1949.06.08

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 57η

Τετάρτη 8 Ἰουνίου 1949

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 7.15′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ε. Ἐμμανουηλίδης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ε. ΕΜΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Ταλιαδοῦρος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§4Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἐφετῶν Λαρίσης ὑποβάλλει δικογραφίαν κατὰ τοῦ βουλευτοῦ Θεσσαλονίκης κ. Δ. Θεοχαρίδου, διευθυντοῦ τῆς ἐφημερίδος «Ὁ Ἐργαζόμενος Κόσμος», ὑπευθύνου κατὰ νόμον διὰ τὴν ἐν αὐτῇ δημοσίευσιν ἐπιληψίμου δημοσιεύματος κατὰ τοῦ Ἰωάννου Σκουρογιάννη καὶ ζητεῖ τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς του ἀσυλίας, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. (Παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν). Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Γ. Στράτος καταθέτει ἀναφορὰν ἀποστράτων συνταξιούχων, παραπονουμένων διὰ τὴν μὴ σύγχρονον συγκρότησιν Ἐπιτροπῆς πρὸς ρύθμισιν τῶν συντάξεων συγχρόνως μὲ τὴν αὔξησιν τῶν μισθῶν τῶν Δημοσίων Ὑπαλλήλων ὡς καὶ ἐναντίον τοῦ Α.Ν. 913)49 περικόπτοντος τὰ ἔσοδα τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Γ. Στράτος καταθέτει ἀναφορὰν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Βασ. Ναυτικοῦ, παραπονουμένων διὰ τὴν ἄνισον μεταχείρισιν ὅσον ἀφορᾷ τὰς προῖκας τῶν θυγατέρων των, Ταμείου Ἀλληλοβοηθείας καὶ τὰς ἠθικὰς ἀμοιβὰς τῶν κατὰ τὸν πόλεμον τοῦ 1940–41 ἀνακληθέντων ἔναντι τῶν συναδέλφων των τοῦ Στρατοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Γ. Στράτος καταθέτει ὑπόμνημα ἀξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς μεταβάντων κατὰ τὴν κατοχὴν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντίστασιν καὶ θεωρηθέντων ὡς ἐκ τούτου λιποτακτῶν στερουμένων δέ, ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου, ἤδη τῶν συντάξεών των. Οἱ βουλευταὶ Εὐβοίας κ.κ. Α. Κακαρᾶς καὶ Κ. Μπακόλας καταθέτουν τηλεγράφημα τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Εὐβοίας, διαμαρτυρομένου διὰ διάθεσιν σπορελαίου μέσῳ Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Σ. Πολυζωγόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἐπαγγελματιῶν Ἀρχαίας Ὀλυμπίας, διαμαρτυρομένων δι’ εἴσπραξιν προσθέτου φόρου ἐπὶ οἴνου. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Σ. Πολυζωγόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Βάρδας– Μανωλάδος, διαμαρτυρομένου διὰ κατάργησιν ἀνθελονοσιακοῦ ὑποσταθμοῦ καὶ ζητοῦντος ἄμεσον ἐπαναλειτουργίαν. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Σ. Πολυζωγόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πιστωτικῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Λεχαινῶν, ζητούσης ἄμεσον συγκέντρωσιν δημητριακῶν εἰς Νομὸν Ἠλείας. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Πολυζώης Οἰκονομίδης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν, ζητοῦντος τροποποίησιν τοῦ νόμου 925, προβλέποντος ἐκδίκασιν αἰτήσεων ἀναθεωρήσεως ὑποθέσεων νόμου 889 ὑπὸ ἰδίας Ἐπιτροπῆς, συντασσούσης καταλόγους ὑποχρέων πρὸς εἰσφοράν. Οἱ βουλευταὶ Εὐβοίας κ.κ. Κ. Μπακόλας καὶ Χ. Θηβαῖος καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Ἀναγκαστικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἀμπελοκτημόνων Χαλκίδος, ζητοῦντος ματαίωσιν τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοθετήματος τοῦ ἀφορῶντος τὸν φόρον πολυτελείας ἐπὶ τῶν ἐμφιαλωμένων οἴνων. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Δ. Παπαδημητρίου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Βουπρασίων– Βάρδας, ζητοῦντος δωρεὰν διανομὴν τροφίμων. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Δ. Παπαδημητρίου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Βαρθολομιοῦ, ζητοῦντος ἄμεσον ἀπόλυσιν τοῦ συλληφθέντος Διονυσίου Παναγούλη. Ὁ βουλευτὴς Ροδόπης κ. Θ. Διακουμόπουλος καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Ξάνθης, ζητοῦντος ταχίστην ὑπογραφὴν συλλογικῆς συμβάσεως διὰ τὴν ἐπεξεργασίαν καπνῶν 1949. Ὁ βουλευτὴς Ροδόπης κ. Θ. Διακουμόπουλος καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Συνδικάτου Καπνεργατῶν Ξάνθης, ζητοῦντος τὴν ταχίστην ὑπογραφὴν συλλογικῆς συμβάσεως καπνεργατῶν δι’ ἐπεξεργασίαν καπνῶν 1949. Ὁ βουλευτὴς Λακωνίας κ. Η. Λαγᾶκος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἰδιοκτητῶν ξενοδοχείων Σπάρτης, παραπονουμένων διότι ἡ ἱστορικὴ πόλις δὲν περιελήφθη εἰς τὸ αʹ καὶ βʹ ἔτος τουριστικῆς ἀνασυγκροτήσεως ἐκ τοῦ σχεδίου Μάρσαλ καὶ παραγκωνίζεται ἀτόπως. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Ι. Λαμπρόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Μελισσοκομικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἀρναίας Χαλκιδικῆς, ζητοῦντος ὅπως τὰ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 8677) 2949 ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καθορισθέντα δικαιώματα καταναλώσεως διημέρων οἰνοπνευματοποιῶν, μειωθοῦν εἰς τὸ ἥμισυ κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Ι. Λαμπρόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐπαγγελματικοῦ Συνεταιρισμοῦ Αὐτοκινητιστῶν Χαλκιδικῆς, εἰς τὴν ὁποίαν ἐκθέτουν ὅτι ἡ ἀξία τῶν παραχωρηθέντων εἰς τὰ μέλη του αὐτοκινήτων μὲ τοὺς τόκους καὶ τὰ πρόσθετα τέλη, ηὐξήθη κατὰ 50%. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Ι. Λαμπρόπουλος, δι’ ἀναφορᾶς του, ἐξαίρει τὴν ἡρωϊκὴν δρᾶσιν τοῦ Στρατοῦ καὶ τῆς Χωροφυλακῆς, δι’ ἧς ἀπηλλάγη κατὰ τὸ πλεῖστον ἡ Χαλκιδικὴ τοῦ συμμοριακοῦ ἄγους καὶ οἱ ἀνταρτόπληκτοι ἐπανέρχονται εἰς τὰ χωρία των ἐκπληροῦντες ἐξ ὁλοκλήρου ἄλλην μίαν φορὰν τὸ πρὸς τὴν Πατρίδα καθῆκον των. Τὸ προσωπικὸν Τ.Τ.Τ. Νομοῦ Αἰτωλοακαρνανίας, διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην ἐκχώρησιν τηλεπικοινωνιῶν εἰς Ἑταιρίαν. Ἡ Ὁμοσπονδία Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Θεσσαλονίκης ζητεῖ ἄμεσον ἐπέκτασιν τοῦ θεσμοῦ τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων καὶ εἰς τὸν ἀγροτικὸν κόσμον. Ὁ Οἰκοδομικὸς Συνεταιρισμὸς ἀστέγων Δημοσίων Ὑπαλλήλων, Στρατιωτικῶν καὶ Κρατικῶν Συνταξιούχων Λαρίσης, ζητεῖ ἄμεσον ψήφισιν τοῦ νόμου «περὶ στεγάσεως μισθωτῶν». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 93346)21.4.49 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου διὰ τὴν παρὰ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος χορήγησιν δανείων μέχρι ποσοῦ συνολικοῦ δραχμῶν 3.030.000.000 εἰς τοὺς ἀνταρτοπλήκτους ἐπαγγελματίας Ναούσης. Ὁμοίως, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 233173)29.9.48 ἀποφάσεώς του διὰ ποσὸν 600.000.000 διὰ τὴν ἐνίσχυσιν ξενοδοχειακῶν ἐπιχειρήσεων. Ἑκατὸ ἐθνικόφρονες πολῖται Ἠλείας–Ὀλυμπίας, κρατούμενοι εἰς στρατόπεδον Παναχαϊκῆς (Πατρῶν) ζητοῦν ἄμεσον ἀποφυλάκισίν των. Ὁ Σύλλογος πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συνταξιούχων Ἀργολίδος, ζητεῖ βελτίωσιν τῶν συντάξεών των. Συνταξιοῦχοι ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ Μεσολογγίου ζητοῦν ἄμεσον βελτίωσιν τῶν συντάξεών των. Ὁ Συνεταιρισμὸς Δημοσίων Ὑπαλλήλων Κοζάνης διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Βʹ Σ.Σ. γενομένην ἐπίταξιν οἰκήματος χρησιμοποιουμένου ὡς πρατηρίου Συνεταιρισμοῦ Δημοσίων Ὑπαλλήλων καὶ ζητεῖ ματαίωσιν διαταχθείσης παρανόμου ἐπιτάξεως. Ἡ Ὁμοσπονδία Συνεταιρισμῶν Θεσσαλονίκης ζητεῖ ἄμεσον ἀποστολὴν ἐπαρκῶν ἐμβολίων πρὸς καταπολέμησιν ἀφθώδους πυρετοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Θεοχαρίδης, Δ. Θαγόπουλος, Ν. Ἀθανασίου, Ν. Μαλινδρέτος. Θ. Κονίτσας, Μ. Πάζης, Μ. Καρζῆς, Ν. Ζέρβας, Α. Δημάκης καὶ Γ. Τζωρτζόπουλος, διὰ δηλώσεώς των πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, καθιστοῦν γνωστὸν ὅτι ἀνακαλοῦν τὴν ὑπογραφήν των ἀπὸ παρ’ αὐτῶν ὑπογραφεῖσαν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν.Δ. 119) 1946 ὡς καὶ ἐνίων διατάξεων τῶν περὶ ἱεραρχίας, προαγωγῶν καὶ Ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν Β. Ἀεροπορίας νόμου καὶ νομοθετικῶν διαταγμάτων», καθ’ ὅσον εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τῆς τροπολογίας ταύτης ἀναγράφονται ἀπρεπεῖς ἐκφράσεις, πρὸς ἃς ρητῶς διαφωνοῦν οἱ ἐν λόγῳ βουλευταί. Ὁ κ. Φ. Ζαΐμης (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν), ἀποσύρει τὸ κατατεθὲν σχέδιον νόμου «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν ἀντικατάστασιν δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν Συμβούλων». Ὁ κ. Κ. Ρέντης (Ὑπουργὸς Δημοσίας Τάξεως) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ λογισμοῦ χρόνου ἐκτὸς ὑπηρεσίας ἀπομακρυνθέντων ἢ διαγραφέντων τῆς Χωροφυλακῆς ὁπλιτῶν ταύτης κατὰ τὴν κατοχικὴν περίοδον». Ὁ κ. Σ. Στεφανόπουλος (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ), καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως Ψηφισμάτων νομοθετικῶν διαταγμάτων, ἀναγκαστικῶν νόμων καὶ διεθνῶν συμβάσεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Οἰκονόμου καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ παρατάσεως προθεσμίας τοῦ νόμου 302)47 «περὶ ἀναγνωρίσεως γάμου ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἀναθεωρήσεως τοῦ Συντάγματος Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων Ψηφισμάτων 1) «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἐδαφ. αʹ τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ Ν.Δ. 480)47 «περὶ διοικήσεως ἐξωτερικοῦ ἐμπορίου» καὶ διατάξεών τινων τοῦ νόμου 5227)1941 «περὶ μεσαζόντων» καὶ ἄρθρων τινων τοῦ ποινικοῦ νόμου», καὶ 2) «περὶ κυρώσεως Ψηφισμάτων, νομοθετικῶν διαταγμάτων καὶ ἀναγκαστικῶν νόμων». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως καὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ἐνοικιοστασίου βοσκῶν διατάξεων». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν τινων πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1944–45 (βʹ περίοδος), 1945– 46, 1946–47 καὶ 1947–48 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου οἰκονομικοῦ ἔτους 1948–49». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Χρυσοχέρης, Ε. Κοθρῆς, Π. Καλλιγκάτσης καὶ Κ. Παπαδάκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος «περὶ τῶν ἐπὶ κατοχῆς συναφθεισῶν ἀγοραπωλησιῶν ἀκινήτων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Κοθρῆς, Π. Καλλιγκάτσης καὶ Κ. Παπαδάκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος «περὶ τῶν ἐπὶ κατοχῆς συναφθεισῶν ἀγοραπωλησιῶν ἀκινήτων». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Μπέλλας καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῶν ἐπὶ κατοχῆς συναφθεισῶν ἀγοραπωλησιῶν ἀκινήτων». Ὁ κ. Π. Γαρουφαλιᾶς καταθέτει ἀναφορὰν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἄρτης, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν ὅπως ἡ ἀναπροσαρμογὴ τῶν συντάξεων γίνῃ συγχρόνως μὲ τῶν Δημοσίων Ὑπαλλήλων». Ὁ κ. Κ. Ρέντης (Ὑπουργὸς Δημοσ. Τάξεως) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ λογισμοῦ χρόνου ἐκτὸς ὑπηρεσίας ἀπομακρυνθέντων ἢ διαγραφέντων τῆς Χωροφυλακῆς ὁπλιτῶν ταύτης κατὰ τὴν κατοχικὴν περίοδον».

§5Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατηρτίσθη ἡ Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ διὰ τὰ ἡμερομίσθια;

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔστειλα ἔγγραφον πρὸς τοὺς κ. κ. ἀρχηγοὺς τῶν Κομμάτων νὰ ὁρίσουν τοὺς βουλευτάς, οἱ ὁποῖοι θὰ μετάσχουν τῆς Ἐπιτροπῆς. Ὁ κ. Α. Θεολογίτης ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§7Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Τὸ δυστύχημα, τὸ ὁποῖον συνέβη προχθές, κατελύπησε καὶ συνεκλόνισε ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην. Εἶναι τὸ πρῶτον τραῦμα, τὸ ὁποῖον δίδεται εἰς τὴν πολιτικήν μας ἀεροπορίαν. Θὰ ἀναμείνωμεν τὰ πορίσματα τῆς ἐρεύνης καὶ τῶν ἀνακρίσεων διὰ νὰ διαπιστωθοῦν τὰ αἴτια τὰ ὁποῖα προὐκάλεσαν τὸ τραγικὸν αὐτὸ δυστύχημα. Ἐκ πρώτης ὄψεως καὶ ἐκ τῶν πρώτων ἀνακοινώσεων εἴδομεν μίαν ἀνακοίνωσιν τῆς Ἑταιρίας ΤΑΕ ἡ ὁποία ἀποδίδει τὸ ἀτύχημα εἰς σαμποτάζ, διὰ νὰ ἐπανέλθῃ ἀργότερον ἡ ἀνάκρισις εἰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπε. Καὶ εἴδομεν, ἀκόμη, τὸ Ὑπουργεῖον Ἀεροπορίας νὰ μεταφέρεται εἰς τὸν τόπον τοῦ δυστυχήματος μετὰ 15 ὅλας ὥρας. Δὲν φαντάζομαι ὅτι εἶναι εἰς θέσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ τοὺς λόγους καὶ τὰ αἴτια τοῦ δυστυχήματος. Θὰ ἀναμείνωμεν καὶ θέλομεν νὰ πιστεύωμεν ὅτι ἡ τεχνικὴ ἐπίβλεψις τοῦ ἀεροπλάνου ἦτο πλήρης, διότι ἀλλοίμονον ἐὰν διαπιστωθῇ ὅτι ἐξ ἀμελείας ἢ ἐπιπολαιότητος ἢ κακῆς συντηρήσεως προεκλήθη τὸ τραγικὸν δυστύχημα. Ἡμεῖς, οἱ ἐκ Καβάλας, θρηνῶμεν ἕνα φονευθέντα στρατηγόν, ἀκόμη περισσότερον ἀπὸ τοὺς ἄλλους Ἕλληνας. Ὑπῆρξε ὁ Διοικητής μας ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν, ὁ ἐκλεκτὸς στρατιώτης, ὁ ἀπαράμιλλος καὶ μετριοπαθὴς καὶ γενναῖος, τὸν ὁποῖον ἡ περιφέρεια ὁλόκληρος τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ ἰδιαιτέρως ὁ Νομὸς Καβάλας ἐξετίμησεν ἰδιαιτέρως. Κλίνομεν εὐλαβῶς τὸ γόνυ, ἰδιαιτέρως δὲ ἡμεῖς τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, ὅπου τελευταίως ἐφονεύθησαν τρεῖς στρατηγοί, ὁ Ἀσημακόπουλος, ὁ Ρογκόπουλος καὶ ἤδη ὁ στρατηγὸς Κότσαλος, ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν περίοδον αὐτῆς τῆς συμφορᾶς προσέφερεν μεγίστας ὑπηρεσίας. Ἄς εἶναι ἡ μνήμη του αἰωνία. (Χειροκροτήματα).

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Θεμελῆς ἔχει τὸν λόγον.

§9Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. Ἡ βάσκανος μοῖρα, ἡ ὁποία ἐπὶ 13ετίαν ὁλόκληρον ἐσεβάσθη ἀπολύτως τὴν πλήρη ἀσφάλειαν τῶν ταξιδευόντων μὲ τὰ ἑλληνικὰ ἀεροπλάνα, πεισμωθεῖσα, ὡς φαίνεται, ἀπὸ τὴν προκλητικότητα ἡ ὁποία δείκνυται καὶ τὴν περιφρόνησιν πρὸς τοὺς στοιχειώδεις κανόνας ἀσφαλείας, ἦλθεν μὲ τὸ προχθεσινὸν θανατηφόρον ἀτύχημα νὰ συνταράξῃ τὴν κρατικὴν μακαριότητα καὶ νὰ ἀφυπνίσῃ τὸ ἐνδιαφέρον τῶν ἁρμοδίων. Εἶναι ἐκ τῆς πείρας ἀποδεδειγμένον, ὅτι τὰ ἀεροπορικὰ δυστυχήματα ἐν τῷ συνόλῳ των δὲν εἶναι τυχαῖα. Ταῦτα ὀφείλονται, κυρίως εἴτε εἰς ἀπροσεξίαν τοῦ χειριστοῦ ἢ τοῦ συντηροῦντος τὰ ἀεροπλάνα προσωπικοῦ, ἢ καὶ ἀκόμη εἰς τὴν κακὴν ὀργάνωσιν τῶν ἐπιγείων διοικητικῶν ὑπηρεσιῶν ἢ καί, τέλος, εἰς τὴν ἔλλειψιν αὐστηροῦ κρατικοῦ ἐλέγχου ἐπὶ τῶν ὑποχρεώσεων τῶν Ἑταιριῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν συντήρησιν τῶν κινητήρων καὶ τῶν ἀεροπορικῶν σκαφῶν, ὡς ἐπίσης καὶ διὰ τὴν τήρησιν μετὰ σχολαστικότητος τῶν κανόνων, οἱ ὁποῖοι διέπουν τὰ χρονικὰ ὅρια πτήσεως καὶ φόρτου, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ ὑπερβαίνουν. Τὰ αἴτια, συνεπῶς, τοῦ προχθεσινοῦ δυστυχήματος, τὸ ὁποῖον ἐστοίχισε τὴν ζωὴν εἰς διαπρεπεῖς πολίτας τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θρᾴκης καὶ εἰς ἐξέχοντα μέλη τῆς στρατιωτικῆς οἰκογενείας καὶ τοῦ ἀεροπορικοῦ κόσμου τῆς χώρας μας, θὰ πρέπει νὰ ἀναζητηθοῦν ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῶν βασικῶν αὐτῶν παραγόντων.

§10Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Φρονεῖτε ὅτι μπορεῖ νὰ ὑπῆρξεν ὑπαιτιότης τῆς Ἑταιρίας ἀπὸ ἀπόψεως φθορᾶς μηχανημάτων; Διότι ἐγὼ ἐταξίδευσα μὲ ἀεροπλάνον τῆς ΤΑΕ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ εἶδα ὅτι μὲ πᾶσαν ἀσφάλειαν καὶ ἐπιμέλειαν διεξάγονται αἱ πτήσεις.

§11ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αὐτὸ λέγει ὁ κ. Θεμελῆς.

§12Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. Εἶναι γνωστὸν ἐκ τῶν ἐφημερίδων, ὅτι ἡ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Ἀεροπορίας Ἐπιτροπὴ Ἀτυχημάτων, ἐπελήφθη ἤδη τῆς ἐρεύνης τῶν αἰτίων τὰ ὁποῖα προεκάλεσαν τὸ προχθεσινὸν δυστύχημα. Συνεπῶς ἂς μὴ βιασθῶμεν νὰ ἐκφέρωμεν γνώμην καὶ ἂς ἀναμείνωμεν τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς. Ἐπιφυλασσόμεθα, ὅμως, εἰς ἰδίαν συνεδρίασιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὴν ὁποίαν παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ὁρίσῃ ἀπὸ τοῦδε, νὰ ἐλέγξωμεν τὸ ἀντικειμενικὸν τῆς ἐρεύνης αὐτῆς. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ ἠδύνατο νὰ λεχθῇ ἀπὸ τοῦδε, εἶναι ὅτι ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας, δὲν ἐπέδειξε τὸ ἐπιβαλλόμενον, εἰς παρομοίας περιπτώσεις, ἐνδιαφέρον, διότι, ὅπως εἶπεν ὁ προλαλήσας συνάδελφος, ἀφῆκε νὰ παρέλθῃ ὁλόκληρον δεκαπεντάωρον διὰ νὰ ἀποστείλῃ τὴν Ἐπιτροπὴν Ἀτυχημάτων εἰς τὸν τόπον τοῦ δυστυχήματος. Ἐνῷ, ἐπέτρεψεν εἰς τὸν διευθύνοντα σύμβουλον τῆς Ἑταιρίας νὰ μεταβῇ ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, μὲ πλῆρες ἐπιτελεῖον εἰδικῶν, καὶ νὰ διανυκτερεύσῃ σχεδὸν ἐκεῖ, καὶ τὴν ἑπομένην νὰ ἐκδώσῃ ἀνακοινωθὲν διὰ τοῦ ὁποίου ἐκφράζει τὴν γνώμην ὅτι τὸ ἀτύχημα ὀφείλεται εἰς σαμποτάζ. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἀεροπορίας εἰδοποιήθη ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς περὶ τοῦ ἀτυχήματος καί, μάλιστα, κατὰ τὴν διάρκειαν συνεδριάσεως τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἀέρος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύονται ὅλοι οἱ κλάδοι τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας καί, συνεπῶς, ἠδύναντο οἱ ἁρμόδιοι νὰ λάβουν ἀμέσως τὰ προκαταρκτικὰ ἐκεῖνα μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ διησφάλιζον τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα θὰ ἐπεβοήθουν τὴν Ἐπιτροπὴν Ἀτυχημάτων νὰ ἀχθῇ εἰς θετικὰ συμπεράσματα ὅσον ἀφορᾷ τὰ αἴτια τοῦ δυστυχήματος. Ἐν πάσῃ, ὅμως, περιπτώσει, τὴν ὀλιγωρίαν αὐτὴν τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας ἐπιφυλασσόμεθα νὰ συσχετίσωμεν μὲ τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀτυχημάτων. (Χειροκροτήματα).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φ. Μανουηλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§14Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀλίγας μόνον λέξεις θὰ εἴπω. Συμμεριζόμεθα καὶ ἡμεῖς τὴν ζωηρὰν συγκίνησιν ὑπὸ τῆς ὁποίας κατέχονται οἱ πληθυσμοὶ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης διὰ τὸ τραγικὸν ἀεροπορικὸν δυστύχημα, δεδομένου, μάλιστα, ὅτι αἱ συγκοινωνίαι εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα διεξάγονται ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον διὰ τῶν ἀεροπλάνων τῆς Ἑταιρίας ταύτης. Φρονοῦμεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ προβῇ εἰς αὐστηρὰς διαπιστώσεις ὡς πρὸς τὰ αἴτια τοῦ δυστυχήματος αὐτοῦ καὶ ὅτι θὰ ἐπιβληθῶσιν αἱ κυρώσεις αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐπιβεβλημέναι διὰ τὸν ἄδικον χαμὸν τόσων θυμάτων. Εἶναι, ἐπίσης, λυπηρὸν ὅτι, ἐκτὸς τῶν ἰδιωτῶν, συμπεριλαμβάνεται μεταξὺ τῶν θυμάτων καὶ ὁ στρατηγὸς Κότσαλος, τοῦ ὁποίου ἡ δρᾶσις εἰς τὴν περιοχήν μας ἦτο μνημειώδης καὶ ἡρωϊκή. Χάρις εἰς τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔλαβεν, ἔχομεν ὕφεσιν τοῦ ἀγῶνος τῶν συμμοριτῶν εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην. Συνεπῶς, ἀπευθύνομεν εὐλαβῆ τὴν ἀνάμνησίν μας εἰς τὴν μνήμην τοῦ ἐκλιπόντος στρατηγοῦ. Ἐπίσης μεταξὺ τοῦ πληρώματος ἦτο καὶ ὁ πιλότος Καραμαλέγκος, γνωστὸς καὶ ἐκ τῶν μερῶν ἐκείνων. Ἦτο εἷς ἡρωϊκὸς καὶ πολὺ ἐκλεκτὸς ἀεροπόρος. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἐπισπεύσῃ τὰς ἀνακρίσεις καὶ τὰ πορίσματα τῆς ἐρεύνης της, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ καθησυχάσῃ ὁ κόσμος, ὁ ὁποῖος ἐξακολουθεῖ νὰ ἔχῃ ὡς μόνον μέσον συγκοινωνίας εἰς τὰ μέρη ἐκεῖνα τὴν ἀεροπορίαν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§16Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Θεωρῶ καθῆκον μου, κύριοι βουλευταί, νὰ ἐξάρω καὶ ἐγὼ τὴν στρατιωτικὴν καὶ ἠθικὴν προσωπικότητα τοῦ φονευθέντος Διοικητοῦ τῆς 7ης Μεραρχίας στρατηγοῦ Κότσαλου. Ὁ στρατηγὸς Κότσαλος ἀπετέλει μίαν τῶν ἐξόχων φυσιογνωμιῶν τοῦ ἑλληνικοῦ Στρατεύματος ἐπὶ 35 ὁλόκληρα ἔτη. Ὑπηρέτησε τὴν πατρίδα καὶ τὸν Στρατόν, ἔλαβε μέρος εἰς ὅλους τοὺς πολέμους τῶν τελευταίων 35 ἐτῶν καὶ διεκρίθη εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς εἰς τοὺς ὁποίους ἐτάχθη νὰ ἀσκήσῃ τὸ καθῆκον του, εἴτε ὡς κατώτερος ἀξιωματικὸς πρὸ 30 ἐτῶν, εἴτε κατὰ τὴν ἀλβανικὴν ἐκστρατείαν ὡς ἀναπληρωτής, ἐν ἀρχῇ, Μέραρχος καὶ μετὰ ταῦτα ὡς Διοικητὴς Πυροβολικοῦ, εἴτε, τέλος, ὡς Ταξίαρχος καὶ ὡς Μέραρχος κατὰ τὸ διάστημα τοῦ ἀντισυμμοριτικοῦ πολέμου. Εἰς τὴν ἐμπνευσμένην ἡγεσίαν τοῦ στρατηγοῦ Κότσαλου ὀφείλεται, ἐν πολλοῖς, ἡ ἐκκαθάρισις ὁλοκλήρων περιοχῶν τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης. Ὁ στρατηγὸς Κότσαλος ἦτο διοικητὴς τῆς 7ης Μεραρχίας, ὅταν πρὸ ὀλίγων ἑβδομάδων ἐσημειώθη ἡ ἐπίθεσις τῶν συμμοριτῶν κατὰ τοῦ χωρίου Μεταξάδες. Ὁ στρατηγὸς Κότσαλος ἦτο ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος διηύθυνε τὰς ἐπιχειρήσεις καὶ ἐχάρισεν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος τὴν ὑπέροχον σελίδα τῆς μάχης τῶν Μεταξάδων. Ὁ στρατηγὸς Κότσαλος, κύριοι συνάδελφοι, ὑπῆρξεν, ὅπως ἐτόνισαν καὶ οἱ προλαλήσαντες, παράδειγμα ἤθους, σεμνότητος, ἀλλ’ ὑπῆρξεν ἐπίσης ἀξιωματικὸς μὲ νοῦν, εὐστροφίαν καὶ ἱκανότητα λόγου ἐξαιρετικήν, μὲ πνοήν, μὲ ἀποφασιστικότητα, μὲ γενναιότητα. Ἐπίσης ὀφείλω νὰ τονίσω ὅτι ὁ στρατηγὸς Κότσαλος εἶχε καὶ τὸ μέγα προσὸν νὰ ἀντιμετωπίζῃ μὲ ἐξαιρετικὴν εὐκαμψίαν σκέψεως, προβλήματα συνδεόμενα μὲ τὴν ζωὴν τῶν περιοχῶν εἰς τὰς ὁποίας ἐτάχθη νὰ ἀσκήσῃ τὴν στρατιωτικὴν αὐτοῦ διοίκησιν. Κατὰ τὴν τελευταίαν περιοδείαν μου εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν, εἶχα τὴν εὐτυχῆ εὐκαιρίαν νὰ διαπιστώσω πόσον οὐσιώδης καὶ ἐξαιρετικὴ ὑπῆρξεν ἡ συμβολὴ τοῦ στρατηγοῦ Κότσαλου καὶ εἰς τὴν λύσιν τοῦ προβλήματος τοῦ ἐπαναπατρισμοῦ τῶν συμμοριοπλήκτων. Ἐπεσκέφθην, μετὰ τοῦ στρατηγοῦ, πολλὰς κωμοπόλεις καὶ πολλὰ χωρία τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, ἰδίᾳ τῆς περιοχῆς Δράμας, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπὸ τὴν ἄμεσον ἡγετικὴν παρακολούθησιν τοῦ στρατηγοῦ Κότσαλου, ἐσημειώθη ὁ ἐπαναπατρισμός. Πολλὰ προβλήματα τῶν κωμοπόλεων καὶ τῶν χωρίων, διὰ τῆς ἀμέσου ἀντιλήψεως καὶ στοργῆς τὴν ὁποίαν ὁ Μέραρχος ἐπέδειξεν, ἐλύοντο. Διὰ τῆς ἰδικῆς του πρωτοβουλίας καὶ στοργῆς, προβλήματα π.χ. συνδεόμενα μὲ.... (δὲν ἠκούσθη).... τῶν χωρίων καὶ τῶν κωμοπόλεων, μὲ τὴν πρόχειρον ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος τῶν διδασκάλων, διὰ τῆς ἀναθέσεως τοῦ ἔργου τοῦ διδασκάλου εἰς στρατιώτας, μὲ τὴν ἀνοικοδόμησιν, τὴν πρόχειρον, ἐλύοντο. Ἀλλὰ καὶ αὐτὴ αὕτη ἡ μεταφορὰ τῶν κατοίκων, τῶν παλινοστούντων συμμοριοπλήκτων, ἐγένετο ὑπὸ τὴν ἄμεσον ἀντίληψιν τοῦ στρατηγοῦ Κότσαλου καὶ μὲ τὰ μέσα τῆς Μεραρχίας του, καὶ οὐχὶ τῶν πολιτικῶν ὑπηρεσιῶν. Αἰσθάνομαι, λοιπόν, τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τονίσω ταῦτα ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ νὰ ἐξάρω τὴν προσωπικότητα τοῦ ἐκλιπόντος ἡγέτου, ὁ ὁποῖος, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι πρὸ τριετίας ἐμειώθη, ἠδικήθη καὶ ὑπέστη βαρὺ ἠθικὸν πλῆγμα, ἐν τούτοις δὲν ἔπαυσεν ὑπηρετῶν τὸν Στρατόν, παραμένων εἰς τὸ Στράτευμα, καὶ ἐνῷ ἦτο ἀρχηγὸς τῆς τάξεώς του, ἐδέχθη νὰ ἐξακολουθήσῃ ὑπηρετῶν τὸ Στράτευμα, ἀπωλέσας τὴν σειράν, τὴν ὁποίαν κατεῖχεν ἄλλοτε εἰς τὴν ἐπετηρίδα. Ἀνέμεινεν, ὑπέμεινεν καὶ ἐπέμεινε καὶ ἠθικῶς ἐνίκησεν, διότι ὄχι μόνον κατὰ τὴν στιγμὴν αὐτήν, δηλαδὴ μετὰ τὸν θάνατόν του, ἀλλὰ καὶ προχθές, πρὸ τοῦ τραγικοῦ θανάτου του, ἀνεγνωρίζετο πλέον ὑπὸ πάντων ὁ στρατηγὸς Κότσαλος, ὡς ἀνὴρ ὁ ὁποῖος ἐξεῖχεν, ὅπως ἡ φύσις ἄλλως τε, τὸν εἶχε προικίσει, ἐξεῖχεν εἰς τὸ Στράτευμα καὶ οἱ πάντες πλέον, καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἄλλοτε τὸν εἶχον ἀδικήσει, ἀνεγνώριζον ὅτι εἶχεν, διὰ τῆς ἐντατικῆς ἐργασίας του, διὰ τῆς ὑπομονῆς του, διὰ τῆς γενναιότητός του, διὰ τῆς συστηματικότητός του, ἡ ὁποία τὸν διεῖπεν, εἶχεν, λέγω, ἀποδείξει ὡς ἄδικον καὶ ἐσφαλμένην τὴν ἀπόφασιν, ἡ ὁποία ἄλλοτε εἶχε ληφθῆ εἰς βάρος του. Αἰωνία ἡ μνήμη τοῦ στρατηγοῦ Κότσαλου. Ἀνήκει εἰς τὸ Ἡρῶον τῶν γενναίων, οἱ ὁποῖοι ἔπεσαν ὑπὲρ πατρίδος. (Χειροκροτήματα). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Γ. Ἀστερίου).

§17Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς ὅσα ὁ συνάδελφος κ. Θεμελῆς εἶπε, δὲν ἔχομεν οὐδεμίαν ἀντίρρησιν, νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι ὁ ἔλεγχος πρέπει νὰ εἶναι περιωρισμένος ἐπὶ τοῦ ἀεροπορικοῦ δυστυχήματος. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἀεροπορίας νὰ μᾶς δώσῃ πλήρη εἰκόνα τῶν ἀεροπορικῶν συγκοινωνιῶν τῆς Ἑλλάδος, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὸ Α καὶ τὸ Ω τῆς ζωῆς τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ εἰκόνα ἀκόμη τοῦ ἐμψύχου καὶ ἀψύχου ὑλικοῦ, καὶ εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκεται, διὰ νὰ ἀποκομίσωμεν καὶ ἡμεῖς μίαν εἰκόνα νὰ ἐκφέρωμεν μίαν σαφῆ κρίσιν ἐπὶ τοῦ τρόπου τῆς λειτουργίας τοῦ ζωτικοῦ αὐτοῦ προβλήματος τῆς Ἑλλάδος.

§18Δ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἀπολύτως, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἀξίωσις τῆς κοινῆς γνώμης ἐπὶ τοῦ τραγικοῦ δυστυχήματος, δὲν πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ περιωρισθῇ μόνον εἰς τὴν ἐνέργειαν διοικητικῶν ἀνακρίσεων, ἀλλὰ ἐκ παραλλήλου δέον ταὐτοχρόνως νὰ διατάξῃ τὴν ἐνέργειαν δικαστικῶν ἀνακρίσεων διὰ τὴν ἀμέλειαν, τὴν ἀνεπιτηδειότητα καὶ τὴν ὀλιγωρίαν, ἡ ὁποία ἔχει ἐπιδειχθῆ καὶ ἀποτέλεσμα τῆς ὁποίας ὑπῆρξεν τὸ τραγικὸν αὐτὸ δυστύχημα. Ἡ ἐνέργεια τῆς διοικητικῆς ἀνακρίσεως, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ φρονῶ, πρέπει νὰ στραφῇ ὄχι μόνον εἰς τὴν διεύθυνσιν τῆς Πολιτικῆς Ἀεροπορίας, ἀλλὰ καὶ κατὰ τῶν ἐποπτῶν τῶν ἀερολιμένων καὶ νὰ ζητήσῃ παρ’ αὐτῶν ἐὰν ἔχουν ὑποβάλει πρωτόκολλον παραβάσεως τῶν κανόνων κινήσεως ἀεροπλάνων εἴτε εἰς βάρος των εἴτε καθ’ οἱονδήποτε ἄλλον τρόπον, οἱ ὁποῖοι ἐπόπται ἔχουν καθῆκον νὰ παρακολουθοῦν καὶ νὰ ἐλέγχουν τὰς κινήσεις. Δεύτερον, νὰ ἐξετασθῇ ἐὰν οἱ κυβερνῆται καὶ οἱ συγκυβερνῆται, εἶχον τὸ κεκανονισμένον πτυχίον δημοσίων μεταφορῶν, διότι ἔχω τὴν πληροφορίαν ὅτι ὁ δυστυχισμένος Κανδίας, ὁ ὁποῖος ἐφονεύθη μὲ τὸ πεσὸν ἀεροπλάνον, ἐστερεῖτο πτυχίου δημοσίων μεταφορῶν. Ὅλα αὐτὰ πρέπει νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τῶν δικαστικῶν ἀρχῶν, καὶ τῶν διοικητικῶν, διὰ νὰ κατορθωθῇ νὰ ἐξαχθῇ συμπέρασμα πλῆρες ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκηθῇ καὶ ἡ ποινικὴ ἀγωγὴ κατὰ τῶν ὀλιγωρησάντων, ἀλλὰ καὶ ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος, τόσον κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ὅσον καὶ κατὰ τῶν διοικητῶν τῶν ἀεροπλάνων. (Χειροκροτήματα).

§19Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Αὐτὸ τὸ ἀεροπορικὸν δυστύχημα συνεκίνησεν ὁλόκληρον τὸν λαὸν τῆς Βορείου Ἑλλάδος. Τὸ μόνον μεταφορικὸν μέσον αὐτὴν τὴν ἐποχήν, εἶναι τὸ ἀεροπλάνον, καὶ εἶναι ἀπαραίτητον διὰ τὴν κίνησιν τῶν κατοίκων. Ἤδη ἐκλονίσθη ἡ πίστις ὅλων τῶν ταξιδιωτῶν διὰ τῶν ἀεροπλάνων. Λέγεται ὅτι τὸ προχθεσινὸν δυστύχημα ὀφείλεται καθαρὰ εἰς τὴν μεγάλην χρῆσιν, ἡ ὁποία γίνεται εἰς τὰ ἀεροπλάνα τῆς Ἑταιρίας, διότι αὐτὰ εἶναι τόσον ὀλίγα, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντεπεξέλθουν εἰς τὰς ἀνάγκας καὶ ὅλα τὰ δρομολόγια τῆς Ἑταιρίας. Εἴπομεν ὅτι ἤρχισε νὰ σχολιάζεται τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ πρέπει νὰ ἐξετασθῇ μετὰ προσοχῆς τὸ θέμα. Συμφωνοῦμεν ἀπολύτως μὲ τοὺς προλαλήσαντας κ.κ. συναδέλφους ὅσον ἀφορᾷ τὸν χαμὸν τῶν θυμάτων, ἐκφράζομεν τὴν θλῖψιν μας.

§20Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουρ. Ἀεροπ.). Κύριοι βουλευταί, τὸ τραγικὸν δυστύχημα, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησαν οἱ ἀξιότιμοι κ.κ. συνάδελφοι, μᾶς ἐλύπησεν ὅλως βαθύτατα καὶ μᾶς ἐλύπησεν διττῶς καὶ διὰ τὰ θύματα καὶ διὰ τὸ πλῆγμα, τὸ ὁποῖον ὑπέστη ἡ πολιτικὴ ἀεροπορία. Εὐθὺς ὡς ἀνηγγέλθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὸ δυστύχημα, ἡ πρώτη σκέψις μας ἦτο νὰ ληφθῶσιν τὰ ἀπαραίτητα μέτρα ὥστε νὰ παρασχεθοῦν αἱ πρῶται βοήθειαι εἰς τὰ θύματα. Καί, πράγματι, ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία πρώτων βοηθειῶν ἐξετέλεσε τὸ καθῆκον της μετὰ ταχύτητος. Συγχρόνως ἐλήφθησαν ὑπὸ τῆς Χωροφυλακῆς ὅλα τὰ ἀπαιτούμενα μέτρα καὶ ἐφρουρήθη ὁ τόπος τοῦ δυστυχήματος, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ οὐδεὶς φόβος, νὰ ἀλλοιωθῇ τίποτε. Κατηρτίσθη ἀμέσως ἡ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἐνωρὶς τὴν ἑπομένην μετέβη ἐπὶ τόπου καὶ ἤρχισε νὰ μελετᾷ καὶ νὰ προβαίνῃ εἰς πραγματογνωμοσύνην καὶ νὰ συλλέγῃ καὶ ἄλλα στοιχεῖα. Ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἐπεράτωσε τὸ ἔργον της καὶ ἴσως νὰ μὴ τὸ περατώσῃ καὶ αὔριον, διότι εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν χρειάζεται προσοχή, ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, καὶ δὲν νομίζω ὅτι ἐπιτρέπεται νὰ ἐκφέρωνται κρίσεις ἐπὶ τοῦ ἀτυχήματος αὐτοῦ, προτοῦ ὑπάρξῃ τὸ πόρισμα τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς. Παρακαλῶ νὰ μὴ ὑπάρξῃ οὐδεμία ἀμφιβολία ὅτι, ἐὰν ὑπάρξουν εὐθῦναι, καὶ ὅπου ὑπάρξουν εὐθῦναι, θὰ ὑπάρξουν καὶ αἱ κατὰ νόμον κυρώσεις.

§21Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Εἶναι ἀνάγκη, κατόπιν τοῦ δυστυχήματος, νὰ γίνῃ ἔλεγχος ὅλου τοῦ πτητικοῦ ὑλικοῦ.

§22Π. ΛΕΒΑΝΤΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἀνακοινωθέντος τῆς Ἑταιρίας δὲν ἔχετε νὰ μᾶς εἴπητε τίποτε, κ. Ὑπουργέ;

§23Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργ. Ἀεροπορίας). Ἡ Ἑταιρία ἠμπορεῖ νὰ ἐκδώσῃ ὁσαδήποτε ἀνακοινωθέντα ἐπιθυμεῖ, ὡς ὑπεύθυνος Ὑπουργὸς ἐγώ, θὰ παράσχω τὰς πληροφορίας ὅταν ἔχω τὸ πόρισμα τῶν ἁρμοδίων. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἄλλας πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἐζήτησαν τινὲς τῶν κ.κ. συναδέλφων, παρακαλῶ νὰ ὑποβάλουν ἔγγραφον αἴτησιν, συμφώνως πρὸς τὸν Κανονισμόν, διὰ νὰ ἀπαντήσω.

§24Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ τόσον σκληροῦ γεγονότος καὶ εὑρισκόμεθα ἐν ἀναμονῇ τοῦ πορίσματος, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἀπαραίτητον νὰ καταφύγωμεν εἰς τὴν δικονομίαν τοῦ Κανονισμοῦ. Συμμεριζόμεθα τὴν ἄποψίν σας καὶ ὀφείλομεν νὰ ἀναμείνωμεν τὸ πόρισμα, μὲ τὴν εὐκαιρίαν ὅμως τῆς ἀνακοινώσεως ἐκ μέρους ὑμῶν τοῦ πορίσματος, νομίζω ὅτι καὶ σεῖς ἀποδέχεσθε ὅτι ἡ Βουλὴ εὐλόγως ἀναμένει μίαν ἀνακοίνωσιν διὰ τὴν ἐποπτείαν, ἡ ὁποία ἀσκεῖται καὶ διὰ τὸν ἔλεγχον καὶ τὰς ἐγγυήσεις αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν, ὥστε αἱ συγκοινωνίαι νὰ λειτουργοῦν κατὰ τὸν πρέποντα τρόπον.

§25Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργ. Ἀεροπορίας). Θεωρῶ τὰ ὅσα εἴπατε ὡς αἴτησιν πληροφορίας.

§26Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀφοῦ θέλετε τυπικὴν αἴτησιν, δηλοῦμεν ὅτι ὑποβάλλομεν καὶ αἴτησιν πληροφορίας καὶ ἐρώτησιν καὶ ἐπερώτησιν διὰ νὰ ἔχωμε πλήρη ἀπάντησιν. Δὲν ὑπέθετα ὅτι θὰ καταφεύγατε εἰς αὐτὰς τὰς δικονομικὰς συστάσεις, ὑπέθετα ὅτι συνεννούμεθα μὲ καλὴν πίστιν καὶ σοβαρότητα ἐπὶ τῆς οὐσίας τοῦ ζητήματος. Τὸ θέμα εἶναι μεγάλο καὶ ἡ συγκίνησις, ἰδίως τῆς Βορείου Ἑλλάδος, εἶναι καὶ εὔλογος καὶ πραγματική.

§27Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργ. Ἀεροπορίας). Αἱ αἰτηθεῖσαι πληροφορίαι θὰ σᾶς δοθοῦν, ὅταν καταρτισθῇ τὸ πόρισμα θὰ σᾶς δοθοῦν ἐξηγήσεις.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις κηρύσσεται περαιωμένη. Ὁ κ. Δ. Σαρρῆς ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§29Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἐθεώρησα καθῆκον μου νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς πρότασιν Ψηφίσματος «περὶ καταστάσεως τῶν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν». Εἰς Κράτη τὰ ὁποῖα δὲν διέπονται ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τῆς διευθυνομένης οἰκονομίας, ἐπιτρέπεται ἴσως ἡ ἐκμετάλλευσις ὅλων τῶν προϊόντων καὶ ὅλων τῶν ἀγαθῶν τῶν παραγομένων ἐκ τῆς καλλιεργείας τοῦ ἐδάφους. Γνωρίζετε ὅτι κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἡ Κυβέρνησις, εἴτε δὲν ἠθέλησε, εἴτε δὲν κατώρθωσε νὰ προβῇ εἰς τὴν συγκέντρωσιν τοῦ σίτου, ὅστις περιῆλθεν εἰς χεῖρας τῶν ἐμπόρων μὲ τιμὴν 1.500 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Γνωρίζετε ὅτι τὸ ἔλαιον ἠγοράσθη μὲ 5.000 ἕως 6.000 καὶ προσεφέρθη εἰς τὸν ἑλληνικὸν λαὸν πρὸς 25.000. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι τελείως ἀπαράδεκτον εἶναι ὅτι δὲν δύναται τὸ ἔδαφος, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ βασικὸν μέσον παραγωγῆς, νὰ χρησιμοποιῆται ὡς μέσον ἐκμεταλλεύσεως τῆς ἐργασίας τῶν ἄλλων. Ἡ ἄρνησις τοῦ κομμουνισμοῦ εἶναι προσιτή, ἀλλὰ ἡ λῆψις θετικῶν μέτρων διὰ τὴν καταπολέμησίν του, αὐτὸ εἶναι τὸ μεγαλύτερον πρᾶγμα. Ὑπάρχει εἰς χεῖρας μου κατάστασις τοῦ Γεωργικοῦ Γραφείου, ἐκ τῆς ὁποίας ἔλαβα ἀφορμὴν νὰ ὑποβάλω τὴν πρότασιν. Εἰς τὴν κατάστασιν περιέχονται 54 ὀνόματα ἀτόμων, τὰ ὁποῖα ἀσκοῦν ἐπαγγέλματα τελείως ἄσχετα πρὸς τὸ τοῦ καλλιεργητοῦ καὶ ἔχουν εἰς τὴν κατοχήν των 45.000 στρέμματα, ἐνῷ εἰς τὸν Νομὸν ὑπάρχουν 1.500 ἀκτήμονες. Ὁ χαρακτηρισμὸς τοῦ κομμουνισμοῦ εἶναι ἀρκετὸς δι’ ἕνα ποὺ διαθέτει ἕνα ἐπάγγελμα προσοδοφόρον, δι’ ἐκεῖνον ὅμως ποὺ ἀγωνίζεται σήμερα καὶ φέρει τὸ μεγαλύτερον βάρος, δι’ ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ποῦ τὴν κεφαλὴν κλῖναι καὶ παρ’ ὅλα αὐτὰ βλέπει ὅτι πέραν τοῦ χωριοῦ του ἐκτείνονται κτήματα ἐκτάσεως 500–1.000 στρεμμάτων, δὲν ἀρκεῖ ὁ ὅρος τοῦ ἀντικομμουνιστοῦ διὰ νὰ τὸν κατατάξῃ εἰς τὸ στρατόπεδον τῶν ἐθνικοφρόνων, χρειάζεται κάτι περισσότερον. Δι’ αὐτὸ ὑποβάλλω τὴν παροῦσαν πρότασιν.

§30Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Ἔχει ὑποβληθῆ πρότασις.

§31Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Ἔχομεν διάταξιν, ἡ ὁποία ρυθμίζει τὸ ζήτημα.

§32Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ὡς ἔχει ἡ πρότασις, δὲν ἔχει ἄλλοτε ὑποβληθῆ. Καὶ ἂν ἀκόμη εἶχεν ὑποβληθῆ θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν νὰ φέρῃ εἰς πέρας τὸ ἔργον, διότι πολὺ φοβοῦμαι ὅτι ἡ παροῦσα Βουλὴ δὲν θὰ κατορθώσῃ οὔτε τὸ Σύνταγμα νὰ ἀναθεωρήσῃ. Νομίζω ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν βασικωτάτην νὰ λύσωμεν τὸ πρόβλημα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν, διότι τότε καὶ μόνον θὰ ἀποκατασταθῶμεν εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, πρὸς τὸν ὁποῖον ἔχομεν διαβληθῆ, κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τοὺς πολιτικολογοῦντας εἰς τὰ καφενεῖα, ἀπὸ τοὺς ἱσταμένους εἰς τοὺς διαδρόμους τῶν Ὑπουργείων καὶ ζητοῦντας τὴν ἐπίλυσιν προσωπικῶν ζητημάτων. Διότι ἔχομεν συμφέρον καὶ ὡς Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἀλλὰ καὶ ὡς δημοκρατικὸν πολίτευμα, νὰ σταθῇ τὸ πολίτευμα εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ ἀγροτικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὸ βάθρον τοῦ λαοῦ. Διότι γνωρίζετε ὅτι ἡ ἀγροτικὴ τάξις ἀποτελεῖ τὴν ὑγιεστέραν τάξιν, γνωρίζετε ὅτι ἀποτελεῖ τὴν καλυτέραν ἐγγύησιν διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τῆς φυλῆς διότι εἶναι ὁ θεματοφύλαξ ὅλων τῶν παραδόσεων καὶ τῆς πατρίδος καὶ τῆς θρησκείας καὶ τῆς οἰκογενείας. Καὶ νομίζω ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιληφθῶμεν τοῦ ζητήματος καὶ νὰ τὸ φέρωμεν εἰς πέρας, ὄχι ἁπλῶς νὰ καταθέσωμεν τὴν πρότασιν τῶν Ψηφισμάτων. Δὲν ἠμπορῶ, κύριοι, νὰ ἀντιληφθῶ διατὶ τοιούτου εἴδους θέματα δὲν τὰ ἀνέχεσθε. Τόσον σεῖς, ὅσον καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία μετὰ δυσφορίας ἴσως τὰ παρακολουθεῖ. Ἐνῷ εἰς τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν εἶναι τὸ σπουδαιότερον ζήτημα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐπιληφθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία. Ἡ πρότασις λέγει τὰ ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). Δὲν θὰ τὴν ἀναπτύξω, κ. συνάδελφοι, θὰ τὴν καταθέσω, διότι βλέπω ὅτι δὲν εἶναι διατεθειμένη ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία. Προτοῦ κατέλθω, ὅμως, θὰ κάνω μίαν δήλωσιν. Εἶναι ὀρθὸν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει ἤδη ἀντιληφθῆ ὁ ἑλληνικὸς λαός, ὅτι αἱ ἠθικαὶ δυνάμεις τοῦ Ἔθνους ἔχουν μετατοπισθῆ εἰς ἄλλας κοινωνικὰς τάξεις. Τοῦτο σημαίνει ἡ ἔλλειψις ἐνδιαφέροντος καὶ ἡ δυσφορία ὑμῶν κατὰ τῆς προτάσεώς μου. Ἔχουν μετατοπισθῇ αἱ ἠθικαὶ δυνάμεις εἰς ἄλλας κοινωνικὰς τάξεις. Τοῦτο θὰ τὸ ἀποδείξῃ πλήρως τὸ μέλλον.

§33Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὄχι δά, οἱ βουλευταὶ εἴμεθα εἰς ὅλα αὐτὰ σύμφωνοι.

§34Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Τὸ λέγω μετὰ παρρησίας ὅτι μετετοπίσθησαν αἱ ἠθικαὶ δυνάμεις εἰς τὴν μέσην καὶ τὰς παραγωγικὰς τάξεις.

§35Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἡ παρατηρηθεῖσα σχετικῶς, κακῶς ἔστω, ἔλλειψις ἐνδιαφέροντος πρὸς τὴν πρότασίν σας, δικαιολογεῖται ἐκ μόνου τοῦ λόγου ὅτι τοιαύτης προτάσεως ἔχει ἤδη ἐπιληφθῇ ἡ ἐπὶ τοῦ Συντάγματος Ἐπιτροπὴ καὶ τὴν ἔχει ἤδη περιλάβει εἰς τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας ἔχει προτείνει εἰς τὸ Σῶμα. Ὥστε εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, κακῶς κατηγορεῖτε τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον προσεχέστατα πρόκειται νὰ συζητηθῇ καὶ δὲν νομίζω ὅτι ἐξ αὐτοῦ καὶ μόνου τοῦ λόγου, ὅτι δὲν ἠθέλησεν ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ σᾶς ἀκούσῃ ὁμιλοῦντα ἐπὶ ἑνὸς ἀντικειμένου, τὸ ὁποῖον θὰ συζητηθῇ μεθαύριον, νὰ συνάγεται αὐτὸ τὸ συμπέρασμα.

§36Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀντίληψίς σας. Γνωρίζω ὅτι κατετέθη τὸ Ψήφισμά σας καὶ ὅτι ὑπάρχουν καὶ νόμοι ἀπαλλοτριώσεως.

§37Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Φρονεῖτε ὅτι προστιθεμένου καὶ τετάρτου Ψηφίσματος, σώζετε τὴν κατάστασιν;

§38Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Τὰ ὑπάρχοντα Ψηφίσματα, κ. συνάδελφοι, εἶναι ὡς νὰ μὴ ὑφίστανται, διότι σεῖς προβλέπετε κτήματα ἄνω τῶν 400–500 στρεμμάτων. Τοῦτο εἶναι διὰ τοὺς καλλιεργητὰς δῶρον ἄδωρον.

§39Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Νὰ ὑποβάλετε τροπολογίαν.

§40Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ ἔπραξα. Ὑπέβαλα τροπολογίαν.

§41Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ σχέδιον Ψηφίσματος, τὸ ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κ. συνάδελφος, θίγει ἕνα ζήτημα ὑψίστης σημασίας. Θὰ παρακαλέσω ἡ Συνταγματικὴ Ἐπιτροπή, εἰς τὴν ὁποίαν κατ’ ἀνάγκην θὰ παραπεμφθῇ, νὰ τὸ περιβάλῃ μὲ τὴν προσοχὴν τὴν ἀνάλογον μὲ τὸ θέμα.

§42Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Θὰ σᾶς παράσχω μίαν πληροφορίαν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ἔχει κατατεθῆ ἀπὸ τοῦ Φεβρουαρίου τοῦ 1947 σχέδιον Ψηφίσματος, τὸ ὁποῖον παρεπέμφθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἡ ὁποία ἀπησχολήθη ἐπ’ αὐτοῦ ἐπὶ μακρὰν σειρὰν συνεδριάσεων. Ἐπ’ αὐτοῦ ἔγιναν θαυμάσιαι εἰσηγήσεις καὶ κατέληξε ἡ Ἐπιτροπὴ εἰς τὴν διατύπωσιν μιᾶς μεταβατικῆς διατάξεως εἰς τὸ σχέδιον τοῦ Συντάγματος.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ διεξέλθωμεν τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ νὰ γίνουν δεκτὰ τὰ νομοσχέδια ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν ἀνάγκην συζητήσεως;

§44ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως προθεσμίας πρὸς ὑποβολὴν δικαιολογητικῶν εἰς τὰς διατάξεις τῶν νόμων 2588) 1921 καὶ 4506) 1930».

§46ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ παρατάσεως προθεσμίας πρὸς ὑποβολὴν δικαιολογητικῶν ὑπαγωγῆς εἰς τὰς διατάξεις τῶν νόμων 2588)1921 καὶ 4506)1930». αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθμ. 776)48 Α. Ν. «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων περὶ προμηθειῶν τῆς Στρατιωτικῆς Ὑπηρεσίας».

§48ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 776)48 Α.Ν. «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων περὶ προμηθειῶν τῆς Στρατιωτικῆς Ὑπηρεσίας». αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Α. Ν. 790) 23. 9. 48 «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῆς πρὸς τὴν Ἕνωσιν Συντακτῶν Ἡμερησίων Ἐφημερίδων Ἀθηνῶν μισθώσεως τοῦ ἐν Ἀθήναις καὶ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Βουκουρεστίου καὶ Ἀκαδημίας 20 οἰκήματος τοῦ Δημοσίου».

§50ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Α.Ν. 790)23. 9. 48 «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῆς πρὸς τὴν Ἕνωσιν Συντακτῶν Ἡμερησίων Ἐφημερίδων Ἀθηνῶν μισθώσεως τοῦ ἐν Ἀθήναις καὶ ἐπὶ τῶν ὁδῶν Βουκουρεστίου καὶ Ἀκαδημίας 20 οἰκήματος τοῦ Δημοσίου» αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 701)48 Α.Ν. «περὶ ἀπαλλαγῆς τοῦ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου ἀπὸ τοῦ ἐπὶ τῶν δωρεῶν φόρου».

§52ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 701)48 Α.Ν. «περὶ ἀπαλλαγῆς τοῦ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου ἀπὸ τοῦ ἐπὶ τῶν δωρεῶν φόρου». βʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἠλεκτρικῶν ἔργων τῆς πόλεως Δράμας».

§54ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἠλεκτρικῶν ἔργων τῆς πόλεως Δράμας». βʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν τῶν κατὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1940–41 καὶ 1947–48 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Τ.Τ.Τ. καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν εἰδικὸν Πρ)σμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου οἰκονομ. ἔτους 1948–1949».

§56ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1940–41 καὶ 1947–48 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Τ.Τ.Τ. καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν εἰδικὸν Πρ)σμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου οἰκον. ἔτους 1948– 1949». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῆς κειμένης νομοθεσίας «περὶ προστασίας τοῦ στρατευομένου προσωπικοῦ τοῦ Δημοσίου, Δήμων, Κοινοτήτων καὶ Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου».

§58ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῆς κειμένης νομοθεσίας «περὶ προστασίας τοῦ στρατευομένου προσωπικοῦ τοῦ Δημοσίου, Δήμων, Κοινοτήτων καὶ Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1944–45 (βʹ περίοδος), 1945–46, 1946–47, 1947–48 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ναυτικῶν καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, οἰκον. ἔτους 1948–49».

§60ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1944– 45 (βʹ περίοδος), 1945–46, 1946 –47, 1947–48 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ναυτικῶν καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Πρ)σμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, οἰκον. ἔτους 1948–49». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Πρ)σμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔτους 1948–49 διὰ τὴν τακτοποίησιν δαπανῶν πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1944–45 (βʹ περίοδος), 1945–46, 1946–47, 1947–48 καὶ μὴ ἐνταλθεισῶν κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν ἐτῶν τούτων».

§62ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Πρ)σμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔτους 1948–49 διὰ τὴν τακτοποίησιν δαπανῶν πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1944–45 (βʹ περίοδος), 1945 –46, 1946–47, 1947–48 καὶ μὴ ἐνταλθεισῶν κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν ἐτῶν τούτων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀτελοῦς ἐκδόσεως πιστοποιητικῶν παρὰ ἑλληνικῶν Προξενικῶν Ἀρχῶν εἰς ἀπόρους ὁμογενεῖς ἀπογραφομένων ὡς ναυτικούς ἢ μαθητευομένους ναυτικούς».

§64ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀτελοῦς ἐκδόσεως πιστοποιητικῶν παρὰ ἑλληνικῶν Προξενικῶν Ἀρχῶν εἰς ἀπόρους ὁμογενεῖς ἀπογραφομένους ὡς ναυτικοὺς ἢ μαθητευομένους ναυτικούς». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 2 παρ. 3 ἐδάφ. βʹ τοῦ Α. Ν. 464)45 «περὶ ἀνελκύσεως καὶ διαλύσεως ναυαγίων».

§66ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 2 παρ. 3 ἐδάφ. βʹ τοῦ Α. Ν. 464)45 «περὶ ἀνελκύσεως καὶ διαλύσεως ναυαγίων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν Δωδεκανησιακῶν σπογγαλιευτικῶν πλοίων ἀπὸ τῆς ὑποχρεωτικῆς ἀσφαλίσεως εἰς τὸ κεφάλαιον δυτῶν καὶ τὸ Ναυτικὸν Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον διὰ τὸ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1948 μέχρι 31 Μαρτίου 1949 χρονικὸν διάστημα».

§68ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν Δωδεκανησιακῶν σπογγαλιευτικῶν πλοίων ἀπὸ τῆς ὑποχρεωτικῆς εἰς τὸ κεφάλαιον δυτῶν καὶ τὸ Ναυτικὸν Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον διὰ τὸ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1948 μέχρι 31 Μαρτίου 1949 χρονικὸν διάστημα». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 125)45 Α. Ν. «περὶ ἀποκαταστάσεως ὁπλιτῶν ἐθελοντῶν ἢ ἀνακατεταγμένων τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς ἀπομακρυνθέντων διὰ πολιτικοὺς λόγους συνεπείᾳ τοῦ κινήματος τοῦ Μαρτίου 1935» καὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 417)45 Α. Ν. «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς μονίμους ἐν ἐνεργείᾳ ὑπαξιωματικοὺς τῆς ξηρᾶς καὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων τῶν Α. νόμων τούτων». Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐδήλωσεν ὅτι δέχεται τὴν τροπολογίαν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν εὑρίσκει δικαίαν.

§70Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ὑπάρχει καὶ ἡ ἰδική μου τροπολογία ἐπὶ τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος, τὴν δέχεται ὁ κ. Ὑπουργός;

§71Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Ὁπωσδήποτε εἶναι βέβαιον ὅτι ὑπάρχουν σήμερον ἀξιωματικοὶ προσενεγκόντες ἐθνικὰς ὑπηρεσίας κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἰσχύος τοῦ Γʹ Ψηφίσματος καὶ οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται ν’ ἀποκατασταθοῦν. Ὡς πρὸς αὐτούς, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προστεθῇ σήμερον τροπολογία εἰς τὸ συζητούμενον Ψήφισμα, πρέπει νὰ εἰσαχθῇ ἴδιον νομοθέτημα.

§72Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Δέχομαι μόνον τὴν τροπολογίαν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Δηλῶ δὲ ὅτι θὰ φέρω ἴδιον νομοσχέδιον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅσον τὸ δυνατὸν τάχιστα, περιλαμβάνον τὰς περιπτώσεις τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Μπουρνιᾶ, καθ’ ὅσον ἐδῶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συμπεριληφθῇ αὕτη, διότι εἶναι ἄσχετος πρὸς τὸ παρὸν Ψήφισμα.

§73Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ἀφοῦ, κ. Ὑπουργέ, ὑπόσχεσθε ὅτι θὰ φέρετε τοιοῦτον νομοσχέδιον, δέχομαι ὅπως μὴ περιληφθῇ ἡ τροπολογία μου εἰς τὸ παρὸν Ψήφισμα.

§74Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Μάλιστα, θὰ φέρω τοιοῦτον νομοσχέδιον.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ὡς ἄνω σχέδιον Ψηφίσματος;

§76Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ἀντίρρησιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος καὶ παρακαλῶ ὅπως συζητηθῇ καθ’ ὅσον πρόκειται περὶ νομικοῦ ζητήματος.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Θηβαῖος ἔχει ἀντίρρησιν, τότε θὰ συζητήσωμεν τὸ Ψήφισμα. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης, ὡς εἰσηγητής, ἔχει τὸν λόγον.

§78Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Στρατιωτ.). Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Θηβαῖος ἔχει ἀντίρρησιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος καὶ ἐπὶ καθαρῶς νομικοῦ ζητήματος, δὲν χρειάζεται εἰσήγησις ἐπ’ αὐτοῦ.

§79Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Καλὸν εἶναι νὰ γίνεται εἰσήγησις τῶν συζητουμένων νομοσχεδίων ἢ Ψηφισμάτων παρὰ τῶν εἰσηγητῶν ἢ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ προβαίνουν εἰς μικρὰν εἰσήγησιν ἵνα κατατοπίζουν τὸ Σῶμα. Δὲν ἐνόμιζον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον θὰ ἐχρειάζετο κἂν εἰσήγησιν, διότι εἶχα τὴν ἐντύπωσιν ὅτι δὲν θὰ προεκάλει συζήτησιν. Ἐφ’ ὅσον, ὅμως, τὸ ζήτημα τῆς συζητήσεως ἐτέθη, θὰ σᾶς ἀναπτύξω, δι’ ὀλίγων περὶ τίνος πρόκειται. Κατὰ τὸ 1935, κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ κινήματος, ἀπεμακρύνθησαν ὡρισμένοι ὑπαξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι ἐπανῆλθον, μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, δυνάμει τοῦ 125 Α. Ν., τὸν ὁποῖον συνεπλήρωσαν μεταγενέστεροι νόμοι. Ἐν τῷ μεταξὺ ἔλαβον τοὺς βαθμοὺς τοὺς ὁποίους ἔλαβον καὶ ἔλαβον μέρος κατὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον, πολεμήσαντες ἡρωϊκώτατα. Πρόκειται περὶ 80 περίπου ὑπαξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπολέμησαν ὅλοι εἰς τὴν πρώτην γραμμήν, καὶ ὅπως ἦτο φυσικὸν ἐπλήρωσαν τὸν φόρον τοῦ αἵματος. Ἐκ τῶν 80 αὐτῶν ἀξιωματικῶν, οἱ 20 ἐτέθησαν ἐκτὸς μάχης, 10 νεκροὶ καὶ 10 τραυματίαι. Ἐν τῷ μεταξύ, ὁ νόμος 125, ὁ ὁποῖος τοὺς ἀποκατέστησεν, δὲν εἶχεν ἀκολουθήσει τὴν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ἀπαιτουμένην διαδικασίαν καί, ὡς ἐκ τούτου, ἐθεωρήθη ἀντισυνταγματικός. Τοιουτοτρόπως, ἀξιωματικοί, ὑπηρετοῦντες κανονικῶς εἰς τὸ Στράτευμα καὶ φονευόμενοι, ὑπάρχει κίνδυνος νὰ μὴ λάβουν σύνταξιν. Ὑπάρχουν τίμιοι ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι ἔπεσαν ἐπὶ τοῦ πεδίου τῆς μάχης καὶ δὲν ἔλαβον σύνταξιν. Αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ κενὸν ἠθέλησε νὰ πληρώσῃ διὰ τοῦ παρόντος Ψηφίσματος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Ἔκανε δὲ τὴν προσπάθειαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ἔστειλε τὸ σχέδιον Ψηφίσματος ἐν ἀρχῇ εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον, τὸ ὁποῖον, ὅμως, ἀπεφάνθη δι’ ἀποφάσεως τῆς ὁλομελείας του, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ χωρίσῃ τὰ συνταξιοδοτικὰ ἀπὸ τὰ λοιπὰ Διατάγματα καί, κατὰ συνέπειαν, δὲν ἠδυνήθη νὰ συντάξῃ τὴν ἔκθεσιν καὶ ὀρθῶς πράττει, ἕνεκα τούτου, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ νὰ καλύψῃ τὴν ἀνωμαλίαν καὶ τὸ εἰσηγήθη ὡς Ψήφισμα. Ἡ ἐπὶ τοῦ Συντάγματος Ἐπιτροπὴ ἠσχολήθη ἐπὶ μακρόν. Τὸ πρῶτον θέμα, τὸ ὁποῖον ὑπῆρξεν, ἦτο ἡ γνώμη τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἠρωτήθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ κατόπιν τῆς συζητήσεως, ἡ ὁποία ἐγένετο μὲ τὸν κ. Ὑπουργόν, προσετέθη διάταξις, ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ Συντάγματος, δυνάμει τῆς ὁποίας θὰ δύναται τὸ παρὸν Ψήφισμα νὰ καταργηθῇ ἢ νὰ τροποποιηθῇ διὰ νόμου. Τοῦτο ἐζήτησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διότι, ὡς γνωστόν, τὸ ζήτημα τοῦτο ἀντιμετωπίσθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ὁμοῦ μετὰ τῶν λοιπῶν Ἀναγκαστικῶν Νόμων καὶ κατὰ τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐν τούτῳ θὰ ἀπαιτηθῇ νὰ γίνῃ μεταβολή τις, δὲν θὰ ἐμποδίζεται ἀπὸ τὸν τύπον αὐτὸν τοῦ Ψηφίσματος. Ἐφ’ ὅσον ἐγένετο δεκτὴ ἡ προσθήκη αὐτὴ ἀπὸ τὴν Συνταγματικὴν Ἐπιροπήν, ἔρχεται τὸ Ψήφισμα πρὸς ἐπιψήφισιν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, μὲ τὴν ἔννοιαν ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, ἀξιωματικοὶ οἱ ὁποῖοι πολεμοῦν εἰς τὴν πρώτην γραμμὴν νὰ μὴ λαμβάνουν σύνταξιν καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν τὸ ἑλληνικὸν Κράτος νὰ ψηφίζῃ νόμους καὶ νὰ ἀποκαθιστᾷ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐπανῆλθον ἀργότερον, καὶ νὰ ἀφήνῃ τοὺς περὶ οὗ πρόκειται ἀξιωματικοὺς ἀπροστατεύτους, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς συντάξεως. Νομίζω ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ἐν τῷ πνεύματι τούτῳ δὲν θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν νὰ ἀποδεχθῇ τὸ Ψήφισμα τοῦτο, διὰ τοῦ ὁποίου πληροῦται μία ἀδικία, διότι οὕτω προστατεύει τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι θυσιάζονται εἰς τὴν πρώτην γραμμήν.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Θηβαῖος ἔχει τὸν λόγον.

§81Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Κύριοι βουλευταί, διὰ τοῦ Ψηφίσματος τούτου, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιδιώκεται ἡ κύρωσις τοῦ Α. Ν. 125 τοῦ 1945, προστατεύονται ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον τοῦ Στρατεύματος ὡς μετέχοντες εἰς τὸ κίνημα τοῦ 1935. Οὗτοι ἐπανῆλθον εἰς ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν καὶ ὑπηρετοῦν εἰς τὸν Στρατὸν καὶ οὐδεμία συζήτησις δύναται νὰ γίνῃ περὶ τῶν θυσιῶν εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλονται. Πρόκειται, ὅμως, περὶ μιᾶς δευτέρας παραγράφου, ἡ ὁποία λέγει: (Ἀναγινώσκει). Πρόκειται περὶ μιᾶς κατηγορίας ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον τοῦ Στρατεύματος, κριθέντες ὡς ἀκατάλληλοι διὰ τὸ Στράτευμα.

§82Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργ. Ἐργασίας). Διὰ πολιτικοὺς λόγους.

§83Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Καταλήγω, λοιπόν, εἰς τὸ συμπέρασμα, ἄνθρωποι κριθέντες ὡς ἀκατάλληλοι νὰ λαμβάνουν τοὺς βαθμοὺς καὶ τοὺς δίδομεν τὸ δικαίωμα νὰ λάβουν καὶ τὴν σύνταξιν, διὰ ποίους λόγους; Εἶναι δικαίωμα, βεβαίως, τῆς πολιτείας νὰ μεταβάλῃ ὅλους τοὺς Ἕλληνας εἰς συνταξιούχους, ἀλλὰ δὲν εἶναι περίοδος τοιούτων παροχῶν εἰς ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι δὲν μετέχουν εἰς τὸν ἀγῶνα, δὲν ὑπέστησαν τὰς ταλαιπωρίας καὶ τοὺς κινδύνους αὐτοῦ. Κατὰ ποῖον λόγον θὰ τοὺς ἀποδώσωμεν βαθμούς;

§84ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ὑπηρετοῦν;

§85ΧΡ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Δὲν ὑπηρετοῦν. Δι’ ὅσους ὑπηρετοῦν, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν. Αὐτοὶ ἐκρίθησαν ἀκατάλληλοι διὰ τὸ Στράτευμα.

§86Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργ. Ἐργασίας). Ἐκρίθησαν ἀκατάλληλοι, ἀλλὰ κατόπιν ἐπανῆλθον.

§87Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Ἡ βάσις τῆς ἀντιρρήσεώς μου εἶναι ὅτι αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ἐκρίθησαν ὡς ἀκατάλληλοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιληφθοῦν εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔτυχον τῶν παροχῶν αὐτῶν.

§88Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἂν αὐτὴ καὶ μόνη εἶναι ἡ ἀντίρρησίς σας, δὲν ὑπάρχει θέμα, διότι ὅλοι αὐτοὶ εἶναι ἐν ἐνεργείᾳ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπιχειρηματολογήσω καὶ νὰ ἀγορεύσω ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου. Ὑπάρχουν δύο κατηγορίαι, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν πάραυτα ἅμα τῷ κινήματι καὶ ἄλλοι οἱ ὁποῖοι παρεπέμφθησαν μὲν εἰς δίκην, δὲν ἀπελύθησαν ὅμως καὶ ἀπελύθησαν βραδύτερον. Καὶ αἱ δύο αὐταὶ κατηγορίαι περιλαμβάνονται εἰς τὸν ἀναγκαστικὸν νόμον, τοῦ ὁποίου τὴν κύρωσιν ζητῶ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ἀλλὰ περιλαμβάνονται μόνον ἐφ’ ὅσον ἀργότερον ἀνεκλήθησαν καὶ ὑπηρετοῦν. Ἑπομένως ἐφ’ ὅσον ἀποκατεστάθησαν.

§89Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Διατυπώσατέ το διότι δὲν τὸ λέγετε.

§90Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Πρέπει νὰ συνδυάσετε τὸ ἄρθρον 1 μὲ τὸ ἄρθρον 2. «Οἱ κατὰ τὰ προηγούμενα ἄρθρα ἀποκαθιστάμενοι ....... (ἀναγινώσκει) ....». Μόνον ἐφ’ ὅσον ἀποκαθίστανται, μόνον ἐφ’ ὅσον ὑπηρετοῦν ἀποτελοῦν ἀντικείμενον προνοίας τοῦ νόμου.

§91Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ. Νὰ γίνῃ «οἱ ἀποκατασταθέντες».

§92Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Λάθος κάνετε καὶ ἐδῶ. Πρόκειται περὶ κυρώσεως τοῦ νόμου τοῦ 1945. Πῶς θὰ μεταβάλω τὸν ἐνεστῶτα εἰς ἀόριστον; Πάντως προβαίνω εἰς τὴν ζητουμένην δήλωσιν. Ἅπαντες ὑπηρετοῦν καὶ μάχονται, ἐκτὸς ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔπεσαν εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς.

§93Χ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, παραιτοῦμαι τοῦ λόγου ἐπὶ τῆς οὐσίας. Ἐπιθυμῶ, ὅμως, νὰ κάνω μίαν παρατήρησιν. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποφύγῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν ὁδὸν τῆς διὰ Ψηφισμάτων περιγραφῆς βασικῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος. Διότι ἔπρεπε νὰ εἰσαχθῇ ὑπὸ μορφὴν συνταξιοδοτικοῦ νόμου καὶ ἐπειδὴ συνήντησε, φαίνεται, δυσκολίας, εἰσάγεται ὑπὸ μορφὴν Ψηφίσματος. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἡ καλυτέρα μέθοδος, ἡ μέθοδος τῶν Ψηφισμάτων. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον καὶ ἠρνήθην εἰς τὴν Συνταγματικὴν Ἐπιτροπὴν ψῆφον.

§94Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἔχει δίκαιον ὁ κ. συνάδελφος. Ἀλλὰ κατὰ τὸ 1945, ὅταν κατηρτίσθησαν οἱ νόμοι αὐτοί, κατηρτίσθησαν κατὰ τρόπον ἐσφαλμένον. Διότι κατηρτίσθησαν κατὰ τρόπον ἑνιαῖον καὶ κατὰ τὸ Σύνταγμα ἔπρεπε νὰ εἶναι ἴδιος νόμος ὁ συνταξιοδοτικός. Δι’ αὐτὸ ἔπρεπε νὰ προβῶμεν εἰς τὴν διόρθωσιν τοῦ γενομένου λάθους. Ἡ διόρθωσις δὲν ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ διὰ τοῦ χωρισμοῦ τῶν νόμων, ἀλλὰ διὰ τῆς ἐπικυρώσεως δι’ ἑνὸς Ψηφίσματος. Ἑπομένως, κατεφύγαμεν εἰς τὸ Ψήφισμα διὰ λόγους ἀνάγκης. Δὲν εἶναι πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως νὰ καταφεύγῃ εἰς Ψηφίσματα. Λάθος ἐγένετο κατὰ τὸ 1945 καὶ ἔπρεπε νὰ διορθωθῇ.

§95Χ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ. Ἀπὸ μέρους σας, κ. Ὑπουργέ, ἴσως νὰ μὴ ἀποτελῇ τακτικήν, ἀλλὰ ὑπάρχει μία τάσις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως νὰ καταφεύγῃ ὑπὲρ τὸ δέον εἰς τὰ Ψηφίσματα.

§96Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἀναγκαστικὸς αὐτὸς νόμος εἶναι μονόπλευρος, διότι ἀφορᾷ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀπεμακρύνθησαν τοῦ Στρατεύματος κατὰ τὸ κίνημα τοῦ 1935, ὡς ἂν τοὺς ἐκάλεσε κανεὶς νὰ κάνουν κίνημα κατὰ τῆς πατρίδος των, ἐνῷ δὲν ἐλήφθη καμμία μέριμνα δι’ ἄλλους οἱ ὁποῖοι ἔκαναν ἀντικίνημα εἰς παλαιοτέραν ἐποχήν.

§97Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Νὰ τοὺς περιλάβωμεν καὶ αὐτούς.

§98Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Βεβαίως, διότι μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δύναται νὰ νοηθῇ πολιτεία ὅταν εἶναι ἴση ἀπέναντι ὅλων καὶ δὲν εὐνοεῖ ὡρισμένας μόνον κατηγορίας ἀνθρώπων.

§99Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Νὰ ἀναφέρετε τὴν περίπτωσιν, κ. συνάδελφε.

§100Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κύριε Παπανικολάου, τὶ προτείνετε διὰ τὸ ζήτημα;

§101Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ τὸ αὐτὸν μέτρον καὶ διὰ τοὺς πρὸ τοῦ 1935 ἀπομακρυνθέντας ἀξιωματικούς.

§102Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Νὰ λάβωμεν πρόνοιαν τώρα.

§103Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ποῖοι εἶναι αὐτοί; Εἶναι οἱ ἀπομακρυνθέντες κατὰ τὸ κίνημα τοῦ 1923 τοῦ Λεοναρδοπούλου καὶ δὲν ἀποκατεστάθησαν διότι ἡ ἐπανάστασις ἐπεβλήθη ὡς νόμιμος κατάστασις.

§104Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Θὰ ἐξετάσωμεν καὶ ἂν ὑπάρχουν τοιαῦται περιπτώσεις, νὰ εἶσθε ἀπολύτως βέβαιος ὅτι θὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου διὰ τὴν τακτοποίησιν καὶ αὐτῶν καὶ θὰ ζητήσω νὰ ψηφισθῇ ἐπειγόντως. Νομίζω, ὅμως, ὅτι δὲν ὑπάρχουν τοιαῦται περιπτώσεις, διότι μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν εἴδομεν οὔτε μίαν ἀναφορὰν ἢ παράπονον ἀναφερόμενον εἰς παρομοίαν περίπτωσιν.

§105Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ὑπάρχουν αἰτήσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ παρακαλῶ νὰ ἀναζητηθοῦν.

§106Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ὁ νόμος αὐτὸς ἀφορᾶ τοὺς ὑπηρετοῦντας καὶ τοὺς λαμβάνοντας μέρος εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§107Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Οἱ ὁποῖοι ἐπ’ ἀρκετὸν χρονικὸν διάστημα ἀπὸ τὸ 1935 ἕως τὸ 1945 εὑρίσκοντο ἐκτὸς τοῦ Στρατεύματος.

§108Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Κατ’ ἀρχήν, οἱ περισσότεροι ἐξ αὐτῶν ὑπηρέτησαν κατὰ τὸ 1940–41 καὶ κατὰ τὸ διάστημα τῆς κατοχῆς καὶ εἶχον μεταβῆ καὶ εἰς Μ. Ἀνατολὴν καὶ μάχονται κατὰ τὸ διάστημα τῆς τελευταίας τριετίας συνεχῶς, ἔχομεν δὲ καὶ οὐσιώδη ἀριθμὸν θυμάτων. Ἑπομένως, αὐτοὶ ἀποτελοῦν μίαν πραγματικότητα, ὀφείλομεν δὲ μίαν πραγματικότητα, συνδεομένην μὲ τὸν διεξαγόμενον νῦν ἀγῶνα, νὰ τὴν ἀντιμετωπίσωμε. Ἕτερον εἶναι τὸ θέμα τὸ ὁποῖον θίγετε καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι πολύπλοκον, διότι ὑπάρχουν ποικίλλαι περιπτώσεις καὶ μὴ ὑπηρετούντων καὶ τῶν διεκδικούντων κάποιαν ἀποκατάστασιν. Θὰ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ συνδέσωμεν τὰ δύο θέματα. Τὸ παρὸν Ψήφισμα ἐπιδιώκει νὰ τακτοποιήσῃ συνταξιοδοτικῶς τὰς οἰκογενείας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐφονεύθησαν εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης ἔχοντες ἀνώτερον βαθμὸν ἀπὸ ἐκεῖνον τὸν ὁποῖον εἶχον κατὰ τὴν ἐπαναφορὰν των εἰς τὸ Στράτευμα. Π.χ. ἐφονεύθη ἕνας ὑπολοχαγὸς ἢ ἀνθυπολοχαγὸς γιὰ ἡ οἰκογένειά του λαμβάνει σύνταξιν λοχίου. Ὁ Ν. 125 ἰσχύει μόνον μερικῶς. Δὲν ἰσχύει ὡς πρὸς τὰς συντάξεις. Ἴσχυσε καὶ ἰσχύει ὡς πρὸς τὴν ἀποκατάστασιν. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία. Αἰσθάνομαι τὴν ἀνάγκην νὰ σᾶς ἐξηγήσω τὸ ζήτημα ὑπ’ αὐτὴν τὴν μορφήν. Δὲν πρόκειται νὰ ἀποκαταστήσωμεν, διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ, κανένα. Αἱ ἀποκαταστάσεις ἐγένοντο καὶ πρόκειται ἁπλῶς νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὰς συντάξεις νὰ εἶναι ἀνάλογοι τοῦ βαθμοῦ, τὸν ὁποῖον ἔχουν.

§109Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ συμφωνήσω μαζί σας διὰ τὸν ἑξῆς λόγον: Διότι αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, αἱ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἐπιβαλλόμεναι εἰς τὸ ἑλληνικὸν Κράτος, δὲν νομίζω ὅτι ἔχουν δικαίωμα νὰ κάμνουν ἀναγκαστικοὺς νόμους, τοὺς ὁποίους νὰ φέρουν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ νὰ ὑποχρεώνουν τὴν Βουλὴν νὰ τοὺς ἐγκρίνῃ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς λόγος νὰ ἔρχωνται οἱ νόμοι αὐτοὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§110Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Στρ.). Οἱ ἀναγκ. αὐτοὶ νόμοι ἐγένοντο τὸ 1945, πρὸ τῶν ἐκλογῶν, καὶ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι ὕστερα ἀπὸ μίαν τετραετίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἴσχυσαν καὶ εἶχον τὰς συνεπείας ὄχι μόνον τὰς νομικάς, ἀλλὰ καὶ τὰς αἱματηρὰς των συνεπείας, διότι πολλοὶ ἐξ αὐτῶν ἐφονεύθησαν, εἴχομεν, λέγω, τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τοὺς κυρώσωμεν.

§111Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Αἱ Κυβερνήσεις αὐταὶ εἶχον εὐθύνας ἀπέναντι τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ. Δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς λόγος νὰ δώσωμεν τὴν σφραγῖδα τῆς νομιμότητος εἰς τὰ ἀνομήματα αὐτὰ σήμερον, ἀλλὰ ἔπρεπε νὰ ἀφήσωμεν αὐτοὺς τοὺς νόμους νὰ τοὺς κρίνῃ καὶ νὰ τοὺς καταδικάσῃ ὁ ἑλληνικὸς λαός. Ὑπάρχουν τὸ Σύνταγμα καὶ οἱ νόμοι, οἱ ὁποῖοι θὰ τοὺς κρίνουν.

§112Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Δὲν πρέπει νὰ συγχέωμεν, εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτάς, τὴν εὐθύνην οἱασδήποτε Κυβερνήσεως μὲ τὴν περίπτωσιν τὴν ἠθικὴν καὶ δικαίαν τῶν Ἑλλήνων αὐτῶν πολεμιστῶν.

§113Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ἔπρεπε νὰ ἀποκατασταθοῦν καὶ οἱ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν ὑπὸ τὰς αὐτὰς περιστάσεις. Καὶ ἤδη εἰσέρχομαι, κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν ἐξέτασιν τῆς δευτέρας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2. Διὰ τῆς παραγράφου αὐτῆς, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι κατεδικάσθησαν λόγῳ συμμετοχῆς εἰς τὸ κίνημα καὶ οἱ ὁποῖοι βραδύτερον, ὅταν τὰ πράγματα ἠρέμησαν, ἐκρίθησαν ἀπὸ τὰ Συμβούλια ὡς ἀκατάλληλοι, ἐπανέρχονται καὶ ἀπολαμβάνουν ὅλων τῶν εὐεργετημάτων καὶ πλεονεκτημάτων τοῦ νόμου. Δὲν νομίζω ὅτι ἐν τούτῳ εἴμεθα σύμφωνοι μὲ τὴν κρατοῦσαν παράδοσιν καὶ μὲ τοὺς στρατιωτικοὺς νόμους καὶ κανονισμούς, οἱ ὁποῖοι ἴσχυσαν ἀφ’ ἧς ἤρχισε νὰ ὑπάρχῃ τὸ ἑλληνικὸν Κράτος ἀπὸ τοῦ 1821 καὶ ἐντεῦθεν. Κατὰ συνέπειαν, ἐφ’ ὅσον τὰ Συμβούλια ἀπεφάνθησαν ὅτι δὲν εἶναι κατάλληλοι ἢ ἱκανοὶ διὰ τὸ Στράτευμα, πῶς τοὺς ἐπαναφέρετε εἰς τὸ Στράτευμα;

§114ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἔχουν ἤδη ἐπανέλθει καὶ πολλοὶ ἐκ τούτων ἐφονεύθησαν.

§115Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη διάταξις. Κατὰ τὴν δευτέραν παράγραφον, ὅλοι αὐτοὶ ὑποχρεοῦνται νὰ φοιτήσουν ἐπὶ ἑξάμηνον εἰς στρατιωτικὴν σχολὴν ἢ κέντρον ἐκπαιδεύσεως. Καὶ ἐὰν εὐδοκίμως ἐφοίτησαν εἰς τὴν Σχολὴν αὐτήν, προάγονται εἰς ἀνώτερον βαθμόν, ἄλλως ἀποστρατεύονται ἢ ἀπολύονται. Δι’ ἡμετέρας τροπολογίας, ὁ χρόνος αὐτὸς ἐλαττοῦται εἰς τρίμηνον. Καθ’ ὃ γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, ἡ φοίτησις εἰς τὴν Σχολὴν τῶν Εὐελπίδων ἦτο ἄλλοτε πενταετής, εἰς δὲ τὴν Σχολὴν Ὑπαξιωματικῶν τριετής. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ κατετάσσοντο μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ δεκανέως, ὑπηρέτουν ἐπὶ μίαν διετίαν, ἀπέκτων τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου καὶ ὑπηρέτουν ἐπὶ μίαν ἄλλην διετίαν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου, διὰ νὰ ἀποκτήσουν τὸ δικαίωμα νὰ εἰσέλθουν εἰς τὴν Σχολὴν τῶν Ὑπαξιωματικῶν καὶ ἐὰν ἐπετύγχανον εἰσήγοντο. Ἐνῷ, λοιπόν, διὰ τὴν Σχολὴν τῶν Εὐελπίδων ἦτο πενταετὴς ἡ φοίτησις καὶ διὰ τὴν Σχολὴν τῶν Ὑπαξιωματικῶν τριετής, ἔρχεσθε ὑμεῖς καὶ τὸ ἑξάμηνον αὐτό, δι’ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι διὰ νὰ ἦσαν ὑπαξιωματικοὶ δὲν εἶχον τὰ προσόντα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶχον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἰσήγοντο εἰς τὴν Σχολὴν αὐτήν, νὰ τὸ μειώσετε εἰς τρίμηνον; Ἐγὼ προτείνω νὰ αὐξηθῇ τὸ τρίμηνον, διότι εἶναι πολὺ ὀλίγον νὰ γίνῃ ἐννεάμηνον ἢ ἑξάμηνον.

§116Π. ΓΥΠΑΡΗΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν μοῦ λέτε, σᾶς παρακαλῶ, πῶς ἐπήρατε σεῖς τὰ γαλόνια σας;

§117Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς μὲ ἑπτὰ τραύματα. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§118Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ἐγὼ ἔφυγα ἀντισυνταγματάρχης.

§119Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Νομίζω ὅτι εἶναι εἰς βάρος τῆς ὅλης ὑποθέσεως, ὑποθέσεως μὴ συνδεομένης διόλου μὲ τὸ παρελθόν, ἀλλὰ συνδεομένης μόνον μὲ τὸν διεξαγόμενον σήμερον ἀγῶνα, εἶναι εἰς βάρος αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως ὁ τόνος, ὁ ὁποῖος ἐδόθη εἰς τὴν συζήτησιν. Ἐγὼ δὲν ἐνδιαφέρομαι οὔτε διὰ τοὺς ἀποτάκτους τοῦ 1935, οὔτε δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κατέστειλαν τὸ κίνημα τοῦ 1935, ἐνδιαφέρομαι ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι μάχονται σήμερον, εἴτε ἀνήκουν εἰς τὴν Αʹ, εἴτε ἀνήκουν εἰς τὴν Βʹ κατηγορίαν, εἴτε προέρχονται ἀπὸ τὴν Αʹ, εἴτε προέρχονται ἀπὸ τὴν Βʹ ἰδεολογίαν. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρουν οὔτε αἱ ἰδεολογίαι, οὔτε τὰ κόμματά σας, μὲ ἐνδιαφέρουν οἱ σήμερον μαχόμενοι καὶ αὐτοί, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ἔχει συνταχθῆ αὐτὸ τὸ Ψήφισμα, μάχονται εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς. Ἑπομένως, οὔτε ὁ κ. Γύπαρης ἔχει δίκαιον προβαίνων μετὰ πάθους εἰς τὴν ἐκδήλωσιν μιᾶς ἀπόψεως, ἡ ὁποία δὲν σᾶς ἀφορᾶ, οὔτε σεῖς ἔχετε δίκαιον ἐμμένοντες τόσον πολὺ εἰς μίαν ἀντίθετον πρὸς τὸ νομοσχέδιον ἄποψιν. Θὰ παρεκάλουν ὅλους τοὺς κ.κ. συναδέλφους νὰ μὴ συνδυάσουν τὸ Ψήφισμα αὐτὸ μὲ τὰς ἀναμνήσεις τοῦ παρελθόντος. Οὐδεμίαν ἔχει σχέσιν πρὸς τὸ παρελθόν, ἔχει σχέσιν ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον μὲ τὸ παρόν, (Χειροκροτήματα).

§120Π. ΓΥΠΑΡΗΣ. Εἰλικρινῶς, δὲν γνωρίζω κανένα ἀπὸ αὐτούς, οὔτε γνωρίζω ποῦ ἀνήκουν.

§121Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Ὅσον ἀφορᾶ τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, τοῦ ἀπαντῶ ὅτι ἐγὼ ἐπολέμησα εἰς ὅλους τοὺς πολέμους, ἐτραυματίσθην ἑπτὰ φορὲς καὶ μόλις τὸ 1940 ἔγινα ἀντισυνταγματάρχης καὶ ὡς ἀντισυνταγματάρχης ἔφυγα ἀπὸ τὸν Στρατόν. Οὔτε εἰς κινήματα μετέσχον, οὔτε εἰς παραμονὰς πράξεων.

§122Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ὅσον ἀφορᾶ τὴν παρατήρησίν σας, διότι ἡ παρέμβασίς μου λυποῦμαι διότι ὑπῆρξε ὀλίγον βιαία, διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν μὲ κατέχει τὸ πάθος τοῦ ἀγῶνος καὶ δὲν μὲ ἐνδιαφέρει τὶ συνέβη εἰς τὸ 1920 ἢ εἰς τὸ 1935, ἔχω δώσει τὸν ἑαυτόν μου μόνον καὶ μόνον εἰς τὸν σημερινὸν ἀγῶνα τοῦ Ἔθνους καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, βεβαίως, ἀντέδρασα εἰς αὐτὴν τὴν προσπάθειαν τὴν ὁποίαν διεπίστωσα, προσπάθειαν ὅπως ἐξετάσωμε ἓν ζήτημα ἄσχετον κατ’ οὐσίαν πρὸς τὸ παρελθόν, ὅπως ἀναγνωρίζουν καὶ οἱ ἐκ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος προερχόμενοι οἱ μετέχοντες τῆς Συνταγματικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἐξετάζοντες τὸ θέμα, ὅτι δὲν συσχετίζομεν αὐτὸ μὲ τὸ παρελθόν. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι, κατ’ ἀρχήν, ἔχετε δίκαιον ὅτι πρέπει νὰ γίνεται συστηματική, ἔντονος, ἐπίμονος, ἡ ἐκπαίδευσις τοῦ ἀξιωματικοῦ. Ἐάν, μάλιστα, εἴχατε παραστῆ εἰς τὴν συνεδρίασιν ἐκείνης τῆς Βουλῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον διὰ τὰς ἐξετάσεις τῆς Σχολῆς Εὐελπίδων, θὰ ἐβλέπατε ὅτι τὴν ἄποψιν ἀκριβῶς αὐτὴν ὑπεστήριξα μετὰ πάθους καὶ μετ’ ἐπιμονῆς, ἀδιάφορον ἐὰν ἠναγκάσθην νὰ ὑποχωρήσω διὰ νὰ περάσῃ ὁ νόμος ἐκεῖνος. Εἰς τὴν περίπτωσιν, ὅμως, αὐτήν, δὲν τίθεται ἐν ἀμφιβολίᾳ ἡ ὀρθότης τῆς ἀρχῆς, τὴν ὁποίαν ἐθέσαμεν, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ πρέπει νὰ περνοῦν ἀπὸ μίαν συστηματικὴν ἐκπαίδευσιν ἐτῶν εἰς τὴν Σχολὴν Εὐελπίδων. Αὐτοί, ὅμως, οἱ ἀξιωματικοί, ἀνήκουν εἰς ἄλλην κατηγορίαν, ἀνήκουν εἰς τὴν κατηγορίαν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν, οὔτε θὰ ἀποκτήσουν, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκτήσουν τὴν μόρφωσιν τὴν ἐπιστημονικήν, οἱ ὁποῖοι ὅμως ἐκρίθησαν εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης, δὲν ἔχουν τὴν θέσιν τοῦ ἀξιωματικοῦ τῆς Σχολῆς Εὐελπίδων, ἀλλὰ τοῦ ἀξιωματικοῦ τοῦ προερχομένου ἀπὸ τὸν ἐθελοντὴν τοῦ Στρατεύματος. Ὑπάρχει αὐτὴ ἡ τιμία ὁδός, τὴν ὁποίαν ἔχουν πορευθῆ πολλοὶ Ἕλληνες ἀξιωματικοί. Αὐτοὶ οἱ ἀξιωματικοὶ κρίνονται μόνον εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς. Βεβαίως, ἐὰν δὲν ἦτο ὁ πόλεμος, ἐὰν δὲν εἴχαμεν ἐπὶ τριετίαν πόλεμον, μετὰ τὴν ἔκδοσιν καὶ δημοσίευσιν τοῦ νομοθετικοῦ αὐτοῦ διατάγματος, θὰ ἔλεγον καὶ ἐγὼ μαζὶ σας διατὶ νὰ τὸ κάμνωμεν ἔτσι, νὰ καθίσουν 3, 5, 8, 18 μῆνας εἰς μίαν Σχολὴν μετεκπαιδεύσεως, εἰς μίαν Σχολὴν ἐφαρμογῆς. Τότε, βεβαίως, θὰ συνεφώνουν μαζὶ σας, ἀλλὰ δὲν εἴχαμεν τὴν ἄνεσιν, οὔτε τὸν καιρόν, οὔτε ἡμεῖς ὡς Κράτος, οὔτε ἐκεῖνοι ὡς ἀξιωματικοί. Ἐτάχθησαν εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης, ἐξεπλήρωσαν τὸ καθῆκον των, ἐξακολουθοῦν νὰ τὸ ἐκπληρώνουν, ἠμπορεῖ ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ ἀμφισβητήσωμεν, μετὰ τόσα ἔτη, διότι ἄλλοι ἐξ αὐτῶν ἀποκατεστάθησαν τὸ 1940 –41, δηλαδὴ ὑπηρέτησαν ἔκτοτε, ἄλλοι ἀποκατεστάθησαν ἀργότερον, τέλος δέ, οἱ ἀργότερον ὅλων ἀποκατασταθέντες, ἀποκατασταθέντες τοὐλάχιστον τὸ 1945. Τί νὰ κάμωμεν τώρα μὲ αὐτούς; Θὰ τοὺς εἴπωμεν, κύριοι δὲν ἔχετε τὰ προσόντα, ἀφοῦ ἔχουν τὸν βαθμὸν τοῦ λοχαγοῦ ἢ τοῦ ὑπολοχαγοῦ, θὰ τοὺς ἀμφισβητήσωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐκ τῶν ὑστέρων; Ἐὰν εἴχομεν τὴν δυνατότητα τῆς ἀντικειμενικῆς ἐρεύνης τοῦ ὅλου προβλήματος τῆς ἐκπαιδεύσεως τῶν ἀξιωματικῶν, θὰ συνεφώνουν μαζὶ σας νὰ περάσουν ἀπὸ στάδια ἐκπαιδεύσεως νέα, ἀλλὰ δὲν τίθεται ζήτημα. Αὐτὸ εἶναι τετελεσμένον γεγονός.

§123Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, περὶ τοῦ τριμήνου ὁμιλῶ ἐγώ, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ἢ νὰ μὴ τεθῇ ἡ διάταξις ἢ νὰ τεθῇ ἓν χρονικὸν ὅριον μεγαλυτέρας ἐκπαιδεύσεως μετὰ τὴν λῆξιν τῆς καταστάσεως.

§124Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Καὶ τὸ τρίμηνον, ἐὰν θελήσετε, ἠμπορεῖ ἀργότερον διὰ νόμου νὰ τὸ κάμωμεν ἑξάμηνον ἢ ἐννεάμηνον. Λέγω διὰ νόμου, διότι υἱοθέτησα τὴν τροπολογίαν τῆς Συνταγματικῆς Ἐπιτροπῆς ὅτι θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τροποποιηθῇ αὐτὸ τὸ Ψήφισμα διὰ νόμου. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὅμως, ὁ χρόνος εἶναι στενός, εἶναι περιωρισμένος, δὲν ἔχομεν τὴν δυνατότητα αὐτῆς τῆς ἀνέσεως, ἀφοῦ καὶ εἰς τὴν Σχολὴν τῶν Εὐελπίδων ἠναγκάσθημεν, εἰς βάρος τῶν συμφερόντων τοῦ Στρατεύματος νὰ ὀνομάσωμεν ἀξιωματικοὺς μετὰ ἓν καὶ ἥμισυ ἔτος.

§125Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Λέγω ἐὰν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ τοῦτο ὅταν πρόκειται νὰ λειτουργήσουν αἱ Σχολαὶ αὐταὶ μετὰ τὴν λῆξιν τῆς καταστάσεως. Ἐπίσης καταργεῖται τελείως τὴν παράγραφον 3 τοῦ ἄρθρου 2. Ἐὰν πρόκειται νὰ λειτουργήσουν οἱ Σχολαί, δὲν νομίζω ὅτι θὰ πρέπει ἡ διάταξις αὐτὴ νὰ μείνῃ.

§126Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Μάλιστα, ἂν δὲν ἀπεστρατεύθη κανείς.

§127Δ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ. Μετὰ τὴν λῆξιν τῆς καταστάσεως, θὰ πρέπει τόσον ὁ χρόνος τῆς φοιτήσεως νὰ εἶναι μεγάλος, ὅσον καὶ ἡ διάταξις αὐτὴ πρέπει νὰ τεθῇ δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀπεφοίτησαν εὐδοκίμως ἀπὸ τὴν Σχολήν.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κουλουμβάκης ἔχει τὸν λόγον.

§129Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Πρόκειται, κύριοι, διὰ Ψηφίσματος, νὰ κυρωθοῦν δύο ἀναγκαστικοὶ νόμοι τοῦ 1945. Εἰς τὸν πρῶτον εἶναι ὑπογεγραμμένοι, μεταξὺ ἄλλων, ὁ Σοφιανόπουλος, ὁ Κολυβᾶς, ὁ Ἄμαντος, εἰς τὸν δεύτερον ὁ Βαρβαρέσος, ὁ Κ. Τσάτσος, Δ. Μπαλᾶνος, Σμπαρούνης, Ζάκκας. Τί ἀνάγκη ἦτο νὰ ἔλθουν πρὸς κύρωσιν νόμοι φέροντες τοιαύτας ὑπογραφάς; Νὰ φέρετε ἕνα Ψήφισμα, νὰ κυρώσητε τὰ περιεχόμενα αὐτά, ἐκεῖνα ἰδίως τὰ ὁποῖα εἴπατε, τὰ ὁποῖα ἐγκρίνω ὅλα, ἀλλὰ δὲν εἶναι ὅλα τὰ περιλαμβανόμενα ἐδῶ, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἴπατε καὶ διὰ τοῦτο... (δὲν ἠκούσθη).

§130Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἕν Ψήφισμα, τὸ ὁποῖον χωρὶς νὰ ἀναγνωρίζῃ ἕνα προϋπάρχοντα νόμον τοῦ 1945 θὰ ἐθεώρει ὡς γενόμενα πράγματα, τὰ ὁποῖα οὐδεὶς νόμος ὥριζε. Διότι τὰ γεγονότα αὐτὰ τὰ ἀντικειμενικὰ ἐσημειώθησαν.

§131Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Περιμένετε, κ. Ὑπουργέ, μὴ βιάζεσθε, ὅποιος βιάζεται σκοντάπτει.

§132Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Σκοντάπτει ἢ σκοντάφτει;...

§133Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Μάλιστα, σκοντάπτει. Μάλιστα ὑπάρχει, ἀλλὰ τὸ ἀγνοεῖτε. Θέλετε, κ. Ὑπουργέ, νὰ σᾶς κάμω καὶ γλωσσικὸν μάθημα, τοῦ ὁποίου ἔχετε, βεβαίως, ἀνάγκην. Ἔχετε πολλὰ προτερήματα καὶ μεγάλας ἀρετάς, ἀλλὰ ἔχετε καὶ ἀνάγκην μαθήματος, ἰδίως γλωσσικοῦ. Ὅταν λέγωμεν «γλῶσσα ἐπίσημος», δὲν ἐννοοῦμεν καμμίαν γλῶσσαν ἀπηρχαιωμένην, ἀλλὰ ἐννοοῦμεν τῆς γλώσσης μας τοὺς ἀνέκαθεν κανόνας. Σκοντάπτω, σκοντάπτεις, σκοντάπτει. Τί νὰ κάμωμεν μερικὰ σκοντάμματα τὰ συγχωροῦμε. Δὲν ὑπῆρξε κανεὶς περισσότερον ἀπὸ ἐμέ, αἴφνης, ἐνάντιος τοῦ κινήματος τοῦ 1935 τῆς 1ης Μαρτίου. Ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατὸν καὶ ἐγὼ νὰ μὴ εἶμαι πρόθυμος νὰ θαυμάσω, π.χ., ἕνα δικασθέντα τότε, ὁ ὁποῖος ἐκινδύνευε περισσότερον ἀπὸ ὅλους καὶ ἔδειξε τὴν μεγαλυτέραν ἀνδρείαν κατὰ τὴν δίκην;

§134ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος εἶναι αὐτός;

§135Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὁ Σ. Γονατᾶς. Τέλος πάντων. Ἔσφαλλε, ἐσκόνταψε, ἀλλὰ ἀπέδειξεν ὅτι εἶναι ἄξιος πάσης συγγνώμης καὶ παντὸς θαυμασμοῦ, καθὼς εἶναι ἄξιος θαυμασμοῦ καὶ ἀγάπης καὶ ἐδῶ, διότι ἀπὸ ὅλους τοὺς πολιτικοὺς ἡγέτας, εἶναι ὁ τακτικώτερος κατὰ τὰς συζητήσεις μας. Δὲν εἶναι σοφός, τοῦτο τὸ λέγω μεγαλοφώνως, ἀλλὰ δύναται κανεὶς νὰ ἀρνηθῇ ὅτι εἶναι συνετός, πρακτικός, θετικός, κοινοβουλευτικώτατος; Λοιπὸν ἠδύνατο, ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ φέρῃ ἐδῶ ἕνα Ψήφισμα, νὰ φέρῃ ἕνα νομοσχέδιον καὶ νὰ σχίσῃ αὐτὰ τὰ κατασκευάσματα, τὰ ὁποῖα φέρουν τὰς ὑπογραφὰς τοῦ Σοφιανοπούλου καὶ τοῦ Βαρβαρέσου.

§136Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ μοῦ λύσετε μίαν ἀπορίαν;

§137Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐγὼ δὲν σᾶς διέκοψα.

§138Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Θέλω νὰ μάθω, θέλω νὰ διδαχθῶ.

§139Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Βεβαίως, νεώτερός μου εἶσθε.

§140Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Πολὺ φυσικόν. Ἀφοῦ ἡ ἀποκατάστασίς των ἐγένετο εἰς τὸ παρελθόν, πῶς θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ κάμω σήμερον νόμον, λησμονῶν καὶ ἀγνοῶν τὸν νόμον τὸν παλαιόν, τοῦ 1945 καὶ νὰ τοὺς ἀποκαταστήσω ἐκ τῶν ὑστέρων; Ἦτο δυνατὸν αὐτὸ νὰ γίνῃ; Διότι ἡ ἀποκατάστασις ἐγένετο πρὸ πενταετίας ἢ πρὸ ἑξαετίας.

§141Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ σᾶς ἀπαντῶ, ἀφοῦ θέλετε μόνος σας νὰ σᾶς διδάξω, σᾶς διδάσκω καὶ σᾶς λέγω! Νὰ φέρετε νόμον καὶ νὰ εἴπητε: «Κυρῶ ἀπὸ τότε», διότι ἦσαν ἄκυροι οἱ νόμοι ἐκεῖνοι, φέροντες τὰς ὑπογραφὰς τῶν προδοτῶν Σοφιανοπούλου καὶ Βαρβαρέσου. Δὲν ἔπρεπε νὰ ἔρχωνται ἐδῶ ἔγγραφα μὲ ὑπογραφὰς προδοτῶν, διότι περιέχονται καὶ διατάξεις κακοηθέστατοι, ἄτιμοι, προδοτικαί, ἀναίσχυντοι διατάξεις. Ἀκοῦτε την, κύριοι: «ἀναιροῦνται ἐξ ὑπαρχῆς..... (ἀναγινώσκει)......». Δηλαδὴ καὶ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατηγοῦ Ζέρβα. Εἶναι διάταξις αὐτὴ κακοήθης καὶ ἄτιμος ἢ ὄχι;

§142Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κακοηθεστάτη.

§143Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγκρίνω, ὅπως εἶπον προηγουμένως, ὅλα ὅσα εἴπατε, ἀλλὰ δὲν εἴπατε ὅλα ὅσα ἔπρεπε.

§144Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἐγένετο ἄλλος νόμος, ὁ ὁποῖος ἀποκατέστησε τοὺς ὑπηρετήσαντας εἰς οἱανδήποτε τάγματα καὶ ὑπηρετοῦν καὶ σήμερον μαχόμενοι. Ἑπομένως, αὐτὰ ἔχουν λυθῆ.

§145Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὄχι, δὲν ἔχουν λυθῆ. Αὐτὴ ἡ διάταξις ἔπρεπε νὰ διαγραφῇ. Νὰ περιέχεται ἐδῶ ἡ διαγραφή σας.

§146Π. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θεωρεῖτε ὅτι πρέπει νὰ κυρωθοῦν αἱ προαγωγαὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι, μετὰ τῶν Γερμανῶν, ἐσκότωσαν Ἕλληνας; Σᾶς ἐρωτῶ. Νὰ ἐγκρίνωμεν τὰς προαγωγάς των;

§147Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐρωτᾶται ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἐπὶ κατοχῆς, ὅταν ὅλοι ἐτρέματε, ἔγραψε εἰς τὴν δημοσιότητα «Οἱ Γερμανοὶ εἶναι Οὖννοι» καὶ ὁ ἀείμνηστος ἰσάδελφός μου, ὁ Ἰωάννης Ράλλης, μοῦ ἔλεγε: «Τώρα πῶς θὰ σὲ σώσω;».

§148Π. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Σέβομαι τοὺς ἀγωνιστάς. Δὲν δικαιοῦται, ὅμως, ἡ Βουλὴ αὐτὴ νὰ θέλῃ νὰ κυρώσῃ τὰς πράξεις ἀνθρώπων.... (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι, φωναί, κωδωνοκρουσίαι).

§149Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἐπὶ τῶν προβλημάτων τοῦ παρόντος ἐκλήθημεν ἐδῶ νὰ νομοθετήσωμεν. Ἀφήσατε, ὅπως ἔκαμα ἔκκλησιν πρίν, ἀφήσατε τὰς διαφορὰς τοῦ πρὸ εἰκοσαετίας ἢ δεκαετίας παρελθόντος. Σᾶς παρακαλῶ, καὶ κάμνω ἔκκλησιν, νὰ ἀφήσετε τὰς ἰδιαιτέρας καὶ ἀπεχούσας ἀπ’ ἀλλήλων ἀντιλήψεις, τὰς ὁποίας ἔχετε ὡς πρὸς τὴν Αʹ ἢ Βʹ περίπτωσιν τοῦ κατοχικοῦ παρελθόντος, καὶ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν ἀπὸ κοινοῦ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον. (Χειροκροτήματα). Οἱ περὶ ὧν πρόκειται, κύριοι βουλευταί, ἀξιωματικοὶ μάχονται. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει ποῦ ἀνήκουν καὶ εἰς ποίους ἀνήκουν. Παρακαλῶ, ἑπομένως, ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, σεβαστέ μου διδάσκαλε, ἀφοῦ λέγετε ὅτι θέλετε νὰ μὲ διδάξετε....

§150Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Τὸ ἐζητήσατε καὶ ἐγὼ προθύμως τὸ πράττω.

§151Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Θὰ παρακαλέσω τὸν σεβαστόν μου κ. Κουλουμβάκην νὰ μὴ ἐπεμβαίνῃ καὶ νὰ μὴ ἀποδίδῃ εἰς τὸ ἁπλούστατον αὐτὸ ὑπηρεσιακὸν νομοσχέδιον αἰτιολογίας ἄλλας, μὲ σκοπὸν καὶ κατεύθυνσιν νὰ προκληθοῦν ἀντιθέσεις εἰς τὴν Βουλήν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ Στρατὸς μάχεται, οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ μάχονται καὶ παρακολουθοῦν, ἐὰν θέλετε ἀκόμη σᾶς δηλῶ ὅτι τὸ παρακολουθοῦν καὶ ἀπὸ τῶν θεωρείων τῆς Βουλῆς, καὶ δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἐποικοδομητικὸν νά.... .... (δὲν ἠκούσθη).... (Χειροκροτήματα). Αὐτὴν τὴν στιγμὴν δίδομεν μάχην, ἡ ὁποία θὰ κερδηθῇ εἰς πεῖσμα τῶν ἀντιθέσεών μας, ἡ ὁποία θὰ κερδηθῇ εἰς πεῖσμα τῶν παρελθόντων, ἡ ὁποία θὰ κερδηθῇ εἰς πεῖσμα τῶν ἀντιθέτων ἀπόψεών μας. (Χειροκροτήματα).

§152Χ. ΠΙΠΙΛΙΑΓΚΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ ...... (δὲν ἠκούσθη) ......

§153Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. ...... (δὲν ἠκούσθη) ......

§154Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἦτο ἓν εἶδος μομφῆς αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.

§155Χ. ΠΙΠΙΛΙΑΓΚΑΣ. Ὅταν μάχωνται ...... (δὲν ἠκούσθη) ........

§156Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, βεβαίως ὅλοι εἴμεθα ὑπερήφανοι διὰ τοὺς μαχομένους .......

§157Ι. ΠΟΛΙΤΗΣ. Μά, πρὸ ὀλίγου, μᾶς εἴπατε ὅτι ἐτρέμαμεν ὅλοι. Προσβάλλετε ὅλην τὴν αἴθουσαν.

§158Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὅταν ἐγὼ ἔκανα ἐκεῖνον τὸν ἀγῶνα, βεβαίως ἐτρέματε.

§159Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, ἄλλοι ἐπῆγαν φυλακή, σεῖς δὲν ἐπήγατε. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ τὸ λέγετε αὐτό.

§160Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὅλοι οἱ εὑρισκόμενοι ἐνταῦθα θαυμάζομεν καὶ εὐγνωμονοῦμεν τοὺς μαχομένους ὑπὲρ τῆς πατρίδος μας, ἀλλὰ διὰ νὰ γίνεται ὁ ἀγὼν καθὼς γίνεται, ἔστω καὶ ἀργά, χωρὶς νὰ εἴμεθα ἡμεῖς ὑπεύθυνοι διὰ τὴν βραδύτητα, συνεπελέσαμεν περισσότερον ἡμεῖς ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐσυκοφάντουν τὰ τάγματα Ἀσφαλείας ἀπὸ τοῦ Καΐρου, συνεπελέσαμεν περισσότερον ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι εἰς τοὺς δρόμους τῶν Ἀθηνῶν κατὰ τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1944, ἀντιμετωπίσαμεν τοὺς προδότας καὶ συντελοῦμεν καὶ σήμερον ἡμεῖς περισσότερον, οἱ ὁποῖοι τοὺς ἀντιμετωπίζομεν, ὡς τὰς ἀντιμετωπίζομεν. Ἐγὼ ἐπεδοκίμασα τοὺς λόγους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔπρεπε νὰ διαγράψῃ αὐτὴν τὴν φράσιν, ἡ ὁποία θίγει τὴν ὑπόληψιν τῶν ταγμάτων τῆς σωτηρίας τῆς πατρίδος. Τὰ τάγματα Ἀσφαλείας, εἶναι τάγματα ἐθνικῆς σωτηρίας καὶ ὅσοι πολεμοῦν σήμερον εἶναι ἔνδοξοι, ἀλλὰ εἶναι περισσότερον ἔνδοξοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἠγωνίσθησαν ἀπὸ τότε.

§161Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Αὐτοὶ ἀγωνίζονται καὶ σήμερον.

§162Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὑπάρχουν καὶ οἱ ἀνδραγαθήσαντες, κύριοι συνάδελφοι. Ἐγὼ συμπαθῶ, ὅπως γνωρίζει ἡ Βουλή, ἐγὼ συμπαθῶ καὶ ἐκείνους τοὺς κατωτάτους Ἕλληνας, τὰ παραπλανηθέντα τέκνα τῆς πατρίδος, τὰ ὁποῖα παρέσυραν οἱ ἀρχηγοί των. Ἀλλὰ καὶ σήμερον, ὅμως, εἶδον εἰς τοὺς δρόμους περιπατοῦντα, πανελεύθερον, ἕνα τῶν ἡγετῶν τῆς προδοσίας, τὸν κακοηθέστατον Σβῶλον, σήμερον τὸν εἶδα εἰς τὴν ὁδὸν Βουκουρεστίου ......

§163Π. ΓΥΠΑΡΗΣ. Διατὶ δὲν τὸ κτυπήσατε; Διατὶ δὲν τὸν σκοτώσατε;

§164Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Νὰ τὸν σκοτώσετε σεῖς, ποὺ εἶσθε συνηθισμένος νὰ σκοτώνετε. Δὲν ἔχω συνηθίσει νὰ σκοτώνω. Ἐγὼ ὁμιλῶ καὶ λέγω τὴν ἀλήθειαν ἀφόβως. Λοιπόν, τὸ Ψήφισμα αὐτό, ἐφ’ ὅσον κυρώνει τὰς ὑπογραφὰς τοῦ Κολλυβᾶ, Σοφιανοπούλου, Βαρβαρέσου .....

§165Π. ΓΥΠΑΡΗΣ. Μακάρι νὰ εἴχατε τὴν τιμὴν τοῦ Βαρβαρέσου. Τὶ εἶναι αὐτά, ὑβρίζει καὶ τὸν ἀκούετε καὶ καμαρώνετε; Κύριε Ὑπουργέ, βάλετέ τον εἰς τὴν θέσιν του.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου Ψηφίσματος κηρύσσεται περαιωμένη. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν δέχεται τὸ Ψήφισμα;

§167ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον ὡς ἐτροποποιήθη τὸ σχέδιον Ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 125)1945 Α. Ν. «περὶ ἀποκαταστάσεως ὁπλιτῶν ἐθελοντῶν ἢ ἀνακατεταγμένων τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς, ἀπομακρυνθέντων διὰ πολιτικοὺς λόγους συνεπείᾳ τοῦ κινήματος τοῦ Μαρτίου 1935 καὶ ἄλλων διατάξεων καὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ’ 417)1945 Α. Ν. «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς μονίμους ἐν ἐνεργείᾳ Ὑπαξιωματικοὺς τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς» καὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων τῶν Ἀναγκαστικῶν Νόμων τούτων».

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως συναλλαγματικῶν τινῶν ζητημάτων».

§170Λ. ΛΑΜΠΡΙΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§171Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἐγένετο δεκτὴ ἡ τροπολογία αὐτὴ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§172Δ. ΜΠΕΗΣ–ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Συνομολογῶ καὶ ἐγὼ ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ ρυθμισθῇ αὐτὸ τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον προέκυψε μεταξὺ Κράτους καὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν τὰς ἀπαιτήσεις αὐτὰς ἐκ τῆς δράσεώς των ἐν Μέση Ἀνατολῇ. Ὑπάρχει, ὅμως, περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ νόμιμος ἐκπρόσωπος τῆς ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως Διοικητὴς τῶν Νήσων κ. Μακκᾶς, μετὰ τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν Κερκύρας καὶ τῆς διοικήσεως τῶν ἐθνικῶν ἀνταρτικῶν ὁμάδων, προέβησαν εἰς ὡρισμένας ἐπιτάξεις ἐν Κερκύρᾳ διὰ τὰς ὁποίας ὑποχρεοῦται νὰ πληρώσῃ τὸ ἑλληνικὸν Δημόσιον. Ἐφ’ ὅσον, λοιπόν, ρυθμίζεται σήμερον ἓν ζήτημα σχετικὸν μὲ τὴν τακτοποίησιν τῶν ὀφειλῶν ...... (δὲν ἠκούσθη) ......

§173Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Τὸ θέμα εἶναι ἄσχετον. Ἐδῶ μὲν ρυθμίζομεν ὀφειλὰς ἰδιωτῶν πρὸς τὸ Δημόσιον, ἐνῷ σεῖς θέλετε νὰ ρυθμίσωμεν ὀφειλὰς τοῦ Δημοσίου πρὸς τοὺς ἰδιώτας. Εἶναι τελείως ἄσχετον τὸ θέμα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνδυασθῇ μὲ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον θίγετε, ἀφορᾷ τὸν Προϋπολογισμόν. Πρέπει νὰ γίνῃ εἰδικὴ μελέτη, δὲν ἔχω κἂν τὸ δικαίωμα ἐγὼ νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ζητεῖτε. Εἶναι θέμα ἄσχετον.

§174ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἔτσι εἶναι.

§175Δ. ΜΠΕΗΣ–ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν εἶναι τόσον ἐπεῖγον τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τότε ἐξ ἀφορμῆς τῆς συζητήσεως ἡ ὁποία ἐγένετο, ἂς συνδυασθῇ μὲ τὴν πρότασίν μου.

§176Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ἂς ὑποβάλλετε νέον νομοσχέδιον.

§177Δ. ΜΠΕΗΣ–ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζετε τὰς δυσχερείας τοῦ νὰ εἰσαχθῇ ἐξ ὑπαρχῆς ἓν νομοσχέδιον.

§178Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Διατὶ θέλετε ἡ, ἐνδεχομένως, εὐτυχής σας ἔμπνευσις τοῦ νὰ ρυθμισθῇ τὸ θέμα σας, νὰ γίνῃ εἰς βάρος τοῦ ἰδικοῦ μου νομοθετήματος;

§179Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰς δόσεις, κ. Ὑπουργέ, ποῖος θὰ τὰς ὁρίσῃ;

§180Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Αὐτὸ εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον θὰ ρυθμισθῇ ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν. Ἀφήσατε εἰς τὴν Κυβέρνησιν εἰς ὡρισμένους ἐκ τῶν ὀφειλετῶν νὰ δώσῃ μίαν ἄνεσιν.

§181Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας, κ. Ὑπουργέ, ἐπὶ μίας ἀνισότητος ἥτις παρατηρεῖται ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὀφειλὰς τὰς πρὸς τὸ Κράτος καὶ τὰς τοῦ Κράτους. Καὶ ὑπέμνησα κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν, ἕνα ἐκκρεμὲς νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ παρακαλῶ νὰ τὸ σημειώσετε, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 22 Σεπτεμβρίου 1947, τὸ ὁποῖον ὅμως δὲν ἐτόλμησε νὰ τὸ φέρῃ πρὸς συζήτησιν ὁ Ὑπουργὸς μετὰ τὰς γενομένας ἐπ’ αὐτοῦ ἐκθέσεις, καὶ διὰ τοῦ ὁποίου αἱ ὀφειλαὶ τοῦ Κράτους πρὸς ἀξιωματικοὺς ἐν Μέσῃ Ἀνατολῇ ἐρρυθμίζοντο μὲ βάσιν τιμῆς λίρας 6.000 δρχ. Ἢ τὸ Κράτος εἶναι τίμιον, ὅπως κατ’ ἐπανάληψιν καὶ κατὰ κόρον τονίζω, ἢ δὲν εἶναι. Ὀρθὸν εἶναι νὰ παίρνετε τὰς λίρας πρὸς 20.000 δρχ., ἀλλὰ δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ δίδετε τὴν λίραν πρὸς 20.000 δρχ. Ἐπειδὴ εἶσθε ἀρχηγὸς Κόμματος καὶ μετέχετε καὶ εἰς τὸ Συντονιστικὸν Συμβούλιον, θὰ σᾶς παρακαλέσω μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, νὰ μεριμνήσητε παρὰ τῷ συναδέλφῳ σας Ὑπουργῷ τῶν Οἰκονομικῶν, ὥστε τὸ ἐκκρεμὲς νομοθέτημα περὶ διευθετήσεως συναλλαγματικῶν ζητημάτων τοῦ 1947, νὰ ἀκολουθήσῃ τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ὑπέδειξα.

§182Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ὀφειλὰς πρὸς νομιμόφρονας ἀξιωματικούς, ἐρρυθμίσθη ἐπὶ τῆς αὐτῆς βάσεως τῶν 20.000 δρχ. τὴν λίραν. Ὅμως σᾶς ὑπόσχομαι ὅτι θὰ κάμω τὸ καθῆκον μου ὡς πρὸς τὸ ζήτημα αὐτό. Πιστεύω ὅτι ἔχετε δίκαιον, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν τοῦ Κράτους δικαίου, ἀλλὰ καὶ τοῦ στοργικοῦ Κράτους ἔναντι τῶν πολιτῶν.

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Λαμπριανίδη, ἔχουσα ὡς ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει) ......».

§184Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτή, διότι προϋποθέτει ὁμοίως συγκατάθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῆς τροπολογίας ταύτης, ἐὰν τὴν δέχεται.

§186ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Λαμπριανίδη. Ὑπάρχει, κ. Ὑπουργέ, καὶ ἑτέρα τροπολογία.

§188Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργ. Στρατιωτ.). Πρόκειται περὶ φραστικῆς μεταβολῆς, τὴν δέχομαι.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον καὶ τὸ σύνολον;

§190ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον ὡς διωρθώθη φραστικῶς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως συναλλαγματικῶν τινῶν ζητημάτων».

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν Α. Ν. 1676)39 καὶ 2452)40 «περὶ προστασίας φυματικοῦ προσωπικοῦ Τ.

Τ. Τ.».

§193Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Κύριοι βουλευταί, δέχομαι ὅλας τὰς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, πλὴν τῆς ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3.

§194Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ 5ετία νὰ γίνῃ 4ετία, αὐτὸ ἐννοεῖτε;

§195Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Μάλιστα, νὰ μείνῃ ἡ τετραετία. Εἰς τὸ ἄρθρον 4 νὰ διαγραφοῦν αἱ ἑξῆς λέξεις: «.... (ἀναγινώσκει) ....».

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1. Ὁ κ. Ε. Μαρινάκης ἔχει τὸν λόγον.

§197Ε. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ. Ἡ λέξις «φυματίωσις» ἔχει τόσην εὐρύτητα, ὥστε μοῦ φαίνεται ὅτι κινδυνεύει νὰ καταρρεύσῃ τὸ Ταμεῖον. Δι’ αὐτὸ προτείνω νὰ βάλωμεν «φυματίωσις τῶν πνευμόνων καὶ σπλάγχνων».

§198Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀρχικὸς νόμος ἐπροστάτευε τὴν πνευμονικὴν φυματίωσιν. Μεταγενεστέρως ἐπεξετάθη ἡ προστασία καὶ ἐπὶ ἄλλων φυματιωδῶν περιπτώσεων. Πάντως θὰ κριθῇ ἀπὸ τὴν Ὑγειονομικὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία θὰ ἀποφαίνεται σχετικῶς εἰς μίαν ἑκάστην τῶν περιπτώσεων, ἂν συντρέχουν αἱ προϋποθέσεις τοῦ νόμου. Ἐκεῖνο ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἔχω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τῶν κ.κ. συναδέλφων, εἶναι ὅτι πρέπει νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν καὶ οἱ πόροι τοῦ Ταμείου, διότι ἂν ἐπεκτείναμεν τὰς περιπτώσεις, κινδυνεύει νὰ ναυαγήσῃ τὸ Ταμεῖον.

§199Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ἐπὶ τοῦ παρόντος, τὸ Ταμεῖον πηγαίνει καλὰ καὶ στηρίζεται ἐπὶ ὑγιῶν βάσεων.

§200Ν. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. Πρέπει νὰ συμπεριληφθοῦν ὅλαι αἱ φυματιώσεις, πλὴν τῆς φυματιώσεως τοῦ δέρματος.

§201Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ἐπαναλαμβάνω ὅτι δέχομαι τὰς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1;

§203ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 1 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. (Ἐπίσης γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ ἄρθρον 2 ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοιν. Ἐπιτροπῆς).

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 3. Ὁ κ. Σ. Πολυζωγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§206Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν 4ετίαν τὴν ἐννοεῖτε ἀπὸ τῆς ἐποχῆς κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ὑπάλληλος θὰ ἀπολυθῇ, ἢ ἀπὸ τῆς ἐποχῆς καθ’ ἣν κατέστη ὕποπτος νὰ εἰσαχθῇ εἰς ἐξέτασιν; Ὁ πρῶτος χρόνος θὰ ὑπάρξῃ ὡς πραγματικὴ ὑπηρεσία ἢ ὄχι;

§207Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ὡς πραγματικὴ ὑπηρεσία.

§208Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὴν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ εἰσαχθῇ εἰς τὸ σανατόριον, μέχρι τῆς ἀπολύσεως, ὁ χρόνος αὐτὸς θὰ ὑπολογισθῇ ὡς πραγματικὴ ὑπηρεσία;

§209Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Βεβαίως, γίνεται δεκτὸν μὲ τὴν διαγραφήν.

§210Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἀναγραφῇ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διὰ τὴν διαγραφήν.

§211Δ. ΜΠΕΗΣ–ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι τροπολογίαι, ἐκτὸς τῶν προταθεισῶν ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, νὰ τὰς συζητήσωμεν, διὰ νὰ τὰς ἀκούσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 θὰ εἶχον νὰ προτείνω τὴν ἑξῆς τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω ὅτι θὰ δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τεθῇ εἰς τὴν παράγραφον 6: «.... (ἀναγινώσκει ....».

§212Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Περιλαμβάνεται εἰς τὰς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὰς ὁποίας ἐδέχθην.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 3 ἐγένετο δεκτόν.

§214ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 3 γίνεται δεκτόν. Ἄρθρον 4. Ὁ κ. Σ. Πολυζωγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§216Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἤθελον καὶ τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Εἰς τὴν § 2, ὅσον ἀφορᾷ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θὰ ἐπανέλθουν, ἀφοῦ κριθοῦν ἱκανοί, μὲ τὶ βαθμὸν θὰ ἐπανέλθουν; Αὐτὸ εἶναι τὸ σοβαρώτερον τῶν θεμάτων. Ἂς ὑποθέσωμεν ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ κρίνει ὅτι ἕνας εἶναι ἱκανὸς νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν· θὰ ἐπανέλθῃ μὲ τὸν βαθμὸν τὸν ὁποῖον εἶχεν ὅταν ἀπελύθη ἢ τὸν βαθμὸν τὸν ὁποῖον θὰ εἶχε ἂν ἦτο εἰς τὴν ὑπηρεσίαν;

§217Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ὑπάρχει νόμος, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει τὴν ἀπονομὴν βαθμοῦ ὅταν δὲν ὑπάρχῃ χρόνος ὑπηρεσίας.

§218Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἕνας, ὁ ὁποῖος ἀπελύθη ὡς τηλεγραφητὴς αʹ, μετὰ 20 χρόνια θὰ ἐπανέλθῃ μὲ τὸν ἴδιον βαθμόν;

§219Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ὑπάρχουν περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ὡς προϋπόθεσις διὰ τὴν προαγωγὴν ἀπαιτεῖται χρόνος ὑπηρεσίας. Γίνονται πίνακες καὶ δὲν ἠξεύρω ἂν ἐπιτρέπεται εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νὰ γίνῃ τί, ἀπὸ τὸν συνταξιοδοτικὸν νόμον. Νομίζω ὄχι.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 4 γίνεται δεκτόν;

§221ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 4 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄρθρον 5. Ὁ κ. Σ. Πολυζωγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§223Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑποθέτω ὅτι τὸ Ταμιευτήριον κατέθετεν 20 ἑκατ. εἰς ἐνίσχυσιν τοῦ Ταμείου καὶ τώρα σεῖς τὸ ἀφήνετε εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν

§224Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Τί ἀξίαν ἔχει αὐτό;

§225Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχει τὴν ἑξῆς ἀξίαν. Διότι ἐνῷ αὐξήσαμεν πρὸς τὰ ἐπάνω, ἀντὶ νὰ αὐξήσωμεν καὶ τοὺς πόρους, τοὺς ἐλαττοῦμεν.

§226Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Δὲν ἦσαν 20, ἀλλὰ 3 ἑκατ.

§227Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔγιναν κατόπιν 20. Διότι, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, δὲν θὰ σᾶς δώσῃ τίποτε ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Τὶ τὸν θέλετε τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἀφοῦ δὲν ἀφορᾷ τὸν Προϋπολογισμόν, ἀλλὰ εἰδικὸν Ταμεῖον; Εἶναι τῆς ἀποκλειστικῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Τ.Τ.Τ.

§228ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὑπάρχει νόμος, ὁ ὁποῖος ἀπαιτεῖ γνώμην τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν.

§229Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Ὑπάρχει ἕνας εἰδικὸς νόμος.

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 5 γίνεται δεκτόν;

§231ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 5 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. (Ἐπίσης ἐγένοντο δεκτά, ὡς ἐτροποποιήθησαν, τὰ ἄρθρα 6 καὶ 7. Ἐπίσης γίνεται δεκτὸν ὡς ἄρθρον 8 τὸ ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς προτεινόμενον ἄρθρον. Τὸ ἄρθρον 8 τοῦ σχεδίου γίνεται 9, μετὰ τὴν προσθήκην τοῦ ἄρθρου 8 τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὸ ὁποῖον γίνεται δεκτὸν ὡς ἐτροποποιήθη, ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου). Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως του ὑπ’ ἀριθ. 453)47 Ν.Δ. «περὶ ἐπιβολῆς προσθέτου ταχυδρομικοῦ τέλους ὑπὲρ ἀναστηλώσεως καὶ στερεώσεως βυζαντινῶν Ναῶν καὶ Μονῶν καὶ συντηρήσεως ἀρχαίων καὶ ἱστορικῶν μνημείων».

§233ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς.

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§235Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Παιδείας καὶ Θρησκευμ.). Ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν, πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅμως ἡ Βουλὴ τὶ ψηφίζει. Τὸ ἀρχικὸν σχέδιον, ὡς διετυπώθη, εἶχεν εὐρύτητα διαθέσεως τοῦ ποσοῦ, διὰ τὰς ἀνάγκας ὅλων τῶν ἐκκλησιῶν, ἤδη ἡ τροπολογία δεσμεύει τὸ ποσοστὸν 45% ὑπὲρ τοῦ Ναοῦ τοῦ Ἁγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης.

§236Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Ἐὰν τὸ ποσὸν αὐτὸ εἶναι ἀναγκαῖον διὰ τὴν ἀναστήλωσιν, νὰ γίνῃ.

§237Ι. ΜΑΡΙΝΑΚΟΣ. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ζητοῦμεν νὰ ἐγκατασταθῇ κεντρικὴ θέρμανσις εἰς τὸν Ἅγιον Δημήτριον, ἐνῷ ἄλλαι ἐκκλησίαι εἶναι τελείως κατεστραμμέναι.

§238Ν. ΚΩΤΤΑΣ. Τὸ εἰδικὸν αὐτὸ ἔσοδον ἐκ τῶν γραμματοσήμων, ἐθεσπίσθη εἰδικῶς διὰ τὴν ἀναστήλωσιν τοῦ Ναοῦ τοῦ Ἁγίου Δημητρίου, κατὰ τὸ πρῶτον δὲ ἔτος τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου διετέθη ποσοστὸν 43%, ἤδη δὲ παρατείνεται ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου δι’ ἴσον ποσόν, προκειμένου νὰ γίνῃ συμπλήρωσις τοῦ ἡμιτελοῦς αὐτοῦ ἔργου, βάσει τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Δὲν εἶναι ὀρθόν, κύριοι, ἔργα τὰ ὁποῖα ἤρχισαν, νὰ μένουν ἡμιτελῆ.

§239Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Μετὰ τὰ καλοριφέρ, θὰ πρέπει νὰ ἐγκατασταθοῦν καὶ ψυκτικὰ μηχανήματα.

§240Γ. ΑΡΙΣΤΕΙΔΟΥ. Πᾶσα θυσία εἶναι ἀξία διὰ τὸν ἱστορικὸν αὐτὸν Ναόν.

§241Β. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ. Ὁ Ναὸς αὐτὸς εἶναι ὁ ἄμβων τοῦ Ἔθνους.

§242Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Παιδείας καὶ Θρησκευμ.). Ἐὰν ἡ Βουλὴ συμφωνῇ, δέχομαι τὴν τροπολογίαν, ἀλλὰ θέλω νὰ γνωρίζῃ τὶ ψηφίζει.

§243Ν. ΚΑΡΑΜΠΕΛΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα ἔχουν καταστραφῆ ἐκκλησίαι, εἶναι ὅμως ὁμοίως γνωστὸν ὅτι ὁ Ἅγιος Δημήτριος τῆς Θεσσαλονίκης δὲν εἶναι μία κοινὴ ἐκκλησία. Πρόκειται περὶ μνημείου θρησκευτικοῦ, τὸ ὁποῖον εἶναι συνυφασμένον μὲ τὴν νεωτέραν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος. Ὅταν τὸ Ἔθνος διαβάζῃ διὰ τὸν Ἅγιον Δημήτριον τῆς Θεσσαλονίκης, ἀναπολεῖ ὁλόκληρον τὴν ἱστορίαν καὶ τὴν ἐποποιΐαν τοῦ 1912– 1913. Ὅταν οἱ Ἕλληνες σκεπτόμεθα τὸν Ἅγιον Δημήτριον, νομίζομεν ὅτι βλέπομεν τὸν Μαρμαρωμένο Βασιληᾶ νὰ μπαίνῃ ἐκεῖ μέσα. Συνεπῶς, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ οὐδεμία ἀντίρρησις διὰ τὴν ἀναστήλωσιν τοῦ ἱστορικωτάτου αὐτοῦ μνημείου, διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ὑποστῇ θυσίας ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς.

§244Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἔλθω ἀντιμέτωπος οὔτε μὲ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης, οὔτε μὲ τὸν Ἅγιον Δημήτριον, τοῦ ὁποίου φέρω καὶ τὸ ὄνομα, ἀλλ’ ἐπιθυμῶ νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλή, ἡ ὁποία ψηφίζει τὸν νόμον αὐτόν, ὅτι ἡ πόλις τῆς Λαρίσης εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ἐδέχθη ἕνα ἐκ τῶν μεγαλυτέρων σεισμῶν τῆς Ἑλλάδος τὸν Μάρτιον τοῦ 1941 καὶ μετὰ ἕνα μῆνα, τὴν Μ. Δευτέραν καὶ Μ. Τρίτην, ἐδέχθη 10.000 βόμβας, καταστραφέντος τοῦ 93% τῶν οἰκοδομῶν της καὶ μοναδικὴ ἐκκλησία, ἡ ὁποία τῆς ἀπέμεινεν, εἶναι ὁ Ἅγιος Νικόλαος καὶ αὐτὸς τραυματισμένος. Ὁ ὡραῖος της ναὸς τοῦ πολιούχου Ἁγ. Ἀχιλλείου κατεστράφη ἐντελῶς ἀπὸ τὸν σεισμὸν καὶ τὰς βόμβας καὶ σήμερον ὡς μητροπολιτικὸς ναὸς τῆς Λαρίσης, ἐὰν ἔλθητε, θὰ ἴδητε ὅτι χρησιμοποιεῖται μία ξύλινος παράγκα μὲ ἕνα σταυρὸν ἐπάνω. Δὲν νομίζει ἡ Βουλὴ ὅτι εἰς τὴν πόλιν αὐτήν, ἡ ὁποία ὑπῆρξεν ἡ ἀφετηρία τῶν ἀγώνων τοῦ 1912–13, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐξεπέμφθη τὸ Σῶμα Στρατοῦ, τὸ ὁποῖον ἐκράτησε τοὺς Ἰταλοὺς καὶ ἔδωσε τὸ ἔπος τῆς Ἀλβανίας, τὴν ὁποίαν κατέστρεψαν οἱ Γερμανοὶ διότι δὲν εὑρέθη οὔτε ἕνας Λαρισινὸς νὰ τοὺς ὑποδεχθῇ, δὲν νομίζει ἡ Βουλὴ ὅτι εἰς τὴν πόλιν αὐτήν, ἡ ὁποία τοιαύτην ἐθνικὴν ἀντίληψιν ἐπέδειξε, πρέπει νὰ δοθῇ, πέραν τῶν ὅσων θὰ δοθοῦν εἰς τὸν Ἅγ. Δημήτριον ἐκ τοῦ γραμματοσήμου τούτου, ἓν μικρὸν ποσοστὸν πρὸς μερικὴν ἔστω ἀποκατάστασιν τῶν ἐκκλησιῶν της; Ἐὰν δὲν ἐπαρκῇ τὸ ποσόν, νὰ τὸ αὐξήσωμεν. Νὰ ὑποστῶμεν τὴν θυσίαν αὐτὴν καὶ παρακαλῶ ἐπ’ αὐτοῦ νὰ ἔχωμεν μίαν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§245Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Παιδείας). Ἐπὶ τοῦ παρόντος δὲν ὑπάρχει τοιαύτη πρόθεσις. Διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος, ἡ τότε Κυβέρνησις, ἂς κάμῃ ἄλλην παράτασιν.

§246Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δεχθῆτε τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ.

§247Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Παιδείας). Δὲν ὑπάρχει ἡ εὐχέρεια εἰς τὸ Ὑπουργεῖον νὰ διαθέσῃ ὑπὲρ ἄλλων πόλεων. Ἡ συζήτησις εἶναι ἐὰν θὰ πάρῃ τὸ 45% ὁ ναὸς τοῦ Ἁγ. Δημητρίου Θεσσαλονίκης ἢ ἂν θὰ ὑπάρξῃ μεγαλυτέρα ἐλαστικότης διαθέσεως.

§248Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ.). Αὔξησιν δὲν δέχομαι, διότι ἤθελον νὰ προτείνω ἓν 5% ἐκ τῶν εἰσπράξεων νὰ διατεθῇ ὑπὲρ τῶν φυματικῶν ὑπαλλήλων τῶν Τ.Τ.Τ. Διότι ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι ἀνάγκαι τεχνικαί, νὰ πάρωμεν ἀσυρμάτους κ.λ.π.

§249Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις ὅπως τὸ 45% διατεθῇ διὰ τὸν Ἅγ. Δημήτριον Θεσσαλονίκης. Δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν ὅτι κατὰ τὸν ἀρχικὸν νόμον θὰ διετίθεντο 45% διὰ τὸν Ἅγ. Δημήτριον, 30% διὰ τὴν Ἁγίαν Λαύραν, 12½% διὰ τὰ ἀρχαιολογικὰ μνημεῖα καὶ 12½% δι’ ἐκκλησίας. Ἤδη ἐκ τοῦ σχεδίου Μάρσαλ διατίθεται ὡρισμένον ποσὸν διὰ τὰ ἀρχαιολογικὰ μνημεῖα. Διὰ τοῦτο θὰ ἔλεγον νὰ παραμείνῃ τὸ 45% διὰ τὸν Ἅγιον Δημήτριον, ὁλόκληρον δὲ τὸ ἄλλο ποσὸν νὰ διατεθῇ διὰ τὰς ἐκκλησίας καὶ ὄχι δι’ ἀρχαιολογικὰ μνημεῖα. Πρέπει νὰ ξεύρετε ὅτι εἰς τὴν Ἀνατ. Μακεδονίαν καὶ Θράκην, ὅπου ὑπῆρξαν οἱ Βούλγαροι κατακτηταί, δὲν ὑπάρχει καμμία ἐκκλησία. Ὑπάρχουν ἐθνικοὶ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους θὰ παρακαλέσω καὶ τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς καὶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους τὰ μὲν 45% νὰ διατεθοῦν ὑπὲρ τοῦ Ἁγ. Δημητρίου Θεσσαλονίκης, τὰ δὲ ὑπόλοιπα 55% νὰ διατεθοῦν διὰ τὴν ἀναστήλωσιν καὶ κατασκευὴν ἐκκλησιῶν.

§250Χ. ΠΙΠΙΛΙΑΓΚΑΣ. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ὅταν ἔγινε τὸ νομοθέτημα, τὸ πρῶτον ἔγινε εἰδικῶς διὰ τὸν ναὸν τοῦ Ἁγ. Δημητρίου Θεσσαλονίκης. Ἀπόδειξις εἶναι ὅτι ὅταν πληρώνῃ ὁ Ἕλλην πολίτης τὸ γραμματόσημον αὐτό, νομίζω ὅτι πληρώνει διὰ τὸν Ἅγιον Δημήτριον τῆς Θεσσαλονίκης. Συνεπῶς ὄχι μόνον τὸ 45%, ἀλλὰ τὸ 100% θὰ ἔπρεπε νὰ διατεθῇ διὰ τὸν Ἅγ. Δημήτριον Θεσσαλονίκης.

§251ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησιν ὡς ἐτροποποιήθη τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ’ 453)47 Ν. Δ. «περὶ ἐπιβολῆς προσθέτου ταχυδρομικοῦ τέλους ὑπὲρ ἀναστηλώσεως καὶ στερεώσεως Βυζαντινῶν Ναῶν καὶ Μονῶν καὶ συντηρήσεως ἀρχαίων καὶ Ἱστορικῶν Μνημείων».

§253ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§254ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.15′ μ.μ.)