1914.03.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 51

Τῆς 12ης Μαρτίου 1914.

(Τετάρτη, ὥρα 4,40′ μ. μ.).

Προεδρία κ. Κ. Ζαβιτσιάνου.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλήν· Οἱ κάτοικοι Ἀλαγονίας τῆς Μεσσηνίας παρακαλοῦσιν, ὅπως καταργηθῇ ὁ εἰδικὸς νόμος ΓΩΟΒʹ δι’ οὗ ἐπιβάλλεται πρόσθετος φορολογία ἐν τῷ εἰρημένῳ νομῷ· Οἱ ἐν ταῖς φυλακαῖς Ἰωαννίνων Ὀθωμανοὶ κατάδικοι παρακαλοῦσιν, ὅπως ἀπονεμηθῇ εἰς αὐτοὺς Β. χάρις διὰ τὸ ὑπόλοιπον τῆς ποινῆς των· Ὁ Π. Ζαννέτος παρακαλεῖ, ὅπως δοθῇ εἰς τὸν ἀδελφόν του Νικόλαον διαμένοντα ἐν Καΐρῳ πιστοποίησις, ὅτι οὐδεμίαν ὑπέχει στρατιωτικὴν ὑποχρέωσιν· Οἱ κλητῆρες ὅλων τῶν Ὑπουργείων παρακαλοῦσι· 1) ὅπως αὐξηθῇ ἡ μισθοδοσία των· 2) ὅπως τύχωσι τῆς νομίμου συντάξεως καὶ 3) ὅπως προάγωνται, ὡς συμβαίνει εἰς ὅλα τὰ Κράτη· Ὁ Α. Παπασταθόπουλος λαβὼν μέρος εἰς ἀμφοτέρους τοὺς πολέμους παρακαλεῖ, ὅπως διορισθῇ εἰς θέσιν τινα· Ὁ Π. Οἰκονομόπουλος παρακαλεῖ, ὅπως προφυλαχθῇ ἡ μέθοδός του πρὸς παραγωγὴν τρυγικοῦ ἀσβεστίου ἐκ χλωρᾶς καὶ ξηρᾶς ἀώρου σταφίδος· Οἱ κάτοικοι Κοντογουράτων τῆς Κεφαλληνίας παρακαλοῦσιν, ὅπως ἡ πρότασις νόμου περὶ ἐξασφαλίσεως τῆς ἀγροτικῆς περιουσίας γίνῃ νόμος· Ἡ ἐπιστάτρια τῆς ἐν Ἀθήναις 14ης Δημ. Σχολῆς ἀρρένων Φ. Μεσσαλᾶ παρακαλεῖ, ὅπως τῇ ἀποδοθῶσιν αἱ 550 δραχ. ἃς τῇ ἔκλεψαν οἱ ἐν τῇ σχολῇ διαμένοντες στρατιῶται· Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν Λεσχῶν καὶ Σωματείων παρακαλοῦσιν, ὅπως ἡ σιδηροδρομικὴ γραμμὴ ἡ ἑνοῦσα τὴν Ἑλλάδα μετὰ τῆς Εὐρώπης περιλάβῃ καὶ τὴν Θεσσαλονίκην· Ὁ Γ. Α. Παυλίδης πλοίαρχος, ἀγωνιστὴς ὑπηρετήσας πολλαχῶς τὴν Πατρίδα καὶ ἰδίως κατὰ τὴν ἐπανάστασιν τῷ 1866 ἐν Κρήτῃ ὡς ἀξιωματικὸς τῆς «Ὕδρας» καὶ τοῦ «Πανελληνίου» ζητεῖ, ὅπως τῷ χορηγηθῇ μηνιαῖον ἐπίδομα πρὸς συντήρησίν του. Ὁ Ζ. Νικολάου πληρεξούσιος τοῦ Χατζῆ–Ἰσνὶν–Μπέη παρακαλεῖ, ὅπως ἐκδικασθῇ ἡ ὑπόθεσις τῶν δυστροπούντων μισθωτῶν μετοχίων Καρακάσκα. Οἱ Ὀθωμανοὶ κάτοικοι Ἐλασσόνος παρακαλοῦσιν, ὅπως ἀπαλλαγῶσι τοῦ κτηματικοῦ φόρου διὰ τὸ ἔτος 1912– 1913. Ὁ ἰατρὸς Κ. Τρίκας ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ ἀναθεωρήσεως τῶν ἡμερολογίων. Οἱ ἐπίστρατοι τελειόφοιτοι φοιτηταὶ παρακαλοῦσιν, ὅπως δώσωσιν ἐξετάσεις ἐπὶ πτυχίῳ ἀτελῶς. Ὁ κτηματικὸς Σύλλογος Σικυωνίων ἀνακοινοῖ, ὅτι ἡ μόνη λύσις τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος εἶναι ἡ ἐκρίζωσις τοῦ ἡμίσεος τῶν σταφιδαμπέλων καὶ ἡ διάλυσις τῆς μετὰ τῆς Ἑνιαίας συμβάσεως. Οἱ κάτοικοι τῶν δήμων Νηλέας καὶ Κηρέας παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐν Ἁγίᾳ Ἄννῃ ἀναγνωρισθῇ μία μόνον ἕδρα. Ὁ Σύλλογος τῶν ἐν Ἀθήναις Παντοπωλῶν παρακαλεῖ, ὅπως ἐλαττωθῇ ὁ δασμὸς τῶν εἰσαγομένων στεατικῶν κηρίων. Ὁ Σύλλογος «Οἰκογενειακὴ καὶ Κοινωνικὴ Ἄμυνα» παρακαλεῖ, ὅπως διὰ καταλλήλων θεσμῶν προστατεύωνται οἱ οἰκογενειάρχαι. Ὁ ἐν Πειραιεῖ Χ. Χριστοφῆς ἐκφράζει τὴν εὐχήν, ὅπως ἀπαλειφθῇ ἐκ τοῦ ἀρχείου τῶν ἐμπορικῶν σημάτων τοῦ Ἐμποροδικείου Βουένος–Ἄϊρες τὸ Β. Ἑλλ. Στέμμα ὡς ἐμπορικοῦ σήματος ἰδιωτῶν. Ὁ Α. Βούλγαρης δικαστικὸς κλητὴρ παρακαλεῖ, ὅπως τῷ πληρωθῶσι 2925 δραχ. διὰ τὴν ὑπόδειξιν πρὸ ἔτους 117 ἀνυποτάκτων ἐκ τοῦ δήμου Λαρίσης. Ὁ βουλευτὴς κ. Ρ. Χατζηρρήγας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων ΡΙΖʹ τοῦ 1849, ΒΦΠΗʹ τοῦ 1889 καὶ ΓϠΛϚʹ τοῦ 1911». (Ὅρα Ἀρχεῖον Βουλῆς). Εἰσέρχεται εἶτα ἡ Βουλὴ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν Τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Τσοτυλίου. Ἀπών. Ὁ κ. Ν. Βελέντζας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς Π. Δασκαλοπούλου.

§2Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, διὰ νὰ ἐξετάσῃ τὸ περιεχόμενον τῆς ἀναφορᾶς τὸ ὁποῖον εἶναι δίκαιον.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συναινέσει τῆς Βουλῆς παραπέμπεται ἡ ἀναφορὰ αὕτη εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης. Ὁ αὐτὸς κ. Ν. Βελέντζας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Δραχμανίου.

§4Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἐπειδὴ ἀπουσιάζει ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, παρακαλῶ, ὅπως ἀναβληθῇ δι’ αὔριον.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Εὐταξίας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς. Ἀπών. Συναινούσης τῆς Βουλῆς ἀναβάλλεται δι’ αὔριον. Οἱ κ. Σ. Ἀναστασιάδης, Θ. Παπαιωάννου, Γ. Ἰατρίδης κλπ. ἔχουσι τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς χήρας Θ. Βουτυρᾶ.

§6Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ἀφορμὴν εἰς τὴν προκειμένην ἀναφοράν, τῆς ἐπικαλουμένης τὴν ἀντίληψιν τοῦ νομοθετικοῦ Σώματος καὶ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῆς χήρας Βουτυρᾶ, λοχαγοῦ τοῦ Πεζικοῦ, πεσόντος ἐν τῷ πολέμῳ, παρέσχεν ἡ παρερμηνεία ἡ διδομένη ἐκ μέρους τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου εἰς τὸν νόμον περὶ συντάξεων, τὸν ψηφισθέντα ἐσχάτως ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Ἐκ τῆς παρερμηνείας ταύτης γεννῶνται ἀνισότητες μεταξὺ τῶν ἀπορφανισθεισῶν οἰκογενειῶν τῶν ἐν πολέμῳ πεσόντων, αἱ ὁποῖαι ἀνισότητες ἀσφαλῶς δὲν ὀφείλονται εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου τούτου, ἀλλ’ εἰς τὴν διδομένην παρερμηνείαν. Καὶ διὰ νὰ ὁμιλήσω μᾶλλον συγκεκριμένως, ἀναφέρω τὴν ἑξῆς περίπτωσιν. Ὁ Βουτυρᾶς, λοχαγὸς τοῦ Πεζικοῦ πεσὼν ἐν πολέμῳ, ἀφῆκε τέκνα καὶ σύζυγον ἥτις ᾐτήσατο τὴν δέουσαν σύνταξιν, παραπεμφθεῖσαν εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον. Καὶ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον ἀπένειμεν εἰς τὴν χήραν σύνταξιν ἐν πολέμῳ πεσόντος ἀξιωματικοῦ. Καὶ μέχρις ἐδῶ τὰ πράγματα ἔβαινον βεβαίως ὁμαλῶς, ἀλλ’ ἡ αἰτοῦσα, συμφώνως μὲ τὸ ἐδάφ. 10 τοῦ ἄρθρου 1ου τοῦ νόμου περὶ συντάξεων στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι· «αἱ μετὰ ἢ ἄνευ τέκνων, κατὰ τὰ ἐν τῇ βʹ παραγρ. τοῦ παρόντος ἐδαφίου ὁριζόμενα, χῆραι τῶν ἐν πολέμῳ φονευθέντων ἀξιωματικῶν, ἐὰν οἱ σύζυγοι αὐτῶν προήχθησαν, δικαιοῦνται εἰς σύνταξιν ἀνωτέρου βαθμοῦ κτλ.». Τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον ὅμως στηριζόμενον εἰς τὸ ἐδάφ. 10 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου, τὴν προνομιακὴν ταύτην προστασίαν ἀπονέμει μόνον εἰς τοὺς ἐκ τραυμάτων ἀποθανόντας, οὐχὶ δὲ πεσόντας ἐν τῇ μάχῃ ἢ ἐκ συμβεβηκότων τοῦ πολέμου. Ἤθελον ἐπικαλεσθῆ τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, ἀποβλέποντος εἰς γενικώτερα συμφέροντα, καθόσον ἐκ τῆς παρερμηνείας ἥτις δίδεται ἀδικοῦνται πολλαὶ οἰκογένειαι πεσόντων.

§7ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μοὶ ἐπιτρέπετε, κ. Βουλευτά; Ἐὰν διὰ μιᾶς ἐπιστολῆς σας μοὶ ἐφιστᾶτε τὴν προσοχήν μου ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, ἤθελον παραπέμψει τὴν ἐπιστολὴν ταύτην εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν, καὶ ἠθέλετε ἐπιτύχει θετικώτερον τὴν ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς ὑποθέσεώς σας. Διότι ἐγὼ εἶμαι μὲν προητοιμασμένος νὰ δώσω ἀπαντήσεις τινὰς ἐφ’ ὡρισμένων ἐρωτήσεων, ἀλλ’ ὅταν ὑμεῖς λέγητε ὅτι ἔχετε τὸν λόγον νὰ ὁμιλήσητε ἐπὶ τῆς τάδε ἀναφορᾶς, βεβαίως ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ εἶμαι προητοιμασμένος, ἀφοῦ δὲν γνωρίζω καὶ τὸ θέμα. Τώρα ὡμιλήσατε ὑμεῖς, θὰ ὁμιλήσωσιν ἔπειτα καὶ οἱ ἄλλοι κ.κ. Βουλευταί, ἔπειτα ἄλλοι ἐπὶ ἄλλης ὑποθέσεως καὶ οὕτω καθεξῆς. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἐγγυῶμαι, ὅτι θὰ δυνηθῶ νὰ ἐνθυμηθῶ ὅλα ὅσα θὰ λεχθῶσιν. Ὁπωσδήποτε ὅμως κάμνω τὴν δήλωσιν ὅτι, ὅστις ἐκ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν θέλει τι, δύναται νὰ ἀπευθύνηται πρός με δι’ ἐπιστολῆς, ἐγὼ δὲ ἀναλαμβάνω νὰ δίδω δι’ ἐπιστολῆς πάλιν εἰς αὐτὸν τὴν ἀπάντησιν, καὶ ἂν ἡ ἀπάντησις δὲν ἤθελε φανῆ ἐπαρκὴς εἰς αὐτόν· τότε δύναται νὰ φέρῃ τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλήν.

§8Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Τότε ἐπιφυλάσσομαι δι’ ἐπιστολῆς νὰ σᾶς ἀνακοινώσω τὸ ζήτημα.

§9Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ· τὴν ὑπόθεσιν τῆς χήρας Βουτυρᾶ γνωρίζετε, διότι ἡ χήρα αὕτη παρουσιάσθη ἐνώπιόν σας καὶ σᾶς ἀνέπτυξε τὸ δίκαιον παράπονον, τὸ ὁποῖον ἔχει, ὅπερ καὶ ἀνεγνωρίσατε.

§10ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὄχι· δὲν ἀνεγνώρισα τίποτε.

§11Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Εἴπετε ὅτι εἶναι ἀτελὴς ὁ νόμος.

§12ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἶπον ὅτι ὑπάρχουσι περιπτώσεις, τὰς ὁποίας ὁ νόμος δὲν δύναται εἰδικῶς νὰ προΐδῃ καὶ ἀκριβῶς διὰ τὰς τοιαύτας περιπτώσεις ἔχομεν καὶ τὴν ἐπιτροπὴν τῶν περιθάλψεων. Τὴν ἀναφορὰν ταύτην ἀκριβῶς ἔχω ἐδῶ, ἵνα τὴν παραπέμψω εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῆς περιθάλψεως.

§13Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἔννοια τοῦ νόμου εἶναι τοιαύτη.

§14ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἐὰν ἡ ἔννοια τοῦ νόμου εἶναι τοιαύτη, τοῦτο θὰ τὸ εἴπῃ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον.

§15Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον εἶπε τὸ ἐναντίον, διότι ἐνῷ ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου εἶναι ὑπὲρ τῆς χήρας, ἐν τούτοις δὲν ἐκτελεῖται. Εἶναι παράλειψις τοῦ νόμου. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ διαβιβασθῇ εἰς ὑμᾶς ἡ ἀναφορὰ αὕτη ἵνα τὴν ἐξετάσητε.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βλάχος.

§17Γ. ΒΛΑΧΟΣ. Νὰ ἀποσταλῇ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἡ ἀναφορά.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Μπουφίδης.

§19Μ. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐπίσης.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης.

§21Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπίσης.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πολυχρονιάδης, ὅπως καταθέσῃ ἀναφορὰν κατοίκων Βλογοκᾶς–Αἰγείρας περὶ συγκοινωνίας καὶ κατασκευῆς γεφύρας.

§23Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Οἱ κάτοικοι Βλογοκᾶς τοῦ δήμου Αἰγείρας, Βεργουβίτσης, Σελιάνας καὶ Περθωρίου τοῦ δήμου Φελλόης ἐξαιτοῦνται, ὅπως ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδὸς ἀπὸ τῆς παραλίας τῆς Αἰγείρας μέχρι Περθωρίου, διότι οἱ ἄνθρωποι οὗτοι στεροῦνται καὶ βατῆς ὁδοῦ, ὅπως ἐκ τῶν χωρίων των κατέρχωνται εἰς τὴν πεδιάδα τοῦ Αἰγίου ἢ τὰ παράλια τῆς Αἰγείρας πρὸς διαχείμανσιν ἢ καλλιέργειαν τῶν κτημάτων των. Δίκαιον εἶναι, ἀφοῦ ἡ ἀπόστασις εἶναι μόνον 25 χιλιομέτρων, νὰ ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδὸς αὕτη καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ λάβῃ πρόνοιαν διὰ τὴν κατασκευὴν δύο γεφυρῶν μικρῶν ἐπὶ τῶν μεσολαβούντων ποταμῶν τῆς ὁδοῦ ταύτης Κριοῦ καὶ Θολοποτάμου, ἵνα συγκοινωνῶσιν, ὡς εἶπον, οἱ κάτοικοι οὗτοι ἀκινδύνως.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποστέλλεται εἰς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον. Ὁ κ. Π. Μερλόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Ἀλαγονίας.

§25Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸ ἔτος 1900, κ. Πρόεδρε, ἡ Βουλὴ κακῶς, κατ’ ἐμέ, ἐπιληφθεῖσα τοῦ διακανονισμοῦ ὑποθέσεως ἥτις δὲν ἐχρειάζετο κανένα νομοθετικὸν κανονισμόν, ἡ Βουλή, λέγω, μὴ προκαλουμένη ἐκεῖ ὅπου ὤφειλε νὰ προκληθῇ, ἐψήφισε νόμον ἐπιβάλλοντα εἰδικὴν φορολογίαν, καὶ δὴ βαρυτάτην, ἐπὶ τοῦ προϊόντος ὡρισμένου δήμου ἐπὶ σκοπῷ κατασκευῆς μιᾶς ὁδοῦ. Ὁ δῆμος Ἀλαγονίας ἀνήκων εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαμῶν στερεῖται ἀληθῶς ὁδοῦ διὰ τῆς ὁποίας νὰ συγκοινωνῇ εἴτε μὲ τὴν πρωτεύουσαν τοῦ Νομοῦ καὶ τῆς ἐπαρχίας, εἴτε μὲ ἄλλα μέρη. Καὶ ὑπῆρχεν ἀληθῶς ἀνάγκη κατασκευῆς μιᾶς ὁδοῦ εἰς τὸν δῆμον τοῦτον, ἀλλὰ δὲν ἔπρεπεν ἐντεῦθεν νὰ ἐπιβληθῇ ἡ βαρυτάτη, ὡς εἶπον, φορολογία, ἡ ὁποία ἐπεβλήθη ἐπὶ τῶν προϊόντων τοῦ δήμου Ἀλαγονίας ἐπὶ τῷ σκοπῷ τῆς κατασκευῆς τῆς ὁδοῦ περὶ τῆς ὁποίας πρόκειται. Ἡ φορολογία ἡ τεθεῖσα εἰς τὸν δῆμον Ἀλαγονίας, εἶναι ἡ ἑξῆς: 5% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν ἐν τῷ δήμῳ Ἀλαγονίας παραγομένων ἐλαιῶν καὶ ἐλαίων, 30 λεπτὰ ἐπὶ τῶν ἐν τῷ δήμῳ τούτῳ σφαζομένων μικρῶν ζώων καὶ 50 ἐπὶ τῶν μεγάλων. Ἡ φορολογία αὕτη, ὡς βλέπετε, εἶναι βαρυτάτη· ἀλλ’ ἀποδεικνύεται καὶ ἄσκοπος καὶ ἄδικος, τοῦτο μὲν διότι δὲν προσκλήθη ἡ τοιαύτη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀγάγῃ εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον ἐπεδίωκεν ὁ νομοθέτης τοῦ 1901· τουτέστιν αἱ εἰσπράξεις ἐκ τῆς εἰδικῆς ταύτης φορολογίας εἶναι τοσοῦτον μικραί, ἂν καὶ σημαντικαὶ διὰ τοὺς πτωχοὺς κατοίκους Ἀλαγονίας, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρκέσωσιν εἰς τὴν συντέλεσιν τοῦ ἔργου· καίτοι ὁ νόμος ὁ εἰδικὸς ὁ ͵ΓΩΛΗʹ ὁ ψηφισθεὶς τῷ 1911 διέλαβε καὶ περὶ τούτου καὶ ἐπέτρεψε τὴν συνομολόγησιν δανείου διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου, τὸ ὁποῖον ἐπεδίωκεν ἡ εἰδικὴ αὕτη φορολογία. Ἀλλ’ ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου περὶ τῆς φορολογίας αὐτῆς, τὰ ὁποῖα ἔχομεν μέχρι τοῦδε, προκύπτει ὅτι τὸ εἰσπραττόμενον ποσὸν ἐκ τοῦ φόρου τούτου, εἶναι ἐντελῶς ἀσήμαντον, μολονότι εἶναι βαρύτατον διὰ τοὺς κατοίκους, διότι μόλις εἰσεπράχθησαν 7.000 δραχμῶν. Δεδομένου δὲ ὅτι ἡ ἀπόστασις ἀπὸ τὰς Καλάμας διὰ τὴν Ἀλαγονίαν εἶναι πλέον τῶν 40 χιλιομέτρων, δεδομένου δὲ ἐπίσης ὅτι ἡ ὁδὸς θὰ διέλθῃ διὰ μερῶν βραχωδῶν καὶ ἀποκρήμνων, τὸ ποσὸν τῆς εἰσπράξεως τοῦ φόρου εἶναι ἐντελῶς ἀνεπαρκές, ὥστε ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀποδόσεως τοῦ φόρου τούτου νὰ συνομολογηθῇ τὸ δάνειον τοῦ νόμου τοῦ 1911. Κατέστη οὕτω τὸ δῶρον τοῦτο πρὸς τὸν δῆμον Ἀλαγονίας ἐντελῶς ἄδωρον. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ἐπιζήμιον, διότι φορολογοῦνται οἱ κάτοικοι τοῦ δήμου δι’ ἀπηνοῦς φορολογίας, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἐλπὶς ὅτι θὰ τύχωσι μίαν ἡμέραν τοῦ πολυτίμου τούτου ἀγαθοῦ τῆς συγκοινωνίας. Διετύπωσαν λοιπὸν τὴν παράκλησιν ἵνα καταργηθῇ ἡ φορολογία καὶ τὸ ποσὸν τῶν 21.000 δραχμῶν, αἱ ὁποῖαι εἰσεπράχθησαν μέχρι τοῦδε, διατεθῇ διὰ τὴν ἐπισκευὴν καὶ βελτίωσιν τῆς ὑπαρχούσης βατῆς ὁδοῦ ἀπὸ Ἀλαγονίας εἰς Καλάμας. Αὐτὴ εἶναι ἡ αἴτησίς των, κ. Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν δὲ τὴν Βουλήν, ὅπως συναινέσῃ ἵνα ἡ ἀναφορὰ αὕτη τῶν κατοίκων Ἀλαγονίας ἀποσταλῇ εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, ἵνα μελετήσῃ αὐτήν, ἀλλ’ ἐπὶ πλέον καὶ ἵνα ἀναθέσῃ καὶ εἰς εἰδικοὺς μηχανικοὺς τὴν πρόχειρον ἔστω μελέτην τοῦ ἔργου, ἵνα ἐντεῦθεν ἀρυσθῇ τὸ πόρισμα κατὰ πόσον εἶναι δυνατόν, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὑπαρχούσης φορολογίας καὶ τῆς ἀποδόσεως αὐτῆς, νὰ γίνῃ ἡ κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ περὶ τῆς ὁποίας πρόκειται. Ἐὰν δὲ πεισθῇ ὅτι τὸ πρᾶγμα ἀποβαίνῃ ὄντως ἀδύνατον, διότι πρόκειται νὰ συνομολογηθῇ δάνειον ἑκατοντάδων χιλιάδων δραχμῶν, νὰ προτείνῃ τὴν κατάργησιν τῆς ἀδίκου καὶ βαρυτάτης ταύτης φορολογίας.

§26Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Νὰ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§28Α. ΚΟΚΕΒΗΣ. Ἐκτὸς τῶν ὅσων ἀνέφερεν ὁ κ. Π. Μερλόπουλος, προσθέτω καὶ ἐγὼ ὅτι, ἀφοῦ κατὰ τὴν ἔκθεσιν τοῦ μηχανικοῦ ἀπαιτοῦνται διακόσιαι χιλιάδες δραχμῶν διὰ νὰ ἐκτελεσθῇ τὸ ἔργον, τὸ δὲ εἰσπραττόμενον ποσὸν ἐκ τοῦ φόρου αὐτοῦ κατ’ ἔτος εἶναι τόσον μικρὸν ὥστε δὲν δύναται νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἓν δάνειον χρεωλιτικόν, ἐνδείκνυται πλέον ἡ κατάργησις τοῦ φόρου αὐτοῦ καὶ ἡ ἀπαλλαγὴ τῶν φορολογουμένων ἐκ τῆς βαρυτάτης αὐτῆς φορολογίας.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καντιάνης ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου.

§30Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ἀναφέρομαι, κύριε Πρόεδρε, εἰς ὅσα εἶπον οἱ προλαλήσαντες κύριοι Συνάδελφοι.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Φλέσσας.

§32Π. ΦΛΕΣΣΑΣ. Δικαίως παραπονοῦνται οἱ συμπολῖταί μου Ἀλαγόνιοι, καθόσον ὑπὸ ἔποψιν συγκοινωνίας εὑρίσκονται ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Βασιλείου εἰς πρωτογενῆ κατάστασιν, διότι οὐδεμία τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων ἐμερίμνησε δι’ αὐτούς. Τούτου ἕνεκεν ἠναγκάσθησαν κατὰ τὸ 1911 νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς εἰδικὴν φορολογίαν καὶ ἐπεβλήθη τοιαύτη ἐπὶ τῶν προϊόντων των, τοῦ ἐλαίου, τῶν ἐλαιῶν καὶ τῶν σφαζομένων ζώων· ἀλλὰ διὰ τῆς φορολογίας ταύτης τὸ εἰσπραττόμενον ποσὸν ἀνέρχεται μόνον εἰς 7 χιλ. δραχ., ποσὸν τελείως ἀνεπαρκὲς διὰ κατασκευὴν ἀπὸ Καλαμῶν εἰς Ἀλαγονίαν, ἧς ἡ δαπάνη κατὰ τοὺς προχείρους ὑπολογισμοὺς θ’ ἀνέλθῃ εἰς 300.000 δραχ. Ἔχομεν ἤδη 21.000 δραχ. ἐκ τοῦ φόρου καὶ 60.000 δραχ. ἐκ τῶν ταμείων ὁδοποιΐας τῆς ἐπαρχίας Καλαμῶν ἐν ὅλῳ 80.000. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ παρέλθῃ πολὺς ἀκόμη χρόνος διὰ νὰ κατασκευασθῇ ἡ ὁδός.

§33Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπαιτοῦνται ἑκατοντάδες χιλιάδων διὰ τὴν κατασκευήν. Πρόκειται περὶ ἀποστάσεως 45 χιλιομέτρων διὰ μέσου βραχωδῶν καὶ ἀποκρήμνων μερῶν (διάλογοι).

§34Π. ΦΛΕΣΣΑΣ. Ἂν λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις θελήσῃ εἴτε ἐξοδεύουσα ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου τὰς 220.000 δραχ. νὰ κατασκευασθῇ ἡ ὁδός, εἴτε συντρέχουσα πρὸς ἐξεύρεσιν ἀναλόγου δανείου, δέχονται καθ’ ἃς ἔχομεν πληροφορίας οἱ Ἀλαγόνιοι τὴν ἐξακολούθησιν τῆς φορολογίας· ἀρκεῖ μόνον ν’ ἀρχίσῃ ἡ κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ. Νομίζω ὅτι τοῦτο εἶναι τὸ δίκαιον.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Κουμουνδοῦρος ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου. Ἀπουσιάζει. Ἀποστέλλεται ἡ ἀναφορὰ τῶν Ἀλαγονίων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον συναινέσει τῆς Βουλῆς.

§36Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Διεβιβάσθη καὶ πρὸς ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, τηλεγράφημα τῶν κατοίκων Δραχμανίου τῆς ἐπαρχίας Λοκρίδος παραπονουμένων, ὅτι ἀπὸ τριμήνου δὲν ἔχουσιν ἱερέα ἐν τῷ χωρίῳ. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς ὅτι ὁ ὑφιστάμενος νόμος προϋποθέτει πάντως νὰ προηγηθῇ τῆς χειροτονίας καὶ ἐκλεγῇ εἰς χηρευούσας θέσεις ἱερεύς, ἀλλ’ ὡς γνωρίζετε, τὰ προσόντα, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν ἀναγραφῇ ἐν τῷ νόμῳ διὰ τὴν χειροτονίαν ἱερέων μικρῶν χωρίων καὶ κωμοπόλεων εἶναι τόσον μεγάλα, ὥστε εἶναι δύσκολος ἡ ἐξεύρεσις ἀνθρώπων θελόντων ν’ ἀσπασθῶσι τὸ ἱερατικὸν σχῆμα καὶ νὰ γίνωσιν ἱερεῖς. Μέχρις οὗ ὅμως διὰ νομοθετικῆς διατάξεως ληφθῇ πρόνοια περὶ διορθώσεως τοῦ κειμένου νόμου, πολλὰ χωρία καὶ ἄλλων νομῶν, ἀλλὰ καὶ τοῦ νομοῦ μας στεροῦνται ἱερέων. Τὸ χωρίον Δραχμάνιον, ὡς γνωρίζετε, εἶναι ἐκ τῶν πολυπληθεστέρων χωρίων τῆς ἐπαρχίας Λοκρίδος, ἀπὸ τριμήνου δὲ στερεῖται ἱερέως. Ἐζήτησαν οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου τούτου, ὅπως ἀποσπασθῇ ἐκεῖ προσωρινῶς καὶ ἀπεσπάσθη εἷς τῶν μᾶλλον πεπαιδευμένων ἱερωμένων ὁ ἡγούμενος τῆς Μονῆς Δαδίου· ἀλλ’ ἡ ἐπισκοπικὴ ἐπιτροπὴ Φθιώτιδος, ἐνῷ κατ’ ἀρχὰς συνῄνεσεν εἰς τὴν τοιαύτην προσωρινὴν τοποθέτησιν τοῦ ἱερέως εἰς τὸ χωρίον, μετὰ ταῦτα, δὲν γνωρίζω διὰ τίνας λόγους, δὲν ἠθέλησε νὰ συγκατατεθῇ, ἔστω καὶ σιωπηρῶς, ἀφοῦ οὐδεμία βλάβη ἐπρόκειτο νὰ προέλθῃ ἐκ τῆς περαιτέρω ἐξακολουθήσεως τῆς προσωρινῆς ταύτης τοποθετήσεως τοῦ ἱερέως, ὁ ὁποῖος θὰ ἱερούργει εἰς τὸ χωρίον ἐκεῖνο. Φαίνεται ὅτι ἡ Ἐπισκοπὴ Φθιώτιδος, ἐνῷ εἶναι πολὺ εὔκολος εἰς ἄλλας προτάσεις καὶ ἰδίως εἰς προτάσεις ἀθρόας ἀντικαταστάσεως ὅλων τῶν ἐπισκοπικῶν ἐπιτρόπων εἰς τὴν ἐπαρχίαν Λοκρίδος καὶ εἴς τινα ἄλλα μέρη τῆς ἐπαρχίας Φθιώτιδος, ἐφοβήθη μήπως παρεξηγηθῇ εἰς τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, μολονότι ἐπρόκειτο περὶ κοινῆς ἀπαιτήσεως ὅλου τοῦ χωρίου, τοῦθ’ ὅπερ ὑποπίπτει εἰς τὴν ἄμεσον ἀντίληψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐκ τῶν ὑπογραφῶν τὰς ὁποίας φέρει ἡ ἀναφορά. Θὰ παρεκάλουν ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, ὅπως συστήσητε, ἐν τῇ δυνάμει τὴν ὁποίαν ἔχετε ὡς διευθύνων τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, εἰς τὴν ἐπισκοπικὴν ἐπιτροπὴν Φθιώτιδος νὰ συγκατατεθῇ, ὅπως ἐξακολουθήσῃ ὁ ἱερεὺς αὐτός νὰ ἱερουργῇ προσωρινῶς ἐν τῷ χωρίῳ Δραχμανίῳ, διότι, ὅπως γνωρίζετε, εἶναι δυσκολωτάτη ἡ χειροτονία ἱερέως, οἱ δὲ κάτοικοι τοῦ χωρίου τούτου θὰ παραμένωσιν ἄνευ ἱερέως κατὰ τὰς ἐπικειμένας μάλιστα ἁγίας ἡμέρας.

§37Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν). Καθόσον γνωρίζω ἐγένετο ἐκλογὴ καὶ ἐπῆλθεν ἰσοψηφία μεταξὺ τῶν δύο ὑποψηφίων, ἀλλὰ τοῦ ἑνὸς μέν, δὲν ἐνεκρίθη ἡ τοποθέτησις, διότι δὲν ἦτο ἀρκούντως ἐγγράμματος, τοῦ δὲ ἑτέρου, διότι κατηγγέλθη ὅτι ἦλθεν εἰς γάμον, ἀφοῦ ἦτο ἤδη ἱερωμένος.

§38Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Εἶναι ὁ ἱεροδιάκονος Λαμίας, ὁ ὁποῖος καὶ ἀπεπέμφθη.

§39Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν γνωρίζω τὰ μετὰ ταῦτα· τὸ πρῶτον ἤδη μανθάνω ὅτι ἐστεροῦντο ἱερέως καὶ ὅτι ἱερούργει ὁ ἡγούμενος καὶ ἤδη ἡ ἐπισκοπικὴ ἐπιτροπὴ ἠμπόδισε τοῦτον. Εὐθὺς ὡς ἔλαβον τὸ τηλεγράφημα συνέστησα ἀμέσως εἰς τὴν ἐπισκοπικὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἀποστείλῃ προσωρινῶς ἱερέα.

§40Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Καὶ εἰ δυνατὸν νὰ ἀποσταλῇ ὁ ἡγούμενος.

§41Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐγὼ ἀορίστως παρήγγειλα.

§42Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Νὰ ἀποσταλῇ αὐτός, διότι καὶ ὅλοι οἱ κάτοικοι τὸν θέλουσι καὶ αὐτὸς θέλει νὰ ὑπηρετήσῃ.

§43ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἄν ἡ σύστασις ἐγένετο ἀορίστως εἰς τὴν ἐπισκοπικὴν ἐπιτροπήν, ἵνα στείλῃ ἱερέα τινά, δύσκολον εἶναι νὰ εὑρεθῇ ἱερεὺς διαθέσιμος. Διαβεβαιῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, ὅτι ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Λοκρίδος μόνοι διαθέσιμοι ἱερεῖς εἶναι οἱ τῆς Μονῆς Δαδίου. Ἐκεῖ ὑπάρχουσι τρεῖς ἱερομόναχοι δυνάμενοι νὰ ἱερουργῶσιν. Ἐξ αὐτῶν ὁ εἷς, ὁ ἡγούμενος, εἶναι τελειόφοιτος τῆς Θεολογικῆς σχολῆς, ὑπῆρξεν ἐφημέριος ἐν Τύνιδι καὶ ἀπεφάσισε τῇ παρακλήσει τῶν κατοίκων Δραχμανίου καὶ τῇ ἀδείᾳ τῆς ἐπισκοπικῆς ἐπιτροπῆς, ὄχι νὰ γίνῃ ἐφημέριος, ἀλλὰ νὰ ἱερουργῇ προσωρινῶς, ἕως ὅτου λυθῇ τὸ ζήτημα τοῦ ὁριστικοῦ ἐφημερίου των. Αἰφνιδίως ὅμως ἡ ἐπισκοπικὴ ἐπιτροπὴ Λαμίας παρημπόδισεν αὐτὸν πρὸς δυσαρέσκειαν ὁλοκλήρου τοῦ πληθυσμοῦ τοῦ Δραχμανίου, ὅστις ἀδιακρίτως κομματισμοῦ δὲν ζητεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἔχῃ ἕνα ἱερέα νὰ ἱερουργῇ ἀπὸ Κυριακῆς εἰς Κυριακήν, ἕως ὅτου γίνῃ ἡ ἐκλογὴ τοῦ ὁριστικοῦ ἐφημερίου των. Ἰδίως θὰ εἶναι λυπηρὸν ἄν, ἐπικειμένων τῶν μεγάλων θρησκευτικῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, μείνῃ τὸ Δραχμάνιον ἄνευ ἱερέως. Παρακαλῶ λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὲ πιστεύσῃ, ὅτι ἄλλος διαθέσιμος ἱερεὺς δὲν ὑπάρχει. Δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὸν περὶ οὗ ὁ λόγος ἐφημέριον νὰ ἱερουργῇ μέχρις ἐκλογῆς τοῦ ὁριστικοῦ ἐφημερίου;

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Τσοτυλίου.

§45Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἐκτελῶ καθῆκον εὐάρεστον, ἂν συστήσω πρὸς τὴν Βουλὴν τὴν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Τσοτυλίου, ὅπερ ἐπὶ 30 ἔτη ὑπῆρξεν ἐν τῇ Μακεδονίᾳ εἷς τῶν μᾶλλον τηλαυγῶν φάρων τοῦ Ἑλληνισμοῦ. Ἀλλὰ τὸ Τσοτύλιον εἶναι πρὸ παντὸς κέντρον ἐμπορικόν, διότι εἰς αὐτὸ ὑπάρχουσι τουλάχιστον περὶ τὰ διακόσια καταστήματα καὶ αἱ συναλλαγαί, αἵτινες γίνονται κατ’ ἔτος ἐν αὐτῷ ὑπερβαίνουσι τὸ ποσὸν τῶν ἑκατομ. δραχμῶν. Κατόπιν τούτου, νομίζω, ὅτι εἶναι δικαία ἡ αἴτησις τῶν κατοίκων, ὅπως ἡ Κυβέρνησις συστήσῃ ἐκεῖ ἕν Εἰρηνοδικεῖον.

§46ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὁ μόνος τρόπος ὅπως ἱκανοποιήσωμεν ὅλους εἶναι νὰ εἴπωμεν ὅτι, ὅπου εἶναι 2,000 κάτοικοι, θὰ κάμωμεν καὶ ἕν Πρωτοδικεῖον.

§47Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰρηνοδικεῖον ζητοῦσι, κύριε Πρόεδρε, λόγῳ τῶν μεγάλων ἐμπορικῶν συναλλαγῶν.

§48ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι λίαν μετριόφρων ἡ αἴτησίς των.

§49Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ζητοῦσι καὶ ἕν μόνιμον ταχυδρομεῖον μετὰ γραφείου ἐπιταγῶν. Ὑποθέτω ὅτι τὰ αἰτήματά των δὲν εἶναι μεγάλα. Θὰ σᾶς παρακαλέσω λοιπόν, κύριε Πρόεδρε, νὰ παραπέμψητε τὴν ἀναφορὰν εἰς τοὺς ἀξιοτίμους κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης, οἵτινες ἐλπίζω, ὅτι θὰ τὴν λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν των.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ξηρὸς ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Κομμένης.

§51Ν. ΞΗΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ, κύριε Πρόεδρε.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Π. Πολυχρονιάδης, ὅπως καταθέσῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Δημητροπούλου Αἰγίου, αἰτουμένων τὴν ἵδρυσιν σχολείου.

§53Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑΔΗΣ. Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Δημητροπούλου ζητοῦσι τὴν σύστασιν ἐκεῖ σχολείου ἐπειδὴ οἱ μαθηταὶ εἶναι ἄνω τῶν 40 καὶ τὸ πλησιέστερον σχολεῖον ἀπέχει πολὺ τοῦ χωρίου. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν δικαίαν αἴτησιν καὶ προβῇ εἰς τὰς ἀναγκαίας ἐνεργείας, καθόσον πληροῦνται πᾶσαι αἱ διατάξεις τοῦ νόμου πρὸς ἵδρυσιν σχολείου.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπεται εἰς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ ἀναφορὰν τῶν φοιτητῶν τοῦ Πανεπιστημίου.

§55Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν μετὰ τοῦ συναδέλφου κ. Βελέντζα νὰ καταθέσω ἀναφορὰν τῶν φοιτητῶν τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου καὶ τοῦ Καποδιστριακοῦ. Ἐν τῇ ἀναφορᾷ οἱ φοιτηταὶ περιώρισαν τὰ αἰτήματά των καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ τὰ μελετήσῃ.

§56ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Τὰ ἐμελέτησε καὶ ἀνεκοίνωσε τὴν γνώμην αὐτῆς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Ὥστε θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἄν νομίζητε ὅτι ἡ μελέτη δὲν εἶναι ἐπαρκής, νὰ φέρητε τὸ ζήτημα διὰ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἐπερωτήσεων. Αὐτὸ εἶναι τὸ προσῆκον. Ἀνεκοίνωσα ἤδη εἰς τὴν Βουλὴν ὁποῖαί τινὲς αἱ γνῶμαι τῆς Κυβερνήσεως ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου. Ἄν νομίζητε ὅτι δὲν εἶναι ἐπαρκεῖς, ἡ κατάλληλος ὁδὸς εἶναι διὰ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἐπερωτήσεων καὶ θέλω νὰ εἰξεύρω ἄν εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Βουλῆς ὑπάρχουσιν οἱ δεχόμενοι, ὅτι ἡμεῖς ὡς νομοθετικὴ ἐξουσία ἐλευθέρως θὰ ἀποφαινώμεθα ἢ θὰ πιεζώμεθα ἀπὸ τὰς διαφόρους ὁμάδας, εἴτε εἰς τὸ Πανεπιστήμιον εὑρίσκονται αὗται εἴτε ἀλλαχοῦ, νὰ λαμβάνωμεν ἀποφάσεις. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς λοιπόν, ἄν θέλητε νὰ φέρητε ἐπερώτησιν, ἐρωτήσατε τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἀπαντήσῃ διατί ἐπιμένει εἰς τὴν γνώμην της.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μουζάκης, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατί δὲν προέβη μέχρι τοῦδε εἰς τὴν ἐπισκευὴν τοῦ Σωφρονιστηρίου Ζακύνθου, μολονότι παρῆλθε μία τριετία ἀπό τῆς ἐποχῆς τῶν μεγάλων σεισμῶν Ζακύνθου, τοῦ ὁποίου οἱ τοῖχοι εἶναι ἑτοιμόρροποι καὶ οἵτινες εἰς τὰς πρώτας ἰσχυρὰς σεισμικὰς δονήσεις, αἵτινες ἀτυχῶς δὲν εἶναι σπάνιαι ἐν Ζακύνθῳ, ὄχι μόνον θὰ καταρρεύσωσι τελείως, ἀλλ’ ἀποτελοῦσι καὶ διαρκῆ κίνδυνον ἐπικρεμάμενον ἐπὶ τῶν κεφαλῶν τῶν καταδίκων τῶν ἐγκεκλεισμένων ἐν τῷ Σωφρονιστηρίῳ ἐκείνῳ. Ἀπών. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Ν. Γαρδικιώτης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ὁποίαν γνώμην ἔχει διὰ τὸ ἀδύνατον τῆς συγκροτήσεως συμβουλίων παρά τισι Πρωτοδικείοις ἐλλείψει δικαστῶν πρὸς ἐμπρόθεσμον ὑποβολὴν τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 26 τοῦ νόμου «περὶ τῆς ἐν ταῖς προσαρτωμέναις χώραις ἐφαρμοστέας νομοθεσίας καὶ δικαστικῆς αὐτῶν ὀργανώσεως», προτάσεων περὶ διορισμοῦ δικηγόρων κλπ. διὰ τὴν θέσιν πρωτοδίκου ἢ ἀντεισαγγελέως.

§58Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ἐφ’ ὅσον μοὶ κοινοποιοῦνται κενὰ προβαίνω εἰς τὴν συμπλήρωσιν αὐτῶν.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Σακελλαριάδης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν 1) ἐὰν ἐλήφθη πρόνοια ἐκτελέσεως τῶν Β. Δ. περὶ κατασκευῆς τηλεφωνικῶν γραμμῶν εἰς τὰ χωρία Δυρράχιον, Ἄκοβον, Γαρδίκιον καὶ Σκορτζινὸν τοῦ δήμου Φαλαισίας, καὶ 2) ἐὰν ἐλήφθη πρόνοια περὶ ἐπισκευῆς τῆς δημοτικῆς ὁδοῦ ἀπὸ Λεονταρίου εἰς Δυρράχιον. Ἀπών. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Ι. Καλαντζόπουλος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν σκέπτηται νὰ ὑποβάλῃ σχέδιον νόμου βελτιώσεως τοῦ νόμου περὶ κοινοτήτων, ἐν σχέσει πρὸς πολλὰς ἀνωμαλίας καὶ ἐλλείψεις αὐτοῦ, αἵτινες κατεδείχθησαν εὐθὺς ἀμέσως ἀπὸ τῆς ἐνεργείας τῶν ἐκλογῶν καὶ δὴ ἐν σχέσει πρὸς τὸ ζήτημα τῆς τύχης πολλῶν κοινοτήτων καὶ πολλῶν συνοικισμῶν κοινοτήτων ἀποκλεισθεισῶν τῶν ἐκλογῶν διὰ τὸ ζήτημα τῆς κατοικίας τῶν ἐκλογέων. Διότι, ὡς γνωρίζει ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, πλεῖσται ἐκ τῶν ἀναγνωρισθεισῶν διὰ Β. Δ. Κοινοτήτων δὲν ἐνήργησαν ἐκλογάς, πολλῶν ἐξ αὐτῶν πολλοὶ συνοικισμοὶ ἀπεκλείσθησαν τῶν ἐκλογῶν, καίτοι ἀποτελοῦσι μέρος κοινοτήτων, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι, ἐνῷ οἱ ἐκλογεῖς αὐτῶν κατοικοῦσι πραγματικῶς ἐν αὐταῖς, ἕνεκεν κακῆς συνθέσεως τῶν καταλόγων, φέρονται ἀναγεγραμμένοι ὡς κάτοικοι ἄλλων χωρίων ἄλλων κοινοτήτων καὶ οὕτω κοινότητες πολλαὶ καὶ συνοικισμοὶ ἄλλων κοινοτήτων αἰωρῶνται οἱονεί, μὴ ἀνήκουσαι διοικητικῶς οὐδαμοῦ, καὶ μὴ γνωρίζουσαι τὴν τύχην τῆς κοινοτικῆς ὑποστάσεως αὐτῶν καὶ τὴν τύχην τῶν κοινοτικῶν αὐτῶν συμφερόντων, ὡς ἡ κοινότης Ἀντιρρίου καὶ ἡ κοινότης Ρίζης Ναυπακτίας καὶ ἄλλαι πολλαί. Πᾶσα παράτασις τῆς καταστάσεως θὰ φέρῃ σύγχυσιν διοικητικὴν καὶ ἐξέγερσιν τῶν κατοίκων εὔλογον.

§60Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ἡ ὑπηρεσία ἀσχολεῖται ἤδη εἰς συγκέντρωσιν τῶν κενῶν τὰ ὁποῖα παρουσιάζει ὁ νόμος πρὸς ὑποβολὴν σχετικοῦ νομοσχεδίου. Ἄλλως τε δύνασθε νὰ ὑποβάλητε πρότασιν νόμου. Ὁ κ. Ἡρ. Κοπανίτσας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 40 τοῦ ΓΜΦΒʹ νόμου συνετάχθη ὁ πίναξ τῶν προβιβασίμων ἐκ τῶν ὑπαλλήλων τῶν Δημοσίων Ἔργων ὑπὸ τοῦ οἰκείου Συμβουλίου. Ἐὰν δὲ δὲν συνετάχθη διὰ τίνα λόγον καὶ ποῖα μέτρα θέλουσι ληφθῆ πρὸς ἐπανόρθωσιν τῆς τοιαύτης παραλείψεως καὶ πότε.

§61Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ὁ πίναξ δὲν συνετάχθη μέχρι τοῦδε, διότι δὲν κατωρθώθη εἰσέτι νὰ συγκροτηθῇ συμβούλιον.

§62ΗΛ. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Νομίζω ὅτι ἡ ἀπάντησις δὲν εἶναι πλήρης. Δὲν κατηρτίσθη ὁ πίναξ δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους, ἀλλὰ τότε τί γενήσεται;

§63Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Θὰ καταρτισθῇ.

§64ΗΛ. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Εἶναι ἐπιτακτικὴ ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Συμβουλίου διὰ νὰ ἀποφανθῇ καὶ ἐπὶ τῶν πρακτέων. Γίνεται ἀδικία εἰς τοὺς κεκτημένους ἀρχαιότητα. Νὰ σπεύσητε παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ.

§65Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Πολὺ καλά· θὰ σπεύσω.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπασιᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν σκοπῇ, ὡς ὑπεσχέθη εἰς τὸν ἐνταῦθα Δικηγορικὸν Σύλλογον, νὰ ἐπιφέρῃ τροποποίησιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 162 τοῦ νόμου ͵ΔΝΖʹ περὶ δήμων καὶ κοινοτήτων, ὡς καὶ ἐν τῷ ἄρθρῳ 35 καὶ 36 τοῦ νόμου ΧΜΗʹ περὶ ἐκλογῆς Βουλευτῶν, πρὸς τὸν σκοπὸν ν’ αὐξηθῇ τὸ χρονικὸν διάστημα τῶν τεσσάρων ἡμερῶν εἰς ὀκτώ, προκειμένου περὶ δικηγόρων λαμβανομένων ἐξ ἄλλων περιφερειῶν ἢ ἐν αἷς διεξάγονται αἱ ἐκλογαί, ἀφοῦ γνωστὸν τυγχάνει ὅτι κατὰ τὰς δημοτικὰς ἐκλογὰς ἐστάλησαν δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι ἐκ τῶν ἐνταῦθα δικηγόρων εἰς τὰ πλέον μεμακρυσμένα μέρη τῆς παλαιᾶς Ἑλλάδος.

§67Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Μεταξὺ τῶν τροποποιήσεων, αἱ ὁποῖαι δέον νὰ περιληφθῶσιν εἰς τὸν ἐκλογικὸν νόμον εἶναι καὶ αὐταί. Βεβαίως ἡ προθεσμία δὲν εἶναι ἐπαρκὴς καὶ χρειάζεται παράτασις.

§68ΑΘ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἐὰν εἶναι ἀνάγκη ὑποβάλλω πρότασιν νόμου.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἐὰν δὲν εἶναι ἤδη καιρὸς νὰ ληφθῇ πρόνοιά τις ὑπὲρ τοῦ ἐκκρεμοῦς καὶ τὰ μάλιστα ἐνδιαφέροντος ζητήματος τοῦ παρὰ τὴν δυτικὴν ἀκτὴν τῆς Λακωνίας παραγομένου εἰς μικρὰν ποσότητα ἅλατος.

§70ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐζήτησα πληροφορίας ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία μοὶ ἔδωκε τὴν ἑξῆς· ὅτι εἰς τὴν δυτικὴν ἀκτὴν τῆς Λακωνίας ἀπὸ Τραχήλας μέχρι Μεζάπου σχηματίζονται ἅλατα. Ὑπάρχουσι, κ. Πετροπουλάκη, πολλαὶ ἁλυκαί;

§71Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἁλυκῶν μεγάλων. Ἐν τῇ δυτικῇ ἀκτῇ τῆς Λακωνίας ἀπὸ αἰώνων πήγνυνται ἅλατα ἐν μικρᾷ ποσότητι, τὰ ἅλατα ταῦτα χρησιμοποιοῦνται ὑπὸ τῶν κατοίκων, ἀνέρχεται δὲ ἡ ποσότης αὐτῶν εἰς 100.000–150.000 ὀκάδων, ὀνομάζουσι δὲ ταῦτα κοινῶς «βράχους». Αὐτοὺς λοιπὸν τοὺς «βράχους» οἱ Μανιᾶται θεωροῦσιν ὡς κτῆμα κατὰ κυριότητα καὶ νομήν, ὅταν δὲ διανέμωσι τὴν περιουσίαν των τὴν μικρὰν οἱ ἀδελφοὶ ἢ συγγενεῖς, ὁ εἷς λαμβάνει τὸν ἀγρόν, ὁ δὲ ἕτερος «βράχον», προσθετέον δέ, ὅτι λαμβάνουσι τὸν «βράχον» ὡς προῖκα. Τί συμβαίνει ἐντεῦθεν νομίζετε; Καίτοι εἶναι γνωστὰ τὰ προϊόντα τὰ Λακωνικὰ τὰ ἐξαγόμενα καὶ μὴ καταναλισκόμενα ἐπιτοπίως πληρώνουσιν ἔγγειον φόρον κατὰ τὴν ἐξαγωγήν, ὑπήχθησαν δὲ εἰς τὴν φορολογίαν αὐτὴν παρὰ τὸν νόμον ὅτι τὰ ἐπιτοπίως καταναλισκόμενα δὲν φορολογοῦνται ἐν Γυθείῳ καὶ Οἰτύλῳ. Ἐν τούτοις ἀπὸ τῆς ἱδρύσεως τῆς ἑταιρείας τοῦ μονοπωλίου διεξάγεται ἀγὼν σφοδρότατος μεταξὺ τῶν ἀποθηκῶν τοῦ μονοπωλίου τοῦ ἅλατος καὶ τῶν κατοίκων. Πρὸ ἐτῶν κατὰ τῷ 1907 παραθερίζων ἐν Ταϋγέτῳ καὶ εἰδοποιηθεὶς περὶ ἐπικειμένης συγκρούσεως μεταξὺ ἰδιοκτητῶν καὶ χωροφυλάκων μετέβην ἐπὶ τόπου καὶ κατώρθωσα νὰ σώσω τοὺς κατοίκους ἀπὸ τοῦ νὰ συγκρουσθῶσι πρὸς τοὺς χωροφύλακας, διότι εὐτυχῶς εὑρέθη εἷς ὑπομοίραρχος ἀστυνόμος λογικὸς καὶ συμβιβαστικὸς καὶ προελάβομεν συνεπείας ὀδυνηράς. Προκειμένου περὶ τοῦ ἅλατος οἱ κάτοικοι ἀπὸ αἰώνων, ὡς εἶπον, ἀπὸ Τουρκοκρατίας τὸ θεωροῦσι πρόσοδόν των. Νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ εὕρῃ μίαν δικαίαν λύσιν, ὥστε νὰ μὴ ὑφίστανται οἱ ἰδιοκτῆται αὐτὰς τὰς καταπιέσεις, διότι πολλάκις συνελήφθησαν ζῷα μεταγωγικὰ μεταφέροντα ἅλας καὶ κατεσχέθησαν, ἐπωλήθησαν δὲ μὲ τὰς συνεπείας λαθρεμπορίου. Παρακαλοῦμεν ὅθεν νὰ λάβῃ πρόνοιαν ἡ Κυβέρνησις σοβαρὰν καὶ σύντονον.

§72Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Ἵνα τοὺς ἐλαφρώσῃ τὴν περιουσίαν.

§73Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ διατάξητε, κ. Πρόεδρε, νὰ ἀποσταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἡ ἀγόρευσις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἡ ὁποία περιέχει ὅλας τὰς λεπτομερείας.

§74Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐπισυνάψω καὶ τὴν ἐπιστολὴν ἡ ὁποία ἐδημοσιεύθη.

§75Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν ἐὰν σκοπῇ νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἁλιείαν δι’ ἁλιευτικῶν πλοίων Ἰταλικῶν (ἀνεμοτρατῶν) ἐντὸς τοῦ Λακωνικοῦ κόλπου, τηρουμένων τῶν σχετικῶν διατάξεων.

§77Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Γνωρίζω εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν ὅτι αὔριον θὰ δώσω τὴν ἀπάντησιν.

§78Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐντὸς τοῦ Λακωνικοῦ κόλπου ἁλιεύουσι δι’ ἀνεμοτρατῶν, ἐπειδὴ δὲ ἀπό τινος χρόνου ἡ λιμενικὴ ἐπιτροπὴ ἐνόμισεν ὅτι παραβαίνουσι τὰς διατάξεις τὰς λιμενικάς, διέταξε νὰ ἀπέλθωσι καὶ ἀπῆλθον. Ἐν τούτοις εἶναι βέβαιον ὅτι δύνανται νὰ ἁλιεύωσι πλοιάρια τοιαῦτα ἄνευ οὐδεμιᾶς βλάβης, ἐὰν τηρῶνται αἱ σχετικαὶ διατάξεις. Παρακαλῶ νὰ δώσητε παραγγελίαν ὅπως ἁλιεύωσιν, ἐὰν δὲ παραβῶσι τὰς σχετικὰς διατάξεις νὰ τιμωρηθῶσι, διότι τὸ Γύθειον τροφοδοτεῖ ὅλα τὰ μεσόγεια μέρη δι’ ἰχθύων, τὴν Σπάρτην κλπ.

§79ΙΑΚ. ΤΟΜΠΑΖΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ συσχετίσῃ τὰς ἐνεργείας αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ προκειμένου μὲ τὰς ἐνεργείας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς σπογγαλιείας, διότι ἐνῷ ἡμεῖς ἐπιτρέπομεν εἰς τὰ Ἰταλικὰ πλοιάρια τὴν ἁλιείαν, ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις δὲν ἐπιτρέπει εἰς ἡμᾶς τὴν σπογγαλιείαν εἰς τὰς ἀκτὰς τῆς Τριπολίτιδος καὶ τῆς Κυρηναϊκῆς.

§80Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς παρ’ ὅλον τὸν κίνδυνον τὸν ὁποῖον ἔχω μὴ θίξω πρόσωπα πολὺ προσφιλῆ εἰς ἐμέ. Ὑπῆρχον καὶ ἄλλοτε τοιαῦτα πλοιάρια ἐν τῇ Λακωνικῇ τὰ ὁποῖα ἡλίευον ἐντὸς τῆς ἀπηγορευμένης ζώνης ἀλλ’ ἔκαμον, κ. Ὑπουργέ, τοιαύτην καταστροφήν, ὥστε μόνον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπεσκέπτοντο τὰ πλοιάρια ἐκεῖνα δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσωσι τὴν καταστροφὴν ταύτην. Ἐφιστῶ λοιπὸν τὴν προσοχήν σας διότι εἶμαι πεπεισμένος ὅτι, ἐὰν δώσητε τὴν διαταγὴν νὰ ἁλιεύωσιν ἐλευθέρως καὶ δώσητε ἐξ ἄλλου τὴν διαταγὴν ὅπως ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος, πολὺ φοβοῦμαι ὅτι οἱ ἁλιεῖς δὲν θὰ ἐμφανισθῶσιν ἐν τῷ Λακωνικῷ κόλπῳ, καθόσον ὁ νόμος εἶναι τόσον βαρὺς καὶ ἀδυσώπητος ὥστε ζήτημα εἶναι, ἂν συμφέρῃ εἰς αὐτοὺς νὰ ἐργασθῶσι, συμμορφούμενοι μὲ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου.

§81Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος βεβαίως κατὰ τοὺς δύο μῆνας τῆς γονιμοποιήσεως καὶ κατ’ ἀκολουθίαν δὲν θὰ ἔχωμεν οὐδεμίαν ζημίαν. Ὁ νόμος θέλω καὶ ἐγὼ νὰ ἐφαρμοσθῇ.

§82Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ αὐτὸ ζητῶ, μὲ μόνην τὴν διαφορὰν ὅτι ζητῶ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου αὐστηράν.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ λοιπαὶ ἐρωτήσεις ἀναβάλλονται δι’ αὔριον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§84Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον νόμου περὶ ἀναδιοργανώσεως τοῦ σώματος τῶν μηχανικῶν τοῦ Β. Ναυτικοῦ. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου λαμβάνεται πρόνοια ὅπως ἡ ἐπιλογὴ γίνεται κατὰ καλύτερον τρόπον καὶ εἰσέρχωνται εἰς τὸν σπουδαιότατον καὶ κυριώτατον τοῦτον κλάδον νέοι ἔχοντες πλείονα προσόντα τῶν προσόντων τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται σήμερον εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἐπέλθῃ τελεία ἀναδιοργάνωσις τοῦ κλάδου. Ἐπίσης λαμβάνεται πρόνοια ὅπως μὴ θιχθῶσιν ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατόν, τὰ δικαιώματα τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῷ κλάδῳ τούτῳ.

§85Α. ΚΑΝΑΡΗΣ. Λειτουργοῦσι σχολαὶ διὰ νὰ ἔχητε φυτώριον;

§86Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ. Μάλιστα. Τὸ Πολυτεχνεῖον.

§87Α. ΚΑΝΑΡΗΣ. Θὰ ἐπαρκέσῃ;

§88Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ. Μάλιστα.

§89Α. ΚΑΝΑΡΗΣ. Αὐτὸ εἶναι εὐχάριστον.

§90Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ. Ἐπίσης ὑποβάλλω σχέδιον νόμου περὶ ἀναδιοργανώσεως ἐπὶ νέων βάσεων εἰς τρόπον ὥστε νὰ χρησιμεύσῃ καὶ διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ Β. Ναυτικοῦ, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ διὰ τὴν ἐμπορικὴν συγκοινωνίαν ἐν τῷ μέλλοντι. Παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῶσι ταῦτα εἰς ἐπιτροπήν, ἀλλὰ θὰ ἦτο δίκαιον, ὅπως ταχθῇ προθεσμία εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπειδὴ ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας εἶναι ἐπείγουσα. Ἐπίσης ὑποβάλλω σχέδιον νόμου περὶ συστάσεως σώματος ἀεροπόρων τοῦ Β. Ναυτικοῦ. Ἕτερον σχέδιον νόμου περὶ ἐπιμισθίων θέσεων ἐν τῷ Β. Ναυτικῷ, ἐπιμισθίων διδομένων εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς οἱ ὁποῖοι κατατάσσονται εἰς τὸ σῶμα τῶν καταδυομένων καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι δίκαιον λόγῳ τῆς ἐκτάκτου καὶ ἐπιπόνου ἀλλὰ καὶ κινδυνώδους ἐργασίας τὴν ὁποίαν ἀναλαμβάνουσι νὰ λαμβάνωσι μείζονα μισθὸν τοῦ συνήθους μισθοῦ τῶν ἀξιωματικῶν. Ἐπίσης ὑποβάλλω σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Δεκεμβρίου 1913 Β. Δ. περὶ τοῦ βοηθητικοῦ προσωπικοῦ τῆς ναυτικῆς Βρεττανικῆς ἀποστολῆς καὶ περὶ προσθήκης συναφῶν διατάξεων». Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἐπιδιώκει τὴν κύρωσιν ὑπάρχοντος Β. Διατάγματος μετ’ ἀσημάντων τροποποιήσεων. Ἐπίσης σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως Ἠλεκτριστῶν μηχανικῶν ἐν τῷ Β. Ναυτικῷ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ναυστάθμου καὶ τῶν ἐν ξηρᾷ ἐγκαταστάσεων κλπ.», σῶμα ἀναπόφευκτον διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ναυστάθμου. Ἐπίσης σχέδιον νόμου «περὶ προσθήκης τοῦ ἐδαφίου εἰς τὸ ἄρθρον 3, τοῦ Νόμου ΔΟΓ τῆς 8 Ὀκτωβρίου 1912 περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ στρατιωτικῶν εἰσφορῶν διατάξεων». Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου λαμβάνεται πρόνοια, ὅπως δοθῇ ἀμοιβή τις εἰς τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης, ἡ ὁποία δὲν λαμβάνει τίποτε, ἐνῷ εἰς ὅλας τὰς ἄλλας ἐπιτροπὰς δίδεται τοιαύτη. Ἐπίσης σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ταμείου τοῦ Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ τοῦ κ. Εὐστ. Χατζηδημητρίου». Ἐγένετο δωρεὰ πρὸς τὸν Ἐθνικὸν Στόλον ἐπὶ τῷ ὅρῳ ὅπως δίδηται ἐτησίως ποσόν τι εἰς τὸν δωρητήν, εἶναι δὲ ἀνάγκη, ὅπως ἡ δωρεὰ αὕτη περιβληθῇ τὸν τύπον τοῦ νόμου ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχύσῃ. Θὰ παρακαλέσω, ὅπως τὰ νομοσχέδια ταῦτα, τὰ ὁποῖα φέρουσιν ἐπείγοντα χαρακτῆρα καὶ ὑπηρεσιακόν, κηρυχθῶσι κατεπείγοντα καὶ ψηφισθῶσι κατ’ ἀρχήν, ἀναβληθῇ δὲ ἡ πρώτη συζήτησις κατ’ ἄρθρον μέχρις ὅτου μελετηθῶσιν.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, ὅπως τὰ παρ’ αὐτοῦ ὑποβληθέντα νομοσχέδια· 1) «περὶ ἀναδιοργανώσεως τοῦ σώματος τῶν μηχανικῶν τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ· καὶ 2) «περὶ ὀργανώσεως τῆς ραδιοτηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας καὶ ἱδρύσεως Διευθύνσεως Ραδιοτηλεγραφικῆς ὑπηρεσίας» παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν διαρκῆ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ἐπιτροπήν, ἐνισχυομένην διὰ τῶν κ.κ. Λ. Γρίβα, Λ. Μπασιᾶ καὶ Π. Ἀραβαντινοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐπίσης οἱ παραδεχόμενοι, ὅπως τὰ ὑπὸ τοῦ ἰδίου κ. Ὑπουργοῦ ὑποβληθέντα νομοσχέδια· 1) «περὶ συστάσεως σώματος ἀεροπόρων τοῦ Β. Ναυτικοῦ. 2) «περὶ ἐπιμισθίων θέσεων ἐν τῷ Πολ. Ναυτικῷ. 3) «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 28 Σεπτεμβρίου 1913 Β. Διατάγματος, περὶ τοῦ βοηθητικοῦ προσωπικοῦ τῆς Ναυτικῆς Βρεττανικῆς ἀποστολῆς καὶ περὶ προσθήκης συναφῶν διατάξεων. 4) «περὶ συστάσεως σώματος Ἠλεκτριστῶν μηχανικῶν ἐν τῷ Β. Ναυτικῷ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ναυστάθμου καὶ τῶν ἐν τῇ ξηρᾷ ἐγκαταστάσεων. 5) «περὶ προσθήκης ἐδαφίου εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ νόμου ΔΟΕʹ τῆς 8 Ὀκτωβρίου 1912, περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ στρατιωτικῶν εἰσφορῶν διατάξεων. καὶ 6) «περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ταμείου τοῦ Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ τοῦ κ. Εὐστ. Χατζηδημητρίου».

§92Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§94Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Οὐδεμίαν ἔχω ἀντίρρησιν κατ’ ἀρχὴν εἰς τὸ νὰ ψηφισθῶσιν ἀπόψε τὰ νομοσχέδια, ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι τακτικώτερον θὰ ἦτο ὁσάκις ζητεῖται παρά τινος τῶν κ. Ὑπουργῶν ἡ κήρυξις νομοσχεδίου ὡς κατεπείγοντος, νὰ ἀναγράφηται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τοῦτο τῆς ἑπομένης καὶ τότε νὰ ψηφίζηται, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν ἡ Βουλὴ νὰ γνωρίζῃ περὶ τίνος πρόκειται καὶ οὐχὶ νὰ περιμένῃ νὰ μάθῃ ἐκ τῆς ἀναγνώσεως τῶν τίτλων, διότι ἔχει ἀρχίσει ἀπό τινος νὰ γίνεται κατάχρησις τῆς διατάξεως περὶ κατεπείγοντος.

§95Κ. ΔΕΜΕΡΤΖΗΣ. Οὐδεμίαν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ ἀρχὴ αὕτη ἀλλὰ τὰ νομοσχέδια ταῦτα εἶναι ἐντελῶς ὑπηρεσιακῆς φύσεως καὶ ἐπείγουσιν. Ἄλλως τε δὲν θὰ ψηφισθῶσι πρὶν ἢ τυπωθῶσι καὶ διανεμηθῶσι.

§96Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Οὐδεμίαν ἔχω καὶ ἐγὼ ἀντίρρησιν διὰ τὰ νομοσχέδια ταῦτα, παρατηρῶ μόνον τοῦτο διὰ τὸ μέλλον, δὲν θέλω δὲ ἄλλως νὰ νομισθῇ ὅτι ὑπάρχει ἐξ ἐμοῦ ἡ ἀντίρρησις ἵνα μὴ ψηφισθῶσι νομοσχέδια τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Ἤθελον ὅμως ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἐὰν ἦτο δυνατόν, νὰ ἦτο ἡ τελευταία ἐπὶ κηρύξεως νομοσχεδίου ὡς ἐπείγοντος, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ψηφίζῃ ἡ Βουλὴ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου, τὸ σπουδαιότατον δηλαδὴ μέρος τοῦ νομοσχεδίου χωρὶς νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν τοῦ περιεχομένου.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅπως τὰ ἀναφερθέντα ἀνωτέρω νομοσχέδια κηρυχθῶσιν ἐπείγοντα παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ Πρεσβειῶν». Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται). (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1–3 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 4).

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Στελλάκη, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς· «Ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου 4 νὰ προστεθῇ· «τὰ αὐτὰ ἰσχύουσιν ὅσον ἀφορᾷ τὰ προξενικὰ καταστήματα».

§99Γ. ΣΤΡΕΪΤ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ ἀνάγκη ὄντως ὑφίσταται τῆς τοιαύτης διατάξεως, ἀλλὰ καλύτερον νὰ τὴν ἀφήσωμεν, ὅταν φέρωμεν γενικὸν νόμον περὶ Προξενείων.

§100Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Τὴν ἀποσύρω.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἐψηφίσθη κατὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4, ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 5–10 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 11).

§102Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Εἶχον ὑποβάλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ 11ου ἄρθρου, δι’ ἧς παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διαγραφῶσιν αἱ λέξεις «ἐν Τουρκίᾳ, Αἰγύπτῳ καὶ τοῖς Βαλκανικοῖς Κράτεσι».

§103Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Τὴν τροπολογίαν δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ, ὅπως προτείνῃ αὐτὴν ὁ κ. ἐκ Λακωνίας Βουλευτής, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον· διότι σχολὴ τῆς ἡμετέρας προξενικῆς ὑπηρεσίας εἶναι ἡ Τουρκία, ἡ Αἴγυπτος καὶ τὰ Κράτη τῆς Χερσονήσου τοῦ Αἵμου. Ἀνέκαθεν ζητεῖται τὸ προσὸν τῆς ὑπηρεσίας ἔν τινι τῶν Κρατῶν τούτων διὰ τὴν προαγωγήν. Ὑπάρχει ἀφ’ ἑτέρου πρότασις τῆς ἐπιτροπῆς τῆς Βουλῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ τριετία γίνεται διετία. Τὴν πρότασιν ταύτην δέχομαι. Ἐπίσης δέχομαι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Λακωνίας, ὅπως γίνωσιν εὐρύτερά πως τὰ προσόντα καὶ δὴ ἐν τῷ ἑξῆς μέτρῳ· «Ὁ ὑπηρετήσας ἐπὶ διετίαν ἐν Τουρκίᾳ ἢ ἐν Αἰγύπτῳ ἢ ἔν τινι τῶν Κρατῶν τοῦ Αἵμου». Οὕτω γίνεται δεκτὴ ἐν μέρει ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 11ον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 11ον εἶτα δὲ τὰ ἄρθρα 12–19). Ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται λόγῳ τῆς ἐμφιλοχωρησάσης τροπολογίας. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τῶν Προξενικῶν ἀρχῶν νόμων». Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκεται).

§105Ν. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἀναδιοργάνωσις τῆς ἐξωτερικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας, τὴν ὁποίαν ἐπιδιώκει τὸ ὑποβαλλόμενον νομοσχέδιον μετὰ τῶν ἑτέρων δύο συναφῶν περὶ πρεσβευτῶν καὶ περὶ τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, μοὶ παρέχει τὸ ἐνδόσιμον νὰ ἐφελκύσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν ἐπὶ ἑνὸς οὐσιώδους τμήματος τῆς προξενικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας, τοῦ ὁποίου ἡ ἀναδιοργάνωσις εἶνε ἐπείγουσα καὶ ἀνεπίδεκτος ἀναβολῆς· αὕτη δὲ θὰ δικαιολογήσῃ πλήρως καὶ τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ ὑπὸ τὴν ψῆφον ἡμῶν νομοσχεδίου περὶ προξενικῆς ὑπηρεσίας, ὅπερ κατὰ τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσίν του σκοπεῖ τὴν ὀργάνωσιν τῆς προξενικῆς ὑπηρεσίας συμφώνως πρὸς τὰς ἀνάγκας, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ πολλοῦ εἶχον καταστῆ καταφανεῖς. Αἱ μεταρρυθμίσεις τὰς ὁποίας ἐπιδιώκει τὸ ὑποβαλλόμενον νομοσχέδιον περὶ ὀργανισμοῦ τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, ἀνάγονται εἰς τὸ ζήτημα τῶν προσώπων καὶ τῶν θέσεων. Προστίθενται ὡρισμέναι προξενικαὶ θέσεις, καταργοῦνται ἄλλαι, τῶν ὁποίων τὴν κατάργησιν ἐπέβαλον τὰ νέα εὐτυχῆ γεγονότα δι’ ὧν ηὐρύνθη τὸ Κράτος, καὶ ἱδρύονται ὡρισμένα ἀξιώματα καὶ ὡρισμένοι μισθοί. Ἀλλά, χωρὶς νὰ προτίθεμαι τὸ παράπαν νὰ ἐπικρίνω τὰ λαμβανόμενα μέτρα, νομίζω ὅτι δικαιοῦμαι νὰ εἴπω ὅτι ταῦτα δὲν εἶναι τὰ σπουδαιότερα, δὲν εἶναι ἴσως οὐδὲ τὰ μᾶλλον ἀναγκαῖα καὶ τὰ μᾶλλον ἐπείγοντα. Τουναντίον τὸ ζήτημα ἐκεῖνο τῆς προξενικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας, τὸ ὁποῖον δεῖται ἀμέσου ἀνακαθάρσεως καὶ συστηματικῆς εἶναι ἄλλο· εἶναι τὸ τμῆμα τὸ ἀναγόμενον εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, εἰς τὰ καθήκοντα τῶν προξενικῶν ἀρχῶν τὰ διοικητικά, ἀλλὰ καὶ τὰ δικαστικά. Ἕνεκα τῆς καταστάσεως εἰς ἣν διατελεῖ τοῦτο κυρίως τὸ οὐσιῶδες τμῆμα τῆς προξενικῆς καὶ τῆς καθ’ ὅλου ἐξωτερικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας, ἔχουσι γεννηθῆ ἀπὸ ἐτῶν εὔλογα παράπονα τοῦ ὁμογενοῦς πληθυσμοῦ, κατ’ ἐξοχὴν τοῦ ἐν Τουρκίᾳ καὶ ἐν Αἰγύπτῳ, καὶ ἔχει γίνει προσφυγὴ ἐπανειλημμένως πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν πρὸς λῆψιν τῶν ἀναγκαίων νομοθετικῶν μέτρων. Ἀτυχῶς μέχρι τοῦδε οὐδὲν ἐγένετο, διότι ἐνῷ ἀπὸ τοῦ ὀργανικοῦ νόμου τοῦ 1877 τοῦ Τρικούπη, δι’ οὗ συνεπληρώθησαν καὶ ἐκωδικοποιήθησαν οἱ προξενικοὶ ἡμῶν νόμοι, μέχρι σήμερον, ἐπανειλημμέναι ἀπόπειραι ἐγένοντο περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς προξενικῆς ἡμῶν νομοθεσίας, αἱ γενόμεναι τροποποιήσεις περιεστράφησαν εἰς ζητήματα δευτερευούσης σπουδαιότητος, τὸ μέγα δὲ τμῆμα, τὸ οὐσιωδέστατον πάντων, τὸ καθορίζον τὰ τῆς δικαιοδοσίας καὶ τῶν καθηκόντων τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, διοικητικῶν καὶ κατ’ ἐξοχὴν δικαστικῶν, σχεδὸν ἄθικτον παρέμεινεν, ἐκτὸς ἀσημάντων τινῶν μεταβολῶν. Καὶ ἐν τούτοις ἡ ἐπανόρθωσις ὡρισμένων ἐλλείψεων καὶ ἡ περὶ τούτων ἀνάγκη εἶναι γενικῶς ἀνεγνωρισμένη, ἀκριβῶς δὲ εἰς ταύτας ἀποβλέπων ἐπιθυμῶ νὰ ἐφελκύσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅπως λάβῃ τὴν προσήκουσαν νομοθετικὴν πρόνοιαν. Ἀμέσου λ. χ. διαρρυθμίσεως ἔχει ἀνάγκην τὸ ζήτημα τῆς δικαιοδοσίας τῶν προξενικῶν ἀρχῶν ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ, ἐν σχέσει πρὸς τοὺς ἐκεῖ ἀποβιοῦντας Ἕλληνας. Εἶνε γνωστὸν τί γίνεται ὑπὸ τὸ ὑπάρχον καθεστώς. Ἐν περιπτώσει ἀποβιώσεως Ἕλληνος ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ, ἰδίᾳ δ’ ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ, ἡ προϊσταμένη προξενικὴ ἀρχὴ ἄνευ τῆς προσηκούσης ἐρεύνης, ἂν ὑπάρχῃ διαθήκη ἢ ἂν ὑπάρχωσι συγγενεῖς κληρονόμοι τοῦ ἀποβιώσαντος, προβαίνει εἰς τὸν διορισμὸν προσωρινοῦ κηδεμόνος, ἐπακολουθοῦσι δὲ οὐχὶ σπανίως σκάνδαλα καὶ τὰ περιουσιακὰ συμφέροντα τῶν κληρονόμων ἐκτίθενται εἰς κίνδυνον καὶ εἰς περιπετείας, ἀλλὰ καὶ τὸ γόητρον τῶν προξενικῶν ἀρχῶν δὲν καταλείπεται ἄθικτον, καὶ τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα ζημιοῦντα. Ὑπάρχουσι δυστυχῶς πλεῖστα παραδείγματα, ὧν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ἔχει βεβαίως γνῶσιν, καθὰ μεγάλαι περιουσίαι ὁμογενῶν διεσπαθίσθησαν, προεκλήθησαν δίκαι ἀτελείωτοι, καὶ τὸ πάντων δεινότερον ἐπιτηδείως προεκλήθη καὶ ἡ ἀνάμιξις τῶν τοπικῶν ἀρχῶν, ἐπὶ τῇ ψευδεῖ διαβεβαιώσει ὅτι δὲν ἦτο ὁ ἀποβιώσας ὑπήκοος Ἕλλην, ἀλλ’ Ὀθωμανός. Τῶν σκανδάλων δὲ τούτων δὲν ἔμενον πάντοτε ἀμέτοχοι, τουλάχιστον ἐν τῇ συνειδήσει τοῦ ὁμογενοῦς πληθυσμοῦ, αἱ προξενικαὶ ἀρχαί, καθ’ ὧν πλειστάκις καὶ ἐπισήμως διετυπώθησαν παράπονα. Μία πρόνοια πρὸς ῥύθμισιν τῆς δικαιοδοσίας τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, ὑπόδειγμα ἔχουσα τὴν ἀλλοδαπὴν προξενικὴν νομοθεσίαν, καθορίζουσα τὰς περιπτώσεις τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ μέτρου πρὸς διορισμὸν προσωρινοῦ κηδεμόνος, καὶ τιθεμένη ἐγγυήσεις ἀσφαλιζούσας τὴν ἐκλογὴν αὐτοῦ, θὰ ἦτο δυνατὸν συνευδοκούσης καὶ τῆς προσηκούσης ἐκ τοῦ κέντρου ἐπιβλέψεως τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν, τὴν ἥκιστα ἐποικοδομητικὴν διὰ τὴν προξενικὴν ἡμῶν δικαιοσύνην. Ἐπίσης σπουδαιότατον ζήτημα δεόμενον ταχείας ῥυθμίσεως εἶναι τὸ ἀφορῶν τὰς περὶ διαζεύξεως δίκας τῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ, ἰδίᾳ ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ, ὑπηκόων Ἑλλήνων. Εἶναι γνωστόν, ὡς ἔχει ἤδη ἡ ἡμετέρα προξενικὴ ὑπηρεσία, ὅτι ἔχουσιν ἐξαιρεθῆ ἐκ τῆς δικαιοδοσίας τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, τὰ διαζύγια τῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ διαμενόντων ὑπηκόων Ἑλλήνων. Εἰσάγονται εἰς τὰ ἑλληνικὰ δικαστήρια, δηλαδὴ πρέπει νὰ εἰσάγωνται κατὰ τὰς ἀξιώσεις τῆς ἑλληνικῆς νομοθεσίας, ἐνῷ κατ’ οὐσίαν σχεδὸν οὐδέποτε εἰσάγονται, διότι Ἕλληνες μονίμως ἐγκατεστημένοι ἐν Τουρκίᾳ ἢ ἐν Αἰγύπτῳ, σπανιώτατα δύνανται νὰ προσφύγωσιν εἰς τὰ ἐν Ἑλλάδι δικαστήρια. Εἶναι πολλάκις σχεδὸν ἀδύνατον, ὁ ἐξ Ἰκονίου λ. χ. ἢ ὁ ἐκ Τραπεζοῦντος, (ἵνα μὴ εἴπω καὶ ὁ ἐκ Κωνσταντινουπόλεως καὶ ὁ ἐξ Αἰγύπτου Ἕλλην νὰ προσφύγῃ εἰς τὰ ἐν Ἑλλάδι δικαστήρια. Διότι συνηθέστατα συμβαίνει καὶ νὰ μὴ ὑπάρχωσι δι’ αὐτοὺς ἐν Ἑλλάδι ἁρμόδια δικαστήρια, ὡς συμβαίνει διὰ τοὺς ἐξ Ἑλλήνων ἐν Τουρκίᾳ γεννηθέντας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσι πράγματι κατοικίαν ἐν Ἑλλάδι, οὐδ’ εἶναι κἂν ἐγγεγραμμένοι εἰς ὡρισμένον δῆμον τοῦ Κράτους. Ἀλλὰ καὶ δι’ ἐκείνους ἀκόμη δι’ οὓς ὑπάρχουσιν ἐν Ἑλλάδι ἁρμόδια δικαστήρια, κατ’ οὐσίαν ἡ προσφυγὴ ἀποβαίνει ἀδύνατος ἕνεκα τῆς μακρᾶς ἀποστάσεως τῶν ἀπαιτουμένων δαπανῶν καὶ τῆς πολυτελοῦς διαδικασίας. Ἕνεκα τῶν λόγων τούτων ἀναγκάζονται νὰ προσφεύγωσιν εἰς τὰ Πατριαρχεῖα ἢ ἄλλα ἐγχώρια ἐκκλησιαστικὰ δικαστήρια, ἐπιδιώκοντες τὴν κατὰ τὴν ἐνώπιον τῶν ἀρχῶν αὐτῶν διαδικασίαν πνευματικὴν λύσιν τοῦ γάμου. Πρέπει δὲ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὰ ἐκκλησιαστικὰ ταῦτα δικαστήρια ἐπιλαμβάνονται τῶν τοιούτων ὑποθέσεων τῶν ὀρθοδόξων ἐν γένει ἀνεξαρτήτως τῆς ἰθαγενείας αὐτῶν, καὶ τὸ σπουδαιότερον, ὅτι λύουσι τοὺς γάμους δεχόμενα ὡς λόγους διαζυγίου πολὺ πλειοτέρους ἐκείνων, τοὺς ὁποίους γνωρίζει καὶ ἐπιτρέπει ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία. Ἐντεῦθεν ἐπακολουθοῦσι ζητήματα σπουδαιοτάτης σημασίας καὶ ποικίλα ὑπὸ ἔποψιν οἰκογενειακὴν καὶ περιουσιακὴν καὶ ἐθνικήν. Τὰ ἑλληνικὰ δικαστήρια δὲν ἀναγνωρίζουσι τὸ κῦρος τῶν παρὰ τῶν ὀρθοδόξων ἐκκλησιαστικῶν δικαστηρίων ἀπαγγελλομένων οὕτω διαζυγίων τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων, καὶ ἐν τούτοις, συνεπείᾳ τῶν διαζυγίων αὐτῶν, ἐπηκολούθησαν δεύτεροι γάμοι καὶ ἱδρύθησαν νέαι οἰκογένειαι, αἱ ὁποῖαι οὔτε μεμονωμέναι εἰσὶν οὔτε σπάνιαι, ἔφεραν δὲ εἰς θέσιν πολλοὺς ἐκ τῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἐγκατεστημένων Ἑλλήνων νὰ ἀλλάξωσιν ὑπηκοότητα, ἵνα σώσωσι τὰ ἴδια αὑτῶν συμφέροντα ἢ καὶ τὴν ἰδίαν αὑτῶν ἐλευθερίαν ἐκ τῶν ποικίλων συνεπειῶν τῆς τοιαύτης καταστάσεως. Ἐπὶ τῆς καταστάσεως ταύτης καὶ τῶν συνεπειῶν αὐτῆς, ἀπὸ μακροῦ χρόνου ἔχει προκληθῆ ἡ προσοχὴ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀλλὰ δυστυχῶς τίποτε δὲν ἐγένετο μέχρι τοῦδε. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι ἄκρας σπουδαιότητος, ἀλλὰ καὶ πολλῆς λεπτότητος, εἶναι ὅμως ἐξ ἴσου βέβαιον ὅτι ἡ χειρίστη τῶν λύσεων αὐτοῦ θὰ εἶναι ἡ διατήρησις ἔστω καὶ ἐπὶ μικρὸν τῆς ὑπαρχούσης καταστάσεως. Νομίζω ὅτι τοῦτο εἶναι ἀνεπίδεκτον ἀμφιβολίας, καὶ διὰ τοῦτο ἤθελον ἐπιστήσει τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδιαιτέρως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅπως μετὰ συνεννόησιν πρὸς τὰ Πατριαρχεῖα προέλθῃ εἰς λύσιν ὡρισμένην, ἐκ τῶν πολλῶν αἱ ὁποῖαι ἐνδεικνύονται, διότι ἡ ὑπάρχουσα ἐκκρεμότης εἶναι ἄκρως ἐπικίνδυνος διὰ τὴν οἰκογενειακὴν κατάστασιν, ἰδίως τῶν ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ βιούντων Ἑλλήνων, καὶ δι’ αὐτὰ τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα. Ἀνεξαρτήτως τῶν σημείων τούτων, ἴσης ἢ ἐλάσσονος σπουδαιότητος, πάντως ὅμως καίρια ζητήματα γεννῶνται καὶ ἄλλα, δεόμενα νομοθετικῆς παρεμβάσεως, ἐν τῷ κύκλῳ τῆς δικαιοδοσίας καὶ τῶν καθηκόντων τῶν προξενικῶν ἀρχῶν τῶν ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ εὑρισκομένων. Εἶναι ἀπὸ ἐτῶν γνωσταὶ καὶ ὑπηρεσιακῶς ἐκ τῶν ἐκθέσεων τῶν προέδρων τῶν προξενικῶν δικαστηρίων πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, καὶ ἐκ τῶν ἐκθέσεων τῶν ἐπιθεωρητῶν, ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆς προσφυγῆς τῶν ἐν Σμύρνῃ καὶ Κων)πόλει καὶ Ἀλεξανδρείᾳ καὶ Καΐρῳ ἀκόμη δικηγόρων πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶναι γνωσταί, λέγω, κατὰ τὸ πλεῖστον αἱ ἐπιβαλλόμεναι νομοθετικαὶ μεταρρυθμίσεις εἰς τὸ κεφάλαιον τοῦτο τῆς προξενικῆς ἡμῶν νομοθεσίας. Ἡ βραδύτης αἴφνης τῆς ἐκδικάσεως τῶν ὑποθέσεων καὶ τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης, ἰδίᾳ ἐπὶ ὑποθέσεων ὑποβαλλομένων καὶ εἰς τὸν δεύτερον τῆς δικαιοδοσίας βαθμόν, προεκάλεσαν πάντοτε τὰ εὔλογα παράπονα τῶν ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ Ἑλλήνων. Διότι εἶναι ἀνάγκη νὰ καταστῇ καὶ τοῦτο γνωστόν, ὅτι καὶ ἡ νεωτέρα δικαστικὴ μεταρρύθμισις ἡ κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἐπιγενομένη ἐν Ἑλλάδι, συνέβη ὥστε ἐκ τῆς ἀτελείας τοῦ προξενικοῦ νόμου νὰ μὴ τύχῃ πλήρους ἐφαρμογῆς ὑπὸ τῶν ἡμετέρων προξενικῶν δικαστηρίων. Ἀνεξαρτήτως δὲ τῆς ἄρσεως τῆς ἀνωμαλίας ταύτης εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ εἰσαγωγὴ συντομωτέρας καὶ ὀλιγοδαπάνου διαδικασίας διὰ τὰς μικροδιαφοράς. Ἐπίσης δὲ ἐνδεδειγμένον εἶναι νὰ αὐξηθῇ τὸ ποσὸν εἰς τὸ ὁποῖον δικαιοῦνται νὰ δικάζωσιν ἀνεκκλήτως τὰ τρία τουλάχιστον προξενικὰ δικαστήρια τῆς Κων)πόλεως, Σμύρνης καὶ Ἀλεξανδρείας, διὰ τὴν συγκρότησιν τῶν ὁποίων πάντοτε κατεβλήθη καὶ πάντοτε καταβάλλεται ἐπιμέλεια, παρέχουσα πᾶσαν ἐγγύησιν διὰ τὴν τοιαύτην ἀπαιτουμένην μεταρρύθμισιν. Ἐν τῷ κύκλῳ τούτῳ, Κύριοι, ὑπάρχει πληθὺς μεταρρυθμίσεων ἐπιβεβλημένων, ἐπὶ τῶν ὁποίων πρέπει, νομίζω, ἄνευ ἀναβολῆς, νὰ προέλθῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν. Καὶ ἵνα παραλίπω ἄλλα, τὰ ὁποῖα θὰ μὲ ἀπεμάκρυνον ἀπὸ τοῦ σκοποῦ τῶν ἁπλῶν ὑποδείξεων, εἶναι ἀνάγκη νὰ εἴπω ὅτι κατ’ ἐξοχὴν συντελεστικὴ διὰ τὴν παρέλκυσιν τῶν δικῶν ἐνώπιον τῶν προξενικῶν δικαστηρίων εἶναι ἡ ἀνάγκη εἰς τὴν ὁποίαν προέρχονται τὰ προξενικὰ δικαστήρια νὰ διατάσσωσι τὰς μεταφράσεις ἐγγράφων εἰς ἀλλοδαπὴν γλῶσσαν συντεταγμένων, καὶ ἀποδείξεις περὶ τῆ ὑπάρξεως ἀλλοδαπῶν νόμων. Ἡ ἀνάγκη αὕτη ἡ ὁποία ἐν Ἑλλάδι σπανίως ἐμφανιζομένη μικρὰν ἔχει σημασίαν, ἐν Τουρκίᾳ καὶ ἐν Αἰγύπτῳ καθίσταται πηγὴ ἄφθονος στρεψοδικιῶν καὶ παρελκύσεων, ἀλλὰ καὶ δυσφημήσεων τῶν προξενικῶν δικαστηρίων καὶ τῶν προξενικῶν ἀρχῶν ἀπέναντι τῶν ξένων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀδύνατον νὰ κατανοήσωσι πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ μία ὁλόκληρος πραγματογνωμοσύνη, διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν τὸ δικαστήριον ἐξ ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον εἶναι λ.χ. συντεταγμένον Γαλλιστί, ἢ νὰ γίνῃ ἀντικείμενον ἀποδείξεως ἡ ὕπαρξις καὶ τὸ περιεχόμενον ἑνὸς ἀλλοδαποῦ νόμου, Γαλλικοῦ ἢ Ἰταλικοῦ ἢ Ἀγγλικοῦ ἢ Γερμανικοῦ, οἱ ὁποῖοι εἶναι κωδικοποιημένοι καὶ εἶναι καὶ εἰς κοινὴν χρῆσιν. Πρέπει δὲ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν διὰ τὴν σπουδαιότητα τοῦ πράγματος, ὅτι δὲν συμβαίνει ἐκεῖ ὅ,τι συμβαίνει παρ’ ἡμῖν, διότι ἡ προσφυγὴ εἰς τοὺς ἀλλοδαποὺς νόμους εἶναι ἐκεῖ συχνοτάτη, σχεδὸν καθημερινῆς χρήσεως. Παρέλκυσις ἑπομένως τῶν ὑποθέσεων ἐκ τούτου τοῦ λόγου ἀποτελεῖ σπουδαῖον κώλυμα τῆς προόδου τῶν ἐκδικαζομένων ὑποθέσεων, συντελεῖ δὲ ἐξ ἄλλου εἰς τὴν ἥκιστα προσήκουσαν δικαστικὴν ἡμῶν ἐμφάνισιν ἐνώπιον τῶν ξένων, ὅταν μάλιστα ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ὑπάρχουσιν ἀλλοδαπὰ προξενικὰ δικαστήρια, ἄλλας ἀκολουθοῦντα ἀρχὰς καὶ διάφορον διαδικασίαν. Ὑποθέτομεν ὅτι αἱ παρατηρήσεις αὗται πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, μάλιστα δὲ ἡ τελευταία θὰ εὕρῃ πιθανώτατα καὶ ἀπὸ ἐπιστημονικῶν πεποιθήσεων εὔνουν τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργόν, ἵνα ἀπαλλάξῃ δι’ εἰδικῆς νομοθετικῆς διατάξεως τὰ προξενικὰ δικαστήρια τῆς ἀνάγκης νὰ διατάσσωσιν ἀποδείξεις ἐπὶ τῶν τοιούτων ζητημάτων.

§106Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Καὶ διατί ὄχι καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα;

§107Ν. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ ὁμιλῶ ἤδη περὶ τῶν προξενικῶν δικαστηρίων Τουρκίας καὶ Αἰγύπτου νὰ καταλίπῃ δὲ τοῦτο τὸ δικαίωμα εἰς τὰ προξενικὰ δικαστήρια, ὅπως ἐὰν ὑπάρχῃ περίπτωσις κατὰ τὴν κρίσιν των, προβαίνωσιν εἰς τοιαῦτα μέτρα, ἀλλὰ νὰ μὴ δεσμεύωνται ὑπὸ τοῦ νόμου ὥστε νὰ εἶναι ἠναγκασμένα νὰ προέρχωνται εἰς τὴν περιπέτειαν νὰ διατάσσωσιν ἀποδείξεις περὶ τῶν διατάξεων αἴφνης τοῦ Γαλλικοῦ ἀστικοῦ κώδικος, ἢ τοῦ Ἰταλικοῦ ἀστικοῦ κώδικος, ἢ τοῦ Γερμανικοῦ ἀστικοῦ κώδικος, καὶ τῶν νομοθεσιῶν αὐτῶν. Ἐπὶ τοιούτου κύκλου μεταρρυθμίσεων, ἀναγομένων καθόλου μὲν εἰς τὴν δικαιοδοσίαν καὶ τὰ καθήκοντα τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, ἰδιαιτέρως δὲ εἰς τὰ δικαστικὰ καθήκοντα, ἐπεθύμουν νὰ ἐφελκύσω τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργοῦ, ἵνα δικαιωθῇ ἡ φιλότιμος αὐτοῦ προσπάθεια πρὸς ἀναδιοργάνωσιν τῆς ἐξωτερικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας, καὶ ἡ ἐλπὶς ἡ ὁποία διατυποῦται διὰ τῶν αἰτιολογικῶν ἐκθέσεων τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐπὶ τῶν ζητημάτων τούτων ὑπάρχουσιν ἤδη σχεδὸν ὥριμοι αἱ γνῶμαι. Ὑπάρχει ἐσχηματισμένη ἤδη ἡ πεποίθησις περὶ αὐτῶν εἰς ὅλους τοὺς ἁρμοδίους κύκλους, τοὺς ἀμέσως ἢ ἐμμέσως σχέσιν ἔχοντας πρὸς τὴν λειτουργίαν τῶν προξενικῶν ἡμῶν ἀρχῶν. Ἐπὶ τούτων κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὸ ἀρχεῖον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπάρχουσιν ἐκθέσεις ἐπίσημοι καὶ τῶν ἐπιθεωρητῶν τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, καὶ τῶν προέδρων τῶν προξενικῶν δικαστηρίων, καὶ τῶν ἑκασταχοῦ ὁμογενῶν δικηγόρων. Εἶναι ἀνάγκη νὰ συμπληρώσῃ τάχιστα, νομίζω, ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ τὴν ἐργασίαν αὑτῆς ἡ Κυβέρνησις. Λέγω τοῦτο, ἀπευθυνόμενος μάλιστα εἰδικώτερον πρὸς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργόν, διότι ἡ παράδοσις ἡ μέχρι τοῦδε τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ἔχεται ζηλοτύπως τῆς ἀποκλειστικῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου τούτου, διὰ προτάσεις πρὸς μεταρρύθμισιν διατάξεων τοῦ προξενικοῦ νόμου οἱωνδήποτε, καὶ ἐκείνων ἀκόμη αἱ ὁποῖαι ἀνάγονται εἰς τὰ δικαστικὰ καθήκοντα τῶν προξενικῶν ἀρχῶν. Ἴσως διὰ τὴν διεκδίκησιν τῆς τοιαύτης ἀποκλειστικότητος δὲν δύναταί τις νὰ διατυπώσῃ ἐπίκρισίν τινα, ἀλλ’ εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι καὶ ἐκ τούτου ἀκόμη τοῦ λόγου δύναταί τις νὰ εἴπῃ ὅτι αὐξάνουσιν αἱ ὑποχρεώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἵνα σπεύσῃ νὰ εἰσηγηθῇ ἐκείνας τὰς μεταρρυθμίσεις, αἱ ὁποῖαι καὶ τὰ συμφέροντα συμπαγῶν καὶ πυκνῶν ἑλληνικῶν πληθυσμῶν ἐν Αἰγύπτῳ καὶ Τουρκίᾳ θὰ προστατεύσωσιν, ἀλλὰ καὶ τὴν καθ’ ὅλου παράστασιν τῆς ἐξωτερικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας καὶ τῆς ἑλληνικῆς δικαιοσύνης θὰ ἐμφανίσωσιν ἀρτίαν ἀπέναντι τῶν ξένων.

§108Γ. ΣΤΡΕΙΤ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Πολλὰς ὀφείλω χάριτας εἰς τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα, διότι μοὶ δίδει τὴν εὐκαιρίαν ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ἀπὸ ἔτους καὶ πλέον σκέπτεται περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς μεταρρυθμίσεως τῆς ἐν γένει προξενικῆς ἡμῶν νομοθεσίας.

§109Ν. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σκέπτεται πρὸ πολλῶν ἐτῶν.

§110Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ναί· ἀλλ’ ἀπὸ ἔτους σκέπτεται κάπως ἁπτότερον παρασκευάζουσα τὴν ἐργασίαν. Τὴν ἐργασίαν ταύτην εὗρον ὅταν ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐκκρεμῆ· δὲν ὑπάρχει τὸ πόρισμα αὐτῆς ὁλόκληρον ἀκόμη ἐκεῖ, διότι εἶναι ἐγκατεσπαρμένα τὰ ἔγγραφα παρὰ διαφόροις, οἱ ὁποῖοι συνέπραξαν κατὰ τὴν ἐργασίαν ταύτην, ἐφρόντισα δ’ ἀμέσως ὅπως συλλεχθῶσι ταῦτα καὶ ἐλπίζω, ὅτι ταχέως θὰ δυνηθῶ νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου περὶ συμπληρώσεως τοῦ νῦν ἰσχύοντος Προξενικοῦ νόμου, μεθ’ ὃ συμφώνως καὶ μὲ τὴν εὐχήν, τὴν ὁποίαν ἐξέφρασεν ἡ Ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς, θὰ ἐπέλθῃ καὶ κωδικοποίησις τοῦ σήμερον ἰσχύοντος Προξενικοῦ ἡμῶν δικαίου. Ἀληθῶς καὶ ὅσον ἀφορᾷ καὶ τὸν καθορισμὸν τῶν καθηκόντων καὶ τῆς δικαιοδοσίας τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, καὶ εἰδικώτερον ὅσον ἀφορᾷ αὐτὰ τὰ δικαστικὰ καθήκοντα τῶν προξενικῶν ἀρχῶν, φρονῶ καὶ ἐγώ, ὅτι πολλὰ εἶναι τὰ χρήζοντα τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως καὶ νομίζω ὅτι εἰς τοῦτο, εἰς τὰς ἐλλείψεις, αἵτινες ἀπαντῶσιν ἐν τῇ ἡμετέρᾳ νομοθεσίᾳ κατὰ μέγα μέρος ἢ εἰς τὴν ἔλλειψιν ζήλου ἢ ἐπιμελείας ἢ ἐνεργείας προσφόρου τῶν προξενικῶν ἡμῶν ἀρχῶν ὀφείλεται, ἐὰν παρελκύωνται αἱ ὑποθέσεις πολλάκις ἢ ἐὰν κακή τις διαχείρισις ἐπέρχεται ἐν ταῖς ὑποθέσεσι ταύταις, ἰδίᾳ ἐν ταῖς ὑποθέσεσι τῶν ἀποβιούντων ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ Ἑλλήνων. Ἐπίσης πολλὰς ὀφείλω χάριτας εἰς τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα διὰ τὰς ὑποδείξεις, ἃς κάτοχος αὐτὸς τῶν θεμάτων, εὐηρεστήθη νὰ κάμῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς ἐμὲ εἰδικώτερον, ἔσομαι δὲ εὐτυχής, ἐὰν ἐπωφεληθῶ τῶν ὑποδείξεων τούτων, ἐλπίζω δὲ νὰ μοὶ δώσῃ τὴν εὐχαρίστησιν καὶ τὴν τιμὴν νὰ συμπράξωμεν ἐπὶ τῆς ἐπεξεργασίας τῶν θεμάτων τούτων. Θὰ ἐπεθύμουν μόνον νὰ κάμω γενικάς τινας παρατηρήσεις. Τὸ ζήτημα τὸ ἀφορῶν εἰς τὰ διαζύγια τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ, ὅπως καὶ ὁ ἴδιος προαγορεύσας παρετήρησεν, ὄντως ἔχει μεγίστην λεπτότητα καὶ πολλὰς τὰς δυσχερείας, λόγῳ ἀκριβῶς τῶν αἰτίων, ἅτινα προεκάλεσαν τὴν διάταξιν, τὴν ἰσχύουσαν ἐν τῷ ἡμετέρῳ δικαίῳ καὶ λόγῳ τῆς ἀνάγκης τῆς συνεννοήσεως μετὰ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Βεβαίως ὑπάρχει ἀνάγκη διαρρυθμίσεως τοῦ ζητήματος καὶ βεβαίως ὑπάρχει τοιαύτη ἀνάγκη συνεννοήσεως μετὰ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, ἀλλ’ ἡ λεπτότης δὲν ἔγκειται μόνον ἐν τούτῳ, ἀλλὰ καὶ διότι δὲν εἴμεθα τὸ μόνον Ὀρθόδοξον Κράτος, τὸ ὁποῖον ἔχει ὑπηκόους ἐν Τουρκίᾳ. Ἑπομένως χρῄζει πολλῆς μελέτης τὸ θέμα κατὰ πόσον τὰ ἡμέτερα προξενικὰ δικαστήρια ἢ τὰ ἐκκλησιαστικὰ τοιαῦτα θὰ ἔχωσι τὴν ἁρμοδιότητα ἐπὶ τῶν δικῶν τούτων. Νομίζω, ὅτι ἐπὶ τῶν λοιπῶν θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ δευτέρα γνώμη οὔτε ὅσον ἀφορᾷ ἀνάγκην μέτρων ὅπως ἀποφεύγωμεν τὴν βραδύτητα τῆς ἐκδικάσεως οὔτε ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ διὰ τὰς ἀνεκκλήτως ἐκδικαζομένας ὑποθέσεις οὔτε τέλος εἰς τὰ διὰ τῆς μεταφράσεως ἀλλοδαπῶν ἐγγράφων καὶ τὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἀλλοδαπῶν νόμων. Ὁμολογῶ ὅτι καὶ ἐπὶ τοῦ ἑνὸς καὶ ἐπὶ τοῦ ἑτέρου τῶν τελευταίων τούτων θεμάτων, ὑπάρχει ἀνάγκη διαρρυθμίσεως τῶν πραγμάτων, καὶ ἴσως ἀνάγκη, ἡ ὁποία ὑπερβαίνει τὸν κύκλον τῆς προξενικῆς δικαιοδοσίας καὶ τὸν κύκλον τοῦ προξενικοῦ νόμου. Πάντως ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸν προξενικὸν νόμον εἶμαι σύμφωνος ὅτι καὶ τὰ τῆς μεταφράσεως τῶν ἐγγράφων, ὡς καὶ τὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἀλλοδαπῶν νόμων, ὑπάρχει ἔτι μείζων ἀνάγκη νὰ καταστῶσιν εὐχερέστερα καὶ νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὰς προκατακλυσμιαίας ἀντιλήψεις καθ’ ἃς ὁ ἀλλοδαπὸς νόμος εἶναι πραγματικὸν γεγονὸς καὶ χρῄζει ἀποδείξεως, ὅπως καὶ πᾶν ἄλλο γεγονός, ἐνῷ ἡ νεωτέρα ἐπιστημονικὴ ἀντίληψις, τὴν ὁποίαν ἐξέφρασε καὶ ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, εἶναι ὅτι ὁ ἀλλοδαπὸς νόμος εἶναι νόμος τοιοῦτος, ἐφαρμοζόμενος ὑπὸ τῶν δικαστηρίων, ἐφ’ ὅσον τὰ δικαστήρια γνωρίζουσιν ἢ εἶναι δυνατὸν νὰ πληροφορηθῶσιν αὐτόν. Εἶναι δὲ σήμερον εὐχερέστερον πολλάκις νὰ πληροφορηθῇ τις περὶ τῶν ἀλλοδαπῶν νόμων ἢ περὶ τῶν ἡμεδαπῶν, λόγῳ ἰδίᾳ τῆς κατὰ τὴν τελευταίαν ταύτην δεκαετίαν πολυνομίας. Ταῦτα γενικῶς ὅσον ἀφορᾷ τὴν παράδοσιν τὴν ὑφισταμένην ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐξωτερικῶν πρὸς σύμπραξιν μετὰ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Ὁμολογῶ ὅτι θὰ εἶμαι εὐτυχὴς νὰ τὴν συνεχίσω καὶ ἐγὼ ἀκριβῶς, καθόσον πρόκειται περὶ τῆς δικαιοδοσίας τῆς δικαστικῆς τῶν προξενικῶν ἀρχῶν.

§111Ν. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι τὴν παράδοσιν ταύτην ζηλοτύπως τὴν ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ὡς ἀποκλειστικήν. Οὕτως τὴν θέλετε;

§112Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ὄχι ἀποκλειστικήν· τουναντίον ἐννοῶ ὅτι ἡ σύμπραξις καὶ συνεννόησις ἐπιβάλλεται. Θὰ συνεννοηθῶ λοιπὸν μετὰ τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης συναδέλφου μου καὶ θέλω ὑποβάλει εἰς τὴν Βουλὴν ἐν καιρῷ τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς γενικωτέραν διαρρύθμισιν καὶ συμπλήρωσιν τῆς προξενικῆς ἡμῶν νομοθεσίας.

§113ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐπιδοκιμάζω, Κύριοι, κατ’ ἀρχὴν καὶ ἐγὼ τὴν ἵδρυσιν διαφόρων νέων ἐμμίσθων προξενείων, τὴν προτεινομένην διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου· διότι καὶ ἐγὼ εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι διὰ τῶν τοιούτων προξενείων δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν οὐ μόνον ἀξιοπρεπεστέραν ἀντιπροσωπείαν, ἀλλὰ καὶ ἀποτελεσματικωτέραν προστασίαν τόσον τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων, ὅσον καὶ τῶν διαπεπιστευμένων εἰς αὐτὰ δημοσίων καὶ ἐθνικῶν ἡμῶν συμφερόντων. Ἀλλ’ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου ἐπάναγκες ἐνόμισα ν’ ἀπευθύνω τὰς ἑξῆς δύο παρατηρήσεις, τὴν μὲν μίαν πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ὡς ἐκπροσωποῦντα τὴν ὅλην Κυβέρνησιν, τὴν δ’ ἄλλην πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Ψηφίζομεν, Κύριοι, ἑκάστοτε κατὰ δωδεκάδας τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλον καὶ ἐξακολουθοῦσιν ὑποβάλλοντες εἰς ἡμᾶς σωρηδὸν οἱ κ. κ. Ὑπουργοί, χωρὶς νὰ ἔχωμεν τὸν ἀπαιτούμενον καιρὸν ὄχι νὰ μελετήσωμεν, ἀλλὰ νὰ ἀναγνώσωμεν κἂν αὐτὰ ἐπισταμένως. Διὰ δὲ τῶν ψηφιζομένων νομοσχεδίων δημιουργοῦνται συνήθως δαπάναι καὶ μόνον δαπάναι, αἱ ὁποῖαι συνυπολογιζόμεναι θὰ ἀνέλθωσιν ἐτησίως εἰς πολλὰς δεκάδας ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Ἀλλὰ θὰ ἠρώτων τώρα τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ἕως ποῦ θὰ φθάσῃ αὐτὴ ἡ κατάστασις, καθ’ ἣν ὁλονὲν αὐξάνομεν τὰ ἔξοδα, χωρὶς νὰ μεριμνήσωμεν συγχρόνως καὶ περὶ ἀναλόγου αὐξήσεως τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους; Δὲν νομίζει αὐτὸς ὅτι εἶναι καιρὸς πλέον νὰ ὑποδείξῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὰ μέτρα ἐκεῖνα δι’ ὧν θὰ ηὔξανον οἱ ὑπάρχοντες, ἐν ἀνάγκῃ δὲ θὰ ἐξευρίσκοντο καὶ νέοι οἰκονομικοὶ πόροι εἰς ἀντίκρυσμα τῶν νέων δαπανῶν; Περὶ τούτου ὅμως θὰ γίνῃ εὐρύτερος λόγος ὅταν προσεχῶς ἐπιληφθῶμεν τῆς ἐξετάσεως τοῦ οἰκονομικοῦ ζητήματος. Ἐπὶ τοῦ παρόντος θὰ ἐνδιατρίψω μᾶλλον εἰς τὴν ἑτέραν παρατήρησίν μου, ἣν ἔχω ν’ ἀπευθύνω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Καὶ διὰ τοῦ προκειμένου καὶ διὰ τῶν ἄλλων νομοσχεδίων του αὐξάνουσιν αἱ ὑπάρχουσαι καὶ δημιουργοῦνται καὶ νέαι δαπάναι ἔν τε τῇ κεντρικῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου του καὶ ἐν τῷ διπλωματικῷ καὶ τῷ προξενικῷ κλάδῳ. Ἀφοῦ δὲ οὕτω πως μέλλει νὰ ἐπέλθῃ βελτίωσις εἰς ἀμφοτέρους τοὺς κλάδους τούτους πρὸ παντὸς ἐπ’ ἀγαθῷ τῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ Ἑλλήνων ὑπηκόων, δίκαιον καὶ πρέπον νομίζω νὰ ἐφαρμοσθῶσι τώρα τουλάχιστον αἱ περὶ τελῶν διαμονητηρίων καὶ πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας διατάξεις τοῦ προξενικοῦ νόμου τοῦ 1909, τοῦ ὁποίου εἰσηγηταὶ ὑπήρξαμεν τότε, ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λακωνίας Βουλευτής, ὡς Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ἐγώ, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡμεῖς, Κύριοι, κληθέντες τότε εἰς τὴν ἀρχὴν μὲ τὴν ἐντολὴν νὰ καλύψωμεν μὲν τὸ χαῖνον ἔλλειμα τοῦ προϋπολογισμοῦ, νὰ ἐξεύρωμεν δὲ τὰ μέσα καὶ διὰ τὴν ταχεῖαν πολεμικὴν παρασκευὴν τῆς χώρας, ἐφροντίσαμεν ν’ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὴν ἐντολὴν ἡμῶν ἐκείνην, ἀφ’ ἑνὸς μὲν δι’ οἰκονομιῶν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ διαφόρων φορολογικῶν μεταρρυθμίσεων. Μεταξὺ τῶν τελευταίων τούτων ἦτο καὶ ἡ ἀφορῶσα εἰς τὰ προξενικὰ τέλη τῶν διαμονητηρίων καὶ τῶν πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας. Ἐβολιδοσκοπήσαμεν πρὸς τοῦτο τοὺς Ἕλληνας ὑπηκόους, ἰδίως διὰ τῶν ἑκασταχοῦ γενικῶν προξένων, ἐὰν θὰ ἦσαν διατεθειμένοι ν’ ἀναλάβωσι καὶ αὐτοὶ ἐλάχιστον μέρος τῶν φορολογικῶν βαρῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, μὲ τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι αὐτὰ θὰ ἐχρησιμοποιοῦντο κυρίως πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ ν’ ἀποβῇ ἀξιοπρεπεστέρα καὶ ἀποτελεσματικωτέρα ἡ παρεχομένη εἰς αὐτοὺς προστασία παρὰ τῆς διπλωματικῆς καὶ προξενικῆς ἡμῶν ὑπηρεσίας. Ἀφοῦ δὲ ἐλάβομεν πανταχόθεν καταφατικὰς ἀπαντήσεις, συνετάξαμεν καὶ ὑπεβάλομεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, ὅπερ ψηφισθὲν ὑπ’ αὐτῆς καὶ κυρωθὲν ὑπὸ τοῦ Βασιλέως ἐδημοσιεύθη ὡς νόμος τοῦ Κράτους τῇ 18 Δεκεμβρίου 1909 ὑπ’ ἀριθ. ΓΥΠϚʹ (3486). Διὰ τῶν ἄρθρων 5–13 αὐτοῦ ἐφροντίσαμεν νὰ ἐξασφαλίσωμεν κατὰ τὸ δυνατὸν τὴν τακτικὴν καὶ ἀνελλιπῆ βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος προξενικῶν τελῶν προλαμβάνοντες καὶ περιστέλλοντες τὰς πρὶν καταχρήσεις. Πλὴν τούτου καθιεροῦμεν προοδευτικὴν κλίμακα ἐπ’ αὐτῶν, οὕτως ὥστε οἱ πτωχοὶ νὰ πληρώνωσιν ὀλίγα καὶ οἱ πλούσιοι πολλά. Ἐὰν, Κύριοι, ἐφηρμόζοντο ἰδίως αἱ περὶ πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας διατάξεις τοῦ νόμου ἐκείνου, πόσας εἰσπράξεις νομίζετε ὅτι θὰ εἴχομεν ἐξ αὐτῶν καὶ μόνον; Πρὸς τοῦτο λαμβάνω ὡς παράδειγμα τοὺς ἐν Ἀμερικῇ Ἕλληνας ὑπηκόους. Οὗτοι ἀνέρχονται εἰς ἑκατοστύας ὅλας χιλιάδων, ἀλλὰ καὶ ἑκατοντακισχίλιοι μόνον ἐξ αὐτῶν ἐὰν ὑπεβάλοντο εἰς τὸ τέλος τοῦ πιστοποιητικοῦ ἰθαγενείας, θὰ εἴχομεν ἐντεῦθεν καὶ μόνον ἓν ἔσοδον, ὑπερβαῖνον κατὰ πολὺ τὸ ἑκατομμύριον δραχμῶν κατ’ ἔτος. Διὰ τοῦ νόμου τοῦ 1909 οἱ ἐν Ἀμερικῇ Ἕλληνες ὑπήκοοι διῃροῦντο εἰς τρεῖς κατηγορίας, εἰς τὴν τῶν πλουσίων, ἐπιβαρυνομένην μὲ 50, εἰς τὴν τῶν εὐπόρων μὲ 25 καὶ εἰς τὴν τῶν ἐργατῶν μὲ 10 δραχμὰς μόνον. Ἂν τώρα συνυπολογίσωμεν καὶ τὰ τέλη πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας, τὰ ὁποῖα θὰ εἰσεπράττοντο ἐν ταῖς ἄλλαις χριστιανικαῖς χώραις, πλὴν τῆς Τουρκίας καὶ τῆς Αἰγύπτου, ἔνθα ἔχομεν τὰ τέλη τῶν διαμονητηρίων, προσέτι δὲ καὶ τὴν αὔξησιν τῶν τελευταίων τούτων, θὰ ἴδωμεν ὅτι ἐκ τῆς πιστῆς ἐφαρμογῆς τῶν σχετικῶν διατάξεων τοῦ προξενικοῦ νόμου τοῦ 1909 θὰ ἐπήρχετο αὔξησις τῶν δημοσίων ἐσόδων κατὰ δύο περίπου ἑκατομμύρια δραχμῶν ἐτησίως. Δυστυχῶς, Κύριοι, μικρὸν μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου ἐκείνου ἠναγκάσθη ἡ Κυβέρνησις ἡμῶν νὰ παραιτηθῇ τὴν ἀρχὴν πρὶν ἢ προφθάσῃ νὰ δημοσιεύσῃ καὶ τὸ σχετικὸν ἐκτελεστικὸν διάταγμα. Ἔκτοτε ἔχουσι παρέλθει ὑπὲρ τὰ τέσσαρα ἔτη καὶ μέχρι τῆς σήμερον οὔτε διάταγμα, οὔτε ἐγκύκλιος ὑπουργικὴ ἔχει δημοσιευθῆ περὶ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ νόμου. Καὶ πέρυσι κατ’ αὐτὴν ταύτην τὴν ἐποχὴν ἔκαμα λόγον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου περὶ τελῶν διαμονητηρίων καὶ πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας, ἠρώτησα δὲ τὸν τότε Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, διατί δὲν εἶχον ἐφαρμοσθῆ ἀκόμη αἱ σχετικαὶ διατάξεις τοῦ νόμου τοῦ 1909. Ἀλλ’ αὐτὸς δὲν ἦτο εἰς θέσιν ν’ ἀπαντήσῃ τι, ἴσως διότι ἠγνόει κἂν καὶ τὴν ὕπαρξιν τοῦ νόμου ἐκείνου. Ἐπαναφέρω, Κύριοι, τώρα τὸ ζήτημα παρακαλῶ τὸν νῦν Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ λάβῃ αὐτὸς τουλάχιστον πρόνοιαν περὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου ἐκείνου. Ἄς φροντίσῃ νὰ μάθῃ παρὰ τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου του, ἐὰν ἐφηρμόσθη που αὐτὸς καὶ ποῖα ὑπῆρξαν τὰ ἀποτελέσματά του· διότι ἔχω πληροφορίας ὅτι κάπου ἐν τῇ μεσημβρινῇ Ρωσσίᾳ ἐφηρμόσθη. Ἂς μελετήσῃ δὲ καὶ ὁ ἴδιος τὸν ἡμέτερον νόμον, καί, ἂν μὲν νομίζῃ ὅτι χρήζει αὐτὸς μεταρρυθμίσεως ἂς σπεύσῃ νὰ ζητήσῃ τὴν ἐπιψήφισίν της παρὰ τῆς Βουλῆς, ἄλλως ὀφείλει νὰ προβῇ πάραυτα εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου δημοσιεύων αὐτὸς καὶ τὸ ἀναγκαῖον ἐκτελεστικὸν Διάταγμα καὶ τὴν ἀπαιτουμένην ἐγκύκλιον. Καὶ πρότερον, Κύριοι, ἦτο ἀσύγγνωστος ἡ μὴ ἐφαρμογὴ ἑνὸς κειμένου νόμου. Τώρα ὅμως ὅτε τὸ Κράτος ἀναλαμβάνει τόσας προσθέτους ὑποχρεώσεις διὰ τὴν ἐξωτερικὴν ἡμῶν ὑπηρεσίαν, θὰ ἦτο αὐτόχρημα ἐγκληματικὸν νὰ μὴ θελήσωμεν νὰ ὑποβάλωμεν εἰς ἀνάλογα βάρη τοὺς ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ Ἕλληνας ὑπηκόους, ἀφοῦ μάλιστα ἔχομεν περὶ τούτου νόμον, ἀναμένοντα πρὸ πολλοῦ τὴν ἐφαρμογήν του.

§114Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Ἐπεθύμουν νὰ δώσω τὰς ἑξῆς ἐξηγήσεις εἰς τὸν ἀξιότιμον Βουλευτὴν τῆς Φθιωτιδοφωκίδος, ὅτι ὄντως ὁ θεσμὸς τῶν διαμονητηρίων εἶναι θεσμός, ὅστις ὡς ἐνομοθετήθη τότε ἠδύνατο πολλὰ νὰ προσπορίσῃ ὀφέλη εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον καὶ νὰ ἐλαφρύνῃ καὶ τὸ Κράτος ἀπὸ μέρος τῶν δαπανῶν ἐκ τῆς προξενικῆς ὑπηρεσίας. Ὁ θεσμὸς ἐφηρμόσθη, ἀλλ’ ἐφηρμόσθη ἀτελῶς ἐν μέρει λόγῳ τῆς ὅλης καταστάσεως τῆς ἡμετέρας προξενικῆς ὑπηρεσίας ἐν Ἀμερικῇ, ὅπου ἐφαρμόζεται παρ’ ἀμίσθων προξένων καὶ οὐχὶ παρ’ ἐμμίσθων, καὶ ἑπομένως πολλὰ ἤρτηνται ἐκ τῆς καλῆς θελήσεως τοῦ προξένου. Οὗτος εἶναι ὁ εἷς λόγος, ἀλλ’ ἴσως ὁ νόμος οὗτος χρῄζει τινων τροποποιήσεων, διότι ὁμολογουμένως δὲν ὑπῆρξαν πάντοτε πολὺ πρόθυμοι οἱ ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ Ἕλληνες νὰ καταβάλλωσι τὸν τοῦ διαμονητηρίου φόρον καὶ δὲν ὑπάρχει τὸ μέσον ἐν χώρᾳ ἐν ᾗ δὲν ἀσκοῦμεν δικαιοδοσίαν, ὅπως εἶναι ἡ χώρα Χριστιανικοῦ Κράτους, νὰ ἐκβιάζωμεν τὴν πληρωμήν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον τίθεται πρὸς ἐκβιασμόν, ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν παρίστανται ἐνώπιον τοῦ προξένου, ἵνα δικαιοπρακτήσωσι, πρέπει νὰ ἔχωσι καταβάλῃ τὸν ὀφειλόμενον φόρον, τὸ μέτρον δὲ τοῦτο εἶναι δίκοπον, διότι ἂν συσσωρευθῶσι πολλῶν ἐτῶν διαμονητήρια τότε παραδειγματίζεται ὁ Ἕλλην καὶ προσέρχεται ἐνώπιον τοῦ προξενείου ἵνα δικαιοπρακτήσῃ, τοῦτο δὲ ἀποτελεῖ ἕτερον ἄτοπον, τὸ ὁποῖον ἐπάγεται ὁ νόμος. Οὕτω ὑπάρχει σκοπὸς τροποποιήσεως τοῦ θεσμοθετήματος τούτου, ἥτις δέον νὰ γίνῃ ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν καθόλου ἀναδιοργάνωσιν τῆς προξενικῆς ὑπηρεσίας ἐν τῇ Ἀμερικῇ, τὴν ὁποίαν ταχέως θέλω ὑποβάλει εἰς τὴν ὑμετέραν κρίσιν.

§115ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς προέβαλεν ὡς δικαιολογίαν τῆς μὴ ἐφαρμογῆς τῶν τελῶν πιστοποιητικῶν ἰθαγενείας ἐν Ἀμερικῇ τὰ ἄμισθα ἡμῶν προξενεῖα ἐν τῇ χώρᾳ ἐκείνῃ, ἅτινα δὲν ἦσαν εἰς θέσιν νὰ ἐκτελέσωσι τὸν νόμον. Ἀλλ’ ἐν ταῖς ἄλλαις χριστιανικαῖς χώραις, ἐν αἷς ἔχομεν ἔμμισθα προξενεῖα, διατί δὲν ἐφηρμόσθησαν αἱ σχετικαὶ διατάξεις τοῦ νόμου;

§116Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πληρώνουσι, διότι δὲν ἔχουσι καὶ δὲν θέλουσι. Καὶ ἐπὶ τέλους ἀπειλοῦσι ν’ ἀλλάξωσιν ὑπηκοότητα.

§117ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγώ, Κύριοι, δὲν δύναμαι νὰ φαντασθῶ ποτέ, ὅτι οἱ ἐν διασπορᾷ Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι τόσον ἐνθουσιασμὸν καὶ τόσην ἐθελοθυσίαν ἐπέδειξαν κατὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον, θὰ δυσκολευθῶσι νὰ καταβάλλωσι δέκα μόνον δραχμὰς ἐτησίως ὑπὲρ τῆς πατρίδος, ὅσας λαμβάνει ὡς ἡμερομίσθιον ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καὶ ὁ τελευταῖος ἐργάτης. Θεωρῶ δὲ ὕβριν δι’ αὐτοὺς καὶ νὰ ὑποθέσωμεν κἂν ὅτι εἰς ἀποφυγὴν τοῦ δεκαδράχμου τέλους, θὰ προετίμων αὐτοὶ νὰ μεταλλάξωσιν ἰθαγένειαν.

§118Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς ὅμως θὰ τοὺς ἐξαναγκάσητε ὅταν δὲν θέλωσι νὰ πληρώσωσιν;

§119ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Περὶ τούτου εὐτυχῶς προνοεῖ ὁ ἡμέτερος νόμος, ὡς ἑξῆς: Ἐν πρώτοις ἀπαγορεύει ὡς πρὸς τοὺς ἐν Τουρκίᾳ καὶ Αἰγύπτῳ Ἕλληνας ὑπηκόους νὰ ὑποβάλλωσιν ἀναφορὰν εἰς τὴν προξενικὴν ἀρχὴν ἢ νὰ ζητήσωσι τὴν προστασίαν αὐτῆς, ὡς πρὸς δὲ τοὺς δικηγόρους ἰδιαιτέρως νὰ μὴ γίνωνται δεκτοὶ εἰς παράστασιν ἐνώπιον τῶν προξενικῶν μας δικαστηρίων, ἂν δὲν ἔχωσι καταβάλει τὸ τέλος τοῦ διαμονητηρίου των. Ἔπειτα δὲ ὡς πρὸς τοὺς ἐν ταῖς χριστιανικαῖς χώραις Ἕλληνας ὑπηκόους ἀπαγορεύει νὰ ὑποβάλλωσιν ἀναφορὰν εἰς τὴν προξενικὴν ἀρχὴν ἢ νὰ συνάψωσι συμβολαιογραφικὴν πρᾶξιν ἐνώπιον αὐτῆς ἢ νὰ λάβωσι διαβατήριον ἢ ὅπωσδήποτε νὰ ζητήσωσι τὴν προστασίαν της, ἂν δὲν ἔχωσι νὰ ἐπιδείξωσι πιστοποιητικὸν ἰθαγενείας, ἀνανεούμενον κατ’ ἔτος. Εἶναι δέ, Κύριοι, ἀναξιοπρεπὲς καὶ διὰ τὸ Κράτος καὶ διὰ τοὺς ἐν διασπορᾷ Ἕλληνας νὰ περιμένωμεν ἢ νὰ ἐπιζητῶμεν παρ’ αὐτῶν ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν εἰσφορὰς καὶ συνδρομάς. Πρέπει νὰ ἐννοήσωσιν αὐτοί, ὅτι ἔχουσι καθῆκον, ὡς πολῖται Ἕλληνες, ἀπολαύοντες ὁπωσδήποτε τῆς προστασίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, νὰ μετέχωσιν ἐν μέτρῳ τινι δικαίῳ τῶν βαρῶν τούτου. Πρέπει νὰ ἐννοήσωσιν ὅτι ἡ μεγαλυνθεῖσα Ἑλλὰς ἔχει τώρα μεγαλειτέρας ὑποχρεώσεις καὶ πρὸς ἑαυτὴν καὶ πρὸς τὸ Ἔθνος ὁλόκληρον.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1ον παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 2ον). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Σπ. Θεοδωροπούλου.

§121ΣΠ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς γνωστόν, κ. Πρόεδρε, οἱ διερμηνεῖς τῶν Προξενείων ἠδύναντο κατὰ τοὺς ἰσχύοντας νόμους ν’ ἀναλαμβάνωσι τὴν διεύθυνσιν Προξενείων, ὑπάρχουσι δέ τινες ἐκ τούτων, οἱ ὁποῖοι ἐπανειλημμένως καὶ εὐδοκίμως διηύθυνον Προξενεῖα. Διὰ τῆς φράσεως τῆς ὁποίας διὰ τῆς τροπολογίας μου ζητῶ τὴν διαγραφὴν «ἀποκλείονται τοῦ λοιποῦ οἱ διερμηνεῖς τῆς διευθύνσεως Προξενείων». Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργόν, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν, δηλαδὴ νὰ προστεθῇ ὅτι δύνανται οἱ διευθύναντες Προξενεῖα μέχρι τοῦδε νὰ ἐξακολουθήσωσι νὰ διευθύνωσι τοιαῦτα, νὰ μὴ ἐπιτρέπεται δὲ εἰς τὸ ἑξῆς ἡ ἀνάθεσις.

§122Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Νὰ γίνῃ δεκτόν, κ. Ὑπουργέ, τουλάχιστον διὰ τοὺς διευθύνοντας πλέον τῆς δεκαετίας Προξενεῖον.

§123Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. Ἐγὼ προχθὲς ἀνέπτυξα μερικὰς σκέψεις σχετικάς, ἔχω δὲ τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τὴν ἑξῆς τροπολογίαν (ἀναγινώσκει): «Ἐκτὸς τῶν διερμηνέων οἵτινες ἀπὸ τοῦδε καὶ ἐφεξῆς θὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὴν διερμηνευτικὴν ὑπηρεσίαν, ὁ ἔχων 15ετῆ ὑπηρεσίαν διερμηνεὺς διορίζεται ὑποπρόξενος ἄνευ ἐξετάσεων». Ὑποθέτω ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ οἱ διερμηνεῖς οἱ ὁποῖοι διηύθυνον Προξενεῖα θὰ δύνανται νὰ ἐξακολουθῶσι διευθύνοντες τοιαῦτα ἐφ’ ὅσον ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν κρίνει τοῦτο σκόπιμον, καὶ τοὺς νέους νὰ τοὺς ἀφήσωμεν ν’ ἀπασχολῶνται εἰς τὰ ἔργα τῆς διερμηνευτικῆς ὑπηρεσίας.

§124Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ἐξήγησα προχθὲς εἰς τὴν Βουλὴν τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους φρονῶ ἐν αὐτῷ τῷ συμφέροντι τοῦ τε προξενικοῦ καὶ τοῦ ἑρμηνευτικοῦ κλάδου, ὅπως μὴ ἐπέλθῃ σύγχυσις μεταξὺ τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν, ἐν τούτοις ἐπειδὴ τὸ μέτρον ἴσως φαίνεται κάπως ῥιζικόν, ὅπως φέρηται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καὶ λαμβάνεται πρόνοια, ὅπως οἱ σήμερον ὑπάρχοντες διερμηνεῖς δύνανται ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους νὰ μεταβῶσιν εἰς τὴν προξενικὴν ὑπηρεσίαν. Τώρα πρόκειται ὅμως περὶ ἄλλου ζητήματος, περὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἀναθέσεως εἰς τοὺς διερμηνεῖς τῆς διευθύνσεως ὑποπροξενείων.

§125Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. Προσωρινῶς.

§126Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ἡ προσωρινότης αὕτη ἴσχυε μέχρι τοῦδε καὶ κατήντησε μία διαρκὴς κατάστασις καὶ νομίζω ὅτι προτιμότερον νὰ μὴ παρέχηται ἡ εὐχέρεια τοιαύτης ἀπαντήσεως. Ἴσως θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ, ἐν τῷ τέλει ὅμως, οὐχὶ ἐν τῷ νόμῳ, καὶ διάταξις προσωρινή, ὅτι οἱ ὑπερδεκαπενταετῆ ὑπηρεσίαν ἔχοντες καὶ οἵτινες ἔχουσι διευθύνει εὐδοκίμως ἐπὶ δέκα ἔτη προξενεῖα δύνανται νὰ προσληφθῶσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν.

§127Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. Οὐδεμίαν θὰ εἶχον ἀντίρρησιν εἰς τὸ πρᾶγμα. Ὑπεστηρίχθη χθὲς σχετικὴ τροπολογία διὰ τοὺς διερμηνεῖς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἰσῆλθον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἐκ τῆς ἀρχῆς ἡ ὁποία ἐκράτησεν ὅπως οἱ τοιοῦτοι ἄνθρωποι θεωρῶνται χρήσιμοι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν διὰ τὸν προξενικὸν κλάδον. Ἐκ τῶν προσόντων τὰ ὁποῖα φέρουσι, καταγόμενοι ἐκ τῆς ὁμογενοῦς οἰκογενείας, εἶναι ἐνδεχόμενον οἱ διερμηνεῖς οὗτοι νὰ ἔχωσιν ἐπιδείξει ἐν τῇ διευθύνσει τῆς προξενικῆς ὑπηρεσίας προσόντα, τὰ ὁποῖα τοὺς καθιστῶσιν ἱκανούς, ὅπως καὶ ἐν τῷ μέλλοντι, διευθύνωσι προσωρινῶς προξενικὰς Ἀρχάς. Ἄν οἱ ἄνθρωποι οὗτοι ἔχωσι δύο, τριῶν, τεσσάρων ἐτῶν ὑπηρεσίαν ἐν τῷ διερμηνευτικῷ κλάδῳ, θὰ ἀποκλεισθῶσιν, ἂν δεχθῶμεν τὴν δεκαετίαν ὡς βάσιν τῆς ἱκανότητος τοῦ διευθύνειν, καὶ δὲν νομίζω νὰ εἶναι συμφέρον διὰ τὴν ὑπηρεσίαν, ἐφ’ ὅσον οἱ ἄνθρωποι οὗτοι δοκιμασθέντες ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἀπέδειξαν ὅτι εἶναι ἱκανοὶ εἰς τοῦτο. Ν’ ἀφεθῇ πάντοτε εἰς τὴν κεντρικὴν ὑπηρεσίαν, τὴν ἱκανότητα ταύτην τῶν διερμηνέων νὰ τὴν ἐκτιμᾷ καὶ ἐπὶ τῇ πεποιθήσει ὅτι πράγματι ἔχουσι τὰ προσόντα ταῦτα νὰ τοὺς προσλαμβάνῃ. Δὲν ἔχει νὰ ζημιωθῇ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ἂν τεθῇ «ἐφ’ ὅσον τοῦτο κριθῇ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας σκόπιμον νὰ ἔχωσι τὸ δικαίωμα νὰ διευθύνωσιν», ἐνῷ, ἂν θέσωμεν δεκαετίαν, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ χάσωμεν ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ἀπεδείχθησαν ἄξιοι καθ’ ὅν χρόνον διηύθυνον.

§128Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ἄν νομίζητε ὅτι πρέπει νὰ ἐλαττώσητε τὸν χρόνον καὶ νὰ εἴπωμεν γενικώτερον «οἱ ὁποῖοι ἐπὶ πενταετίαν εὐδοκίμως διηύθυνον», νομίζω ὅτι τὸ πρᾶγμα συμβιβάζεται.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Σ. Θεοδωροπούλου ἀποσύρεται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Τ. Μπασιᾶς.

§131ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ 4 ἄρθρου ἔχω τροπολογίαν ὅσον ἀφορᾷ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον.

§132Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Ὄντως ὑπάρχει ἀνάγκη αὐξήσεως τῶν γραφικῶν, ἀλλ’ ὄχι εἰς τὸν βαθμὸν τὸν ὁποῖον προτείνει ὁ προλαλήσας ἐν τῇ τροπολογίᾳ αὑτοῦ. Νομίζω ὅτι ἂν ὁρίσωμεν ποσὸν 250 δραχμῶν ὁρίζομεν ἐπαρκῆ. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4 οὕτω τροπολογηθέν). Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 5 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).

§134Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δύο λέξεις. Λέγετε εἰς τὸ ἄρθρον ὅτι ἐπιθεωρητὴς διορίζεται μεταξὺ τῶν ἄλλων: «ὁ Γενικὸς Πρόξενος καὶ ὁ Πρόεδρος Προξενικοῦ δικαστηρίου, μετὰ πενταετῆ ὑπηρεσίαν». Ἐκτὸς τῶν τακτικῶν Προέδρων ὑπῆρξαν καὶ δικασταὶ προεδρεύσαντες ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν εὐδοκίμως εἰς τὰ προξενικὰ δικαστήρια, ἀποκτήσαντες δὲ οὕτως ἴσα δικαιώματα ὥστε ὑποθέτω συμπεριλαμβάνονται καὶ αὐτοὶ ὡς προξενικοὶ ὑπάλληλοι εἰς τὰς διατάξεις του, διότι δυνατὸν νὰ μὴ ὀνομάζωνται μὲν Πρόεδροι, ἀλλ’ ἐξεπλήρωσαν τὰ καθήκοντά των ἐπίσης καλῶς ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν προεδρεύσαντες.

§135Γ. ΣΤΡΕΙΤ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Βεβαίως· ὑπάρχουσι δικασταὶ προεδρεύσαντες λίαν εὐδοκίμως, ἀλλὰ νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπεκταθῶμεν πέρα τῶν Προέδρων τῶν δικαστηρίων. Διὰ τοῦτο μετὰ λύπης μου ὁμολογῶ ὅτι δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν σας αὐτήν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 6). Ἄρθρον 7 (ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Σ. Θεοδωρόπουλος.

§136Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤθελον νὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν τροπολογίαν μου.

§137Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Ἐνταῦθα ὡς προσωρινὴ διάταξις ἔρχεται ἡ διάταξις αὐτῆς τῆς τροπολογίας τῆς συζητηθείσης πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν καὶ ἑπομένως ν’ ἀποφανθῇ ἡ Βουλή.

§138Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Μετὰ πενταετῆ ὑπηρεσίαν.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Σ. Θεοδωροπούλου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§140Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἄλλη τροπολογία.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ἄλλη.

§142Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα ὑπάρχει. Ἡ τροπολογία λέγει: Βʹ) Νὰ προστεθῇ ὡς ἄρθρον 7 (τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ σχεδίου λαμβάνοντος τὸν ἀριθμὸν 8) τὸ ἑξῆς: «Προξενικοὶ διερμηνεῖς αʹ τάξεως, ἔχοντες ὑπερδεκαπενταετῆ ἐν συνόλῳ ὑπηρεσίαν, διευθύναντες δὲ ἐπὶ 10 τουλάχιστον ἔτη Προξενεῖα, δύνανται νὰ διορισθῶσιν εἰς θέσιν ὑποπροξένου.»

§143Γ. ΣΤΡΕΪΤ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ, προκειμένου περὶ τοῦ δυνατοῦ νὰ διορισθῇ ὑποπρόξενος καὶ ὁ ἔχων πενταετῆ ὑπηρεσίαν, τοῦτο μετὰ λύπης ἀποκρούω, διότι νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀποστῶμεν τῆς διατάξεως ἡ ὁποία ὑποβάλλει τοὺς ἑρμηνεῖς εἰς ἐξετάσεις. Τοῦτο θὰ ἐπιφέρῃ καὶ ἀνωμαλίαν ἀπέναντι ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχοντες καὶ αὐτοὶ προσόντα δὲν ἠδύναντο νὰ γίνωσιν ὑποπρόξενοι, νομίζω ὅμως ὅτι ἡ τροπολογία περὶ ἧς ὡμίλησα ἤδη ἐὰν τὴν δεχθῶμεν, ἀρκεῖ αὕτη νὰ καλύψῃ καὶ τὴν ἀνάγκην δι’ ἣν προτείνεται.

§144Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ἡ τροποποίησίς σας ἀφαιρεῖ ἐκ τῶν διερμηνέων τὸ πλεονέκτημα μετὰ πενταετῆ ὑπηρεσίαν νὰ δύνανται νὰ διορίζωνται ὑποπρόξενοι.

§145Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Ὄχι, ὄχι.

§146Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ναί· ῥητῶς διὰ τοῦ ἄρθρου 7 καταργοῦνται αἱ δύο τελευταῖαι παράγραφοι τοῦ ἄρθρου 40 τοῦ ἰσχύοντος νόμου. Διὰ τῆς καταργήσεως αὐτῆς τοῦ ἄρθρου 40 οἱ ἔχοντες πενταετῆ ὑπηρεσίαν διερμηνέως δὲν θὰ δύνανται νὰ διορισθῶσιν ὑποπρόξενοι. Τὸ ἄρθρον 40, τὸ καταργούμενον, λέγει τὰ ἑξῆς· «δύναται νὰ διορισθῇ ὑποπρόξενος ὁ ἐπὶ πενταετίαν ὑπηρετήσας ὡς διερμηνεὺς Γενικοῦ Προξενείου ἢ Προξενείου ἐὰν ἔχῃ τὰ γενικὰ προσόντα τοῦ νόμου, φέρῃ δίπλωμα νομικῆς, γινώσκῃ τὴν Γαλλικὴν κλπ.» Αὐτὴν τὴν διάταξιν τὴν καταργεῖτε διὰ τοῦ ἄρθρου 7.

§147Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Αὐτὴ ἡ διάταξις καταργεῖται ἀλλὰ τίθεται ἑτέρα παράγραφος, ἡ ὁποία λέγει· «ἡ κατάργησις τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἀνωτέρω ἄρθρου 40 ἐπέρχεται μετὰ παρέλευσιν τριῶν ἐτῶν ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου τούτου», ἀλλ’ ἐντὸς τῆς τριετίας πάντες οἱ διερμηνεῖς δύνανται νὰ δώσωσιν ἐξετάσεις διὰ νὰ ἔχωσι τὰ προσόντα. Τοῦτο προβλέπεται ἐν τῷ νόμῳ, ὥστε ἐάν τις ἔχῃ εἰσέλθει εἰς τὴν διερμηνευτικὴν ὑπηρεσίαν ἐπὶ τῇ προόψει ταύτῃ ἀποκλείεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου.

§148Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Κατὰ τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον, οἱ κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος νόμου προξενικοὶ διερμηνεῖς ἔχοντες δεκαπενταετῆ ἐν συνόλῳ ὑπηρεσίαν, διευθύνοντες δὲ πλέον τῆς δεκαετίας εὐδοκίμως Προξενεῖον, ἐὰν κέκτηνται δίπλωμα τῆς νομικῆς καὶ γνωρίζουσι τὴν Γαλλικήν, δύνανται νὰ διορισθῶσιν ὑποπρόξενοι, ἄνευ δοκιμασίας. Αὐτὴν τὴν τροπολογίαν ὑπεστήριξα.

§149Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. Ὑποθέτω ὅτι ἡ ἐργασία τῶν διερμηνέων τούτων δὲν πρέπει κατ’ ἀρχὴν νὰ θεωρηθῇ κατωτέρα τῶν προξενικῶν ὑπαλλήλων. Ἀλλ’ ὅταν θέλητε μίαν ὑπηρεσίαν πενταετῆ, διατί ἀποκλείετε ὑπαλλήλους οὓς ἡ εὐδόκιμος ὑπηρεσία των, μικρὰ ἔστω κατὰ χρόνον, σᾶς ἐπιβάλλει, οὕτως εἰπεῖν, νὰ τοὺς εἰσαγάγητε εἰς τὸν προξενικὸν κλάδον; Μάλιστα διά τινα θὰ ἦτο τοῦτο ἐπιβεβλημένον νὰ γίνηται ἄνευ ἐξετάσεων, ἀφοῦ ἐξετάσεις διῆλθεν οὗτος εἰς θαυμασίας ἐθνικὰς ὑπηρεσίας. Ὅταν δὲ ἡμεῖς βραβεύητε τὴν εὐδόκιμον ὑπηρεσίαν ὑπαλλήλου τινὸς μόνον τῶν γραφείων, σᾶς ἐρωτῶ· θὰ ἀποκλείσητε τὸν Σπαθάρην, διότι περὶ αὐτοῦ μόνον πρόκειται, ὅστις τὴν ζωὴν του ὁλοκαύτωμα διέθεσεν ὑπὲρ τῆς Πατρίδος; Πρόκειται δὲ περὶ διατάξεως, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τοῦτον καὶ μόνον τὸν ἄνθρωπον, μὴ ὑπάρχοντος ἑτέρου, καὶ θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν μίαν δικαίαν ἐπιείκειαν, ἡ ὁποία δὲν θὰ κάμῃ τίποτε ἄλλο ἢ νὰ ὑπεκκαύσῃ τὸν ζῆλον αὐτοῦ τοῦ ὑπαλλήλου ὁ ὁποῖος οὕτως μόνον δύναται πραγματικῶς νὰ θεωρηθῇ ἱκανοποιημένος. Ἤθελον παρακαλέσει ὑμᾶς ἰδιαιτέρως διὰ τοῦτο προκειμένου περὶ ἑνὸς ἀνθρώπου ἀξίου πάσης τιμῆς.

§150Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Θὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ ὀλίγας λέξεις.

§151Γ. ΣΤΡΕΙΤ. Πείθομαι.

§152Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΗΣ. Εὐχαριστῶ πολύ.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς ἄρθρον 7 λοιπὸν γίνεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Θεοδωροπούλου· «Προξενικοὶ διερμηνεῖς αʹ τάξεως ἔχοντες ὑπερδεκαπενταετῆ ἐν ὅλῳ ὑπηρεσίαν, διευθύναντες δὲ ἐπὶ δεκαετίαν τοὐλάχιστον εὐδοκίμως Προξενεῖα, δύνανται νὰ διορισθῶσιν εἰς θέσιν ὑποπροξένου». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Σ. Θεοδωροπούλου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§154Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Νομίζετε ὅτι ἀναγινώσκετε οὕτως; Εἶναι κατάστασις αὐτή; Οὕτω πως διέρχεσθε...

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνέγνωσα τόσον πολὺ καλά.

§156Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν ἀνέγνωσε, κύριε Βουλευτά.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν ἀνέγνωσα καὶ τὴν ἤκουσαν ὅλοι.

§158Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν τὴν ἀνέγνωσε κανείς. Ὑπὸ τοιούτους ὅρους εἶναι περιττὴ ἡ Βουλή. Αὐτὸ πρέπει νὰ ἐννοήσητε. Ἐὰν πᾶς τις ἔρχηται καὶ ῥίπτῃ μίαν τροπολογίαν καὶ τὴν ἀναγινώσκετε δὲν εἶναι βεβαίως νομοθετικὴ ἐργασία αὐτή.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζητεῖται πρὸ πολλοῦ καὶ ὡμίλησαν ἐπανειλημμένως, ὡς καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν.

§160Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Τώρα ὑπεβλήθη.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν ἀνέγνωσα δίς. Δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορά. Τὴν ἀναγινώσκω δὲ καὶ πάλιν διὰ νὰ τὴν ἀκούσῃ ἡ Βουλή. (Ἀναγινώσκει). Βʹ) Νὰ προστεθῇ ὡς ἄρθρ. 7 (τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ σχεδίου λαμβάνοντος τὸν ἀριθμὸν 8) τὸ ἑξῆς· «Προξενικοὶ διερμηνεῖς αʹ τάξεως, ἔχοντες ὑπερδεκαπενταετῆ ἐν συνόλῳ ὑπηρεσίαν, διευθύναντες δὲ ἐπὶ 10 τοὐλάχιστον ἔτη Προξενεῖα, δύνανται νὰ διορισθῶσιν εἰς θέσιν ὑποπροξένου». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§162Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐμπρός. Ἔχετε ἄλλο προσωπικὸν νὰ περάσητε; Εἶναι ἐντροπὴ πλέον!

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτά, δὲν εἶναι ἐντροπή, διότι διευθύνω ἄριστα καὶ δὲν ἔκαμα τίποτε ἀπολύτως τὸ ἐπίψογον.

§164Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Σεῖς διευθύνετε ἄριστα. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία!

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Τ. Μπασιᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§166ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ὑποβάλλω τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως Ὑπουργείου Συγκοινωνίας».

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ. (Ὥρᾳ 5.25 μ.μ.).

§168ΑΝΔΡ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πολλαὶ τροπολογίαι ἔχουσιν ὑποβληθῆ διὰ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, ἀλλὰ δὲν ἔχουσι τυπωθῆ διὰ νὰ λάβῃ ἡ Βουλὴ γνῶσιν. Πρέπει νὰ τυπωθῶσι καὶ αἱ ἐκθέσεις.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανώσεως τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν διατάξεων τοῦ ΓΨΙΑʹ νόμου. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκει). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Μ. Στελλάκη ἔχουσα...

§170Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπέβαλεν ἤδη τροπολογίαν, κ. Πρόεδρε, εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ πρεσβειῶν· εἶναι ὁμοία.

§171Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Ἡ τροπολογία ἥτις προτείνεται ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ εἶναι ὁμοία πρὸς ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐδέχθη ἐν μέρει ἡ Βουλὴ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ Πρεσβειῶν. Ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ προσθέσω τὰς ἑξῆς προτάσεις· αʹ) παρελείφθη ἡ ἀλβανικὴ γλῶσσα ἐν τῷ περὶ τοῦ Τύπου γραφείῳ· βʹ) ζητῶ νὰ τεθῇ διάταξις κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ Γεν. Πρόξενος, ἐὰν ἱεραρχικῶς ἔχει προαχθῆ νὰ δύναται νὰ μετατεθῇ ὡς τμηματάρχης ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐξωτερικῶν. Εἶναι κυρίως τοῦτο αὐτονόητον, διότι τοῦ Γεν. Προξένου ὁ βαθμὸς εἶναι ἀνώτερος. Νομίζω ὅτι δέον νὰ τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ διότι κατὰ λάθος παρελείφθη ἡ διάταξις ἐν τῇ ἀναθεωρήσει τῆς τέως ἰσχυούσης νομοθεσίας. Τέλος ὑποβάλλω προσθήκην ἐν τῷ αὐτῷ ἄρθρῳ ἀφορῶσαν εἰς ἀνάγκην ἡ ὁποία ἐγένετο ἐπανειλημμένως αἰσθητὴ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐξωτερικῶν. Ὑπάρχουσιν ἀποστολαὶ διὰ τὰς ὁποίας προβλέπει ὁ νόμος, ἀλλὰ καὶ ἄλλαι περὶ ὧν ὑπάρχει διάταξις, ὅπως νομίμως δίδηται ἐπιχορήγησις καὶ προκαταβολή, οὕτω δὲ δυσχέρειαι γεννῶνται παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ, ἅτε ἐλλειπούσης πρὸς τοῦτο πιστώσεως. Δι’ αὐτὸ ὑποβάλλω περὶ τούτου εἰδικὴν προσθήκην ἀφορῶσαν τὰ ἔξοδα τῶν ἀποστολῶν τούτων, διότι νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ τακτοποιηθῇ καὶ τὸ ζήτημα τοῦτο διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1ον, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2ον (ἀναγινώσκεται). Ἀποσύρεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μ. Στελλάκη.

§173Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Εἶναι καὶ ἄλλη.

§174Γ. ΣΤΡΕΪΤ. Ὁ κ. Βουλευτὴς εἶχεν ὑποβάλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2ου ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύστασιν διοικητικῶν συμβουλίων. Τὴν τροπολογίαν δέχομαι κατὰ τοῦτο, ὅτι δύναται νὰ προστεθῶσι καὶ ἄλλα μέλη εἰς τὰ ἄνω συμβούλια ὁριζόμενα διὰ Β. Δ. κατ’ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Τοῦτο ἐσκόπει ὁ κ. Βουλευτής, ὅπως παρέχηται τὸ μέσον καταλλήλου συμπληρώσεως τῶν συμβουλίων. Ἐὰν ἐδεχόμην τὴν τροπολογίαν ὁλόκληρον, θὰ ἠναγκαζόμην νὰ μεταβάλω καὶ ἄλλας διατάξεις. Νομίζω ὅτι διὰ τούτου ὁ σκοπὸς ἐπιτυγχάνεται ἄνευ μεταβολῆς ῥιζικῆς τοῦ ὅλου νομοσχεδίου.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 2ον, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 3ον). Τοῦ συνόλου ἡ ψήφισις ἀναβάλλεται.

§176ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖται, ὅπως ἡ κλήρωσις τῶν στρατευσίμων διὰ τὸ τρέχον ἔτος 1914 ἀναβληθῇ διὰ διαταγῆς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν δι’ ὃν χρόνον ἤθελε θεωρηθῆ ἀναγκαῖον τοῦτο ὑπὸ τῶν περιστάσεων. Παρακαλῶ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον.

§177Π. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπροσδιορίστως ἀναβάλλεται;

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ περὶ κατεπείγοντος παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται εἶτα δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου). (Γίνονται μετὰ τοῦτο δεκτὰ κατ’ ἀρχὴν τὰ ἑξῆς νομοσχέδια· 1) «Περὶ χορηγίας συνδρομῆς ὑπὸ τοῦ Δημοσίου δρ. 30.000 διὰ τὸν πανηγυρισμὸν τῆς πεντηκονταετηρίδος τῆς ἑνώσεως τῆς Ἑπτανήσου». 2) «Περὶ ἀποστολῆς εἰς τὴν Ἑσπερίαν ὑποτρόφων τοῦ Κράτους πρὸς σπουδὴν τῆς Κτηνιατρικῆς». 3) «Περὶ καταστροφῆς τῶν ἀρουραίων καὶ τῶν ἀκρίδων»). (Γίνονται ἀκολούθως δεκτὰ εἰς αʹ συζήτησιν τὰ νομοσχέδια· 1) «Περὶ κυρώσεως Β. Διαταγμάτων προκληθέντων κατὰ τὴν ἀπουσίαν τῆς Βουλῆς». 2) «Περὶ προσθήκης διατάξεων εἰς τὸ ἄρθρον 47 τοῦ νόμου ͵ΣΙΒʹ περὶ δημοσίου Λογιστικοῦ, ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ νόμου ͵ΓϠΗʹ τοῦ ἔτους 1911».) (Γίνονται μετὰ τοῦτο, συναινέσει τῆς Βουλῆς δεκτὰ κατ’ ἀρχὴν τὰ νομοσχέδια· 1) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΦΚΒʹ (ὑπ’ ἀριθ. 3522)· «περὶ ἐλευθεροκοινωνίας τῶν πλοίων καὶ περὶ τῶν καταβαλλομένων ὑπ’ αὐτῶν ὑγειονομικῶν δικαιωμάτων»· καὶ 2) «Περὶ ἐγκρίσεως τῆς συμβάσεως περὶ ἀνταλλαγῆς ταχυδρομικῶν δεμάτων μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς».)

§179ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ 11ον, κ. Πρόεδρε, παρακαλῶ ν’ ἀναβληθῇ.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐκχωρήσεως φορβάδων στρατοῦ εἰς ἰδιώτας». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νόμων ͵ΡΙΖʹ τοῦ 1849, ͵ΒΦΠΗʹ τοῦ 1899 καὶ ͵ΓϠΛϚʹ τοῦ 1911». Ἄρθρον 2ον (ἀναγινώσκεται).

§181Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ποιήσωμαι μίαν σύστασιν πρὸς αὐτὸν διὰ τὰ Εἰρηνοδικεῖα ἐκεῖνα τὰ πολύσχολα, τὰ ἔχοντα τόσην ἐργασίαν ὥστε νὰ ἐκδίδωσιν ὑπὲρ τὰς 2000 ἀποφάσεων κατ’ ἔτος. Τὰ Εἰρηνοδικεῖα ἐκεῖνα εἶναι ἀνεπαρκέστατα ἔχοντα ἕνα εἰρηνοδίκην, καὶ ἕνα γραμματέα ἔμμισθον καὶ μὴ ἔχοντα ὑπογραμματέα. Τὴν παρατήρησιν ταύτην ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω καὶ εἰς ἄλλο νομοσχέδιον, ἐπειδὴ δὲ ἔχω παραστάσεις ὅτι εἶναι ἀνεπαρκέστατα τὰ Εἰρηνοδικεῖα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐκδίδουσιν ὑπὲρ τὰς 2000 ἀποφάσεων κατ’ ἔτος, ὅπως π.χ. τὸ Εἰρηνοδικεῖον Τριπόλεως εἰς τὸ ὁποῖον εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπαρκέσῃ ὁ εἷς εἰρηνοδίκης, εἶναι δὲ εὐκολώτερον νὰ συζητήσητε μίαν ὑπόθεσιν ἐνώπιον τοῦ Ἀρείου Πάγου παρὰ μίαν ὑπόθεσιν ἐνώπιον τοῦ Εἰρηνοδικείου Τριπόλεως, παρακαλῶ νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ παρατηρήσεις μου. Ἔχω καὶ ἄλλας συστάσεις καὶ ἐκ μέρους ὅλων τῶν συναδέλφων μου δικηγόρων νὰ διορίσητε ἕνα εἰρηνοδίκην ἀκόμη καὶ ἕνα ὑπογραμματέα παρὰ τῷ Εἰρηνοδικείῳ Τριπόλεως.

§182Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ διορίσωμεν πάρεδρον ἔμμισθον.

§183Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δύνανται νὰ θεραπευθῶσιν αἱ ἀνάγκαι διὰ τοῦ παρέδρου λαμβάνοντος 60 δραχμὰς μηνιαίως. Ἐγὼ μάλιστα κηρύσσομαι ἀπροκαλύπτως ἐναντίον τῶν παρέδρων διότι, ἀφοῦ δὲν ἐπιτρέπεται οὔτε ὁ γραμματεὺς Εἰρηνοδικῶν νὰ εἶναι ἐντόπιος, πῶς θὰ ἀναθέσητε τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης εἰς ἕνα ἔμμισθον πάρεδρον ἔχοντα πολλαπλᾶ συμφέροντα ἐκεῖ;

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρ. 2 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται). Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κυρίου Γ. Ἰατρίδου.

§185Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ μονομερῶς τὸ ζητούμενον ὑπὸ τοῦ κ. Ἰατρίδου.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Γ. Ἰατρίδου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§187Ρ. ΧΑΤΖΗΡΗΓΑΣ. Παρακαλῶ νὰ λάβητε μέτρα πρὸς βελτίωσιν τῆς θέσεως αὐτῶν τῶν ὑπαλλήλων ἐν τῷ ἄρθρῳ 4ῳ.

§188Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Δὲν δύναται νὰ ἐπέλθῃ ἀφομοίωσις.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Χατζηρήγα παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Χατζηρήγα. Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 4ον).

§190Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Τί ἐννοεῖτε «ἀρχομένη μετὰ παρέλευσιν μηνὸς ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως κλπ.».

§191Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Εἶναι σύμφωνον πρὸς τὸν ἀρχικὸν νόμον τὸν ἰσχύοντα.

§192Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀναξιοπρεπὲς διὰ τὸ Κράτος νὰ στερῶμεν τοὺς ὑπαλλήλους αὐτοὺς τοῦ μισθοῦ ἑνὸς μηνός;

§193Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Δὲν θὰ μεταβάλωμεν σύστημα. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4ον καὶ τὸ σύνολον).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. βʹ Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κοινοποιήσεως τῶν δικαστικῶν ἐγγράφων καὶ περὶ καθορισμοῦ ἑνιαίας διαδικασίας ἐπὶ τῶν πολιτικῶν ἐν γένει δικῶν».

§195Δ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἄν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναβληθῇ ἢ μᾶλλον νὰ διαγραφῇ τὸ ἄρθρον 2ον τὸ ὁποῖον φέρει ἀνωμαλίας.

§196Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Φέρει καινοτομίαν χρήσιμον, ὑπεβλήθη ὑπὸ τῆς Ἀναθεωρητικῆς Βουλῆς.

§197Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ ἐργάζεται ἡ Ἐπιτροπὴ πρὸς σύνταξιν νέας πολιτικῆς δικονομίας, ἀνὰ πᾶσαν συνεδρίασιν φέρετε μεταρρυθμίσεις.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται ἐπίσης τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 16, ὡς καὶ τὰ ἀπὸ τοῦ 16 μέχρι τοῦ 21 συμπεριλαμβανομένου.

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προαγωγῆς τῆς γεωργίας διὰ διαδόσεως τῶν χημικῶν λιπασμάτων». (Ψηφίζονται τὸ ἄρθρον 1ον καὶ 2ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 3ον).

§200Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀντὶ «πενταετίας» νὰ γίνῃ «διετίας». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 3 οὕτω τροποποιημένον).

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον (ἀναγινώσκεται).

§202Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. «Ἡ εἰς γεωργικοὺς συλλόγους ἢ εἰς συνεταιρισμούς».

§203Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὴν τροπολογίαν μου «καὶ εἰς τοὺς καλλιεργητάς».

§204Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4ον συμφώνως πρὸς τὴν τροποποίησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, εἰς τὴν ὁποίαν περιελήφθη καὶ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Χατζηγιάννη). Ἄρθρον 5ον (ἀναγινώσκεται).

§205Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀντὶ τῶν «δύο στρεμμάτων» «τέσσαρα». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον οὕτω τροποποιημένον, εἶτα τὸ ἄρθρον 6ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 7ον).

§206Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ ὡς δεύτερον ἐδάφιον «ἐὰν ἐν τῷ χωρίῳ λειτουργῶσι γεωργικοὶ σύλλογοι ἢ συνεταιρισμοὶ τὸ ἔργον τῶν διοικητικῶν ἐπιτροπῶν ἐκτελοῦσιν οἱ διοικητικοὶ αὐτῶν σύμβουλοι». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 7ον οὕτω τροποποιημένον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 8ον.

§207Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Νὰ περιληφθῶσι καὶ αἱ ἑταιρεῖαι.

§208Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ τὸ ἄρθρον λέγει, ἰδιώτας, περιλαμβάνονται καὶ αἱ Ἑταιρεῖαι· ὁ ἰδιώτης εἶναι ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὸν δημόσιον ὑπάλληλον. Ἡ ἑταιρεία εἶναι ἰδιώτης. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 8ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 9ον, ὅπερ ψηφίζεται, ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 10ον, τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. Τὰ ὑπ’ ἀριθ. 23, 24, 25, 26 καὶ 27 ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ἀναβάλλονται. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 28. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταπολεμήσεως τῶν νόσων τῶν φυτῶν καὶ περὶ ὀργανώσεως τῆς φυτοπαθολογικῆς ὑπηρεσίας». Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκεται) (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 1ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 2ον).

§209Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ 2ου ἄρθρου, τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 4ον φυτοπαθολογικοῦ συμβουλίου, διαγράφονται αἱ λέξεις «κατὰ τὸ πρῶτον» καὶ μένει «τοῦ φυτοπαθολογικοῦ συμβουλίου».

§210ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 2ον ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλή παρεδέχθη. Ἄρθρον 3ον (Ἀναγινώσκεται).

§211Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει ἡ ἑξῆς τροποποίησις· «ἡ ἐντὸς τῆς χώρας μεταφερομένων φυτῶν, καρπῶν, σπόρων καὶ λοιπῶν προϊόντων τῶν ὁρισθησομένων διὰ Β. Δ. θὰ ὑποβάλωσιν αὐτὰ καὶ τὰ δοχεῖα αὐτῶν ἢ πᾶν ἄλλο ἀντικείμενον ἐξ οὗ δύναται νὰ μεταδοθῇ ἡ ἀσθένεια μετ’ ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἰς ἀπολύμανσιν ἢ ἐμποδίζωσι τὴν ἐξαγωγὴν ἢ τὴν πώλησιν αὐτῶν».

§212ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 3ον ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλή παρεδέχθη. Ἄρθρον 4ον. (Ἀναγινώσκεται). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 4ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 5ον).

§213Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τοῦ 5ου ἄρθρου νὰ τεθῇ· «ἀντὶ ὑποβάλλουσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὑποβάλλουσιν εἰς τὸν ἁρμόδιον νομάρχην».

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 5ον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλή παρεδέχθη. Ἄρθρον 6ον. (Ἀναγινώσκεται). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 6ον, 7ον καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 8ον).

§215Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ «μέτρον προστασίας κατὰ τῆς φυλλοξήρας».

§216ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 8ον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλή παρεδέχθη. Ἄρθρον 9ον. (Ἀναγινώσκεται).

§217Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ προστεθῇ «καθορίζεται λεπτομερῶς καὶ καθίσταται ὑποχρεωτική κλπ. ἐπὶ τῷ σκοπῷ τῆς καταπολεμήσεως τῶν νόσων».

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9ον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 10ον. (Ἀναγινώσκεται).

§219Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὴν λέξιν «δημοσιευομένου» ἡ αὐτὴ προσθήκη ἡ ἐν τῷ ἄρθρῳ 9ῳ.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 10, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη). Ἄρθρον 11ον. (Ἀναγινώσκεται). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 11, 12, 13 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 14ον).

§221Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν ταῖς διατάξεσι 47–49 νὰ τεθῇ «μέτρον προστασίας κατὰ τῆς φυλλοξήρας». Τὸ δὲ 3ον ἐδάφιον τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· «μετὰ σύμφωνον γνωμοδότησιν τοῦ φυτοπαθολογικοῦ συμβουλίου».

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 14ον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζονται εἶτα τὰ ἄρθρα 15 καὶ 16 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 17ον).

§223Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τοῦ 17ου νὰ προστεθῇ «τὸ γραφεῖον τῆς ἐπιθεωρήσεως φυτοπαθολογίας λειτουργεῖ παρὰ τῷ τμήματι τῆς Γεωργίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τούτων δὲ προΐσταται ὁ Ἐπιθεωρητὴς τῆς φυτοπαθολογίας ἔχων βαθμὸν καὶ μισθὸν τμηματάρχου βʹ τάξεως». (Ψηφίζεται οὕτω μεταρρυθμισθὲν τὸ ἄρθρον 17, ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 18–22 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ 23).

§224Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ ἡ ἑξῆς προσθήκη ἐν τῷ ἄρθρῳ: «Πρὸς παρασκευὴν καὶ διάθεσιν ἀναγκαιούντων ὑλικῶν, συνθέσεων χημικῶν καὶ ἐργαλείων τῆς φυτοπαθολογικῆς ὑπηρεσίας δύναται, μετὰ σύμφωνον γνωμοδότησιν τοῦ Φυτοπαθολογικοῦ Συμβουλίου διὰ Β. Δ. νὰ συστηθῇ Κεντρικὴ ἀποθήκη ἐν Ἀθήναις ἢ ἐν Πειραιεῖ, ὡς καὶ παραρτήματα ταύτης, προσωρινὰ ἢ μόνιμα εἰς ἄλλα κέντρα τῆς χώρας». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 23, 24, εἶτα δὲ τὰ ἄρθρα 25–27).

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται. Τὰ ὑπ’ ἀριθμὸν 29 καὶ 30 ἀναβάλλονται. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 31. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου περὶ ἐνισχύσεως τῆς γεωργίας δι’ ἐξαγορᾶς γεωργικῶν ἐργαλείων».

§226Ρ. ΧΑΤΖΗΡΗΓΑΣ. Ἡ μεταβολὴ αὐτή, κ. Πρόεδρε, τῆς Ἡμερησίας Ἀδιατάξεως δὲν εὐκολύνει τοὺς κ. Βουλευτὰς εἰς τὴν συζήτησιν, διότι οἱ Βουλευταὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι παρεσκευασμένοι δι’ ὅλα τὰ νομοσχέδια τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§227ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ τὰ νομοσχέδια ἔχουσιν ὑποβληθῆ πρὸ τριῶν καὶ ἡμίσεως μηνῶν ἀκριβῶς, διὰ νὰ δύνανται οἱ κύριοι Βουλευταὶ νὰ ὑποβάλωσι τὰς τροπολογίας των. Δύναμαι μάλιστα νὰ ἐκφράσω καὶ παράπονα, διότι σπουδαιότατα νομοσχέδια ὡς τὸ περὶ δασῶν, τὸ περὶ σωματείων, τὸ περὶ κανονισμοῦ τῶν ὡρῶν τῶν ἐργατῶν, ὑποβεβλημένα πρὸ τριῶν μηνῶν δὲν προκαλοῦσι τὰς τροπολογίας τῶν κυρίων Βουλευτῶν. Μόνον ὁ κ. Χατζηγιάννης εἶχεν ὑποβάλει τὰς τροπολογίας του. Ἀφῆκα ἐπίτηδες νὰ παρέλθῃ μακρότατον διάστημα, ἀλλ’ ἐπ’ ἄπειρον δὲν δύναμαι νὰ ἀναμένω.

§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§229ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ «γεωργικῶν, κτηνοτροφικῶν καὶ σηροτροφικῶν προϊόντων».

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει καὶ τροπολογία τοῦ κ. Ἀναστασιάδου. Ὁ κ. Ἀναστασιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§231Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Νὰ περιορισθῶσι παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, ἢ μᾶλλον νὰ καθορισθῇ ἡ δικαιοδοσία τῆς Γεωργικῆς Ἑταιρείας, διότι αὕτη δύναται νὰ προβαίνῃ εἰς ἐξαναγκαστικὴν ἀγοράν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ζημιώνει τὸ Δημόσιον καὶ τοὺς ἰδιώτας. Ἡ ζημία ἰδίᾳ τοῦ Δημοσίου θὰ εἶναι πολὺ μεγάλη.

§232Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ γίνῃ ὅλη ἡ ἀγορὰ ὑποχρεωτικῶς οὔτε ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργοῦ εἶναι ὑποχρεωτική. Ἐπιτρέπεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ προβαίνῃ εἰς ἐξαγορᾶς μετὰ ὡρισμένην γνωμοδότησιν, γνωρίζετε δὲ διατί ἐγένετο αὐτό;

§233Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Διὰ τὴν Γεωργικὴν Ἑταιρείαν.

§234Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Γνωρίζετε ὅτι ὑπῆρξαν καλλιέργειαι νέων εἰδῶν ὄχι καθ’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἀλλ’ εἰς ὡρισμένα μέρη, αἵτινες δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ προοδεύσωσι διὰ τῆς καταναλώσεως τοῦ προϊόντος των, ὡς ἐν τῷ Νομῷ Λακωνίας, π.χ. ἡ καλλιέργεια τοῦ βάμβακος. Τὸ ἐμπόριον προσεπάθησε νὰ ἀγοράσῃ τὸ προϊὸν εἰς τὴν κατωτέραν δυνατὴν τιμήν. Ἦτο ἀναγκαῖον λοιπὸν νὰ φροντίσῃ τὸ Κράτος περὶ αὐτοῦ, δὲν ἠδύνατο δὲ νὰ κάμῃ τοῦτο ἡ Γεωργικὴ Ἑταιρεία, διότι αὕτη δὲν εἶναι κερδοσκοπικὴ ἐπιχείρησις, καὶ φυσικὰ δὲν θὰ ἤθελε νὰ διακινδυνεύσῃ τὰ κεφάλαιά της. Ἐνομίσαμεν λοιπὸν ὅτι τὸ Δημόσιον πρέπει νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸν καὶ ὅτι πρὸς τοῦτο πρέπει νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὸν Ὑπουργὸν ἓν περιθώριον ἐνεργείας. Θὰ παρατηρήσητε δὲ ὅτι ἐθέσαμεν τὴν διάταξιν καθ’ ἣν ἡ ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργοῦ ἐκδίδεται μετὰ σύμφωνον γνώμην τοῦ παρὰ τῷ Τμήματι τῆς Γεωργίας γνωμοδοτικοῦ Συμβουλίου, καὶ οὕτω δὲν ἀφήνεται ἐντελῶς ἐλεύθερος ὁ Ὑπουργός· θὰ προϋπάρχῃ τῆς ἀποφάσεως αὐτοῦ μία γνωμοδότησις. Τὸ αὐτὸ πρᾶγμα πρὸς προστασίαν τῆς παραγωγῆς, κατ’ ἄλλην μέθοδον, εἴχομεν ἐφαρμόσει διὰ τὴν ἀγορὰν καὶ μεταπώλησιν εἰς ἀγρότας τοῦ θειϊκοῦ χαλκοῦ καὶ τοῦ θείου, οἱ δὲ εἰδότες δύνανται νὰ μαρτυρήσωσιν ὅτι τοῦτο ἀπέβη ἐπὶ μεγάλῃ ὠφελείᾳ τῶν παραγωγῶν χωρὶς νὰ ζημιωθῇ καὶ μεγάλα πράγματα τὸ Δημόσιον. Λοιπὸν πρέπει νὰ ἀφήσωμεν μικράν τινα ἐλευθερίαν εἰς τὸν Ὑπουργόν, διότι, ἂν στενεύσωμεν τὰ ὅρια τῆς ἐνεργείας τοῦ Ὑπουργοῦ, εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ δέχηται ἡ Γεωργικὴ Ἑταιρεία νὰ μᾶς βοηθήσῃ εἰς τοῦτο. Ὥστε ἡ ἐλευθερία αὕτη δὲν εἶναι βλαβερά, ἀφοῦ ἄλλως τε θὰ ὑπάρχῃ καὶ γνωμοδότησις εἰδικοῦ Σώματος.

§235Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Βεβαίως, ἡ ἐλευθερία αὕτη εἶμαι σύμφωνος ὅτι πρέπει νὰ χορηγηθῇ εἰς τὸν Ὑπουργόν, πρὸς ὃν κατὰ τεκμήριον ὑπάρχει πλήρης ἡ ἐμπιστοσύνη, ἀλλὰ δὲν εἶμαι σύμφωνος νὰ παρέχωμεν τοιοῦτο δικαίωμα εἰς τὴν Γεωργικὴν Ἑταιρείαν, διότι ἐκείνη θὰ προέρχηται εἰς τὴν ἀγορὰν τοῦ προϊόντος αὐτοῦ.

§236ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῇ βάσει συμφωνίας, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ μὲ τὸν Ὑπουργόν.

§237Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ὄχι, διότι τὸ τίμημα ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τὸ κανονίζῃ μόνη της.

§238ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὰς ὑπηρεσίας, ἃς μᾶς παρέσχεν ἡ Γεωργικὴ Ἑταιρεία μέχρι σήμερον, τῆς ἀγορᾶς καὶ τῆς πωλήσεως προϊόντων, δὲν μᾶς ἔδωκε καμμίαν ἀφορμὴν παραπόνων.

§239Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ἡμεῖς δὲν γνωρίζομεν κἄν τὴν ὕπαρξιν αὐτῆς.

§240ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλο ζήτημα ἂν σεῖς ἔχητε παράπονα ὅτι ἡ Γεωργικὴ Ἑταιρεία δὲν ἐκπληροῖ τὸν προορισμόν της.

§241Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Εἰς ἡμᾶς εἶναι ἄγνωστον ἂν ὑπάρχῃ τοιαύτη ἑταιρεία. Εἶναι κεκλεισμένη ἐντὸς ἑνὸς οἰκήματος τῆς ὁδοῦ Πανεπιστημίου, καὶ δὲν γνωρίζομεν τίποτε περισσότερον περὶ αὐτῆς. Εἰς τὴν Θεσσαλίαν οὐδαμοῦ ἔκαμε τὴν ἐμφάνισίν της.

§242ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Σ. Ἀναστασιάδου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1, εἶτα δὲ καὶ τὰ ἄρθρα 2–6). Τοῦ συνόλου ἡ ψήφισις ἀναβάλλεται. Τὰ ὑπ’ ἀριθ. 32 καὶ 33 τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως νομοσχέδια ἀναβάλλονται. Τὸ 34ον. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου ΓΧΚΙ τῆς 10 Μαρτίου 1910 «περὶ τέλους ἐπιτηδεύματος τῶν δικηγόρων». Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται),

§243Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κατὰ τυπογραφικὸν λάθος εἰς τὸ τέλος τῆς προτελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου τούτου, ἀντὶ τῶν λέξεων «ἐγκρινομένης τῆς ἐφαρμογῆς» ἐγράφη «ἐγκρινομένης τῆς ἀνάγκης». παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διορθοῦται. Γίνεται λοιπὸν δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1 μὲ τὴν διόρθωσιν αὐτήν. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).

§245Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸν Δικηγορικὸν Σύλλογον Ἀθηνῶν ἀποδίδετε τὸ ⅕ ἐνῷ εἰς τοὺς λοιποὺς τῶν Ἐπαρχιῶν τὸ ⅒. Διατί αὐτό;

§246Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Διότι ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Ἀθηνῶν εἰσφέρει διπλάσια.

§247Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ καὶ εἰσπράττει διπλάσια. Οἱ δικηγορικοὶ σύλλογοι τῶν Ἐπαρχιῶν, κύριε Ὑπουργέ, ἔχουσιν ἀνάγκην ἐπικουρίας διότι οἱ δικηγόροι ἐν ταῖς ἐπαρχίαις δὲν ἀπολαμβάνουσι μεγάλων κερδῶν, ἐνῷ τουναντίον οἱ δικηγόροι τῶν Ἀθηνῶν, καὶ γνωρίζετε τοῦτο ἐξ οἰκείας πείρας, ἀπολαμβάνουσι μεγίστων κερδῶν. Φθάνει νὰ κερδίζῃ καὶ δικηγόρος 100.000 δραχμῶν ἐτησίως.

§248Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Καὶ πληρώνουσι δι’ ἑκάστην ὑπόθεσιν διπλάσιον φορόσημον.

§249Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ναί, ἀλλὰ μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἐδῶ οἱ δικηγόροι ἀμείβονται γενναίως, καὶ ὅτι αἱ σπουδαιότεραι τῶν ὑποθέσεων ἐν Ἀθήναις συζητοῦνται. Δὲν εὑρίσκω λοιπὸν δίκαιον τὸ νὰ ἀποστερῆτε τοὺς δικηγορικοὺς Συλλόγους τῶν ἐπαρχιῶν τοῦ δικαιώματος τούτου.

§250Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Αὐξάνεται εἰς τὸ ⅕ διὰ τὸν δικηγορικὸν Σύλλογον Ἀθηνῶν, διότι ἐμπράκτως ἀπεδείχθη ὅτι δὲν δύναται νὰ λειτουργήσῃ μὲ τὸ ⅒.

§251Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ δικηγορικὸς Σύλλογος Ἀθηνῶν ἔχει πολλὰς εἰσπράξεις, ἐνῷ οἱ τῶν Ἐπαρχιῶν φυτοζωοῦσιν. Ἢ καταργήσατέ τους ἢ δώσατε εἰς αὐτοὺς τὰ μέσα νὰ ζήσωσιν.

§252Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Κάτι τι περισσότερον πρέπει νὰ τεθῇ κ. Ὑπουργέ.

§253Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσωσι· δὲν δύνανται νὰ ἐνοικιάσωσι μίαν αἴθουσαν ἵνα συνεδριάζωσι· συνεδριάζουσιν εἰς τὰς αἰθούσας τῶν Πρωτοδικείων, ὅπου ἔρχονται κατόπιν οἱ δικασταὶ καὶ τοὺς ἀποδιώκουσιν. Ἀφοῦ σεῖς οἱ δικηγόροι τῶν Ἀθηνῶν εἴχετε τὴν πρωτοβουλίαν τῆς δημιουργίας τοῦ νόμου τούτου περὶ δικηγορικῶν Συλλόγων, τὸν ὁποῖον ἐγὼ ἐπολέμησα, καὶ ἡ πεῖρα δὲν μὲ κάμνει νὰ μὴ μετανοῶ διὰ τοῦτο, δώσατε καὶ εἰς ἡμᾶς τοὺς ἐν ταῖς ἐπαρχίαις τὰ μέσα νὰ διατηρηθῶμεν. Ἐγὼ λέγω ταῦτα διὰ νὰ τὰ μάθητε. Διατί αὐτὰ τὰ προνόμια;

§254ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἐγὼ εἶμαι γενικῶς κατὰ τῶν προνομίων.

§255Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε, διατί ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Ἀθηνῶν νὰ λαμβάνῃ τὸ ⅕ τῶν εἰσπράξεων, οἱ δὲ λοιποὶ Δικηγορικοὶ Σύλλογοι τὸ ⅒;

§256ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι δὲν δύναμαι ἐγὼ ν’ ἀποφανθῶ. Δὲν ἐδέχθην τὴν ἔκκλησιν τὴν ὁποίαν ἐκάμετε· σᾶς παρέπεμψα εἰς τὸ ἀνώτατον σῶμα, τὴν Βουλήν.

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ι. Μπακοπούλου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Οὐδεὶς ἐγείρεται). Ἡ τροπολογία ἀπερρίφθη. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ΔΛʹ (4030) περὶ πληρωμῆς ἡμερομισθίων τῶν ἐργατῶν καὶ μισθῶν τῶν ὑπηρετῶν καὶ ὑπαλλήλων». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).—

§258Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου προτείνω προσθήκην, διανεμηθεῖσαν ἤδη, περὶ τοῦ ἀντιτίμου τῶν τροφίμων.

§259Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοῦ νόμου ΔΛʹ περὶ πληρωμῆς ἡμερομισθίων τῶν ἐργατῶν καὶ μισθῶν τῶν ὑπηρετῶν καὶ ὑπαλλήλων, οὗ ζητεῖται ἡ τροποποίησις, ἐψηφίσαμεν διατάξεις, δι’ ὧν ἐξησφαλίσθη ἐν καιρῷ καταλλήλῳ ἡ εἰς ὁλόκληρον καὶ εἰς μετρητὰ πληρωμὴ τῶν μισθῶν τῶν ἐργατῶν, ἐπετράπη δὲ νὰ κρατῶσιν οἱ ἐργοδόται κρατήσεις ὡρισμένας καὶ ἀπηγορεύθη ἀπολύτως ἡ κράτησις διὰ τὴν πληρωμὴν τροφίμων καὶ ἄλλων εἰδῶν παρεχομένων εἰς τοὺς ἐργάτας παρὰ τῶν ἐργοδοτῶν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι, ἐκεῖ ἔνθα διεξήγοντο μεγάλαι ἐργασίαι, ἰδίᾳ ἔξω τῶν πόλεων, ἐστήνετο ἓν παράπηγμα, ἐγκαθίστατο ἐν αὐτῷ εἷς λῃστὴς ὑπὸ τὸ ὄνομα καὶ τὴν ἰδιότητα τοῦ «μπακάλη», ὁ ὁποῖος διενέμετο μετὰ τῶν ἐργοδοτῶν τὰ αἰσχρὰ κέρδη τοῦ παραπήγματος. Σήμερον διὰ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ἐπιτρέπεται εἰς τοὺς ἐργοδότας νὰ παρέχωσι τρόφιμα πρὸς τοὺς ἐργάτας καὶ νὰ κρατῆται τὸ τίμημα αὐτῶν ἐκ τῶν ἡμερομισθίων· καὶ τοῦτο ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐγγυήσεως ὥστε νὰ ἐξασφαλισθῇ διὰ τοὺς ἐργάτας τροφὴ ὑγιεινὴ καὶ εὔωνος. Ἐπιτρέπεται εἰς ἐργοδότας νὰ προσθέτωσιν εἰς τὴν τιμὴν τῆς ἀγορᾶς τὰ ἔξοδα μεταφορᾶς καὶ ἄλλα καὶ πωλῶσι τὰ τρόφιμα εἰς τοὺς ἐργάτας· ἀλλὰ πῶς θὰ κανονίζηται ἡ αὔξησις αὕτη τῆς τιμῆς ὥστε νὰ μὴ ἐπέρχηται ἡ ἐκμετάλλευσις τὴν ὁποίαν ὁ νόμος ἠθέλησε νὰ περιστείλῃ;

§260Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ὁμιλία τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας εἶναι πρόδηλον ὅτι προῆλθεν ἀπὸ τὸ μέγα ἐνδιαφέρον αὐτοῦ, ἀπὸ στοργὴν ὑπὲρ τῶν ἐργατικῶν τάξεων, ἀλλὰ φοβοῦμαι ὅτι πολεμῶν τὴν τροποποίησιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἡ ἀνάγκη ὑπέδειξε, περιέπεσεν εἰς τὸ πάθημα, τὸ ὁποῖον πάσχει ἡ πίθηκος μήτηρ μὲ τὰ τέκνα της. Ἀπὸ τὴν πολλὴν πρὸς αὐτὰ στοργήν, φθάνει μέχρι τοῦ νὰ τὰ πνίξῃ! διότι ἀπεδείχθη ὅτι συσσίτια, τὰ ὁποῖα ἐλειτούργουν ὑπὸ τοὺς καλλιτέρους ὅρους κατηργήθησαν, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐψηφίσθη ὁ νόμος ἐκεῖνος ΔΛʹ. Ἐγεννήθησαν παράπονα τῶν ἐργατῶν, ἐπισκεφθεὶς δὲ καὶ ἐγὼ ἐργοστάσια πολλὰ ἐπληροφορήθην ὅτι παρείχετο διὰ τῶν συσσιτίων τροφὴ ἀρίστη καὶ εὐθηνοτάτη. Ποῖα μέτρα λαμβάνομεν τροποποιοῦντες τὸν νόμον ἐκεῖνον, ὅπως μὴ περιπέσωμεν εἰς τὸ ἄτοπον τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Βουλευτής, τῆς ἐκμυζήσεως τουτέστι τῶν ἐργατῶν ὑπὸ τῶν ἐργοδοτῶν, διὰ τῶν παρενθέτων ἐκείνων τροφοδοτῶν περὶ ὧν ἔκαμε λόγον ὁ κ. Βουλευτής; Ὄτι γίνεται ἐξέλεγξις ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου ἐπιθεωρητοῦ καὶ παρέχεται ἡ ἄδεια διὰ Β. Διατάγματος κατόπιν τῆς ᾐτιολογημένης γνωμοδοτήσεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ καὶ ἀκρόασιν τῶν ἐνδιαφερομένων καὶ γνωμοδότησιν τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἐργασίας, δύναται δὲ νὰ ἀρθῇ ἡ χορηγηθεῖσα ἄδεια ὅταν ἀποδειχθῇ ὅτι δὲν πληροῦται ὁ σκοπὸς δι’ ὃν ἐδόθη αὕτη.

§261Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ τούτου ἀποφαίνεται τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον Ἐργασίας, τὸ ὁποῖον ὅμως συνέρχεται καθ’ ἑξαμηνίαν· ὥστε, ἂν παρατηρηθῇ καταπίεσις τῶν ἐργατῶν, πρέπει νὰ περιμένωμεν ἕξ μῆνας διὰ νὰ συνέλθῃ τὸ Συμβούλιον καὶ ἀποφανθῇ ἐὰν παρέχηται καλὴ τροφὴ καὶ τότε ν’ ἀνακαλέσῃ τὴν ἄδειαν.

§262ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς γνωρίζει ὅτι τὸ Συμβούλιον συγκαλεῖται καὶ ἐκτάκτως. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ μόνον ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓϠΛΒʹ (ὑπ’ ἀριθ. 3932) περὶ συστάσεως τμήματος Ἐργασίας καὶ Κοινωνικῆς Προνοίας ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 1). Ἄρθρον 2ον (ἀναγινώσκεται).

§263Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ γʹ ἐδάφιον παρακαλῶ νὰ γίνῃ ἡ ἑξῆς προσθήκη (ἀναγινώσκει)· «τὸν ἐπιθεωρητὴν ἢ διευθυντὴν τῶν μεταλλείων κωλυόμενον ἀναπληροῖ ὁ τμηματάρχης τῶν μεταλλείων».

§264ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἔχω ὑποβάλει τροπολογίαν δὲν γνωρίζω ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλῃ νὰ συζητηθῇ εἰς αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ἢ εἰς τὸ ἄλλο.

§265Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ θέματος τὸ ὁποῖον ἀξίζει ὄχι μόνον τὴν ἰδικήν μου προσοχήν, ἀλλὰ καὶ τὴν τῆς Βουλῆς νὰ ἐπισπάσῃ, δηλαδὴ τὸ ζήτημα τῆς ὀργανώσεως ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία νὰ φροντίζῃ περὶ τῶν ἐκθέσεων καὶ τῆς συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὰς ξένας ἐκθέσεις. Ἀλλὰ τοῦτο ἀνήκει εἰς τὸν ὅλον ὀργανισμὸν παρὰ εἰς τὸ τμῆμα τῆς κοινωνικῆς προνοίας καὶ μάλιστα εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο τὸ ὁποῖον ἀσχολεῖται περὶ τῶν ὡρῶν τοῦ συμβουλίου τῆς Ἐργασίας, ὥστε θὰ ἐπιτρέψητε νὰ συζητηθῇ ἐν καταλλήλῳ χρόνῳ. (Μεθ’ ὃ ψηφίζεται τὸ ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκει)

§266ΣΠ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν ἐργατῶν τοῦ Πειραιῶς ὅπως καὶ τῶν ἐργοδοτῶν εἶναι εἷς καὶ τῶν Ἀθηνῶν εἶναι δύο· νομίζω ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ γίνωσιν ἀνὰ δύο, διὰ νὰ μὴ δημιουργῶνται ἀνισότητες καὶ διαμαρτυρίαι.

§267Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂς γίνωσιν ἀνὰ δύο διὰ τὴν ἰσομοιρίαν. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη, ὡς καὶ τὰ 4 καὶ 5). Ἄρθρον 6 (Ἀναγινώσκεται).

§268Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ «ἐρχομένων εἰς Ἀθήνας κλπ». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη, εἶτα δὲ καὶ τὸ ἄρθρον 7). Ἄρθρον 8 (ἀναγινώσκεται)

§269ΑΝ. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ παρακαλῶ ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει) «Κατὰ τὴν σύνοδον τοῦ Νοεμβρίου ἑκάστου ἔτους τὸ συμβούλιον ἐκλέγει πέντε μέλη τοῦ συμβουλίου, ἅτινα μετὰ τοῦ τμηματάρχου τοῦ τμήματος ἐργασίας καὶ κοινωνικῆς προνοίας καὶ τοῦ ἐκ τῶν μελῶν τοῦ συμβουλίου ἐπιθεωρητοῦ ἐργασίας ἀπαρτίζουσιν ἐπιτροπὴν ἔργον ἔχουσαν τὴν συγκέντρωσιν καὶ προπαρασκευὴν τῶν ἀναγκαίων διὰ τὰς ἐργασίας τῶν συνόδων αὐτοῦ στοιχείων. Ἐκ τῶν αἱρετῶν μελῶν ταύτης ἓν ἐκλέγεται μεταξὺ τῶν ἀντιπροσώπων τῶν βιομηχάνων, ἓν δὲ μεταξὺ τῶν ἀντιπροσώπων τῶν ἐργατῶν». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον τοῦτο, ὡς ἐτροπολογήθη, ὡς καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§270ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τοῦ συνόλου ἡ ψήφισις ἀναβάλλεται. Τὰ ὑπ’ ἀριθ. 40, 41, 42 ἀναβάλλονται. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 43. Βʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ χρονικοῦ ὁρίου τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἐργασιῶν τῆς ἐπιθεωρήσεως καὶ ταξινομίσεως τῶν κτηνῶν, ὀχημάτων, αὐτοκινήτων, ποδηλάτων διὰ τὸ ἔτος 1914», (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). Βʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναρτήσεως ἀναμνηστικῶν πλακῶν ἐν τοῖς δημοτικοῖς σχολείοις τοῦ Κράτους». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Σ. Ἀναστασιάδου (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἔχει, καὶ τὸ σύνολον), Τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 48. Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐνισχύσεως τῆς χωροφυλακῆς ἐκ τοῦ στρατεύματος κατὰ τὸ ἔτος 1914». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).

§272Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ λάβῃ πρόνοιαν, ὥστε εἰς τοὺς στρατιώτας οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποσπασθῶσιν εἰς τὴν χωροφυλακὴν νὰ δοθῇ μισθοτροφοδοσία, διότι αἱ ἀποδοχαί των εἶναι δυσανάλογοι. Μὲ ἑβδομήκοντα λεπτὰ τὴν ἡμέραν δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ζήσωσιν. Οἱ χωροφύλακες λαμβάνουσι μισθὸν 2,50 δρ. τὴν ἡμέραν· αὐτούς, ποῦ τοὺς ρίπτετε μὲ ἑβδομήκοντα λεπτά; (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον μόνον καὶ τὸ σύνολον).

§273ΠΡΟΕΔΡΟΣ. βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως νομοπαρασκευαστικῆς ἐπιτροπῆς, πρὸς ἀναθεώρησιν καὶ σύνταξιν τῆς ἐκκλησιαστικῆς νομοθεσίας». (Γίνεται δι’ ἀναστάσεως δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). (Ἐπίσης γίνονται δι’ ἀναστάσεως δεκτὰ τὰ ἄρθρα 2–7). Ἡ ἐπιψήφισις τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται.

§274Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω ναμοσχέδιον «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ ΒΧΚΑʹ νόμου τῆς 10 Ἰουλίου 1899 περὶ γυμναστικῆς καὶ γυμναστικῶν καὶ ἀθλητικῶν ἀγώνων». Παρακαλῶ νὰ κηρυχθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς κατεπεῖγον.

§275ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλήν· Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως Ὑπουργείου Συγκοινωνίας» ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της· Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συντάξεως ἱστορικοῦ λεξικοῦ τῆς Ἑλληνικῆς γλώσσης ἀπὸ τῶν ἀρχαιοτάτων χρόνων μέχρι τῶν καθ’ ἡμᾶς» ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της· Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Δ. Χατζηγιάννης, Δ. Γκλαβᾶς, Γ. Καντιάνης, Γ. Βλάχος, Θ. Φίλιος, Χρ. Καρᾶς καὶ Ἀλκ. Θανόπουλος ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ ἐπανεξετάσεως ἀνθυπασπιστῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν»· Ὑπεβλήθησαν ἐπίσης αἱ κάτωθι τροπολογίαι· Τοῦ Βουλευτοῦ κ. Μ. Νεγροπόντη ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινῶν τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας»· Τῶν Βουλευτῶν κ. κ. Ι. Κανναβοῦ, Σ. Γρανίτσα, Γ. Καφαντάρη, Ι. Χριστοδουλιᾶ καὶ Γ. Τσακανίκα ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ στρατολογίας» καὶ Τοῦ Βουλευτοῦ κ. Μ. Μπουφίδου ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως». (Ὅρα ἅπαντα τὰ ἀνωτέρω Ἀρχεῖον Βουλῆς). Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Λύεται ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 8. 20′ μ. μ.).