1960.12.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 43η

Παρασκευή, 16 Δεκεμβρίου 1960

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.55′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Βολουδάκης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Τ. Μιχαηλίδης ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν, προκειμένου νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Ἀλλαμανῆς ζητεῖ 20ήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Τσιγάρας ζητεῖ 10ήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μακρῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§10Κ. ΜΑΚΡΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ.κ. Ν. Μάρτης (Ὑπουργὸς Βιομηχανίας), Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καὶ Κ. Τσάτσος (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ μέτρων διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς κινηματογραφίας ἐν Ἑλλάδι». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Γαρουφαλιᾶς, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ γεωργικῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Τριανταφυλλίδης, Θ. Λυμπερίδης, Κ. Πεταλωτῆς, Α. Μέρος καὶ Θ. Παπαπαναγιώτου, καταθέτουν τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ γεωργικῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 335581)13.12.60 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, παραιτούμενοι ἀνεπιφυλάκτως τοῦ εὐεργετήματος τῆς διζήσεως καὶ πάσης ἐν γένει ἐνστάσεως, διὰ τὴν παρὰ τῆς Τραπέζης ταύτης χορήγησιν εἰς τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Ἀρτεργατῶν–Μυλεργατῶν καὶ Μακαρονοτεχνιτῶν (ΤΑΑΜΜ) δανείου μέχρι ποσοῦ δραχμῶν δέκα ἑκατομμυρίων (10.000.000) χρησιμοποιηθησομένου ὑπὸ τοῦ Ταμείου τούτου, πρὸς κάλυψιν τῶν ἀμέσων ἀναγκῶν αὐτοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Βαλοῦρδος, Κ. Πυρομάγλου, Κ. Ἀθανασιάδης, Δ. Παινέζης καὶ Γ. Ἀράπης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἀπολυθέντων Ὑπαλλήλων Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, αἰτουμένης τὴν ἀπονομὴν συντάξεως εἰς τοὺς ἀπολυθέντας ἔχοντας ὑπερεικοσαετῆ ὑπηρεσίαν, τὴν ἐπανασυνταξιοδότησιν τῶν στερηθέντων συντάξεως, βάσει τοῦ Α. Ν. 617)48 κλπ. Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Γραμματίδης, καταθέτει ἀναφορὰν Τυροκόμων Φαρσάλων, αἰτουμένων παράτασιν ἐφαρμογῆς τῆς περὶ ἱδρύσεως νέων τυροκομείων σχετικῆς διατάξεως τοῦ νόμου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Γονέων καὶ Κηδεμόνων ἐπιλαχόντων σπουδαστῶν Νομικῆς Σχολῆς, αἰτουμένων πρόσληψιν ὑπὸ τῆς Νομικῆς Σχολῆς τῶν ἐν λόγῳ σπουδαστῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ν. Κοντογιαννόπουλος, καταθέτει τὸ σημερινὸν φύλλον τῆς ἐφημερίδος «Πατρὶς» Πύργου καὶ ἀναφέρει, ὅτι τεραστίας ἐκτάσεως πυρκαϊὰ ἐκραγεῖσα εἰς τὸ κέντρον τῆς πόλεως Ἀμαλιάδος ἐπέφερε μεγάλας καταστροφάς, ἐκινδύνευσε δὲ ὁλόκληρον οἰκοδομικὸν τετράγωνον. Ἡ Πυροσβεστικὴ Ὑπηρεσία Πύργου, λόγῳ ἀπαγορευτικῶν διαταγῶν, ἔφθασε μὲ καθυστέρησιν. Ὁλόκληρος ἡ πόλις τελεῖ ἐν ἀγανακτήσει καὶ ἀξιοῖ ἄμεσον ἐγκατάστασιν Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας, διαταχθῇ δὲ ἡ ἐν Πύργῳ Πυροσβεστικὴ Ὑπηρεσία, ὅπως ἐξυπηρετῇ καὶ τὰς τυχὸν ἐκτάκτους ἀνάγκας τῆς πόλεως Ἀμαλιάδος, μέχρις οὗ ἀποκτήσῃ ἡ πόλις ἰδίαν πυροσβεστικὴν ὑπηρεσίαν. Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Μυριδάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν πωλησάντων ἀκίνητα ἐπὶ Κατοχῆς δικαιούχων τοῦ ἄρθρου 24 τοῦ Α. Ν. 1323)49 αἰτουμένων ὑπαγωγὴν των εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 24. Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Θεοδοσιάδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως κατοίκων Κρατικῶν Οἰκημάτων Συνοικισμοῦ Ἀξιοῦ Θεσσαλονίκης, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν μὴ ἐφαρμογὴν τῶν διατάξεων τοῦ ψηφισθέντος Ν. Δ. 3984)1959 περὶ ἀποκαταστάσεώς των εἰς τὰ κρατικὰ οἰκήματα τοῦ συνοικισμοῦ. Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Θεοδοσιάδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν λεμβούχων λιμένος Αἰδηψοῦ, αἰτουμένων ἀποζημίωσιν καὶ προστασίαν, λόγῳ παραγκωνισμοῦ τῆς ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς Ἡρακλείου κ. Ι. Πωλιουδάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν λεμβούχων Ὕδρας, αἰτουμένων χορήγησιν ἀποζημιώσεως, λόγῳ παραγκωνισμοῦ τῆς ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Λαυρεντίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου τῶν ἐν Ἑλλάδι Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν καὶ Ἑταιρειῶν Περιωρισμένης Εὐθύνης, ἐκφράζοντος τὰς εὐχαριστίας του διὰ τὴν ρύθμισιν ζητημάτων ἀφορώντων τὸν θεσμὸν τῶν Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν. Ὁ βουλευτὴς Ρόδου κ. Ε. Ζαννῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ν. Ρούσου καὶ Ι. Βασόλη, κατοίκων Λέρου, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ ἀπόδοσιν τῶν ἀπαλλοτριωθέντων ἐπὶ Ἰταλικῆς Κατοχῆς ἀκινήτων ἐν Λέρῳ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Ε. Ρήγας, διαμαρτύρεται δι’ ἐπιχειρηθεῖσαν σύλληψίν του παρ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων 5ου Ἀστυνομικοῦ Τμήματος Θεσσαλονίκης καὶ αἰτεῖ τιμωρίαν αὐτῶν. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Σ. Χούτας, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανοικοδομικῆς Συγκεντρώσεως Ἐργατοτεχνιτῶν Οἰκοδόμων Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Ἀγρινίου, αἰτουμένης διατήρησιν τοῦ παρὰ τοῦ ΙΚΑ προβλεπομένου παλαιοῦ ἀριθμοῦ 2.500 ἐνσήμων πρὸς συνταξιοδότησιν, ἐπέκτασιν Ἐπικουρικοῦ Ταμείου καὶ εἰς πόλιν Ἀγρινίου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Σ. Χούτας, καταθέτει ἀναφορὰν Συνδέσμου Κοινοτικῶν Εἰσπρακτόρων Αἰτωλοακαρνανίας, αἰτουμένου μονιμοποίησιν μελῶν του. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Μηλάτων Λασηθίου Κρήτης ἀπευθυνομένη πρὸς τὸν Νομάρχην Λασηθίου, αἰτουμένου ἀποστολὴν εἰδικοῦ ὑπαλλήλου πρὸς ἐκτίμησιν ζημιῶν ἐλαιοπαραγωγῶν καὶ ἀμυγδαλοπαραγωγῶν ἐπελθουσῶν ἐκ τῶν δυσμενῶν καιρικῶν συνθηκῶν, ἀναστολὴν ὀφειλῶν των πρὸς ΑΤΕ, χορήγησιν καλλιεργητικῶν δανείων καὶ λιπασμάτων, χρηματοδότησιν τῶν προγραμματισθέντων ἔργων τῆς Κοινότητος, κατασκευὴν λιμενοβραχίονος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ὁμοσπονδίας Δημοτικῶν καὶ Κοινοτικῶν Εἰσπρακτόρων, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν κατάργησιν εἰσπρακτόρων Ν. Δ. 3570)56 διὰ τοῦ κατατεθέντος σχεδίου νόμου ἀγροτικῶν ἀσφαλίσεων καὶ αἰτουμένης ὁριστικὴν τακτοποίησιν τῶν μελῶν της. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Δημοτικῶν Ὑπαλλήλων Καλαμῶν Μεσσηνίας, αἰτουμένου, ὅπως ἀπονεμηθῇ εἰς τοὺς ὑπαλλήλους Ὀργανισμῶν Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως τὸ ἐκ 10% ποσοστὸν ἀνὰ τριετίαν ἐπὶ τοῦ βασικοῦ μισθοῦ ὃν λαμβάνουσι καὶ οὐχὶ τοῦ μισθοῦ τοῦ Γραφέως αʹ τάξεως, λόγῳ μὴ βαθμολογικῆς των ἐξελίξεως. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Ν. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Σερραϊκῆς Φοιτητικῆς Ἑνώσεως Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, αἰτουμένης τὴν ἀπαλλαγὴν ἐκ τῶν διδάκτρων τῶν Σερραίων Φοιτητῶν, τέκνων χαλαζοπλήκτων καλλιεργητῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Ἀράπης, Δ. Παινέζης καὶ Τ. Βουλόδημος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἐργατοτεχνιτῶν θερμῆς ἐξελάσεως χαλυβδοφύλλων, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν τραγικὴν κατάστασιν τοῦ κλάδου των, καὶ αἰτουμένου ἐπίλυσιν ἐκκρεμουσῶν δικαστικῶν ὑποθέσεών του. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Ἀράπης, Δ. Παινέζης καὶ Τ. Βουλόδημος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν Σωματείων Ὁδηγῶν Λεωφορείων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς τοῦ Συνδέσμου Εἰσπρακτόρων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ τῆς Ἑνώσεως Εἰσπρακτόρων Λεωφορείων Πειραιῶς, διαμαρτυρομένων κατὰ τοῦ ὑπὸ τῆς Βουλῆς κυρωθέντος Ν. Δ. 3990)59 «περὶ ἀναθέσεως εἰς Ἀστυνομικὰς Ἀρχὰς τῆς ἐκδικάσεως ἀστυνομικῶν παραβάσεων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἐθνικῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου Ἑλλάδος, αἰτουμένης ὅπως τὰ μέλη της ἐξαιρεθῶσι τῆς παραγρ. 1 τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ γεωργικῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Τσιπώρης, Ν. Σκοπούλης, Γ. Παπαγεωργίου, Δ. Σπυρίδης, Ι. Ἀθητάκης, Α. Παπαδόπουλος, Κ. Χιωτάκης καὶ Γ. Σπηλιόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Πανελληνίου Ὀδοντιατρικοῦ Συλλόγου, αἰτουμένου παροχὴν καὶ εἰς τοὺς ἀγρότας ὀδοντιατρικῆς περιθάλψεως. Ὁ βουλευτὴς Χίου κ. Ν. Ζορμπᾶς, διαμαρτύρεται δι’ ἐπιχειρουμένην παρ’ ὑπαλλήλων Ὑπουργείου Ἐργασίας μελῶν Ἐπιτροπῆς Ρυθμίσεως Φορτοεκφορτωτῶν Ξηρᾶς Ἐλευσῖνος, τροποποίησιν ἰσχύοντος Κανονισμοῦ φορτοεκφορτωτῶν ξηρᾶς Ἐλευσῖνος ἐπὶ σκοπῷ διορισμοῦ προϊσταμένου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δικηγορικοῦ, Ἰατρικοῦ κλπ. Συλλόγων Ἐδέσσης, διαμαρτυρομένων διὰ μελετωμένην καταστροφὴν καταρρακτῶν ἀρχαιολογικῶν καὶ ἱστορικῶν θησαυρῶν κλπ. τῆς ἐν λόγῳ πόλεως. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Ἀράπης, Δ. Παινέζης καὶ Τ. Βουλόδημος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν Λεμβούχων Ὕδρας, αἰτουμένων τὴν ἀποζημίωσίν των, λόγῳ παραγκωνισμοῦ τῆς ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Κερκύρας, αἰτουμένης, ὅπως ἀρθῇ ἡ ἀπαγόρευσις χρηματοδοτήσεως τῆς Ἐλαιουργίας Κερκύρας, κοινοπραξίας τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης καὶ τῶν Συνεταιρισμῶν πρὸς προστασίαν τῶν συμφερόντων τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Θ. Παπαπαναγιώτου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Οἰκοδομικοῦ Συνεταιρισμοῦ Λεωφορειούχων 43ου ΚΤΕΛ Νομοῦ Δράμας, αἰτουμένου ἀνάκλησιν ἀπαγορευτικῆς διαταγῆς δι’ ἀνέγερσιν ὑπεραστικοῦ Τουριστικοῦ Σταθμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Θ. Παπαπαναγιώτου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἑλλήνων αἰχμαλώτων Στρατοπέδου Κρήτης περιόδου 1941–42, αἰτουμένων ἀποζημίωσιν τῶν μελῶν του. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Πανελληνίου Ὁμοσπονδίας Ὁμήρων Γερμανίας, αἰτουμένης ἀποζημίωσιν τῶν μελῶν της. Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Μπουγᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Συντονιστικῆς Ἐπιτροπῆς καταστηματαρχῶν καὶ ὑπαλλήλων Κουρείων Κομμωτῶν, αἰτουμένης, ὅπως τὸ προϊόν ἐκ τῆς φορολογίας ἐπὶ τῶν ξυριστικῶν μηχανῶν καὶ καλλυντικῶν ἀποτελέσῃ τὸ πρῶτον ἔσοδον τοῦ ἱδρυθησομένου εἰδικοῦ λογαριασμοῦ ἐφ’ ἅπαξ οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τῶν ἐξερχομένων ἐκ τοῦ ἐπαγγέλματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ἐξωραϊστικῶν Συλλόγων Περιστερίου, Ἀνθουπόλεως κλπ., αἰτουμένων τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ σχεδίου πόλεως διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἐξωραϊστικοῦ Φιλανθρωπικοῦ Συλλόγου Ἀποκατασταθέντων προσφύγων Βεΐκου–Περισσοῦ, αἰτουμένων 2–3 ἐτῶν ἀναστολὴν τῶν δόσεων στεγαστικοῦ δανείου. Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Μπουγᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν λεμβούχων Ὕδρας, αἰτουμένων ἀποζημίωσιν λόγῳ παραγκωνισμοῦ τῆς ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς Ἄρτης κ. Κ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν Οἰκοδομικῶν Σωματείων Ἄρτης, αἰτουμένων τὴν λῆψιν ἐνδεδειγμένων μέτρων διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ἐργασίας, τήρησιν τῶν ὅρων Συλλογικῶν Συμβάσεων ὑπὸ τῶν ἐργοδοτῶν κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Χονδρονάσιος, Χ. Παγώνης καὶ Ι. Δραγονέτης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἐργατῶν–Ἐργατριῶν Κλωστοϋφαντουργίας Καθαριστηρίων καὶ Βαφείων Λαρίσης, αἰτουμένου τροποποίησιν τοῦ Ν. 4104)60 κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Ἀλλαμανῆς, Μ. Κύρκος, Ν. Ζορμπᾶς. Π. Ξενοδοχειάρης, Γ. Πρίφτης, Ε. Ζαννῆς, Ε. Ἀρβανιτάκης καὶ Β. Ἐφραιμίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν Ἑνώσεως ἀπολυθέντων ὑπαλλήλων Ἑλλάδος, αἰτουμένης ἀπονομὴν συντάξεως εἰς τοὺς συμπληρώσαντας ἀπολυθέντας ὑπαλλήλους 20ετῆ ὑπηρεσίαν, ἐπανασυνταξιοδότησιν τῶν στερηθέντων τῆς συντάξεώς των, βάσει τοῦ Α. Ν. 617)48 κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν λεμβούχων Ὕδρας, αἰτουμένων ἀποζημίωσιν λόγῳ παραγκωνισμοῦ τῆς ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς Ἄρτης κ. Κ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἀγωγέων Ἄρτης «Τὰ Τζουμέρκα», αἰτουμένου ὅπως τὰ μέλη του συμπεριληφθῶσιν εἰς τὰς ἀγροτικὰς ἀσφαλίσεις. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Β. Κρῖκος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κ.κ. Σ. Μάνδρου, Ι. Λουκοπούλου, Ι. Λύτρα κλπ. κατοίκων Ἰτέας, αἰτουμένων ἀποζημίωσιν δι’ ἀπαλλοτριωθέντα οἰκόπεδά των πρὸς δημιουργίαν ΜΟΤΕΛ ἐν Ἰτέᾳ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Ο. Ἀντώνογλου, διαμαρτύρονται διὰ κακοποίησιν ὑπὸ ἀστυνομικῶν ὀργάνων Σουφλίου τῆς Κατίνας Δ. Πεθανοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν γονέων ὑποψηφίων φοιτητῶν Φιλοσοφικῆς Σχολῆς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, αἰτουμένων ὅπως συμπεριληφθῶσιν εἰς τὸν πίνακα ἐπιτυχόντων καὶ οἱ συγκεντρώσαντες τὴν βάσιν 23. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Μ. Βελβάκη, Ε. Μαρκάκη κλπ. ἰδιοκτητῶν φορτηγῶν αὐτοκινήτων ἰδιωτικῆς χρήσεως, αἰτουμένων ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ χρῆσις πετρελαιοκινητῆρος καὶ εἰς αὐτοκίνητα αὐτῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Τριανταφυλλίδης καὶ Θ. Παπαπαναγιώτου, καταθέτουν ἀναφορὰν ὀρυζοκαλλιεργητῶν Ἑλλάδος, αἰτουμένων ἀπαγόρευσιν εἰσαγωγῆς ὀρύζης ἐξωτερικοῦ καὶ λῆψιν μέτρων προστασίας ὀρυζοκαλλιεργείας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδης, καταθέτει ἀναφορὰν ἐργατῶν καὶ συνταξιούχων κατοίκων Καλημεριάνων Εὐβοίας ζητούντων τὴν συμπλήρωσιν τῆς κενῆς θέσεως ἰατροῦ ΙΚΑ Καλημεριάνων πρὸς λειτουργίαν τοῦ πλησιέστατα τῶν λιγνιτωρυχείων Κύμης ὑφισταμένου ἀπὸ ἐτῶν Ἰατρείου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Χ. Πιπιλῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνεταιρισμοῦ Ξενοδοχοϋπαλλήλων Καϊάφα, αἰτούντων ἀνάθεσιν ξενοδοχειακῶν ἐγκαταστάσεων λουτρῶν Καϊάφα ἐπὶ ποσοστοῖς κλπ. Ὁ Πρόεδρος τῆς Ἀντιπροσωπευτικῆς Συνελεύσεως τῆς Δημοσίας Ἐπιχειρήσεως Ἠλεκτρισμοῦ, κατέθεσεν ἔκθεσιν ἐπὶ τῶν πεπραγμένων τῆς ΔΕΗ, κατὰ τὸ ἔτος 1959. Τὸ Ἐργατοϋπαλληλικὸν Κέντρον Βόλου διαμαρτύρεται δι’ ἐμμονὴν Κυβερνήσεως περὶ ἐπιστροφῆς στεγαστικῶν δανείων. Οἱ κληροῦχοι Κωπαΐδος κάτοικοι Ναξίου–Λεβαδείας, αἰτοῦσι χαρακτηρισμὸν τῶν παραχωρηθέντων αὐτοῖς κληροτεμαχίων ἐν Κωπαΐδι τοῦ τμ. Βʹ χμ. 3 συνολικῆς ἐκτάσεως 968 στρεμμάτων εἰς γαίας βʹ κατηγορίας καὶ οὐχὶ αʹ τοιαύτης, ὡς ἐν προκειμένῳ. Ὁ Πρόεδρος Κοινότητος Ρυζιῶν Νομοῦ Ἕβρου διαμαρτύρεται διὰ τὰς ἐν τῇ ἐπερωτήσει βουλευτῶν κ.κ. Ἀντώνογλου καὶ Κεραμιτσιόγλου διαλαμβανομένας καταγγελίας εἰς βάρος Διοικητοῦ Τάγματος ΤΕΑ Ὀρεστιάδος Παυλίδη καὶ δημοδιδασκάλου Δοξαπάρου, ὡς ἀνακριβῶν καὶ ἀναληθῶν. Ὁ Ἰατρικὸς Σύλλογος Πέλλης διαμαρτύρεται διὰ προσπάθειαν ὑπαγωγῆς ἰατρικῆς περιθάλψεως ἀγροτῶν εἰς Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ αἰτουμένου, ὅπως αὕτη παραμείνῃ εἰς Ὑπουργεῖον Κοινωνικῆς Προνοίας. Ἡ Πανελλήνιος Ὁμοσπονδία Κτηνοτρόφων αἰτεῖ, ὅπως μὴ τεθῇ εἰς ἄμεσον ἐφαρμογὴν ἀπόφασις ληφθεῖσα περὶ ἱδρύσεως συγχρόνων τυροκομείων καὶ καταργήσεως παλαιῶν τοιούτων. Ὁ Ἰωάννης Κουτσοχέρας, Πρόεδρος τῆς Ἑταιρείας Μελέτης Ἑλληνικῶν Αἰτημάτων δι’ ὑπομνήματός του ἐκφράζει ἀπόψεις, σχετικῶς μὲ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν ἀγροτικῶν ἀσφαλίσεων. Ὁ Πρόεδρος Ἐθνικῆς Ἑνώσεως Συνταξιούχων Μεταλλωρύχων Στρατονίκης διαμαρτύρεται διὰ τὴν κατάργησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 37)57 ἐγκυκλίου Ὑπουργοῦ Ἐργασίας ἀφορώσης ἀναπήρους, λαμβάνοντας ἐπίδομα ἀναπροσαρμογῆς κ. λ. π. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ.κ. βουλευτῶν. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπ. Ναυτιλίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Σχετικῶς πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 936 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, προκληθεῖσαν ἐκ δημοσιεύματος τῆς ἐφημερίδος «ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1. Ἡ Ἑλλὰς συμμετέχει ἐνεργῶς εἰς τοὺς λειτουργοῦντας διακρατικοὺς ναυτιλιακοὺς ὀργανισμοὺς καὶ τὰς ἑκάστοτε συγκαλουμένας ναυτιλιακὰς διακριτικὰς συνδιασκέψεις διαδραματίζουσα ρόλον ἀνάλογον πρὸς τὴν ἔκτασιν τῶν ναυτιλιακῶν της συμφερόντων. 2. Ἡ περὶ ἧς ἐν τούτοις ἡ ἐρώτησις συγκέντρωσις τῆς Διεθνοῦς Ἑνώσεως Ἀσφαλειῶν Θαλάσσης, ὡς καὶ ἐκ τοῦ τίτλου αὐτῆς τεκμαίρεται, δὲν εἶναι διακριτικὴ διάσκεψις, ἀλλὰ συγκέντρωσις ἰδιωτῶν ἐκπροσώπων ἀσφαλιστικῶν ἐπιχειρήσεων. Δὲν ἀπουσίασεν, ἑπομένως, τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, ἔκ τινος διακυβερνητικῆς διασκέψεως, εἰς ἣν θὰ ὤφειλεν ἢ θὰ ἠδύνατο νὰ μετάσχῃ. 3. Δὲν γνωρίζομεν ἐὰν μετέσχον ἢ οὐ Ἕλληνες ἀσφαλισταὶ εἰς τὴν ἀναφερομένην συγκέντρωσιν. Ὁπωσδήποτε, ὅμως, δὲν ἀποτελεῖ τι τὸ ἄγνωστον ἐν Ἑλλάδι ἢ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὅτι δὲν ὑφίσταται παρ’ ἡμῖν ἀνεπτυγμένος κλάδος ναυτικῶν ἀσφαλειῶν χωρὶς τοῦτο νὰ παρεμποδίζῃ μέχρι τοῦδε τὴν ἀνάπτυξιν καὶ τὴν ἑδραίωσιν τῆς Ἑλληνικῆς Ναυτιλίας. 4. Ἀντιθέτως, εἶναι γνωστόν, ὅτι προϋποθέσεις διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ Ἀσφαλιστικοῦ κλάδου ὑπῆρξαν εὐνοϊκώτεραι εἰς ἄλλας χώρας ὡς λ.χ. ἡ Ἑλβετία ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν αὗται εἶναι ναυτικαὶ ἢ οὔ. 5. Αἱ ἀσφαλιστικαὶ Ἐπιχειρήσεις, παρακολουθοῦνται ἐν Ἑλλάδι παρὰ τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου πρὸς τὸ ὁποῖον πιθανῶς, νὰ ἀπηυθύνθη τὸ εἰς ὃ ἀναφέρεται ὁ ἐρωτῶν βουλευτὴς ἐρωτηματολόγιον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΑΝΔΡΙΑΝΟΠΟΥΛΟΣ.

ΙΙʹ) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Γαληνοῦ καὶ Γ. Βαλούρδου. Ἔχομεν τὴν τιμὴν εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12996 ἀπὸ 1.12.1960 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Γαληνοῦ καὶ Γ. Βαλούρδου, περὶ μεταθέσεως τοῦ Μοιράρχου Κοντορίνη Νικολάου τοῦ Παλαιολόγου, ἐκ τῆς Υ. Χ. Κῶ, ἔνθα ὑπηρετεῖ ἀπὸ 22.12. 1957, ὡς ἐμπίπτοντος εἰς τὰς διατάξεις περὶ ἐντοπιότητος, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ ἀνωτέρω ἀξιωματικός, ὡς προκύπτει ἐκ τῶν παρ’ ἡμῖν τηρουμένων στοιχείων— τῆς στρατολογικῆς του μερίδος καὶ τοῦ ἀτομικοῦ του βιβλιαρίου — φέρεται γεννηθεὶς ἐν Ἀθήναις, ἔνθα ἀσκεῖ καὶ τὰ πολιτικά του δικαιώματα. Τὰ ἀνωτέρω προσεπιμαρτυρεῖ καὶ τὸ ἐν τῷ φακέλλῳ του ὑπάρχον ὑπ’ ἀριθ. 197419 ἀπὸ 6.9.1945 πιστοποιητικὸν τοῦ Δημάρχου Ἀθηναίων. Ἐπίσης, ἡ σύζυγός του κατάγεται ἐκ Νέας Ἰωνίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΕΥΑΓΓ. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ

III) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ζορμπᾶ, Κ. Μητσοτάκη, Δ. Κωστῆ, Ι. Τούμπα, Ε. Σαββοπούλου καὶ Π. Γαρουφαλιᾶ. Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ζορμπᾶ, Κ. Μητσοτάκη, Δ. Κωστῆ, Ι. Τούμπα, Ε. Σαββοπούλου καὶ Π. Γαρουφαλιᾶ (ἀριθμὸς 780, 788, 797 καὶ 843) ἐν σχέσει πρὸς τὸ ζήτημα τῆς ἀποζημιώσεως τῶν θυμάτων τοῦ Ναζισμοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι αἱ Ὑπηρεσίαι τῶν Ὑπουργείων Οἰκονομικῶν καὶ Ἐξωτερικῶν ἔχουν ἤδη ἀπὸ κοινοῦ συντάξει σχέδιον νόμου περὶ κυρώσεως τῆς σχετικῆς μετὰ τῆς Γερμανίας συμφωνίας καὶ κατανομῆς εἰς τοὺς δικαιούχους τῆς προβλεπομένης ἀποζημιώσεως, Τὸ προμνησθὲν σχέδιον προβλέπει τὴν διὰ τῶν ὑφισταμένων Ὑπηρεσιῶν Κρατικῶν Συντάξεων κατανομὴν τῶν ἀποζημιώσεων τούτων, αἱ Ὀργανώσεις, ὅμως, τῶν ἐνδιαφερομένων, θεωροῦσαι τὴν διαδικασίαν ταύτην ὡς μακροχρόνιον, εἰσηγήθησαν ἁρμοδίως τὴν θέσπισιν συνοπτικῆς τοιαύτης καὶ τὴν ἀνάθεσιν τοῦ ἔργου εἰς εἰδικὰς ὀλιγομελεῖς Ἐπιτροπάς. Τῆς ἀπόψεως ταύτης τῶν ἐνδιαφερομένων γενομένης δεκτῆς, αἱ ἁρμόδιαι Ὑπηρεσίαι ἐνετάλησαν νὰ μελετήσουν ἐκ νέου τὸ θέμα καὶ εἰσηγηθοῦν σχέδιον νόμου ἀνταποκρινόμενον, κατὰ τὸ δυνατόν, εἰς τὰς ἐπιδιώξεις τῶν δικαιούχων. Ἐλπίζεται, ὅτι τὸ ἔργον τοῦτο θὰ περατωθῇ συντόμως, εἰς τρόπον ὥστε, τὸ νομοσχέδιον νὰ κατατεθῇ ἐγκαίρως εἰς τὴν Βουλήν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Γ. Πρίφτη καὶ Σ. Ἡλιοπούλου. Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Γ. Πρίφτη καὶ Σ. Ἡλιοπούλου, περὶ τοῦ κατάπλου Ἰταλικῆς μοίρας εἰς τὰ Φαληρικὰ ὕδατα, τὴν διαβιβασθεῖσαν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11795 ἀπὸ 7.11.1960 ἐγγράφου τῆς ὑφ’ ὑμᾶς Διευθύνσεως Νομοθετικῶν καὶ Νομοπαρασκευαστικῶν Ἐργασιῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀναφέρωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Ὡς πρὸς τὰ πραγματικὰ γεγονότα περὶ τὸν κατάπλουν μοίρας τοῦ Ἰταλικοῦ Στόλου εἰς τὰ Φαληρικὰ ὕδατα τὴν 27 Ὀκτωβρίου 1960, τὰ ὁποῖα σκοπίμως διεστρεβλώθησαν ὑπὸ μερίδος τοῦ Ἀθηναϊκοῦ Τύπου, ταῦτα ἐξετέθησαν σαφῶς διὰ τῆς ἀνακοινώσεως τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ναυτικοῦ, ἡ ὁποία ἐδημοσιεύθη εἰς τὸν Ἀθηναϊκὸν Τύπον τῆς 1ης Νοεμβρίου ἐ.ἔ. Κατὰ τὴν ἀνακοίνωσιν ταύτην, τὰ Ἰταλικὰ ταῦτα πολεμικὰ σκάφη, συνεργασθέντα μετὰ τῶν Ἑλληνικῶν καὶ Ἀμερικανικῶν τοιούτων εἰς κοινὴν ἄσκησιν ἀπὸ καιροῦ προγραμματισθεῖσαν καὶ βεβαίως ἐγκριθεῖσαν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ἑλληνικῶν Ἀρχῶν, κατέπλευσαν εἰς Φάληρον διὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς καθιερωμένης καὶ ἐπίσης, προγραμματισμένης κριτικῆς τῆς ἀσκήσεως. Προγραμματισμένος, ἐπίσης, ἦτο ὁ ἀμέσως μετὰ τὴν ἄσκησιν τῆς κριτικῆς ἀπόπλους ἐκ Φαλήρου ἁπάντων τῶν μετασχόντων αὐτῆς πολεμικῶν σκαφῶν, ὅπερ καὶ ἐγένετο. Ὁ σημαιοστολισμὸς τῶν Ἰταλικῶν πλοίων κατὰ τὸν χρόνον τῆς προσορμίσεώς των ἐκ Φαλήρου ἐπεβλήθη ἐκ τοῦ Διεθνοῦς ἐθίμου καθ’ ὃ πᾶν ξένον πολεμικὸν πλοῖον προσωρμισμένον ἐν λιμένι Χώρας τινὸς ὑποχρεοῦται νὰ φέρῃ οἷον σημαιοστολισμὸν φέρουν τὰ πολεμικὰ σκάφη τῆς Χώρας ταύτης. Ἀνεξαρτήτως, ὅμως τῶν πραγματικῶν τούτων γεγονότων παραμένει εὔλογος ἡ ἀπορία, διατὶ οἱ κ.κ. βουλευταὶ τῆς Ε.Δ.Α. ἠνωχλήθησαν ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι μοῖρα τοῦ Ἰταλικοῦ Στόλου ἀπέδωκε τιμὰς εἰς τὸν νικητὴν τῆς Ἐποποιΐας τοῦ 1940, ἡ ὁποία ἤρξατο, ὡς γνωστόν, μὲ τὸ ἱστορικὸν καὶ ἐθνικόφρον «ΟΧΙ». Δὲν θὰ ἔδει μᾶλλον νὰ θεωρηθῇ, ὅτι ἐὰν ὑπῆρξε μείωσις, ταύτην θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχεν αἰσθανθῆ ἡ Ἰταλικὴ πλευρὰ καὶ ὄχι ἡ νικήτρια τοῦ 1940–41, δηλαδὴ ἡ ἐθνικόφρων Ἑλλάς; Ἡ εὔλογος αὕτη ἀπορία, καθιστᾶ περιττὴν κἄθε ἀπάντησιν εἰς τὴν 5ην παράγραφον τῆς ἐρωτήσεως τῶν κ.κ. βουλευτῶν, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς ἐξόφθαλμον, καίτοι οὐχὶ ἐκπλήττουσαν, ἀντίθεσιν πρὸς τὴν ἀλήθειαν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Νοεμβρίου 1960 Μετ’ ἐξόχου τιμῆς

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΣΚΕΦΕΡΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου, Π. Καπνίση, Γ. Πρίφτη, Κ. Κωνσταντάρα καὶ Γ. Κατσίμπα. Ἀναφερόμενος εἰς τὴν ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου, Π. Καπνίση, Γ. Πρίφτη, Κ. Κωνσταντάρα καὶ Γ. Κατσίμπα, περὶ τοῦ στρατοπέδου, MAUTHAUSEN Αὐστρίας, τὴν διαβιβασθεῖσαν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11349 ἀπὸ 27.10. 1960 ἐγγράφου τῆς ὑφ’ ὑμᾶς Διευθύνσεως Νομοθετικῶν καὶ Νομοπαρασκευαστικῶν Ἐργασιῶν, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀναφέρω ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Τὰ στοιχεῖα ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται ἡ ἐρώτησις αὕτη, οὐδόλως ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν πραγματικότητα. Βεβαιοῦται, πράγματι, ἐν αὐτῇ, ὅτι μόνη ἡ ἐπίσημος Ἑλλὰς δὲν ἔχει τιμήσει τὴν μνήμην τῶν ἐκεῖ πεσόντων Ἑλλήνων, ἐνῷ ὅλαι αἱ ἄλλαι χῶραι, ὧν πολῖται ἔπεσαν, ἐπίσης, εἰς τὸ στρατόπεδον τοῦτο, ἐτίμησαν τὴν μνήμην των διὰ κενοταφίου, ἀναθηματικῆς στήλης κλπ. καὶ ὅτι ἀντιπροσωπεῖαι ὅλων τῶν λοιπῶν χωρῶν μεταβαίνουν εἰς τὸ στρατόπεδον εἰς ἐπίσημον προσκύνημα. Ἐν τῇ πραγματικότητι, μνημεῖα ἢ στήλας ἔχουν ἀνεγείρει μόνον ἕξ χῶραι, πιθανολογεῖται δέ, ὅτι τοιαῦτα θὰ ἀνεγείρουν καὶ ἄλλαι τρεῖς. Κατὰ τὰς ἑκάστοτε λαμβανούσας χώραν τελετάς, αἱ πλείονες τῶν Κυβερνήσεων τῶν χωρῶν, αἱ ὁποῖαι μετέσχον τοῦ 2ου Παγκοσμίου Πολέμου, δὲν ἐκπροσωποῦνται. Τὸ τελευταῖον τοῦτο δὲν ἀποκλείεται νὰ ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονός, ὅτι τὰ μαρτύρια καὶ αἱ θυσίαι τόσων δεκάδων χιλιάδων ἀνθρώπων γίνονται ἀντικείμενον ἀφορήτου ἐκμεταλλεύσεως ἐκ μέρους κομμουνιστικῶν ὀργανώσεων, αἱ ὁποῖαι προσπαθοῦν πάντοτε νὰ ἀποδώσουν εἰς τὰς πενθίμους τελετὰς τοῦ MAUTHAUSEN μορφὴν πανηγυρικῆς κομμουνιστικῆς ἐκδηλώσεως. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν παρακολουθεῖ τὸ θέμα μέσῳ τῶν οἰκείων Πρεσβειῶν, μελετᾷ δὲ ἐν πάσῃ περιπτώσει τὴν τοποθέτησιν ἀναμνηστικῆς πλακὸς εὐθὺς ὡς περατωθῇ ἡ ἔρευνα καὶ συγκεντρωθοῦν τὰ στοιχεῖα περὶ τῶν ἐν τῷ στρατοπέδῳ τούτῳ πεσόντων Ἑλλήνων. Ἡ ἔρευνα αὕτη δὲν εἶναι εὐχερής, λόγῳ τοῦ τεραστίου ἀριθμοῦ τῶν ἐν Γερμανίᾳ ὁμήρων κατὰ τὴν πολεμικὴν περίοδον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Νοεμβρίου 1960 Μετ’ ἐξόχου ὑπολήψεως

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΣΚΕΦΕΡΗΣ

IV) Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Μπρακατσούλα καὶ Χ. Φιλίππου. Κατόπιν τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10554)1960 ἐγγράφου σας, ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Μπρακατσούλα καὶ Χ. Φιλίππου, ἐπὶ διαμαρτυρίας τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Καρδίτσης καὶ ἐν συνεχείᾳ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Κ. 16727)1960 ἐγγράφου μας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Καθ’ ἃ ἀνέφερεν ἡμῖν ὁ Προϊστάμενος τῆς 16ης Ἐπιθεωρήσεως Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν, εἰς ὃν ἀνετέθη ἡ ἐνέργεια εἰδικῆς ἐρεύνης ἐπὶ τοῦ ὡς ἄνω θέματος, τὰ μέλη τοῦ Συλλόγου τούτου δὲν συνεμορφώθησαν εἰσέτι πρὸς τὰς ὑπὸ τοῦ Κώδικος Φορολογικῶν Στοιχείων ἐπιβαλλομένας αὐτοῖς ὑποχρεώσεις. Ἐν συνεχεία ἐπανειλημμένων ἀκάρπων συστάσεών του, ὁ Οἰκονομικὸς Ἔφορος ἐκοινοποίησεν, ὡς ἐκ τοῦ νόμου εἶχεν ὑποχρέωσιν, πράξεις ἐπιβολῆς προστίμου εἰς τεσσαράκοντα ἑπτὰ (47) δικηγόρους ἐπὶ συνόλου ἐγγεγραμμένων καὶ ἀσκούντων τὸ ἐπάγγελμα πεντήκοντα ἑνὸς (51). Τὰ πρόστιμα ταῦτα ἐμειώθησαν εἰς τὸ ἐλάχιστον, κατόπιν συμβιβαστικῆς ἐπιλύσεως τῆς διαφορᾶς μεταξὺ Οἰκονομικοῦ Ἐφόρου καὶ ὑποχρέων. Καὶ παρὰ τὴν ἐπιβολὴν ὅμως τῶν ἀνωτέρω προστίμων οἱ δικηγόροι τῆς περιφερείας Καρδίτσης, ἐν τῷ συνόλῳ των σχεδόν, δὲν συνεμορφώθησαν πρὸς τὰς ὑποχρεώσεις των. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω, τὰ παράπονα τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Καρδίτσης, δὲν εἶναι λογικὸν νὰ θεωρηθοῦν δικαιολογημένα. Πρὸς τούτοις, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι δὲν εἶναι βάσιμος ἡ πληροφορία τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Καρδίτσης, ὅτι ἡ ὑποχρέωσις ἐκδόσεως ἀποδείξεων ἐπαγγελματικῶν εἰσπράξεων καὶ τηρήσεως βιβλίου ἀμοιβῶν καὶ δαπανῶν ἔπαυσε ὑφισταμένη προκειμένου περὶ ἄλλων Δικηγορικῶν Συλλόγων. Ἐπίσης, ἡ ἐπικαλουμένη καταστροφὴ τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς τῆς περιφερείας Καρδίτσης δὲν νομίζομεν, ὅτι δύναται νὰ ἐπηρεάσῃ τὰς ἐκ τοῦ Κώδικος Φορολογικῶν Στοιχείων ὑποχρεώσεις τῶν δικηγόρων τῆς αὐτῆς περιφερείας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη, Β. Μπρακατσούλα καὶ Χ. Μπουσίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12648)24.11.1960 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ἀπὸ 21. 11.1960 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη, Β. Μπρακατσούλα καὶ Χ. Μπουσίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι, σχετικῶς μὲ τὴν ἀνακαλυφθεῖσαν ὑπὸ τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων, λαθρεμπορίαν, πραχθεῖσαν ὑπὸ τοῦ Θεμ. Χολέβα. Τὸ Τελωνεῖον Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων κατὰ τὴν ἔρευναν ὑποθέσεως λαθραίας εἰσαγωγῆς ποσότητος κρέμας NIVEA, τὴν ὁποίαν κατέσχε τὴν 24.9.1959 εἰς χεῖρας συνεργάτου, ὡς ἀπεκαλύφθη ἐκ τῶν ὑστέρων, τοῦ Θεμ. Χολέβα, ἀνεκάλυψεν, ὅτι ποσότητες τοῦ εἴδους τούτου εἰσήγοντο καὶ παρελαμβάνοντο μέσῳ τοῦ Τελωνείου Ἀθηνῶν ὑπὸ τοῦ ὡς ἄνω Θεμ. Χολέβα, ὑπαλλήλου τῆς 7206 Ἀμερικανικῆς Ἀεροπορικῆς Μονάδος, διὰ τῆς χρησιμοποιήσεως ὑπ’ αὐτοῦ πλαστῶν δικαιολογητικῶν ἐγγράφων. Ἡ σύλληψις τοῦ Θεμ. Χολέβα, ἀπόρροια τῆς ὡς ἀνωτέρω παρὰ τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων ἀνακαλύψεως τοῦ συνεργάτου του, ἐπετεύχθη τὴν 11.12.1959. Πρὸ τῆς συλλήψεώς του καὶ συγκεκριμένως τὴν 8.12.59 κατεσχέθησαν ὑπὸ ὀργάνων τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων, 4 κιβώτια περιέχοντα ἕνα τόννον περίπου κρέμας NIVEA, τὰ ὁποῖα ὁ Χολέβας διὰ τῆς χρησιμοποιήσεως, ὡς ἀνωτέρω ἐλέχθη, πλαστῶν ἐγγράφων καὶ ὡς δῆθεν ἀνήκοντα εἰς τὴν ὡς εἴρηται Ἀμερικανικὴν Μονάδα, ἀπεπειράθη νὰ παραλάβῃ, μὴ κατορθώσας τελικῶς τοῦτο, διότι ἀντιληφθείς, ὅτι παρηκολουθεῖτο ὑπὸ ὀργάνων τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων, ἐγκατέλειψε ταῦτα εἰς τὸ Τελωνεῖον καὶ ἐδραπέτευσεν. Ἡ προαναφερθεῖσα σύλληψις αὐτοῦ τὴν 11.12.1959 ἐγένετο εἰς θέσιν Φλοῖσβος Καλαμακίου, τῇ συμβολῇ τοῦ Διοικητοῦ Ἀσφαλείας τῆς 7206 Ἀμερικανικῆς Μονάδος κ. Κάλαγκαν καὶ κατόπιν συνεννοήσεως μετὰ τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων μεθ’ οὗ κατεστρώθη τὸ σχετικὸν σχέδιον συλλήψεως. Εἰς τὴν ἀνωτέρω ὑπόθεσιν λαθρεμπορίας τοῦ Θεμ. Χολέβα, σοβαρῶς συνέβαλεν ὁ κ. Κάλαγκαν, ὅστις παρέσχεν ἀμέσως τὴν συνδρομήν του εἰς τὴν ἔρευναν τῶν ὀργάνων τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων διὰ τὴν ὁλοκλήρωσιν τῆς ἐρεύνης τῆς ἀνωτέρω λαθρεμπορίας βοηθήσας εἰς τὴν συγκέντρωσιν στοιχείων ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας ταύτης καὶ πέραν τῆς Ἑλλάδος καὶ συγκεκριμένως εἰς Γερμανίαν, ἐπιτευχθείσης οὕτω τῆς συλλήψεως καὶ ἑτέρου συνεργάτου τοῦ Θεμ. Χολέβα, ὀνόματι Γεωργ. Μάρκου, ἐμπόρου Ἀθηνῶν. Ἡ ἀνωτέρω λαθρεμπορία, μετὰ τὴν σύλληψιν τοῦ Θεμ. Χολέβα ἀνεκοινώθη εἰς τὸν ἁρμόδιον εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 44160)14.12.1959, 45299) 23.12.59, 2227)16.1.1960, 7748)1.3.1960, 14788)10.4. 1960, 17408)17.5.1960 καὶ 22053)20.6.1960, μηνυτηρίων ἐγγράφων τοῦ Τελωνείου Ἐρευνῶν καὶ Ἀναζητήσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Λαυρεντίδη. Ἀφορμὴν λαβόντες ἐκ τῆς παρὰ τοῦ βουλευτοῦ Σερρῶν κ. Ι. Λαυρεντίδη, κατατεθείσης εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων ἐρωτήσεως ὡς καὶ ἐκ τῆς σχετικῆς παρ’ ἡμῖν ἀλληλογραφίας ἀφορώσης ἀνταλλάξιμα ἀκίνητα, κατεχόμενα ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν παρὰ προσφύγων τῆς συνοικίας Ἰμαρέτ– Σερρῶν καὶ τῆς κωμοπόλεως Ἡρακλείας Νομοῦ Σερρῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς, ὅπως ἐξετάσητε τὸ ἐνδεχόμενον τῆς εἰς ὑμᾶς παραχωρήσεως τῶν ἀκινήτων τούτων ἐπὶ τῷ τέλει τῆς ἐν συνεχείᾳ δι’ ὑμῶν χρεώσεως τῶν δικαιούχων, βάσει τῶν κειμένων διατάξεων τῆς Νομοθεσίας σας, ἐφ’ ὅσον ἐννοεῖται συντρέχουσι αἱ νόμιμοι ὑπὲρ αὐτοῦ προϋποθέσεις καὶ γνωρίσητε ἡμῖν σχετικῶς, ἵνα δώσωμεν ἐντολὴν εἰς τὸ Γραφεῖον Σερρῶν διὰ τὴν παράδοσιν τῶν κτημάτων τούτου ὑμῖν ὡς προβλέπει ἡ διάταξις τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Ν. Διατάγματος 3713)57. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

V) Τοῦ Ὑπουργ. Ἐθν. Παιδείας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη, Ε. Πρωϊκάμη, Ι. Ἀθητάκη καὶ Γ. Παπαγεωργίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9522 ἐ.ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 285 ἐ.ἔ. ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη, Ε. Πρωϊμάκη, Ι. Ἀθητάκη καὶ Γ. Παπαγεωργίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: 1) Προπολεμικῶς (Α. Ν. 1805 καὶ 1864)1939) τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη τῶν μαθητῶν Μ. Ε. ἀνήρχοντο διὰ μὲν τὰς δύο πρώτας τάξεις εἰς δραχμ. 705, διὰ δὲ τὰς τέσσαρας τελευταίας εἰς δραχμ. 1.365, αἱ δὲ ἀπαλλαγαὶ τῶν ἀπόρων μαθητῶν δὲν ὑπερέβαινον τὸ 10% τὸ 10% τῶν φοιτώντων μαθητῶν. Σήμερον ἡ ἐπιβάρυνσις τῶν μαθητῶν ἀνέρχεται διὰ τέλη ἐγγραφῶν καὶ εἰσφορᾶς εἰς δραχμ. 470 διὰ τὰς τρεῖς πρώτας τάξεις, εἰς 630 διὰ τὰς δύο ἑπομένας καὶ 680 διὰ τὴν τελευταίαν τάξιν, αἱ ἀπαλλαγαὶ δὲ ἀνέρχονται εἰς τὸ 50% τῶν φοιτώντων μαθητῶν. Ἅπαντες γενικῶς οἱ ἄποροι μαθηταί, τῶν δημοσίων σχολείων ἀπαλλάσσονται τοῦ 75% τῆς ἐκπαιδευτικῆς εἰσφορᾶς. Τὸ ποσοστὸν τῶν οὕτω ἀπαλλασσομένων, ὑπερβαίνει τὸ 50% τῶν φοιτώντων μαθητῶν. Ἅπασαι αἱ εἰσπράξεις ἐκ τῆς ἐκπαιδευτικῆς εἰσφορᾶς διατίθενται δι’ ἐκπαιδευτικοὺς σκοπούς, ἤτοι μέχρι 6 ἑκατομ. ἐτησίως διὰ τὸν ἐφοδιασμὸν τῶν σχολείων Στοιχειώδους καὶ Μέσης Ἐκπαιδεύσεως διὰ τῶν ἀπαραιτήτων καὶ συγχρονισμένων ἐποπτικῶν μέσων διδασκαλίας, μέχρι 6 ἑκατομμ. ἐτησίως διὰ τὴν χορήγησιν 2.000 ὑποτροφιῶν εἰς ἀπόρους διακρινομένους μαθητὰς Μ. Ε. τὸ δὲ ὑπόλοιπον διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν δαπανῶν κατασκευῆς, ἐπισκευῆς καὶ συντηρήσεως τῶν διδακτηρίων. 2) Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν φοιτητῶν ἀπὸ τῆς καταβολῆς διδάκτρων καὶ λοιπῶν τελῶν, εἰς τὰ Πανεπιστήμια Ἀθηνῶν καὶ Θεσσαλονίκης, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἐν τῇ μερίμνῃ της, ὅπως ἡ Ἀνωτάτη Παιδεία τοῦ Ἔθνους καταστῇ κτῆμα εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλύτερον τμῆμα τῆς Νεολαίας τῆς χώρας, ἐθέσπισε διάταξιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἅπαντες οἱ ἄποροι φοιτηταὶ πάντων τῶν Ἀνωτάτων Ἐκπαιδευτικῶν Ἱδρυμάτων, οἵτινες λαμβάνουν κατὰ τὰς τμηματικὰς ἐξετάσεις σύνολον βαθμολογίαν Λίαν Καλῶς, (6,5) καὶ ἄνω ἀπαλλάσσονται τῆς ὑποχρεώσεως καταβολῆς τελῶν ἐγγραφῆς. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τούτου καὶ ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ μας, ὅπως ἐξυπηρετήσωμεν ἔτι περισσότερον τοὺς Κρῆτας φοιτητὰς, ἀπηυθύνθημεν εἰς ἀμφότερα τὰ Πανεπιστήμια καὶ ἐζητήσαμεν παρ’ αὐτῶν τὴν κατὰ τὸ ἄρθρον 6 τοῦ Ν. Δ. 283) 1947 πρότασιν τῆς Συγκλήτου, ἥτις εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν ἔκδοσιν ἡμετέρας ἀποφάσεως περὶ χορηγήσεως ἀπαλλαγῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Ο. Ἀντώνογλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11568)9357)2.11.60 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 698 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Ο. Ἀντώνογλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς κ.κ. συναδέλφους, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στοιχειοθετηθῇ κατηγορία κατὰ διδασκάλου, διότι εἰς ἡμέρας ἀργίας τῶν σχολείων οὗτος μετέβη εἰς ἕτερον χωρίον μετὰ ἀξιωματικῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ ἐν ἐνεργείᾳ ἑδρεύοντος εἰς τὴν περιοχὴν εἰς ἣν ὑπηρετεῖ, ἐφ’ ὅσον εἰς οὐδεμίαν ἐπίμεμπτον ἐνέργειαν προέβη ὁ διδάσκαλος οὗτος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Σβώλου, Ι. Εὐαγγελίδη, Γ. Αὐγεροπούλου, Δ. Γιαχνῆ καὶ Σ. Ἠλιοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν ὑμετέρου ὑπ’ ἀριθ. 7817)6373)1.7.60 ἐγγράφου ἐν σχέσει πρὸς τὴν κατατεθεῖσαν εἰς τὴν Βουλὴν ὑπ’ ἀριθ. 13 αἴτησιν καταθέσεως ἐγγράφων καὶ τὴν 67 ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Σβώλου, Ι. Εὐαγγελίδη, Γ. Αὐγεροπούλου, Δ. Γιαχνῆ καὶ Σ. Ἠλιοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως πληροφορήσητε τοὺς κ.κ. συναδέλφους, ὅτι ἡ ἐν λόγῳ ἐγκύκλιος εἶναι καθαρῶς ὑπομνηστικὴ τῶν γενικῶν ὑποχρεώσεων τῶν σχολείων δὲν ὁρίζει δέ, οὔτε τιμὴν εἰσιτηρίου, οὔτε ὑποχρεωτικὴ εἶναι, οὔτε καθορίζει εἰδικὸν καὶ μοναδικὸν σκοπὸν τὴν προικοδότησιν ἀπόρων κορασίδων. Ὡς γνωστὸν εἰς τὴν ἀποστολὴν τοῦ σχολείου ἀνάγονται ἐκτὸς τῶν ἄλλων καὶ αἱ πάσης φύσεως ἑορταστικαὶ καὶ καλλιτεχνικαὶ ἐκδηλώσεις τὰς ὁποίας ὀργανώνουν τὰ σχολεῖα διὰ τῆς ὀργανώσεως μορφωτικῶν ἔργων. Εἰδικὴ διαταγὴ ὅπως ὀργανωθῇ ἰδιαιτέρα ἑορτὴ ὑπὲρ προικοδοτήσεως ἀπόρων κορασίδων δὲν ἐξεδόθη, ἁπλῶς μόνον, μεταξὺ τῶν ἄλλων ἀνεφέρθη καὶ ὁ θεσμὸς τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ἀπόρων κορασίδων τῆς περιοχῆς τοῦ σχολείου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

VI) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Ἀράπη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11102)9077 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ τῆς διαβιβασθείσης ὑμῖν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Ἀράπη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἐπὶ διαμαρτυριῶν ἐνδιαφερομένων, ὅτι κατὰ τὴν κλήρωσιν τῶν Ἐργατικῶν Κατοικιῶν Ἄρτης, ἐκληρώθησαν ὡς δικαιοῦχοι ἐργατοϋπάλληλοι μὴ πληροῦντες τὰς νομίμους προϋποθέσεις, παρεσχέθησαν αὐτοῖς ἐγγράφως πληροφορίαι ἢ διεβιβάσθησαν αὗται εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Ἐργατικῆς Κατοικίας μὲ τὴν ἐντολήν, ὅπως ἐξετασθῇ πᾶσα συγκεκριμένως καταγγελλομένη περίπτωσις. Συνημμένως διαβιβάζομεν ἀπάντησιν ἡμῶν πρὸς τὸν οἰκοδόμον Ἄρτης Παν. Στούκαν, ἐν ᾗ ἐκτίθεται τὶ ἐφαρμόζεται εἰς τὰς περιπτώσεις καθ’ ἅς συμβῇ κληρωθεὶς ἐργατοϋπάλληλος νὰ μὴ πληροῖ τὰς προϋποθέσεις τοῦ νόμου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 22 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ

Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀπὸ 19.11.1959 ἀναφορᾶς ὑμῶν, δι’ ἧς καταγγέλεται, ὅτι τινὲς τῶν κληρωθέντων δικαιούχων Ἐργατικῆς Κατοικίας Ἄρτης δὲν πληροῦν τὰς νομίμους προϋποθέσεις διὰ τὴν παραχώρησιν αὐτοῖς τῆς κληρωθείσης ἐργατικῆς κατοικίας, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι κατὰ νόμον ἅπαντες οἱ κληρωθέντες δικαιοῦχοι ὑποχρεοῦνται, ὅπως ὑποβάλουν ἐπίσημα πιστοποιητικὰ τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν ἐξ ὧν νὰ συνάγεται ἡ πλήρωσις τῶν ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζομένων προϋποθέσεων. Ἐὰν πράγματι, οὗτοι δὲν ὑποβάλουν τὰ δικαιολογητικὰ των ἢ ἐκ τῆς ὑποβολῆς τούτων διαπιστωθῇ ἡ μὴ πλήρωσις ὑπ’ αὐτῶν τῶν τοιούτων προϋποθέσεων, ἀποστεροῦνται οὗτοι τοῦ δικαιώματός των, καὶ εἰς διαδοχὴν αὐτῶν ἔρχονται οἱ ἔχοντες τὸν ἀμέσως ἑπόμενον ἀριθμὸν ἀπογραφικοῦ δελτίου. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἐν τῇ ὡς ἄνω ἀναφορᾷ ὑμῶν διατυπούμενα περὶ τῶν εἰσοδημάτων τινῶν κληρωθέντων, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ὁ νόμος προκειμένου περὶ παραχωρήσεως Ἐργατικῆς Κατοικίας δὲν ποιεῖται διάκρισιν τῶν εἰσοδημάτων τῶν ἐργατοϋπαλλήλων, ἀρκεῖ οὗτοι νὰ στεροῦνται ἰδιοκτήτου κατοικίας καὶ ἐν γένει νὰ πληροῦν τὰς λοιπὰς ἐν τῷ νόμῳ προϋποθέσεις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Β. ΑΝΑΣΤΑΣΑΤΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Παπαδημητρίου, Μ. Σβώλου, Δ. Γιαχνῆ, Γ. Εὐαγγέλου καὶ Ι. Δραγονέτη. Ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως, πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Παπαδημητρίου, Μ. Σβώλου, Δ. Γιαχνῆ, Γ. Εὐαγγέλου καὶ Ι. Δραγονέτη, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12408)10041)21.11.1960 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Κατὰ τὸ χρονικὸν διάστημα Ἰουνίου–Ἰουλίου 1960 διετέθησαν τὰ ἑξῆς ποσὰ διὰ τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Θεσσαλονίκης:

καὶ ἐπὶ πλέον διὰ τὰς δαπάνας τῆς συγκλήσεως τοῦ Συνεδρίου τῶν Ἐργατοϋπαλλήλων τοῦ Νομοῦ Θεσσαλονίκης δραχμ. 60.000. Διὰ τὴν κάλυψιν ἐκτάκτων δαπανῶν ἔλαβεν ὁμοίως τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Πειραιῶς δραχμ. 30.000 τὴν 17. 10.1960. 2) Καὶ τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Βόλου ἔλαβεν, ὅπως καὶ τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Πατρῶν, ἔκτακτον οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν ἐκ δραχμ. 10.000 διὰ τὴν ἐξόφλησιν χρεῶν του. Ἔκτακτοι ἐνισχύσεις παρέχονται διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν εἰδικῶν ἀναγκῶν τὰς ὁποίας ἑκάστοτε ἐμφανίζουν αἱ ἐνδιαφερόμεναι ὀργανώσεις. 3) Αἱ ἐν τῇ ἐρωτήσει ἀναφερόμεναι ὀργανώσεις ὑφίστανται καὶ εὑρίσκονται ἐν δράσει: Συγκεκριμένως: Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Τρικάλων καὶ περιφερείας ἱδρύθη τὸ 1958 διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1.452 Πρωτοδ. ἀποφάσεως, εἰς τὴν δύναμίν του δὲ ἀνήκουν πέντε (5) Σωματεῖα. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον περιφερείας Λαυρίου ἱδρύθη τὸ ἔτος 1957 διὰ τῆς 1971 ἀποφάσεως, εἰς τὴν δύναμίν του δὲ ἀνήκουν ἐννέα (9) Σωματεῖα. Τὸ Πανεργατικὸν Κέντρον Αἰγιαλείας ἱδρύθη τὸ 1958 διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1251 ἀποφάσεως, εἰς τὴν δύναμίν του δὲ ἀνήκουν ὀκτὼ (8) Σωματεῖα. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Ἡμαθίας ἱδρύθη τὸ 1958, ἀποφ. 724 δύναμις τρία Σωματεῖα. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Ληξουρίου λειτουργεῖ μὲ δύναμιν 9 Σωματείων ὡς παράρτημα τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Ἀργοστολίου. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Μεγάρων ἱδρυθὲν τὸ 1947 διὰ τῆς 1007 ἀποφάσεως, χωρεῖ εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῆς λειτουργίας του ἐκ τῆς καταστάσεως τῆς ἀδρανείας. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Νιγρίτης ἱδρύθη τὸ 1948 διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 107 ἀποφάσεως. Φέρεται ἔχον εἰς τὴν δύναμίν του ἐννέα (9) Σωματεῖα. Ἡ ἐνίσχυσις ἀποβλέπει εἰς τὴν οὐσιαστικὴν λειτουργίαν του. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Στυλίδος, οὐδέποτε ἐνισχύθη, διότι πράγματι, δὲν ὑπάρχει ἐν Στυλίδι Ἐργατικὸν Κέντρον. Ἅπαξ μόνον ἐνισχύθη ἐκτάκτως ἕνα Σωματεῖον διὰ ποσοῦ δραχμ. 2.000. 4) Στοιχεῖον κρίσεως τῆς ἐκτάσεως τῶν ἀναγκῶν ἑκάστης ὀργανώσεως διὰ τὴν στάθμισιν τοῦ ὕψους τῶν δαπανῶν λειτουργίας αὐτῆς ἀποτελεῖ κατὰ πρῶτον καὶ κύριον λόγον ἡ ἐπαγγελματικὴ του δραστηριότης διὰ τὴν ἐπίλυσιν ζητημάτων τῶν μελῶν των. 5 καὶ 6) Ἡ ἀνωτέρω ἀπάντησις ἰσχύει καὶ διὰ τὰ ὑπ’ ἀριθ. 5 καὶ 6 θέματα τῆς ἐρωτήσεως. 7) Δικαίωμα τῆς Γ.Σ.Ε.Ε. εἶναι νὰ νομίζῃ, ὅτι τὰ γινόμενα εἰς τὸν συνδικαλιστικὸν τομέα ἄνευ τῆς συμπράξεώς της ἢ τῆς γνώμης της εἶναι ἐπιζήμια καὶ ἀποτελοῦν «ρουσφετολογίαν». Τὸ ἀντίθετον ὅμως θὰ ἠδύνατο νὰ ὁδηγήσῃ εἰς τὸν ἀποκλεισμὸν καὶ τὴν καταδίκην τῶν ἀντιφρονούντων πρὸς τὴν τοιαύτην ἄποψιν λοιπῶν ἐπαγγελματικῶν Σωματείων. Διότι ἡ πολιτικὴ τοῦ Κράτους ἀσκεῖται ὑπεράνω πάσης προσωπικῆς συμπαθείας ἢ ἀντιπαθείας, μὲ γνώμονα μόνον τὸ Δημόσιον συμφέρον. Ἀπόδειξιν τῆς ἀντικειμενικότητος τὴν ὁποίαν τηροῦμεν καὶ εἰς τὸν συνδικαλιστικὸν τομέα ἀποτελοῦν, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, καὶ τὰ ποσὰ μὲ τὰ ὁποῖα ἐνισχύθη ἡ Γ.Σ.Ε.Ε. ὑπὸ τῆς Ἐργατικῆς Ἑστίας κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ.

VII) Τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Βρανοπούλου, Δ. Γιαχνῆ, Ι. Εὐαγγελίδη, Ν. Κιτσίκη καὶ Μ. Σβώλου. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ὑπ’ ἀριθ. 6802)4.6.1960, 11156)4. 11.1960 καὶ 7844)1.7.1960 ὑμετέρων ἐγγράφων διαβιβασθέντων ἡμῖν ἀντιστοίχως διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. Β—460)11.11. 1960, Β—541)12.11.1960 καὶ Β.461)11.11.1960 σημειωμάτων τοῦ Γραφείου Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας ἀναφορικῶς μὲ ἐρώτησιν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Βρανοπούλου, Δ. Γιαχνῆ, Ι. Εὐαγγελίδη, Ν. Κιτσίκη καὶ Μ. Σβώλου, σχετικὴν μὲ τὴν λειτουργίαν τοῦ Ἐργοστασίου Τσιμέντων τῆς Α.Ε. Τσιμέντων «ΑΤΛΑΣ», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Διὰ τὸ ὡς ἄνω ἐργοστάσιον τὸ ὁποῖον ἔχει ἐγκατασταθῆ ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν εἰς τὴν θέσιν ταύτην ὡς πλινθοποιεῖον καὶ ὅπερ μετετράπη πρὸ εἰκοσαετίας εἰς τσιμεντοποιεῖον ἐχορηγήθησαν κατὰ καιροὺς προσωριναὶ ἄδειαι λειτουργίας ὧν ἡ τελευταία ὑπ’ ἀριθ. 40623)15.8.1957 τριετοῦς λειτουργίας, περιλαμβάνει τὸν ὅρον τῆς ἐντὸς τριετίας μεταφορᾶς τῆς ἐγκαταστάσεως εἰς καταλληλοτέραν περιοχήν. Ὁ ὅρος οὗτος θὰ ἐξετελεῖτο εἰς τρία στάδια, ἤτοι κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος θὰ ἐγίνετο ἡ ἐξεύρεσις τοῦ γηπέδου, κατὰ τὸ δεύτερον θὰ ἐξετελοῦντο αἱ οἰκοδομικαὶ ἐργασίαι καὶ κατὰ τὸ τρίτον θὰ συνεπληροῦτο ἡ μεταφορὰ τοῦ Ἐργοστασίου. Μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ὡς ἄνω ἀδείας λειτουργίας ἡ ὡς ἄνω Ἑταιρεία ὑπέβαλεν αἴτησιν περὶ ἀνανεώσεως τῆς ἀδείας λειτουργίας τοῦ Ἐργοστασίου της, ἥτις αἴτησις συνεζητήθη ἐνώπιον τοῦ καθ’ ἡμᾶς Μηχανολογικοῦ Συμβουλίου ὅπερ ἐγνωμοδότησεν ὑπὲρ ἀνανεώσεως τῆς ἀδείας λειτουργίας τοῦ ἐργοστασίου ἐκδοθείσης σχετικῶς τῆς ὑπ’ ἀριθ. 81422)10.10.1960 ἀποφάσεως δι’ ἧς ἐχορηγήθη προσωρινὴ ἄδεια λειτουργίας 1 ἔτους ὑπὸ τὸν ὅρον ὅπως κατὰ τὸ ὡς ἄνω μονοετὲς χρονικὸν διάστημα Ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν κ. κ. Α. Λεπέτσου Ἐπιθεωρητοῦ Μηχανολόγου παρ’ ἡμῖν, Γερ. Καμπίτση Δ)ντοῦ Βιομηχανίας παρ’ ἡμῖν, Γ. Μπακλαγῆ Δ)ντοῦ Ὑγιειολόγου Ὑπουργείου Κοιν. Προνοίας, Θ. Καζαμία Ἐπιθεωρητοῦ Ὑπουργείου Δημ. Ἔργων καὶ τοῦ Π. Θεοχάρη Δ)ντοῦ τοῦ Ἐργαστηρίου Ἀντοχῆς Ὑλικῶν Καθηγητοῦ τοῦ Ε. Μ. Πολυτεχνείου θέλει διαπιστώσει τὰς συνθήκας περιοχῆς τῆς ἐγκαταστάσεως καὶ λειτουργίας τοῦ Ἐργοστασίου καὶ τὰς τυχὸν προκαλουμένας ὀχλήσεις εἰς τοὺς περιοίκους ὑποδεικνύουσα καὶ τὰ μέτρα πρὸς μείωσιν τούτων καὶ ὑποβάλει σχετικὴν ἔκθεσιν διὰ τῆς ὁποίας νὰ γνωματεύσῃ ἐὰν δύναται καὶ ὑπὸ ποίους ὅρους νὰ χορηγηθῇ περαιτέρω ἄδεια λειτουργίας τοῦ ἐργοστασίου τούτου ἢ ἐνδείκνυται ἡ μεταφορὰ τούτου εἰς ἑτέραν κατάλληλον περιοχὴν καὶ ἐντὸς πόσου χρονικοῦ διαστήματος. Ἐπίσης κατὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα ἡ ἐνδιαφερομένη Ἑταιρεία δέον ὅπως μεριμνήσῃ διὰ τὴν λῆψιν μέτρων περιορισμοῦ τῆς ἀναπεμπομένης κόνεως ἐφαρμόζουσα πᾶσαν νεωτέραν ἐξέλιξιν καὶ πρόοδον τῆς τεχνικῆς εἰς τὸν τομέα τοῦτον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 26 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Κωνσταντάρα καὶ Α. Λασκαρίδη. Ἐπὶ τῆς ἐν περιλήψει ἐρωτήσεως ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι ἐνεκρίθη πίστωσις 16.000.000 δραχμῶν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου τῆς Ἰχθυοσκάλας Καβάλας (Λιμενικὰ Κτίρια). Αἱ ἐργασίαι τοῦ λιμενικοῦ ἔργου θὰ ἀρχίσουν συντόμως ἐγκριθείσης τῆς ἐκπονηθείσης μελέτης. Τὸ ἔργον πιστεύεται, ὅτι θὰ λειτουργήσῃ κατὰ τὸ ἔτος 1962. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη καὶ Ε. Γιαρένη. Ἐπὶ τῆς ἐν περιλήψει ἐρωτήσεως τοῦ ἐν αὐτῇ διαλαμβανομένου θέματος τῆς εἰσαγωγῆς ἁλιπάστων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ ἀπαγόρευσις τῆς εἰσαγωγῆς τούτων ἀντίκειται εἰς τὴν ἐφαρμοζομένην πολιτικὴν τῆς ἐλευθερίας τῶν εἰσαγωγῶν. Παρὰ ταῦτα, διὰ τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν μείωσιν τῶν εἰσαγωγῶν τῶν εἰδῶν τούτων ἐλήφθησαν διάφορα μέτρα, ὡς π. χ. ἡ αὔξησις τοῦ δασμοῦ τῶν εἰσαγομένων ἁλιπάστων, ἡ κατάταξις τούτων εἰς τὸν πίνακα Φ 50, ἡ εἰσαγωγὴ τῶν εἰδῶν τοῦ ὁποίου προϋποθέτει προκαταβολὴν τοῦ 70% ἐπὶ τῆς ἀξίας των καὶ ἡ τυποποίησις τῶν ἐγχωρίων ἁλιπάστων ἵνα ἀνταπεξέρχωνται εὐχερέστερον εἰς τὸν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγομένων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

VIII) Τοῦ Ὑπουργείου Κοιν. Προνοίας Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ε. Πρωϊμάκη, Ι. Ἀθητάκη καὶ Γ. Παπαγεωργίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11444)9284)31.10.60 ὑμετέρου, ἐν σχέσει πρὸς τὴν κατατεθεῖσαν ἡμῖν ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ε. Πρωϊμάκη, Ι. Ἀθητάκη καὶ Γ. Παπαγεωργίου, διὰ τὴν ἐπίλυσιν τοῦ προβλήματος ὑδρεύσεως τῆς Κοινότητος Συκολόγου Βιάνου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1) Ἡ ἀνωτέρω Κοινότης ὑδρεύεται σήμερον ἐκ φρέατος ἀνεπαρκοῦς παροχῆς παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι τὸ ἔτος 1957 ἐχορηγήθησαν εἰς ταύτην 30.000 δραχμαὶ ἐκ τοῦ προγράμματος Μ.Κ.Ε. διὰ τὴν ἐκβάθυνσιν αὐτοῦ καὶ ἀνόρυξιν ἑτέρων φρεάτων ἐπὶ τῷ σκοπῷ τῆς ἀνευρέσεως ὕδατος. 2) Κατὰ τὸ ἔτος 1958 ἐχορηγήθησαν ἐκ τοῦ αὐτοῦ προγράμματος ἕτεραι 80.000 δραχμαὶ διὰ κατασκευὴν φράγματος, δι’ ὕδρευσιν καὶ ἄρδευσιν ἀλλὰ καὶ πάλιν οἱ κάτοικοι στεροῦνται ἐπαρκοῦς ὕδατος πρὸς πόσιν. 3) Κατὰ τὸ ἔτος 1959 ἐχορηγήθησαν 56.000 δραχμαὶ διὰ συμπλήρωσιν τῆς ὑδρεύσεως, καὶ 4) Κατὰ τὸ ἔτος 1960 ἐχορηγήθησαν εἰς τὴν Κοινότητα Συκολόγου 80.000 δραχμαὶ ἐπίσης ἐκ τοῦ προγράμματος Μ.Κ.Ε. διὰ τὴν κατασκευὴν ἐξωτερικοῦ καὶ ἐσωτερικοῦ δικτύου ὑδρεύσεως ἐπὶ τῇ προόψει, ὅτι ἤθελεν ἐξευρεθῆ πηγὴ ὕδατος δι’ ἐξαγορᾶς ἐκ τῶν ἐγγὺς χωρίων, ὡς ἐδηλώθη ὑπὸ τῆς Κοινότητος. Μέχρι τοῦδε ἡ Κοινότης δὲν ἠγόρασε τὴν πηγὴν οὔτε προῆλθεν εἰς ἀναγκαστικὴν ἀπαλλοτρίωσιν αὐτῆς ὡς εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ πράξῃ. Ἤδη ἐνεργοῦνται διαπραγματεύσεις πρὸς συμβιβασμὸν μεταξὺ τῆς Κοινότητος Συκολόγου καὶ τῆς Κοινότητος Σύμης διὰ παραχώρησιν ἐκ μέρους τῆς δευτέρας ἐπαρκοῦς ποσότητος ὕδατος εἰς τὴν πρώτην, δοθέντος, ὅτι αὕτη ἔχει ὑπὸ τὴν κατοχήν της ἐπάρκειαν χρημάτων διὰ τὴν ὁριστικὴν καὶ ἐπαρκῆ ὕδρευσίν της. Ἐκτὸς τῶν ἀνωτέρω, ἡ Κοινότης αὕτη ἔτυχε καὶ ἑτέρων οἰκονομικῶν ἐνισχύσεων διὰ τὴν κατασκευὴν ἐν αὐτῇ διαφόρων κοινωφελῶν ἔργων, ἔχει δὲ προταθῆ διὰ προμήθειαν 2.000 μέτρων σωλήνων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

IX) Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Σπηλιοπούλου, Δ. Παπαθανασοπούλου καὶ Α. Κολαμπᾶ. Ἐπὶ τοῦ ἐν ἐπικεφαλίδι ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ ἐρωτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 677 τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Σπηλιοπούλου, Δ. Παπαθανασοπούλου καὶ Α. Κολαμπᾶ, περὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1) Οἱ Δασικοὶ Συνεταιρισμοὶ ἐργασίας εἶναι ἐλεύθεροι καὶ οὐχὶ ἀναγκαστικοί, συνιστῶνται δὲ ὑπὸ τῆς Ἐποπτικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος ἐπιθυμίᾳ καὶ ἐνεργείᾳ τῶν ἐνδιαφερομένων δασεργατῶν. Περὶ τῆς σκοπιμότητος καὶ τῆς ἀνάγκης συνεργασίας τῶν δασεργατῶν περιοχῆς τινος εἰς Συνεταιρισμὸν πρὸς τὸ συμφέρον αὐτῶν τῶν ἰδίων καὶ τῆς Κοινωνικῆς Οἰκονομίας ἔχουν δοθῆ ὁδηγίαι ὑφ’ ἡμῶν καὶ τῆς Α.Τ.Ε., τονίζεται δὲ ἡ ἀνάγκη αὕτη καὶ ἐξηγεῖται συνεχῶς ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὑπαλλήλων εἰς τοὺς δασεργάτας. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν τῶν δασεργατῶν Δροσιᾶς (Προστοβίτσης) Ἀχαΐας δι’ ἰδιαιτέρου ταὐτοχρόνου ἐγγράφου μας συνιστῶμεν εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος νὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα καὶ διὰ τῶν ὀργάνων της νὰ μεριμνήσῃ διὰ τὴν σύστασιν, ἐὰν συντρέχουν αἱ τυπικαὶ καὶ οὐσιαστικαὶ προϋποθέσεις, Δασικοῦ Συνεταιρισμοῦ ἐργασίας. 2) Τὸ δικαίωμα ρητινεύσεως τοῦ Δημοσίου Δάσους Δροσιᾶς καὶ τῶν ὁμοίων δασῶν τῶν ἄλλων Κοινοτήτων τῆς περιοχῆς ἐκείνης ἔχει ἐκμισθωθῆ διὰ δημοπρασίας διὰ μίαν πενταετίαν ἡ ὁποία λήγει μὲ τὴν ρητινευτικὴν περίοδον τοῦ ἔτους 1963. Λύσις τῆς σχετικῆς μισθώσεως πρὸς τὸν σκοπὸν παραχωρήσεως τῆς ρητινεύσεως εἰς τὸν συσταθησόμενον Δασικὸν Συνεταιρισμὸν πρὸ τοῦ ἔτους 1963, ἐνῷ δὲν θὰ ἀποτελέσῃ πρᾶξιν σύννομον, θὰ ἐξέθετεν ἐξ ἄλλου τὸ Δημόσιον εἰς κινδύνους καταβολῆς εἰς τὸν μισθωτὴν σοβαρῶν χρηματικῶν ἀποζημιώσεων. Ἡ ἐνδεδειγμένη ὅθεν ἐν προκειμένῳ ἐνέργεια συνίσταται εἰς τὴν παραχώρησιν τῆς προκειμένης καρπώσεως μετὰ τὴν λῆξιν τῆς μισθώσεως τοῦ δάσους, ἀφοῦ ἐν τῷ μεταξὺ οἱ ρητινεργάται θὰ ἔχουν συστήσει Δασικὸν Συνεταιρισμὸν ἐργασίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 22 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Α. Παπαθανασίου, Δ. Σπυρίδη, Ι. Γαβριηλίδη καὶ Γ. Εὐαγγέλου. Ἐπὶ τοῦ ὕπερθεν ἐγγράφου ὑμῶν, δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡ ὑπ’ ἀριθ. 828)15.11.60 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Α. Παπαθανασίου, Δ. Σπυρίδη, Ι. Γαβριηλίδη καὶ Γ. Εὐαγγέλου, σχετικῶς μὲ τὴν καταβολὴν εἰς τοὺς παραγωγοὺς συμπληρωματικῆς τιμῆς ἐπὶ τῶν παραδοθέντων γεωμήλων ἑνιαίας διαχειρίσεως ἐαρινῆς συγκομιδῆς 1959, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὡς ἀνεκοινώσαμεν ὑμῖν καὶ διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 50425)3452)15.3.60 ἡμετέρου ἐγγράφου, οὗτινος ἀντίγραφον διαβιβάζομεν ὑμῖν συνημμένως, δὲν θὰ καταβληθῇ εἰς τοὺς παραγωγοὺς συμπληρωματικὸν τίμημα, καθ’ ὅσον ἡ ἐν λόγῳ διαχείρισις παρουσιάζει χρεωστικὸν ὑπόλοιπον, διὰ τοὺς ἐν τῇ ἀπαντήσει μας ἀναφερομένους λόγους. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Α. Τσιάρα, Δ. Μερλοπούλου, Ι. Γιαλώφα καὶ Η. Σκυλλάκου, περὶ καταθέσεως ὑμῖν τοῦ φακέλλου μὲ τὰ στοιχεῖα τῆς κατὰ τὴν διάταξιν τῆς παρ. 1 τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Ν. 3953 ἐκκαθαρίσεως τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως γεωμήλων ἐαρινῆς ἐσοδείας 1959, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ 245709)18605)1.12.1959 κοινῆς ἀποφάσεως τῶν ὑπουργῶν Γεωργίας καὶ Ἐμπορίου συνεκροτήθη Ἐπιτροπὴ διὰ τὴν διενέργειαν τῆς ἐκκαθαρίσεως τῆς ἐν λόγῳ διαχειρίσεως, ἥτις δὲν ἀποπεράτωσεν εἰσέτι τὸ ἔργον της καὶ δὲν ὑπέβαλεν ἡμῖν τὰ σχετικὰ στοιχεῖα. Πάντως, κατὰ τὰ τηρούμενα ὑπὸ τῆς Κ.Υ.Δ.Ε.Π. ἐξωλογιστικὰ στοιχεῖα τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως αὕτη, κατὰ προσέγγισιν, παρουσιάζεται ὡς ὁ συνημμένος πίναξ. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἐξωλογιστικῶν στοιχείων τῆς Κ.Υ.Δ. Ε.Π., μέσῳ τῆς ὁποίας ἐγένετο ἡ ἐν λόγῳ ἑνιαία διαχείρισις τῶν γεωμήλων, προκύπτει, ὅτι αὕτη παρουσιάζει ἤδη χρεωστικὸν ὑπόλοιπον 2.870.000 δραχμῶν περίπου μὲ τὸ ὁποῖον, ὡς ἑπόμενον, θὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ κρατικὸς προϋπολογισμός. Συνεπῶς, καὶ μετὰ τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς διαχειρίσεως ταύτης ὑπὸ τῆς ἀνωτέρω Ἐπιτροπῆς, δὲν προβλέπεται νὰ καταβληθῇ εἰς τοὺς παραγωγοὺς συμπληρωματικὸν τίμημα πέραν τῆς χορηγηθείσης εἰς τούτους προκαταβολῆς τῶν δραχμῶν 1,20 κατ’ ὀκᾶν. Ὡς ἐμφαίνηται καὶ ἐκ τοῦ συνημμένου πίνακος τῶν ἐξωλογιστικῶν στοιχείων τῆς Κ.Υ.Δ.Ε.Π., τὸ παρουσιαζόμενον ἄνοιγμα εἰς τὸν λογαριασμὸν τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως ὀφείλεται α) εἰς τὴν διακίνησιν μέσῳ τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως ποσότητος μόνον 46.000 περίπου τόννων ἔναντι παραγωγῆς συνολικῶς 150.000 περίπου τόννων. Καὶ τοῦτο διότι δὲν ἐπειθάρχησαν ὄχι μόνον οἱ ἔμποροι, ἀλλ’ οὐδ’ αὐτοὶ οἱ παραγωγοὶ εἰς τὰ ληφθέντα μέτρα, β) εἰς τὴν ἐξαγωγὴν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἑνὸς μεγάλου ἀναλογικῶς ποσοστοῦ 13.687 τόννων (30% περίπου) μέσῳ τῆς ἑνιαίας διαχειρίσεως διακινηθείσης ποσότητος τῶν 46.000 τόννων εἰς τιμὰς 0,54 ἕως 0,70 κατ’ ὀκᾶν, δηλαδὴ εἰς τιμὰς πολὺ κατωτέρας τῆς χορηγηθείσης προκαταβολῆς εἰς τοὺς παραγωγοὺς τῶν δραχμῶν 1,20 κατ’ ὀκᾶν λόγῳ τῶν διεθνῶν χαμηλῶν τιμῶν καὶ γ) εἰς τὰς σημαντικὰς δαπάνας συντηρήσεως εἰς τὰ ψυγεῖα ποσότητος 8.700 περίπου τόννων, ἥτις δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ διατεθῇ εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν ἢ νὰ ἐξαχθῇ ἀμέσως εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν καὶ ἐκ τῆς ὁποίας μέγα ποσοστὸν διετέθη εἰς τὴν κτηνοτροφίαν εἰς χαμηλὰς τιμάς, πρὸς ἀποφυγὴν διαθέσεώς του εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς συγκομιδῆς τῶν ὀψιμωτέρων γεωμήλων τῶν ὀρεινῶν περιοχῶν καὶ τῆς τοιαύτης τῆς φθινοπωρινῆς καλλιεργείας. Διότι ἡ τοιαύτη διάθεσίς των εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν πρὸς βρῶσιν θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπιδράσῃ εἰς τὴν περαιτέρω πτῶσιν τῆς τιμῆς τῶν ὀψιμωτέρων γεωμήλων τούτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Μαρτίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Δεσποτοπούλου καὶ Π. Γλιγλῆ. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ἀνωτέρω ἐρώτησιν ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὸ πρότυπον Κρατικὸν Κτῆμα Χίου συνεστήθη διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 142901)8483 (9.9.58) ἀποφάσεως ἡμῶν ἐπὶ τῶν διατεθέντων πρὸς τοῦτο κτημάτων καὶ ἀγρῶν τῆς Πρακτικῆς Γεωργικῆς Σχολῆς Χίου. Διὰ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τούτου προεῖχε βεβαίως ἡ δημιουργία τῶν ἀπαραιτήτων κτιριακῶν, ἀρδευτικῶν καὶ μηχανικῶν ἐγκαταστάσεων. Πρὸς τοῦτο δὲ ἐμεριμνήσαμεν καὶ ἐνεκρίθησαν αἱ ἀπαραίτητοι πιστώσεις εἰς τοὺς προϋπολογισμοὺς Δημοσίων Ἐπενδύσεων τῶν ἐτῶν 1959 καὶ 1960 ἐκ δραχμῶν ἐν συνόλῳ 1.425.000. Ἡ ἐκτέλεσις ὅλων τῶν ἀνωτέρω ἔργων προχωρεῖ ἱκανοποιητικῶς. Ἐκ παραλλήλου ὅμως, οὐδὲν παρελείφθη διὰ τὴν ἐκ παραλλήλου ἔναρξιν τῆς λειτουργίας τοῦ Ἀγροκτήματος τούτου, τοῦ ὁποίου αἱ καλλιεργητικαὶ ἐργασίαι προχωροῦν μὲ γοργὸν ρυθμόν. Αἱ πιστώσεις αἱ ὁποῖαι διετέθησαν καὶ ἠναλώθησαν διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ Κρατικοῦ Κτήματος Χίου ἔχουν κατὰ τὰ ἔτη ὡς ἀκολούθως: α) Κατὰ τὸ ἔτος 1959, ὅπερ ἦτο καὶ τὸ πρῶτον ἔτος λειτουργίας τοῦ Κτήματος, δοθέντος, ὅτι ἱδρύθη περὶ τὰ τέλη τοῦ ἔτους 1958 ἐνεκρίθη συνολικὸς προϋπολογισμὸς ἐξόδων ἐκ δραχμῶν 325.000 ἐξ ὧν ἠναλώθησαν δραχμαὶ 278.300 καὶ β) κατὰ τὸ τρέχον ἔτος 1960, τὸ σύνολον τῶν ἐγκεκριμένων πιστώσεων τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀνέρχεται εἰς δραχ. 285.000, ἐκ τῶν ὁποίων μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου ἐ. ἔ. εἶχον ἀναλωθῆ δραχμαὶ 241.090. Σημειωτέον τέλος, ὅτι τὸ σύνολον σχεδὸν τῶν ἀνωτέρω πιστώσεων διατίθεται διὰ ἡμερομίσθια καλλιεργείας τοῦ κτήματος ὡς καὶ διὰ προμήθειαν ἀναλωσίμων καὶ μονίμων ὑλικῶν διὰ τὰς ἀνάγκας αὐτοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Δεσποτοπούλου καὶ Π. Γλιγλῆ. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ἀνωτέρω ἐρώτησιν σχετικὴν μὲ τὸ ἀνεγειρόμενον εἰς τὸ Κρατικὸν κτῆμα Τυροκομεῖον ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: α) Διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ Τυροκομείου αὐτοῦ ἡ σύνταξις τεχνικῆς μελέτης κατόπιν συνεννοήσεως τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου Χίου μετὰ τῶν ἁρμοδίων Ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας ἀνετέθη εἰς ἰδιώτην μηχανικόν. Ἡ ἀνέγερσις τοῦ κτιρίου τούτου ἀρξαμένη ἀπὸ καιροῦ προχωρεῖ ἱκανοποιητικῶς ὥστε νὰ ἐλπίζεται, ὅτι θὰ ἔχῃ ἀποπερατωθῆ μέχρι τέλους τρέχοντος ἔτους καθ’ ἃ ἀνέφερεν ἡ Δ)νσις Γεωργίας Χίου. β) Ὅσον ἀφορᾷ τὴν προμήθειαν καὶ ἐγκατάστασιν τοῦ μηχανικοῦ ἐξοπλισμοῦ τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον προκηρύσσει κατ’ αὐτὰς διαγωνισμὸν διὰ τὴν σύνταξιν τῆς ἀπαιτουμένης τεχνικῆς μελέτης. γ) Τὸ ὡς ἄνω Τυροκομεῖον ἱδρυόμενον καὶ ἐγκαθιστάμενον εἰς Κρατικὸν κτῆμα ἔχει κατ’ ἀρχὴν σκοποὺς μελέτης καὶ διδασκαλίας πρὸς ὑπόδειξιν καὶ διάδοσιν τῆς ἐπιστημονικῆς τυροκομήσεως εἰς τὴν νῆσον Χίον. Πάντως μελετᾶται ἀπὸ τοῦδε ὁ τρόπος τῆς καλυτέρας ἐκμεταλλεύσεώς του ἐπὶ συνεταιριστικῆς κατὰ προτίμησιν βάσεως. Ἤδη ὁ κ. Νομάρχης Χίου ἔχει ἔλθει εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῶν συνεταιριστικῶν Ὀργανώσεων τῆς Νήσου καὶ διεξάγει προκαταρκτικὰς συνεννοήσεις προκειμένου νὰ ληφθοῦν ἐν καιρῷ ἀποφάσεις ἐπὶ τοῦ ἀνωτέρω θέματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Παπαγεωργίου, Κ. Χιωτάκη καὶ Ε. Πρωϊμάκη. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ἀνωτέρω ἐγγράφου σας διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 198 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Παπαγεωργίου, Κ. Χιωτάκη καὶ Ε. Πρωϊμάκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὑπὲρ τῶν πληγέντων ἐκ περονοσπόρου ἀμπελοκαλλιεργητῶν τῶν ἐχόντων ἐκχρηματιζόμενον εἰσόδημα ἐξ ἀμπελουργικῶν προϊόντων ἀνώτερον τῶν 60% τοῦ συνολικοῦ των εἰσοδήματος, ἐλήφθησαν τὰ κάτωθι μέτρα: 1) Εἰς ἅπαντας τοὺς πληγέντας ἀμπελουργοὺς τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν τοὺς ὑποστάντας ζημίαν 40–100% τοῦ συνολικοῦ των εἰσοδήματος ἐχορηγήθησαν πρὸ τῆς ἐποχῆς τῆς συγκομιδῆς, ὑπὸ μορφὴν προσωρινῆς ἐνισχύσεως καὶ ἔναντι τῆς χορηγηθησομένης ὁριστικῆς τοιαύτης, χρηματικὸν ποσὸν πεντακοσίων δραχμῶν καὶ 100 χιλιογράμμων σίτου διατροφῆς πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν ἀμέσων ἀναγκῶν συντηρήσεως τῶν οἰκογενειῶν των. 2) Τὸ αὐτὸ χρηματικὸν ποσὸν τῶν 500 δραχμῶν ἐχορηγήθη ὡς προσωρινὴ ἐνίσχυσις ἔναντι τοῦ προβλεφθέντος, ὡς ὁριστικῆς αὐτῶν ἐνισχύσεως, τρυγητικοῦ δανείου ἐκ 50 δραχμῶν κατὰ στρέμμα ἀμπελῶνος, εἰς τοὺς ἀμπελουργοὺς τοὺς ὑποστάντας ζημίας κατωτέρας τῶν 40% τοῦ συνολικοῦ των εἰσοδήματος. 3) Ὡς ὁριστικὴ ἐνίσχυσις τῶν ἄνω ἀμπελουργῶν τῶν ὑποστάντων ζημίαν ἀνωτέραν τῶν 40% καὶ ἀντιμετωπιζόντων συνεπείᾳ τῶν ζημιῶν των πρόβλημα συντηρήσεως τῶν οἰκογενειῶν των, ἀπεφασίσθη νὰ χορηγηθῇ: α) Σῖτος καὶ τρόφιμα πρὸς ἐξασφάλισιν τῆς συντηρήσεως τῶν οἰκογενειῶν των ἐπὶ 8–10 μῆνας. β) Εἰς μὲν τοὺς ὑποστάντας ζημίαν 80–100% τοῦ συνολικοῦ των εἰσοδήματος πιστωτικὴ ἐνίσχυσις 150 δραχμῶν κατὰ στρέμμα διὰ τὰ πρῶτα 10 στρέμματα ἀμπελώνων καὶ 75 δραχμῶν κατὰ στρέμμα διὰ τὰ ἑπόμενα 10, εἰς δὲ τοὺς ὑποστάντας ζημίας 40–80% τοῦ συνολικοῦ των εἰσοδήματος πιστωτικὴ ἐνίσχυσις 100 δραχμῶν κατὰ στρέμμα διὰ τὰ πρῶτα 10 στρέμματα καὶ 50 δραχμῶν κατὰ στρέμμα διὰ τὰ ἑπόμενα 10 στρέμματα. Εἰς τὰς ἀνωτέρω ὁριστικὰς ἐνισχύσεις θὰ συμψηφισθοῦν βεβαίως τὰ χορηγηθέντα ἔναντι αὐτῶν ποσὰ ὡς προσωριναὶ ἐνισχύσεις. Ἡ ἔναρξις τῆς χορηγήσεως τῶν ἀνωτέρω ὁριστικῶν ἐνισχύσεων ἐγένετο ἀπὸ τῶν μέσων λήγοντος μηνός. γ) Εἰς ἅπαντας τοὺς πληγέντας ἀμπελουργοὺς τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν καὶ τοὺς περιληφθέντας εἰς τοὺς πίνακας τῶν δικαιουμένων τῶν ἀνωτέρω ἀναφερομένων ἐνισχύσεων καὶ τοὺς μὴ περιληφθέντας, χορηγεῖται ἀναστολὴ εἰσπράξεως τῶν ληξιπροθέσμων ὀφειλῶν των πρὸς τὴν ΑΤΕ, ἄνευ τόκων ὑπερημερίας καὶ ἐπὶ πλέον νέα καλλιεργητικὰ δάνεια διὰ τὴν νέαν καλλιεργητικὴν περίοδον, ἀνεξαρτήτως προηγουμένων ὀφειλῶν των, ἀναλόγως πάντοτε τοῦ ποσοστοῦ τῶν ζημιῶν των καὶ τῶν οἰκονομικῶν των δυνατοτήτων. 4) Εἰς τοὺς λοιποὺς πληγέντας καλλιεργητὰς τῆς Κρήτης ἐξ οἱασδήποτε θεομηνίας, ἐκτὸς τῶν ἀμπελουργῶν τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν, ἡ ΑΤΕ χορηγεῖ τὰς αὐτὰς πιστωτικὰς διευκολύνσεις ἀναστολῆς χρεῶν ὡς ἄνω καὶ ἐπὶ πλέον ηὐξημένα καλλιεργητικὰ δάνεια, ἀνεξαρτήτως προηγουμένων ὀφειλῶν των, ἀναλόγως πάντοτε τῶν ζημιῶν των καὶ τῶν οἰκονομικῶν των δυνατοτήτων πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν βασικῶν ἀναγκῶν των καλλιεργείας καὶ συντηρήσεως τῶν οἰκογενειῶν των. 5) Διετέθησαν σημαντικαὶ πιστώσεις ἐπὶ πλέον τῶν συνήθων, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν εἰς ὁλόκληρον τὴν νῆσον Κρήτην συγκοινωνιακῶν, τουριστικῶν καὶ ἐγγειοβελτιωτικῶν ἔργων εἰς εὐρυτάτην κλίμακα, πρὸς ἐξασφάλισιν εἰς εὐρεῖαν ἔκτασιν ἐργατικῶν χειρῶν πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς πληγείσης οἰκονομίας τῆς Κρήτης. 6) Διετέθησαν τὰ ἀναγκαῖα φάρμακα καὶ ψεκαστικὰ μηχανήματα καὶ ἐπὶ πλέον τούτων δάνεια ἐκ 3 δραχμῶν κατὰ ἐλαιόδενδρον εἰς τοὺς ἐλαιοκαλλιεργητὰς τῆς Κρήτης διὰ τὴν καταπολέμησιν τοῦ δάκου. 7) Διετάχθη ἡ ΑΤΕ νὰ χορηγήσῃ ηὐξημένας πιστώσεις εἰς τοὺς πληγέντας καλλιεργητὰς τῆς νήσου διὰ τὴν ὑπ’ αὐτῶν ἀγορὰν ζώων πρὸς ἀναπαραγωγὴν καὶ πάχυνσιν, πρὸς δημιουργίαν νέων πηγῶν εἰσοδήματος εἰς αὐτούς. 8) Διετέθησαν ηὐξημέναι πιστώσεις διὰ τὸ πρόγραμμα ἀναπτύξεως τῆς ὀρεινῆς οἰκονομίας τῆς νήσου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Δεσποτοπούλου καὶ Π. Γλιγλῆ. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ἀνωτέρω ἐρώτησιν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὸ ἐν αὐτῇ θιγόμενον θέμα, τῆς ἀσφαλτοστρώσεως ὡρισμένων ὁδῶν τῆς περιφερείας Χίου, ἀπὸ Κονταρίου πρὸς Τραγκοβοῦνι καὶ ἀπὸ Ἁγιοδεκτινῆς πρὸς Μαστιχόχωρα, πρὸς προστασίαν τῶν δένδρων ἑσπεριδοειδῶν τῆς ἀνωτέρω περιοχῆς ἀπὸ τοῦ κονιορτοῦ, ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων, πρὸς τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἀπευθύνεται ἡ ὑπ’ ὄψιν ἐρώτησις. Πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον ὅθεν, τοῦτο, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ κοινοποιήσωμεν τὸ παρόν, μὲ τὴν παράκλησιν, ὅπως μεριμνήσῃ διὰ τὴν ἀσφαλτόστρωσιν τῶν ὁδῶν τούτων, νὰ ἀπαντήσῃ δὲ εἰς τὴν ἀνωτέρω ἐρώτησιν, κοινοποιοῦν τὴν ἀπάντησίν του καὶ ἡμῖν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη, Μ. Χριστογεώργου καὶ Γ. Κατσίμπα. Ἐπὶ τῆς, διὰ τοῦ ἀνωτέρω ἐγγράφου σας διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη, Μ. Χριστογεώργου καὶ Γ. Κατσίμπα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι, συμφώνως πρὸς τὸν ὑποβληθέντα ἡμῖν ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Διευθύνσεως Γεωργίας Αἰτωλοακαρνανίας πίνακα τῶν προξενηθεισῶν εἰς τὴν γεωργικὴν παραγωγὴν τῆς Κοινότητος Πενταλόφου ζημιῶν ἐκ χαλαζοθυέλλης, διαπιστωθεισῶν ὑπ’ αὐτῆς ἐπιτοπίως, κατόπιν ἡμετέρων διαταγῶν, αὗται ἐκυμάνθησαν εἰς ἐλάχιστον ποσοστὸν τῆς ἀναμενομένης ἐσοδείας τῶν διαφόρων καλλιεργειῶν τῆς περιοχῆς τῆς Κοινότητος, μὴ ὑπερβὰν γενικῶς τὰ 15% αὐτῆς, πλὴν τριῶν καλλιεργητῶν, ἐξ ὧν οἱ μὲν δύο ὑπέστησαν ζημίαν 30–40%, ὁ δὲ τρίτος 80% τῆς συνολικῆς των παραγωγῆς. Παρὰ ταῦτα, ἀπηυθύναμεν πρὸς τὴν ΑΤΕ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 2318)21.10.60 ἔγγραφόν μας, διὰ τοῦ ὁποίου ἐδώσαμεν ἐντολὴν εἰς αὐτήν, ὅπως παράσχῃ εἰς τοὺς πληγέντας, ἀναλόγως πάντοτε τῶν ζημιῶν των καὶ τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων, τὰς κεκανονισμένας εἰς ὁμοίας περιπτώσεις πιστωτικὰς διευκολύνσεις ἀναστολῆς χρεῶν καὶ χορηγήσεως νέων καλλιεργητικῶν δανείων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ο. Ἀντώνογλου, Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Κ. Τσιγάρα. Ἐπὶ τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 765 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ὀρ. Ἀντώνογλου κλπ., ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Κατόπιν τῆς παρασκευῆς εἰς μεγάλην κλίμακα ἐμβολίων κατὰ τοῦ ἀφθώδους πυρετοῦ ὑπὸ τοῦ Μικροβιολογικοῦ Ἐργαστηρίου, Ἀφθώδους Πυρετοῦ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, τὸ θέμα τῆς προλήψεως μεταδόσεως τοῦ ἀφθώδους πυρετοῦ ἐκ Τουρκίας θὰ ἀντιμετωπισθῇ ἐπιτυχῶς διὰ τοῦ προληπτικοῦ ἐμβολιασμοῦ δὶς τοῦ ἔτους ἁπάντων τῶν μυρικαστικῶν ζώων τῶν εὑρισκομένων εἰς ἀκτῖνα 30 χιλιομέτρων τῆς Ἑλληνοτουρκικῆς μεθορίου, ὡς καὶ τῶν μηρυκαστικῶν τῶν κυριωτέρων κτηνοτροφικῶν Κέντρων τῆς χώρας. Εἰς προσεχῆ δὲ συνάντησιν ἀντιπροσώπων τῆς ἡμετέρας Κτηνιατρικῆς Ὑπηρεσίας μετὰ τῶν Τούρκων Κτηνιάτρων, θέλομεν προτείνει τὴν χορήγησιν αὐτοῖς σχετικῶν ἐμβολίων ἐπὶ τῇ καταβολῇ τῆς ἀξίας των πρὸς ἐμβολιασμὸν τῶν ζώων τῆς Τουρκικῆς παραμεθορίου περιφερείας των. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Κατσίμπα, Β. Θανασέκου καὶ Μ. Κανιάρη. Ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Κατσίμπα, Β. Θανασέκου καὶ Μ. Κανιάρη, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐπιδίωξιν ὑπὸ τῆς ΑΤΕ τῆς εἰσπράξεως χρεῶν τῶν πληγέντων ἐκ πολεμικῶν γεγονότων ἀγροτῶν τῶν προερχομένων ἐκ τῆς χορηγήσεως εἰς αὐτοὺς ἐνισχύσεων ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ὑπὸ μορφὴν ἀτόκων δανείων, διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς γεωργικῆς των οἰκονομίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἀπαντητικὸν ἐπὶ τοῦ ἀνωτέρω θέματος τυγχάνει τὸ ὑπ’ ἀριθ. Ε. 7241)19.2.59 ἔγγραφόν μας πρὸς ὑμᾶς, ἀντίγραφον τοῦ ὁποίου ἀποστέλλομεν διὰ τὰ καθ’ ὑμᾶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη. Ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Δ)1126) 6.2.59 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν (Γενικῆς Διευθύνσεως Φορολογίας) ἀπὸ 2.2.59 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη, ἐν σχέσει μὲ τὴν διαγραφὴν τῶν χρεῶν τῶν συμμοριοπλήκτων ἀγροτῶν τῶν προερχομένων ἐκ τῆς χορηγήσεως εἰς αὐτοὺς ζώων καὶ γεωργικῶν ἐργαλείων πρὸς ἀνασυγκρότησιν τῆς γεωργικῆς των οἰκονομίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Αἱ χορηγηθεῖσαι ἐνισχύσεις εἰς τοὺς ἀνωτέρω ἀγρότας, διακρίνονται εἰς δύο κατηγορίας: α) Εἰς τὰς χορηγηθείσας ἐνισχύσεις ἐκ πιστώσεων τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας ἐχρεώθησαν μόνον τὰ μεγάλης ἀξίας γεωργικὰ ἐφόδια, ἤτοι: Κάρρα, ζῶα, ἄροτρα, σβάρναι, μελιτοεξαγωγεῖς, ψεκαστῆρες κλπ. καὶ δὴ μὲ τὸ 40% τῆς τιμῆς κτήσεως αὐτῶν, αἱ δὲ λοιπαὶ ἐνισχύσεις, ἤτοι: Χρηματικαὶ ἐνισχύσεις, ἀρόσεις, σπόροι, λιπάσματα, ζωοτροφαὶ καὶ τὰ μικρᾶς ἀξίας γεωργικὰ ἐργαλεῖα (τσᾶπαι, δρέπανα, πριόνια, πελέκεις, κλαδευτήρια κλπ.), ὧν ἡ τιμὴ κτήσεως δὲν ὑπερέβαινε τὰς 25 δραχ., ἐδόθησαν δωρεάν. Αἱ χορηγηθεῖσαι ἐνισχύσεις ἐκ πιστώσεων τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἐδόθησαν ὑπὸ μορφὴν ἀτόκων δανείων. Ἡ ἐξόφλησις τῶν χρεῶν ἐκ πιστώσεων τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας καθωρίσθη, ὅπως ἐνεργηθῇ εἰς 10 ἐτησίας ἀτόκους δόσεις, τῆς πρώτης καταβλητέας μετὰ παρέλευσιν διετίας ἀπὸ τῆς χορηγήσεως τῶν ἐνισχύσεων, εἴτε τοῖς μετρητοῖς, εἴτε εἰς προσφορὰν ἐργασίας εἰς ἔργα κοινῆς ὠφελείας κατὰ προτίμησιν εἰς τὰς Κοινότητας, ἐξ ὧν κατάγονται οἱ ἐξοφλοῦντες τὰ χρέη των ἀγρόται. Ἡ ἀναζήτησις τῆς εἰσπράξεως τῶν χρεῶν ἤρξατο μόνον τὸ οἰκον. ἔτος 1955, ἤτοι μετὰ παρέλευσιν οὐχὶ τῆς προβλεπομένης διετίας, ἀλλὰ πολλῶν ἐτῶν ἀπὸ τῆς χορηγήσεως τῶν ἐφοδίων, δηλονότι ἡ εἴσπραξις αὐτῶν ἤρχισεν εἰς χρόνον, καθ’ ὃν ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ ὡς βελτιωθεῖσα ἀρκοῦντως ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τῶν ὀφειλετῶν ἀγροτῶν. Ἡ ἐξόφλησις τῶν χρεῶν τῶν προερχομένων ἐκ χορηγηθεισῶν ἐνισχύσεων ἐκ πιστώσεων τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ, ὡρίσθη, ὅπως ἐνεργηθῇ εἰς 5 ἐτησίας ἀτόκους δόσεις, τῆς πρώτης καταβλητέας μετὰ παρέλευσιν διετίας ἀπὸ τῆς χορηγήσεώς των. Ἡ εἴσπραξις τῶν εἰρημένων χρεῶν ἀμφοτέρων τῶν κατηγοριῶν ἀνετέθη δι’ εἰδικῆς Συμβάσεως ἀπὸ 2.2.55 εἰς τὴν ΑΤΕ, εἰς ἣν ἔχει γίνει καὶ σχετικὴ σύστασις ἡμῶν, ὅπως κατὰ τὴν ἐπιδίωξιν τῆς εἰσπράξεως τῶν ἐν λόγῳ χρεῶν μὴ ἀσκῇ πίεσιν ἐπὶ τῶν ὀφειλετῶν τῶν ἀποδεδειγμένως εὑρισκομένων εἰς οἰκονομικὴν ἀδυναμίαν νὰ ἐξοφλήσωσι τὸ χρέος των τοῦτο, κυρίως δὲ ἐπὶ τῶν ἀγροτῶν τῶν ὀρεινῶν περιοχῶν τῆς χώρας. Πάντως, ὡς προκύπτει ἐκ τῶν παρ’ ἡμῖν στοιχείων, διαμαρτυρίαι ἢ ὑπομνήματα διὰ τὴν ἀναστολὴν ἢ διαγραφὴν τῶν ἐν λόγῳ χρεῶν προέρχονται μόνον ἀπὸ εὐαρίθμους ἀγρότας Κοινοτήτων τῶν ὀρεινῶν περιοχῶν τῆς Ἠπείρου (κυρίως Πωγωνίου), Τριχωνίδος καὶ Ναυπακτίας Αἰτωλοακαρνανίας, Εὐρυτανίας, Ἀρκαδίας καὶ Δυτικῆς Μακεδονίας, δι’ οὓς ἀγρότας, ὡς ἀνωτέρω ἐλέχθη, ἔχει γίνει σύστασις ἡμῶν εἰς τὴν ΑΤΕ, ὅπως μὴ ἀσκῇ πίεσιν ἐπ’ αὐτῶν κατὰ τὴν ἐπιδίωξιν τῆς εἰσπράξεως τῶν περὶ ὧν πρόκειται χρεῶν. Συνολικῶς, αἱ χορηγηθεῖσαι μέχρι σήμερον ἐνισχύσεις εἰς τοὺς ὡς εἴρηται ἀγρότας ὑπὸ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου εἰς χρῆμα καὶ γεωργικὰ ἐφόδια ἀνέρχονται εἰς δραχμὰς 656.410.000. Ἐξ αὐτῶν ἐχρεώθησαν καὶ ἀναζητεῖται ἡ εἴσπραξις μόνον ποσοῦ δραχμῶν 183.300.000 ἀντιπροσωπεύοντος, ὡς προελέχθη, τὰ 40% τῆς τιμῆς κτήσεως τῶν χορηγηθέντων ζώων καὶ μεγάλων γεωργικῶν ἐργαλείων τοῦ ὑπολοίπου τῆς ἐνισχύσεως ἐκ δραχμῶν 473.110.000 χορηγηθέντος εἰς αὐτοὺς δωρεάν. Διαγραφὴ τῶν ἀνωτέρω χρεῶν, κατόπιν τῶν ἀνωτέρω ἐκτεθέντων περὶ τοῦ τρόπου χρεώσεως καὶ εἰσπράξεως αὐτῶν δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐνδεικνυομένη, τοσούτῳ δὲ μᾶλλον, καθόσον, πέραν τῶν ἀνωτέρω ἐκτεθέντων, τὰ ἐν λόγῳ χρεωθέντα ἐφόδια (ζῶα, ἄροτρα κλπ.) ἐχρησιμοποιήθησαν καὶ χρησιμοποιοῦνται ὑπὸ τῶν λαβόντων ἀποδοτικῶς. Ἐπίσης, δὲν νοεῖται ἀπαλλαγὴ τῆς καταβολῆς τῆς ἀξίας τῶν χορηγηθέντων εἰς τοὺς ἀγρότας ζώων προελεύσεως ΟΥΝΡΑ, ἅτινα ὡσαύτως ἐχρησιμοποιήθησαν ὑπὸ τούτων ἀποδοτικῶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 19 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

ιβʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βαλούρδου. Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ἐπὶ τῆς ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 905 τῆς 24.11.60 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βαλούρδου, τὰ ἀκόλουθα: Συμφώνως πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 34575 ἔγκ. 166)3.3.54 διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ἀπαγορεύεται εἰς πάντας τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ὅπως δημοσιογραφοῦν εἰς ἐφημερίδας καὶ περιοδικὰ ἐπὶ θεμάτων ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας ἄνευ ἀδείας τοῦ ὑπουργοῦ. Αἱ Κυνηγετικαὶ Ὀργανώσεις (Κυνηγετικὰ Σωματεῖα) διακρίνονται εἰς συνεργαζομένας μετὰ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ μὴ συνεργαζομένας (ἄρθρ. 13 Α. Ν. 1926)39 «περὶ θήρας»). Τὰ ὡς ἄνω συνεργαζόμενα κυνηγετικὰ Σωματεῖα ὑπὸ τὴν ἰδιότητα ταύτην, ἔν τινι μέτρῳ ἀσκοῦν τὴν Κρατικὴν Θηρευτικὴν Πολιτικὴν καὶ ὡς τοιαῦτα δὲν εἶναι καθαρῶς νομικὰ πρόσωπα ἰδιωτικοῦ δικαίου, ὥστε νὰ ἀφεθῇ ἡ κατὰ τὰς κειμένας διατάξεις ἐλευθέρα δρᾶσις των, ἣν ἡ Πολιτεία ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐλέγχῃ καὶ νὰ καθορίζῃ διὰ τὴν ἐπιτυχῆ ἄσκησιν τῆς χορηγουμένης συνεργασίας του καὶ τῶν ἐπιδιωκομένων σκοπῶν. Συνεπῶς καὶ τὰ Δ. Σ. τῶν Σωματείων τούτων, περιλαμβάνονται εἰς τὴν ὡς ἄνω διαταγὴν τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Ἐπειδὴ δέ, ὑπὸ ἐνίων Δ. Σ. συνεργαζομένων κυνηγετικῶν Σωματείων, δὲν ἐτηρεῖτο ἡ προμνησθεῖσα διαταγή μας καὶ ἄνευ ἐρεύνης, βάσει ἀνευθύνων πληροφοριῶν, προέβαινον εἰς δημοσιεύσεις εἰς ἐφημερίδας περὶ παραβάσεων ἢ ὑπερβασιῶν δημοσίων ἐν γένει ὀργάνων καὶ ἰδίᾳ ἀστυνομικῶν, πληροφορίαι αἵτινες, ἢ δὲν ἀνταπεκρίνοντο εἰς τὴν ἀλήθειαν, ἀποβλέπουσαι εἰς τὴν δυσφήμησιν ἀστυνομικῶν ὀργάνων ὑπὸ παραβατῶν τῶν περὶ θήρας διατάξεων, ἡ δίωξις τῶν ὁποίων ἔχει ἐνταθῆ, ἰδίᾳ τῶν κατ’ ἐπάγγελμα ἀσχολουμένων μὲ τὴν σύλληψιν εἰς μεγάλον ἀριθμὸν μικρῶν πτηνῶν ἢ ὠφείλοντο εἰς τὸ γεγονὸς καὶ μόνον τῆς διώξεως ὀργάνου τινὸς ἐπὶ παραβάσει τῶν διατάξεων περὶ θήρας (σπάνιαι περιπτώσεις), χωρὶς νὰ ἀναμένουν τὴν ἔκδοσιν τῆς δικαστικῆς ἀποφάσεως, πρὸς ἀποφυγὴν δυσμενῶν ἐντυπώσεων εἰς βάρος ἀστυνομικῶν, δασικῶν κλπ. ὀργάνων κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων, ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 114083)1032)12.7.60 διαταγή μας πρὸς τὸ Δασαρχεῖον Ἀττικῆς, δι’ ἧς ὡρίσθη ὅτι, πρὸς δημοσίευσιν εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ περιοδικὰ ἐκ μέρους Δ. Σ. Κυνηγετικῶν Σωματείων, παραβάσεων κλπ. θὰ ζητῆται ἡ προτέρα ἡμῶν ἔγκρισις, πρὸς κατοχύρωσιν καὶ τῶν δημοσιευόντων, εἰς περίπτωσιν ἀνακριβοῦς δημοσιεύσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

Χ. Τοῦ Ὑπουργ. Συγκοινωνιῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ο. Ἀντώνογλου, Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Α. Λασκαρίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12049)11.11.60 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 768 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ο. Ἀντώνογλου, Θ. Κεραμιτσιόγλου καὶ Α. Λασκαρίδη, περὶ συμπληρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 299083)23.11.59 ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργείου ἐπὶ τῷ τέλει ὅπως χορηγηθῇ τρίμηνος προθεσμία ὑποβολῆς δικαιολογητικῶν ἐκ μέρους τῶν ἀπολεσάντων κατὰ τὸν πόλεμον ἐπιβατικὰ αὐτοκίνητα δημοσίας χρήσεως διὰ τὴν ἀποκατάστασίν των, βάσει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Α. Ν. 1086)46, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι δὲν ὑφίσταται σχετικὴ διάταξις νόμου, δι’ ἧς νὰ παρέχηται τὸ δικαίωμα ἐκδόσεως συμπληρωματικῆς ἀποφάσεως πρὸς ὑποβολὴν δικαιολογητικῶν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἐν λόγῳ αὐτοκινητιστῶν. Τοῦτο ἄλλως τε ἀντίκειται καὶ πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ Ν. Δ. 1217)49 καὶ κυρίως τοῦ Α. Ν. 1895)51 «περὶ τρόπου ἐκδόσεως ἀδειῶν κυκλοφορίας ἐπιβατικῶν αὐτοκινήτων δημοσίας χρήσεως μετὰ ἢ ἄνευ μετρητοῦ εἰς ἐπαρχίας τοῦ Κράτους. Ἐν Ἀθήναις τῇ 26 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Θ. Ι. ΚΟΝΙΤΣΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12647)24.11.60 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 888 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ Ν. Δ. 3783)57, δικαίωμα ἀποκτήσεως κατοικίας, συνεπῶς καὶ χορηγήσεως οἰκοδομικοῦ δανείου, ἔχουν οἱ ἰσόβιοι ἢ μόνιμοι πολιτικοὶ ὑπάλληλοι τοῦ Κράτους, ὡς καὶ οἱ ὑπάλληλοι τῶν Ν.Π.Δ.Δ. οἱ ἔχοντες τὴν δημοσιοϋπαλληλικὴν ἰδιότητα, συνταξιοδοτούμενοι δ’ ἅμα ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου. Οἱ ὑπάλληλοι τοῦ ΟΤΕ, μὴ ἔχοντες τὴν δημοσιοϋπαλληλικὴν ἰδιότητα, δὲν περιλαμβάνονται μεταξὺ τῶν δικαιουμένων νὰ συνάψουν οἰκοδομικὰ δάνεια παρὰ τοῦ Ταχυδρομικοῦ Ταμιευτηρίου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Θ. Ι. ΚΟΝΙΤΣΑΣ

ΧΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Καρασάββα, Ι. Εὐαγγελίδη, Κ. Σωτηρίου, Α. Μπριλλάκη, Κ. Χιωτάκη, Μ. Σβώλου καὶ Δ. Καρακουλουξῆ. Ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὴν κοινοποιηθεῖσαν καὶ ὑμῖν ὑπ’ ἀριθ. 105171 τῆς 10.11.60 διαταγῆς τοῦ Ὑπουργείου πρὸς τὸν κ. Νομάρχην Ἀττικῆς, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πέμψωμεν ὑμῖν συνημμένως ἀντίγραφα τῶν ἐκδοθεισῶν ὑπὸ τοῦ ὡς εἴρηται Νομάρχου σχετικῶν ἐγκυκλίων (ὑπ’ ἀριθ. 70820) ἐγκ. 287 τῆς 17.10.60 καὶ ὑπ’ ἀριθ. 70559)ἐγκ. 291 τῆς 22.10.1960). Ἐπὶ τῶν ἐν τῇ ὑπ’ ἀριθ. 717)26.10.60 ἐρωτήσει, περιλαμβανομένων ἐρωτημάτων, γνωρίζομεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Ὁ Νομάρχης Ἀττικῆς ἐξέδωκε τὰς ὡς ἄνω ἐγκυκλίους, συμφώνως πρὸς τὸ Β. Δ. τῆς 9–15.5.47 «περὶ ὁρισμοῦ δημοσίων τελετῶν», δυνάμει τοῦ ὁποίου, μερίμνῃ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου περὶ ἀποκεντρώσεως μερίμνῃ τῶν κατὰ τόπους Νομαρχῶν τελοῦνται δημόσιαι τελεταί, ἐν αἷς καὶ ἡ τελουμένη διὰ τὸν ἑορτασμὸν τῆς ἐπετείου τῆς 28ης Ὀκτωβρίου. 2) Ἡ ἔκδοσις τῶν ὡς ἄνω ἐγκυκλίων οὐδόλως θίγει τὴν ἐλευθέραν καὶ ἀνεξάρτητον δρᾶσιν τῶν ὀργάνων τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, διότι δι’ αὐτῶν δίδει ὁ Νομάρχης γενικὰς ὁδηγίας καὶ κατευθύνσεις διὰ τὸν προσφορώτερον καὶ λαμπρότερον ἑορτασμὸν τῆς ἐθνικῆς ταύτης ἐπετείου διὰ τὴν ἔξαρσιν τοῦ ὑψίστου ἐθνικοῦ νοήματος αὐτῆς. 3) Αἱ ρηθεῖσαι ἐγκύκλιοι περιέχουσαι γενικὰς ὁδηγίας καὶ κατευθύνσεις, τὰς ὁποίας ἐκ τῶν κειμένων διατάξεων ἔχει ὑποχρέωσιν ὁ Νομάρχης νὰ ἐκδίδῃ καὶ ἀναφερόμεναι εἰς γεγονότα τοῦ ἀπωτέρου καὶ προσφάτου παρελθόντος ἱστορικῶς ἐξηκριβωμένα οὐδόλως θίγουν τὸν θεσμὸν τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, πολλῷ δὲ μᾶλλον ἀποτελοῦν αἰτίαν διασπάσεως τῆς ἐθνικῆς ἑνότητος τῶν Ἑλλήνων. Σημειωτέον, ὅτι, διὰ τῆς ὑπομνήσεως ἱστορικῶν γεγονότων ἑδραιοῦται ἡ πίστις τῶν Ἑλλήνων ἐπὶ τῶν πεπρωμένων τῆς φυλῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

«Ἐν συνεχεία τῆς ὑπ’ ἀριθ. 70820)ἐγκ. 287)17.10.60 ἡμετέρας διαταγῆς περὶ τρόπου ἑορτασμοῦ τῆς ἐπετείου τῆς 28ης Ὀκτωβρίου 1940, ἀνακοινοῦμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ ὑπὸ τῶν ὁμιλητῶν ἐκφωνηθησόμενος πανηγυρικὸς περὶ τοῦ ἱστορικοῦ γεγονότος, ὅστις θὰ λάβῃ χώραν τὴν 27ην τρέχοντος μηνός, δέον νὰ περιλαμβάνῃ καὶ τὰς κάτωθι βασικὰς γραμμάς: 1) Ἔξαρσις τοῦ καθολικοῦ πνεύματος ἀντιστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐναντίον τῆς ἔξωθεν ἐπιδρομῆς κατὰ τὴν 28ην Ὀκτωβρίου 1940, μὲ εἰδικὴν μνείαν τῆς Ἑλληνικῆς νίκης εἰς τὴν Βόρειον Ἤπειρον, ὡς ὀφειλομένης εἰς τὴν παράδοσιν τοῦ ἡρωϊσμοῦ καὶ τῆς φιλοπατρίας τῶν Ἑλλήνων. 2) Ὑπογράμμισις τῆς συμβολῆς τὴν ὁποίαν προσέφερεν εἰς τὸν κοινὸν ἀγῶνα ἡ Ἑλλὰς διὰ τῆς νικηφόρου ἀντιστάσεώς της εἰς τὴν Βόρειον Ἤπειρον. 3) Ἰδιαιτέρα θὰ γίνῃ μνεία τοῦ γεγονότος, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς Στρατὸς ἔδωσε τὴν πρώτην νίκην εἰς τοὺς συμμάχους καὶ μέσῳ αὐτῆς ἀνεπτέρωσε τὸ ἠθικὸν τῆς συμμαχικῆς κοινῆς γνώμης καὶ ἔθεσεν ὑπὸ ἀμφισβήτησιν τὸν θρῦλον τοῦ ἀηττήτου τοῦ Ἄξονος. 4) Ἀναδρομὴν εἰς τὴν ἐπέτειον τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς Θεσσαλονίκης, ἡ —ἐπ’ εὐκαιρίᾳ— ὑπογράμμισις τῶν παγίων ἐπιδιώξεων, τῶν ἐπιδιώξεων τῶν Βουλγάρων εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνισμοῦ. 5) Προβολὴ τῆς ἀσυνεπείας τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, ὅπερ, ἐνῷ τὴν 28ην Ὀκτωβρίου ἐτάχθη ἐναντίον τῆς φασιστικῆς ἐπιθέσεως λόγῳ τῆς συμφωνίας Μολότωφ — Ρίμπεντροπ ἐτήρησε προδοτικὴν στάσιν διὰ τοῦ συνθήματος, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς Στρατὸς ἔδει νὰ ὑποχωρήσῃ εἰς τὴν Ἑλληνοαλβανικὴν μεθόριον. Ἐπίσης, δέον νὰ ὑπογραμμισθῇ ἡ διαβρωτικὴ προσπάθεια τοῦ ΚΚΕ ἐναντίον τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ κοινῆς γνώμης, ἰδίᾳ μετὰ τὴν ἐπίθεσιν τῆς Χιτλερικῆς Γερμανίας ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος, ἡ ὁποία διάβρωσις ἀπέβλεπεν εἰς τὸν κλονισμὸν τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος. 6) Ἔξαρσις τῆς ἀπαραμίλλου δράσεως τοῦ Στόλου καὶ τῆς Ἀεροπορίας κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου, καὶ 7) Ὑπογράμμισις τοῦ ρόλου, τὸν ὁποῖον ἔπαιξεν ὁ Ἑλληνισμὸς κατὰ τὴν μακραίωνα ἱστορίαν του καὶ τῆς ἀποστολῆς τὴν ὁποίαν καλεῖται νὰ ἐκπληρώσῃ εἰς τὰ πλαίσια τοῦ ἐλευθέρου κόσμου.

Ὁ Νομάρχης

Α. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ»

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΝΟΜΑΡΧΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ἀριθ. Πρωτ. 70820. Παρακαλοῦμεν, ὅπως μεριμνήσητε διὰ τὴν κατάρτισιν ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν τοῦ προγράμματος ἑορτασμοῦ τῆς ἐπετείου τῆς 28ης Ὀκτωβρίου ἐν τῇ ἕδρᾳ ὑμῶν. Τὸ πρόγραμμα τοῦ ἑορτασμοῦ, ἐκτὸς τοῦ γενικοῦ σημαιοστολισμοῦ τῶν Δημοσίων καὶ ἰδιωτικῶν καταστημάτων καὶ τῶν οἰκιῶν καὶ φωταγωγήσεως, ἀρχομένων ἀπὸ τῆς προτεραίας τῆς ἐπετείου καὶ ληγόντων τὴν πρωΐαν τῆς εἰκοστῆς ἐνάτης τρέχοντος, δέον νὰ περιλάβῃ ὁμιλίας ὑπὸ καταλλήλων ὁμιλητῶν περὶ τοῦ ἱστορικοῦ γεγονότος, γενησομένας τὴν 27ην τρέχοντος ἐν εἰδικαῖς συγκεντρώσεσι εἰς Σχολεῖα, Δημόσια Γραφεῖα καὶ Καταστήματα Ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου. Ἐν τῷ καταρτισθησομένῳ προγράμματι δέον νὰ περιληφθῇ καὶ προσκύνημα μαθητῶν Σχολείων, Προσκόπων, Ὁδηγῶν, εἰς τὰ κατὰ τόπους Μνημεῖα Ἡρώων, προσερχομένων συντεταγμένων μὲ βαθμοφόρους, καθηγητὰς καὶ διδασκάλους. Κατὰ τὸ προσκύνημα θὰ παρίσταται ἀντιπροσωπεία Ἀναπήρων, Θυμάτων Πολέμου, Τραυματιῶν καὶ Ἐφέδρων, προτασσομένης πρὸ μνημείων τιμητικῆς φρουρᾶς. Τὴν πρωΐαν τῆς 28ης Ὀκτωβρίου καὶ ὥραν ἑβδόμην καὶ ἡμίσειαν νὰ σημάνουν χαρμοσύνως οἱ κώδωνες ὅλων τῶν Ἐκκλησιῶν καὶ αἱ μουσικαί, ὅπου ὑφίστανται τοιαῦται, νὰ περιέλθωσι τὴν πόλιν παιανίζουσαι θριαμβευτικὰ θούρια καὶ ἐμβατήρια. Ἐπίσης, νὰ τελεσθῇ ἐπίσημος δοξολογία εἰς τὸν Καθεδρικὸν Ναὸν καὶ νὰ ἐπακολουθήσῃ ἐπιμνημόσυνος δέησις καὶ κατάθεσις στεφάνου εἰς Μνημεῖα Ἡρώων, νὰ τηρηθῇ δὲ ἑνὸς λεπτοῦ σιγὴ εἰς μνήμην τῶν ἐνδόξων νεκρῶν. Μετὰ ταῦτα, θὰ ἐπακολουθήσῃ παρέλασις στρατιωτική, ὅπου ὑπάρχουν στρατιωτικὰ τμήματα, Προσκόπων, Ὁδηγῶν, μαθητῶν καὶ ἐθνικῶν Ὀργανώσεων. Τὰ θέατρα καὶ κινηματογράφοι δέον νὰ δώσωσιν ἑορταστικὸν τόνον εἰς τὰς παραστάσεις τῆς ἡμέρας. Τὸ γενικὸν τοῦτο πρόγραμμα δύναται νὰ συμπληρωθῇ καὶ τροποποιηθῇ ἀναλόγως τῶν κατὰ τόπους συνθηκῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Ὀκτωβρίου 1960

Ὁ Νομάρχης

Α. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη καὶ Ἰ. Παπαδημητρίου. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12628)24.11. 1960 ὑμετέρου ἐγγράφου, διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 868)18.1.60 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Ἰ. Παπαδημητρίου κλπ., ἀφορώσης εἰς τὴν ἄρσιν τῆς ἐπιβληθείσης ὑπὸ τοῦ Νομάρχου Ἀττικῆς πειθαρχικῆς ποινῆς ἀργίας τριῶν μηνῶν εἰς τὸν Δήμαρχον Δραπετσώνας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ τιμωρηθεὶς Δήμαρχος, συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τῆς παραγρ. 3 τοῦ ἄρθρου 130 τοῦ Δημοτικοῦ καὶ Κοινοτικοῦ Κώδικος, δύναται ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως εἰς αὐτὸν τῆς ἀποφάσεως, δι’ ἧς ἐπεβλήθη εἰς αὐτὸν πειθαρχικὴ ποινὴ ἀργίας, νὰ ἀσκήσῃ ἔφεσιν ἐνώπιον ἡμῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον, μετὰ τὴν ὑποβολὴν αὐτῷ σχετικῆς ἐφέσεως καὶ τοῦ οἰκείου φακέλλου θὰ ἐξετάσῃ τοὺς λόγους, δι’ οὕς ἐπεβλήθη ἡ περὶ ἧς πρόκειται πειθαρχικὴ ποινή, ὡς καὶ τοὺς ἰσχυρισμοὺς τοῦ ἐκκαλοῦντος καὶ θὰ ἀποφασίσῃ ἂν ὀρθῶς καὶ νομίμως ἐνήργησεν ὁ Νομάρχης Ἀττικῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Σ. Ἡλιοπούλου, Γ. Αὐγεροπούλου καὶ Δ. Γιαχνῆ. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὡς ἄνω σημειούμενον ὑμέτερον ἔγγραφον, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 61)25.11.60 ἐρώτησις αἴτησις τῶν ἐν περιλήψει ἀναφερομένων κ.κ. βουλευτῶν, δι’ ἧς αἰτοῦνται ὅπως πληροφορήσωμεν τὴν Βουλήν, ἐὰν ἐξεδόθη διαταγὴ πρὸς τοὺς Προέδρους τῶν Πρωτοβαθμίων καὶ Δευτεροβαθμίων Ἐπιτροπῶν ἐπιλύσεως φορολογικῶν διαφορῶν τῶν Κοινοτήτων Ἑκάλης καὶ Ψυχικοῦ, διὰ τῆς ὁποίας ἐντελλόμεθα νὰ μὴ ὁρισθῇ δικάσιμος πρὸς ἐκδίκασιν προσφυγῶν ἢ ἐφέσεων ἀφορωσῶν εἰς φόρον ἀκαλύπτων χώρων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἐξεδόθη τὸ ὑπ’ ἀριθ. 54981)1.4.60 ἡμέτερον ἔγγραφον πρὸς τὰς ἀνωτέρω ἐπιτροπὰς διὰ τὸν μὴ ὁρισμὸν δικασίμων ἐκδικάσεως προσφυγῶν καὶ ἐφέσεων οἰκοδομικῶν συνεταιρισμῶν ἢ ἐπιχειρήσεως δημιουργίας οἰκισμῶν, καθ’ ὅσον ἐπρόκειτο νὰ εἰσηγηθῶμεν τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου πρὸς ρύθμισιν τοῦ προκύψαντος μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ Ν. Δ)τος 3777)57, ζητήματος, διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους. Κατὰ τὴν ἀντικατάστασιν καὶ ἀναμόρφωσιν τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 32 τοῦ Ν. Δ. 3777)57 παρελείφθη τῆς παραγράφου 7 τούτου, ἔχουσα οὕτω: «7. Τὰ οἰκόπεδα, τὰ ἀνήκοντα εἰς οἰκοδομικοὺς συνεταιρισμοὺς ἢ ἐπιχειρήσεις δημιουργίας οἰκισμῶν καὶ οἵτινες βαρύνονται διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων κοινῆς ὠφελείας, φορολογοῦνται ἐφ’ ἅπαξ διὰ τοῦ ἀνωτέρω φόρου κατὰ τὴν ἐκποίησιν αὐτῶν». Συνεπείᾳ τῆς παραλείψεως ταύτης, οἱ οἰκοδομικοὶ συνεταιρισμοὶ καὶ αἱ ἐπιχειρήσεις δημιουργίας οἰκισμῶν ὑπήχθησαν αὐτομάτως εἰς τὴν γενικὴν κατηγορίαν τῶν ὑποχρέων καταβολῆς φόρου ἀκαλύπτων χώρων. Ἐπηκολούθησεν εἶτα ἡ διαδικασία βεβαιώσεως τοῦ φόρου, κατὰ τὴν ὁποίαν τόσον οἱ συνεταιρισμοὶ (Συνεταιρισμὸς Ἐργατῶν Τύπου), ὅσον καὶ ἐπιχειρήσεις δημιουργίας οἰκισμῶν διεμαρτυρήθησαν ἰσχυριζόμενοι ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἐβαρύνοντο καὶ βαρύνονται νῦν ἐκ τῆς συμβάσεως, μὲ ὑποχρεώσεις ἐκτελέσεως κατ’ ἔτος κοινωφελῶν ἔργων, ἐπ’ ὠφελείᾳ τῶν Ὀργανισμῶν τῆς Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως, ἦτο ἀπαράδεκτον νὰ περιληφθοῦν μεταξὺ τῶν λοιπῶν ὑποχρέων ἀντὶ τῆς καθιερωθείσης, διὰ τῆς προμνησθείσης διατάξεως, ὑποχρεώσεώς των πρὸς καταβολὴν φόρου ἀκαλύπτων χώρων κατὰ τὴν ἐκποίησιν τούτων. Τὰ διατυπωθέντα κατὰ τ’ ἀνωτέρω παράπονά των ἐκρίθησαν κατ’ ἀρχὴν βάσιμα καὶ ἀπεφασίσθη ἡ νομοθετικὴ ἀντιμετώπισις τῆς διαφορᾶς, δεδομένου, ὅτι ἡ συνέχισις τῆς ἐκτελέσεως κοινωφελῶν ἔργων ἐπρόκειτο νὰ ἐξυπηρετήσῃ λυσιτελέστερον τὰ συμφέροντα τῶν Κοινοτήτων. Ἐν ὄψει νομοθετικῆς ρυθμίσεως διετάχθη πράγματι, μετὰ σύμφωνον γνώμην τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιακῶν παραγόντων τοῦ Ὑπουργείου, ἡ ἀναστολὴ τῆς ἐκδικάσεως τῶν ἐνστάσεων κλπ., ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν βεβαίως τῆς συνεχίσεως ἐκτελέσεως τῶν ἔργων ὑπὸ τῶν εἰρημένων συνεταιρισμῶν καὶ ἐπιχειρήσεων ὑπὲρ τῶν ὀργανισμῶν τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως. Ἐφ’ ὅσον ἀπὸ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων Ὀργανισμῶν τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως ἀναφερθῇ ἡμῖν, ὅτι ἡ ἐκτέλεσις τῶν ἔργων δὲν συνεχίζεται καὶ μάλιστα μὲ τὸν προβλεπόμενον ρυθμόν, πρὸ πάσης νομοθετικῆς μεταρρυθμίσεως, θέλει προέλθει εἰς τὴν ἀνάκλησιν τοῦ μέτρου τῆς ἀναστολῆς ἐκδικάσεως τῶν ἐνστάσεων κλπ. Τὰ ὑπὸ τῶν Κοινοτήτων Ψυχικοῦ καὶ Ἑκάλης βεβαιωθέντα ποσὰ φόρου ἀκαλύπτων χώρων, διὰ τὰ ὁποῖα οἱ κατάλογοι συνετάγησαν καὶ ἀπεστάλησαν εἰς τὸ Ταμεῖον κατὰ τὰς κατωτέρω ἡμερομηνίας, ἤτοι 2.8.60 ὑπὸ τῆς Κοινότητος Ψυχικοῦ διὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1957, 1958 καὶ 1959 καὶ διὰ ποσὰ δραχμ. 156.074 διὰ τὸ αʹ, 160.332 διὰ τὸ βʹ καὶ 134.105 διὰ τὸ γʹ καὶ τὴν 18.8.59 ὑπὸ τῆς Κοινότητος Ἑκάλης διὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1957, 1958 καὶ 1.12.60 διὰ τὸ ἔτος 1959 καὶ διὰ τὰ ποσὰ τῶν δραχμῶν 22.085 διὰ τὸ αʹ, 22.085 διὰ τὸ βʹ καὶ 23.085 διὰ τὸ γʹ, δὲν κατέστησαν ὁριστικὰ καὶ συνεπῶς ταῦτα δὲν εἶναι ἀπαιτητά, ὥστε νὰ καθυστερῇ ἡ εἴσπραξίς των. Συνημμένως, ἀποστέλλομεν ἀντίγραφον τοῦ ὡς ἄνω μνημονευομένου ὑπ’ ἀριθ. 54981)17.6.60 ἐγγράφου μας. Οἱ φάκελλοι τῶν προσφυγῶν τηροῦνται εἰς τὰ γραφεῖα τῶν οἰκείων Κοινοτήτων καὶ ὄχι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Πάντως, αὗται ἀφοροῦν τὰς οἰκοδομικὰς ἑταιρείας «Ἑκάλη» καὶ «Κέκροψ». Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

«Ἐν ὄψει νομοθετικῆς ρυθμίσεως τοῦ θέματος τῆς ὑπαγωγῆς εἰς τὸν φόρον ἀκαλύπτων χώρων τῶν οἰκοπέδων τῶν ἀνηκόντων εἰς οἰκοδομικοὺς συνεταιρισμοὺς ἢ ἐπιχειρήσεις δημιουργίας οἰκισμῶν, οἵτινες βαρύνονται διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων κοινῆς ὠφελείας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως μὴ προσέλθητε εἰς τὸν ὁρισμὸν δικασίμου πρὸς ἐκδίκασιν προσφυγῶν ἢ ἐφέσεων ἀφορωσῶν εἰς φόρον ἀκαλύπτων χώρων τῶν ἀνωτέρω ὑποχρεώσεων. Εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν ἔχει ὁρισθῆ δικάσιμος, κατὰ τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ συζητηθοῦν καὶ ἐνστάσεις ὑποχρέων τῆς ἀνωτέρω κατηγορίας θὰ ἀναβάλητε διὰ ταύτας, τὴν συζήτησιν μέχρι νεωτέρας διαταγῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Ἰουνίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

ΧΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Ἔχομεν τὴν τιμὴν εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 787 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1. Δυνάμει τῶν νόμων 1744)51, 2075)52, 2321)53 καὶ 2737)53 ἐπετράπη ἡ ἐξαγορὰ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων ὑπὸ τῶν στρατευσίμων καὶ ἐφέδρων κλάσεων 1949 καὶ παλαιοτέρων λόγῳ τῶν εἰδικῶν καταστάσεων αἵτινες ἐδημιουργήθησαν συνεπείᾳ τοῦ Βʹ Παγκοσμίου Πολέμου καὶ τοῦ ἀντισυμμοριακοῦ ἀγῶνος. 2. Διὰ τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Ν.Δ. 3851)58 παρετάθη ἡ προθεσμία τῆς διὰ καταβολῆς ἀντισηκώματος τακτοποιήσεως τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων τῶν ἀνηκόντων εἰς τὰς ἀνωτέρω κλάσεις μέχρι 31.12.1963. Διὰ Β.Δ. προκαλουμένου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης δύναται ἡ προθεσμία αὕτη νὰ παραταθῇ ἐπὶ ἕτερα δύο ἔτη. 3. Δυνάμει τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Ν. 3174)55 ἐπετράπη ἡ ἐξαγορὰ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων καὶ εἰς τοὺς στρατευσίμους τῆς κλάσεως 1950 τοὺς ὑπέχοντας ὑποχρέωσιν θητείας ἢ ἐκγυμνάσεως ἢ ὑπόλοιπον τούτων καὶ εὑρισκομένους δεδικαιολογημένως ἐκτὸς στρατεύματος. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 556)4.4.1955 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀνεστάλη ἡ ἰσχὺς τῆς διατάξεως ταύτης. 4. Τὸ Συμβούλιον Ἐπικρατείας ἐπὶ προσφυγῆς ἐνδιαφερομένων διὰ σειρᾶς ἀποφάσεών του (1179, 1180, 1182, 1183, 1188, 1190, 1191, 1192, 1193 καὶ 1195 τοῦ ἔτους 1956), ἀπεφήνατο, ὅτι ἡ ἀνωτέρω διάταξις τοῦ ἄρθρου 3 Ν. 3174)55 ἀντίκειται εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Συντάγματος. Κατόπιν τούτου διὰ τοῦ ἄρθρου 9 Ν.Δ. 3851)58 κατηργήθη ἡ διάταξις αὕτη καὶ οἱ ἀνήκοντες εἰς τὴν κλάσιν 1950 ὑπόκεινται εἰς ἐκπλήρωσιν ὀκταμήνου πραγματικῆς ἐν ὅπλοις ὑπηρεσίας, ἐξαγοραζομένου τοῦ ὑπολοίπου τῆς θητείας των. 5. Δυνάμει τοῦ ἄρθρου 86 Ν. Δ. 3850)58 καὶ τῆς εἰς ἐκτέλεσιν τούτου ἐκδοθείσης ὑπ’ ἀριθ. 142)58 ΕΔΥΕΘΑ ἐπετράπη ἡ ἐξαγορὰ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων ὑπὸ τῶν στρατευσίμων ὑποχρέων ἐκγυμνάσεως κλάσεων 1950 –1953 ἀνεξαρτήτως γραμματικῶν γνώσεων. 6. Οὔτε ἐκ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρ. 86 Ν.Δ. 3850)58 οὔτε ἐξ ἄλλης τινὸς διατάξεως παρέχεται εἰς τὸν ΥΕΘΑ δικαίωμα ἐπεκτάσεως τῆς διὰ καταβολῆς ἀντισηκώματος τακτοποιήσεως τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων εἰς τοὺς στρατευσίμους ὑποχρέους θητείας τῶν ὑπὸ τοῦ ἐρωτῶντος βουλευτοῦ προτεινομένων κλάσεων. 7. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τούτου αἱ ἀνάγκαι τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ μάλιστα εἰς ἐπιστημονικὰ στελέχη δὲν ἐπιτρέπουσι τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ εὐεργετήματος τῆς ἐξαγορᾶς καὶ εἰς νεωτέρας κλάσεις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Μητσοτάκη. Συμπληρωματικῶς πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. Φ. 153)14444) 7.12.60 ἔγγραφον ἡμῶν, ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1010 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Μητσοτάκη, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ὁ ὑπολ)γὸς Σ.Ε.Μ. Πασσᾶς Δανιήλ, ἐτιμωρήθη διὰ φυλακίσεως ἐν συνόλῳ 60 ἡμερῶν ἀπὸ 24.10.60, τὰς ὁποίας ἐκτίει εἰς τὸ πειθαρχεῖον Ε.Σ.Α., βάσει τοῦ ἄρθρου ΙΙΙ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς ἐν πόλεσι καὶ φρουρίοις ὑπηρεσίας τῶν Στρατευμάτων καὶ 65 καὶ 67 τοῦ Γενικοῦ Κανονισμοῦ Σωμάτων. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἡμερῶν φυλακίσεως αἱ 30 τῷ ἐπεβλήθησαν ἀρχικῶς διότι λαβὼν 10ήμερον ἄδειαν, δὲν ἐθεώρησεν, ὡς ὤφειλε, τὸ φύλλον ἀδείας καὶ οὕτω κατέστη ἀδύνατος ἡ ἀνεύρεσίς του, ὅταν διὰ λόγους ἐπείγοντας ὑπηρεσιακούς, ἐζητήθη ὑπὸ τῆς Μονάδος του. Τὸ ὑπόλοιπον ἐξ ἑτέρων 30 ἡμερῶν φυλακίσεως τῷ ἐπεβλήθη διότι διαρκούσης τῆς ἐκτίσεως τῆς πρώτης τοιαύτης, ὑπέβαλεν ἔγγραφον θρασυτάτην ἀναφοράν, δι’ ἧς ἐζήτει τὴν διακοπὴν ἐκτίσεως τῆς ποινῆς του καὶ τὴν καταβολὴν ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας τῶν ἐξόδων μεταβάσεως εἰς Θεσσαλονίκην καὶ ἐπανόδου του πρὸς τακτοποίησιν ἀτομικῶν του ὑποθέσεων. Ἀνεξαρτήτως τῶν ὡς ἄνω ἐπιβληθεισῶν ποινῶν διὰ πειθαρχικὰ παραπτώματα, ἐναντίον τοῦ ἐν λόγῳ ἀξιωματικοῦ ἐνεργεῖται καὶ ἔνορκος Διοικητικὴ ἐξέτασις διὰ ζητήματα ἀφορῶντα εἰς τὴν ἐσωτερικὴν καθαρῶς λειτουργίαν τοῦ Στρατεύματος καὶ τοιαῦτα εἰς τὴν ἀξιοπρέπειάν του ὡς ἀξιωματικοῦ. 2. Δοθέντος, ὅτι πρόκειται περὶ καθαρῶς Διοικητικῶν ἐνεργειῶν καὶ πειθαρχικῶν ποινῶν ἐπιβληθεισῶν βάσει τῶν Στρατιωτικῶν Κανονισμῶν, οὐδὲν δικαίωμα ἔχει ὁ τιμωρούμενος ἀξιωματικὸς νὰ χρησιμοποιήσῃ συνήγορον. Εἰς τὰς περιπτώσεις ταύτας ὁ τρόπος ὑπερασπίσεως τοῦ τιμωρουμένου ὁρίζεται ὑπὸ τῶν Στρατιωτικῶν Κανονισμῶν. Ἐπίσης βάσει τῶν ἰδίων Στρατιωτικῶν Κανονισμῶν δὲν δικαιοῦται νὰ δέχεται ἐπισκέψεις, πλὴν τῶν διὰ λόγους ὑπηρεσίας προσερχομένων. Ἐπιτρέπεται ὅμως ἡ δι’ ἀλληλογραφίας ἐπικοινωνία, ἥτις ὄχι μόνον δὲν ἀπηγορεύθη εἰς τὸν ἐν λόγῳ ἀξιωματικόν, ἀλλὰ καὶ ρητῶς τῷ ἐπετράπη ἐξ ἀρχῆς. Δὲν ἔκαμεν ὅμως χρῆσιν τῆς εὐκαιρίας ταύτης. Τοῦτο βεβαίως φανταζόμεθα, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθῇ ὁ ἐρωτῶν βουλευτής, ὅτι συνιστᾷ ἀπομόνωσιν. Οὐδείς, οὐδέποτε συγκάτοικός του ἢ οἰκεῖος του ὑπέβαλεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αἴτησιν ἐπισκέψεως, εἰ μὴ μόνον τὴν πρωΐαν τῆς 7.12.60 ὁ ἀδελφός του ἐζήτησε τηλεφωνικῶς ἀπὸ τὸν Δ)τὴν τῆς Ε.Σ.Α. νὰ συναντηθῇ μετὰ τοῦ τιμωρημένου ὑπολ)γοῦ, ὅπερ καὶ τῷ ἐπετράπη. Οὐδέποτε ἡ οἰκογένειά του ᾐτήσατο πληροφορίας περὶ τῆς τύχης του. Ἀπεναντίας ἀξιωματικὸς τῆς Στρατιωτικῆς Ἀστυνομίας, κατόπιν συστάσεως τοῦ Δ)τοῦ τῆς ΕΣΑ καὶ παρακλήσεως τοῦ ἐν λόγῳ ὑπολ)γοῦ, ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν περὶ τὰς ἀρχὰς Νοεμβρίου μετὰ τοῦ ἀδελφοῦ του, τὸν ὁποῖον ἐπληροφόρησεν, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς Πασσᾶς Δανιήλ, ἐκτίει πειθαρχικὴν ποινὴν καὶ τὸν ἠρώτησεν ἐὰν ἐπεθύμει τι νὰ τοῦ διαβιβάσῃ. Οὗτος οὐδεμίαν ἐπιθυμίαν ἐξέφρασεν ἢ ἐξεδήλωσεν ἀνησυχίαν τινά. Ὁμοίως περὶ τῆς τύχης τοῦ ἐν λόγῳ ὑπολ)γοῦ δέον νὰ ἐπληροφορήθη ἡ οἰκογένειά του μέσῳ τοῦ ἐ.ἀ. ὑποσ)γου κ. Μπενῆ–Ψάλτη ἀπὸ 15ης περίπου Νοεμβρίου 1960, ὅστις ἐζήτησε περὶ αὐτοῦ παρὰ τοῦ ὑποφαινομένου πληροφορίας, αἵτινες καὶ τῷ παρεσχέθησαν. Παρὰ ταῦτα, μετὰ παρέλευσιν μηνὸς περίπου ἀπὸ τῆς ἀνωτέρω συναντήσεως, ὁ ἀδελφὸς τοῦ τιμωρημένου ἀξιωματικοῦ ὑποβάλει αἴτησιν πρὸς τὴν Στρατιωτικὴν Διοίκησιν Ἀθηνῶν, ἰσχυριζόμενος, ὅτι ἀγνοεῖ τὴν τύχην τοῦ ἀξιωματικοῦ ἀδελφοῦ του ἀπὸ 40ημέρου. Καὶ ἀκριβῶς ἐδῶ ἔγκειται τὸ περίεργον τοῦ ὅλου ζητήματος. Ἀφοῦ οὐδέποτε παρ’ οὐδενὸς ἐκ τῶν οἰκείων του ἐζητήθησαν πληροφορίαι περὶ τῆς τύχης τοῦ τιμωρημένου ἀξιωματικοῦ, προφανῶς δὲ διότι οὗτοι ἐγνώριζον καὶ γνωρίζουν πολὺ καλῶς, ὅτι χαίρει πλήρους ὑγείας, πῶς ἀνησύχησαν μετὰ παρέλευσιν 40 ἡμερῶν; Προφανῶς διὰ νὰ δοθοῦν τὰ προσχήματα εἰς τὸν ἐρωτῶντα βουλευτὴν νὰ θορυβῇ διατεινόμενος, ὅτι ὁ ἐν λόγῳ ἀξιωματικὸς ἐκακοποιήθη κατὰ τὸν ἀγριώτερον τρόπον καὶ ὅτι εἶναι πιθανὸν νὰ ἔχῃ ἐξαφανισθῆ. 3. Πληροφοροῦμεν τὸν κ. Μητσοτάκην, ὅτι κατόπιν προσκλήσεως τῆς Στρατιωτικῆς Ὑπηρεσίας, ὅπως ὑποβάλῃ ἐπὶ τοῦ θέματος ἀναφοράν, ὁ ἐν λόγῳ ἀξιωματικὸς ἀνέφερεν ἐγγράφως, ὅτι οὐδέποτε ὑπέστη κακὴν μεταχείρισιν καὶ ὅτι οὐδέποτε ἐκακοποιήθη καθ’ οἱονδήποτε τρόπον παρ’ οἱουδήποτε καὶ συνεπῶς αἱ δῆθεν ἐντυπώσεις, τοῦ κ. Μητσοτάκη, περὶ χρησιμοποιήσεως μεθόδων μεσαιωνικῶν–χιτλερικῶν ἐν τῷ Στρατεύματι, ἐνῷ δὲν ἀνταποκρίνονται εἰς τὴν πραγματικότητα, ἀνταποκρίνονται, δυστυχῶς, εἰς πρόθεσιν νὰ κατασυκοφαντηθῶσιν αἱ Ἔνοπλοι Δυνάμεις τῆς Χώρας. Τοῦτο διαφαίνεται καὶ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ὁ ἐρωτῶν βουλευτὴς θὰ ἠδύνατο ἀμέσως νὰ πληροφορηθῇ περὶ πάντων τῶν ἀνωτέρω, ἀποτεινόμενος πρὸς τὰς ἁρμοδίας ἀρχάς. Δυστυχῶς, ἡ πρόθεσίς του δὲν ἦτο νὰ ζητήσῃ διὰ τῆς ὑποβληθείσης αἰτήσεως πληροφορίας. Πρόθεσίς του ἦτο νὰ συμβάλῃ καὶ αὐτὸς εἰς τὸ κλῖμα τὸ ὁποῖον ἀγωνίζεται, ἀπὸ ἑβδομάδων τώρα, νὰ δημιουργήσῃ μέρος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κατασκευάζουσα ἀνυπάρκτους ἢ διογκώνουσα κατὰ τρόπον ἀπαράδεκτον πάσης φύσεως κατηγορίας. 4. Ἐὰν ὁ κ. Μητσοτάκης, διὰ τοῦ τετάρτου σημείου τῆς ἐρωτήσεώς του ἐννοεῖ νὰ πληροφορηθῇ πόσαι καὶ ποῖαι γενικῶς ποιναὶ ἐπεβλήθησαν εἰς ἄλλους Ἀξιωματικοὺς τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων, ἡ ἐρώτησίς του εἶναι ἀνεπίδεκτος ἀπαντήσεως, διὰ πάντα, ὅστις γνωρίζει τὸν τρόπον λειτουργίας τοῦ Στρατεύματος. Ἐὰν ὅμως ἐννοῇ, ὅτι ἐγένοντο συλλήψεις ἢ ἐπεβλήθησαν ποιναὶ δι’ ἐνεργείας ἐχούσας σχέσιν μὲ πολιτικὰ θέματα, τότε ἀπαντῶμεν κατηγορηματικῶς, ὅτι οὐδεμία τοιαύτη περίπτωσις ὑπάρχει. 5. Δὲν νομίζομεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ υἱοθετηθῇ ἡ θεωρία τὴν ὁποίαν ἀφήνουν νὰ διαφαίνεται τόσον ὁ ἐρωτῶν βουλευτής, ὅσον καὶ οἱ ἀνώνυμοι κύκλοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι τὰ κριτήρια μιᾶς πειθαρχικῆς ποινῆς, τὸ εἶδος τῆς ποινῆς, ὁ τρόπος ἐκτίσεώς της καὶ ἡ διάρκεια ταύτης, δέον νὰ καθορίζωνται ἀπὸ τὰς ἑκάστοτε ἀντιλήψεις ἐξωστρατιωτικῶν παραγόντων. Πάντα ταῦτα διέπονται καὶ καθορίζονται ἀποκλειστικῶς ὑπὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κανονισμῶν. Εἶναι πρωτοφανές, πράγματι, διὰ τὸν λόγον, ὅτι εἷς Ἀξιωματικὸς ἐτιμωρήθη πειθαρχικῶς διὰ διάφορα παραπτώματα νὰ δημιουργῆται τόσος θόρυβος ἐκ μέρους βουλευτοῦ τῆς Ἐθνικόφρονος Ἀντιπολιτεύσεως καὶ νὰ χαρακτηρίζωνται πράξεις τῆς Ἡγεσίας τοῦ Στρατεύματος, ἀπολύτως σύμφωνοι πρὸς τοὺς διέποντας τὸ Στράτευμα Κανονισμούς, ὡς αὐθαίρετοι καὶ παράνομοι. 6. Τέλος, μολονότι διὰ τῆς χθεσινῆς ἐπισήμου ἀνακοινώσεως, κατηγορηματικῶς ἐδηλώθη, ὅτι οὐδεμία δίωξις ἢ σύλληψις Ἀξιωματικοῦ ἐγένετο, δι’ ἅς αἰτίας ἀφήνει νὰ ὑπονοηθοῦν ὁ ἐρωτῶν βουλευτής, ἐν τούτοις διὰ τῶν σημερινῶν του δηλώσεων, ἐπιμένει, νὰ πληροφορηθῇ ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος, ἰσχυριζόμενος, ὅτι αἱ ἔννοιαι τῆς Στρατιωτικῆς Ποινικῆς Νομοθεσίας ὑφίστανται δεινὴν κακομεταχείρισιν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Πιστεύομεν, ὅτι πᾶς καλόπιστος Ἕλλην, θὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι δεινὴν κακομεταχείρισιν ὑφίσταται μόνον ἡ ἀλήθεια ἐκ μέρους τοῦ ἐρωτῶντος βουλευτοῦ, δεινῶς δὲ δοκιμάζεται τὸ αἴσθημα τῆς εὐθύνης καὶ σοβαρότητος. 7. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν, εἶναι προφανές, ὅτι καὶ ἡ ἐνέργεια αὕτη ἀποτελεῖ ἐκδήλωσιν τῆς καταβαλλομένης προσπαθείας, ὑπὸ διαφόρους μορφάς, διὰ τὴν δημιουργίαν συγχύσεως καὶ ψευδῶν ἐντυπώσεων. Ἐπισημαίνομεν ἐν τούτοις τὸ γεγονός, ὅτι τὴν φορὰν αὐτὴν ἡ προσπάθεια ἐξικνεῖται μέχρι τοῦ σημείου, ὥστε νὰ ἐπιχειρῆται ἐπέμβασις εἰς τὰ καθαρῶς Διοικητικῆς φύσεως ἐσωτερικὰ τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων τῆς Χώρας. Ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται παρὰ νὰ ἐπισημάνῃ τὴν ἀπαράδεκτον αὐτὴν τακτικήν, ἡ ὁποία μόνον βλάπτει τὰ καλῶς ἐννοούμενα συμφέροντα τοῦ Τόπου, καταβιβάζουσα τὸ ἐπίπεδον τῆς πολιτικῆς μας ζωῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ

XIII) Τοῦ Ὑπουργ. Πρ. Κυβερνήσεως. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Γεροκωστοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 748 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Γεροκωστοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν ὑμᾶς καὶ τὸν ἐρωτῶντα κ. βουλευτήν, ὅτι ἡ κατασκευὴ τοῦ τουριστικοῦ ξενοδοχείου Πατρῶν θὰ δημοπρατηθῇ εὐθὺς ὡς παραδοθῇ ἡ ὁριστικὴ μελέτη τοῦ ἔργου καὶ περιέλθῃ εἰς τὴν κυριότητα τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ ὁ ἐκλεγεὶς διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ξενοδοχείου χῶρος. Δεδομένου, ὅτι ἡ μελέτη περαιοῦται ὅσον οὔπω καὶ ἡ ἀναγκαστικὴ ἀπαλλοτρίωσις ἐκδικάζεται κατ’ αὐτάς, βασίμως ἐλπίζεται, ὅτι ἡ δημοπράτησις τοῦ ἔργου θὰ πραγματοποιηθῇ ἐντὸς τοῦ ἑπομένου μηνός. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Νοεμβρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ

XIV) Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἠλιοπούλου, Ι. Εὐαγγελίδη, Β. Ἐφραιμίδη καὶ Π. Καπνίση. Ἐπὶ τῆς κατατεθείσης ὑμῖν ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἠλιοπούλου, Ι. Εὐαγγελίδη, Β. Ἐφραιμίδη καὶ Π. Καπνίση, ἐρωτήσεως ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 705)60, τὸ ἀντίγραφον διεβιβάσθη ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11575)19464)1960 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ὁ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 226691)9046)58 ἡμετέρας ἀποφάσεως διαταχθεὶς ἔλεγχος τῶν Ἑταιρειῶν Πετρελαίου, ὡς οὗτος προεβλέπετο ὑπὸ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 155)51 Ἀγοραν. Διατάξεως διενηργήθη ὑπὸ τῶν πρὸς τοῦτο καταρτισθέντων συνεργείων ἐξ οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων καὶ ὑπαλλήλων τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου καὶ ἐτερματίσθη ἤδη. Ὁ ἔλεγχος οὗτος ἐκάλυψεν ἅπαντα τὸν ἀπὸ 1–4–51 καὶ μέχρι τῆς ἐκδόσεως τῆς ὡς ἄνω ἡμετέρας ἀποφάσεως διαρρεύσαντα χρόνον καὶ συγκεκριμένως ἠλέγχθησαν αἱ χρήσεις 1951, 1952, 1953, 1954, 1955, 1956, 1957 καὶ 1958 ἁπασῶν ἐν γένει τῶν ἐπιχειρήσεων, αἵτινες ἤσκησαν τὴν ἐμπορίαν πετρελαιοειδῶν κατὰ τὴν περίοδον ταύτην. Τὰ συνεργεῖα ἐλέγχου, ἔχουσιν ἤδη ἐπιληφθῆ τὸν ἔλεγχον τῆς χρήσεως 1959, ἐκτελέσαντα μέχρι τοῦδε ἁπάσας τὰς προπαρασκευαστικὰς ἐργασίας συγκεντρώσαντα τὰ διάφορα, δι’ ὁδηγιῶν τῆς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας, καθορισθέντα στοιχεῖα, πλὴν ἡ ὁλοκλήρωσις τοῦ ἐλέγχου τούτου καὶ ἡ ἐξαγωγὴ ὁριστικῶν συμπερασμάτων ἐπὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς χρήσεως ταύτης δὲν καθίσταται εἰσέτι δυνατή, δοθέντος, ὅτι διὰ τὴν χρῆσιν ταύτην δὲν διενηργήθη εἰσέτι φορολογικὸς ἔλεγχος, τὰ ἀποτελέσματα τοῦ ὁποίου κατὰ τὴν 155)51 Ἀγορανομικὴν Διάταξιν ἀποτελοῦν στοιχεῖον, ἐφ’ οὗ ἀπαραιτήτως δέον νὰ στηριχθῇ ὁ ὑπὸ τῶν Συνεργείων διενεργούμενος ἀπολογιστικὸς ἔλεγχος. Τὰ ἐκ τῶν σχετικῶν πορισμάτων τῶν συνεργείων προκύπτοντα ἀποτελέσματα τοῦ διεξαχθέντος ἐλέγχου ἔχουσιν ἐν συνόψει ὡς κάτωθι: 1) Ἔνιαι ἐκ τοῦ συνόλου τῶν ἐλεγχθεισῶν Ἑταιρειῶν, αἵτινες ἤσκησαν τὴν ἐμπορίαν τῶν ἐλεγχομένων πετρελαιοειδῶν κατὰ τὴν προαναφερθεῖσαν χρον. περίοδον 1951– 1958 ἐπραγματοποίησαν κατὰ τὸν πορισματικὸν ἔλεγχον καθαρὰ κέρδη μείζονα τῶν καθορισθέντων κερδῶν, ὑπὸ τῶν κατὰ τὴν περίοδον ταύτην ἰσχυσασῶν Ἀγορανομικῶν Διατάξεων. Τὰ κέρδη ταῦτα ἐν συνόλῳ βάσει τῶν σχετικῶν ἐκθέσεων ὑπολογίζονται εἰς δραχμ. 21.000.000 περίπου. Ἡ περαιτέρω διαδικασία βεβαιώσεως τοῦ ἀνωτέρω ὑπὸ τῶν συνεργείων φερομένου ὡς ὑπερβολικὸν καὶ ἐπὶ πλέον τοῦ νομίμου κέρδους τοὐτέστιν ἡ ἐπεξεργασία τῆς ἀκριβείας ἢ μὴ τῶν συμπερασμάτων τοῦ ἐλέγχου τῶν συνεργείων θέλει ἐνεργηθῆ ὑπὸ τῆς εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς ἐλέγχου, ἥτις ἤρξατο ἤδη ἐξετάζουσα τὰ σχετικὰ πορίσματα, ἵνα ἐν συνεχείᾳ προβῇ εἰς τὴν ἐκδίκασιν τῶν ὑποβληθησομένων τυχὸν ἀντιρρήσεων καὶ ἐνστάσεων ὑπὸ τῶν ἐνδιαφερομένων Ἑταιρειῶν περατουμένου δὲ τοῦ ἔργου τῆς εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς θέλει ἐπακολουθήσει ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Α. Ν. 2375) 1940 ὁ καταλογισμὸς τοῦ τελικῶς ἐκκαθαρισθησομένου ποσοῦ ὀφειλῆς ἑκάστης τῶν Ἑταιρειῶν τούτων διὰ τὴν βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τῶν ἐπὶ πλέον διαφορῶν κατὰ τὴν ὑπὸ τῶν κειμένων διατάξεων προβλεπομένην διαδικασίαν. 2) Τὰ ὑπὸ τοῦ θεσπισθέντος προσθέτου ποσοστοῦ κέρδους «πρὸς κατασκευὴν καὶ συντήρησιν νέων ἐγκαταστάσεων ἀποθηκεύσεως καὶ μέσων διακινήσεως» πραγματοποιηθέντα ὑπὸ τῶν ἐλεγχθεισῶν Ἑταιρειῶν ἔσοδα διεπιστώθη, ὅτι διετέθησαν ὄντως κατὰ τοὺς ὁρισμοὺς τῆς Ἀγοραν. Διατάξεως 155)51 καὶ ὅτι ἐτηρήθησαν οἱ ὑπὸ τῆς Διατάξεως ταύτης καθοριζόμενοι εἰδικοὶ λογ)σμοὶ παρακολουθήσεως τῶν ἐσόδων τούτων. Πρὸς τούτοις δέον νὰ σημειωθῇ, ὅτι καθ’ ἣν χρονικὴν περίοδον διετηρήθη τὸ πρόσθετον τοῦτο ποσοστὸν κέρδους, αἱ ἐλεγχθεῖσαι Ἑταιρεῖαι δὲν διέθεσαν πρὸς κατασκευὴν κλπ. μόνον τὸ προκῦψαν ἐκ τοῦ προσθέτου ποσοστοῦ ἔσοδον, ἀλλὰ εἰς πλείστας περιπτώσεις, καὶ ἐπὶ τῷ τέλει, ὅπως ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς ἀνάγκας ὀργανώσεως τῆς ἐμπορίας των, διέθεσαν καὶ ἐξ ἰδίων κεφαλαίων σημαντικὰ χρηματικὰ ποσὰ δι’ ἐγκαταστάσεις. Παρὰ ταῦτα καὶ ἐπειδή, ἐνδεχομένως, ἠδύνατο νὰ ἀμφισβητηθῇ ἡ κυριότης τῶν μέσων ἐγκαταστάσεων καὶ διακινήσεως τῶν Ἑταιρειῶν, ἅτινα ἐκτήθησαν διὰ τοῦ ὡς ἄνω ἐσόδου, διετυπώσαμεν σχετικὸν πρὸς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον τοῦ Κράτους ἐρώτημα. Τὸ θέμα ἐκρίθη τελικῶς καὶ ἀπὸ τὴν Ὁλομέλειαν τούτου, ἥτις διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 877)60 γνωμοδοτήσεώς της ἀπεφάνθη ὅτι: «Εἰς τοὺς ὅρους τῆς ὑπ’ ἀριθ. 155)51 Ἀγοραν. Διατάξεως δὲν εὑρίσκεται ρήτρα ἀναιροῦσα τὴν φύσιν τοῦ προσθέτου ποσοστοῦ ὡς κέρδους τῆς ἐπιχειρήσεως, οὐδὲ εἰδικῶς ἐκ τῶν ὁρισμῶν τῶν παραγρ. 2–4 τοῦ ἄρθρου 3 αὐτῆς προκύπτει τοῦτο (ἰδιαίτερος λογ)σμὸς—πιστοχρέωσις κλπ.). Συνεπῶς, τὸ πρόσθετον ποσοστὸν κέρδους θεσπίζεται ὑπὲρ τῶν Ἑταιρειῶν, εἰς ἅς ἀνήκει καὶ ἡ κυριότης τῶν δι’ αὐτοῦ κατασκευασθεισῶν ἐγκαταστάσεων ἀποθηκεύσεως καὶ διακινήσεως». Τέλος γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ καταβληθεῖσα ἀποζημίωσις εἰς 63 ἐν συνόλῳ ὑπαλλήλους τῶν Συνεργείων καὶ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐλέγχου διὰ τὴν ἀπασχόλησίν των, κατὰ τὰς μὴ ἐργασίμους ὥρας εἰς τὸ ἔργον τοῦ ἐπὶ διετίαν ἐλέγχου ἀνῆλθεν εἰς τὸ ποσὸν τῶν δραχμ. 884.000 ἐβάρυνε δὲ τὸ Κεφάλ. 3 δὶς 1 τοῦ Λογ)σμοῦ (Χρηματοδοτήσεως Προμηθειῶν Καταναλωτικῶν Ἀγαθῶν). Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Δεκεμβρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ψήφισις τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 2916)1954 «περὶ καταργήσεως εἰσφορᾶς ὑπὲρ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀποχετεύσεως Πρωτευούσης κλπ.», τοῦ Ν. Διατάγματος 2722)1953 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τῶν ἀφορωσῶν τὸν Ὀργανισμὸν ἀποχετεύσεως τῆς περιοχῆς πρωτευούσης» καὶ παρατάσεως τῆς εἰσπράξεως τῆς ἐπὶ τῶν εἰσιτηρίων τῶν λεωφορείων τοῦ Νομοῦ Ἀττικῆς προσαυξήσεως».

§12Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπουργ. Συγκοιν. καὶ Δημ. Ἔργων). Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ ἄρθρον 1 παρ. 4 παρεισέφρυσεν ἕνα τυπογραφικὸν λάθος. Ἀντὶ «προκαταβολαὶ» ἐτέθη «μεταβολαί». Πρόκειται περὶ τυπογραφικοῦ, ἐπαναλαμβάνω, λάθους καὶ παρακαλῶ, ὅπως ἐπέλθῃ ἡ δέουσα διόρθωσις.

§13Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἤθελα νὰ προτείνω, ἐφ’ ὅσον τὸ ποσὸν θὰ ὑπερβαίνῃ τὰ 45 ἑκατομμύρια δραχμῶν, τὸ ἐπὶ πλέον νὰ δίδεται εἰς τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὸ σύνολον νὰ γίνωνται τροποποιήσεις.

§15Δ. ΚΑΡΑΚΟΥΛΟΥΞΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μετὰ λύπης μας παρατηροῦμεν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς οὐδεμίαν τροπολογίαν ἐξ ὅσων ὑπεβάλαμεν ἔκαμεν ἀποδεκτήν.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἰς τὸ σύνολον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωνται δεκταὶ τροπολογίαι, οὔτε νὰ προτείνωνται. Κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ συνόλου γίνεται ἁπλῆ διαπίστωσις, ἂν τὰ ὅσα ἔχουν ψηφισθῆ κατὰ τὴν βʹ συζήτησιν ἔχουν περιληφθῆ εἰς τὸ νομοσχέδιον. Δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον, μὲ τὴν διόρθωσιν τοῦ τυπογραφικοῦ λάθους, τὸ ὡς ἄνω σχέδιον νόμου;

§17ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 2916)1954 «περὶ καταργήσεως εἰσφορᾶς ὑπὲρ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀποχετεύσεως Πρωτευούσης κλπ.» τοῦ Ν. Δ. 2722)1953 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τῶν ἀφορωσῶν τὸν Ὀργανισμὸν Ἀποχετεύσεως τῆς περιοχῆς Πρωτευούσης» καὶ παρατάσεως τῆς εἰσπράξεως τῆς ἐπὶ τῶν εἰσιτηρίων τῶν λεωφορείων τοῦ Ν. Ἀττικῆς προσαυξήσεως». Κύριοι βουλευταί, προκειμένου νὰ διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος, λόγω τῶν ἑορτῶν τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Νέου Ἔτους, θὰ ἤθελα νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ πότε θέλει νὰ συνέλθωμεν μετὰ τὰς ἑορτάς. Θέλετε νὰ συνέλθωμεν τὴν 11ην Ἰανουαρίου, ἡμέραν Τετάρτην, ἢ τὴν 16ην;

§19ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὴν 16ην, τὴν 16ην.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, ἀποφασίζεται, ὅπως διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος μέχρι τῆς 16ης Ἰανουρίου ἡμέραν Δευτέραν, μὲ θέμα κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Παρακαλῶ τὴν Βουλήν, ὅπως μοὶ κάμῃ τὴν τιμὴν καὶ μὲ ἐξουσιοδοτήσῃ ἀπὸ τοῦδε νὰ ἐπικυρώσω ὑπ’ εὐθύνην μου τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως.

§21ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως, θὰ ἐπικυρωθοῦν ὑπ’ εὐθύνην τοῦ Προεδρείου.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θὰ συζητηθῶσιν αἱ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἀπευθυνόμεναι ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις. Ἡ ἐρώτησις τῶν κ.κ. Π. Καπνίση καὶ Θ. Καθαροσπόρη, ἀναφορικῶς μὲ τὰ ληπτέα μέτρα ὑπὲρ τῶν καλλιεργητῶν τῆς περιοχῆς Λιλαντίου–Εὐβοίας, διαγράφεται, λόγῳ ἀπουσίας τῶν ἐρωτώντων. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του πρὸς τοὺς Ὑπουργοὺς Γεωργίας καὶ Ἐμπορίου, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ κατόπιν ποίας εἰδικῆς συμφωνίας, ἐκπρόσωπος τῆς Δυτικῆς Γερμανίας περιοδεύει εἰς τὰ ὀπωροκηπευτικὰ κέντρα τῆς Χώρας, διὰ ποῖον σκοπὸν κλπ.

§23Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐρώτησίς μας αὐτή, ἔχει κατατεθῆ ἀπὸ τὸν Ἰούλιον τοῦ 1960.

§24Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, ἡ ἐρώτησίς σας δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἁρμόδιον ἐν προκειμένῳ εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου.

§25Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἔχει καταχωρηθῆ καὶ διὰ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας.

§26Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ γνωρίζω, ἀλλὰ τὸ περιεχόμενον τῆς ἐρωτήσεως, ἐπαναλαμβάνω, δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη, ἔχει μὲν καταχωρηθῆ ὡς ἀπευθυνομένη καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ἀλλὰ ὅπως σᾶς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, τὸ περιεχόμενόν της εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου.

§28Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐρώτησίς μας ἀφορᾷ ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὰ ὀπωροκηπευτικά, ἀφ’ ἑτέρου δὲ τὸ θέμα τῆς ἱδρύσεως γεωργικῶν βιομηχανιῶν. Καὶ κατὰ συνέπειαν, εἶναι θέμα καὶ ἐξαγωγῆς τῶν προϊόντων αὐτῶν. Ὑπάρχει συνεπῶς, θέμα ἁρμοδιότητος καὶ τῶν τριῶν Ὑπουργείων.

§29Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐπαναλαμβάνω, κ. συνάδελφε, ὅτι τὸ περιεχόμενον τῆς ἐρωτήσεως δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ἀλλὰ τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, ἀναβάλλεται καὶ θὰ καταχωρηθῇ μόνον διὰ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου. Ὁ κ. Φ. Περισσοράτης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, ἐὰν θὰ ἱκανοποιηθοῦν τὰ αἰτήματα τῶν ἀκτημόνων Β. Ἑλλάδος, τὰ διαλαμβανόμενα εἰς σχετικὸν ὑπόμνημα τοῦ Προέδρου Σ.Α.Α.Κ. Μισιᾶς–Καβάλας.

§31Φ. ΠΕΡΙΣΣΟΡΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ κατατεθὲν ὑπόμνημα τοῦ Προέδρου Σ.Α.Α.Κ. Μισιᾶς–Καβάλας, περιλαμβάνονται διάφορα αἰτήματα, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ ρύθμισις τοῦ θέματος τῶν τοκοχρεωλυτικῶν δόσεων. Παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας νὰ μᾶς εἴπῃ τὶ σκέπτεται ἐν προκειμένῳ νὰ κάμῃ καὶ ποῖα ἐκ τῶν αἰτημάτων αὐτῶν θὰ ἀποδεχθῇ.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κελτεμλίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐρωτήσεως.

§33Δ. ΚΕΛΤΕΜΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς ἀποστραγγισθείσας γαίας τῆς Β. Ἑλλάδος ἔχουν ἀποκατασταθῆ κατὰ καιροὺς ἀγρόται ἢ συνοικισμοὶ μεταφερθέντες. Δυστυχῶς, οἱ ἀποκατασταθέντες αὐτοὶ καταβάλλουν ὑπερβολικὴν τοκοχρεωλυτικὴν δόσιν. Παρακαλοῦν, λοιπόν, ὅπως ἀνασταλοῦν αἱ καταβολαὶ τῶν δόσεων μέχρι νομοθετικῆς ρυθμίσεως τοῦ θέματος. Παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ ἂν θὰ δεχθῇ τὸ αἴτημα τοῦτο, διότι καὶ ἄλλοτε μᾶς ὑπεσχέθη ὅτι θὰ τὸ ἀντιμετωπίσῃ, ἀλλὰ οὐδὲν μέχρι τῆς στιγμῆς μέτρον ἐλήφθη.

§34Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως ἐπιλύσῃ τὰ αἰτήματα τῶν ἀγροτῶν αὐτῶν.

§35Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ θέμα ἔχει λυθῆ νομοθετικῶς τὸ 1953 καὶ ἔχει καθορισθῆ ὁ τρόπος καὶ αἱ δόσεις τῆς ἐξοφλήσεως τῶν ὀφειλῶν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀποκατασταθῆ εἰς τὰς ἀποστραγγισθείσας γαίας. Παρὰ ταῦτα, τὸ γνωρίζουν οἱ κ.κ. συνάδελφοι, αἱ εἰσπράξεις τῶν ὀφειλῶν αὐτῶν ἀναστέλλονται συνεχῶς καὶ οὐδεμία πίεσις ἀσκεῖται ἐπὶ τῶν ἀποκατασταθέντων. Σᾶς πληροφορῶ δὲ ἐν συνεχείᾳ καὶ ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ὅτι ἐγένετο ἡ πλέον εὐνοϊκὴ διὰ τοὺς ἀποκατασταθέντας ἀγρότας ρύθμισις τοῦ θέματος. Ὁπωσδήποτε, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι διαρκῶς δίδεται καὶ νέα ἀναβολὴ τῶν εἰσπράξεων αὐτῶν τῶν ἀπαιτήσεων.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, διατὶ προεκρίθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἡ εἰς ἰδιώτην ἀνάθεσις τῆς ἱδρύσεως βιομηχανίας φωσφορικῶν λιπασμάτων καὶ οὐχὶ εἰς φυσικοὺς φορεῖς τῶν παραγωγῶν, ἤτοι τοὺς συνεταιρισμούς των.

§37Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τῶν Ὑπουργείων Συντονισμοῦ καὶ Βιομηχανίας.

§38Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπειδὴ δὲν πρόκειται περὶ θέματος τῆς ἀποκλειστικῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ἀλλὰ περὶ γενικωτέρου θέματος, ἀφορῶντος τὴν ἵδρυσιν ἐργοστασίου φωσφορικῶν λιπασμάτων, μήπως ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος προΐσταται τῆς ἐξ Οἰκονομικῶν Ὑπουργῶν Ἐπιτροπῆς καὶ ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ θέματος τῆς γενικωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, μήπως, ἐν συνδυασμῷ μὲ ὅσα γνωρίζει ἐπὶ τοῦ θέματος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως;

§39Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας θὰ γίνῃ ἐξ ὀνόματος ὁλοκλήρου τῆς Κυβερνήσεως.

§40Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, ἡ περαιτέρω παραγωγὴ λιπασμάτων ἐν τῇ χώρᾳ μας ἐνδιαφέρει ἀπολύτως τὴν Κυβέρνησιν. Τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως προκύπτει ἀπὸ τὸ ὅτι ἐκτὸς τοῦ ἐργοστασίου ἀζώτου, τοῦ ὁποίου ἤδη ἔχει ἀποφασισθῆ καὶ πρόκειται νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἀνέγερσις, μελετᾶται ἡ ἵδρυσις βιομηχανίας φωσφορικῶν λιπασμάτων καὶ δὴ φωσφορικῆς ἀμμωνίας, διότι, ὅπως γνωρίζητε, ἁπλᾶ φωσφορικὰ λιπάσματα παράγει τὸ ἤδη λειτουργοῦν ἐργοστάσιον τῆς Ἑταιρείας Λιπασμάτων. Πράγματι, ὑπεβλήθησαν διάφοροι προτάσεις, αἱ ὁποῖαι μελετῶνται καὶ δὲν ἔχει προκριθῆ ἀκόμη, ποῖος θὰ εἶναι ὁ φορεὺς τῆς βιομηχανίας αὐτῆς καὶ εἰς ποῖον θὰ ἀνατεθῇ τελικῶς. Πάντως, εἶναι ἀπὸ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρουν τὴν Κυβέρνησιν, ἀκριβῶς, διότι ἡ παραγωγὴ φωσφορικῶν λιπασμάτων καί, ἐπαναλαμβάνω, φωσφορικῆς ἀμμωνίας ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν διὰ τὴν γεωργικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας μας.

§41Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Σημασίαν ἔχει, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις προσανατολίζεται νὰ ἀναθέσῃ τὴν κατασκευὴν τοῦ ἐργοστασίου καὶ ἐν συνεχείᾳ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῆς ἐπιχειρήσεως εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Διότι, ὅπως ὑπεγράμμισεν ὁ κ. Ὑπουργός, τὰ ὑπερφωσφορικὰ λιπάσματα ἔχουν ἐντελῶς ἐξαιρετικὴν σημασίαν διὰ τὴν γεωργικὴν παραγωγὴν καὶ ἐὰν τυχὸν ἀνατεθῇ ἡ ἐκμετάλλευσις τῆς μονάδος αὐτῆς εἰς ἰδιωτικὴν ἐπιχείρησιν καὶ μάλιστα εἰς ξένον μονοπωλιακὸν οἶκον, θὰ εἶναι δυνατόν, λόγῳ τῆς μονοπωλιακῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπιβάλῃ ὁ οἶκος αὐτός, κυριολεκτικῶς νὰ αἰχμαλωτίσῃ καὶ νὰ καταθλίψῃ ἐντελῶς τὴν γεωργικήν μας παραγωγήν. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἑπομένως, θὰ ἦτο χρήσιμον νὰ ἐδίδετο ἡ πληροφορία, ἐὰν τελικῶς ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀναθέσῃ τὴν κατασκευὴν καὶ ἐν συνεχείᾳ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῆς μονάδος εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Μέχρι τοῦδε, κατὰ τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, ἔχουν ὑποβληθῆ προτάσεις τῶν ἑξῆς οἴκων «... (ἀναγινώσκει)... «Ὅμιλος Ἀμερικανῶν μετὰ τοῦ κ. Νιάρχου...» Ἐπειδὴ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι αἱ προτάσεις αὐταὶ ὑπάρχουν, χωρὶς νὰ διευκρινίσῃ, ὅτι δὲν ἀφοροῦν αἱ προτάσεις αὐταὶ τὸν Οἶκον τοῦτον, καὶ ἄφησε νὰ νοηθῇ, ὅτι ἡ ἐκμετάλλευσις θὰ γίνῃ ἀπὸ ἕνα Οἶκον, εἶναι χρήσιμον νὰ δοθῇ μία ἀπάντησις σαφὴς ἐν προκειμένῳ.

§42Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ἡ Κυβέρνησις μελετᾶ ὅλα τὰ περιστατικά, τὰ ὁποῖα ἐμνημόνευσεν ὁ κ. συνάδελφος καὶ δὲν κατέληξεν ἀκόμη εἰς ἀποφάσεις. Τρεῖς προτάσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν, εἶναι προτάσεις αἱ ὁποῖαι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἀφοροῦν, ὄχι μόνον τὴν κατασκευήν, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀνάληψιν τῆς εὐθύνης τῆς ἐπιχειρήσεως. Πάντως, χωρὶς νὰ εἶναι δυναταὶ αἱ προβλέψεις ἀκόμη, διότι εὑρισκόμεθα εἰς τὸ στάδιον τῆς μελέτης καὶ αὐτῶν τῶν προτάσεων, ἀλλὰ καὶ οἱασδήποτε ἄλλης προτάσεως, χωρὶς νὰ εἶναι δυνατὸν αἱ προβλέψεις τῶν τελικῶν ἐκβάσεων, τῶν μελετῶν εἰς τὰς ὁποίας ἔχομεν ἐπιδοθῆ, θὰ ἤθελα νὰ βεβαιώσω καὶ τὸν κ. συνάδελφον, ἀλλὰ καὶ ὅλους τοὺς ἄλλους συναδέλφους, ὅτι ὁπωσδήποτε, μονοπώλιον δὲν πρόκειται νὰ ἐγκαθιδρυθῇ.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παγώνης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, ἐὰν θὰ ἱκανοποιηθοῦν τὰ αἰτήματα τῶν ἀγροτῶν Λαρίσης, τὰ ὁποῖα περιλαμβάνονται εἰς σχετικὸν ψήφισμα.

§44Χ. ΠΑΓΩΝΗΣ. Ἡ ἐρώτησίς μας ἀφορᾷ τὸ ὑπόμνημα τοῦ Συνεδρίου Θεσσαλίας εἰς τὸ ὁποῖον ἔλαβον μέρος ὅλοι οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Θεσσαλίας. Διὰ τοῦ ὑπομνήματος αὐτοῦ, ὁ ἀγροτικὸς κόσμος τῆς Θεσσαλίας, ἐκφράζει τὴν ἀγανάκτησίν του, διὰ τὸν καθορισμὸν τιμῆς τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, διὰ τὴν ὕψωσιν τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων καὶ τῶν καυσίμων. Διὰ τοῦ ὑπομνήματος αὐτοῦ ζητοῦνται τὰ ἑξῆς: «.... (ἀναγινώσκει) ....». Ἡμεῖς ἀπευθύνομεν τὸ ὑπόμνημα αὐτό, διὰ νὰ ἐνημερωθῇ τὸ Σῶμα ἐπὶ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις.

§45Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ ὑπόμνημα αὐτὸ περιλαμβάνει διάφορα θέματα, ἐκ τῶν ὁποίων, τὰ κυριώτερα εἶναι ἡ τιμὴ τῶν λιπασμάτων, καὶ τῶν καυσίμων, ὡς καὶ ἡ ἐπιδότησις τοῦ βάμβακος, διότι εἰς τὴν περιοχὴν αὐτὴν καλλιεργεῖται εἰς μεγάλην ἔκτασιν τὸ προϊὸν αὐτό. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τιμὴν τῶν λιπασμάτων, μὲ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις, ἔχομεν μείωσιν τῆς τιμῆς αὐτῶν. Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, ὅτι ἀπὸ πέρυσι, αἱ τιμαὶ ἐφέτος εἶναι σημαντικῶς κατώτεραι. Ἀναφέρω χαρακτηριστικῶς, ὅτι ἡ φωσφορικὴ ἀμμωνία, ἡ ὁποία εἰς τὰ 1959 εἶχεν...... (ἀναγινώσκει) ......». Ὅσον ἀφορᾷ τὸν βάμβακα αἱ τιμαὶ ἐφέτος εἶναι ἐξαιρετικαί. Ὑπερέβησαν τὰς 7 δραχμὰς κατὰ κιλόν. Ὁμιλῶ περὶ συσπόρου βάμβακος. Ἡ Κυβέρνησις ἰδιαιτέρως ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ προϊὸν αὐτό, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι προέβημεν καὶ εἰς ἐπιδότησιν τῆς καλλιεργείας, 80 δραχμ. κατὰ στρέμμα διὰ τὰς ποτιστικὰς ἐκτάσεις, καὶ 60 δραχμ. διὰ τὰς ξηρικάς. Τέλος, ὅσον ἀφορᾷ τὴν τιμὴν τῶν καυσίμων, ἀπὸ τοῦ 1955 χορηγεῖται εἰς μειωμένην τιμὴν ἡ ποσότης 5.000 τόνν. βενζίνης διὰ τὴν κίνησιν τῶν μηχανῶν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐπιφέρει σημαντικὴν μείωσιν τοῦ κόστους. Δὲν νομίζω, συνεπῶς, ὅτι τὰ αἰτήματα τὰ ὑποβαλλόμενα διὰ τοῦ ὑπομνήματος δὲν ἱκανοποιοῦνται.

§46Χ. ΠΑΓΩΝΗΣ. Διὰ τὴν ἀναστολὴν τῶν χρεῶν;

§47Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐπανειλημμένως ἐδήλωσα εἰς τὴν Βουλὴν ἐπ’ αὐτοῦ, ὅτι ὅπου ὑπάρχει ἐξ ἀντικειμενικῶν λόγων ἀδυναμία καταβολῆς τῶν χρεῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, κατόπιν ἐντολῆς τοῦ Ὑπουργοῦ, ἡ Τράπεζα δὲν πιέζει τοὺς παραγωγούς, ἀλλὰ ἀντιθέτως, ἀναστέλλει τὴν εἴσπραξιν, χωρὶς νὰ καταλογίζῃ εἰς τοὺς παραγωγοὺς τοὺς τόκους ὑπερημερίας.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΕΠΙ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνεχίζεται ἡ ἐπερώτησις περὶ ἐκλογικοῦ συστήματος. Ὁ κ. Γ. Μαῦρος, ἔχει τὸν λόγον.

§49Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἐπερώτησις τὴν ὁποίαν κατεθέσαμεν ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος ὑπῆρξε πολλαπλῶς ὠφέλιμος, διότι ἔδωσε τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὰ πολιτικὰ κόμματα νὰ ἐκφέρουν τὰς ἀπόψεις των ἐπὶ τοῦ σπουδαιοτάτου αὐτοῦ θέματος, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ κἄποιαν θέσιν ἐπ’ αὐτοῦ. Λυποῦμαι, διότι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαπιστώσω, ὅτι παρὰ τὴν συζήτησιν τὴν ἐξονυχιστικήν, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀπὸ ἀπόψεως ἐκλογικοῦ νόμου εὑρισκόμεθα, ἀκριβῶς, εἰς τὸ ἴδιον σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρισκόμεθα πρὶν ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως. Κύριοι βουλευταί, ὅπως ἀνέπτυξαν ὅλοι οἱ ρήτοτες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἰδίως οἱ ἐπερωτῶντες βουλευταὶ τῆς Νέας Πολιτικῆς Κινήσεως, οἱ κ.κ. Ἀθανασιάδης–Νόβας Μητσοτάκης καὶ Ζίγδης, τὸ πρόβλημα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ἔχει δύο πλευράς. Ἡ μία ἀνάγεται εἰς τὸν χρόνον κατὰ τὸν ὁποῖον τὸ ἐκλογικὸν σύστημα δημοσιεύεται καὶ γνωστοποιεῖται εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἡ ἄλλη πλευρὰ ἀφορᾷ τὴν οὐσίαν τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος καθ’ ἑαυτό, δηλαδή, τὸ ὁποῖον ἐκλογικὸν σύστημα προσφέρεται περισσότερον εἰς τὴν χώραν μας καὶ ἐξυπηρετεῖ περισσότερον τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα. Σπουδαιοτέραν ἐκ τῶν δύο πλευρῶν, θεωρῶ ἐκείνην, ἡ ὁποία ἀναφέρεται εἰς τὸν χρόνον κατὰ τὸν ὁποῖον τὸ ἐκλογικὸν σύστημα γνωστοποιεῖται εἰς τὸν ἐκλογικὸν σύλλογον καὶ τὸν λαόν. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὰς συζητήσεις διεπιστώθη, ὅτι ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦ χρόνου ἐξαγγελίας τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἡ Κυβέρνησις ἐμμένει ἀπολύτως εἰς τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν μέχρι τοῦδε ἠκολούθησε, δηλαδὴ τὴν πολιτικὴν τῆς ἐξαγγελίας τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου 45 ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Αὐτὴν τὴν ἀσάφειαν καὶ τὴν σύγχυσιν, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ εἰς τὴν πολιτικὴν ζωὴν συνεπεία τῆς μὴ γνωστοποιήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ἐννοεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ κρατήσῃ εἰς χεῖρας της σπουδαῖον ὅπλον μὲ τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτύχῃ ἕνα εὐνοϊκὸν ὑπὲρ αὐτῆς ἀποτέλεσμα τῶν μελλουσῶν ἐκλογῶν, ἐκμεταλλευομένη τὴν σύγχυσιν ἡ ὁποία ὡς τότε θὰ ἐπικρατῇ εἰς τὸν λαόν. Βεβαίως, οὐδεὶς ἀμφιβάλλει, κ. βουλευταί, ὅτι μὲ τὸν ὑπάρχοντα ἐκλογικὸν νόμον δὲν πρόκειται νὰ γίνουν ἐκλογαί. Ἀλλὰ μὲ ποῖον νόμον θὰ γίνουν, αὐτὸ θὰ τὸ μάθετε 45 ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Τοῦτο προέκυψεν ἀπὸ τὴν δήλωσιν εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς ἐπερωτήσεως. Εἶπεν, ὅτι νόμος ἐκλογικὸς ὑπάρχει. Ἐάν, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις δεχθῇ πρότασιν Κόμματος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία θὰ τὴν πείθῃ, τότε ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐξετάσῃ αὐτὴν τὴν πρότασιν ἐν καιρῷ λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψει καὶ τὰς γνώμας τῶν λοιπῶν ἐθνικοφρόνων Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἠθέλησε νὰ ἀποκλείσῃ τὴν γνώμην τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς, ἀλλὰ περὶ αὐτοῦ θὰ εἴπω ὀλίγον κατωτέρω τὰς ἀπόψεις μου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐδήλωσεν ἐπὶ πλέον, ὅτι ὁ ὑφιστάμενος ἐκλογικὸς νόμος ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν προηγουμένην Βουλὴν μὲ συντριπτικὴν πλειοψηφίαν τῶν μελῶν της κατόπιν συμφωνίας τῶν δύο μεγάλων Κομμάτων, Ε.Ρ.Ε. καὶ Φιλελευθέρων, καὶ συνεπῶς, δὲν βλέπει ποῦ ὑπάρχει κενόν. Κύριοι βουλευταί, ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, περιέχει καὶ πανουργίαν πολλὴν καὶ ἀφέλειαν. Διότι μὲ αὐτὴν προσεπάθησε νὰ κρύψῃ ἀνεπιτυχῶς τὰς πραγματικὰς προθέσεις τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ὁποῖαι φαινομενικῶς μὲν εἶναι νὰ προβῇ εἰς ἐκλογὰς μὲ τὸν ὑπάρχοντα νόμον, πράγματι, ὅμως, θὰ ψηφίσῃ ἄλλον ἐὰν ἕνα Κόμμα τῆς ὑποβάλῃ πρότασιν μεταβολῆς, τότε ἐπιφυλάσσεται νὰ προβῇ εἰς μεταβολὴν τοῦ ὑφισταμένου ἐκλογικοῦ νόμου. Τὸ ἴδιον θέμα ἐνθυμεῖσθε, ὅτι εἶχεν ἀνακύψει τὸν παρελθόντα Ἀπρίλιον κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς συζητήσεως τοῦ πολιτικοῦ θέματος τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις εἶχε θέσει. Ὅταν ὡμιλοῦσα ἐγώ, ἐπὶ τοῦ ἰδίου θέματος ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὁ συνάδελφος κ. Ἀλλαμανῆς, ἠρώτησε τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, μὲ ποῖον σύστημα θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, χωρὶς νὰ σκεφθῇ πολύ, εἶπεν ἀμέσως, «μὲ τὸ ὑφιστάμενον».

§50Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐδικαιοῦτο νὰ εἴπῃ, ὅτι θὰ γίνουν ἐκλογαὶ μὲ νόμον ὁ ὁποῖος δὲν ἰσχύει;

§51Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐλπίζω, ὅτι δὲν ἐφαντάσθητε, ὅτι ἀνεκίνησα τὸ θέμα αὐτὸ διὰ νὰ μὴ ἀπαντήσω εἰς αὐτὴν τὴν ἐρώτησιν τὴν ὁποίαν μοῦ ἐκάματε. Ἐὰν ἀνεμένατε, θὰ εἴχατε λάβει τὴν ἀπάντησιν. Ἔσπευσα τότε νὰ χαρακτηρίσω τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὡς βαρυσήμαντον, διότι εἶπον, ὅτι ἀνεξαρτήτως τῆς οὐσίας τοῦ ἀθλίου αὐτοῦ ἐκλογικοῦ νόμου τοῦ 58, πάντως λύεται ἓν ἐκ τῶν δύο μεγάλων προβλημάτων τῶν σχετιζομένων μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, τὸ ζήτημα δηλαδὴ τοῦ χρόνου κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ νόμος γνωστοποιεῖται καὶ εἶπον, ὅτι ἐπὶ τέλους ξεύρει σήμερον ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅτι μὲ αὐτὸν τὸν νόμον θὰ κάμωμεν τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς. Ἡ Κυβέρνησις ἐθορυβήθη ἀπὸ τὴν δήλωσιν αὐτὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν.

§52Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Εἶπεν, ἴσως.

§53Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Οἰκονομίδη, ὅταν ἀνέρχωμαι εἰς τὸ βῆμα, εἶμαι συνήθως παρεσκευασμένος καὶ γνωρίζω, ὄχι μόνον τὶ εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὄχι μόνον τὶ ἐγράφη εἰς τὰ πρῶτα πρακτικὰ τῆς ἑσπέρας, ὄχι μόνον τὶ διόρθωσις ἔγινε τὴν ἑπομένην, ἀλλὰ γνωρίζω, καὶ τὶ ἐμεσολάβησεν εἰς τὸ παρασκήνιον διὰ νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ διόρθωσις.

§54Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Εἴπατε, ὅτι τὴν ἑπομένην ἔγινε διόρθωσις εἰς τὰ πρακτικά. Οὐδέποτε μέχρι σήμερον διώρθωσα τὴν ἑπομένην πρακτικά. Συνεπῶς, ἐὰν αἱ πληροφορίαι σας εἶναι καὶ αἱ ὑπόλοιποι τῆς αὐτῆς βασιμότητος......

§55Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Θὰ ἀκούσητε ποῖαι εἶναι αἱ πληροφορίαι μου, διότι ἔχω τὰ πρακτικά, ἀλλὰ παρακαλῶ νὰ μὲ διακόπτετε εἰς τὸ τέλος μιᾶς σκέψεως ἢ μιᾶς φράσεως. Ἡ Κυβέρνησις ἐθορυβήθη καὶ τὴν ἑπομένην ἠθέλησε νὰ κάμῃ αὐθεντικὴν ἑρμηνείαν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἡ ἑρμηνεία ἐγένετο διὰ τοῦ στόματος τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἐλθὼν εἰς τὴν Βουλήν, εἶπεν, ὅτι ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν εἶχε τὴν ἔννοιαν νὰ δεσμεύσῃ τὴν Κυβέρνησιν ὡς πρὸς τὸν ἐκλογικὸν νόμον μὲ τὸν ὁποῖον θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί. Ἁπλῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπεν, ὅτι ἔχομεν ἐκλογικὸν νόμον. Μὲ αὐτὸν θὰ γίνουν, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν μὲ ἄλλον ὅταν ἔχωμεν αὐτόν; Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εὑρεθεὶς εἰς κἄποιαν δυσχέρειαν, διότι ἐγένετο αὐθεντικὴ ἑρμηνεία τῶν ἰδικῶν του λόγων ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα καὶ εἶπεν — καὶ εἶχε δίκαιον εἰς τοῦτο — ὅτι ὀρθότερον εἶναι ἐγὼ νὰ ἑρμηνεύσω αὐθεντικῶς τοὺς χθεσινοὺς μου λόγους. Καὶ εἶπεν τὰ ἑξῆς κατ’ ἐμὲ καταπληκτικά. Εἶπεν, ὅτι δὲν εἶχε ἁρμοδιότητα νὰ δεσμεύσῃ τὴν Κυβέρνησιν ὡς πρὸς τὸν ἐκλογικὸν νόμον, διότι εἶναι θέμα Κυβερνήσεως καὶ ὄχι Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν εἰς μίαν στιχομυθίαν νὰ λύσῃ τὸ μέγα πρόβλημα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Ἀλλὰ ἠθέλησε νὰ δώσῃ καὶ ἕνα θεωρητικὸν ἔνδυμα εἰς αὐτὴν τὴν διόρθωσιν τῶν ἀπόψεών του καὶ εἶπε: Πῶς εἶναι δυνατὸν ἐγὼ νὰ στερήσω τὸ δικαίωμα τῆς Βουλῆς, τοῦ κυριάρχου αὐτοῦ Σώματος, νὰ μεταρρυθμίσῃ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ἐὰν εὕρῃ, ὅτι πρέπει νὰ ψηφίσῃ ἄλλον καλλίτερον; Κύριοι βουλευταί, αὐτὴ ἡ δικαιολογία, μοῦ ἐπροξένησε κατάπληξιν, διότι, νομίζω, ὅτι εἶναι κατωτέρα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Δὲν θέλω νὰ εἴπω κατωτέρα τῆς Βουλῆς, διότι εἶναι ἀνεπίτρεπτον τοιοῦτον πρᾶγμα νὰ λέγεται εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν. Δὲν ἠρώτησα εἰς τὸ καφενεῖον τῆς Βουλῆς ἢ εἰς τὸν διάδρομον τὸν κ. Κονίτσαν «μήπως ξεύρει μὲ ποῖον νόμον θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί;». Ἠρωτήθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὴν Βουλὴν συζητουμένου πολιτικοῦ θέματος, παρόντος τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, καὶ εἶπε μὲ τὸν ὑφιστάμενον. Μετὰ ἐπικαλεῖται ὡς ἐπιχείρημα τὴν εὐλάβειαν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν δεσμεύσωμεν, ὅτι μὲ αὐτὸν τὸν νόμον θὰ γίνουν. Αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα ἐγὼ τὸ κρίνω κωμικόν, διὰ νὰ μὴ προβῶ εἰς βαρύτερον χαρακτηρισμόν. Διότι ἐὰν αὐτὴ ἡ ἀρχή, ὅτι ἀπὸ εὐλάβειαν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν δὲν δεσμεύουν αἱ δηλώσεις τῶν Ὑπουργῶν, ἐὰν αὐτὴ ἡ ἀρχὴ καθιερωθῇ, τότε οὐδεμία Κυβερνητικὴ δήλωσις θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ πιστευτή. Θὰ λέγῃ ὁ Πρωθυπουργὸς, αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, καὶ μετὰ θὰ λέγῃ, ὅτι εἶπα μία κουβέντα ἡ ὁποία δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ δεσμεύσῃ τὸ κυρίαρχον Σῶμα τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ λαοῦ, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἔχῃ διάφορον γνώμην. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν αὐτὸ συμβῇ, ἐὰν δηλαδὴ ἡ Βουλὴ ἀποφασίσῃ ἄλλως, τότε πέφτει ἡ Κυβέρνησις. Ὅταν οἱ Ὑπουργοὶ προβαίνουν εἰς δηλώσεις ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἐννοοῦν, ὅτι δεσμεύουν τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὴν ὁποίαν στηρίζεται, ἄλλως δὲν ἔχει οὐδὲν νόημα οἱαδήποτε δήλωσις τὴν ὁποίαν κάμνουν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν.

§56Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, εἰς τὴν τελευταίαν ἀποστροφὴν τῆς ἀγορεύσεώς σας, νὰ κάμω ὡρισμένας παρατηρήσεις. Πρῶτον, ἀνεφέρατε καὶ εἴπατε, ὅτι ἔχετε γνῶσιν, ὅτι τὴν ἑπομένην διωρθώθησαν τὰ πρακτικά. Τὰ σχέδια τῶν πρακτικῶν ὑπάρχουν καὶ δύναται νὰ διαπιστωθῇ. Καὶ δεύτερον, ὅτι γνωρίζετε τὶ ἐμεσολάβησε προηγουμένως εἰς τὰ παρασκήνια διὰ νὰ ἐπέλθῃ ἡ τοιαύτη τροποποίησις καὶ μεταρρύθμισις τῶν πρακτικῶν. Σᾶς τονίζω, κατηγορηματικῶς, ὅτι οὔτε εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ ἀναφέρατε, οὔτε ποτὲ ἄλλοτε, ἔχουν διορθωθῆ πρακτικὰ τὴν ἑπομένην ἡμέραν, ἀπὸ ἐμέ, τοὐλάχιστον. Τὰ πρακτικά, ὅλοι ἀναξαιρέτως, οἱ κύριοι βουλευταὶ καὶ οἱ κύροι Ὑπουργοί, ἔχουν δικαίωμα νὰ τὰ παρακολουθοῦν καὶ ἐὰν ὑπάρχουν σφάλματα καὶ σημεῖα ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐπιβάλλονται διορθώσεις, γίνονται αὐταί. Γίνονται ἄλλως τε κατὰ τρόπον ἐμφανῆ καὶ ὄχι κατὰ τρόπον ὕποπτον. Τίποτε ἀπολύτως δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ συμβῇ εἰς τὰ παρασκήνια, ὅταν ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἰς τὴν διακοπὴν τοῦ κ. Ἀλλαμανῆ, εἶναι ἀπολύτως σύμφωνα μὲ ὅσα ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος εἶπε καί, ἐπιμένω, εἰς ὅσα καὶ ἐγὼ μετὰ ἡμέρας ἐπανέλαβα. Ἐλάμβανεν χώραν συζήτησις ἐπὶ πολιτικοῦ θέματος καὶ εἰς μίαν στιγμὴν ὁ κ. Ἀλλαμανῆς, διακόπτων, ἠρώτησε: Μὲ ποῖον ἐκλογικὸν νόμον θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί; Εἶπον, ὅτι ὑφίσταται ἐκλογικὸς νόμος καὶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ διεξαχθοῦν αἱ ἐκλογαὶ μὲ τὸν ὑφιστάμενον νόμον. Ὅταν γίνεται ἡ δήλωσις αὐτὴ ἐπὶ τῇ βάσει ὑφισταμένου ἐκλογικοῦ νόμου, σεῖς πιστεύετε καὶ σοβαρῶς ὑποστηρίζετε ἀπὸ τὸ βῆμα, ὅτι ὑπάρχει δέσμευσις καὶ ὑποχρέωσις τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως μὴ μεταρρυθμίσῃ τὸ ἰσχῦον ἐκλογικὸν σύστημα κατὰ τὰ προσεχῆ ἔτη, ἔστω καὶ ἂν διαπιστωθοῦν ἐξ ἀντικειμένου λόγοι τῆς τακτικῆς μεταρρυθμίσεως. Νομίζω, ὅτι ὑπεχρεώθητε εἰς αὐθαίρετον τοποθέτησιν, ἡ ὁποία ὑπῆρξε πολὺ κατωτέρα.

§57Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, δὲν προσέθεσε τίποτε εἰς ὅσα εἶπον. Ἦλθεν, ἁπλῶς, νὰ ἐπιβεβαιώσῃ, ὅτι τὸ θέμα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου εἶναι καὶ τώρα ἐκκρεμές. Ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν προβαίνῃ εἰς μίαν δήλωσιν ἐπὶ τῆς ὁποίας αἰσθάνεται ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀνάγκην τὴν ἑπομένην, διὰ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τὴν ἑρμηνεύσῃ αὐθεντικῶς, πρέπει νὰ ὁμολογήσητε, ὅτι κἄτι πρέπει νὰ ἔχῃ συμβῆ καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ εἰς τὰ παρασκήνια.

§58Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἄλλο νὰ κάμετε ὑποθέσεις, ὅτι κἄτι συνέβη, καὶ ἄλλο νὰ ἔρχεσθε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ νὰ λέγητε ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι συνέβη καὶ ὅτι μάλιστα τὰ γνωρίζητε, ἐνῷ ἀποδεικνύεται πλέον, ὅτι δὲν συνέβη.

§59Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Δὲν λέγω πράγματα μυστηριώδη. Ἐννοῶ τοῦτο: Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἐξῆλθεν ἀπὸ τὴν αἴθουσαν διεφώνησε καὶ ἐπέκρινε τὴν δήλωσίν σας, ἔγινε συμβούλιον καὶ ἀπεφασίσθη νὰ ἔλθῃ ὁ κ. Κανελλόπουλος νὰ διορθώσῃ τὰ πράγματα.

§60Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἠμπορεῖτε νὰ ὑποθέσητε ὅ,τι θέλετε, ὅταν ὅμως ἀνέρχεσθε εἰς τὸ βῆμα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, εἶσθε ὑποχρεωμένος, τοὐλάχιστον, νὰ ὁμολογῆτε, ὅτι πρόκειται περὶ ὑποθέσεών σας, διότι ὅπως ὡμιλήσατε πρὸ πέντε λεπτῶν, εἴπατε πολὺ διαφορετικὰ πράγματα.

§61Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἀντιλαμβάνομαι τὴν δυσχερῆ θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεσθε. Ὅλοι τὴν γνωρίζουν καὶ δὲν θέλω νὰ ἐπιμείνω ἐπ’ αὐτοῦ.

§62Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Δυσχερὴς συμβαίνει νὰ εἶναι ἡ ἰδική σας θέσις.

§63Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἀπεδείχθη, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ μετὰ τὴν σημερινὴν δήλωσιν, ἐννοεῖ νὰ συνεχίσῃ τὴν ἰδίαν πολιτικήν, τῆς δημοσιεύσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ὀλίγας ἡμέρας πρὸς τῶν ἐκλογῶν. Καταγγέλλομεν αὐτὴν τὴν τακτικὴν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν.

§64Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Προβαίνετε εἰς μίαν καταγγελίαν. Ὅταν προβαίνετε σεῖς, τοῦ ὁποίου ἡ πολιτικὴ ζωὴ εἶναι συνδεδεμένη μὲ τὴν ἀνάληψιν εὐθυνῶν, εἰς τοιαύτην καταγγελίαν, ποῦ τὴν βασίζετε; Πότε εἶπεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν, θὰ κάμῃ τὴν ἐναλλαγὴν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου; Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ.

§65Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δὲν εἶπε τὸ ἀντίθετον.

§66Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Εἶναι ἀνάγκη νὰ εἴπῃ τὸ ἀντίθετον, διὰ νὰ ἐξαχθῇ, ὅτι σκέπτεται αὐτό; Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ χρησιμοποιήσω μίαν λέξιν εἰς τὴν σημασίαν της τὴν καθαρῶς λογικὴν καὶ μὴ ὑποτιμητικήν. Εἶναι τόσον σοφιστικὴ ἡ σειρὰ τῶν συλλογισμῶν, ἡ ὁποία σᾶς ὁδηγεῖ εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι τὴν ἡμέραν τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς θὰ ἀνακοινώσῃ, ἢ ὀλίγας ἡμέρας πρὶν θὰ εἰσηγηθῇ νέον ἐκλογικὸν νόμον, ὥστε πράγματι δικαιοῦμαι νὰ διαμαρτυρηθῶ καὶ δικαιοῦμαι νὰ σᾶς προκαλέσω νὰ μὴ προχωρήσητε εἰς τὴν καταγγελίαν, διότι εἶναι καταγγελία ἄνευ περιεχομένου.

§67Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐφ’ ὅσον ἀναγνωρίζετε, ὅτι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου ἡ θέσις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀπολύτως εὐπαθής, διατὶ ἐπιμένετε; Ἐγὼ εἶπον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀνακοινώσῃ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Δὲν ἠξεύρω ἐὰν αὐτὸ θὰ πραγματοποιηθῇ, διότι δὲν γνωρίζω, ἐὰν θὰ εἶσθε Κυβέρνησις ἕως τότε. Πιθανόν, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως νὰ μεσολαβήσουν ἄλλα γεγονότα καὶ νὰ ὑποχρεωθῆτε εἰς ἐγγύτερον χρονικὸν διάστημα νὰ λάβητε θέσιν ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Ἀλλὰ δὲν δικαιοῦμαι νὰ πιστεύω, ὅτι ἔχετε ἄλλην πολιτικήν, διὰ τοὺς ἑξῆς δύο λόγους: Πρῶτον, διότι εἴπατε αὐτὸ τὸ πονηρότατον «ἐν καιρῷ» καὶ δεύτερον, διότι ἐπὶ θεμάτων ἐκλογικοῦ νόμου ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἕνα παρελθόν. Τὸ ἔχει διαπράξει δὶς τὸ 1956 καὶ τὸ 1958, νὰ ἀναγγείλῃ νόμους πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Δικαιοῦμαι νὰ ἔχω τὸν φόβον, καὶ αὐτὸ καταγγέλλω, ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος νὰ γίνῃ καὶ διὰ τρίτην φοράν. Ὅταν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ὑμεῖς λέγετε «ἐν καιρῷ», σεῖς θὰ κανονίσετε καὶ θὰ καθορίσετε πότε θὰ γνωστοποιηθῇ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα.

§68Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀρκεῖ νὰ μὴ συμπράξῃ Κόμμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως μὲ τὴν Κυβέρνησιν.

§69Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Δικαιοῦμαι, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον δὲν μετεῖχον τότε τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε τὸ 1956, οὔτε τὸ 1958, δικαιοῦμαι περισσότερον ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι μετεῖχον νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ὁ συλλογισμὸς αὐτὸς τὸν ὁποῖον αὐτοσχεδιάσατε καὶ ὑπὸ μορφὴν καταγγελίας ἐξετοξεύσατε εἶναι ἐπίσης, ἀπολύτως ἀβάσιμος. Τὶ ἔγινε τὸ 1958; Ἔγινεν ἐκλογικὸς νόμος ἓν ἔτος πρὸ τῆς λήξεως τῆς 4ετίας.

§70ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δύο ἔτη.

§71Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Ὀρθῶς, δύο ἔτη πρὸ τῆς λήξεως τῆς 4ετίας. Ἐξ ἀφορμῆς τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἐσημειώθη κυβερνητικὴ κρίσις καὶ ἐξ ἀφορμῆς τῆς κυβερνητικῆς κρίσεως ἐγένοντο ἐκλογαί. Σᾶς διαψεύδουν, λοιπόν, τὰ πράγματα. Δύο ἔτη πρὸ τῆς λήξεως τῆς 4ετίας. Ἐρωτήσατε τὰ μέλη τοῦ Κόμματός σας, τὰ ὁποῖα μετεῖχον τῆς Κυβερνήσεως τότε, τὸ ἕνα μετέχει τῆς Κοινοβουλευτικῆς σας Ὁμάδος, τὸ ἕτερον δὲν μετέχει, ἐρωτήσατε τοὺς κ.κ. Παπαληγούραν καὶ Ράλλην πῶς συνέβησαν τὰ πράγματα. Δὲν ἐπρόκειτο νὰ διαλυθῇ ἡ Βουλή. Δύο ἔτη εἶχον περάσει ἀπὸ τὰς ἐκλογὰς καὶ ἡ Κυβέρνησις κατόπιν συνεννοήσεως μὲ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, ἐπρότεινε νέον ἐκλογικὸν νόμον. Καὶ εἶναι ἀπολύτως ἀστήρικτος ἡ κατηγορία τὴν ὁποίαν τόσον εὐκόλως διετυπώσατε. Τὸ 1954, ἂς πᾶμε ὀλίγον πιὸ πίσω, τὶ συνέβη; Ἡ 4ετία ἔβαινε πρὸς τὴν λῆξιν της. Ἴσχυεν ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος εἶχε ψηφισθῆ τῆς εὐρυτάτης περιφερείας καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι καὶ σεῖς καὶ ἅπαντα τὰ μέλη τῆς Βουλῆς ἐπεθύμουν πρὸ τῶν νέων ἐκλογῶν νὰ μεταβληθῇ ὁ ἐκλογικὸς ἐκεῖνος νόμος. Νὰ μὴ προβαίνετε, λοιπόν, εἰς καταγγελίας χωρὶς νὰ σκέπτεσθε προηγουμένως τὸ περιεχόμενον τῶν καταγγελιῶν σας.

§72Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἂν πρόθεσίς σας ἦτο νὰ δώσετε εἰς τὸν λαὸν ἔγκαιρον ἐκλογικὸν νόμον, διατὶ περιμένατε δύο χρόνια διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον σήμερον ὅλοι μὲν νὰ διαπιστώνωμεν, ὅτι εὑρισκόμεθα ἐνώπιον κρίσεως —αὐτὸ κατηγγέλθη ἀπὸ Ἀρχηγοὺς ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ— καὶ ἀκόμα νὰ μὴ ἔχωμεν ψηφίσει τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις νὰ λέγῃ, ὅτι θὰ τὸν ἐξετάσῃ ἐν καιρῷ; Δὲν γνωρίζω, ἐὰν δύναμαι νὰ συμπεράνω ἀπὸ τὴν διακοπήν σας, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἔχει τὴν πρόθεσιν μετὰ τὰς ἑορτὰς νὰ φέρῃ ἀμέσως τὸν νέον ἐκλογικὸν νόμον.

§73Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Οὔτε ναί, οὔτε ὄχι. Ἡ Κυβέρνησις, δὲν προβαίνει εἰς καμμίαν δήλωσιν ἐπὶ τοῦ προκειμένου.

§74Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶπεν, ὅτι ἀποτελεῖ σοφιστείαν αὐτὸ τὸ ὁποῖον πρὸ ὀλίγου ἐγὼ ἰσχυρίσθην. Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω πῶς πρέπει νὰ χαρακτηρισθῇ ἡ στάσις τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡ πρὸ ὀλίγου γενομένη δήλωσις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν γνωρίζει σήμερον, ἐὰν θὰ κατατεθῇ ἢ ὄχι νομοσχέδιον περὶ τοῦ νέου ἐκλογικοῦ νόμου μετὰ τὰς ἑορτάς;

§75Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Ἁπλούστατα, κ. Ἀλλαμανῆ, δὲν ἔχει ἡ Κυβέρνησις ἐπιληφθῆ ἀκόμη τῆς μελέτης τοῦ θέματος. Προβαίνω εἰλικρινῶς εἰς τὴν δήλωσιν αὐτήν.

§76Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ὁσονδήποτε καὶ ἂν εἶναι ἀξιαγάπητον —κατὰ τὸν κ. Κανελλόπουλον— τὸ τμῆμα αὐτὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖται ἀπὸ ἀφελεῖς, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, δὲν ὑπάρχει αὐτὸ τὸ εἶδος.

§77Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐξ ἀφορμῆς τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, τίθενται διάφορα θέματα γενικωτέρας πολιτικῆς καὶ ἠθικῆς τάξεως, τὰ ὁποῖα πρέπει τὸ ταχύτερον νὰ ἀντιμετωπισθοῦν. Διότι τὸ νὰ ψηφίζωνται ἐκλογικοὶ νόμοι εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν, ἔχει τελείως ἀποδιοργανώσει τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας καὶ δὲν ἠξεύρω ποίους ἐθνικοὺς κινδύνους εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργήσῃ εἰς τὸ μέλλον. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ νὰ ἀναγνώσω ὀλίγας σειρὰς ἀπὸ μίαν προφητικὴν ἀγόρευσιν πολιτικοῦ ἡγέτου, ἡ ὁποία ἔγινε πρὸ ὀλίγων ἐτῶν ἀπὸ αὐτοῦ τοῦ βήματος. Εὑρίσκεται εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ 1952 εἰς τὴν συνεδρίασιν τῆς 4ης Σεπτεμβρίου σελὶς 151. Ὁ λόγος ὑπῆρξε προφητικός. Εἶπεν ὁ ὁμιλῶν ἀπὸ τὸ βῆμα αὐτὸ τότε. «Ἐναλλάσσομεν εἰς τὴν χώραν ταύτην τὰ ἐκλογικὰ συστήματα μεθ’ ἑκάστην ἐκλογὴν καὶ κατὰ τὰ συμφέροντα τοῦ ἑκάστοτε κυβερνῶντος Κόμματος, εἰς τρόπον ὥστε νὰ δημιουργοῦμεν ἀδυναμίαν σταθεροῦ προσανατολισμοῦ τῶν πολιτικῶν δυνάμεων τῆς χώρας καὶ ἀναγκάζομεν τὰ πολιτικὰ Κόμματα νὰ γίνωνται ἀνακόλουθα καὶ ἀλλοπρόσαλλα καὶ ἐν συνεχείᾳ ἀνυπόληπτα».

§78Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ποῖος ἦτο;

§79Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Θὰ ἀκούσητε ἐν συνεχείᾳ. «Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι —συνεχίζω τὴν ἀνάγνωσιν— νὰ ὑπάρξῃ δημοσία ζωὴ εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν πολιτικὰ Κόμματα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν πολιτικοὶ προσανατολισμοί, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ σταθερὸς ἐκλογικὸς νόμος. Ἐάν, λοιπόν, δεχώμεθα, ὅτι ἡ κακοδαιμονία τοῦ Ἔθνους ὀφείλεται εἰς τὴν ἔλλειψιν αὐτὴν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ὀφείλομεν νὰ καταβάλλωμεν πᾶσαν προσπάθειαν διὰ νὰ ἐξαλείψωμεν αὐτὴν τὴν πληγήν». Κύριοι βουλευταί, ὑποθέτω, ὅτι ὅσοι ἐξ ὑμῶν, εἶσθε μέλη τῆς Βουλῆς ἐκείνης, γνωρίζετε, ὅτι ἡ ἀγόρευσις αὐτὴ ἦτο τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, βουλευτοῦ τότε, κ. Κωνσταντίνου Καραμανλῆ. Εἶναι περίεργον πῶς ἤρκεσεν ἡ ἀνάληψις τῆς ἐντολῆς πρὸς σχηματισμὸν Κυβερνήσεως, διὰ νὰ λησμονήσῃ αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ εὑρίσκεται ἤδη πέντε χρόνια εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ δὲν κατώρθωσε μὲ τὴν συμπαγῆ πλειοψηφίαν ποὺ διαθέτει ἡ ἰσχυρὰ Κυβέρνησις τοῦ κ. Κωνσταντίνου Καραμανλῆ νὰ λύσῃ αὐτὸ τὸ θεμελιῶδες πρόβλημα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, τοῦ σταθεροῦ καὶ ἀδιαβλήτου, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀποδιοργανώσει πλήρως τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας. Κύριοι, συμφωνοῦμεν καὶ ἡμεῖς μὲ τὴν διαπίστωσιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ δικαιούμεθα νὰ ἐρωτήσωμεν. Τὶ ἔπραξε διὰ νὰ ἐκτελέσῃ ὅσα ὁ ἴδιος ἐξήγγειλε, καὶ πῶς δικαιολογεῖ, ὅτι ἀντιθέτως ἠκολούθησε τακτικήν, τὴν ὁποίαν ὁ ἴδιος ἐστηλίτευσε κατὰ τοιοῦτον δριμὺ τρόπον ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς; Λέγει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι, ἐὰν ὑποβληθῇ πρότασις ἀπὸ Κόμμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τότε θὰ τὴν ἐξετάσῃ ἐν καιρῷ καὶ θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν γνώμην τῶν Κομμάτων. Ἡ Κυβέρνησις δὲν αἰσθάνεται, ὅτι δύναται μόνη νὰ ἀναλάβῃ τὴν πρωτοβουλίαν αὐτὴν καὶ θέλει νὰ ἔχῃ πρότασιν ἀπὸ κἄποιο Κόμμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, θέλει νὰ ἔχῃ κἄποιαν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἐν ἀνάγκῃ καὶ θὰ ἐκπαιδεύσῃ, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ ἕνα ἐκλογικὸν νόμον, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ εἶσθε βέβαιοι, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἐὰν ψηφισθῇ, θὰ εἶναι ἁπλούστατα χειρότερος ἀπὸ τὸν νόμον τοῦ 1958. Εἶπεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὰς ἀπόψεις τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Αὐτὸ τὸ θεωρῶ ἄτοπον, διότι αἱ ἀπόψεις, τὰς ὁποίας ἡ Ἄκρα Ἀριστερὰ ἀνέπτυξεν ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, συμπίπτουν μὲ τὰς ἀπόψεις καὶ ἄλλων Κομμάτων, ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι εἶναι σήμερον ἡ ἀξιωματικὴ Ἀντιπολίτευσις εἰς τὴν Βουλὴν αὐτήν. Δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀναβιβάζῃ τὸ ποσοστὸν ἀπὸ 9% εἰς 25% τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, ἐν συνεχείᾳ μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον τοῦ 1958 νὰ τὴν προάγῃ εἰς ἀξιωματικὴν Ἀντιπολίτευσιν καὶ ἐν κατακλεῖδι νὰ λέγῃ, ὅτι τὴν ἀγνοεῖ. Αὐτὸ δὲν εἶναι καθόλου κοινοβουλευτικόν. Ἡ δευτέρα πλευρὰ τοῦ θέματος, ἀφορᾷ τὴν ποιότητα καὶ τὴν οὐσίαν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Ἐρωτᾶται, ποῖος ἐκλογικὸς νόμος ἐπιβάλλεται, συμφέρει ἐθνικῶς τὴν χώραν ἐν ὄψει τῶν πολιτικῶν συνθηκῶν, ὑπὸ τὰς ὁποίας διαβιοῖ αὕτη; Κύριοι βουλευταί, ἡ Νέα Πολιτικὴ Κίνησις ὑπεστήριξε τὴν ἄποψιν, ὅτι χρειάζεται ἐκλογικὸς νόμος ἀντιπολωτικός. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ἡμεῖς ἀποκλείομεν ἐξ ὁρισμοῦ τὸ πλειοψηφικόν, διότι τὸ πλειοψηφικὸν σημαίνει διαίρεσιν τῆς χώρας εἰς δύο παρατάξεις, ἐξαναγκασμὸν τῶν πολιτῶν νὰ ἐκλέξουν μεταξὺ τῆς παρατάξεως, τὴν ὁποίαν νομίζει, ὅτι θὰ ἐκπροσωπῇ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις καὶ τῆς παρατάξεως, τὴν ὁποίαν οὐσιαστικῶς θὰ διευθύνῃ ἡ ἄκρα Ἀριστερά.

§80ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Συμπολιτεύσεως). Διατὶ ὄχι καὶ τὸ Κέντρον;

§81Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Περιμένετε νὰ τὰ ἀκούσετε ὅλα. Τὸ πλειοψηφικὸν σημαίνει ἐκβιασμὸν τῶν πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν θέλουν νὰ ψηφίσουν οὔτε τὴν μίαν, οὔτε τὴν ἄλλην παράταξιν, νὰ ἀναγκασθοῦν νὰ ταχθοῦν εἰς μίαν ἐκ τῶν δύο. Κύριοι βουλευταί, τὸ πλειοψηφικὸν ἐκλογικὸν σύστημα, πρέπει νὰ ἀποκλείεται ἐξ ὁρισμοῦ εἰς ὅλας τὰς χώρας, ὅπου ὑπάρχουν ἰσχυρὰ Κομμουνιστικὰ Κόμματα, καὶ ἐννοῶ τὰς Χώρας τῆς Ἠπειρωτικῆς Εὐρώπης. Ἐὰν ἐτονίσθη κατὰ κόρον ἀπὸ αὐτὸ τὸ βῆμα, ὅτι τὸ πλειοψηφικὸν εὐδοκιμεῖ εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ τὴν Μεγάλην Βρεταννίαν, διότι ἐκεῖ δὲν ὑπάρχουν ἰσχυρὰ Κομμουνιστικὰ Κόμματα καὶ ἐξασφαλίζεται ἡ διαδοχὴ τῶν Κυβερνήσεων εἰς τὴν ἀρχήν, εἰς τὴν Ἠπειρωτικὴν Εὐρώπην αὐτὸ τὸ σύστημα εἶναι ὀλέθριον, διότι πλειοψηφικὸν σημαίνει πόλωσιν, σημαίνει λαϊκὸν μέτωπον. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν θὰ καθιερώσωμεν τὸ πλειοψηφικὸν σύστημα, πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι θὰ γίνῃ λαϊκὸν μέτωπον, ἀνεξαρτήτως τοῦ τὶ θὰ πράξουν τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου καὶ ἡ ἡγεσία καὶ τοῦ τὶ θὰ πράξῃ εἷς ἕκαστος ἐξ ἡμῶν, ἐὰν δηλαδὴ θὰ μετάσχῃ τοῦ λαϊκοῦ μετώπου ἢ ὄχι. Λαϊκὸν μέτωπον δημιουργεῖται, ὅταν ἐξ ἀντικειμένου ὑπάρχουν προϋποθέσεις δημιουργίας λαϊκοῦ μετώπου καὶ τοιαῦται προϋποθέσεις δημιουργοῦνται, ὅταν τὸ ἐκλογικὸν σύστημα εἶναι πλειοψηφικόν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτὸ ποὺ πρέπει νὰ μᾶς ἀποτρέψῃ ἀπὸ τὴν καθιέρωσιν τοῦ πλειοψηφικοῦ συστήματος, τὸ ὅτι δηλαδὴ θὰ γίνῃ λαϊκὸν μέτωπον. Εἶναι κἄτι ἄλλο, τὸ ὁποῖον θὰ εἴπω ἀμέσως τώρα. Κύριοι βουλευταί, τὸ λαϊκὸν μέτωπον θὰ πάρῃ τὰς ἐκλογάς, θὰ φέρῃ πλειοψηφίαν. Δὲν πρέπει νὰ λησμονῆτε, ὅτι τὸ Λαϊκὸν Μέτωπον τοῦ 1956 ὑπερεψήφισε τῆς ΕΡΕ. Ὑπῆρξεν ἁπλῆ ἰδιοτροπία τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου τὸ ὅτι ἡ Ε. Ρ.Ε. μὲ 47% ἔλαβε περισσοτέρας ἕδρας ἀπὸ τὴν Δημοκρατικὴν Ἕνωσιν, ἡ ὁποία τότε εἶχε λάβει 49%. Καὶ μὴ λησμονῆτε, ὅτι τὸ γόητρον τῆς ΕΡΕ, τότε μόλις ἱδρυθείσης, ἦτο σημαντικῶς ὑψηλὸν εἰς τὸν λαόν, διότι δὲν εἶχε μεσολαβήσει ἡ διακυβέρνησις τῶν πέντε ἐτῶν καὶ ὅσα ἡ Χώρα καὶ ὁ λαὸς ὑπέστη ἀπὸ αὐτήν. Συνεπῶς, ὑπάρχει κίνδυνος νὰ ἐπικρατήσῃ λαϊκὸν μέτωπον καὶ παρὰ τὴν ψῆφον τοῦ στρατοῦ.

§82Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. ... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος, ἐν μέσῳ θορύβου καὶ κωδωνοκρουσιῶν).

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν διαφωνῆτε, κ. Λαντζούνη, νὰ ἐγγραφῆτε καὶ νὰ ὁμιλήσητε. Ἀφήσατε τὸν ρήτορα νὰ ὁμιλήσῃ.

§84Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Αὐτὰ ἔπρεπε νὰ τὰ εἴπητε σεῖς, κ. Πρόεδρε, καὶ ὄχι ἐγώ.

§85Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀποκλειομένου τοῦ πλειοψηφικοῦ συστήματος ἐξ ὁρισμοῦ ἀπομένουν δύο πρὸς ἔρευναν, τὸ ἁπλοῦν ἀναλογικὸν καὶ τὸ ἐνισχυμένον. Περὶ τοῦ ἁπλοῦ ἀναλογικοῦ εἶναι γνωστὰ καὶ τὰ πλεονεκτήματα καὶ τὰ μειονεκτήματα. Δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν, ὅτι εἶναι μόνιμον μειονέκτημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς ὁ κατακερματισμὸς τῶν πολιτικῶν δυνάμεων. Διότι πιστεύω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ ἁπλῆ ἀναλογικὴ ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει δὲν εὐνοεῖ τὴν ὕπαρξιν πάρα πολλῶν Κομμάτων. Ἀλλὰ διὰ νὰ συμβῇ αὐτὸ θὰ πρέπει ἡ χώρα νὰ περάσῃ ἀπὸ δύο ἢ τρεῖς ἀλλεπαλλήλους ἐκλογὰς καὶ ἀπὸ αὐτὴν τὴν περιπέτειαν ἔχομεν καθῆκον νὰ προφυλάξωμεν τὸ Ἔθνος. Ἀπομένει τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς, ἀλλὰ ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς ὄχι τοῦ τύπου τοῦ 1958. Ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς, δυνάμει τῆς ὁποίας εἰς τὴν δευτέραν κατανομὴν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μετέχουν τρία ἢ τέσσαρα Κόμματα ἐπὶ ἴσοις ὅροις. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις κατηγορεῖται, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἐπεδίωξε μὲ μίαν σειρὰν ἐκλογικῶν νόμων νὰ ἐπιτύχῃ τὴν διαιώνισίν της εἰς τὴν ἀρχήν, μολονότι, εἶναι Κυβέρνησις μειοψηφίας. Δηλαδή, ἐπέτυχεν, ἐνῷ εἶναι μειοψηφία τοῦ λαοῦ, νὰ ἀναδεικνύεται συνεχῶς πλειοψηφία εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ ἐπιχειρήματος ἀντετάχθη τὸ ὅτι καὶ εἰς ἄλλας χώρας συμβαίνει ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς νὰ προέρχεται ἀπὸ τὴν μειοψηφίαν τῶν ψήφων. Αὐτὸ εἶναι ἀκριβές. Συνέβη καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ὄχι μόνον εἰς αὐτὴν τὴν χώραν, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλας, ἕνα Κόμμα, τὸ ὁποῖον ἐμειοψήφησεν εἰς τὸν λαόν, νὰ ἀναδειχθῇ πλειοψηφοῦν Κόμμα εἰς τὴν Βουλήν. Αὐτὸ συνέβη εἰς τὴν Ἀγγλίαν εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1929 καὶ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1951. Συνέβη ἐπίσης καὶ εἰς τὴν Ἀμερικὴν δὶς νὰ ἐκλεγῇ Πρόεδρος ἀπὸ τὴν μειοψηφίαν, παρ’ ὀλίγον δὲ καὶ ὁ ἄρτι ἐκλεγεὶς Πρόεδρος Κέννεντυ νὰ ἔχῃ συγκεντρώσει ὀλιγωτέρας ψήφους ἀπὸ τὸν ἀποτυχόντα Ἀντιπρόεδρον Νίξον. Συνεπῶς, λέγουν οἱ ἐπικαλούμενοι τὰ ἐπιχειρήματα αὐτά: Διατὶ ὁμιλεῖτε ἐναντίον τῶν ἐκλογικῶν νόμων, τοὺς ὁποίους ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις, μήπως καὶ ἀλλοῦ δὲν συμβαίνει τὸ ἴδιον; Δὲν συμβαίνει εἰς ἄλλας χώρας τὸ ἴδιον. Αὐταὶ αἱ διακυμάνσεις τῶν ἐκλογικῶν νόμων συμβαίνουν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐνίοτε καὶ δροῦν ἄλλοτε ὑπὲρ τοῦ ἑνὸς καὶ ἄλλοτε ὑπὲρ τοῦ ἄλλου Κόμματος. Εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἐξελέγη καὶ Ρεπουμπλικάνος καὶ Δημοκρατικὸς Πρόεδρος ἀπὸ τὴν μειοψηφίαν. Αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1929 ἀνέδειξαν εἰς τὴν Ἀγγλίαν τὸ Ἐργατικὸν Κόμμα εἰς Κυβέρνησιν, ἐνῷ ἐμειοψήφησεν εἰς τὸν λαόν, ἀλλὰ τὸ 1951 ἀνεδείχθη τὸ Συντηρητικὸν Κόμμα, ἐνῷ τὸ Ἐργατικὸν Κόμμα εἶχε λάβει τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὸν λαόν. Τὶ συμβαίνει εἰς τὴν χώραν ἡμῶν; Εἰς τὴν χώραν αὐτὴν προγραμματίζεται ἐκ τῶν προτέρων ἡ ἀνάδειξις τῆς ἰδίας πολιτικῆς παρατάξεως εἰς τὴν Ἀρχήν, ἀνεξαρτήτως τῆς ὑποστηρίξεως, τὴν ὁποίαν τῆς παρέχει ὁ λαός. Τὸ 1946 ὁ ἴδιος πολιτικὸς κόσμος ὑπὸ ἄλλον ὄνομα καὶ ἡγέτην εἶχεν ἀνέλθει εἰς τὴν Ἀρχὴν μὲ τὰ 61% τῶν ψήφων τοῦ λαοῦ. Τόσας ἐπῆρε τὸ Λαϊκὸν Κόμμα καὶ τὰ συνεργαζόμενα μετ’ αὐτοῦ. Τὸ 1952, τὸ ἴδιον Κόμμα ὑπὸ ἄλλον ἡγέτην καὶ ἄλλον ὄνομα, ἔλαβε πάλιν τὴν πλειοψηφίαν τῶν ἑδρῶν μὲ 49% τῶν ψήφων. Τὸ 1956 ὑπὸ ἄλλο ὄνομα καὶ ἡγέτην ἔλαβε πλειοψηφίαν μὲ 47%, τὸ 1958 μὲ 41%, τὸ 1961 ἢ 1962 θὰ ἀνέλθῃ εἰς τὴν Ἀρχήν, δὲν ἠξεύρω μὲ ποῖον ὄνομα καὶ ποῖον ἡγέτην, τὸ 30%. .. (Θόρυβος–κωδωνοκρουσίαι). Ὅταν, κύριοι βουλευταί, αὐτὰ συμβαίνουν εἰς τὴν χώραν μας, ὅταν ἡ ἰδία πολιτικὴ παράταξις συνεχῶς, ἐνῷ καταρρέει ὡς πλειοψηφία εἰς τὸν λαόν, παραμένῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὑπάρχει κανείς, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ βλέπῃ, ὅτι δημιουργεῖται κατάστασις ἐκρηκτική, διὰ νὰ μὴ εἴπω ἐπαναστατική; Κύριοι βουλευταί, ὁ ἐκλογικὸς νόμος τοῦ 1958 εἶναι τὸ περισσότερον ἀπαράδεκτον τέχνασμα, τὸ ὁποῖον ἐπενοήθη. Καὶ λυποῦμαι, διότι ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων ἠθέλησε νὰ ἀναλάβῃ ὁ ἴδιος τὴν εὐθύνην τῆς πατρότητός του. Ἐγὼ δὲν τὸ δέχομαι αὐτό. Ὁ κ. Παπανδρέου ἐτέθη ἐνώπιον διλήμματος μεταξὺ δύο νόμων καὶ ἐθεώρησεν, ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1958 εἶναι ὀλιγώτερον κακὸς ἀπὸ τὸν νόμον τοῦ 1956 καὶ ἐδέχθη αὐτόν. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι ἔμπνευσις τοῦ κ. Παπανδρέου. Ὁ νόμος αὐτὸς ἔχει παρασκευασθῆ εἰς τὰ ὑπόγεια τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν, ἐπηληθεύθη πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατί, κύριοι βουλευταί, αὐταὶ αἱ ἐκδηλώσεις;

§87Κ. ΡΑΛΛΗΣ. ... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε, παρακαλῶ.

§89Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, γνωρίζω, ὅτι ὁ κ. Ράλλης εἶναι ἐκ τῶν διεκδικούντων τὴν πατρότητα τοῦ νόμου. Πιθανὸν νὰ μὴ ἦτο εἰς τὸ ὑπόγειον. Ἦτο εἰς ἄλλον ὄροφον. Ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι λεπτομέρεια.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ἀνάγετε τὰ ζητήματα εἰς προσωπικά, κ. Μαῦρε.

§91Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι προσωπικόν.

§92Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, κ. Μαῦρο, ὅτι δὲν διεκδικῶ τὴν πατρότητα τοῦ νόμου αὐτοῦ. Διεκδικῶ τὴν τάξιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Δὲν ἠμπορεῖ βουλευτὴς τῆς περιωπῆς σας νὰ ὁμιλῇ περὶ ὑπογείων. Ἐὰν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ὑπῆρχον ὑπόγεια, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι οὔτε κατὰ τὴν προηγουμένην Κυβέρνησιν, οὔτε εἰς τὴν σημερινὴν ὑπάρχουν.

§93Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὅταν ὡμίλουν περὶ ὑπογείων, ἠθέλησα νὰ εἴπω, ὅτι ἔγιναν μελέται εἰς κλειστὸν χῶρον μὲ ἐμπειρογνώμονας ἐκλογικούς, μὲ μαθηματικοὺς ὑπολογισμούς, μὲ μηχανάς, μὲ σκοπὸν νὰ εὑρεθῇ σύστημα, τὸ ὁποῖον μὲ 40% θὰ ἔδιδε μεγαλυτέραν πλειοψηφίαν ἀπὸ ὅ,τι τὸ 1956. Καὶ θέλω νὰ μοῦ εἴπητε μὲ ποῖον ἄλλον ἐκλογικὸν σύστημα ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ἐπῆλθε μὲ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τοῦ 1958; (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι). Ἐλέχθη καὶ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τοῦ σεβαστοῦ μου Ἀρχηγοῦ τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, ὅτι τὸ βασικὸν ἀτύχημα τοῦ νόμου αὐτοῦ εἶναι, ὅτι ἐγένετο πλάνη περὶ τὴν πρόβλεψιν τοῦ ἀποτελέσματος. Δὲν τὸ δέχομαι, οὔτε αὐτό. Ἀνεξαρτήτως τῶν ἐπιφυλάξεων τὰς ὁποίας ἔχω ὡς πρὸς τὴν διαπραγμάτευσιν ἐκλογικῶν νόμων καὶ τοῦ ἐν γένει ἀποτελέσματος, δὲν νομίζω, ὅτι αὐτὸ ὑπῆρξε καὶ ἡ ἀδυναμία τοῦ νόμου. Κύριοι βουλευταί, ἡ πλάνη τῆς ὁποίας ἔπεσαν θύματα ὅσοι ὑπεστήριξαν τὸν ἐκλογικὸν νόμον τοῦ 1958, ἦτο ὅτι ἐνόμισαν, ὅτι αὐτὸς ὁ νόμος πριμοδοτεῖ τὰ δύο πρῶτα Κόμματα, ἐνῷ πράγματι ἐπριμοδότει μόνον τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν. Καὶ ἰδού: Ἡ Ε.Δ.Α., ὡς δεύτερον Κόμμα ἔλαβε τὰ 25% τῶν ψήφων καὶ ἔχει τὰ 25% τῶν ἑδρῶν. Ἡ πριμοδότησις εἶναι μικρά. Ἐὰν εἶχεν ἐπαληθεύσει ἡ πρόθεσις ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑπεστήριξαν τὸν νόμον, τὶ θὰ εἶχε συμβῆ; Τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων θὰ ἤρχετο δεύτερον. Θὰ ὑπῆρχον 70 βουλευταὶ τῶν Φιλελευθέρων, 40 τῆς Ε.Δ.Α. καὶ 180 τῆς Ε.Ρ.Ε. Δὲν ἦτο αὐτὸς ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου, νὰ διατηρήσωμεν δηλαδὴ ἐπηυξημένην τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ νὰ τὴν κρατήσωμεν εἰς τὴν ἀρχὴν ἰσχυροτέραν, μολονότι μεταξὺ τῶν δύο ἐκλογῶν, εἶχε χάσει ἤδη τὰ 15% τῶν ψήφων καὶ εἶχε φθάσει εἰς τὰ 41% τῶν ψήφων. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§94Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος ἐν μέσῳ θορύβου καὶ κωδωνοκρουσιῶν).

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ἠρεμία.

§96Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἰς ὅσους ἐπιμένουν νὰ ὑποστηρίξουν, ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1958 ὑπῆρξεν ὀρθὸς καὶ ἀδιάβλητος, συνιστῶ νὰ ἀναγνώσουν τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς ἐπὶ Κυβερνήσεως Γεωργακοπούλου, διὰ νὰ ἴδουν τὶ ἐλέχθη ἐναντίον τοῦ νόμου ἐκείνου, ὄχι ἀπὸ ἐμὲ καὶ τὸν κ. Μητσοτάκην, οἱ ὁποῖοι διασπῶντες παράδοσιν τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων νὰ μὴ διαφωνοῦμεν δημοσίᾳ ἐπὶ λαμβανομένων ἀποφάσεων, ἀνήλθομεν εἰς τὸ βῆμα καὶ ἐκαυτηριάσαμεν τὸν νόμον ἐκεῖνον, ἀλλὰ νὰ ἀναγνώσουν τὶ εἶπεν ἐναντίον τοῦ νόμου ἐκείνου ὁ σημερινὸς Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, κ. Κανελλόπουλος. Ὁ κ. Κανελλόπουλος ἀπέδωσε μεγίστας ἐθνικὰς εὐθύνας εἰς ὅσους ἀπειργάζοντο τὸν νόμον ἐκεῖνον καὶ ἠνάγκασε τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Ρ.Ε., κ. Καραμανλῆν, νὰ εἴπῃ: «Δὲν εἶμαι ἐφευρέτης ἐγώ, ἄλλοι μοῦ τὸν ἐπρότειναν τὸν νόμον καὶ τὸν ἐδέχθην». Ὁ κ. Κανελλόπουλος ἀπήντησε περίπου μὲ τὰ ἑξῆς εἰς τὸν κ. Καραμανλῆν. Παρακαλῶ, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, νὰ μὲ διορθώσητε, ἐὰν δὲν τὰ εἴπω, ἀκριβῶς, ὅπως τὰ εἴπατε, διότι δὲν τὰ ἐνθυμοῦμαι καλῶς. Εἶπεν, λοιπόν, ὁ κ. Κανελλόπουλος εἰς τὸν κ. Καραμανλῆν, ὅτι: Τὸ ὅτι δὲν εἶσθε ἐφευρέτης τοῦ νόμου αὐτοῦ, δὲν μειώνει τὰς εὐθύνας σας. Διότι ἐὰν εἶσθε ἐφευρέτης θὰ εἴχατε τὸ ἐλαφρυντικὸν τῆς ἐφευρέσεως. Διότι οἱ ἐφευρέται κατεχόμενοι ἀπὸ τὴν μανίαν νὰ ἐφεύρουν, κἄτι, δὲν βλέπουν τὰ μειονεκτήματα τῶν ἐφευρέσεών των. Σεῖς ὅμως ἐδέχθητε τὴν ἐφεύρεσιν ἄλλου ἐν ψυχρῷ. Ἔχετε εὐθύνην μεγαλυτέραν, διότι υἱοθετεῖτε ἐν ψυχρῷ τὴν ἐφεύρεσιν ἄλλων ἡ ὁποία εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγήσῃ εἰς ἐθνικὰς συμφοράς. Αὐτὴν τὴν παρένθεσιν τὴν ἔκαμα, διότι ἀντελήφθην, ὅτι βουλευταί τινες τῆς Συμπολιτεύσεως ἐννοοῦν νὰ ὑποστηρίξουν τὴν ὀρθότητα καὶ τὸ ἀδιάβλητον ἐκείνου τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου.

§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ἰσχυρίσθην τότε, ὅτι ἦτο διαβλητόν, ἀλλὰ εἶχον ὡρισμένας διαφωνίας θεωρητικὰς ὡς πρὸς τὸ σύστημα αὐτὸ τὸ ἐκλογικὸν καὶ ἀνέπτυξα τὰς θεωρητικὰς ἐπιφυλάξεις μου κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος συνεδέετο μὲ ὡρισμένας πολιτικὰς προβλέψεις μου. Ἄλλως τε, οὔτε σήμερον λέγει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἶναι ἰδεώδης ὁ νόμος. Οὐδεὶς τὸ ἰσχυρίσθη αὐτό, οὔτε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Δὲν τὸν ἐχαρακτήρισα διαβλητόν. Ἀλλὰ τὸν ἐκάκισα τότε πρὸ τῶν ἐκλογῶν, δι’ ὡρισμένας συνεπείας τὰς ὁποίας εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ.

§98Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἴσως νὰ διέπραξα ἕνα σφάλμα. Τὸ λάθος εἶναι ἰδικόν μου. Ἴσως νὰ μὴ εἴπατε, ὅτι ὁ νόμος εἶναι διαβλητός. Δι’ αὐτὸ καὶ τὸ διορθώνω τὸ λάθος μου. Εἴπατε, ὅμως, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι ἐπικίνδυνος ἐθνικῶς. Καὶ αὐτὸ εἶναι περισσότερον τοῦ διαβλητοῦ.

§99Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἀκριβῶς, κύριε συνάδελφε, προέβλεπον ὡρισμένα πράγματα καὶ τὸ εἶπον αὐτό. Δὲν τὸν ἐθεώρησα δηλαδὴ ὡς προσπάθειαν τῆς Ε.Ρ.Ε. νὰ ἱκανοποιήσῃ ἴδια συμφέροντα.

§100Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀποκλειομένου τοῦ πλειοψηφικοῦ, δι’ οὓς λόγους εἶπον καὶ τῆς ἁπλῆς Ἀναλογικῆς ἔρχομαι εἰς τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς τῶν τριῶν ἢ τεσσάρων Κομμάτων. Ἀλλὰ διετυπώθη ἐναντίον τοῦ συστήματος αὐτοῦ ἡ κατηγορία, ὅτι δὲν δύναται νὰ δώσῃ ἰσχυρὰς Κυβερνήσεις. Ἡ ἀντίρρησις αὐτὴ εἶναι οὐσιώδης καὶ πρέπει νὰ ἐξετασθῇ, ἐὰν αὐτὸ τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς, τῶν τριῶν ἢ τεσσάρων Κομμάτων ἐπιτρέπῃ τὸν σχηματισμὸν ἰσχυρῶν Κυβερνήσεων ἢ ὄχι. Ἀλλὰ προτοῦ ἐξετάσω τὸ θέμα αὐτὸ θὰ ἔπρεπε νὰ ἴδωμεν τὶ θὰ εἴπῃ ἰσχυρὰ Κυβέρνησις καὶ ποῖα τὰ χαρακτηριστικά αὐτῆς. Κύριοι βουλευταί, ἐγὼ προσωπικῶς, καὶ νομίζω, ὅτι καὶ ὁλόκληρος ἡ Ἀντιπολίτευσις τὴν αὐτὴν γνώμην ἔχει, πιστεύω, ὅτι ἀσθενεστέραν Κυβέρνησιν ἀπὸ τὴν σημερινὴν δὲν ἐγνώρισεν ὁ τόπος κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη παρὰ τὴν πλειοψηφίαν τὴν ὁποίαν διαθέτει αὕτη εἰς τὴν Βουλήν. Ἐγὼ θεωρῶ ὡς ἰσχυρὰν Κυβέρνησιν τὴν Κυβέρνησιν ἐκείνην, ἡ ὁποία μετὰ πάθους καὶ πείσματος ὑποστηρίζει τὰς κρατικὰς ὑποθέσεις καὶ τὰ κρατικὰ συμφέροντα. Ἐγένετο προσπάθεια εἰς τὸ παρελθὸν νὰ γίνῃ σύγκρισις τῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐκυβέρνησαν τὴν χώραν πρὸ τοῦ 1952, τῆς κατηγορίας τῶν λεγομένων ἀσθενῶν Κυβερνήσεων, μὲ τὰς μετὰ τὸ 1952 κυβερνήσεις. Τὶ ἔπραξαν αὐταὶ αἱ ἀτυχεῖς Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκοντο εἰς τὴν ἐξουσίαν μέχρι τὸ 1952; Κύριοι βουλευταί, αἱ Κυβερνήσεις αὐταὶ αἱ ἀσθενεῖς κατέστειλαν τὸν συμμοριτοπόλεμον, ἐδημιούργησαν ἀπὸ τὸ χάος Κράτος, ἔθεσαν τὰς βάσεις τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας, ἐνέταξαν τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν μηχανισμὸν τῆς Ἀτλαντικῆς Συμμαχίας καὶ καθήλωσαν τὸ ποσοστὸν τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς εἰς τὸ 9,5% τὸ ὁποῖον παρέλαβεν, ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν ἀρχὴν ἡ πρώτη ἰσχυρὰ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ. Τὶ ἔγινε μετὰ τὸ 1952; Αἱ ἰσχυραὶ Κυβερνήσεις ἐγκατέστησαν τὴν πόλωσιν καὶ τὴν πολιτικὴν ἀνωμαλίαν. Αἱ ἰσχυραὶ Κυβερνήσεις ἀπεδιοργάνωσαν μὲ τὸν νόμον 2500 τὴν διοίκησιν, ἀνεβίβασαν τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνέργων εἰς ἓν ἑκατομμύριον, κατ’ ἐπίσημον Κυβερνητικὸν ὑπολογισμόν, ἀνεβίβασαν τὸ ποσοστὸν τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς ἀπὸ 9,5% εἰς 25% καὶ ὡς ἐπιστέγασμα τῶν ἐπιτυχιῶν τῶν ἰσχυρῶν Κυβερνήσεων ὑπῆρξαν αἱ συμφωνίαι τῆς Ζυρίχης διὰ τῶν ὁποίων εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὅλα τὰ Κράτη τῆς Ἀφρικῆς ἀπέκτων τὸ δικαίωμα αὐτοδιαθέσεως, τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ ἐστερεῖτο ἡ Κύπρος καὶ προσεφέρετο μία πρωτοφανὴς διπλωματικὴ ἐπιτυχία εἰς τὸ καταρρέον καθεστὼς Ζορλοῦ–Μεντερές, ἡ ὁποία τελικῶς δὲν ἐπέτυχε νὰ τὸν σώσῃ. Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχουν οἱ πιστεύοντες καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς αὐτῆς, ὅτι ἡ δύναμις τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς εἶναι δυνατὸν νὰ μειωθῇ ἢ νὰ ἀντιμετωπισθῇ δι’ ἑνὸς ἐκλογικοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος θὰ περιώριζε σημαντικῶς τὴν ἐκπροσώπησίν της εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἢ καὶ νὰ τὴν ἐξηφάνιζεν ἐξ ὁλοκλήρου. Ἤκουσα μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν τὴν ἀνάπτυξιν περὶ τακτικῆς καὶ στρατηγικῆς τοῦ κομμουνισμοῦ, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων καὶ ὀφείλω νὰ δηλώσω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι συμφωνῶ μὲ τὴν διαπίστωσιν τοῦ κ. Παπανδρέου, μὲ μόνην τὴν διαφοράν, ὅτι τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ἐδῶ δὲν ἦσαν νέα, ἀλλὰ γνωστά. Ἡ τακτικὴ καὶ ἡ στρατηγικὴ τοῦ κομμουνισμοῦ οὐδέποτε μετεβλήθησαν. Ἔχομεν, ὅμως, καὶ ἡμεῖς τὴν ἰδικήν μας τακτικὴν καὶ στρατηγικὴν εἰς ἀντιμετώπισιν τοῦ κομμουνισμοῦ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Παπανδρέου ὑπῆρχον καὶ εἰς τὸν Λίβανον καὶ τὸ 1956. Ἁπλῶς τότε ἐφήρμοσε— καὶ εἶναι τοῦτο πρὸς τιμήν του— τὴν ἰδικήν του πολιτικὴν διὰ τῆς ὁποίας, νομίζω, ὅτι προσέφερεν ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος. Τὸ πρόβλημα εἶναι τὶ ἔχομεν νὰ ἀντιτάξωμεν ἡμεῖς σήμερον ἐναντίον τῆς τακτικῆς καὶ τῆς στρατηγικῆς τοῦ κομμουνισμοῦ. Ὁ κομμουνισμὸς εἶναι μία ἰδεολογία, ἐὰν θέλετε θρησκεία. Δὲν ἀντιμετωπίζεται, οὔτε μὲ δακρυγόνα, οὔτε μὲ τὴν ἀστυνομίαν, οὔτε μὲ ἐκλογικοὺς νόμους. Ὅσοι δὲ ἐπικαλοῦνται τὴν πολιτικὴν τοῦ Ντὲ Γκώλ, θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ εἴπουν τὶ προβλέπουν, ὅτι θὰ γίνῃ εἰς τὴν Γαλλίαν, ὅταν θὰ ἀποχωρήσῃ ὁ Ντὲ Γκὼλ τῆς ἀρχῆς. Κύριοι βουλευταί, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἡ Δυτικὴ Δημοκρατία εἶναι τὸ ἀνώτερον πολίτευμα, διότι ἐξασφαλίζει τὰ δικαιώματα τοῦ πολίτου καὶ ἐπιτρέπει εἰς αὐτὸν νὰ ἔχῃ διάφορον γνώμην ἀπὸ ἐκείνην τοῦ κυβερνῶντος Κόμματος. Τοῦτο εἶναι τελείως ἄγνωστον εἰς τὰς Δημοκρατίας τοῦ Ἀνατολικοῦ τύπου, ὅπου πάντες οἱ πολῖται πρέπει νὰ συμφωνοῦν μὲ τὴν ἑκάστοτε γνώμην τοῦ κυβερνῶντος Κόμματος. Χαρακτηριστικὸν παράδειγμα εἶναι αἱ διακυμάνσεις τὰς ὁποίας ὑπέστησαν αἱ σχέσεις Γιουγκοσλαυΐας–Σοβιετικῆς Ἑνώσεως. Ἄλλοτε ὁ Γιουγκοσλαῦος ἡγέτης ἐχαρακτηρίζετο ἀπὸ τοὺς ἥρωας τοῦ σοσιαλισμοῦ καὶ ἄλλοτε ὡς πράκτωρ τοῦ Ἀμερικανικοῦ ἰμπεριαλισμοῦ καὶ πρὸς αὐτοὺς τοὺς χαρακτηρισμοὺς ἔπρεπε νὰ συμμορφωθοῦν ὅλα τὰ Κ. Κόμματα. Τὸ ἰδικόν μας ἰσχυρὸν ὅπλον εἶναι ἀναντιρρήτως αὐτὴ ἡ εὐχέρεια νὰ ἔχωμεν ἐλευθερίαν ἐκφράσεως γνώμης διαφόρου πρὸς τὴν γνώμην τοῦ ἰσχύοντος Κόμματος. Ἀλλὰ ὑπερετιμήθη ἡ ἀξία τῶν ἀτομικῶν δικαιωμάτων τῶν Δυτικῶν Δημοκρατιῶν καὶ ἐνομίσθη, κακῶς, ὅτι μὲ αὐτὰ καὶ μόνον εἶναι δυνατὸν ν’ ἀντιμετωπισθῇ ὁ κομμουνισμός. Νομίζω, ὅτι σήμερον εἰς τὴν πλάνην αὐτὴν δὲν εὑρίσκονται πλέον αἱ Δυτικαὶ Δημοκρατίαι, ἰδίως ἀφ’ ἧς τὸν Σεπτέμβριον ἢ Ὀκτώβριον τοῦ 1957, ἐγένετο ἡ ἐκτόξευσις τοῦ πρώτου Σποῦτνικ εἰς τὸ διάστημα, καὶ ἐπληροφορήθησαν, ὅτι κἄτι συμβαίνει ὄπισθεν τοῦ σιδηροῦ παραπετάσματος. Σήμερον ὁ ἀγὼν μεταξὺ κομμουνισμοῦ καὶ Δυτικῶν Δημοκρατιῶν γίνεται ἐπὶ μεθόδων οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Τὸ πρόβλημα ἐπὶ τοῦ ὁποίου συγκρουόμεθα εἶναι μὲ ποίαν μέθοδον θὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ταχυτέραν ἀνάπτυξιν τῶν ὑποαναπτύκτων λαῶν. Εἰς τὴν μάχην αὐτὴν ἀκόμη ἡ Δύσις δὲν ἀνεδείχθη νικήτρια. Πρέπει νὰ δοθῇ ἡ μάχη αὐτή, ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ νὰ πιστεύωμεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν μὲ ἐκλογικὰ τεχνάσματα καὶ ἐκλογικοὺς νόμους καὶ μὲ μέτρα ἀστυνομικὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν κομμουνιστικὴν δύναμιν, ὑπάρχει μεγάλη ἀπόστασις. Ἡ ἀπάντησις εἰς τὸν κομμουνιστικὸν κίνδυνον εἶναι, ἡ μεταβολὴ τῆς γενικωτέρας πολιτικῆς, τόσον τῆς κοινωνικῆς, ὅσον καὶ τῆς πολιτικῆς, τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Χώρα. Μὲ τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς, ἐνῷ ἀποφεύγομεν τὰ λαϊκὰ μέτωπα, ἐξασφαλίζομεν τὸν σχηματισμὸν καὶ ἰσχυρῶν Κυβερνήσεων, ἀλλὰ ἐξασφαλίζομεν ἀκόμη καὶ κἄτι ἄλλο. Ἐξασφαλίζομεν τὴν ὁμαλὴν διαδοχὴν τῶν Κυβερνήσεων εἰς τὴν ἀρχήν. Κύριοι βουλευταί, τὸ κυριώτερον ὅπλον τῆς Δυτικῆς Δημοκρατίας εἶναι ἡ δυνατότης ὁμαλῶν ἐναλλαγῶν Κυβερνήσεων εἰς τὴν ἐξουσίαν. Αὐτό, ἀτυχῶς, δὲν συμβαίνει εἰς ὅλα τὰ Κράτη τοῦ Δυτικοῦ κόσμου, τὰ ὁποῖα ὑποτίθεται, ὅτι ἀγωνίζονται διὰ τὴν διατήρησιν τῶν θεμελιωδῶν ἀρχῶν τῆς Δυτικῆς Δημοκρατίας. Ἡ ἀνάγκη ἀποκαταστάσεως ὁμαλῶν συνθηκῶν διαδοχῆς Κυβερνήσεων ἐπιβάλλεται καὶ δι’ ἕνα ἄλλον λόγον, ὁ ὁποῖος δὲν ἐτονίσθη, νομίζω, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καθ’ ὅλην τὴν διαδρομὴν τῶν συζητήσεων ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον. Ἡ ὁμαλὴ διαδοχὴ τῶν Κυβερνήσεων ἐπιβάλλεται καὶ ἐκ λόγων ἐπιβιώσεως τῆς ἀμυντικῆς Ἀτλαντικῆς Συμμαχίας. Κλονίζεται ἐκ βάθρων ἡ ἀμυντικὴ συμμαχία τῆς Δύσεως, ὅταν αἱ μεταβολαὶ Κυβερνήσεων εἰς τὰς Χώρας τοῦ Δυτικοῦ συνασπισμοῦ λαμβάνουν μορφὴν δραματικὴν καὶ ἐνίοτε αἱματηρὰν, τῶν ὁποίων πρῶτα θύματα εἶναι αἱ Κυβερνήσεις τῶν χωρῶν αὐτῶν. Ἐὰν ἐξαιρέσητε τὸν Πρόεδρον τῆς Νοτίου Κορέας Σίγκμαν Ρῆ, ὁ ὁποῖος κατώρθωσε καὶ ἐδραπέτευσε διὰ νυκτός, ὁ ἀτυχὴς Φεϋζὰλ ἐδολοφονήθη εἰς τὸ Ἰράκ, καθώς, ἐπίσης, καὶ ὁ πρωθυπουργὸς, Νουρῆ Ἐλ Σάϊντ, ὁ Μεντερές, ὁ Ζορλοῦ καὶ ὁ Μπαγιάρ, δικάζονται ἐπὶ ἐσχάτῃ προδοσίᾳ καὶ δὲν γνωρίζω, ἐὰν θὰ κατορθώσουν νὰ σώσουν τὴν κεφαλήν των, ἐπικαλούμενοι τὸν θρίαμβον τὸν ὁποῖον ἐπραγματοποίησαν εἰς τὸ Κυπριακὸν θέμα. Ὑπάρχει ἀπόλυτος ἀνάγκη ἀποκαταστάσεως ὁμαλῆς λειτουργίας τῶν κοινοβουλευτικῶν θεσμῶν. Δὲν εἶναι δυνατὸν μετὰ τὴν πτῶσιν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀκολουθῇ χάος καὶ πρέπει ἡ ἐναλλαγὴ τῶν Κυβερνήσεων νὰ εἶναι πρᾶγμα εὐχερές, διότι αὐτὸ εἶναι τὸ βασικὸν ὅπλον τῆς Δημοκρατίας, καὶ αὐτὸ ἐπιτυγχάνεται μόνον μὲ τὴν καθιέρωσιν ἐκλογικοῦ συστήματος ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς, εἰς τὸ ὁποῖον τρία, τοὐλάχιστον, ἢ τέσσαρα τὸ πολὺ Κόμματα, θὰ μετέχουν τῆς δευτέρας κατανομῆς ἐπὶ ἴσοις ὅροις μὲ τὸ πρῶτον καὶ τὸ δεύτερον Κόμμα. Κύριοι βουλευταί, εἶχεν εἴπει πρὸ δύο ἐτῶν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι κρίσιν εἰς τὴν χώραν αὐτὴν δὲν διέρχεται ὁ κοινοβουλευτισμός, κρίσιν διερχόμεθα ἡμεῖς. Διότι, ἐνῷ εἴμεθα τεταγμένοι νὰ ἑδραιώσωμεν τὸν Κοινοβουλευτισμόν, πράττομεν πᾶν ὅ,τι χρειάζεται διὰ νὰ τὸν κλονίσωμεν καὶ διὰ νὰ κλονίσωμεν τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ λαοῦ πρὸς τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει ἀπόλυτον δίκαιον, ἀλλὰ τὸν ἐρωτῶ: Συμβιβάζονται ὅσα εἶπεν ὁ ἴδιος πρὸ διετίας μὲ ὅσα εἶπε πρὸ ὀλίγου εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν περὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου τοῦ 1958; Εἶπε χθὲς ὁ κ. Πρωθυπουργός, καὶ ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι αἰσθάνεται βαθυτάτην ἀνησυχίαν διὰ τὴν νοσηρότητα ἡ ὁποία χαρακτηρίζει ἐσχάτως τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς Χώρας. Ἀνεφέροντο εἰς τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ἀπὸ ὡρισμένον βουλευτὴν ἀσκεῖται τὸν τελευταῖον καιρὸν ἡ πολεμικὴ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Ὑπενθύμισε χθὲς ὁ κ. Νόβας, ὅτι διάφορον πολιτικὴν δὲν ἠκολούθησεν ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, ὅταν ἀνέλαβε τὴν Ἀρχήν. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ἐσχηματίσθη ἡ Κυβέρνησις Παπάγου, εἰς περίοδον κρίσεων μεγαλομανίας, ὅταν ὡμίλουν οἱ ἐπιτελεῖς του περὶ τριῶν, τεσσάρων καὶ πέντε τετραετιῶν, εἶχον ἐγκαταστήσει εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα ἀνωτάτους Δικαστικούς, μὲ ἐντολὴν νὰ ἀνεύρουν τὰ σκάνδαλα τῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐκυβέρνων τὴν Χώραν, πρὸ τοῦ 1952, διὰ νὰ παραπέμψουν εἰς εἰδικὰ Δικαστήρια τοὺς ὑπευθύνους καὶ ἐπιβάλουν καθαρμὸν τῆς πολιτικῆς ζωῆς. Ἐπρόκειτο περὶ συνειδητῆς προσπαθείας κατασπιλώσεως ὑπολήψεων, ἡ ὁποία διεξήχθη κατὰ τὸν ἑξῆς πρωτοφανῆ τρόπον. Εἶχον ἐγκατασταθῆ εἰς τὰ Ὑπουργεῖα ἀνώτατοι δικαστικοί, οἱ ὁποῖοι ἠρώτουν — ἔφθασαν μέχρις αὐτοῦ τοῦ καταντήματος αἱ ἔρευναι — ἠρώτουν καθαριστρίας καὶ κατωτέρους ὑπαλλήλους νὰ καταθέσουν ἐὰν εἶχον ὑποπέσει εἰς τὴν ἀντίληψίν των σκάνδαλα εἰς τὰ ὁποῖα νὰ εἶχεν ἀναμιχθῆ, φερ’ εἰπεῖν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Μαῦρος, ἢ ἄλλο μέλος τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης. Ἐκράτησεν ἐπὶ δύο ἔτη ἡ ἔρευνα αὐτὴ καὶ δὲν ἀνεκοινώθη τὸ πόρισμα διὰ νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ καὶ ἡ κοινὴ γνώμη ἐὰν ἡ διαχείρισις τῶν πρὸ τοῦ 1952 Κυβερνήσεων, ὑπῆρξεν ἢ ὄχι ἔντιμος. Ὑπῆρξε δὲ μέλος τῆς Κυβερνήσεως, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως ποὺ δὲν ᾐσθάνθη τὰς ἀνησυχίας, ποὺ ᾐσθάνθησαν χθές; Ἐπειδὴ εἶμαι εἷς ἐξ ἐκείνων διὰ τοὺς ὁποίους ἐγένετο ἔρευνα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλῶ καὶ εἶναι καιρὸς πλέον νὰ ἀνακοινωθῇ τὸ πόρισμα αὐτό, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ἐὰν διέπραξα τι τὸ ἐπιλήψιμον κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ὑπηρεσίας μου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν.

§101Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Μαῦρος, εὑρισκόμενος ἐπὶ τοῦ βήματος κατὰ τρόπον ἀπολύτως ἀνεπίκαιρον, ἐρωτᾷ ἐμὲ τὸν ἐν ἔτει 1960 Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, διὰ πράξεις αἱ ὁποῖαι ἀπεφασίσθησαν, δι’ ἀποφάσεις αἱ ὁποῖαι ἐλήφθησαν ἐν ἔτει 1952 εἰς τὸ πλαίσιον ἄλλης Κυβερνήσεως καὶ δὴ εἰς στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν εἶχα δικαιοδοσίαν Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ἤμην Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διότι ὅπως θὰ ἐνθυμῆσθε, Ἀντιπρόεδροι τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὴν Κυβέρνησιν Παπάγου, ἐγενόμεθα ὁ κ. Στεφανόπουλος καὶ ἐγώ, τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1955. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ ξέσπασμα τῆς ὀργῆς, ὕστερα ἀπὸ 8 ἔτη, εἶναι περίεργον. Ἡμεῖς προέβημεν εἰς τὴν διατύπωσιν ὡρισμένων ἀνησυχιῶν, τόσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ ἐγώ, ὡρισμένων ἀνησυχιῶν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς μεθόδων, αἵτινες δημιουργοῦν ἐξωτερικὰς ἐντυπώσεις, χωρὶς βάσιν καὶ χωρὶς τὴν τήρησιν τῶν παραδόσεων τῶν κοινοβουλευτικῶν καὶ τῶν ἐπὶ ὁλόκληρον αἰῶνα ἰσχυόντων ἠθικῶν κανόνων. Τὸ 1952 ἐσχηματίσθη ἡ Κυβέρνησις Παπάγου καὶ δὲν γνωρίζετε ποία ὑπῆρξεν ἡ γνώμη μου ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου αὐτοῦ. Ὅταν ἡ τότε Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ προβῇ εἰς τὴν ἔρευναν τὴν ὁποίαν εἴπατε, προέβη εἰς τὴν ἔρευναν χωρὶς νὰ ἔχῃ σκοπὸν τὴν σπίλωσιν τῶν συνειδήσεων. Μολονότι δὲν ἤμην ὁ συλλαβὼν τὴν ἰδέαν, μολονότι δὲν ἀνήκω εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐνεκολπώθησαν τὴν σκέψιν ἐκείνην, δὲν εἶχα καὶ λόγους νὰ διαφωνήσω πρὸς αὐτήν. Ἦτο μία σκέψις τῆς ὁποίας ἡ ἀρχὴ ἠμποροῦσε νὰ σταθῇ. Εἴπατε, καὶ ἡ ἐξέγερσίς σας εἶναι ἀπολύτως ἀδικαιολόγητος ὕστερα ἀπὸ 8 χρόνια, ἔπρεπε νὰ ἐξεγερθῆτε τότε, εἴπατε, ὅτι τὸ ἐκάμαμεν— καὶ βεβαίως καὶ ἐγὼ ἔχω εὐθύνην, ὡς μέλος τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, ἔστω καὶ ἐὰν δὲν εἶχον ἐγκολπωθῆ τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου— ὅτι τὸ ἐκάμαμεν διὰ νὰ σπιλώσωμεν συνειδήσεις. Ποῦ τὸ εἴδατε αὐτό; Καὶ κατεφέρθητε ἐναντίον ἀνωτάτων Δικαστικῶν, δηλαδὴ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι προέβησαν εἰς τὴν ἔρευναν; Οἱ ἀνώτατοι αὐτοὶ δικαστικοὶ εἶναι ἀνώτεροι τοῦ περιεχομένου τῆς φράσεως, τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποιήσατε. Καὶ δὲν νομίζω, ὅτι ἡ φράσις τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποιήσατε εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχύῃ δι’ ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι ἐπετέλεσαν ἐπὶ 10ετηρίδας τὸ καθῆκον των καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπῆγαν εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, διὰ νὰ ἐρωτήσουν τὰς καθαριστρίας. Τιμῶ τὰς καθαριστρίας, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ἦσαν αἱ ἁρμόδιαι, διὰ νὰ δώσουν στοιχεῖα. Καὶ οὔτε εἶχον λάβει ἄλλωστε οἱ δικαστικοὶ ἐντολήν— σᾶς βεβαιῶ, καὶ σᾶς βεβαιῶ ἐπὶ τῷ λόγῳ τῆς τιμῆς μου— δὲν εἶχον λάβει ἐντολὴν νὰ εὕρουν, ὁπωσδήποτε, στοιχεῖα, εἰς βάρος Ὑπουργῶν. Οἱ περὶ ὧν ὁ λόγος δικαστικοὶ ἀνέλαβον νὰ ἐξετάσουν τὴν κανονικὴν λειτουργίαν, τῶν ὑπηρεσιῶν. Καὶ βεβαίως θὰ ἦτο δυνατὸν ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ἐξέτασιν τῶν πράξεων αἱ ὁποῖαι ἐτελέσθησαν, εἴτε ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν σας, εἴτε ἐπὶ τῶν ἡμερῶν κατὰ τὰς ὁποίας καὶ ἐγὼ ἤμην Ὑπουργός, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ εὑρεθῇ καὶ κἄτι ἐνδεχομένως, τὸ ὁποῖον κατὰ λάθος ἢ κατὰ τρόπον ἀνεπίτρεπτον θὰ εἶχε διαπράξει οἱοσδήποτε Ὑπουργός. Δὲν ἦτο, ὅμως, ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης— καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ βεβαιωθῆτε περὶ αὐτῶν καὶ παρακαλῶν ὑμᾶς νὰ βεβαιωθῆτε, σᾶς παρακαλῶ ν’ ἀνακαλέσητε μέσα σας ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴχατε σκεφθῆ— δὲν ἦτο ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως νὰ σπιλώσῃ συνειδήσεις. Δὲν ἦτο ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως νὰ βγαίνῃ εἰς τὴν δημοσιότητα καὶ νὰ διατυπώνῃ σκανδαλοθηρικὰς ἐρωτήσεις, ὅπως ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι διατυποῦνται κατὰ τὸ διάστημα τῶν τελευταίων ἑβδομάδων. Ἐσπιλώθη ἡ ὑπόληψίς σας; Σᾶς ἔθιξαν κ. Μαῦρο; Πῶς προβαίνετε εἰς τοιαύτας κατηγορίας; Πῶς μὲ τόσην εὐκολίαν λόγου, σᾶς χαρακτηρίζει ἡ εὐκολία λόγου, ἀλλὰ ἤλπιζον, ὅτι δὲν σᾶς ἐχαρακτήριζε τόση εὐκολία σκέψεως, πῶς μὲ τόσην εὐκολίαν σκέψεως ἐπιρρίπτετε ἐπὶ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης αὐτὴν τὴν βαρεῖαν μομφήν, ὅτι ἀπέβλεπεν εἰς τὸ νὰ σπιλώσῃ τὴν ὑπόληψιν τὴν ἰδικήν σας, ἢ οἱουδήποτε ἄλλου; Καὶ τόσον σωφρόνως διεξήχθη ὑπὸ τῶν δικαστικῶν ἡ ἔρευνα ἐκείνη, ὥστε δὲν ἐγνώσθη τίποτε καὶ δὲν ἐδημιουργήθη ἐντύπωσις εἰς βάρος οὐδενός.

§102Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Διότι δὲν ὑπῆρχον, κ. Πρόεδρε. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κύριε Χούτα.

§104Σ. ΧΟΥΤΑΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§105Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Κύριε Πρόεδρε, δὲν κατανοῶ τὴν ἐπιθετικότητα τοῦ κ. Χούτα καὶ τὸν δάκτυλον, τὸν ὁποῖον ἐπισείει. Βεβαίως, δὲν διεπιστώθη τίποτε τὸ μεμπτόν. Ποῖος ἰσχυρίσθη αὐτό; Τιμῶ τοὺς ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι μετεῖχον τῶν Κυβερνήσεων, πρὸ τοῦ 1952. Ποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι εἶχον κατὰ νοῦν νὰ ἀμφισβητήσω τὴν τιμιότητα τῶν ἀνδρῶν ἐκείνων; Παρακαλῶ, μὴ ὀργίζεσθε καὶ μὴ κινῆτε τὸν δάκτυλόν σας κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον.

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τὸν κ. Μαῦρον νὰ συνεχίσῃ, κ. Χούτα.

§107Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Θὰ ἀπαντήσω βεβαίως, κ. Πρόεδρε, διὰ νὰ τελειώσω ἄλλωστε, εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως εἰς ὅλα τὰ σημεῖα τὰ ὁποῖα ἔθιξε. Πρῶτον, δὲν ἠθέλησα μὲ ὅσα εἶπον, κ. Ἀντιπρόεδρε, νὰ δικαιολογήσω τὴν τακτικήν, ἡ ὁποία κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας ἀκολουθεῖται διὰ τὴν πολεμικὴν ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν μελῶν της. Συμμερίζομαι καὶ ἐγὼ τὰς ἀνησυχίας σας, ὡς πρὸς αὐτό. Ἠθέλησα νὰ εἴπω τοῦτο: Ὅτι αὐτὴ ἡ εὐαισθησία, αὐτὴ ἡ ἀνησυχία ἔπρεπε νὰ εἶχεν ἐκδηλωθῆ καὶ εἰς ἄλλας εὐκαιρίας, ὅταν οὐχὶ μεμονωμένος βουλευτής, ἀλλ’ ὁλόκληρος Κυβέρνησις ἐπεχείρησεν ἐναντίον ὁλοκλήρου τοῦ πολιτικοῦ κόσμου τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐκστρατείας δυσφημίσεως. Καὶ ἰδοὺ ποῦ εἶναι τὸ ἄτοπον, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκάματε τὸ πρῶτον μεγάλο σφάλμα νὰ ἀποδώσητε εἰς ἐμὲ σκέψεις μειώσεως τοῦ κύρους τῶν δικαστῶν, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν τὴν ἔρευναν. Τὸ νόημά μου ἦτο, ὅτι τὸ ὑλικὸν τὸ ὁποῖον προσεκομίσθη εἰς τὰ γραφεῖα τῶν δικαστῶν πρὸς ἔρευναν ἀπὸ τοὺς συλλαβόντας τὴν ἰδέαν αὐτὴν δὲν ἦτο μόνον ὑλικὸν τὸ ὁποῖον εἰσέφεραν οἱ ἀνώτεροι λειτουργοί, οἱ διευθυνταί, ἀλλὰ καὶ οἱ κλητῆρες, οἱ εὑρισκόμενοι εἰς τοὺς προθαλάμους τῶν Ὑπουργείων, καὶ οἱ ὁποῖοι ἠρωτῶντο μήπως εἶχον ἀντιληφθῆ νὰ ἔγινε τίποτε τὸ ἄτοπον εἰς τὰ ὑπουργικὰ γραφεῖα. Τοιαῦτα ἐρωτήματα ἐγένοντο ἀπὸ διευθυντὰς καὶ προσήγετο αὐτὸ τὸ ἀποδεικτικὸν ὑλικόν. Ἀλλά, κ. Ἀντιπρόεδρε, τὸ ἄτοπον διὰ τὴν ἔρευναν ἡ ὁποία ἐγένετο τότε, συνίστατο εἰς τοῦτο: Εἰς τὴν δημοσιότητα, ἡ ὁποία ἐδόθη περὶ τὸν δῆθεν ἔλεγχον τῶν σκανδάλων τοῦ κέντρου. Ἔχει γραφῆ εἰς ὁλόκληρον τὸν Τύπον, ὅτι ἀπεσπάσθησαν δικασταὶ διὰ τὸ ἀδιάβλητον τοῦ ἐλέγχου. Εἶχον παραλύσει αἱ λειτουργίαι τοῦ δικαστηρίου καὶ 15 ἐφέται εἶχον φύγει ἀπὸ τὰ δικαστήρια. Καὶ ὅταν μετὰ δύο ἔτη ἐτερματίσθη ὁ ἔλεγχος, δὲν εὑρέθη κανεὶς νὰ εἴπῃ, ὅτι ὁ ἔλεγχος ἐτερματίσθη. Καὶ δὲν εὑρέθη σκάνδαλον, διὰ τὸ ὁποῖον νὰ βαρύνωνται οἱ πρὸ τῆς Κυβερνήσεώς του 52 ὑπουργοί. Σᾶς πληροφορῶ μάλιστα, ὅτι ἕνας ὑπουργός, ἐναντίον τοῦ ὁποίου διεξήχθη διεξοδικὴ ἔρευνα, ἡ ὁποία ἐκράτησε μῆνας, ἦτο ὁ σημερινὸς ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, κ. Κ. Τσάτσος. Ἡ χθεσινὴ ἐξέγερσις θὰ ἦτο δικαιολογημένη, ἂν εἶχε σημειωθῆ καὶ παλαιότερον. Κύριοι βουλευταί, θὰ τερματίσω τονίζων ἕνα φόβον, τὸν ὁποῖον ἔχω περὶ τοῦ μέλλοντος αὐτῆς τῆς χώρας. Καὶ τὸν φόβον αὐτὸν τὸν στηρίζω εἰς τὸ ὅτι ἔχει κλονισθῆ ἡ ἐμπιστοσύνη τοῦ κοινοῦ εἰς τοὺς ἡγέτας του. Αὐτὸς ὁ κλονισμὸς εἶναι συνέπεια τοῦ κλονισμοῦ τῆς ἐμπιστοσύνης τῶν ἡγετῶν εἰς τὰς ἰδίας των ἰδέας. Σᾶς ἀνέφερα δύο κρούσματα τοῦ κλονισμοῦ αὐτοῦ. Τὸ ἕνα ἀναφέρεται εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ὡς βουλευτής, ἐθεώρει θανάσιμον διὰ τὴν χώραν τὸ νὰ γνωστοποιῆται ὁ ἐκλογικὸς νόμος ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Καὶ ὅταν ἔγινε Πρωθυπουργὸς τῆς χώρας, τὸ ἐλησμόνησε. Ἐνεθυμήθην ἀκόμη τὸν σημερινὸν Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος πέρυσιν ἐθεώρει ἐθνικῶς ἐπικίνδυνον τὸν νόμον τοῦ 1958 καὶ ἐφέτος μᾶς εἶπεν, ὅτι εἶναι πιθανὸν μὲ αὐτὸν τὸν νόμον νὰ γίνουν ἐκλογαί, ἐὰν δὲν ὑποβληθῇ μία πρότασις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἢ ἑνὸς Κόμματος περὶ τροποποιήσεώς του.

§108Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Δὲν ἐλέχθη τοιοῦτόν τι, κ. συνάδελφε. Πρῶτον, ἡ κρίσις μου ὡς πρὸς τὸν ἰσχύοντα νόμον δὲν διετυπώθη πέρυσι μετὰ τὰς ἐκλογάς, διετυπώθη πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Καὶ παρακαλῶ νὰ κρίνετε καὶ σεῖς καὶ ὅλοι, ἐὰν ἦτο μέχρις ἑνὸς σημείου ὀρθὴ ἢ ἐσφαλμένη. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν δήλωσιν εἰς τὴν ὁποίαν προέβην ἐγώ, καὶ προέβη ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ἡ δήλωσις αὐτὴ δὲν συνδυάζεται ὁπωσδήποτε μὲ τὴν προϋπόθεσιν τῆς ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως προτάσεως πρὸς ἀλλαγὴν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Δικαιοῦται κάλλιστα καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὅταν μελετήσῃ τὸ θέμα, νὰ σκεφθῇ —καὶ σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν ἐπελήφθη τῆς μελέτης τοῦ θέματος— νὰ σκεφθῇ τὴν δυνατότητα μεταβολῆς. Δὲν ἐξαρτᾷ δηλαδὴ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ πρότασιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τὴν μεταβολὴν τῶν σκέψεών της. Τῶν σκέψεών της ἡ μεταβολή, ἐὰν γίνῃ καὶ ὅταν γίνῃ, θὰ γίνῃ μὲ πρωτοβουλίαν ἰδικήν της.

§109Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἀνεφέρθην εἰς τὴν δήλωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος εἶχεν εἴπει, ὅτι, ἐὰν ὑποβληθῇ πρότασις Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, θὰ τὴν ἐξετάσῃ ἐν καιρῷ καὶ θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει καὶ τὰς γνώμας τῶν λοιπῶν ἐθνικοφρόνων Κομμάτων. Προσωπικῶς, κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω εἰς ὃ σημεῖον ἔφθασαν τὰ πολιτικὰ πράγματα, νομίζω, ὅτι καὶ τὸ θέμα αὐτὸ ἐξέφυγε πλέον ἀπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεώς σας. Νομίζω, ὅτι εὑρισκόμεθα ἐνώπιον ἀνοικτῆς πολιτικῆς κρίσεως, ἡ ὁποία θὰ ἀναγκάσῃ ταχέως, νομίζω, τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν ἀρχήν. Ὅσον ταχύτερον τὸ πράξῃ τόσον τὸ καλύτερον καὶ διὰ τὸν τόπον καὶ δι’ αὐτήν. (Χειροκροτήματα).

§110Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, γνωρίζετε καὶ τὴν ἰδιαιτέραν μου ἐκτίμησιν καὶ τὴν ἀγάπην τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς ὑμᾶς, διότι γνωρίζετε τὰ αἰσθήματά μου αὐτὰ δι’ αὐτὸ ἐξεπλάγητε ἴσως μὲ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ὡμίλησα προηγουμένως καὶ διότι εἰς τρόπον ἐξοργιστικόν, ἂς εἴπωμεν, εἶπον τὰ ὅσα εἶπον. Εἶναι γεγονός, ὅτι αἱ πληροφορίαι τὰς ὁποίας ἤκουσα ἀπὸ τὸν κ. Μαῦρον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν τακτικὴν ἡ ὁποία ἠκολουθήθη ἀπὸ τοὺς δικαστικοὺς λειτουργούς, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἐγκατασταθῆ ἀπὸ τοῦ 1952–54 εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα μοῦ ἦσαν ἄγνωστοι. Καὶ φυσικὸν ἦτο νὰ ἐξοργισθῶ, διότι ἤκουσα, ὅτι εἶχον φθάσει οὗτοι εἰς τὸ σημεῖον νὰ κάμουν τοιούτου εἴδους ἔλεγχον εἰς τὰ Ὑπουργεῖα ἐκεῖνα. Κυρίως δέ, διότι συνέβη κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην νὰ ἤμην καὶ ἐγὼ ὑπουργὸς τῶν Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου δι’ ἓν διάστημα. Πέραν ὅμως τῆς πληροφορίας αὐτῆς, τὴν ὁποίαν κατάπληκτος ἤκουσα σήμερον ἀπὸ τὸν κ. Μαῦρον, δὲν ἐγνώριζα τὸ γεγονός, δηλαδὴ τὸ γεγονὸς τῶν μεθόδων ποὺ ἠκολουθήθησαν ἀπὸ τοὺς δικαστικοὺς λειτουργούς, ὥστε νὰ ἐρωτοῦν καὶ τὰς καθαριστρίας τῶν Ὑπουργείων, ἐὰν δύνανται νὰ καταθέσουν τίποτε τὸ ἐπιβαρυντικὸν κατὰ τῶν τότε ὑπουργῶν. Ἐκτὸς τούτου, κ. Πρόεδρε, μὲ ἐξώργισε καὶ μία ἰδική σας φράσις. Εἴπατε, ὅτι δὲν ἔγινεν ἡ ἔρευνα ἐκείνη μὲ ἀντικειμενικὸν σκοπὸν νὰ σπιλωθοῦν ὑπολήψεις. Καὶ ἀκριβῶς εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἀπήντησα καὶ ἀπαντῶ καὶ τώρα ποὺ ὑπάρχει σχετικὴ ἡσυχία. Πιστεύετε ὑμεῖς, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐὰν εὑρίσκετο κἄτι τὸ παραμικρὸν εἰς βάρος οἱουδήποτε ἐξ ἡμῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπετελέσαμεν τὰς Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου τοῦ 1950–52, δὲν θὰ εἶχε περιέλθει εἰς τὴν δημοσιότητα μερίμνῃ τῶν Κυβερνήσεων, τῶν ὁποίων μετείχατε καὶ σεῖς τότε, ἔστω ἐὰν σεῖς προσωπικῶς διεφωνούσατε.

§111Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Αὐθεντικωτέρα, κ. συνάδελφε, θὰ εἶναι ἡ δήλωσις ἡ ἰδική μου, ὅτι δὲν εὑρέθη τίποτε.

§112Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Δὲν ἐγένετο τοῦτο, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἀκούσατε, ὅτι δὲν εὑρέθη τὸ παραμικρὸν εἰς βάρος τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, οἱ ὁποῖοι μετεῖχον τῶν Κυβερνήσεων ἐκείνων. Ἐὰν εὑρίσκατε τὸ παραμικρὸν —καὶ δὲν ὁμιλῶ διὰ σᾶς προσωπικῶς— κανεὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ πιστεύσῃ, ὅτι δὲν θὰ ἤρχετο εἰς τὴν δημοσιότητα. Ἀλλά, πέραν τούτου, ὑπάρχει καὶ κἄτι ἄλλο, ἓν ἄλλο σημεῖον, τὸ ὁποῖον δικαίως θὰ ἠμποροῦσε νὰ μὲ ἐξοργίσῃ. Ὅτι, ἐνῷ ἐκ τῆς ὅλης ἐξονυχιστικῆς ἐρεύνης, τὴν ὁποίαν ἐκάματε εἰς τὰ Ὑπουργεῖα καὶ δὲν εὑρέθη τίποτε, δὲν ἐκάματε μίαν ἀνακοίνωσιν, ὅτι πράγματι δὲν ἀνευρέθη κανένα ἐπιβαρυντικὸν στοιχεῖον εἰς βάρος τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν τοῦ Κέντρου, νὰ δικαιολογήσῃ τὴν τυμπανοκρουσίαν μὲ τὴν ὁποίαν εἴχατε ἐξαγγείλει προεκλογικῶς τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐλαμβάνατε εἰς βάρος τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, οἱ ὁποῖοι συμμετεῖχον τῶν Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου 1950 –1952. Καὶ ἡ παράλειψίς σας αὐτή, ἡ ὁποία αὐτὴν τὴν στιγμὴν μοῦ ἦλθεν εἰς τὴν σκέψιν, θὰ ἦτο εὔλογον νὰ μὲ ἐξοργίσῃ.

§113Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερν.). Ἡ παρέμβασις τοῦ κ. Χούτα, ἡ δευτέρα, ἡ ὁποία ἔγινε μὲ ἤρεμον τόνον, εἶναι παρέμβασις καὶ αὐτὴ ἀπολύτως ἀνεπίκαιρος. Δὲν νομίζω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ποὺ μὲ εὑρίσκετε ἐδῶ καθήμενον ὡς Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Καραμανλῆ, πρέπει νὰ μὲ ὑποχρεώνετε νὰ ἐνθυμηθῶ τὸ τὶ συνέβη εἰς μίαν Κυβέρνησιν τοῦ 1952–53. Βεβαίως, ἐνεθυμήθην ὡρισμένα περιστατικά, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνθυμηθῶ τὰ πάντα. Καὶ ἀπαντῶν εἰς τὸν κ. Μαῦρον, εἶπον τὴν γνώμην μου. Ἐκ τοῦ τρόπου, μὲ τὸν ὁποῖον διετυπώθη ἡ γνώμη μου, νομίζω, ὅτι καὶ ὁ κ. Μαῦρος καὶ σεῖς, κ. Χούτα, καὶ ὅλοι οἱ συνάδελφοι, θὰ συνηγάγατε ἀσφαλῶς τὸ συμπέρασμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει, ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἰδικήν μου διάθεσιν ἔναντι τοῦ μέτρου, τοῦ τότε ληφθέντος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι οὐδεμία, κατὰ τὰς ἐρεύνας, αἱ ὁποῖαι τότε ἐγένοντο, ἀνεκαλύφθη περίπτωσις, ἡ ὁποία θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ βαρύνουσα ὑπουργοὺς τῶν Κυβερνήσεων τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ἢ τῶν προγενεστέρων, τῶν ὁποίων μετεῖχον καὶ ἐγώ. Δὲν ἐνθυμοῦμαι, ἐὰν ἐτελείωσαν οἱ δικαστικοὶ τὴν ἔρευναν. Δὲν ἐνθυμοῦμαι, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνθυμηθῶ τὴν στιγμὴν αὐτήν, ἐὰν συνέταξαν οἱ δικαστικοὶ πόρισμα, καὶ ἐὰν προέβησαν εἰς τὴν εἰσήγησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Δὲν ἐνθυμοῦμαι πῶς ἀκριβῶς ἔληξε τὸ ἔργον τῶν δικαστικῶν, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τότε τὴν ἔρευναν. Δὲν εἶναι δυνατὸν μετὰ ὀκταετίαν ἢ ἑπταετίαν νὰ μοῦ ζητῆτε αἰφνιδιαστικῶς λόγον διὰ τὰς πράξεις μιᾶς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἔχει ἀπὸ τοῦ 1955, ἀποθανόντος τοῦ ἀειμνήστου Παπάγου, παύσει νὰ κυβερνᾷ τὴν χώραν. Θὰ σᾶς παρεκάλουν, λοιπόν, νὰ μὴ ἐρωτᾶται τοιούτου εἴδους πράγματα, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπερωτηθῶ διὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀφοροῦν τὴν Κυβέρνησιν τὴν σημερινήν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Κρῖκος).

§114Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὸν λόγον, παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, κ. συνάδελφε. Ἐπὶ ποίου θέματος;

§116Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Διὰ λόγους τάξεως καὶ Κανονισμοῦ, θὰ ἀκούσητε πρῶτον τὶ θὰ εἴπῃ ὁ βουλευτής.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ὑπογράψητε δύο βουλευταὶ μίαν πρότασιν, θὰ τὴν ὑποβάλετε εἰς τὸ Προεδρεῖον, διὰ νὰ ἴδωμεν εἰς τὶ συνίσταται ἡ παράβασις τοῦ Κανονισμοῦ.

§118Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἶσθε ὑποχρεωμένος, πρῶτον, νὰ ἀκούσητε.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ὑποβάλετε πρῶτον τὴν πρότασιν καὶ μετὰ θὰ ἴδωμεν εἰς τὶ συνίσταται ἡ παράβασις τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§120Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Μαῦρος ἀνελθὼν εἰς τὸ βῆμα ἀνέφερεν ὡρισμένα ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀδύνατον νὰ παραμείνουν ἀναπάντητα, διότι, ἀσχέτως τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον διετυπώθησαν, εἶναι ἀνυπόστατα ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους. Τὸ πρῶτον ἐπιχείρημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Μαῦρον, εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον διετύπωσε μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν μιᾶς περικοπῆς παλαιοτέρας ἀγορεύσεως τοῦ ἤδη κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ὑποστηρίξαντος, καὶ ὀρθῶς, ὅτι εἶναι ἀνάγκη καὶ σύστημα σταθερὸν ἐκλογικὸν νὰ ὑφίσταται καὶ ὅπως εἶναι αὐτονόητον, νὰ εἶναι ἐγκαίρως γνωστὸν εἰς τὰς πολιτικὰς μερίδας τῆς χώρας. Ὁ κ. Μαῦρος, ἀφοῦ ἀνέγνωσε τὴν περικοπὴν αὐτὴν καὶ ἀφοῦ, κατὰ τρόπον θεατρικὸν ἀνήγγειλεν, ὅτι πρόκειται περὶ περικοπῆς ἀγορεύσεως τοῦ ἤδη κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὑπεστήριξεν, ὅτι εἰς τὰ δύο ἐκλογικὰ συστήματα, τὰ ὁποῖα ἐψηφίσθησαν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν αὐτοῦ, ὡς Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐλησμόνησε τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἀπόψεις του αὐτὸς καὶ ἔσπευσε νὰ εἰσαγάγῃ καὶ νὰ ψηφίσῃ ἐκλογικὰ συστήματα τῆς προτιμήσεώς του, εἰς τὰς παραμονὰς πάντοτε τῶν ἐκλογῶν, ἀδιαφορῶν διὰ τὰς οἱασδήποτε συνεπείας τῶν συστημάτων αὐτῶν καὶ ἰδίᾳ τοῦ τελευταίου, τὸ ὁποῖον ἐθεωρεῖτο καὶ ἐθνικῶς, κατὰ τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Μαύρου, ἐπικίνδυνον. Νομίζω, ὅτι ἡ ἄποψις αὐτὴ τοῦ κ. Μαύρου, δὲν ἦτο σοβαρὸν νὰ διατυπωθῇ ἀπὸ τοῦ βήματος, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπέδειξε συνέπειαν ἀπόλυτον εἰς τὰς ἀρχάς του αὐτὰς καὶ ἴσως καὶ μοναδικὴν εἰς τὴν πολιτικὴν ἱστορίαν τῆς Χώρας. Ἀμέσως μετὰ τὴν ἄνοδόν του εἰς τὴν ἀρχὴν ἀπεφάσισεν ἄμεσον προσφυγὴν εἰς τὴν λαϊκὴν ἐτυμηγορίαν καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ ἰσχῦον τότε σύστημα δὲν ἦτο σύμφωνον καὶ μὲ τὰς ἀπόψεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἔσπευσε καὶ ἐψήφισε διὰ συντριπτικῆς πλειοψηφίας νέον ἐκλογικὸν σύστημα. Ἀμέσως μετὰ τὴν ἧτταν σας, κατεφέρθητε κατὰ τοῦ συστήματος καὶ ἐζητήσατε, ἐὰν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπρόκειτο νὰ ἀκολουθήσῃ τὴν τακτικὴν τῆς παραμονῆς ἐκλογῶν ψηφίσεως ἐκλογικοῦ συστήματος, ὅπως συνέβη εἰκοσάκις, τοὐλάχιστον, ἐπὶ Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου καὶ τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων εἰς τὸ παρελθόν, διὰ τὰ ὁποῖα δὲν ὑπάρχει οὔτε μία περίπτωσις νὰ ἔχῃ ψηφισθῇ ἐκλογικὸς νόμος ἐνωρίτερον τῶν δύο μηνῶν ἀπὸ τῶν ἐκλογῶν, θὰ ἠδύνατο νὰ εἰσηγηθῇ ἐκλογικὸν σύστημα ἐν παραμοναῖς τοῦ ἔτους 1960, ὅτε καὶ ἔληγεν ἡ τετραετία. Ἀντ’ αὐτοῦ, δύο ἔτη πρὸ τῆς λήξεως τῆς τετραετίας, ἦλθεν εἰς συνεννοήσεις μὲ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, μετὰ τοῦ ὁποίου ἐκάλυπτε τὸ 90% καὶ πλέον τῆς πλειοψηφίας τοῦ Κοινοβουλίου καὶ κατέληξεν εἰς ἕνα σύστημα τῆς προτιμήσεως τοῦ Κόμματός σας, ἀσχέτως τῶν μεμονωμένων διαφωνιῶν ἑνὸς ἢ δύο βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπηρέαζον τὴν γενικὴν ἀπόφασιν τοῦ Κοινοβουλίου. Συνεφώνησαν ἐπὶ τοῦ συστήματος αὐτοῦ, τὸ συνεζήτησαν ὑπὸ τὸ φῶς τῆς ἡμέρας καὶ ὄχι εἰς τὰ ὑπόγεια οἱουδήποτε Ὑπουργείου, τὰ ὁποῖα δὲν ἠξεύρω ἐὰν ἐλειτούργουν ὡς γραφεῖα διατυπώσεως νόμων ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ κ. Μαύρου. Τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ἐψηφίσθη ἐπὶ Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ τὰ 90% καὶ πλέον τοῦ Κοινοβουλίου. Κατόπιν τούτου, πῶς εἶναι σοβαρὸν νὰ ὑποστηρίζεται, ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ ὑπῆρξε πρωτοφανὲς καὶ ὑπῆρξε σύστημα ἀνήθικον καὶ ὅτι ὑπῆρξε σύστημα ἐθνικῶς ἐπικίνδυνον; Νομίζω, ὅτι οἱ κοινοβουλευτικοὶ ἐκπρόσωποι, οἱ ὁποῖοι κατὰ ποσοστὸν 90% καὶ πλέον ἐψήφισαν τὸ σύστημα ἐκεῖνο καὶ σοβαρότητα καὶ ἐντιμότητα εἶχαν καὶ αἴσθημα ἐθνικοῦ κινδύνου διέθετον, ὥστε νὰ μὴ ἀναγνωρίζουν τὸ δικαίωμα διατυπώσεως παρομοίων ἐλαφροτήτων εἰς τὸν κ. Μαῦρον. Τὸ σύστημα ὑπῆρξεν ὄχι μόνον ἔντιμον καὶ ἀδιάβλητον, ἀλλὰ καὶ ἀπολύτως δίκαιον, ἀσχέτως βέβαια πρὸς τὴν θλιβερὰν διάψευσιν ὡρισμένων προβλέψεων, ἡ ὁποία δὲν πρέπει νὰ θεωρῆται θανάσιμος, ἐνῷ εἶναι πολιτικῶς θανάσιμος ἡ τακτικὴ τῆς ἀπὸ τῆς ἑπομένης οἱασδήποτε ἀποτυχίας ἐπαναφορᾶς ἄνευ λόγου καὶ παγίως θέματος ἐκλογικοῦ νόμου, μὲ μίαν λυσσαλέαν ἐπίθεσιν ἐναντίον οἱουδήποτε ἐκλογικοῦ συστήματος, καὶ τοῦ πλέον ἰδανικοῦ. Καὶ ζητεῖται νὰ καθιερώσωμεν νόμον, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐπὶ παραγγελίᾳ εἰς τὰ μέτρα τοῦ αἰτοῦντος, διότι, ἐὰν ἐκτιμήσητε τὰς προτάσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν, πλήν, καὶ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσω, τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, ἡ ὁποία ἔχει μίαν συνέπειαν εἰς τὴν πρότασίν της, ὅλαι αἱ ἄλλαι κυμαίνονται ἀπὸ τοῦ ἑνὸς μέχρι τοῦ ἄλλου σημείου καὶ σταματοῦν εἰς τὰ μέτρα ἑκάστου ἐνδιαφερομένου. Ὁ κ. Μαῦρος λέγει, ὅτι διεφώνει μὲ τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης τοῦ 1958, δὲν ἔχει ὅμως ἀντίρρησιν νὰ ὑποστηρίξῃ σήμερον ἀναλογικὴν τῶν τεσσάρων Κομμάτων, τὴν ὁποίαν ἐπρότεινεν. Ἐὰν δὲ ἀποδειχθῇ ἀτυχὲς τὴν ἑπομένην τῶν προσεχῶν ἐκλογῶν, θὰ ὑποστηρίξῃ σύστημα ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς τῶν ἑπτὰ Κομμάτων καὶ ἐν συνεχείᾳ τῶν δέκα ἑπτά, ἐφ’ ὅσον τοῦτο πρόκειται νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν νέαν προσπάθειαν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἀποδυθῇ. Δὲν εἴμεθα ὅμως ὑποχρεωμένοι, δὲν εἶναι ἡ Κυβέρνησις ὑποχρεωμένη, πέραν τῆς ὑποχωρήσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἐπὶ θυσίᾳ της κομματικῇ, νὰ δεχθῇ σύστημα προταθὲν ὑπὸ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δὲν εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ παρακολουθήσῃ τὴν ὄρεξιν οἱουδήποτε κ. βουλευτοῦ, πρὸς ψήφισιν συστήματος τῆς ἀπολύτου ἐκλογῆς καὶ τῆς ἀπολύτου προτιμήσεώς του. Ἄλλωστε, τοῦτο εἶναι καὶ ἐξ ἀντικειμένου ἀνέφικτον, διότι, ὅπως πάντες γνωρίζουν, οἱ κ. κ. βουλευταὶ εἶναι 300 καὶ σύστημα θὰ ψηφισθῇ ἓν καὶ μόνον. Συνεπῶς, ὁ κ. Μαῦρος, θέλων καὶ ἐπιζητῶν νὰ διαβάλῃ τὸ ἰσχῦσαν σύστημα, πρέπει νὰ ὁμολογήσῃ, ὅτι ἠτύχησε καὶ ὡς πρὸς τὸ σύστημα αὐτῷ καθ’ ἑαυτῷ καὶ ὡς πρὸς τὸν χρόνον, κατὰ τὸν ὁποῖον ἦλθε πρὸς ψήφισιν. Ὁ κ. Μαῦρος, ἐν συνεχείᾳ, ἐπεζήτησε νὰ δημιουργήσῃ ἀπαραδέκτους ἐντυπώσεις ἐπί, δῆθεν, ἀνακολουθίας τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅταν ἠρωτήθη εἰς μίαν διακοπήν. Εἶναι γνωστόν, κύριοι βουλευταί, τὶ ἠρώτησεν ὁ κ. Ἀλλαμανῆς. Ἠρώτησε, μὲ ποῖον σύστημα θὰ διεξαχθοῦν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί. Ἐρωτῶ τὸν κ. Μαῦρον: Ἐὰν εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος, ὡς ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἔχῃ ἐνώπιόν του μίαν διετίαν νὰ διανύσῃ ἡ Κυβέρνησίς του, ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἀπασχοληθῆ μὲ οἱανδήποτε σκέψιν ἀλλαγῆς τοῦ ὑφισταμένου ἐκλογικοῦ συστήματος, ὅπως δὲν ἔχει ἀπασχοληθῆ καὶ μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς, κατὰ πρόσφατον δήλωσιν καὶ αὐτοῦ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, τὶ θὰ ἀπαντοῦσεν; Ἡ ἀπάντησις, ἡ ἔντιμος πολιτικὴ ἀπάντησις εἶναι, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὑπάρχῃ ἰσχῦον ἐκλογικὸν σύστημα θὰ διεξαχθοῦν μὲ τὸ ὑπάρχον ἐκλογικὸν σύστημα. Ἐὰν ὁ κ. Ἀλλαμανῆς ἐζητοῦσεν ἐπὶ πλέον νὰ δεσμεύσω τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι δὲν θὰ μεταρρυθμισθῇ ὁ νόμος κατὰ τὴν προσεχῆ διετίαν καὶ τὸ ἐδεχόμην, τότε βεβαίως θὰ ὑπῆρχε θέσις, τὴν ὁποίαν σοφιστικῶς ἐπεχειρήσατε νὰ ὑποστηρίξετε σήμερον.

§121Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ὡμιλούσατε, τότε, κ. Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου τοῦ 1958. Τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν σᾶς διέκοψα, ὡμιλούσατε ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ἐξήρατε τὰς ἀρετὰς τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου τοῦ 1958. Ἡ ἐρώτησίς μου ἦτο ἁπλῆ καὶ σαφής, ὡς ἑξῆς: «Ὥστε μὲ αὐτὸν τὸν νόμον θὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί;». Καὶ ἐδώσατε μίαν ἁπλῆν καὶ λακωνικὴν ἀπάντησιν «Μὲ αὐτὸν μάλιστα». Καὶ ὑπῆρξε, κ. Ὑπουργέ, ἡ ἀπάντησίς σας αὐτή, κατ’ ἐμέ, δεσμευτική. Ὑποθέτω, ὅτι δὲν ἦτο τὸ νόημα τῆς ἐρωτήσεώς μου καὶ θὰ ἤμην πολὺ ἀφελὴς νὰ σᾶς ἐρωτήσω, ποῖον εἶναι τὸ ὑφιστάμενον ἐκλογικὸν σύστημα, διότι αὐτὸ τὸ γνωρίζω καὶ τὸ γνωρίζουν οἱ πάντες.

§122Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Αὐτὸ εἶναι προσθήκη, ἡ ὁποία εἶναι περιττή.

§123Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Πρὸ ὀλίγου, ἀκριβῶς, διευκρινίζοντες, τὴν ἀπάντησιν, εἴπατε, ὅτι μὲ ἐπληροφορήσατε μὲ τὴν ἀπάντησιν, ὅτι θὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ ὑφιστάμενον ἐκλογικὸν σύστημα. Δὲν ἀπέβλεπε, ἐπαναλαμβάνω, ἐκεῖ ἡ παρατήρησίς μου.

§124Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶπον αὐτό, Ἐπαναλαμβάνω, τὶ εἶπον: Εἶπον, ὅτι ὑπάρχει ἕνα ἐκλογικὸν σύστημα, ὑπάρχει ἕνας ἰσχύων νόμος τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος ὁρίζει τὸ ἐκλογικὸν σύστημα. Καὶ ἠρωτήθη εἰς μίαν διακοπήν σας, μὲ ποῖον νόμον θὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί, ἐνῷ εἴχομεν δύο ἔτη μέχρι τῆς λήξεως τῆς θητείας τῆς συνταγματικῆς. Σκέψις εἰς τὴν Κυβέρνησιν περὶ μεταβολῆς τοῦ συστήματος, δὲν εἶχε γίνει καμμία. Θὰ παρακαλέσω νὰ μὲ ὑποκαταστήσητε πρὸς στιγμὴν καὶ νὰ μὲ πληροφορήσητε τὶ θὰ ἀπαντούσατε ὑμεῖς ὡς Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν. Μήπως, ὅτι ὑπάρχει καὶ ἰσχύει ἐκλογικὸς νόμος, ἀλλὰ ἀμφιβάλλω ἂν θὰ ἰσχύσῃ ἢ δὲν θὰ ἰσχύσῃ κατὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς; Ἀλλὰ παρόμοιον θέμα μεταρρυθμίσεως δὲν εἶχεν ἀντιμετωπίσει ἡ Κυβέρνησις. Πῶς, λοιπόν, θὰ σᾶς ἐδίδετο παρομοία ἀπάντησις;

§125Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δὲν ἠρώτησα μὲ ποῖον σύστημα θὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί, διότι ἐκείνην τὴν στιγμὴν ἀνεφέρεσθε εἰς τὸ ἰσχῦον ἐκλογικὸν σύστημα, τοῦ ὁποίου τὰ προσόντα ἐξήρατε καὶ ὀρθῶς, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς σας. Καὶ ἠρώτησα συμπερασματικῶς, ὥστε αὐτὰ σημαίνουν, ὅτι θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ μὲ αὐτὸν τὸν νόμον; Καὶ μοῦ δώσατε τὴν καταφατικὴν ἀπάντησιν καί, νομίζω, ὅτι ἡ ἀπάντησις ἦτο δεσμευτικὴ κατὰ τοῦτο. Ἐὰν εἰς τὴν σκέψιν τῆς Κυβερνήσεως ὑπῆρχε πρόθεσις μεταβολῆς μετὰ χρόνον, ἔστω μακρὸν τοῦ συστήματος, τότε βεβαίως δὲν ἔπρεπε αὐτὴ ἡ ἀπάντησις νὰ δοθῇ. Ὅτι οὕτως ἔχουν τὰ πράγματα, συνάγεται ἐκ τῆς ἐπακολουθησάσης συνεδριάσεως, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διευκρινίζων τὴν ἀπάντησίν σας, κ. Ὑπουργέ, εἶπεν, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ, πιθανῶς, περίπτωσις ἀλλαγῆς τοῦ συστήματος, ἐὰν τοῦτο ζητηθῇ παρ’ ἑνὸς Κόμματος κλπ. Εἶναι σαφές, λοιπόν, ὅτι ἐδικαιούμεθα ὅλοι νὰ θεωρήσωμεν τὴν δοθεῖσαν ἀπάντησιν τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν συγκεκριμένου καὶ σαφοῦς ἐρωτήματος, ὡς ἀπάντησιν δεσμευτικήν. Δι’ αὐτὸν δὲ τὸν λόγον, κ. Ὑπουργέ, καὶ ἐκάματε εἰς τὰ πρακτικὰ μίαν, ἴσως, ἐπιτρεπτὴν καὶ θεμιτὴν προσθήκην, ἀντὶ ὅπως εἰς τὸ κυκλοφορῆσαν δελτίον τοῦ τύπου ἡ ἀπάντησίς σας ἔλεγε αὐτὸ ποὺ πράγματι ἀπαντήσατε, ὅτι «ναὶ μὲ αὐτὸν τὸν νόμον». Εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικά, ἡ ἀπάντησις ἔγινε «ναὶ μὲ αὐτόν, θὰ πρέπει νὰ γίνουν». Δὲν σᾶς κατηγορῶ δι’ αὐτό, ἁπλῶς τὸ ἀναφέρω διὰ νὰ δείξω, ὅτι καὶ εἰς τὴν συνείδησίν σας καὶ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐδημιουργήθη ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ ἀπάντησις ἦτο δεσμευτικὴ καὶ μὲ τὸ «πρέπει» ἔγινε μία προσπάθεια νὰ μὴ εἶναι δεσμευτική.

§126Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Πρῶτον, δὲν ἀπαντήσατε εἰς τὴν ἐρώτησίν μου, διότι καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐὰν ἐγένετο διακοπή, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν ἀπήντα ἐντίμως καὶ εὐθέως, θὰ ἔπρεπε νὰ εἴπῃ, ὅτι αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ θὰ διεξαχθοῦν μὲ τὸ ὑφιστάμενον σήμερον σύστημα. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις μετὰ τὰς ἑορτὰς ἢ μετὰ δύο μῆνας ἢ μετὰ ἕνα ἔτος, σκοπεύῃ νὰ μεταβάλῃ τὸν νόμον, μόνον ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν δικαιοῦται νὰ τὸ προεξοφλήσῃ, ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχῃ ἀποφασισθῆ τοῦτο. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξήγησιν, ἡ ὁποία ἐπανελήφθη καὶ ἀπὸ ἐμὲ καὶ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον, ὀρθῶς ἐγένετο, διότι κατεβλήθη προσπάθεια διαστροφῆς καὶ διαστρεβλώσεως μιᾶς εὐθέως καὶ σαφοῦς δηλώσεως.

§127Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ συζήτησις ἀφεώρα τὸ πολιτικὸν θέμα καὶ σεῖς δὲν εἴχατε οὐδένα λόγον νὰ ἀπαντήσητε ἐπ’ αὐτοῦ, ἐφ’ ὅσον ἐπὶ τοῦ βήματος ἦτο ὁ κ. Μαῦρος.

§128Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἐγὼ δέχομαι οἱανδήποτε προϋπόθεσιν τοῦ κ. Ἀλλαμανῆ καὶ συμπληρώνω, ὅτι ἐφ’ ὅσον καὶ μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς δὲν εἶχε ληφθῆ ἀπόφασις Κυβερνητικὴ περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἂν ἠρωτώμην τὴν αὐτὴν θὰ ἔδιδα ἀπάντησιν, ὅτι δηλαδή, μὲ τὸν ὑφιστάμενον νόμον θὰ διεξαχθοῦν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί.

§129Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Εἴπατε, ὅτι ἔχομεν νόμον.

§130Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. Μαῦρος αὐτὴν τὴν ὀρθὴν ἀπάντησιν, δι’ οὓς λόγους ἐμνημόνευσα, τὴν ἐνεφάνισεν ὡς δῆθεν ἀνακολουθίαν, ὡς μέγα ὀλίσθημα τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ μέγα ὀλίσθημα, ἴσως, κυβερνητικόν, τὸ ὁποῖον θεωρεῖ ἕνα ἐξ ἐκείνων τὰ ὁποῖα θὰ πρέπει νὰ ἐπιβάλουν τὴν ἐν σπουδῇ ἀποχώρησιν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ προσφέρῃ τὴν θέσιν της εἰς τὴν ἀξίαν καὶ δυναμικὴν ἡγεσίαν ἡ ὁποία εἶναι ἕτοιμη νὰ ὑπηρετήσῃ τὸν τόπον. Ὁ κ. Μαῦρος, εὑρισκόμενος πρὸ 10 λεπτῶν εἰς τὸ βῆμα, ἔκαμε ὁ ἴδιος τρεῖς φορὲς αὐθεντικὴν ἑρμηνείαν ἰδίων του σκέψεων καὶ διατυπώσεων. Ὡμίλησεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ κατὰ τρόπον ἀπροκαλύπτως ὑβριστικὸν εἰς βάρος ἀνωτάτων δικαστικῶν, εἰς τοὺς ὁποίους ἀνετέθη κατὰ τρόπον ἀδιάβλητον ἡ ἐξέτασις ὡρισμένων θεμάτων. Μετὰ ἐννέα ὁλόκληρα ἔτη δὲν ἠμπορεῖ νὰ προσποιῆται καὶ νὰ προσχηματίζῃ τις τὸν ἀγανακτῶντα ὁ κ. Μαῦρος, διὰ νὰ εἴπῃ ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι οἱ ἀνώτατοι αὐτοὶ δικαστικοί, οἱ ὁποῖοι ἐλευκάνθησαν ἀπονέμοντες δικαιοσύνην, εἰσήλασαν εἰς τὰ Ἑλληνικὰ Ὑπουργεῖα διὰ νὰ ἐπιστρατεύσουν τὰς καθαριστρίας ἀπὸ τὰς ὁποίας καὶ ἐζήτησαν δῆθεν τὰς πληροφορίας. Πέραν τῆς εὐλαβείας πρὸς τὴν δικαιοσύνην, μίαν μόνον σκέψιν ἠδύνατο νὰ διατυπώσῃ τις. Ἐφ’ ὅσον καλῶς ἢ κακῶς, ἡ τότε Κυβέρνησις ἀπεφάσισε τὴν διεξαγωγὴν τοῦ ἐλέγχου, ὑπῆρξεν εὐτύχημα μέγα, ὅτι ἀνετέθη οὗτος εἰς δικαστικοὺς καὶ διότι οὗτοι παρεῖχον τὰ ἀπαραίτητα τῆς κρίσεως ἐχέγγυα. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς Ἀριστερᾶς μὲ τὴν ὁποίαν ἀπειλεῖτε λαϊκὸν μέτωπον, θὰ πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι διατεθειμένη νὰ συμπράξῃ εἰς ἐκλογικὰ τεχνάσματα διὰ νὰ πλήξῃ οἱανδήποτε μερίδα εὑρισκομένην ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ. Αὐτὸ ἔστω καὶ ὡς προειδοποίησις οἱουδήποτε ὑπολογίζοντος ἐπὶ ἀπαραδέκτου πειθαναγκασμοῦ. Ἀνέφερεν, ἐπίσης, ὁ κ. Μαῦρος, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν Κυβερνήσεων τῶν τελευταίων ἐτῶν, ἀνῆλθεν τὸ ποσοστὸν τῆς Ἀριστερᾶς εἰς 24%. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθὲς καὶ τὸ γνωρίζει καλῶς ὁ κ. Μαῦρος. Τὸ 9% κατεμετρήθη ἀμέσως μετὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον, ὅτε ὡς γνωστὸν ἡ Ε.Δ.Α. πέραν τῶν κεντρικῶν λεωφόρων τῶν Ἀθηνῶν δὲν κυκλοφοροῦσε ἢ τοὐλάχιστον δὲν κυκλοφοροῦσε εἰς τὴν ὕπαιθρον. Ὑπολογίζετε ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς αὐθαιρέτου ἀρχικοῦ ποσοστοῦ διὰ τὸ ὁποῖον τελεῖτε ἐν γνώσει, ὅτι δὲν ἀποδίδει τὴν πραγματικότητα. Αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1956 δὲν ἐπέτρεψαν, ἐπίσης, τὴν καταμέτρησιν τῆς ἰσχύος τῆς Ἀριστερᾶς, λόγῳ τοῦ ἰδικοῦ σας λαϊκοῦ μετώπου, διὰ τὸ ὁποῖον εἶσθε ὑπεύθυνος. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἐπῆλθεν ποιά τις αὔξησις ἔκτοτε, ὀφείλεται εἰς τὴν προθυμίαν τῆς συνεργασίας σας. Αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1958 καὶ μόνον, ἐπέτρεψαν τὴν καταμέτρησιν τῆς δυνάμεως τῆς Ἀριστερᾶς. Δὲν δέχομαι, βεβαίως, ὅτι τὸ ποσοστὸν 24% εἶναι τῆς ΕΔΑ. Καὶ ἐδῶ ὑπάρχει ἓν σοβαρώτατον ποσοστὸν παραπλανημένων ἐξ οἱασδήποτε αἰτίας. Καὶ ἡ διαπίστωσις τῆς πραγματικότης ὑπῆρξε μία πρόσθετη ὑπηρεσία τοῦ νόμου 1958. Ὑπεστήριξα, ὅτι τὸ σύστημα τοῦ 1958 ἦτο ἄψογον, διότι εἶχε ὡς βάσιν τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν, μὲ ἐνίσχυσιν ὑπὲρ τῶν δύο πρώτων Κομμάτων πρὸς ἐξασφάλισιν ἰσχυρᾶς Κυβερνήσεως, χωρὶς βεβαίως, νὰ εἶναι ἀπὸ τῆς ψηφίδος δεδομένου πρῶτον Κόμμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἠδύνατο νὰ εἶναι καὶ τὸ ἰδικόν σας. Ἀσχέτως τῶν σκέψεων αὐτῶν, ὡμιλήσατε περὶ σταθεροποιήσεως τοῦ συστήματος. Ποίου συστήματος θέλετε σταθεροποίησιν; Εἴπατε, ὅτι τὸ σύστημα τὸ πρὸ τοῦ 1956 ἦτο ἀπαράδεκτον. Μετεβλήθη τὸ σύστημα τοῦ 1956, ἀπεκλήθη σύστημα τριφασικὸν καὶ μὴ δυνάμενον νὰ ἐφαρμοσθῇ κατηργήθη. Συνεφώνησαν τὰ δύο μεγάλα Κόμματα ἐπὶ τοῦ τελευταίου συστήματος καὶ συνεφώνησαν, μάλιστα, καὶ ἐπὶ τῶν λεπτομερειῶν αὐτοῦ καὶ εἶσθε ἐν πλήρῃ γνώσει τῶν λεπτομερειῶν αὐτοῦ καὶ σεῖς καὶ ὁλόκληρον τὸ Κόμμα σας.

§131Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές.

§132Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Εἶναι ἀκριβέστατον.

§133Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐὰν γνωρίζητε, ὅτι εἶναι ἀκριβές, νὰ μᾶς εἴπητε πῶς τὸ γνωρίζετε.

§134Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τῆς ψηφοφορίας τῆς Βουλῆς.

§135Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὅτι γνωρίζαμε τὰς διαπραγματεύσεις δὲν εἶναι ἀληθές.

§136Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἐγνωρίζατε τὸ κείμενον καὶ τὰς διατάξεις του. Λοιπόν, συνεφωνήσαμεν ἐπὶ ἑνὸς ἐκλογικοῦ συστήματος, ἑνὸς συστήματος μάλιστα τῆς πατρότητος τοῦ Κέντρου, διότι ἡ ἐνισχυμένη ἀναλογικὴ εἶναι ἐφεύρεσις τοῦ Κέντρου, ἐφευρεθεῖσα τότε μὲ ἄλλον βεβαίως σκοπόν. Ἐπάνω εἰς αὐτὴν συνεφωνήσαμεν μίαν μείζονα ἐνισχυμένην. Μετὰ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν καὶ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ Κόμματός σας, εἴχομεν τρίτην ἐπίθεσιν καὶ κατ’ αὐτοῦ τοῦ συμφωνηθέντος ἐκλογικοῦ συστήματος. Περὶ ποίας, λοιπόν, σταθεροποιήσεως ἐκλογικοῦ νόμου ὁμιλεῖ ὁ κ. Μαῦρος; Ἀμέσως μετὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς ἀπεκαλέσατε ἀνέντιμον καὶ ἀνήθικον τὸν συμφωνηθέντα νόμον. Ἐάν, ὅμως, εἶναι ἀνέντιμον ἕνα νομοθέτημα, πρέπει νὰ εἶναι ἀνέντιμοι ὅλοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι τὸ ἐψήφισαν. Δὲν εἶναι νοητὸν νὰ ψηφίζεται ἕνα ἐκλογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον, κατὰ τὸν κ. Παπανδρέου, ἀποτελεῖ τὴν μοῖραν τοῦ τόπου, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ θεωρῆται ἀνέντιμον. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι θὰ πρέπει ὅλοι ὅσοι ψηφίζουν ἕνα ἐκλογικὸν σύστημα, ἢ οἱονδήποτε νόμον ἀνέντιμον, νὰ εἶναι ἔντιμοι. Συνεπῶς, δὲν πρέπει νὰ γίνωνται παρόμοιοι χαρακτηρισμοί. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν προειδοποίησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Μαῦρος, περὶ λαϊκοῦ μετώπου, αὐτὸ εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον ἐκτιμᾶται κατὰ τὴν συνείδησιν ἑκάστου. Ὅσοι πιστεύουν, ὅτι ἰδεολογικῶς δὲν διαχωρίζονται ἀπὸ τὴν Ἄκραν Ἀριστεράν, δικαίωμα ἔχουν νὰ συμπράξουν εἰς λαϊκὸν μέτωπον. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἀσυνέπεια πολιτικὴ εἶναι, νὰ βάλωμε κατὰ τῆς Ἀριστερᾶς, νὰ ἀνησυχοῦμε διὰ τὴν αὔξησι τῆς δυνάμεώς της, νὰ ἀναζητῶμεν τεχνάσματα, διὰ νὰ μειώσωμεν τὴν δύναμιν τῆς Ἀριστερᾶς, ἐὰν ὑπάρχῃ, καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν νὰ λέγωμεν, ὅτι ἐὰν εὑρεθῶμεν εἰς τὴν ἀνάγκην, θὰ κάμωμε λαϊκὸν μέτωπον. Τότε δὲν ὑπάρχει πολιτικὴ εὐθύτης, εἰς τὸ θέμα αὐτό. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ὑποστηρίζει ἀπὸ τοῦ βήματος τὰς ἀπόψεις αὐτάς, ἐὰν τὰς πιστεύῃ δὲν πρέπει καὶ νὰ στρέφῃ κἂν τὴν κεφαλήν του πρὸς τὴν Ἀριστεράν. Δὲν δικαιοῦται, ὅμως, νὰ ἐπισημαίνῃ ὡρισμένους κινδύνους ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς δυνάμεως τῆς Ἀριστερᾶς καὶ νὰ καταλήγῃ εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἐὰν δὲν γίνῃ ὁ ἐκλογικὸς νόμος, ποὺ ἐκεῖνος προτείνει, θὰ κάμῃ λαϊκὸν μέτωπον. Καὶ ἐάν, δὲν ἀφορᾷ τὸν κ. Μαῦρο προσωπικῶς ἡ δήλωσίς του αὐτή, ἐκθέτει ὅλον ἐκεῖνον τὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος ἤθελε νὰ διαχωρίζεται ὡς Δημοκρατικὸν Κέντρον, ἀπὸ τὴν Ἀριστεράν. Ὁ κ. Μαῦρος, ἐπανέλαβε καὶ τὸ γνωστὸν τροπάριον τῆς μειοψηφίας, ἡ ὁποία κατὰ τρόπον περίεργον, κατὰ τὴν ἀντίληψίν του, κυβερνᾶ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ μειοψηφία αὐτή, ἡ ὁποία εἶναι μία τεραστία μερὶς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, βγῆκε ἀπὸ ἕνα σύστημα κοινῆς συμφωνίας. Νομίζω, ὅτι ἐὰν τὰ πράγματα ἀνεστρέφοντο καὶ ἐπαίρνατε σεῖς τὸ 41% δὲν θὰ ἐκάμνατε δήλωσιν μετὰ τὰς ἐκλογάς, ὅτι ἀρνεῖσθε νὰ σχηματίσητε Κυβέρνησιν, διότι δὲν ἐκαλύψατε τὸ 51%. Ἀλλά, θέλω νὰ ἐρωτήσω καὶ κἄτι ἄλλο. Ἡ Ε.Ρ.Ε. διαθέτει τὸ 42% καὶ εἶναι μειοψηφία; Ποῖον Κόμμα ἀποτελεῖ τὴν πλειοψηφίαν, καθ’ ὑμᾶς; Νομίζω, ὅτι ἐὰν τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου θὰ ἀπεφάσιζον σύμπραξιν μὲ τὴν Ἄκραν Ἀριστεράν, θὰ εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλοῦν περὶ πλειοψηφίας ψήφων. Ἀλλά, ἐξ ὅσων τοποθετήσεων κατὰ κόρον ἠκούσαμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐπ’ εὐκαιρίᾳ διαφόρων θεμάτων, τὰ ὁποῖα συνεζητοῦντο, τὸ Κέντρον διεχώρισε κατὰ τρόπον βαθύτατον τὴν θέσιν του ἀπὸ τὴν Ἄκραν Ἀριστεράν, ὅπερ σημαίνει, ὅτι ἀποκλείει τὴν πρόσμιξιν τῆς ἰσχύος του μὲ ἐκείνην τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Περὶ ποίας, λοιπόν, πλειοψηφίας θὰ μᾶς ὁμιλήσῃ ὁ κ. Μαῦρος; Ὅταν ἀπομονουμένης τῆς Ἀριστερᾶς, τὸ σύνολον τῶν ψήφων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὑστερεῖ τῆς Ε.Ρ.Ε. κατὰ ποσοστὸν σημαντικόν; Νομίζω, κ. Μαῦρο, κἄποτε θὰ πρέπει νὰ σεβασθῆτε τὸ ἐκλογικὸν ἀποτέλεσμα, τοὐλάχιστον, ὅταν τοῦτο εἶναι προϊὸν ἑνὸς ἐκλογικοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον καθιερώθη ἀπὸ τὰ δύο μεγαλύτερα Κόμματα τῆς Χώρας καὶ τὸ ὁποῖον ἐψήφισαν τὰ 98 ἑκατοστὰ τῶν ἐκπροσώπων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ......

§137Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ὄχι 98%, διότι 35 βουλευταὶ δὲν τὸ ἐψήφισαν.

§138Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἔστω τὸ 90%. Ὅταν ψηφίζεται ἕνα σύστημα ἀπὸ ἕνα τοιοῦτον ποσοστὸν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ χαρακτηρίζεται ὡς ἐθνικῶς διαβλητόν, ἐκτὸς ἐὰν οἱ 270 βουλευταί, ποὺ τὸ ἐψήφισαν δὲν εἶχον τὴν δύναμιν νὰ συλλάβουν τὴν ἔννοιαν τοῦ ἐθνικοῦ συμφέροντος καὶ τοῦ ἐθνικοῦ κινδύνου.

§139Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μίαν διακοπήν.

§140Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ μὴ διακόπτετε διὰ νὰ τελειώσω.

§141Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Θέλω νὰ εἴπω τοῦτο, ὅτι δὲν ἀπαντῶ εἰς ἕνα ἕκαστον ἐκ τῶν σημείων τὰ ὁποῖα ἀπὸ τοῦ βήματος θίγετε, διότι ἐπιφυλάττομαι νὰ λάβω τὸν λόγον ἀπὸ τῆς θέσεώς μας, διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς ἕνα ἕκαστον ἐξ αὐτῶν.

§142Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Διὰ νὰ προσφέρω τὸ ταχύτερον τὴν εὐκαιρίαν τῆς ἀπαντήσεως εἰς τὸν κ. Μαῦρον, καταλήγω, καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ὁ ἐκλογικὸς νόμος ὑπῆρξε καὶ παραμένει ἀδιάβλητος. Ὑπῆρξε προϊὸν ὡρίμου σκέψεως, ἀσχέτως τῆς ἀστοχίας ὡρισμένων προβλέψεων. Ὑπῆρξεν ἔντιμος, ὅπως ἔντιμοι εἶναι ὅλοι οἱ νόμοι οἱ ψηφιζόμενοι ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Τέλος, ὑπῆρξε συνεπὴς πρὸς τὴν ἀρχὴν τῆς ἐνισχύσεως τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος, τὴν ὁποίαν συνεφωνήσαμεν χάριν τῶν γενικωτέρων τῆς χώρας συμφερόντων. Ἐκ τοῦ ἀποτελέσματος τοῦ ἐκλογικοῦ αὐτοῦ νόμου προῆλθεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ πλειοψηφία ἐπὶ τῆς ὁποίας καὶ ἐστηρίχθη. Ὅλα τὰ ἄλλα τὰ ὁποῖα κατὰ τρόπον αὐθαίρετον λέγονται, εἶναι διὰ νὰ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις, ἀνάξιαι τῆς σοβαρότητος τοῦ κ. Μαύρου.

§143Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν εὑρισκόμην εἰς τὸ βῆμα, ἀνὰ 5 λεπτὰ ὑφιστάμην διακοπὰς τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως. Εἶπα, ὅτι δὲν θὰ διακόψω ἐγώ, ἀλλὰ παρεκάλεσα τὸ Προεδρεῖον νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ 5 λεπτὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει ἀπόλυτον συνέπειαν σήμερον πρὸς ὅσα εἶχεν ὑποστηρίξει τὸ 1952. Εἶμαι ἕτοιμος νὰ προσχωρήσω εἰς τὴν ἄποψιν αὐτὴν καὶ νὰ λησμονήσω τοὺς δύο ἐκλογικοὺς νόμους, ἂν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ σήμερον ἀκόμη θελήσῃ νὰ λύσῃ τὸ θέμα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ νὰ καταθέσῃ σχέδιον. Ἀλλὰ πληροφορῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἢ μᾶλλον τοῦ ὑπενθυμίζω, ὅτι ἀπὸ τῆς ἑπομένης τῶν ἐκλογῶν, ἐπιμόνως ἠρωτήθη ἡ Κυβέρνησις, ποῖον θὰ εἶναι τὸ σύστημα τῶν νέων ἐκλογῶν, διὰ νὰ γίνῃ ὁ προσανατολισμὸς τῶν πολιτικῶν Κομμάτων......

§144Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Τὶ νὰ σᾶς εἴπῃ, κ. Μαῦρο, κάθε ἡμέραν νὰ κάνῃ δηλώσεις;

§145Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ἡ ἀναλογικὴ τοῦ 1951 εἶχε κοπῆ εἰς τὰ μέτρα τὰ ἰδικάς μας. Τοῦ ἀπαντῶ, ὅτι ἐκείνη ἡ ἀναλογία δὲν εἶχε κοπῆ εἰς τὰ μέτρα τοῦ ἑνὸς Κόμματος, εὐνοοῦσε ἐξ ἴσου τρία Κόμματα. Διότι εἶχε θέσει ποσοστὸν 17%, τὸ ὁποῖον μέσα εἰς τὰ 100% ἦτο δυνατὸν νὰ συγκεντρώσουν τρία Κόμματα. Οὔτε εἶχε σχέσιν μὲ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τοῦ 1958. Δὲν ὑπεστήριξα ἐκεῖνο τὸ σύστημα ὡς ἰδεῶδες, ἀλλὰ ἦτο πολὺ καλλίτερον τοῦ συστήματος τοῦ 1958. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ἐπίσης, ὅτι ἐπιδεικνύομεν ἀσυνέπειαν, ἐμφανίζοντες ἀνησυχίαν διὰ τὴν ὀγκουμένην δύναμιν τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀπειλοῦντες μέτωπον μὲ αὐτήν. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές. Ἡμεῖς δὲν ἠπειλήσαμεν μέτωπον, εἴπομεν, ὅτι μέτωπον θὰ γίνῃ ἀναποφεύκτως, διότι αἱ συνθῆκαι τοῦ συστήματος τοῦ ἐκλογικοῦ τῶν δύο Κομμάτων ἐπιβάλλουν μέτωπον. Καὶ μέτωπον τὸ 1956 ἔγινε, διότι ἐξεβιάσθη. Κύριε Ὑπουργέ, μὲ τὴν Ἀριστερὰν ἔχομεν πολλὰς διαφωνίας, ἀλλὰ μὲ σᾶς ἡ διαφωνία μας εἶναι ἡ ἑξῆς: ὅτι εἶσθε οἱ στρατολόγοι τῶν δυνάμεων τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, διότι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ὀγκοῦνται αἱ δυνάμεις τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς.

§146Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἡμεῖς σᾶς ἐστρατολογήσαμε ὑπὲρ τῆς Ἀριστερᾶς κατὰ τὸ λαϊκὸν μέτωπον τοῦ 1956;

§147Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠθέλησε μιμούμενος τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τονίσῃ ἰδιαιτέρως, ὅτι ἐγὼ ἠθέλησα νὰ κάμω κακὴν μεταχείρισιν τῶν δικαστῶν τῶν ἀνδρῶν οἱ ὁποῖοι ἐλευκάνθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Πατρίδος κλπ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐγὼ εὐλαβοῦμαι τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης, διότι ἔχω δὶς διατελέσει προϊστάμενος τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης.

§148Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν).... (δὲν ἠκούσθη).

§149Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Δὲν ἔχω δὲ λόγους ἐξ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος νὰ ἔχω ἄγνοιαν γνώμης περὶ τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης, ὅταν εἶναι γνωστόν, ὅτι ἐτήρησε πάντοτε τὸν νόμον καὶ ἔπραξε πάντοτε τὸ καθῆκόν της καὶ ἰδίως, ὅταν ἐγένετο ἡ ἀπόπειρα κατασπιλώσεως τῶν ὑπολήψεων τῶν Ὑπουργῶν τοῦ Κέντρου. Δὲν ἠθέλησε ἡ Δικαιοσύνη νὰ παρασυρθῇ εἰς τὸν κατήφορον. Χαίρομαι, διότι εἶναι παρὼν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ἐναντίον τοῦ ὁποίου διεξήγετο ἔρευνα καὶ κατεβάλλετο προσπάθεια, ὅπως λέγει ὁ λαός, νὰ τὸν τυλίξουν εἰς μίαν κόλλα χαρτί, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ ὁ Συναγερμὸς ἐκεῖνο ποὺ εἶχεν ἐπαγγελθῆ προεκλογικῶς, ὅτι, ἐρχόμενος εἰς τὴν ἀρχήν, θὰ προβῇ εἰς ἠθικὴν κάθαρσιν καὶ θὰ καλέσῃ τοὺς Ὑπουργοὺς τοῦ Κέντρου διὰ νὰ λογοδοτήσουν διὰ τὰ σκάνδαλα. Ὁ κ. Τσάτσος θὰ ἦτο τὸ πρῶτον θῦμα. Δὲν ἔχω λόγους, συνεπῶς, νὰ ὑποτιμήσω τὸν ρόλον τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπριλλάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§151Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὰ προβλήματα ποὺ ἀπησχόλησαν τὴν Βουλὴν ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν ἐπερωτήσεων διὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον εἶναι ἀναμφισβητήτως σοβαρά. Αἱ σχετικαὶ συζητήσεις, ὡς ἀπέδειξεν ἡ πορεία τούτων δὲν περιωρίσθησαν ἁπλῶς εἰς τὰς ἀπόψεις τῶν Κομμάτων περὶ τοῦ ποῖον εἶναι τὸ καλύτερον ἐκλογικὸν σύστημα, ἀλλὰ ἐπεξετάθησαν καὶ εἰς ὅλα τὰ πολιτικὰ θέματα. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς Ε.Δ.Α. ἐξετέθησαν ἤδη ἐπαρκῶς αἱ ἀπόψεις της ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος. Ἡ Ε.Δ.Α., πιστεύει, ὅτι τὸ μόνον δημοκρατικὸν καὶ τίμιον ἐκλογικὸν σύστημα εἶναι ἡ ἁπλῆ ἀναλογική. Ὑπεγράμμισε περαιτέρω τὴν ἀνάγκην ἀμέσου καὶ μονίμου καθιερώσεώς του. Ἐξ ἄλλου ἡ Ε.Δ.Α., κύριοι βουλευταί, ἐτόνισεν, ὅτι πρέπει νὰ ἐξασφαλισθοῦν αἱ προϋποθέσεις, ὥστε ἡ ἔκφρασις τοῦ φρονήματος τοῦ λαοῦ νὰ εἶναι ἐλευθέρα δι’ ὅλους τοὺς πολίτας βάσει τῶν σημερινῶν στατιστικῶν δεδομένων καὶ ὄχι ἐκείνων ποὺ ἴσχυον πρὸ 20ετίας (θέμα ἑτεροδημοτῶν καὶ νέας ἀπογραφῆς). Θέλω νὰ τονίσω σήμερον μόνον τοῦτο: Ὅτι ἡ τακτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ν’ ἀποφεύγῃ νὰ καθορίσῃ τὴν θέσιν της ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου πρέπει, νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς πονηρά, τὰ δὲ σχετικὰ ἐπιχειρήματά της δικολαβικά. Δὲν ἔχει π.χ. οὐδεμίαν σχέσιν ὁ οἱοσδήποτε νόμος μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον.

§152Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Τότε καθιερώνετε τὴν ὑποχρεωτικὴν ἐναλλαγὴν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου.

§153Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν ἐμποδίζεται ἡ λειτουργία τῆς Πολιτείας, κ. Ὑπουργέ, ἐὰν π.χ. ἡ Κυβέρνησις δηλώσῃ ὅτι πρέπει νὰ ἀλλάξῃ ὁ ὑφιστάμενος ἐκλογικὸς νόμος, ὅπως τυχὸν θὰ ἐμποδίζετο ἂν ἐπρόκειτο περὶ ἄλλου νόμου. Ἡ οὐσία ὅμως εἶναι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀναμένει μέχρι τελευταίας στιγμῆς νὰ καθορίσῃ, βάσει κομματικῶν κριτηρίων, τὴν στάσιν της καὶ νὰ ψηφίσῃ τὸ ἐκλογικὸν ἐκεῖνο σύστημα ποὺ θὰ ἐξυπηρετῇ τὰ συμφέροντα τῆς ΕΡΕ καὶ μόνον. Ἐζητήσαμεν, κύριοι βουλευταί, νὰ δευτερολογήσωμεν κυρίως διὰ νὰ ἀναπτύξωμεν τὰς ἀπόψεις μας ἐπὶ γενικωτέρων προβλημάτων ποὺ παρενεβλήθησαν κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως. Κατ’ ἀρχὴν θέλω νὰ τονίσω τὸ ἑξῆς, ἀπαντῶν εἰς τὴν ἐκτεθεῖσαν ἄποψιν, ὅτι ὅλα τὰ συστήματα ἔχουν καὶ τὰ μειονεκτήματά τους καὶ τὰ πλεονεκτήματά τους, καὶ ὅτι πρέπει τὸ ἐκλογικὸν σύστημα ποὺ θὰ καθιερώνεται ἑκάστοτε νὰ ὑπηρετῇ τὰ «γενικώτερα συμφέροντα» καὶ νὰ δίδῃ σταθερὰν Κυβέρνησιν. Ὅτι ἡ ἄποψις αὐτή, ποὺ ἐκφράζεται κυρίως ἀπὸ τὴν κυβερνητικὴν πλευράν, ἐπιδέχεται πολλὴν συζήτησιν. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν, ὅτι καὶ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα, θὰ πρέπει νὰ ἐξυπηρετῇ τὰς πολιτικὰς ἀνάγκας καὶ τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς Χώρας. Ἀλλὰ ποίας πολιτικὰς ἀνάγκας καὶ συμφέροντα ἐννοοῦμεν; Ἐὰν πρόκειται δι’ ἐκεῖνα ποὺ κρίνονται βάσει τῶν συμφερόντων τῆς χώρας, τότε καὶ ἡμεῖς εἴμεθα σύμφωνοι. Σήμερον π.χ., ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη πρὸς τὸ συμφέρον τῆς χώρας, εἶναι ἡ δημοκρατικὴ ἀλλαγή, ἡ πολιτικὴ ὁμαλότης. Ἐάν, ὅμως, αἱ πολιτικαὶ ἀνάγκαι κρίνωνται βάσει τῶν συμφερόντων τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἐπιδιώξεών της νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις, νὰ συμπιεσθῇ ἡ Ἀριστερά, τότε πρόκειται γιὰ «πολιτικὰς ἀλλαγὰς» ἀντιθέτους μὲ τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς Χώρας. Πάντως, ἡ πραγματικὴ πολιτικὴ ἀνάγκη τῆς ἀλλαγῆς, ἐκπληροῦται μὲ τὸ τίμιον ἐκλογικὸν σύστημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς, ἐνῷ παραλλήλως αὐτοῦ, ἐκφράζονται γενικώτερα πολιτικὰ ρεύματα. Τὸ σύστημα ποὺ μαγειρεύεται καὶ θὰ μαγειρεύεται ὡς τὴν τελευταίαν στιγμήν, ἔχει ἐντελῶς ἀντίθετους σκοπούς. Βέβαια, πρέπει νὰ ὑπογραμμισθῇ, ὅτι σήμερα δὲν εἶναι εὔκολος ἡ ἐπανάληψις τῆς πραγματοποιήσεως τοιούτων ἐπιδιώξεων. Πιστεύομεν, ὅτι σήμερα μπορεῖ καὶ πρέπει νὰ ἀνατραποῦν παρὰ κάθε μαγείρευμα, μὲ τὴν προϋπόθεσιν νὰ μὴ ἐπιτύχῃ ἡ ἐξεύρεσις συνενόχων, ὅπως τὸ 1958. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅτι ἡ ΕΔΑ οὐδέποτε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συμφωνήσῃ εἰς τὴν ψήφισιν ἀνεντίμου ἐκλογικοῦ συστήματος μὲ κανένα Κόμμα.

§154Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Αὐτὸ εἶναι βέβαιον καὶ διὰ τὴν ΕΡΕ, ἡ ὁποία οὐδέποτε θὰ συμφωνήσῃ μὲ τὴν

ΕΔΑ.

§155Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Αἱ τυχὸν προτάσεις σας, διὰ συνένοχον, κ. Ὑπουργέ, θὰ στρέφωνται πρὸς ἄλλας κατευθύνσεις. Ἀλλὰ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι ἔπειτα ἀπὸ τὸ πάθημα τοῦ 1958, ὅλα τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου, θὰ πρέπει νὰ τὶς ἀποκρούσουν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἰσχυρίσθη ἐνώπιον τοῦ Σώματος, ὅτι τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τοῦ 1958 ἔτεινε νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰ δύο πρῶτα Κόμματα: Ἀλλὰ στὴν πραγματικότητα, τὸ σύστημα ἐκεῖνο, ἦτο βέβαιον, ὅτι θὰ ἐξυπηρετοῦσε μόνον τὴν ΕΡΕ ποὺ θὰ ἤρχετο πρῶτον Κόμμα, ἐφ’ ὅσον τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων εἶχε δεσμευθῆ γιὰ τὴν διάσπασιν τῶν δυνάμεων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἀπὸ τὴν ἰδίαν νοοτροπίαν κατέχεται καὶ σήμερον ἡ Κυβέρνησις. Καὶ θὰ ἐπιδιώξῃ κάθε τυχὸν καλπονοθευτικὸν στοιχεῖον ἑνὸς νέου συστήματος, νὰ ἀφορᾷ μόνον τὴν παράταξίν της. Ἔτσι, ἐὰν Κόμμα τοῦ Κέντρου ὑποπέσῃ καὶ διὰ δευτέραν φορὰν εἰς τὸ ἴδιον ἁμάρτημα, θὰ εἶναι περισσότερον ὑπεύθυνον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Κύριοι βουλευταί, πέραν αὐτῶν, τὸ θέμα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου συνεδέθη καὶ μὲ ἄλλα γενικώτερα. Ἐπεχειρήθη, γενικῶς, νὰ μετατεθῇ τὸ σημερινὸν πολιτικὸν πρόβλημα τῆς Χώρας ἀπὸ ἐκεῖ ὅπου πράγματι εὑρίσκεται. Χαρακτηριστικὴ περίπτωσις τοιαύτης προσπαθείας, ἀποτελεῖ ἡ περίπτωσις τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων. Εἶναι ἀνάγκη νὰ σταθῶμεν, λοιπόν, εἰς αὐτήν, διότι νομίζομεν, ὅτι πρέπει τέτοια θέματα νὰ ἐκκαθαρισθοῦν. Τὰ ὅσα ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων εἶπε περὶ Ἔθνους, περὶ διεθνισμοῦ, περὶ Δημοκρατίας καὶ Δικτατορίας τοῦ προλεταριάτου, θὰ ἐθεώρουν τὰ σημερινὰ πολιτικὰ δεδομένα τοῦ τόπου, ἐὰν εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶχε τεθῆ θέμα μεταβολῆς τοῦ ἰσχύοντος κοινωνικοῦ συστήματος. Ἐὰν εἶχε, δηλαδή, τεθῆ θέμα: Ἀστικὸν ἢ Σοσιαλιστικὸν καθεστώς. Τοιοῦτον ὅμως θέμα δὲν ἔχει τεθῆ σήμερον. Σοσιαλιστικὸν μετασχηματισμὸν τῆς Κοινωνίας μας δὲν προγραμματίζει ἡ ΕΔΑ. Ἡ ἀλλαγὴ ποὺ προγραμματίζεται εἶναι δημοκρατικοῦ ἐθνικοῦ χαρακτῆρος καὶ τοποθετεῖται εἰς τὰ πλαίσια τοῦ ἰσχύοντος κοινωνικοῦ συστήματος. Καὶ οἱ ὀπαδοὶ τοῦ ΚΚΕ ποὺ συμμετέχουν εἰς τὴν Ε. Δ.Α., συμπίπτουν μὲ τοὺς ἄλλους Ἐδαΐτας εἰς αὐτὴν τὴν βάσιν. Ἀλλὰ καὶ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα, ὡς Κόμμα προγραμματικόν, σήμερα, ἐπιδιώκει ἀλλαγὴν δημοκρατικήν, ἐθνικοῦ περιεχομένου. Σοσιαλιστικὴ μεταλλαγὴ τῆς Κοινωνίας ἐτίθετο παλαιότερον ἀπὸ τὴν προηγουμένην ἡγεσίαν τοῦ ΚΚΕ, ἡ ὁποία καθῃρέθη εἰς τὴν 6ην ὁλομέλειαν τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς του. Αὐτὴ ἡ τοποθέτησις, ποὺ ἴσως νὰ μὴ εἶναι ἀπολύτως κατανοητὴ εἰς ὅλους σας, δὲν γίνεται ἀπὸ καμμιὰ σκοπιμότητα. Πιστεύομεν, ὅτι αἱ προγραμματικαὶ ἐπιδιώξεις ἑνὸς Κόμματος πρέπει νὰ καλύπτουν αἰτήματα ἀπὸ τὰς σημερινὰς ἐθνικάς, κοινωνικὰς καὶ πολιτικὰς συνθήκας τῆς Ἑλλάδος. Πρέπει νὰ δίδουν λύσεις εἰς τὰ ἄμεσα καὶ ζωτικὰ προβλήματα τοῦ τόπου, ἀλλὰ καὶ νὰ ἱκανοποιοῦν, ὄχι μόνον τὰ συμφέροντα τῶν ἐργαζομένων, ἀλλὰ καὶ τῶν εὐρυτέρων στρωμάτων, ἀκόμα καὶ τῆς ἐθνικῆς ἀστικῆς τάξεως. Ἕνας διαφορετικὸς προγραμματικὸς προσανατολισμός, θὰ ἦτο ἐξωπραγματικός, ἀνεδαφικός. Καὶ δὲν εἶναι ἡ παράταξίς μας ποὺ θὰ ἔπιπτεν εἰς αὐτὸ τὸ σφάλμα. Τὸ ἑλληνικὸν πολιτικὸν πρόβλημα εἶναι σήμερον, ἂν θὰ συνεχίζεται ἡ ἀντιλαϊκή, ἡ ἀντίθετη πρὸς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα πολιτικὴ τῆς Δεξιᾶς ἢ θὰ ὑπάρξῃ δημοκρατικὴ ἀλλαγή. Δὲν μᾶς ἐκπλήσσει, φυσικά, ὅτι μεταθέτει αὐτὸ τὸ πολιτικὸν πρόβλημα ἡ Κυβέρνησις, ὡς πρόβλημα «κινδύνου» ἀλλαγῆς τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος. Μᾶς ἐκπλήσσει, ὅμως, ὅταν αὐτὸ γίνεται ἀπὸ ἡγέτην ἀντιπολιτευομένου Κόμματος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐφ’ ὅσον ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, ἔθεσε καὶ προβλήματα σχετικὰ μὲ τὸν σοσιαλιστικὸν μετασχηματισμὸν τῆς Κοινωνίας καὶ ἐζήτησεν «ἀκαδημαϊκὴν» συζήτησιν, δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν νὰ μετάσχωμεν εἰς αὐτὴν τὴν συζήτησιν. Τὶ εἶπεν ὁ κ. Παπανδρέου; Κατ’ ἀρχὴν πρέπει νὰ σημειώσωμεν, ὅτι ὁ κ. Παπανδρέου, ἀναγνωρίζει ἔστω καὶ καθυστερημένα, μίαν ἀλήθειαν: Ὅτι ἡ Ἀριστερὰ ἐπιδιώκει σήμερον τὴν κατάληψιν τῆς ἐξουσίας μὲ πολιτικά, κοινοβουλευτικὰ μέσα. Τὴν ἀναγνωρίζει φυσικὰ στὴν βάσιν τῆς ἀλλαγῆς τῆς τακτικῆς, ἐνῷ πρόκειται περὶ τοῦ ὅτι πάντα ἦτο ἐπιθυμητὸν ἀπὸ τὴν Ἀριστεράν, ἀλλὰ τώρα μόνον εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτυγχάνεται. Πέραν αὐτοῦ, ὅμως, ὁ κ. Παπανδρέου ἐπεχείρησε νὰ «συντρίψῃ» τὴν μαρξιστικὴν ἰδεολογίαν, κηρύσσοντας ὁριστικὰ καὶ ἀμετάκλητα τοὺς Κομμουνιστὰς καὶ τὴν Ἀριστερὰν γενικά, ὡς ἐχθροὺς τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς Δημοκρατίας. Ἂς μᾶς ἐπιτρέψῃ νὰ ἀμφισβητήσωμεν τὴν εὔκολον αὐτὴν «συντριβὴν» ποὺ νομίζει, ὅτι ἐπέτυχε. Ὁ κ. Παπανδρέου ἠθέλησε νὰ ἀποδείξῃ αὐτὰ ποὺ ὑποστηρίζει μὲ αὐθαίρετες τοποθετήσεις. Ξεκίνησε ἀπὸ ἕνα ἀξίωμα: Ὅτι οἱ ἔννοιες τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ Διεθνισμοῦ τῆς Δημοκρατίας καὶ τῆς Δικτατορίας τοῦ Προλεταριάτου, εἶναι ἔννοιαι ἀντίθετοι, ἀσυμβίβαστοι. Ἡ ὕπαρξις τῆς μιᾶς, κατὰ τὸν κ. Παπανδρέου, ἀποκλείει ἀπολύτως τὴν ὕπαρξιν τῆς ἄλλης. Αὐτὴ ἦταν ἡ ἀφετηρία τοῦ συλλογισμοῦ του. Πάνω σὲ αὐτὴν τὴν αὐθαίρετη βάση οἰκοδόμησεν ὅλας τὰς ὁμιλίας του, θεωρῶντας ὡς αὐταπόδεικτη δῆθεν, καὶ γνωστὴ εἰς ὅλους τὴν ἀντίθεσιν αὐτὴν μεταξὺ Ἔθνους καὶ Διεθνισμοῦ, μεταξὺ Δημοκρατίας καὶ Δικτατορίας τοῦ Προλεταριάτου. Φυσικά, δὲν εἶναι μόνον ὁ κ. Παπανδρέου ποὺ ἀντιμάχεται μὲ αὐθαίρετες τοποθετήσεις μίαν ἰδεολογίαν. Ἡ μέθοδος τοῦ «αὐταποδείκτου» χρησιμοποιεῖται σὲ κάθε περίπτωσιν ποὺ ἡ οὐσιαστικὴ ἀντίκρουσις εἶναι δύσκολη. Συγκεκριμένα, ὁ κ. Παπανδρέου ὑποστηρίζει, ὅτι Δημοκρατία σημαίνει νὰ κυβερνᾷ ἡ πλειοψηφία, καὶ νὰ ἐλέγχῃ ἡ μειοψηφία. Κι’ ὅτι αὐτὴ ἡ βάσις μόνον στὴν Δυτικὴν Δημοκρατία ἐξασφαλίζεται. Ἑπομένως, κατὰ τὸν κ. Παπανδρέου, μία μόνον Δημοκρατία ὑπάρχει. Δεδομένη, ἀμετάβλητη, ἀμετακίνητη: Ἡ Δυτική, δηλαδὴ ἡ Ἀστικὴ Δημοκρατία. Μιὰ τέτοια, ὅμως, τοποθέτησις τοῦ θέματος δὲν εἶναι σωστή. Ἐξετάζοντας τὸ θέμα Δημοκρατία δὲν μποροῦμε νὰ τὸ ἀποκόπτωμεν ἀπὸ τὴν συγκεκριμένην, κοινωνικὴν πραγματικότητα τὴν ὁποίαν ἀφορᾷ. Διότι ἡ Δημοκρατία ἀποτελεῖ πολιτικὸν ἐποικοδόμημα τοῦ ἑνὸς ἢ τοῦ ἄλλου κοινωνικοῦ συστήματος. Καὶ διακρίνεται ὄχι μὲ βάσιν γεωγραφικοὺς χώρους, ἀλλὰ τὸ κοινωνικὸν σύστημα στὸ ὁποῖον ἀντιστοιχεῖ. Ἔτσι τὸ θέμα Δημοκρατία πρέπει νὰ ἐρευνᾶται ὄχι στατικά, ἀλλὰ ἐξελικτικά. Ὄχι ἐπιφανειακά, ἀλλὰ οὐσιαστικά, ἀπὸ ἀπόψεως μορφῆς καὶ περιεχομένου. Ἡ ἀνθρωπότητα στὴν πορεία τῆς ἀναπτύξεώς της ἔζησε ὑπὸ διάφορα κοινωνικὰ συστήματα, μὲ Δημοκρατίες διαφορετικῆς μορφῆς καὶ περιεχομένου. Οἱ μαρξιστές, τὰ κείμενα τῶν ὁποίων ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Παπανδρέου, ὑποστηρίζουν, ὅτι στὸ δουλοκτητικὸν π.χ. σύστημα, ἀντιστοιχεῖ μιᾶς ὡρισμένης μορφῆς καὶ περιεχομένου Δημοκρατία, ἡ δουλοκτητικὴ Δημοκρατία. Στὸ Ἀστικόν, Κοινωνικὸν σύστημα, ἀντιστοιχεῖ ἡ Ἀστικὴ Δημοκρατία, ποὺ ἔχει διαφορετικὴν μορφὴν καὶ περιεχόμενον ἀπὸ τὴν δουλοκτητικὴν Δημοκρατίαν. Καὶ ὅτι στὸ σοσιαλιστικὸν κοινωνικὸν σύστημα ἀντιστοιχεῖ ἡ σοσιαλιστικὴ Δημοκρατία διαφορετικῆς μορφῆς καὶ περιεχομένου ἀπὸ τὴν Ἀστικὴν Δημοκρατίαν. Οἱ μαρξισταὶ ὑποστηρίζουν ἐπίσης ὅτι, ὅπως ἡ κίνησις τῆς κοινωνίας γίνεται ἀπὸ τὸ κατώτατον στάδιον στὸ ἀνώτερον, τὴν ἴδια πορεία ἀκολουθεῖ καὶ ἡ Δημοκρατία. Ὅπως ἡ Ἀστικὴ Δημοκρατία εἶναι πιὸ διευρυμένη ἀπὸ τὴν Δημοκρατίαν τῆς δουλοκτητικῆς Κοινωνίας, τὸ ἴδιο καὶ ἡ Σοσιαλιστικὴ Δημοκρατία εἶναι πιὸ διευρυμένη ἀπὸ τὴν Ἀστικήν. Ἡ διεύθυνσις αὐτὴ καθορίζεται ἀπὸ τὴν εὐρύτητα τῶν κοινωνικῶν δυνάμεων διὰ λογαριασμόν, τῶν ὁποίων ἀσκεῖται ἡ πολιτικὴ ἐξουσία. Εἶναι σφάλμα νὰ ταυτίζῃ ὁ κ. Παπανδρέου τὴν Δημοκρατίαν μὲ μιὰ συγκεκριμένη μορφή της, ὅπως εἶναι ἡ ἀστική, θεωρῶντας τὴν ἀπόλυτη, τέλεια μορφὴ τῆς Δημοκρατίας, γιὰ ὅλα τὰ στάδια τῆς κοινωνικῆς ἐξελίξεως. Οἱ μαρξισταὶ ὑποστηρίζουν, ὅτι στὴν πραγματικότητα, ὅπου ὑπάρχουν τάξεις μὲ ἀντίθετα συμφέροντα, ὅπου ὑπάρχει ἐκμετάλλευσις, ἡ πολιτικὴ ἐξουσία ὅσον δημοκρατικὴ καὶ ἂν φαίνεται, ἔχει ταξικὸν χαρακτῆρα. Ὑπηρετεῖ τὴν κυρίαρχη, τὴν ἐκμεταλλεύτρια τάξη. Κι’ ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρχῃ ταυτόχρονα πραγματικὴ ἐλευθερία καὶ γιὰ τὸν ἐκμεταλλευτὴν καὶ γιὰ τὸν ἐκμεταλλευόμενον. Κατὰ τοὺς μαρξιστάς, τὸ Κράτος, μπορεῖ νὰ σημαίνῃ οὐσιαστικὰ Δικτατορία γιὰ ὡρισμένες τάξεις ποὺ εἶναι ἐκμεταλλευόμενες καὶ ἀποτελοῦν τὴν πλειοψηφία, καὶ μπορεῖ ταυτόχρονα νὰ εἶναι δημοκρατικὸν γιὰ ἄλλη τάξη, ποὺ εἶναι μειοψηφία καὶ ποὺ εἶναι ἐκμεταλλεύτρια. Τὸ ζήτημα, λοιπόν, εἶναι, ἂν ὑπάρχουν ἢ ὄχι ἐκμεταλλεύτριες τάξεις καὶ ποιὸν ὑπηρετεῖ οὐσιαστικὰ ἡ Δημοκρατία, τὴν πλειοψηφίαν ἢ τὴν μειοψηφίαν; Οἱ μαρξισταί, ὑποστηρίζουν ἐπίσης, ὅτι στὸ Καπιταλιστικὸν Κοινωνικὸν Καθεστώς, ὑπάρχει κυριαρχία τῶν κεφαλαιοκρατῶν, κυριαρχία τῶν πολιτικῶν τους ἐκπροσώπων καὶ Κομμάτων. Στὴν οὐσία, δηλαδή, ὑπάρχει μονοπώλησις τῆς ἐξουσίας ἀπὸ τὰ Κόμματά τους, δηλαδὴ Δικτατορία τῶν κεφαλαιοκρατῶν. Ὅταν, ἔστω καὶ διὰ τῆς πλειοψηφίας τοῦ λαοῦ, ὑπάρχῃ «κίνδυνος» νὰ ἔλθουν στὴν ἐξουσίαν τὰ Κόμματα τῆς ἐργατικῆς τάξεως καὶ γενικὰ τῶν ἐργαζομένων, χρησιμοποιεῖται, νομιμοποιεῖται ἡ βία. Ἀνεξάρτητα ἀπὸ τὸ ὅτι ἡ χρησιμοποίησις τῆς βίας δὲν εἶναι σήμερα πάντα δυνατή. Αὐτὸ ἔγινε, ὅμως, π.χ. στὴν Ἱσπανία, στὴν Γουατεμάλα. Ἀλλά, κατὰ τοὺς μαρξιστάς, καὶ ὅταν ἀκόμα ἡ κυρίαρχος τάξις τῶν ἐκμεταλλευτῶν δὲν μετέρχεται τὴν ἀπροκάλυπτον βίαν, διαθέτει ἄπειρους ἄλλους τρόπους γιὰ νὰ μείνῃ ἀνενόχλητος στὴν ἄσκησιν τῶν προνομίων της, γιὰ νὰ ἐκμηδενίζῃ οὐσιαστικὰ ὅλα σχεδὸν τὰ δημοκρατικὰ δικαιώματα τοῦ λαοῦ καὶ νὰ χρησιμοποιῇ τὶς ἐλευθερίες ἀποκλειστικὰ καὶ μόνον γιὰ τὸν ἑαυτόν της. Γι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα, ἔχουμε πικρὴ πεῖρα στὴν χώρα μας, ὅπου σήμερα ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ποὺ ὑπηρετεῖ ὀλιγαρχικὰ καὶ ξένα συμφέροντα, ἔχουν συμπιεσθῆ στὸ ἐλάχιστον οἱ δημοκρατικὲς ἐλευθερίες καὶ ἔχει ἐκτραφῆ ἕνας κρατικὸς μηχανισμὸς βίας καὶ τρομοκρατίας ποὺ καὶ ὁ κ. Παπανδρέου τὸν ἔχει ὀνομάσει ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ «ἀστυνομικόν, κομματικὸν Κράτος». Κύριοι βουλευταί, μὲ τὰ ὅσα εἶπα, δὲν σημαίνει, ὅτι οἱ Μαρξισταί, οἱ ὀπαδοὶ τῆς Σοσιαλιστικῆς Δημοκρατίας, δὲν παύουν νὰ ὑπερασπίζωνται μὲ πάθος τὶς ἐλευθερίες τῆς ἀστικῆς Δημοκρατίας. Γιατὶ αὐτὲς ἀποτελοῦν κατάκτησιν τῶν ἐργαζομένων καὶ τοῦ λαοῦ γενικά, κατάκτησιν ποὺ δημιουργεῖ εὐνοϊκὲς προϋποθέσεις γιὰ τὴν ὑπεράσπισιν τῶν λαϊκῶν συμφερόντων, τῶν συμφερόντων τοῦ Ἔθνους. Ταὐτόχρονα, ἀγωνίζονται γιὰ τὴν διεύρυνσιν τῶν ἐλευθεριῶν αὐτῶν, σύμφωνα μὲ τὶς ἀπαιτήσεις τῶν κοινωνικῶν ἐξελίξεων. Καὶ χωρὶς νὰ θέλουν νὰ ἐπιβάλουν μὲ τὴν βίαν τὶς ἰδέες των, ἀγωνίζονται γιὰ νὰ ἀντικατασταθῇ τελικὰ ἡ κυριαρχία τῶν κεφαλαιοκρατῶν, ἀπὸ τὴν κυριαρχία τῶν ἐργαζομένων. Σ’ αὐτὴ τὴν κοινωνικὴ βάση, ἀντιστοιχεῖ μιὰ νέου τύπου Δημοκρατία, ἡ Σοσιαλιστικὴ Δημοκρατία. Αὐτὴ ἡ Δημοκρατία, κατὰ τὴν ἄποψιν τῶν μαρξιστῶν, εἶναι Δημοκρατία οὐσιαστικωτέρα ἀπὸ τὴν ἀστικὴν Δημοκρατίαν. Ὁ Λένιν ἔλεγεν, ὅτι: «Στὴν ἰδεολογία μας, δὲν ἔχει θέση ἡ βία πάνω στὸν ἄνθρωπο». Οἱ Μαρξισταὶ ὑποστηρίζουν, ὅτι: «Ἡ τάξη ποὺ γιὰ πολλοὺς αἰῶνες ἦταν ἡ ἴδια ἀντικείμενον καταπιέσεως καὶ σκληρῶν διωγμῶν, μισεῖ βαθειὰ τὸ καθεστὼς ποὺ ἐφαρμόζει τὴν βία πάνω στὸν ἄνθρωπο, τὴν καταπίεση καὶ τὴν ταπείνωσίν του». Κατὰ τὴν ἄποψιν τῶν Μαρξιστῶν, ἡ Σοσιαλιστικὴ Δημοκρατία —ἢ ἡ Δικτατορία τοῦ Προλεταριάτου— σημαίνει ἐξουσία τῶν ἐργαζομένων ποὺ ἀποτελοῦν τὴν συντριπτικὴν πλειοψηφίαν καὶ ποὺ καθοδηγεῖται ἀπὸ τὸ Προλεταριᾶτο γιὰ τὴν οἰκοδόμησιν τοῦ Σοσιαλισμοῦ. Στὸ ἐπιχείρημα, ὅτι τὰ λαϊκοδημοκρατικὰ καὶ σοσιαλιστικὰ καθεστῶτα δὲν εἶναι δημοκρατικὰ —ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχουν σ’ αὐτὰ ἀντιπολιτευόμενα Κόμματα— οἱ Μαρξιστὲς ἀπαντοῦν: «Σκοπός μας —λένε— εἶναι ἡ κατάργησις τοῦ καθεστῶτος τῆς ἐκμεταλλεύσεως καὶ ὁ σοσιαλιστικὸς μετασχηματισμὸς τῆς Κοινωνίας, ἡ κατάργηση τῆς τάξεως τῶν ἐκμεταλλευτῶν, τῶν κεφαλαιοκρατῶν». Ἡ ἀπαγόρευσις ἑπομένως, τῶν Κομμάτων τῶν κεφαλαιοκρατῶν, δὲν γίνεται μηχανικά. Εἶναι κἄτι ποὺ ἀντιστοιχεῖ στὶς νέες κοινωνικὲς συνθῆκες ποὺ διαμορφώνονται στὶς χῶρες ὅπου καταργεῖται ἡ ἴδια ἡ τάξη, τὰ συμφέροντα τῆς ὁποίας ἐξέφραζαν αὐτὰ τὰ Κόμματα. Ἐξ ἄλλου, σὲ πολλὲς λαϊκοδημοκρατικές, σοσιαλιστικὲς χῶρες, διάφορα κοινωνικὰ στρώματα, ἐκτὸς ἀπὸ τὴν ἐργατικὴ τάξη, ποὺ εἶναι σύμφωνα μὲ τὸν συντελούμενον κοινωνικὸν μετασχηματισμόν, ὄχι μόνον διατηροῦν τὴν πολιτικήν τους ἐκπροσώπησιν καὶ τὰ πολιτικά τους Κόμματα, ἀλλὰ συμμετέχουν ἀκόμα καὶ στὴν διακυβέρνησιν τῆς χώρας. Συγκεκριμένα: Στὴν Τσεχοσλοβακία ὑπάρχουν τὸ Σοσιαλιστικό, τὸ Λαϊκό, τὸ Κόμμα τῆς Ἐλευθερίας καὶ τὸ Κόμμα τῆς Σλοβακικῆς Ἀναγεννήσεως. Στὴν Πολωνίαν: Τὸ Ἑνιαῖον Ἀγροτικὸν καὶ τὸ Δημοκρατικὸν Κόμμα. Στὴν Ἀνατολικὴν Γερμανίαν: Ὑπάρχει τὸ Ἐθνικὸν Μέτωπον, στὸ ὁποῖον, ἐκτὸς ἀπὸ τὰ Κόμματα τῶν ἐργαζομένων, λαμβάνουν μέρος καὶ μερικὰ ἀντιδημοκρατικὰ Κόμματα. Τὸ ἴδιο καὶ στὴν Βουλγαρία, ὅπου ὑπάρχει τὸ Ἀγροτικὸν Κόμμα, καὶ στὴν Κίνα, ὅπου, ἐκτὸς ἀπὸ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα, ὑπάρχουν: Ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ Κουόμινταγκ, ποὺ ἀποτελεῖται ἀπὸ μικροαστοὺς τῆς πόλεως καὶ ἀπὸ ἕνα τμῆμα τῆς ἐθνικῆς ἀστικῆς τάξεως. Ἡ Ἕνωσις Δημοκρατικῆς Ἐθνικῆς Οἰκοδομήσεως, ποὺ λαμβάνουν μέρος κυρίως ἐκπρόσωποι ἑνὸς μέρους τῆς βιομηχανικῆς καὶ ἐμπορικῆς ἀστικῆς τάξεως καὶ ὡρισμένοι ἐπιστήμονες καὶ τεχνικοί. Ἐξ ἄλλου, στὶς σοσιαλιστικὲς χῶρες ὑπάρχει Κοινοβούλιον ὄχι μόνον ἀπὸ κομμουνιστές. Ὁ κρατικὸς μηχανισμός, στηρίζεται σὲ τεράστια ἔκταση στὶς λαϊκὲς μᾶζες, στὶς λαϊκὲς Ὀργανώσεις, στὰ Συνδικᾶτα, στοὺς Συνεταιρισμούς, στὶς κοινωνικὲς Ὀργανώσεις. Μέσα σ’ αὐτὰ τὰ πλαίσια, ἀνθίζει μία πρωτοφανὴς δημοκρατικὴ λειτουργία. Γίνεται κριτικὴ τῶν ἀπόψεων, ἔλεγχος πρὸς κάθε κατεύθυνσιν καὶ συλλογικὴ σύνθεσις τῆς ἀληθείας.

§156Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Μποροῦν νὰ διαφωνήσουν αὐτὰ τὰ Κόμματα μὲ τὴν Κυβέρνησιν;

§157Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Μὴ διακόπτετε. Ἀκούσατε καὶ τὸν ἀντίλογον εἰς ὅσα συνεχῶς ἐπαναλαμβάνετε.

§158Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Φοβοῦμαι, ὅτι δὲν μπορεῖτε νὰ ἀπαντήσετε.

§159Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὰ θέματα αὐτὰ δὲν λύονται μὲ κραυγὰς καὶ σοφίσματα. Ἀφήσατε νὰ ὑπάρξῃ καὶ ὁ ἀντίλογος. Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, ἐχαρακτήρισεν ὡς «ἀφέλειαν», τῆς Ἀστικῆς Δημοκρατίας τὸ γεγονός, ὅτι ἐπετρέπετο νὰ λειτουργοῦν Κόμματα τῆς Ἀριστερᾶς.

§160Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Τώρα ποὺ σᾶς ἀκούομεν, δὲν τὸ χαρακτηρίζετε ὡς ἀφέλειαν;

§161Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ἀφέλεια ἀποτελεῖ τὸ νὰ ὑποστηρίζωνται τέτοιες ἀπόψεις. Τὰ Ἀριστερὰ Κόμματα ἱδρύονται καὶ ἀναπτύσσονται ὡς Κόμματα ποὺ ἐκφράζουν καὶ ὑποστηρίζουν τὰ συμφέροντα τῆς ἐργατικῆς τάξεως καὶ ὅλων τῶν ἐργαζομένων. Ἡ ὕπαρξις καὶ ἀνάπτυξίς τους, ἐξαρτῶνται ἀπὸ τὰς κοινωνικὰς ἀνάγκας καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν «ἀφέλειαν» κανενός. Γιὰ νὰ καταργηθοῦν οὐσιαστικὰ αὐτὰ τὰ Κόμματα, θὰ πρέπει νὰ καταργηθῇ ἡ ἐργατικὴ τάξις καὶ τὰ ἄλλα ἐργαζόμενα στρώματα. Μπορεῖ ὅμως νὰ γίνῃ αὐτό; Ὑπὸ τὸ ἀστικὸν καθεστὼς εἶναι ἀδύνατον νὰ τὴν καταργήσετε. Ἐκεῖ, στὶς σοσιαλιστικὲς χῶρες, μαζὺ μὲ τὰ κεφαλαιοκρατικὰ Κόμματα καταργοῦν καὶ τὴν τάξιν τῶν κεφαλαιοκρατῶν ποὺ ἐκπροσωποῦσαν καὶ ποὺ εἶναι τελείως περιττὴ καὶ ἀνεπιθύμητη. Ἐδῶ, ὅμως, ἡ τάξις καὶ τὰ στρώματα ποὺ ἐκφράζουν τὰ Ἀριστερὰ Κόμματα, εἶναι ἀπαραίτητα. Ὅπως λένε οἱ Μαρξισταί, ἡ ἐργατικὴ τάξις καὶ οἱ ἄλλοι ἐργαζόμενοι, μποροῦν θαυμάσια νὰ ζήσουν καὶ χωρὶς τοὺς ἐκμεταλλευτάς. Ἀντίθετα, οἱ ἐκμεταλλευταί, οἱ κεφαλαιοκράται, δὲν μποροῦν νὰ ζήσουν οὔτε λεπτὸν χωρὶς τὴν ἐργατικὴν τάξιν καὶ τοὺς ἄλλους ἐργαζομένους. Γιατὶ ὁλόκληρο τὸ οἰκοδόμημα τῆς κεφαλαιοκρατίας στηρίζεται στὴν ἐκμετάλλευσίν τους. Κατὰ συνέπειαν, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν ἐργατικὴ τάξις καὶ ἐργαζόμενοι, θὰ ὑπάρχουν ἀναπόφευκτα καὶ ἐργατικὸν κίνημα καὶ ἀριστερὰ Κόμματα. Τὸ ζήτημα τῆς «ἀναγνωρίσεως» τῶν ἀριστερῶν Κομμάτων, εἶναι ἄλλο ζήτημα. Πάντως, ἀνεγνωρισμένα ἢ μή, τὰ ἀριστερὰ Κόμματα, ὑπάρχουν καὶ θὰ ὑπάρχουν σὰν ἀποφασιστικὸς παράγων, σὰν ἀποφασιστικὴ δύναμις τῆς πολιτικῆς ζωῆς κάθε χώρας. Ἡ μὴ «ἀναγνώρισις» τῆς νομιμότητός του σημαίνει, τοὐλάχιστον, ἄρνησιν τῆς πραγματικότητος καὶ παράγοντα πολιτικῆς ἀνωμαλίας. Αὐτὰ ὅλα πρέπει νὰ γίνουν κατανοητά. Ἀντίθετες ἀντιλήψεις καὶ τοποθετήσεις, ἀποτελοῦν τοὐλάχιστον ἔλλειψιν στοιχειώδους ρεαλισμοῦ.

§162Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Ἡμεῖς, ὅ,τι πιστεύομεν, πράττομεν. Ἐσεῖς, ἄλλα πιστεύετε καὶ ἄλλα πράττετε.

§163Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι γιὰ σᾶς αὐτὰ τὰ θέματα, κ. Ὑπουργέ. Ὡς πρὸς τὴν ἐξομοίωσιν Φασισμοῦ καὶ Κομμουνισμοῦ, ποὺ ἐπεχείρησε νὰ κάνῃ ὁ κ. Παπανδρέου, ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι τὸ ὀλιγώτερον εἶναι παράλογος καὶ ἀπαράδεκτος. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὁ Κομμουνισμὸς ὑπῆρξε καὶ εἶναι ὁ μεγαλύτερος ἐχθρὸς τοῦ Φασισμοῦ. Διὰ τοῦτο, ὅπου ἐπεκράτησε κι’ ἐπικρατεῖ ὁ Φασισμός, οἱ κομμουνισταὶ ὑπέστησαν τὰς μεγαλυτέρας, τὰς ἀγριωτέρας διώξεις.

§164Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Ἐζήσαμεν τὴν συμμαχίαν Κομμουνισμοῦ καὶ Φασισμοῦ καὶ κατὰ τὴν περίοδον τοῦ 35 καὶ κατὰ τὴν περίοδον τοῦ 41. Συνεμάχησεν ὁ Κομμουνισμὸς μὲ τὸν Χιτλερισμόν; Ναὶ ἢ οὔ;

§165Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Σᾶς συνιστῶ ἰδιαιτέρως, κ. Ὑπουργέ, νὰ διαβάζετε καὶ τὰ βιβλία καὶ τὰ σχετικὰ κείμενα τῶν ἀντιπάλων σας.

§166Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Ἀπὸ τὰ βιβλία σας ἐξάγω τὰς παρατηρήσεις μου. Χθὲς ἀκριβῶς, ἐδιάβαζα διὰ τὴν συνάντησιν Ρίμπεντροπ–Μολότωφ εἰς τὰς 22 Αὐγούστου 1938 εἰς Μόσχαν. Ὁ Ἐρυθρὸς Φασισμὸς συνεμάχησε τότε μὲ τὸν Χιτλερισμόν. Ἐκ τῶν ἰδικῶν σας κειμένων ἐξάγω τὰ συμπεράσματά μου καὶ ἐξ ἄλλων κειμένων διεθνοῦς κύρους.

§167Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι τῆς παρούσης στιγμῆς τὸ θέμα. Πάντως δὲν γνωρίζω ποῦ θὰ εὑρισκώμεθα πιθανῶς ἡμεῖς οἱ παρόντες, ἐὰν ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις δὲν ἔκαμεν αὐτὸν τὸν ἑλιγμόν. Δὲν γνωρίζω ποία θὰ ἦτο ἡ πορεία τοῦ Βʹ Παγκοσμίου Πολέμου, ἐὰν δὲν ἐγένετο αὐτὸ τὸ σύμφωνον.

§168Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Δηλαδή, συμφωνεῖτε εἰς τὸ ὅτι ὁ σκοπὸς ἁγιάζει τὰ μέσα.

§169Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Πέραν, ὅμως, τῶν θεωρητικῶν ἀρχῶν, ὑπάρχει ἡ ζωὴ καὶ ἡ πρᾶξις. Στὶς σοσιαλιστικὲς χῶρες τὸ πολιτικὸν καθεστὼς εἶναι καθαρὸ καὶ σαφές. Συνταγματικὰ–νομοθετικὰ κατοχυρωμένον καὶ ἀπαραβίαστον στὴν ζωήν. Μπορεῖ νὰ διαφωνοῦν μ’ αὐτὸ τὸ καθεστὼς οἱ ἀντίπαλοί του. Στὰ πλαίσια αὐτοῦ ὅμως τοῦ καθεστῶτος εἶναι παραδεκτὸν ἀπὸ ὅλους, ὅτι ὁ λαὸς ἔχει ἀπαλλαγῆ ἀπὸ τὸ ἄγχος τῆς αὔριον. Αὐτὸ τὸ ἄγχος τῆς ἀνεργίας, τῆς διατροφῆς, τῆς κοινωνικῆς περιθάλψεως, τῆς μορφώσεως. Εἶναι παραδεκτὸν ἐξ ἄλλου ἀπὸ ὅλους, ὅτι ἐκεῖ ἔχουν σημειωθῆ καταπληκτικὲς οἰκονομικές, ἐπιστημονικὲς καὶ πολιτιστικὲς ἐπιτεύξεις. Ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, στὰ πλαίσια τοῦ πολιτικοῦ καθεστῶτος τῆς κεφαλαιοκρατίας, ὅπου ζοῦμε, συνεχῶς παραβιάζονται οἱ ἀστικοδημοκρατικὲς ἐλευθερίες. Παραβιάζονται οἱ συνταγματικές, οἱ κοινοβουλευτικὲς ἀρχές. Καί, κινδυνεύει νὰ μὴ μένῃ τίποτε ἄλλο παρὰ ἡ «ἐλευθερία» τῆς ἀνεργίας, τῆς ἀνέχειας, τῆς ἀρρώστειας, τῆς μεταναστεύσεως καὶ τῶν διωγμῶν. Τὸ δεύτερον θέμα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, εἶναι τὸ θέμα τοῦ διεθνισμοῦ καὶ τοῦ Ἔθνους. Ὑποστηρίζει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, ὅτι κᾶθε Κόμμα, τὸ ὁποῖον πιστεύει εἰς τὸν διεθνισμὸν εἶναι διεθνιστικόν, ἑπομένως ὄχι ἐθνικόν. Κι’ ἐδῶ πρόκειται γιὰ μιὰ αὐθαίρετη τοποθέτηση. Τὸ ἰδεῶδες τοῦ Ἔθνους δὲν εἶναι μιὰ ἔννοια ἀφῃρημένη. Εἶναι κἄτι συγκεκριμένον. Κύριοι συνάδελφοι, πιστεύω στὸ ἰδεῶδες τοῦ Ἔθνους, σημαίνει, ὅτι πιστεύω στὴν ἀνάγκη προασπίσεως τῆς ἀνεξαρτησίας, τῆς ἀκεραιότητος καὶ τῶν κυριαρχικῶν του δικαιωμάτων. Σημαίνει, ὅτι πιστεύω, γιὰ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον, στὴν ἐπιβίωσίν του, στὴν δυνατότητα τῆς οἰκονομικῆς καὶ πολιτικῆς του ἀνόδου, στὴν εὐημερίαν του. Ἐθνικὴ πολιτικὴ εἶναι αὐτὴ ποὺ ὑπηρετεῖ τὰ ἀληθινὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ καὶ τοῦ Ἔθνους, σὲ ὅλους τοὺς τομεῖς, ἐσωτερικῶς καὶ ἐξωτερικῶς. Εἶναι αὐτὴ ποὺ ἐπιδιώκει φιλικὲς καὶ ἰσότιμες σχέσεις μὲ ὅλους, στὴ βάση τοῦ σεβασμοῦ τῶν κυριαρχικῶν δικαιωμάτων, τῶν ἀμοιβαίων συμφερόντων, τῆς ἐξυπηρετήσεως τῆς εἰρήνης. Εἶναι αὐτὴ ποὺ ἀποκρούει σχέσεις ὑποτελείας, σχέσεις ποὺ κουρελιάζουν τὰ κυριαρχικὰ δικαιώματα τῆς χώρας, σχέσεις ποὺ ἐκφράζουν ξένα, ἰμπεριαλιστικά, φιλοπόλεμα συμφέροντα. Κἄθε Κόμμα ποὺ ἔτσι τοποθετεῖ τὸ ἰδεῶδες τοῦ Ἔθνους καὶ ἀκολουθεῖ πολιτικὴν πραγματικὰ ἐθνικήν, εἶναι Κόμμα ἐθνικόν. Ὑποστηρίζομεν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὁ διεθνισμὸς μὲ οὐδένα ἐκ τῶν ἀνωτέρω δεδομένων εἶναι ἀντίθετος. Ἀντίθετα, οἱ διεθνιστὲς ὑπερασπίζονται μὲ πάθος τὴν ἐθνικὴν ἀνεξαρτησίαν, τὴν ἀκεραιότητα τῆς Πατρίδος τους. Χορηγοῦν πλήρη ἐθνικὴν ἰσοτιμίαν στὰ πλαίσια τῶν χωρῶν ποὺ γίνονται ἐξουσία, ὅπως ἔγινε στὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν καὶ σὲ ἄλλες σοσιαλιστικὲς ὁμοσπονδιακὲς χῶρες. Ἀκόμα, συμπαρίστανται στοὺς ἀγῶνες τῶν ὑποδούλων λαῶν ἐναντίον τῆς ἀποικιοκρατίας καὶ τῆς ἰμπεριαλιστικῆς καταπιέσεως. Στὰ πλαίσια τοῦ διεθνισμοῦ βοηθοῦνται οἰκονομικὰ καὶ τεχνικὰ οἱ ἀπελευθερωμένες ἀπὸ τὸν ἀποικιακὸν ζυγὸν χῶρες. Στὰ ἴδια πλαίσια καλλιεργοῦνται στέρεες σχέσεις φιλίας καὶ συνεργασίας μὲ ὅλους τοὺς λαοὺς, γιὰ τὴν κατοχύρωσιν τῆς παγκόσμιας εἰρήνης. Οἱ Μαρξιστὲς ἀπὸ τὴν ἀρχὴ ἐμφανίσθησαν σὰν ἀνειρήνευτοι ἐχθροὶ τοῦ ἐθνικοῦ ζυγοῦ, ὁποιασδήποτε μορφῆς καὶ ἀγωνίζονται μὲ συνέπειαν γιὰ τὴν ἐθνικὴν ἰσοτιμίαν, γιὰ τὴν πλήρη ἐλευθερίαν καὶ αὐτοδιάθεσιν τῶν Ἐθνῶν καὶ πρὶν ἀπ’ ὅλα τοῦ δικοῦ τους Ἔθνους. Ὁ ἐθνικὸς ζυγός, λένε οἱ Μαρξισταί, εἶναι γιὰ τοὺς ἐργαζομένους ἕνας ἀκόμη ζυγός, στὸ ζυγὸ ποὺ ἔχει ἐπιβάλει ἡ κεφαλαιοκρατία τῆς χώρας τους. Γι’ αὐτό, λοιπόν, καὶ πρῶτοι οἱ ἐργαζόμενοι ὀρθώνονται γιὰ τὴν ὑπεράσπισιν τῆς ἐθνικῆς ἀνεξαρτησίας τῆς Πατρίδος των, ὅσες φορὲς ἀπειλεῖται. «Ὅλοι οἱ ἐργαζόμενοι–μέλη ἑνὸς Ἔθνους, εἶναι ἡ παγκόσμια στρατιὰ τῶν ἀνθρώπων τῆς ἐργασίας, ποὺ τοὺς καταπιέζει καὶ τοὺς ἐκμεταλλεύεται σὲ ὅλες τὶς ἀστικὲς χῶρες ἡ ἴδια δύναμις, τὸ κεφάλαιον. Αὐτὸ ὅμως δὲν σημαίνει, ὅτι ὁ ἐργάτης, ἐπειδὴ εἶναι μέλος τῆς ἑνιαίας διεθνοῦς στρατιᾶς τῆς ἐργασίας, παύει νὰ εἶναι Γάλλος, Ἄγγλος, Ἰταλὸς κλπ. Ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον: Ἀπὸ τὸν προλεταριακὸν διεθνισμὸν νομοτελειακὰ ἀπορρέει ὁ πραγματικὸς καὶ ὄχι ὁ πλαστὸς πατριωτισμὸς... ...Βγαίνει, λοιπόν, τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ πιὸ διεθνιστικὴ τάξις, ἡ ἐργατικὴ τάξις, εἶναι ταυτόχρονα ἡ πιὸ πατριωτική». (Σελ. 174–197 βʹ τόμος, Βάσεις Μαρξισμοῦ–Λενινισμοῦ). Στὶς ἴδιες σελίδες: «Ὁ πατριωτισμὸς τῆς ἐργατικῆς τάξεως ποὺ εἶναι ἀναπόδραστος ἀπὸ τὸν προλεταριακὸν διεθνισμόν, ἔγινεν ἰδιαίτερα δραστήρια καὶ ἰσχυρὴ δύναμις. Στὰ χρόνια τῆς Χιτλερικῆς Κατοχῆς καὶ τῆς θανάσιμης ἀπειλῆς τοῦ πολιτισμοῦ, ἀπὸ μέρους τῶν βαρβάρων φασιστῶν στὶς κατεχόμενες ἀπὸ τοὺς Γερμανοὺς χῶρες, ἰδιαίτερα οἱ ἐργάτες ἀπέδειξαν μὲ ἔργα τὴν ἀφοσίωσίν τους στὴν Πατρίδα καὶ τὴν πίστη τους στὸ μέλλον της. Ἐνῷ «οἱ πατριῶτες» μὲ πατέντα, ἀπὸ τὸ περιβάλλον τῆς ἀντιδραστικῆς ἀστικῆς τάξεως, συνεργάζονται μὲ τοὺς φασίστες κατακτητές, οἱ κομμουνιστὲς ἀγωνίζονταν στὶς πρῶτες γραμμὲς τοῦ κινήματος Ἀντιστάσεως καὶ ἦταν ὁ πιὸ μαχητικὸς καὶ ὅλο αὐταπάρνησιν πυρῆνας του». Ἔτσι, χάρις στὴν πατριωτικὴν καὶ συγχρόνως στὴν διεθνιστικήν τους διαπαιδαγώγησιν, ὁ Σοβιετικὸς λαὸς σήκωσε τὸ μεγαλύτερον βάρος θυσιῶν, ἀνερχομένων σὲ 20 ἑκατομμύρια στρατιῶτες καὶ πολῖτες, συνέτριψε τὸν ἐπιδρομέα, τὸν ἐξεδίωξεν ἀπὸ τὴν ΕΣΣΔ καὶ συνέβαλεν ἀποφασιστικὰ στὴν ἐκδίωξίν του ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν Εὐρώπη. Ἐπίσης, ἡ ὕπαρξις τοῦ σοσιαλιστικοῦ στρατοπέδου καὶ ὁ διεθνισμὸς του ἀπετέλεσαν καὶ ἀποτελοῦν ἀποφασιστικὸν παράγοντα γιὰ τὴν νικηφόρον ἔκβασιν τοῦ ἀγῶνος τῶν ἀποικιακῶν καὶ ἐξηρτημένων χωρῶν μεταπολεμικά. Πάνω ἀπὸ 1½ δισεκατομμύριον πληθυσμοῦ ἀποτίναξαν μεταπολεμικὰ τὸν ἀποικιακὸν ζυγόν. Πρόσφατος ἔκφρασις τῶν ἰδίων ἀρχῶν γιὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, εἶναι ἡ συνεπὴς ὑποστήριξις τοῦ αἰτήματος τῆς αὐτοδιαθέσεως τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ ἀπὸ τὴν ΕΣΣΔ καὶ τὶς ἄλλες σοσιαλιστικὲς χῶρες. Παλαιότερα, πρώτη ἡ ΕΣΣΔ κατήγγειλε τὸν Δ.Ο.Ε. ποὺ εἶχεν ἐπιβληθῆ στὴν χώρα μας καὶ ἔτσι ἀπεσύρθη. Ἔτσι ἔχουν τὰ πράγματα γιὰ τὸν διεθνισμὸν καὶ τὸ Ἔθνος. Ὄχι μὲ αὐθαίρετες καὶ σοφιστικὲς τοποθετήσεις, ἀλλὰ μὲ βάσιν τὴν πραγματικότητα. Ἂς δοῦμε τώρα, ἐκεῖνοι ποὺ κατηγοροῦν τοὺς διεθνιστάς, ὅτι δὲν εἶναι πατριῶτες, δηλαδὴ ἡ μονοπωλιακὴ ἀστικὴ τάξις καὶ οἱ ἐκπρόσωποί της, τὶ κάμνουν καὶ τὶ λένε περὶ ἐθνισμοῦ καὶ διεθνισμοῦ. Ὅλη ἡ ἱστορία τῆς ἀποικιοκρατίας εἶναι ἱστορία συστηματικῆς κατάφορης παραβιάσεως ἀπὸ τὶς ἀποικιακές, ἰμπεριαλιστικὲς δυνάμεις τῆς ἐθνικῆς κυριαρχίας τῶν λαῶν. Σήμερα, ὁ ἀμερικανικὸς ἰμπεριαλισμός, ἐπιβάλλει τὴν κυριαρχία του μὲ τὴν μέθοδον τῆς ἐγκαθιδρύσεως πολιτικοῦ καὶ στρατιωτικοῦ ἐλέγχου ἐπὶ ἄλλων χωρῶν. Ἐξ ἄλλου, βασικὰ ζητήματα στρατιωτικῆς καὶ γενικωτέρας πολιτικῆς τῶν Δυτικῶν χωρῶν, λύονται σὲ συνεδριάσεις τῶν ὀργάνων τοῦ ΝΑΤΟ, ὅπου ἐπιβάλλονται συνήθως οἱ Ἀμερικανοὶ ἀντιπρόσωποι. Φυσικά, πέραν αὐτῶν, ἔχομεν τὴν κατάλυσιν τῆς ἀνεξαρτησίας μὲ τὴν οἰκονομικὴν διείσδυσιν, μετὰ τῆς λεγομένης βοηθείας, τοῦ δανεισμοῦ κλπ. Ἔχομεν τὴν προθυμίαν τῶν ἐκπροσώπων τῆς μονοπωλιακῆς τάξεως σὲ κάθε χώρα νὰ ὑπηρετοῦν τὰ συμφέροντα τῶν ἡγετικῶν ἰμπεριαλιστικῶν δυνάμεων. Νὰ καθιερώνουν σχέσεις ὑποτελείας μαζύ τους. Γενικώτερα, ἔχομεν τὸν διεθνισμὸν τοῦ κεφαλαίου, τὴν διεθνῆ ἀλληλεγγύη του μὲ τὶς ἐπεμβάσεις σὲ διάφορες χῶρες, ὅπου κινδυνεύουν τὰ συμφέροντα, π.χ. Σουέζ, Κογκὸ κ. λ. π. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ καταλάβῃ κανεὶς πόσον δὲν εἶναι σοβαρόν, κατόπιν ὅλων αὐτῶν, νὰ κατηγορῆται ἡ Ἀριστερά. Τὸ πρόγραμμα καὶ ἡ καθημερινὴ δρᾶσις τῆς Ἀριστερᾶς εἶναι βαθειὰ πατριωτικὴ–δημοκρατική. Ὁ ἀγῶνας γιὰ τὴν ἐθνικὴ ἀνεξαρτησία, τὴν εἰρήνη καὶ τὴν Δημοκρατία. Ὁ ἀγῶνας γιὰ τὴν ἐπίλυσιν τῶν καθημερινῶν προβλημάτων τῶν ἐργαζομένων καὶ τὴν οἰκονομικὴν εὐημερίαν τοῦ τόπου, προσδίδουν τὸν βαθὺ πατριωτικὸν χαρακτῆρα τῆς δράσεώς της. Ἐκτός, ἐὰν οἱ ἀντίπαλοί μας μὲ τὴν λέξιν «Ἔθνος» ἐννοοῦν τὴν ὀλιγαρχία καὶ τοὺς ξένους πάτρωνές τους καὶ μὲ τὴν λέξιν «πατριωτισμὸς» τὴν δρᾶσιν γιὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων τους. Κύριοι βουλευταί, τὰ ὅσα ἀνέπτυξα, ἀποτελοῦν τὴν ἄλλην, τὴν πραγματικήν, κατὰ τὴν ἄποψιν τῶν Μαρξιστῶν, ἀνάλυσιν τῶν προβλημάτων ποὺ ἔθιξεν ὁ κ. Παπανδρέου. Εἶναι γεγονός, βέβαια ὅτι οἱ πλεῖστοι στὴν αἴθουσαν αὐτὴν σήμερα διαφωνοῦν μὲ τὴν τοποθέτησιν ποὺ ἔκανα. Αὐτὸ ὅμως δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει. Ἀπὸ αὐτὸ δὲν θὰ ἐξαρτηθῇ τὶ πρέπει νὰ ὑποστηρίξωμεν καὶ τὶ πρέπει νὰ κάνωμεν σήμερα. Σήμερα συμφέρον ἔχει, νὰ μετατίθεται τὸ θέμα, μόνον ἡ Δεξιά. Γιὰ νὰ δικαιολογῇ τὴν ἀντιλαϊκήν, τὴν ἀντίθετον πρὸς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα πολιτικήν της. Γιὰ νὰ στρέφῃ τὴν προσοχὴν μιᾶς μερίδος συντηρητικοῦ λαοῦ πρὸς ἄλλας κατευθύνσεις. Γιὰ νὰ διχάζῃ τὶς δυνάμεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, γιὰ νὰ διαιωνίζῃ τὴν παραμονή της στὴν ἐξουσία. Καὶ ἡ μὲν Κυβέρνησις τῆς Δεξιᾶς, καλὰ κάμνει ἀπὸ τὴν πλευράν της. Πρέπει νὰ σημειώσωμεν, ὅμως, ὅτι εἶναι παράδοξον ἡγέτης Κόμματος τοῦ Κέντρου, νὰ μὴ στρέφῃ τὰ κύρια πυρά του πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τῆς Δεξιᾶς, ἀλλὰ νὰ θέτῃ ὡς ἄμεσον στόχον του ἕνα μεγάλο Κόμμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Νομίζομεν, ὅτι τὸ σημερινὸν πολιτικὸν πρόβλημα τῆς χώρας, πρέπει νὰ ξεκαθαρισθῇ σαφῶς ποῖον εἶναι. Καί, προκειμένου νὰ ἐκφράσω τὰς ἀπόψεις μας, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰς σκέψεις του, τὰς σχετικὰς μὲ τὴν συνεργασίαν ΕΔΑ–Κέντρου, τὸ 1956. Διότι καὶ ἡ σήμερον ὑφισταμένη κατάστασις καὶ ὅσα ἐλέχθησαν μόλις πρὸ ὀλίγου καὶ ἀπὸ τὸν κ. Μαῦρο καὶ ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, στριφογυρίζουν γύρω ἀπὸ τὸ πρόβλημα αὐτό. Καὶ εἶναι φυσικὸν νὰ γίνεται αὐτό, ἀφοῦ δὲν ἄλλαξε τίποτε ἔκτοτε, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀνάγκη τῆς συνεργασίας διὰ τὴν ἀλλαγήν. Ἡ ΕΔΑ εἶναι ἡ ἰδία. Δὲν ἄλλαξε πρόγραμμα. Οὔτε τότε ἐταυτίζετο, οὔτε τώρα ταυτίζεται μὲ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα. Βεβαίως, πολλὰ σημεῖα τοῦ προγράμματός της συμπίπτουν, ὅπως καὶ τότε, μὲ τὸ πρόγραμμα τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, ὅπως καὶ εἰς πλεῖστα προγραμματικὰ σημεῖα συμπίπτει μὲ τὰ Κόμματα τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου. Τὶ συνέβη τὸ 1956; Κοινὸς στόχος τοῦ Κέντρου καὶ τῆς ΕΔΑ, ἦτο ἡ παράταξις τῆς ΕΡΕ. Κοινὴ ἐπιδίωξις ἦτο ἡ ἀλλαγή. Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν ὑπῆρχον διαφοραὶ μεταξὺ Κέντρου καὶ ΕΔΑ. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον διεπιστοῦτο, ὅτι ἡ ΕΡΕ ἀπετέλει τὸν ἄμεσον κίνδυνον διὰ τὸ Ἔθνος καὶ κοινὴ ἐπιδίωξις ἦτο ἡ ἀλλαγή, ἐπραγματοποιήθη ἡ σύμπραξις, παραμεριζομένων τῶν διαφορῶν ποὺ ἀφοροῦσαν τὸ ἀπώτερον μέλλον. Ὀρθῶς, τότε, ὁ κ. Παπανδρέου ἐτοποθετήθη ἔναντι τοῦ πολιτικοῦ προβλήματος. Τὸ ἴδιον συνέβη καὶ μὲ τοὺς ἄλλους ἡγέτας τοῦ Κέντρου. Ἡ σημερινὴ τοποθέτησίς του, ὅμως, εἶναι ἐσφαλμένη. Ἀναφερόμεθα στὰ πρακτικά: «Ἡ συνεργασία τοῦ 1956 μὲ τὴν ΕΔΑ ἦτο ἀνεπιθύμητος, ἀλλὰ ὑπηγορεύθη ἀπὸ κατάστασιν ἀνάγκης... τὸ πρόγραμμα ἦτο ἰδικόν μας... Ἡ ΕΔΑ τότε ἐθεωρεῖτο, ὅτι διέθετε μόνον 9,1%. Ἦτο, ἑπομένως, ὄχι κύρια, ἀλλὰ βοηθητικὴ δύναμις...». Ἄλλο σημεῖον, τονίζει σχετικῶς: «Ἠγωνίσθην καὶ τότε ὑπὲρ τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς καὶ πρὸς ἀποτροπὴν τῆς συνεργασίας, ἀλλὰ δὲν εἰσηκούσθην. Ὁ ἐκλογικὸς νόμος τοῦ 1956 θὰ ὡδήγει πρὸς τὴν πλήρη ἐξουθένωσιν τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, εἰς τὴν ἐξαφάνισιν μιᾶς βασικῆς πολιτικῆς δυνάμεως, ἡ ὁποία ἦτο ἀπαραίτητος διὰ τὴν λειτουργίαν τῆς Δημοκρατίας. Καὶ ὁ γενικώτερος αὐτὸς σκοπὸς ἐπετεύχθη». Δεχόμεθα, ὅτι κατάστασις ἀνάγκης ἐπέβαλε τὴν συνεργασίαν τοῦ 1956. Ποία ὅμως κατάστασις ἀνάγκης; Προσωπικὰ διὰ τὸν κ. Παπανδρέου, ὅπως ἰσχυρίζεται, μόνον ὁ ἐκλογικὸς νόμος καὶ ἡ ἀνάγκη νὰ περισωθῇ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων. Καίτοι αὐτὴ ἡ ὑποκειμενικὴ βάσις μιᾶς τόσον βαρυσήμαντης ἀποφάσεως δὲν εἶναι καὶ τόσον παραδεκτή, τὴν δεχόμαστε. Προσθέτοντας μόνον, ὅτι, πέραν τῆς διασώσεως τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, κίνητρον σοβαρὸν ἦτο καὶ ἡ βάσιμος ἐλπίδα γιὰ τὴν κατάληψιν τῆς ἐξουσίας. Ἐλπίδα πού, ἀπὸ τὰ πράγματα, ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι ἐπῆρεν ἡ συνεργασία τὴν πλειοψηφίαν τοῦ λαοῦ, ἦτο ρεαλιστική. Ἐρωτᾶται, ὅμως, ἦταν δυνατὸν νὰ συνεγείρῃ τὴν πλειοψηφίαν τοῦ λαοῦ, γιὰ νὰ ὑπερπηδηθοῦν τὰ ἐμπόδια μιᾶς ἀχαλίνωτης προπαγάνδας καὶ νοθείας, ἕνα σύνθημα διασώσεως ἑνὸς Κόμματος; Ὅσον ἱστορικὸν καὶ ἀναγκαῖον κι’ ἂν ἦταν; Ἢ μήπως πέραν τῶν ὁποιωνδήποτε ὑποκειμενικῶν κινήτρων τοῦ κ. Παπανδρέου, οἱ λαϊκὲς μᾶζες, τὸ 1.600.000 τῶν ψηφοφόρων, τότε, ἐκινητοποιήθησαν, ἑνώθηκαν, ἀγωνίστηκαν γιὰ ἕνα ὡρισμένο πρόγραμμα ποὺ τοὺς ἱκανοποιοῦσε τὸν πόθο γιὰ τὴν ἀλλαγή; Ἠγωνίσθησαν μὲ τὴν βάσιμον ἐλπίδα νὰ ἐπιβάλουν τὴν ἀλλαγήν; Κι’ ἂν ἔχουν ἔτσι τὰ πράγματα, μήπως ἡ βάσις τῆς συνεργασίας ἦταν ἀντικειμενικὰ οὐσιαστικώτερη ἀπὸ αὐτὴν τοῦ κ. Παπανδρέου; Τέτοια ποὺ ἐμεῖς ὑποστηρίζομεν, τέτοια ποὺ ἀνάγκασε καὶ τὸν κ. Παπανδρέου τότε νὰ τοποθετηθῇ σὲ ἕνα σημαντικὸν βαθμὸν στὸ πρόβλημα; Νὰ τὶ λέει ἡ διακήρυξις τῆς Δ. Ἑνώσεως τοῦ 1956: Ἀφοῦ ἀναφέρεται εἰς τὴν διακυβέρνησιν τῆς τελευταίας 3ετίας ἀπὸ τὸν Ε. Σ., ἡ ὁποία «ὑπῆρξε πλήρης πικροτάτων δοκιμασιῶν καὶ διὰ τὸ Ἔθνος καὶ διὰ τὰ ἄτομα», τονίζει: «Οἱ ἴδιοι τώρα, ἀριθμητικῶς μόνον ὀλιγώτεροι, ἐμφανίζονται πάλιν ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ μετημφιεσμένοι καὶ ζητοῦν τὴν ψῆφον του διὰ νὰ ὁλοκληρώσουν τὸ ὀλέθριον ἔργον τους. Ἡ Ἑλλὰς ὅμως, δὲν διαθέτει πλέον περιθώρια διὰ νέους πειραματισμούς. Πρέπει νὰ ἀπαλλαγῇ ὁριστικῶς ἀπὸ τὴν κηδεμονίαν τῆς Δεξιᾶς, ἡ ὁποία τὴν ἔφερεν εἰς τὰ πρόθυρα τῆς ἐξουθενώσεως». Καὶ συνεχίζει μὲ τὰ αἰτήματα περὶ Ἑλληνικῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, περὶ Δημοκρατίας, ἀμνηστίας, ἁπλῆς ἀναλογικῆς, μέτρων ὑπὲρ τοῦ λαοῦ κλπ. Δὲν ἔχει σημασίαν ἂν αὐτῶν τῶν διακηρύξεων καὶ αἰτημάτων τὴν πατρότητα διεκδικεῖ τὸ Κέντρον. Σημασίαν ἔχει τὸ περιεχόμενόν τους, τὸ γεγονὸς ὅτι ἐξέφραζαν τοὺς πόθους τῆς πλειοψηφίας τοῦ λαοῦ, τὸ γεγονός, ὅτι ἐπ’ αὐτῶν συνέπιπταν ἀντικειμενικῶς ἡ ΕΔΑ καὶ τὸ Κέντρον. Σ’ αὐτὴν τὴν ἐθνικὴ λαϊκὴ βάσιν στηρίζονταν ἡ συνεργασία τοῦ 1956. Αὐτὴν τὴν ἐθνικὴν ἀνάγκην ὑπηρετοῦσε. Νὰ τὶ ἔλεγε τότε σχετικὰ ὁ κ. Παπανδρέου: «Ἡ συνεργασία μας εἶναι συνεργασία διὰ τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ Ἔθνους». Λόγος στὸν Πειραιᾶ στὶς 16.2.56. Στὶς 17.1.56 στὴν συγκέντρωσιν τῶν Ἀθηνῶν, εἶπεν: «Ὁ κ. Καραμανλῆς χαρακτηρίζει ἀντεθνικὴν τὴν συνεργασίαν τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως». Εἰς τὸν κ. Καραμανλῆν, ἀπαντῶμεν: «Δὲν τοῦ ἀναγνωρίζομεν τὸ δικαίωμα νὰ δίδῃ μαθήματα πατριωτισμοῦ». Καὶ παρακάτω: «Μία νέα περίοδος εὐημερίας καὶ ἀναγεννήσεως ἀνοίγεται διὰ τὴν χώραν. Καὶ θὰ παγιωθῇ ὁριστικὰ ἡ γαλήνη, ὁ ὁμαλὸς πολιτικὸς βίος». Προηγουμένως —στὶς 20.1.56— εἶχε τονίσει ὁ κ. Παπανδρέου, ὅτι «ἡ ἀπήχησις ἐκ τῆς συγκροτήσεως τῆς Δ.Ε. ἔχει ὑπερβῆ πᾶσαν προσδοκίαν. Εἶναι ἀληθῶς καταπληκτική». Ὁ κ. Παπανδρέου δὲν εἶχε τότε ἄδικον. Τὸ γεγονὸς καὶ μόνον, ὅτι, ἐνῷ ὑπῆρχεν ἀπολογητικὸς τόνος, γιὰ τὴν συνεργασίαν ἡ ἔλλειψις ὀργανώσεως καὶ μέσων, ἔλλειψις χρόνου προετοιμασίας γιὰ τὸν ἀγῶνα, ἡ Δ.Ε. συσπείρωσεν 1.600.000 ψήφους, καταλαβαίνει κανεὶς τὶ θὰ ἐγίνετο ἂν ἔλιπαν αὐτὲς οἱ ἀδυναμίες. Ἐρωτᾶται: Τότε ἡ ΕΡΕ ἦταν μόλις 3 μῆνες στὴν ἐξουσία. Σήμερα, ποὺ ἔχομεν 5 χρόνια ὑποστῆ τὴν πολιτικήν της, γιατὶ δὲν ἰσχύουν τὰ ἴδια δεδομένα; Τὶ ἔχει ἀλλάξει ἀπὸ τότε, πέραν τοῦ ὅτι ὁ κίνδυνος ἀπὸ τὴν πολιτικὴν τῆς ΕΡΕ ἔχει δεκαπλασιασθῆ; Μήπως ἐλύθησαν τὰ αἰτήματα ποὺ ἐτέθησαν τότε; Ἢ, ἀντίθετα, ἔχουν ὀξυνθῆ περισσότερον; Μήπως ἡ ἀλλαγὴ ἔπαψε νἆναι πόθος τοῦ 1.600.000 λαοῦ, ἢ μήπως ἔγινε πόθος τῶν 2 ἑκατ., τῶν 2.500.000; Μήπως αἱ δυνάμεις τῆς ΕΔΑ ἔπαυσαν σήμερα νἆναι ἀπαραίτητες γιὰ τὴν ἀλλαγή; Ἢ μήπως ἔγιναν περισσότερον ἀναγκαῖες ἀπὸ τότε; Ὁ κ. Παπανδρέου ἰσχυρίζεται, ὅτι ἡ ΕΔΑ εἶχε τότε μόνον τὸ 9,5%. Κατὰ τοὺς ὑπολογισμούς του, λοιπόν, τότε τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου, ἐκτὸς τοῦ κ. Μαρκεζίνη ποὺ κατῆλθε χωριστά, θἄπρεπε νὰ εἶχαν τὸ 38,5% — 39% (ἀπὸ τὸ 48,5% τῆς Δ.Ε.). Τὸ 1958, τὰ Κόμματα αὐτὰ ἔπεσαν κάτω ἀπὸ τὸ 30%. Σήμερα δέ, ἴσως θὰ βρίσκωνται πιὸ κάτω. Ἂν λοιπόν, τὸ 1956 ποὺ τὸ Κέντρον, κατὰ τὸν κ. Παπανδρέου, εἶχε 38,5%, ἡ ΕΔΑ ἦτο ἀναγκαία δύναμις γιὰ τὴν ἀλλαγή, ἔστω καὶ βοηθητικά, δὲν ἦταν περισσότερον ἀναγκαία τὸ 1958 ποὺ τὸ Κέντρον βρίσκονταν στὰ 30%; Δὲν εἶναι περισσότερον ἀναγκαία σήμερα, ποὺ εἶναι ἴσως πιὸ κάτω; Φυσικά, δὲν ἦταν ἡ δύναμις τῆς ΕΔΑ τὸ 1956 τὸ 9,5%. Ἦταν πολὺ μεγαλύτερη. Ὑπενθυμίζομεν, ὅτι εἶχαν μεσολαβήσει οἱ δημοτικὲς ἐκλογὲς τοῦ 1954 μὲ τὰ σχετικὰ χαρακτηριστικὰ ἀποτελέσματά τους. Ἦταν, λοιπόν, ὑπολογήσιμος ἀπὸ τότε ἡ δύναμις τῆς ΕΔΑ. Γι’ αὐτὸ, ἄξιζε τὸν κόπο νὰ προχωρήσῃ ὁ κ. Παπανδρέου καὶ τὸ Κέντρον στὴν συνεργασίαν μαζί της. Ἀλλοιῶς, δὲν ἔκαμνε τέτοιο «τόλμημα». Ὑπενθυμίζομεν τὰ τότε σχετικῶς λεγόμενα περὶ «σχεδίου Μάρσαλλ πρὸς τὶς ὑπανάπτυκτες χῶρες», ὅσον ἀφορᾷ τὶς ψήφους τῆς ΕΔΑ. Ἂς μὴ ἐπιχειροῦμεν, λοιπόν, τώρα, ν’ ἀλλοιώσωμεν τὰ πράγματα. Καὶ τότε καὶ τώρα —μὲ μικρὲς διαφορὲς— ἡ ΕΔΑ ἀποτελεῖ μιὰ σοβαρὴ δύναμη ἀπαραίτητη γιὰ τὴν ἀλλαγή. Τὸ ἴδιο ἀνάγκη ἀποτελοῦσε ἡ συνεργασία μαζί της τὸ 1956, τὸ ἴδιο καὶ τὸ 1958. Τὸ ἴδιο καὶ σήμερα. Φυσικὰ μὲ τὴν ἀπαραίτητη προϋπόθεση, ὅτι δὲν ἀλλάζουν οἱ τοποθετήσεις καὶ οἱ ἐπιδιώξεις τοῦ κ. Παπανδρέου. Καὶ οἱ μερικώτερες καὶ οἱ γενικώτερες. Μερικώτερη ἐπιδίωξη λέει ὁ κ. Παπανδρέου, ἦταν τὸ 1956 ἡ διάσωση τοῦ Κ.Φ. καὶ γενικὰ τοῦ Κέντρου. Τὸ 1956 αὐτὸ ἐπετεύχθη. Ὡς πότε ὅμως; Ὅσο ἔμενε συνεπὲς τὸ Κ.Φ. στὸ πρόγραμμα τῆς συνεργασίας, στὴν ἰδέα τῆς ἑνότητος. Ἀπὸ τὸ 1958 ποὺ ἄλλαξε ἡ πορεία μὲ εὐθύνη τοῦ κ. Παπανδρέου, ἀρχίζει ἡ κατιοῦσα, ἡ κρίση ποὺ συνεχίζεται καὶ ὣς σήμερα. Ἑπομένως κι’ αὐτὸς ὁ μερικὸς σκοπὸς δὲν ἐπετεύχθη. Φυσικὰ αὐτὸ συνδέεται καὶ μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον. Ἔναντι, ὅμως, τῆς ἀρνήσεως τῆς καθιερώσεως τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς, ὁ κ. Παπανδρέου δηλώνει, ὅτι τὸ 1956 ἠκολούθησε τὸν δρόμο τῆς συνεργασίας. Καὶ αὐτός, ὅμως, ὁ σκοπὸς ποὺ συνδέεται μὲ τὴν ἐπιβίωσιν τοῦ Κέντρου δὲν ἐπετεύχθη. Διατί, λοιπόν, καὶ τώρα δὲν ἀκολουθεῖται ἐκεῖνος ὁ δρόμος; Ἀλλά, μήπως ἐπετεύχθησαν αἱ γενικώτεραι ἐπιδιώξεις τοῦ Κέντρου; Κοινὸς ἐχθρός, κοινὸς κίνδυνος τὸ 1956 γιὰ τὸ Κέντρο ἦταν ἡ Ε.Ρ.Ε., καίτοι εἶχε μόνον 3 μῆνες στὴν Ἀρχή. Ἄφησε, λοιπόν, κατὰ μέρος τὸ Κέντρον τὶς διαφορές του μὲ τὴν Ε.Δ.Α. καὶ συνεμάχησε μαζύ της. Ἔτσι κατελήφθη ἡ πλειοψηφία τοῦ λαοῦ, ἀπὸ κοινοῦ, ἀλλὰ χάρις στὴν βία καὶ τὴν νοθεία, ἡ Ε.Ρ.Ε. κέρδισε πάλι τὴν ἐξουσία. Ἑπομένως, ὁ κοινὸς ἐχθρὸς δὲν ἐνικήθη, ὁ κοινὸς στόχος δὲν ἐπετεύχθη γιὰ νὰ χωρίσουν οἱ δρόμοι μετὰ τὸ 1956. Κακῶς, λοιπόν, ἐχώρισαν οἱ δρόμοι καὶ στὶς ἐκλογὲς τοῦ 1958. Τὸ 1958 καὶ σήμερα ἀντικειμενικὰ εἶναι ἀνεπίτευκτες οἱ γενικώτερες ἐπιδιώξεις, ὁ κοινὸς στόχος. Ἡ Ε.Δ.Α., παρὰ τὶς παλινωδίες τοῦ Κέντρου, ἐμμένει στὴν ἀνάγκη τῆς συνεργασίας. Ὁ κ. Παπανδρέου, καίτοι πρέπει ν’ ἀπέκτησε πικρὴ πεῖρα ἀπὸ τὴν παλινωδία, τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων καὶ τοῦ Κέντρου, καίτοι εἶναι ὁλοφάνερον, ὅτι ἡ κατάστασις ἀνάγκης ἔγινε πιὸ ἐπιτακτικὴ σήμερα, θέλει νὰ τοποθετῆται διαφορετικά. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ἐγκαταλείπει τὴν βάσιν ποὺ ἔθετε τότε, σημαίνει, ὅτι ἀλλάζει πορεία, ὅτι ἀλλάζει ἐπιδιώξεις. Ἢ, ὅτι δέχεται, ὅτι τὸ 1956 ἔκανε λάθος. Ἐμεῖς λέμε, ὅτι τότε δὲν ἔκαμνε λάθος, ἀλλά, ὅτι τώρα τὸ διαπράττει. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἐπέμενα τόσο στὰ θέματα ποὺ ἔθιξεν ὁ κ. Παπανδρέου, δὲν τὸ ἔκαμα μόνον ἀπὸ τὴν ὑποχρέωση ἀπαντήσεως. Οὔτε γιὰ νὰ ἀντιδικήσω μαζύ του. Τὸ ἔκανα γιατὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ξεκαθαρισθῇ τὸ πολιτικὸ πρόβλημα στὴν χώρα μας. Νὰ ὑπάρξουν σαφεῖς τοποθετήσεις ἐν ὄψει κρισίμων στιγμῶν ποὺ διερχόμεθα. Τὸ θέμα δὲν ἀφορᾷ μόνον τὸν κ. Παπανδρέου. Ἴσως τώρα δὲν τὸν ἀφορᾷ καθόλου, ἂν καὶ δὲν ἀποκλείουμε ἡ ἀπόφασή του νὰ συμπλέῃ μὲ τὴν Ε.Ρ.Ε. νὰ μὴ εἶναι ὁριστική. Θὰ εὐχώμεθα νἆναι διαφορετική, πιὸ ρεαλιστικὴ καὶ θὰ χαροῦμε ἰδιαιτέρως. Πέραν τοῦ κ. Παπανδρέου, ὑπάρχουν τὰ ἄλλα Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Κι’ εἶναι ἀνάγκη νὰ κατανοήσουν τὴν σημερινὴ πραγματικότητα. Διότι διαφορετικὰ θὰ ἀκούουν διαρκῶς τὰ ὅσα τοὺς εἶπε καὶ ἀπόψε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἐμεῖς δὲν στηρίζουμε τὴν πολιτική μας στὴν ἄρνηση. Καὶ δὲν φοβόμαστε καμμία θετικὴ ἀντιμετώπιση τῶν πολιτικῶν πραγμάτων. Στὴν δημοκρατικὴ ἅμιλλα γιὰ θετικὲς ἀντιμετωπίσεις, ἀνάμεσα σὲ μᾶς καὶ τὰ ἄλλα Κόμματα ἂς κρίνῃ ὁ λαός. Ἀλλὰ δὲν εἶναι σήμερα τὸ κύριο ζήτημα αὐτό. Δηλαδὴ τὸ ἂν θὰ ἐπικρατήσῃ ἢ ὄχι ἡ Ε.Δ.Α. Δὲν τίθεται σήμερα ἀπὸ κανένα ζήτημα: ἢ ἀριστερὰ ἢ ἀστικὰ Κόμματα. Ἐν τούτοις πέραν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ Κέντρο δὲν ἔχει ξεκαθαρίσει τὸ σημερινὸν πολιτικὸν πρόβλημα. Ποῖος εἶναι σήμερα ὁ ἄμεσος στόχος του. Ἡ Ε.Ρ.Ε. ἢ ἡ Ε.Δ.Α.; Φυσικὰ ἐμεῖς, δὲν κατηγοροῦμε τοὺς ἡγέτας τοῦ Κέντρου, ὅτι εἶναι καὶ ἀντίπαλοί μας καὶ ὅτι ἔχουν διαφορὲς μαζύ μας. Ὅμως τὸ θέμα εἶναι ποιὸς σήμερα εἶναι ὁ βασικός, ὁ ἄμεσος ἀντίπαλος. Ποιὲς διαφορὲς εἶναι ζωτικὲς καὶ ἄμεσες διαφορὲς καὶ ποιὲς ἀπ’ αὐτὲς ἀφοροῦν τὸ μέλλον. Ἐμεῖς, νομίζουμε, ὅτι οἱ διαφορὲς ποὺ μᾶς χωρίζουν ἀπ’ τὰ ἄλλα Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἶναι κυρίως διαφορὲς τοῦ μέλλοντος. Γιὰ τὸ παρόν, στὸ μέγιστο βαθμό, οἱ ἐπιδιώξεις μας εἶναι κοινές. Κι’ αὐτό, εἴτε τὸ θέλουν, εἴτε ὄχι, ὑπάρχει ἀντικειμενικά. Ἡ ἄμεση ἀντιμετώπισις τῆς δεξιᾶς καὶ τῆς ἀντιλαϊκῆς καὶ ἐπικίνδυνης πολιτικῆς της, ἡ ἀπομάκρυνσίς της ἀπὸ τὴν ἐξουσία, ἡ ἐφαρμογὴ ἑνὸς προγράμματος ἐθνικῆς δημοκρατικῆς ἀλλαγῆς, εἶναι ἤδη κοινά, ἐπείγοντα, προγραμματικὰ σημεῖα τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τοῦ Κέντρου. Συμπίπτουν σ’ αὐτὰ ἀντικειμενικὰ ἡ Ε.Δ.Α. καὶ τὸ Κέντρον. Μὲ προϋπόθεση φυσικὰ τὴν εἰλικρινῆ πίστη τοῦ Κέντρου στὴν ὑπόθεση τῆς Ἀλλαγῆς. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ξεκαθαρισθῇ αὐτὸ τὸ πρόβλημα, κύριοι, τοῦ Κέντρου. Εἶναι σήμερα τὸ πρόβλημα τῶν προβλημάτων: Ποιὸς δηλαδή, εἶναι ὁ ἄμεσος, ὁ κύριος στόχος τοῦ Κέντρου. Ἡ ἀλλαγὴ ἢ ἡ ἀντιμετώπισις τῆς Ε.Δ.Α.; Ποιὸς εἶναι ὁ κίνδυνος γιὰ τὸ Κέντρο: Ἡ ἀντιλαϊκὴ πολιτικὴ τῆς Ε.Ρ.Ε., ἡ τρομακτικὴ καὶ κομματική της ἀποχαλίνωση, ἢ ἡ πολιτικὴ τῆς Ε.Δ.Α., ποὺ μαζὺ μὲ τὸ Κέντρο προγραμματίζει μία Δημοκρατικὴ Ἀλλαγή, χωρὶς νὰ βάζῃ ζήτημα ἀλλαγῆς κοινωνικοῦ συστήματος; Ἄν δεχθῆτε, κύριοι τοῦ Κέντρου, ὅτι ὁ κίνδυνος, τὸ βασικὸ πρόβλημα, ὁ ἄμεσος στόχος εἶναι ἡ Ε.Δ.Α., τότε γίνεσθε οὐραγοὶ τῆς Ε.Ρ.Ε., ἢ ὁποιασδήποτε μεταμορφώσεώς της. Συμπλέετε μαζί της, τὴν βοηθᾶτε νὰ διαιωνίζεται στὴν ἐξουσία. Τὸ ἴδιο θὰ γίνῃ κι’ ἂν ἐπιμένετε στὴν βάσιν τοῦ διμέτωπου ἀγῶνος, ποὺ συνεχῶς σᾶς φθείρει. Τότε θὰ συνεχίζεται καὶ ἡ πόλωσις πρὸς τὴν Ε.Δ.Α. Κι’ αὐτό, εἴτε τὸ θέλετε, εἴτε ὄχι. Ἐμεῖς σᾶς λέμε τὸ ἀντίθετο. Ὅτι δηλαδή, ἐκεῖνο ποὺ μᾶς ἑνώνει σήμερα εἶναι, ζωτικὸ καὶ ἐπιτακτικό, ὥστε οἱ διαφορὲς παραμερίζονται. Ἐμεῖς σᾶς λέμε τίμια καὶ εἰλικρινά, ὅτι ἀπὸ κοινοῦ μποροῦμε εὐκολώτερα καὶ γρηγορώτερα νὰ κάνουμε τὴν ἀλλαγή. Γιατὶ ἡ ἀλλαγὴ αὐτὴ δὲν ἀφορᾷ μόνο τὴν ἐργατικὴ τάξη ἢ ὡρισμένα στρώματα ἐργαζομένων. Ἀφορᾷ ὅλα τὰ ἐργαζόμενα στρώματα τῶν πόλεων καὶ τῆς ὑπαίθρου, ἀφορᾷ καὶ τμῆμα τῆς ἀστικῆς τάξεως, τὴν ἐθνικὴ ἀστικὴ τάξη. Σ’ ὅλες αὐτὲς τὶς τάξεις καὶ τὰ στρώματα, στὴν μεγάλη πλειοψηφία τοῦ λαοῦ συμφέρει ἡ ἀλλαγή. Γι’ αὐτὸ κι’ ἡ Ἀλλαγὴ δὲν εἶναι ὑπόθεσις μόνον ἑνὸς Κόμματος. Ἀλλὰ ὅλων τῶν συνεπῶν δημοκρατικῶν Κομμάτων συνεργαζομένων σ’ ὅλα τὰ στάδια τοῦ ἀγῶνος γιὰ τὴν ἐπιβολή της. Ἡ συνεργασία αὐτὴ δὲν ἀφορᾷ μόνον τὶς ἐκλογὲς καὶ τὰ ἐκλογικὰ συστήματα. Εἶναι τόσο σοβαρὰ καὶ μεγάλα τὰ προβλήματα ποὺ ἔχει νὰ λύσῃ ἡ Ἀλλαγή, ὥστε κι’ ἂν ἕνα Κόμμα θὰ μποροῦσε μόνο του νὰ πάρῃ τὴν πλειοψηφία, εἶναι ἀνάγκη νὰ συνεργασθῇ γιὰ τὴν ἐφαρμογὴ τῆς ἀλλαγῆς καὶ μὲ ἄλλα Κόμματα ποὺ τὴν προγραμματίζονται. Ἄν ἡ Ε.Δ.Α. ἢ τὸ Κέντρον ἦταν δυνατὸ νὰ συγκεντρώσουν αὐτοδύναμα τὴν πλειοψηφία, θὰ ἦταν ἀνάγκη νὰ συνεργασθοῦν καὶ μετεκλογικά. Τοὐλάχιστον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ε.Δ.Α. αὐτὸ εἶναι ζήτημα ξεκαθαρισμένο. Τίποτε δὲν ἔχει νὰ χάσῃ, νὰ φοβηθῇ κανένα Κόμμα τοῦ Κέντρου ἀπὸ τὴν Ἀλλαγή. Αὐτὴ τὴν ὁλοφάνερη πραγματικότητα, ἐξέφρασε κι’ ἡ συνεργασία ποὺ πραγματοποιήθηκε τὸ 1956 καὶ ποὺ ὑποστηρίχθηκε ἀπὸ τὴν πλειοψηφία τοῦ λαοῦ. Ἴσως, νὰ μὴν τὸ εἴχατε τότε συνειδητοποιήσει. Ἴσως νὰ προχωρήσατε, τότε, ὑπὸ τὴν πίεση τῶν πραγμάτων, τῶν μαζῶν καὶ στελεχῶν σας. Ὅμως αὐτὸ δὲν μπορεῖ νὰ δίδῃ σήμερα σὲ κανένα τὸ δικαίωμα ν’ ἀλλοιώνῃ, τὸ νόημα ἐκείνης τῆς συνεργασίας. Κι’ ἂν αὐτὴ ἡ συνεργασία συνεκέντρωσε τότε 1.600.000, σήμερα μπορεῖ νὰ συγκεντρώσῃ 2.500.000 ψηφοφόρους. Ἀλλαγή, χωρὶς τὴν βάση τῆς συνεργασίας καὶ μὲ τὴν Ε.Δ.Α. εἶναι τοὐλάχιστον οὐτοπία. Τὰ 4–5 τελευταῖα χρόνια θὰ πρέπει νὰ ἔχουν διδάξει πολλὰ ὅσους θέλουν νὰ τοποθετοῦν τὴν ἀλλαγὴ σὲ ἄλλη βάση. Στὴ βάση τῆς εὔνοιας κ.λ.π. Οἱ αὐταπάτες, ὅτι μπορεῖ νὰ γίνῃ ἀλλαγὴ χωρὶς τὸν ὄγκο τῆς Ε.Δ.Α., εἶναι καιρὸς νὰ ἐγκαταλειφθοῦν. Ἡ Ε.Δ.Α., καίτοι εἶναι μεγάλο Κόμμα δὲν μονοπωλεῖ τὴν ὑπόθεση τῆς Ἀλλαγῆς. Δὲν κάνει ὅ,τι κάνουν ἄλλα Κόμματα ποὺ μονοπωλοῦν τὸ Ἔθνος καὶ τὴ Δημοκρατία. Πιστεύει, ὅτι μόνο ὁ κοινὸς ἀγῶνας μπορεῖ νὰ ἐπιβάλῃ μία πολιτικὴ ποὺ πραγματικὰ ὑπηρετεῖ τὸ Ἔθνος καὶ τὴν Δημοκρατία. Ἡ Ε.Δ.Α. δὲν ἐπιμένει σ’ αὐτὴ τὴν τακτικὴ ἀπὸ ἀδυναμία. Ὅσα μαγειρέματα κι’ ἂν γίνουν γιὰ τὸν νέο ἐκλογικὸ νόμο, ἡ Ε.Δ.Α. δὲν πρόκειται, οὔτε ν’ ἀπομονωθῇ, οὔτε νὰ ἐξαφανισθῇ. Ἡ Ε.Δ.Α. δὲν ἐπιμένει στὴν συνεργασία ἀπὸ στενὸ κομματικὸ συμφέρον. Ἐπιμένει γιατὶ εἶναι ἡ μόνη σωστὴ ἰδέα, ποὺ ἐξυπηρετεῖ τὸ λαό, τὴν ὁμαλότητα κι’ ἐπιταχύνει τὸ ἄνοιγμα τοῦ δρόμου πρὸς τὴν Ἀλλαγή. Εἶναι καιρὸς νὰ δείξουν εἰλικρίνεια καὶ τόλμη τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου ἀγνοῶντας τὴν στεῖρα καὶ ἰδιοτελῆ προπαγάνδα τῆς δεξιᾶς καὶ τῶν ξένων. Εἶναι καιρὸς νὰ ὑπάρξῃ περισσότερος ρεαλισμὸς ἀπὸ τὸ Κέντρο. Νὰ πιστέψῃ στὴ σιγουριὰ ποὺ δίνει ἡ στήριξή του στὶς λαϊκὲς δυνάμεις. Νὰ μὴ ἀναζητᾷ τὴν ἐξουσία ἀλλοῦ, στὰ παρασκήνια. Νὰ μὴ ἐπαφίεται στὴν «κατανόησιν» τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ὑποστηρικτῶν της γιατὶ ποτὲ δὲν θὰ βρῇ κατανόησιν ἀπ’ αὐτούς. Ἐξουσία μπορεῖ νὰ πάρῃ τὸ Κέντρον μόνον μαζὺ μὲ τὸ λαό, ἂν συνεργασθῇ μὲ τὴν Ε.Δ.Α. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῶν σταθερῶν Κυβερνήσεων, νομίζω, ὅτι ἡ σταθερότης τῶν Κυβερνήσεων δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν πλασματικήν, μονοκομματικὴν πλειοψηφίαν, τὴν ὁποίαν διαθέτει μία Κυβέρνησις, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν λαϊκήν της βάσιν, ἀπὸ τὸ ἂν στηρίζεται στὴν πλειοψηφίαν τοῦ λαοῦ, ἀπὸ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ καὶ ἐφαρμόζει. Ἡ Κυβέρνησις, κ. συνάδελφοι, δὲν προωθεῖ τὸ θέμα τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ἀναμένοντας νὰ ἴδῃ ἐὰν θὰ διχασθοῦν αἱ δυνάμεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Πιστεύω, ὅμως, ὅτι ἐφ’ ὅσον διαπιστοῦται, ὅτι ὑπάρχει σύμπτωσις μεταξὺ τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐπὶ ἑνὸς βασικοῦ προγράμματος, εἶναι δυνατὸν τὰ Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ συνεργασθοῦν καὶ νὰ ἐπιδιώξουν τὴν ἀλλαγήν, τὴν ὁποίαν καὶ ἄλλοτε ἐπεδίωξαν καὶ ἡ ὁποία δὲν ἐπετεύχθη διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἀνέφερα.

§170Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Εἶναι ἀληθές, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ὑπῆρξαν μερικαὶ ἐκτροπαὶ εἰς γενικώτερα πολιτικὰ θέματα ἐπὶ τῶν ὁποίων θέλετε νὰ ἐπιμείνετε καὶ σεῖς. Ἡ ἀποψινή σας, ὅμως, ὁμιλία ἔλαβε μίαν μορφὴν γενικωτάτην ἡ ὁποία, ὡς παρετήρησεν καὶ ὁ κ. Πρόεδρος, ἔλαβε μορφὴν πολιτικῆς διαλέξεως τοῦ Κόμματός σας. Ἐὰν ἐπιθυμῆτε μίαν συζήτησιν αὐτῆς τῆς γενικῆς μορφῆς θὰ ἦτο δυνατόν, ἐὰν συμφωνῇ καὶ τὸ Σῶμα νὰ γίνῃ μετὰ τὰς ἑορτάς, ἀμέσως καὶ εἰς ὡρισμένην συνεδρίασιν διὰ νὰ ἀναπτύξητε τὰς ἀπόψεις σας καὶ νὰ δεχθῆτε τὴν ἀπάντησιν. Ἐὰν συμφωνῇ ἡ παράταξίς σας, ἂς τὸ δηλώσῃ.

§171Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ὡμίλησα ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, κι’ ἐπὶ ὅσων ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων ἀνέπτυξεν εἰς τὴν Βουλήν, εἰς προηγουμένας συνεδριάσεις.

§172Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἀπεφύγατε ν’ ἀντιμετωπίσητε τὰ ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων.

§173Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὰ ἀντιμετώπισα σαφῶς. Πιστεύω, ὅτι τὰ ὅσα εἶπον ἐτοποθέτησαν εἰς τὴν ὀρθὴν του βάσιν ὁλόκληρον τὸ Ἑλληνικὸν πρόβλημα.

§174Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Διαφωνῶ, ὅμως, μὲ τὴν διάρκειαν τῆς ὁμιλίας σας αὐτὴν τὴν στιγμήν. Διὰ τὰ ἄλλα θὰ διαφωνήσω κατόπιν.

§175Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὰ θέματα τὰ ὁποῖα ἔθιξα τὰ ἀντιμετώπισα ἀναλυτικά, πειστικά. Δὲν μποροῦσα νὰ τὰ ἀντιμετωπίσω μὲ ἀποφθέγματα. Θἆναι πολὺ χρήσιμο, ἡ συζήτησις ποὺ γίνεται μὲ ἀφορμὴ τὴν ἐπερώτηση γιὰ τὸν ἐκλογικὸ νόμο, νὰ βοηθήσῃ νὰ ξεκαθαριστοῦν ὅλα τὰ πιὸ πάνω σοβαρὰ προβλήματα. Οἱ ἡγέτες τοῦ Κέντρου καὶ μαζύ μας ὁ λαός, ἔχουν πολλὰ νὰ κερδίσουν ἂν ἀκολουθήσουν τὸ δρόμο ποὺ ὑποδείχνει ἡ σημερινὴ Ἑλληνικὴ πραγματικότητα. Ἐμεῖς φυσικά, δὲν πρόκειται ν’ ἀπογοητευθοῦμε ὅ,τι κι’ ἂν γίνῃ. Οὔτε καὶ νὰ ἐκβιασθοῦμε ἀπὸ κανένα. Ἄν δὲν ἀκολουθήσουν ὡρισμένοι ἡγέτες τοῦ Κέντρου τὸν δρόμο τῆς συνεργασίας, θὰ τὸν ἀκολουθήσουν τὰ στελέχη τους, οἱ μᾶζες, ἡ πλειοψηφία τοῦ λαοῦ. Ἡ ἀλλαγὴ θὰ ἐπιβληθῇ ὁπωσδήποτε καὶ παρά τὶς ὡς τὸ τέλος πιθανὲς ταλαντεύσεις καὶ λιποψυχίες ὡρισμένων ἡγετῶν τοῦ Κέντρου. Γιατὶ αὐτὴ μόνο σήμερα μπορεῖ νὰ σώσῃ τὸν τόπον μας, τὸν λαό μας.

§176Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἡ Κυβέρνησις, ἐθεώρει καθῆκον της καὶ τὸ θεωρεῖ, βεβαίως, νὰ ἀπαντήσῃ εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Μπριλλάκης καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνατρέψῃ πλήρως τοὺς Φαρισαϊκοὺς συλλογισμούς, τοὺς ὁποίους ἀνέπτυξε. Καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀνατραποῦν, διότι πρέπει νὰ λέγωνται ὅλα, κατὰ τρόπον ἀληθῆ καὶ ἀκριβῆ, ὅπως ἀνταποκρίνωνται εἰς τὰς προθέσεις καὶ ὄχι ἁπλῶς εἰς τὴν τακτικήν, τὴν ἀκολουθουμένην ἀπὸ τὴν Ε.Δ.Α. καὶ ἀποβλέπουσαν εἰς τὴν παγίδευσιν τῆς κοινῆς γνώμης. Δὲν τὸ πράττει, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις, πρῶτον, διότι ἡ ὁμιλία τοῦ κ. Μπριλλάκη εἶχε μορφὴν διαλόγου πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, Πρόεδρον κ. Παπανδρέου, καὶ δεύτερον, ἐὰν δὲν εἶχεν αὐτὴν τὴν μορφήν, ἐγὼ προσωπικῶς, πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Παπανδρέου, θὰ εἶναι πολὺ περισσότερον ἐμοῦ καὶ καλύτερον ἐμοῦ εἰς θέσιν νὰ ἀποκαλύψῃ τὰς προθέσεις, αἱ ὁποῖαι διέπουν τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Μπριλλάκη.

§177Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις νὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὰ ὅσα ὑπεστήριξα. Ἀλλὰ μὲ ἐπιχειρήματα. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν δικαιοῦται νὰ κάνῃ χαρακτηρισμοὺς περὶ «Φαρισαϊσμῶν» καὶ περὶ «παγιδεύσεων».

§178Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο, ὅτι καὶ μόνον τὸ γεγονός, ὅτι εἴπατε καὶ ἐτολμήσατε νὰ πιστεύετε, ὅτι οἱ Ἕλληνες εἶναι τόσον ἀφελεῖς νὰ τὸ πιστεύουν, ὅτι ἐὰν πάρετε σεῖς τὴν πλειοψηφίαν θὰ δεχθῆτε τὴν συνεργασίαν καὶ ἄλλων Κομμάτων, καὶ μόνον τὸ γεγονός, ὅτι ἐτολμήσατε νὰ πιστεύετε εἰς τὴν ἀφέλειαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τοῦ σφαγιασθέντος ἀπὸ τὸν κομμουνισμόν, καὶ μόνον αὐτὸ εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ μᾶς δώσῃ τὸ δικαίωμα νὰ χαρακτηρίσωμεν τὴν ὁμιλίαν σας ὡς Φαρισαϊκήν.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων κ. Γ. Παπανδρέου, ἔχει τὸν λόγον.

§180Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τῆς ἐκλογικῆς συμπράξεως τοῦ 1956, εἶναι ἐξηντλημένον. Ὁ κ. Μπριλλάκης ἀνέγνωσε κείμενα ἰδικά μου, εἰς τὰ ὁποῖα ἐπιβεβαιώνεται, ὅτι ἐχαρακτήρισα καὶ τότε τὴν σύμπραξιν «ἀνεπιθύμητον». Εἶχον δηλώσει τὴν 1ην Φεβρουαρίου 1956: «Δὲν ὑπάρχει Λαϊκὸν Μέτωπον. Ἡ συνεργασία τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου καὶ τῆς Ε.Δ.Α. εἶναι μόνον ἐκλογική. Καὶ δηλοῦμεν ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους, ὅτι τὸ Δημοκρατικὸν Κέντρον οὐδέποτε θὰ στηριχθῇ εἰς τὴν ψῆφον τῶν βουλευτῶν τῆς Ε.Δ.Α. διὰ νὰ κυβερνήσῃ τὸν τόπον. Ἐὰν δὲν ἔχῃ αὐτοδύναμον πλειοψηφίαν εἰς τὴν Βουλήν, δὲν πρόκειται νὰ σχηματίσωμεν Κυβέρνησιν». Καὶ προσέθετον: «Εἶναι μία προσωρινὴ κατάστασις ἀνάγκης, εἰς τὴν ὁποίαν ὑποχρεούμεθα νὰ καταφύγωμεν. Τοῦτο δηλοῦμεν κατηγορηματικῶς εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν». Καὶ τὴν ἑπομένην τῶν ἐκλογῶν, συνεπεῖς πρὸς αὐτὴν τὴν ἐπαγγελίαν, προέβημεν εἰς τὴν ἀκόλουθον δήλωσιν: «Ἡ Δημοκρατικὴ Ἕνωσις ἀπετέλει ἐκλογικὸν συνασπισμόν, ὁ ὁποῖος μετὰ τὰς ἐκλογὰς παύει ὑφιστάμενος». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορικὴ ἀλήθεια. Ἔπειτα ἀπὸ αὐτὰς τὰς διαπιστώσεις, τὸ θέμα εἶναι ὁριστικῶς ἐξηντλημένον καὶ δὲν πρόκειται πλέον νὰ ἐπανέλθω πρὸς συζήτησίν του. Ὁ κ. Μπριλλάκης ἀπόψε, ἀνταποκρινόμενος εἰς τὴν ἰδικήν μου πρότασιν πρὸς ἤρεμον, ἀκαδημαϊκὴν συζήτησιν τῶν θεμάτων τῆς Δημοκρατίας καὶ τοῦ κομμουνισμοῦ, ἀνέπτυξε τὰς ἀπόψεις τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Ἐκφράζω τὴν ἱκανοποίησίν μου δι’ αὐτὴν τὴν ἀνταπόκρισιν. Δὲν ἀρνοῦμαι, ὅτι καὶ ἡ σφοδρὰ διαμάχη τῶν δύο πτερύγων τῆς Βουλῆς ἔχει καὶ αὐτὴ ἐνίοτε τὴν ψυχολογικὴν της δικαίωσιν. Καλόν, ὅμως, εἶναι νὰ γίνωνται κἄποτε καὶ θεωρητικαὶ συζητήσεις εἰς ὑψηλὸν πνευματικὸν τόνον. Θὰ ἐπεθύμουν, πρῶτον, νὰ ἐκκαθαρίσω τὸ θέμα τῶν σχέσεων τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τοῦ Κ.Κ.Ε. Ὑποθέτω, εἴμεθα σύμφωνοι, ὅτι τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα ὁλόκληρον ὑπάρχει ἐντὸς τῆς Ε.Δ.Α. Ἡ Ε.Δ.Α. εἶναι εὐρυτέρα τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, διότι περιλαμβάνει καὶ μὴ κομμουνιστάς. Τὸ Κ.Κ.Ε. δὲν εἶναι νόμιμον, ἀλλὰ εἶναι ὑπαρκτόν. Ὑπάρχει, ἔχει τὰς δυνάμεις του. Ἄλλωστε, ἐὰν δὲν ὑπῆρχε, διατὶ θὰ ἐζητεῖτε καὶ σεῖς τὴν νομιμοποίησίν του; Καὶ ἐρωτᾶται: Ἀφοῦ ὑπάρχει καὶ δὲν δύναται, ἐκ τοῦ νόμου, νὰ ἐμφανισθῇ ἐπωνύμως, ποῦ ὑπάρχει ἀνωνύμως; Βεβαίως ἐντὸς τῆς Ε.Δ.Α. Δὲν εἶναι, ἑπομένως, φυσικόν, ὅταν θέλωμεν ν’ ἀπευθυνθῶμεν πρὸς τὸ Κ.Κ.Ε. νὰ ἀπευθυνώμεθα πρὸς τὴν Ε.Δ.Α. ἐντὸς τῆς ὁποίας περιέχεται; Διατί, λοιπόν, εἰς τοιαύτας περιπτώσεις, προκαλεῖται ἀγανάκτησις εἰς τὰς τάξεις σας;

§181Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ὄχι, ὡς Κόμμα. Οἱ κομμουνισταί, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς τὴν Ε.Δ.Α., δὲν ἐκπροσωποῦν τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα. Ὑπάρχει σοβαρωτάτη διαφορά. Παρανόμου ὄντος τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, πηγαίνουν οἱ ὀπαδοί του εἰς τὸ συγγενέστερον Κόμμα. Ἐὰν θέλετε νὰ ἀπευθυνώσαστε πρὸς τὸ Κ.Κ.Ε., νομιμοποιήσατέ το.

§182Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐμείναμεν σύμφωνοι, ὅτι ὅλη ἡ Ε.Δ.Α., δὲν εἶναι κομμουνιστική. Ἀλλὰ ὅλοι οἱ κομμουνισταὶ εὑρίσκονται ἐντὸς τῆς Ε.Δ.Α. Εἴμεθα σύμφωνοι. Καὶ, ἐπαναλαμβάνω, τὴν ἐρώτησιν: Ὅταν θέλωμεν ν’ ἀπευθυνθῶμεν πρὸς τὸν κομμουνισμόν, πρὸς ποῖον ἄλλον ν’ ἀπευθυνθῶμεν, ἐκτὸς τῆς Ε.Δ.Α., ἐντὸς τῆς ὁποίας εὑρίσκονται; Παρακαλῶ σᾶς, νὰ μοῦ δώσητε τὸν ὅρον: Πῶς νὰ σᾶς ὀνομάζωμεν;

§183Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ὀπαδούς.

§184Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὀπαδοὺς τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Σύμφωνοι!! (Γέλωτες). Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ συγχωρήσῃ, ὅτι ἡ ἀποψινὴ ὁμιλία μου, δὲν θὰ ἔχῃ τὴν ἑνότητα τὴν ὁποίαν συνηθίζω. Κατ’ ἀνάγκην, θὰ εἶναι ἀποσπασματική, διότι θέλω νὰ ἀπαντήσω εἰς τὰς διαφόρους θέσεις, τὰς ὁποίας ὑπεστήριξεν ὁ κ. Μπριλλάκης. Ἐκκινῶ ἀπὸ τὸ βασικὸν θέμα. Ὑπεστήριξα, ὅτι τὰ ἰδεώδη τῆς Δημοκρατίας καὶ τοῦ Ἔθνους εἶναι ἰδικά μας καὶ ὅτι ἰδεώδη τοῦ κομμουνισμοῦ εἶναι ἡ Δικτακτορία τοῦ Προλεταριάτου καὶ ὁ Διεθνισμός. Ἠμπορεῖ ὁ κομμουνισμὸς νὰ ὀνομασθῇ ὑπερεθνικός, διεθνικός, ἀντεθνικός. Μόνον ἐθνικὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὀνομασθῇ. Ὁ κ. Μπριλλάκης ὑπεστήριξεν, ὅτι αὐτὰ συνέβαινον πρὸ τοῦ 1956, ἀλλὰ ὅτι τώρα ὑπάρχει μεταβολή.

§185Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν εἶπα τέτοιο πρᾶγμα.

§186Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Χαίρω πολύ. Τότε δὲν ὑπάρχει μεταβολή.

§187Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ Κ.Κ.Ε., ὡμίλησα διὰ τὸν χαρακτῆρα τῆς ἀλλαγῆς, ἂν ἔχῃ σοσιαλιστικὸν ἢ δημοκρατικόν.

§188Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμῶ νὰ ἐπαναφέρω εἰς τὴν μνήμην τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας εἶναι, ὅτι τὰ κείμενα τὰ ὁποῖα προχθὲς ἀνέγνωσα, εἶναι κείμενα τοῦ 1958. Θὰ ἠδυνάμην νὰ ἀναγνώσω καὶ κείμενα περισσότερον πρόσφατα, ἀλλὰ καὶ τὸ 1958 νομιμοποιεῖται ἐντὸς τοῦ σημερινοῦ κλίματος τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως. Ἐξ αὐτῶν τῶν κειμένων διεπιστώθη, ὅτι ὁ στρατηγικὸς σκοπὸς τῶν Κομμουνιστικῶν Κομμάτων παραμένει πάντοτε ἡ Δικτατορία τοῦ Προλεταριάτου. Ἔχω ἐγὼ τὴν εὐθύνην, διότι οἱ ἴδιοι, ὁ «Κομμουνιστὴς» τῆς Μόσχας, δηλαδὴ τὸ ἐπίσημον ὄργανον τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, θεωρεῖ πάντοτε τὴν Δικτατορίαν τοῦ Προλεταριάτου ἀπαραίτητον μέσον διὰ τὸν τελικὸν σοσιαλιστικὸν μετασχηματισμόν: Ὁ ὅρος εἶναι ἰδικός σας. Εἶπε προχθὲς ὁ Πρόεδρος τῆς Ε.Δ. Α.: «Αὐτὸ ἀναγράφεται εἰς τὸ Κομμουνιστικὸν μανιφέστο πρὸ 112 ἐτῶν». Πράγματι, ἀναγράφεται. Ἀλλὰ ἐτίθετο τὸ ἐρώτημα, μήπως ὁ στρατηγικὸς αὐτὸς σκοπὸς ἐν τῷ μεταξὺ μετεβλήθη. Καὶ τὰ αὐθεντικὰ κείμενα ἀποδεικνύουν, ὅτι δὲν μετεβλήθη. Ὅταν, λοιπόν, σεῖς οἱ ἴδιοι ὀνομάζετε τὸ ἰδεῶδες σας «Δικτατορίαν», μὲ ποῖον δικαίωμα ἐγὼ θὰ τὸ παραβιάσω καὶ θὰ τὸ ὀνομάσω Δημοκρατίαν; (Χειροκροτήματα). Ὑπεστήριξα εἰς τὴν προηγουμένην μου ὁμιλίαν, ὅτι ἔχει ἐπέλθει μόνον μία ἀλλαγὴ τακτικῆς. Ὅτι δέχονται σήμερον, ὅτι ἡ κατάκτησις τῆς Ἐξουσίας ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καὶ μὲ εἰρηνικά, πολιτικὰ μέσα. Ὁ κ. Μπριλλάκης, ἀπήντησεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει, οὔτε μεταβολὴ τακτικῆς. Ἁπλῶς ἔχει δημιουργηθῆ ἡ «δυνατότης» τῆς καταλήψεως τῆς ἐξουσίας μὲ εἰρηνικὰ μέσα. Ἀλλὰ εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι. Διότι, ἀκριβῶς, ὁ Κομμουνισμὸς ἔκρινεν, ὅτι εἰς ὡρισμένας χώρας σήμερον ὑφίσταται τοιαύτη δυνατότης, διὰ τοῦτο δέχεται καὶ θεωρητικῶς, ὅτι εἶναι ἐπιδιώξιμος. Διὰ τοῦτο, σήμερον ὑποστηρίζει, ὅτι δύο εἶναι οἱ τρόποι τῆς κατακτήσεως τῆς ἐξουσίας: Καὶ ὁ ἐπαναστατικὸς καὶ ὁ πολιτικός. Ἀλλὰ τὸ μέγα ἐρώτημα εἶναι: Μετὰ τὴν κατάκτησιν τῆς ἐξουσίας τὶ θὰ συμβῇ; Θὰ συνεχισθοῦν τὰ πολιτικὰ μέσα; Ὁ κ. Μπριλλάκης δὲν ἀπήντησεν εἰς αὐτὸ τὸ ἐρώτημα. Ἀλλὰ τὰ κείμενα, τὰ αὐθεντικὰ κείμενα, ἀπαντοῦν. Καὶ ἀναγράφουν, ὅτι μετὰ τὴν κατάκτησιν τῆς ἐξουσίας, εἴτε μὲ πολιτικά, εἴτε μὲ ἐπαναστατικὰ μέσα, θὰ ἐπακολουθήσῃ ἀναποφεύκτως ἡ Δικτατορία τοῦ Προλεταριάτου. Ἀκούσατε πάλιν τὰ κείμενα: Ἀπρίλιος 1958: «Ὕστερα ἀπὸ τὴν κατάκτησιν τῆς Ἐξουσίας στέκουν τὰ σοβαρὰ καθήκοντα τοῦ σοσιαλιστικοῦ μετασχηματισμοῦ τῆς Οἰκονομίας. Γι’ αὐτὸ χρειάζεται μακρόχρονη περίοδος, ποὺ στὴ διάρκειά της εἶναι ἀναπόφευκτη ἡ Διχτατορία τοῦ Προλεταριάτου». Συνεχίζω τὴν ἀνάγνωσιν. Ἰούνιος 1958: «Γιὰ νὰ φθάσουμε πραγματικὰ στὸ Σοσιαλισμὸ χρειάζεται ἀνατροπὴ τῆς Κεφαλαιοκρατικῆς ἐξουσίας μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸ Κομμουνιστικὸ Κόμμα, ποὺ σημαίνει Διχτατορία τοῦ Προλεταριάτου». Καὶ ἀπευθύνομαι τώρα πρὸς τὴν Ἄκραν Ἀριστεράν, διὰ νὰ εἴπω: Ἐφ’ ὅσον τὰ κείμενα εἶναι αὐθεντικὰ καὶ ἐφ’ ὅσον εἶναι τόσον σαφῆ, τὸ ζήτημα λήγει. Δέν ὑπάρχει πλέον ἐπίμαχον θέμα. Σκοπὸς ἰδικός σας, μετὰ τὴν κατάληψιν τῆς ἐξουσίας, δὲν εἶναι ἡ Δημοκρατία. Εἶναι ἡ Δικτατορία, ἡ ὁποία ἐπονομάζεται τοῦ Προλεταριάτου, καὶ εἶναι τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ εἴμεθα, ὀφείλομεν νὰ εἴμεθα, σύμφωνοι. Καὶ ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸ ἄλλο μέγα θέμα, εἰς τὸ θέμα τοῦ Ἔθνους. Εἶπεν ὁ κ. Μπριλλάκης, ὅτι ὁ Κομμουνισμὸς ἀναγνωρίζει τὸ Ἔθνος. Τὰ κείμενα τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσα ἀποδεικνύουν, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζει τὸ Ἔθνος. Θέτει τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους κάτω ἀπὸ τὰ γενικώτερα συμφέροντα τοῦ παγκοσμίου προλεταριάτου, ἡ ἡγεσία τοῦ ὁποίου εὑρίσκεται εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Ἀφ’ ἧς, ὅμως, τὰ συμφέροντα ἑνὸς Ἔθνους τεθοῦν ὑπὸ τὴν ἐξάρτησιν τῶν γενικωτέρων συμφερόντων τῆς παγκοσμίου προλεταριακῆς ἐπαναστάσεως, ἡ διεύθυνσις τῆς ὁποίας ἀνήκει εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, παύει νὰ ὑπάρχῃ τὸ Ἔθνος ὡς αὐτόνομος ἠθικὴ ἀξία, ὡς ἰδεῶδες. Μᾶς ἐρωτοῦν: Ποία εἶναι ἡ ἰδική σας σχέσις μὲ τὴν Ἀμερικήν; Ἀπαντῶμεν: Εἴμεθα Σύμμαχοι, δὲν εἴμεθα δορυφόροι. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις— καὶ ἡ διαφορά. Εἰς τὸ πνεῦμα τῆς ἰδικῆς μας συμμαχίας ὑπάρχει ὁ σεβασμὸς τῆς ἀμοιβαίας αὐτονομίας, τῆς ἐθνικῆς αὐτονομίας. Ἀντιθέτως, εἰς τοὺς δορυφόρους ὑπάρχει ἡ πλήρης ἐξάρτησις, ἡ ὑποταγή. Καὶ τὰ Ἔθνη— τῶν δορυφόρων— καὶ τὰ Κομμουνιστικὰ Κόμματα εὑρίσκονται εἰς πλήρη ὑποταγήν. Δὲν ἔχουν δικαίωμα διαφόρου γνώμης. Ἀναφέρατε ἓν παράδειγμα διαφωνίας. Ἐνῷ εἰς τὸν ἐλεύθερον κόσμον ὑπάρχουν, καὶ μάλιστα μέχρις ἐπικινδύνου ὑπερβολῆς, αἱ διαφωνίαι. Θέλετε ἓν ἰδικόν μας παράδειγμα; Ἡ Κύπρος. Διεφωνήσαμεν καὶ ἐπαλαίσαμεν μὲ τὴν Μ. Βρεταννίαν. Αὐτὸ σημαίνει ἐθνικὴ αὐτονομία. Καὶ θὰ ἤθελα, ἐφ’ ὅσον εὑρισκώμεθα εἰς τὸ θέμα τοῦ Ἔθνους, νὰ θέσω τιμίως ἕνα ἐρώτημα, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν ζητῶ ἀπάντησιν, διότι θὰ εἶναι ἀχάριστος. Ἐὰν ὑπάρξῃ πόλεμος μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, ὁ Ἕλλην κομμουνιστὴς εἰς ποῖον μέτωπον θὰ εὑρεθῇ; Εἰς τὸ μέτωπον τῆς φυσικῆς ἢ τῆς ψυχικῆς του Πατρίδος; Γνωρίζω τὸ σόφισμα. Θὰ λεχθῇ: Οὐδέποτε ἡ Ἑλλάς, οὐδέποτε ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ εὑρεθῇ εἰς πραγματικὴν ἀντίθεσιν πρὸς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Ἐὰν ὑπάρξῃ πόλεμος, θὰ ἔχουν προδοθῆ τὰ ἀληθῆ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀπὸ τὴν ἰθύνουσα τάξιν, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ξενόδουλος. Καὶ τότε, ἐν ὀνόματι τῶν ἀληθῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, πρέπει νὰ πολεμήσωμεν ἐναντίον της. Ἀλλὰ σοφίσματα ἐξευρίσκονται εἰς πᾶσαν περίπτωσιν. Γεγονός, ὅμως, παραμένει, ὅτι ἡ ψυχὴ τοῦ κομμουνισμοῦ θὰ εὑρίσκεται ἀσφαλῶς εἰς τὸ μέτωπον τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, καὶ ἂν δυνηθῇ, καὶ τὸ σῶμα του. Ἀλλὰ αὐτὸ σημαίνει ἄρνησιν τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος, ἄρνησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα).

§189Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Τὸ ἀπέδειξαν ἐμπράκτως τὸ 1940–41.

§190Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Αὐτὸ ἔχει λεχθῆ καὶ δὲν θέλω νὰ τὸ ἐπαναλάβω. Ἀλλὰ θὰ συνέβαιναν πολὺ περισσότερα εἰς περίπτωσιν πολέμου τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Καὶ τώρα ἐρχόμεθα εἰς ἄλλο θέμα. Λέγει ὁ κ. Μπριλκάκης: Εἶσθε πράγματι Δημοκρατία; Ἢ εἶσθε Καπιταλιστικὴ Ὀλιγαρχία μὲ τὸ ψευδώνυμον τῆς Δημοκρατίας; Σᾶς ἀπαντῶ, κύριοι ἐκπρόσωποι τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Εἴμεθα πράγματι Δημοκρατία. Καὶ ὑπάρχει περὶ τούτου μία πλήρης ἀπόδειξις: Ἡ παρουσία σας! (Χειροκροτήματα). Εἴμεθα, ὅμως, ἡ τέλεια Δημοκρατία; Βεβαίως ὄχι. Ἀλλὰ εἴμεθα εἰς τὸν δρόμον τῆς Δημοκρατίας καὶ βαδίζομεν πρὸς τελείωσίν της. Ἀσφαλῶς ὑπάρχουν κηλῖδες. Ἀλλά, ὅπως εἶπον κἄποτε ἀπὸ αὐτοῦ τοῦ βήματος, μὲ ὁσασδήποτε κηλῖδας, ὁ Ἥλιος— ὁ Ἥλιος τῆς Ἐλευθερίας— εἶναι προτιμότερος ἀπὸ τὸ σκότος. (Χειροκροτήματα). Ἐὰν συνέβαινε νὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν ἰδικήν σας Δημοκρατίαν, οὔτε ἐγὼ θὰ ὑπῆρχον, διὰ νὰ εὑρίσκωμαι εἰς τὸ βῆμα, ἀλλά, εἶμαι βέβαιος, οὔτε ὁ συμπαθέστατος Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α., ὁ «μενσεβῖκος».... (Γέλωτες, χειροκροτήματα). Ἀλλὰ ἂς θέσωμεν βασικῶς τὸ ἐρώτημα: Τὶ εἶναι Δημοκρατία; Τὰ Συντάγματα τῶν Δημοκρατιῶν τῆς Δύσεως κατοχυρώνουν τὰ βασικὰ δικαιώματα τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ Πολίτου: Τὴν προσωπικὴν Ἐλευθερίαν, τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως, τοῦ λόγου, τοῦ τύπου, τὸ ἄσυλον τῆς κατοικίας, τὴν ἰσότητα ἐνώπιον τοῦ νόμου, τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου. Καὶ ὅσον καὶ ἂν ἡ πρᾶξις δὲν ἀνταποκρίνεται πάντοτε πλήρως πρὸς τὸ γράμμα τῶν Συνταγμάτων, κατὰ βάσιν ἡ κατοχύρωσις τῆς Ἐλευθερίας ὑπάρχει. Ἐνῷ κατὰ βάσιν ἡ ἐλευθερία εἶναι ἀνύπαρκτος εἰς τὰς ἐπιλεγομένας «Λαϊκὰς» Δημοκρατίας, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν ἀστυνομικά, ὁλοκληρωτικὰ καθεστῶτα. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ θεμελιώδης διαφορὰ Δημοκρατίας καὶ Κομμουνισμοῦ: Ἡ ὑπόθεσις τῆς Ἐλευθερίας. Ὁ Κομμουνισμὸς δὲν ἀμφισβητεῖ σοβαρῶς αὐτὴν τὴν διαφοράν. Ἀλλὰ θέτει τὸ οἰκονομικὸν καὶ τὸ κοινωνικὸν θέμα. Λέγει: Εἰς σᾶς, μαζὺ μὲ τὴν πολιτικήν, ὑπάρχει καὶ ἡ οἰκονομικὴ ἐλευθερία. Καὶ ἡ οἰκονομικὴ ἐλευθερία ὁδηγεῖ εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐργαζομένων ἀνθρώπων ἀπὸ τὸν Καπιταλισμόν. Ὁλόκληρος ἡ θεωρία τοῦ Μαρξισμοῦ στηρίζεται εἰς αὐτὴν τὴν βασικὴν θέσιν. Ὑπεστήριξεν ὁ Μὰρξ —διὰ νὰ ἁπλοποιήσωμεν τὰς ἐννοίας του— ὅτι ἡ «ἀστικὴ» Δημοκρατία δημιουργεῖ τὸν Καπιταλισμὸν ἢ ἐδημιουργήθη ἀπὸ τὸν Καπιταλισμόν. Καὶ ἡ ἐσωτερικὴ νομοτέλεια τοῦ Καπιταλισμοῦ ὁδηγεῖ ἀναποφεύκτως εἰς τὸν Κομμουνισμόν. Προεκτείνων καὶ εἰς τὸ μέλλον τὰ φαινόμενα τῶν πρώτων χρόνων τοῦ Καπιταλισμοῦ ὁ Μὰρξ ὑπεστήριξεν, ὅτι, συμφώνως πρὸς τὸν νόμον τῆς συγκεντρώσεως τῶν κεφαλαίων, αἱ μεγάλαι ἐπιχειρήσεις διαρκῶς θὰ γίνωνται μεγαλύτεραι καὶ αἱ μικραὶ θὰ ἐκλείπουν. Καὶ ὅτι αἱ μηχαναὶ θὰ ἐκτοπίζουν συνεχῶς τοὺς ἐργάτας. Τοιουτοτρόπως, θὰ φθάσωμεν κἄποτε εἰς μίαν ὀλιγαρχίαν Καπιταλισμοῦ, ὁ ὁποῖος, ἐν ὀνόματι τῆς οἰκονομικῆς ἐλευθερίας, θὰ ἔχῃ συγκεντρώσει ὁλόκληρον τὴν οἰκονομικὴν δύναμιν. Καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος εἰς μίαν ἄπειρον μᾶζαν ἐξηθλιωμένων προλεταρίων. Καὶ θὰ καταστῇ τοιουτοτρόπως ἀναπόφευκτον, αὐτὴ ἡ μᾶζα, μίαν ἡμέραν, νὰ ἐπαναστατήσῃ, νὰ καταργήσῃ τὴν ὀλιγαρχίαν τοῦ Καπιταλισμοῦ καὶ νὰ καταστήσῃ ὅλα τὰ μέσα τῆς παραγωγῆς κοινὸν κτῆμα. Θὰ εἶναι ὁ κολλεκτιβισμός. — ἡ Γῆ τῆς Ἐπαγγελίας... Καὶ ἂν χρειασθῇ τότε καὶ ὀλίγον αἷμα, αὐτὸ συμβαίνει εἰς ὅλους τοὺς τοκετούς... Αὐτὴ ἡ προφητεία ἔγινε πρὸ αἰῶνος. Καὶ δὲν ἐπηλήθευσε. Τὸ ἀκριβέστερον εἶναι, ὅτι ἐπηλήθευσεν ἀντιστρόφως. Δὲν ἐπηλήθευσεν εἰς τὰς καπιταλιστικὰς χώρας, διὰ τὰς ὁποίας ἔχει γίνει ἡ προφητεία καὶ ἐπραγματοποιήθη εἰς φεουδαρχικάς, προκαπιταλιστικάς, ὅπως ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις. Καὶ ἐπραγματοποιήθη ὄχι ἀπὸ τὴν νομοτέλειαν τοῦ Καπιταλισμοῦ. Ἐπραγματοποιήθη ἀπὸ τὸν Πόλεμον καὶ τὴν Ἧτταν. Τὸ ἴδιον ἔχει συμβῆ καὶ μὲ τοὺς ἰδικούς μας τρεῖς «γύρους» τοῦ ΚΚΕ. Βεβαίως, δὲν ὑπῆρξε «μετακαπιταλιστικὸν» φαινόμενον. Δύναται νὰ ἐξηγηθοῦν μὲ τὴν Δικτατορίαν τῆς 4ης Αὐγούστου καὶ τὰς πολιτικὰς συνεπείας της. Μὲ τὴν ἐμπλοκὴν τοῦ Πολιτειακοῦ. Μὲ τὴν κατοχήν. Μὲ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντίστασιν. Οὐδέποτε, ὅμως, μὲ τὴν «νομοτέλειαν» τοῦ ἱστορικοῦ ὑλισμοῦ. Ἐπίσης, πολεμικὸν καὶ ὄχι «μετακαπιταλιστικὸν» προϊὸν εἶναι καὶ τὸ Κομμουνιστικὸν καθεστὼς τῶν Δορυφόρων. Καὶ δὲν ἐπηλήθευσεν εἰς τὰς «ἀστικάς», τὰς καπιταλιστικὰς Δημοκρατίας, διότι ὁ Μὰρξ εἶχε παραβλέψει τὴν φύσιν τῆς «πολιτικῆς» Δημοκρατίας. Εἶχεν ἀπομονώσει καὶ ὑπερτιμήσει τοὺς οἰκονομικοὺς νόμους καὶ εἶχεν ἀγνοήσει τοὺς ἐξωοικονομικούς, πολιτικοὺς καὶ ψυχολογικοὺς παράγοντας. Εἶχε παραβλέψει τὸ γεγονός, ὅτι αἱ Δημοκρατίαι κυβερνῶνται ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν τοῦ λαοῦ. Ὅτι ἡ πλειοψηφία ἀποτελεῖται ἀπὸ τοὺς ἐργαζομένους ἀνθρώπους τῶν πόλεων καὶ τῆς ὑπαίθρου. Καὶ ὅτι, ὅσον καὶ ἂν ὁ Καπιταλισμὸς χρησιμοποιῇ μέσα πιέσεως καὶ παραπλανήσεως τῶν μαζῶν, ὅμως τελικῶς τὰ συμφέροντα αὐτῆς τῆς πλειοψηφίας τοῦ λαοῦ ἐπιβάλλονται. Ἐπιβάλλονται καὶ μὲ τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου καὶ μὲ τὸ δικαίωμα τῆς ἀπεργίας. Ἐπιβάλλονται ἀκόμη καὶ μὲ τὴν ἀπειλὴν τῆς ἐπαναστάσεως, πρὸς πρόληψιν τῆς ὁποίας γίνονται παραχωρήσεις πρὸς τοὺς ἐργαζομένους. Καὶ ἡ ἐξέλιξις ἐπεβεβαίωσεν ὅτι, ἀντὶ νὰ ἔχωμεν συνεχιζομένην ἐξαθλίωσιν τῶν μαζῶν, ἔχομεν ἀντιθέτως ἄνοδον τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου των, ἄνοδον τῆς εὐημερίας. Ἔχομεν τὴν «κοινωνικὴν» πολιτικὴν τῶν Δημοκρατιῶν. Καὶ ἡ ἄνοδος ἀδιακόπως συνεχίζεται. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία, ἡ ἐσωτερικὴ νομοτέλεια τῆς Δημοκρατίας: Ὅτι μὲ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα παρέχει εἰς τὸν λαόν, ὁδηγεῖ τελικῶς εἰς τὴν δικαίωσιν τῶν αἰτημάτων του. Ἐπομένως, οὔτε πρόκειται νὰ συμβῇ ἀναποφεύκτως, οὔτε μᾶς χρειάζεται ἡ ἀνατροπὴ τῆς Δημοκρατίας, διὰ νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν εὐημερίαν τοῦ λαοῦ. Μᾶς χρειάζεται ἁπλῶς ἡ ὁλοκλήρωσίς της: Ἡ συμπλήρωσις τῆς πολιτικῆς ἐλευθερίας μὲ τὴν κοινωνικὴν δικαιοσύνην καὶ τὴν κοινωνικὴν εὐημερίαν. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, θὰ ἤθελον νὰ ἀπευθυνθῶ, πέραν αὐτῆς τῆς αἰθούσης, πρὸς τὴν Νεότητα τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἰδίως πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δελεάζονται ἀπὸ τὰ κηρύγματα τοῦ Κομμουνισμοῦ, διὰ νὰ τοὺς εἴπω: Κατέχεσθε ἀπὸ τὸ πάθος, ἀπὸ τὸ ἰδεῶδες ἑνὸς καλυτέρου κόσμου. Ἀλλὰ σήμερον ὁ Κομμουνισμὸς δὲν εἶναι ὀπτασία. Εἶναι πραγματικότης. Ἔχει ἐφαρμοσθῆ. Καὶ ἠμποροῦμεν νὰ συγκρίνωμεν. Ἂς συγκρίνωμεν, λοιπόν, δύο μεγάλας καὶ δύο μικρὰς χώρας. Ἂς συγκρίνωμεν τὴν Ἀμερικὴν καὶ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Ποῦ ὑπάρχει ἡ ἐλευθερία; Καὶ ποῦ ὑπάρχει ἀνώτερον βιοτικὸν ἐπίπεδον τῶν μαζῶν; Ἀλλὰ εἶναι πασίγνωστον. Καὶ ἐλευθερία ὑπάρχει εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας καὶ ἀνώτερον ἐπίπεδον εὐημερίας τοῦ λαοῦ. Ἐνῷ εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν οὔτε ἐλευθερία ὑπάρχει καὶ τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τῶν ἐργαζομένων εἶναι ἀπείρως χαμηλότερον. Καὶ ἐρωτῶ: Ἔπειτα ἀπὸ αὐτὴν τὴν πεῖραν, διατὶ νὰ προτιμηθῇ ὡς ἰδεῶδες ὁ Κομμουνισμὸς τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως καὶ ὄχι ἡ Δημοκρατία τῆς Δύσεως; Ἂς συγκρίνωμεν τὴν Βουλγαρίαν μὲ τὴν Ἑλλάδα. Συμβαίνει ἐπίσης τὸ ἴδιον. Καὶ ἡ ἐλευθερία ὑπάρχει εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ὀλιγωτέρα εἶναι ἡ πενία τοῦ λαοῦ μας. Καὶ ἐρωτῶ: Νέοι, ἀξίζει, λοιπόν, νὰ διεξάγετε ἀγῶνας, νὰ ὑποβάλλεσθε εἰς θυσίας, καὶ μάλιστα σκληρὰς θυσίας καὶ τῆς ἐλευθερίας καὶ ἐνίοτε καὶ τῆς ζωῆς σας, διὰ νὰ ἔχετε ἐπιτύχει, ὅταν νικήσητε, νὰ καταβιβάσητε τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸ ἐπίπεδον τῆς Βουλγαρίας; Νὰ στερηθῆτε τῆς ἐλευθερίας χωρὶς ἄνοδον τῆς εὐημερίας; Καὶ θὰ πρέπει νὰ προστεθῇ, ὅτι ἡ Ἑλλάς, καθισταμένη δορυφόρος, θὰ περιήρχετο εἰς θέσιν δεινοτέραν καὶ ἀπὸ τὴν Βουλγαρίαν. Διότι ἡ Βουλγαρία ἔχει τοὐλάχιστον τὴν παρηγορίαν τῆς φυλετικῆς συγγενείας μὲ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, ἐνῷ ἡ Ἑλλάς, καθισταμένη δορυφόρος τοῦ Πανσλαυιστικοῦ Κομμουνισμοῦ, θὰ ἀπολέσῃ καὶ τὴν φυλετικὴν της προσωπικότητα. Θὰ ἔπαυε νὰ εἶναι ἡ αἰωνία Ἑλλάς. Ἀλλὰ βεβαίως, θὰ μοῦ τεθῇ τὸ ἐρώτημα: Εὑρίσκεται, λοιπόν, ἰδεῶδες τὸ σημερινὸν πολιτικόν, οἰκονομικὸν καὶ κοινωνικὸν καθεστὼς τῆς Ἀμερικῆς καὶ τῆς Ἑλλάδος; Ποῖος τὸ εἶπε; Βεβαίως ὄχι. Τὸ εὑρίσκω ἁπλῶς ἀνώτερον ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν καὶ τὴν Βουλγαρίαν. Καὶ εὑρίσκω ἐπίσης, ὅτι ἡ Δημοκρατία, ἡ πολιτικὴ Δημοκρατία, μὲ τὴν ἐσωτερικήν της νομοτέλειαν, μὲ τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου, μὲ τὸ δικαίωμα τῆς ἀπεργίας, μὲ τὴν γενίκευσιν τῆς Παιδείας, ὁδηγεῖ ἀσφαλῶς εἰς συνεχῆ ἄνοδον καὶ τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου καὶ τοῦ πολιτισμοῦ τοῦ λαοῦ. Ἀγαπητοί μου συνάδελφοι. Ἀνέκαθεν κατέχομαι ἀπὸ τὴν ἀπορίαν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν εἰς τὸν Ἐλεύθερον Κόσμον Κομμουνιστικὰ Κόμματα. Τὸ θεωρῶ παραλογισμόν. Νὰ ἐπιβληθῇ, ἐπὶ τέλους, ὁ Κομμουνισμὸς εἰς τὰς βαρβάρους, καθυστερημένας χώρας, εἶναι νοητόν. Δὲν ἐδοκίμασαν ποτὲ τὸ ἀγαθὸν τῆς Ἐλευθερίας. Ἀλλὰ εἰς τὰς χώρας τῆς Δύσεως, εἰς τὴν Εὐρώπην καὶ τὴν Ἀμερικήν, ὅπου ἡ Ἐλευθερία εἶναι βίωμα γενεῶν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ Κόμμα, τὸ ὁποῖον νὰ ἐπαγγέλλεται τὴν κατάργησίν της; Νὰ ἐπαγγέλλεται τὴν ἐπάνοδον εἰς τὸν Μεσαίωνα, εἰς τὴν τυραννίαν καὶ τὴν δουλείαν; Διότι, ἐπὶ τέλους, μόνον μὲ τὴν Ἐλευθερίαν συντελεῖται ἡ μετάβασις ἀπὸ τὸ ζῶον εἰς τὸν ἄνθρωπον. Ὑλικὰς ἀνάγκας ἱκανοποιοῦν καὶ τὰ ζῶα καὶ ὁ ἄνθρωπος. Ὁ ἀνθρωπισμὸς ἀρχίζει νὰ ὑπάρχῃ μὲ τὴν Ἐλευθερίαν, μὲ τὴν ἀξιοπρέπειαν, μὲ τὴν συνείδησιν τῆς προσωπικότητος. Ἰδεῶδες τῶν Κομμάτων εἰς τὸν Ἐλεύθερον Κόσμον πρέπει νὰ εἶναι ὄχι ἡ κατάργησις τῆς Ἐλευθερίας, τοῦ ὑπερτάτου ἀγαθοῦ, ἀλλὰ ἡ διατήρησις τῆς Ἐλευθερίας καὶ ταὐτοχρόνως ἡ ὁλοκλήρωσις τῆς Δημοκρατίας, ἡ συμπλήρωσις τῆς πολιτικῆς Ἐλευθερίας μὲ τὴν Κοινωνικὴν Δικαιοσύνην, μὲ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, μὲ τὴν κοινωνικὴν εὐημερίαν. Καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ ἰδεῶδες, τὸ ἄξιόν σας, νέοι τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν εὐόδωσιν τοῦ ὁποίου ἔχετε ἀποστολήν, κάτω ἀπὸ τὴν Κυανόλευκον, νὰ ἀγωνισθῆτε. Ἡ δημιουργία τῆς Μετακομμουνιστικῆς Δημοκρατίας, ἡ ὁποία νὰ καταστῇ ἰδεῶδες καὶ αὐτῶν ἀκόμη τῶν λαῶν, οἱ ὁποῖοι στενάζουν σήμερον κάτω ἀπὸ τὴν Κομμουνιστικὴν Τυραννίαν. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα). Θὰ ἐξετάσω τώρα δύο μερικώτερα θέματα. Εἶπεν ὁ κ. Μπριλλάκης, ἀναγινώσκων τὸ κείμενον τοῦ λόγου του, ὅτι ἐνεδρεύει καὶ εἰς τὰς σημερινὰς Δημοκρατίας ἡ βία, ὅταν συμβῇ ἡ πλειοψηφία νὰ περιέλθῃ εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν. Ἔθεσε τοιουτοτρόπως ἕνα σοβαρώτατον θέμα: Τὶ θὰ πρέπει νὰ συμβῇ πράγματι, ὅταν εἰς μίαν ἐκλογὴν ἡ πλειοψηφία περιέλθῃ «εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν», δηλαδὴ εἰς τὴν Κομμουνιστικὴν Ἡγεσίαν; Θὰ πρέπει, ἐν ὀνόματι τῆς Δημοκρατίας, νὰ δοθῇ ἡ Ἐξουσία; Κατὰ τὴν γνώμην μου, τυπικῶς ναί, οὐσιαστικῶς ὄχι. Ἐπειδή, τὶ σημαίνει Δημοκρατία; Εἶναι τὸ δικαίωμα τῆς πλειοψηφίας νὰ κυβερνᾷ καὶ τῆς μειοψηφίας νὰ ἐλέγχῃ. Μὲ τὴν παράδοσιν τῆς Ἐξουσίας γίνεται σεβαστὸν τὸ δικαίωμα τῆς πλειοψηφίας νὰ κυβερνᾷ. Ἀλλὰ εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν ἡ πλειοψηφία δὲν πρόκειται μόνον νὰ κυβερνᾷ. Πρόκειται νὰ καταργήσῃ τὴν Δημοκρατίαν, οὐσία τῆς ὁποίας εἶναι ἡ ἐναλλαγὴ εἰς τὴν ἐξουσίαν. Μία στιγμιαία πλειοψηφία καταλαμβάνουσα τὴν Ἀρχήν, δὲν πρόκειται πλέον νὰ τὴν παραδόσῃ εἰς καμμίαν ἄλλην πλειοψηφίαν. Ἰδοὺ διατί, ἡ ἄρνησις παραδόσεως τῆς Ἀρχῆς, εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν, εἶναι θεμιτή, εἶναι σύμφωνος πρὸς τὸ βαθύτερον, τὸ ἀληθὲς νόημα τῆς Δημοκρατίας, ὑπὸ τὸν ὅρον, βεβαίως, τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς λειτουργίας τῆς Δημοκρατίας. Τὶ θὰ συμβῇ ὅμως, ἐν συνεχείᾳ, εἰς τοιαύτην περίστασιν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προβλεφθῇ. Εἶναι θέμα συσχετίσεως δυνάμεων. Ἀλλὰ ἐτέθη καὶ ἄλλο θέμα. Τὸ Σύνταγμά μας ὠνομάσθη «ἀστικόν». Καὶ εἶναι σχεδὸν γενικὸς αὐτὸς ὁ χαρακτηρισμός. Ἀλλὰ δὲν εἶμαι σύμφωνος. Περιέχει, βεβαίως, τὸ Σύνταγμά μας, τὸ ἄρθρον 17, συμφώνως πρὸς τὸ ὁποῖον «οὐδεὶς στερεῖται τῆς ἰδιοκτησίας του, εἰμὴ διὰ δημοσίαν ὠφέλειαν καὶ πάντοτε προηγουμένης πλήρους ἀποζημιώσεως». Ἐφ’ ὅσον, ὅμως, οὐδένα περιορισμὸν τάσσει εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τὴν φορολογίαν τοῦ εἰσοδήματος, τοῦ κεφαλαίου καὶ τῆς κληρονομίας, ἐπιτρέπει, μὲ τὴν χρῆσιν αὐτῆς τῆς φορολογίας, ὅλας τὰς κοινωνικὰς μεταρρυθμίσεις. Κατὰ συνέπειαν, δὲν εἶναι «ἀστικὸν» τὸ Σύνταγμά μας. Εἶναι, ἁπλῶς, Δημοκρατικὸν Σύνταγμα. Κύριοι βουλευταί, ἀνακεφαλαιώνω τὰς ἀπόψεις μου: Ὑπεστήριξα, ὅτι τὰ ἰδεώδη τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς Δημοκρατίας, εἶναι ἰδικά μας. Ὅτι ἰδεώδη τοῦ Κομμουνισμοῦ εἶναι ἡ Δικτατορία τοῦ Προλεταριάτου καὶ ὁ Διεθνισμός, ἡ πλήρης ἐξάρτησις καὶ ὑποταγὴ τῶν ἄλλων Ἐθνῶν ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Καὶ ἀπέδειξα τὴν ἀλήθειαν αὐτῆς τῆς γνώμης μου, μὲ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν αὐθεντικῶν κειμένων τοῦ συγχρόνου Κομμουνισμοῦ. Ὑπάρχει, βεβαίως, καὶ ἡ πρᾶξις, ἡ ζωή, ἡ ὁποία ἐπιβεβαιώνει αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν. Ἀλλά, ἐπειδὴ ἐπεδιώκετο ἡ σύγχυσις, ἐθεώρησα ἀπαραίτητον καὶ τὴν ἐπίκλησιν τῶν κειμένων, τὴν αὐθεντικότητα τῶν ὁποίων καὶ οἱ ἰδικοί μας Κομμουνισταί, δὲν δύνανται νὰ ἀρνηθοῦν. Ἀπὸ τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Μπριλλάκη, οὐδὲν ἐκλονίσθη. Ἁπλῶς, τὸν εὐχαριστῶ, διότι μοῦ παρέσχεν ἀπόψε αὐτὴν τὴν εὐκαιρίαν. Κύριοι βουλευταί, αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησίς μου πρὸς τὸν κ. Μπριλλάκην. Καὶ τώρα θὰ στραφῶ πρὸς τὸν κ. Ἐφραιμίδην, μὲ τὸν ὁποῖον ἔχομεν ἀνοικτοὺς λογαριασμούς. (Γέλωτες). Θὰ ἐνθυμῆται ἡ Βουλή, ὅτι, ὅταν συνεζητεῖτο τὸ θέμα τῆς ἀπεργίας τῶν οἰκοδόμων, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, ὁ κ. Ἐφραιμίδης, ἀποτεινόμενος πρὸς ἐμέ, εἶπεν, ὅτι μὲ θεωρεῖ «ἔνοχον» τοῦ Δεκεμβρίου καὶ ὅτι ἔχει δι’ αὐτὸ «ἀποδείξεις». Γνωρίζω τὸ θάρρος τῆς παρατάξεώς του, ἀλλὰ τόσον δὲν τὸ ὑπέθετα!... (Γέλωτες). Ἀνέγνωσα τὴν ἑπομένην, εἰς τὸ ἐπίσημον δημοσιογραφικόν των ὄργανον, τὴν ἐξήγησιν. Εἶναι τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον εἶχον ἀποστείλει ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν πρὸς τὸν Τσῶρτσιλ, ὅπου ἔλεγον, ὅτι «τὰ πολιτικὰ μέσα δὲν ἀρκοῦν». Κύριοι βουλευταί, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπηνίχθη ὁ κ. Ἐφραιμίδης, εἶναι ἀκριβές. Καὶ δὲν εἶναι ἁπλῶς ἕνα τηλεγράφημα. Εἶναι ὁλόκληρος ἡ πολιτική μου. Πράγματι, ἀνέκαθεν κατειχόμην ἀπὸ τὴν πεποίθησιν, ὅτι τὰ πολιτικὰ μέσα, κατ’ ἐκείνην τὴν ἐποχήν, δὲν ἦσαν ἐπαρκῆ. Εὑρισκόμενος εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶχον διαπιστώσει, ὅτι μὲ τὰ μέσα τὰ ὁποῖα εἶχε χρησιμοποιήσει τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα, εἶχε κατορθώσει νὰ ἀποκτήσῃ μίαν σχεδὸν παντοδυναμίαν ὑλικήν. Εἶχεν ἐπιχειρήσει τὴν ἐξόντωσιν τῶν ἄλλων Ἐθνικῶν Ὀργανώσεων, ὅπως, ἀργότερον, τὴν σφαγὴν τοῦ Συνταγματάρχου Ψαρροῦ καὶ τὴν «ἐκδοράν» του, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πυρομάγλου, εἰς τὸν Λίβανον. Καὶ διαπιστώσας αὐτὴν τὴν ἀπόλυτον ὑπεροχὴν ὑλικῶν δυνάμεων τοῦ ΚΚΕ, εἶχον καταλήξει εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι, μέχρις ὅτου θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ σχηματισθῇ Ἐθνικὸς Στρατός, μόνον ἡ Συμμαχικὴ συμπαράστασις θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐγγυηθῇ τὰς ἐλευθερίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Αὐτὸς ὑπῆρξεν ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον, ὅταν, τὸν Μάϊον τοῦ 1943, εἰς μίαν οἰκίαν τῆς Κυψέλης συνηντήθην μὲ τὸν Σιάντον, ἡγέτην τότε τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος καὶ ὁ Σιάντος μοῦ προσέφερε τὴν ἡγεσίαν τοῦ ΕΑΜ —εἰς ἐποχὴν μάλιστα, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν εἶχον ἀκόμη γίνει ἀντιληπτοὶ οἱ βαθύτεροι σκοποί του καὶ διετήρει ἠθικὴν ἀκτινοβολίαν— τοῦ ἀπήντησα, ὅτι δὲν τὴν ἀποδέχομαι. Καὶ ὄχι, βεβαίως, διότι δὲν ἐθεώρουν τιμὴν καὶ ὑπερηφάνειαν νὰ ἡγηθῶ μιᾶς μεγάλης Ὀργανώσεως Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως. Ἀλλὰ διότι, ἀναλαμβάνων τὴν ἡγεσίαν τοῦ ΕΑΜ, δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἤμην ἡ κεφαλή. Θὰ ἤμην ἡ περικεφαλαία... (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα). Καὶ οὐδέποτε εἶχον αὐτὴν τὴν φιλοδοξίαν. (Χειροκροτήματα). Ἀγαπητοὶ φίλοι, διότι ἡ ὥρα ἔχει παρέλθει καὶ ἔχομεν καταπονηθῆ, ἴσως χρειάζεται, πρὸς ψυχαγωγίαν, καὶ μία ἄλλη ἐνθύμησις: Ἔπειτα ἀπὸ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ Σιάντου, ἀνέλαβε νὰ μὲ πείσῃ ὁ Θέος, Ἀρχηγὸς τοῦ Συνδικαλισμοῦ τοῦ ΚΚΕ. Ἀλλὰ καὶ πάλιν εἰς μάτην. Μοῦ εἶπε τότε, ὅτι τὸν ἀπεγοήτευσα. Διότι ἐπερίμενεν, ὅτι θὰ ἤμην ἕνας Ἐλευθέριος Βενιζέλος καὶ ἀπέδειξα, ὅτι δὲν εἶμαι. Τοῦ ἀπήντησα, ὅτι ἔχει δίκαιον. Ἀλλὰ ὑπάρχει μία διαφορά: Ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος εἶχεν εἰς τὸ κεφάλι του τὸν Θεόν, ἐνῷ ἐγὼ θὰ εἶχα τὸν Θεόν! (Ἰλαρότης, χειροκροτήματα). Καὶ τώρα, κύριοι βουλευταί, ἐπανέρχομαι εἰς τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος. Κατειχόμην, ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμην εἰς τὴν Ἑλλάδα, μετὰ τὴν ἔξοδόν μου ἀπὸ τὰς φυλακὰς Ἀβέρωφ, ὅπου μὲ εἶχον φιλοξενήσει οἱ Ἰταλοί, κατειχόμην ἀπὸ τὴν πεποίθησιν, ὅτι, ἔπειτα ἀπὸ τὴν συντελεσθεῖσαν ὑλικὴν παντοδυναμίαν τοῦ ΚΚΕ, ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ὁποίας ἐστέναζεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ἐφ’ ὅσον Ἐθνικὸς Στρατὸς δὲν ἦτο δυνατὸν ἀκόμη νὰ συγκροτηθῇ, μόνον ἡ παρουσία Συμμαχικῶν δυνάμεων θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ἀπελευθέρωσιν τοῦ λαοῦ μας. Καὶ ἀπὸ τὸ πάθος αὐτὸ κατεχόμενος μετέβην, τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1944, εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν, ὅπου συνέβη νὰ μοῦ ἀνατεθῇ ἀμέσως ἡ Πρωθυπουργία. Ἔγινα δεκτὸς εἰς ἀκρόασιν ἀπὸ τὸν Βασιλέα Γεώργιον καὶ ἀνέπτυξα τὰς ἀπόψεις μου διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς καταστάσεως. Μετὰ τὸ πέρας τῆς συνομιλίας, μοῦ εἶπε: «Θὰ γίνετε Πρωθυπουργὸς τῆς Ἑλλάδος». Ἡ διατύπωσις, ὅτι τὰ πολιτικὰ μέσα δὲν ἀρκοῦν, περιέχεται πράγματι εἰς τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἔστειλα ἀπὸ τὴν Νεάπολιν τῆς Ἰταλίας πρὸς τὸν Οὐίνστων Τσῶρτσιλ, τὴν 22αν Σεπτεμβρίου 1944. Κατειχόμην ἀπὸ τὴν βαθυτάτην ἀγωνίαν, διότι οἱ Σύμμαχοι δὲν διέθετον δυνάμεις διὰ τὴν Ἑλλάδα, αὐτὸ δὲν ἦτο ἐπαρκῶς γνωστόν. Δὲν διέθετον, διότι ὑπῆρχε τότε μεγάλη πίεσις τῶν Γερμανῶν ἐπὶ τῶν συμμαχικῶν μετώπων μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι θὰ ἐξηνάγκαζον τοὺς Συμμάχους εἰς μίαν χωριστὴν εἰρήνην. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἀκόμη διέθετον δυνάμεις, δὲν ἦτο δυνατὸν ὁ Τσῶρτσιλ νὰ στείλῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα, διότι ὅλαι αἱ μετακινήσεις στρατευμάτων ἀπεφασίζοντο ὑπὸ τοῦ Διασυμμαχικοῦ Στρατηγείου. Καὶ ἡ Ἑλλὰς δὲν ἦτο πολεμικὸν μέτωπον. Ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ Βαλκανικὸν μέτωπον, ἀλλὰ τελικῶς δὲν ἔγινε. Καὶ ἀποστολὴ στρατιωτικῶν δυνάμεων δὲν εἶχε πλέον λόγον. Διότι κατήρχοντο οἱ Ρῶσοι. Καὶ οἱ Γερμανοὶ ἢ θὰ παρέμεναν καὶ θὰ ἐγίνοντο αἰχμάλωτοι ἢ θὰ ἐδραπέτευον. Πρὸς τί, λοιπόν, ἡ ἀποστολὴ δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι ἦσαν ἀπαραίτητοι εἰς τὰ μαχόμενα μέτωπα; Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν διέθετα οὔτε κἂν τὴν ἰδικήν μας Ταξιαρχίαν τοῦ Ρίμινι. Μίαν ἡμέραν, ὅταν συνωμίλουν μὲ τὸν Πρεσβευτὴν τῆς Μεγάλης Βρεταννίας, περὶ τῶν δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀπεστέλλοντο εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἠναγκάσθην νὰ τοῦ εἴπω: «Κύριε Πρεσβευτά, μένω κατάπληκτος. Ἐνόμιζον, ὅτι ὁμιλῶ μὲ τὸν Πρεσβευτὴν τῆς Μεγάλης Βρεταννίας καὶ ἀποκομίζω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι συνομιλῶ μὲ τὸν Πρεσβευτὴν τοῦ Λουξεμβούργου!! Μοῦ ὁμιλεῖτε περὶ δεκάδων στρατιωτῶν, τοὺς ὁποίους θὰ διαθέσετε. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτελέσουν τὴν ἀποστολήν των; Πῶς θὰ ἠμπορέσουν νὰ ἀμυνθοῦν»; Ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν, τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1944, εἶχον ἀποστείλει πρὸς τὴν Βρεταννικὴν Κυβέρνησιν ἀλλεπάλληλα τηλεγραφήματα. Ἀναγινώσκω περικοπάς: «Ἑλληνικὸς λαὸς εἰς μάτην μᾶς ἀπευθύνει ἀγωνιώδεις ἐκκλήσεις πρὸς ἀποστολὴν ἑλληνικῶν καὶ βρεταννικῶν στρατευμάτων. Τοῦ προσφέρω μόνον προκηρύξεις καὶ λέξεις. Ἀρχιστράτηγος Οὐΐλσον μᾶς ἀπαντᾷ, ὅτι εὑρίσκεται ἀπόλυτον ἀδυναμίαν διαθέσῃ καὶ ἐλαχίστας ἀκόμη δυνάμεις. Καθημεριναὶ διαμαρτυρίαι μας ἐνταῦθα ἀποτελοῦν φωνὴν βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ. Αἰσθάνομαι, ὅτι προδίδω τὴν Χώραν μου. Μόνον Βρεταννικὴ Κυβέρνησις καὶ ἰδίως Πρωθυπουργὸς Τσῶρτσιλ δύναται μεταβάλῃ κατάστασιν, ἐξευρίσκων καὶ διατάσσων ἔλθουν δυνάμεις ἵνα ἐνεργήσουν ἀμέσως ἐν Ἑλλάδι». Ὁ Τσῶρτσιλ εὑρίσκετο τότε εἰς τὸν Καναδᾶν. Ἔλαβε γνῶσιν τοῦ τηλεγραφήματος καὶ μοῦ ἀπήντησε: «Δύνασθε νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι τὰ προβλήματά σας, συμπεριλαμβανομένου καὶ ζητήματος Βουλγαρίας, ἀπασχολοῦν φροντίδα καὶ σκέψεις μας καὶ ὅτι ἐξακολουθεῖτε ἔχετε πλήρη ὑποστήριξίν μας. Ἐν τῷ μεταξὺ εἴμεθα πεπεισμένοι ὅτι θὰ συγκρατήσετε ἰσχυρῶς τὴν Κυβέρνησίν σας κατὰ τὰς ἐπικειμένας κρισίμους ἡμέρας». Καὶ τοῦ ἀπηύθυνα τὸ ἀκόλουθον τηλεγράφημα: «Ἠμπορῶ νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι ἡ σταθερότης τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως θὰ διατηρηθῇ ἀκλόνητος ἐνώπιον τῶν κρισίμων καιρῶν ποὺ ἀντιμετωπίζομεν. Μᾶς ἐμπνέει ὅμως σοβαρὰς ἀνησυχίας ἡ κατάστασις, ὡς διαμορφοῦται εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπου αἱ ὑπὸ τῶν Γερμανῶν ἐκκενούμεναι περιφέρειαι καταλαμβάνονται ὑπὸ τοῦ ΕΑΜ, ἐν ὀνόματι δῆθεν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Δὲν γνωρίζω λόγον Βρεταννικῆς ἀπουσίας, ἀλλὰ θεωρῶ καθῆκον νὰ σᾶς ἀνακοινώσω, ὅτι ἐνώπιον διαμορφωθείσης κρισίμου καταστάσεως τὰ πολιτικὰ μέσα πρὸς ἀντιμετώπισίν της δὲν εἶναι πλέον ἐπαρκῆ. Μόνον ἡ ἄμεσος παρουσία ἐπιβλητικῶν Βρεταννικῶν δυνάμεων εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ μέχρι τῶν Τουρκικῶν ἀκτῶν ἠμπορεῖ νὰ μεταβάλῃ κατάστασιν». Ἀλλὰ ταῦτα ἐπανέλαβα καὶ εἰς τὰς προσωπικάς μου συναντήσεις μὲ τὸν Τσῶρτσιλ, ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῆς ἐπιστροφῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα, τὴν 8ην Ὀκτωβρίου 1944, εἰς τὴν Νεάπολιν. Ἀναγινώσκω περικοπὴν ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν τοῦ ὑπέβαλα. Καὶ θὰ διαπιστώσητε καὶ ἀπὸ τὸ κείμενον αὐτό, ἀγαπητοί μου συννάδελφοι, πόσον διαυγὴς ἦτο ἡ πρόβλεψίς μου διὰ τὴν πορείαν τῶν πραγμάτων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἔγγραφον: «Ἡ ἐθνική μας ἕνωσις ἔχει ἤδη συντελεσθῆ μὲ τὴν συμμετοχὴν καὶ τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Ἐλπίζω, ὅτι τὸ Ἔθνος θὰ ἐξέλθῃ ἀπὸ τὴν δουλείαν ὁμαλῶς καὶ θὰ συντελεσθῇ ἀναιμάκτως ἡ ἀπελευθέρωσις. Τοῦτο εἶναι οὐσιῶδες, ἀλλ’ ὄχι ὁριστικόν. Τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα διαθέτει σήμερον δυναμικὴν ὑπεροχὴν χάρις εἰς τὰς Ὀργανώσεις ΕΑΜ–ΕΛΑΣ. Ὅπως ἐπανειλημμένως εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐξηγήσω, ἡ Ἑλλὰς ἀποτελεῖται σήμερον ἀπὸ μίαν μεγάλην ἀφωπλισμένην πλειοψηφίαν καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀπὸ τὴν ἔνοπλον μειοψηφίαν τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Ἐξ ἄλλου, ἡ προσαρμογὴ τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἕνωσιν ἔχει συντελεσθῆ ὑπὸ τὴν σιωπηρὰν προϋπόθεσιν τῆς παρουσίας ἐν Ἑλλάδι σημαντικῶν βρεταννικῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων. Ἐὰν διεπιστοῦτο, ὅτι ὁ ὅρος οὗτος δὲν ὑφίσταται, ὑπάρχει φόβος, ὅτι τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα θὰ θέσῃ εἰς ἐνέργειαν, κατὰ τρόπον συγκεκαλυμμένον ἢ ἀπροκάλυπτον, τὴν ὑλικήν του δύναμιν διὰ νὰ γίνῃ κύριον τῆς καταστάσεως. Τὰ ἀκόλουθα μέτρα εἶναι ἀπαραίτητα πρὸς ἀποτελεσματικὴν ἀντιμετώπισιν τῆς κρισίμου αὐτῆς καταστάσεως: Πρῶτον, ἡ ἄμεσος ἀποστολὴ σημαντικῶν βρεταννικῶν δυνάμεων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Δεύτερον, ἡ ἄμεσος δημιουργία τακτικοῦ Ἑλληνικοῦ στρατοῦ. Τρίτον, ὁ πλήρης ἐφοδιασμὸς τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν οἰκονομικήν της ἀποκατάστασιν καὶ τὴν ἐπάνοδον εἰς συνθήκας ὁμαλῆς ζωῆς». Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ταῦτα πάντα δὲν περιέχονται μόνον εἰς τὰ μυστικά μου κείμενα πρὸς τὴν Βρεταννικὴν Κυβέρνησιν. Ταῦτα πάντα, ἀποτελοῦν ἐπίσης καὶ δημοσίας διακηρύξεις μου ἐνώπιον τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Ὁμιλῶν εἰς τὸ Συνέδριον τοῦ Λιβάνου, τὸν Μάϊον τοῦ 1944, εἶπον: «Κόλασις εἶναι σήμερον ἡ κατάστασις τῆς Πατρίδος μας. Σφάζουν οἱ Γερμανοί. Σφάζουν τὰ Τάγματα Ἀσφαλείας. Σφάζουν καὶ οἱ ἀντάρται. Σφάζουν καὶ καίουν. Τὶ θὰ ἀπομείνῃ ἀπὸ τὴν ἀτυχῆ αὐτὴν Χώραν; Ἡ εὐθύνη τοῦ Ε.Α.Μ. εἶναι, ὅτι δὲν ἀπέβλεψε μόνον εἰς τὸν ἀπελευθερωτικὸν ἀγῶνα, ἀλλ’ ἠθέλησε νὰ προετοιμάσῃ τὴν μεταπολεμικὴν δυναμικήν του ἐπικράτησιν. Διὰ τοῦτο ἐπεδίωξε, πρῶτον, τὴν μονοπώλησιν τοῦ ἐθνικοῦ ἀγῶνος. Δὲν ἐπιτρέπει εἰς κανένα ἄλλον νὰ ἀνέλθῃ εἰς τὰ βουνὰ καὶ νὰ πολεμήσῃ τὸν κατακτητήν. Ἐμποδίζει μὲ ποινὴν θανάτου τοὺς Ἕλληνας νὰ ἐκπληρώσουν τὸ πατριωτικόν των καθῆκον. Παλαιὸν παράδειγμα, ὁ παριστάμενος Συνταγματάρχης Σαράφης. Καὶ πρόσφατον, ὁ ἀπουσιάζων Συνταγματάρχης Ψαρρός». Εἶπον ἐν συνεχείᾳ: «Ἐφ’ ὅσον θὰ ὑπάρχῃ Κυβέρνησις Ἐθνικῆς Ἑνώσεως, εἶναι προφανές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐγγυηθῇ καὶ νὰ τηρήσῃ τὴν τάξιν καὶ τὴν Ἐλευθερίαν. Ἐὰν ὅμως, ἐπρόκειτο νὰ εὑρεθοῦν οἱ Ἕλληνες εἰς κατάστασιν ἐμφυλίου πολέμου, ὑποστηρίζομεν, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς δικαίωμα, ἀποτελεῖ ὑποχρέωσιν τῶν Συμμάχων: πρῶτον, ν’ ἀποκαταστήσουν τὴν Ἐλευθερίαν καὶ κατόπιν ν’ ἀπομακρυνθοῦν. Διότι ἡ ἐπέμβασις ἀρχίζει μόνον ἀπὸ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἐλευθερία ὄντως ὑφίσταται. Καὶ ἡ ἀρχὴ αὐτὴ πρέπει νὰ ἰσχύσῃ, ὄχι μόνον ἀπέναντι τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ ἀπέναντι ὅλων τῶν λαῶν τῆς Εὐρώπης. Πρέπει νὰ ἀναχθῇ εἰς θεμελιώδη καὶ γενικὴν ἀρχὴν τῶν Συμμάχων. Πιστεύω, ὅτι ἡ Ἐλευθερία εἶναι ἀδιαίρετος — ἐθνικὴ καὶ πολιτική. Θὰ ἦτο προδοσία τῶν τυραννουμένων λαῶν, ἐὰν οἱ Σύμμαχοι τοὺς ἐξησφάλιζαν μόνον τὴν ἐκδίωξιν τῶν Γερμανῶν διὰ νὰ τοὺς παραδώσουν κατόπιν εἰς οἱανδήποτε ἐσωτερικὴν ἔνοπλον δύναμιν, ἡ ὁποία νὰ ἐπιβάλῃ τὴν ἰδικήν της τυραννίαν. Οἱ λαοὶ τῆς Εὐρώπης, εἰς ἀντάλλαγμα τῶν σκληροτάτων δοκιμασιῶν των ἔχουν τὸ δικαίωμα ν’ ἀξιώσουν τὴν πλήρη Ἀπελευθέρωσιν. Καὶ μόνον μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν καὶ τῆς ἐθνικῆς κυριαρχίας καὶ τῆς πολιτικῆς Ἐλευθερίας ἀνακύπτει καὶ τὸ δικαίωμα καὶ ἡ ὑποχρέωσις τῶν ξένων νὰ μὴ ἀναμιγνύωνται εἰς τὰ ἐσωτερικὰ τῶν λαῶν». Καὶ τερματίζων τὸν λόγον μου, εἶπον, ἀπευθυνόμενος πρὸς τοὺς παρόντας ἡγέτας τοῦ Κομμουνισμοῦ, καθὼς καὶ πρὸς τὸ Ἔθνος ὁλόκληρον: «Ἡ Ἐθνικὴ Ἕνωσις μεταξὺ ὅλων τῶν πολιτικῶν Κομμάτων τῆς χώρας καὶ τῶν ἐθνικῶν ἀπελευθερωτικῶν ὀργανώσεων, ὑφίσταται ἤδη καὶ εἶναι πλήρης. Τὸ μόνον ζήτημα εἶναι, ἐὰν εἰς αὐτὴν πρόκειται νὰ συμμετάσχῃ καὶ τὸ Ε.Α.Μ. Καὶ τὸ κύριον ἐπίμαχον θέμα εἶναι τὸ στρατιωτικόν, τὸ θέμα τῆς ὑλικῆς δυνάμεως. Ἡ ὥρα εἶναι ἱστορικὴ καὶ ὀφείλομεν νὰ ὁμιλήσωμεν εἰλικρινῶς καὶ ἀπεριφράστως. Ἐὰν τὸ Ε.Α.Μ., τὸ ὁποῖον ἀρχικῶς, μὲ τὸ σύνθημα τῆς ἀπελευθερώσεως εἶχε συγκινήσει εὐρύτατα στρώματα τοῦ λαοῦ καὶ εἶχε προκαλέσει τὸν ἐνθουσιασμὸν τῆς Νεότητος, τὸ ὁποῖον ὅμως σήμερον, μετὰ τὴν ἀποκάλυψιν τῶν πολιτικῶν του σκοπῶν καὶ τὴν χρησιμοποίησιν τῶν μέσων τῆς τρομοκρατίας, ἀποτελεῖ μίαν μικρὰν ὠργανωμένην καὶ ἔνοπλον μειοψηφίαν ἀπέναντι τῆς μεγάλης ἀνοργανώτου καὶ ἀφωπλισμένης πλειοψηφίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐάν, λοιπόν, τὸ Ε.Α.Μ. ἔχει τὴν πρόθεσιν νὰ χρησιμοποιήσῃ τὴν ὑλικήν του δύναμιν, τὴν ὁποίαν ἀπέκτησε χάρις εἰς τὸν πατριωτισμὸν τοῦ λαοῦ καὶ τὴν ἐπικουρίαν τῶν Συμμάχων μας, ὡς ὄργανον ἐμφυλίου πολέμου καὶ ἐξοντώσεως τῶν ἀντιπάλων του καὶ αὔριον, μετὰ τὸ πέρας τοῦ πολέμου, ὑπὸ τὸ ψευδώνυμον τῆς λαϊκῆς Δημοκρατίας, ὡς ὄργανον δυναμικῆς ἐπικρατήσεως ἐπὶ τῆς πλειοψηφίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τότε βεβαίως δὲν ὑπάρχει στάδιον συνεννοήσεως. Τὸ καθῆκον μας, τότε, εἶναι νὰ συνεγείρωμεν τὸ Ἔθνος καὶ νὰ ἐπικαλεσθῶμεν τὴν ἐπικουρίαν τῶν μεγάλων Συμμάχων μας, καὶ τῶν Κυβερνήσεων καὶ τῆς δημοσίας των γνώμης, εἰς τὸν διπλοῦν ἀγῶνα καὶ κατὰ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσβολέως καὶ κατὰ τοῦ ἐσωτερικοῦ ἐχθροῦ. Διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν κάμνει ἐπιλογὴν Τυράννων. Ἀρνεῖται τὴν Τυραννίαν». (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). Καὶ ἀπέδειξεν ὁ Ἑλληνικὸς λαός, μὲ τοὺς ἀγῶνας του, οἱ ὁποῖοι ἐπηκολούθησαν, ὅτι πράγματι ἀρνεῖται τὴν Τυραννίαν. Ἠγωνίσθημεν καὶ ὡδηγήσαμεν, μὲ τὴν ἐπικουρίαν καὶ τῶν Συμμάχων μας, εἰς τὴν Ἀπελευθέρωσιν τοῦ λαοῦ μας. Ἐὰν δι’ αὐτὸ θεωροῦμαι ἔνοχος, ὁμολογῶ ἐνώπιον ὑμῶν καὶ ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους τὴν ἐνοχήν μου. (Χειροκροτήματα). Καὶ εὐχαριστῶ τὸν Θεόν, ὅτι ηὐδόκησε νὰ μὲ καταστήσῃ ἄξιον αὐτῆς τῆς ἐνοχῆς!! (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§192Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, διότι δι’ ὅσων εἶπεν ἐπεβεβαίωσε τὸν ἰσχυρισμόν μου.

§193Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καὶ ἐγὼ σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὰς εὐχαριστίας σας!! (Γέλωτες, χειροκροτήματα).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§195ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 16ην Ἰανουαρίου 1961, ἡμέραν Δευτέραν καὶ ὥραν 6 μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 11.45′ μ.μ.)