὸ νὰ ἀγοράσῃ τὴν ΛΙΠΤΟΛ. Ἐπίσης, ὁ κ. Καρασάββας εἶπεν κἄτι, τὸ ὁποῖον ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα. Διότι, ὡς εἶπον, οἱ λιγνιτόπλινθοι εἶναι κατάλληλοι καὶ διὰ τοὺς σιδηροδρόμους ἀκόμη, ἀλλὰ ὑπάρχει μία ἀμφισβήτησις μεταξὺ Σ.Ε.Κ. καὶ ΛΙΠΤΟΛ. Ἡ ΛΙΠΤΟΛ, ὑποστηρίζει, ὅτι εἶναι κατάλληλοι καὶ δύναται νὰ χρησιμοποιηθοῦν, ἀλλὰ ἐπειδὴ εἶναι κατώτεροι τοῦ γαιάνθρακος καὶ τοῦ μαζούτ, δὲν ἐπιθυμοῦν οἱ σιδηρόδρομοι τὴν χρησιμοποίησιν τῶν λιγνιτοπλίνθων. Διότι ἰσχυρίζονται, ὅτι ἀναγκάζονται νὰ χρησιμοποιοῦν μεγαλυτέρας ποσότητας καὶ διότι ἡ κίνησις τῶν σιδηροδρόμων δὲν εἶναι τόσον καλή, ὅπως συμβαίνει μὲ τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ γαιάνθρακος.

§74Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύνασθε νὰ λάβετε τὸν λόγον, διότι ἡ συζήτησις διεξάγεται μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§76Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ Κανονισμὸς προβλέπει, ὅτι οἱ ἐκπρόσωποι τῶν Κομμάτων, δικαιοῦνται νὰ λάβουν τὸν λόγον. Ἐὰν σεῖς θέλετε νὰ μοῦ ἀπαγορεύσετε, σᾶς προειδοποιῶ, ὅτι ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπεχείρησα νὰ σᾶς ἀπαγορεύσω νὰ ὁμιλήσητε.

§78Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει Κανονισμὸς ἢ δὲν ὑπάρχει. Δὲν ἐζήτησα γενίκευσιν τῆς συζητήσεως. Ἐφ’ ὅσον ὅμως, ἐγένετο κατ’ οὐσίαν συζήτησις, θὰ ἤθελον δύο μόνον παρατηρήσεις. Ἡ πρώτη παρατήρησις ἀφορᾷ τὸ ἑξῆς: Θὰ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας ἐπὶ τῶν παραπόνων τῶν σιδηροδρόμων περὶ τῆς ἀκαταλληλότητος τῶν λιγνιτῶν χωρὶς νὰ γνωρίζω ἐὰν πράγματι, οἱ λιγνῖται εἶναι ἀκατάλληλοι ἢ μή. Γνωρίζω, ὅμως, τὴν ρουτίναν μὲ τὴν ὁποίαν αἱ ὑπηρεσίαι χαρακτηρίζουν ὡς ἀκατάλληλα πράγματα, τὰ ὁποῖα τὸ πρῶτον δοκιμάζονται. Θὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐλέγξῃ τὸ θέμα δι’ ἄλλης ὑπηρεσίας καὶ ὄχι διὰ τῆς ὑπηρεσίας τῶν Σ.Ε.Κ., περὶ τοῦ ἂν, δηλαδὴ εἶναι ἀκατάλληλοι ἢ ὄχι οἱ λιγνῖται. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ λεχθέν, ὅτι χαριστικῶς ἡ Κυβέρνησις ἐπλήρωσεν τὴν τιμὴν αὐτὴν εἰς τὸν Μποδοσάκην, ἀπ’ ὅσα γνωρίζω, δὲν νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶχε διάθεσιν νὰ χαρισθῇ εἰς τὸν Μποδοσάκην. Ἡ τρίτη διαπίστωσίς μου ἀφορᾷ εἰς τὸ ἑξῆς: Βλέπω μὲ μεγάλην ἱκανοποίησιν τὴν ἀπόλυτον συμφωνίαν τῆς Κυβερνήσεως μὲ τὴν ἄκραν ἀριστεράν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν προθυμίαν μὲ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἐξαγοράζωνται ἀπὸ τὸ Κράτος αἱ διάφοραι ἰδιωτικαὶ ἐπιχειρήσεις, διότι ἐν προκειμένῳ ὑπῆρξε συμφωνία Ε.Δ.Α. καὶ Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ ἔπρεπε νὰ ἐξαγορασθῇ ἀπὸ τὸ Κράτος. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν, καὶ τὸ πρόγραμμά μας ἀναφέρει, ὅτι ὡρισμέναι ἐπιχειρήσεις πρέπει νὰ ἀνήκουν εἰς τὸ Κράτος. Θὰ ἤθελον, ὅμως, νὰ παρατηρήσω τὸ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία διακηρύσσει, ὅτι ζῶμεν εἰς ἕνα καθεστὼς ἐλευθέρας οἰκονομίας, ὅπου ἐνδείκνυται ἡ ἐνθάρρυσις τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας καὶ ὅπου ὑπάρχει ἕνα πρόγραμμα 5ετὲς κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπὶ συνόλου 105 περίπου δισεκατομμυρίων τὰ ⅗ τοῦ συνόλου τῶν ἐπενδύσεων ἀνήκουν εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, μὲ ποῖον πνεῦμα θὰ ἐνθαρρυνθῇ ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία, διὰ νὰ μετάσχῃ εἰς τὸ πρόγραμμα αὐτό; Μὲ τὸ πνεῦμα τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τὰ πάντα ἀνήκουν εἰς τὸ Κράτος, ἢ ὅτι θὰ πρέπει, ἀντιθέτως, νὰ ἐνθαρρύνεται ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία; (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Κρῖκος).

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§80Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, δὲν νομίζω, ὅτι καλῶς διετύπωσεν ὁ κ. Κωστόπουλος ἐκεῖνο ποὺ εἶπε περὶ τῆς τάσεως διὰ τὴν ἀπόκτησιν ἀπὸ τὸ Κράτος τῶν βασικῶν βιομηχανιῶν. Ἐπανειλημμένως ἐδόθη ἡ εὐκαιρία εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ τονίσῃ, ὅτι ἡ πολιτική της εἶναι ἡ ὑποστήριξις τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρηματικῆς δραστηριότητος. Ἔχει, ὅμως, ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ καθοδηγήσῃ ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὅπου ἡ ἰδιωτικὴ ἐπιχειρηματικὴ δραστηριότης δὲν δύναται νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ τόπου, ἐκεῖ καὶ μόνον εἶναι ὑποχρεωμένη χάριν τῆς προόδου τοῦ τόπου νὰ παρεμβαίνῃ. Συνεπῶς, νομίζω, ὅτι μὲ αὐτὸ ποὺ εἶπα ἀποσαφηνίζεται, ὅτι καλῶς ἢ κακῶς δὲν συμφωνοῦμεν καθόλου μὲ τὴν ἄποψιν τῆς Ε.Δ.Α., ἡ ὁποία ἔχει ἄλλας ἀρχὰς καὶ συστήματα. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ἀφοῦ πρῶτον διεπιστώθη, ὅτι ὁ ἰδιώτης ἐπιχειρηματίας δὲν ἠδύνατο νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ἀπαιτουμένην ἐπέκτασιν τῶν ἐγκαταστάσεων καὶ ἀφοῦ ἐγένετο μία μελέτη πῶς θὰ ἠδύνατο νὰ βοηθηθῇ, τότε μόνον ἡ Κυβέρνησις κατέληξεν εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ συστήσῃ εἰς τὴν Δ.Ε.Η. νὰ ἐξαγοράσῃ τὴν ἐπιχείρησιν αὐτήν. Διότι ἀπὸ τὴν καλὴν λειτουργίαν τῆς «Λίπτολ» ἐξαρτᾶται, ὄχι μόνον ἡ παραγωγὴ τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐργοστάσιον ἀζώτου καὶ ἄλλαι, ἐνδεχομένως, βιομηχανικαὶ μονάδες. Θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον ἐὰν ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία ἠδύνατο καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ τόπου. Δυστυχῶς, δὲν ἀνταπεκρίθη καὶ δι’ αὐτὸ συνέστησεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐξαγορὰν ἀπὸ τὴν Δ.Ε.Η. τῆς ἐν λόγῳ ἐπιχειρήσεως. Ὅπου εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνταποκριθῇ ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ τόπου θὰ ἀπόσχῃ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν ἀνάληψιν οἱασδήποτε ἐπιχειρήσεως δυναμένης νὰ ἀναπτυχθῇ, ὡς εἶπον, ἀπὸ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύστασιν τοῦ κ. Κωστοπούλου νὰ προσέχωμεν, ὅσον ἀφορᾷ ἐνδεχομένην ἀδράνειαν τῶν ὑπηρεσιῶν ὁσάκις πρόκειται νὰ εἰσαχθῇ κἄτι τι τὸ νέον, εὐχάριστον εἶναι, ὅτι διὰ τῆς διατυπώσεως τῆς συστάσεως αὐτῆς συμφωνεῖ ὁ κ. συνάδελφος μὲ τὴν γραμμὴν τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἐν προκειμένῳ ἡ Κυβέρνησις.

§81Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἁπλῶς τὸ ἀνέφερα, χωρὶς νὰ λάβω θέσιν.

§82Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐκάματε μίαν σύστασιν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἀποδεικνύεται, ὅτι συμφωνεῖτε μὲ τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μαῦρος, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐπερωτήσεως ἀπευθυνομένης πρὸς τοὺς κ.κ. τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν Ὑπουργὸν Συν)σμοῦ, ἀναφορικῶς μὲ τὴν λῆψιν τῶν ἀναγκαίων μέτρων διὰ τὴν τόνωσιν τῶν ἐπαρχιῶν καὶ τὴν ἰσόρροπον ἀνάπτυξιν πόλεως καὶ ὑπαίθρου.

§84Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς εἶναι θέμα σπουδαῖον, διότι ἀφορᾷ τὴν ἀνάγκην λήψεως μέτρων διὰ τὴν σύμμετρον ἀνάπτυξιν τῆς ἐπαρχίας πρὸς τὴν πρωτεύουσαν. Συνεπῶς, εἶναι θέμα μεγάλης σπουδαιότητος. Ἀναλόγους ἐπερωτήσεις ἔχουν καταθέσει σχεδὸν ὅλα τὰ Κόμματα, αἱ ὁποῖαι κατ’ ἀνάγκην θὰ ἐξετασθοῦν ἀπὸ κοινοῦ. Τὸ θέμα αὐτὸ ἀναφέρεται εἰς τὴν ἐρήμωσιν τῶν ἐπαρχιακῶν κέντρων, εἰς τὴν φυγὴν τῶν κατοίκων πρὸς τὰ ἀστικὰ κέντρα καὶ εἰς τὴν λῆψιν τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν ἐν ἀρχῇ διὰ νὰ σταματήσῃ τὸ κακὸν αὐτὸ καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἐπαρχιακῶν κέντρων εἰς ἐπίπεδον ἀνάλογον μὲ ἐκεῖνον τῆς πρωτευούσης. Εἴθισται εἰς τοιαύτας συζητήσεις νὰ μὴ γίνεται ἔναρξις εἰς παραμονὰς διακοπῶν τοῦ Σώματος, διότι διακόπτεται ἡ ἑνότης τῆς συζητήσεως. Ἐὰν κάμω ἐγὼ ἔναρξιν σήμερον, ἡ συζήτησις θὰ συνεχισθῇ μετὰ ὀκταήμερον, ὁπότε θὰ διακοπῇ ἡ ἑνότης τῆς συζητήσεως. Τὸ θέμα ἔχει μεγάλην σοβαρότητα, ὅπως ἀποδεικνύει καὶ ἡ ἀρθρογραφία ὅλων σχεδὸν τῶν ἐφημερίδων. Δὲν ὑπάρχει ἐφημερίς, ἡ ὁποία νὰ μὴ ἔχῃ ἀσχοληθῆ μὲ τὸ μέγα αὐτὸ θέμα τῆς ἐπαρχίας. Διὰ τοῦτο, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι πλήρης, ἀπουσιάζει σχεδὸν ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις, πλὴν δύο Ὑπουργῶν, ἀπουσιάζουν, ἐπίσης, καὶ οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων, θὰ ἐπρότεινα, ὅπως τὴν στιγμὴν αὐτὴν διακόψωμεν τὴν συζήτησιν καὶ ἐπαναλάβωμεν τὴν ἐρχομένην Τετάρτην.

§85Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ὀρθῶς εἶπεν ὁ κ. Μαῦρος, ὅτι τὸ θέμα εἶναι σοβαρώτατον καὶ— προσθέτω καὶ ἐγὼ— γενικωτάτου ἐνδιαφέροντος. Καὶ συμφωνῶ μὲ τὴν πρότασίν του νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις μετὰ τὴν ἐπανάληψιν τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος.

§86Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ μακροῦ χρόνου ἐζητήθη ὑπὸ βουλευτῶν ἡ πρόταξις μιᾶς ἐπερωτήσεως. Προεβλήθη τότε ὑπὸ τοῦ Προεδρείου, ὅτι γίνεται συζήτησις τῶν νόμῳ προτετιμημένων. Ἐγὼ δὲν εἶχα ἀντίρρησιν ἐπ’ αὐτοῦ. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω, πότε θὰ συζητηθῇ τὸ ζήτημα τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου. Ἔχετε τὴν πρότασιν ἐνώπιόν σας. Δὲν ἐρωτᾶτε τὴν Βουλήν, ἐὰν θέλῃ τὴν πρόταξιν;

§87Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὑπάρχει συμφωνία μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Κόμματος τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων......

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει συμφωνία.

§89Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Πάντως αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶδα, ὅτι ὑπάρχει σύμπτωσις ἀπόψεων Κυβερνήσεως καὶ Κόμματος Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀρχίσῃ ἀπόψε ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως.

§90Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν πρέπει νὰ συνεχισθῇ.

§91Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Αὐτὰ ἐλέχθησαν, διότι θὰ ὑπάρχῃ διακοπὴ εἰς τὴν συνέχειαν τῆς συζητήσεως ἐπὶ 8 ἡμέρας. Πράγματι, εἴθισται εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς νὰ μὴ ἀρχίζῃ ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως, πολὺ περισσότερον, ὅταν πρόκειται περὶ ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία ἀφορᾷ ἕνα τῶν σπουδαιοτέρων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὴν Χώραν. Συνεπῶς ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις νὰ μὴ ἀρχίσῃ καὶ νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις διότι δὲν ὑπῆρξεν ἡ διακοπή. Θέλω ὅμως ἐν προκειμένῳ νὰ ὑπενθυμίσω, ὅτι εἶχε γίνει ἓν εἶδος συμφωνίας ἐπισήμως εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅτι θὰ πρέπει αἱ ἐπερωτήσεις νὰ καταβάλλεται προσπάθεια ἐκ μέρους τῆς ἀντιπολιτεύσεως καὶ τῆς συμπολιτεύσεως νὰ μὴ διαρκοῦν πέραν τῶν 2–3 συνεδριάσεων. Νὰ γίνῃ ἀνανέωσις αὐτῆς τῆς συμφωνίας ὥστε νὰ δοθῇ ὁ χρόνος μέχρι τῶν διακοπῶν τοῦ Πάσχα ἡ Βουλὴ νὰ ἀσχοληθῇ καὶ μὲ ἄλλα θέματα ἐλέγχου. Ἐπίσης παρακαλῶ νὰ συμπεριληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι τελειώνουν αἱ προτεταγμέναι δυνάμει τοῦ Κανονισμοῦ......

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τελειώνουν.

§93Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὑπάρχει ἡ ἰδική μας, ὑπ’ ἀριθ. 191, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ἐπρόκειτο νὰ συζητηθῇ κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν, ἀλλὰ παρεκάλεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἀναβληθῇ διότι εἶχε νὰ ἑτοιμασθῇ διὰ τὸ ταξείδιον κλπ. Ἀπόψε δὲν εἶναι παρών. Ἐζητήσαμεν ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῇ παρόντος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος συνήθως τὸν ἀναπληροῖ, ἀλλὰ μᾶς ἐπληροφόρησεν, ὅτι εἶναι τελείως ἀνέτοιμος καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὴν συζητήσῃ. Συνεπῶς, μεταξὺ ἐκείνων αἱ ὁποῖαι θὰ συζητηθοῦν μετὰ τὰς διακοπάς, δὲν ἔρχεται αὐτή.

§94Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ἐλέγχου ἕως 2 ἢ 3 συνεδριάσεων δι’ ἑκάστην ἐπερώτησιν ἡμεῖς εἴμεθα σύμφωνοι. Ἀρκεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ παρεμβάλλῃ ρήτορας τῆς πλειοψηφίας, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἄτοπον. Διότι ἐπὶ τέλους ἡμεῖς ἐλέγχομεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀπαντᾶ. Δὲν εἶναι σκόπιμον νὰ ἔρχωνται εἰς ὑποστήριξιν τῆς Κυβερνήσεως βουλευταὶ τῆς συμπολιτεύσεως. Ἕν ἄλλο θέμα ποὺ ἔθιξεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης. Μένει μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἐγὼ ἀνέπτυξα ἀπόψε τὸ περιεχόμενον τῆς ἐπερωτήσεως. Ἐγὼ ἔθεσα ἀπόψε τὸ θέμα καὶ ἐζήτησα νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις διὰ νὰ συνεχίσωμεν τὴν ἐρχομένην Τετάρτην. Αὐτό, νομίζω, εἶναι τὸ νόημα τῆς συμφωνίας, ἡ ὁποία ἔγινε μὲ τὸ Προεδρεῖον.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, αὐτὴ εἶναι καὶ ἡ γνώμη τοῦ Προεδρείου, ἤρχισε δηλαδὴ ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Μαύρου καὶ διεκόπη διὰ νὰ συνεχισθῇ τὴν προσεχῆ Τετάρτην. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπερώτησιν περὶ ἧς ὡμίλησεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης, τὴν ἀπευθυνομένην πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, βεβαίως δὲν θὰ διαγραφῇ· θὰ συζητηθῇ ὅμως εὐθὺς μετὰ τὸ πέρας τῆς ἀρξαμένης ἤδη ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Μαύρου καὶ ἄλλων συναδέλφων, περὶ ἐπαρχίας. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§96ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 9.35′ μ. μ.)