1960.01.28

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 35η

Πέμπτη 28 Ἰανουαρίου 1960

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.45′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Λ. Μπατρῖνος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως Συμβάσεων α) μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῶν συμπραττουσῶν Ἑταιρειῶν MASCHINENFABRIK BU-CKAU R. WOLF A. G. GREVEN BROICHNIEDER-RHEIN, BRAUNSCHWEIGISCHE MASCHINEN-BAUANSTALT BRAUNSCHIWEIG καὶ LUKS AND C. G.M.B.H. INDUSTRIEBAU διὰ τὴν κατασκευήν, θέσιν εἰς λειτουργίαν καὶ τεχνικὴν διεύθυνσιν κατὰ τὴν πρώτην περίοδον λειτουργίας τοῦ ἐργοστασίου σακχάρεως ἐν τῇ περιοχῇ Λαρίσης Θεσσαλίας καὶ β) μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ὁμοσπόνδου Δημοκρατίας τῆς Γερμανίας DEUTSCHE BANK A.G., ὑποκατάστημα BRAU-NSCHIWEIG, «περὶ χορηγήσεως πιστώσεως διὰ τὴν πληρωμὴν τῆς εἰς ξένον συνάλλαγμα, δαπάνης κατασκευῆς κ.λ.π. τοῦ ἐργοστασίου σακχάρεως, ὡς καὶ τῆς παροχῆς ἐξουσιοδοτήσεων εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, Βιομηχανίας καὶ τῶν Οἰκονομικῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν προτάσεων νόμων: 1) «Περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ αʹ ἐδαφίου τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 23 τοῦ Ν. Δ. 3971)1959 «περὶ Τεχνικῆς καὶ Ἐπαγγελματικῆς Ἐκπαιδεύσεως, ὀργανώσεως τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως καὶ Διοικήσεως τῆς Παιδείας» καὶ 2) «Περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 23 τοῦ Ν. Δ. 3971)59 «περὶ Τεχνικῆς καὶ Ἐπαγγελματικῆς Ἐκπαιδεύσεως, ὀργανώσεως τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως καὶ Διοικήσεως τῆς Παιδείας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Χ. Γραμματίδης, Β. Πανούσης, Γ. Βιτούλιας, Ι. Παπαρτεμίου, Α. Λαδᾶς καὶ Μ. Κοτσώνης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3619)56 «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων» τοῦ Ν. 3505)56, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων, σχετικῶν πρὸς τὸν Τύπον». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Γυιόκας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3619)56 «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων» τοῦ Ν. 3505)56, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων, σχετικῶν πρὸς τὸν Τύπον». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Μπαρότσης, Μ. Κύρκος, Π. Πολυχρονίδης, Μ. Στεφανίδης καὶ Ε. Κοθρῆς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3619)56 «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων» τοῦ Ν. 3505)56, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων, σχετικῶν πρὸς τὸν Τύπον». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Μπακατσέλος, Α. Τσιάρας καὶ Ι. Γιαλώφας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Θ. Μπάρμπας, Π. Τσακιρίδης καὶ Δ. Γρίβας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Φράγκος, Α. Παπαχρήστου καὶ Σ. Μαυρουκάκης, καταθέτουσι τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3361)55 «περὶ ὀργανώσεως τῆς οἰνοπαραγωγῆς τῆς ἐπαρχίας Ἀττικῆς». Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ι. Τριανταφυλλίδης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3361) 1955 «περὶ ὀργανώσεως τῆς οἰνοπαραγωγῆς τῆς ἐπαρχίας Ἀττικῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Μητακίδης καὶ Χ. Γκαργκάνας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)59 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Π. Οἰκονομίδης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)1959 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Ταλιαδοῦρος καὶ Γ. Παπαευθυμίου, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)1959 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Γαλενιανός, Α. Φράγκος, Ι. Ἰντζές Χ. Μπουγᾶς, Ε. Παπαδογιάννης, Ν. Ἀθανασίου, Ε. Ἀθανασάκος, Λ. Μπίστης, Ε. Ἀλιπράντης καὶ Κ. Φρόντζος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)1959 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 7477)23.1.1960 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Κτηματικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν ὑπ’ αὐτῆς χορήγησιν δανείου δραχμ. ἑξήκοντα χιλιάδων (60.000) εἰς τὸν ὁλικῶς ἀνάπηρον Ἀξιωματικὸν Δημήτριον Ἀλεξόπουλον διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς ἡμιτελοῦς οἰκίας του. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Σπηλιόπουλος, Δ. Μερλόπουλος καὶ Δ. Παπαθανασόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰς τοῦ Συνεταιρισμοῦ πωλήσεως σταφιδοκάρπου Κουνινᾶς–Αἰγιαλείας καὶ κατοίκων ἀγροτῶν τῆς ἰδίας Κοινότητος, αἰτουμένων μετατροπὴν πρὸς τὴν ΑΤΕ χρεῶν των εἰς μεσοπρόθεσμα. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Δ. Λιανουλόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Φθιώτιδος, αἰτουμένου σύστασιν Γραφείου Εὑρέσεως Ἐργασίας ἐν Ἀμφίσσῃ καὶ τοποθέτησιν Ἐπόπτου Ἐργασίας. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Δ. Λιανουλόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Γονέων καὶ κηδεμόνων μαθητῶν Γυμνασίου Λιδωρικίου, ζητούντων τὴν συμπλήρωσιν τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἐν λόγῳ Γυμνασίου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Παγοπωλῶν Ἀθηνῶν–Περιχώρων «Ἡ Ἕνωσις», αἰτουμένου τὴν ἵδρυσιν Ταμείου Προνοίας. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Λόγγου Παξῶν, αἰτουμένου λῆψιν μέτρων προστασίας τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν καὶ τοῦ προϊόντος των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Ἁμαξοκαρραγωγέων Ἀθηνῶν–Προαστείων, αἰτουμένων διὰ μὲν τοὺς μέχρι τῶν 60 ἐτῶν χορήγησιν ἱκανότητος ἀδείας ὁδηγοῦ τριτρόχου, διὰ δὲ τοὺς ἄνω τῶν 60 ἐτῶν, δικαίωμα ἐκμεταλλεύσεως τριτρόχου Δ. Χ. Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν Προέδρου Κοινότητος Ἀραχώβης Ναυπακτίας, διαμαρτυρουμένου διὰ τὴν μὴ παροχὴν ἀπαντήσεως ἐπὶ ἀναφορῶν του, καὶ τὴν μὴ ἐπισκευὴν γεφύρας παρὰ τὴν ἀνωτέρω Κοινότητα. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακογιάννης καὶ Μ. Χριστογεῶργος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Γ.Π.Σ. Γαβαλοῦς Αἰτωλοακαρνανίας, αἰτουμένου τὴν συνταξιοδότησιν τῶν ἀγροτῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδης, Ε. Μπενᾶ, Γ. Σπηλιόπουλος καὶ Κ. Χιωτάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Θυμάτων τῆς Γερμανικῆς Κατοχῆς, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖται ὅπως τύχουν ἀποζημιώσεως ὅλα ἀνεξαιρέτως τὰ θύματα τῶν ναζί, ἀποκλειομένου τοῦ διαχωρισμοῦ αὐτῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Κελτεμλίδης, Ε. Γιαρένης καὶ Β. Ἐφραιμίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Γ. Π. Συνεταιρισμοῦ Τριλόφου–Θεσσαλονίκης, αἰτουμένου τὴν συνταξιοδότησιν τῶν ἀγροτῶν.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν.Δ. 3619)1956 «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων κ.λ.π.». Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Γ. Λύχνος, ἔχει τὸν λόγον.

§4Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ συζητήσωμεν ἀπόψε φέρει τὸν τίτλον, «Περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως ἰδιοκτητῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων». Καὶ δικαιολογεῖται εἰς τὴν εἰσαγωγικὴν ἔκθεσιν, μὲ τὸν σκοπὸν νὰ ἐνισχύσῃ τὰς καταβαλλομένας προσπαθείας, πρὸς βελτίωσιν τῆς θέσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Προκειμένου νὰ ἐξετάσωμεν τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου, θὰ πρέπει νὰ διερωτηθῶμεν, ἐὰν ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ, ἀξίζει δηλαδὴ νὰ ἐνισχυθῇ καὶ δεύτερον, ἐὰν ὑπάρχῃ ἀνάγκη νὰ ἐνισχυθῇ. Ὅτι πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ, νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ γενικὴν γνώμην. Ἡ κατάστασις τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου εἰς ὅλας τὰς χώρας, ἀλλὰ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀπὸ οἰκονομικῆς ἀπόψεως, δὲν εἶναι καθόλου εὐχάριστη. Τὸ ἀναγνωστικὸν κοινὸν τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων ἀνέρχεται εἰς πολὺ μικρὸν ἀριθμόν, ἑπομένως καὶ ἡ κυκλοφορία των δὲν εἶναι συνήθως ἐπαρκὴς διὰ νὰ καλύπτῃ τὰς οἰκονομικὰς ἀνάγκας καὶ τὰς ὑποχρεώσεις των. Ἐκτὸς ὅμως ἀπὸ αὐτὸ τὸ κακὸν ὑπάρχει καὶ ἕνα δεύτερον, ὅτι εἰς τὴν αὑτὴν ἐπαρχιακὴν πόλιν καὶ περιοχὴν ἐκδίδονται ἐφημερίδες πολὺ περισσότεραι ἀπὸ ἐκείνας ποὺ θὰ μποροῦσε νὰ συντηρήσῃ, ἔστω καὶ μὲ μεγάλην στενότητα, αὐτὸ τὸ μικρὸν κοινόν. Γνωρίζω Ἑλληνικὰς πόλεις μὲ πληθυσμὸν 20–30 χιλιάδων κατοίκων, ὅπου ἐκδίδονται τρεῖς καὶ τέσσαρες καὶ κάποτε περισσότεραι, καθημεριναὶ ἐφημερίδες. Τὸ κακὸν τοῦτο δύναται νὰ ἐξηγηθῇ μὲ δύο λόγους: Ὁ ἕνας εἶναι, ὅτι ἡ τάσις τοῦ Ἕλληνος πρὸς τὴν Δημοσιογραφίαν εἶναι παλαιὰ καὶ ἴσως ἔμφυτος. Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι ἕνας παλαιότερος Ἄγγλος δημοσιολόγος, ἀσχοληθεὶς μὲ τὰ ἀποικιακὰ προβλήματα τῆς Μεγάλης Βρεταννίας, ἔγραψεν, ὅτι ὅπου εὑρίσκετο ἕνας Ἕλλην μετανάστης εἰς τὰ μέρη τῆς Αὐτοκρατορίας ἤσκει τὸ ἐπάγγελμα τοῦ παντοπώλου, δηλαδὴ ἦτο ἔμπορος. Ὁ δεύτερος θὰ ἦτο ἱερεὺς καὶ ὁ τρίτος θὰ ἵδρυεν ἐφημερίδα. Εἶναι, λοιπόν, ἡ κλίσις τοῦ Ἕλληνος πρὸς τὴν Δημοσιογραφίαν φυσική, ἐθνικὴ ἰδιότης ἂς εἴπωμεν. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη ἐξήγησις, καὶ μία ἄλλη δικαιολογία εἰς τὴν πληθώραν αὐτὴν τῶν ἐφημερίδων. Ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ὑπάρχουν πολλαὶ ἐφημερίδες διὰ νὰ δικαιολογῆται αὐτὸς ὁ θεσμός, τὸν ὁποῖον λέγομεν Ἐλευθεροτυπίαν. Διότι, τὶ εἶναι ἡ Ἐλευθεροτυπία καὶ ποῖον εἶναι τὸ μέτρον συγκρίσεως καὶ τῆς διαφορᾶς πρὸς τὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ εἰς ἄλλας χώρας, ὅπου ἡ Ἐλευθεροτυπία δὲν ὑφίσταται; Τὸ μέτρον κρίσεως εἶναι ἀκριβῶς, ὅτι εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Δημοκρατίαν ἔχομεν πολλὰς ἐφημερίδας καὶ ἑπομένως, πολλοὶ ἄνθρωποι δύνανται νὰ διατυπώνουν δημοσίᾳ τὰς γνώμας των. Ἐνῷ εἰς τὰ Ὁλοκληρωτικὰ Κράτη, ὑπάρχει καὶ ἐκδηλώνεται μία μόνον γνώμη, ἡ γνώμη τοῦ κρατοῦντος κόμματος. Βεβαίως, ἐὰν προσεκτικὰ ἐξετάσωμεν τὸ πρόβλημα, θὰ καταλήξωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Δημοκρατίαν ἡ Ἐλευθεροτυπία εἶναι ἕνα πλάσμα, εἶναι μία ὑπόθεσις, ἡ ὁποία δὲν πραγματοποιεῖται πάντοτε. Ποῖαι εἶναι εἰς τὴν Ἑλλάδα ἢ εἰς τὴν Γαλλίαν, ἢ εἰς τὴν Ἀγγλίαν ἢ εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἐκεῖνοι, ποὺ δύνανται ἐλευθέρως νὰ διατυπώνουν τὰς γνώμας των καὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουν παραλλήλως τὴν δύναμιν νὰ ἀσκοῦν λογοκρισίαν ἐπὶ τῶν γνωμῶν τῶν ἄλλων πολιτῶν; Εἶναι οἱ ἰδιοκτῆται τῶν ἐφημερίδων. Ἀλλά, ἐὰν οἱ ἰδιοκτῆται τῶν ἐφημερίδων εἶναι πολλοὶ καὶ αἱ ἐφημερίδες πολλαί, τότε προκύπτει ἕνας μετριασμὸς τοῦ κακοῦ κατὰ τοῦτο, ὅτι ἡ φωνή, ἡ ὁποία ἀκούεται, ἡ καμπάνα ἡ ὁποία ἠχεῖ δὲν εἶναι μία, ἀλλὰ ἀκούονται φωναὶ περισσότεραι τῆς μιᾶς. Ἐλευθεροτυπία ἀληθινή, ἡ ὁποία θὰ ἐσήμαινε, ὅτι κάθε πολίτης Ἕλλην θὰ μποροῦσε νὰ διατυπώσῃ δημοσίᾳ τὰς γνώμας του, δὲν ὑφίσταται. Τὸ κακό, ὅμως, εἶναι ἐδῶ μικρότερον, παρὰ εἰς τὰς χώρας ὅπου ἀκούεται ἡ γνώμη μόνον ἑνὸς κόμματος, δυναμένου νὰ ἀπαγορεύῃ τὴν διατύπωσιν τῆς γνώμης παντὸς ἄλλου παράγοντος. Ὑπάρχει, λοιπόν, καὶ πολιτικὴ ἐξήγησις τῶν πολλῶν ἐφημερίδων. Εἶναι ἀνάγκη δημοκρατική, αἱ ἐφημερίδες νὰ εἶναι πολλαί. Τὸ δεύτερον ἐρώτημα, εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀπαντήσωμεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου εἶναι, ἐὰν ὁ τύπος ὁ ἐπαρχιακὸς ὑπάρχῃ ἀνάγκη νὰ τυγχάνῃ τῆς ὑποστηρίξεως, τὴν ὁποίαν τοῦ παρέχει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Νομίζω, ὅμως, ὅτι καὶ εἰς αὐτὸ ἐδόθη ἤδη ἀπάντησις μὲ τὴν ἀναφοράν μας εἰς τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες καὶ εἰς τὴν ἀνάγκην ἡ ὁποία ὑφίσταται, ὅπως ἐξακολουθήσουν νὰ ἐκδίδωνται ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότεραι, διὰ νὰ εἶναι θετικὴ καὶ ἡ ἐκδήλωσις αὐτοῦ τοῦ θεσμοῦ, τὸν ὁποῖον χαρακτηρίζομεν ὡς τὴν Ἐλευθεροτυπίαν τοῦ Τύπου εἰς τὴν χώραν μας. Ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις, καταθέτουσα τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ζητεῖ νὰ ἐνισχύσῃ τὰς ἐφημερίδας τῶν ἐπαρχιῶν, εἶναι περίπου ἀνάλογος μὲ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ὑποστηρίζονται καὶ αἱ Ἀθηναϊκαὶ ἐφημερίδες. Δηλαδή, παρέχεται καὶ εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας ἡ εὐκολία νὰ πληρώνουν τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα εἰς τὴν αὐτὴν τιμὴν ποὺ τὸ ἀγοράζουν καὶ αἱ Ἀθηναϊκαὶ ἐφημερίδες, μεταφέρεται καὶ εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον τὸ σύστημα τῆς φορολογίας κατ’ ἀποκοπήν, τὸ ὁποῖον ἰσχύει ἤδη διὰ τὸν Ἀθηναϊκὸν τύπον καὶ τὸν τύπον τῆς Θεσσαλονίκης καὶ γενικῶς διευκολύνονται αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες εἰς τὸ νὰ ἐξοφλήσουν τὰς ὑποχρεώσεις των, τὰς ὁποίας καθυστεροῦν, ἀπέναντι τῶν ἀσφαλιστικῶν αἴφνης Ὀργανισμῶν, κατὰ τρόπον ἀνάλογον μὲ ἐκεῖνον ποὺ ἰσχύει καὶ δι’ ἄλλας ἐπιχειρήσεις καὶ ὄχι μόνον τὰς δημοσιογραφικάς. Δὲν νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Εἶναι ἕνα νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον δὲν κάμνει διακρίσεις μεταξὺ τῶν ἐφημερίδων καὶ τῶν πολιτικῶν ἀποχρώσεων, τὰς ὁποίας αἱ ἐφημερίδες ὑπηρετοῦν. Προσφέρει τὰς διευκολύνσεις τοῦ Κράτους πρὸς ὅλας ἀνεξαιρέτως τὰς ἐφημερίδας, ἀνεξαρτήτως κομματικῶν κατευθύνσεων καὶ γνωμῶν. Δὲν νομίζω δέ, ὅτι μὲ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου πρέπει νὰ μᾶς ἐμποδίσῃ ὁ φυσικὸς ἀνταγωνισμός, ὁ ὁποῖος συνήθως ὑφίσταται μεταξὺ τῶν ἐφημερίδων καὶ τῶν πολιτευομένων καὶ τῶν κομμάτων εἰς τὰ ὁποῖα θητεύομεν, ὡς πολιτευόμενοι. Ὁ ἀνταγωνισμὸς αὐτὸς εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, πολὺ φυσικὸν φαινόμενον εἰς τὴν Δημοκρατίαν. Ὁ Τύπος, ἐὰν δὲν κρίνῃ τὴν πολιτικὴν ζωὴν τοῦ τόπου καὶ τὰ πολιτικὰ πράγματα τοῦ τόπου, θὰ εἶναι μία νεκρὰ μᾶζα, ἡ ὁποία οὔτε ὠφέλειαν δύναται νὰ προσφέρῃ, οὔτε νὰ προκαλέσῃ τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ κοινοῦ. Πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν, ὅτι εἰς τὰς ἐπικρίσεις του καὶ τὰς ἐπιθέσεις του ὁ Τύπος εἶναι ἐνίοτε ἄδικος καὶ φθάνει εἰς ὑπερβολάς, τῶν ὁποίων πάντοτε, κύριοι, σκοπὸς εἶναι νὰ προκαλέσῃ ζωηρότερον τὸ ἐνδιαφέρον τῶν ἀναγνωστῶν. Ἀλλὰ πρέπει καὶ ἡμεῖς νὰ ἀναγνωρίσωμεν, ὅτι χωρὶς τὸν Τύπον ἴσως δὲν θὰ ὑπήρχομεν. Δηλαδή, ἐὰν ὁ Τύπος δὲν ἔκαμνε μεταξὺ ἡμῶν διακρίσεις καὶ ἐὰν δὲν ἐπετίθετο ἐναντίον μας, φοβοῦμαι, ὅτι ἡ πολιτικὴ φυσιογνωμία μας θὰ ἦτο ὀλιγώτερον γνωστὴ καὶ ἡ φήμη μας θὰ ἦτο περισσότερον χαμηλή. Πιστεύω, δηλαδή, ὅτι οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες πρέπει νὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι πρὸς τὸν Τύπον, ὄχι μόνον ὅταν τοὺς ἐπαινῇ, διότι αὐτὸ εἶναι σπάνιον φαινόμενον καὶ ὁ ἔπαινος δὲν προκαλεῖ τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ κοινοῦ, ἀλλά, ἴσως περισσότερον ἀκόμη, ὅταν γίνωνται ἀντικείμενον ἐπικρίσεων. Διότι ἀκριβῶς αὐταὶ αἱ ἐπικρίσεις καὶ αὐτὴ ἡ πολεμικὴ ἐναντίον τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, εἶναι ἐκείνη, ποὺ τοὺς κλιμακώνει εἰς τὴν γενικὴν ἐκτίμησιν καὶ τοὺς τοποθετεῖ χαμηλότερα ἢ ὑψηλότερα εἰς αὐτήν. Πιστεύω δέ, ὅτι οἱ ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ὑφίστανται τὰς περισσοτέρας δημοσιογραφικὰς ἐπιθέσεις εἶναι καὶ οἱ περισσότερον διακρινόμενοι εἰς τὴν πολιτικήν μας ζωήν. Δὲν ὑπάρχει, λοιπόν, ἐμπόδιον εἰς τὸ νὰ θέλωμεν τὴν ὑποστήριξιν τοῦ Τύπου, νὰ ἐπιδιώκωμεν ὅπως, ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότεραι ἐφημερίδες εἶναι εἰς τὴν Ἑλλάδα βιώσιμοι, διότι ἡ ὕπαρξίς των ἀποτελεῖ γενικὴν ὠφέλειαν. Ὅπως δὲ τὸ νομοσχέδιον δὲν κάμνει κομματικὴν διάκρισιν μεταξὺ τῶν ἐφημερίδων, νομίζω, ὅτι ὅλα τὰ Κόμματα τῆς Βουλῆς θὰ εἶναι διατεθειμένα νὰ τὸ ψηφίσουν, ἴσως μὲ μίαν διόρθωσιν πρὸς τὴν ἰδίαν κατεύθυνσιν, δηλαδή, τῆς ἴσης μεταχειρίσεως κατὰ τὴν διανομὴν τῶν δημοσιεύσεων, τὰς ὁποίας προβλέπει τὸ νομοσχέδιον. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας μία δημοσίευσις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ, παρὰ μόνον ἅπαξ καὶ εἰς μίαν ἐφημερίδα. Ἀλλὰ θὰ ἀκολουθήσῃ ἄλλη περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν μία ἄλλη δημοσίευσις, ἡ ὁποία ἐπίσης θὰ δοθῇ μίαν φοράν, θὰ πρέπει νὰ δοθῇ εἰς ἄλλην ἐφημερίδα καὶ ὄχι εἰς ἐκείνας ποὺ ἐδόθη πρωτύτερα. Νομίζω, ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἐπέλθῃ πλήρης ἰσότης εἰς τὴν μεταχείρισιν τῶν ἐφημερίδων, τὰς ὁποίας ἐπιδιώκει νὰ ἐνισχύσῃ τὸ νομοσχέδιον. Καὶ εἶμαι βέβαιος, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὅλοι θὰ δώσητε ὑπὲρ αὐτοῦ τὴν ψῆφον σας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§6Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀναμφίβολον, ὅτι τὸ συζητούμενον σχέδιον συνάπτεται ἀπολύτως μὲ τὸ γενικώτερον θέμα τοῦ Τύπου εἰς τὴν χώραν μας. Ὅπως καὶ αὐτὸ τὸ γενικώτερον θέμα τοῦ Τύπου συνδυάζεται ἀπολύτως μὲ τὸ θέμα τῶν ἐλευθεριῶν εἰς τὴν χώραν αὐτήν, μὲ τὸ θέμα, ἂν θέλετε, τῶν ἠθῶν τῆς πολιτικῆς ζωῆς τοῦ τόπου. Ἑπομένως, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἐνῷ πρόκειται περὶ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, περὶ ρυθμίσεως ὡρισμένων θεμάτων τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, ἐν τούτοις, τὸ θέμα ἔχει αὐτὴν τὴν μεγίστην σημασίαν, διότι ἀμέσως καὶ ἐμμέσως συνάπτεται μὲ τὸ θέμα τῶν ἐλευθεριῶν καὶ εἰς τὴν χώραν αὐτήν, μὲ τὸ θέμα, ἐν γένει, τῆς πολιτικῆς μας ζωῆς. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, πρέπει νὰ συμφωνήσῃ κανεὶς μὲ τὸν εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, ὅτι θὰ πρέπει ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ θέματος νὰ μὴ γίνῃ μὲ προσωπικὰ κομματικὰ ἢ παραταξιακὰ κριτήρια, ἀλλὰ νὰ γίνῃ, εἰς ὅσον βαθμὸν εἶναι δυνατόν, μὲ κριτήρια ἀντικειμενικά. Διότι ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ θέματος, βάσει αὐτῶν τῶν κριτηρίων, τελικῶς θὰ ἀποβῇ ἐπωφελὴς διὰ τὸ θέμα τῶν ἐλευθεριῶν εἰς τὴν χώραν, διὰ τὸ θέμα τῆς ἐν γένει ἐξελίξεως τῆς πολιτικῆς μας ζωῆς. Ὑπῆρχε γενικώτερον θέμα Τύπου εἰς τὴν χώραν μας, τοῦ ὁποίου εἰδικώτερον πρόβλημα ἀποτελοῦσε τὸ θέμα τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Κατ’ ἐπανάληψιν, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, ἀπὸ τῶν στηλῶν τοῦ ἰδίου τοῦ Τύπου, ἔχει διακηρυχθῆ, ὅτι ὑπάρχει μία κρίσις εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Τύπον, κρίσις ἡ ὁποία δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ἐπιγραμματικῶς, ὡς πρόβλημα οἰκονομικόν, πρόβλημα κυκλοφορίας, δηλαδή, ἡ ὁποία εἶναι κατὰ τρόπον ἀπαράδεκτον χαμηλή, πρόβλημα ἀκόμη ἐλευθεροτυπίας, λόγῳ τῶν ὑφισταμένων ἀντιδημοκρατικῶν νόμων καὶ ψηφισμάτων προληπτικοῦ χαρακτῆρος, ὑπενθυμίζω τὰ ψηφίσματα ΛΑʹ καὶ ΛΒʹ, κατὰ τὰ ὁποῖα, προκειμένου νὰ ἐκδοθῇ μία ἐφημερίς, προαπαιτεῖται ἄδεια, παρὰ τὴν σχετικὴν διάταξιν τοῦ Συντάγματος. Ὑπενθυμίζω ἐπίσης καὶ διατάξεις τοῦ νόμου περὶ Τύπου κατασταλτικάς, αἱ ὁποῖαι κατ’ ἐπανάληψιν ἔχουν στηλιτευθῆ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὡς ὑπερβαλόντως αὐστηραί, αἱ ὁποῖαι κατατείνουν εἰς τὴν ἐξόντωσιν τῆς ἐφημερίδος καὶ ὄχι εἰς τὸν περιορισμὸν τυχὸν ὑπερβάσεων τῶν ὁρίων τῆς ἐλευθεροτυπίας. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει τὸ πρόβλημα ἀπὸ τῶν δύο αὐτῶν ἀπόψεων, κατ’ ἀνάγκην, ὑπάρχει καὶ ἀπὸ μιᾶς τρίτης ἀπόψεως, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, δηλαδή, ὅτι ὑπάρχει μία ἠθικὴ κρίσις, μία κρίσις ἡ ὁποία δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀφίσῃ τὸν Τύπον νὰ εἶναι πραγματικὰ ἐλεύθερος, ἢ τοὐλάχιστον καὶ ὅπου εἶναι καὶ νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ φαίνεται ἐλεύθερος. Αὐτὰ τὰ τρία χαρακτηριστικὰ ἰσχύουν ἀκόμη περισσότερον διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον, παρὰ τὴν οἱανδήποτε φιλότιμον, ἔντιμον προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν καταβάλλουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται εἴτε ὡς ἰδιοκτῆται, εἴτε ὡς προσωπικὸν εἰς τὸν ἡμερήσιον ἐπαρχιακὸν Τύπον. Εἶναι γεγονός, ὅτι τὸ ἐπίπεδον κυκλοφορίας τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου εἶναι ἐξαιρετικῶς χαμηλὸν καὶ ἡ βασικὴ αἰτία αὐτοῦ ὀφείλεται, κυρίως, εἰς τὸ ἐξαιρετικῶς χαμηλὸν βιοτικὸν ἐπίπεδον τοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος ζῇ εἰς τὴν ὕπαιθρον, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰ ἀστικὰ ἀκόμη κέντρα τῆς ὑπαίθρου. Εἶναι πολὺ ὑπερβολικὸν ὡς δαπάνη αὐτὸ τὸ τίμημα τῆς 1,50 δραχ., δι’ οἱονδήποτε ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος ζῇ εἰς τὴν ὕπαιθρον, διὰ νὰ εἶναι ἀναγνώστης καὶ ὅταν ἀκόμη θὰ θέλῃ νὰ εἶναι ἀναγνώστης. Ἐπομένως, ἡ βασικὴ αἰτία τῆς οἰκονομικῆς κρίσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου εἶναι, κυρίως, τὸ χαμηλὸν βιοτικὸν ἐπίπεδον εἰς τὴν ὕπαιθρον, τὸ ὁποῖον συνεπιφέρει ὡς ἀποτέλεσμα τὸ ἐξαιρετικῶς χαμηλὸν κυκλοφοριακὸν ἐπίπεδον τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Πέραν αὐτοῦ ὅμως, πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, ὅπως καὶ μετὰ τὴν στιγμὴν αὐτήν, διὰ τῶν εἰσηγουμένων μέτρων, δὲν ἔχει γίνει ἀντικείμενον στοργῆς ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος. Δὲν ἔχουν ληφθῆ καὶ δὲν λαμβάνονται τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπέτρεπον εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον νὰ ἐπιτελέσῃ τὴν πράγματι σπουδαίαν ἀποστολήν του. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ σημασία τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, νομίζω, εἶναι εὐρυτάτη. Φοβοῦμαι, ὅτι ἔχει ἐπικρατήσει, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε ὄχι, ἡ συνήθεια νὰ βλέπωμεν τὴν ἐπαρχιακὴν ἐφημερίδα ὑπὸ τὸ πρῖσμα ὡρισμένων ἀπόψεων, ὡρισμένων ὑπολογισμῶν ἂν θέλετε, ὡς πολιτευόμενοι. Πέραν αὐτοῦ, ὅμως, εἶναι βέβαιον, ὅτι ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος εἶναι εἰς θέσιν καὶ ἠμπορεῖ καὶ πρέπει νὰ ἐπιτελέσῃ τὴν μεγίστην ἀποστολήν του, τὴν ὁποίαν ἔχει. Διότι ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος, χωρὶς μὲ τοῦτο νὰ θέλω κατὰ τίποτε νὰ μειώσω τὴν σημασίαν τοῦ κεντρικοῦ Τύπου, καθὼς εὑρίσκεται εἰς αὐτὴν ταύτην τὴν ἐπαρχίαν, πλησίον, δηλαδή, τῶν προβλημάτων τῆς ἐπαρχίας, κατ’ ἀνάγκην εἶναι εἰς θέσιν περισσότερον ἀντικειμενικά, περισσότερον εὔστοχα, νὰ ἐκφράζῃ τὰ προβλήματα, τὴν κατάστασιν τῆς ἐπαρχίας. Ἡ συνέπεια εἶναι σπουδαία, διότι ἡ διακήρυξις, ἡ ἔκφρασις, ἡ ἐπεξεργασία αὐτῶν τῶν προβλημάτων, ἀπὸ αὐτὸν τὸν τοπικὸν Τύπον, ἠμπορεῖ καὶ νὰ ὑποβληθῇ εἰς ὁλόκληρον τὸν πολιτικὸν κόσμον, τὸν οἱονδήποτε ἀσχολούμενον μὲ τὴν δημοσίαν ζωήν, τὸν ὑποβοηθεῖ εἰς τὸ νὰ εὕρῃ καὶ λύσεις τῶν προβλημάτων αὐτῶν. Ἀλλὰ καὶ ὅπου δὲν θέλετε νὰ ἐκτιμήσητε αὐτὴν τὴν συμβολὴν τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου ὡς βοήθειαν, πρέπει νὰ τὴν ἀντιληφθῆτε καὶ ὡς πίεσιν ἀκόμη καὶ ἐπὶ τῶν Κυβερνήσεων καὶ ἐπὶ τῶν Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν καὶ ἐπὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὥστε καὶ αὐτοὶ οἱ παράγοντες νὰ σκύψουν μὲ περισσότερον ἐνδιαφέρον εἰς τὰ προβλήματα τὰ τοπικὰ τῶν ἐπαρχιῶν. Ἀκόμη, ἡ σημασία τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, νομίζω, ὅτι εἶναι σπουδαία καὶ ὡς ἐκπολιτιστικοῦ μέσου εἰς τὴν ὕπαιθρον, διότι εἶναι εἰς θέσιν νὰ μεταφέρῃ εἰς τὸ τελευταῖον χωριό, ἕνας καλὸς ἐπαρχιακὸς Τύπος, μὲ μίαν καλὴν κυκλοφορίαν, ἕνας Τύπος ὁ ὁποῖος ἵσταται ὡς οἰκονομικὴ ἐπιχείρησις, αὐτὸ τὸ πνεῦμα τοῦ ἐκπολιτισμοῦ, εἰς ὁλόκληρον τὴν περιοχὴν τῆς ὑπαίθρου. Ἀκόμη θὰ ἔλεγα καὶ δι’ αὐτὴν τὴν περίφημον ἐπιδίωξιν, τὴν ὁποίαν εἶχε καὶ πρέπει νὰ ἔχῃ ἡ χώρα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τοῦ τόπου μας, καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον ἀκόμη, ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος θὰ ἦτο ἕνας ἀποφασιστικὸς συντελεστής. Ἐνῷ, λοιπόν, αὐτὴ εἶναι ἡ πολύπλευρος σημασία, κατὰ τὴν ἄποψίν μας, τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν ἔχουν ληφθῆ τὰ μέτρα ἐκεῖνα, ποὺ θὰ τοῦ ἐπέτρεπον νὰ ἔπαιζε τὸν σημαντικὸν αὐτὸν ρόλον. Τίθεται τὸ ἐρώτημα, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν διὰ τοῦ συζητουμένου Ν. Δ. λαμβάνωνται τὰ μέτρα αὐτά, ἢ τοὐλάχιστον, ἐὰν λαμβάνωνται, εἰς ὃν βαθμὸν ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν. Νομίζω, ὅτι ἡ ἀπάντησις πρέπει νὰ εἶναι ἀρνητικὴ ἀπὸ ὡρισμένας ἀπόψεις, χωρὶς τοῦτο νὰ σημαίνῃ, ὅτι παραγνωρίζομεν ἐντελῶς, ὅτι διὰ τοῦ συζητουμένου νομοθετήματος λαμβάνονται καὶ ὡρισμένα μέτρα. Αὐτὰ τὰ μέτρα, ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀνεπαρκῆ καὶ ἀντιφατικά. Διότι, ἐνῷ φέρονται ὡς μέτρα τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς θίγουν ὡρισμένα συμφέροντα τῶν ἐργαζομένων εἰς τὸν Τύπον. Ἐννοῶ τὰ ἀσφαλιστικὰ Ταμεῖα καὶ ὡρισμένα δικαιώματα τῶν ἐργαζομένων εἰς τὸν Τύπον. Ἐξ ἄλλου, ἀπὸ μιᾶς ἄλλης, τρίτης πλευρᾶς, δὲν λαμβάνονται ἐκεῖνα τὰ μέτρα ποὺ θὰ ἦτο δυνατόν, πράγματι, νὰ βοηθήσουν τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον νὰ ὀρθοποδήσῃ, χωρὶς νὰ θίγωνται καὶ τὰ συμφέροντα τῶν ἐργαζομένων εἰς τὸν Τύπον. Ὑπάρχει ἀκόμη, κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὸ νομοσχέδιον μία διάθεσις ὡρισμένων διακρίσεων, τὰς ὁποίας θὰ ἀναφέρω καὶ θὰ χαρακτηρίσω καὶ ὡς ἀπαραδέκτους. Π. χ., ἐνῷ αἱ ἐφημερίδες τοῦ Πειραιῶς ὑπάγονται εἰς τὴν ἔννοιαν τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου καὶ χαρακτηρίζονται, ἑπομένως, ὡς ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ὁ Πειραιεὺς ἀνέκαθεν θεωρεῖται κάτι τὸ ἐνσωματωμένον εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, αἱ ἐφημερίδες τῆς Θεσσαλονίκης δὲν ὑπάγονται εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας, εἰς τὴν Ἕνωσιν τῶν Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων, καὶ ἐξαιροῦνται καὶ αὐτῶν τῶν ὀλίγων εὐεργετικῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα εἰσηγεῖται τὸ συζητούμενον νομοθέτημα. Εἶναι ἀκατανόητον, διατὶ αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις εἰς βάρος τῶν ἐφημερίδων τῆς Θεσσαλονίκης, αἱ ὁποῖαι, σημειώσατε, δὲν ὑπάγονται οὔτε εἰς τὴν Ἕνωσιν τῶν κεντρικῶν ἐφημερίδων. Ὑπάρχει ἓν ἰδιότυπον δυσμενὲς καθεστὼς εἰς βάρος τῶν ἐφημερίδων τῆς Θεσσαλονίκης. Θὰ ἦτο χρήσιμον ὁ κ. ὑπουργός εἴτε τώρα, εἴτε ὅποτε νομίσῃ, κατὰ τὴν πορείαν τῆς συζητήσεως, νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν διὰ ποῖον λόγον αὐτὴ ἡ δυσμενὴς ἐξαίρεσις εἰς βάρος τῶν ἐφημερίδων τῆς Θεσσαλονίκης; Ἀκόμη, ὑπάρχει μία ἐξαίρεσις, ἡ ὁποία ἀφορᾷ σχεδὸν προσωπικὰς περιπτώσεις ὡρισμένων ἐφημερίδων, ἐννοῶ τὸν «Νεολόγον Πατρῶν», ἐναντίον τοῦ ὁποίου ὑπάρχει μία προσωπικὴ διάταξις, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ κατάστασις εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ δὲν εἶναι τίποτε τὸ νέον καὶ ἐξαιρετικόν, ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἄλλας ἐφημερίδας. Ὑπάρχουν, δηλαδή, καὶ ἄλλαι ἐφημερίδες, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀναλόγους ὑποχρεώσεις καὶ ἐναντίον τῶν ὁποίων δὲν ἔχει χωρήσει τὸ μέτρον τῆς ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως. Ἡ μόνη ἐφημερίς, ἐναντίον τῆς ὁποίας, μὲ παρώθησιν τῆς Κυβερνήσεως, ἴσως, ἐχώρησεν αὐτὸ τὸ μέτρον τῆς ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως εἶναι ὁ «Νεολόγος Πατρῶν» καὶ λόγῳ αὐτοῦ τοῦ μέτρου, τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσθη εἰς βάρος τοῦ «Νεολόγου Πατρῶν», ἐξαιρεῖται ὅλων τῶν εὐεργετημάτων, τὰ ὁποῖα παρέχονται διὰ τοῦ συζητουμένου Ν. Δ. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἑπομένως, νοθεύεται ἡ διακήρυξις ἡ ὁποία γίνεται εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ Νομοθετήματος, ὅτι δι’ αὐτοῦ σκοπεῖται ἡ βελτίωσις, ἡ βοήθεια τοῦ Τύπου τοῦ ἐπαρχιακοῦ, μὲ κριτήρια ἀδιάβλητα, μὲ κριτήρια ἀντικειμενικά. Αὐταὶ αἱ δύο ἐξαιρέσεις, ἐπαναλαμβάνω, νοθεύουν αὐτὴν τὴν διακήρυξιν καὶ θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἐπιμείνωμεν εἰς τὰς ἀπόψεις αὐτάς, ἐκτὸς ἂν μὲ τὰς ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας θὰ δώσῃ ὁ κ. ὑπουργός, εὑρεθῇ, ὅτι δὲν ὑπάρχει διάθεσις προσωπική, διάθεσις δυσμενοῦς ἐξαιρέσεως εἰς βάρος ὡρισμένων ἐφημερίδων. Πέραν αὐτοῦ, κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελα, χωρὶς νὰ ὑπεισέλθω ἀπολύτως εἰς τὰ ἄρθρα τοῦ νομοθετήματος, νὰ ὑπογραμμίσω τὰ ἑξῆς: Ὑπάρχουν, ὅπως προεῖπον, ὡρισμένα εὐεργετήματα, τὰ ὁποῖα παρέχονται διὰ τοῦ νομοθετήματος καὶ αὐτὰ εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ἡ ὁποία τὸ πρῶτον παρέχεται μὲ τὸ κατώτατον ὅριον τιμολογίου εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον καὶ πράγματι θὰ ὠφελήσῃ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον. Ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς, ὑπάρχει μία διαρρύθμισις φορολογική, ἡ ὁποία πράγματι θὰ ἀνακουφίσῃ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, ἀλλὰ αὐτὴ ἡ φορολογικὴ διαρρύθμισις εἶναι πολὺ διστακτικὴ καὶ ἀπὸ ὡρισμένης ἀπόψεως δὲν εἶναι ἡ αὐτή, τοὐλάχιστον, μὲ τὸν κεντρικὸν τύπον, διότι εἰς τὸ ἄρθρον 9 ἐπιβάλλει εἰς βάρος τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου ἓν πάγιον τέλος, ἐφ’ ὅσον ἡ κυκλοφορία εἶναι ἄνω ὡρισμένου ὁρίου. Ἡ ἄποψίς μας εἶναι, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ φορολογία ἡ παγία κατὰ τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, θὰ ἔπρεπε αὐτὸ τὸ πάγιον τέλος τοῦ ἄρθρου 9, παρ. 3 νὰ καταργηθῇ, κύριε Ὑπουργέ, ἢ ἂν δὲν καταργηθῇ, τοὐλάχιστον νὰ περιορίζεται τὸ πάγιον αὐτὸ τέλος εἰς ἓν ὡρισμένον ποσόν, ἀσχέτως κυκλοφορίας, π.χ. 500 δρχ. ἐτησίως διὰ κάθε ἐπαρχιακὴν ἐφημερίδα, ἤ, ἂν θέλετε νὰ διατηρήσετε αὐτὴν τὴν κλιμάκωσιν τὴν ὁποίαν ἔχετε, νὰ μειώσετε τὰ ποσοστὰ τῶν 2.000, 3.000, 6.000 δραχμῶν εἰς τὸ ⅓. Αὐτὸ θὰ ἀποτελέσῃ, κατὰ τὴν ἄποψίν μας, μίαν πραγματικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, ἐνίσχυσιν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι εἶναι καὶ ἀδιάβλητος καὶ ἀντικειμενική, καὶ κατ’ οὐδένα τρόπον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν ἀνεξαρτησίαν τοῦ τύπου. Ἐπίσης, νομίζομεν, ὅτι σχετικῶς μὲ τὸ θέμα τοῦ χάρτου, θὰ πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἓν καθεστὼς δυσμενές, τὸ ὁποῖον ἰσχύει εἰς βάρος τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος ἐπειδὴ ἔχει μικρὰν δυναμικότητα, συνήθως ἐκδίδεται εἰς ἐπίπεδα πιεστήρια καὶ ὄχι εἰς κυλινδρικά. Εἰς τὰς ἐπίπεδα πιεστήρια ἡ ἐκτύπωσις γίνεται ἐπὶ δεσμίδων χάρτου καὶ ὄχι ἐπὶ χάρτου ρόλου. Ἡ διαφορὰ τιμῆς μεταξὺ τῶν δεσμίδων χάρτου καὶ τοῦ ρόλου χάρτου εἶναι 1,50 δρχ. ἀκριβωτέρα εἰς βάρος τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Θὰ πρέπει ἂν πράγματι ὑπάρχῃ διάθεσις νὰ ἐνισχυθῇ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ἐφ’ ὅσον εἶναι ὑποχρεωμένος ἀπὸ τὰς ἐγκαταστάσεις του νὰ ἐκδίδεται μὲ χάρτην εἰς δεσμίδας νὰ παίρνῃ τὸν χάρτην αὐτὸν κατὰ κιλὸν εἰς τὴν τιμήν, τοῦ ρόλου, νὰ μὴ ἐπιβαρύνεται, δηλαδή, μὲ αὐτὴν τὴν 1,50 δραχμὴν κατὰ κιλὸν περισσότερον ἀπὸ ὅτι κοστίζει τὸ χαρτὶ τοῦ ρόλου. Φυσικά, κατ’ ἀνάγκην, ἐδῶ ἀνακύπτει ἓν θέμα ἐμμέσου ἐπιδοτήσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει κοινὴ ἀναγνώρισις, ὅτι εἶναι ἀνάγκη καὶ πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος, νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν νὰ προχωρήσῃ ἡ Κυβέρνησις, διότι τὸ μέτρον αὐτὸ ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸ προηγούμενον, τὸ φορολογικόν, εἶναι μέτρα τὰ ὁποῖα, οὐσιαστικῶς, θὰ βοηθήσουν τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον. Σχετικῶς μὲ τὰς δημοσιεύσεις, νομίζομεν, ὅτι ὑπάρχει πάλιν μία ἀδικία εἰς βάρος τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, τὴν ὁποίαν δὲν αἴρει τὸ συζητούμενον σχέδιον Ν. Δ. Βεβαίως παρέχει ὡρισμένας, ἐκ τοῦ νόμου πλέον, ὑποχρεωτικὰς δημοσιεύσεις εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, ἀλλὰ παραλείπει νὰ ἀναφερθῇ εἰς ἄλλας, αἱ ὁποῖαι εἶναι καὶ αὐταὶ σημαντικώταται. Κύριοι συνάδελφοι, γνωρίζετε ὅλοι, ὅτι ὁ ἡμερήσιος τύπος δημοσιεύει κατ’ ἔτος τὸν ἐτήσιον προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους καὶ ἔναντι τῆς δημοσιεύσεως αὐτῆς λαμβάνει ἕνα ὡρισμένον κονδύλιον. Τοῦτο διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον δημοσιεύεται κατ’ ἕνα τρόπον ἐντελῶς ἰδιόρρυθμον καὶ ἀπὸ ἀπόψεως, δηλαδή, ποσοῦ τὸ ὁποῖον αὐτὸς παίρνει καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι ἐντελῶς μικρὸν ἐν σχέσει μὲ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παίρνει ὁ ἡμερήσιος Ἀθηναϊκὸς τύπος, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως, ὅτι δὲν δίδεται τακτικῶς καὶ εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας. Νομίζομεν, ὅτι μία ρύθμισις τοῦ θέματος αὐτοῦ, ὥστε νὰ λαμβάνῃ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος διὰ δημοσιεύσεις..... (δὲν ἠκούσθη).

§7Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερν.). Διὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ παρελθόντος ἔτους ἐγένετο ἐξαίρεσις οἱασδήποτε ἐπαρχιακῆς ἐφημερίδος; Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι οὐδεμία ἐξαίρεσις ἔγινεν.

§8Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δηλαδὴ ἐπῆραν καὶ αἱ 59 ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες;

§9Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι 59, 51 ἢ μᾶλλον 52, διότι ἡ μία δὲν μετέχει τῆς Ἑνώσεως, διὰ λόγους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν οὐδεμίαν σχέσιν μὲ τὴν οὐσίαν τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου. Ὅλαι ἀνεξαιρέτως ἐδημοσίευσαν τὸν προϋπολογισμόν, καὶ μάλιστα ὡς πρὸς τὴν ἀμοιβὴν μὲ ὁμοιομορφίαν κατὰ περιοχάς, χωρὶς οὐδεμίαν διαφοράν.

§10Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον μέρος τοῦ προβλήματος, κ. Ὑπουργέ. Τὸ δεύτερον εἶναι τὸ ὕψος.... (δὲν ἠκούσθη).

§11Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Χαίρω, διότι ἀκούω διὰ πρώτην φοράν, ὅτι ἐδόθησαν τὰ ἴδια ποσὰ εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας. Διότι μέχρι τοῦδε τὸ παράπονον ἦτο, ὅτι ἐγένοντο ὡρισμέναι διακρίσεις μεταξὺ τῶν ἐφημερίδων. Ἐὰν πράγματι οὕτως συνέβη, ὡς λέγει ὁ κ. ὑπουργός, καὶ δὲν ἔχω λόγους νὰ ἀμφιβάλλω........ (δὲν ἠκούσθη).

§12Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τώρα γίνεται διάκρισις μεταξὺ περιοχῶν.

§13Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω τί ἔννοιαν ἔχει τοῦτο. Διότι συνέβη εἰς ἰδικήν μου περιφέρειαν ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς ἐκδιδομένη ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος νὰ πάρῃ τὸ τριπλάσιον ἀπὸ ἐπαρχιακὴν ἡμερησίαν ἐφημερίδα. Δὲν ἀνάγομαι βέβαια εἰς τὴν περίοδον ποὺ λέγει ὁ κ. ὑπουργός, ἀλλὰ πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ἡ κατὰ ἐπαρχίας διάκρισις δὲν εἶναι ἡ ἐνδεδειγμένη. Θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἄλλη διάκρισις εἴτε βάσει τῆς κυκλοφορίας εἴτε βάσει ἄλλων γενικῶν κριτηρίων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐφαρμόζωνται εἰς ὅλα τὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος.

§14Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὑπάρχει, κ. Ὑπουργέ, τὸ ἄλλο μέρος τοῦ προβλήματος. Ποῖον εἶναι τὸ ὕψος τῆς ἀμοιβῆς, τὸ ὁποῖον παίρνουν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες ὅταν δημοσιεύουν τὸν Κρατικὸν Προϋπολογισμόν; Εἶναι γνωστόν, ὅτι αἱ Ἀθηναϊκαὶ ἐφημερίδες λαμβάνουν 25.000 ἕως 30.000. Ποῖον εἶναι τὸ ὕψος προκειμένου διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας;

§15Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Σᾶς ἀπήντησα εἰς τὸ πρῶτον ἐρώτημα. Τὴν στιγμὴν αὐτὴν δὲν ἔχω στοιχεῖα διὰ μίαν πλήρη ἀπάντησιν. Σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν ἦτο ὁμοιομορφία ποσοῦ, ὁμοιομορφία κατὰ Νομόν. Νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, κ. συνάδελφε, ὅτι δὲν νομίζω, ὅτι τηρουμένων τῶν ἀναλογιῶν μεταξὺ ἐφημερίδων ἐκδιδομένων ἐν Ἀθήναις καὶ ἐφημερίδων ἐκδιδομένων εἰς τὴν ἐπαρχίαν, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀναλογία εἰς τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἐδόθη.

§16Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δὲν εἶπον τὸ τιμολόγιον μεταξὺ τῆς ἀθηναϊκῆς ἐφημερίδος καὶ τῆς ἐπαρχιακῆς νὰ εἶναι τὸ αὐτό. Ἀλλὰ εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ ἡ τεραστία αὐτὴ διαφορά, δηλαδὴ 25.000 ἕως 30.000 διὰ τὰς ἀθηναϊκὰς ἐφημερίδας καὶ 500 ἕως 700 δραχμ. διὰ τὰς ἐπαρχιακάς.

§17Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ὑπάρχει τοιαύτη περίπτωσις οὔτε μία. Ἐὰν ἐνθυμοῦμαι καλῶς —διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ἔχω τὰ στοιχεῖα— ὑπάρχουν περιπτώσεις ποὺ ἐδόθησαν 6.000 ἕως 7.000 δρχ.

§18Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κατ’ ἐξαίρεσιν εἰς ὡρισμένας ἐφημερίδας.

§19Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι κατ’ ἐξαίρεσιν. Νομίζω, ὅτι εἶμαι σαφής. Σᾶς εἶπον, ὅτι ὑπάρχει ὁμοιόμορφος τρόπος κατὰ Νομούς. Ἑπομένως δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔγινεν ἐξαίρεσις.

§20Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Γίνεται ἡ ἀνωμαλία εἰς τὴν συζήτησιν αὐτήν, κ. Ὑπουργέ, διότι πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ παρόντος νομοθετήματος εἴχομεν καταθέσει μίαν αἴτησιν ἀπὸ τὰς 15 Ὀκτωβρίου, καὶ ἐλέγαμεν πρὸ πάσης συζητήσεως αὐτοῦ τοῦ Ν. Δ. νὰ καταθέσητε σχετικὰ στοιχεῖα ἀπὸ τὰ ὁποῖα νὰ ἐμφαίνωνται ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα τώρα προσπαθοῦμεν διὰ ἐρωτήσεων καὶ ἀποκρίσεων νὰ διευκρινίσωμεν. Ἐὰν εἶχον κατατεθῆ τὰ στοιχεῖα εἶναι φανερόν, ὅτι ἡ συζήτησις θὰ ἦτο ὁμαλωτέρα, δημιουργικωτέρα καὶ ἐντὸς τοῦ θέματος. Ἀλλὰ δὲν τὰ καταθέσατε. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκτὸς τοῦ θέματος τῶν κονδυλίων διὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ ὑπάρχει καὶ τὸ θέμα τῶν ἐκθέσεων τῶν δύο Τραπεζῶν, τῆς Ἐθνικῆς καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ἐκεῖ ὁ ἡμερήσιος Ἀθηναϊκὸς τύπος δημοσιεύει κατ’ ἔτος τὰς ἐκθέσεις καὶ παίρνει ἓν ὡρισμένον ἐτήσιον κονδύλιον, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ μίαν ἀντικειμενικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ τύπου. Ἐνῷ προκειμένου διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον τὸ κονδύλιον αὐτὸ εἶναι ἀνύπαρκτον.

§21Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὄχι, ὑπάρχει.

§22Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τίθεται ὅμως τὸ ἐρώτημα ἐὰν ὑπάρχῃ γενικῶς δι’ ὅλας τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας καὶ ποῖον εἶναι τὸ ὕψος.

§23Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὑπάρχει, καὶ ἀποτελεῖ μοναδικὴν ἐξαίρεσιν ἡ Τράπεζα Ἑλλάδος, διότι τὸ κατανέμει ἐπὶ βάσει ἰσότητος. Θέλω ὅμως νὰ παρατηρήσω διὰ τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι τὸ κονδύλιον αὐτό, τὸ ὁποῖον δίδεται σήμερον εἶναι μικρότερον ἀπὸ ἐκεῖνον τὸ ὁποῖον ἐδίδετο τὸ 1952. Καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ὁμολογήσῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν 7 χρόνια μετὰ τὴν ὑποτίμησιν τῆς δραχμῆς νὰ παίρνουν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες ὀλιγώτερα σήμερον.

§24Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Παρόμοιον θέμα, κ. Ὑπουργέ, ὑφίσταται προκειμένου διὰ ὡρισμένους Ὀργανισμοὺς Δημοσίου Δικαίου τύπου Δ.Ε.Η. Ἡ Δ.Ε.Η. δίδει εἰς τὸν ἡμερήσιον Ἀθηναϊκὸν τύπον δημοσιεύσεις, ὄχι ὅμως καὶ εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, ποὺ ἀποστερεῖται οὕτω μιᾶς σοβαρᾶς ἐνισχύσεως τῶν ἐκ διαφημίσεων ἐσόδων του. Κύριοι συνάδελφοι, ἀνέφερον ὡρισμένα ἀπὸ τὰ κονδύλια αὐτά, διότι νομίζομεν, ὅτι μὲ αὐτὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ οὐσιαστικὴ πραγματικὴ ἐνίσχυσις, τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου ὥστε νὰ ἐπιτελέσῃ τὴν ἀποστολήν του, ἐνῷ διὰ τοῦ Ν. Δ. παραλείπονται οἱ τρόποι αὐτοὶ τῆς ἐξ ἀντικειμένου ἐνισχύσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, καὶ γίνεται μία προσπάθεια νὰ ἐνισχυθῇ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος εἰς βάρος τῶν ἀσφαλιστικῶν ταμείων. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ θὰ ἤθελον νὰ θέσω ἓν ἐρώτημα. Ποῖον ἦτο ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπόδισε τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις του ἔναντι τῶν ἀσφαλιστικῶν ταμείων. Ἐὰν χαρίσωμεν, κ. Ὑπουργέ, ὅσα ὀφείλουν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες σήμερον εἰς τὰ ἀσφαλιστικὰ ταμεῖα εἶναι βέβαιον, ὅτι μετὰ ἕνα ἢ δύο ἔτη, ἐφ’ ὅσον δὲν αἴρωμεν τὰς βασικὰς αἰτίας ἀδυναμίας τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ τοῦ αὐτοῦ φαινομένου. Μετὰ δύο ἔτη πάλιν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες θὰ ἔχουν ὑποχρεώσεις ἔναντι τῶν ἀσφαλιστικῶν ταμείων. Καὶ τί θὰ γίνῃ τότε; Θὰ ἔλθετε καὶ πάλιν διὰ μιᾶς νέας διατάξεως νὰ προχωρήσητε εἰς τὸν χαρισμὸν τῶν ὀφειλῶν αὐτῶν, χωρὶς μάλιστα νὰ ἔχητε ἐπιτύχει καὶ τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου; Συνεπῶς ἡ λῆψις τῶν μέτρων περισσότερον πρέπει νὰ στραφῇ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν, τὴν ὁποίαν ὑποδεικνύομεν, διότι αὐτὴ θὰ ἀποτελέσῃ μίαν πραγματικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, ὥστε νὰ ἐπιτελέσῃ τὴν ἀποστολήν του. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελον νὰ ὑπογραμμίσω καὶ μίαν περίπτωσιν περίεργον, τὴν ὁποίαν παρεισάγει τὸ τελευταῖον ἄρθρον τοῦ συζητηθησομένου νομοσχεδίου. Πρόκειται περὶ τοῦ ἄρθρου 12. Εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ προβλέπονται τὰ ἑξῆς ἀπαράδεκτα: «... (ἀναγινώσκει) ...». Ἐπὶ πλέον διὰ τὴν μὴ συμμόρφωσιν πρὸς τὸ ἐν λόγῳ ἄρθρον καθιεροῦται καὶ ἰδιώνυμον ποινικὸν ἀδίκημα. Δὲν ἀπομένει εἰμὴ καὶ τυπικῶς νὰ διατυπωθῇ, ὅτι καθιεροῦται εἶδος προληπτικῆς λογοκρισίας. Ἐπειδὴ ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν φαίνεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ καταλήξει εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ μέτρου τῆς προληπτικῆς λογοκρισίας καλὸν εἶναι νὰ διαγραφῇ τὸ ἐν λόγῳ ἄρθρον. Τὸ Ὑπουργεῖον Τύπου ἔχει πᾶσαν εὐχέρειαν νὰ προμηθεύεται ἀντίτυπα τῶν ἐφημερίδων καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἂς ἐξευρεθῇ ἄλλη διατύπωσις ἀπὸ αὐτὴν ἀπὸ τὴν ὁποίαν δὲν λείπει παρὰ ἡ φράσις «καὶ πρὸ πάσης κυκλοφορίας», ἑρμηνείαν τὴν ὁποίαν ἐνδεχομένως θὰ ἠδύνατο νὰ δώσῃ οἱαδήποτε Ἀστυνομικὴ Ἀρχή. Πέραν τῶν λόγων αὐτῶν ἡ διαγραφὴ τοῦ ἄρθρου 12 εἶναι ἐπιβεβλημένη καὶ τοῦ γεγονότος, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα ἀφορᾷ ἀποκλειστικῶς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον καὶ οὐχὶ ὁλόκληρον τὸν τύπον τῆς Ἑλλάδος, περὶ οὗ τὸ ἄρθρον 12. Μὲ αὐτὰς τὰς ἀπόψεις τὰς ὁποίας ἐξέθεσα ἐνώπιον τοῦ Σώματος, ἡ παράταξίς μας θὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ ἐπιμείνῃ, ὥστε ὁ κ. Ὑφυπουργὸς νὰ ἀντιμετωπίσῃ θετικῶς τὰς παρατηρήσεις μας.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Λαδᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§26Α. ΛΑΔΑΣ. Κύριοι βουλευταί, πιστεύω, ὅτι αἱ ἡμερήσιαι ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες προσφέρουν ἀξιόλογον ὑπηρεσίαν, διότι ὁ λαὸς τῆς Ἐπαρχίας ἔχει ἀνάγκην διαφωτίσεως. Τὸ ἔργον τῆς διαφωτίσεως πραγματοποιεῖται διὰ τοῦ τύπου. Βεβαίως ὑπάρχουν πολλὰ μέσα διαφωτίσεως τοῦ λαοῦ, ἀλλ’ ὁ ἡμερήσιος Τύπος, εἶναι τὸ κατ’ ἐξοχὴν ἐνδεδειγμένον ὄργανον. Ὁ τύπος, κ. βουλευταί, ἀπευθύνεται εἰς τὴν κοινὴν γνώμην καὶ ἡ κοινὴ γνώμη πάλιν ἐκφράζεται διὰ τοῦ τύπου. Ὁ τύπος ἐκφράζει τὸ σύνολον τῶν σκέψεων, τῶν στοχασμῶν καὶ τῶν κατευθύνσεων ἑνὸς λαοῦ. Ὅταν δὲν ὑπάρχῃ ὑγιὴς καὶ ἐλεύθερος τύπος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσῃ ὑγιῶς Πολίτευμα οὔτε νὰ ἐξυψωθῇ τὸ ἐπίπεδον ἑνὸς λαοῦ. Ἔλλειψις τύπου εἰς ἕνα τόπον σημαίνει πλήρη συσκότησιν, ἀδυναμίαν παρακολουθήσεως τοῦ ἔργου τῆς Διοικήσεως μετ’ ἐλέγχου τῶν πράξεων αὐτῆς, ἄγνοιαν τῆς πραγματικότητος καὶ πνευματικὴν ἀποτελμάτωσιν. Ὅπου δὲν ὑπάρχει τύπος, δὲν ὑπάρχει πολιτισμός. Τὴν εἰκόνα μᾶς δίδουν αἱ διάφοροι καθυστερημέναι χῶραι τῆς Ἀφρικῆς καὶ ἄλλων ἀπολιτίστων περιοχῶν τοῦ κόσμου. Ὑπάρχει εἰς τὰς χώρας αὐτὰς ζωή, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει πολιτισμός. Ὅσον περισσότερον λοιπὸν διαφωτίζεται ὁ λαὸς καὶ ὅσον περισσότερος τύπος ὑπάρχει εἰς ἕνα τόπον, τόσο περισσότερον ἀνεβαίνει τὸ ἐπίπεδον τοῦ πολιτισμοῦ τοῦ λαοῦ του. Κύριοι συνάδελφοι, προκειμένου περὶ τῶν ἡμερησίων ἐφημερίδων τῶν Ἀθηνῶν καὶ Θεσσαλονίκης, εἶναι ἀναντίρρητον, ὅτι προσφέρουν ἀνεκτιμήτους ὑπηρεσίας εἰς τὴν χώραν. Ἔχουν ἀναλάβει καὶ ἐπιτυγχάνουν μὲ τὸν καθημερινὸν ἀγῶνα των τὴν διαφώτισιν τῆς κοινῆς γνώμης. Ἀλλὰ ὅσον καὶ ἂν φθάνουν ἐγκαίρως εἰς τὰ τελευταῖα σημεῖα τῆς χώρας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχουν νὰ προβάλλουν τὰ τοπικὰ θέματα ὅσον αἱ τοπικαὶ ἐφημερίδες αἱ ὁποῖαι τὰ ζοῦν καθημερινῶς. Αὐταὶ γνωρίζουν τὸ σύνολον τῶν τοπικῶν ἀναγκῶν καὶ ἡ διαμόρφωσις ἐπαρχιακῆς κοινῆς γνώμης ἔφερε τὴν δημιουργίαν τῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Εὐτυχῶς ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων εἶναι ἱκανοποιητικός. Ὑπάρχουν ἡμερήσιαι ἐφημερίδες, ἐπίσης δισεβδομαδιαῖαι, ἑβδομαδιαῖαι, περιοδικὰ κλπ. Ἀλλὰ ἐὰν δὲν εἶναι πάντοτε δυνατὴ καὶ εὔκολος ἡ ἔκδοσις τῶν ἑβδομαδιαίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων, εἶναι πολὺ δυσχερὴς ἡ ἔκδοσις τῶν ἡμερησίων ἐφημερίδων. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον Ν. Δ. ἔχει ἰδιαιτέραν σπουδαιότητα, διότι δι’ αὐτοῦ παρέχεται προστασία καὶ ἐνίσχυσις ἱκανοποιητικὴ εἰς τοὺς ἐκδότας τῶν ἡμερησίων ἐφημερίδων. Εἶναι γνωστόν, ὅτι οἱ ἐκδόται τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων ἐκινήθησαν ἀπ’ ἀρχῆς ἀβοήθητοι καὶ ἐσταδιοδρόμησαν χωρὶς καμμίαν κρατικὴν προστασίαν. Θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε δοθῇ εἰς αὐτοὺς ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἐνίσχυσις ἐφ’ ὅσον ἀναγνωρίζεται ἡ σοβαρὰ συμβολή των εἰς τὴν διαφώτισιν τῆς κοινῆς ἐπαρχιακῆς γνώμης. Εἶχον καὶ ἔχουν προβλήματα καὶ ἀνάγκας σοβαρὰς αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες. Ποῖα τὰ προβλήματα καὶ ποῖαι αἱ διαφοραὶ τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου ἀπὸ τὸν τύπον τῆς πρωτευούσης; Ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος ἀπευθύνεται εἰς κοινὸν περιωρισμένον καὶ γνωστόν, ἐνῷ ὁ ἀθηναϊκὸς τύπος ἀπευθύνεται εἰς κοινὸν εὐρὺ καὶ ἀνώνυμον. Αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες ἀπευθύνονται εἰς ἀναγνωστικὸν κοινὸν ποὺ δὲν ἔχει ἐξοικειωθῆ εἰς τὴν καθημερινὴν ἀγορὰν καὶ παρακολούθησιν τῆς ἐφημερίδος. Ἐξ ἄλλου σοβαρῶς ἀντιμετωπίζεται τὸ πρόβλημα τῆς δαπάνης καὶ συντηρήσεως διὰ τὴν ἔκδοσίν των καὶ αἱ δαπάναι των εἶναι πολλαί. Τὰ ἔσοδά των συνήθως περιωρισμένα λόγῳ τῆς μικρᾶς κυκλοφορίας των μὴ δυνάμενα νὰ καλύψουν πολλάκις τὰ ἔξοδά των. Ἐπὶ πλέον ὑπάρχει ὁ συναγωνισμὸς ἐκ τῆς κυκλοφορίας τῶν ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων. Τὰ ὠφέλη ἐκ τῆς ἐκδόσεως τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων εἶναι κυρίως πρῶτον, ὅτι ἐπιτυγχάνεται ἡ διαφώτισις τοῦ λαοῦ καὶ ἡ διαμόρφωσις ἐπαρχιακῆς κοινῆς γνώμης, καὶ δεύτερον, ὅτι προβάλλονται εὐχερῶς καὶ ἀπολύτως τὰ τοπικὰ ζητήματα. Εἰς τὰ μικρὰ μέρη ὑπάρχει δικαιολογημένη φιλοδοξία τῶν κατοίκων καὶ ἀνάγκη ἐπιδείξεώς των. Ἀποτελοῦν κίνητρα διὰ νὰ ἐνισχύεται ἡ φιλανθρωπικὴ κίνησις. Ὑπάρχει ἐπίσης, ὅπως παντοῦ, ἡ κατηγορία τῶν εὐεργετῶν καὶ δωρητῶν. Ἐὰν ὁμιλήσητε μὲ ἐκδότην ἐπαρχιακῆς ἐφημερίδος θὰ σᾶς εἴπῃ μὲ ἱκανοποίησιν, ὅτι ὑπάρχουν σοβαραὶ ἐκδηλώσεις φιλανθρωπίας, προσφοραὶ δωρεῶν καὶ ἐνισχύσεων διὰ φιλανθρωπικὰ ἱδρύματα ποὺ δὲν ὑπῆρχον πρίν. Καὶ εἶναι τοῦτο ἔργον τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Ἐπίσης ἄλλοι τομεῖς εἰς τοὺς ὁποίους προσφέρουν σοβαρὰς ὑπηρεσίας αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες εἶναι ἡ πνευματικὴ καὶ κοινωνικὴ ἀνάπτυξις τοῦ τόπου. Κύριοι βουλευταί, ἐφόσον συζητεῖται τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα, θὰ πρέπει, νὰ ἀναγνωρισθῇ, ὅτι αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες ἐνῷ προσέφεραν καὶ προσφέρουν σοβαρὰς ὑπηρεσίας εἰς τὸν τόπον δὲν ἔτυχον σοβαρᾶς ἐνισχύσεως καὶ προστασίας ἀπὸ μέρους τοῦ Κράτους. Τὶ ἔκαμε τὸ Κράτος διὰ νὰ ἐνισχύσῃ τοὺς ἐκδότας αὐτούς; Οὐδεμία μέριμνα πρὸς ἐνίσχυσίν των εἶχε ληφθῆ μέχρι τοῦ ἔτους 1956. Ἡ πρώτη οὐσιώδης ἐκδήλωσις τῆς κρατικῆς μερίμνης ἐγένετο διὰ τοῦ νόμου 3619)56 «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως ἑνώσεως ἰδιοκτητῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων» καὶ ἐν συνεχείᾳ ἡ νομοθετικὴ μέριμνα ποὺ ἐκδηλοῦται διὰ τοῦ σημερινοῦ νομοθετήματος. Διὰ πρώτην φορὰν γίνεται συνδικαλιστικὴ ὀργάνωσις τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων καὶ τίθενται αἱ βάσεις τῆς ἀντιμετωπίσεως καὶ προστασίας τῶν συμφερόντων των πρὸς δημιουργίαν καλλιτέρων προϋποθέσεων διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων καὶ διὰ τὴν ἐξύψωσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου γενικῶς. Αἱ διατάξεις τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου Ν. Δ. εἴτε συμπληρώνουν τὰς διατάξεις τοῦ προγενεστέρου Ν. 3619 εἴτε προβλέπουν βελτίωσίν των. Διὰ τοῦ παρόντος νομοθετήματος γίνεται πληρεστέρα ἡ διάκρισις τῶν μελῶν εἰς δόκιμα καὶ τακτικά, καθοριζομένων πλειόνων ἐγγυήσεων πρὸς προστασίαν τῶν ἐκδοτῶν τῶν ἐφημερίδων καὶ μελῶν τῆς Ἑνώσεως. Δόκιμον μέλος καθίσταται αὐτοδικαίως ὁ ἐκδότης ἐφημερίδος μετὰ τὴν πάροδον ἑξαμήνου ἀπὸ τῆς ἐκδόσεώς της, ἐνῷ τὸ Ν. Δ. 3619 καθιστᾶ δόκιμον μέλος πάντα ἐκδότην ἐφημερίδος εὐθὺς ἅμα τῇ ἐκδόσει της. Τακτικὸν δὲ μέλος ἅμα τῇ συμπληρώσει τριετοῦς συνεχοῦς ἐκδόσεως τῆς ἐφημερίδος του. Εἰς περίπτωσιν διακοπῆς ἐκδόσεως τῆς ἐφημερίδος, ὁρίζεται, ὅτι δὲν θὰ γίνεται ἀμέσως ἡ διαγραφὴ τοῦ ἐκδότου ἀλλὰ μόνον ἀφοῦ παρέλθῃ 6μηνον ἀπὸ τῆς διακοπῆς της. Νομίζω, ὅτι ἡ διάταξις εἶναι ὀρθὴ καὶ θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἀποδεκτή, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἐξασφαλισθοῦν καλλίτεραι προϋποθέσεις βραδύτερον καὶ πιθανῶς δραστηριωτέρα πρωτοβουλία τοῦ ἐκδότου πρὸς συνέχισιν τῆς διακοπείσης ἐκδόσεως τῆς ἐφημερίδος του. Κύριοι βουλευταί, τὰ θέματα τὰ ὁποῖα εἶναι δυνατὸν νὰ προκαλέσουν συζήτησιν εὐρυτέραν, εἶναι τὰ ὁριζόμενα ὑπὸ τῶν ἄρθρων 3 καὶ 4. Τὸ ἄρθρον 3 ἀφορᾷ τὰς ὀφειλὰς τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων πρὸς τοὺς πάσης φύσεως ἀσφαλιστικοὺς ὀργανισμούς. Αἱ ὀφειλαὶ αὗται εἶχον κεφαλαιοποιηθῆ μὲ τὸ Ν. Δ. 3619)56 καὶ ἤδη ἐπαναλαμβάνεται ἡ αὐτὴ διάταξις ὑπαγομένων εἰς τὴν αὐτὴν ρύθμισιν καὶ ὀφειλῶν αἱ ὁποῖαι ἔχουν δημιουργηθῆ μέχρι τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος. Διὰ τὴν ρύθμισίν των διεμαρτυρήθη ἡ Ὁμοσπονδία Ἐργατῶν Τύπου, πλὴν νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ παρασχεθοῦν ἐξασφαλίσεις διὰ νὰ μὴ γεννᾶται ἀνησυχία διακινδυνεύσεως συμφερόντων τῶν ἐργαζομένων. Διὰ τοῦ ἄρθρου 4 συνιστᾶται παρὰ τῷ Ὀργανισμῷ Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀσφαλίσεως Ἀνεργίας εἰδικὸς λογαριασμὸς ἀποκαλούμενος «λογαριασμὸς ἐξυπηρετήσεως οἰκονομικῶν ὑποχρεώσεων πρὸς μισθωτοὺς ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων». Σκοπὸς τοῦ λογαριασμοῦ τούτου εἶναι ἡ ἐξυπηρέτησις τῶν οἰκονομικῶν συμφερόντων τῶν ἐργαζομένων εἰς τὰς ἐφημερίδας αὐτάς, ὅσον καὶ τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν ἐφημερίδων τούτων. Θὰ εἶχον μόνον ἀντιρρήσεις ὡς πρὸς τὴν παράγραφον 8 τοῦ ἄρθρου τούτου διὰ τῆς ὁποίας καθίσταται δυνατὴ ἡ ὑπαγωγὴ τῶν ἐφημερίδων εἰς τὸν λογαριασμὸν τοῦτον. Ἐὰν ἡ διάταξις ἡ ἀφορῶσα τὴν σύστασιν τοῦ λογαριασμοῦ ἐτέθη ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων, θὰ πρέπει νὰ εἶναι ὑποχρεωτικὴ ἡ ὑπαγωγὴ τῶν ἐφημερίδων εἰς τὸν λογαριασμὸν αὐτόν. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἐτέθη ὑπὲρ τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν ἐφημερίδων, καὶ πάλιν δὲν εὑρίσκω τὸν λόγον διατὶ νὰ μὴ εἶναι ὑποχρεωτικὴ ἡ συμμετοχὴ τῶν ἐφημερίδων εἰς τὸν λογαριασμὸν αὐτόν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ θέμα αὐτὸ θὰ τὸ συζητήσωμεν ἐκτενέστερον κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἄρθρου 4. Τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 ἀναφέρονται εἰς τὰς δημοσιεύσεις περιλήψεων ὑπὸ τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Αἱ διατάξεις εἶναι ὀρθαὶ καὶ ἡ προστασία ἀναγκαία διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, διότι κατέστη πλέον συνείδησις, ὅτι θὰ πρέπει νὰ τονώσωμεν τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ἀποστολήν του. Περαιτέρω καθορίζεται, διὰ τοῦ ἄρθρου, 9, ἡ καταβολὴ τοῦ φόρου εἰσοδήματος καὶ κυρίως ὁ τρόπος καθ’ ὃν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται ἡ καταβολή του. Ὁ φόρος εἰσοδήματος εἴτε καθορίζεται κατ’ ἀποκοπὴν κατὰ τὴν κλιμάκωσιν τοῦ ἄρθρου τούτου, εἴτε ὑπολογίζεται εἰς τὸ σύνολον τῶν κερδῶν του ἐκ πάσης ἐργασίας καὶ ἐπιχειρήσεως, ὁπότε θὰ ἔχῃ ἐφαρμογὴν ἐπὶ τοῦ ἐκδότου ἡμερησίας ἐπαρχιακῆς ἐφημερίδος ἡ ἰσχύουσα ἑκάστοτε νομοθεσία περὶ φορολογίας εἰσοδήματος φυσικῶν ἢ νομικῶν προσώπων. Ἀναμφισβητήτως ἀποτελεῖ τοῦτο ἐκδήλωσιν προστασίας πρὸς τοὺς ἐκδότας τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Αὐταί, κ. βουλευταί, εἶναι ἐν γενικαῖς γραμμαῖς αἱ παρεχόμεναι διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου διευκολύνσεις καὶ ἡ προστασία εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον. Διετυπώθησαν παράπονα ὑπὸ τῶν ἐφημερίδων Θεσσαλονίκης διατὶ δὲν περιλαμβάνονται καὶ αὐταὶ εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον, ἐφ’ ὅσον καὶ αὐταὶ εἶναι ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες. Ὁ κ. Ὑπουργός, βεβαίως, θὰ δώσῃ ὡρισμένας ἐξηγήσεις περὶ αὐτοῦ. Νομίζω, ὅμως, ὅτι εἶναι ἔργον δικαιοσύνης νὰ ὑπαχθοῦν καὶ αἱ ἐφημερίδες Θεσσαλονίκης εἰς τὰς εὐεργετικὰς διατάξεις τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου, ἐφ’ ὅσον θὰ ἀποτελῇ τοῦτο πράγματι αἴτημά των. Δὲν ἐπιθυμῶ, κ. βουλευταί, νὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον. Ἐπὶ τῶν κατ’ ἰδίαν ἐξ ἄλλου θεμάτων θὰ λάβω καὶ πάλιν τὸν λόγον κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Ἐκ τῆς ὅλης μελέτης τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου ἐπείσθην, ὅτι τοῦτο εἶναι προστατευτικὸν καὶ εὐεργετικὸν διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον καὶ νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ τύχῃ τῆς ὁμοθύμου ψηφίσεως καὶ ἐγκρίσεώς μας.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον.

§28Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιφυλάσσομαι εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, νὰ προβῶ εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις. Ἐφ’ ὅσον τώρα συζητεῖται τὸ θέμα τῆς ἀρχῆς, θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ προβῶ εἰς μίαν δήλωσιν. Φοβοῦμαι, ὅτι ἀκόμη καὶ σήμερον, τὸ πνεῦμα μὲ τὸ ὁποῖον ἐξετάζομεν τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, δὲν εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπεβάλλετο. Ἡ σημασία του εἶναι μεγάλη. Ὁ Ἀθηναϊκὸς τύπος ἔχει φθάσει εἰς μίαν περιωπήν, ἡ ὁποία τιμᾷ τὴν χώραν, ἀκριβῶς ὅμως αὐτὴ ἡ δύναμις τοῦ Ἀθηναϊκοῦ τύπου, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν συγκοινωνιῶν, ἀποτελεῖ κίνδυνον ἐξουθενώσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Καὶ ὅμως, ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος εἶναι ἀπολύτως ἀπαραίτητος, διότι μόνον αὐτὸς δίδει τὴν φυσιογνωμίαν τῆς ἐπαρχίας, τὴν τοπικὴν φυσιογνωμίαν. Καὶ ἡ κοινωνικὴ καὶ ἡ οἰκονομικὴ καὶ ἡ πνευματικὴ ζωὴ τῆς ἐπαρχίας ἐκφράζεται μὲ τὸν ἡμερήσιον τύπον της. Ἐνώπιον αὐτοῦ τοῦ κινδύνου τῆς ἐξαφανίσεως, ὁ ὁποῖος τὸν ἀπειλεῖ, ἐπιβάλλεται νὰ λάβωμεν ὄχι μόνον αὐτὰ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα προβλέπει τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ πολὺ περισσότερα. Καὶ διὰ νὰ τονίσω αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν ἔλαβον τὸν λόγον. Ὄχι μόνον ἐγκρίνω ἀνεπιφυλάκτως τὸ πνεῦμα, τὸ ὁποῖον διέπει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ τὸ θεωρῶ ἀνεπαρκές. Ὑποστηρίζω, ὅτι πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς μίαν πολὺ γενικωτέραν ἐνίσχυσιν, διὰ νὰ διατηρήσωμεν καὶ νὰ ἐξυψώσωμεν τὴν φυσιογνωμίαν τοῦ ἡμερησίου ἐπαρχιακοῦ τύπου. (Χειροκροτήματα).

§29Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε ἐπὶ τοῦ σημείου, τὸ ὁποῖον ἐθίξατε νὰ δώσω σύντομον ἀπάντησιν. Ἡ Κυβέρνησις ἐκτιμῶσα τὴν ὑψηλὴν ἀποστολὴν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ διὰ τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 3619 κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ διὰ τοῦ κατατεθέντος καὶ συζητουμένου σήμερον σχεδίου νόμου λαμβάνει τὰ κατὰ τὴν κρίσιν της ἀναγκαῖα μέτρα διὰ νὰ δημιουργηθοῦν εὐνοϊκώτεραι συνθῆκαι ἐκδόσεως τῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων καὶ διὰ νὰ δυνηθῇ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος νὰ συνεχίσῃ τὴν ὑψηλὴν ἀποστολήν του κατὰ τρόπον ἀπρόσκοπτον. Ἐὰν νομίζετε, ἢ οἱοσδήποτε ἄλλος ἀξιότιμος κ. συνάδελφος, ὅτι ὑπάρχουν στοιχεῖα ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα συνθέτουν τὸ ὅλον πρόβλημα, τοῦ ἡμερησίου ἐπαρχιακοῦ τύπου, τὰ ὁποῖα ἐνδεχομένως διέφυγον τῆς προσοχῆς μας, ἡ Κυβέρνησις εἶναι διατεθειμένη νὰ τὰ διερευνήσῃ μετὰ τῆς δεούσης προσοχῆς.

§30Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ παρατήρησίς μου δὲν εἶχε τὴν ἔννοιαν ἐλέγχου, εἶχε τὴν ἔννοιαν ἐγκρίσεως καὶ ἐνθαρρύνσεως.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς, ἔχει τὸν λόγον.

§32Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, κύριοι βουλευταί, ἔρχεται νὰ συμπληρώσῃ τὸ Ν. Διάταγμα 3619) 1956 διὰ τοῦ ὁποίου τὸ πρῶτον ἐλήφθησαν μέτρα ὑπὲρ τοῦ Ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Πιστεύω, ὅτι παραβιάζω ἀνοικτὰς πύλας ἐὰν θελήσω νὰ ἐξάρω τὴν συμβολὴν τοῦ τύπου εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῆς δημοσίας ζωῆς καὶ τὴν ἐν γένει πνευματικὴν ἀνάπτυξιν τοῦ λαοῦ, ὡς καὶ ὅτι ὁ τύπος εἰδικώτερον διὰ τὴν χώραν μας ἀείποτε προήσπισε τὰς παραδόσεις καὶ τὸν ἐθνικὸν χαρακτῆρα ἐτόνωσε καὶ τὰ μέγιστα συνετέλεσεν εἰς τὴν τόνωσιν τοῦ φρονήματος τοῦ λαοῦ εἰς στιγμὰς ἐθνικῶς κρισίμους καὶ ἐβοήθησε διὰ τὴν ἐπιτυχῆ διεξαγωγὴν τῶν ἐθνικῶν ἀγώνων. Τὸ θέμα τοῦ τύπου συνεζητήθη εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν κατ’ ἐπανάληψιν, κυρίως ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεων, τὰς ὁποίας διετυπώσαμεν μὲ συναδέλφους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἐκ τῶν συζητήσεων ἐκείνων, προέκυψαν ὡρισμένα συμπεράσματα βάσει τῶν ὁποίων ἡ Κυβέρνησις ἐδέχθη τὴν σύστασιν μιᾶς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὴν μελέτην ὅλων τῶν ζητημάτων τοῦ τύπου καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐξήγγειλεν ὡρισμένα εὐεργετικὰ μέτρα ὑπὲρ αὐτοῦ. Μεταξὺ τούτων περιλαμβάνεται καὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον μᾶς προσεκομίσθη μὲ μεγάλην καθυστέρησιν καὶ ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν ἐκπροσωπούντων τὸν Ἐπαρχιακὸν Τύπον Ὀργανώσεων. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον χρήζει ἐξετάσεως εἶναι ἐὰν ἐπιβάλλεται ἡ αὐτὴ μεταχείρισις τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου μὲ τὸν τύπον τῆς πρωτευούσης. Κατὰ τὴν ἰδικήν μας γνώμην, κύριοι βουλευταί, ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος δὲν ἀσκεῖ ἔργον διάφορον οὔτε παρεπόμενον τοῦ ἡμερησίου Ἀθηναϊκοῦ τύπου, ἀλλ’ ἀσκεῖ ἔργον αὐτοτελὲς εἰς τὸν χῶρον ἐκεῖνον ὅπου ὁ Τύπος τῶν Ἀθηνῶν λόγῳ τῶν ὑφισταμένων τοπικῶν συνθηκῶν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιδράσῃ. Ἐπιβάλλεται λοιπὸν ἡ μεταχείρισις τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου νὰ εἶναι ἡ ἰδία μὲ τὸν τύπον τῆς πρωτευούσης. Ἡ Κυβέρνησις καὶ ἄλλοτε, ἀλλὰ καὶ διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου Ν.Δ. ἔλαβεν ὡρισμένα μέτρα διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, ἀλλὰ τὰ μέτρα αὐτὰ εἶναι πενιχρὰ καὶ ὄχι ἀνάλογα μὲ τὰς ἀνάγκας τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, ὁ ὁποῖος ἐκπληροῖ προορισμὸν ἀνάλογον μὲ ἐκεῖνον τοῦ ἡμερησίου Ἀθηναϊκοῦ τύπου. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὅτι ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος ἀσκεῖ πρωτεύοντα ρόλον εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῆς κοινῆς γνώμης εἰς τὰς ἐπαρχίας ὅπου ὡς γνωστὸν δὲν φθάνει ὁ Ἀθηναϊκὸς τύπος τὸ γνωρίζομεν ὅλοι, ὅσοι τοὐλάχιστον ἐξ ἡμῶν καταγόμεθα ἀπὸ ἐπαρχίας. Ἡ τοπικὴ ἐφημερὶς ἀσχολεῖται μὲ τοπικὰ θέματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζῃ καὶ νὰ προβάλλῃ ὁ Ἀθηναϊκὸς τύπος, ἀλλὰ καὶ ἐὰν τὰ γνωρίζῃ δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα τῆς πλήρους προβολῆς των. Συμβάλλει ἐπίσης εἰς τὴν ἀνάπτυξιν καὶ διαμόρφωσιν τῶν κοινωνικῶν θεσμῶν εἰς τὰς Ἐπαρχίας καὶ εἰς τὴν ἐπίλυσιν τοπικῶν ζητημάτων κατὰ τρόπον ποὺ δὲν δύναται νὰ συμβάλῃ ὁ Ἀθηναϊκὸς τύπος. Παρὰ ταῦτα ἐνῷ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος ἔχει τοιαύτην ἀποστολὴν δρᾷ ὑπὸ δυσμενεστέρας συνθήκας ἐν σχέσει πρὸς τὸν τύπον τῆς πρωτευούσης. Δυνατὸν ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος νὰ μὴ κυκλοφορῇ εἰς πολυάριθμα φύλλα ἐν τούτοις λόγῳ τῶν δυσμενῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπικρατοῦν εἰς τὴν ἐπαρχίαν καὶ λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς δυσπραγίας τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας αἱ εἰσπράξεις του δὲν εἶναι ἀνάλογοι πρὸς τὴν κυκλοφορίαν. Γνωρίζομεν, ὅτι δὲν δύναται ἡ ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς νὰ ἀσκήσῃ πιεστικὰ μέτρα διὰ τὴν εἴσπραξιν τῶν συνδρομῶν της, διότι γνωρίζει τὴν οἰκονομικὴν δυσχέρειαν τῶν ἀναγνωστῶν της. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ διαφημιστικῆς ἀπόψεως ἡ ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς δὲν ἔχει τὰς δυνατότητας, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ ἐφημερὶς τῶν Ἀθηνῶν. Ἀκόμη καὶ αἱ ἐνισχύσεις, αἱ ὁποῖαι ἑκάστοτε δίδονται ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως διὰ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, τοῦ ἰσολογισμοῦ τῶν Τραπεζῶν καὶ δημοσιευμάτων ἄλλων δημοσίων ὀργανισμῶν κατανέμονται ἀνίσως μεταξὺ τοῦ Ἀθηναϊκοῦ καὶ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι βεβαίως, νὰ δεχθῶμεν, ὅτι αἱ ἀθηναϊκαὶ ἐφημερίδες εἶναι οἱ κυριώτεροι φορεῖς τῶν ἀντιλήψεων τῆς κοινῆς γνώμης, ἀλλὰ καὶ αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες συμβάλλουν εἰς τὸν αὐτὸν σκοπὸν καὶ ἀποτελοῦν τοὺς γνησίους φορεῖς τῶν ἐμφανιζομένων πολιτικῶν καὶ κοινωνικῶν τάσεων. Δὲν εἶναι δυνατὸν μία ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς νὰ στηρίζῃ τὴν οἰκονομικὴν της ἐπιβίωσιν εἰς τὴν κυκλοφορίαν της καὶ μόνον. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ἐλάχισται τῶν ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων στηρίζονται εἰς τὴν κυκλοφορίαν των μόνον. Ἐφημερίδες εὐρωπαϊκῶν χωρῶν δὲν καλύπτουν τὰς δαπάνας των ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἀπὸ τὴν κυκλοφορίαν των, ἀλλὰ εἰς τὴν δυνατότητα τῆς ἀξιοποιήσεως τοῦ χώρου τῶν διαφημίσεων. Πρέπει νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες διὰ τῆς παροχῆς τῆς δυνατότητος τῆς δημοσιεύσεως τῶν κρατικῶν διαφημίσεων ὅσον καὶ τῶν διαφημίσεων τῶν νομικῶν προσώπων δημοσίου δικαίου καὶ λοιπῶν ὀργανισμῶν. Δεδομένου, ὅτι αἱ ἐφημερίδες δὲν εἶναι μόνον ἐπιχειρήσεις ἀλλὰ ἀσκοῦν καὶ κοινωνικὸν λειτούργημα, ἀναγκαῖον εἰς μίαν Δημοκρατίαν ὅπως ἡ ἰδική μας, ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ καταβάλλωμεν κάθε προσπάθειαν διὰ τὴν ἄνετον ἄσκησίν των. Ὀρθῶς εἰσάγεται τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καίτοι, ὡς εἶπον, μὲ καθυστέρησιν καὶ κατόπιν σοβαρῶν πιέσεων τῶν ἐκπροσώπων τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου τῶν ὁποίων δὲν ἔγιναν δεκταὶ ἀπολύτως αἱ ἀπόψεις αὐτῶν. Ἐπιβάλλεται ἴση μεταχείρισις τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου μὲ τὸν ἀθηναϊκὸν τοιοῦτον, ἡ φροντὶς ἐξυψώσεως καὶ ἐξυγιάνσεώς του πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Δημοκρατίας. Ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος ἔχει ἀνάγκην ὄχι μόνον οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως ἀλλὰ καὶ ἠθικῆς. Περαιτέρω θὰ πρέπει νὰ μοῦ παρασχεθοῦν πλήρη τὰ μέσα τῆς εἰδησεογραφικῆς ἐνημερότητός του δεδομένου, ὅτι δὲν ὑπάρχει δυνατότης κυκλοφορίας εἰς πολλὰ τμήματα ἐπαρχιῶν ἀθηναϊκοῦ τύπου. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις, ἐνῷ διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἀναγνωρίζει τὴν ἀνάγκην ἐνισχύσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, δὲν κατοχυρώνει πλήρως τὰ δικαιώματά του. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε πρὸς τοῦτο νὰ προτείνω ἐνδεικτικὰς περιπτώσεις ἐνισχύσεώς του μὴ προβλεπομένας ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ θέμα τοῦ χάρτου εἶναι σοβαρώτατον διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον, διότι ἐπιβαρύνεται περισσότερον λόγῳ τῆς χρησιμοποιήσεως ἐπιπέδων πιεστηρίων. Περαιτέρω ὑποστηρίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἴση οἰκονομικὴ μεταχείρισις δι’ ὅλας τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας. Νὰ μὴ ὑπάρξῃ ἡ σήμερον παρατηρουμένη ἄνισος οἰκονομικὴ μεταχείρισις τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου ἐν σχέσει μὲ τὸν ἀθηναϊκόν. Ἐπ’ αὐτοῦ ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀποδεχθῇ τοῦτο θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρῃ τὸν νόμιμον τρόπον τῆς κατοχυρώσεως τῆς ἀρχῆς αὐτῆς.

§33Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐθίξατε τὸ θέμα τῆς ἴσης οἰκονομικῆς μεταχειρίσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου εἰδικώτερον εἰς τὸ θέμα τὸ ἀφορῶν τὰς κρατικὰς δημοσιεύσεις καὶ τὰς δημοσιεύσεις τῶν Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου, καὶ ἐπαφίεσθε διὰ τὴν διατύπωσιν τῆς σχετικῆς διατάξεως εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑφυπουργόν. Ὡς πρὸς τὸ θέμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον παρέχει εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν δυνατότητα τῆς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τοῦ φιλικοῦ πρὸς αὐτὴν ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ τῆς καταδυναστεύσεως τῶν ἄλλων θέλομεν ἴσην μεταχείρισιν. Ὁ τρόπος τῆς διορθώσεως εἶναι εὔκολος. Ἔχομεν τὸ προηγούμενον τῶν κρατικῶν συμβολαίων καὶ τῶν συμβολαίων τῶν Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου ὅπου ὅλα ὅσα εἰσπράξῃ οἱοσδήποτε συμβολαιογράφος κατανέμονται μεταξὺ ὅλων τῶν μελῶν τοῦ οἰκείου Συμβολαιογραφικοῦ Συλλόγου. Τὸ αὐτὸ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν.

§34Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφυπ. Προεδρ. Κυβερνήσεως). Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ ἀξιοτίμου κ. συναδέλφου καθ’ ὅτι κρίνω ἀνεφάρμοστον τὴν προτεινομένην ἵδρυσιν τοῦ ἰδιοτύπου αὐτοῦ κοινοῦ ταμείου τῶν ἐφημερίδων. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ κατανέμωνται αἱ τυχὸν ἐνισχύσεις ἐξ ἴσου μεταξὺ τῶν ἐφημερίδων τῆς αὐτῆς περιοχῆς ὅταν συμβαίνῃ ἡ μὲν μία ἐφημερὶς νὰ ἔχῃ κυκλοφορίαν 3.500–4.000 φύλλων, ἡ δὲ ἄλλη κυκλοφορίαν 100 φύλλων; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτό. Πέραν τούτου θὰ ἤθελα νὰ ἐκφράσω μόνον ἀπορίαν, ὅσον ἀφορᾷ μίαν συναγωγὴν συμπερασμάτων εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ὁ κ. συνάδελφος, ὅσον ἀφορᾷ τὸ σημεῖον, ὅτι ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος τίθεται εἰς δευτέραν μοῖραν ἔναντι τῶν ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων. Ὡς ἐπιχείρημα μεταξὺ τῶν ἄλλων ἐπεκαλέσθη καὶ τὸ θέμα τῆς δημοσιεύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ. Θὰ σᾶς δώσω ἐν προκειμένῳ τὰ ἑξῆς στοιχεῖα: «Εἰς τὰς ἐφημερίδας Καβάλας.......... (ἀναγινώσκει).........». Δὲν νομίζω ἑπομένως, ὅτι εὐσταθεῖ ἡ ἄποψις, ὅτι δῆθεν αἱ παροχαὶ διὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας, εὑρίσκονται εἰς δυσαρμονίαν ἔναντι ἐκείνων πρὸς τὰς Ἀθηναϊκὰς ἐφημερίδας.

§35Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ βάσις τὴν ὁποίαν θέτει ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν εὐσταθεῖ. Δὲν θέλει τὴν ἀπόλυτον ἰσότητα; Ἂς κάμῃ τὸν διαχωρισμόν.

§36Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἀπόλυτος ἰσότης δὲν ὑπάρχει ἐκ τῶν πραγμάτων. Ἐδῶ, ὁμιλοῦμεν περὶ τύπου καὶ σεῖς προτείνετε νὰ ἐφαρμοσθῇ κάτι ποὺ ἐφηρμόσθη εἰς τοὺς συμβολαιογράφους τῶν μεγάλων Τραπεζῶν. Ἐπ’ αὐτοῦ διετύπωσα ἀντίθετον ἄποψιν καὶ ἐπεκαλέσθην ἓν ἐπιχείρημα. Δύναμαι νὰ ἐπεκαλεσθῶ καὶ ἄλλα.

§37Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι πρόθυμος νὰ ἀκούσω τὰ ἐπιχειρήματα αὐτά. Ἐφ’ ὅσον δὲν τὰ γνωρίζομεν ὅμως δὲν χωρεῖ ἐπ’ αὐτῶν συζήτησις. Ἐγὼ ἀνέφερα τὸ Ταμεῖον συμβολαιογράφων. Σεῖς δὲν τὸ θέλετε. Κάμετε κἄτι ἀνάλογον, ἀλλὰ αὐτὸ νὰ βασίζεται ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς ἰσότητος. Σήμερον κάμνομεν μίαν προσπάθειαν περὶ ἀνυψώσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ βλέπετε μὲ ποίαν ἀντικειμενικότητα ὑποστηρίζομεν τὸ νομοσχέδιόν σας. Ζητοῦμεν ἴσην μεταχείρισιν εἰς τὰς οἰκονομικὰς παροχὰς τὰς ὁποίας παρέχει ἡ Κυβέρνησις καὶ αἱ Τράπεζαι διὰ τῶν δημοσιεύσεων εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον.

§38Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως) Ὁ ἀγαπητός μου ἐξ Ἀρκαδίας συνάδελφος, διετύπωσεν ἀντίκρουσιν ἐπὶ τῆς ἀντικρούσεώς μου. Ἀλλὰ διὰ τῶν διατάξεων τοῦ παρόντος σχεδίου νόμου, λαμβάνονται ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως γενικὰ καὶ ἀδιάβλητα μέτρα ἐνισχύσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Ὅταν δὲ θὰ ἔλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, τότε θὰ ἐξετάσωμεν τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον σᾶς ἀπασχολεῖ. Σᾶς ἐρωτῶ, ὅμως, εἴδατε εἰς καμμίαν διάταξιν τοῦ παρόντος σχεδίου νόμου νὰ μὴ ἐπικρατῇ γενικότης κριτηρίων; Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἐθίξατε καὶ τὸ ἐπιχείρημα τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθητε, εἶναι πέραν ἐκείνων, περὶ τῶν ὁποίων διαλαμβάνει τὸ παρὸν σχέδιον νόμου. Ὡμιλήσατε καὶ περὶ διαφημίσεων, ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι τὸ θέμα τοῦ φορέως τῆς διαφημίσεως, τῆς ἐφημερίδος δηλαδή, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ καταχωρηθῇ αὕτη, εἶναι θέμα ἀναγόμενον εἰς τὴν κρίσιν αὐτοῦ τούτου τοῦ διαφημιζομένου καὶ μόνον αὐτοῦ.

§39Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δέχομαι τὴν βεβαίωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὅτι εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ ὁμιλήσωμεν περὶ τῶν λεπτομερειῶν τῆς ἴσης μεταχειρίσεως.

§40Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργός, ἀπαντῶν εἰς διακοπὴν τοῦ συναδέλφου κ. Μπακοπούλου, ἰσχυρίσθη, ὅτι αἱ διατάξεις τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου καταδεικνύουν τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀκολουθήσῃ καὶ ἐφαρμόσῃ πολιτικὴν ἴσης καὶ δικαίας μεταχειρίσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ εἰδικώτερον ἀνεφέρθη εἰς τὰ ἄρθρα 6 καὶ 7. Τὸ ἐναντίον ὅμως προκύπτει ἐκ τῆς ἀναγνώσεως τῶν διατάξεων τῶν ἄρθρων 6 καὶ 7. Διὰ τοῦ ἄρθρου 7 προβλέπεται, ὅτι αἱ διακηρύξεις δημοπρασιῶν καὶ προκηρύξεις διαγωνισμῶν τῶν ὀργανισμῶν τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως κλπ., τῶν Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου καὶ ἐπιχειρήσεων κοινῆς ὠφελείας, δημοσιεύονται ὑποχρεωτικῶς εἰς δύο μόνον ἡμερησίας ἐφημερίδας τῆς πρωτευούσης τοῦ νομοῦ εἰς ὃν ἀναφέρονται, μὴ ἀποκλειομένης τῆς δημοσιεύσεώς των καὶ εἰς ἄλλας ἐφημερίδας. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ποῦ ὑπάρχει ἡ ἀρχὴ τῆς καθολικότητος καὶ τῆς ἴσης μεταχειρίσεως; Πρόδηλον εἶναι, ὅτι οἱ ἐλεγχόμενοι ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ὀργανισμοὶ ὡς τὸ ΙΚΑ, ἡ ΔΕΗ κλπ., θὰ δίδουν τὰς δημοσιεύσεις αὑτὰς εἰς ἐφημερίδας καὶ μόνον ποὺ ἀνήκουν εἰς τὸν κυβερνῶν Κόμμα. Πράγματι διὰ τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ προβλέποντος τὴν ὑποχρεωτικὴν δημοσίευσιν τῶν ἐκθέσεων τῶν Νομαρχῶν περὶ τῆς πορείας τῶν εἰς ἕκαστον Νομὸν ἐκτελουμένων ἔργων καθιεροῦται ἡ ἀρχὴ τῆς καθολικότητος καὶ ἴσης μεταχειρίσεως, προκειμένου ὅμως νὰ ἐξυπηρετηθοῦν οἱ κομματικοὶ προπαγανδιστικοὶ σκοποὶ τῆς Κυβερνήσεως πρὸς διαφήμισιν τοῦ κυβερνῶντος Κόμματος. Μόνον εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις ἐκδηλώνει τὴν δικαιοσύνην καὶ γενναιοδωρίαν της. Εἰς πᾶσαν ἄλλην περίπτωσιν γίνεται ἄδικος καὶ ἄνισος μεταχείρισις, ὡς θέλω καταδείξει ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ σειρά μου νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας.

§41Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἀκριβῶς, κ. συνάδελφε, ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ἤθελα καὶ ἐγὼ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἴσης μεταχειρίσεως τοῦ τύπου, διότι νομίζω, ὅτι εἰς τὰς κρισίμους οἰκονομικὰς στιγμὰς τὰς ὁποίας διέρχεται ὁ τύπος, ἐπιβάλλεται ἡ ἴση καὶ δικαία μεταχείρισις. Εὐτυχῶς ὁ κ. ὑπουργὸς ἐδήλωσε προηγουμένως, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ τὴν γραμμὴν αὐτὴν καὶ ἐλπίζω εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ δεχθῇ τροπολογίας κατοχυρούσας τὴν ἄποψιν ταύτην. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ κουράσω τὸ Σῶμα περισσότερον καὶ διὰ τοῦτο πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος θὰ προβῶ εἰς δύο μόνον παρατηρήσεις. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ τὸ θέμα τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ τὸ θέμα τοῦ περιοδικοῦ τύπου, ὁ ὁποῖος καὶ αὐτὸς διέρχεται οἰκονομικὴν κρίσιν καὶ προσφέρει ἐξ ἴσου πολυτίμους ὑπηρεσίας εἰς τὴν κοινωνικὴν καὶ πολιτικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας καὶ τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τοῦ δημοκρατικοῦ μας πολιτεύματος. Ἡ μέχρι δὲ σήμερον ἐπιδειχθεῖσα καθυστέρησις ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ἀποτελεῖ ἀδικαιολόγητον βραδυπορίαν. Ἡ δευτέρα παρατήρησίς μου ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 8 τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἅπτεται τοῦ γενικωτέρου θέματος τῆς ἀνεξαρτησίας τοῦ τύπου καὶ τῆς δικαίας καὶ ἴσης οἰκονομικῆς του ἐνισχύσεως. Δι’ αὐτοῦ στεροῦνται τῶν πλεονεκτημάτων τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, ἐφημερίδες εἰς βάρος τῶν ὁποίων ἐκκρεμοῦν ἀναγκαστικὰ μέτρα διὰ τὴν καθυστέρησιν ὀφειλῶν των. Δὲν δικαιολογεῖται ἡ διάταξις αὐτὴ ἡ ὁποία οὐσιαστικῶς δὲν συμβάλλει εἰς τὴν πραγματοποίησιν τοῦ ἐπιδιωκομένου ὑπὸ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου σκοποῦ. Κύριοι συνάδελφοι, ὡς γνωστόν, εἶναι δυνατὸν μία ἐκ τῶν ἐφημερίδων νὰ ἔχῃ ὀφειλὴν πρὸς μίαν Τράπεζαν καὶ νὰ καθυστερήσῃ τὴν ἐξόφλησίν της λόγῳ οἰκονομικῆς δυσχερείας. Ἡ Τράπεζα πρὸς διασφάλισιν τῆς ὀφειλῆς καὶ εἴσπραξιν αὐτῆς, προσφεύγει ἀμέσως εἰς συντηρητικὰ δικαστικὰ μέτρα. Νομίζετε, ὅτι αὐτὴ ἡ ἐφημερὶς πρέπει νὰ στερηθῇ τῶν πλεονεκτημάτων τοῦ νόμου ἢ ἀντιθέτως νὰ ἐνισχυθῇ ἔτι περισσότερον; Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ στερήσωμεν τῶν παρεχομένων ὑπὸ τοῦ παρόντος νομοθετήματος εὐεργετημάτων τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν ἐφημερίδων αὐτῶν. Νομίζω ἄλλωστε, ὅτι καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ συμφωνήσῃ καὶ θὰ δεχθῇ ἀνάλογον τροποποίησιν ἢ διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου 8.

§42Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, συμφωνῶ ἀπολύτως μαζί σας διὰ τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου 8. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ θεωρητικῶς πιθανὸν νὰ εἶχε μίαν βάσιν ἐὰν ἐτίθετο εἰς ἕνα σχέδιον νόμου πιστώσεων ἢ περὶ παγωμένων πιστώσεων. Ἀλλὰ εἰς ἕνα νομοθέτημα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, νομίζω, ὅτι ἡ πολιτικὴ εὐθιξία τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος ἔχει μίαν παράδοσιν, ἐπιβάλλει τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ.

§43Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Εἶμαι σύμφωνος, κ. συνάδελφε, μὲ τὴν ἄποψίν σας αὐτήν. Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν διαγραφὴν τῆς διατάξεως αὐτῆς. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ συμφέρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας εἶναι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ νὰ ἐξέλθῃ τῆς αἰθούσης ταύτης Κομματικῶς ἀδιάβλητον καὶ πλῆρες. Νὰ δίδεται δηλαδὴ οὐσιαστικὴ λύσις εἰς τὸ ὅλον πρόβλημα τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Αἱ δηλώσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ μᾶς δίδουν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι αὐτὴ εἶναι καὶ ἡ ἐπιθυμία τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἀναμείνωμεν καὶ δι’ ἔργων ἡ Κυβέρνησις νὰ μᾶς ἀποδείξῃ τοῦτο κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἄρθρων τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοθετήματος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀντιπολιτεύσεως).

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Λουλακάκης ἔχει τὸν λόγον.

§45Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἐλευθερία τοῦ τύπου τὴν ὁποίαν κατοχυρώνουν τὰ Ἑλληνικὰ Συντάγματα καὶ εἰδικῶς τὸ ἄρθρον 14 τοῦ ἐν ἰσχύϊ Συντάγματος τοῦ 1952, εἶναι ἀναμφισβητήτως μία ἀπὸ τὰς μεγαλυτέρας κατακτήσεις τῆς Δημοκρατίας. Ἡ ἐλευθέρα ἔκφρασις καὶ ἡ κυκλοφορία τῶν ἰδεῶν καὶ ἡ ἐπικοινωνία τῆς σκέψεως καὶ τῆς διανοήσεως τῶν ἀνθρώπων, εἶναι ἔννοια εὐρυτέρας σημασίας καὶ ἀποτελοῦν τὴν κορωνίδα τῶν δικαιωμάτων τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ πολίτου. Ὁ τύπος δὲν εἶναι ἁπλῶς, ὅπως εἴθισται, νὰ λέγεται, ὄργανον τῆς κοινῆς γνώμης, ἀλλὰ καὶ φορεὺς μεγάλης πνευματικῆς καὶ ἐκπολιτιστικῆς ἀκτινοβολίας. Εἶναι τὸ καταλληλότερον μέσον διὰ τοῦ ὁποίου ἐκλαϊκεύεται καὶ μεταδίδεται ἡ τέχνη καὶ ἡ ἐπιστήμη καὶ καθίστανται προσιταὶ εἰς ὅλας τὰς τάξεις. Εἶναι τὸ βῆμα, τὸ ὁποῖον διαπαιδαγωγεῖ πολιτικῶς τὸν λαόν, τὸν ἐνημερώνει μὲ τὰ θέματα τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὸ ἔθνος καὶ δημιουργεῖ συνείδησιν διὰ τὴν ἀποστολὴν καὶ τὰ πεπρωμένα του. Εἶναι τὸ ὄργανον τῆς κινητοποιήσεως τῆς πνευματικῆς ἡγεσίας τοῦ ἔθνους, τῶν εἰδικῶν καὶ τῶν πεπειραμένων καὶ τῆς διοχετεύσεως καὶ μεταδόσεως εὐγενῶν συνθημάτων καὶ ὑγιῶν κατευθύνσεων. Καὶ εἶναι ἡ καλλιτέρα μέθοδος διὰ τῆς ὁποίας ταγοὶ τῆς πολιτείας, Κυβερνήσεις καὶ πολιτικοὶ ἄνδρες διαφωτίζονται περισσότερον καὶ ὁδηγοῦνται ὑπὸ τὸ φῶς τῆς εὐρυτέρας συζητήσεως διὰ νὰ δώσουν εὐστόχους καὶ ὀρθὰς λύσεις εἰς τὰ ἐπίμαχα ζητήματα. Ἡ ἐλευθερία τοῦ τύπου συνάπτεται καὶ ταὐτίζεται μὲ τὴν ἀρχὴν τῆς δημοκρατίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὴν βαθυτέραν οὐσίαν του δημοκρατικὸς θεσμὸς ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑφίσταται ἐλευθεροτυπία. Ὅπου ὁ τύπος εἶναι δέσμιος, οἱ ἄνθρωποι εἶναι δοῦλοι. «Εἱρκτὴ τῆς ἰδέας», ἔλεγεν ὁ πατέρας Σαρίπολος, «εἶναι ἡ κατάργησις τῆς ἐλευθερίας τοῦ τύπου. Εἶναι οἰκτρὰ καὶ ἀνοσία ἀστυνομικὴ ἐπιτήρησις». Ἀλλὰ ὑπάρχει σήμερον ὑπὸ τὴν εὐρυτέραν της ἔννοιαν καὶ ἀσκεῖται παρ’ ἡμῖν ἐλευθέρως ἡ δημοσιογραφία; Τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος ἀποτελεῖ πλήρη κατοχύρωσιν τῶν ἐλευθεριῶν τοῦ τύπου. Ἀλλὰ καταστρατηγεῖται καὶ παραγράφεται. Ὑπάρχει ἀκόμη ἐν ἰσχύϊ τὸ ψήφισμα Γʹ τοῦ 1945 περὶ τοῦ ὁποίου, εὐρὺς σάλος ἠγέρθη εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὰς τελευταίας συνεδριάσεις. Ἐθεσπίσθη εἰς μίαν πολεμικὴν περίοδον καὶ ἐπετέλεσε τότε ἰσχυρὸν ὅπλον εἰς χεῖρας τοῦ νομίμου Κράτους ἐναντίον τῆς ξενηλάτου ἀνταρσίας. Ἀλλὰ διέρρευσαν ἔκτοτε 14 ἔτη καὶ μολονότι εἰς τὴν χώραν μας ἐπικρατεῖ σήμερον πλήρης ἀσφάλεια, ἐν τούτοις ἡ περίοδος τῆς ἀνταρσίας δὲν ἐκηρύχθη λήξασα. Καὶ τοῦτο ἀποτελεῖ ἀνωμαλίαν καὶ γίνεται εἰς πλείστας περιπτώσεις μέσον καταπιέσεως τῶν πολιτῶν, ὑπὸ κακῶν ὀργάνων τῆς πολιτείας καὶ ἀφορμὴ κατακρίσεως τῶν ἐξωτερικῶν μας ἀντιπάλων, ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἶναι κατ’ ἐπίφασιν μόνον δημοκρατία, ἀλλὰ εἰς τὴν οὐσίαν της ἀστυνομικὸν Κράτος. Ἄλλο μέσον ἠθικῆς πιέσεως καὶ ὑποταγῆς τοῦ τύπου, ἀποτελοῦν αἱ οἰκονομικαὶ παροχαὶ καὶ τὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα παρέχονται κατὰ τρόπον ἄνισον καὶ μεροληπτικόν, ἄλλα μὲν εἰς εὐρεῖαν ἔκτασιν, ἄλλα δὲ εἰς ἀκτῖνα μικρὰν καὶ περιωρισμένην. Καὶ συνέβη νὰ πιεσθοῦν ἐνίοτε οἰκονομικῶς ἐφημερίδες διὰ νὰ ἀναγκασθοῦν νὰ ἐγκαταλείψουν τὸν στίβον τοῦ εὐγενοῦς ἀγῶνος ὑπὲρ τῶν λαϊκῶν συμφερόντων. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ὑφίστανται τὰ δύο αὐτὰ θέματα δὲν εἶναι δυνατὸν βασίμως νὰ ἀντιταχθῇ ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ὑπάρχει εἰς τὸν τόπον μας πλήρης ἐλευθεροτυπία. Ἔπειτα ἀπὸ τὰς γενικὰς αὐτὰς καὶ συντόμους ἀντιλήψεις καὶ παρατηρήσεις εἰσέρχομαι εἰς τὴν κρίσιν τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων». Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἐξετιμήθη ὅπως ἔπρεπε μέχρι σήμερον ἡ ἀξία τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ ἡ μεγάλη ἀποστολή του διὰ τὴν ἐπαρχίαν. Ἡ μέριμνα τοῦ Κράτους ἦτο σχεδὸν ἀποκλειστικῶς ἐντοπισμένη εἰς τὸν τύπον τῆς Πρωτευούσης. Ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος εἶχε παραμεληθῆ καὶ ἐπάλαιεν ἐναντίον μυρίων δυσχερειῶν καὶ ἀντιξοοτήτων διὰ νὰ διατηρήσῃ τὸ ἠθικὸν κῦρος καὶ τὴν οἰκονομικήν του ἐπιβίωσιν. Καὶ ὑπῆρξαν πράγματι ἥρωες οἱ καλοὶ ἐκεῖνοι δημοσιογράφοι τῶν ἐπαρχιῶν, ἰδιοκτῆται καὶ συντάκται, οἱ ὁποῖοι ἐκράτησαν ὑψηλὰ τὴν σημαίαν τοῦ δημοκρατικοῦ των λειτουργήματος. Πολλοὶ ἐκάμφθησαν καὶ ἔμειναν εἰς τὸν δρόμον τῆς ἐγκαταλείψεως. Δὲν εἶναι ὀλίγοι ἐκεῖνοι ποὺ κατεστράφησαν οἰκονομικῶς καὶ ἐτράπησαν πρὸς ἄλλα βιοποριστικὰ ἐπαγγέλματα. Καὶ οἱ παραμείναντες ἐξηκολούθησαν μετὰ πείσματος καὶ ἐπιμονῆς τὸν ἀγῶνα, παλαίοντες ἐναντίον τῶν καθημερινῶν ἀναγκῶν τῆς ἐκδόσεως, τῶν ἐπισφαλῶν ἀπαιτήσεων ἐκ τῆς κυκλοφορίας καὶ τῆς ἀδιαφορίας τοῦ Κράτους. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους ἡμᾶς, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὁ τύπος τῆς πρωτευούσης δὲν κυκλοφορεῖ εὐρύτατα εἰς τὴν ὕπαιθρον χώραν. Οἱ κάτοικοι τῶν ἐπαρχιῶν ἀναγινώσκουν τὰς ἐπιτοπίους ἐφημερίδας εἰς τὸ καφενεῖον, τὸν Συνεταιρισμόν, ἢ τὴν Κοινότητα καὶ δι’ αὐτῶν ἐνημερώνονται μὲ τὰ πολιτικὰ εἰς τοπικὰ θέματα, τὰ γεωργικά, τὰ οἰκονομικὰ καὶ κοινωνικά. Ὁ φάρος τῶν ἐπαρχιῶν εἶναι αἱ ἐπιτόπιοι ἐφημερίδες. Καὶ τὸ Κράτος θὰ ἔπρεπε νὰ δώσῃ μείζονα σημασίαν καὶ νὰ στρέψῃ περισσότερον τὴν στοργήν του πρὸς τὰς ἐφημερίδας τῶν ἐπαρχιῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐγγύτερον πρὸς τὸν λαὸν τῆς ὑπαίθρου, παρακολουθοῦν τὰς ἀνάγκας καὶ τὰς ἐπιδιώξεις του, ἐκφράζουν τὴν ἀγωνίαν του καὶ μεταδίδουν εἰς τὸ ἀσυγκίνητον κέντρον τὴν φωνήν του. Ἐν τούτοις μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Α.Ν. 1093, ὁ ὁποῖος ἀπετέλεσε τὴν βάσιν τῆς ἐξυψώσεως τοῦ δημοσιογραφικοῦ ἐπαγγέλματος, οὐδεμία σοβαρὰ μέριμνα εἶχε ληφθῆ ἐκ μέρους τοῦ Κράτους διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον. Ὁ νόμος αὐτὸς ἀπετέλεσε τρόπον τινὰ τὸν καταστατικὸν χάρτην τοῦ τύπου. Ἵδρυε τὰς ἐπαγγελματικὰς δημοσιογραφικὰς ἑνώσεις κατὰ πόλεις, εἰς τὰς ὁποίας ἐξεδίδοντο πέντε τοὐλάχιστον ἡμερήσιαι ἐφημερίδες, αἱ κατὰ περιφερείας ὁριζόμεναι ὑπὸ τοῦ νόμου, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπῆρχεν ἡ προϋπόθεσις αὐτή. Καὶ καθώριζε τὰ δικαιώματα καὶ τὰς ὑποχρεώσεις τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὸ δημοσιογραφικὸν ἐπάγγελμα. Τὸ Ν. Δ. 3619 ἐκδοθὲν πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ Α. Ν. 1093 συνέστησεν ἕνωσιν ἰδιοκτητῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων μὲ ἕδραν τὰς Ἀθήνας, ὡς νομικὸν πρόσωπον, μὲ ἴδιον καταστατικόν. Ὡς σκοπὸς τῆς Ἑνώσεως ὁρίζεται δι’ αὐτοῦ, ἡ διὰ παντὸς νομίμου μέσου προαγωγὴ καὶ κατοχύρωσις τῶν συμφερόντων τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων πρὸς ἐξύψωσιν τοῦ τύπου τῶν ἐπαρχιῶν. Ὁ νόμος οὗτος καθιέρωσε διὰ τοῦ ἄρθρου 5 καὶ εἰδικὰ προνόμια καὶ οἰκονομικὰς διευκολύνσεις, αἱ ὁποῖαι κατέστησαν κἄπως ὑποφερτὴν τὴν ἄσκησιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ δημοσιογραφικοῦ ἐπαγγέλματος. Ἀλλὰ ἀμφότερα τὰ νομοθετήματα ταῦτα παρουσίασαν πολλὰ κενὰ κατὰ τὴν ἐφαρμογήν των, ἐκρίθησαν ἀνεπαρκῆ καὶ κατέστησαν ἀναγκαίαν τὴν συμπλήρωσιν αὐτῶν διὰ νεωτέρου νόμου. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθές, ὅτι μετὰ τὸ Ν. Δ. 3619)56 ἡ καταρτισθεῖσα διοίκησις τῆς Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων, ἐκινήθη μὲ πολλὴν δραστηριότητα καὶ ἀνέπτυξεν ἔντονον δρᾶσιν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Κατώρθωσε νὰ κατοχυρώσῃ κατὰ τὸ δυνατόν, τὴν ἀνεξαρτησίαν τῆς συνειδήσεως τῶν ἐπαρχιακῶν δημοσιογραφικῶν ὀργάνων καὶ νὰ ἀναβιβάσῃ τὴν πνευματικὴν ἠθικὴν καὶ οἰκονομικὴν στάθμην αὐτῶν. Ἀλλὰ εἶναι ἐξ ἴσου ἀληθές, ὅτι παρίσταται ἀνάγκη σταθερωτέρας ἐκδηλώσεως τοῦ κρατικοῦ ἐινδιαφέροντος διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον. Τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἔρχεται νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου. Δι’ αὐτοῦ ρυθμίζεται τὸ ζήτημα τῶν μελῶν τῆς Ἑνώσεως καὶ ἡ ἐκπροσώπησις αὐτῶν εἰς τὸ Συμβούλιον. Παρέχεται ἔκπτωσις τῆς τιμῆς τοῦ καταναλισκομένου ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ὥστε νὰ γίνεται εὐθυγράμμισις μὲ τὰς ἐφημερίδας τῆς πρωτευούσης. Ἐπεκτείνεται ἡ διευκόλυνσις εἰς τὴν ἐξόφλησιν τῶν ὀφειλομένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ εἰς τὰς μέχρι σήμερον βεβαιωθείσας ὀφειλάς. Καὶ συνιστᾶται αὐτοτελὴς λογαριασμὸς διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ὑποχρεώσεων τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων πρὸς τὸ ἐργαζόμενον προσωπικὸν προικοδοτούμενον διὰ δραχμῶν δύο κατὰ κιλὸν ἐπὶ τοῦ παραλαμβανομένου ὑπ’ αὐτῶν δημοσιογραφικοῦ χάρτου. Περαιτέρω, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου τροποποιεῖ τὸν νόμον 3505 τοῦ 56 περὶ ἀνωνύμων ἑταιρειῶν καὶ ἑταιρειῶν περιωρισμένης εὐθύνης, καὶ καθιστᾷ ὑποχρεωτικὴν τὴν δημοσίευσιν τοῦ ἰσολογισμοῦ των εἰς μίαν τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχουν τὴν ἕδραν των εἰς Ἀθήνας. Ὑποχρεωτικὴ ἐπίσης, καθίσταται ἡ περιληπτικὴ δημοσίευσις τῶν ὑποβαλλομένων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἐκθέσεων τῶν Νομαρχῶν περὶ τῆς πορείας τῶν ἐκτελουμένων ἐν τῇ ἕδρᾳ τοῦ Νομοῦ ἔργων εἰς δύο τοὐλάχιστον ἡμερησίας ἐφημερίδας, καθὼς ἐπίσης καὶ ἡ δημοσίευσις τῶν διακηρύξεων τῶν δημοπρασιῶν τῶν ὀργανισμῶν τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, τῶν Ν.Π.Δ.Δ. καὶ τῶν ἐπιχειρήσεων κοινῆς ὠφελείας. Διὰ τῶν βασικῶν τούτων διατάξεων χειραφετοῦνται ἔν τινι μέτρῳ οἰκονομικῶς αἱ ἡμερήσιαι ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες, ἐκφεύγουν ἀπὸ τὴν ἁρπάγην τῶν ἀδυσωπήτων ἀναγκῶν διὰ τὴν ἔκδοσιν καὶ διατήρησίν των καὶ ἀνέρχονται εἰς ἀνωτέραν κλάσιν ἠθικῆς καὶ ἐκπολιτιστικῆς ἐπιβολῆς. Ὁ τύπος τοῦ κέντρου καὶ τῶν ἐπαρχιῶν κατέστη πλέον διὰ τοὺς λαοὺς καθημερινὴ πνευματικὴ τροφὴ μεγάλης καὶ πολυσχιδοῦς σπουδαιότητος. Διὰ δὲ τὰ κράτη, οἱονεὶ λειτούργημα δημόσιον ἐξαιρετικῆς βαρύτητος. Ἡ ἀποστολή του εἶναι μεγάλη, διότι καὶ προβλέπει καὶ διαφωτίζει καὶ καθοδηγεῖ καὶ προλαμβάνει. Καὶ ἀπὸ τὴν ὑψηλὴν σκοπιάν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὅταν στηρίζεται εἰς ἐθνικά, ἠθικὰ καὶ οἰκονομικὰ πλαίσια, ἐκπέμπει φῶς καὶ ἀνταύγειαν ὑγιοῦς, σταθερᾶς καὶ καθολικῆς ἐπιδράσεως. Καὶ πρέπει νὰ κινῆται ἐλεύθερα καὶ ἀδέσμευτα καὶ νὰ περιβάλλεται μὲ στοργὴν καὶ ἐνδιαφέρον, διὰ νὰ δύναται μέσα εἰς τὰ πλαίσια τῶν δημοκρατικῶν ἐλευθεριῶν νὰ ἐκπληρώνῃ τὴν ἐθνικὴν καὶ κοινωνικήν του ἀποστολήν. Μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι τὰ θεσπιζόμενα μέτρα θὰ ἔχουν ποικίλας καὶ εὐεργετικὰς ἀντανακλάσεις εἰς τὴν σφαῖραν τῆς ἐπαρχιακῆς δημοσιογραφικῆς δραστηριότητος καὶ εἰς τὸν προσανατολισμόν της πρὸς νέα καθήκοντα καὶ ὑποχρεώσεις, θὰ δώσω τὴν ψῆφον μου ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου. (Χειροκροτήματα). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Προεδρεύων Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§47Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι παρίσταται ἀνάγκη, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἐξάρω καὶ ἐγὼ μὲ τὴν σειράν μου τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει διὰ τὸν τόπον μας εἰδικώτερον, ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος. Ὡς παλαιὸς ὑπερασπιστὴς τῆς ὑποθέσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, χαίρω εἰλικρινῶς, διότι διαπιστώνω, ὅτι ἀσχέτως πολιτικῶν τοποθετήσεων καὶ διαφορῶν κομματικῶν, σύσσωμος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἀποδέχεται τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοθετήματος, δηλαδή, τὴν ἀρχὴν τῆς ἐνισχύσεως ἐπὶ ὑγιῶν καὶ ἐπὶ ἐντίμων καὶ ἐπὶ ἴσων βάσεων τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Τοῦτο, ἄλλωστε, κύριοι συνάδελφοι, κατέστη ἔκδηλον ἤδη ἀπὸ τοῦ 1956, ὅτε εἰσήχθη καὶ ἐψηφίσθη ὁμοφώνως τὸ πρῶτον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐβοήθησε τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον καὶ συνεκρότησε τὴν Ἕνωσιν Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων. Τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον ἔρχεται διὰ νὰ συμπληρώσῃ τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχε τότε ὁλοκληρωτικῶς συμπληρωθῆ καί, ἐν ὄψει τῶν κενῶν, τὰ ὁποῖα διεπιστώθησαν μὲ τὴν πάροδον τοῦ χρόνου, νὰ ἐπιλύσῃ ὡρισμένα συμπληρωματικῶς ἀνακύψαντα θέματα. Θέλω, κύριοι συνάδελφοι, ἐν πρώτοις, νὰ δηλώσω ὅτι, κατὰ τὴν ἰδικήν μου πεποίθησιν, ἡ Κυβέρνησις, νομοθετικῶς τοὐλάχιστον, εἰς τὰς γενικάς των γραμμὰς —διότι ἐπὶ μέρους δύνανται νὰ ὑπάρξουν ἀντιρρήσεις καὶ δὲν ἀποκλείεται, τὸ ἐλπίζω, καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ τὰς ἀποδεχθῇ— εἰς τὰς γενικάς των γραμμὰς τὰ νομοθετήματα περὶ ἐπαρχιακοῦ Τύπου τὰ τοποθετεῖ ἐπὶ τῆς ὀρθῆς βάσεως, δηλαδή, ἐπὶ τῆς ἀντικειμενικῆς καὶ ἴσης μεταχειρίσεως ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Δὲν εἶναι εἰς τὴν πρόθεσίν μου νὰ κάμω κριτικήν, οὔτε, φυσικά, πολὺ περισσότερον, ἐπερώτησιν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, θέλω ὅμως νὰ σημειώσω ἐπ’ εὐκαιρίᾳ, ἐφόσον τὰ θέματα ἐθίγησαν, ὅτι θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον, ἐὰν ὁ κ. ὑφυπουργὸς Τύπου τὴν γραμμὴν τῆς ἰσότητος, τὴν ὁποίαν καθιέρωσε καὶ ἐφήρμοσε κατὰ βάσιν εἰς τὴν νομοθετικὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, τὴν ἐφήρμοζε καὶ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ὑπολοίπων προβλημάτων τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Καὶ δὲν δυσκολεύομαι καθόλου, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἴπω, ὅτι ὁ ὑπαινιγμός μου ἀναφέρεται εἰς τὴν διάθεσιν τῶν γνωστῶν «κονδυλίων» ἐνισχύσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, τὰ ὁποῖα, παρ’ ὅσα ὁ κ. ὑφυπουργὸς Τύπου ὑπεσχέθη, ἐξακολουθοῦν νὰ διανέμωνται κατὰ τὰς κομματικὰς προτιμήσεις καὶ τὰ πολιτικὰ συμφέροντα τοῦ κυβερνῶντος κόμματος. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, τοὐλάχιστον εἰς τὸν τομέα τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν μὲ τὴν ἰδικήν μας ἐπιδοκιμασίαν καὶ μὲ τὴν γενικὴν ἱκανοποίησιν ἀντιμετωπίζει τὸ πρόβλημα αὐτό, εἶναι σωστὸ νὰ προχωρήσῃ καὶ εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ἑτέρου προβλήματος. Εἰς τὸ τέλος–τέλος, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι μικρὸν τὸ πρόβλημα καὶ δὲν ἀξίζει ἡ Κυβέρνησις νὰ ὑπόκειται εἰς αὐτὸν τὸν ἔλεγχον διὰ νὰ δύναται νὰ μοιράζῃ μικρὰς ἐνισχύσεις καὶ νὰ ἀκολουθῇ αὐτὴν τὴν ἀπαράδεκτον μέθοδον τῆς οἰκονομικῆς ἐπιρροῆς, διὰ νὰ μὴ εἴπω τῆς ἐξαγορᾶς μικρῶν καὶ πτωχῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Θέλω, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἶμαι δίκαιος καὶ ἀντικειμενικὸς καί, ὅπως παραδέχομαι τὴν καλὴν πλευράν, εἶμαι ὑποχρεωμένος αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ τονίσω καὶ τὴν ἀρνητικὴν ὄψιν τοῦ νομίσματος. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος εἰς τὴν Χώραν διέτρεξε τὰ τελευταῖα χρόνια θανάσιμον κρίσιν. Ἡ ἐξέλιξις τῶν συγκοινωνιακῶν μας μέσων ὑπῆρξε μονοπλεύρως δυσμενὴς διὰ τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον. Ἐνῷ ἡ ἀνάπτυξις τῶν μεταφορικῶν μέσων καί, ἰδιαίτατα, τῶν ἀεροπορικῶν ἐπέτρεψε τὴν ταχίστην μεταφορὰν τῶν φύλλων τοῦ κέντρου εἰς τὰς ἐπαρχίας, τὰ φύλλα τῶν ἐπαρχιῶν δὲν ἔχουν, δυστυχῶς, ἐνδοχώραν, οὔτε συγκοινωνιακὰς προϋποθέσεις τέτοιας, ὥστε νὰ μεταφέρωνται ἔξω τοῦ στενοῦ κύκλου τῆς πόλεως ἢ τοῦ Νομοῦ, εἰς τὴν ἕδραν τοῦ ὁποίου ἐκδίδονται. Παραδείγματα περιττεύει νὰ ἀναφέρω. Πρέπει μόνον νὰ σᾶς ἀναφέρω χαρακτηριστικῶς, ὅτι ἡ «Μακεδονία», φέρ’ εἰπεῖν, καὶ αἱ ἄλλαι μεγάλαι ἐφημερίδες τῆς Θεσσαλονίκης φθάνουν γρηγορώτερα εἰς ὁλόκληρον τὴν Βόρειον Ἑλλάδα καὶ τὴν Θεσσαλίαν ἀπ’ ὅ,τι φθάνει τὸ τοπικὸν φύλλον τῆς γειτονικῆς πόλεως. Καὶ πρέπει νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι εἰς τὸ γειτονικὸν πρὸς τὰ Χανιὰ Ρέθυμνον φθάνουν ἐνωρίτερα οἱ Ἀθηναϊκὲς ἀπ’ ὅ,τι οἱ ἰδικές μας τῶν Χανίων ἢ τοῦ Ἡρακλείου. Καὶ πρέπει ἀκόμη νὰ προσθέσω, ὅτι ὁ ἕτερος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἀντιμετώπισαν θανάσιμον κρίσιν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες, εἶναι ἡ ἀνάπτυξις τοῦ ραδιοφώνου, τὸ ὁποῖον ἔφθασεν εἰς τὸ τελευταῖον χωριὸ καὶ τὴν τελευταίαν οἰκίαν, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ μὴ δύναται ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος νὰ δώσῃ ἐγκαιρότερα ἀπὸ τὸ ραδιόφωνον τὰς εἰδήσεις τὰς ἐσωτερικὰς ἢ ἐξωτερικάς. Κατὰ συνέπειαν, ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος περισσότερον τρέπεται, διότι δὲν τοῦ ἀπομένει καὶ ἄλλο περιθώριον, εἰς τὴν ἔκφρασιν, ὅπως ὀρθῶς ἀνέφερε προηγουμένως ὁ κ. Παπανδρέου, τῆς καθόλου ζωῆς τῆς ἐπαρχίας εἰς τὴν ὁποίαν ἐκδίδεται, ἐκφράζει τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς ἐπαρχίας καὶ τὴν πολιτικὴν κίνησιν αὐτῆς. Δὲν ἔχει ὅμως, δυστυχῶς, τὴν δυνατότητα νὰ ἔχῃ τὴν κυκλοφορίαν, τὴν ὁποίαν ἀκόμη καὶ τὸ 1947 καὶ τὸ 1948 καὶ τὸ 1950 εἶχε. Ἐάν, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, θέλωμεν νὰ διατηρήσωμεν ὑπαρκτὸν τὸν Ἑλληνικὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον καὶ ἂν δὲν θέλωμεν νὰ τὸν κλείσωμεν ἢ νὰ τὸν ἐξουθενώσωμεν ἠθικῶς εἰς σημεῖον, ὥστε νὰ πωληθῇ εἰς οἱανδήποτε κατεύθυνσιν, ἐξ ἧς προσφέρεται βοήθεια καί, εἰδικώτερον, ἐν προκειμένῳ, πρὸς τὴν πλευρὰν τῆς Κυβερνήσεως ἢ οἰκονομικῶς ἰσχυρῶν Ὀργανισμῶν, πρέπει ἐπὶ ἴσοις ὅροις νὰ τὸν βοηθήσωμεν. Αἱ ἀνάγκαι, προκειμένου περὶ τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου, εἶναι πολὺ ἐπιτακτικώτεραι καὶ πολὺ περισσότερον ἐπείγουσαι, ἀπὸ ὅ,τι προκειμένου περὶ τοῦ Ἀθηναϊκοῦ Τύπου. Κατὰ συνέπειαν, ὀρθῶς ἡ Κυβέρνησις ἐνήργησε καὶ ὀρθῶς σύσσωμος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία εὐχαρίστως ἐδέχθη τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις εἰσηγήθη. Τὸ παρὸν σχέδιον νόμου, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι περιπτωσιολογικόν, διότι ἀντιμετωπίζει, ὡς εἶπον, συμπληρωματικῶς τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἕως σήμερον δὲν ἀντιμετωπίσθησαν, πάντοτε, πλὴν μιᾶς ἢ δύο ἐξαιρέσεων, πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερῆ ἀνάλυσιν, εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος νὰ κάμω ὡρισμένας βασικὰς παρατηρήσεις ἐπὶ δύο ἢ τριῶν σημείων, τὰ ὁποῖα συνδέονται, κατὰ τὴν ἰδικήν μου προσωπικὴν πεποίθησιν, μὲ θέματα ἀρχῆς. Ἤκουσα μετὰ προσοχῆς τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἑνὸς ἐκ τῶν εἰσηγητῶν τῆς μειοψηφίας, τοῦ κ. Ἐφραιμίδη, μὲ τὸν ὁποῖον δὲν δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι συμφωνῶ πλήρως, πρέπει ὅμως νὰ ὑπομνήσω, ὅτι κατευθυντήριος γραμμὴ τῆς βοηθείας τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου πρέπει νὰ εἶναι τὸ νὰ δίδεται ἡ βοήθεια αὐτὴ χωρὶς νὰ ζημιώνεται κανεὶς Ἕλλην πολίτης ἐπωνύμως ἢ χωρὶς νὰ ζημιώνεται καμμία ὡργανωμένη τάξις, καὶ δὴ ἐργατικὴ τάξις. Τὴν ἀρχὴν αὐτὴν τὴν τηρεῖ, κύριοι συνάδελφοι, τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον τίθεται ὑπὸ τὴν κρίσιν σας, πλήν, ἴσως, μιᾶς περιπτώσεως, τὴν ὁποίαν θὰ σημειώσω. Καὶ θέλω ἀκόμη νὰ εἴπω, εἰς ἀπάντησιν τῶν ὅσων ἐλέχθησαν, ὅτι εἰδικώτερον εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον δὲν δύναται εὐχερῶς, νὰ ὁμιλήσητε περὶ ἐπιχειρηματίου κεφαλαιοκράτου καὶ περὶ ἐργάτου, ἔχοντος ἀντίθετα συμφέροντα. Ἡ ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς εἶναι μία κοινὴ προσπάθεια, ἡ ὁποία δίδει ἕνα μεροκάματον καὶ ἡ ὁποία συντηρεῖ εἰς τὴν ζωὴν τὸ ἐργατικὸν προσωπικόν της, καὶ τὸν φουκαρᾶν τὸν ἰδιοκτήτην της, ὁ ὁποῖος δι’ ἕνα μεροκάματον ζῇ καὶ ἐργάζεται. Ἂν πέσῃ ἡ ἐργατικὴ ἐφημερὶς καὶ ὁ ἐργάτης θὰ πέσῃ καὶ δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος νὰ εὕρῃ ἐργασίαν. Ἑπομένως, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν δὲν ὑπάρχει θέμα ἀντιδικίας. Ἂν κρατηθοῦν εἰς τὴν ζωὴν αἱ ἐφημερίδες, θὰ ζῇ καὶ τὸ ἐργατικὸν προσωπικόν. Ἂν πέσῃ ἡ ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς δὲν θὰ ἔχῃ μεροκάματον ὁ ἐργάτης. Τὸ ἄρθρον ὅμως 4, κ. Ὑφυπουργὲ τοῦ Τύπου, ὅπως τελικῶς διατυπώνεται, κατὰ τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν, δὲν νομίζω, ὅτι ἐξυπηρετεῖ οὐδένα θετικὸν σκοπὸν καὶ δὲν νομίζω, ὅτι καὶ ἀπὸ νομοθετικῆς ἀκόμη ἀπόψεως, ἔχει τὴν ἀπαραίτητον σαφήνειαν. Καθ’ ὅσον τοὐλάχιστον γνωρίζω, ἡ ἀρχὴ ἡ ὁποία τὸ ἐνέπνευσεν ἦτο νὰ ὑποβοηθηθοῦν αἱ ἐφημερίδες, διὰ νὰ πληρώσουν τὰ δῶρα τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Πάσχα καὶ διὰ νὰ πληρώσουν, ἐν περιπτώσει ἀπολύσεως προσωπικοῦ, τὴν ἀποζημίωσιν, τὴν ὁποίαν ὁρίζει ὁ ἐργατικὸς νόμος. Ἂν θὰ ἦτο τοῦτο δυνατόν, ιθὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον καὶ θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποβοηθηθοῦν, ὄντως, αἱ ἐφημερίδες, ἰδιαίτατα διὰ τὴν περίπτωσιν τῆς πληρωμῆς τοῦ δώρου, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι μία ἐφημερίς, ἡ ὁποία ἴσα–ἴσα καλύπτει τὰ ἔξοδα τῆς ἡμέρας, δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ πληρώσῃ τὸ δῶρον τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Πάσχα εἰς τὸ ἐργατικὸν καὶ τὸ συντακτικόν της προσωπικόν. Τὸ ἄρθρον ὅμως 4, ὅπως τελικῶς διετυπώθη, δὲν λύει αὐτὸ τὸ πρόβλημα. Κάμνει μίαν ἀναγκαστικὴν ἀποταμίευσιν τῶν ἐφημερίδων, κατὰ τὴν προμήθειαν τοῦ δημοσιογραφικοῦ χάρτου, καὶ ἐδημιούργησεν εἰδικὸν λογαριασμόν, προαιρετικῶς διὰ τὰς ἐφημερίδας, καὶ αὐτὸ εἶναι ὅλον. Τὸ νὰ διατηρήσητε, κ. Ὑφυπουργὲ τοῦ Τύπου, τὸν ἀναγκαστικὸν αὐτὸν λογαριασμὸν ἐπώνυμα, πρὸς ὄφελος τῆς ἐφημερίδος, ἡ ὁποία εἰσφέρει τὰς δύο δραχμὰς καὶ νὰ δημιουργήσητε μίαν ἀναγκαστικὴν ἀποταμίευσιν, πρὸς ὄφελος τῆς ἐφημερίδος, τὸ ἀντιλαμβάνομαι καὶ ἂν θέλετε νὰ διατυπώσητε ὑπ’ αὐτὸν τὸν τύπον τὸ ἄρθρον, θὰ μὲ εὕρητε σύμφωνον. Τὸ νὰ δανείσητε, ὅμως, αὐτὸν τὸν Ὀργανισμὸν ἀπασχολήσεως καὶ ἐργασίας 500 χιλιάδας δραχμὰς διὰ νὰ ἀπολυθοῦν οἱ ὑπάλληλοι, διότι εἰς τὴν διατύπωσιν αἱ 500 χιλιάδες ποὺ ιθὰ δανεισθοῦν δίδονται μόνον ἰδιὰ τὴν περίπτωσιν ἀπολύσεως καὶ ὄχι διὰ τὴν περίπτωσιν τῆς πληρωμῆς δανείων, χωρὶς νὰ διασαφηνίζετε τὶ θὰ γίνουν τὰ χρήματα αὐτά, ποῦ θὰ ἐπιστραφοῦν, ἂν ποτὲ ἐπιστραφοῦν καὶ ποῦ θὰ διατεθοῦν, ἐγὼ τοὐλάχιστον, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ὀρθὸν καὶ ὅτι πρέπει νὰ προχωρήσητε πρὸς τὰ ἐκεῖ. Ἀφήσατε τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 4, κατὰ βάσιν, μὲ τὴν προοπτικὴν τῆς δυνατῆς ἀναγκαστικῆς ἀποταμιεύσεως τῶν 2 δραχμῶν κατὰ κιλὸν ἐπωνύμως, πρὸς ὄφελος τῆς ἐφημερίδος, ἡ ὁποία θὰ εἰσφέρῃ διὰ νὰ ἔχῃ μίαν οἰκονομικὴν δυνατότητα, ἂν τυχὸν χρειασθῇ, δι’ οἱανδήποτε περίπτωσιν, εἰδικώτατα, διὰ τὰς δύο περιπτώσεις, τὰς ὁποίας ὑπέμνησα. Μὴ ἀναμίξητε, ὅμως, χρήματα τρίτων, τὰ ὁποῖα δὲν γνωρίζω ποῦ θὰ πᾶνε καὶ ἂν θὰ ἐπιστραφοῦν καὶ τὰ ὁποῖα θὰ δημιουργήσουν τὴν ἰδέαν, ὅτι ἐνισχύονται ἀπολύσεις τοῦ προσωπικοῦ. Δι’ αὐτό, λέγω, ιθὰ ἐδεχόμην, αὐτὸ τὸ ἄρθρον, μόνον ὑπὸ τὴν βασικὴν διατύπωσιν, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησα. Πέραν τούτου, κύριοι συνάδελφοι, ἕτερον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς θέματα ἀρχῆς, εἶναι τὸ ἄρθρον 12, τὸ τελευταῖον ἄρθρον. Ὁ κ. Ἐφραιμίδης ὑπῆρξεν ὑπερβολικὸς καί, νομίζω, ἐκτὸς πραγματικότητος, ὅταν ὡμίλησεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποκρύπτεται πρόθεσις ἐπιβολῆς προληπτικῆς λογοκρισίας. Τὶ προληπτικὴ λογοκρισία ἠμπορεῖ νὰ ὑποκρύπτῃ ἡ ὑποχρέωσις νὰ δίδωνται φύλλα τῶν ἐφημερίδων, τὰ ὁποῖα θὰ πηγαίνουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Τύπου διὰ νὰ ἐνημερώνεται; Ἀλλ’ ἐξ ἀντιθέτου, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβάλλεται αὐτὴ ἡ αὐτονόητος ὑποχρέωσις, διὰ τὴν ὁποίαν οὐδεὶς θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, διὰ μιᾶς δρακοντείου διατάξεως, ἡ ὁποία μετατρέπει καὶ εἰς ποινικὸν ἀδίκημα τὸ νὰ μὴ δοθοῦν τὰ φύλλα; Κύριε Ὑπουργέ, μία εὐθεῖα συνεννόησις μαζί σας μὲ τὴν Ἕνωσιν, θὰ εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὸ νὰ σᾶς στέλλουν ὅλαι αἱ ἐφημερίδες ὅσα φύλλα θέλετε. Διότι ἡ ἐφημερὶς κυκλοφορεῖ δημοσίᾳ. Εἶναι τὸ μόνον φύλλον, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει τίποτε νὰ κρύψῃ, ἅπαξ καὶ δημοσίᾳ κυκλοφορεῖ. Διαγράψατε τὸ ἄρθρον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔχει μίαν διατύπωσιν ἔντονον καὶ περιφρονητικήν, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὑβριστική, διὰ τοὺς ἐκδότας τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Ζητήσατέ τους νὰ σᾶς στέλλουν τὰ φύλλα, θὰ σᾶς τὰ στέλλουν, ἢ ἀναθέσατε εἰς τὰς ἐπὶ μέρους Νομαρχιακὰς Ἀρχὰς νὰ σᾶς διαβιβάζουν τὰ φύλλα. Μία ἑτέρα παρατήρησις, ἡ ὁποία ἀναφέρεται εἰς ἓν ἄρθρον τοῦ συζητουμένου σχεδίου νόμου, νομίζω, ὅτι ἔχει γενικωτέραν ἀξίαν. Ὅλος ὁ ἔπαινος, ὁ ὁποῖος ἀπευθύνεται πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Τύπου, διὰ τὴν γενικότητα τοῦ νόμου, κινδυνεύει νὰ ἀνατραπῇ ἐκ βάθρων καὶ νὰ ἀποδειχθῇ ἀστήρικτος, ἂν ἡ Κυβέρνησις ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 8. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ.κ. συναδέλφους, νὰ ρίξουν μιὰ ματιά, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ παρακολουθήσητε καλλίτερον τὰς σκέψεις μου. Τὸ ἄρθρον αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, λέγει κατ’ ἀρχὴν πράγματα ἀκατάληπτα καὶ ἀκατανόητα. Νομοτεχνικῶς καὶ φραστικῶς, εἶναι ἀπὸ τὰ ἀθλιέστερα κατασκευάσματα, τὰ ὁποῖα ἔχω δῆ εἰς νόμον. Ὅταν τὸ ἐδιάβασα, διερωτήθην ἀμέσως, πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ ἀντιλαμβάνεται, ὅτι αὐτὸ τὸ ἄρθρον, ὅπως εἶναι διατυπωμένον, δὲν λέγει τίποτε, κινδυνεύει νὰ δημιουργήσῃ ζήτημα καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶναι τελείως ἔξω ἀπὸ τὴν πρόθεσίν της καὶ ἀπὸ τὸ ὅλον πνεῦμα, τὸ ὁποῖον διέπει τὸ νομοθέτημα; Τὸ ἄρθρον αὐτὸ λέγει, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὰ πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα δίδονται διὰ τοῦ ψηφιζομένου σήμερον νόμου, δὲν δίδονται, ἐὰν ὑπάρχουν ἐφημερίδες, αἱ ὁποῖαι ὀφείλουν, καὶ ἐναντίον τῶν ὁποίων, δι’ ὀφειλάς, ἔχουν ληφθῆ μέτρα ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως. Κύριοι συνάδελφοι, τὶ θὰ πῇ αὐτό, ἂν ἔχουν ληφθῆ μέτρα ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως; Διὰ ποίας ὀφειλὰς πρόκειται καὶ τὶ τὸ φοβερὸν ἔχει πράξει μία ἐφημερίς, ὅταν ἐν τῇ οἰκονομικῇ ἀδυναμίᾳ, ἐν τῇ ὁποίᾳ εὑρίσκεται νὰ πληρώσῃ μίαν ὀφειλήν της, ἔχει ὑποστῆ μίαν πρᾶξιν ἡ ὁποία, κατὰ τὴν Ἑλληνικὴν Δικονομίαν, ἀποτελεῖ ἀρχὴν ἐκτελέσεως; Θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα παράδειγμα: Ὀφείλει μία ἐφημερὶς εἰς τὴν Κτηματικὴν Τράπεζαν, καὶ γνωρίζετε ὅλοι σας, ὅτι ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα, διὰ νὰ κατοχυρώσῃ τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον τῆς δίδει ὁ ἀστικὸς νόμος, νὰ εἰσπράξῃ τόκους ὑπερημερίας, κοινοποιεῖ ἐπιταγήν. Ἡ κοινοποίησις τῆς ἐπιταγῆς ἀποτελεῖ πρᾶξιν ἐκτελέσεως. Δηλαδή, ὅλαι, περίπου, αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες θὰ ἐξαιρεθοῦν τῶν πλεονεκτημάτων, ἂν δώσωμεν αὐτὴν τὴν εὐρεῖαν ἔννοιαν τῆς οἱασδήποτε πράξεως ἐκτελέσεως, δι’ οἱανδήποτε ὀφειλήν. Καὶ στὸ τέλος–τέλος, κύριοι συνάδελφοι, τὶ τὸ ἐνδιαφέρον τὸ ἰδικόν μας καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἂν μία ἐπαρχιακὴ ἐφημερὶς ἔχῃ μίαν οἱανδήποτε ὀφειλήν; Χρεωστᾷ εἰς ἕνα οἱονδήποτε ἰδιώτην, εἰς ἕνα τοκογλύφον, εἰς ἕνα συγγενῆ του. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ γνωρίζῃ ἡ Κυβέρνησις; Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συγχυσθῇ ἡ γενικότης τοῦ ὅρου «ὀφειλὴ» μὲ τὸ πιστοποιητικὸν τὸ ὁποῖον ζητεῖ; Ἐνῷ ὁμιλεῖ περὶ οἱασδήποτε ὀφειλῆς, ζητεῖ πιστοποιητικόν, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποδείξῃ, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἐκτέλεσις δι’ ὀφειλὰς ἀπὸ τὴν Οἰκονομικὴν Ἐφορίαν καὶ τοὺς Ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμούς. Καί, τέλος, ἡ Κυβέρνησις ἐνδιαφέρεται διὰ περιπτώσεις, διὰ τὰς ὁποίας ἔχουν ἁρμοδιότητα οἱ ἀσφαλιστικοὶ ὀργανισμοὶ καὶ αἱ ἐφημερίδες. Πρέπει νὰ εἴπῃ, ὅτι τὸ ἄρθρον θὰ περιορισθῇ, προκειμένου περὶ ὀφειλῶν καὶ φόρων ἢ ὀφειλῶν πρὸς ἀσφαλιστικοὺς ὀργανισμοὺς καὶ θὰ τὸ περιορίσῃ εἰς τὴν συγκεκριμένην αὐτὴν μορφήν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν αὐτὴ ἦτο ἡ πρόθεσις, ἔπρεπε ἡ ὀφειλὴ νὰ προσδιορισθῇ συγκεκριμένως καὶ νὰ εἴπῃ, ἐπὶ τέλους, νὰ γίνῃ πρᾶξις ἐκτελέσεως διὰ ὀφειλὰς φόρου, καὶ διὰ ὀφειλὰς πρὸς ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμοὺς καὶ νὰ προσδιορίσῃ καὶ ποίας πράξεις ἐκτελέσεως ἐννοεῖ. Ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, εἶμαι ἄντικρυς ἀντίθετος πρὸς τὸ ἄρθρον αὐτό. Ἀφοῦ ξεκινοῦμεν ἀπὸ τὴν βάσιν καὶ λέγομεν, ὅτι ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος εἶναι Τύπος, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς τὰ ὅρια τῆς ἐκμηδενίσεως, ὅτι ἀντιμετωπίζει τραγικὸν οἰκονομικὸν ἀδιέξοδον, τὸ ὁποῖον μᾶς ὑποχρεώνει, σύσσωμον τὴν Βουλήν, νὰ τὸν βοηθήσωμεν, θέλετε νὰ ἐξαιρέσωμεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι οἱ ἀθλιέστεροι ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους ἰδιοκτήτας, τοῦ ἐπαρχιακοῦ Τύπου; Ποῖον δίκαιον καὶ ποία ἠθικὴ ἐπιβάλλει τοῦτο;

§48Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἐφ’ ὅλων τῶν σημείων, τὰ ὁποῖα οἱ ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι θίγουν, τὴν ἀπάντησίν μου θὰ τὴν δώσω κατόπιν. Εἰδικώτερον, παρακαλῶ τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος ἀξιότιμον κ. συνάδελφον, νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ τὴν διακοπήν, διὰ νὰ τοῦ εἴπω τοῦτο: Ὅτι εἰς τὸ θέμα τοῦ ἄρθρου 8, καὶ εἰδικώτερον, εἰς τὸ σημεῖον τὸ ὁποῖον ἔθιξεν, ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὀφειλάς, θὰ προστεθῇ: «Ὀφειλαὶ πρὸς τὸ Δημόσιον, πρὸς ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμοὺς καὶ πρὸς Τραπέζας». Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, τὸ εἰδικώτερον σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἔθιξε, καλύπτεται. Ἐπὶ τοῦ γενικωτέρου θέματος, τὸ ὁποῖον νομίζει, ὅτι δημιουργεῖται, ὅσον ἀφορᾷ τὸ περιεχόμενον τοῦ ἄρθρου 8, θὰ δώσω τὰς δεούσας ἐξηγήσεις πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅταν θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλήσω πρὸς τὰ ἀξιότιμα μέλη αὐτῆς.

§49Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἐπιφυλαχθῶ νὰ ἀκούσω τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Ἐγὼ εἶμαι ὑποχρεωμένος, ἐφ’ ὅσον ὁμιλῶ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, νὰ σᾶς εἴπω εὐθέως καὶ εἰλικρινῶς, τὴν ἰδικήν μου ἄποψιν. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ἄρθρον αὐτὸ δὲν εἶναι τόσον ἀκατανόητον, ὅσον ἐκ πρώτης ὄψεως φαίνεται. Σᾶς εἶπον, ὅτι, κατ’ ἀρχὴν κατεπλάγην, καὶ ὑπέθεσα, ὅτι τὸ ἄρθρον ἐγράφη ἀπὸ ἀνθρώπους μὴ ἔχοντας γνώσεις τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον συντάσσονται οἱ νόμοι καὶ στερουμένους ἱκανότητος νομοτεχνικῆς. Δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν πρόθεσιν, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι εἶναι διατεθειμένη νὰ ἀκολουθήσῃ ἀρχὴν ἰσότητος, διὰ λόγους κομματικῆς ἀντιδικήσεως, νὰ ἐξαιρέσῃ ἀπὸ τὰ πλεονεκτήματα τοῦ νόμου «περὶ ἐπαρχιακοῦ Τύπου», μίαν ἐπώνυμον Ἑλληνικὴν ἐφημερίδα καὶ δὴ τὸν «Νεολόγον» Πατρῶν. Ἠναγκάσθη, κατὰ τρόπον πολύπλοκον, νὰ ἐφεύρῃ μίαν διατύπωσιν φωτογραφικήν, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ τὸν ἅγιον αὐτὸν πολιτικὸν σκοπόν. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι πρόθεσίς μου νὰ γενικεύσω τὴν συζήτησιν περὶ Τύπου αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ἀλλὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἐκφράσω τὴν ἔντονον ἀποδοκιμασίαν μου εἰς τὴν τακτικὴν αὐτήν, καὶ νὰ εἴπω εἰς τὸν φίλον κ. ὑφυπουργὸν Τύπου, ὅτι εἶναι ἀνάξιον τῆς ὅλης πολιτικῆς του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Τύπου τὸ ἄρθρον αὐτό. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ ἔχωμεν τὸ θάρρος, ὅταν διακηρύσσωμεν τὴν ἀρχὴν τῆς ἰσότητος εἰς τὴν μεταχείρησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Τύπου, καὶ ὅταν ὑμνοῦμεν τὸν Ἑλληνικὸν Τύπον, διὰ τὸ ὑψηλὸν λειτούργημα, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ πράγματι οὐσιώδη παράγοντα τοῦ Πολιτεύματος, νὰ ἐφαρμόζωμεν καὶ πρὸς τοὺς πολιτικούς μας ἐχθροὺς τὰς ἀρχάς, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλοῦμεν. Διότι, ἐὰν πρόκειται ἡ Κυβέρνησις ἢ οἱαδήποτε πολιτικὴ παράταξις, νὰ καθιερώσῃ τὴν ἀρχὴν τῆς ἰσότητος μεταξὺ τῶν φίλων της, τοῦτο δὲν θὰ ἔχῃ οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀξίαν. Θέλω νὰ ἐλπίσω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις, προτοῦ φθάσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν ἄρθρων, καὶ προτοῦ νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν τοῦ νομοθετήματος, θὰ τὸ ξανασκεφθῇ καὶ δὲν θὰ θελήσῃ νὰ δώσῃ μίαν ἀνοικτὴν αἰχμὴν ἐναντίον τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν διακηρύσσει, καὶ τὴν ὁποίαν ἐντίμως καὶ εἰλικρινῶς ὁμολογοῦμεν, ὅτι ἔν τινι μέτρῳ, τοὐλάχιστον, ἐφαρμόζει. Ἀνέφερον, κύριοι συνάδελφοι τοῦτο, διότι ἀποτελεῖ θέμα βασικόν. Ἀποτελεῖ θέμα ἀρχῆς, θέμα συνδεόμενον μὲ τὴν ὅλην ἀντιμετώπισιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Τύπου. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι δικαιοῦται νὰ ἐξαιρέσῃ, ἔστω καὶ μίαν ἢ δύο ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας εἰς τὴν λῆψιν οἱουδήποτε γενικοῦ μέτρου. Τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον λαμβάνεται, κ. Ὑπουργὲ Τύπου, δὲν ἔχει οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀξίαν, καὶ ὄχι μόνον δὲν ἔχει οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀξίαν, ἀλλὰ κινδυνεύει νὰ δημιουργήσῃ καὶ παρεξηγήσεις, δι’ ὅλους τοὺς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐξαιροῦνται, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀπολαμβάνουν τὸ δυσμενὲς αὐτὸ προνόμιον. Ἡ δύναμις τῆς Δημοκρατίας καὶ ἡ δύναμις τῶν θεσμῶν ὑπάρχει, ὅταν οἱ θεσμοὶ ἐφαρμόζωνται ἀδιακρίτως ἐφ’ ὅλων, καὶ ὅταν δὲν γίνωνται ὀνομαστικαὶ καὶ ἐπώνυμοι δυσμενεῖς ἐξαιρέσεις.

§50Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἐπιφυλάσσομαι καὶ πάλιν τὴν ἀπάντησίν μου νὰ δώσω, ὅπως εἶπον προηγουμένως, κατόπιν. Ἀλλὰ ἐπειδή, ἴσως, κατὰ τὴν διατύπωσιν τῶν σκέψεών σας καὶ τὴν ἔκφρασιν τῆς γνώμης σας ἐδείξατε μίαν ὀξύτητα, ὄχι φραστικήν, ἐννοίας, θὰ ἤθελον νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: Οἱ θεσμοὶ καὶ αἱ δημοκρατικαὶ ἀρχαὶ κινδυνεύουν, ὅταν εἰς τὴν λῆψιν νομοθετικῶν μέτρων διὰ τὴν δημιουργίαν εὐνοϊκωτέρων ὅρων ἐκδόσεως τῶν ἐφημερίδων λαμβάνεται μέτρον γενικόν; Τὸ ποῖοι ὑπάγονται, αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα. Λαμβάνεται μέτρον δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀδικαιολογήτως ἐπὶ μακρὸν δὲν ἐξυπηρετοῦν τὰς ὑποχρεώσεις των. Μήπως τυχόν, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ δὲν ἐτηρήθη καὶ δὲν συνεζητήθη διὰ μακρῶν κατὰ τὸν παρελθόντα Ἰανουάριον; Καὶ μήπως τυχὸν τὸ ἴδιον δὲν ἐτηρήθη καὶ κατὰ τὴν διατύπωσιν τῶν γνωστῶν ἀποφάσεων τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, διὰ τῶν ὁποίων ἐρρυθμίσθη καὶ ἡ πιστοδότησις διὰ τὸ μέλλον καὶ ἡ ρύθμισις τῶν παλαιῶν ὀφειλῶν; Πρὸς τὶ ἡ τοιαύτη ἔκπληξις καὶ ἡ τοιαύτη ἀπορία;

§51Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, λυποῦμαι, διότι ὁ κ. ὑπουργὸς Τύπου μὲ προκαλεῖ εἰς συζήτησιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἤθελον νὰ ἀποφύγω. Ὑποθέτω, ὅτι συνενοούμεθα. Καὶ ὑποθέτω, ὅτι ὅλοι μας ἐδῶ μέσα ἔχομεν ἐπαρκῆ εὐφυΐαν, διὰ νὰ ἀναγινώσκωμεν καὶ νὰ ἐρευνῶμεν κείμενα, καὶ διὰ νὰ ἐννοῶμεν τὴν βαθυτέραν σημασίαν τῶν κειμένων. Πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, ἐν ὄψει τῆς κρίσεως, τὴν ὁποίαν διέρχεται ὁ Ἑλληνικὸς Τύπος, εἴπομεν ὅλοι, ὅτι πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα εὐνοϊκὰ δι’ αὐτὸν ἐπὶ βάσεως ἰσότητος, καὶ πράγματι, εἴπομεν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι πρέπει τὰ γενικὰ αὐτὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐφαρμοσθοῦν, τὰ ὁποῖα θὰ τεθοῦν εἰς ἐφαρμογήν, νὰ ἰσχύουν ἀδιακρίτως καὶ αὐστηρῶς ἐφ’ ὅλων, ἀπὸ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ληφθοῦν. Γνωρίζετε ὅλοι σας, ποίαν εἰκόνα ἔδωσεν ὁ Ἀθηναϊκὸς Τύπος, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως. Γνωρίζετε ὅλοι σας, ἐὰν ὑπῆρχον ἢ δὲν ὑπῆρχον ἐφημερίδες, αἱ ὁποῖαι εἶχον τεράστιον παθητικόν, τεράστια ἀνοίγματα εἰς Ἀθήνας, καὶ διὰ ποίαν ἐκ τῶν Ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων ἐλήφθη αὐτὸ τὸ δυσμενὲς προνόμιον. Ἀντιθέτως εἴπομεν, ὅπως ὠφείλαμεν νὰ πράξωμεν, ὅτι θὰ προσπαθήσωμεν ὅλας νὰ τὰς βοηθήσωμεν, νὰ καθιερώσωμεν γενικὸν κανόνα, καὶ ὅποιος δὲν πληρώνει, ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα θὰ ὑφίσταται τὰς συνεπείας. Τὸ ἴδιον, ἄλλωστε, κύριοι συνάδελφοι, λέγει τὸ νομοθέτημα. Τὸ νομοθέτημα λέγει περὶ πληρωμῆς εἰς δόσεις τῶν ὀφειλῶν, καὶ ὅποιος δὲν πληρώσει μίαν δόσιν ἀποστερεῖται ἀκόμα καὶ τοῦ δικαιώματος νὰ πάρῃ δημοσιογραφικὸν χάρτην. Ἀλλά, διότι συνέβη μία Τράπεζα, δὲν ξεύρω διατὶ καὶ δὲν τὸ συζητῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, νὰ λάβῃ ἓν ἀναγκαστικὸν μέτρον ἐκτελέσεως, θὰ καθιερώσωμεν αὐτὸ τὸ μέτρον; Κύριοι συνάδελφοι, κατὰ τὴν ἰδικήν μου συνείδησιν, αὐτὸ εἶναι ἐπώνυμος ἐκδίκησις, καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὡς ἔχων τὴν εὐθύνην τῶν λόγων μου, νὰ εἴπω εὐθέως τὶ πιστεύω: Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ προχωρήσω ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἰδῶ τὰς τελικὰς ἀντιδράσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ ἐπανέλθω ἐνδεχομένως εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§52Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν θέλω νὰ γενικεύσω τὸ θέμα, Ἐσεῖς ὅμως ὡμιλήσατε, ὅτι πρόκειται περὶ συγκεκριμένης περιπτώσεως καὶ κατωνομάσατε καὶ τὴν ἐφημερίδα. Ἐὰν δεχθῶ τὴν ἰδικήν σας ἄποψιν, δὲν ὑπάρχει οὐσία θέμα, καὶ ἡ κατηγορία τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποιήσατε ἐναντίον μας δὲν ἔχει θεμελίωσιν, διότι εἰς τὸ ἄρθρον περὶ τοῦ συζητουμένου σχεδίου νόμου ἀναφέρεται εἰς τὸ τέλος, ὅτι: «Τὰ διὰ τῶν διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 3619)56 καὶ τοῦ παρόντος ἀναγνωριζόμενα δικαιώματα, ἀφορῶσι μόνον τὰ τακτικὰ μέλη τῆς Ἑνώσεως καὶ τὰς ὑπ’ αὐτῶν ἐκδιδομένας ἡμερησίας ἐφημερίδας». Ἡ ἐφημερὶς τὴν ὁποίαν ἐμνημονεύσατε —ἐπαναλαμβάνω, δεχόμενος τὴν ἰδικήν σας ἄποψιν, διότι ἐγὼ διατηρῶ τὴν ἰδικήν μου— δὲν εἶναι μέλος τῆς Ἑνώσεως καὶ ἐκ τοῦ λόγου τούτου δὲν δικαιοῦται..... (δὲν ἠκούσθη).

§53Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Διατί, δὲν εἶναι μέλος;

§54Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν τὸ γνωρίζω διατὶ δὲν εἶναι μέλος. Δὲν εἶμαι ἐγὼ Πρόεδρος τῆς Ἑνώσεως διὰ νὰ τὸ γνωρίζω, ἀλλὰ ἐπληροφορήθην, ὅτι δὲν εἶναι μέλος. Συνεπῶς καὶ ἐκ τοῦ ἄρθρου 1 δὲν ἠμπορεῖ νὰ τύχῃ τῶν ὅσων διαλαμβάνει τὸ συζητούμενον σχέδιον νόμου.

§55Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἀποδέχομαι τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὡς πρὸς τὸ ἀντικειμενικὸν γεγονός, ὅτι δὲν εἶναι μέλος, ἀλλὰ προσθέτω κάτι πολὺ ἁπλοῦν. Τὸ θέμα εἶναι, ὅτι καὶ ἐὰν δὲν εἶναι, ὅτι δύναται πάντοτε νὰ γίνῃ ἡ ἐφημερὶς μέλος, ὡς ἔχουσα τὰς προϋποθέσεις. Καὶ δὲν δύνασθε νὰ τὴν ἀποκλείσετε ἕως τώρα.

§56Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν γνωρίζω ἐγὼ τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον δὲν εἶναι μέλος, ἀλλὰ ἐὰν ἐκ τῶν διατάξεων τοῦ Καταστατικοῦ τῆς Ἑνώσεως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπανεγγραφῇ;

§57Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Οὔτε μὲ ἐνδιαφέρει νὰ τὸ μάθω. Διαγράψατε ὅμως σεῖς τὸ ἄρθρον καὶ θὰ ἴδωμεν, ἐὰν θὰ γίνῃ, ἢ ὄχι. Ἡμᾶς ὅμως δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει ἐὰν θὰ γίνῃ ἢ ὄχι, ἀλλὰ μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ πρόθεσις ἐπωνύμου ἐκδικήσεως ἐφημερίδος ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς οἱ ἀντιπολιτευόμενοι δὲν δεχόμεθα. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔχω κανένα προσωπικὸν δεσμὸν μὲ τὴν ἐφημερίδα, ἠμπορεῖ νὰ διαφωνῶ καὶ διαφωνῶ πρὸς ὡρισμένους τρόπους, μὲ τοὺς ὁποίους ἀσκεῖ τὴν δημοσιογραφικήν της ἀποστολήν, ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι διαφορετικὸν θέμα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναγνωρίσω, οὔτε εἰς τὸν ἑαυτόν μου, οὔτε εἰς τὸν κ. ὑφυπουργὸν Τύπου, οὔτε εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τὸ δικαίωμα, προκειμένου περὶ λήψεως μέτρων ὑπὲρ τῶν ἐφημερίδων, νὰ ἐξαιρέσῃ κατὰ τὸ ἰδικόν του προσωπικὸν συμφέρον κάποιαν ἐφημερίδα. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ προχωρήσω, διότι δὲν ἦτο πρόθεσίς μου νὰ προχωρήσω τόσον πολὺ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ γενικοῦ θέματος καὶ διατηρῶ πάντοτε τὴν ἐλπίδα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ ξανασκεφθῇ τὸ θέμα.

§58Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἀφοῦ εἰς τὸ ἄρθρον 1 δὲν ὑπάγεται ἡ ἐφημερὶς «Νεολόγος», τότε τί χρησιμεύει τὸ ἄρθρον 8;

§59Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Διότι τὸ ἄρθρον δὲν ἐτέθη διὰ τὴν ἐφημερίδα ποὺ νομίζετε σεῖς, ἀλλὰ εἶναι γενικὴ διάταξις. Σεῖς ὑποστηρίζετε ὅμως, ὅτι ἀφορᾷ συγκεκριμένην ἐφημερίδα.

§60Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὄχι, ἡ διάταξις δὲν εἶναι γενική. Μία μόνον ἐφημερὶς διώκεται. Καμμία ἄλλη.

§61Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν θὰ προχωρήσω, κ. συνάδελφοι, εἰς τὴν ἀνάλυσιν τῶν ἐπὶ μέρους θεμάτων, ἐπιφυλασσόμενος νὰ πράξω τοῦτο εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Ὅλοι ὅσοι ἐκ τῶν κ. συναδέλφων ἠσχολήθησαν μὲ τὸ θέμα, διετύπωσαν τὴν ἄποψιν, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ ἕνα στάδιον διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, εὐχαρίστως δὲ ἤκουσα τὸν κ. ὑπουργὸν λέγοντα, ὅτι ἔχει τὴν πρόθεσιν νὰ συζητήσῃ καὶ ἐνδεχομένως νὰ ἀποδεχθῇ νέας προτάσεις ἐφ’ ὅσον ἤθελον θεωρηθῆ ὥριμοι ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητήσεως τοῦ παρόντος νομοθετήματος. Πράγματι, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου προχωρεῖ πολὺ καὶ ἐξαντλεῖ πολλὰ θέματα, ἐγὼ δὲ προσωπικῶς ἐλάχιστα πρόκειται νὰ ἐπισημάνω πρὸς συμπλήρωσίν του. Εἰδικώτερον ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς δημοσιεύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τοῦ ἰσολογισμοῦ τῶν Τραπεζῶν ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Προκειμένου περὶ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἐσημειώθη οὐσιώδης βελτίωσις, διότι ἐνῷ κατὰ τὸ παρελθὸν ἐγένετο διάκρισις κατὰ ἐφημερίδα, ἐφέτος ἡ διάκρισις ἐγένετο χωρικῶς. Ἡ διάκρισις αὕτη δὲν ἦτο πάντοτε δεδικαιολογημένη καὶ δὲν ἐστηρίζετο εἰς τὰς ἀντικειμενικὰς προϋποθέσεις. Πράγματι εἰς τὴν λῆψιν ἀποφάσεως φαίνεται, ὅτι οὐσιωδῶς συνέβαλεν ὁ τόπος καταγωγῆς τῶν ὑπουργῶν ἢ καὶ ἡ ὑποστήριξις μιᾶς περιφερείας πρὸς τὸ κυβερνῶν κόμμα. Εἶναι συνεπῶς ὀρθόν, νὰ ἐξευρεθῶσιν ἄλλα περισσότερον ἀντικειμενικὰ κριτήρια. Βεβαίως, δὲν ὑποστηρίζω, ὅτι κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν πρέπει νὰ γίνεται διάκρισις ποσοῦ μεταξὺ τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων, ἀλλὰ αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν ἐξεύρεσιν κριτηρίων περισσότερον ἀντικειμενικῶν καὶ λαμβανομένων μὲ βάσιν οὐχὶ τὴν περιφέρειαν. Ὡς πρὸς τὴν δημοσίευσιν τῶν ἰσολογισμῶν τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος ἀκολουθεῖται σύστημα ἀνταποκρινόμενον περισσότερον πρὸς τὴν ἀρχὴν τῆς ἰσότητος. Πράγματι, ἡ δημοσίευσις τοῦ ἰσολογισμοῦ δὲν ἔδωκε μέχρι στιγμῆς ἀφορμὴν εἰς παράπονα, ἀλλὰ παρὰ ταῦτα ὀφείλω νὰ τονίσω ἐνώπιον τοῦ Σώματος τὸ γεγονός, ὅτι αἱ ἐφημερίδες λαμβάνουν σήμερον ὀλιγώτερα ἀπὸ ὅσα ἐλάμβανον κατὰ τὸ ἔτος 1952, προφανῶς συνεπείᾳ τῆς ἐπικρατούσης στενοκάρδου ὡς πρὸς τὸ θέμα τοῦτο ἀντιλήψεως τῆς Διοικήσεως τῆς Τραπέζης. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ προσδιορίσῃ τὴν παρεχομένην ἀμοιβὴν εἰς ἐπίπεδα ὑψηλότερα τοῦ ἔτους 1952. Πέραν τούτου πρέπει ἐπίσης νὰ ἐξευρεθῇ ἕνα δικαιότερον σύστημα διὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ ἰσολογισμοῦ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, διότι τὸ ἐν χρήσει τοιοῦτον εἶναι σύστημα ἀπολύτως εὐνοιοκρατικὸν καὶ νὰ ρυθμισθῇ τὸ ζήτημα τῶν δημοσιεύσεων τῆς Δ.Ε.Η. Αὐτὰ ἀποτελοῦν συγκεκριμένα θέματα ἐπὶ τῶν ὁποίων ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ θελήσῃ νὰ μᾶς δώσῃ συγκεκριμένην ἀπάντησιν. Ἐπίσης θέλω νὰ τονίσω, ὅτι τὸ θέμα τῶν τηλετύπων καὶ τῆς ἐκπτώσεως αὐτῶν διὰ τὴν χρησιμοποίησίν των καθίσταται ἀναγκαῖον διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας καὶ πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ ἕνα ἄλλο πρόβλημα, τὸ τῆς πληρωμῆς τῶν τηλεφωνικῶν τελῶν ἐκ μέρους τῶν ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων. Νομίζω, ὅτι ὑπάρχει διάταξις βάσει τῆς ὁποίας πληρώνουν τὸ ⅛ αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες τῶν τηλεφωνικῶν τελῶν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ἐφαρμόζεται, διότι ὁ ΟΤΕ τὴν ἐφαρμόζει κατὰ τὸ δοκοῦν καὶ ἠναγκάσθη ἐκδότης ἐπαρχιακῆς ἐφημερίδος νὰ καταφύγῃ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα διὰ νὰ πληρώνουν αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες μειωμένα τὰ τηλεφωνικὰ τέλη μὲ ἀποτέλεσμα ὅμως νὰ καταβάλλωνται μειωμένα τέλη μόνον εἰς μίαν περίπτωσιν.

§62Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, διὰ τὸ θέμα τῶν τηλετύπων ὑπάρχει τροπολογία, ἡ ὁποία ρυθμίζει τὸ θέμα. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῶν ἐκπτώσεων τῶν τηλεφωνικῶν τελῶν καὶ τοῦτο ἐρρυθμίσθη ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ ΟΤΕ.

§63Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὄχι.

§64Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἐρρυθμίσθη, κύριε συνάδελφε.

§65Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κατὰ συνέπειαν δυνάμεθα νὰ ὑπολογίσωμεν, ὅτι ἡ ἔκπτωσις θὰ ἐφαρμόζεται διὰ ἕνα τηλέφωνον ἐπαρχιακῆς ἐφημερίδος. Τέλος, κύριοι συνάδελφοι, θέλω καὶ πάλιν νὰ σημειώσω ἁπλῶς χωρὶς νὰ ἐπιμείνω περισσότερον, τὸ θέμα τῶν κονδυλίων, τὰ ὁποῖα δίδονται πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον σήμερον ἐξακολουθεῖ δυστυχῶς νὰ γίνεται εἶναι εὐχάριστον διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ διὰ τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἶναι ἀπαράδεκτον διὰ τὸ σύνολον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Δὲν εἶναι σωστόν, κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις ἐκμεταλλευομένη τὴν ἀνάγκην εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος νὰ προσπαθῇ νὰ τὸν ἐξαγοράσῃ ἀντὶ πινακίου φακῆς. Κονδύλια αὐτοῦ τοῦ τύπου εἶναι ἀπαράδεκτα διὰ τὴν Δημοκρατίαν. Κονδύλια, τὰ ὁποῖα δίδονται ὑπὸ τύπον προσωπικῆς ἐνισχύσεως, τὰ ὁποῖα θὰ ἔχουν ἕνα προορισμὸν τὴν ἐξαφάνισιν πάσης τυχὸν ἀντιπολιτευτικῆς διαθέσεως τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, εἶναι ἐντελῶς ἀπαράδεκτα ὑπὸ τὸ καθεστὼς ὑπὸ τὸ ὁποῖον ζῶμεν. Ἄλλωστε, κύριοι, τὸ συμφέρον τὸ ὁποῖον δύναται νὰ προσδοκᾷ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι πολὺ μικρόν. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν τακτικὴν αὐτὴν χάριν τοῦ ἰδικοῦ της γοήτρου, χάριν τοῦ γοήτρου τοῦ πολιτικοῦ κόσμου καὶ χάριν τοῦ γοήτρου τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. Συνοψίζων, κύριοι συνάδελφοι, τὰ ὅσα εἶχον νὰ εἴπω, δηλῶ, ὅτι εὐχαρίστως θὰ ψηφίσω τὸ νομοσχέδιον, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἰς τὰς γενικάς του γραμμὰς κινεῖται εἰς τὴν ὀρθὴν κατεύθυνσιν καὶ ὅτι τοὐλάχιστον, ὅσον ἀφορᾷ τὰ συγκεκριμένα θέματα, εἰς τὰ ὁποῖα ἀναφέρεται ἡ Κυβέρνησις κατὰ ὀρθὸν τρόπον ἀντιμετωπίζει τὰ ζητήματα τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κύρκος, ἔχει τὸν λόγον.

§67Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν ἡμῶν σχέδιον νόμου, θέτει ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὁλόκληρον τὸ θέμα τοῦ τύπου. Δὲν πρόκειται, ὁμιλῶν ἐνώπιον ἀνδρῶν πολιτικῶν, νὰ ἐξάρω τὴν σημασίαν τοῦ τύπου εἰς μίαν Πολιτείαν, ἡ ὁποία λέγεται καὶ θέλει νὰ εἶναι δημοκρατική, ἰδίᾳ μάλιστα μετὰ τὴν ἀληθῶς ἐμπνευσμένην ἀγόρευσιν τοῦ ἐξ Ἡρακλείου συναδέλφου κ. Λουλακάκη. Καὶ ἡ ἰδική μας Πολιτεία κατέστη δημοκρατική, κύριοι συνάδελφοι, διὰ τῶν θυσιῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς ἐθνικῆς μας ἀνεξαρτησίας καὶ διηρθρώθη δημοκρατικῶς διὰ τῶν ἀγώνων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἔκτοτε καὶ μέχρι σήμερον. Ἀλλὰ σήμερον ἡ Πολιτεία ἡ ἰδική μας, εἶναι πράγματι δημοκρατικὴ πολιτεία ὄχι μόνον κατὰ τοὺς ἐξωτερικοὺς τύπους, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν βαθεῖαν οὐσίαν της; Ἰδοὺ ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ ἐρευνήσωμεν, διότι ἀξίωσις ἐπιτακτική, παγία, τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἶναι ἡ Ἑλλὰς νὰ εἶναι δημοκρατική, δημοκρατικὴ ὄχι κατὰ τὰ ἐξωτερικὰ γνωρίσματα μόνον, ἀλλὰ δημοκρατικὴ καὶ κατὰ τὴν οὐσίαν. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἐκθέσω ἐπὶ τούτου τὰς ἀπόψεις μου μὲ μετριοπάθειαν, μὲ ψυχραιμίαν καὶ νομίζω μὲ ἀντικειμενικότητα. Ὑποστηρίζω, ὅτι παρὰ τὴν ἀξίωσιν αὐτὴν τὴν ἐπιτακτικὴν καὶ παγίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, σήμερον δὲν τελοῦμεν ὑπὸ δημοκρατικὸν καθεστὼς οὐσιαστικῶς. Ὀρθῶς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἡρακλείου, ὅτι γνώρισμα, κύριον, βασικόν, θεμελιῶδες διὰ μίαν δημοκρατίαν, εἶναι ἡ ὕπαρξις πραγματικῆς ἐλευθερίας τύπου. Καὶ ἐρωτᾶται: Ὑπάρχει σήμερον εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐλευθερία τύπου; Ἐλευθερία τύπου οὐσιαστική, ἐλευθερία τύπου εἰς τὴν ἔκτασιν ποὺ τὴν θέλει ποὺ τὴν ἐπιτάσσει τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος; Θὰ ἐξετάσω, κύριοι συνάδελφοι, τὸ ἐρώτημα καὶ θὰ ἐπιχειρήσω νὰ δώσω ἀπάντησιν μὲ μόνον γνώμονα τὸ συμφέρον τῆς Δημοκρατίας, συμφέρον τὸ ὁποῖον θεωρῶ ἀρρήκτως συνδεδεμένον καὶ στενῶς συνυφασμένον καὶ πρὸς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα καὶ πρὸς τὰς λαϊκὰς ἀνάγκας. Ἡ καλὴ πίστις καὶ ἡ εἰλικρίνεια ἐν προκειμένῳ, ἐπιβάλλουν νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὅτι ἐν τῇ πολιτείᾳ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τοῦ ζητήματος τοῦ τύπου δέον νὰ διακρίνωμεν δύο περιόδους, δύο στάδια. Τὸ πρῶτον στάδιον ἄρχεται ἀφ’ ἧς ὁ σημερινὸς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προωθήθη εἰς τὴν ἐξουσίαν, δηλονότι τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1955 καὶ λήγει μὲ τὰς ἐκλογὰς τοῦ Μαΐου τοῦ 1958. Τὸ δεύτερον στάδιον ἀρχίζει ἀπὸ τοῦ σχηματισμοῦ τῆς πρώτης μετεκλογικῆς Κυβερνήσεως καὶ συνεχίζεται μέχρι σήμερον. Ἡ πολιτεία τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τοῦ τύπου, κατὰ τὸ πρῶτον στάδιον, δὲν ὑπῆρξε κατὰ τὴν ἐμὴν ἀντίληψιν γνησίως δημοκρατική, δὲν ἐνεπνεύσθη οὔτε ἀπὸ τοὺς ἐπιτακτικοὺς κανόνας τῆς Δημοκρατίας, οὔτε ἀπὸ τὴν συνείδησιν τῆς ἀνάγκης τῆς εὐλαβοῦς τηρήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος. Καὶ τούτου ἀπόδειξιν ἀποτελεῖ, ὅτι μέτρα ἀνελεύθερα, τὰ ὁποῖα δικαιολογίαν μὲν δὲν εἶχον, οὔτε κατὰ τὸν χρόνον καθ’ ὃν ἐλήφθησαν, εἶχον ὅμως ποιάν τινα ἐξήγησιν, μέτρα ληφθέντα εἰς μίαν περίοδον κατ’ ἐξοχὴν ἀνώμαλον, ἐσυνεχίσθησαν ἐφαρμοζόμενα καὶ κατὰ μίαν περίοδον ἀπέχουσαν ἀπὸ τῆς εὐτυχοῦς λήξεως τῆς ἀνωμαλίας κατὰ πολλὰ ἔτη. Μία Κυβέρνησις δημοκρατική, μία Κυβέρνησις, ἡ ὁποία θὰ εἶχε τὴν συνείδησιν τοῦ χρέους νὰ ἀποκαταστήσῃ εἰς τὸ ἀκέραιον τὴν λειτουργίαν τῆς Δημοκρατίας, θὰ ἔσπευδεν ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας, ἄνευ τινὸς ὀχλήσεως, νὰ καταργήσῃ τὰ μέτρα τὰ ληφθέντα κατὰ τὴν ἀνώμαλον περίοδον. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν δὲν συνέβη τοῦτο. Ἀλλ’ ἐνῷ δὲν κατηργήθησαν τὰ μέτρα, ὑπῆρξεν ἀναμφιβόλως ποιά τις προσοχὴ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῶν μέτρων. Ἰδοὺ τὸ γνώρισμα τὸ θεμελιῶδες τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως τῆς ἀσκηθείσης κατὰ τὸ πρῶτον στάδιον. Πᾶς τις, θὰ ἠδύνατο νὰ ἐλπίζῃ, πᾶς τις θὰ ἠδύνατο νὰ προσδοκᾷ, ὅτι κατὰ τὸ δεύτερον στάδιον, ὅτε πλέον καὶ ἡ ἀπόστασις ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς ἀνωμάλου περιόδου ἐμεγεθύνθη, κατὰ τὸ δεύτερον στάδιον, ἀντὶ τῆς σκληρᾶς πολιτικῆς τῆς ἀσκηθείσης κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην, θὰ ἠσκεῖτο μία πολιτικὴ λειαίνουσά πως τὰ πράγματα, ἀμβλύνουσα τοὐλάχιστον τὴν ριζικὴν ἀντίθεσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἀσκηθεῖσα πολιτικὴ ἔναντι τῶν ἐπιταγῶν τῶν συνταγματικῶν, ἔναντι τῶν ἐπιταγῶν τῶν κανόνων τῆς Δημοκρατίας. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, συνέβη τοῦτο τὸ περίεργον, ὅτι ἀντὶ ἀκριβῶς ὅσον ἀπομακρυνόμεθα ἀπὸ τὴν περίοδον τῆς ἀνωμαλίας νὰ λειαίνεται ἡ ἀντίθεσις πρὸς τὰς ἐπιταγὰς τῆς Δημοκρατίας, αὕτη ὠξύνθη ἔτι περισσότερον. Καὶ ἰδοὺ τὸ κύριον γνώρισμα τῆς πολιτικῆς τῆς ἀσκουμένης ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἔναντι τοῦ Τύπου, κατὰ τὸ δεύτερον στάδιον. Ποία, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἡ θεμελιώδης ἐπιταγὴ τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Συντάγματος; Ὅτι πᾶς Ἕλλην ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ προβῇ εἰς ἔκδοσιν ἐφημερίδος. Οὐδὲν προληπτικὸν μέτρον λέγει τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος, εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχύσῃ, καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐτέθη ἀκριβῶς, διὰ νὰ μὴ ὑπαγάγῃ τὸ δικαίωμα τῆς ἐκδόσεως τῆς ἐφημερίδος ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Διοικητικῆς ἀρχῆς. Σᾶς ἐρωτῶ: Ὑφίσταται τὸ δικαίωμα αὐτό; Δύναται ὁ Ἕλλην πολίτης νὰ προβῇ εἰς ἔκδοσιν ἐφημερίδος ἐλευθέρως, ὡς ἔχει δικαίωμα ἐκ τοῦ Συντάγματος, δίχως νὰ προσφύγῃ εἰς τὴν κρίσιν τῆς Διοικητικῆς ἀρχῆς; Ἀναμφισβητήτως ὄχι. Ἐστερήθη τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν οὐσίαν τῆς ἐλευθερίας τοῦ Τύπου. Πῶς, λοιπόν, εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ ὑπάρξεως καὶ λειτουργίας τῆς Δημοκρατίας εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅταν αὐτὸ τὸ θεμελιῶδες δικαίωμα τοῦ πολίτου, τοῦ ἐκδίδειν ἐφημερίδα, τοῦ ἐκφράζειν ἐλευθέρως τοὺς στοχασμούς του, δὲν τὸ τηροῦμεν καὶ δὲν ἐπιτρέπωμεν εἰς τὸν πολίτην νὰ ἐκδώσῃ ἐφημερίδα;

§68Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν: Ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω τὸ ἑξῆς: Γνωρίζετε τὰ αἰσθήματα ποὺ τρέφω ἔναντι ὑμῶν καὶ σᾶς ἀκούω μετὰ πολλῆς προσοχῆς, ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι τὰ ὅσα ὑποστηρίζονται, ἀποτελοῦν ἐπερώτησιν, ἐνδεχομένως ἔναντι τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ οὐδεμίαν σχέσιν ἔχουν μὲ τὴν οὐσίαν τοῦ συζητουμένου σήμερον σχεδίου νόμου. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ τὸ εἴπω αὐτό, ὡς ἔκφρασιν τῆς ἰδικῆς μου γνώμης, διότι δὲν νομίζω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐπερωτᾶται ἡ Κυβέρνησις, εἴτε διότι δὲν ἐφαρμόζει τὸ Σύνταγμα, εἴτε διότι δὲν ἐφαρμόζει οἱανδήποτε ἄλλην διάταξιν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἠδύνατο νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἐπερωτήσεως, ἐπαναλαμβάνω.

§69Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀγαπητὲ κ. Ὑπουργὲ τοῦ Τύπου, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ ἀντικείμενον τοῦ νομοσχεδίου σας δὲν ἀφορᾷ στενῶς εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον, ἀφορᾷ εἰς τὸν Τύπον ἐν γένει. Ὑπάρχουν διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν συγκεκριμένως εἰς τὸν ἡμερήσιον Τύπον, ὑπάρχουν ὅμως καὶ ἄλλαι διατάξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀφοροῦν εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον, ἀλλὰ εἰς τὸν Τύπον ἐν γένει. Τοῦτο, ἄλλωστε, θὰ ἠδύνατό τις νὰ τὸ ἰδῇ καὶ ἐξ ἁπλῆς ἀναγνώσεως τοῦ τίτλου, εἰς τὸν ὁποῖον ἀναφέρεται ἐπὶ λέξει: «Τῶν ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων, σχετικῶς πρὸς τὸν Τύπον». Ταῦτα ἀναγράφονται εἰς τὴν ἐπικεφαλίδα τοῦ νομοσχεδίου. Δικαιοῦμαι, λοιπόν, προκειμένου νὰ ὁμιλήσω περὶ ἑνὸς τοιούτου νομοθετικοῦ μέτρου, νὰ θέσω τὰ πλαίσια, ἐντὸς τῶν ὁποίων θὰ πρέπει νὰ ἐξετασθῇ τὸ ὅλον πρόβλημα, τὸ τιθέμενον ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον.

§70Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἀποθέωσις τυπολογίας.

§71Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὄχι, εἶμαι μακρὰν ἀπὸ τὴν τυπολογίαν, κ. Ὑπουργέ.

§72Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Νὰ μὴ παρεξηγηθῶ, τὸ εἶπον, διότι ἐμνημονεύσατε τὸν τίτλον τοῦ νομοσχεδίου, ἐκεῖ ἀναφέρομαι.

§73Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὄχι μόνον τὸν τίτλον, διότι ὑπάρχουν καὶ θετικαὶ διατάξεις. Δὲν εἶναι μόνον ὁ τίτλος, ὁ ὁποῖος ἀναφέρεται εἰς ἄλλας τινὰς διατάξεις, ἀφορώσας εἰς τὸν Τύπον. Ὑπάρχουν αἱ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι στενῶς ἐπαρχιακοῦ περιεχομένου, ἀλλὰ γενικωτέρου. Ἔλεγα, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι μὲ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως τὴν βλέπω ἀσκουμένην ἔναντι τοῦ Τύπου, αὐτὸ τὸ θεμελιῶδες δικαίωμα τῶν πολιτῶν ἐξ ἑνὸς καὶ τὸ βασικὸν καὶ οὐσιαστικώτερον γνώρισμα τῆς Δημοκρατίας ἐξ ἑτέρου, δὲν ὑφίστανται σήμερον. Καὶ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῆς πρώτης περιόδου, περὶ τῆς ὁποίας ἐμνήσθην, καὶ τῆς δευτέρας περιόδου, ὅτι κατ’ αὑτὴν τὴν δευτέραν περίοδον ἡ Κυβέρνησις ἐσκεμμένως, ἠθελημένως, προβεβουλευμένως, ἀρνεῖται εἰς τοὺς Ἕλληνας πολίτας τὸ δικαίωμα αὐτό, καὶ ἐν τούτῳ καταλύει, ὡς εἶπον, καὶ τὴν συνταγματικὴν διάταξιν καὶ τὸ δημοκρατικὸν πολίτευμα. Βάλλει εὐθέως κατὰ τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος. Θὰ ἀνεκάλουν ὅσα εἶπον προθύμως καὶ μετὰ πάσης εὐχαριστήσεως, ἂν ἤκουον μίαν φωνὴν ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, μίαν φωνὴν ἡ ὁποία νὰ πιστοποιῇ, ὅτι ὑπάρχει περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐξεδόθη ἐφημερὶς ἄνευ τῆς προγενεστέρας ἀδείας τῆς Κυβερνήσεως, ἄνευ τῆς προγενεστέρας ἀδείας τῆς παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Τύπου Ἐπιτροπῆς. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει. Καὶ ἡ καθολικὴ σιωπὴ βεβαιοῖ τοῦ λόγου μου τὸ ἀσφαλές. Ἔχω, λοιπόν, ὅλον τὸ δικαίωμα, καὶ ἐν τούτῳ θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Τύπου, νὰ μὴ ἀποδεχθῶ τὴν ἄποψιν, ἔχω, λοιπόν, τὸ δικαίωμα νὰ καταγγείλω τὴν παραβίασιν τῶν δημοκρατικῶν δικαιωμάτων τῶν πολιτῶν, τὴν παραβίασιν, τὴν οὐσιαστικὴν κατάλυσιν τῶν δημοκρατικῶν θεσμῶν, νὰ τὴν καταγγείλω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, νὰ τὴν καταγγείλω ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ εὐθύνη ἀνήκει ἀκεραία εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἐκείνη ἀσκεῖ τὴν πολιτικὴν αὐτήν. Ὅταν, κύριοι συνάδελφοι, ὁμιλῶμεν περὶ ἐλευθερίας τοῦ Τύπου, ποίαν ἆραγέ ἐλευθερίαν ἐννοοῦμεν; Ἐννοοῦμεν μήπως τὴν ἐλευθερίαν τῶν φίλα προσκειμένων πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἐφημερίδων ἢ ἐντύπων; Βεβαίως ὄχι, διότι αὐτὴν τὴν ἐλευθερίαν εἰς τὰ αὐταρχικὰ καθεστῶτα τὴν ἔχουν εἰς πολὺ μεγαλειτέραν ἔκτασιν αἱ ἐκδιδόμεναι ἐφημερίδες καὶ δὲν ἔχουν μόνον ἐλευθερίαν, ἀλλὰ ἔχουν καὶ ὑποστήριξιν θετικήν, καὶ ἐνίσχυσιν θετικήν. Κριτήριον τῆς ὑπάρξεως ἢ μὴ ὑπάρξεως ἐλευθερίας τοῦ Τύπου, κριτήριον ἑπομένως τῆς ὑπάρξεως ἢ μὴ ὑπάρξεως ἀληθοῦς Δημοκρατίας, εἶναι ἡ ἐλευθερία, ἡ ὁποία ἀφορᾷ εἰς τὸν ἀντιπολιτευόμενον Τύπον. Ὅσον εὐρυτέρα εἶναι ἡ ἐλευθερία αὐτή, ὅσον περισσότερον ἀκώλυτος εἶναι ἡ ἐλευθερία τῆς ἐκδόσεως καὶ κυκλοφορίας τῶν ἀντιπολιτευομένων ἐφημερίδων, τόσον εὐρυτέρα εἶναι ἡ βάσις, ἐπὶ τῆς ὁποίας στηρίζεται ἡ Δημοκρατία, καὶ τόσον γνησιωτέρα εἶναι ἡ Δημοκρατία. Ὅσον ἡ ἐλευθερία αὐτὴ συστέλλεται, ὅσον περιορίζεται, ἡ Δημοκρατικὴ βάσις τοῦ πολιτεύματος τῆς χώρας συρρικνοῦται καὶ τὸ πολίτευμα τῆς Δημοκρατίας νοθεύεται.

§74Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἐρωτήσω: Ὑποστηρίζετε σοβαρῶς, ὅτι παρεμβάλλεται οἱαδήποτε δυσχέρεια εἰς τὴν ἔκφρασιν γνώμης ἢ στοχασμοῦ; Ὑπάρχει οἱαδήποτε ἐφημερίς, ὁπουδήποτε ἐκδιδομένη, ἀνήκουσα εἰς τὰς τάξεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία νὰ ἀντιμετωπίζῃ δυσχέρειαν οἱασδήποτε γνώμης ἢ τὴν ὑποστήριξιν οἱασδήποτε ἀπόψεως; Ὑπάρχει περιοδικόν, τὸ ὁποῖον νὰ ἀντιμετωπίζῃ τοιαύτην δυσχέρειαν; Πῶς ἔχετε σχηματίσει τὴν γνώμην, ὅτι ἔχει συρρικνωθῆ καὶ μάλιστα κατ’ ἐπικίνδυνον τρόπον ἡ ἐλευθερία τοῦ λαοῦ, ὥστε νὰ ὑποστηρίζετε, οὔτε ὀλίγον οὔτε πολύ, τὴν ἄποψιν, ὅτι δὲν λειτουργοῦν οἱ συνταγματικοὶ θεσμοὶ εἰς τὸν τόπον αὐτόν;

§75Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θέλετε ἀπάντησιν;

§76Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἡ ἐρώτησις ἔχει αὐτόματον ἀπάντησιν, κ. συνάδελφε, ἡ ὁποία στηρίζεται εἰς τὰ πραγματικὰ δεδομένα, τὰ ὁποῖα γνωρίζετε ἐξ ἴσου καλῶς, ὅσον καὶ ἐγώ. Ἄλλο τὸ ζήτημα, ἐὰν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς δὲν θέλετε νὰ ἀναγνωρίσητε αὐτὴν τὴν πραγματικότητα.

§77Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ποίαν πραγματικότητα;

§78Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Αὐτήν, τὴν ὁποίαν σᾶς εἶπον προηγουμένως.

§79Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὅταν δὲν ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ βγάλω μίαν ἐφημερίδα καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ καταφύγω πρὸς ὑμᾶς διὰ νὰ μοῦ δώσητε ἄδειαν, τὴν ὁποίαν ἂν θέλετε μοῦ δίδετε.

§80Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὅταν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος ὑπέβαλεν αἴτησιν ἐκδόσεως περιοδικοῦ, παρενεβλήθη καμμία δυσχέρεια, κ. συνάδελφε; Ποία, λοιπόν, εἶναι ἡ ἐκ τῆς ὑπάρξεως τῆς Ἐπιτροπῆς δυσχέρεια; Ἐπικαλοῦμαι συγκεκριμένον περιστατικὸν καὶ παρακαλῶ νὰ τύχω ἀπαντήσεως.

§81Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Βεβαίως, κ. Ὑπουργέ, θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Ἐγὼ σᾶς λέγω, τὸ ἑξῆς: Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει τὶ ἐκάματε ἀπέναντι τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὁ ὁποῖος ἐζήτησεν ἄδειαν νὰ ἐκδώσῃ μηνιαῖον περιοδικόν, δὲν μὲ ἐνδιαφέρει αὐτό, ἐγὼ σᾶς θέτω εὐθέως τὸ ἐρώτημα; Ὁ πολίτης, ὁ ἔσχατος πολίτης δύναται, καθ’ ὃ ἐκ τοῦ Συντάγματος ἔχει δικαίωμα, νὰ ἐκδώσῃ ἐφημερίδα, ἐὰν δὲν προσφύγῃ προηγουμένως, εἰς τὴν παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ ὑμῶν Ἐπιτροπὴν καὶ λάβῃ ἄδειαν; Ἐνόσῳ, λοιπόν, δὲν δικαιοῦται, ἰδοὺ ἡ συρρίκνωσις, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησα προηγουμένως, ἀλλὰ μοῦ εἴπετε: Ἔχετε περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν μία ἀντιπολιτευομένη ἐφημερὶς ἠθέλησε κάτι νὰ γράψῃ καὶ δὲν ἠμπόρεσε νὰ τὸ γράψῃ; Καὶ ἐὰν τοῦτο δὲν συμβαίνῃ, πῶς ἰσχυρίζεσθε, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐσιαστικὴ ἐλευθερία τοῦ Τύπου; Ἡ ἐρώτησίς σας, κ. Ὑπουργέ, ἔχει τόσον βαθεῖαν σημασίαν, ὥστε δὲν εἶναι δεικτικὴ ἀπαντήσεως μὲ ἕνα ναὶ ἢ ἕνα ὄχι. Θὰ λάβητε τὴν ἀπάντησιν, δι’ ὅσων, ἐν συνεχείᾳ, θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἴπω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Λέγω, λοιπόν, ἐπανερχόμενος, ὅτι ἡ ἐλευθερία τοῦ Τύπου, ὡς ἐννοεῖται εἰς τὴν Δημοκρατίαν καὶ ὡς ἐντάσσει τὸ Σύνταγμά μας, σήμερον, δὲν ὑπάρχει, καὶ τοῦτο, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ ἀρνηθῇ κανείς. Ἡ Κυβέρνησις, χρησιμοποιοῦσα νόμους, εἴτε ηὐξημένης, εἴτε μὴ ηὐξημένης τυπικῆς ἰσχύος, ἐκδοθέντας εἰς μίαν περίοδον, κατὰ τὴν ὁποίαν βαθεῖα ἀνωμαλία συνετάρασσε τὸν τόπον, στηριζομένη εἰς τοὺς νόμους αὐτοὺς ἐσφετερίσθη τὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν καὶ τοιουτοτρόπως κατέλυσε ἐν τῇ οὐσίᾳ τὴν ἐλευθερίαν τοῦ Τύπου. Διατὶ τὰ ἐσφετερίσθη; Μὰ εἶναι ἁπλοῦν νὰ ἀπαντήσῃ κανείς. Τὰ ἐσφετερίσθη διὰ τὸν ἴδιον ἀκριβῶς λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον τὰ αὐταρχικὰ καθεστῶτα δὲν ἐπιτρέπουν τὴν ἐλευθερίαν τοῦ Τύπου. Διότι ἡ Κυβέρνησις ἐπιδιώκει ἀκριβῶς, διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν νὰ ἐπιτύχῃ τὴν εὐρυτέραν στήριξιν τῆς κομματικῆς της ὑποστάσεως. Διότι ἡ Κυβέρνησις ἐπιδιώκει διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν νὰ παρατείνῃ, ὅσον εἶναι δυνατὸν περισσότερον, τὴν παραμονήν της εἰς τὴν ἐξουσίαν. Πῶς; Τοῦτο μὲν διὰ τοῦ θυμιάματος καὶ τῶν λιβανωτῶν τῶν κυβερνητικῶν ἐφημερίδων καὶ τῶν φίλα πρὸς αὐτὴν προσκειμένων, τοῦτο δέ, διὰ τῆς ἀποκρύψεως ἀπὸ τὸν λαὸν τῶν πράξεων καὶ τῶν παραλείψεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐπιζήμιοι, εἶναι ἐπιβλαβεῖς εἰς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα καὶ εἰς τὰς λαϊκὰς ἀνάγκας. Ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ αὐτὸς ὁ λόγος, δὲν ὑπάρχει κανένας ἄλλος λόγος, διὰ νὰ ἐπιμένῃ ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοσούτῳ εἰς τὴν διατήρησιν τῶν ἀνελευθέρων, ἀντισυνταγματικῶν καὶ ἀντιδημοκρατικῶν αὐτῶν νόμων. Ἀλλὰ ἔχει ἡ Κυβέρνησις τὸ δικαίωμα τοῦτο, ἔστω καὶ διατηρουμένων ἀκόμη ἐν ἰσχύϊ αὐτῶν τῶν νόμων; Κατ’ ἐμέ, ὄχι. Εἶναι δὲ τὸ πρᾶγμα ἁπλοῦν. Τὸ δικαίωμα τῆς ἐξαρτήσεως τῆς ἐκδόσεως ἐφημερίδος ἀπὸ τὴν προηγουμένην ἄδειαν τῆς Κυβερνήσεως, τὸ δικαίωμα αὐτὸ καθιερώθη διὰ τοῦ ἄρθρου 29 τοῦ Ψηφίσματος ΛΒʹ τοῦ 1947. Ἰδοὺ τὶ λέγει ἡ σχετικὴ περικοπή: «Ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος, διαρκούσης τῆς ἀνταρσίας καὶ εἰς ἃ τμήματα τῆς Ἐπικρατείας εὑρίσκεται ἐν ἰσχύϊ τὸ παρὸν Ψήφισμα ...... (ἀναγινώσκει) ......». Τὶ σημαίνει αὐτό, κύριοι συνάδελφοι; Καθ’ ὃν χρόνον ὁ τόπος συνεκλονίζετο ἐκ βάθρων ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν, τὸ Ψήφισμα δὲν ἐψηφίσθη ὡς νόμος καθολικῆς ἰσχύος. Τὸ ψήφισμα δὲν ἐτέθη εἰς ἐφαρμογὴν καθ’ ὅλην τὴν Ἐπικράτειαν. Ἐδόθη ἁπλῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ τὸ θέτῃ εἰς ἐφαρμογὴν ἐκεῖ, ὅπου ἐγίνοντο ἔνοπλοι συγκρούσεις. Μόνον ἐκεῖ εἶχε τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις νὰ λαμβάνῃ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα τῆς παρέχει τὸ Ψήφισμα. Ἐκεῖ ὅπου δὲν ἐγίνοντο ἔνοπλοι συγκρούσεις, ἐκεῖ ὅπου ὑπῆρχε μόνον ὁ ἀντίκτυπος τῆς ἀνωμαλίας καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτόν, δὲν προέκυπτεν ἡ ἀνάγκη τῆς ἐπεκτάσεως τῆς λειτουργίας τῶν ἐκτάκτων στρατοδικείων, ἐκεῖ ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε τοιοῦτον δικαίωμα, διότι δὲν τῆς τὸ ἔδωσε τὸ Ψήφισμα. Ἡ ἐλευθερία ἦτο ἀπόλυτος. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, οὕτως ἔχοντος τοῦ Ψηφίσματος Γʹ—διότι ὅλα αὐτὰ ἐνεσωματώθησαν εἰς τὸ Ψήφισμα Γʹ— πῶς εἶναι δυνατόν, κύριοι συνάδελφοι, δέκα ὁλόκληρα ἔτη μετὰ τὴν πάροδον τῆς ἀνωμαλίας, δέκα ὁλόκληρα ἔτη μετά, πού, εὐτυχῶς διὰ τὴν Ἑλλάδα, οὔτε μύτη ἤνοιξεν, οὔτε κεραμίδι ἔσπασε, δέκα ἔτη, κατὰ τὴν διαδρομὴν τῶν ὁποίων διεξήχθησαν ὁμαλώτατα πέντε γενικαὶ βουλευτικαὶ καὶ δύο δημοτικαὶ ἐκλογαί, χωρὶς κανὲν σοβαρὸν ἐπεισόδιον, νὰ ἐπικαλούμεθα τὸ ἄρθρον αὐτὸ τοῦ Ψηφίσματος ΛΒʹ, διὰ νὰ καταλύωμεν τὴν ἔννοιαν τῆς Δημοκρατίας; Πῶς εἶναι δυνατόν; Πῶς θεμελιοῦται τοιοῦτον δικαίωμα τῆς Κυβερνήσεως; Λέγουν, ὅτι συνεχίζεται ἡ ἀνταρσία. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ σόφισμα ἀνάξιον ἀπαντήσεως, δὲν ἔχει καὶ οὐσιαστικὴν ἀξίαν. Διότι τὸ Ψήφισμα ΛΒʹ δὲν ἐξήρτησε τὴν διάταξιν αὐτὴν ἀπὸ μόνην τὴν συνέχισιν τῆς ἀνταρσίας. Τὸ Ψήφισμα ἐζήτει ταὐτοχρόνως καὶ συγκεκριμένως ἐνόπλους συγκρούσεις. Ποῦ εἶναι αἱ ἔνοπλοι συγκρούσεις; Ἀπήλλαξεν ὁ Θεὸς τῆς Ἑλλάδος τὸν λαὸν ἀπὸ δεκαετίας ἤδη ἀπὸ τὰς ἐνόπλους αὐτὰς συγκρούσεις καὶ ἀποκατέστησε πλήρη τὴν ὁμαλότητα τῆς ζωῆς τῶν Ἑλλήνων. Πῶς δικαιολογεῖται, λοιπόν, ὑπὸ τὸ κράτος αὐτῆς τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος, νὰ ἐπικαλούμεθα διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐπεβλήθησαν τότε ὑπὸ τοὺς περιορισμούς, τοὺς ὁποίους σᾶς ἀνέγνωσα; Πῶς νομιμοποιούμεθα νὰ ἐφαρμόζωμεν, ἀκόμη καὶ τώρα, τὰς διατάξεις αὐτάς, ὅταν πλέον δὲν ὑπάρχῃ οὔτε ἠθικὸν ἔρεισμα, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ καὶ οὐσιαστικὸν νομικὸν ἔρεισμα; Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος εἶναι, κύριοι βουλευταί, μεταγενέστερον καὶ τοῦ Ψηφίσματος Γʹ καὶ τοῦ ΛΑʹ καὶ τοῦ ΛΒʹ. Ὁ συντακτικὸς νομοθέτης, ὁ θεσπίσας τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος, ἦτο ἐντὸς τῆς ἀνωμαλίας, ἔζη τὴν φοβερὰν ἀνωμαλίαν καὶ δὲν παρεισήγαγε τὸ Ψήφισμα Γʹ εἰς τὸ Σύνταγμα! Διατί; Διὰ τὸν λόγον ποὺ σᾶς ἐξήγησα προηγουμένως. Συνέταξε τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος κατὰ τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον εἶναι συντεταγμένον, τρόπον ἐγγυώμενον ἀπολύτως τὴν ἀσφάλειαν τῆς ἐσωτερικῆς τάξεως καὶ τῆς ἐσωτερικῆς ὁμαλότητος, ἀλλὰ περιφρουροῦνται συγχρόνως καὶ προασπίζοντα τὰ δημοκρατικὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν. Ἐὰν ἄλλως συνέβαινε, τὸ μὲν ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος θὰ ἀπετέλει τὸ πάγιον ἄρθρον, θὰ ὑπῆρχεν ὅμως καὶ μεταβατικὴ διάταξις εἰς τὸ Σύνταγμα, ὅπως συνέβη καὶ μὲ τὸ Σύνταγμα τοῦ 1927, ὁπότε τὸ μὲν πάγιον ἄρθρον περὶ τῆς προστασίας τῆς ἰδιοκτησίας διετυπώθη, ὡς ἐτέθη εἰς τὸ ἄρθρον 19, διετυπώθη, ὅμως, καὶ ἡ μεταβατικὴ διάταξις τοῦ ἄρθρου 119 τοῦ Συντάγματος εἰς τὴν ἰδιοκτησίαν. Ἀλλ’ οὔτε ἡ ἐπιβάλλουσα προσωρινῶς χάριν, τῶν ἐκτάκτων τότε ἀναγκῶν, περιορισμούς, τοιαύτην μεταβατικὴν διάταξιν δὲν ἠθέλησε νὰ θεσπίσῃ ὁ συνταγματικὸς νομοθέτης, ὁ συντάξας τὸ ἄρθρον τοῦ ἰσχύοντος Συντάγματος. Διατί; Ἀκριβῶς, διὰ τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον σᾶς ἐξέθηκα προηγουμένως. Κατωχύρωσε τὴν ἀσφάλειαν καὶ τὴν ὁμαλότητα καὶ ἐσκέφθη, ὅτι ὤφειλε συγχρόνως νὰ περιφρουρήσῃ καὶ νὰ προστατεύσῃ καὶ τὰ δημοκρατικὰ δικαιώματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι σᾶς ἀπέδειξα, ὅτι ἡ ἔναντι τοῦ Τύπου ἀσκουμένη πολιτική, ἀντιστρατεύεται ἀπολύτως εἰς τοὺς κανόνας τῆς Δημοκρατίας καὶ πρὸς τὸ Σύνταγμα τὸ ἰσχῦον, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ Πολίτευμά μας τὸ Δημοκρατικόν, ὡς ἔχει διαμορφωθῇ. Πέραν τώρα τούτων, ὑπάρχουν καὶ αἱ ἀλλεπάλληλοι ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας. Ἀλλὰ εἰς τὰς ἀποφάσεις αὐτὰς τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας ἡ Κυβέρνησις ἀντιτάσσει ἀντίθετον ἀπόφασιν τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ἐν τῇ ἀντιθέσει αὐτῇ τῶν δύο Ἀνωτάτων Δικαστηρίων, ἐν τῇ σχισμῇ, τῇ δημιουργουμένῃ διὰ τῆς ἀντιθέσεως αὐτῆς, ὑπεκφεύγει ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ ἀσκῇ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἐσφετερίσθη. Ἀλλὰ θὰ ἐρωτήσω: Εἶναι ζήτημα ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλείου Ἐπικρατείας ἢ εἶναι ζήτημα ἀποφάσεως τοῦ Ὁλομελείας ἢ Τμήματος τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἡ κατασφάλισις καὶ ἡ κατοχύρωσις τῶν ὑψίστων αὐτῶν δικαιωμάτων τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν ἤ, εἶναι θέμα καθαρῶς πολιτικόν, θέμα σεβασμοῦ τοῦ πολιτεύματος, θέμα σεβασμοῦ τοῦ Συντάγματος;

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κύρκο, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῆτε εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου. Τώρα ὁμιλεῖτε περὶ ἐλευθεροτυπίας, περὶ Συντάγματος κλπ.

§83Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ποίαν ἄλλην ἀρχὴν θέλετε, ἢ μὴ τὴν προστασίαν τῆς ἐλευθερίας τοῦ Τύπου;

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν εὑρίσκετε, ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό, δὲν ὑπάρχει ἐλευθεροτυπία, νὰ ὑποβάλετε μίαν ἐπερώτησιν καὶ νὰ ἀσκήσητε δριμύτατον ἔλεγχον κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ προκειμένου, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῆτε εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου.

§85Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου ὁμιλῶ.

§86Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὅπως θὰ ἔπρεπε νὰ διακόψητε τὴν συνεδρίασιν, διότι δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον θίγετε, ὡς ἐκ περισσοῦ καὶ ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα, θὰ διακόψω τὴν συνεδρίασιν. Τὸ θέμα εἶναι ἄλλο, ὅτι πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἀναφέρεσθε εἰς ἄλλα θέματα.

§88Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ποῦ θέλετε νὰ ἀναφερθῶ; Εἰς τὸν ἀγαθάγγελον;

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶναι πρὸς συζήτησιν.

§90Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Περὶ τοῦ νομοσχεδίου ὁμιλῶ, ἀκριβῶς.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ὅλοι οἱ ρήτορες ἀναπτύξουν τὰς ἀπόψεις των κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, δὲν πρόκειται νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§92Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δικαίωμά των εἶναι νὰ τὸ πράξουν.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ νομίζω.

§94Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τινὲς τὸ ἔπραξαν —ἐγὼ τὸ πράττω ἔτσι— εὐρύτερον ἢ στενώτερον, εἶναι δικαίωμα τοῦ ρήτορος.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλοι περιωρίσθησαν εἰς γενικὰς παρατηρήσεις.

§96Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Νομίζετε, ὅτι ὑπὸ τὴν ἐπιταγὴν τοῦ Προεδρείου θὰ διεξάγεται ἡ συζήτησις;

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσπαθῶ πάντοτε νὰ μὴ ἐπεμβαίνω, παρὰ εἰς τὰς περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας νομίζω, ὅτι ἠμπορῶ νὰ ἔχω τὸ δικαίωμα αὐτό.

§98Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μὴ παρεμβαίνετε καὶ ἀδικαιολογήτως προκαλεῖτε ὄξυνσιν τῆς συζητήσεως. Ἐγὼ ἵσταμαι ἐπὶ ὑψηλοῦ ἐπιπέδου καὶ συζητῶ τὰ θέματα αὐτά. Δὲν κατέρχομαι καὶ οὔτε ἠθέλησα νὰ καταρρίψω καὶ τὴν σημασίαν καὶ τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος τοῦ Τύπου. Μοῦ λέγετε, ὅτι πρόκειται περὶ ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Σᾶς ἀπαντῶ: Ἠμπορεῖ πολίτης τις εἰς τὴν Δράμαν, φέρ’ εἰπεῖν, νὰ ἐκδώσῃ ἐφημερίδα; Δὲν ἠμπορεῖ. Ἰδού, λοιπόν, ὅτι ταῦτα λέγων, προστατεύω καὶ ὑποστηρίζω καὶ τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον. Τὸ νομοσχέδιον ἔχει περιωρισμένην ἀποστολήν.

§99Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ἀσφαλῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δικαιολογηθῇ ἡ ἐπέκτασις, εἰς τὴν ὁποίαν προβαίνετε. Τὸ νομοσχέδιον ἀποβλέπει εἰς παροχὰς ὡρισμένων διευκολύνσεων καὶ εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον. Ἐὰν νομίζετε, ὅτι εἶναι δυνατόν, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον περιλαμβάνει συγκεκριμένας διατάξεις καὶ ἀποβλέπει εἰς συγκεκριμένον σκοπόν, νὰ θίξετε ἀπὸ πάσης πλευρᾶς, δεοντολογικῆς, οὐσίας, θεωρητικῆς, ἠθικῆς, ὅλα τὰ ἀφορῶντα εἰς τὸν Τύπον, τότε τὸ ζήτημα εἶναι διάφορον. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, πάντως, νὰ παρατηρήσω, ὅτι δὲν ἐκδηλώνετε πραγματικὸν ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, εἰς τὴν προστασίαν τοῦ ὁποίου ἀποβλέπει τὸ νομοσχέδιον. Εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν, θὰ εἶναι δικαίωμά σας νὰ θίξετε ὅλα τὰ θέματα, ὄχι ὅμως σήμερον, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ νομοσχεδίου περιωρισμένων ἐπιδιώξεων.

§100Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Πρῶτον, δὲν εἶναι περιωρισμένης ἀποστολῆς τὸ νομοσχέδιον, ἐφ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς ἡμερησίας ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας, ἀφορᾷ δηλαδή, εἰς τὸ ἥμισυ καὶ πλέον τοῦ λαοῦ, τοῦ ἀναγινώσκοντος ἐφημερίδας.

§101Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ἀφορᾷ ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὴν παροχήν, τὴν λῆψιν ὡρισμένων μέτρων, διὰ τὴν δημιουργίαν εὐνοϊκωτέρων ὅρων ἐκδόσεως. Πέραν αὐτῶν, οὐδὲν ἕτερον. Δὲν εἶναι δέ, αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγω, ἐπιδεκτικὰ οὐδεμιᾶς παρερμηνείας.

§102Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μήπως ἔχῃ κανεὶς ἀντίρρησιν εἰς αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε; Καὶ αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγω ἐγώ, ἀφορᾷ εἰς τὴν λῆψιν ἔτι εὐρυτέρων μέτρων ἀπὸ τὰ ἰδικά σας, διὰ τῶν ὁποίων θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ προαχθῇ ὁ ἡμερήσιος γενικῶς Τύπος, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ὁ ἐπαρχιακὸς Τύπος. Διότι τὶ μοῦ λέγετε σήμερον σεῖς; Σᾶς ἠρώτησα καὶ εἴπατε, ὅτι ὑπάρχουν σήμερον 51 ἐφημερίδες. Ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι τὸ καθεστὼς τὸ σημερινόν, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησα προηγουμένως καὶ τὸ ὁποῖον περιέγραψα —δὲν πρόκειται μόνον δι’ ὑμᾶς, οὔτε μόνον διὰ τὴν ἰδικήν σας Κυβέρνησιν, ἐγὼ κάμνω γενικὴν τοποθέτησιν τοῦ θέματος— ἐάν, λοιπόν, ὑποθέσωμεν, ὅτι τὸ καθεστὼς τὸ σημερινὸν ὑπὸ Κυβέρνησιν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ μετέχῃ ὁ οἱοσδήποτε, διατηρηθῇ ἐπὶ 50ετίαν ἀκόμη, δὲν μοῦ λέγετε παρακαλῶ, ποία ἐκ τῶν σήμερον ὑφισταμένων ἐφημερίδων θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἐπιζήσῃ; Ὅλοι ὅσοι σήμερον εὑρίσκονται ἐν ζωῇ, θὰ ἀπέλθουν ἐκεῖ ὅπου εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀπέλθωμεν ἅπαντες. Νέα ἐφημερὶς δὲν θὰ πρόκειται νὰ ἐκδοθῇ, εἰμὴ ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ θέλῃ νὰ ἐκδώσῃ ἐφημερίδα, θὰ προσφέρῃ προηγουμένως γῆν καὶ ὕδωρ εἰς τὸν τότε ὑπουργὸν τοῦ Τύπου. Ἐὰν δὲν προσφέρῃ γῆν καὶ ὕδωρ, δὲν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἐκδώσῃ ἐφημερίδα. Λοιπόν; Ὑπάρχει ἢ δὲν ὑπάρχει ἀπόλυτος σύνδεσις μεταξὺ αὐτῶν τὰ ὁποῖα ἐπιδιώκονται διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου καὶ αὐτῶν, τὰ ὁποῖα ὑποστηρίζω ἐγώ; Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἐπρόκειτο μόνον περὶ τῆς καταλύσεως αὐτῶν τῶν θεμελιωδῶν δικαιωμάτων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸ πρᾶγμα βεβαίως θὰ εἶχε τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἀπέδωσα εἰς αὐτό, ἀλλὰ θὰ εἶχεν ἐπίσης καὶ τὴν ἔκτασιν τὴν προσδοθεῖσαν παρ’ ἐμοῦ. Δυστυχῶς, τὰ πράγματα δὲν περιορίζονται μόνον εἰς τὴν ἔκτασιν αὐτήν. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο θὰ θίξω καὶ ἐγὼ ὡρισμένα θέματα, τὰ ὁποῖα ἔθιξαν καὶ ἄλλοι ἐκ τῶν παρελθόντων ἀπὸ τοῦ βήματος κ.κ. συναδέλφων. Εἶπον, ὅτι, ὅπως κατηγγέλθη καὶ ἐνώπιον ὑμῶν καὶ διὰ τοῦ Τύπου, ἄδεια ἐφημερίδος δὲν χορηγεῖται, ὅταν εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ ἐφημερὶς πρόκειται νὰ εἶναι ἀντιπολιτευομένη, καὶ ἄδεια ἐφημερίδος χορηγηθεῖσα ἀνακαλεῖται, ἐὰν γνωσθῇ, ὅτι ἡ ἐφημερὶς πρόκειται νὰ ἀσκήσῃ ἀντιπολίτευσιν.

§103Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὑπάρχει μία περίπτωσις ἀπορρίψεως αἰτήσεως πρὸς ἔκδοσιν ἡμερησίας ἐφημερίδος εἰς τὰς Ἀθήνας; Οὐδεμία. Ἡ περίπτωσις ποὺ εἴπατε δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ Γʹ Ψήφισμα. Ὑπάρχει ἐξώδικος πρόσκλησις ἑτέρου, εἰς τὸ ὄνομα τοῦ ὁποίου ἀνήκει ὁ τίτλος. Διὰ τῆς ἐξωδίκου, ἐδηλοῦτο ὑπὸ τοῦ ἐνδιαφερομένου, ὅτι ὁ τίτλος τῆς ἐφημερίδος τοῦ ἀνῆκε κατὰ 60%. Διατὶ αὐτὰ τὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα εἶναι γνωστά, τὰ συνδυάζετε μὲ τὸ Γʹ Ψήφισμα;

§104Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ ἀνεφέρθην εἰς συγκεκριμένα περιστατικά, τὰ ὁποῖα κατετέθησαν ἐδῶ παρὰ πολλῶν συναδέλφων. Ὁ κ. Ζορμπᾶς, π.χ. καὶ ἄλλοι συνάδελφοι, ἔφερον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ θέμα τῆς μὴ χορηγήσεως ἀδείας πρὸς ἔκδοσιν ἐφημερίδων.

§105Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὡμίλησα περὶ ἡμερησίων ἐφημερίδων καὶ ἔχει μεγαλυτέραν σημασίαν ἡ ἔκδοσις τοιούτων ἐφημερίδων εἰς Ἀθήνας ἀπὸ μίαν οἱανδήποτε ἐπαρχίαν. Ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου ὑπάρχει, βλέπω, ἀποφυγὴ ἀπαντήσεως. Δὲν ὑπάρχει οὔτε μία περίπτωσις αἰτήσεως ἐκδόσεως ἡμερησίας ἐφημερίδος εἰς Ἀθήνας, ἡ ὁποία νὰ μὴ ἔχῃ γίνει δεκτή. Ἅπασαι δὲ αἱ αἰτήσεις αὐταὶ πρὸς ἔκδοσιν ἐφημερίδων, ἀνήκουν εἰς τὴν πλευρὰν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§106Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ζορμπᾶς διὰ τὴν ἄρνησιν χορηγήσεως ἀδείας διὰ τὴν ἔκδοσιν περιοδικοῦ, ὡς καὶ μίαν ἐπιστολήν, ἡ ὁποία ἐδημοσιεύθη ἀπὸ ἕνα δημοσιογράφον, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι ἐχορηγήθη ἡ ἄδεια καὶ ἀνεκλήθη, ὅταν ἀπεκαλύφθη, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ ὑποστηρίξῃ τὰς ἀπόψεις τοῦ στρατηγοῦ Γρίβα. Σεῖς λέγετε, ὅτι εἴχατε ἐξώδικον δήλωσιν ἀπὸ ἄλλον ἰδιώτην ἰσχυριζόμενον, ὅτι τοῦ ἀνῆκεν ὁ τίτλος. Δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ δεχθῶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε διὰ τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν. Ἀπαντῶν ὅμως εἰς ὅσα εἴπατε περὶ ἐγκρίσεως ὅλων τῶν ὑποβληθεισῶν αἰτήσεων πρὸς ἔκδοσιν ἡμερησίων ἐφημερίδων ἐν Ἀθήναις —καὶ ἐπισύρω ἰδιαζόντως τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς ἐπ’ αὐτοῦ— λέγω, ὅτι ἀπὸ διετίας τοὐλάχιστον ἐν Ἀθήναις δὲν ἔχει ἐκδοθῆ οὔτε μία ἡμερησία ἐφημερὶς πέραν τῶν ὑφισταμένων. Αὐτό, κύριοι, εἶναι λίαν οὐσιῶδες καὶ ἀποτελεῖ τὴν καλλιτέραν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ τοῦτο, διότι, ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως, ἐὰν ὑπῆρχε μόνον ὁ περιορισμὸς τοῦ Ψηφίσματος Γʹ μόνον ὁ περιορισμὸς τῆς ἐγκρίσεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησα, τὸ πρᾶγμα δὲν θὰ ἀπέβαλε ποσῶς τὴν ἐξαιρετικὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει. Ἀλλά, διότι δὲν εἶναι μόνον ὁ περιορισμὸς αὐτός, ἀλλὰ καὶ ἄλλα χειρότερα, δὲν καθίσταται ἐφικτὴ ἡ ἔκδοσις νέας ἐφημερίδος. Καὶ ἰδοὺ ἡ πλήρης τῆς ἐλευθεροτυπίας κατάλυσις. Διότι, ἐὰν τὶς διελάθη τῆς προσοχῆς τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ λάβῃ τὴν ἄδειαν, ἢ ἐάν τις ἀποστῇ μεταγενεστέρως τῆς προσφορᾶς γῆς καὶ ὕδατος, καὶ ἀπὸ ἐφημερὶς φίλα προσκειμένης εἰς τὴν Κυβέρνησιν, μετατραπῇ εἰς τὴν ἀντιπολιτευομένην, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία δυνατότης συνεχίσεως τῆς ἐκδόσεως τῆς ἐφημερίδος ταύτης, πρέπει νὰ βάλῃ τὸ αἷμα τῆς καρδιᾶς του καὶ ὁ ἐκδότης καὶ τὸ προσωπικὸν καὶ πλεῖστοι ὅσοι ἄλλοι, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ περαιτέρω ἔκδοσις τῆς ἐφημερίδος. Καὶ ἐδῶ θὰ θίξω τὸ ζήτημα τῶν κονδυλίων, τὸ ζήτημα τῶν δημοσιεύσεων. Γνωρίζετε, ὅτι αἱ δημοσιεύσεις ἀποτελοῦν σημαντικὴν ἐνίσχυσιν διὰ τὰς ἡμερησίας ἐφημερίδας. Καλύπτουν μέρος τῶν τεραστίων δαπανῶν, εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλονται. Διότι, ὅπως ἐτονίσθη, ναὶ μὲν αἱ ἐφημερίδες ἐκπληροῦν μίαν κοινωνικὴν λειτουργίαν, ἀλλ’ εἶναι ταυτοχρόνως καὶ μεγάλαι οἰκονομικαὶ ἐπιχειρήσεις. Λόγῳ τῶν τεχνικῶν καὶ ἐπαγγελματικῶν προόδων τοῦ τόπου, διὰ νὰ δύνανται νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς ἀξιώσεις τοῦ κοινοῦ αἱ ἡμερήσιαι ἐφημερίδες, ἰδίᾳ τῆς Πρωτευούσης, εἶναι ὑποχρεωμέναι νὰ προβαίνουν εἰς τεραστίας δαπάνας, ἓν μέρος τῶν ὁποίων καλύπτεται διὰ τῶν δημοσιεύσεων. Αἱ δημοσιεύσεις, κύριοι, εἶναι δύο εἰδῶν. Εἶναι αἱ δημοσιεύσεις αἱ καθαρῶς ἰδιωτικαί, καὶ αἱ δημοσιεύσεις τοῦ Δημοσίου, τῶν Ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου, τῶν Δημοσίων Τραπεζῶν ἢ ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι εἶναι συνδεδεμέναι διὰ συμβάσεων μὲ τὸ Κράτος, ἢ ἔχουν προνόμια ἀπὸ τὸ Κράτος. Ἔ! Λοιπόν! Αἱ δημοσιεύσεις αὐταί, δίχως τὰς ὁποίας καμμία ἡμερησία ἐφημερὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπιζήσῃ, ἀποτελοῦν τὸ σοβαρόν, τὸ πανίσχυρον, τὸ θανατηφόρον ὅπλον, μὲ τὸ ὁποῖον πλήσσεται καιρίως ἡ ἐλευθερία τοῦ Τύπου. Αἱ δημοσιεύσεις αὐταί, κύριοι, διοχετεύονται ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πρὸς ὡρισμένας μόνον ἐφημερίδας, τὰς φίλας πρὸς αὐτὴν προσκειμένας ἢ τὰς ἀπολαυούσας τῆς ἀνοχῆς της, ἀπαγορευομένης αὐστηρῶς τῆς ἀποστολῆς των εἰς τὰς ἐφημερίδας αἱ ὁποῖαι, ἀδέσμευτοι, διεξάγουν τὴν ἀντιπολίτευσιν, ὄχι ὅπως θέλει ἡ Κυβέρνησις, ἀλλ’ ὅπως πιστεύουν οἱ ἐκδόται των. Καὶ ἐρωτᾶται: Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς δαπάνας των αἱ ἐφημερίδες αὐταί, ὅταν ὅλαι αἱ λοιπαὶ συνάδελφοί των εἰσπράττουν, ὡς εἶπον καὶ ἄλλοτε, ἀνατέλλοντος τοῦ ἡλίου, 6–8 χιλιάδας δραχμῶν ἡμερησίως, αὐταὶ δέ, δὲν εἰσπράττουν οὔτε μονόλεπτον; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἅμιλλα εὐγενὴς τῶν ἐφημερίδων; Ἰδοὺ ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ ἐρώτημα, τὸ ὁποῖον ἐθέσατε προηγουμένως, κ. Ὑπουργὲ ἐπὶ τοῦ Τύπου. Πῶς θέλετε νὰ γίνῃ ἀντιπολίτευσις ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας αὐτάς; Ἀντιπολίτευσις, ὅπως αὐταὶ τὴν ἀντιλαμβάνονται ἐν τῷ συνταγματικῷ δικαιώματι τὸ ὁποῖον ἔχουν, καὶ ὄχι ὅπως τὴν θέλει ἡ Κυβέρνησις. Εὑρίσκονται, ἀφ’ ἑνὸς ἐνώπιον τῶν τεραστίων δαπανῶν, τὰς ὁποίας ἔχουν νὰ πληρώσουν, εὑρίσκονται ἀφ’ ἑτέρου, ἐνώπιον τῆς δικαιολογημένης ἀπαιτήσεως τοῦ ἐργατικοῦ καὶ συντακτικοῦ προσωπικοῦ των, νὰ εἰσπράττῃ τὸ ἡμερομίσθιον καὶ τὸν μισθόν του, ἄλλως νὰ μὴ κινήσῃ τὴν μηχανὴν τῆς ἐκτυπώσεως, εὑρίσκονται πρὸ τῆς ἀξιώσεως τοῦ ἐμπόρου νὰ εἰσπράττῃ τὴν ἀξίαν τοῦ χάρτου, ἄλλως θὰ στερηθοῦν αὐτοῦ. Εὑρίσκονται πρὸ αὐτοδικαίας ἀξιώσεως τοῦ ἰδιοκτήτου τῶν μηχανικῶν ἐγκαταστάσεων νὰ εἰσπράττῃ κανονικῶς τὸ μίσθωμά του. Εὑρίσκονται, τέλος, πρὸ τῆς δικαιολογημένης ἀξιώσεως τοῦ ἀναγνωστικοῦ των κοινοῦ νὰ μὴ ὑστεροῦν, ἀπὸ οὐδεμιᾶς ἀπόψεως, τῶν ἄλλων ἐφημερίδων. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας πῶς θέλετε νὰ κινηθοῦν στερούμεναι, ὅπως εἶπον, τῆς πρὶμ τὴν ὁποίαν λαμβάνουν αἱ ἐφημερίδες αἱ προσκείμεναι πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἢ αἱ ἔχουσαι τὴν ἀνοχὴν τῆς Κυβερνήσεως; Νά, διατὶ ἀναγκάζονται νὰ καταπίουν τὴν γλῶσσάν των, νά διατὶ ἐπιτρέπουν, ὅπως ἔλεγον οἱ ἀρχαῖοι, νὰ διέλθῃ βοῦς ἐπὶ τῆς γλώττης των, ἢ ὅπως παραστατικώτερον λέγει ὁ λαός, μασοῦν τὰ λόγια των, διὰ νὰ φαίνωνται, ὅτι τάχα ἀνήκουν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὥστε νὰ εἰσπράττουν τὸ ἐκ τῶν δημοσιεύσεων ἔσοδον ἀλλὰ καὶ νὰ μὴ στερηθοῦν καὶ τοῦ ἀναγνωστικοῦ των κοινοῦ, τὸ ὁποῖον, ἐὰν ἀντιληφθῇ, ὅτι ἐγκατέλειψαν τὰς τάξεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, θὰ τὰς ἐγκαταλείψῃ καὶ αὐτὸ στρεφόμενον πρὸς ἄλλας ἐφημερίδας. Διὰ νὰ εἰσπράττουν, λοιπόν, τὸ ἔσοδον ἐκ τῶν δημοσιεύσεων, ἀλλὰ καὶ νὰ διατηροῦν τὴν κυκλοφορίαν των ἐπιβάλλουν εἰς ἑαυτὰς περιορισμοὺς ἐν τῇ ἀσκήσει τοῦ ἀντιπολιτευτικοῦ των ἀγῶνος. Καὶ ἰδοὺ ἀβίαστος ἡ ἀπάντησίς μου εἰς τὸ ἐρώτημά σας. Γνωρίζετε καμμίαν ἐφημερίδα ποὺ νὰ ἠμποδίσθη νὰ γράφῃ ἐλευθέρως; Εἰς τὸ προκείμενον νομοσχέδιον θέτετε μίαν ὀρθὴν ἀρχήν. Δίδετε ὡρισμένας δημοσιεύσεις διὰ τὸν ἡμερήσιον ἐπαρχιακὸν τύπον. Δημιουργεῖτε ἕνα πόρον πρόσθετον, ἀλλὰ ἐπιβάλλετε τὴν ὑποχρέωσιν τῆς ἀποστολῆς τῶν δημοσιεύσεων εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας. Κάμετέ το προκειμένου καὶ περὶ τῶν ἐφημερίδων τῶν Ἀθηνῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐγκυρότεραι, καὶ μεγαλυτέραν ἀσκοῦν ἐπιρροήν, βαρύνονται δὲ καὶ μὲ ἀσυγκρίτως ὑπερτέρας δαπάνας, διὰ ν’ ἀπαλλάξετε πράγματι τὸν τύπον αὐτῆς τῆς καταδυναστεύσεως καὶ διὰ νὰ συνδέσετε πράγματι τὸ ὄνομά σας μὲ μίαν ρωμαλέαν πρᾶξιν προστασίας τῆς ἐλευθερίας τοῦ τύπου, οὐ μήν, ἀλλὰ προστασίας καὶ τῆς ἠθικῆς συγκροτήσεως τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας. Διότι, ὅταν, κ. Ὑπουργέ, ἐκπέμπεται ἡ ἐντολὴ πρὸς τοὺς προϊσταμένους τῶν Ὀργανισμῶν καὶ πρὸς τοὺς προϊσταμένους τῶν Τραπεζῶν καὶ τῶν Δημοσίων Ἐπιχειρήσεων, ἐκεῖ θὰ στέλνετε δημοσιεύσεις, ἐκεῖ δὲν θὰ στέλνετε δημοσιεύσεις καὶ ἡ διαταγὴ αὐτή, ἡ ἐντολὴ αὐτὴ ἐκτελεῖται, δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου, κ. Ὑπουργέ, κλονίζονται τὰ θεμέλια τῆς ἠθικῆς συστάσεως τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, μὲ συγχωρεῖτε, ἀλλὰ εἶσθε ἐκτὸς θέματος.

§108Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Καὶ γνωρίζετε κάλλιον ἐμοῦ τὴν σημασίαν ἐκείνου ποὺ λέγουν οἱ Γάλλοι, ὅτι δηλαδὴ «τὸ πρῶτον βῆμα εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον στοιχίζει». Ἐὰν ἕνας ἄνθρωπος, διὰ νὰ διατηρήσῃ τὴν ὑψηλὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν ἀνῆλθε καὶ τὰς ἐξ αὐτῆς σημαντικὰς ἀπολαυάς, δέχεται νὰ κάμῃ αὐτὸν τὸν συμβιβασμὸν τῆς συνειδήσεως, καὶ νὰ ἐκτελῇ ἀνόμους διαταγάς, τότε, κ. Ὑπουργέ, νὰ μὴ ἔχετε καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι αὔριον, ὅταν ἔλθῃ ἕνας ἄλλος ὑπουργός, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ θεωρήσῃ τὸν ἑαυτόν του ἱκανοποιημένον μόνον ἀπὸ τὴν συμμόρφωσιν πρὸς αὐτὴν τὴν ἐντολήν, ἀλλὰ θὰ προχωρήσῃ καὶ ἔτι περαιτέρω, θὰ εὕρῃ αὐτοὺς τοὺς κυρίους προθύμους νὰ δώσουν τὰ πάντα διὰ νὰ διατηρήσουν τὰς θέσεις των. Καὶ ἰδοὺ πῶς συγκλονίζεται ἐκ βάθρων ἡ ἠθικὴ σύστασις τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας. Ἰδοὺ πῶς ἠθικῶς ἀποσυντίθεται ἡ κοινωνία. Καὶ ἦτο πράγματι, εἰς τὸ οὐχὶ ἀπώτερον παρελθόν, ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία ἠθικῶς συγκροτημένη. Καὶ ὁ δημόσιος βίος τῶν Ἑλλήνων τῶν ἀναμιχθέντων εἰς τὴν πολιτικήν, ἀπέπνεεν ἀρετὴν καὶ μόνον ἀρετήν. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα συμβαίνουν σήμερον εἶναι πράγματι πρωτοφανῆ καὶ εἶναι χρέος ἡμῶν τῶν ἐκπροσώπων τοῦ Ἔθνους νὰ τὰ καταγγείλωμεν μὲ ὅλην τὴν δριμύτητα τὴν ὁποίαν ἀξίζουν, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ δημιουργήσωμεν ἕνα φράγμα προστασίας καὶ τῆς ἠθικῆς συγκροτήσεως τῆς κοινωνίας ἀλλὰ καὶ κατοχυρώσεως τοῦ θεμελιωδεστάτου δημοκρατικοῦ δικαιώματος τῶν πολιτῶν, τῆς ἐλευθερίας τοῦ τύπου. Κύριοι συνάδελφοι, αἰσθάνομαι τὸ καθῆκον ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς νὰ κάμω ἔκκλησιν πρὸς ὅλους ὑμᾶς, ἀνεξαρτήτως παρατάξεως, ὅτι ἐπέστη ἡ στιγμὴ ν’ ἀγωνισθῶμεν ὅλοι διὰ τὴν κατάργησιν τῶν ἀνελευθέρων νόμων καὶ ψηφισμάτων, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν οὐσιαστικὴν κατάλυσιν τῆς ἐλευθερίας τοῦ τύπου. Καὶ τὴν ἔκκλησιν αὐτὴν ἀπευθύνω ἰδιαιτέρως πρὸς τὴν πτέρυγα τῆς πλειοψηφίας. Παλίνδρομος ἡ τύχη εἰς τὴν πολιτικήν. Αὔριον ἠμπορεῖ ν’ ἀποτελῆτε σεῖς μειοψηφίαν καὶ πράγματι κἄποτε θὰ εἶσθε μειοψηφία. Εἴδομεν πλειοψηφίας πολὺ μεγαλυτέρας, αἱ ὁποῖαι μετεβλήθησαν εἰς μειοψηφίας. Δὲν εἶναι πρωτοφανὲς τὸ φαινόμενον. Συμμεριζόμενοι τὴν ἔκκλησίν μου καὶ στοιχοῦντες πρὸς ἐμὲ προστατεύετε πλὴν τῶν δικαιωμάτων τοῦ Λαοῦ τὰ ἰδικά σας δικαιώματα. Διότι κινδυνεύετε αὔριον νὰ ὑποστῆτε καὶ σεῖς τὴν μοῖραν ἀπὸ τὴν ὁποίαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκφύγετε. Ἀπευθύνω πρὸς τοὺς κ.κ. συναδέλφους τὴν θερμὴν ταύτην ἔκκλησιν. Τὴν ἀπευθύνω καὶ πρὸς ὁλόκληρον τὸν τύπον καὶ τῶν Ἀθηνῶν καὶ τὸν τύπον τὸν ἐπαρχιακόν, εἴτε εἶναι ἡμερήσιος, εἴτε εἶναι περιοδικός. Ὀφείλει καὶ ὁ τύπος νὰ ὑψώσῃ τὴν σημαίαν τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς ἐλευθεροτυπίας καὶ τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ. Καὶ αἰσθάνομαι τὸ καθῆκον νὰ μὴ παραλείψω, ἀλλ’ ἀντιθέτως νὰ ἐξάρω μίαν ἔντιμον ἐξαίρεσιν τὴν ἐφημερίδα «Ἐλευθερία». Ὅταν πρὸ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους ἐδημοσιεύοντο μὲ πληρωμὴν τῆς Στατιστικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους ὡρισμέναι δημοσιεύσεις αἱ ὁποῖαι ἀφεώρουν εἰς τὴν ἔξαρσιν — ὀρθῶς δὲν λέγω ὄχι— τῶν γενικωτέρων ὑπηρεσιῶν τὰς ὁποίας προσφέρει μία καλῶς ὠργανωμένη Στατιστικὴ Ὑπηρεσία, ὅταν ἐδημοσιεύοντο αὗται αἱ δημοσιεύσεις, ἡ Διεύθυνσις Στατιστικῆς ἀπηύθυνεν ἔγγραφον πρὸς τὴν Ἕνωσιν Ἰδιοκτητῶν Ἀθηναϊκῶν Ἐφημερίδων καὶ ἐζήτει ἐξαίρεσιν ἀπὸ τὴν δημοσίευσιν ὡρισμένων ἐφημερίδων. Ἡ Ἕνωσις τῶν Ἰδιοκτητῶν ἀπήντησε, «σεῖς ὡς ὑπηρεσία κάμετε ὅ,τι νομίζετε ἡμεῖς ὡς Ἕνωσις δὲν δεχόμεθα νὰ κάμωμεν τὴν ἐξαίρεσιν τὴν ὁποίαν μᾶς ζητεῖτε». Κατόπιν τούτου, ἡ Στατιστικὴ Ὑπηρεσία ἀπέστειλεν ἀπ’ εὐθείας τὰς δημοσιεύσεις εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας πλὴν ἐκείνων τῶν ὁποίων εἶχε ζητήσει τὴν ἐξαίρεσιν. Καὶ γνωρίζετε τί ἔκαμεν ἡ «Ἐλευθερία»; Ἡ «Ἐλευθερία» εἶπεν, ὅτι τὸ τίμημα τῶν δημοσιεύσεων ἀνερχόμενον εἰς τόσας χιλιάδας δραχμ. δὲν δέχομαι νὰ τὸ εἰσαγάγω εἰς τὸ ταμεῖον μου, εἶναι τίμημα προδοσίας καὶ ἀποστέλλω τὸ ποσὸν εἰς τὴν Ἀκαδημίαν.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀντικείμενον ἐπερωτήσεως, δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ νομοσχέδιον.

§110Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Καὶ ἔδωσε τὰ χρήματα αὐτὰ εἰς τὴν Ἀκαδημίαν Ἀθηνῶν. Ποιοῦμαι, λοιπόν, ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς ἔκκλησιν πρὸς τὸν Ἀθηναϊκὸν τύπον ὁλόκληρον καὶ πρὸς τὸν ἐπαρχιακὸν τύπον ὁλόκληρον ν’ ἀγωνισθῇ διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν δημοκρατικῶν ἐλευθεριῶν τοῦ λαοῦ καὶ ἰδιαιτέρως εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ εἰς τὴν πλήρη ἐλευθερίαν τοῦ τύπου καὶ ταυτοχρόνως ν’ ἀγωνισθῇ διὰ τὴν ἄρσιν, διὰ τὴν κατάλυσιν τῶν μεθόδων αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι ὁδηγοῦν εἰς ἐξαχρείωσιν καὶ διαφθορὰν καὶ τοῦ τύπου καὶ τῶν συνειδήσεων, αἱ ὁποῖαι συγκλονίζουν τὰ θεμέλια τῆς ἠθικῆς συγκροτήσεως τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§112Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§114Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§116Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Σᾶς ἐρωτῶ. Τὸ ζήτημα τῆς παρουσίας τῶν βουλευτῶν τὸ κρίνει κατ’ ἀρχὴν ὁ Πρόεδρος καὶ δὲν γίνεται συζήτησις ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ τὸ ⅓ τῶν βουλευτῶν;

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἔνστασις ἀπαρτίας;

§118Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἄλλο θέμα. Ἐρωτᾶσθε σεῖς πρῶτον... (δὲν ἠκούσθη).

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Λεονάρδε, ἤδη ὁ ρήτωρ εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος. Ἀφήσατε νὰ ὁμιλήσῃ.

§120Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τί νὰ ὁμιλήσῃ, ἐνώπιον κενῶν καθισμάτων;

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ὑπῆρχε κατὰ τὸν Κανονισμὸν πρότασις ἐλλείψεως ἀπαρτίας τότε θὰ τὴν ἐλαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν.

§122Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τὸ κρίνετε σεῖς πρῶτον καὶ ἔπειτα ὑποβάλλεται ἔνστασις.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Γραμματίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§124Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ ἀπασχολήσω ἐπὶ πολὺ τὸ Σῶμα, διότι καὶ ἡ ὥρα ἔχει περέλθει καὶ οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι ἀνέπτυξαν ἐν πλάτει τὸ θέμα. Θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν θὰ ἀπέφευγα νὰ κάμω. Συμβαίνει εἰς τὰ θέματα τοῦ Τύπου νὰ ἔχω μίαν εὐαισθησίαν, διότι ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν διακονῶ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Τύπου καὶ νομίζω, ὅτι δικαιοῦμαι νὰ ἔχω γνώμην ἐπὶ τῶν θεμάτων, τὰ ὁποῖα τὸν ἀπασχολοῦν. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, εὐθὺς ὡς κατετέθη εἰς τὴν Βουλήν, ἐγένετο ἀντικείμενον σχολίων ἐκ μέρους ὅλων τῶν ἐφημερίδων. Βεβαίως, ὅλαι αἱ ἐφημερίδες συνεφώνησαν, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ μίαν καλὴν ἀρχὴν ἐπιλύσεως τῶν θεμάτων τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὸν Τύπον. Ἐν τούτοις τὸ σύνολον σχεδὸν τοῦ Τύπου ἀνεγνώρισεν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι φειδωλὸν ὅσον ἀφορᾷ τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας. Πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴ ὑπῆρξε καὶ ἡ ἰδική μου ἀντίληψις καὶ ὡς βουλευτὴς καὶ ὡς δημοσιογράφος, ἔσπευσα νὰ καταστήσω γνωστὰς τὰς ἀπόψεις μου αὐτὰς καὶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν ἐπὶ τοῦ Τύπου. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν φιλοδοξεῖ νὰ προσφέρῃ γενικωτέραν ὑπηρεσίαν εἰς τὸν Τύπον, ἀλλ’ ἁπλῶς ἀντιμετωπίζει θέματα κατὰ περίπτωσιν. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ὅπως ἄλλως τε φαίνεται καὶ ἀπὸ τὸν τίτλον του, εἶναι συμπλήρωμα τοῦ Ν. Δ. 3619)56 καὶ τοῦ Ν. 3505)57 καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς δὲν ἀποτελεῖ παρὰ ὁλοκλήρωσιν τοῦ καταστατικοῦ τῆς συσταθείσης Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἐφημερίδων Ἐπαρχιακοῦ Τύπου. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τὸ νομοσχέδιον λαμβάνει καὶ ὡρισμένα μέτρα διὰ τὸν Ἐπαρχιακὸν Τύπον. Ὅπως εἶναι π.χ. ἡ ἔκπτωσις ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Δὲν πρόκειται περὶ ἀγνώστου μέτρου. Ὅλαι αἱ ἐφημερίδες, μέχρι σήμερον, δὲν πληρώνουν τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα. Εἶχον συνομολογήσει σχετικὰς συμβάσεις μὲ τὰς Ἠλεκτρικὰς Ἑταιρείας.

§125Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑποστηρίζετε, δὲν εἶναι ἀπόλυτον. Ἡ μείωσις τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος ἦτο ἐκ τῶν βασικῶν αἰτημάτων τῆς Ἑνώσεως.

§126Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Δὲν θέλω νὰ ἀμφισβητήσω τὰ ὅσα λέγετε, κ. Ὑπουργέ. Αἱ συμβάσεις ἦσαν ἐνίοτε καὶ ὑπὲρ τῶν Ἑταιρειῶν, διότι αἱ ἐφημερίδες ἀνελάμβανον τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δημοσιεύουν εἰδήσεις τῶν Ἑταιρειῶν καὶ πολλάκις νὰ διάκεινται φιλικῶς πρὸς αὐτάς. Ἐπίσης, οὔτε ξένον, οὔτε ἄγνωστον πρὸς τὰς ἐφημερίδας εἶναι τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον θεσπίζει ἡ διάταξις περὶ δημοσιεύσεως εἰς τὸν Τύπον τῶν ἐπαρχιῶν, τῶν ἰσολογισμῶν τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν, αἱ ὁποῖαι ἔχουν τὰς ἕδρας των εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς πόλεις. Καθὼς γνωρίζετε, οὐδέποτε αἱ ἑταιρεῖαι αὐταὶ ἠρνήθησαν τὴν δημοσίευσιν τῶν ἰσολογισμῶν των εἰς τὰς ἐφημερίδας τῆς πόλεως, ὅπου ἔχουν τὴν ἕδραν των. Τὸ αὐτὸ ἰσχύει καὶ ὡς πρὸς τὰς δημοσιεύσεις τῶν διακηρύξεων, τῶν δημοπρασιῶν κλπ. τῶν Ὀργανισμῶν Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως. Οὐδέποτε αἱ ἀρχαὶ τῆς Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως καὶ τὰ Νομικὰ Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου ἠρνήθησαν τὴν καταχώρησιν δημοσιεύσεων εἰς τὸν ἐπαρχιακὸν Τύπον. Συνεπῶς αὐτὰ ὅλα ἐγένοντο καὶ μέχρι τοῦδε. Ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει πράγματι καινοτομία, εἶναι ἡ διάταξις, ἡ ὁποία προβλέπει τὴν ὑποχρεωτικὴν δημοσίευσιν τῶν ἐκθέσεων τῶν Νομαρχιῶν περὶ τῶν ἐκτελουμένων ἔργων. Μόνον δὲν δυνάμεθα νὰ γνωρίζωμεν ἐὰν θὰ δημοσιεύωνται ὁλόκληροι ἐκθέσεις ἢ περίληψις αὐτῶν, διότι ἐὰν δημοσιεύωνται περιλήψεις καὶ πληρώνωνται κατὰ στίχον, μειοῦται σοβαρῶς ἡ σημασία τοῦ μέτρου. Μία ἄλλη διάταξις βασικῆς σημασίας, εἶναι ἡ διάταξις περὶ ἐξοφλήσεως τῶν ὀφειλῶν πρὸς τοὺς Ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμούς. Πράγματι αὐτὸ εἶναι ἕνα μέτρον, τὸ ὁποῖον ἦτο ἐπιβεβλημένον. Ἀναλόγου σημασίας εἶναι καὶ ἡ διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας συνιστᾶται λογαριασμὸς παρὰ τῷ Ὀργανισμῷ Ἀνεργίας. Εἶμαι, ὅμως, ὑποχρεωμένος ἐπ’ αὐτῆς νὰ διατηρήσω ὡρισμένας ἐπιφυλάξεις, διότι πολὺ φοβοῦμαι ὅτι θὰ δημιουργήσῃ σοβαρὰ προβλήματα. Διότι ὁ Ὀργανισμὸς, τροφοδοτούμενος μὲ τὸ δίδραχμον ἐπὶ ἑκάστου κιλοῦ χάρτου, θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ δημοσιογραφικοῦ χάρτου, ἔστω καὶ ἐὰν οὗτος παρέχεται εἰς τιμὴν χαμηλοτέραν ἐκείνης ποὺ παρέχεται ἀπὸ τὸ ἐλεύθερον ἐμπόριον. Ἡ τιμὴ αὐτὴ τοῦ ἀτελοῦς χάρτου ἐπιβαρύνεται μὲ μίαν εἰσφορὰν εἰς βάρος τοῦ ἰδιοκτήτου διὰ τὴν ἐξόφλησιν τῶν ὀφειλῶν πρὸς τὸ ΙΚΑ. Ἔρχεται τώρα νὰ ἐπιβαρυνθῇ καὶ μὲ τὸ δίδραχμον τοῦ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον ὥστε ἡ τιμὴ τοῦ ἐπιδοτουμένου χάρτου νὰ εἶναι ἡ αὐτὴ μὲ τὴν τιμὴν τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου. Ἕνα δεύτερον πρόβλημα τὸ ὁποῖον ἐπισημαίνω, κ. Ὑπουργέ, εἶναι τοῦτο: Ἡ σύστασις τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ ἀποξενώνει τὸν ἐργαζόμενον συντάκτην καὶ δημοσιογράφον καὶ τὸν φυσικὸν ἐργοδότην του καὶ τὸν ὑπαγάγει εἰς τὸν ὀργανισμὸν αὐτόν. Διαμαρτύρομαι ὡς δημοσιογράφος διὰ τὴν μεταχείρισιν αὐτήν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν τὰ θεσπιζόμενα ὑπὲρ τῆς ἰδιοκτησίας μέτρα νὰ στρέφωνται κατὰ τῶν συντακτῶν. Τρίτον πρόβλημα εἶναι τὸ δημιουργούμενον ἀπὸ τὴν ὑπαγωγὴν εἰς τὸν Ὀργανισμὸν προαιρετικῶς τῶν ἐφημερίδων.

§127Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ἔχετε λάθος, κ. συνάδελφε, εἶναι προαιρετική.

§128Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Αἱ ἐφημερίδες ποὺ θὰ ἔχουν αὐτάρκειαν οἰκονομικήν, δὲν θὰ πᾶνε ποτὲ εἰς τὸν Ὀργανισμόν. Συνεπῶς δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον θὰ εἶναι δυνατὸν αὐτὸς ὁ λογαριασμὸς νὰ ἀντιμετωπίσῃ ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ ἀποτελεσθῇ ἀπὸ τὰς ἀδυνάτους ἐφημερίδας. Ἑκάστη ἐφημερὶς θὰ ἔχῃ ὡρισμένας μερίδας εἰς τὸν Ὀργανισμόν. Ἐρωτᾶται, πῶς θὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ τὰ δῶρα καὶ τὰς ἄλλας ἐπιβαρύνσεις; Μήπως κατὰ τὸν λόγον τῆς μερίδος της; Ἐὰν αὐτὸ συμβῇ πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι δὲν θὰ εἶναι ἐπαρκὲς τὸ ποσὸν διὰ νὰ καλύψῃ αὐτὰς τὰς ἀνάγκας. Ἐὰν γίνῃ ἀπὸ τὸ σύνολον τῶν πόρων τοῦ Ὀργανισμοῦ καὶ ἀντιμετωπισθοῦν ἀπὸ αὐτὸν τὰ προβλήματα αὐτά, τότε νὰ ἀρχίσῃ ἡ βιομηχανία τῶν ἀπολύσεων ἀπὸ τὰς κακοπίστους ἐφημερίδας καὶ εἰς βάρος τῶν καλοπίστων. Γενικῶς εὑρίσκω λίαν δυσχερῆ τὴν λειτουργίαν τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ διότι πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι θὰ εὑρεθοῦν κάποτε χωρὶς χρήματα καὶ μάλιστα θὰ δεσμευθοῦν καὶ χρήματα ἐφημερίδων αἱ ὁποῖαι τὰ ἔχουν ἀνάγκην.

§129Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ (Ὑπουργός). Ὑποθέτω, κ. Ὑπουργέ, ἐξ ἀφορμῆς τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι δὲν εἶναι εἰς τὴν πρόθεσίν του τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα κρατοῦνται ἀπὸ μίαν ἐφημερίδα νὰ δύνανται νὰ δοθοῦν εἰς ἄλλην ἐφημερίδα. Ἔχει συνεπῶς ἀνάγκην διευκρινίσεως τὸ ἄρθρον.

§130Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Ἀντιθέτως, κ. Ὑπουργέ, διὰ τοῦ νομοσχεδίου εἰσάγεται ἡ φορολογία τοῦ εἰσοδήματος τῶν ἐφημερίδων.

§131Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Δυνητικὸν εἶναι αὐτό.

§132Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Ὄχι. Ἄλλο ἀφορᾷ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐννοεῖτε, κ. Ὑπουργέ.

§133Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Παραγνωρίζετε, ὅτι ἡ φορολογικὴ κλῖμαξ λαμβάνει ὡς βάσιν τὴν κυκλοφορίαν καὶ ὄχι τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐκτυπουμένων φύλλων;

§134Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, κ. συνάδελφοι, ὅτι ἡ ἔκθεσις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου προβλέπει αὔξησιν τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ ὄχι ἐλάττωσιν;

§135Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Λέγει πιθανὴν αὔξησιν, κ. συνάδελφε.

§136Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Θὰ ἤθελα ἐπίσης νὰ σημειώσω, κ. Ὑπουργέ, τὴν μεταχείρισιν τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ἐκ μέρους τοῦ Κράτους ὁ περιοδικὸς Τύπος.

§137Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, τὰ στοιχεῖα ποὺ συνθέτουν τὸ πρόβλημα τοῦ Ἡμερησίου Ἐπαρχιακοῦ Τύπου, εἶναι διάφορα ἐκείνων, τὰ ὁποῖα συνθέτουν τὸ πρόβλημα τοῦ περιοδικοῦ Τύπου. Ἤδη εὑρισκόμεθα εἰς τὸ στάδιον τῆς μελέτης τῶν προβλημάτων ποὺ ἀφοροῦν τὸν περιοδικὸν Τύπον. Δὲν εἶναι ὅμως δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ συγχρόνως ἀντιμετώπισις τοῦ συνόλου τοῦ Ἐπαρχιακοῦ Τύπου, ἀφοῦ μάλιστα εἶναι πλέον περίπλοκα τὰ προβλήματα τοῦ περιοδικοῦ Ἐπαρχιακοῦ Τύπου.

§138Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Τὸ γνωρίζω, κ. Ὑπουργέ. Ἐὰν ἔκαμα τὴν παρατήρησιν τὸ ἔπραξα διότι σημειοῦται ἐσχάτως ἕνα δυσμενὲς κλῖμα διὰ τὸν περιοδικὸν τύπον καὶ τοῦτο βγαίνει ἀπὸ τὴν μίαν ἀπόφασιν τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, δημοσιευθεῖσαν εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τῆς ὁποίας ἀποκλείεται ὁ περιοδικὸς Τύπος ἀπὸ τὰς πιστοδοτήσεις. Ἔχει δημιουργηθῆ ἀπὸ τοῦδε ἕνα δυσμενὲς κλῖμα, δι’ αὐτὸ εἶπα, διὰ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν σας ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ νομίζω, ὅτι ὁ περιοδικὸς τύπος ἐπιτελεῖ ὑψηλὸν ἔργον ἀνάλογον τοῦ ὁποίου ἐπιτελεῖ καὶ ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος καὶ συνεπῶς θὰ ἔπρεπε καὶ αὐτὸς νὰ τύχῃ τῆς κρατικῆς στοργῆς καὶ μερίμνης. Βεβαίως, εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ ἐπαγγελματίου δημοσιογράφου, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν σας καὶ ἐπὶ ἑνὸς σοβαροῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ τὴν τάξιν αὐτήν. Πρόκειται περὶ τοῦ μισθολογίου τῶν συντακτῶν. Γνωρίζω ἐξ ἰδίας πείρας ἐγκρίτους δημοσιογράφους τῶν ἐπαρχιῶν, οἱ ὁποῖοι ἐθυσιάσθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς δημοσιογραφίας καὶ οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς ἀμείβονται μὲ ποσά, τὰ ὁποῖα εἶναι πραγματικῶς ἐξευτελιστικά, δηλαδὴ μὲ ποσά, τὰ ὁποῖα κυμαίνονται μεταξὺ 800 καὶ 1500 δραχμῶν. Γνωρίζω ἐγκρίτους δημοσιογράφους τῶν ἐπαρχιῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τῶν ἀνταποκριτῶν τῶν ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων λαμβάνουν ἀμοιβὴν 100 ἕως 300 δραχμὰς καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε κἄποτε, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἀντιμετωπίσητε αὐτὸ τὸ θέμα, διότι καὶ ἡ πολιτεία καὶ ἡ κοινωνία θέλει τὸν δημοσιογράφον καὶ τῆς ἐπαρχίας πρωτοστατοῦντα εἰς ὅλας τὰς ἐκδηλώσεις. Τὸν θέλει μὲ ἀρίστην πάντοτε παράστασιν καὶ ἀξιοπρέπειαν καὶ ἦθος καὶ εἶναι ἀπορίας ἄξιον πῶς καταφέρνουν οἱ ἄνθρωποι νὰ ἀνταποκρίνωνται εἰς τὰς ἀπαιτήσεις αὐτὰς τῆς πολιτείας καὶ τῆς κοινωνίας. Τὶ ἀνέμενα ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον, κ. Ὑπουργόν, τὸν ὁποῖον ἰδιαιτέρως ἐκτιμῶ καὶ μὲ τὸν ὁποῖον συνδέομαι διὰ φιλίας. Ἀνέμενα νὰ φέρῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα νομοθέτημα διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀντιμετωπίζοντο κατὰ ἕνα τρόπον γενναιότερον ὅλα τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὸν τύπον.

§139Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ἤδη καταρτίζεται κῶδιξ περὶ τύπου, δηλαδὴ προσχέδιον κώδικος, διότι ὁ κῶδιξ θὰ γίνῃ κατόπιν συστάσεως ἐπιτροπῆς, ὁ ὁποῖος θὰ γίνῃ μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν νόμου, σύμφωνα μὲ τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον προβλέπει ἔκδοσιν νόμου πρὸς ρύθμισιν τῶν θεμάτων αὐτῶν. Δὲν πρέπει νὰ συγχέετε ἕνα νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει εἰς ὡρισμένους σκοποὺς ὅπως εἶπα καὶ προηγουμένως, μὲ ὅλα τὰ θέματα τοῦ τύπου. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς ἕνα νομοσχέδιον νὰ ἀντιμετωπίσωμεν θέμα ἡμερησίων ἐπαρχιακῶν ἐφημερίδων, περιοδικοῦ τύπου, περιοδικῶν πάσης μορφῆς οἱωνδήποτε ἄλλων ἐντύπων καὶ συγχρόνως καὶ θέματα ἐπαγγελματικὰ ἢ συνδικαλιστικά, ἢ οἱασδήποτε ἄλλης μορφῆς. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠμπορῶ νὰ σᾶς εἴπω εἶναι, ὅτι προχωροῦμεν ἤδη μὲ γοργὸν ρυθμὸν πρὸς τὴν πλευράν, τὴν ὁποίαν ἐμνημόνευσα προηγουμένως καὶ ὅταν αὐτὴ τελειώσῃ, τότε μόνον θὰ ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀντιμετωπίσαμεν γενικώτερον τὰ προβλήματα τοῦ τύπου.

§140Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Χαίρω, κ. Ὑπουργέ, διὰ τὴν δήλωσίν σας αὐτήν.

§141Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τὸ ἄρθρον 12 διατὶ δὲν τὸ ἀφίνετε διὰ τὸν κώδικα;

§142Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Τὸ ἄρθρον 12 εἶναι τὸ πλέον ἀθῶον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ἠμποροῦσε νὰ ὑπάρξῃ.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἔλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§144Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, δίδω μίαν ἀπάντησιν, διατὶ ἀφήσατε προηγουμένως καὶ ὡμίλουν δύο ὥρας ἐπὶ θεμάτων ἐκτὸς τοῦ νομοσχεδίου καὶ δὲν μὲ ἀφήσατε νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε πάρα πολύ.

§146Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ποῦ βλέπετε τὴν προληπτικὴν λογοκρισίαν ἀφοῦ θὰ ἔχῃ ἐκτυπωθῆ ἡ ἐφημερίς; Πῶς θὰ ὑπάρχῃ προληπτικὴ λογοκρισία ἀφοῦ μετὰ τὴν ἐκτύπωσιν θὰ ἀποστέλλεται. Τὸ ἴδιον ἐφαρμόζεται εἰς τὴν Γαλλίαν καθὼς καὶ εἰς ἄλλας χώρας ὅπου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφισβητηθῇ, ὅτι καὶ ἐκεῖ δὲν ὑπάρχει δημοκρατία.

§147Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Λέγετε παραχρῆμα.

§148Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Νὰ σβήσω τὴν λέξιν «ἅμα» ἡ ὁποία σᾶς προκαλεῖ τὴν ἀντίθεσιν.

§149Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Χαίρω διότι πληροφοροῦμαι, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἐργάζεσθε πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν, ὥστε νὰ φέρετε εἰς τὴν Βουλήν, καὶ πιστεύω, ὅτι θὰ τὸ κάμετε τὸ δυνατὸν συντομώτερον, ἓν ἀρτιώτερον καὶ πληρέστερον νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀντιμετωπίζωνται τὰ κρίσιμα προβλήματα τοῦ τύπου. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ἐπιθυμῶ νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας τὸ ἑξῆς, ὅτι θὰ ἔπρεπε ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ κωδικοποίησις, ἡ συμπλήρωσις καὶ ἡ τροποποίησις ἐπὶ τὰ βελτίω ὅλης τῆς κειμένης περὶ τύπου νομοθεσίας, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ μᾶς δώσετε τὸν καταστατικὸν χάρτην τῆς δημοσιογραφίας, ὁ ὁποῖος ἐν τῇ πραγματικότητι δὲν ὑπάρχει, διὰ νὰ γνωρίζωμεν πόσοι καὶ ποῖοι εἶναι οἱ ἐπαγγελματίαι δημοσιογράφοι ὥστε νὰ μὴ ἐμφανίζηται ἕνας οἱοσδήποτε ἰατρὸς ἢ δικηγόρος κλπ., ὡς δημοσιογράφος. Ἐπίσης θὰ ἤμην ἰδιαιτέρως εὐτυχὴς ἐὰν ἔβλεπα καὶ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας εἰς τὸ παρὸν σχέδιον νόμου, ὥστε νὰ ἀπεφασίζετο ἡ λειτουργία δημοσιογραφικῆς σχολῆς, δημιουργουμένης ἕδρας εἰς τὸ Πανεπιστήμιον Ἀθηνῶν, διότι νομίζω, ὅτι ἡ σύγχρονος δημοσιογραφία, πρέπει νὰ ἀπαρτισθῇ ἀπὸ νέα στελέχη, τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι κατηρτισμένα καὶ θὰ δύνανται νὰ ἐπιτελέσουν τὴν ὑψηλὴν των ἀποστολήν. Ἐπίσης θὰ παρεκάλουν διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου νὰ ἀπεφασίζετο ἡ ἵδρυσις γραφείου τύπου καὶ πληροφοριῶν εἰς τὰς διαφόρους δημοσίας ὑπηρεσίας καὶ τοὺς ὀργανισμοὺς δημοσίου δικαίου, τὰ ὁποῖα γραφεῖα τύπου θὰ διηύθυνον ἐπαγγελματίαι δημοσιογράφοι, οἱ ὁποῖοι θὰ προσέφερον μίαν σημαντικὴν ὑπηρεσίαν εἰς τοὺς ἕλληνας δημοσιογράφους. Ἐπίσης θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ θέμα τῆς ἑνοποιήσεως τῶν δημοσιογραφικῶν ἀσφαλιστικῶν ὀργανισμῶν διότι μέχρι σήμερον ἔχομεν τρεῖς τοιούτους ὀργανισμούς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ὀρθόν. Ἐπίσης παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐπαναφέρητε ἕνα κεκτημένον προνόμιον τῶν δημοσιογράφων, τὸ ὁποῖον κατηργήθη ἐπὶ Κυβερνήσεως Παπάγου, ἤτοι τῆς συγκοινωνιακῆς ἀτελείας. Ἡ φύσις τοῦ ἐπαγγέλματος εἶναι τοιαύτη ὥστε ὁ δημοσιογράφος θὰ πρέπει νὰ ἔχῃ ἐλευθέραν τὴν μετακίνησιν διὰ τῶν κρατικῶν συγκοινωνιακῶν μέσων. Θὰ παρεκάλουν νὰ ἐπαναφέρετε αὐτὸ τὸ προνόμιον, τὸ ὁποῖον εἶχον κάποτε. Προκειμένου τώρα περὶ τῆς καλλιτέρας ἐνισχύσεως τοῦ ἡμερησίου ἐπαρχιακοῦ τύπου ὅπως ἐγὼ ἐπιμένω καὶ τοῦ περιοδικοῦ τύπου, θὰ συμφωνήσω μὲ ἄλλους συναδέλφους, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ληφθῇ καὶ ἕνα πρόσθετον μέτρον. Ἔχω μάλιστα ἑτοίμην τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν θά θέσω ὑπ’ ὄψιν σας, ὅταν θὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἄρθρον. Διὰ τῆς τροπολογίας αὐτῆς ζητῶ νὰ καταχωροῦνται εἰς ὅλας τὰς ἡμερησίας καὶ περιοδικὰς ἐφημερίδας τὰ ἑξῆς: Ἡ περίληψις τῆς ἐκθέσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ, αἱ ἐκθέσεις τῶν διοικητῶν τῶν τραπεζῶν ἐπὶ τῶν ἐτησίων ἰσολογισμῶν αὐτῶν, αἱ διάφοροι ἀνακοινώσεις καὶ διαφημίσεις τῶν Τραπεζῶν, αἱ ἀνακοινώσεις τοῦ Ι.Κ.Α., τοῦ ΟΤΕ κλπ. Τελευτῶν, ἤθελα νὰ παρακαλέσω καὶ τοῦτο. Διὰ μιᾶς τελευταίας διατάξεως, ἡ ὁποία εἶναι πολὺ αὐστηρά, ζητεῖται ἅμα τῷ πέρατι ἑκάστης ἐκδόσεως νὰ ἀποστέλλωνται τὰ φύλλα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ προβλέπονται καὶ κυρώσεις εἰς περίπτωσιν μὴ ἀποστολῆς αὐτῶν. Ὅλαι αἱ ἐφημερίδες πάντοτε στέλλουν.

§150Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. (Ὑφ. Πρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι δὲν στέλλουν.

§151Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τοῦτο μοῦ ἔδωσε ἀφορμὴν νὰ εἴπω, ὅτι εὑρίσκω καὶ εἰς αὐτὸ ἕνα τρόπον ἐνισχύσεως τῶν ἐφημερίδων. Ὡς γνωρίζητε, τόσον πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ πρὸς τὸν νομάρχην καὶ εἰσαγγελέα αἱ ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες ἀποστέλλουν ἀντίτυπα δωρεάν. Θὰ ἔπρεπε νομίζομεν, νὰ ληφθῇ ἕνα μέτρον, διὰ τοῦ ὁποίου καὶ τὰ Ὑπουργεῖα καὶ αἱ Νομαρχίαι θὰ καθίσταντο ὑποχρεωτικοὶ συνδρομηταί, ὥστε νὰ ὑπάρχῃ καὶ αὐτὸς ὁ πόρος τῶν ἐφημερίδων, διότι ἀπ’ ὅ,τι εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ξέρω, πλέον τῶν 50 φύλλων δίδονται δωρεάν. Βλέπω τὸ νομοσχέδιον ὡς μίαν καλὴν ἀρχὴν καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι θὰ μᾶς φέρετε τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀντιμετωπίζεται τὸ σύνολον τῶν προβλημάτων τοῦ τύπου.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κωστῆς ἔχει τὸν λόγον.

§153Δ. ΚΩΣΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ὑπὸ κρίσιν νόμος ἀποτελεῖ ἀναμφισβητήτως βελτίωσιν τῆς θέσεως τοῦ ἡμερησίου ἐπαρχιακοῦ τύπου καὶ εἶμαι σύμφωνος μὲ τὴν ἀρχήν του. Ὁ ἡμερήσιος ἐπαρχιακὸς τύπος στηρίζεται εἰς τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ ἀναγνώστου ἀπὸ πλευρᾶς εἰδήσεων καὶ εἰς τοῦτο δέχεται τὸν καταθλιπτικὸν συναγωνισμὸν ἀπὸ τὸν ἡμερήσιον ἀθηναϊκὸν τύπον μὲ τὸν ὁποῖον δὲν δύναται νὰ συγκριθῇ ὄχι μόνον ἀπὸ πλευρᾶς ἐμφανίσεως, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὀργανώσεως καὶ ταχύτητος διανομῆς. Συμβαίνει λοιπὸν ὁ ἡμερήσιος ἀθηναϊκὸς τύπος νὰ φθάνῃ εἰς τὰ ἀκραῖα σημεῖα τῆς ἐπαρχίας ἐνωρίτερον τοῦ ἐπαρχιακοῦ, μὲ πρακτικὸν ἀποτέλεσμα αἱ ἡμερήσιαι ἐπαρχιακαὶ ἐφημερίδες νὰ πωλοῦνται μόνον εἰς τὴν ἕδραν ἐκδόσεώς των. Ἡ ταχυδρομικὴ μεταφορὰ των εἰς ἀναγνώστας ἔξω τῆς πόλεως ἐκδόσεως, ἀντενδείκνυται διότι ἔχει προηγηθῆ ὁ ὠργανωμένος ἀθηναϊκὸς τύπος. Ἀντιθέτως, κατ’ οὐσίαν, ἐξυπηρετικὸς τῶν τοπικῶν ζητημάτων εἶναι ὁ ἑβδομαδιαῖος ἢ δισεβδομαδιαῖος ἐπαρχιακὸς τύπος, ὅστις ἀποκλειστικῶς ἀσχολεῖται μὲ τὰ τοπικὰ θέματα καὶ τοῦ ὁποίου ἡ ἐπικαιρότης οὐδόλως παραβλάπτεται ἂν φθάσῃ εἰς τὸν ἀναγνώστην τοῦ τελευταίου χωρίου δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας ἀργότερον. Συμβαίνει ὅμως ἅπας ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος νὰ στηρίζῃ τὴν ἐπιβίωσίν του εἰς τὰς δημοσιεύσεις καὶ διακηρύξεις ὡς καὶ εἰς τὰς διαφημίσεις. Διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ὅμως νόμου, ἄρθρον 7 παράγραφος 1, τῶν δημοσιεύσεων αὐτῶν θὰ ἀποστερηθοῦν εἰς τὸ μέλλον αἱ περιοδικαὶ ἐφημερίδες καὶ οὕτω ὁ παρὼν νόμος θὰ ἀποβῇ ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ ἑβδομαδιαίου ἢ τοῦ δισεβδομαδιαίου ἐπαρχιακοῦ τύπου. Στηρίζομαι εἰς τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ Τύπου, ὅτι συντόμως θὰ κατατεθῇ νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ διορθοῦται ἡ ὡς ἄνω ἀδικία καὶ πρὸ παντὸς θὰ βελτιώσῃ τὴν θέσιν τοῦ ἑβδομαδιαίου ἐπαρχιακοῦ τύπου. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως δηλώσῃ εἰς τὸ Σῶμα ἐντὸς ποίων χρονικῶν ὁρίων ὑπολογίζει νὰ καταθέσῃ τὸν νόμον αὐτόν.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§155ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6,30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 11.45′ μ.μ.)