1899.06.04

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 43

Τῆς 4 Ἰουνίου 1899.

(Παρασκευή).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρα 5 καὶ 35′ μ. μ. ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς 41 συνεδριάσεως).

§1Κ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ταῦτα πρέπει νὰ διορθωθῶσιν ἐν σελίδι πέμπτῃ, καὶ νὰ τεθῇ ὅτι ἐγένετο δεκτὴ ἡ πρότασίς μου, ἵνα προταχθῇ ἡ «περὶ ἐξώσεως τῶν δυστροπούντων μισθωτῶν» πρότασις νόμου, διότι οὐδεὶς ἀντέλεξε.

§2ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀναγραφῇ.

§3ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπομεν, μετὰ τὰ κατεπείγοντα.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δὲν ἐλήφθη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς.

§5Κ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ σιωπηρῶς ἐγένετο δεκτὴ ἡ πρότασίς μου. Τί θὰ γείνῃ;

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐπαναλάβητε τὴν αἴτησιν.

§7ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸς δὲ ἐν τῷ ἄρθρῳ 14 τοῦ νομοσχεδίου περὶ στρεμματικῆς φορολογίας τῶν ἀμπέλων δὲν ἀντικατεστάθησαν αἱ λέξεις «τοῦ εἰρηνοδίκου» διὰ τῆς λέξεως «τούτων».

§8ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα νὰ διορθωθῇ. (Οὕτω διορθωθέντα τὰ πρακτικὰ τῆς 41 συνεδριάσεως ἐγκρίνονται καὶ ἐπικυροῦνται. Εἶτα ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκριθέντα ἄνευ ἀντιρρήσεως ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς 42 συνεδριάσεως).

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν τοῦ Ἀνδρέου Μάστρακα, ἐμποροβιομηχάνου Καλαμῶν, αἰτουμένου τὴν ἀτέλειαν τῶν παρ’ αὐτοῦ εἰσαγομένων πρώτων ὑλῶν πρὸς κατασκευὴν τῶν κυτίων σύκων.

§10Δ. ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Ἀνδρέας Μάστρακας, ἔμπορος ἐν Καλάμαις, πρὸ τριῶν καὶ πλέον ἐτῶν ἐπενόησε τρόπον, διὰ τοῦ ὁποίου ἤθελε κατορθωθῆ νὰ ἐξομοιώσῃ τὰ σῦκα τῆς Μεσσηνίας μὲ τὰ τῆς Σμύρνης. Πρὸς τοῦτο μετεκαλέσατο ἐκ Σμύρνης εἰδικοὺς τεχνίτας συσκευαστὰς, καὶ κατώρθωσε τὸ μὲν πρῶτον ἔτος νὰ ἐξαγάγῃ 500 ὀκάδας, τὸ δεύτερον 1800 καὶ τὸ τρίτον 11 χιλιάδας καὶ ἐπέκεινα. Ἀλλὰ παραπονεῖται, ὅτι ὁ δασμὸς ὁ ὑπερβολικὸς, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τῶν σύκων ἀφ’ ἑνὸς, ἀφ’ ἑτέρου δὲ οἱ ἐπιβαλλόμενοι τελωνιακοὶ φόροι ἐπὶ τῶν ὑλικῶν, τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν κυτίων, τῷ παρακωλύουν τὴν πρόοδον τῆς ἐργασίας του, ἡ ὁποία τῷ ὄντι εἶναι σπουδαία περίπτωσις διὰ τὰ Μεσσηνιακὰ σῦκα, καὶ ἐν γένει τὰ σῦκα τῆς Ἑλλάδος. Παρακαλεῖ λοιπὸν διὰ τῆς ἀναφορᾶς του τὴν Βουλὴν νὰ συστήσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως προβῇ εἰς τὴν ἐλάττωσιν ἢ κατάργησιν τοῦ δασμοῦ αὐτῶν, καὶ εἰς τὴν ἀτελῆ εἰσαγωγὴν τῶν ὑλικῶν, δι’ ὧν κατασκευάζει τὰ κυτία, καὶ τοιουτοτρόπως μεγάλως θέλει συντελέσει εἰς τὴν πρόοδον τῆς αὐτοδιδάκτου ταύτης βιομηχανίας καὶ τὴν ἐπαισθητὴν βελτίωσιν τῆς ἀξίας τοῦ προϊόντος τούτου τοῦ ζωτικοῦ.

§11Γ. ΚΑΠΕΤΑΝΑΚΗΣ. Δὲν ἤθελον λάβει τὸν λόγον, ἂν μὴ ἐνόμιζον, ὅτι ἡ συζήτησις εἶναι σύμφωνος πρὸς τὴν ἐργασίαν, εἰς τὴν ὁποίαν σπεύδομεν ἀκριβῶς καὶ ἡ ὁποία εἶναι καὶ τὸ ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Ὅλοι εἶναι γνωστόν, ὅτι διαπνεόμεθα ὑπὸ τοῦ αὐτοῦ διαφέροντος πρὸς ὑποστήριξιν τῆς ἐγχωρίου ἡμῶν βιομηχανίας. Εἶναι ὅμως γνωστὸν ἐπίσης, ὅτι πρὸς τοῖς ἄλλοις ἡ ἔκπτωσις τῶν τιμῶν καὶ τοῦ κυριωτέρου ἡμῶν προϊόντος, τῆς σταφίδος, καὶ ἄλλων προϊόντων ἐπίσης, ὀφείλεται ἀφ’ ἑνὸς μὲν εἰς τὴν νοθείαν αὐτῶν ἀφ’ ἑτέρου δὲ εἰς τὸν ὅλως ἀφιλόκαλον καὶ ἀκατάλληλον τρόπον τῆς ἐξαγωγῆς. Εἷς ἐπιχειρηματίας ἐν Καλάμαις, ὁ κ. Μάστρακας, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλε καὶ τὴν ἀναφορὰν πρὸς τὴν Βουλὴν, μετεκαλέσατο ἐκ Σμύρνης εἰδικὸν τεχνίτην πρὸς Σμυρναϊκὴν συσκευὴν τῶν ἐν Καλάμαις παραγομένων σύκων. Καὶ πράγματι ἡ ἐπιχείρησίς του ἐπέτυχε. Διότι, ἐνῷ τὸ πρῶτον ἔτος ἐξήγαγε μόνον 500 ὀκάδας σύκων, τὸ δεύτερον ηὔξησεν ἡ ἐξαγωγὴ εἰς 1800 ὀκάδας, καὶ τὸ τρίτον εἰς 11 περίπου χιλιάδας. Καὶ θὰ ηὔξανεν ἴσως εἰς 100,000 ὀκάδας, ἐὰν μὴ ἦσαν αἱ δαπάναι μεγάλαι, εἰς τὰς ὁποίας ἦτο ἠναγκασμένος νὰ ὑποβάλληται διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν κυτίων, ἐντὸς τῶν ὁποίων ἐντίθενται τὰ σῦκα. Τὰ κυτία δὲ ταῦτα κατασκευάζονται ἐκ χάρτου, χαρτονίου καὶ ξύλου. Διὰ τῆς ἀναφορᾶς του λοιπὸν παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως συμφώνως τῇ ἀτελείᾳ εἰδῶν ζακχάρεως διὰ τὴν λουκουμοποιΐαν Σύρου, ὡς καὶ εἰδῶν κατοπτροποιΐας ἐν Ἀθήναις, ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ ἀτελείας τῶν εἰδῶν τῶν διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν κυτίων χρησίμων.

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§13Κ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς ἔρχονται τὰ ὑλικὰ ταῦτα;

§14ΚΑΠΕΤΑΝΑΚΗΣ. Μάλιστα. Πρέπει νὰ μείνωσιν ἀτελῆ, διότι ἄλλως δὲν θὰ προοδεύσῃ ἡ ἐπιχείρησις αὕτη, μὴ δυναμένων τῶν Μεσσηνιακῶν καὶ Λακωνικῶν σύκων νὰ ἀνταγωνισθῶσι πρὸς τὰ σῦκα τῆς Σμύρνης, ἔνθα καὶ ὁ ἐξαγωγικὸς δασμὸς εἶναι μικρὸς, καὶ ἐν γένει ἡ ποιότης τῶν σύκων τῆς Σμύρνης εἶναι ἀνωτέρα.

§15Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα, διότι ὑπεβλήθη καὶ εἰς ἐμὲ ὁμοία αἴτησις.

§16ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὰ σῦκα γίνονται καλλίτερα τοιουτοτρόπως;

§17ΚΑΠΕΤΑΝΑΚΗΣ. Μάλιστα, δι’ ἰδιαιτέρας τινὸς ἐπεξεργασίας καὶ τῆς συσκευῆς, καὶ οὕτω συναγωνίζονται πρὸς τὰ τῆς Σμύρνης.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης ἀνακοινῶ ἀναφορὰν τῶν ἐμπόρων καὶ πολλῶν ἄλλων κατοίκων Σπάρτης περὶ ἐλευθέρας πωλήσεως τῆς κινίνης καὶ τῶν ἀβλαβῶν ἐν γένει φαρμάκων.

§19ΜΕΛ. ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ θερμῶς εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀναφορὰν ταύτην τῶν ἡμετέρων συμπολιτῶν, καὶ παρακαλῶ, ὅπως ἐπὶ τῇ βάσει τῶν λόγων καὶ τῶν σχετικῶν προτάσεών της καθιερωθῇ καὶ παρ’ ἡμῖν ἡ ἐλευθέρα ἐμπορία τῆς κινίνης καὶ τῶν ἄλλων ἀβλαβῶν φαρμάκων, τῶν ὁποίων ἰδίως ποιεῖται χρῆσιν ἡ ἀπορωτέρα τῶν τάξεων τοῦ λαοῦ, ἀφοῦ ἁπανταχοῦ εἶναι ἤδη καθιερωμένη ἡ τοιαύτη ὑπὲρ τοῦ ἐμπορίου ἐλευθερία, χάριν τῶν πενεστέρων, ὡς εἶπον, κοινωνικῶν τάξεων, ἡ δὲ ἄκρα εὐτέλεια τῆς τιμῆς τῶν περὶ ὧν πρόκειται φαρμάκων ἀποκλείει ἐκ τῶν προτέρων πᾶσαν ὑπόνοιαν εὔλογον περὶ ἐνδεχομένης νοθείας αὐτῶν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ ὡσαύτως τηλεγράφημα τοῦ λαοῦ Φαρσάλων, παρακαλοῦντος, ὅπως μὴ προσαρτηθῇ ἡ ἐπαρχία αὕτη εἰς τὸν νομὸν Καρδίτσης. Ἕτερον τηλεγράφημα τοῦ λαοῦ Κρεσταίνης τοῦ δήμου Σκιλλοῦντος τῆς Ὀλυμπίας, παρακαλοῦντος, ὅπως ἐπιψηφισθῇ τὸ σταφιδικὸν νομοσχέδιον. Ὅμοιον τοῦ λαοῦ Φιλιατρῶν πρὸς τὸν αὐτὸν σκοπόν. Ψήφισμα τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Κοτυλαίων, παρακαλοῦντος, ὅπως ἡ ἐπαρχία Καρυστίας ἀποτελέσῃ ἰδίαν διοικητικὴν περιφέρειαν.

§21ΣΑΡΑΦΙΑΝΟΣ. Συνιστῶ τὴν αἴτησιν ταύτην, καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν.

§22Α. ΡΩΜΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἐν τῇ χθεσινῇ συνεδριάσει τῆς Βουλῆς ὁ ἐκ Ζακύνθου βουλευτὴς κ. Λομβάρδος μοὶ ἀπηύθυνεν ἐπερώτησιν σχετικὴν πρὸς τὴν ὑποχρέωσιν, εἰς ἣν ὑποβάλλονται οἱ ἐν Αὐστρίᾳ βιοῦντες ὑπήκοοι Ἕλληνες, ὅπως πληρώσωσι φόρον ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματός των, ὄχι μόνον ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος, τὸ ὁποῖον ἔχουσιν ἐκ τῶν ἐν Αὐστρίᾳ κτημάτων, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος, τὸ ὁποῖον λαμβάνουσιν ἐκ τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα κατέχουσιν ἐν Ἑλλάδι, Ρουμανίᾳ καὶ ἄλλαις χώραις. Τὸ πρῶτον ἤδη ἐπληροφορήθη τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης· ἦτο μὲν γνωστὸν εἰς ἡμᾶς, ὅτι πέρυσιν ἐπεβλήθη εἰς τοὺς ἐν Αὐστρίᾳ βιοῦντας ἀλλοδαποὺς φόρος ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος, ὁ αὐτὸς, ὡς εἰκὸς, φόρος, ὅστις ἐπεβλήθη εἰς τοὺς Αὐστριακοὺς, δὲν ἐγνωρίζομεν ὅμως, ὅτι παράπονα ἠγέρθησαν ἐκ μέρους τῶν Ἑλλήνων ἕνεκα τῆς ὑποχρεώσεως, εἰς ἣν ὑποβάλλονται, νὰ πληρώνωσι φόρον καὶ ὡς πρὸς τὰ εἰσοδήματα ἐκ τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν ἐκτὸς τῆς Αὐστρίας. Οὐδὲν ἔγγραφον περὶ τοιούτων παραπόνων περιῆλθεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν. Μετὰ τὴν ἐπερώτησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Ζακύνθου, ἔσπευσα νὰ γράψω εἰς τὴν ἐν Βιέννῃ Βασιλικὴν Πρεσβείαν καὶ νὰ ζητήσω τὰς σχετικὰς πληροφορίας. Ἐν τούτοις νομίζω, ὅτι δὲν δύναμαι ν’ ἀφήσω ἀπαρατήρητον μίαν πληροφορίαν, ἣν ἀνεκοίνωσεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Ζακύνθου πρὸς τὴν Βουλήν, καὶ τὴν ὁποίαν δὲν νομίζω ὀρθήν. Ἡ πληροφορία αὕτη ἔχει σχέσιν πρὸς τὴν θέσιν τῶν ἐν Αὐστρίᾳ διαμενόντων Ἑλλήνων ὑπηκόων, τοὺς ὁποίους παρέστησεν ὡς καταπιεζομένους καὶ παρηγκωνισμένους ὑπὸ τῶν ἐντοπίων ἀρχῶν. Φρονῶ ὅτι ἡ καταγγελία αὕτη τοῦ κ. Βουλευτοῦ εἶναι ἄδικος καὶ ὅλως ἀβάσιμος. Τοὐναντίον δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι αἱ Ἑλληνικαὶ παροικίαι ἐν Αὐστροουγγαρίᾳ, καὶ ἰδίως αἱ ἀκμάζουσαι παροικίαι τῆς Τεργέστης, Βιέννης καὶ Βουδαπέστης, ἀπολαύουσι πάσης προστασίας παρὰ τῶν ἐντοπίων ἀρχῶν, πρὸς ἃς τρέφουσιν αἰσθήματα εὐγνωμοσύνης καὶ σεβασμοῦ. Ἀπαντῶ εἰς ἐπερώτησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Παξῶν, ὅστις πρό τινων ἡμερῶν μοὶ ἐζήτησε πληροφορίας περὶ πλοίου τινός, καταβυθισθέντος ὑπὸ τουρκικοῦ τορπιλοβόλλου παρὰ τῇ ὀθωμανικῇ ἀκτῇ ἀπέναντι τῶν Παξῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν κατὰ τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον ἀπηύθυνε πρὸς τὴν ἐν Κωνσταντινουπόλει Πρεσβείαν ἔγγραφον, διὰ τοῦ ὁποίου παρεκαλεῖτο ὁ πρεσθευτὴς νὰ ἐνεργήσῃ, ὅπως δοθῇ ἀποζημίωσις εἰς τὸν παθόντα πλοίαρχον, ἀφοῦ ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ἀνακρίσεων, ὅτι τὸ πλοῖον τοῦτο ἐβυθίσθη ἕνεκα τῆς ἀδεξιότητος τοῦ κυβερνήτου τοῦ τουρκικοῦ τορπιλλοβόλου, μὲ τὸ ὁποῖον συνεκρούσθη. Ἡ Τουρκικὴ Κυβέρνησις δὲν ἀπήντησεν εἰς τὴν διακοίνωσιν, κατόπιν δὲ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἀπηύθυνα δεύτερον ἔγγραφον εἰς Κωνσταντινούπολιν, καὶ ὅταν λάβω τὴν ἀπάντησιν, θὰ σπεύσω ν’ ἀνακοινώσω αὐτὴν εἰς τὴν Βουλήν.

§23Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω τρεῖς δηλώσεις, τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης καὶ τοῦ τῶν Ναυτικῶν, περὶ προσθέτων πιστώσεων διὰ τὰ ἔξοδα κεκλεισμένων καὶ διαγεγραμμένων χρήσεων. Ὑποβάλω καὶ μίαν πρόσθετον δήλωσιν ἐκ δραχμῶν 1326 ἕνεκα δικαστικῆς ἀποφάσεως.

§24Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Σᾶς εἶναι εὔκολον νὰ βεβαιώσητε προχείρως τὸ ποσὸν τῶν δηλώσεων τῶν κεκλεισμένων καὶ διαγεγραμμένων χρήσεων ἐν ὅλῳ;

§25ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐνθυμοῦμαι προχείρως τὸ ποσὸν τῶν δηλώσεων περὶ προσθήκης ἢ αὐξήσεως τῶν ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ἀναγραφομένων πιστώσεων, δύναμαι ὅμως προχείρως νὰ σᾶς εἴπω πόσαι πιστώσεις ζητοῦνται διὰ τῶν δηλώσεων τῶν νῦν κατατιθεμένων. Αὗται ἀνέρχονται ἐν ὅλῳ εἰς δραχμὰς 334,601.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῇ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 256–259).

§27Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, ὀφείλω νὰ εὐχαριστήσω τὸν κύριον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ τὴν προσοχὴν, τῆς ὁποίας ἠξίωσε τὴν χθεσινὴν αἴτησίν μου· τὸν διαβεβαιῶ δὲ, ὅτι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας εἶχον, δὲν εἶναι πληροφορίαι τυχαῖαι, ἀλλὰ πληροφορίαι δοθεῖσαί μοι παρὰ προσώπων σημαινόντων ἐν ταῖς πόλεσιν ἐκείναις. Ἐλπίζω δὲ, ὅτι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας θὰ λάβῃ, θὰ δικαιώσωσι τὸ βάσιμον τῶν ἰδικῶν μου.

§28Α. ΡΙΚΑΚΗΣ. Τὸ ἀντικείμενον, περὶ τοῦ ὁποίου προτίθεμαι νὰ ὁμιλήσω, ἀναγνωρίζω καὶ θεωρῶ, ὅτι εἶναι ἄξιον πολλοῦ λόγου καὶ μακρᾶς ἀναπτύξεως, ἀλλὰ φειδόμενος τοῦ χρόνου, ἐγκαταλείπω κατὰ μέρος τὸ γενικὸν μέρος, καὶ περιορίζομαι εἰς ἓν μόνον, τὸ ὁποῖον θεωρῶ ἀναγκαῖον νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν προσοχὴν καὶ ἐκτίμησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, καθόσον νομίζω, ὅτι σχετίζεται μὲ ἕτερον ζήτημα, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ παρουσιασθῇ, σπουδαῖον ἐπίσης, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας. Ἀνέγνωσα, ἀλλὰ κατὰ πόσον εἶναι ἀκριβὲς, δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω, ὅτι ἀλλοδαποὶ, προσφυγόντες ἐκ Τουρκίας εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἐζητήθησαν νὰ ἐκδοθῶσι. Γνωρίζων καλῶς τὴν πρὸς τὰ καθεστῶτα καὶ τοὺς νόμους προσήλωσιν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἤθελον θεωρήσει περιττὸν οὔτε κἂν νὰ κάμω λόγον, διότι ἔχω πλήρη ἐμπιστοσύνην, ὅτι θὰ διεξαγάγῃ τὸ ζήτημα μεθ’ ὅλων τῶν ἐγγυήσεων καὶ προφυλάξεων τῆς ἐθνικῆς κυριαρχίας καὶ τῶν ἐθνικῶν δικαιωμάτων, ἀλλὰ τὸ παρελθὸν δυστυχῶς μὲ δειλιᾷ, καὶ ἀναγκάζομαι νὰ ὑποβάλω τὴν σύστασιν ταύτην εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἡ Ἑλλὰς δυστυχῶς ἀπέδειξεν ἀδυναμίαν εἰς τοιαύτας περιστάσεις, καὶ ἔχομεν προηγούμενα, κατὰ τὰ ὁποῖα ὑπεχωρήσαμεν εἰς ἔκδοσιν, ἡ ὁποία δὲν ἐπετρέπετο, καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἓν τῶν μεγαλειτέρων ἐθνικῶν δικαιωμάτων ἑκάστου Κράτους, τὴν ἐξετελέσαμεν δὲ διὰ πλαγίων μέσων καὶ πρὸ πάντων διὰ τῆς ἀπελάσεως. Ἔχομεν διάταξιν τοῦ νόμου, καθ’ ἣν ἐπιτρέπεται ἡ ἀπέλασις, ὅταν ὁ ἀλλοδαπὸς ἦναι ἐπικίνδυνος εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, ἡμεῖς δὲ ἐθυσιάσαμεν τὸ μεγαλύτερον τῶν δικαιωμάτων μας, καταχρώμενοι αὐτῆς τῆς διατάξεως, τὴν ὁποίαν ὁ νόμος ἐθέσπισε πρὸς ἄλλον σκοπόν. Τὸ παρελθὸν λοιπὸν ἐκεῖνο μοὶ δίδει ἀφορμὴν καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ προλάβω καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν νὰ διατηρήσῃ πλήρη καὶ ἀκέραια τὰ ἐθνικὰ δικαιώματα· καὶ τοσούτῳ περισσότερον τῷ συνιστῶ τοῦτο, διότι ἔχομεν μετ’ ὀλίγον τὰς διαπραγματεύσεις ἐπὶ τῶν συμβάσεων, μεταξὺ τῶν ὁποίων περιελήφθη καὶ σύμβασις περὶ ἐκδόσεως μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας, σύμβασις τὴν ὁποίαν ἐξ ἀρχῆς κατεδίκασα, καὶ ἠπόρησα, πῶς περιελήφθη ἐν τῇ προσωρινῇ συνθήκῃ, διότι ἡ Τουρκία ἔχει ἑτεροδικίαν, καὶ οὐδαμοῦ ἠκούσθη, ἀφοῦ δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ δικάζῃ τοὺς ξένους ὑπηκόους, νὰ ἔρχηται καὶ ν’ ἀπαιτῇ νὰ συνομολογήσῃ μεθ’ ἡμῶν τοιαύτην σύμβασιν. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ προσέξῃ εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν, καὶ ἐὰν πράγματι ἐγένοντο τοιαῦται παραστάσεις, νὰ ἀρνηθῇ ἀπολύτως, ὅπως οὕτω διατηρήσῃ ἀκέραια τὰ ἐθνικὰ δικαιώματα.

§29Κ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰς παρατηρήσεις τοῦ σεβαστοῦ ἐκ Πατρῶν συναδέλφου ἐγὼ θὰ προσθέσω, ἃς ληφθῇ ὡς παράδειγμα τὸ τελευταῖον τῆς Ἰταλίας, ἡ ὁποία τὴν ἔκδοσιν τοῦ Παπαδάκου μὲ μυρίας περιέβαλε διατυπώσεις, καὶ μόνον ὅταν ἅπασαι αὗται συνετελέσθησαν, ἐξέδωκεν αὐτὸν εἰς ἡμᾶς.

§30Κ. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως ἡ πρότασις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Πατρῶν Βουλευτοῦ εἶναι ἀξία μείζονος προσοχῆς καὶ μελέτης, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν εἰς τὸ μέλλον πρόληψιν τοῦ ἐξευτελισμοῦ τῆς Ἑλλάδος, γενομένης χωροφύλακος πάσης ἰσχυρᾶς Δυνάμεως. Ἐνθυμοῦμαι ὅτι ἄλλοτε, κατὰ τὸ 1882 νομίζω, κατηγορούμενός τις ἐπὶ ἐκβιάσει, δικασθεὶς εἰς τὸ ἐνταῦθα Κακουργοδικεῖον, ἀπελύθη λόγῳ ἀναρμοδιότητος τῶν Ἑλληνικῶν δικαστηρίων, καθόσον ἦτο ὑπήκοος Ὀθωμανὸς, διαπράξας τὸ ἀδίκημα ἐν Τουρκίᾳ κατὰ ὑπηκόου Ὀθωμανοῦ. Ἀλλὰ τί συνέβη κατόπιν; Ἀμέσως συλληφθεὶς ὑπὸ τοῦ Διευθυντοῦ τῆς Ἀστυνομίας παρεδόθη εἰς τὴν Τουρκικὴν ἀρχὴν, καὶ μετενεχθεὶς διὰ πλοίου ἐκρεμάσθη ἔξωθεν τῆς Κρήτης ὑπὸ τῆς Τουρκίας. Ἕτερον παράδειγμα ἔχομεν, διὰ τῆς μεθόδου τοῦ ἐπικινδύνου, τὸ τῆς ἀπελάσεως ἢ παραδόσεως εἰς τὰς Γερμανικὰς ἀρχὰς τοῦ Χαμερστάϊν, ἡ ὁποία μᾶς ἐξηυτέλισε! Σήμερον εὐτυχῶς ἔχομεν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία σέβεται καὶ περὶ πολλοῦ ποιεῖται τὰ ἐθνικὰ δικαιώματα, ἔχομεν δὲ καὶ παράδειγμα, τὸ τοῦ Εἰσαγγελέως Ἄρτης, τὸν ὁποῖον δι’ ὁμοίαν πρᾶξιν ἀμέσως ἡ Κυβέρνησις ἀπέλυσε τῆς ὑπηρεσίας, ὡς ἀνάξιον ὑπάλληλον τῆς Ἑλλάδος. Παρακαλῶ λοιπὸν καὶ ἐγὼ τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν καὶ ἐν γένει τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὴν παρατήρησιν τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Πατρῶν συναδέλφου καὶ διὰ νομοθετικῶν ἢ ἄλλων κυβερνητικῶν μέτρων παρακωλύσῃ τὸν ἐπὶ πλέον ἐξευτελισμὸν τοῦ ἔθνους ἀπέναντι τῶν ξένων καὶ διατηρήσῃ τὰ κυριαρχικά μας δικαιώματα καὶ τὴν ἐθνικὴν ἀξιοπρέπειαν. Πιστεύω δέ, ὅτι τὴν τοιαύτην στάσιν μας θὰ σεβασθῶσι καὶ οἱ ἰσχυροὶ τῆς γῆς.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Πάλλης κ. Μπασιᾶς ὑποβάλλει πρότασιν νόμου περὶ ἐκπαιδεύσεως καὶ προσόντων τῶν βαθμοφόρων τοῦ ἐμπορικοῦ ναυτικοῦ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 260).

§32ΑΘ. ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ. Ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀναγεγραμμένον καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι δὲν θὰ γείνῃ μακρὰ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, διότι πάντες οἱ κύριοι Βουλευταὶ εἶναι βεβαίως πεπεισμένοι περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων, περὶ τῆς ὁποίας ἀξιεπαίνως μεριμνήσασα ἡ Κυβέρνησις εἰσήγαγε τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὴν Βουλὴν νὰ δεχθῇ νὰ ἀναγνωσθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἰς πρώτην συζήτησιν σήμερον.

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§34ΗΛ. ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Δὲν βλέπω ἐνταῦθα τὸν κύριον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης. Ἐπειδὴ ὅμως συνήθως βραδύνει, ἀναγκάζομαι σήμερον νὰ φέρω ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον τὰ δικαστήρια λύουσι κατὰ διάφορον τρόπον, ἐπὶ ζημίᾳ καὶ βλάβῃ τῶν καταδίκων. Μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1892, κατὰ τὸν ὁποῖον ἡ προφυλάκισις συνυπολογίζεται εἰς τὴν ποινὴν καὶ ἐκπίπτεται τῆς ἐπιβληθείσης ποινῆς, ἐπῆλθον καὶ ἄλλοι νόμοι, σχετικοὶ πρὸς τοὺς στρατιωτικοὺς καὶ ναυτικοὺς καταδίκους· ἀλλὰ κατὰ τὴν τελευταίαν νομολογίαν τῶν ἐν Ἀθήναις δικαστηρίων ὁ χρόνος ὁ διαρρέων ἀπὸ τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως μέχρι τῆς ἀπορρίψεως αὐτῆς δὲν ὑπολογίζεται ὑπὸ τῶν Εἰσαγγελικῶν ἀρχῶν εἰς τὸν χρόνον τῆς ποινῆς, καὶ οὕτω δίδεται εἰς τὸν νόμον ἑρμηνεία, ἡ ὁποία μᾶς φέρει εἰς ἄτοπα καὶ οὐχὶ λογικὰ ἀποτελέσματα· διότι, ἐὰν μὲν ἡ αἴτησις ἀναιρέσεως γένηται δεκτή, ὁ χρόνος ὁ διαρρεύσας ἀπὸ τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως μέχρι τῆς ἐκδόσεως τῆς τοῦ Ἀρείου Πάγου ἀποφάσεως, τῆς παραδεχομένης τὴν ἀναίρεσιν, ὑπολογίζεται ὡς χρόνος προφυλακίσεως, καθότι θεωρεῖται ὡς χρόνος ὑποδικίας, ὁ χρόνος δὲ ὁ διαρρεύσας ἀπὸ τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως μέχρι τῆς ἀπορρίψεως αὐτῆς δὲν λογίζεται ὡς χρόνος ὑποδικίας, καὶ τοῦτο, ἐνῷ ἀπορριπτομένης τῆς ἀναιρέσεως τὸ κῦρος τῆς ἀποφάσεως δικαστηρίου ἄρχεται ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἐκδόσεως τῆς ἀποφάσεως. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει καθῆκον νὰ φέρῃ νόμον ἑρμηνευτικόν, διότι πολλοὶ ἄνθρωποι διαμένουσιν ἐν ταῖς φυλακαῖς, καίτοι κατὰ τὴν ὀρθὴν ἔννοιαν τοῦ νόμου τοῦ 1892 ἐξέτισαν ἤδη τὴν ποινήν των. Δὲν εἶναι δὲ ὀλίγος ὁ χρόνος οὗτος, διότι πολλάκις ἀπὸ τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως μέχρι τῆς ἡμέρας, καθ’ ἣν ἐκδίδεται ἡ ἀπόφασις, ἢ τὴν ἀναίρεσιν ἀπορρίψασα, παρέρχονται καὶ τρεῖς καὶ τέσσαρες μῆνες, ἐλάχιστος δὲ χρόνος δύναται νὰ θεωρηθῇ ὁ τῶν 40 ἢ 50 ἡμερῶν, διότι μόνον διὰ τῆς κλήσεως συνήθως, καὶ πολὺ ὀρθῶς, ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς δίδει προθεσμίαν 20 ἡμερῶν. Ἡ τοιαύτη ἑρμηνεία ἐπάγεται καὶ τὸ ἄλλο ἄτοπον, νὰ τιμωρῇ τὸν κατάδικον, ἐπειδὴ προσέφυγεν εἰς τὸ ἀνώτατον δικαστήριον. Φρονῶ ὅτι διὰ τοὺς λόγους τούτους τοὺς ὀλίγους, ἀντὶ πολλῶν καὶ ἄλλων, καλὸν εἶναι ὁ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς νὰ προκαλέσῃ νομοθέτημα, φέρον τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος, διότι σήμερον, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁμιλῶ, γνωρίζω καταδίκους πλείστους, οἱ ὁποῖοι κρατοῦνται εἰσέτι, ἐνῷ κατὰ τὴν ὀρθὴν καὶ λογικὴν ἑρμηνείαν τοῦ νόμου ἀπέτισαν ὁλόκληρον τὴν ποινήν των.

§35Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλοτε ἐγένετο συζήτησις μακρὰ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, τὸ ὁποῖον ἀνεκίνησεν ἤδη ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Ναυπλίας. Ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἄλλοτε ὁ κ. Σιμόπουλος ἐκλήθη νὰ δώσῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νόμου περὶ συμψηφισμοῦ τοῦ χρόνου τῆς προφυλακίσεως ἑρμηνείαν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, καὶ ἔδωκε τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν ἤλεγξεν ὁ κ. Βουλευτής, ὅτι ὁ χρόνος ἀπὸ τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως μέχρι τῆς ἐκδόσεως τῆς ἀποφάσεως ὑπὸ τοῦ Ἀρείου Πάγου δὲν δύναται νὰ ὑπολογισθῇ, διότι θεωρεῖται τοῦτο οἱονεὶ ὡς ποινὴ ἰδία εἰς τὸν ἀναιρεσείοντα! Τοῦτο ἀτυχῶς κρατεῖ. Δὲν εἶναι ὀρθόν, δὲν εἶναι δίκαιον. Κρατεῖ ὅμως ἀτυχῶς ὡς νόμιμον.

§36ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Τσαμαδοῦ ὑπεβλήθη ὅμοιον νομοσχέδιον περὶ στρατιωτικῶν καταδίκων, καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν, προτάσει τοῦ κ. Ν. Καλογεροπούλου, περιελήφθη ἐν τῷ νόμῳ ἐκείνῳ ἡ ἑρμηνεία, ὅτι ὁ διαρρέων χρόνος ἀπὸ τῆς αἰτήσεως πρὸς ἀναθεώρησιν μέχρι τοῦ χρόνου τῆς ἀναιρέσεως πρέπει νὰ ὑπολογίζηται εἰς τὸν χρόνον τῆς ποινῆς.

§37Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Παρευρέθην ἐν τῇ συζητήσει ἐκείνῃ τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συμψηφισμοῦ τοῦ χρόνου τῆς προφυλακίσεως ἐν τῇ ποινῇ, καθ’ ἣν ἠγόρευσαν ἐπὶ τοῦ ζητήματος ὁ κ. Κωνσταντόπουλος καὶ ἄλλοι νομομαθεῖς. Ἔσχον δὲ τὴν εὐκαιρίαν καὶ τὴν ἀνάγκην νὰ μελετήσω βραδύτερον τὸ θέμα, καὶ ἀνέδραμον εἰς τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικὰ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, κατὰ τὰ ὁποῖα σαφὴς καὶ ῥητὴ ἑρμηνεία ἐδόθη ὑπὸ τοῦ τότε κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Ἑπομένως δὲν δύναται τὸ ἄτοπον τοῦτο νὰ διορθωθῇ ἤδη, εἰμὴ διὰ νόμου.

§38ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς ἐπρότεινα καὶ ἐγώ.

§39Α. ΡΙΚΑΚΗΣ. Νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις δὲν εἶναι ἀξία τόσον μακρᾶς ἀναπτύξεως, διότι οὔτε ἑρμηνευτικοῦ νόμου ὑπάρχει ἀνάγκη. Ὁ νόμος εἶναι σαφής· ὁ νόμος λέγει, ὅτι ἡ ἀναίρεσις δὲν ἔχει ἀνασταλτικὴν δύναμιν, ἀλλ’ ἐκτελεῖται ἡ ἀπόφασις· ἑπομένως, ἀφοῦ ἐκτελεῖται ἡ ἀπόφασις, πῶς δύνασθε νὰ εἴπητε, ὅτι ἡ ἀναίρεσις ἔχει ἀνασταλτικὴν δύναμιν καὶ δύναται νὰ θεωρηθῇ ὁ ἐκτίνων ποινὴν μετὰ τὴν αἴτησιν ἀναιρέσεως, ὅτι διατελεῖ ἐν ὑποδικίᾳ; Ἐρωτῶ, ἐὰν ὁ ἐπὶ πλημμελήματι καταδικασθεὶς εἰς ἑνὸς μηνὸς φυλάκισιν ἐκτίσῃ τὴν ποινήν του, ὡς εἶναι φυσικόν, πρὸ τῆς ἐκδικάσεως τῆς αἰτήσεως ἀναιρέσεως, δὲν ἀναιρεθῇ δὲ μετὰ ταῦτα ἡ ἀπόφασις ὑπὸ τοῦ Ἀρείου Πάγου, θὰ συλληφθῇ πάλιν καὶ θὰ τεθῇ ἐκ νέου εἰς τὰς φυλακάς, διὰ νὰ ἐκτίσῃ ἐκ νέου τὴν ποινήν; Λοιπὸν ὅλα αὐτὰ εἶναι περιττά.

§40Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Σχετικῶς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο, συμβαίνει ἕτερον ἄτοπον, ὅπερ δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ θεραπεύσῃ ἄνευ νόμου. Ὑπάρχουν, κύριε Πρόεδρε, κατάδικοι, καταδικασθέντες πρὸ τοῦ 1892, ἑπομένως μὴ ἐπωφεληθέντες ἐκ τοῦ νόμου περὶ προσμετρήσεως τοῦ χρόνου τῆς ὑποδικίας εἰς τὸν χρόνον τῆς ποινῆς. Ἐκ τῶν καταδίκων αὐτῶν ὑπάρχουσί τινες, καταδικασθέντες εἰς ποινὴν πολλῶν ἐτῶν, οἵτινες οὐδεμιᾶς ἐλαττώσεως τῆς ποινῆς αὐτῶν διὰ χάριτος ἔτυχον, καὶ ἐξακολουθοῦσιν ἀποτίνοντες ἀκεραίαν τὴν ποινὴν ἐν ταῖς φυλακαῖς, δηλαδὴ τὰ τελευταῖα ἔτη αὐτῆς, τοὺς τελευταίους μῆνας, ἐνῷ, ἂν ὑπελογίζετο ὁ χρόνος τῆς ὑποδικίας, θὰ εἶχον ἤδη συμπληρώσει τὸν χρόνον καὶ ἀποφυλακισθῆ. Φρονῶ, ὅτι διὰ τοὺς καταδίκους τούτους, τοὺς εἰς μακρὰ ἔτη ποινῆς ὑποβληθέντας πρὸ τοῦ νόμου, καὶ τῶν ὁποίων δι’ οὐδεμιᾶς χάριτος ἠλαττώθη ἡ ποινή, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ὀφείλει, ἀφοῦ βεβαιώσῃ ὅτι διανύουσι τοὺς τελευταίους μῆνας τῆς ποινῆς των καὶ ἀκριβῶς ἐκείνους, τοὺς ὁποίους ἔχουν διανύσει ἐν προφυλακίσει, νὰ ζητήσῃ τὴν διὰ χάριτος ἀπαλλαγὴν ἀπὸ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς. Ὁ λόγος, ὅτι κατεδικάσθησαν πρὸ τοῦ νόμου, δὲν εἶναι δίκαιον καὶ φιλάνθρωπον νὰ στερῇ αὐτοὺς εὐεργετήματος, ὅπερ ἀνεξαιρέτως καὶ ἄνευ διακρίσεως ἀπενεμήθη εἰς τοὺς μετὰ τὸν νόμον καταδικασθέντας.

§41Π. ΜΑΥΡΟΚΕΦΑΛΟΣ. Πολλαί, κύριε Πρόεδρε, μέχρι τοῦδε ἐζητήθησαν πληροφορίαι καὶ διάφοροι ὑπεβλήθησαν ἐπερωτήσεις, ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ ζήτημα τῆς σταφίδος, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη ἀκόμη νὰ δοθῶσι πληροφορίαι τινές, ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς ἐμπορικὰς συμβάσεις, ἰδίως δὲ εἰς τὴν πολυθρύλητον μετὰ τῆς Ῥωσίας, διὰ τὴν ὁποίαν πολλὰ ἔχουσι γραφῆ. Ἀπὸ τοῦ 1894, ὅτε ἡ σταφιδικὴ κρίσις ἔφθασεν εἰς τὸ ὀξύτατον αὐτῆς σημεῖον, ὁ Ἑλληνικὸς κόσμος πολλὰς ἐστήριξεν ἐλπίδας ἐπὶ τῆς συνομολογήσεως τῆς τοιαύτης συμβάσεως. Πολλὰ τότε ἐγράφησαν ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου, ἐνθυμοῦμαι δέ, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν δι’ ἐπισήμου ἀνακοινώσεως πρὸς τὰς ἐφημερίδας κατέστησε γνωστόν, ὅτι ἡ σύμβασις ἐκείνη ἦτο τετελεσμένη, ἀλλὰ παραδόξως ὄχι μόνον συνθήκη δὲν συνετελέσθη, ἀλλ’ ὡς ἐγράφη, τὸ αὐτὸ Ὑπουργεῖον, τὸ ὁποῖον ἐποιήσατο τὴν ἐπίσημον ἀνακοίνωσιν, συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ μὴ ὑπογραφῇ ἡ σύμβασις. Ἐπιθυμῶ λοιπὸν νὰ καταστῇ γνωστόν, ἐὰν πράγματι ἡ σύμβασις αὕτη ἦτο τετελεσμένη ἢ ὄχι. Ἐπωφελούμενος δ’ ἐκ τῆς περιστάσεως, ἤθελον παρακαλέσει τὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Ὑπουργὸν νὰ παράσχῃ πληροφορίας εἰς τὴν Βουλήν, ἐὰν ἡ προσδοκωμένη αὕτη σύμβασις μετὰ τῆς Ῥωσίας περὶ τῆς ἀτελοῦς εἰσαγωγῆς τῆς σταφίδος εἰς Ῥωσίαν ἦναι πιθανή. Κατὰ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἰδιαιτέρως ἔχω, ἡ συνομολόγησις τῆς τοιαύτης συμβάσεως εἶναι σχεδὸν ἀκατόρθωτος. Ἐὰν ἦτο πιθανὴ κατὰ τὸ 1894 καὶ 1895, πρὸ τοῦ γενομένου θορύβου καὶ τῆς παραδόξου ἀποστολῆς, τὴν ὁποίαν ἀναρμοδίως ἀνέλαβεν εἷς δικαστής, σήμερον εἶναι ἀκατόρθωτος. Καὶ λέγω τοῦτο, διότι θὰ κληθῶσιν οἱ διάφοροι γεωργικοὶ σύλλογοι τῆς Ῥωσίας, ἵνα ἀποφανθῶσιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, βεβαίως δὲ ποτὲ δὲν θέλουσιν ἀποδεχθῆ τὴν ἀτελῆ εἰσαγωγὴν τῆς σταφίδος. Ἀλλ’ ἐνδεχόμενον αἱ πληροφορίαι μου νὰ ἦναι ἀνακριβεῖς. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ δώσῃ πληροφορίας, διότι δύνανται αὗται νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν μόρφωσιν ἀκριβοῦς ἰδέας περὶ τοῦ ζητήματος, ἀφοῦ πρόκειται λίαν προσεχῶς νὰ συζητηθῇ τὸ σταφιδικὸν νομοσχέδιον.

§42Α. ΡΩΜΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Περὶ τοῦ ζητήματος τῆς μετὰ τῆς Ῥωσίας ἐμπορικῆς συνθήκης ἐγένετο ἐπανειλημμένως λόγος ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Βουλευτικὴν Περίοδον. Κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὁ τότε ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργὸς κ. Σκουζὲς ὑπέβαλεν ἔγγραφα, ἀφορῶντα εἰς τὰς διαπραγματεύσεις περὶ τῆς συνθήκης ταύτης, ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν διαπραγματεύσεων μέχρι τοῦ ἔτους 1895, ἂν δὲν ἀπατῶμαι. Εἶμαι πρόθυμος νὰ ὑποβάλω τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπεβλήθησαν τότε ὑπὸ τοῦ τότε Ὑπουργοῦ, καὶ ὅσα ἔκτοτε ἀντηλλάγησαν. Ὡς πρὸς τὴν ἐρώτησιν τὴν ὁποίαν ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸς τῆς Ρωσίας ἀπηύθυνε πρὸς τοὺς πληθυσμοὺς τῶν ἀμπελοφόρων ἐπαρχιῶν τῆς Ρωσίας, καὶ ὡς πρὸς τὸν καταρτισμὸν ἐπιτροπῆς, ἥτις νὰ ἐξετάσῃ κατὰ πόσον οἱ πληθυσμοὶ ἐκεῖνοι ἤθελον ζημιωθῆ ἐκ τῆς συνομολογήσεως τῆς μετὰ τῆς Ἑλλάδος συνθήκης, ἐν ᾗ ἤθελεν ὁρισθῆ, ὅπως ἡ σταφὶς εἰσάγηται εἰς τὴν Ρωσίαν ἀτελῶς, δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Ρωσίας ἔλαβε, δὲν συνηγοροῦσιν ὑπὲρ τῆς συνομολογήσεως τῆς συνθήκης. Κατηρτίσθη ἐπιτροπὴ ἐν Πετρουπόλει, ἥτις ἐξήτασε τὰ πορίσματα τῶν ἐρευνῶν τῆς ἐπιτροπῆς ἐκείνης, τὸ πόρισμα δὲ τῆς μελέτης τῆς ἐν Πετρουπόλει ἐπιτροπῆς περιλαμβάνεται ἐν πρακτικῷ τινι τῆς τελευταίας αὐτῆς συνεδριάσεως, τὸ ὁποῖον θέλω σπεύσει κατ’ αὐτὰς νὰ ὑποβάλω ἐν μεταφράσει εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως δυνηθῇ ἡ Βουλὴ νὰ ἀντλήσῃ ἐκ τοῦ ἐγγράφου τούτου πᾶσαν σχετικὴν πληροφορίαν.

§43Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπειδὴ ὅμως ἀνεμίχθη ἀκατανοήτως καὶ ἡ εὐθύνη τοῦ Ὑπουργείου, τοῦ ὁποίου εἶχον τὴν τιμὴν νὰ προΐσταμαι, παρακαλῶ ὑμᾶς, κύριε Ὑπουργέ, ὅπως εὐαρεστηθῆτε νὰ καταθέσητε πάντα τὰ ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης ἔγγραφα ἀπ’ ἀρχῆς, ἀφ’ ἧς ἤρχισαν αἱ συνεννοήσεις μέχρι τῆς ἐποχῆς ταύτης.

§44ΡΩΜΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Νομίζω, ὅτι ἐν τῇ δηλώσει μου διόλου δὲν ἀνέμιξα τοιοῦτόν τι.

§45Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἀνηνέχθην εἰς τοὺς λόγους ὑμῶν.

§46ΜΑΥΡΟΚΕΦΑΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος ἀφορῶσιν εἰς ὅσα εἶπον ἐγώ, διότι ἐγὼ δὲν ἐσκόπουν νὰ ἀπευθύνω τοιαύτην μομφήν. Τότε τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν διηύθυνεν ὁ κ. Ν. Δεληγιάννης, ὁ νῦν πρεσβευτὴς ἐν Παρισίοις, ὁ ὁποῖος δι’ ἐπισήμου ἀνακοινώσεως πρὸς τὴν σύνταξιν τῆς «Ἑστίας» κατέστησε γνωστόν, ὅτι ἡ σύμβασις ἦτο τετελεσμένη, τὸ αὐτὸ δὲ Ὑπουργεῖον ἐγράφη, ὅτι ἐματαίωσε τὴν σύμβασιν.

§47Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ κατατεθῶσιν ἅπαντα τὰ ἔγγραφα, διὰ νὰ λάβῃ ἡ Βουλὴ ἀκριβῆ πληροφορίαν περὶ τοῦ ζητήματος τούτου.

§48ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἀφοῦ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν εὑρίσκει δυσκολίαν νὰ καταθέσῃ τὰ ἔγγραφα, ὀρθὸν εἶναι νὰ κατατεθῶσιν ὅλα τὰ ἔγγραφα.

§49Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Βεβαίως τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ζητοῦνται ἀπὸ τοὺς ἐνδιαφερομένους, πρέπει νὰ κατατεθῶσιν, ἀλλὰ λέγω, ὅτι τὰ ἔγγραφα ταῦτα κατετέθησαν καὶ ἄλλοτε, ὑποθέτω δ’ ὅτι κατετέθησαν πλήρη καὶ οὐδὲν ἀπεκρύβη, ἀπεδείχθη δ’ ἐξ αὐτῶν τότε, ὅτι οὐδέποτε ἔφθασε μέχρι τοῦ τελευταίου ἄκρου τῆς συνομολογήσεως τῆς συνθήκης ἡ διαπραγμάτευσις, καὶ ὅτι οὐδεὶς εἶναι ὑπεύθυνος, ὅτι δὲν συνωμολογήθη. Ἂς κατατεθῶσι τὰ ἔγγραφα, καὶ θέλει πεισθῇ ἡ Βουλή, ὅτι οὐδέποτε αἱ διαπραγματεύσεις προὐχώρησαν εἰς τοιοῦτον σημεῖον.

§50Π. ΜΑΥΡΟΚΕΦΑΛΟΣ. Αὐτὸ θέλω ν’ ἀποδειχθῇ, ὅτι ἡ ἐπίσημος ἀνακοίνωσις, τὴν ὁποίαν ἐποιήσατο ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν πρὸς τὴν δημοσιογραφίαν, δὲν ἦτο ἀκριβής, καὶ ὅτι ἐψεύδετο τὸ Ὑπουργεῖον ἐκεῖνο.

§51ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐκτὸς τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν περὶ τοῦ δυσκόλου, σχεδὸν τοῦ ἀδυνάτου, τοῦ καταρτισμοῦ τῆς τοιαύτης συνθήκης, λόγῳ τῶν παραστάσεων τῶν ἀμπελοκτημόνων τῆς Ρωσίας, προσθέτω καὶ τοῦτο, ὅτι ὄχι μόνον οἱ ἀμπελοκτήμονες πάντες ἐν Ρωσίᾳ ἐνδιαφέρονται, ὅπως μὴ ἐπιτραπῇ διὰ συνθήκης ἡ ἐλευθέρα καὶ ἐπὶ εἰσαγωγικῷ τινι τέλει εἰσαγωγὴ τῆς σταφίδος εἰς Ρωσίαν, διότι θὰ ἦτο ἐπιζήμιος εἰς αὐτοὺς, ἀλλ’ ὁ αὐτοκράτωρ αὐτὸς τῆς Ρωσίας, ὅστις εἶναι ὁ μεγαλείτερος ἀμπελοκτήμων τοῦ Ρωσικοῦ Κράτους, κατὰ δεύτερον δὲ λόγον, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων καὶ τῶν τοῦ Στέμματος κτημάτων, ὅστις μετ’ αὐτὸν εἶναι ὁ μεγαλείτερος ἀμπελοκτήμων τῆς Ρωσίας, εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρίνωσι περὶ τοῦ ἐπιζημίου αὐτῆς μόνοι καὶ ἀφ’ ἑαυτῶν. Πῶς λοιπὸν, ἀφοῦ αὐτοὶ αἰσθάνονται ὅτι ἐκ τῆς εἰσαγωγῆς τῆς σταφίδος καὶ τοῦ διαγωνισμοῦ αὐτῆς πρὸς τοὺς οἴνους τοὺς ῥωσικοὺς θὰ ζημιωθῶσιν οἱ Ρῶσοι ἀμπελοκτήμονες, ἦτο δυνατόν ποτε νὰ δεχθῶσι τοιαύτην σύμβασιν, ἢ πῶς εἶναι δυνατὸν, γινώσκοντες τὸ ἐπιζήμιον αὐτῆς εἰς τὴν Ρωσίαν, νὰ δεχθῶσι νὰ ὑπογράψωσι τοιαύτην σύμβασιν σήμερον, ὅπως πολλοὶ ὑποστηρίζουν;

§52Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω, ὅτι ἐν τῇ Βουλῇ πρέπει νὰ προσέχωμεν καὶ νὰ μὴ ἀναμιγνύωμεν πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει κατ’ οὐδένα λόγον ν’ ἀναμιχθῶσιν ἐν ταῖς συζητήσεσι τοῦ Κοινοβουλίου. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθῇ ὅτι, ἐπειδὴ ὁ αὐτοκράτωρ τῆς Ρωσίας εἶναι ὁ μεγαλείτερος ἀμπελοκτήμων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψῃ συνομολόγησιν συμβάσεως, καθιερούσης ἀτέλειαν σταφίδος. Νομίζω, ὅτι ὁ σεβασμὸς πρὸς τὸν αὐτοκράτορα τῆς Ρωσίας καὶ πρὸς τὸ Κοινοβούλιον, καὶ τὸ συμφέρον τῆς ὑποθέσεως, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλοῦμεν, ἀπαγορεύει ἀπολύτως νὰ λεχθῇ τοῦτο.

§53Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω ὅτι κατὰ πρῶτον λόγον πρέπει νὰ σεβώμεθα τὸν ἡμέτερον ἡγεμόνα ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου (ἐπιδοκιμασίαι), καὶ μετὰ ταῦτα νὰ μετερχώμεθα τοιαύτην γλῶσσαν πρὸς Βουλευτὴν, ὅστις δὲν ἠθέλησε οὔτε νὰ προσβάλῃ ξένον ἡγεμόνα, οὔτε νὰ παρεμβάλῃ δυσκολίας εἰς δῆθεν διαπραγματεύσεις, αἵτινες ὑφίστανται πρὸς συνομολόγησιν τοιαύτης συνθήκης. Ἐγὼ ἠθέλησα νὰ ἄρω ἐκ τοῦ μέσου μίαν ἐλπίδα, ἥτις, κατ’ ἐμὲ, οὐδαμῶς στηρίζεται οὐδ’ ἐστηρίχθη ποτὲ ἐπὶ πραγματικῆς βάσεως, ἀλλ’ ἀντιστρατεύεται πρὸς μεγάλα ῥωσικὰ συμφέροντα, καὶ ἡ ὁποία ἐν τούτοις καθ’ ἡμέραν ἀνησυχεῖ τὸν τόπον καὶ δημιουργεῖ πράγματα καὶ φροντίδας εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βασιλικὴν οἰκογένειαν, καὶ ἡ ὁποία μᾶς ἔφερεν ἄλλοτε εἰς τὸ σημεῖον ν’ ἀποφασίσωμεν θυσίαν 800 χιλιάδων δραχμῶν ἐκ τῶν τελωνιακῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους, ὅπως ἐπιτύχωμεν τὴν συνομολόγησιν τῆς συνθήκης, χωρὶς νὰ τὴν ἐπιτύχωμεν. Εἶναι ὕβρις πρὸς ξένον ἡγεμόνα τὸ νὰ λέγωμεν, ὅτι συμφέροντα τῆς χώρας νόμιμα, τὰ ὁποῖα ὁ ἴδιος αἰσθάνεται, τὸν ἀποτρέπουν ἀπὸ τῆς συνομολογήσεως ἐπιζημίου συμβάσεως, διότι διὰ τῆς ἐλευθέρας εἰσαγωγῆς τῆς σταφίδος θέλει γεννηθῇ διαγωνισμὸς ἐπιζήμιος εἰς τοὺς παραγωγοὺς τῶν οἴνων, ὧν εἷς καὶ αὐτός; Καὶ ἄλλοτε ὑπεστήριξα, ὅτι ἐν Ρωσίᾳ ὄχι μόνον ὑπάρχει καὶ προβαίνει αὐξάνουσα καθ’ ἡμέραν ἡ ἀμπελοφυτία, ἀλλὰ καὶ ὅτι συντηρεῖται, λόγῳ τοῦ κλίματος, διὰ μεγάλης δαπάνης, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἐν Ρωσίᾳ καθ’ ὅλον τὸν χειμῶνα ἀναγκάζονται οἱ ἀμπελοκτήμονες νὰ καλύπτωσι διὰ χώματος τὰς ἀμπέλους, ὅπως τὰς προφυλάττωσιν ἀπὸ τὰ ψύχη, καὶ πάλιν τὸ ἔαρ νὰ τὰς ἀποκαλύπτωσιν, ὅτι ἡ ἄμπελος παράγει σχετικῶς ὀλίγον, ἐν συγκρίσει δηλαδὴ πρὸς τὴν παραγωγὴν τῶν ἀμπέλων εἰς τὰ μεσημβρινὰ κλίματα, καὶ ὅτι μέγα συμφέρον ὑπάρχει, ὅπως τὸ Κράτος προστατεύῃ τὴν ἐντοπίαν οἰνοπαραγωγὴν καὶ μὴ τὴν ὑποβάλῃ διὰ συμβάσεων ἐμπορικῶν εἰς τὰ κακὰ τοῦ ἀνταγωνισμοῦ πρὸς τοὺς ἔξωθεν εἰσαγομένους οἴνους, εἰς οὓς μεταβάλλεται καὶ ἡ σταφὶς ἡμῶν. Ἐὰν εἶπον, ὅτι ὁ αὐτοκράτωρ εἶναι μέγας ἀμπελοκτήμων καὶ γινώσκει τ’ ἀποτελέσματα τῆς συμβάσεως, εἶναι τοῦτο ὕβρις, διὰ τὴν ὁποίαν ὤφειλε νὰ μὲ ἐπιτιμήσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός; Διὰ τοῦτο ἠγέρθη μετ’ ἀγανακτήσεως νὰ μὲ ἀποτρέψῃ νὰ ἐκφράσω γνώμας, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ διαταράξωσι δῆθεν τὰς σχέσεις μεταξὺ Ρωσίας καὶ Ἑλλάδος; Δὲν ἐννοῶ ἀληθῶς τὸν σκοπόν, πρὸς ὃν ἠγανάκτησε δι’ ὅσα εἶπον. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Βουλήν, οὔτε τοιαύτην ἐξήγησιν νὰ δώσῃ εἰς τοὺς λόγους ἐμοῦ, οἵαν ἐζήτησε νὰ δώσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός, οὔτε τὴν παρατήρησιν αὐτοῦ νὰ θεωρήσῃ δικαίαν καὶ πρέπουσαν.

§54Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως ἐπιμένω εἰς τὴν παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, διότι νομίζω ὅτι εἶναι ἔλλειψις σεβασμοῦ νὰ λέγηται, ὅτι ὁ αὐτοκράτωρ τῆς Ρωσίας θέλει ἐπηρεασθῆ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι εἶναι μέγας ἀμπελοκτήμων. Ὁ αὐτοκράτωρ τῆς Ρωσίας θέλει ἐνεργήσει ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους του, χωρὶς ποτε νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ ἰδιαίτερα συμφέροντά του καὶ χωρὶς νὰ ἐπηρεασθῇ ἐκ τούτων. Καθῆκον ἔχω νὰ προσθέσω, ὅτι ὁ αὐτοκράτωρ τῆς Ρωσίας ἐν τῷ ζητήματι τούτῳ εὐμενεῖς πρὸς τὴν Ἑλλάδα ἐπεδείξατο διαθέσεις. Ὁ δὲ ὑπαινιγμός, τὸν ὁποῖον ὁ ἐκ Μεσολογγίου κ. Βουλευτὴς ἐνόμισε καλὸν νὰ ῥίψῃ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ὑπενθυμίζων αὐτῇ τὸ καθῆκον αὐτῆς, ἵνα ἐν ταῖς συζητήσεσι προστατεύῃ τὸν ἡμέτερον ἡγεμόνα, καὶ αὐτὸς ἄδικος τυγχάνει· διότι οὐδέποτε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ οὐδεὶς ἐτόλμησε τὸν Βασιλέα νὰ προσβάλῃ· ἐὰν δὲ ὑπῆρξέ τις, ὁ ὁποῖος ὑπαινιγμόν τινα κατὰ τοῦ ἡγεμόνος ἔρριψεν, ἡ ἀποδοκιμασία τῆς Βουλῆς ὅλης κατέστησε πᾶσαν παρατήρησιν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως περιττήν. Δηλῶ δέ, ὅτι, ἐὰν τις εὑρεθῇ λησμονῶν τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ἔχει πρὸς τὸν ἀνώτατον ἄρχοντα τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος νὰ τολμήσῃ πρὸς αὐτὸν νὰ ἀπευθύνῃ ὕβριν, ἢ νὰ ἐκφρασθῇ μετ’ ἐλλείψεως σεβασμοῦ, ἡ Βουλὴ σύμπασα θὰ ἐξεγερθῇ ἐναντίον του καὶ θὰ τὸν ἀποδοκιμάσῃ. Ἡ Βουλὴ τρέφει αἰσθήματα σεβασμοῦ, πίστεως καὶ ἀγάπης πρὸς τὸν Βασιλέα, εἰς οὐδένα δὲ θὰ ἐπιτρέψῃ, ὅσον καὶ ἂν νομίζῃ ἑαυτὸν μεγάλου ἀναστήματος, νὰ μεταχειρισθῇ ἐκφράσεις, αἱ ὁποῖαι νὰ ἐνδεικνύουν ἔλλειψιν σεβασμοῦ πρὸς τὸν ἡγεμόνα (ἐπιδοκιμασίαι).

§55ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ παρελθὸν καὶ ἡ πολιτεία τοῦ ἐντίμου συναδέλφου, τοῦ πρὸ ὀλίγου ὁμιλήσαντος περὶ τῆς ὑποθέσεως καὶ προκαλέσαντος τὴν ἐπιτίμησιν, ἣν ἠκούσαμεν, ἐγγυᾶται περὶ τῆς χρηστότητος τῆς προαιρέσεως αὐτοῦ, καὶ περὶ τῆς οὔτε κατὰ φαντασίαν διαθέσεως αὐτοῦ νὰ προσβάλῃ ἐστεμμένην κεφαλήν, ἢ ξένην ἢ Ἑλληνικήν. Ὅθεν ἡ παρατήρησις, ἥτις ἐγένετο, βεβαίως διότι ἐξελήφθη τοιαύτη πρόθεσις, οὐδένα ἔχει λόγον ὑπάρξεως. Δὲν εἶναι ἐκ τῶν προσώπων ἐκείνων ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Μεσολογγίου, περὶ ὧν νὰ ὑπῆρξέ ποτε ὑπόνοια, ὅτι σκοπὸν εἶχε νὰ ὑπερβῇ τὰ ἐσκαμμένα καὶ προσβάλῃ ἀνευθύνους. Ἀλλ’ ἔλαβον τὸν λόγον, ἵνα ἐν ὀλίγαις λέξεσιν εἴπω περὶ τοῦ ζητήματος τοῦτο, ὅπερ εἶναι καὶ τὸ μόνον ἀκριβές. Ἐν Ρωσίᾳ ὑπῆρχον ἀπ’ ἀρχῆς δύο ῥεύματα, τὸ μὲν, τὸ εὐμενὲς πρὸς τὴν Ἑλλάδα, τὸ ἐκπορευόμενον ἐκ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι ὑπῆρχε παρ’ αὐτῷ ἐπιθυμία νὰ συναφθῇ μετὰ τῆς Ἑλλάδος σύμβασις, ὠφελοῦσα τὴν Ἑλλάδα ἐν τῷ ζητήματι τῆς σταφίδος, καὶ λαμβάνουσα βεβαίως ἀνταλλάγματα ὑπὲρ τῆς Ρωσίας. Τὸ δὲ ἄλλο ῥεῦμα, ὅπερ ἐγεννήθη βραδύτερον, ἐγεννήθη ἐκ τῆς ἐξετάσεως τῶν πραγμάτων, τῆς γενομένης ὑπὸ τοῦ ἐξόχου Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Ρωσίας. Ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸς τῆς Ρωσσίας, εἴχομεν τὸ ἀτύχημα νὰ πεισθῇ, ὅτι ἡ πολιτεία τῶν παραχωρήσεων δὲν εἶναι ὠφέλιμος, καὶ ἐπὶ ταύτης τῆς πεποιθήσεως στηριζόμενος, καὶ ὑπερασπίζων, ὡς ἔχει καθῆκον, τὰ δίκαια καὶ τὰ συμφέροντα τῆς ἰδίας αὑτοῦ χώρας, ἔσπευσε νὰ ματαιώσῃ τὴν σύμβασιν, τὴν στιγμήν, καθ’ ἣν τῷ ὄντι ἐφαίνετο τετελεσμένη. Ἐντεῦθεν ἄρχεται σειρὰ ἀποπειρῶν συνεννοήσεως, πασῶν μέχρι τοῦδε ἀποληξασῶν εἰς τὸ μηδέν. Δὲν πρέπει, ὡς ἔχουσι τὰ πράγματα, νὰ αἰτιώμεθα οὐδένα· τὰ συμφέροντα τῶν δύο Κρατῶν εἰς τοῦτο ἀντίκεινται, καὶ βεβαίως δὲν ὑπάρχει Κράτος, πρόθυμον νὰ θυσιάσῃ τὰ ἴδια αὑτοῦ ἐμπορικὰ καὶ οἰκονομικὰ συμφέροντα ἐκ πλατωνικῆς συμπαθείας πρὸς τὸν ἀπέναντι αὑτοῦ διαπραγματευόμενον.

§56Γ. ΚΑΠΕΤΑΝΑΚΗΣ. Οὔτε ἐπίδειξιν, οὔτε διδασκαλίαν σκοπῶ, ζητῶν τὸν λόγον. Διότι ἡ μὲν ἐπίδειξις δὲν προσήκει εἰς ἄνδρας, ἡ δὲ διδασκαλία οὐδόλως δύναται νὰ ἀποδοθῇ εἰς ἐμὲ, πολλοὺς ἄλλους ἐδῶ κρείσσονας νομίζοντα. Ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ δὲν πρέπει νὰ καταχρώμεθα τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου. Ὑπάρχουσιν ὅρια τῆς συζητήσεως. Καὶ πολλάκις ἀπορῶ, βλέπων ἄλλους, καὶ πρεσβυτέρους καὶ ἔχοντας πεῖραν κοινοβουλευτικὴν μακρὰν, ἐγείροντας συζητήσεις ἐπὶ πραγμάτων ἢ μὴ ἀνηκόντων ἐδῶ, ἢ δυναμένων νὰ ἐξετασθῶσιν ἰδίᾳ κάλλιον μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῶν κυρίων Ὑπουργῶν. Ἐγὼ μάλιστα τῇ στιγμῇ ταύτῃ ἔχω σπουδαιότατον ζήτημα νὰ φέρω εἰς τὴν Βουλὴν, ἀλλ’ ὅμως ἐπιφυλάσσομαι νὰ ποιήσωμαι τὴν ἀπαιτουμένην σύστασιν καὶ παράκλησιν ἰδιαιτέρως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ ἐλευθερία κεῖται πάντοτε ἐντὸς τῆς εὐπρεπείας. Ὅταν δὲ λέγωμεν τυχὸν ἐδῶ μάλιστα περὶ ἀνωτάτων ἀρχόντων ἄλλων Κρατῶν καὶ ἡγεμόνων, νομίζω ὅτι, ὡς ἔχομεν ἀπαίτησιν νὰ σέβωνται ἡμᾶς οἱ ἄλλοι λαοί, οὕτω καὶ ἡμεῖς ὀφείλομεν νὰ ἐπιδεικνύωμεν τὸν προσήκοντα πρὸς τοὺς ἀνωτάτους ἄρχοντας αὐτῶν καὶ πρὸς αὐτοὺς διεθνῆ σεβασμόν. Ἀλλὰ πρὸς τὸν νέον αὐτοκράτορα, ἐκεῖνον, ὅστις διὰ τοῦ ἐν Χάγῃ Διεθνοῦς Συνεδρίου ὑψοῦται ὑπὲρ πάντας τοὺς συγχρόνους ἀνωτάτους ἄρχοντας καὶ ἡγεμόνας καὶ ἑνοῦται ἐν τῇ ἱστορίᾳ πρὸς ἄλλους σοφοὺς ἡγεμόνας καὶ μεγάλους φιλοσόφους, τοὺς συλλαβόντας καὶ ὑποστηρίξαντας, ὡς δυνατὴν, τὴν ἰδέαν τῆς ἀϊδίου εἰρήνης (paix perpétuelle), ὀφείλει πᾶς ἀληθὴς φίλος τοῦ πολιτισμοῦ καὶ τῆς προόδου ἰδιαιτέραν ἐκτίμησιν καὶ ἐν διαλέξεσιν ἰδίᾳ καὶ ἐν λόγοις δημοσίᾳ. Ἀλλ’ ἡμεῖς ἔχομεν καὶ πρόσφατον τὴν ἐθνικὴν εὐγνωμοσύνην πρὸς Αὐτὸν ἐπὶ τῇ μετὰ τὸν ἀτυχῆ τελευταῖον πόλεμον ὑπὲρ ἡμῶν ἐνεργείᾳ. Καὶ οἱ ξένοι καλοῦσιν ἡμᾶς λαὸν εὐγνώμονα καὶ εὐγενῆ. Καὶ...noblesse oblige. Οὕτω καὶ τὸ ῥηθὲν — ἀπορῶ πῶς, ἀλλ’ ἄνευ προθέσεώς τινος κακῆς, — ὑπὸ τοῦ ἐντίμου κ. συναδέλφου δὲν ἔπρεπε νὰ ἐκδηλωθῇ, καὶ τὸ ἄλλο λεχθὲν περὶ δῆθεν ἐξενεχθείσης σκληρᾶς φράσεως καὶ κατὰ τοῦ ἡμετέρου Βασιλέως, καὶ αὐτὸ δὲν προσῆκε νὰ ῥηθῇ, διότι ἡ Βουλὴ δὲν ἐδύνατο ποτὲ οὔτε κἂν νὰ ἐννοήσῃ, ὅτι ἐδύνατο νὰ ἐπιτρέψῃ τοιαύτην ἔκφρασιν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι καὶ οἱ ἀγορεύσαντες μέχρι τοῦδε δὲν ὑπενόησάν τι. Ὥστε καὶ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ δὲν εἶναι δεδικαιολογημένη, ἀλλ’ οὔτε πάλιν νομίζω, ὅτι ἐπιτίμησίν τινα ἠθέλησε νὰ ποιήσηται πρὸς τὸν ἐκ Μεσολογγίου ἀξιότιμον Βουλευτήν. Φρονῶ δὲ, ὅτι οὕτως ἢ ἄλλως τὸ πρᾶγμα δέον νὰ μὴ ἀξιωθῇ μακροτέρας συζητήσεως.

§57Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐκ πληροφοριῶν καὶ γνωμῶν, τὰς ὁποίας ἔχω ἐκ Ρωσίας, εἶμαι γνώμης κατά τι διαφόρου ἐκείνης, ἡ ὁποία ἀνεπτύχθη παρὰ πολλῶν ἐκ τῶν ἀξιοτίμων προλαλησάντων. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ σύμβασις μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ρωσίας πρὸς ὄχι κατάργησιν, ἀλλὰ κυρίως πρὸς ἐλάττωσιν τοῦ εἰσαγωγικοῦ φόρου τῆς σταφίδος, ἐσταμάτησεν, ἐνῷ ἦτο πλησίον νὰ τελειώσῃ, ἕνεκα τῆς ἐξεγέρσεως τῆς γενομένης τῶν ἐν Βασσαραβίᾳ ἀμπελοκτημόνων.

§58Α. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ὁ κ. Νικόλαος Δεληγιάννης, ὡς Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐβεβαίωσεν ἐμὲ τὸν ἴδιον, ἐπὶ παρουσίᾳ τοῦ κ. Παπαρρηγοπούλου καὶ ἄλλων πολλῶν, ὅτι ἡ σύμβασις μεταξὺ Ρωσίας καὶ Ἑλλάδος εὑρίσκετο εἰς τὸ πέρας αὐτῆς, καὶ ὅτι μικραί τινες δυσκολίαι ὑπῆρχον, αἱ ὁποῖαι θὰ ὑπερεπηδῶντο.

§59Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἡ βεβαίωσις, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν εἰς ὑμᾶς ὁ κ. Νικόλαος Δεληγιάννης, ὡς πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶναι βάσιμος. Ἔτυχε νὰ γνωρίζω τὰ καθέκαστα τῶν διαπραγματεύσεων· ἦτο ἐν τῷ τελειοῦσθαι ἡ σύμβασις, ἡ μόνη δὲ συζήτησις, ἡ ὁποία ἐγίνετο μεταξὺ τῶν δύο Κρατῶν, ἦτο περὶ τοῦ ζητήματος τοῦ πετρελαίου. Ἡ Ρωσικὴ Κυβέρνησις ἐζήτει καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς συμβάσεως νὰ ἔχῃ αὐτὴ τὸ ἀποκλειστικὸν προνόμιον τῆς χορηγίας τοῦ πετρελαίου εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις προσεπάθει νὰ θέσῃ ὅρους τινὰς τῆς τοιαύτης χορηγίας, ἐξασφαλίζοντας τὴν ἐν τῷ τόπῳ κατανάλωσιν τοῦ πετρελαίου. Ἔλαβον τότε ἀφορμὴν νὰ γνωρίσω τὰ καθέκαστα τῆς διαπραγματεύσεως ταύτης. Εἰς τὰς διαπραγματεύσεις ταύτας, αἵτινες ἐπρόκειτο νὰ φθάσουν εἰς εὐχάριστον ἀποτέλεσμα, ἐπῆλθεν ἀντίδρασις ἐκ μέρους τῶν ἀμπελοκτημόνων τῆς Βασσαραβίας καὶ τῆς Κριμαίας. Τοῦτο ἐπηρέασε τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Ρωσίας καὶ ἐσταμάτησε τὰς διαπραγματεύσεις. Ἐπανέρχομαι εἰς τὸ οὐσιαστικὸν μέρος. Ἡ ἀντίδρασις τῶν ἀμπελοκτημόνων εἶναι γεγονός, ἀλλ’ ἀπέναντι τῆς ἀντιδράσεως ταύτης δὲν ὑπάρχει μόνον τὸ αἴσθημα τῶν συμπαθειῶν ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος, ἀλλ’ ὑπάρχει γενικωτέρα τις γνώμη, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατασκευὴν οἰνοπνεύματος. Τὸ οἰνόπνευμα, τὸ ὁποῖον καταναλίσκεται ἐν Ρωσίᾳ εἰς μεγίστας ποσότητας, μέρος τοῦ ὁποίου παράγεται ὡς μονοπώλιον τοῦ Κράτους ἔν τισιν ἐπαρχίαις, παράγεται ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν, γνωρίζομεν δὲ πάντες, ὅτι τοῦτο εἶναι ἐπιβλαβὲς, εἶναι ἀνθυγιεινόν. Ἡ Ρωσία ἔχει βεβαίως συμφέρον νὰ ὑποστηρίξῃ, ὑπὸ τὴν ἔποψιν καταναλώσεως ἰδίων αὐτῆς προϊόντων, τὴν παραγωγὴν τοῦ οἰνοπνεύματος τούτου, ἀλλ’ ὑπάρχει μέγας ἀριθμὸς Ρώσων τῆς καλῆς κοινωνίας, οἱ ὁποῖοι ἐνδέχεται νὰ ὑπερισχύσουν, καὶ οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦσι νὰ γείνῃ ἡ κατασκευὴ τοῦ οἰνοπνεύματος ἐκ σταφίδος ἢ ἐξ οἴνου. Ἐὰν τοῦτο ἦναι πιστευτόν, πρέπει, χωρὶς νὰ συλλάβωμεν ἐλπίδας ὑπερβολικὰς, νὰ μὴ ἀπελπισθῶμεν καθ’ ὁλοκληρίαν εἰς τὰς διαπραγματεύσεις μας, καὶ διὰ τοῦτο ἀνέπτυξα ταῦτα, πιστεύων ὅτι πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰς ἐργασίας του, ὅπως κατορθώσωμεν ἴσως νὰ φθάσωμεν εἰς εὐχάριστόν τι ἀποτέλεσμα.

§60Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Πολὺ περισσότερον πρέπει νὰ ἐξακολουθήσωμεν τὰς διαπραγματεύσεις, καθόσον ἡ Ρωσία δὲν καταναλίσκει σταφιδόκαρπον δι’ οἰνόπνευμα μόνον, ἀλλὰ μέγα ποσὸν αὐτοῦ χρησιμοποιεῖ πρὸς βρῶσιν. Λοιπὸν συμβουλεύω τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ ἀπελπισθῇ, ἀλλ’ ἀπ’ ἐναντίας νὰ ἐργασθῇ ὑπὲρ τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία θέλει σώσει τὸ προϊὸν αὐτό, πρὸς ὄφελος οὐ μόνον τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν, ἀλλ’ ὁλοκλήρου τοῦ ἔθνους.

§61Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ ἀποκρούσω καὶ τὰς δύο ἀντιρρήσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπὸ τῶν δύο τελευταίων προλαλησάντων ἤχθησαν ἐν μέσῳ, διότι νομίζω, ὅτι εἶναι δύο νέοι παράγοντες, τοὺς ὁποίους οὐδεὶς ἐξήτασεν. Ὁ ἔντιμος ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι ἐν Ρωσίᾳ ὑπάρχει μεγάλη μερὶς Ρώσων, ἥτις, θεωροῦσα ἐπιβλαβὲς τὸ ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν οἰνόπνευμα εἰς τὴν ὑγείαν, ἐπιθυμεῖ τὴν παραγωγὴν οἰνοπνεύματος ἐκ σταφίδος. Τοῦτο εἶναι σήμερον πλάνη, διότι εἰς τοιαύτην τελειότητα ἤχθησαν σήμερον τὰ ἀποσταλακτήρια, ὥστε τὸ οἰνόπνευμα τὸ παραγόμενον ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν καὶ δὴ ἐκ γεωμήλων, ὅπερ εἶναι τὸ χείριστον ὅλων, εἶναι πολὺ καθαρώτερον καὶ ὑγιεινότερον, παρὰ τὸ ἀληθὲς κονιάκ, τὸ ὁποῖον ἀποστάζεται ἐξ οἴνου. Ὑπενθυμίζω μάλιστα εἰς τὸν προλαλήσαντα, ὅτι ὁ γνωστὸς καὶ φίλος αὐτοῦ κ. Δάρεμβεργ πολλὰς ἐδημοσίευσεν ἐσχάτως χημικὰς ἀναλύσεις, διὰ τῶν ὁποίων ἀπέδειξεν, ὅτι οἰνόπνευμα ἐξ οἴνου ἀποσταζόμενον ἐκ τῶν συνήθως ἀποσταζομένων εἶναι πλέον ἀκάθαρτον καὶ ἐπιβλαβέστερον, παρὰ τὰ παραγόμενα ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν.

§62ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐντὸς τοῦ laboratoire, ἐννοεῖται.

§63ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Δεύτερον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πεισθῶ, ὅτι εἶναι δυνατὴ σύμβασις μετὰ τῆς Ρωσίας, ἐπιτρέπουσα τὴν εἰσαγωγὴν τῆς σταφίδος μόνον πρὸς βρῶσιν. Τοιαύτη ἄδεια οὐδόλως ἤθελεν ἐξασφαλίζει τὴν Ρωσίαν κατὰ τοῦ φόβου τῆς κρυφίας μετατροπῆς τῆς σταφίδος εἰς οἴνους καὶ οἰνόπνευμα, πρὸς ζημίαν καὶ τῶν οἰνοπαραγωγῶν καὶ τοῦ δημοσίου ταμείου. Ἡ Ρωσία κάλλιστα γινώσκει, ὅτι ἐν Γαλλίᾳ, ἡ ὁποία ἔχει φορολογικὴν ὑπηρεσίαν τελειοτάτην, ὑπῆρξεν ἀδύνατον εἰς αὐτὴν ἐπὶ 15 ἔτη νὰ περιορίσῃ τὴν λαθραίαν οἰνοποίησιν τῆς σταφίδος καὶ νὰ σταματήσῃ τὸ ῥεῦμα τῆς εἰσαγωγῆς τῆς σταφίδος, καὶ ἠναγκάσθη νὰ μετέλθῃ ἐπὶ τέλους αὐστηρότατα ἀπαγορευτικὰ πλέον μέσα, τὰ ὁποῖα γνωρίζει ἡ Βουλή. Ἄνευ αὐτῶν ἀδύνατον ἦτο νὰ ἀναζήσῃ ἡ γαλλικὴ ἀμπελουργία. Λοιπὸν εἶναι δυνατὸν ἡ ἀπέραντος Ρωσικὴ Αὐτοκρατορία, ἡ ὁποία ἔχει ἀτελεστάτην τὴν φορολογικὴν ὑπηρεσίαν, νὰ ἐξασφαλίσῃ ἑαυτὴν κατὰ τῆς μεταποιήσεως τῆς σταφίδος εἰς οἶνον; Αὐτὸ δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ἐξ ὅσων εἰς ὁμιλίας ἀνεπισήμους μετὰ τοῦ ἐνταῦθα ἀντιπροσώπου τῆς Ρωσίας ἀντελήφθην, ὅτι εἶναι ὁ κύριος φόβος τῆς Ρωσικῆς Κυβερνήσεως, ἂν ἤθελεν ἐπιτρέψει τὴν εἰσαγωγὴν τῆς σταφίδος πρὸς βρῶσιν. Ὅ,τι γίνεται ἐν Ρωσίᾳ ἤδη, ὅ,τι ἐγένετο ἐν Γαλλίᾳ, φοβεῖται ἡ Ρωσικὴ Κυβέρνησις, ὅτι θὰ ἐξακολουθήσῃ πολὺ μεγαλείτερον καὶ ἐν τῷ μέλλοντι, καὶ δὲν θέλει.

§64Λ. ΜΕΛΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μεθ’ ὅλην αὐτὴν τὴν μακρὰν συζήτησιν, ἐπιθυμῶ νὰ μάθω, ἐὰν ἦναι διαπραγμάτευσις ἐκκρεμής, καὶ ἐὰν ἦναι πιθανὸν νὰ συναφθῇ σύμβασις.

§65Ν. ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ ἐκ Γόρτυνος βουλευτὴς κύριος Ἀλεξάκης μοὶ ἀπηύθυνεν ἐπερώτησιν, διατὶ ἀπελύθη ὁ ἀνακριτὴς Μπακόπουλος ἄνευ γνωμοδοτήσεως τοῦ Εἰσαγγελέως.

§66ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὴν ἀπόλυσιν.

§67ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Καίτοι διὰ τοῦ νόμου ἀφέθη ἐλευθερία εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ ἀπολύῃ καὶ ἄνευ γνωμοδοτήσεως ἀνακριτήν, ἐγὼ βεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι, ἀφ’ ὅτου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, οὐδένα ἀνακριτὴν ἔπαυσα ἄνευ γνωμοδοτήσεως τοῦ ἁρμοδίου Εἰσαγγελέως, καὶ ὁ κ. Μπακόπουλος ἐπαύθη συνεπείᾳ γνωμοδοτήσεως τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν, διὰ λόγους τιμῶντας αὐτόν, διότι ἡ γνωμοδότησις ἔλεγεν, ὅτι εἶναι καταλληλότερος νὰ ἐργασθῇ εἰς τὸ πολιτικὸν τμῆμα. Τίνας γνώμας ἔχω περὶ τῆς μονιμότητος τῶν ἀνακριτῶν, τὸ γνωρίζετε ἐκ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλον· ἂς ἦναι δὲ βέβαιος ὁ ἐπερωτήσας, ὅτι οὐδέποτε θὰ παύσω ἀνακριτὴν ἄνευ κατεπειγούσης ἀνάγκης, ἐνδεδειγμένης ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας.

§68Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καίτοι δὲν ἔχω ἐντολὴν ἀπὸ τὸν ἀδελφόν μου, οὐχ ἧττον εὐχαριστῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διότι τὸν ἀπήλλαξε τῶν ἀνακριτικῶν καθηκόντων, ὅπως ἐργασθῇ ἐπιστημονικώτερον εἰς τὴν πολιτικὴν δικαιοσύνην. Ἀλλ’ εἶχον ζητήσει τὸν λόγον διὰ νὰ ἀπευθύνω μίαν σύστασιν εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, ἡ ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Ζαΐμη, προσεκάλεσε τοὺς διαθεσίμους δύο σειρῶν, καὶ ἔκτοτε οὗτοι ἐπὶ ἓν ἔτος ὑπηρετοῦσιν ἐν τῷ στρατῷ. Δὲν θέλω νὰ ἐπέμβω βεβαίως εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου, εὑρίσκω ὅμως ὄχι πολὺ δικαίαν τὴν παραμονὴν τῶν διαθεσίμων τούτων ἐπὶ ἓν ἔτος εἰς τὸν στρατόν, ἀφοῦ καὶ ἄλλοι διαθέσιμοι εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Εἶναι ὅμως ὄχι πολὺ δίκαιον, ὅλα τὰ βάρη νὰ πέσουν εἰς τοὺς διαθεσίμους δύο μόνον ἡλικιῶν. Ὅπως γνωρίζετε, ἵνα ὁ κληρωτὸς μεταφερθῇ εἰς τὰς τάξεις τῶν διαθεσίμων, ἐξαγοράζει τὴν διετῆ ὑπηρεσίαν, καταβάλλων 165 δραχμὰς εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον, λόγῳ ἀντισηκώματος. Ἀλλ’ ἐνῷ τώρα αὐτοὶ ὑπηρετοῦσιν, ἐν τούτοις τοὺς κρατοῦσι καὶ τὰ χρήματα αὐτὰ, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον δὲ οἱ διαθέσιμοι ἐκεῖνοι ἀνήκουν εἰς τὰς πενεστέρας τάξεις· πρὸς ἐξεύρεσιν δὲ τῶν 165 αὐτῶν δραχμῶν αἱ περιουσίαι πολλῶν ἐκ τῶν διαθεσίμων τούτων ἐπωλήθησαν ἢ ὑπεθηκεύθησαν. Ἤθελον παρακαλέσει λοιπὸν τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἐὰν νομίζῃ ὅτι πρέπει νὰ παραταθῇ ἡ διαμονὴ τῶν διαθεσίμων τούτων ἐν τῷ στρατῷ, νὰ λάβῃ πρόνοιαν, ὥστε νὰ ἐπιστραφῇ τὸ ἀντισήκωμα τοῦτο τῶν 165 δραχμῶν.

§69Δ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Κατὰ τὸν νόμον πρέπει νὰ ἦναι τόσος στρατὸς, ὅσος ἀναλογεῖ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν.

§70Κ. ΔΟΥΝΗΣ. Ἐπὶ τῆς συστάσεως τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ἢ νὰ ἐνεργήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ἢ νὰ ἐπιστραφῶσι τὰ χρήματα ἅμα τῇ ἀπολύσει τῶν ἐφέδρων αὐτῶν.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χοϊδᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§72ΑΧ. ΧΟΪΔΑΣ. Εἶχον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ πληροφορίας τινὰς, ἀφορώσας εἰς τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία θὰ γείνῃ ἐπὶ τοῦ σταφιδικοῦ νομοσχεδίου. Μετ’ ἐπανειλημμένας ὑπενθυμίσεις ὁ κ. Ὑπουργὸς κατέθεσε σημείωμα, ἀπαντῶν εἰς τὰ ἐρωτήματά μου. Αἱ ἀπαντήσεις ὅμως αὗται εἶναι ὅλως ἀτελεῖς, καὶ ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συμπληρώσῃ ταύτας, νὰ τυπωθῇ δὲ τὸ κατατεθὲν σημείωμα, ἵνα λάβῃ γνῶσιν αὐτοῦ καὶ ἡ Βουλὴ, καὶ δυνηθῶ νὰ ἐξελέγξω τὸ ἀκριβὲς ἢ μὴ αὐτοῦ. Πρόκειται περὶ τῶν ἑξῆς ἐρωτημάτων (ἀναγινώσκει): «Ἐπὶ τῶν ἐσοδειῶν τοῦ 1895 καὶ 1896 ἔπρεπε νὰ σημειωθῇ ποσὸν ὡς ὑπόλοιπον 5,466,367. Ἐπὶ τῆς ἐσοδείας τοῦ ἔτους 1897 σημειοῦται ποσὸν 6,815,054, ἐνῷ κατὰ τὸ προσαχθὲν σημείωμα ἔπρεπε νὰ σημειωθῇ ποσὸν 8,244,825 ὡς ὑπόλοιπον.

Τὸ ὁποῖον δὲν σημειοῦται εἰς τὸ κατατεθὲν σημείωμα. Παρακαλῶ ἐπίσης νὰ σημειωθῇ ἡ δύναμις ἑκάστου τῶν ἐργοστασίων, εἰς ἃ ἐπωλήθη σταφιδόκαρπος. Εἰς ποῖα ἐργοστάσια κατ’ ὄνομα ἐπωλήθησαν τὰ διατεθέντα διὰ διακηρύξεως (κατὰ τὸ σημείωμα 10,000,000) ἐκ τῶν 27,720,639.»

§73Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Κάμετε ἓν σημείωμα τῶν παρατηρήσεών σας, καὶ μεταβιβάσατε αὐτὸ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, θέλει δὲ τυπωθῆ τὸ κατατεθὲν σημείωμα μετὰ τὴν ἀποστολὴν τῶν ἐρωτήσεών σας.

§74ΧΟΪΔΑΣ. Παρακαλῶ νὰ σπεύσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ προσαγάγῃ τὰς σημειώσεις πλήρεις καὶ νὰ διαταχθῇ ἡ ἐκτύπωσις αὐτῶν.

§75ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ μοὶ κάμητε χάριν νὰ σημειώσητε τί θέλετε.

§76ΧΟΪΔΑΣ. Μάλιστα· τὸ ἔχω γραπτόν.

§77Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Ἐκτὸς τῶν ἐρωτημάτων, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν ὁ ἐκ Πατρῶν ἀξιότιμος συνάδελφος, ὑπέβαλον καὶ ἐγὼ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τοιαῦτα. Ἐζήτησα νὰ βεβαιώσῃ, πόσον οἰνόπνευμα εἰσάγεται εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, πόσον οἰνόπνευμα καὶ πνευματώδη ποτὰ ἐξάγονται, καὶ ποῖα καὶ πόσα ἀτμοκίνητα οἰνοπνευματοποιεῖα λειτουργοῦσιν ἐν Ἑλλάδι. Ἀτυχῶς δὲν προσεκόμισεν εἰσέτι τὰς πληροφορίας ταύτας, θὰ ἔλθωμεν δὲ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου χωρὶς νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν αὐτάς. Ἐκτὸς τούτων ἔχω καὶ ἄλλην ἐρώτησιν νὰ ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ὡς Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Λαμβάνω πληροφορίας ἔκ τινος ἐπιστολῆς, ὅτι ὁ δημοτικὸς εἰσπράκτωρ Μυρτουντίων συνελήφθη καὶ ἐνεκλείσθη εἰς τὰς φυλακὰς ἀπὸ τὰς ἀρχὰς παρελθόντος Φεβρουαρίου, παρεπέμφθη δὲ διὰ βουλεύματος ἐπὶ φόνῳ. Ἔκτοτε δὲν διωρίσθη δημοτικὸς εἰσπράκτωρ, διαχειρίζεται δὲ τὸ ταμεῖον ὁ δήμαρχος Μυρτουντίων. Ἂν τοῦτο ἦναι ἀληθὲς, εἶναι ἀναίρεσις τοῦ νόμου, καὶ παρακαλῶ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν περὶ τούτου ὁ κ. Πρωθυπουργός.

§78Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Καταθέτω καὶ ἐγὼ μίαν σύστασιν, τὴν ὁποίαν ἔχω γραπτήν.

§79ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀναγνωσθῇ.

§80ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, πόσαι ἐγένοντο εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν καταθέσεις χρημάτων ἐξ ἀντιτίμου σταφίδος πωληθείσης ἐκ τῶν ἀποθηκῶν, ἀνηκόντων δὲ εἰς τὰ μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τοῦ φόρου τοῦ Δημοσίου καὶ τῶν ἐξόδων τῆς διοικήσεως ὑπόλοιπα. Κατὰ ποίαν χρονολογίαν ἑκάστη, καὶ τὸ κατατεθὲν ἑκάστοτε ποσόν. Ὡσαύτως παρακαλῶ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, πόσον ἦτο τὸ πωληθὲν κατὰ τὸ 1899 ποσὸν σταφίδος, ἐπὶ ποίᾳ τιμῇ, καὶ κατὰ τίνα τρόπον προσδιωρίσθη ἡ τιμὴ τοῦ πωληθέντος ποσοῦ.»

§81Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑποβάλλω νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1898 ἐκ δραχ. 23,519. Ἐπειδὴ εὑρίσκομαι εἰς τὸ βῆμα, ὠφελοῦμαι τῆς εὐκαιρίας, ἵνα ἀπαντήσω εἰς ἐρώτησιν τοῦ ἐκ Βονίτσης συναδέλφου κ. Γουλιμῆ, ὁ ὁποῖος ἐζήτησε νὰ προσαγάγω εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἔγγραφα τὰ σχετιζόμενα μὲ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Ι. Πελέση κλπ. Καταθέτω τὰ ζητηθέντα ἔγγραφα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 261).

§83ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ψήφισμα τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου τοῦ δήμου Τριπύλης τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας, διὰ τοῦ ὁποίου καὶ τὸ Δημοτικὸν τοῦτο Συμβούλιον ἐκφράζει τὴν εὐχὴν, ὅπως παραμείνῃ ἕδρα τοῦ νομοῦ Τριφυλίας ἡ Κυπαρισσία, ἥτις καὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τῷ ὑποβληθέντι εἰς τὴν Βουλὴν ὁρίζεται ὡς τοιαύτη. Συνιστῶ τὴν γνώμην ταύτην τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Τριπύλης εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ἐν δέοντι ὑπ’ ὄψιν.

§84Θ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν ὑπόμνημα τῶν ἐν Κεφαλληνίᾳ οἰνοπνευματοπαραγωγῶν οἰνοποιῶν καὶ κτηματιῶν, διὰ τοῦ ὁποίου οὗτοι παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν, ἵνα μὴ ἐπιψηφίσῃ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τῶν οἰνοπνευματωδῶν ποτῶν, διότι διὰ τούτου καταστρέφεται σπουδαῖος κλάδος βιομηχανίας, καὶ τὰ τοιούτου εἴδους βιομηχανικὰ καταστήματα θὰ ἀναγκασθῶσι νὰ κλείσωσιν, ἐπὶ βλάβῃ καὶ ζημίᾳ μεγίστῃ ἰδίως τῶν κτηματιῶν. Συνιστῶ δὲ τὸ ἐν λόγῳ ὑπόμνημα εἰς τὴν μελέτην τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρακαλῶ νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ.

§85ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 262).

§87Δ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Ἀπουσιάζων κατὰ τὴν ἀρχὴν τῆς προχθεσινῆς συνεδριάσεως, ἐστερήθην τῆς εὐκαιρίας, ὅπως ἐνισχύσω σύστασίν τινα, ἣν εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφός μας καὶ συμπολίτης μου κ. Πλατῆς, σύστασιν ἀφορῶσαν εἰς ἐκτέλεσιν κοινωφελῶν ἔργων εἰς διάφορα σημεῖα τῆς Φθιώτιδος. Τὰ ἔργα, τῶν ὁποίων τὴν ἐκτέλεσιν συνέστησεν ὁ κ. συνάδελφος, εἶναι βεβαίως χρησιμώτατα διὰ τὰ μέρη ἐκεῖνα, καὶ διὰ τοῦτο ἐνῷ καὶ ἐγὼ τὴν φωνήν μου μετὰ τῆς τοῦ κ. συναδέλφου, παρακαλῶν τὴν Κυβέρνησιν νὰ διατάξῃ ὅ,τι ἀπαιτεῖται πρὸς ἐκτέλεσιν αὐτῶν. Ἐπειδὴ ὅμως τὰ ἔργα ταῦτα, ἵνα μελετηθῶσι, θ’ ἀπαιτήσωσι χρόνον τινὰ, ἔχων δ’ ἐξ ἄλλου καὶ τὸν φόβον, μὴ τυχὸν ἡ Κυβέρνησις παρελκύσῃ τὸ ζήτημα, προβάλλουσα τὸν ἰσχυρισμὸν, ὅτι, εἰς ἣν κατάστασιν διατελεῖ τὸ δημόσιον ταμεῖον, δὲν δύναται ν’ ἀποδυθῇ εἰς δαπάνας ὁπωσδήποτε ἀξίας λόγου, παρακαλῶ αὐτὴν νὰ λάβῃ πρὸς τὸ παρὸν τὴν καλωσύνην νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν παράκλησίν μού τινα, ἀφορῶσαν εἰς ἔργα μεγίστης μὲν σημασίας, ἐλαχίστης δὲ — ὅλως ἀσημάντου, δύναταί τις εἰπεῖν, — δαπάνης. Ἀπὸ ἀμνημονεύτων χρόνων ὑπῆρχε γέφυρά τις ἐπὶ τοῦ Σπερχειοῦ καὶ πλησίον τῶν χωρίων Κομποτάδων καὶ Κωσταλέξη τοῦ δήμου Ἡρακλειωτῶν. Τῆς γεφύρας ταύτης τὸ κατάστρωμα, ξύλινον ὂν, ἀπεχώρισαν ἀπὸ τῶν διατηρουμένων μέχρι σήμερον βάθρων τὰ ὕδατα τοῦ ποταμοῦ ἐκείνου, ὑψωθέντα ποτὲ μέχρις αὐτοῦ, καὶ ἀπὸ εἰκοσιπενταετίας ἤδη ἡ γέφυρα ἐκείνη μένει ἀτελής. Περὶ τῆς συμπληρώσεως τῆς γεφύρας ταύτης, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖ δαπάνην δέκα περίπου χιλιάδων δραχμῶν, καὶ τῆς ὁποίας ἡ χρησιμότης εἶναι μεγίστη, πλειστάκις ὡμίλησα, παρακαλέσας τὰς ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, μία δὲ τούτων, ἀναγνωρίσασα τὸ δίκαιον τῶν παραπόνων τῶν συμπολιτῶν μου ἐκείνων, διέταξε πρὸ τεσσάρων ἢ πέντε ἐτῶν τὴν ἐνέργειαν μειοδοτικῆς δημοπρασίας, ἀποτέλεσμα τῆς ὁποίας ἦτο νὰ ἀναλάβῃ τὸ ἔργον τοῦτο ἐργολάβος τις, Πάτροκλος Παπαγεωργίου. Δυστυχῶς ὅμως διὰ τοὺς χωρικοὺς ἐκείνους, ὁ ἀναλαβὼν τὸ ἔργον ἕνα ἢ δύο μῆνας μετὰ τοῦτο ἐπνίγη, καὶ ἔκτοτε, παρ’ ὅλας τὰς συστάσεις μου, ἕνεκα δὲ ἴσως καὶ τῶν λαβόντων χώραν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἡ δημοπρασία δὲν ἐπανελήφθη, καὶ οἱ συμπολῖταί μου ἐκεῖνοι ἐξακολουθοῦσι στερούμενοι τοῦ μέσου αὐτοῦ τῆς μετὰ τῆς Λαμίας καὶ ἄλλων μερῶν συγκοινωνίας. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ ἀναβάλῃ καὶ αὕτη τὴν λῆψιν μέτρων πρὸς ἐπανάληψιν τῆς ἑτοίμης καθ’ ὅλα δημοπρασίας πρὸς συμπλήρωσιν τῆς τόσῳ χρησίμου γεφύρας. Ἐπειδὴ δὲ περὶ γεφύρας πρόκειται, ἐπιτραπήτω μοι νὰ φέρω τὸν λόγον καὶ ἐπὶ μιᾶς ἄλλης, ἢ μᾶλλον ἐπὶ ἑνὸς γεφυριδίου. Εἰς τὸν δῆμον Ὁμιλαίων καὶ μεταξὺ τῶν χωρίων αὐτοῦ Σέλιανης καὶ Μουστρόβου ῥέει ποταμός τις, ὁ καλούμενος ἐκεῖ Βίστριτσα, ὁ ὁποῖος, ἐνῷ συνήθως εἶναι ἀνάξιος λόγου, πλειστάκις, τακτικῶς δὲ κατὰ τὸν χειμῶνα, καθίσταται τόσῳ ἐπικίνδυνος, ὥστε ἀσφαλῶς διατρέχει κίνδυνον ζωῆς πᾶς, ὅστις ἤθελε τολμήσει νὰ τὸν διαβῇ. Ἀφ’ ἧς ἐγὼ ἐξελέγην Βουλευτὴς, ἤτοι ἀπὸ ἑπταετίας καὶ πλέον, εἶχον τὴν ἐπιμονὴν νὰ κρατῶ σημειώσεις τῶν εἰς τὸ μέρος τοῦτο τοῦ ποταμοῦ συμβαινόντων δυστυχημάτων· πληροφορῶ δὲ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν, ὅτι κατὰ τὸ ἑπταετὲς αὐτὸ διάστημα ὁ ποταμὸς οὗτος μετρεῖ τὸ εἰκοστὸν πρῶτον θῦμα, πρᾶγμα, Κύριοι, τὸ ὁποῖον κινεῖ τὴν ἀγανάκτησιν τὴν δικαίαν τῶν ἀνθρώπων, οἵτινες ὑπόκεινται κατ’ ἀνάγκην εἰς τοιούτους κινδύνους, ἐνῷ, πληρώνοντες τοὺς φόρους των, ἔχουσι δικαίωμα νὰ ζητήσωσιν ἔργον τι, ὅπως ἐξασφαλίσωσι τοὐλάχιστον τὴν ζωήν των. Ὑπάρχει ἐκεῖ θέσις, ἐν τῇ ὁποίᾳ ὁ ἐν λόγῳ ποταμὸς δύναται νὰ ζευχθῇ διὰ γεφύρας, ἀπαιτούσης δαπάνην οὐχὶ μείζονα τῶν 8,000 δραχμῶν. Τὴν κατασκευὴν λοιπὸν μιᾶς τοιαύτης γεφύρας συνιστῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐξ ὀνόματος τοῦ δήμου Ὁμιλαίων, πρὸς τοῦτο δὲ ἐπικαλοῦμαι τὴν συνδρομὴν τῶν φίλων τῆς Κυβερνήσεως Βουλευτῶν ἐκ Δωρίδος καὶ Ναυπακτίας, ἐπαρχιῶν, ἐκ δήμων τῶν ὁποίων κατήγοντο ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον οἱ εὑρόντες εἰς τὸν ἐν λόγῳ ποταμὸν τὸν θάνατον, μεταβαίνοντες εἰς τὴν κωμόπολιν τῆς Φθιώτιδος Ἀγᾶ, ἥτις εἶναι τὸ ἐμπορικὸν κέντρον τῆς μέσης Στερεᾶς Ἑλλάδος. Πιστεύω ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει φεισθῇ τόσῳ μικροῦ καὶ ἀσημάντου ποσοῦ, προκειμένου διὰ τοῦ ποσοῦ τούτου νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὰ δυστυχήματα, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἐπετρέποντο καὶ εἰς τὸ μᾶλλον ἀπολίτιστον μέρος τοῦ κόσμου.

§88Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀπόλυσιν τῶν διαθεσίμων, διότι μετὰ τὸν ἀτυχῆ πόλεμον πολὺ δικαίως δὲν εἶχον προσκληθῆ ἐν Θεσσαλίᾳ οὔτε κληρωτοὶ οὔτε διαθέσιμοι. Ἑπομένως πρέπει νὰ ἀρχίσουν νὰ γυμνάζωνται αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, διότι, ἄν ποτε τοὺς χρειασθῶμεν, θὰ τοὺς εὕρωμεν ἀγυμνάστους.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν...

§90ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πρό τινων ἡμερῶν ὑπέβαλον πρότασιν νόμου, ὁμοίαν τῆς ὁποίας ὑπέβαλεν καὶ πέρυσι, καὶ τὴν ἀπεδέχθη καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, οὐδεμίαν δ’ ἔχει βεβαίως ἀντίρρησιν, ὅπως ψηφισθῇ. Ἡ πρότασίς μου ἀφορᾷ τὴν ἰσχὺν τοῦ νόμου ΒΥϚʹ ἐπὶ τῶν ἐκκρεμῶν δικῶν. Παρακαλῶ νὰ προταχθῇ.

§91ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Ἂς προταχθῇ, κύριε Πρόεδρε. Εἶναι τρεῖς στίχοι· ἀφορᾷ εἰς τὸ ζήτημα τῶν ἀποδεικτικῶν μέσων ὡς πρὸς τὴν κυριότητα τῶν μεγάλων ζῴων.

§92Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Παρακαλῶ νὰ προτιμηθῇ καὶ τὸ νομοσχέδιον «περὶ συστάσεως δύο ἔτι συνεργείων».

§93Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ὑπάρχουσι πολλὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δεκτικὰ μακρῶν συζητήσεων, διότι εἶναι ἐντελῶς ὑπηρεσιακά. Εὐθὺς ὡς ψηφισθῶσι ταῦτα, οὐδεὶς λόγος ὑπάρχει νὰ μὴ γείνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ κ. Μπακοπούλου καὶ τοῦ κ. Μισυρλῆ.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρώτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως συνθήκης φιλίας καὶ ναυτιλίας μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἰαπωνίας. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1–13).

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 14 (ἀναγινώσκεται).

§96Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ παρατηρῶ ἔλλειψίν τινα. Ὑπάρχουν συμβάσεις, τὰς ὁποίας συνωμολόγησεν ἡ Ἰαπωνία πρὸς ἄλλα Κράτη, εἰς τὰ ὁποῖα ἀπένειμε προνομίας τινάς, ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἐπίσκεψιν οἰκιῶν καὶ ἄλλας διατυπώσεις. Λείπει ὅμως ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ ἡ φράσις, ὅτι καὶ οἱ Ἕλληνες ἀπολαμβάνουσι τῶν αὐτῶν δικαιωμάτων, τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνουσι τὰ ἄλλα εὐνοούμενα Κράτη. Μήπως ὑπάρχει μείωσίς τις ὡς πρὸς τὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων ἀπέναντι τῶν ὑπηκόων τῶν ξένων Κρατῶν; Ἐπίσης ἐν τῷ ἄρθρῳ 7 πρόκειται περὶ τῶν ναυτικῶν δικαιωμάτων τῶν πλοίων. Ἡμεῖς ἔχομεν συμβάσεις πλοίων μετὰ ἑταιρειῶν, αἱ ὁποῖαι ἔχουσι διεθνῆ χαρακτῆρα, ὅπως παραδείγματος χάριν μὲ τὰς ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρείας τῆς Γαλλίας, αἱ ὁποῖαι χαίρουσι προνόμια ἐν Ἑλλάδι. Τοιαῦται συμβάσεις ὑπάρχουν καὶ μὲ τὴν Ἰαπωνίαν. Ἑπομένως, ἐὰν πλοῖον ἑλληνικὸν μεταβῇ ἐκεῖ, ὅπερ εὐχόμεθα, θὰ ἀπολαύσῃ τῶν πλεονεκτημάτων, ἅτινα ἀπολαμβάνουσι τὰ πλοῖα τῶν μᾶλλον εὐνοουμένων Κρατῶν;

§97Α. ΡΩΜΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ συνθήκη αὕτη στηρίζεται ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους ἐπὶ τοῦ ὅρου τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους.

§98Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Πρόκειται περὶ τοῦ ἄρθρου 14. Παραχωρεῖ ἡ Ἰαπωνία τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα κέκτηνται οἱ ὑπήκοοι τῶν ἄλλων Εὐρωπαϊκῶν ἐθνῶν, καὶ εἰς τοὺς Ἕλληνας; Ὑπάρχουσι προνόμιά τινα, τὰ ὁποῖα δὲν χαίρουσιν οἱ κάτοικοι τῶν Ἀσιατικῶν Κρατῶν. Μοὶ ἔκαμε δὲ ἐντύπωσιν, διότι ἐν τῷ ἄρθρῳ 14 δὲν ἐπαναλαμβάνεται ἡ φράσις, ὅτι οἱ Ἕλληνες ἔχουσι καὶ ἐν Ἰαπωνίᾳ τὰ προνόμια, τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνουσιν οἱ κάτοικοι τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Τοῦτο εὐκόλως δύναται νὰ ἐξηγηθῇ, ἐὰν λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν Τουρκίαν, ὅπου ὑπάρχουσι ξένοι ὑπήκοοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι προνόμια, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουσιν οἱ ὑπήκοοι Ὀθωμανοί. Ἔχομεν δὲ τούτου καὶ πικρὰν πεῖραν, διότι ἀμφισβητοῦνται εἰς ἡμᾶς ἐν Τουρκίᾳ πολλὰ τῶν τοιούτων προνομίων. Τοιαύτας προνομίας κεκτημένας ὑπηκόων ξένων Κρατῶν ἐν Ἰαπωνίᾳ ἀρνεῖται ἡ Ἰαπωνία εἰς ἡμᾶς, ἐνῷ ἡμεῖς οὐδὲν ἀρνούμεθα. Ἐνδέχεται, ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως τοῦ ὅρου τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους, νὰ μὴ ἀπολαμβάνωμεν τῶν αὐτῶν προνομίων. Τὰς πληροφορίας ταύτας ζητῶ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν.

§99Α. ΡΩΜΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Βουλευτὴν ἐξ Ἄρτης νὰ μὴ ἀνησυχῇ. Οἱ ἐν Ἰαπωνίᾳ Ἕλληνες θ’ ἀπολαύωσι τῶν αὐτῶν πλεονεκτημάτων, ὧν ἀπολαύουσιν ἐν τῇ χώρᾳ ἐκείνῃ οἱ ὑπήκοοι τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Ἀγνοεῖ, ὡς φαίνεται, ὁ κ. Βουλευτής, ὅτι αἱ capitulations, αἵτινες ἴσχυον ἄλλοτε ἐν Ἰαπωνίᾳ, κατηργήθησαν, ὅλαι δὲ αἱ συνθῆκαι, ἃς κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη συνωμολόγησεν ἡ Ἰαπωνία μετὰ διαφόρων εὐρωπαϊκῶν Κρατῶν, βασίζονται ἐπὶ τοῦ ὅρου τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους. Οὕτω λοιπὸν καὶ οἱ Ἕλληνες ὑπήκοοι, μεταβαίνοντες εἰς Ἰαπωνίαν, θ’ ἀπολαύωσι τῶν αὐτῶν δικαιωμάτων, ὧν ἀπολαύουσιν οἱ Ἄγγλοι ἢ οἱ Γάλλοι. Ὑποθέτω ὅτι μετὰ τὰς δηλώσεις ταύτας διεσκεδάσθησαν αἱ ἀνησυχίαι τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ περὶ τῆς τύχης τῶν ἐν Ἰαπωνίᾳ Ἑλλήνων. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 14, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ λοιπὰ ἄρθρα, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς πρώτην συζήτησιν).

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογίας τῶν ζώων.

§101Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ν’ ἀνακοινώσω εἰς αὐτὴν ὅσας ἐθεώρησα ἀναγκαῖον νὰ προτείνω τροποποιήσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, κατόπιν τῶν γενομένων προτάσεων ὑπὸ τῶν κυρίων Βουλευτῶν, καὶ κατόπιν τῶν προηγηθεισῶν συζητήσεων. Ἐν τῷ ἄρθρῳ 5 τοῦ νομοσχεδίου ὑπάρχουσι δύο παράγραφοι, κατὰ τὰς ὁποίας ἐν τοῖς χωρίοις ἡ σφαγὴ τῶν ζώων γίνεται εἰς ἃ μέρη ἤθελε καθορίσει ἐπὶ τούτῳ ὁ εἰδικὸς πάρεδρος τοῦ χωρίου. Τὸ ἐδάφιον τοῦτο ἀφῄρεσα, ὥστε νὰ ᾖναι δυνατὸν οἱ κατοικοῦντες εἰς τὰ χωρία νὰ σφάζωσιν ὅπου θέλουσιν. Εἰς τὸ δ’ ἐδάφιον, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναγράφεται, ὅτι ἐπιτρέπεται κατὰ τὰς ἡμέρας τοῦ Πάσχα ἡ κατ’ οἶκον σφαγὴ προβάτων ἐπὶ τῇ προηγουμένῃ ἀδείᾳ τῆς ἀστυνομικῆς ἀρχῆς κλπ., πολλοὶ τῶν ἀξιοτίμων Βουλευτῶν παρετήρησαν, ὅτι, ἐὰν εἰς τὰς Ἀθήνας ἐπρόκειτο νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ διάταξις αὕτη, δὲν ἤθελεν ἐπαρκέσει ἡ ἀστυνομικὴ ἀρχὴ πρὸς ἔκδοσιν ἀδειῶν· διὰ τοῦτο μετερρύθμισα τὸ ἄρθρον τοῦτο οὕτως: «Ἐπιτρέπεται κατὰ τὴν προτεραίαν ἡμέραν τοῦ Πάσχα καὶ τὰς ἑπομένας αὐτῷ δύο ἡμέρας ἡ κατ’ οἶκον σφαγὴ προβάτων ἐπὶ προηγουμένῃ πληρωμῇ τοῦ φόρου».

§102Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Διατί προβάτων; ὅλων τῶν ζώων.

§103ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ προσθέσω «καὶ ἐριφίων».

§104Κ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πόσας ἡμέρας ὑπολογίζετε πρὸς τοῦτο;

§105ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τρεῖς ἡμέρας.

§106ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Διὰ τὰς πανηγύρεις τί θὰ γείνῃ; Θὰ λαμβάνηται καὶ τότε ἄδεια· ἀλλ’ ἐκεῖ δὲν ὑπάρχει ἀστυνομικὴ ἀρχή, οὔτε πάρεδρος.

§107ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μόνον εἰς τὰς πόλεις καὶ κωμοπόλεις, ὅταν γίνεται πανήγυρις, θὰ πληρώνηται φόρος.

§108Θ. ΖΑΙΜΗΣ. Παρὰ τίνι θὰ κατατίθηται ὁ φόρος τῶν σφαζομένων ζώων τὸ Πάσχα;

§109ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἐνοικιαστὴς εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἔχῃ πολλοὺς ἀντιπροσώπους πρὸς τοῦτο. Εἰς τὸ τρίτον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 6 πρόκειται περὶ διπλοτύπου ἀποδείξεως, ἥτις συνετάχθη ἐν ἀρνήσει τοῦ κυρίου ἢ κατόχου τοῦ ζῴου. Εἰς τοῦτο γίνεται προσθήκη τις, ἡ ἑξῆς ἐν τέλει τοῦ ἐδαφίου: «καὶ κοινοποιεῖ τοῦτο εἰς τὸν πρὸς φόρον ὑπόχρεων διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος, κατὰ τὰς διατάξεις τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας». Εἰς τὸ ἄρθρον 9, κατὰ τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Εὐρυτανίας Βουλευτοῦ, προσέθηκα ἐν τῷ τετάρτῳ στίχῳ, μετὰ τὴν λέξιν «ἔφορον», τὰς λέξεις «ἀμέσως καὶ ἐπὶ ἀποδείξει». Εἰς τὸ τέλος δὲ τοῦ ἄρθρου, ὅπου ἀναφέρεται ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος, ἐγένετο προσθήκη τις ἀναγκαία, ἡ προσθήκη τῶν λέξεων «ἐντὸς πέντε ἡμερῶν». Εἰς τὸ ἄρθρον 10 προσέθηκα ἐν τέλει: «διὰ λογαριασμὸν τοῦ ἀναδειχθησομένου ἐνοικιαστοῦ, πρὸς ὃν ὁ εἰσπράκτωρ ὀφείλει λογοδοσίαν». Εἰς τὸ 11 ἐγένετο ὡσαύτως ἀναγκαία τις μεταρρύθμισις, ἡ προσθήκη τῶν λέξεων «διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημιοσίου», οὕτω: «Ἀποτυχούσης τῆς ἐνοικιάσεως, ἡ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου βεβαίωσις καὶ εἴσπραξις» κλπ. Εἰς τὸ 14, ὅπου καθορίζεται ὁ φόρος τῶν ζῴων τῶν μὴ ὑπαγομένων εἰς τὴν φορολογίαν τῶν σφαζομένων, εἰς τὴν τρίτην κατηγορίαν, εἰς ἣν κατατάσσονται πάντες οἱ λοιποὶ κύνες, προσθέτω: «τῶν χωρίων, ὧν ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς 500 ψυχὰς κατὰ τὴν τελευταίαν ἐπίσημον ἀπογραφήν». Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὑπεβλήθησαν ὑπὸ τῶν κυρίων Βουλευτῶν προτάσεις, σκοπὸς τῶν ὁποίων ἦτο νὰ αὐξηθῇ ὁ φόρος, ὁ ἐπιβαλλόμενος ἐπὶ τῶν κυνῶν τῆς πολυτελείας, καθὼς καὶ ὁ ἐπὶ τῶν ἵππων τῆς πολυτελείας, καὶ ἐγένετο ἐπίσης ἡ παρατήρησις, ὅπως ὁ ἐπὶ τῶν κυνῶν τῆς πολυτελείας φόρος ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὴν Ἑπτάνησον. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ οὐδεμίαν τῶν προτάσεων τούτων πρέπει ν’ ἀποδεχθῇ, τὸ μὲν διότι οἱ ἵπποι, καθὼς καὶ οἱ κύνες τῆς πολυτελείας, εἶναι ἐλαχίστου ἀριθμοῦ, ὥστε δὲν προσδοκᾶται ἀξία λόγου αὔξησις προσόδου, ὡς πρὸς τοὺς κύνας δὲ ἰδίως, πρέπει νὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὸν ἀναγραφόμενον ἐν τῷ νομοσχεδίῳ φόρον, ὅστις τὸ πρῶτον εἰσάγεται· διότι, ἂν αὐξήσωμεν τὸ ποσὸν τοῦ φόρου, οἱ κάτοχοι τῶν κυνῶν πολυτελείας πιθανὸν νὰ μὴ τοὺς διατηρήσωσι, καὶ ἑπομένως δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ εἰσπράξωμεν φόρον.

§110ΔΟΥΝΗΣ. Οἱ κύνες, οἱ ὁποῖοι ὑπάρχουσιν εἰς τὰ ἀγροτικὰ κτήματα;

§111ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν θελήσητε πολὺ τὰς ἐξαιρέσεις νὰ πολλαπλασιάσητε, θὰ καταστήσητε τοῦ νόμου τὸν σκοπὸν μάταιον. Διότι πρέπει πρὸ παντὸς νὰ γινώσκωμεν, ὅτι εἰς ὅσους φορολογικοὺς νόμους ἀνεγράφησαν ἐξαιρέσεις πολλαί, τὸ συμπέρασμα ἦτο, ὅτι καὶ οἱ μὴ ἐξαιρούμενοι κατώρθωσαν νὰ ὑπαχθῶσιν εἰς τὰς ἐξαιρέσεις, καὶ νὰ μὴ εἰσπραχθῇ ὁ φόρος. (Διακοπαὶ καὶ θόρυβος). Κύριοι, ἐγὼ ποιοῦμαι εἰσήγησιν μόνον, ἵνα οἱ ἀξιότιμοι Βουλευταί, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ λάβωσι τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, μὴ συζητήσωσιν ἐφ’ ὅσων τοὐλάχιστον ἐγὼ τροπολογιῶν ἐδέχθην. Ἐννοεῖται, ὅτι αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὸ ἄρθρον 14, ἐπαναλαμβάνεται καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 15, ὅπου ἀναφέρονται αἱ ἐξαιρέσεις. Ἐν τῷ τρίτῳ ἐδαφίῳ, ἔνθα ἀναγράφονται «οἱ ποιμενικοὶ κύνες», νὰ τεθῇ: «καὶ οἱ ἐν τῷ προηγουμένῳ ἄρθρῳ ἀναφερόμενοι κύνες τῶν πόλεων καὶ κωμοπόλεων, ὧν ὁ πληθυσμὸς δὲν ὑπερβαίνει τὰς 500 ψυχάς». Εἰς τὸ ἄρθρον 16, εἰς τὸ πρῶτον ἐδάφιον, ἐν τῷ τέλει, προσετέθησαν αἱ λέξεις «ἄλλως ἡ δήλωσις εἶναι ἀπαράδεκτος», διότι, κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο, ὁ δηλῶν εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ καταβάλῃ τὸν φόρον. Ἐὰν λοιπὸν δὲν καταβάλῃ τὸν φόρον, ἡ δήλωσις εἶναι ἀπαράδεκτος. Εἰς τὸ δεύτερον ἐδάφιον τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου ἐδέχθην τροπολογίαν, ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Μαντινείας Βουλευτοῦ ὑποβληθεῖσαν, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἀπαιτεῖται νὰ βεβαιωθῇ ἡ ἄρνησις τοῦ δημάρχου, ἵνα δοθῇ ἡ δήλωσις πρὸς τὸν οἰκονομικὸν ἔφορον ἢ τὸν εἰρηνοδίκην, ἀλλὰ δύναται ὁ ὑποχρεούμενος εἰς δήλωσιν νὰ παραδίδῃ αὐτὴν καὶ εἰς τὸν οἰκονομικὸν ἔφορον ἢ τὸν εἰρηνοδίκην ἢ τὸν ἀστυνόμον. Διὰ τοῦτο ἀντὶ «ἐνώπιον τοῦ δημάρχου» ἔθηκα «ἐνώπιον τοῦ δεχομένου τὴν δήλωσιν ὑπαλλήλου».

§112ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πολὺ ὀρθά.

§113ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄρθρον 17. Ὑπεβλήθη τροπολογία, κατὰ τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ συμπράξωσι καὶ οἱ ἐφημέριοι. Φρονῶ ὅτι, εὐθὺς ὡς ὑποχρεώσητε τὸν δήμαρχον καὶ τὸν εἰρηνοδίκην νὰ καλῶσι πάντας τοὺς ἐφημερίους, δὲν θέλουσι κατορθώσει ποτὲ νὰ διεξαγάγωσιν αὐτὴν τὴν ἐργασίαν. Κατὰ τὸ ἄρθρον 18, «ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις τοῦ δημάρχου καὶ εἰρηνοδίκου, καλεῖ κλπ.» Προσετέθη: «τὰς κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον παρατηρήσεις» κλπ. Κατὰ τὸ ἄρθρον 24, «οἱ ἐνοικιασταὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων, οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῶν, οἱ δημόσιοι εἰσπράκτορες καὶ οἱ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου ἐνεργοῦντες τήν τε βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τοῦ φόρου ὑπόκεινται καὶ εἰς τὰς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 255 τοῦ ποινικοῦ νόμου προβλεπομένας ποινάς». Αὐτὸ τοῦτο ἀνεγράφετο καὶ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς ἐπὶ τοῦ οἴνου φορολογίας διὰ τῆς στρεμματικῆς φορολογίας τῶν ἀμπέλων, καὶ ὑπὸ πολλῶν, καὶ πρὸ παντὸς ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Μαντινείας Βουλευτοῦ, ἐγένετο ἡ παρατήρησις, ὅτι αἱ ποιναὶ εἶναι πάρα πολὺ αὐστηραί, καὶ ὡς ἐκ τῆς αὐστηρότητος αὐτῶν εἶναι πιθανὸν καὶ νὰ μὴ ἐφαρμοσθῶσι. Τὴν παρατήρησιν ταύτην ὑπέβαλον καὶ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἐνόμισα δὲ πρέπον, ὡς καὶ εἰς τὸ προηγούμενον νομοσχέδιον, νὰ τὴν ἀποδεχθῶ, καὶ οὕτως, ἀφαιρουμένων τῶν λέξεων «ὑπόκεινται καὶ εἰς τὰς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 255 τοῦ ποινικοῦ νόμου προβλεπομένας ποινάς», προστίθεται: «τιμωροῦνται μὲ φυλάκισιν ἑνὸς μηνὸς μέχρις ἑνὸς ἔτους. Μὲ φυλάκισιν ἐπίσης ἑνὸς μηνὸς τιμωροῦνται διὰ πᾶσαν παράλειψιν τῶν καθηκόντων αὐτῶν, εἴτε ἐπῆλθεν εἴτε μὴ ζημία τις εἰς τὸ Δημόσιον ἢ εἰς τοὺς φορολογουμένους, ὑποκείμενοι καὶ εἰς πολιτικὰς ἀποζημιώσεις», ὡς ἔχει καὶ τὸ ἄλλο νομοσχέδιον, τὸ περὶ τῶν ἀμπέλων. Εἶναι ἀντιγραφὴ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ. Τὸ ἄρθρον 27 ἀφορᾷ εἰς τὰς ποινάς, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλονται κατὰ τῶν ἀστυνόμων, ὁσάκις δὲν ἐκδίδουσι τὰς ἀδείας, τὰς ὑπὸ τοῦ νόμου ἐπιβαλλομένας αὐτοῖς· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐξέλιπεν ἡ ὑποχρέωσις τοῦ νὰ ζητῶνται ἄδειαι ὑπὸ τῆς ἀστυνομικῆς ἀρχῆς, τὸ ἄρθρον 27 παρέλκει, ἑπομένως προτείνω νὰ ἀπαλειφθῇ ὁλόκληρον. Κατὰ τὸ ἄρθρον 29, τὸ ὁποῖον γίνεται ἤδη 28 «ὡς μάρτυρες ἀναγκαῖοι πρὸς ἀπόδειξιν τῆς παραλείψεως δηλώσεως δύνανται νὰ κληθῶσι κλπ.» Ἐπειδὴ τὸ νομοσχέδιον ἔχει τοὺς μάρτυρας ἀναγκαίους, ἀντὶ τοῦ «δύνανται» πρέπει νὰ σημειωθῇ «ὡς μάρτυρες θεωροῦνται».

§114ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. «Καλοῦνται».

§115ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἴδιον εἶναι. Τὸ ἑπόμενον ἄρθρον 30, τὸ γινόμενον ἤδη 29, ἐπίσης ἀπαλείφεται.

§116Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁλόκληρον;

§117ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁλόκληρον, μάλιστα. Εἰς τὸ ἄρθρον 38, τὸ ὁποῖον γίνεται 36, ὅπου ἀναφέρεται «πειθαρχικὰ πρόστιμα», διαγράφεται ἡ λέξις «πειθαρχικὰ» καὶ μένει μόνον ἡ λέξις «πρόστιμα». Ἀντὶ δὲ τῶν λέξεων «προσθέτου φόρου» τίθεται «προστίμου». Εἰς δὲ τὸ ἄρθρον ἤδη 38, πρότερον 40, ὅπου ἀναφέρεται ὅτι τὰ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενα ἢ ἐξ Ἑπτανήσου, ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν Οἰτύλου καὶ Γυθείου καὶ ἐκ τοῦ χωρίου Καστάνια τοῦ δήμου Μελιτίνης μεταφερόμενα ἐσφαγμένα ζῶα ὑπόκεινται εἰς τὸν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ παρόντος νόμου ὁριζόμενον φόρον», μετὰ τὸ «φόρον» προστίθεται: «ὅστις ἀνήκει εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν τοῦ τόπου τῆς καταναλώσεως ἢ εἰς τὸ Δημόσιον, ἐὰν ὁ φόρος εἰσπράττηται διὰ λογαριασμὸν αὐτοῦ». Αὗται εἶναι αἱ τροποποιήσεις, τὰς ὁποίας ἐνόμισα ὅτι ἔπρεπε νὰ προβάλω εἰς τὴν Βουλήν, καὶ τὰς ὁποίας νομίζω ἐπαρκεῖς πρὸς ἐπίτευξιν τῆς κρείσσονος ἐφαρμογῆς καὶ ἐπιτυχίας τοῦ σκοποῦ τοῦ νομοσχεδίου.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κατσάνος ἔχει τὸν λόγον.

§119Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Βεβαίως, Κύριοι παρὰ πάντων ὡμολογήθη, ἀπὸ τῆς Κυβερνήσεως μέχρι τῆς Βουλῆς, καὶ ἀπὸ τῆς Βουλῆς μέχρι τοῦ τελευταίου Ἕλληνος, ὅτι τὸ ἐν ἰσχύι φορολογικὸν σύστημα τῶν ζώων ἀπεδείχθη καταθλιπτικὸν καὶ ἐπαχθές, ἡ δὲ Κυβέρνησις, ἐκτιμήσασα τὴν σπουδαιότητα τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, ὑπέβαλε τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, καθισταμένη οὕτως ἀξία τῶν συγχαρητηρίων καὶ τῶν κτηνοτρόφων καὶ ἡμῶν. Ἀλλὰ δὲν ἕπεται ἐκ τούτου, ὅτι πρέπει νὰ ἀρκεσθῶμεν ἁπλῶς εἰς τὴν κατάργησιν ἑνὸς φορολογικοῦ συστήματος ἀποδειχθέντος καταπιεστικοῦ, καὶ νὰ μὴ μᾶς ἐπιτραπῇ νὰ καταβάλωμεν πᾶσαν ἡμῶν τὴν προσοχὴν, ἐπικαλεσθῶμεν δὲ ἀκεραίαν καὶ τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νόμου, γινόμενον νόμος τοῦ Κράτους, ἀποβῇ ὅσῳ τὸ δυνατὸν ὀλιγώτερον καταθλιπτικόν, ὅσῳ τὸ δυνατὸν περισσότερον δίκαιον, ὅσον οἷόν τε μᾶλλον εὐχάριστον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἰσηγούμενος τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, ἐποιήσατο τὴν γενναιόφρονα δήλωσιν, ὅτι εἰς τὴν σύνταξιν αὐτοῦ καὶ ὑποβολὴν ὡρμήθη οὐχὶ ἀπὸ πνεύματος ταμιευτικοῦ. Ἀλλ’ ἐγὼ φρονῶ, ὅτι δυνάμεθα νὰ εὑρεθῶμεν πρὸ τῆς εὐχαρίστου συμπτώσεως καὶ τῶν δύο, ἤτοι καὶ τῆς προσαυξήσεως μᾶλλον τῶν δημοσίων προσόδων, ὡς ἔχει, ἢ τοὐλάχιστον τῆς τελείας ἱκανοποιήσεως αὐτῶν, καὶ τῆς λειτουργίας ἑνὸς νόμου ὁμαλοῦ καὶ ὁπωσδήποτε εὐχαρίστου εἰς τοὺς κτηνοτρόφους, διότι τότε βεβαίως πρῶτος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ κατόπιν ἡμεῖς θέλομεν ἐπισύρει τὴν εὐγνωμοσύνην τῶν κτηνοτρόφων. Διὰ τοῦτο, Κύριοι, σᾶς παρακαλῶ νὰ μὲ παρακολουθήσητε εἰς τὴν διατύπωσιν τῶν γνωμῶν, τὰς ὁποίας θέλω ὑποβάλει ὑπὸ τὴν ἐκτίμησιν τῆς Βουλῆς, ἀποβλέποντες οὐχὶ εἰς ἐμὲ, ἀλλ’ εἰς ταύτας, διότι ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι αἱ γνῶμαι πρέπει νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν, ὁθενδήποτε προερχόμεναι...

§120ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως.

§121Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. ... ἐφ’ ὅσον, ἐννοεῖται, μετέχουσι τοῦ ὀρθοῦ καὶ τοῦ δικαίου. Αἱ γνῶμαί μου δὲ αὗται ἐμπεριλαμβάνονται εἰς τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας δι’ ὀλίγων θέλω ἀναπτύξει, — ἀποφεύγων, ἐννοεῖται, νὰ θίξω ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐδήλωσεν ὅτι ἀπεδέχθη, — καὶ διὰ τῶν ὁποίων προτείνω δύο τινά, τὸ μὲν τὴν προσαύξησιν τῆς φορολογικῆς κλίμακος ἐπί τινων εἰδῶν, τὸ δὲ τὴν μείωσιν, ἐπί τινων δὲ συγκεκριμένων περιπτώσεων καὶ ἀσυδοσίαν. Σᾶς παρακαλῶ μόνον νὰ μὴ σπεύσητε εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀποφάσεώς σας, πρὶν ἢ συμπληρώσω τὰ ὀλίγα, τὰ ὁποῖα ἔχω νὰ εἴπω, νὰ μὴ συγκινηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἐγὼ σπεύδω νὰ μειώσω τὰς προσόδους τοῦ Δημοσίου, ἢ τις ἄλλος, ὅτι σπεύδω νὰ φορολογήσω τὰς τάξεις τῶν κτηνοτρόφων, χωρὶς νὰ συμπληρώσω τὰς ἰδέας μου. Δὲν ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι πρέπει πάντες νὰ ἐνδιαφερώμεθα ἁπλῶς καὶ μόνον ὑπὲρ τῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λειτουργήσωσιν ὅσῳ τὸ δυνατὸν ἐπιεικέστερον καὶ εὐνοϊκώτερον ὑπὲρ τῶν φορολογικῶν τάξεων. Τοὐναντίον, εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν ἰδέαν, ὅτι ἐκ παραλλήλου πρέπει νὰ ὑπάρχῃ τὸ ἐνδιαφέρον καὶ περὶ τῶν προσόδων τοῦ Δημοσίου. Ἀλλὰ θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐξομολογηθῶ, ὅτι, ὡς συνετάχθη τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, οὐδαμοῦ διαβλέπω ἐπιείκειάν τινα ὑπὲρ τῶν κτηνοτρόφων, διότι αὐτὸς ἦτο ὁ ἀποκλειστικὸς σκοπὸς τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου, οὐχὶ ὁ τῆς προσαυξήσεως τῶν προσόδων τοῦ Δημοσίου. Ἐν τούτοις ἐγὼ θὰ ἀποδειχθῶ μᾶλλον ἐνδιαφερόμενος ὑπὲρ τῆς προσαυξήσεως τῶν ἐσόδων τοῦ Δημοσίου, ἀρκεῖ νὰ γείνῃ ἀδιαιρέτως ἡ τροπολογία μου δεκτή, ἐὰν γείνῃ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι οὕτω πρέπει νὰ ἐκπληρώσω τὸ καθῆκόν μου. Ἐν πρώτοις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2. Ἐπὶ τῶν αἰγῶν καὶ προβάτων ἐπιβάλλεται δικαίωμα καταναλώσεως δραχμῆς μιᾶς. Ἐγὼ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι, ὅσον ἀφορᾷ τὰ θηλάζοντα, πρέπει ὁ φόρος αὐτὸς νὰ περιορισθῇ εἰς τὸ ἥμισυ, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον δὲν πρόκειται περὶ ποιμνίων, τὰ ὁποῖα ἐνδιαιτῶνται ἀποκλειστικῶς εἰς πρόσφορα λιβάδια, τὰ ὁποῖα παρέχουσιν εἰς τοὺς κτηνοτρόφους· πρόκειται, Κύριοι, κατὰ τὸ πλεῖστον περὶ ποιμνίων, τὰ ὁποῖα ἐνδιαιτῶνται εἰς κοινωτικὰς περιφερείας, τὰ ὁποῖα δὲν παρέχουσι τὴν ἀνάλογον πρόσοδον, ὥστε ἡ τοιαύτη πληρωμὴ νὰ καταστῇ εὐχάριστος, νὰ καταστῇ ἀνεκτή. Κατόπιν θὰ εἰσέλθω εἰς ἄλλας λεπτομερείας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ τοῦ συντάξαντος τὸ προκείμενον νομοσχέδιον. Προτείνω λοιπὸν, ἵνα οἱ ἀμνοὶ καὶ τὰ ἐρίφια μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου τοῦ ἔτους τῆς γεννήσεώς των ὑπαχθῶσιν εἰς πληρωμὴν λεπτῶν πεντήκοντα μόνον, ἀπὸ δὲ τῆς 1 Ὀκτωβρίου καὶ ἐφεξῆς θεωρηθῶσι καὶ αὐτὰ ὡς ὑπαγόμενα εἰς τὴν γενικὴν κατηγορίαν καὶ ἑπομένως ὑποβληθῶσιν εἰς τὴν πληρωμὴν τοῦ δικαιώματος τῆς μιᾶς δραχμῆς.

§122ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου, εἴπετε;

§123ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου νὰ ὑπάγωνται εἰς πληρωμὴν λεπτῶν πεντήκοντα.

§124ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς ἀρνία; ἕως ὅτου γείνωσι πρόβατα;

§125ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Μάλιστα. Προτείνω ἑτέραν ἐξαίρεσιν. Σᾶς παρακαλῶ, Κύριοι, νὰ ἐπιστήσητε τὴν προσοχήν σας ἐπί τινων περιστάσεων, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπακολουθήσωσιν, αἱ ὁποῖαι θὰ παρουσιάζωνται καθ’ ἑκάστην εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, καί, ἐὰν ᾖναι δυνατόν, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μὲ προσέξῃ ὀλίγον περισσότερον εἰς τὸ ζήτημα αὐτό, ἀκριβῶς εἰς τὴν περίστασιν αὐτήν, καίτοι δὲν θὰ ᾖμαι πολὺ εὐχάριστος. Ὑπάρχουν περιπτώσεις — καὶ ταύτας δὲν γνωρίζω ἐγὼ μόνον, ἀλλ’ ὅλοι οἱ ζῶντες εἰς τὰς ἐπαρχίας κυρίως, καὶ τὰς ὁποίας βεβαίως ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία δὲν δύναται νὰ γνωρίζῃ, — καθ’ ἃς πολλάκις ἔχομεν μητέρα, προβατίναν ἢ αἶγα, τεκοῦσαν δύο, ἤτοι δίδυμα, εἰς τὴν διατροφὴν τῶν ὁποίων ἀδυνατεῖ νὰ ἐπαρκέσῃ, ὁπότε συνήθως οἱ ποιμένες σφάζουσι τὸ ἕν, χωρὶς νὰ τὸ παραδίδωσιν εἰς κατανάλωσιν, ἐννοεῖται, διότι εἶναι ἄχρηστον. Ὅπως ἔχει τὸ νομοσχέδιον, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν θὰ ζητηθῇ ὁ φόρος τοῦ δικαιώματος τῆς μιᾶς δραχμῆς δι’ αὐτά;

§126Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Θὰ πληρώσωσι καὶ τριπλοῦν.

§127Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἴπετε ὅτι σφάζεται ἀμέσως. Ἐὰν σφαγῇ ἀμέσως, τότε δὲν ἔχει νὰ πληρώσῃ τίποτε.

§128ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ λέγει ὁ νόμος.

§129ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι κρέας· δὲν δύναται νὰ πωληθῇ.

§130ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Συμβαίνει τοῦτο εἴτε ἀμέσως, εἴτε καὶ μετὰ πάροδον ἡμερῶν τινων, ἀλλ’ αἱ ἡμέραι αὗται δὲν εἶναι ἀρκεταί, ὅπως καταστήσωσιν αὐτὸ χρήσιμον τόσον, ὥστε νὰ πληρώσῃ καὶ φόρον. Εἶναι πέντε ἡμερῶν, ὀκτὼ ἡμερῶν. Συνήθως δηλ. τὸ κάμνουν ἓν φαγητόν.

§131ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὁποῖον δὲν περιέχει φαγητὸν, ἀλλὰ περιέχει μίαν οὐσίαν ἀνθυγιεινήν.

§132ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Εἶναι προτιμότερον νὰ ἀγοράσῃ μίαν ὀκᾶν κρέατος.

§133ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Καὶ δὲν λαμβάνετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αὐτὸς ὁ ποιμὴν ἔχῃ 200 ἕως 300 πρόβατα, διὰ τὰ ὁποῖα τοῦ χαρίζονται κατ’ ἔτος 150 δραχμαί;

§134ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Θὰ ἔλθω εἰς τοῦτο, καὶ θὰ σᾶς πείσω ἀντιστρόφως ἀφ’ ὅ,τι φρονεῖτε, ἂν δηλ. χαρίζωνται ἢ δὲν χαρίζωνται, ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον. Ὑπάρχει καὶ ἄλλη περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν παράγεται ὑπὸ τῆς μητρὸς τὸ ἀνάλογον γάλα πρὸς διατήρησιν, εἰμὴ ἐπὶ πέντε μόνον ἡμέρας ἢ ὀκτὼ, καὶ κατόπιν τὸ σφάζουν. Τί θὰ γείνῃ αὐτό; Θὰ πληρώσῃ;

§135Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν θὰ τὸ προσφέρῃ εἰς κατανάλωσιν.

§136ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Τὸ πολὺ πολὺ πρὸς ἰδίαν του χρῆσιν.

§137ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Εἶναι ὀλιγώτερον τῶν τριῶν ὀκάδων, καὶ ἀπαγορεύεται νὰ σφαγῇ.

§138ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως· καὶ ἀστυνομικῶς ἀπαγορεύεται.

§139ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἀλλὰ δὲν ὑποτίθεται ὅτι οἱ πάντες εἶναι κάτοχοι τῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας κατὰ τοιοῦτον τρόπον, καθ’ ὃν νὰ κατανοῶσι πάσας τὰς περιπτώσεις αὐτάς. Ἐγὼ ἐπιθυμῶ νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ παρατηρήσεις μου, καὶ ἐὰν ἡ Βουλὴ θελήσῃ νὰ τὰς ἐκτιμήσῃ, νὰ προστεθῶσιν ἐξαιρέσεις τινές. Ὑπάρχει λοιπὸν περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν ζῷα μὲ γάλα εὑρίσκονται εἰς κατάστασιν ἐπιθανάτιον, καὶ ὁ ποιμὴν ἀναγκάζεται νὰ τὰ σφάξῃ πρὸς ἀπόληψιν μόνον τοῦ δέρματος. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, αὐτὸ τὸ δέρμα, τὸ ὁποῖον θὰ λάβῃ ὁ ποιμὴν διὰ νὰ μπαλώσῃ τὰ ὑποδήματά του, —ὡς συνήθως λέγομεν, διότι καταγόμεθα ἀπὸ κτηνοτρόφους ἐπαρχίας, —θέλει ὑποβληθῇ καὶ αὐτὸ εἰς πληρωμήν; Περὶ τούτου δὲν λαμβάνεται πρόνοια διὰ τοῦ νομοσχεδίου.

§140Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγετε. Εἶναι μία σπανιωτάτη ἐξαίρεσις.

§141ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Συνηθέστατον. Αὐτὸ δὲ θὰ συμβαίνῃ συχνότερον εἰς ἐκείνους, περὶ τῶν ὁποίων εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἔχουσι 200 καὶ 300 πρόβατα. Βεβαιώθητε δὲ, ὅτι θὰ συμβῇ τοῦτο καὶ ἐπὶ τεσσαράκοντα μόνον προβάτων. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ἐφέτος εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου ἐπῆλθον θάνατοι ῥαγδαῖοι εἰς τὰ ζῷα ἐξ ἐπιδημιῶν. Ἐγὼ ὁ ἴδιος ἀπώλεσα τριάκοντα. Λοιπὸν ἔπρεπε νὰ πληρώσω καὶ δι’ αὐτὰ, διότι ἐπῆρα τὸ δέρμα;

§142ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Βεβαίως πρέπει νὰ πληρώσουν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ψοφοῦν.

§143ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν τὸ σφάξῃς, εἶναι ἄχρηστον τὸ δέρμα, μαδᾷ. Μόνον ἐὰν τὸ σφάξῃς εἶναι χρήσιμον.

§144ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Πρὸς τούτοις θὰ ἐπεθύμουν, ἵνα ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι καὶ ὁ πρῶτος νόμος περὶ φορολογίας τῶν ζῴων ἄφινεν εἰς τὸν κτηνοτρόφον ἀνὰ ἓν ζῷον ἄνευ φορολογίας. Θὰ παρακαλέσω καὶ ὡς πρὸς τοῦτο, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ τροπολογία μου, διὰ τῆς ὁποίας προτείνω νὰ μὴ ὑπόκειται εἰς πληρωμὴν δικαιώματος ἀνὰ ἓν ἐξ ἑκατέρου τῶν εἰδῶν, ἐφ’ ὅσον ὅμως οἱ κτηνοτρόφοι συντηροῦσιν εἴτε τὸ ἓν εἴτε καὶ τὰ δύο εἴδη.

§145Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν) Πάντοτε θὰ συμβαίνῃ νὰ ἔχουν ἓν οἰκόσιτον, ἀλλὰ τὸ ἓν αὐτὸ εἰς τὸ διάστημα τῶν 12 μηνῶν δύναται νὰ ἀνέλθῃ εἰς 24. Ὅταν τοσαύτη πρὸς τοὺς κτηνοτρόφους παρέχηται ἐνίσχυσις καὶ ἀνακούφισις, νομίζετε ὅτι, ἐὰν ἀφαιρεθῇ ἡ τέως κρατοῦσα διάταξις, τοῦτο ἀποτελεῖ ἐπιβάρυνσιν ἀξίαν λόγου;

§146ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὅταν τις ἐκ τοῦ προϊόντος του δὲν δύναται ἄνευ τέλους νὰ ἀπολαύσῃ τι, εἶναι ὀλίγον δυσάρεστον. Ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι εἶναι δικαιότατον νὰ χαρίζηται εἰς τὸν κτηνοτρόφον ἓν ἐξ ἑκατέρου τῶν εἰδῶν.

§147ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κατ’ ἔτος;

§148ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Βεβαίως, διότι οὐδεὶς καλλιεργεῖ ἄμπελον, χωρὶς νὰ δύναται νὰ φάγῃ μίαν σταφυλὴν, οὐδεὶς καλλιεργεῖ συκῆν, χωρὶς νὰ δύναται νὰ φάγῃ ἓν σῦκον ἀφορολόγητον. Ἀλλ’ εἰς ἀντιρρόπησιν ὅλων αὐτῶν, ἐκ τῶν ὁποίων βεβαίως φαίνεται, ὅτι θὰ προκύψῃ μείωσίς τις τῶν δημοσίων προσόδων, ὑποβάλλω τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας προτείνω τὴν ἐπαύξησιν τῆς φορολογικῆς κλίμακος ἐπὶ τῶν βοῶν, ἀγελάδων καὶ βουβάλων ἀπὸ τριῶν δραχμῶν εἰς 5· διότι, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸν μέσον ὅρον τῆς ζυγίσεως τοῦ κρέατος εἰς ὀκάδας τῶν μικρῶν ζῴων, θὰ εὕρωμεν ὅτι δὲν δύνανται νὰ ἀνέλθωσιν εἰς περισσότερον τῶν 10 ἢ 12 ὀκάδων· ἐννοῶ ἀμνούς, ἐρίφια, τράγους κλπ.

§149ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τριῶν ὀκάδων ἕως 12.

§150ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἔχομεν φορολογίαν μιᾶς δραχμῆς. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸν μέσον ὅρον τῆς ζυγίσεως τῶν μεγάλων ζῴων, θὰ εὕρωμεν τοὐλάχιστον ὅτι εἶναι 80 ὀκάδες.

§151ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Οὔτε 50 ὀκάδες.

§152ΚΑΤΣΑΝΟΣ. 50 ὀκάδας τοὐλάχιστον ζυγίζουν αἱ ἀγελάδες. Ἐὰν λοιπὸν κρίνωμεν ἐκ τῆς ἀναλογίας αὐτῆς, πρέπει ἡ φορολογία νὰ ὑπάρξῃ ὀκταπλασία· ἀλλ’ ἐγώ, ἐπιεικὴς ὤν, δέχομαι μόνον πενταπλασίαν, πλὴν τῶν μόσχων μέχρι συμπληρώσεως ἔτους, οἱ ὁποῖοι νὰ ὑποχρεῶνται εἰς πληρωμὴν δικαιώματος τριῶν δραχμῶν, ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον. Προτείνω λοιπὸν τὴν αὔξησιν κατὰ 2 δραχμὰς τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων βοῶν, ἀγελάδων καὶ βουβάλων. Ὡς πρὸς τοὺς χοίρους, προτείνω τὴν αὔξησιν τοῦ φόρου ἀπὸ 2,50 εἰς 3 δραχμάς.

§153ΑΝΔΡΙΤΣΟΣ. Τὰ χοιρίδια τί νὰ τὰ κάμωμεν;

§154ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ὁ χοῖρος παρέχει τοσαύτην πρόσοδον εἰς τοὺς κτηνοτρόφους, ὥστε δὲν εἶναι βαρεῖα ἡ φορολογία αὐτῶν, πλὴν, ἐννοεῖται, τῶν θηλαζόντων χοιριδίων, τὰ ὁποῖα θεωρῶ δίκαιον νὰ πληρώνουν 50 λεπτὰ μόνον. Προτείνω ὅμως τὴν ἀπαλλαγὴν ἀπὸ τοῦ φόρου ἑνὸς μόνον χοίρου, τὸν ὁποῖον νὰ δύναται ἅπαξ τοῦ ἔτους νὰ σφάζῃ ἕκαστος χοιροτρόφος. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς κύνας τῆς πολυτελείας, συντάσσομαι μὲ τὴν γνώμην τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς συναδέλφου. Δὲν θεωρῶ δὲ ἀποχρῶντα τὸν ἰσχυρισμὸν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἐκ τῆς πληρωμῆς βαρέος δικαιώματος θὰ περιορισθῶσιν οἱ κύνες τῆς πολυτελείας, διότι ἡ διατήρησις τῶν κυνῶν τούτων δὲν ἀνάγεται εἰς θεραπείαν πρωτίστης ἀνάγκης, ἀλλ’ ἀνάγεται εἰς μέσα διασκεδάσεως. Ὁ ἔχων δὲ τὰ μέσα διασκεδάσεως καὶ τέρψεως, βεβαίως δὲν θὰ δυσκολευθῇ νὰ πληρώνῃ τὸ διπλάσιον ποσὸν, προκειμένου μάλιστα περὶ πεφιλημένων κυναρίων.

§155Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ποῖοι εἶναι κατὰ τὴν γνώμην σας κύνες πολυτελείας;

§156ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Οἱ ἐνδιαιτώμενοι εἰς τὰ σαλόνια (γέλωτες). Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τοὺς κυνηγετικοὺς κύνας, θεωρῶ δίκαιον νὰ αὐξήσῃ ἡ φορολογία αὐτῶν ἀπὸ δραχμῶν 5 εἰς 10. Σᾶς πληροφορῶ δὲ, ὅτι εἶμαι καὶ κυνηγός.

§157ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐξ ἐγωϊσμοῦ, διὰ νὰ μειωθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν κυνηγῶν.

§158ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Διότι εἴτε ὡς μέσον διασκεδάσεως θεωρηθῶσιν, εἴτε ὡς μέσον παρέχον πρόσοδον, καὶ ὑπὸ τὴν μίαν καὶ ὑπὸ τὴν ἄλλην ἔποψιν θεωρῶ δικαίαν τὴν φορολογίαν τῶν 10 δραχμῶν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ ὅμως τοὺς κύνας τῆς τρίτης κατηγορίας, αὐτοὶ, παρακαλῶ νὰ δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ὑπαχθῶσιν εἰς ἀτέλειαν.

§159ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλοι;

§160ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Οἱ ποιμενικοὶ καὶ οἱ τῶν χωρίων. Καὶ ἐδηλώσατε μὲν, ὅτι ἐννοεῖτε νὰ μὴ ὑποβληθοῦν εἰς πληρωμὴν οἱ κύνες τῶν χωρίων μέχρι τῶν 500 ψυχῶν, ἀλλὰ τοῦτο, κύριε Ὑπουργὲ, θὰ συμβῇ εἰς ἐλάχιστα χωρία.

§161ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πόσα τοιαῦτα χωρία εἶναι εἰς τὴν Ἑλλάδα; Ἐνθυμεῖσθε;

§162ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Δὲν ἐμελέτησα τὴν στατιστικήν.

§163ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὑπερβαίνουσι τὰ 2500.

§164ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Δὲν ἔχομεν δὲ ἀνάγκην, κατόπιν τῆς αὐξήσεως τῆς κλίμακος τῆς φορολογικῆς, νὰ καταφεύγωμεν καὶ εἰς αὐτὰς τὰς διακρίσεις, ἐὰν ἓν χωρίον ἔχῃ 500 ψυχὰς ἢ ὀλιγωτέρας. Πρέπον λοιπὸν καὶ δίκαιον εἶναι νὰ χαρισθῇ ὁ φόρος αὐτός. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ ἄλλας παρατηρήσεις, μετὰ τὰς ἐξηγήσεις καὶ τὰς διαφόρους τροπολογίας, τὰς ὑποβληθείσας παρὰ διαφόρων συναδέλφων, δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν ἠδυνήθην νὰ πείσω τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι εἰς τὰς ὀλίγας παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἐποιησάμην, ὡρμήθην οὐχὶ ἀπὸ πνεύματος προστατευτικοῦ ὑπὲρ τῶν κτηνοτρόφων, ἀλλὰ μᾶλλον ἀπὸ πνεύματος προστατευτικοῦ τῶν δημοσίων προσόδων καὶ ἀπὸ πνεύματος δικαίας κατανομῆς τοῦ φόρου.

§165ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω πεποίθησιν περὶ τούτου.

§166ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Ἐὰν ὅμως ἠδυνήθην νὰ τὸν πείσω, βεβαίως δὲν θ’ ἀπορήσῃ, διότι παριστάμεθα καὶ ἡμεῖς ἐνδιαφερόμενοι ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου τουλάχιστον.

§167ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε καὶ δικαίωμα καὶ καθῆκον πρὸς τοῦτο.

§168ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Καὶ θὰ ἐκφράσῃ ἑπομένως ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰ συγχαρητήριά του. Ἀλλ’ ἐγὼ ἀρκοῦμαι νὰ δεχθῇ τὰς τροπολογίας αὐτὰς, τὰς ὁποίας θεωρῶ δικαίας, καὶ ἃς ἔχῃ τὴν βεβαιότητα, ὅτι ἡ εὐγνωμοσύνη τῶν κτηνοτρόφων θὰ ᾖναι μεγάλη. Ἐὰν ὅμως γείνῃ δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον ἄνευ τῶν ἐξαιρέσεων αὐτῶν, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι θὰ μεταπέσωμεν ἀπὸ ἑνὸς φορολογικοῦ συστήματος καταπιεστικοῦ εἰς ἄλλο καταθλιπτικὸν, διότι αὐταὶ αἱ λεπτομέριαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐνεποίησαν ἴσως μεγάλην ἐντύπωσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, τὸν λησμονήσαντα ἴσως τὴν ἐπαρχίαν του, διότι ζῇ διαρκῶς ἐν Ἀθήναις, αὐταὶ αἱ λεπτομέρειαι θὰ καταστήσωσι τὸν νόμον καταθλιπτικώτατον.

§169ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κύριε Πρόεδρε.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις μέχρι τῆς 9 καὶ 30′. (Γίνεται διακοπὴ ὥρᾳ 8 καὶ 20′ μ. μ. Ἐπαναλαμβάνεται δὲ ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 10 μ. μ.).

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ συνεδρίασις. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§172Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ φορολογία, εἰς τὴν ὁποίαν ἀφορᾷ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, πρὸ πολλοῦ ἔχει καταδικασθῆ, ὡς ἐκ τῆς καταθλιπτικότητος, ὑπὸ τὴν ὁποίαν καὶ ἐβεβαιοῦτο καὶ εἰσεπράττετο ὁ φόρος αὐτός. Καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον τῆς Βουλῆς διακεκριμένοι πολιτευταὶ εἶχον καταδικάσει τὸν φόρον, εἰς τὸν ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Οἱ λόγοι οὗτοι ἔπεισαν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συντάξῃ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, καὶ τοῦτο ἀναφέρει ἐν τῇ δευτέρᾳ παραγράφῳ τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως ὡς ἀφορμὴν πρὸς εἰσήγησιν αὐτοῦ. Κατὰ τὴν παράγραφον ταύτην, ἠναγκάσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συντάξῃ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, ὅπως μὴ ὑφίστανται ἐφεξῆς οἱ κτηνοτρόφοι τὰς διαφόρους καταθλίψεις, τὰς ὁποίας ὑφίστανται συνεπεία τοῦ κρατοῦντος συστήματος. Διεδόθη δὲ, καὶ ἐν τῷ τύπῳ ἐγράφη, ὅτι διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου πρόκειται περὶ καταργήσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων. Ἐγὼ ὅμως φοβοῦμαι, μήπως πρόκειται περὶ ἀναστροφῆς τοῦ φόρου τῶν ζώων. Ἀναστρέφεται δὲ ὁ φόρος τῶν ζώων, διότι, ἐνῷ μέχρι τοῦδε, κατὰ τὸ κρατοῦν σύστημα, ἐφορολογοῦντο τὰ μεγάλα ζῶα, διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου ἀφαιρεῖται ὁ φόρος ἐκ τῶν μεγάλων ζώων καὶ ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῶν μικρῶν. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι εἶναι πραγματικὴ ἀναστροφὴ τοῦ φόρου αὐτοῦ. Μέχρι τοῦδε ἐπλήρωνον φόρον οἱ ποιμένες διὰ τὰ μεγάλα ζῶα, ἀπὸ τοῦδε καὶ ἐφεξῆς παύει ὁ φόρος ἐπὶ τῶν μεγάλων, θὰ πληρώνουν φόρον ἐπὶ τῶν μικρῶν ζώων, διότι, ὡς γνωρίζετε, ἐκ τῶν μικρῶν ζώων ὀλίγιστα ἀπομένουσι, διότι πάντα τὰ μικρὰ ζῶα, ἤτοι τὰ μὴ συμπληροῦντα διετῆ ἡλικίαν, βεβαίως θὰ σφαγῶσιν, ἐκτὸς ὀλιγίστων. Καὶ διὰ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ κεφαλῆς μὲν ἐπιγράφεται «περὶ φορολογίας τῶν ζώων», ἀμέσως δὲ τὸ πρῶτον κεφάλαιον λέγει «περὶ ἐπιβολῆς φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων». Τὸ νομοσχέδιον ἔχει, ὅπως συνετάχθη, τέσσαρας βάσεις, τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ποιμνίων, ἢ μᾶλλον, ἵνα ἦμαι ἀκριβέστερος, ἐπὶ τῶν μεγάλων ποιμνίων, τὴν διατήρησιν τοῦ φόρου αὐτοῦ ἐπὶ τῶν ζώων τῶν μὴ σφαζομένων, δηλαδὴ ἐπὶ τῶν ζώων τῶν μὴ ὑποκειμένων εἰς βρῶσιν καὶ κατὰ συνέπειαν μὴ σφαζομένων, τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων, καὶ τέταρτον τὴν ἐπιβολὴν φόρου ἐπὶ τῶν κυνῶν. Ἡ ἀντικατάστασις τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώντων ζώων διὰ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων δὲν εἶναι νέα. Πρὸ πολλοῦ ἡ ἰδέα αὕτη εἶχεν ἀναπτυχθῇ ὑπὸ ἀνωτέρων ὑπαλλήλων τοῦ Κράτους. Εἰς ἐμὲ τουλάχιστον πρὸ πολλοῦ ἔχει ἀναπτύξει αὐτὴν ὁ τέως νομάρχης Ἀρκαδίας κ. Ματάλας. Ἐφρόνει ὅμως καὶ ἐκεῖνος, ὅτι δύσκολος ἤθελεν εἶναι καὶ ἡ βεβαίωσις καὶ ἡ εἴσπραξις τοῦ φόρου τούτου, καὶ τοῦτο βεβαίως ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ὅπως συνετάχθη. Βεβαίως ἐγὼ εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, ὡς πρὸς τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ποιμνίων, διότι τῳόντι μία κοινωνικὴ τάξις ἀπαλλάσσεται πολλῶν βαρῶν, πολλῶν καταθλίψεων, πολλῶν καταπιέσεων, ἐνῷ τὰ ἔσοδα, ὧν ἀπολαμβάνουσι, σχετικῶς πρὸς τοὺς κόπους καὶ τὰς δαπάνας, τοὺς ὁποίους ὑφίστανται πρὸς φύλαξιν καὶ διατροφὴν τῶν ποιμνίων των, εἶναι ἐλάχιστα. Καὶ τοὺς ποιμένας τῳόντι προστατεύει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἀλλὰ προστατεύει καὶ μίαν ἄλλην τάξιν ἄνευ ἐπαγγέλματος Ἑλλήνων, κατὰ τῶν ὁποίων καὶ ἡ Βουλὴ καὶ αὐτὸς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν πολλάκις ἐξεφράσθη δυσμενῶς. Ἀλλ’ ἐπειδὴ, φαίνεται, ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τῶν ἀμπέλων, καὶ ἡ τάξις ἐκείνη δὲν ἔχει πλέον ἐργασίαν, φαίνεται ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου μεταφέρει τὴν τάξιν ταύτην ἐκ τοῦ φόρου τοῦ οἴνου εἰς τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ζώων. Ἡ τάξις αὕτη εἶναι ἀνεπάγγελτοί τινες, οἱ ὁποῖοι μετέρχονται μέχρι τοῦδε τὸν ἐνοικιαστὴν τοῦ φόρου τῶν ἀδηλώτων οἴνων. Μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ἀμπέλων οἱ ἐνοικιασταὶ ἐκεῖνοι δὲν ἔχουσι κανὲν ἐπάγγελμα. Καὶ ἰδοὺ, ὅτι δίδεται εἰς αὐτοὺς ἐργασία διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Καὶ ἐνῷ, προκειμένου περὶ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογίας τῶν ἀμπέλων, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐξεφράσθη δυσμενέστατα κατὰ τοῦ τρόπου τῆς δι’ ἐνοικιάσεως βεβαιώσεως τοῦ φόρου αὐτοῦ, ἐν τούτοις ἡ ἐνοικίασις ἀναζῇ διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, καὶ ἀναζῇ κατὰ τρόπον πολὺ καταθλιπτικώτερον τῶν μέχρι τοῦδε γνωστῶν. Βεβαίως, κύριοι Βουλευταί, ἤθελον ἀδικήσει καὶ τὴν Βουλὴν καὶ ἐμαυτόν, ἐὰν ἐπεχείρουν νὰ ἐξυμνήσω καὶ τὴν πεῖραν τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ καὶ τὴν ἀκριβῆ γνῶσιν καὶ τῶν συνηθειῶν καὶ τῶν συνθηκῶν, κατὰ τὰς ὁποίας ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ζῇ. Ὑπάρχουσι συνθῆκαί τινες βίου, πρὸς τὰς ὁποίας ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔχει τόσον πολὺ ἐξοικειωθῆ, ὥστε εἶναι καὶ ἐπικίνδυνον καὶ πολὺ δύσκολον νὰ ἀποχωρίσητε αὐτὸν τῶν τοιούτων συνθηκῶν. Καὶ ὄχι μόνον ἐκ προλήψεως, ἀλλὰ καὶ ἐξ ὑποχρεώσεως εἶναι ἀφωσιωμένος πρὸς τὰς συνθήκας ταύτας, διότι οὐδὲν ἄλλο μέσον ὑπάρχει πρὸς ἀναπλήρωσιν τῶν συνθηκῶν αὐτῶν. Καὶ ἐξηγοῦμαι... Ὁ Ἑλληνικὸς λαός, καὶ ἰδίως ὁ ἐν χωρίοις ζῶν, ἀντὶ τῶν πολλαπλῶν φόρων, τοὺς ὁποίους συνεισφέρει εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον, οὐδὲν ἀντιστάθμισμα λαμβάνει ἀπὸ μέρους τῆς Πολιτείας. Οἱ χωρικοί στεροῦνται τῶν μέσων πρὸς ἐκπαίδευσιν τῶν τέκνων των, οὐδέποτε ἀπολαμβάνουσι δικαιοσύνης, οὔτε λαμβάνουσι γνῶσιν, τί εἶναι δημοσία ἀσφάλεια· ἐὰν παρουσιασθῇ δ’ ἐνίοτε χωροφύλαξ τις εἰς τὸ χωρίον, ὁ χωροφύλαξ ἐκεῖνος δὲν θέλει φροντίσει πρὸς στερέωσιν τῆς τάξεως, ἀλλὰ τοὐναντίον θὰ χρησιμεύσῃ ὡς ἀφορμὴ ἐγκλήματος, ὡς ἀφορμὴ διαταράξεως τῆς τάξεως. Ἡ δημοσία τάξις ἐν τοῖς χωρίοις τῆς Ἑλλάδος εἶναι αὐτοσυντήρητος, ἡ δὲ περιουσία των εἶναι ἀνατεθειμένη εἰς τοὺς κύνας, καὶ τοὺς κύνας ἐκείνους θέλομεν νὰ φορολογήσωμεν! Δι’ αὐτὸ εἶπον, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ καταργήσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἀναστροφῆς ἢ μεταθέσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων. Ὁ χωρικὸς ἔχει τὸν κύνα του. Διὰ τοῦ κυνὸς ἐκείνου προφυλάσσει τὴν περιουσίαν του...

§173ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Καὶ εἶναι φόβος νὰ περιορισθῇ καὶ τὸ κακὸν τὸ ἐκ τῆς λύσσης.

§174ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Εἰς τὰ χωρία δὲν ἐνσκήπτει ποτὲ λύσσα.

§175ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰς Ἀθήνας ὑπάρχει κίνδυνος λύσσης, δι’ ἔλλειψιν ὕδατος. Εἰς τὰ χωρία ὑπάρχει ὕδωρ, καὶ σπανίζει ἡ λύσσα. Ἐδῶ τῷ ὄντι εἶναι τὸ ἔδαφος λίαν πρόσφορον πρὸς ἀνάπτυξιν τῆς ἀσθενείας αὐτῆς, ὄχι δι’ ἄλλον λόγον, ἀλλὰ δι’ ἔλλειψιν ὕδατος. Λοιπὸν ὁ χωρικὸς ἔχει ἀναθέσει τὴν φύλαξιν τῆς περιουσίας του τῆς κινητῆς εἰς τὸν σκύλλον του, ἔχει ἀναθέσει τὴν φύλαξιν τῆς μικροκινητῆς περιουσίας του εἰς τὸν σκύλλον του. Ὁ σκύλλος ἐκεῖνος χρησιμεύει εἰς τὸ νὰ διαφυλάττῃ τὴν περιουσίαν του ἀπὸ τοὺς νυκτοκλέπτας, εἰς τὸ νὰ διαφυλάττῃ τὸν ὀρνιθῶνά του ἀπὸ ζῷα κακοποιά, ἀπὸ ἀλώπεκας, ἔστιν ὅτε δὲ καὶ ἀπὸ λύκους...

§176ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀπὸ ζλάπι!

§177ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἀπὸ ζλάπι... Ἤδη τὸν καταδικάζητε νὰ στερηθῇ καὶ τοῦ φυσικοῦ καὶ μόνου φύλακος αὑτοῦ. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπιβάλῃ ὁσονδήποτε φόρον θέλει ἐπὶ τῶν κυνῶν τῶν ἐν ταῖς πόλεσι, διότι εἰς τὰς πόλεις εἶναι πάντως περιττοὶ οἱ κύνες. Ἐδῶ, ἐν Ἀθήναις, ὅλος ὁ στρατὸς μεριμνᾷ περὶ τῆς δημοσίας τάξεως, περὶ τῆς φυλάξεως τῆς περιουσίας τῶν κατοίκων τῶν πόλεων. Ἀλλ’ ἐν τοῖς χωρίοις ἔχετε, παρακαλῶ, ἕνα ὀφθαλμὸν ἀγρυπνοῦντα τὴν νύκτα πρὸς διαφύλαξιν τῆς τάξεως; Οἱ κύνες ἐκεῖνοι χρησιμεύουσιν ὡς φύλακες καὶ τῆς δημοσίας τάξεως καὶ τῆς περιουσίας τῶν χωρικῶν. Φρονῶ λοιπόν, ὅτι ἤθελεν εἶναι πολὺ ἄδικον νὰ στερηθῶσιν οἱ χωρικοὶ τῶν κυνῶν αὐτῶν· τοῦτο ἄλλως θέλει χρησιμεύσει καὶ πρὸς ἐπαύξησιν τῶν ἐγκλημάτων καὶ τῶν νυκτοκλοπῶν, ἴσως δὲ καὶ φόνων, διότι θ’ ἀναγκάζωνται οἱ χωρικοὶ πολλάκις νὰ προβαίνωσιν εἰς φόνον τῶν κακοποιῶν αὐτῶν στοιχείων.

§178ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τρεῖς δραχμαὶ δὲν εἶναι τίποτε.

§179ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τρεῖς δραχμαὶ διὰ ἕνα τραπεζίτην, δι’ ἕνα πλούσιον, δὲν εἶναι τίποτε, ἀλλὰ δι’ ἕνα χωρικὸν εἶναι πολύ. Ἀλλὰ πλὴν τοῦ φόρου, Κύριοι, τοῦ νεοφανοῦς αὐτοῦ, τοῦ ἀσυνηθίστου εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, ὁ ὁποῖος φόρος θὰ προξενήσῃ μεγάλην ἐντύπωσιν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, ῥίψατε ἓν βλέμμα, σᾶς παρακαλῶ, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἵνα κατανοήσητε τὰς καταθλίψεις, τὰς ὁποίας θέλει ὑποστῆ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διὰ τῶν βεβαιώσεων καὶ τῶν εἰσπράξεων τῶν φόρων αὐτῶν. Ὁ φόρος ἐπὶ τῶν κυνῶν καὶ ἐπὶ τῶν ζώντων ζῴων πῶς βεβαιοῦται;

§180Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὡς μέχρι τοῦδε.

§181ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μέχρι τοῦδε ἐναυάγησε τελείως, καὶ παρακαλῶ νὰ πιστεύσητε, ὅτι καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον καὶ κατὰ τὴν παροῦσαν εἶχον ἑτοίμους τροπολογίας περὶ τούτου, καὶ ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ τὸ προαναγγείλω εἰς τὴν Βουλήν. Ὑποχρεοῦτε τὸν δηλοῦντα τὰ ζῷά του, πρὶν ἢ προσαγάγῃ τὴν δήλωσιν εἰς τὸν δήμαρχον, εἰρηνοδίκην ἢ ἔφορον, νὰ μεταβαίνῃ εἰς τὸν ταμίαν ἢ τὸν εἰσπράκτορα καὶ νὰ προπληρώνῃ τὸν φόρον αὐτόν. Ἄλλοτε, συζητήσεως γενομένης ἐν τῇ Βουλῇ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, Βουλευτὴς τότε Παρνασσίδος, ἐβεβαίωσεν, ὅτι ἐν τῇ ἰδίᾳ αὐτοῦ ἐπαρχίᾳ ὑπάρχουσι δῆμοι, τετάρτης μάλιστα τάξεως, ὡς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἀπόστασιν ἑπτὰ ὡρῶν, ἀπέχει δηλαδὴ τὸ ἓν χωρίον τοῦ δήμου ἐκείνου ἀπὸ τοῦ ἄλλου ἑπτὰ ὥρας, ἀπὸ τῆς πρωτευούσης δὲ τῆς ἐπαρχίας, ὅπου ἑδρεύει ταμίας ἢ ὑποταμίας, δὲν ἠξεύρω καὶ ἐγὼ πόσας ὥρας. Ὑποχρεοῦτε λοιπὸν τὸν θέλοντα νὰ πληρώσῃ φόρον δι’ ἓν ζῷον — καὶ νὰ πληρώσῃ μίαν δραχμὴν — νὰ μεταβῇ ἀπὸ τοῦ χωρίου εἰς τὴν πρωτεύουσαν τῆς ἐπαρχίας, νὰ προπληρώσῃ τὸν φόρον, νὰ λάβῃ τὸ διπλότυπον καὶ νὰ προσέλθῃ εἰς τὸν δήμαρχον, ἵνα δώσῃ τὴν δήλωσιν αὐτήν. Τί στοιχίζει ὅμως τὸ ἡμερομίσθιον τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, ὅπως μεταβῇ εἰς κυνήγιον τοῦ ταμίου ἢ ὑποταμίου ἢ τοῦ εἰσπράκτορος, διὰ νὰ καταβάλῃ τὴν πληρωμὴν τοῦ φόρου; Τοῦτο, σᾶς βεβαιῶ, δὲν ἐπραγματοποιήθη μέχρι τοῦδε δυνάμει τοῦ παλαιοῦ νόμου, ἐν τῷ ὁποίῳ ὑπῆρχεν ἡ διάταξις αὕτη, οὔτε εἶναι δυνατὸν εἰς τὸ μέλλον νὰ πραγματοποιηθῇ, διότι οὐδεὶς διὰ τόσον εὐτελὲς ποσὸν φόρου θὰ ἔχῃ τοσαύτην ἐπιμέλειαν, ὥστε νὰ μεταβαίνῃ ἀπὸ χωρίου εἰς χωρίον πρὸς ἀνεύρεσιν εἰσπράκτορος, ὁ ὁποῖος κατὰ τὸ κρατοῦν σύστημα, εἶναι ἀνύπαρκτος σήμερον εἰς τὰ χωρία, εἶναι δὲ ἀνύπαρκτος, διότι οὐδὲν κέρδος προσπορίζεται ἐκ τῶν διαφόρων εἰσπράξεων.

§182ΕΥΤΑΞΙΑΣ.....

§183ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶχον δύο διορίσει. Μὲ παρεκάλεσαν πολὺ νὰ μεριμνήσω, ὅπως γείνῃ δεκτὴ ἡ παραίτησίς των καὶ ἐξομαλυνθῶσιν οἱ λογαριασμοί των, ὅπως ἀναλάβωσι τὴν ἐγγύησιν, διότι, ὡς γνωρίζετε, δὲν λαμβάνουσι τίποτε ἄλλο, παρὰ μέρος κατὰ ποσοστὸν ἐκ τῶν εἰσπράξεων, τὸ ¼ δηλαδὴ, διότι τὸ ἥμισυ λαμβάνει ὁ ὑποταμίας, τὸ ἄλλο τέταρτον δὲ οἱ ἐφοριακοὶ ὑπάλληλοι. Οὐδέποτε λοιπὸν θὰ εὑρίσκηται ὁ εἰσπράκτωρ ἐν τοῖς χωρίοις ἐκείνοις, ὅπου πρόκειται νὰ γείνωσιν αἱ δηλώσεις.

§184ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἐστάθη δυνατὸν, ἕνεκεν ἐλλείψεως χρόνου, νὰ ὑποβάλω νομοσχέδιον περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ κρατοῦντος συστήματος περὶ ταμείων. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ σύστημα τῶν ὑποταμείων πρόκειται νὰ καταργηθῇ, θὰ ὑπάρχῃ δὲ εἰς ἕκαστον δῆμον εἰσπράκτωρ. Ἑπομένως εἰς πᾶσαν πρωτεύουσαν δήμου κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς δηλώσεως θὰ ὑπάρχῃ εἰσπράκτωρ. Οὕτω δὲ καὶ ὁ κτηνοτρόφος θὰ ὑποβάλληται εἰς ἕνα καὶ μόνον κόπον, δηλαδὴ νὰ δίδῃ τὴν δήλωσίν του καὶ νὰ πληρώνῃ σύναμα καὶ τὸν φόρον του· ἀπαλλάσσεται δὲ πάσης περαιτέρω ἐνοχλήσεως ὑπὸ εἰσπράκτορος ἢ χωροφύλακος.

§185ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοῦτο εἶχον τὴν τιμὴν, ἐν ταῖς τροπολογίαις, τὰς ὁποίας ὑπέβαλον χθὲς τὸ ἑσπέρας ἐγγράφως, νὰ ζητήσω, ὅπως ὁ δήμαρχος καὶ ὁ εἰσπράκτωρ ὦσιν ὑπόχρεοι νὰ μένωσιν ἐν τῷ δημαρχικῷ καταστήματι κατὰ τὸν χρόνον τῶν δηλώσεων. Ἐὰν μείνῃ τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει, θέλει χρησιμεύει ὡς μέσον καταθλίψεως κατὰ τῶν δηλούντων, διότι, ὡς βλέπετε, οἱ φόροι εἶναι πολὺ μικροί. Πρόκειται πρῶτον νὰ δηλώσουν. Ὀλίγοι εἶναι οἱ ἔχοντες ζῷα μεγάλα κατ’ ἀγέλας μεγάλας...

§186ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ εἰσπράττηται ὁ φόρος εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ δήμου. Ἐστὲ βέβαιος.

§187ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ δὲν τὸ βλέπομεν. Ὁμιλῶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νομοσχεδίου, καὶ τί θὰ γείνῃ εἰς τὸ μέλλον, δὲν γνωρίζω. Ἐγὼ σᾶς βεβαιῶ, ὅτι εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ ὑποταμείου Ὀρχομενοῦ, ὅπου ὑπάγονται οἱ δῆμοι Ὀρχομενοῦ, Μαντινείας καὶ Νάσων, δὲν ὑπάρχει κανεὶς εἰσπράκτωρ. Τί συμβαίνει λοιπόν; Ὁ ὑποταμίας κάθηται ἐπὶ τῆς ἕδρας του, ἐκδίδων ἐντάλματα· συλλαμβάνονται ὑπὸ τῶν ἀποσπασμάτων οἱ φορολογούμενοι συμπολῖταί μου, ἔρχονται εἰς τὸν ταμίαν Τριπόλεως νὰ πληρώσουν, καὶ ὁ ταμίας τοὺς ἀποστέλλει πάλιν εἰς τὸν Ὀρχομενόν! Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ ἦναι ὑπόχρεοι ὁ δήμαρχος καὶ ὁ εἰσπράκτωρ νὰ μένωσι καθ’ ὅλον τὸν χρόνον τῆς δηλώσεως εἰς τὴν ἕδραν τοῦ δήμου. Ταῦτα εἶχον νὰ παρατηρήσω ὡς πρὸς τὸν φόρον τῶν ζώντων ζῴων. Ἤδη ἔρχομαι εἰς τὸν φόρον ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζῴων. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ τῶν αἰγῶν καὶ προβάτων δραχ. 1, ἐπὶ τῶν βοῶν, ἀγελάδων καὶ βουβάλων δραχ. 3, ἐπὶ τῶν χοίρων δραχ. 2,50, καὶ διὰ τοῦτο εἶπον, ὅτι ἀναστρέφονται οἱ ὅροι τῆς φορολογίας τῶν ζῴων, διότι αἱ αἶγες καὶ τὰ πρόβατα σπανίως σφάζονται, κυρίως σφάζονται τὰ τέκνα αὐτῶν.

§188Δ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Εἰς τὰς εὐτυχεῖς ἐπαρχίας, ἀλλ’ ὑπάρχουσιν ἐπαρχίαι, εἰς τὰς ὁποίας τρώγουσι καὶ τὰς μητέρας καὶ τοὺς πατέρας.

§189Ν. ΓΟΥΛΙΜΗΣ. Τῂς γίδες, κύριε Βουλευτά.

§190ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Φρονῶ ὅτι εἶναι ἄδικον νὰ ἐπιβάλληται ὁ αὐτὸς φόρος ἐπὶ τῶν ἀμνῶν καὶ ἐριφίων, τὰ ὁποῖα σφάζονται μόλις γεννῶνται, ἐπίσης καὶ ἐπὶ τῶν μικρῶν χοιριδίων. Ἐπίσης εὑρίσκω μεγίστην δυσκολίαν καὶ εἰς τὴν πληρωμὴν τοῦ φόρου. Ὁ φορολογούμενος ὀφείλει νὰ πληρώσῃ εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν, ὅταν ἐνοικιάζηται ὁ φόρος, καὶ πάντοτε θέλει ἐνοικιάζεσθαι, ἢ εἰς τὸν εἰσπράκτορα, ὅταν ὁ φόρος εἰσπράττηται ὑπὸ τοῦ Δημοσίου. Ἀλλὰ πότε θὰ γίνηται ἡ πληρωμὴ τοῦ φόρου; πρὸ τῆς σφαγῆς; κατὰ τὴν σφαγήν; ἢ μετὰ τὴν σφαγήν; Τοῦτο νομίζω ὅτι θὰ χρησιμεύσῃ ὡς ἀνεξάντλητος πηγὴ καταπιέσεων κατὰ τῶν φορολογουμένων. Ὁ φόρος εἶναι μικρός· ἐὰν ὁ ἐνοικιαστὴς ἐκδώσῃ ἐπὶ πλέον μίαν ἢ δύο ἀποδείξεις δι’ ἓν ἢ δύο ζῷα, δηλ. διὰ 1 ἢ 2 δραχμάς, βεβαίως ὁ φορολογούμενος δὲν θ’ ἀποφασίσῃ νὰ ἀνακόψῃ τὰ διπλότυπα αὐτὰ, καὶ θ’ ἀναγκάζηται νὰ συμβιβάζηται μετὰ τοῦ ἐνοικιαστοῦ, ὁ ὁποῖος οὕτω θὰ πλουτῇ εἰς βάρος τῶν φορολογουμένων. Διὰ τοῦτο προτείνω, ὅπως διὰ μὲν τὰ ζῷα τὰ σφαζόμενα ὑπὸ τῶν κρεοπωλῶν γίνηται ἡ καταβολὴ τοῦ φόρου αὐθημερόν, διὰ δὲ τὰ ζῷα τὰ σφαζόμενα ἐν ἰδιωτικαῖς οἰκίαις, ἐντὸς δέκα ἡμερῶν ἀπὸ τῆς σφαγῆς· διότι, ἐὰν θελήσητε νὰ περιοδεύσητε, κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὴν ἐπαρχίαν σας, καὶ θελήσῃ φίλος σάς τις νὰ σᾶς φιλοξενήσῃ εἰς τὴν οἰκίαν του, βεβαίως θὰ προβῇ εἰς τὴν σφαγὴν ἑνὸς σφαγίου, ἀλλ’ ἀμέσως θὰ ἔχῃ ἀποτέλεσμα νὰ ὑποστῇ καὶ καταβάλῃ τὴν ποινὴν εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν καὶ τὸ Δημόσιον, διότι βεβαίως οὔτε καιρὸν οὔτε εὐκολίαν θὰ ἔχῃ νὰ μεταβῇ ἀμέσως καὶ πληρώσῃ εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν τὸν φόρον διὰ τὸ σφάγιον, ὅπερ ἐθυσίασεν, ὅπως σᾶς φιλοξενήσῃ, ἐὰν μάλιστα ἡ ἐπίσκεψίς σας γείνῃ ἐν καιρῷ νυκτός· τοῦθ’ ὅπερ συχνότατα συμβαίνει γενικῶς.

§191Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὅτε ἀνεκοίνωσα τὰς τροπολογίας εἰς τὴν Βουλήν, ἐλησμόνησα ν’ ἀναγγείλω καὶ τὴν γενομένην εἰς τὸ ἄρθρον 3, καθ’ ἣν ἀπαλλάσσονται τῆς φορολογίας τὰ σφαζόμενα πρὸς χρησιμοποίησιν τοῦ δέρματος αὐτῶν, ὡς καὶ οἱ ἀμνοὶ καὶ τὰ ἐρίφια, τὰ ἔχοντα ἡλικίαν ἐλάσσονα τοῦ μηνὸς καὶ χρησιμοποιούμενα μόνον πρὸς βρῶσιν τοῦ κυρίου ἢ κατόχου αὐτῶν. Ἡ τροπολογία αὕτη συμφωνεῖ πρὸς τὴν γενομένην ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Τριχωνίας βουλευτοῦ κ. Κατσάνου πρότασιν.

§192ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐντὸς δέκα ἡμερῶν, παρακαλῶ, εἶναι ἀδύνατον νὰ εὑρίσκηται ὁ ἐνοικιαστὴς εἰς τὸν τόπον τῆς σφαγῆς. Κατὰ τὸ νομοσχέδιον, ἡ ἐνοικίασις γίνεται ἢ κατὰ δήμους ἢ κατ’ ἐπαρχίας. Ὑποθέσατε, ὅτι ἔχομεν ἕνα ἐνοικιαστὴν τοῦ φόρου πολλῶν χωρίων· πῶς θὰ εὑρίσκηται οὗτος πανταχοῦ;

§193Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ἔχωσιν ἀντιπροσώπους πανταχοῦ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσπράττωσι τὸν φόρον οἱ ἐνοικιασταὶ ἄνευ ἀντιπροσώπων.

§194ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ σᾶς εἶπον ποῖοι θὰ γίνωνται ἐνοικιασταὶ τοῦ φόρου τούτου, ἔπρεπε νὰ ἐννοήσητε, ὅτι τὸ συμφέρον τοῦ τοιούτου ἐνοικιαστοῦ θὰ ἦναι νὰ μὴ παρίσταται οὐδαμοῦ κατὰ τὴν σφαγήν, ὅπως εὑρίσκῃ προφάσεις καὶ εἰσπράττῃ διπλοῦν τὸν φόρον. Λοιπὸν ἢ ἔπρεπε νὰ τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ, ὅτι ὁ ἐνοικιαστὴς ὀφείλει νὰ ἔχῃ ἀντιπροσώπους εἰς ὅλα τὰ χωρία, τῶν ὁποίων ἐνοικιάζει τὸν φόρον, ἢ ἄλλος τρόπος νὰ εὑρεθῇ πρὸς ἀποφυγὴν τῶν καταπιέσεων. Θέλω ἀπευθύνει καὶ ἑτέραν παρατήρησιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ὁ τρόπος τῆς διαδικασίας πρέπει νὰ διαρρυθμισθῇ ἐπὶ τὸ κανονικώτερον, διότι ὑποχρεοῖ αἴφνης τὸν εἰρηνοδίκην, ἐντὸς 20 ἡμερῶν νὰ ἐκδώσῃ τὴν ὁριστικὴν ἀπόφασιν, διότι τοῦτο κρατεῖ ἐν Γερμανίᾳ ἢ ἐν Ἀγγλίᾳ· ἀλλ’ ἐκεῖ τὸ δικαστήριον ἐπιμελεῖται τὴν δίκην, ἐνῷ ἐδῶ τὴν ἐπιμελοῦνται οἱ διάδικοι.

§195Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι διάταξις τοῦ ἰσχύοντος νόμου.

§196ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι διάταξις τοῦ ἰσχύοντος νόμου, μὴ ἐφαρμοσθεῖσα ποτέ, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ. Ἀφοῦ ὁ διάδικος ἔχει τὸ δικαίωμα, ἐντὸς πέντε μηνῶν καὶ 29 ἡμερῶν νὰ κοινοποιήσῃ τὴν προδικαστικὴν ἀπόφασιν τοῦ εἰρηνοδίκου, πῶς θὰ ὑποχρεῶται ὁ εἰρηνοδίκης ἐντὸς 20 ἡμερῶν νὰ ἐκδώσῃ τὴν ὁριστικὴν ἀπόφασιν; Πλὴν τούτου, κατὰ τὴν ἐνώπιον τοῦ Πταισματοδικείου δίκην, ἐὰν δὲν προσέλθῃ ὁ κατηγορούμενος κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς δίκης, ἀναβάλλεται ἡ ἐκδίκασις ἐπὶ 3 ἡμέρας, ὅτε πάλιν προσερχομένου τοῦ κατηγορουμένου, ἐπιτρέπεται 8 ἔτι ἡμερῶν ἀναβολὴ πρὸς προσαγωγὴν τῶν ἀποδείξεων.

§197Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Διάταξις τοῦ ἐν ἰσχύϊ νόμου.

§198ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ὁποία πρέπει νὰ τροποποιηθῇ κατὰ τὸ τελευταῖον ἐδάφιον, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι «κατὰ τῶν ὁριστικῶν ἀποφάσεων τοῦ Πταισματοδικείου οὐδὲν ἔνδικον μέσον ἐπιτρέπεται»· διότι συνήθως θὰ καταγγέλλωσι τὰς τοιαύτας πράξεις τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας, διὰ τῶν ὀργάνων δὲ πάλιν τῆς ἀστυνομίας, κατὰ τὰς διατάξεις τῆς ποινικῆς δικονομίας, κοινοποιοῦνται καὶ τὰ κλητήρια ἐνώπιον τῶν Πταισματοδικείων. Οἱ δυστυχεῖς χωρικοὶ λοιπὸν, χωρὶς νὰ λαμβάνωσι γνῶσιν, ὅτι ἐκλήθησαν ἐνώπιον τοῦ Πταισματοδικείου, θὰ δικάζωνται καὶ θὰ καταδικάζωνται, καὶ οὐδὲν ἔνδικον μέσον ἔχουσι κατὰ τῶν ἀποφάσεων αὐτοῦ. Ἐννοῶ νὰ μὴ ἐπιτραπῇ ἡ ἔφεσις, ἀλλ’ εἶναι ἀπαραίτητον νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἀνακοπή. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ τὴν διαγραφὴν τοῦ ἐδαφίου τούτου. Τὰς παρατηρήσεις ταύτας ἠθέλησα νὰ ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, καὶ ἤθελον παρακαλέσει αὐτὸν νὰ προσέξῃ πολὺ, ἰδίως ὡς πρὸς τὴν ἐπαύξησιν τῶν καταθλίψεων, τῶν δημιουργουμένων διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, καὶ νὰ φροντίσῃ νὰ διευκολύνῃ τὸν τρόπον τῆς βεβαιώσεως καὶ τὸν τρόπον τῆς εἰσπράξεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων καὶ ἐπὶ τῶν ζώντων ζώων κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ παύσουν αἱ καταπιέσεις.

§199Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Τὸ προηγούμενον νομοσχέδιον, κύριοι Βουλευταὶ, τὸ περὶ στρεμματικῆς φορολογίας τῶν ἀμπέλων, ὅλοι τὸ εἴχομεν παραδεχθῆ ὁμολογουμένως μετ’ εὐχαριστήσεως καὶ μετὰ θάρρους, ὅτι δὲν θὰ ἐπιβαρύνῃ πολὺ τοὺς φορολογουμένους. Τῷ ὄντι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο εἶχεν ἐπαρκῶς μελετηθῆ ἀπὸ ἐτῶν, καὶ ὅλοι ἠλπίζομεν, ὅτι μετὰ τοιαύτην μελέτην θὰ ἔχωμεν φθάσει εἰς ἀποτέλεσμα εὐχάριστον. Ὁμολογῶ ὅτι εἰς τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ μεταβάλωσι συνηθείας ἐρριζωμένας, πρέπει νὰ ἤμεθα λίαν προσεκτικοί. Ἡ σκέψις τοῦ νὰ μελετᾶται τὸ νομοσχέδιον παρὰ πολλῶν, ὅταν πρόκειται περὶ τοιούτων ζητημάτων, βεβαίως εἶναι ὀρθοστάτη, καὶ βεβαίως, κατ’ ἐμὲ, εὐχῆς ἔργον θὰ ἦτο, ἐὰν καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἀνεβάλλετο, ἵνα ἐπαρκῶς μελετηθῇ. Ἀλλὰ δὲν ἐλπίζω, ὅτι τοῦτο δύναται νὰ γείνῃ, καὶ διὰ τοῦτο, τὸ κατ’ ἐμὲ, τὰ ὀλίγα σφαλερὰ μέρη, τὰ ὁποῖα ἠδυνήθην νὰ ἀντιληφθῶ, θὰ τὰ ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν. Καὶ ἐν πρώτοις μὴ λησμονῶμεν, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι ὑπάρχουσι περιστάσεις, καθ’ ἃς εἶναι σχεδὸν ἀδύνατον εἰς τὸν φορολογούμενον νὰ καταβάλῃ τὸν φόρον. Γνωρίζετε κάλλιστα, ὅτι πολλάκις θὰ συμβῇ νὰ εὑρίσκησθε εἰς τὴν ἐξοχὴν, νὰ εὑρίσκησθε εἰς μίαν ἐξοχικὴν ἔπαυλιν, ὅπου, διὰ νὰ σᾶς φιλοξενήσωσι, θὰ θελήσωσι νὰ σφάξωσιν ἓν σφάγιον. Διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἀφαιρεῖται ἀπὸ τὸν φιλοξενοῦντα τὸ δικαίωμα τοῦτο. Θέλουσί τινες νὰ μεταβῶσιν εἰς τὴν ἐξοχὴν καὶ νὰ σφάξωσιν ἕνα ἀμνόν· καὶ τοῦτο καθίσταται ἀδύνατον· πρέπει νὰ τὸν σφάξωσιν ἐντὸς τοῦ χωρίου, ἐντὸς τοῦ ὡρισμένου μέρους, καὶ τὸ νὰ μεταφέρωσιν ἐπὶ τῶν ὤμων των εἰς τὴν ἐξοχήν. Λάβετε δ’ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αὐτὰ τὰ παραδείγματα εἶναι μὲν ἐλάχιστα, ἀλλὰ λίαν καταπιεστικά. Ὅλα τὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Κατσάνος, εἶναι πολὺ σπουδαιότερα. Ὁ ποιμὴν ἔχει ἐν τῷ ποιμνιοστασίῳ του πρόβατον, τὸ ὁποῖον ἔσπασε τὸ πόδι του· βλέπει τὴν ἀνάγκην νὰ τὸ σφάξῃ, ἀλλὰ δὲν τῷ ἐπιτρέπεται. Ἕτερος καθ’ ὅλον τὸν χειμῶνα εὑρίσκεται ἐν τῷ ποιμνιοστασίῳ του, ἀποκεκλεισμένος ὑπὸ τῶν χιόνων· δὲν τῷ ἐπιτρέπεται νὰ σφάξῃ, ἵνα γευθῇ ἓν ἀρνίον. Νομίζω ὅτι εἶναι πολὺ εὔκολον νὰ διορθώσωμεν τὰς σφαλερὰς ταύτας διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου διὰ τροπολογίας, ἡ ὁποία νὰ ἔχῃ οὕτω: «Ζῶα σφαζόμενα ἐντὸς ἐξοχικῶν οἰκιῶν ἢ ποιμνιοστασίων ἢ ἑτέρων θέσεων, εὑρισκομένων μακρὰν παντὸς χωρίου, καταναλισκόμενα δ’ ἐν ταῖς θέσεσι ταύταις, εἰς οὐδεμίαν ὑποβάλλονται φορολογίαν.»

§200ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ). Νομίζετε, ὅτι εὐεργετεῖτε διὰ τῆς τροπολογία σας τὸν τσοπάνην; Τί τῷ προσφέρετε; Θὰ τῷ παράσχητε τὴν ἄδειαν νὰ σφάξῃ τὸ σφάγιόν του καὶ νὰ τὸ φάγῃ εἰς τὸ ποιμνιοστάσιον. Εὐεργεσία θὰ ἦτο νὰ τῷ ἐπιτρέψητε νὰ τὸ σφάξῃ εἰς τὸ ποιμνιοστάσιον καὶ νὰ τὸ μεταφέρῃ νὰ τὸ φάγῃ εἰς τὴν οἰκίαν του.

§201ΝΕΓΡΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι ἡ τροπολογία μου δίδει τὴν ἄδειαν τοῦ νὰ δύναται ὁ τσοπάνης, ὡς λέγετε, ἂν ᾖναι ἠναγκασμένος νὰ σφάξῃ τὸ ζῷον, νὰ μὴ ἐμποδίζηται. Αἱ περιστάσεις αὐταὶ ἂν ἐξαιρεθῶσιν, ἐπειδὴ ἀνταποκρίνονται εἰς ποσὰ ἀνάξια λόγου, δὲν θὰ ἐλαττώσωσι τὸν φόρον. Θὰ εἴπω ἤδη ὀλίγας λέξεις περὶ τῆς φορολογίας τῶν κυνῶν. Εἶναι φανερὸν, ὅτι εἰς τὰς ἐξοχὰς, ὅπου οἱ κύνες χρησιμεύουσιν ὡς φύλακες, ἤθελεν εἶναι ἄδικον νὰ φορολογῶνται. Τοὐναντίον, ὑποθέτω ὅτι οὐδεὶς θὰ παραπονεθῇ, ἂν ἐντὸς τῶν πόλεων φορολογηθοῦν οἱ κύνες, καὶ βαρέως. Νομίζω μάλιστα, ὅτι θὰ ᾖναι δημοτικὸν μᾶλλον τὸ νομοσχέδιον, ἂν φορολογήσῃ τοὺς ἐντὸς τῶν πόλεων κύνας μὲ ὅλην τὴν αὐστηρότητα, καὶ χωρὶς νὰ διαιρεθῶσιν εἰς κύνας πολυτελείας καὶ μὴ πολυτελείας, διότι τοῦτο θὰ ᾖναι δύσκολον. Τοὐναντίον εἰς τὰ χωρία καὶ τὰς ἐξοχικὰς οἰκίας δὲν πρέπει νὰ φορολογῶνται. Ὡς ἐκ τούτου τὰ σημειούμενα ἐν ἄρθρῳ 14 ὑπὸ στοιχεῖον Γʹ πρέπει νὰ τροποποιηθῶσιν ὡς ἑξῆς: «Διὰ τοὺς κύνας πόλεων καὶ κωμοπόλεων, ἐχουσῶν πληθυσμὸν ἀνώτερον τῶν 2 χιλιάδων, εἰς δραχ. 10».

§202Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δύο καινοτομίας εἰσάγει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὴν μίαν ἐν ταῖς λεπτομερείαις, τὴν ἄλλην ἐν διατάξει κεφαλαιώδει. Δὲν πρέπει ν’ ἀρχίσω ἀπὸ τῆς τελευταίας, ἵνα μὴ μὲ διαλάθῃ ἡ πρώτη· ὅθεν ἄρχομαι ἀπὸ τῆς παρατηρήσεως, ὅτι ἡ γνώμη μου εἶναι ν’ ἀφεθῶσιν ἀπηλλαγμένοι πάσης φορολογίας οἱ κύνες τῆς τρίτης κατηγορίας, δηλ. ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι κύνες πολυτελείας, δὲν εἶναι δὲ οὔτε κυνηγετικοί. Πᾶσα φορολογία, ὅσον ἐλαφρὰ καὶ ἂν ᾖναι ἐπὶ τῶν κυνῶν τῆς κατηγορίας ταύτης, θέλει ἀποβῇ λίαν αἰσθητὴ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν, θέλουσι δὲ προκύψει γογγυσμοὶ καὶ παράπονα, ἴσως δὲ καὶ καταχρήσεις. Διὰ τοῦτο ἤθελον δεχθῆ νὰ αὐξηθῇ ὁ φόρος τῶν κυνῶν τῆς πολυτελείας ἀπὸ δέκα εἰς εἴκοσι δραχμὰς, ἀλλ’ ἀξιῶ νὰ ἀφεθῶσιν ἐντελῶς ἀφορολόγητοι οἱ κύνες τῆς τρίτης κατηγορίας. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη, τὴν ὁποίαν προτάσσω τῶν γενικῶν παρατηρήσεων, τὰς ὁποίας θέλω προβάλει εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ ὅλου νομοσχεδίου. Ὁμολογῶ, ὅτι πάντα τὰ συστήματα τῆς φορολογίας τῶν ζώων συνδέονται μετὰ καταθλίψεων, ἦσαν δὲ αὗται αἰσθηταὶ, ἐφ’ ὅσον ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου ἐγίνετο οὐχὶ ὑπὸ ὀργάνων τοῦ Δημοσίου, ἀλλ’ ὑπὸ ἐνοικιαστῶν, οἱ ὁποῖοι συνήθως εἰσὶ μικροὶ κατὰ δήμους ἔμποροι, ἔχοντες κεφάλαιά τινα, τοὺς ὁποίους ὁδηγεῖ πρὸς τὸ κέρδος ἡ ἀπληστία. Ἀλλὰ μήπως καὶ τὰ ὄργανα τοῦ Δημοσίου, τὰ ὁποῖα ἐβεβαίουν τὸν φόρον, ἦσαν ὀλιγώτερον αἰσχροκερδῆ; Καὶ ταῦτα ἐκαιροφυλάκτουν, ἵνα αἰσχροκερδήσωσιν· ἐπειδὴ δὲ ὁ φόρος ἦτο ἄμεσος, ἐπειδὴ ἡ βεβαίωσις ἐγίνετο ἐν ταῖς βοσκαῖς, ἐπὶ τῶν ὀρέων, ἐν μέρεσιν εἰς τὰ ὁποῖα οἱ κτηνοτρόφοι ἔμενον ἀπομεμονωμένοι, μηδένα ἔχοντες προστάτην καὶ βοηθὸν, ἀγράμματοι αὐτοὶ καὶ ἀμαθεῖς, τὸ στάδιον τῆς καταθλίψεως ἦτο εὐρύτατον, καὶ οἱ ἄνθρωποι ὑπέκυπτον εἰς μεγίστας καταθλίψεις· καθ’ ἣν μάλιστα ὥραν μετέβαινον ἀπὸ τῶν χειμερινῶν εἰς τὰς θερινὰς βοσκὰς καὶ τἀνάπαλιν, ἦσαν ἕρμαιον τῶν στρατιωτῶν, οἱ ὁποῖοι, ἐπὶ τῷ λόγῳ εἴτε εἰσπράξεως φόρου, εἴτε βεβαιώσεως τοιούτου, ἐσταμάτων αὐτοὺς καθ’ ὁδὸν καὶ τοὺς ὑπέβαλλον εἰς ποικίλας βασάνους καὶ φορολογίας. Διὰ τοῦτο ἐπιθυμητὸν ἦτο ν’ ἀντικαταστήσωμεν τὸ σύστημα τοῦτο, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχε βελτιωθῆ οὐδὲ διὰ τῶν τελευταίων μεταβολῶν, τὰς ὁποίας εἰσήγαγεν ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Ὁμολογῶ, ὅτι πρὸ πολλῶν ἐνιαυτῶν φίλοι μου, τελοῦντες ἐν τῇ οἰκονομικῇ ὑπηρεσίᾳ, ὑπάλληλοι ἀνώτεροι, μοὶ εἶχον προτείνει τὸ σύστημα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν προβάλλει τώρα εἰς τὴν Βουλὴν, τὸ σύστημα τῆς μεταβολῆς τοῦ φόρου ἀπὸ ἀμέσου εἰς ἔμμεσον. Καὶ οὐ μόνον φίλοι μου, ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ νομάρχης, τοῦ ὁποίου ἐμνήσθη ὁ φίλος μου ἐκ Μαντινείας Βουλευτὴς, τοῦτο τὸ σύστημα μοὶ ἐπρότεινε, καὶ δύο ἢ τρεῖς φίλοι μου ἐκ τῆς ἐπαρχίας Γόρτυνος, ἄνδρες νοήμονες καὶ πεπειραμένοι. Τὸ σύστημα τοῦτο εἶχεν ἐμφάνισιν εὐπρεπῆ καὶ παράστασιν κοσμίαν. Οἱ προβαλόντες μοι τὸ σύστημα τοῦτο παρίστων, ὅτι ἐν γένει οἱ ἔμμεσοι φόροι βεβαιοῦνται καὶ εἰσπράττονται εὐκολώτερον ἀπὸ τοὺς ἀμέσους· ἂν μάλιστα δὲν εἰσπράττωνται δι’ ἐνοικιαστῶν, ἐπάγουσιν ὀλιγωτέρας καταχρήσεις. Μοὶ παρίστων, ὅτι οἱ φορολογούμενοι δὲν θέλουσιν εὑρίσκεσθαι ἐπὶ ἀπομεμονωμένων μερῶν, ἀλλ’ ἐν συνοικισμοῖς, ἔστω καὶ συνοικισμοῖς χωρίων, θέλουσι δὲ δύνασθαι νὰ ζητήσωσι τὴν ἐπικουρίαν ἄλλων, ὅπως ἀντισταθῶσι κατὰ τῶν πιέσεων, ἑπομένως ἐφαίνετο τὸ σύστημα εὐπρεπέστερον. Ἀλλ’ ὁμολογῶ ὅτι, ὁσάκις προσέβλεπον ὅτι ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ, εἰμὴ δι’ ἐνοικιαστῶν, ἀπετροπιαζόμην καὶ τοῦτο τὸ σύστημα. Τὸ σύστημα τῆς ἐνοικιάσεως εἶναι πανταχοῦ καταθλιπτικὸν καὶ ἰδίως ἐν Ἑλλάδι· ἐπεθύμουν λοιπὸν νὰ εὕρω μέσον τινὰ ὅρον, διότι ἤμην κατ’ ἀρχὴν ὑπὲρ τοῦ συστήματος αὐτοῦ. Κατὰ τὸ 1896 μάλιστα ἐτράπην εἰς πολλὰς μελέτας περὶ τούτου, καὶ ἐζήτουν διέξοδον, διὰ τῆς ὁποίας νὰ ἀποφύγω τὸ σύστημα τῆς εἰσπράξεως τοῦ φόρου δι’ ἐνοικιαστοῦ. Δὲν πρέπει ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν τίνας διεξόδους ἡ γνῶσις τῶν πραγμάτων καὶ ἡ μακρὰ πεῖρα τῆς διοικήσεως μοὶ ἐνεδείκνυεν ὡς προσφόρους, ἀλλὰ πάντοτε ἐνόμιζον, ὅτι, ἂν δὲν ἐσπεύδομεν εἰς τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος τούτου, ἠθέλομεν εὕρει τρόπον λύσεως ἀσφαλέστερον. Διὰ τοῦτο κρίνω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔσπευσε, καὶ προώρως εἰσήγαγε τὸ σύστημα τοῦτο. Ἐπειδὴ δὲ πρόκειται περὶ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων, παρακαλῶ αὐτὸν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του, καὶ ἰδίως ἐπὶ τῶν ζώων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ὑπόκεινται εἰς σφαγήν. Ἡ χώρα ἡμῶν ἔχει ἀνάγκην κτηνῶν, εἰσάγομεν ἔξωθεν κρέατα, τὰ ὁποῖα εἶναι πολλῷ ἥσσονος ποιότητος ἀπὸ τὰ κρέατα τὰ ἐντόπια, ἐξάγομεν δὲ δι’ αὐτὰ δώδεκα ἑκατομμύρια εἰς χρυσόν· πρέπει ἑπομένως νὰ προσβλέψωμεν μετ’ εὐμενείας εἰς τὴν τάξιν τῶν ἀσχολουμένων εἰς τὴν κτηνοτροφίαν. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι ἔπρεπε νὰ εὕρωμεν τρόπον φορολογίας, ὁ ὁποῖος νὰ ἦναι ἀνεκτός, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ πιέζῃ μήτε τοὺς κτηνοτρόφους, ἀλλὰ μήτε καὶ τοὺς καταναλωτάς. Ἡ ἐνοικίασις τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων καὶ ἐν τοῖς χωρίοις καὶ ταῖς κώμαις θέλει εἶσθαι καταθλιπτικωτάτη. Ἂν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἔχει, πιθανώτατα πληθὺς καταγγελιῶν ἐπὶ μὴ πληρωμῇ τοῦ νομίμου φόρου θέλει κατακλύζει τὰ γραφεῖα, διότι οἱ μὴ καταβαλόντες τὸν φόρον θὰ κατεδικάζοντο εἰς καταβολὴν τριπλασίου ποσοῦ, τοῦ ὁποίου τὸ ἓν τρίτον θέλει λαμβάνει ὁ μηνυτής. Καὶ πῶς νὰ ἀποδείξῃ ὁ χωρικός, ὅτι ψευδῶς καταγγέλλουσιν αὐτὸν ὅτι ἔσφαξε πρόβατον, ἢ ὅτι ἐπλήρωσε νομίμως τὸν φόρον; Διὰ τοῦτο πρέπει νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μελετήσῃ καλῶς τὸ προτεινόμενον σύστημα. Εἶναι εὔκολον νὰ ἐπιψηφισθῇ τὸ νέον σύστημα τοῦτο τῆς φορολογίας, ἀλλὰ δὲν πρέπει εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ προκαταληφθῇ ὁ φορολογούμενος κακῶς διὰ τὸ νέον σύστημα, διότι θέλει διατεθῆ δυσμενῶς πρὸς αὐτό· ὅσον δὲ ἀνεκτοτέρα θέλει εἶσθαι ἡ ἐντύπωσις τῆς νέας φορολογίας, τοσοῦτον προθυμότερον οὗτος θέλει ὑπαχθῆ εἰς τὸ σύστημα τοῦτο. Ἐπὶ τῶν λεπτομερειῶν τοῦ νομοσχεδίου πολλοὶ τῶν συναδέλφων προέβαλον γνώμας, αἱ ὁποῖαι μοὶ φαίνονται λογικαί· ἡ γνώμη π. χ. ὅτι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν χοίρων, ὁ προσδιορισθεὶς εἰς δραχ. 2 καὶ 50/00, δὲν πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ καὶ εἰς τὰ χοιρίδια, διότι, ἂν τὸ χοιρίδιον ἔχῃ βάρος ἓξ ὀκάδων, ὁ ἐπιβαλλόμενος φόρος ἀνέρχεται εἰς 40 λεπτὰ τὴν ὀκᾶν, εἶναι δ’ οὕτω φόρος ἐπαχθής. Αἱ τροπολογίαι, τὰς ὁποίας ὁ φίλος μου κύριος Βουλευτὴς ἐξ Εὐρυτανίας καὶ ὁ φίλος μου κύριος Βουλευτὴς ἐκ Μαντινείας προέβαλον, εἰσὶ δεδικαιολογημέναι, ἑπομένως εἶναι μάταιον νὰ ἐπαναλάβω τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους προέβαλον ἐκεῖνοι, ἀρκούμενος εἰς τὰς παρατηρήσεις αὐτῶν, διὰ νὰ μὴ ἀπασχολῶ ἐπὶ πλέον τὴν Βουλήν.

§203Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Κατόπιν, Κύριοι, τῶν ἀξιολόγων παρατηρήσεων, ὑπὸ ἔποψιν θεωρητικήν, τὰς ὁποίας οἱ προλαλήσαντες ἔφεραν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, θεωρῶ ὅλως περιττὸν νὰ χρονοτριβήσω καὶ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν...

§204Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὥστε εἶσθε ὑπὲρ τῆς ἀναβολῆς.

§205ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ὄχι.

§206ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ εἴπετε «μετὰ τὰς ἀξιολόγους παρατηρήσεις τῶν προλαλησάντων», οἱ δὲ προλαλήσαντες ἐζήτησαν τὴν ἀναβολήν.

§207Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἐζήτησα τὴν ἀναβολήν· εἶπον ὅτι εἶναι ἀμελέτητος, πρόωρος ἡ μεταβολὴ τοῦ συστήματος.

§208ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἐγὼ θὰ περιορισθῶ εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, ὅτε θὰ φέρω μερικὰς παρατηρήσεις.

§209ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὥστε δὲν εἶσθε ὑπὲρ τῆς ἀναβολῆς.

§210Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Οὐδεὶς ἐζήτησε τὴν ἀναβολήν. Εἶναι διαστροφὴ τῶν πραγμάτων, ὅταν οἱ ἄλλοι λέγωσιν ἀλλοῖα ἢ περισσότερα ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ἄλλος τις. Ἐγὼ δὲν ἐπρότεινα ἀναβολήν· εἶπον ὅτι ἡ μεταβολὴ εἶναι πρόωρος, καὶ ἐζήτησα νὰ προσπαθήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μεταβάλῃ τὸ σύστημα οὕτως, ὥστε νὰ τὸ ἀπαλλάξῃ τῶν καταθλίψεων.

§211ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Μεθ’ ὅλα ὅμως, ὅσα ἀνεπτύχθησαν ἐπὶ τοῦ θεωρητικοῦ μέρους τοῦ νομοσχεδίου, παραμένει ἀκόμη ἀδικία τις εἰς τοὺς δήμους ὑπὸ ἔποψιν οἰκονομικήν. Διὰ τοῦ καταργουμένου νόμου οἱ δῆμοι ἀπελάμβανον ποσὸν οὐκ εὐκαταφρόνητον, ἐν τούτοις ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ οὐδαμοῦ γίνεται μνεία πόθεν καὶ πῶς θ’ ἀντικατασταθῇ ὁ πόρος αὐτὸς τῶν δήμων. Εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι πλεῖστοι τῶν δήμων ἐν Ἑλλάδι ὡς πόρον αὑτῶν κύριον ἔχουσι τὸν φόρον τῶν ζῴων. Διὰ τῆς ἀντικαταστάσεως δὲ τοῦ φόρου αὐτοῦ οὔτε τὸ ⅒ θὰ εἰσπράττουν πλέον.

§212ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ φόροι οἱ δημοτικοὶ δὲν καταργοῦνται.

§213ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ὁ ἐπὶ τῶν ποιμνίων φόρος καταργεῖται.

§214ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῶν σφαζομένων δὲν θὰ εἰσπράξῃ ὁ δῆμος τὸ δικαίωμά του; Ὅλοι οἱ ἄμεσοι φόροι συνεισπράττονται μετὰ τῶν δημοτικῶν.

§215ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ὁ νόμος ὁ καταργούμενος ἐν ἄρθρῳ 124 λέγει, ὅτι τὸ ἥμισυ τοῦ ποσοῦ τούτου εἰσάγεται εἰς τὸ δημοτικὸν ταμεῖον, ὁ δὲ νόμος ὁ ἀστυνομικός, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη τῷ 1892, ἐδέχθη ὡς δυνητικὴν τὴν διάταξιν τοῦ νόμου ΠΒʹ, καὶ ἔδωκεν εἰς τὰ δημοτικὰ ταμεῖα ἐκτὸς τοῦ δημοτικοῦ φόρου, τοῦ συνεισπραττομένου μετὰ τοῦ δημοσίου φόρου, καὶ τὸ ἥμισυ τῶν εἰσπραττομένων προστίμων ἕνεκα παραλείψεων τοῦ νόμου ΠΒʹ. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μεριμνήσῃ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου, διότι οἱ πλεῖστοι τῶν δήμων καταστρέφονται.

§216ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ δεχθῶ προτάσεις. Διατυπώσατε τὴν πρότασίν σας. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν καταργεῖται ὁ δημοτικὸς φόρος.

§217Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἔχει ὅμως ποῦ νὰ στηριχθῇ; πῶς θὰ βεβαιῶται;

§218ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ συνενοικιάζηται καὶ ὁ δημοτικὸς φόρος.

§219ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἀναφέρω τὸν δῆμον Ἀγράφων· οὗτος εἰσπράττει ἀπὸ τὸν φόρον τῶν ζῴων 8,000 δραχμὰς δυνάμει τοῦ κρατοῦντος φορολογικοῦ συστήματος· ἤδη εἰς τὸν δῆμον αὐτὸν δὲν θὰ σφάζωνται πλέον τῶν 100 ζῴων τὸ ἔτος· τί θὰ εἰσπράξῃ λοιπὸν ὁ δῆμος ἐκεῖνος;

§220Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Εὐχῆς ἔργον θὰ ἦτο, ἂν ἠδυνάμεθα νὰ καταργῶμεν φόρους ἐπαχθεῖς εἰς τὸν λαὸν, χωρὶς νὰ ἀντικαθιστῶμεν αὐτούς. Ἀλλ’ ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ τόπου εἶναι τοιαύτη, ὥστε δὲν δυνάμεθα νὰ προτείνωμεν κατάργησιν φόρου, ἄνευ ἀντικαταστάσεως αὐτοῦ δι’ ἄλλου φόρου. Τὸ ζήτημα εἶναι μόνον ἡ ἀντικατάστασις φόρου ἐπαχθοῦς νὰ γίνεται διὰ φόρου ἧττον ἐπαχθοῦς. Δὲν ὑπάρχει δευτέρα γνώμη, ὅτι ὁ νῦν καταργούμενος φόρος ἐπὶ τῶν ζῴων εἶναι ἐκ τῶν ἐπαχθεστέρων καὶ ὅτι ἀντικαθίσταται διὰ φόρου ἧττον ἐπαχθοῦς. Παραδέχομαι, ὅτι ἐν ταῖς λεπτομερείαις αὐτοῦ δὲν ἐμελετήθη ἐπαρκῶς τὸ νομοσχέδιον, καὶ ὅτι δυνατὸν εἰς τὰ τῆς βεβαιώσεως καὶ εἰσπράξεως νὰ συμβῶσι πάλιν καταπιέσεις καὶ καταχρήσεις. Ἀλλ’ ἐν ἀρχῇ πάντα δὲν δύνανται ἐπὶ φόρων νὰ ἦναι τέλεια. Τὸ νομοσχέδιον καὶ καταργεῖ φόρον τῶν ζῴων, ἀλλὰ καὶ διατηρεῖ τοιοῦτον, κατὰ τοῦτο δὲ θεωρῶ τὸ νομοσχέδιον ἀτελὲς καὶ ἄστοχον. Καταργεῖ τὸν φόρον ὡς πρὸς τὰ μικρὰ καὶ ἐκ τῶν μεγάλων ὡς πρὸς τὰ σφαζόμενα ζῷα, μετατρέπον αὐτὸν εἰς ἕτερον φόρον, τὸν ἐπὶ τῶν σφαγείων, διατηρῶν ὅμως τὸν φόρον ἐπὶ τῶν μὴ σφαζομένων ζῴων, δηλ. τῶν ἵππων, τῶν ἡμιόνων, τῶν ὄνων καὶ τῶν καμήλων. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον, νὰ καταργηθῇ δηλονότι ὁ φόρος ὁ ἐπιβαλλόμενος νῦν ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζῴων, μικρῶν καὶ μεγάλων, πάντες εἴμεθα σύμφωνοι, διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους πάντες γνωρίζετε. Ὁ φόρος εἶναι ἐπαχθέστατος, δίδει ἀφορμὰς εἰς καταχρήσεις καὶ καταπιέσεις, ὧν δὲ δυσβεβαίωτος, ἀπαιτεῖ, ὅπως μεγάλη πληθὺς ὑπαλλήλων τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας καὶ μεγάλη στρατιωτικὴ δύναμις ἀπασχολῶνται δι’ αὐτόν. Συμφέρον οὐ μόνον ἰδιωτικὸν, ἀλλὰ καὶ τοῦ Κράτους εἶναι, ὅπως καταργηθῇ τοιοῦτος φόρος. Πάντες γνωρίζετε, ὅτι οἱ τρεῖς ἄμεσοι φόροι, ὁ ἐπὶ τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, ὁ ἐπὶ τῶν ζῴων καὶ ὁ ἐπὶ τοῦ οἴνου, ἐπασχολοῦσι τοσοῦτον μεγάλην πληθὺν ὑπαλλήλων καὶ ἰδίως στρατιωτῶν, ὥστε τὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν ἤθελον καταργηθῇ οἱ φόροι οὗτοι, ἀντικαθιστάμενοι δι’ ἄλλων, θὰ ἐπήρχετο οὐ μόνον μεγάλη οἰκονομία ἐν τῇ διοικήσει τῶν φόρων, ἀλλὰ κυρίως θ’ ἀπεδίδετο οὐ μικρὸν μέρος στρατοῦ εἰς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, ἀπασχολουμένου νῦν εἰς τὴν βεβαίωσιν τοῦ φόρου. Ἐφ’ ὅσον οἱ φόροι οὗτοι ὑφίστανται, θ’ ἀπαιτῶσι τὴν συνδρομὴν μεγάλου ἀριθμοῦ στρατιωτῶν, καὶ ἂν δὲν ἦναι αὔριον ἐκ τοῦ κυρίως στρατοῦ, θὰ ἦναι ἄλλη στρατιωτικὴ δύναμις, πάντοτε πολυάριθμος καὶ πολυδάπανος. Οἱ φόροι ὅμως προσέτι εἶναι ἐκ τῶν διδόντων εὐκαιρίαν εἰς καταχρήσεις, καὶ οὐ μόνον ζημιοῦσι τὸ Δημόσιον, ἀλλὰ καὶ διαφθείρουσι τοὺς ὑπαλλήλους τοὺς ἐπιφορτισμένους τὴν βεβαίωσιν αὐτῶν. Διὰ τοὺς λόγους τούτους εἶναι ἀνάγκη πανθομολογουμένη, ὅπως ὁ φόρος τῶν ζώων καταργηθῇ. Ἀλλὰ καὶ δι’ ἕτερον λόγον ἔπρεπε νὰ καταργηθῇ ὁ ἐπὶ τῶν ζώων φόρος, διὰ λόγον, ὃν θεωρῶ σπουδαιότατον, ὡς συνδεόμενον μετὰ τῆς προόδου καὶ τῆς εὐημερίας τῆς γεωργίας. Τὰ ζῶα συνδέονται πολὺ στενώτερον μετὰ τῆς γεωργίας, παρ’ ὅσον νομίζομεν, παρ’ ὅσον νομίζουν αἱ Κυβερνήσεις. Τὰ ζῶα τὰ φορολογούμενα διαιροῦνται εἰς δύο κατηγορίας, εἰς τὰ μικρὰ λεγόμενα ζῶα καὶ εἰς τὰ μεγάλα. Τὰ μεγάλα ζῶα, ὡς ἀχωρίστως συνδεδεμένα μετὰ τῆς γεωργίας, οὐδόλως ἔπρεπε νὰ φορολογῶνται, ἐννοῶ δ’ οὐ μόνον τὰ ἀροτριῶντα, ἀλλὰ πάντα τὰ μεγάλα ζῶα ἐν γένει· καὶ ὁ λόγος εἶναι διττός. Τὰ ζῶα ταῦτα δὲν πρέπει νὰ φορολογῶνται, διότι εἶναι κυρίως ὄργανα κινήσεως, ὄργανα μεταφορᾶς, χρησιμεύοντα εἴτε πρὸς κίνησιν τῶν ἀρότρων, εἴτε πρὸς μεταφορὰν τῶν ἀνθράκων καὶ τῶν προϊόντων ἀπ’ εὐθείας ἢ δι’ ἁμαξῶν, τοῦτο δ’ ἰδίως ἐν ταῖς ἐπαρχίαις, ὅπου δὲν ὑπάρχουσιν, ὅπου τὸ Κράτος ἠμέλησε νὰ ἔχῃ ἄλλα μέσα συγκοινωνίας. Γενικὴ ἀρχὴ ἐν τῇ οἰκονομικῇ νομοθεσίᾳ ἡμῶν, ὡς καὶ παντὸς εὐημεροῦντος Κράτους, εἶναι καὶ πρέπει νὰ ἦναι, ὅτι δὲν πρέπει νὰ φορολογῶνται τὰ ὄργανα, τὰ μέσα τῆς κινήσεως, εἴτε ζῶα, εἴτε μηχαναὶ εἶναι, ἢ ἕτερα μέσα· δὲν πρέπει νὰ φορολογῶνται τὰ μέσα, ὅσα συντελοῦν εἰς τὴν αὔξησιν τῶν συναλλαγῶν, τοῦ ἐμπορίου, τῆς παραγωγῆς τῶν προϊόντων καὶ ἐμπορευμάτων, διότι δὲν πρέπει αἱ ἀποστάσεις ἀπὸ τῶν ἀγορῶν νὰ ἐπιβαρύνουν αὐτὰ καὶ δημιουργοῦν μείζονας ἀνισότητας μεταξὺ τῶν παραγωγῶν. Ἀλλὰ τὰ μεγάλα ζῶα δὲν πρέπει νὰ φορολογῶνται καὶ δι’ ἕτερον λόγον, ἐγγύτερον συνδεόμενον μετὰ τῆς ὑπάρξεως καὶ τῆς προόδου τῆς γεωργίας. Τὰ μεγάλα ζῶα εἶναι προσέτι μηχαναὶ παραγωγῆς κόπρου, ἥτις ἰδίως ἐν Ἑλλάδι εἶναι ἡ σπουδαιοτέρα ἀνάγκη τῆς γεωργίας, ἄνευ τῆς ὁποίας ἀδύνατον νὰ εἴπῃ τις, ὅτι ἐξησφάλισε δι’ ἄλλου οἱουδήποτε μέσου τὴν πρόοδον καὶ εὐημερίαν τῆς γεωργίας. Τὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν ἤθελον ἐν Ἑλλάδι πολλαπλασιασθῆ τοσοῦτον τὰ μεγάλα ζῶα, ὥστε νὰ χορηγῶσι λιπάσματα ἐπαρκῆ διὰ τὴν γεωργίαν αὐτῆς, καὶ τὰ λιπάσματα ταῦτα ἤθελον ἐντελῶς χρησιμοποιεῖσθαι εἰς τὴν λίπανσιν τῶν γαιῶν, τὴν ἡμέραν ἐκείνην βεβαίως θὰ ἠδύνατό τις νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐλύθη τὸ ἄλλως δυσεπίλυτον ζήτημα τῆς γεωργίας ἐν Ἑλλάδι. Τὴν γεωργίαν παρ’ ἡμῖν οὔτε τὰ κεφάλαια, οὔτε αἱ Γεωργικαὶ Τράπεζαι, οὔτε ἡ ἐπιστήμη δύνανται νὰ προαγάγωσιν ἄνευ λιπασμάτων, δηλ. ἄνευ κτηνοτροφίας. Ἡ γῆ τῆς Ἑλλάδος εἶναι πενιχρὰ, διότι εἶναι ἐξηντλημένη, καὶ δὲν παράγει, διότι δὲν λιπαίνεται, οὐδ’ ἐλιπάνθη δι’ ἀνθρωπίνης χειρὸς ἀπὸ αἰώνων. Οὐδεμία γῆ εἶναι δυνατὸν νὰ καλλιεργῆται καὶ ν’ ἀφαιρῆται τὰ καρποφόρα αὐτῆς στοιχεῖα καὶ πάντοτε ν’ ἀποδίδῃ καρπούς. Ἔχει ἀνάγκην νὰ τῇ ἐπιστρέψῃ τις ὅ,τι τῇ ἀφῃρέθη, ἄλλως ὀλίγα καὶ κακῶς παράγει. Διὰ τοῦτο παρ’ ἡμῖν ἐπὶ ἓν καὶ δύο ἔτη πρέπει ν’ ἀφεθῶσιν αἱ γαῖαι ἀκαλλιέργητοι, ἐνῷ ἀλλαχοῦ, λιπαινόμεναι διὰ τῆς κόπρου τακτικῶς, καλλιεργοῦνται κατ’ ἔτος. Αἱ γαῖαι ἑπομένως κατ’ ἔτος ἐκεῖ παράγουν. Διὰ τοῦτο ἐν Ἑλλάδι ὁ χωρικὸς ἔχει ἀνάγκην οὐχὶ 100 στρεμμάτων, ὅπως ἐν Εὐρώπῃ, ἀλλὰ 200 διὰ νὰ ζήσῃ, διότι πρέπει τὸ ἥμισυ τούτων νὰ ἀφίνῃ κατ’ ἔτος ἀκαλλιέργητον, δηλαδὴ ἀχρησιμοποίητον, ἵνα ἀναπαυθῇ. Ἄλλως δὲν ἀποδίδει οὔτε τὰ ἐλάχιστα, ἅτινα ἀποδίδει ἀναπαυόμενον. Ἀφοῦ τοιαύτη εἶναι ἡ χρησιμότης τῶν μεγάλων ζώων ἐν τῇ γεωργίᾳ, τὸ νομοσχέδιον δυστυχῶς διατηρεῖ τὸν φόρον τῶν μεγάλων ζώων, ἐνῷ ἠδύνατο ν’ ἀντικαταστήσῃ καὶ αὐτὸν διὰ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων. Διατηρεῖ δηλαδὴ τὸν φόρον ἐπὶ τῶν μὴ σφαζομένων μεγάλων ζώων, ἤτοι τῶν ἵππων, τῶν ὄνων, τῶν ἡμιόνων καὶ τῶν καμήλων, προδήλως διότι δὲν τρώγονται. Ἡ διατήρησις τοῦ φόρου αὐτοῦ δὲν εἶναι βεβαίως σπουδαῖον κακὸν ὑπὸ τὴν ἔποψιν τοῦ χρηματικοῦ βάρους, διότι κατά τι σημείωμα, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν, ὁ μέσος ὅρος τῆς προσόδου, τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος ἀπολαμβάνει ἐκ τῶν ζώων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα ἐξακολουθεῖ νὰ φορολογῇ, δὲν ὑπερβαίνει τὰς 432,000 δραχμάς. Ἑπομένως αὐτὴ εἶναι ἡ ὠφέλεια τοῦ Δημοσίου ἐκ τοῦ φόρου τούτου· χάριν αὐτοῦ τοῦ ποσοῦ διατηρεῖ τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ζώων ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Τὸ ποσὸν δὲν εἶναι μέγα, ἀλλ’ ἡ διατήρησις τοῦ φόρου, ὡς ἐκ τῶν διατυπώσεων καὶ τῶν ἐργασιῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ἃς ἀπαιτεῖ ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου αὐτοῦ, ἐργασιῶν ἐνοχλητικῶν καὶ δαπανηρῶν, δι’ ὃ καὶ ἐζητήθη ἡ κατάργησις αὐτοῦ, ἡ διατήρησις, λέγω, αὐτοῦ ἐπὶ μέρους μικροῦ τῶν ζώων μετὰ τὴν κατάργησιν ἐπὶ τῶν ἄλλων δὲν μοὶ φαίνεται δικαία καὶ εὔλογος. Πρὸ πάντων τὰ μεγάλα ζῶα πάντοτε πρέπει νὰ μένωσιν ἀφορολόγητα, δι’ οὓς λόγους ἐξέθηκα, γενικῆς ὠφελείας. Τὸ ἀφορολόγητον αὐτῶν θ’ ἀποδώσῃ πολλαπλάσιον τὸν φόρον εἰς τὸ Δημόσιον. Ἡ μόνη ἀντίρρησις, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἶναι, ὅτι θέλει νὰ εἰσπράξῃ καὶ αὐτὸ ἐκ τῶν ζώων τὸ ποσὸν, διότι αἱ οἰκονομικαὶ δυσχέρειαι τοῦ Κράτους δὲν ἐπιτρέπουσι τὴν θυσίαν αὐτοῦ, ὅσον καὶ ἂν ἦναι ὠφέλιμος καὶ δικαία. Εἰς τοῦτο εἶμαι σύμφωνος. Ἀλλ’ ἐρωτῶ, ἐὰν εὑρίσκωμεν ἕτερον τρόπον διὰ νὰ εἰσπράξωμεν τὸ ποσὸν αὐτὸ, δὲν πρέπει ν’ ἀπαλλάξωμεν τὸν λαὸν ἀπὸ τῶν ἐνοχλήσεων καὶ καταπιέσεων καὶ ἀφ’ ὅλων τῶν διατυπώσεων, τὰς ὁποίας ἀναγράφει ἀπὸ τοῦ ἄρθρου 14 μέχρι τέλους τὸ νομοσχέδιον; Συμφωνῶ ὅτι τὸ ποσὸν τῶν 432,000 δραχμῶν πρέπει νὰ μὴ ἀπολεσθῇ. Ἀλλ’ ἐκ τοῦ σημειώματος, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, καθ’ ὃ τὸ προϋπολογιζόμενον παρ’ αὐτοῦ ποσὸν ὡς εἰσπρακτέον ἐκ τοῦ φόρου εἶναι δρ. 2,630,959, διότι ὑπολογίζει ζῶα μικρὰ σφαγησόμενα 1,960,918, ἅτινα πρὸς μίαν δραχμὴν θ’ ἀποδώσωσι δραχ. 1,960,918, ζῶα δὲ μεγάλα σφαγησόμενα 68,413, ἅτινα πρὸς 3 δραχ. θ’ ἀποδώσωσι δραχ. 205,239, τὸ ὅλον δραχ. 2,166,157. Ὑπολείπεται ἐκ τοῦ ὁλικοῦ φόρου τῶν 2,630,959 δραχ. ποσὸν δραχ. 464,802, βαρῦνον τὰ μὴ σφαζόμενα μεγάλα ζῶα. Τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν δραχ. 464,802 ἀποτελεῖ τὰ 17:67 ἑκατοστὰ τοῦ ὅλου ποσοῦ τοῦ φόρου· ἑπομένως, ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι προστίθενται 25 λεπτὰ ἀκόμη κατὰ κεφαλὴν ἐπὶ τῶν σφαζομένων μικρῶν ζώων καὶ 1 δραχμὴ ἐπὶ τῶν μεγάλων ζώων, θὰ ἔχωμεν τὸ ποσὸν τῶν 464,802 δραχμῶν. Αὐτὸ τὸ ποσὸν, διανεμόμενον ἐπὶ τῶν 1,960,918 μικρῶν ζώων καὶ 68,413 μεγάλων, θὰ ἦναι ἀνεπαίσθητον. Ὁ ἐπὶ τῆς καταναλώσεως τοῦ κρέατος φόρος βαρύνει κυρίως τὰς εὐπορωτέρας τάξεις, καὶ ἐπ’ αὐτῶν κατὰ πᾶσαν πιθανότητα θὰ ἐπιπέσῃ ὁ φόρος ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων. Ἄν οἱ ἵπποι καὶ οἱ ἡμίονοι καὶ οἱ ὄνοι θὰ μείνουν ἀφορολόγητοι ἐντελῶς, οὗτοι δὲν ἀνήκουν εἰς ἰδιαιτέραν τάξιν, ἀλλὰ κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς αὐτοὺς ἐκείνους, ὧν φορολογοῦμεν τὰ μικρὰ καὶ μεγάλα ζῶα. Ἄν ἤθελε τοῦτο δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἤθελεν ἀπαλλάξει ἀπὸ βάρος ἐνοχλητικὸν τὸν τόπον διὰ ποσὸν 464,000 δρ., ἤτοι σχετικῶς μικρὸν, διὰ τὸ ὁποῖον ἀπασχολοῦνται τόσα δημόσια ὄργανα καὶ τόσοι στρατιῶται καὶ δίδεται εὐκαιρία εἰς μεγάλας καταχρήσεις, ἡ κατάργησις τῶν ὁποίων δικαίως ἐνέπνευσεν αὐτῷ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ νομοσχεδίου. Ἐὰν τοῦτο ἤθελε γείνῃ, ἠδύνατο τότε νὰ διατηρηθῇ ὁ φόρος ἐπὶ τῶν κυνῶν, ὁ ὁποῖος εἰς ἄλλα Κράτη εἶναι δημοτικὸς φόρος.

§221Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν Ἀγγλίαν εἶναι δημόσιος.

§222ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ πάντες ἔφεραν παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ νέου αὐτοῦ φόρου ἐπὶ τῶν κυνῶν, θέλω φέρει καὶ ἐγώ τινας. Νομίζω ὅτι ὁ φόρος δὲν πρέπει νὰ ὑπερβῇ τὰς 10 δραχμάς, ὅπως ἐπροτάθη καὶ παρ’ ἄλλων, διὰ τοὺς τῆς πρώτης κατηγορίας, οὔτε πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ εἷς καὶ ὁ αὐτὸς φόρος διὰ τὰς ἑτέρας δύο κατηγορίας τῶν κυνῶν. Νομίζω ὅτι ἡ τρίτη κατηγορία πρέπει νὰ καταργηθῇ, δηλ. οἱ κύνες οἱ προοριζόμενοι πρὸς φύλαξιν οἰκιῶν, ἐξαιρέσει τῶν πόλεων, τῶν ὁποίων ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς 4,000 ἢ 5,000 κατοίκων, νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς φορολογίαν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν πρώτην κατηγορίαν, πρέπει νὰ μείνῃ ὁ φόρος τῶν 10 δραχμῶν· ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν δευτέραν, πρέπει νὰ περιορισθῇ εἰς 5 δραχμάς, ὡς ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ κατάταξις τῶν κυνῶν δὲν εἶναι εὐχερής, καὶ συχνὰ θὰ συμβαίνῃ, ὥστε εἷς κύων πολυτελείας νὰ θεωρῆται καὶ κύων φυλάξεως, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπιβάλληται ὁ ἀνώτερος φόρος. Αὐτὴ εἶναι διάταξις, ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ ἐν τῷ Γαλλικῷ νόμῳ. Πρὸς ἄρσιν δὲ πάσης ἀμφιβολίας, νομίζω ὅτι ἦτο καλὸν νὰ ἐτίθετο ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου 4 τὸ ἑξῆς: «Ὁσάκις κύνες συμβαίνῃ νὰ ἀνήκωσιν εἰς δύο κατηγορίας, ὑποβάλλονται εἰς τὸν τῆς ἀνωτέρας κατηγορίας φόρον.»

§223Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Κύνας πολυτελείας ἐθεώρησαν πάντας τοὺς μὴ κυνηγετικοὺς καὶ πάντας τοὺς μὴ διατηρουμένους πρὸς φύλαξιν τῶν οἰκιῶν. Οἱ κύνες τῶν οἰκιῶν, ἢ μᾶλλον τῶν αἰθουσῶν, θεωροῦνται κύνες πολυτελείας, εἴτε εἶναι ἐκ γενεᾶς τῆς ἀλλοδαπῆς, εἴτε εἶναι τοῦ ἐσωτερικοῦ.

§224ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Κύνες πολυτελείας (chiens d'agrement), ὅπως τοὺς λέγουσι, θεωροῦνται οἱ κύνες, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι οὔτε κυνηγετικοὶ οὔτε φύλακες· ἀλλὰ δυνατὸν νὰ συμβῇ νὰ ὑπάρχωσι κύνες πολυτελείας, οἱ ὁποῖοι νὰ ἦναι καὶ φύλακες. Ἐπὶ τῶν ἄλλων ἄρθρων περιττὸν νὰ ποιήσωμαι ἤδη λόγον, διότι κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἄρθρων θέλω ἐπανέλθει. Ἐν τέλει συμπεραίνων λέγω, ὅτι ἡ γνώμη μου εἶναι νὰ καταργηθῇ ἐντελῶς ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ζώων, ἤτοι καὶ ἐπὶ τῶν μὴ σφαζομένων, καὶ οὕτω ἀπαλλαχθῶσι καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ τὸ Δημόσιον ὅλων τῶν ἐνοχλήσεων καὶ τῶν καταχρήσεων καὶ τῶν ζημιῶν, τὰς ὁποίας προκαλεῖ ὁ φόρος οὗτος.

§225Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἦτο ἑπόμενον καὶ φυσικὸν νὰ ἀκούσωμεν τὰς παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐπὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Δὲν πιστεύω νὰ ὑπάρχῃ Ἕλλην, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ἦναι σύμφωνος περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς ἀντικαταστάσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων, ὅστις παρὰ πάντων ἀναγνωρίζεται ὡς ἄδικος καὶ πιεστικός. Ἀλλὰ πρὸς ἀποφυγὴν τῶν ἀτοπημάτων, ἅτινα οἱ προλαλήσαντες ἀνέπτυξαν, ἔπρεπεν ἄλλως ν’ ἀντικατασταθῇ ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ζώων. Ὡς εἶπον ἐν συντόμῳ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῆς ἀντικαταστάσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἴνων, καὶ ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ζώων καὶ ὁ ἐπὶ τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν ἔπρεπε συγχρόνως ν’ ἀντικατασταθῶσι διὰ τῆς στρεμματικῆς φορολογίας, ὅπως αὕτη ἀποβῇ ἀρτιωτέρα καὶ δικαιοτέρα. Ὁ προτεινόμενος φόρος ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων δὲν θὰ φανῇ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ του ὀλιγώτερον καταθλιπτικὸς τοῦ σήμερον ἰσχύοντος. Ὁ φόρος μεταφέρεται ἐκ τῶν ἀγρῶν καὶ τῶν χωρίων εἰς τὰς πόλεις, χωρὶς νὰ ἐκλίπωσι καὶ ἐκ τῶν χωρίων αἱ πιέσεις, περὶ τῶν ὁποίων νομίζω περιττὸν νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας, διότι ἀνεπτύχθησαν αὗται παρὰ τῶν προλαλησάντων. Θὰ ἦναι ἴσως μεγαλείτεραι ἐκείνων, τὰς ὁποίας βλέπομεν σήμερον ἐπὶ τῶν ποιμενικῶν πληθυσμῶν, αἱ πιέσεις, ἃς θὰ ὑφίστανται πάντες οἱ κάτοικοι τῆς Ἑλλάδος, ἰδίως δὲ οἱ τῶν πόλεων, διότι πάντα Ἕλληνα θὰ δύναται ὁ ἐφαρμόζων τὸν νόμον νὰ καταδιώκῃ ἐπὶ παρανόμῳ σφαγῇ καὶ ὅταν ἀκόμη ἤθελεν εὑριθῇ ἐν τῇ οἰκίᾳ αὐτοῦ τὸ δέρμα σφαγέντος ζῴου, μὴ συνοδευόμενον μὲ τὴν ἀπαιτουμένην ἄδειαν. Οἱ ἀξιότιμοι ἐκ Μαντινείας καὶ Εὐρυτανίας Βουλευταὶ ἀνέπτυξαν ἐν λεπτομερείᾳ τὰς διαφόρους ἐλλείψεις τοῦ νομοσχεδίου. Ἐνῷ δὲ τοιαῦτα παρουσιάζει ἄτοπα καὶ κινδύνους πιέσεων, ζητεῖται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ἡ ἐφαρμογὴ αὐτοῦ ἐνεργηθῇ κατὰ τὸν ἐπαχθέστερον καὶ τὸν πανταχοῦ καταδεδικασμένον τρόπον, δηλ. διὰ τῆς ἐνοικιάσεως. Ἡ ἐνοικίασις φόρων ἐχόντων τὴν εὐρύτητα, ἣν ἔχει ὁ ἐπὶ τῶν ζῴων, καὶ ἐπιβαλομένων ἐπὶ ἀντικειμένων πρώτης ἀνάγκης, καὶ ὅταν ἀκόμη ἐφαρμόζωνται οὗτοι ἀπὸ ἐτῶν καὶ αἱ λεπτομέρειαι τῆς ἐφαρμογῆς των ἦναι κεκανονισμέναι καὶ καθωρισμέναι, καὶ τότε αὕτη εἶναι ἐπαχθὴς καὶ ἀποκρούεται παρὰ πάντων. Ὅσοι παρηκολουθήσατε τὴν ἀνέλιξιν τοῦ Ἀνατολικοῦ ζητήματος, θὰ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι μία ἀπὸ τὰς ἀπαιτήσεις τῆς Εὐρώπης πρὸς τὰ Ἀνατολικὰ Κράτη, καὶ ἰδίως πρὸς τὴν Τουρκίαν, ἦτο καὶ ἡ κατάργησις τῆς ἐνοικιάσεως τῶν φόρων ἐπὶ τῆς δεκάτης καὶ ἐπὶ τῶν ζῴων. Δὲν εἶναι δὲ ἀνάγκη πολλῶν ἀναπτύξεων πρὸς ἀπόδειξιν τοῦ ἐπαχθοῦς τῆς ἐνοικιάσεως τοιούτου φόρου· ἃς ἐνθυμηθῶμεν τὸν πρὸ εἰκοσαετίας περίπου καταργηθέντα φόρον τῆς δεκάτης, καὶ θὰ ἐννοήσωμεν πόσας πιέσεις καὶ καταχρήσεις ἐπέφερεν ἡ ἐνοικίασις αὐτῆς. Πολλάκις δὲ διὰ νομοθετημάτων ἐπεδιώχθη ὁ κανονισμὸς τῆς ἐνοικιάσεως αὐτῆς, ὅπως μὴ πιέζηται ὁ γεωργικὸς πληθυσμός. Πάντα ὅμως ἀπέτυχον, καὶ ἡ Πολιτεία ἠναγκάσθη νὰ καταργήσῃ τὸν φόρον τῆς δεκάτης καὶ ἀντικαταστήσῃ αὐτὸν διὰ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, ὅστις μ’ ὅλας τὰς ἐλλείψεις του ἐθεωρήθη προτιμότερος, ὡς δυνάμενος νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἄνευ ἐνοικιάσεως. Τὸ ἀκατάλληλον τοῦ προτεινομένου φόρου, ὅπως ἀντικαταστήσῃ τὸν σήμερον ἰσχύοντα, καὶ αἱ δυσχέρειαι τῆς ἐφαρμογῆς αὐτοῦ, ἠνάγκασαν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταφύγῃ εἰς τὸ μέτρον τῆς ἐνοικιάσεως, τὸ τόσον ἐπαχθὲς ἐν γένει, ἀποβαῖνον δ’ ἐπαχθέστερον, ὅταν ἐπιβάλληται ἐπὶ φόρου, τὸν ὁποῖον πρῶτοι ἴσως ἡμεῖς ἐπιβάλλομεν ἐν Ἑλλάδι ὡς φόρον δημόσιον...

§226ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὑπάρχει εἰς πολλὰ μέρη.

§227ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ γνωρίζω, ἀλλ’ οὐχὶ ὡς φόρος ἔχων τὸν γενικὸν χαρακτῆρα καὶ τὴν εὐρύτητα, ἣν θὰ ἔχῃ παρ’ ἡμῖν... Ἐπιβάλλομεν αὐτὸν ὑπὸ ὅρους ἐφαρμογῆς ἀγνώστου καὶ χωρὶς νὰ γνωρίζωμεν ποῖα ἔσονται τ’ ἀποτελέσματα ἐν ταῖς λεπτομερείαις τῆς ἐφαρμογῆς αὐτοῦ, καὶ τίνας δυσκολίας καὶ πιέσεις δύναται νὰ παρουσιάσῃ αὕτη. Κινδυνεύομεν δ’ οὕτω νὰ καταστήσωμεν τὸν νέον φόρον πολὺ βαρύτερον ἐκείνου, τόν ὁποῖον καταδικάζομεν καὶ τοῦ ὁποίου θέλομεν τὴν ἀντικατάστασιν. Λειτουργεῖ φόρος ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζῴων εἴς τινα Κράτη, καὶ ἰδίως τὴν Γερμανίαν, τὰ ὁποῖα ἐπὶ τοῦ δημοτικοῦ τοιούτου φόρου προσθέτουσι καὶ φόρον ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου. Ἀλλ’ ὁ τοιοῦτος φόρος εἶναι κυρίως δημοτικός, ἐπιβαλλόμενος κυρίως ἐκεῖ, ὅπου ὑπάρχουσι σφαγεῖα, ὅσον οἷόν τε τελειότερα καὶ ἐπιστημονικώτερον λειτουργοῦντα, καὶ ἔχων ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον τὸν χαρακτῆρα τῆς πληρωμῆς τῶν παρεχομένων ὑπηρεσιῶν εἰς τοὺς κυρίους καὶ κατόχους τῶν σφαζομένων ζῴων. Τὰ σφαγεῖα δὲν χρησιμεύουν μόνον ὡς τόποι σφαγῆς τῶν ζῴων, ἀλλὰ παρέχουν καὶ τὸ μέσον τῆς χρησιμοποιήσεως διαφόρων συστατικῶν τῶν ζῴων τούτων, τὰ ὁποῖα παρ’ ἡμῖν μένουσιν ἄχρηστα ἢ χρησιμεύουσι πρὸς βλάβην τῆς δημοσίας ὑγείας. Εἰς τὰ δημοτικὰ σφαγεῖα τῆς Εὐρώπης χρησιμοποιοῦνται τὸ αἷμα τῶν ζῴων, οἱ ὄνυχες, τὰ περιττὰ ἐντόσθια καὶ τὰ περιττώματα ἀκόμη αὐτῶν. Ὅλα δὲ τὰ μέρη ταῦτα τῶν ζώων, τὰ ὁποῖα παρ’ ἡμῖν μένουσιν ἄχρηστα καὶ συντελοῦσι μόνον εἰς τὴν ἀκαθαρσίαν καὶ ῥυπαρότητα τῶν πόλεων καὶ χωρίων, χρησιμοποιοῦμενα ἐν τοῖς σφαγείοις δίδουσιν εἰς τὸν κάτοχον τοῦ ζῴου ἀξίαν ἀνωτέραν ἴσως τοῦ φόρου, τὸν ὁποῖον πληρώνει. Ἐπὶ τοῦ δημοτικοῦ τούτου φόρου Κράτη τινὰ ἐπιβάλλουσι καὶ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου πρόσθετον φόρον, ἀλλὰ πάντοτε διὰ δημοτικῶν σφαγείων καλῶς κατηρτισμένων καὶ λειτουργούντων οὕτως, ὥστε οὐ μόνον νὰ προλαμβάνωσι πᾶσαν πίεσιν καὶ ἀδικίαν, ἀλλὰ καὶ νὰ παρέχωσι θετικὰς ὑπηρεσίας. Ἐνταῦθα δὲ πρόκειται κατὰ πρῶτον νὰ ἐπιβάλωμεν τὸν φόρον τοῦτον μὲ ὅλα τὰ ἀτοπήματα καὶ τὰς δυσχερείας, αἵτινες ἀνεπτύχθησαν, καὶ σύναμα νὰ τὸν ἐπιβάλωμεν διὰ τοῦ ἐπαχθοῦς μέσου τῆς ἐνοικιάσεως. Ἐκτὸς τούτου παρουσιάζει ὁ φόρος οὗτος, ὡς κανονίζεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ τὸ μέγα ἄτοπον, τὸ ὁποῖον ἐξέθηκεν εἰς τὴν Βουλὴν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Εὐρυτανίας συνάδελφος, τὴν στέρησιν δηλ. ὅλων τῶν ἀγροτικῶν δήμων τῆς κυριωτέρας αὐτῶν προσόδου. Θὰ ἴδωμεν δὲ τοὺς δήμους αὐτοὺς, οἱ ὁποῖοι σήμερον πένονται ἕνεκα τῶν περὶ ἀστυνομίας καὶ στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα τοὺς ἐστέρησαν τὸ πλεῖστον τῶν ἐσόδων των, εἰς κατάστασιν πλήρους χρεωκοπίας καὶ ἐν παντελεῖ ἀδυναμίᾳ νὰ λειτουργήσουν. Τὸ ἄτοπον τοῦτο, προστιθέμενον εἰς τὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νέου φόρου δι’ ἐνοικιάσεως, καθιστᾷ τὸ νομοσχέδιον πλέον ἢ ἀτυχές. Δὲν δυνάμεθα νὰ κρίνωμεν ἀπὸ τοῦδε τὰ ἀποτελέσματα τῆς τοιαύτης ἐφαρμογῆς αὐτοῦ. Ὀφείλομεν ὅμως νὰ προΐδωμεν τὰ ἄτοπα αὐτῆς. Ὁ ἐνοικιαστὴς θὰ ἐξασκήσῃ τὰς ἐξουσίας, τὰς ὁποίας δίδει εἰς αὐτὸν τὸ νομοσχέδιον πρὸς εἴσπραξιν τοῦ φόρου. Δὲν γνωρίζομεν δὲ ποῦ δύνανται νὰ φθάσωσιν αἱ πιέσεις τῆς ἐξασκήσεως αὐτῶν, ὅταν αὕτη θὰ διέπηται ἐκ μόνου τοῦ ἀτομικοῦ συμφέροντος τοῦ ἐνοικιαστοῦ. Ὅτε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἰσήγαγε τὸ νομοσχέδιον, αἰσθανόμενος τὸ πιεστικὸν τῆς ἐφαρμογῆς αὐτοῦ δι’ ἐνοικιάσεως, προσέθηκεν, ὅτι λαμβάνει ὅλας τὰς ἐγγυήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀπαιτοῦνται, ὅπως ἀφαιρεθῇ ἐκ τῆς ἐνοικιάσεως ὁ πιεστικὸς αὐτῆς χαρακτήρ. Ἐζήτησα ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τὰς ἐγγυήσεις ταύτας, καὶ δὲν εὗρον παρὰ μόνον τὴν σύνταξιν τοῦ διπλοτύπου πρὸ τῆς σφαγῆς τῶν ζῴων, τὸ ὁποῖον ὁ ἐνοικιαστὴς θὰ συντάξῃ ὅπως βούλεται, διὰ νὰ τὸ προσυπογράψῃ καὶ ὁ κύριος τῶν ζῴων, ἐν ἀρνήσει δ’ αὐτοῦ δύο μάρτυρες, προσκαλούμενοι ὑπὸ τοῦ ἐνοικιαστοῦ, καὶ τὸ ὁποῖον κηρύσσεται ἐκτελεστόν, ἅμα τῇ τοιαύτῃ ὑπογραφῇ του...

§228Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑπάρχουν ποιναὶ αὐτηρόταται.

§229Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Γνωρίζομεν πῶς ἐφαρμόζονται αἱ τοιαῦται ποιναί... Δὲν εὗρον, λέγω, διάταξίν τινα ἐξασφαλίζουσαν τὸν πολίτην ἐναντίον τῶν πιέσεων καὶ τῶν ἐνδεχομένων ἀδικιῶν τοῦ ἐνοικιαστοῦ. Δὲν ἐπαναλαμβάνω ὅσα εἶπον, ὁμιλῶν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, τοῦ ἤδη ψηφισθέντος, περὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἴνων, καὶ τὰ ὁποῖα ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, διότι ἡ αἰτία τῶν ἐξ αὐτοῦ ἀτοπημάτων εἶναι ἡ ἰδέα τοῦ χωρισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν ζῴων φόρου ἐκ τῶν ἄλλων φόρων, ἐπὶ τῶν ὁποίων δύναται ἐπωφελῶς νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ στρεμματικὴ φορολογία, καὶ ἡ ἀντικατάστασις αὐτοῦ διὰ φόρου ἐμμέσου καὶ ὅλως διαφόρου ἐπιπτώσεως τοῦ σήμερον ἰσχύοντος φόρου. Ἐπαναλαμβάνων ταῦτα, προβλέπω, ὅτι δὲν φέρουσι διάφορον ἀποτέλεσμα ἐκείνου, ὅπερ ἔφερον ἐπὶ τοῦ ψηφισθέντος ἤδη φόρου ἐπὶ τῶν ἀμπέλων. Θὰ ψηφισθῇ καὶ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, ὅπως ἐψηφίσθη καὶ τὸ περὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἴνων. Ἐκτελῶ ὅμως καθῆκον, ὑποδεικνύων εἰς τὴν Βουλὴν τὰς ἐλλείψεις, αἵτινες δύνανται νὰ καταστήσωσι τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον πιεστικὸν καὶ δυσεφάρμοστον. Καὶ ἕτερον δὲ παρουσιάζει ἀπωτέρω ἄτοπον τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Διὰ τοῦ ψηφιζομένου φόρου ἀφαιρεῖται ἀπὸ τοὺς δήμους εἷς σπουδαῖος δημοτικὸς φόρος καὶ ἓν ἐκ τῶν μέσων, τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύναντο νὰ μᾶς χρησιμεύσωσιν εἰς τὸ μέλλον πρὸς ἀντικατάστασιν ἄλλου φόρου, οὐχ ἧττον ἐπαχθοῦς, τοῦ φόρου τῶν διαπυλίων τελῶν. Τὰ διαπύλια τέλη, τὰ ὁποῖα μίαν ἡμέραν πρέπει νὰ καταργηθῶσι, διὰ τίνων δημοτικῶν πόρων θὰ τ’ ἀντικαταστήσωμεν; Ἡ οἰκονομικὴ ἐπιστήμη καθορίζει τίνες εἰσὶν οἱ φόροι, οἱ ἔχοντες χαρακτῆρα δημοτικὸν καὶ τίνες οἱ ἔχοντες χαρακτῆρα δημόσιον. Ὁ φόρος δ’ ὁ ἐπὶ σφαζομένων ζῴων, ὁ ἐφαρμοζόμενος διὰ τῶν σφαγείων, παρὰ πάντων ἀναγνωρίζεται ὡς δημοτικός. Καθιστῶντες δ’ αὐτὸν δημόσιον, στεροῦμεν τὴν δημοτικὴν φορολογίαν ἑνὸς μέσου βελτιώσεως αὐτῆς διὰ τῆς καταργήσεως τῶν διαπυλίων τελῶν, τὴν ὁποίαν ἐπιδιώκουσι πάντα τὰ πεπολιτισμένα ἔθνη, καὶ τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν καὶ ἡμεῖς νὰ ἐπιδιώξωμεν ἐν καιρῷ τῷ δέοντι. Δὲν θέλω νὰ προτείνω τὴν ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου, διότι γνωρίζω, ὅτι ἠχεῖ κακῶς εἰς τὰ ὦτα πολλῶν πᾶσα περὶ ἀναβολῆς πρότασις. Νομίζω ὅμως, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν δύναται νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰ δύο οὐσιώδη ἐλαττώματα τοῦ νομοσχεδίου, τὸ καθ’ ὑπερβολὴν δηλ. πιεστικὸν καὶ ἐπαχθὲς τῆς ἀμέσου ἐφαρμογῆς αὐτοῦ διὰ τῶν ἐνοικιαστῶν καὶ τὸ τῆς ἀφαιρέσεως σπουδαίου μέρους τῶν ἐσόδων τῶν δήμων. Ἐὰν δὲ νομίζῃ, ὅτι καὶ ἐν τῇ σημερινῇ συνεδριάσει δύναται νὰ διορθώσῃ τὸ νομοσχέδιον κατὰ τρόπον αἴροντα τὰ ἐν αὐτῷ ἄτοπα, δὲν θὰ ἔχῃ ἀνάγκην ἀναβολῆς τῆς ψηφίσεως αὐτοῦ. Ἀλλὰ βεβαίως, ἐὰν μείνωσι τὰ ἐν αὐτῷ οὐσιώδη ἐλαττώματα, θέλει ψηφισθῆ νομοθέτημα, οὗτινος ἡ ἐφαρμογὴ θὰ φέρῃ ἀποτελέσματα ἐπιβλαβῆ εἰς τοὺς φορολογουμένους, οὐχὶ δὲ εὐχάριστα καὶ εἰς τὸν προτείναντα τὴν ψήφισιν αὐτοῦ.

§230Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὅσοι τῶν ἀξιοτίμων Βουλευτῶν ἦσθε μέλη τῆς Βουλῆς κατὰ τὸ 1880, βεβαίως ἐνθυμεῖσθε, ὅτι κατὰ τῆς καταργήσεως τῆς δεκάτης προεβλήθησαν αἱ αὐταὶ ἀντιρρήσεις, αἱ ὁποῖαι προβάλλονται νῦν κατὰ τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου τῶν ζῴων. Καὶ τότε πάντες οἱ ἀγορεύσαντες, ὡς ἐνθυμοῦμαι, ἀνωμολόγησαν τὸ πιεστικὸν καὶ ἐπαχθὲς τῆς δεκάτης, ἀλλὰ πάντες ἔλεγον εἰς τὸν προβαλόντα τότε τὴν κατάργησιν τῆς δεκάτης Ὑπουργὸν, ὅτι τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐπενόησε, δὲν ἦτο τὸ προσφορώτερον, καὶ ἔπρεπεν ὡς ἐκ τούτου νὰ διατηρήσωμεν τὴν δεκάτην καὶ ἐν τῷ μέλλοντι. Ἐγὼ, Κύριοι, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης εἶχον τὴν γνώμην, ὅτι ἔπρεπε νὰ καταργηθῇ καὶ ὁ φόρος τῶν ζῴων. Δὲν λέγω τοῦτο, ἵνα ἀποκτήσω προτεραιότητα σχετικῶς πρὸς τὸν ἐκ Γόρτυνος ἀξιότιμον Βουλευτὴν, ἀλλ’ ὅσοι ἐξ ὑμῶν συνέπεσε νὰ μὲ ἀκούσητε συζητοῦντα ἐπὶ φορολογικῶν θεμάτων μετὰ τοῦ ἀλήστου μνήμης ἀρχηγοῦ μου Τρικούπη, θέλουσι βεβαίως ἐνθυμηθῆ, ὅτι πολλάκις ὑπέμνησα εἰς αὐτὸν, ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ ὁ φόρος τῶν ζῴων, καὶ ν’ ἀντικατασταθῇ διὰ τοῦ φόρου τῶν σφαζομένων ζῴων. Ἐγὼ ὁμολογῶ παρρησίᾳ, ὅτι, ἐὰν ἐπεθύμουν νὰ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, τὸ ἐπεθύμουν πρὸ παντὸς διὰ νὰ ἐπιτύχω τὴν μεταβολὴν τῶν δύο φόρων, τοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ οἴνου καὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων. Νομίζω, ὅτι ἡ ἀποστολή μου περιορίζεται κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὴν μεταβολὴν τῶν δύο φόρων, διότι ἀντελήφθην, ἐπὶ εἰκοσιπενταετίαν πολιτευόμενος, τῶν πιέσεων, καταθλίψεων καὶ περιπετειῶν ὅλου τοῦ φορολογουμένου κόσμου καὶ ἐκ τοῦ φόρου τοῦ οἴνου καὶ ἐκ τοῦ φόρου τῶν ζώων. Πρὸ παντὸς συνεκινούμην, ὅταν ἐλάμβανον γνῶσιν ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα ὑφίσταντο οἱ κτηνοτρόφοι, ἀδικημάτων, τὰ ὁποῖα δὲν ἠδύναντο νὰ προλάβωσιν ὡς ἐκ τοῦ τόπου, ἔνθα λαμβάνει χώραν ἡ φορολογικὴ κατάθλιψις, διότι, ὡς ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γόρτυνος Βουλευτής, τὰ ἀδικήματα ταῦτα, ἢ μᾶλλον ἡ βεβαίωσις τῶν πλημμελημάτων ὡς πρὸς τὸν φόρον τῶν ζώων, δὲν γίνονται εἰς ἃ μέρη κατοικοῦσι πολλοί, ὅπου ὑπάρχουσι συνοικισμοὶ ἢ ὑπάρχουσιν ἀρχαί, ἀλλ’ ἐν ὄρεσιν, ἐν δάσεσιν, ὅπου οὐδεμίαν προστασίαν ἔχει ὁ κτηνοτρόφος, οὐδένα δύναται νὰ ἐπικαλεσθῇ μάρτυρα πρὸς ἀπόδειξιν τῆς εἰλικρινείας του, ἀναλογιζόμενος δὲ εἰς ὁποίας θὰ εἰσέλθῃ περιπετείας, ἐὰν ἤθελεν ἀρνηθῇ εἰς τὸν δασικὸν χωροφύλακα, εἰς τὸν κοινὸν χωροφύλακα, εἰς τὸν ἀστυφύλακα ἢ οἱονδήποτε ἄλλον, ὁ ὁποῖος ἤθελε τὸν ἀπειλήσει ὅτι θὰ συντάξῃ πρωτόκολλον ἐπὶ παραβάσει τῶν φορολογικῶν νόμων, ὑποβάλλεται ἀκουσίως εἰς παράνομον φορολογίαν. Ἡ κατάστασις αὕτη δέον νὰ ἐκλείψῃ. Ἐν τούτοις ἐπανέρχονται αἱ αὐταὶ ἀντιρρήσεις· ὅλοι εἴμεθα σύμφωνοι, ἀλλὰ δὲν εὑρίσκομεν, ὅτι ἐξευρέθη ὁ καταλληλότερος τρόπος· ἄρα ἀναμείνατε! Ἐγὼ ὁμολογῶ, Κύριοι, ὅτι δὲν εἶμαι τοῦ συστήματος τοῦ ἀναβλητικοῦ· ἐγὼ νομίζω, ὅτι, ὅταν τις, ἔχων τὴν ἐμπιστοσύνην τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Στέμματος, διευθύνῃ ἕνα κλάδον τῆς δημοσίας διοικήσεως, πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ θάρρος τῶν πεποιθήσεών του. Τοιοῦτον ἔχω θάρρος, νομίζων ὅτι ἀντικαθίσταται ὁ φόρος ἐπὶ τῶν μικρῶν ζώων καταλληλότατα καὶ σκοπιμώτατα. Δὲν ἐδανείσθην τὴν ἰδέαν αὐτὴν οὔτε ἀπὸ τὸν κύριον Ματάλαν, οὔτε ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου. Τὴν εἶχον, ἐπαναλαμβάνω, ἀπὸ τοῦ 1880, καὶ ἐμελέτων ἐν τῷ μεταξὺ, ἐὰν ἡ ἀντικατάστασις ἤθελεν εἶναι ἐπιτυχὴς καὶ ἀρτία· ἐπείσθην δὲ ἐξ ὧν ἐνήργησα μελετῶν, ὅτι ἡ ἀντικατάστασις ἐπάγεται τὴν ἀνακούφισιν τῆς τάξεως τῶν κτηνοτρόφων, δηλαδὴ ἐκείνης τῆς κοινωνικῆς τάξεως, ἡ ὁποία ὑφίσταται τὰς μείζονας περιπετείας, ἡ ὁποία φθίνει παρ’ ἡμῖν ἕνεκα πρὸ πάντων τῶν πιέσεων, τὰς ὁποίας ἐπάγεται ἡ ὑφεστῶσα φορολογία. Καὶ τότε προεβάλλετο κατὰ τῆς ἀλλαγῆς τοῦ συστήματος τῆς δεκάτης, κατὰ τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ συστήματος τῆς φορολογίας τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, προὐβάλλετο καὶ τότε τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι τινὲς τῶν δήμων ἤθελον εὑρεθῆ ἐν ἀπορίᾳ. Εὑρέθησαν τῷ ὄντι ὀλίγιστοί τινες δῆμοι, οἱ ὁποῖοι ὑπὸ τὸ σύστημα τῆς φορολογίας τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν ἐστερήθησαν ὡρισμένων προσόδων, ἀλλ’ ἐξευρέθη μετ’ ὀλίγον χρόνον μέσον, διὰ τοῦ ὁποίου ἀνεπληρώθη τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον ὡς ἐκ τῆς καταργήσεως τῆς δεκάτης οἱ δῆμοι ἐκεῖνοι ἐστερήθησαν, οὕτω δὲ τὸ παράπονον ἐκείνων ἐθεραπεύθη. Περὶ τίνων δήμων πρόκειται; Περὶ ὀλίγων δήμων ὀρεινῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι συνήθως καὶ κτηνοτρόφοι. Οἱ δῆμοι αὐτοὶ σήμερον εἰσπράττουσι μίαν ὡρισμένην ποσότητα δημοτικῶν φόρων, ἐπιβαλλομένην κατ’ ἀναλογίαν τοῦ δημοσίου φόρου. Ἐπειδὴ ὅμως ἐν τοῖς δήμοις τούτοις δὲν σφάζονται ἀναλόγως πρὸς τοὺς δήμους τοὺς μᾶλλον πολυπληθεῖς ζῷα μικρὰ, ἑπόμενον εἶναι ἡ πρόσοδός των νὰ ἐλαττωθῇ κατά τι. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι θὰ καταστραφῶσιν οἱ δῆμοι οὗτοι. Τοῦτο θ’ ἀποδειχθῇ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς. Καὶ ἐὰν ὄντως ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς ἤθελεν ἀποδειχθῆ, ὅτι τὸ Δημόσιον κατώρθωσε νὰ εἰσπράττῃ ἐκ τῶν σφαζομένων ζώων ποσὸν ἀνώτερον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον εἰσπράττει νῦν ἐκ τῆς φορολογίας τῶν ζώων, ὑποθέτω, ὅτι αὐτὸ τοῦτο τὸ Δημόσιον θὰ ἔλθῃ ἀρωγὸν εἰς τοὺς δήμους τούτους, ὥστε νὰ μὴ καταστραφῶσι. Καὶ κατ’ αὐτὸν καὶ κατ’ ἄλλον τρόπον, τὸν ὁποῖον προχείρως σήμερον δὲν δύναμαι νὰ ἐφεύρω, θὰ προνοήσῃ πᾶσα Κυβέρνησις, ὅπως μὴ οἱ δῆμοι οὗτοι ἀδικηθῶσι. Δὲν εἶναι λοιπὸν ὁ λόγος οὗτος ἀρκετὰ ἀποχρῶν, ὥστε νὰ σταυρώσωμεν τὰς χεῖρας πρὸ ἑνὸς φόρου ἐλαττωματικοῦ, καταστρεπτικοῦ, ἵνα προνοήσωμεν προηγουμένως πῶς θ’ ἀποζημιωθῶσι μερικοὶ ὀρεινοὶ δῆμοι, εἰς τοὺς ὁποίους εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλαττωθῇ ἡ πρόσοδος ἕνεκα τῆς προτεινομένης φορολογικῆς μεταρρυθμίσεως. Ἔχομεν σήμερον δημοτικὸν φόρον «ἐπὶ τῶν σφαγίων» λεγόμενον, ὅπως πολὺ ὀρθῶς ὁ ἐκ Μαντινείας συνάδελφος παρετήρησεν εἰς τὸν ἐντεῦθεν πρὸ ὀλίγου ἀγορεύσαντα, ὁ φόρος δὲ οὗτος οὐδεμίαν ἐπάγεται πίεσιν. Καὶ τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι καὶ ὁ φόρος ὁ ἐπιβαλλόμενος ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων δὲν θὰ ἐπάγηται καμμίαν πίεσιν. Ἀλλὰ τὸ φάσμα τοῦ ἐνοικιαστοῦ προβάλλεται καὶ πάλιν ὡς λόγος, ὅπως τὸ νομοσχέδιον ἀναβληθῇ. Τὸ φάσμα τοῦ ἐνοικιαστοῦ βεβαίως εἶναι εἰδεχθές· ἀλλ’ ὅταν ἀναλογισθῇ τις, ὅτι ὁ ἐνοικιαστὴς ἐνταῦθα κατὰ τὴν βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τοῦ φόρου τῶν σφαζομένων ζώων εὑρίσκεται ἐν πόλει, εὑρίσκεται ἐν τόπῳ, ὅπου ὑπάρχουσιν ἀρχαί, ὅταν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἡ βεβαίωσις, ἡ ἐπαλήθευσις, ἵνα εἴπω οὕτω, τῆς σφαγῆς ἑνὸς ζώου ὑποπίπτει εἰς τὰς αἰσθήσεις καὶ τὴν ἀντίληψιν πολλῶν συμπολιτῶν ἐκείνου, ὁ ὁποῖος ὑπόκειται εἰς τὴν πληρωμὴν τοῦ φόρου, βεβαίως θὰ πεισθῇ, ὅτι δὲν δύναται ὁ ἐνοικιαστὴς νὰ ἀσκήσῃ τὴν πίεσιν, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ σήμερον ὁ ἐνοικιαστὴς τῶν ἀδηλώτων οἴνων ἢ ὁ χωροφύλαξ ἢ ὁ ἀστυφύλαξ, ἢ οἱοσδήποτε ἄλλος, ὡς πρὸς τὰ μικρὰ ζῷα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς μέρη, ὅπου δὲν ὑπάρχει ψυχὴ ζῶσα, ὅπως προστατεύσῃ τὸν φορολογούμενον, ἵνα παράσχῃ εἰς αὐτὸν τὴν μαρτυρίαν αὑτοῦ, ὅπως οὗτος ἀπαλλαχθῇ τῶν συνεπειῶν τῆς ἀνυπάρκτου παραβάσεως τοῦ φορολογικοῦ νόμου. Λυποῦμαι, διότι ἤκουσα ἐντεῦθεν πολλὰς ὑπερβολάς, ἤκουσα μάλιστα ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ, πρὸ ὀλίγου καταβάντος τὸ βῆμα, διατελέσαντος Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος εὑρίσκει, ὅτι ἡ ἀντικατάστασις τοῦ νῦν κρατοῦντος φόρου ἐπὶ τῶν ζώων διὰ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων ἐπάγεται ἀσυγκρίτως μείζονα κατάθλιψιν καὶ πίεσιν ἐκείνης, ἣν ἐπάγεται τὸ σύστημα τὸ καταργούμενον. Ἐγὼ ἀντιλαμβάνομαι τῶν πραγμάτων ἀντιθέτως· διότι, ὡς εἶπον καὶ πρότερον, ἄλλως δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων· ἔπρεπε δι’ ἐνοικιαστῶν ὁπωσδήποτε νὰ κατορθώσωμεν τὴν βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τοῦ φόρου τούτου, διότι ἔπρεπεν ἄλλως νὰ χρησιμοποιηθῶσι πρὸς τοῦτο πολλοὶ δημόσιοι ὑπάλληλοι ἢ ὑπηρέται, καθ’ ὧν ἐγείρονται συνήθως ὑπόνοιαι ἐπὶ καταχρήσεσι, καὶ οἵτινες ἕνεκεν ἑτέρων λόγων δὲν δύνανται ἀνεπηρεάστως καὶ μετὰ ζήλου νὰ ἐργάζωνται πρὸς βεβαίωσιν τοῦ φόρου τούτου. Ἔπρεπε ν’ ἀποδεχθῶ τὸ σύστημα τῆς ἐνοικιάσεως· ἀλλ’ ἐνταῦθα ὁ ἐνοικιαστὴς δὲν ἔχει ἔδαφος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου δύναται νὰ καταπιέσῃ τὸν φορολογούμενον, ὅπως ἔχει ὁ ἐνοικιαστὴς ἐπὶ τῶν ἀδηλώτων οἴνων, ὅπως ἔχει τὸ ἐλάχιστον ὄργανον τῆς ἐξουσίας ἐπὶ τῶν προβάτων καὶ αἰγῶν, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται εἰς ἐρήμους τόπους. Δὲν πρέπει λοιπὸν, Κύριοι, νὰ σταματήσωμεν πρὸ τοῦ φάσματος τοῦ ἐνοικιαστοῦ, οὐδὲ πρὸ τῆς ἰδέας, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ καταστραφῶσι δῆμοί τινες τοῦ Κράτους· διότι θὰ ληφθῇ περὶ τούτων πρόνοια, ἐὰν ἀποδειχθῇ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, ὅτι ἠλαττώθη ἡ πρόσοδος αὐτῶν. Μὴ λησμονῶμεν δὲ, ὅτι ὁ φόρος οὗτος πρόκειται νὰ λειτουργήσῃ κατὰ τὸ ἔτος 1900, ὅτε ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου τούτου θὰ ἦναι γνωστὴ εἰς ἡμᾶς. Κατὰ τὸν προσεχῆ Δεκέμβριον καὶ ἀρχομένου τοῦ ἔτους ἐσόμεθα εἰς θέσιν νὰ κρίνωμεν, ἐὰν δῆμοι ὡρισμένοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἦναι ὀλίγιστοι καὶ τῶν ὁποίων ὀλιγίστη θὰ ἦναι ἡ ζημία ἐκ τῆς μεταβολῆς τοῦ φόρου, ὑπέστησαν τοσαύτην ζημίαν, ὥστε νὰ καθίσταται ἡ διοίκησις αὐτῶν ἀδύνατος. Τότε, καὶ ἂν μὴ ὑπάρχωσιν ἄλλοι πόροι, ὅπως ἀντικαταστήσωσι τὸ ἐλλεῖπον, θὰ προνοήσῃ ἡ Πολιτεία, ὅπως μὴ ἐπέλθῃ ἡ ἀδικία τῶν δήμων ἐκείνων. Ἀλλὰ καὶ ἄλλαι ἐντεῦθεν ὑπεβλήθησαν προτάσεις· ὑπεβλήθη ἡ πρότασις, ὅτι, ἀφοῦ ἅπαξ καταργεῖται ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ζώων, τὰ ὁποῖα εἶναι δεκτικὰ σφαγῆς, διατὶ νὰ μὴ ἐπεκτείνωμεν τὴν κατάργησιν ἐπὶ ὅλων τῶν ζώων; διατὶ χάριν 500,000 δραχμῶν νὰ διατηρήσωμεν τὸν ὑφεστῶτα φόρον ἐπὶ τῶν μεγάλων ζώων; Ἠκούσατε δ’ ἐντεῦθεν λεχθὲν, ὅτι τὰ μεγάλα ζῶα ἔχουσι χρησιμότητα πολυειδῆ, ὅτι ἡ κόπρος αὐτῶν εἶναι ἀπαραιτήτου ἀνάγκης διὰ τὴν λίπανσιν τῶν ἀγρῶν, καίτοι ἐγὼ γινώσκω, ὅτι πρὸ παντὸς τὸ καλλίτερον λίπασμα εἶναι τὸ τῶν μικρῶν ζώων.

§231ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ποῦ νὰ τὸ εὕρητε;

§232ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλούστατον. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου προβάλλω τὴν διατήρησιν τοῦ φόρου ἐκείνου, διότι νομίζω, ὅτι αἱ πιέσεις, αἱ καταθλίψεις, αἱ καταχρήσεις, αἱ ἀσκούμεναι διὰ τοῦ ὑφεστῶτος φόρου τῶν ζώων, κυρίως ἐπιβαρύνουσι τὰ μικρὰ ζῶα, τὰ δεκτικὰ σφαγῆς, διότι τὰ μεγάλα ζῶα, εὑρισκόμενα ἐν πόλεσιν, ἐν συνοικισμοῖς, δὲν δίδουσι χώραν εἰς καταχρήσεις τῶν ἐνοικιαστῶν ἢ τῶν ὑπαλλήλων. Σᾶς ὁμολογῶ, ὅτι καθ’ ὅλον τὸ μακροχρόνιον διάστημα τῆς πολιτείας μου οὐδέποτε ἤκουσα κατάχρησιν ἢ πίεσιν, ἀσκηθεῖσαν ἐπὶ ἰδιοκτήτου ἢ κατόχου μεγάλου ζώου· ἐὰν ἤκουσα παράπονα, ἐὰν ἤκουσα ὀλοφυρμοὺς, τοὺς ἤκουσα παρὰ τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν μικρῶν ζώων, παρὰ τῶν κυρίως κτηνοτρόφων καὶ ποιμένων. Οὐδέποτε εἰς ἐμὲ παρεπονήθη ἰδιοκτήτης ἡμιόνου ἢ ὄνου ἢ ἵππου, ὅτι ἐπιέσθη ὑπὸ τοῦ ἐνοικιαστοῦ, ὅτι συνετάχθη πρωτόκολλον ψευδὲς ὡς πρὸς τὴν μὴ δήλωσιν τοῦ ζώου του, ἢ ὅτι ὑπέστη ὁπωσδήποτε περιπετείας ἐπὶ τῇ προφάσει τῆς μὴ δηλώσεως. Ἔχων λοιπὸν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι, ὅσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν τῶν μεγάλων ζώων, δὲν ἀσκοῦνται πιέσεις καὶ καταχρήσεις, καὶ γινώσκων συγχρόνως, ὅτι πρόκειται περὶ προσόδου 500,000 δραχμῶν, ἐνόμισα, ὅτι ἔπρεπε νὰ διατηρηθῇ τὸ ὑφεστὼς σύστημα σχεδὸν ἀμετάβλητον. Ἀλλ’ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτὴς μοὶ παρετήρησεν, ὅτι πρόκειται περὶ 432,000 δραχμῶν, καὶ ἀφοῦ κατὰ τὸ σημείωμα, τὸ ὁποῖον κατέθηκα, καὶ τοῦ ὁποίου ἔλαβε γνῶσιν, πρόκειται νὰ εἰσπραχθῶσιν ἐκ τῶν μικρῶν ζώων, τῶν σφαζομένων, περίπου 2,000,000, διατὶ νὰ μὴ προσθέσω ποσοστόν τι, ἵνα ἐκ τοῦ ποσοστοῦ τούτου ἀποκτήσω τὸ ποσὸν τῶν 432,000 δραχμῶν; Ἐπαναλαμβάνω ἐνταῦθα ὅ,τι ἔλεγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογίας τοῦ οἴνου, διότι αὐτὸ τὸ σημείωμα στηρίζεται εἰς πληροφορίας τῶν οἰκονομικῶν ἐφόρων στατιστικάς. Ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας, ἀπὸ τῆς ὁποίας ἀνέλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, παρήγγειλα πάντας τοὺς οἰκονομικοὺς ἐφόρους, ἐπεκαλέσθην δὲ καὶ τὴν συνδρομὴν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου, Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ ζητήσῃ καὶ τὴν συνδρομὴν τῶν δημάρχων καὶ νομαρχῶν καὶ πάντων τῶν ὑπαλλήλων, ὅπως μοὶ παράσχωσι τὰς στατιστικὰς πληροφορίας ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων. Καὶ αἱ πληροφορίαι αὗται, συγκεντρωθεῖσαι, μοὶ παρέστησαν τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον καὶ ἐκοινοποίησα εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τοῦ σημειώματος τούτου. Ἀλλ’ οὐδεμίαν ἔχω ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς χορηγηθείσας πληροφορίας. Δὲν γινώσκω, ἐὰν ὁ ἀριθμὸς τῶν σφαζομένων ζώων ἦναι ὡς σημειοῦται ἐνταῦθα, δηλαδὴ ἐὰν τὰ μικρὰ ζῶα ἦναι περισσότερα ἢ ὀλιγώτερα. Τοῦτο θὰ φανῇ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου. Συνέπεσε μάλιστα νὰ λάβω πληροφορίας ἐκ δύο ἀντιθέτων διευθύνσεων. Μεταξὺ τῶν συναδέλφων καὶ φίλων, οἵτινες παρέχουσι τὴν ὑποστήριξίν των εἰς τὴν Κυβέρνησιν, εὑρέθησαν Βουλευταί, οἱ ὁποῖοι μοὶ εἶπον, ὅτι ὁ δήμαρχος τοῦ δήμου Κολοκυνθίων, φοβηθεὶς μήπως ὁ μέγας ἀριθμὸς τῶν σφαζομένων ζώων ἤθελε τυχὸν παραβλάψει τὰ συμφέροντα τοῦ δήμου, ἐσημείωσεν ὀλιγώτερον ἀριθμόν· ἀλλ’ ὁ δήμαρχος τοῦ δήμου Ἀπεραντίων, ὑποθέτων ὅτι αὐτὸ ἤθελεν ὠφελήσει εἰς τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου, ἐσημείωσεν ἀριθμὸν ἀνώτερον. Πῶς εἶναι δυνατὸν λοιπὸν νὰ ἔχω ἐμπιστοσύνην εἰς τὸ σημείωμα; Πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος, καὶ τότε θὰ σκεφθῶμεν, ἂν ἦναι εὐχερὲς νὰ προβῶμεν εἰς τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον συμβουλεύει ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτής. Ὀφείλω ὅμως ν’ ἀποδώσω δικαιοσύνην εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτὴν, διότι ὡμολόγησεν, ὅτι, μὲ ὅλα τὰ ἐλαττώματα, ὅσα νομίζει ὅτι ἔχει τὸ νομοσχέδιον, ταῦτα εἶναι ἀσυγκρίτως ὀλιγώτερα ὡς πρὸς τὴν τάξιν τῶν κτηνοτρόφων, ἐνῷ ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς εὗρεν, ὅτι εἶναι τοῦτο καταπιστικώτερον.

§233ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοὺς ποιμένας εἶναι καλόν, ὡς πρὸς τὴν ἄλλην τάξιν ὅμως τῶν κτηνοτρόφων εἶναι καταθλιπτικόν.

§234ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν ἄλλην τάξιν τῶν κτηνοτρόφων, καὶ ἂν δὲν πορίζῃ εἰς αὐτὴν καλόν τι, διατηρεῖ τὸ ὑφεστὼς σύστημα. Βελτιοῦται ὅμως ὁμολογουμένως ἡ θέσις τῶν ἄλλων κτηνοτρόφων διὰ τοῦ νομοσχεδίου.

§235ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ζημιοῦται, διότι ἔχετε τοὺς ἐνοικιαστάς.

§236ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμιλῶ περὶ τῶν δύο τάξεων, τῆς τάξεως τῶν κτηνοτρόφων, ἡ ὁποία κυρίως ἔχει τὰ πρόβατα καὶ τὰς αἶγας, καὶ τῆς τάξεως τῶν ἰδιοκτητῶν ἢ κατόχων τῶν μεγάλων ζώων. Ὡς πρὸς τοὺς δευτέρους λοιπόν, διατηρεῖται τὸ καθεστώς. Ὡς πρὸς τοὺς πρώτους, παραδέχεσθε ὅτι ἐπέρχεται βελτίωσις.

§237ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς πρὸς τοὺς ποιμένας, μάλιστα.

§238ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰδοὺ λοιπόν, ὅτι ἔχει ἀγαθὰ τὸ σύστημα.

§239ΚΡΙΤΣΑΣ. Δὲν ἔχει ἀγαθά.

§240ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Καθ’ ὑμᾶς μόνον, καίτοι ἀντιπροσωπεύετε ἐπαρχίαν, ἡ ὁποία εἶναι καὶ κτηνοτρόφος, καὶ ἥτις ἔχει ἀντίθετον τῆς ὑμετέρας γνώμην, ὡς καλῶς γινώσκω καὶ ὡς ὁμολογοῦσι πάντες οἱ λοιποὶ συνάδελφοι καὶ συμπολῖταί σας.

§241ΚΡΙΤΣΑΣ....

§242ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἵνα μὴ ἐπαναλάβω πάλιν τὸν λόγον, νομίζω ἀναγκαῖον ἐπὶ τῶν λεπτομερειῶν νὰ δώσω ἐξηγήσεις τινάς. Καὶ πρῶτον ἐπὶ τῆς παρατηρήσεως τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ ἐκ Γόρτυνος, ὡς πρὸς τὴν φορολογίαν τῶν κυνῶν. Κατὰ τὴν προβληθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ γνώμην, δὲν πρέπει νὰ φορολογηθῶσιν οἱ κύνες, εἰμὴ οἱ ὑπαγόμενοι εἰς τὰς δύο κατηγορίας, τὴν πρώτην καὶ δευτέραν, δηλαδὴ οἱ τῆς πολυτελείας καὶ οἱ τῆς κυνηγεσίας. Πάντες οἱ ἄλλοι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, κατὰ τὴν γνώμην ὑμῶν, πρέπει νὰ μείνωσιν ἀφορολόγητοι· νὰ λείψῃ ἡ τελευταία κατηγορία...

§243Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μάλιστα.

§244Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὥστε καλῶς ἀντελήφθην...Καὶ ἐγείρεται ἀμέσως τὸ ζήτημα: πόσοι εἶναι οἱ κύνες τῆς πολυτελείας καὶ πόσοι οἱ τῆς κυνηγεσίας; Καὶ ἐὰν τῷ ὄντι ἐσταματῶμεν εἰς τὰς δύο πρώτας κατηγορίας, δὲν θὰ ἤξιζε τὸν κόπον νὰ καινοτομήσωμεν, διότι οἱ κύνες τῆς πολυτελείας καὶ οἱ κύνες τῆς κυνηγεσίας εἶναι ὀλιγάριθμοι. Ὑποθέτω δὲ, ὅτι, ὅπως, ὡς πρὸ ὀλίγου ἔλεγον, προκειμένου περὶ διακρίσεως τῶν ἵππων εἰς δύο κατηγορίας, δηλαδὴ εἰς ἵππους πολυτελείας, ἐλάσεως, ἁμαξῶν κτλ., δὲν εἶναι πρέπον νὰ εἰσαχθῇ αὕτη, διότι δὲν προσδοκᾷ τὸ Δημόσιον διὰ τοῦ φόρου αὐτοῦ ἀξίαν μνείας πρόσοδον, οὕτω καὶ ἐνταῦθα· ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ νομοσχέδιον διὰ μόνην τὴν φορολογίαν τῶν κυνῶν τῆς πολυτελείας καὶ τῆς κυνηγεσίας, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν θὰ εἶχον τὴν πρωτοβουλίαν εἰς τὴν ἐπιβολὴν τοιούτου φόρου, διότι ἡ πρόσοδος τοῦ Δημοσίου εἶναι ἀσήμαντος...

§245ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἄς ἐπιφυλαχθῇ καὶ διὰ τοὺς δήμους, κύριε Ὑπουργέ, αὐτό.

§246ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅ,τι ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς μὲ ὑπομιμνήσκει ἐνταῦθα, μὲ ὑπεμνήσθη καὶ ὑπό τινος τῶν προλαλησάντων ἐν σχέσει πρὸς τὴν κατάργησιν τῶν διαπυλίων. Νομίζω—δὲν θέλω νὰ ἐπιμείνω—ὅτι, ὅτε συνεζητεῖτο τὸ περὶ διαπυλίων νομοσχέδιον, ἦτο ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς ἐναντίος, διότι καὶ τότε συνέβαινε νὰ προβάλληται ἡ κατάργησις τῶν διαπυλίων ὑπὸ Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας δὲν ἦτο φίλος. Αὐτὸ ὅμως δὲν τὸ ὑπενθυμίζω ὡς ἔχον τι τὸ κακὸν, διότι φυσικώτατον εἶναι εἰς τὸν ἐξ Ἄρτης ἀξιότιμον Βουλευτὴν, τὸν ὁποῖον τιμῶ ἄλλως τε διὰ τὰ μεγάλα του προτερήματα, νὰ ἔχῃ πάντοτε ἀντίθετον γνώμην πρὸς τοὺς κυβερνῶντας, ὅταν δὲν ἦναι συμπολιτευόμενος.

§247Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε.

§248ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ λέγω διὰ νὰ σᾶς πειράξω.

§249Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Λέγετέ τι, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἀκριβές.

§250ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ μόνον περὶ ἑνὸς ὀφείλω νὰ ποιήσωμαι μνείαν. Ὀφείλω νὰ ὑπομνήσω εἰς τοὺς ἔχοντας τὴν ἰδέαν, ὅτι ὁ φόρος τῶν κυνῶν πρέπει νὰ ἀναβληθῇ μέχρις ὅτου ἐπιτευχθῇ ἡ κατάργησις τῶν διαπυλίων, καὶ νὰ χρησιμεύσῃ εἰς ἀντικατάστασιν ἴσως τῆς ζημίας, τὴν ὁποίαν θέλομεν ἔχει ἐκ τῆς καταργήσεως τῶν διαπυλίων...

§251Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω ὅτι δὲν εἶπε τοιοῦτόν τι ὁ κ. Καραπάνος.

§252Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἶναι ἀνακριβὲς ἐντελῶς. Εἶπον ὅτι θὰ ἔλθωμεν μίαν ἡμέραν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ καταργήσωμεν τὰ διαπύλια τέλη. Ἤμην καὶ πρὸ πολλῶν ἐτῶν, ὅτε εἰσήχθη τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον, ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τῆς καταργήσεως τῶν διαπυλίων τελῶν, εἶμαι καὶ σήμερον, θὰ ἦμαι καὶ ὅταν θὰ εὑρεθῶμεν εἰς κατάστασιν νὰ τὰ καταργήσωμεν· ἀλλ’ εἶπον ὅτι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων εἶναι εἷς ἐκ τῶν ἐνδεικνυομένων πόρων πρὸς ἀντικατάστασιν τῶν διαπυλίων, καὶ οὐχὶ πρὸς ἀντικατάστασιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων· ὅτε δὲ προετάθη ἡ κατάργησις τῶν διαπυλίων, προετάθη δι’ ἀντικαταστάσεως ἄλλων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνταπεκρίνοντο πρὸς τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον ἐζήτουν νὰ καταργήσωσιν, ἐπὶ τῶν οἰκοδομῶν καὶ ἐπιτηδευμάτων καὶ ἄλλων φόρων, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὴν ἰδίαν ἐπίπτωσιν, δὲν ἐβάρυνον τὰς ἰδίας τάξεις, τὰς ὁποίας βαρύνουσι τὰ διαπύλια τέλη. Ὥστε τοῦτο, τὸ ὁποῖον εἶπον, δὲν εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑμεῖς πολεμεῖτε.

§253ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ οὐδεμίαν ἔχω ἀμφιβολίαν, ὅτι, ὅταν θὰ ὑποβληθῇ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῶν διαπυλίων, θὰ ἦσθε πάντοτε κατ’ ἀρχὴν ὑπὲρ τῆς καταργήσεως, ὅπως κατ’ ἀρχὴν ἦσθε ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου τοῦ οἴνου, ὅπως κατ’ ἀρχὴν εἶσθε ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου τῶν ζώων, μὲ μόνην τὴν διαφοράν, ὅτι τὸ μέσον, ἤτοι τὸν τρόπον τῆς ἀντικαταστάσεως θὰ εὑρίσκητε ἐλαττωματικόν, καὶ θὰ προτείνητε τὴν ἀπόρριψιν τοῦ νομοσχεδίου, ἤτοι θὰ ἦσθε ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς, ἐν συμπεράσματι ὅμως θὰ ἦσθε κατὰ τῆς ἀρχῆς!

§254Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐὰν τὸ μέσον τῆς ἀντικαταστάσεως θὰ ἦναι χειρότερον τῶν διαπυλίων, μὴ ἀμφιβάλλετε, ὅτι θὰ ἦμαι ἐναντίος πάντοτε. Ἐὰν ὅμως ἡ ἀντικατάστασις θὰ ἦναι κατάλληλος, θὰ ἦμαι ὁ μόνος, ὁ ὁποῖος θὰ τὸ ὑποστηρίξω.

§255ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ μόνη περίπτωσις, καθ’ ἣν θὰ ἦσθε σύμφωνος, εἶναι ὅταν θὰ ἦσθε Ὑπουργός. Εἰς πᾶσαν ἄλλην περίπτωσιν, ὅταν θὰ ἦσθε ἀντιπολιτευόμενος, θὰ ἦσθε ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς, ἀλλὰ θὰ ἦσθε κατὰ τῆς ἀρχῆς ἐν συμπεράσματι! Ἀλλὰ περὶ τούτου δὲν πρόκειται. Ἐπαναλαμβάνω λοιπόν, ὅτι, ὡς πρὸς τοὺς κύνας, νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ παραδεχθῶμεν μίαν ἐξαίρεσιν, ἐὰν θέλωμεν νὰ φορολογήσωμεν τοὺς κύνας καὶ λόγῳ προσόδου τοῦ Δημοσίου, καὶ λόγῳ ἐλαττώσεως τοῦ ἀριθμοῦ αὐτῶν εἰς τρόπον προλαμβάνοντα τὴν λύσσαν, καὶ λόγῳ ἀκόμη τοῦ νὰ μὴ ἦναι καὶ ἀντικείμενα φοβίζοντα τοὺς διερχομένους ἐκ πολλῶν συνοικιῶν τῶν πόλεων· νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπιβάλωμεν τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ὀρθοτέρων βάσεων, δηλαδὴ νὰ παραδεχθῶμεν μὲν ἐξαιρέσεις τινάς, ἀλλὰ λογικάς. Καὶ εἶπον μὲν πρότερον ἐν τῇ συνεδριάσει τῆς ἑσπέρας ταύτης, ὅτι προτείνω νὰ ἐξαιρεθῶσι τὰ χωρία, τῶν ὁποίων ὁ πληθυσμὸς δὲν ὑπερβαίνει τὰς 500 ψυχάς, ἵνα μὴ ὅμως ὑποληφθῇ, ὅτι δὲν περιλαμβάνονται καὶ πάλιν χωρία τινά, παρακαλῶ νὰ γείνῃ δεκτὸν παρὰ τῆς Βουλῆς, ὅπως ἐξαιρεθῶσι τῆς φορολογίας τὰ χωρία τὰ ἔχοντα πληθυσμὸν μέχρι 1500 ψυχῶν. Ὑποθέτω ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις. Νὰ μὴ συγχωνευθῶσιν ὅμως αἱ δύο πρῶται κατηγορίαι τῆς φορολογικῆς κλίμακος. Ἴσως μόνον μίαν δυνάμεθα νὰ παραδεχθῶμεν τροποποίησιν· ἐπειδὴ ἴσως εἶναι δυσδιάκριτος ἢ δύσκολος ἡ διάκρισις μεταξὺ κυνῶν πολυτελείας καὶ κυνῶν κυνηγεσίας, διότι μοὶ παρετηρήθη ὑπὸ φίλου τινός, ὅτι ἔχει ἐν τῷ αὐτῷ οἴκῳ κύνα κυνηγετικόν, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ τῆς πολυτελείας συγχρόνως, προτείνω, ἵνα αἱ δύο πρῶται κατηγορίαι συγχωνευθῶσιν εἰς μίαν, ὑπὸ φόρον δέκα δραχμῶν.

§256ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Καὶ οἱ κυνηγετικοὶ θεωροῦνται πολυτελείας.

§257Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὅτε ἐπρότεινα νὰ ἀπαλλαγῶσι τῆς φορολογίας οἱ κύνες τῆς τρίτης κατηγορίας, εἶχον νωπὴν τὴν ἐντύπωσιν, τὴν ὁποίαν μοὶ ἐνεποίησεν ἐπιστολή, ἣν φίλος μου Βουλευτής, συνάδελφος, ἔλαβε παρά τινος φίλου του, γράφοντος εἰς αὐτόν, ὅτι ἐν τῷ δήμῳ ἐκείνῳ ἐγένετο γνωστὴ ἡ ἐπιβαλλομένη φορολογία εἰς τοὺς κύνας, αἱ δὲ ἀλώπεκες συνεκρότησαν συλλαλητήριον, διὰ νὰ ἐκλέξωσιν ἐπιτροπὴν καὶ δι’ αὐτῆς ἐκφράσωσι τὰς εὐχαριστίας των εἰς τὴν Κυβέρνησιν (ἱλαρότης). Ὅσοι γνωρίζομεν τὰ χωρία καὶ τὰς κωμοπόλεις τῆς χώρας, κατανοοῦμεν ποίας παρέχει ὑπηρεσίας ὁ κύων ἐν ταῖς περιφερείαις ἐκείναις. Αὐτὸς ἐκτελεῖ ἔργα ἀστυφύλακος, εἶναι φύλαξ κατὰ τὴν νύκτα τῶν οἰκιῶν, εἶναι φύλαξ τῶν κήπων, τῶν ζώων, εἶναι ἀρωγὸς καὶ ἐπίκουρος τοῦ κυρίου του. Διὰ τοῦτο ἐπρότεινα νὰ ἀπαλλαγῶσι τοῦ φόρου τούτου οἱ κύνες τῆς τρίτης κατηγορίας. Παρέστησα δὲ εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν προσέτι τὰς καταθλίψεις, τὰς ὁποίας συνεπάγεται καὶ τὸ σύστημα τῆς ἐνοικιάσεως, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς εὑρίσκει, ὅτι πανταχοῦ ὑπάρχουσιν ἀρχαί, ἑπομένως αἱ ἀρχαὶ σώζουσι τοὺς πολίτας ἀπὸ πάσης καταθλίψεως καὶ πάσης ἀποπείρας καταπιέσεως τῶν ὀργάνων τῆς φορολογίας. Ἀλλ’ ἐγὼ γνωρίζω, ὅτι, ἐὰν ὑπάρχωσι τριακόσιοι δῆμοι εἰς τὸ Κράτος καὶ τριακόσιαι αἱ πρωτεύουσαι αὐτῶν, ὑπάρχουσιν ὅμως καὶ χωρία ἴσως δύο χιλιάδες καὶ ἑπτακόσια περίπου, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουσι καμμίαν ἀρχήν, οἱ δὲ κάτοικοι τῶν 2700 τούτων συνοικισμῶν εἰσιν ἐγκαταλελειμμένοι εἰς τὴν διάκρισιν τοῦ ἐνοικιαστοῦ, εἰς τὴν διάκρισιν τοῦ ὀργάνου, τὸ ὁποῖον ἐτάχθη, ἵνα εἰσπράττῃ τοὺς φόρους. Ἑπομένως δὲν ὑπάρχουσι πανταχοῦ ἀρχαὶ, οὐδ’ ὑπάρχει τυχὸν ἀστυφύλαξ. Ἂς μὴ ἐκληφθῶ, ὅτι ἔχω σκοπὸν νὰ ἀποδώσω αἰτίασιν εἰς τὸ σῶμα τῶν ἀστυφυλάκων, ἀλλ’ ὁ εἷς ἀστυφύλαξ, ὁ ὁποῖος ὑπάρχει ἐν τῷ χωρίῳ, δὲν εἶναι ἀδύνατον νὰ δεκασθῇ διὰ μικρᾶς χορηγίας, καὶ νὰ ᾖναι καὶ αὐτὸς βοηθὸς καὶ συνήγορος τοῦ ἐνοικιαστοῦ, καὶ οὐχὶ προστάτης καὶ ἐπίκουρος.

§258Κ. ΖΩΤΟΣ. Εἰς τὰ χωρία δὲν ὑπάρχει ἀστυφύλαξ.

§259Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τόσῳ μᾶλλον κυροῦται ὁ λόγος μου. Ὁ συνάδελφός μου ἐξ Εὐρυτανίας προέτεινε καί τι ἄλλο, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἀφαιρεῖ ἕνα πόρον ἐκ τῶν δήμων. Οἱ δῆμοι τῆς Ἑλλάδος δὲν ὁμοιάζουσι τοὺς δήμους, ἐν τοῖς ἄλλοις Κράτεσιν, ἔνθα ὑπῆρχε τὸ δημοτικὸν σύστημα ἀνέκαθεν καὶ ἔνθα οἱ δῆμοι ἔχουσιν ἰδιοκτησίαν καὶ πόρους ἰδίους, σπανίως δὲ καταφεύγουσιν εἰς φόρους. Παρ’ ἡμῖν οἱ δῆμοι εἶναι σωματεῖα, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησεν ὁ νόμος, οὐδ’ εἶχον ἀρχῆθεν ὕπαρξιν, διότι ὑπῆρχε τότε οὐχὶ δῆμος, ἀλλ’ ἡ κοινότης, ἡ ὁποῖα διῳκεῖτο εἴτε ὑπὸ ἐπιτροπῆς, εἴτε ὑπὸ τοῦ δημογέροντος. Οἱ δῆμοι λοιπὸν εἶναι νέα δημιουργήματα τῆς νομοθεσίας, δὲν ἔχουσι περιουσίαν τινὰ, ὁ δὲ νόμος ἔδωκεν αὐτοῖς τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιβάλλωσι φόρους ἀμέσους καὶ ἐμμέσους. Τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζῴων, τὸ ὁποῖον λαμβάνουσιν οἱ δῆμοι, εἶναι φόρος ἄμεσος, παραχωρηθεὶς εἰς τοὺς δήμους. Ἀλλὰ τὸν ἄμεσον τοῦτον φόρον καταργεῖ τὸ νομοσχέδιον, καὶ ἐπιβάλλει ἀντ’ αὐτοῦ φόρον ἐπὶ τῆς σφαγῆς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσύγχυσε τὸν φόρον τοῦτον ἐπὶ τῆς σφαγῆς μὲ τοὺς φόρους ἐπὶ τῶν σφαγείων, τοὺς ὁποίους ὁ περὶ δήμων νόμος ἐπιτρέπει νὰ ἐπιβάλλωσιν οἱ δῆμοι, ὅταν ἔχωσι σφαγεῖα· ἀλλ’ ὅταν δὲν ἔχωσι σφαγεῖα, δὲν ἔχουσι δικαίωμα νὰ ἐπιβάλλωσι φόρον ἐπὶ τῶν σφαγείων, διότι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν σφαγείων εἶναι εἰσφορὰ εἰς τὸν δῆμον διὰ τὰς δαπάνας, ἃς κατέβαλε διὰ νὰ οἰκοδομήσῃ σφαγεῖον...

§260Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς εἶπε τοῦτο.

§261Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἔχετε λάθος. Ἐγὼ διέκρινα μεταξὺ ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων τῶν παραχωρουμένων εἰς δήμους. Δὲν ἦτο δυνατόν ποτε νὰ ἰσχυρισθῶ, ὅτι ὁ φόρος τῶν σφαγείων εἶναι ἄμεσος φόρος, ὅπως ὁ τῶν ζῴων. Τὸ εἶπον μόνον διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι εἶναι δυσέφικτος.

§262Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. .. Δὲν εἶναι δὲ εὔκολον, οὔτε ἐπιτετραμμένον, νὰ ἀφαιρέσωμεν περαιτέρω ἔσοδα τῶν δήμων, ἀφοῦ τοὺς δήμους ἐπεβαρύναμεν διὰ δύο βαρυτάτων εἰσφορῶν, διὰ τῆς εἰσφορᾶς τῶν ἐξόδων τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας καὶ διὰ τῆς εἰσφορᾶς τῶν ἐξόδων τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Τὴν δευτέραν ταύτην εἰσφορὰν ἐπεβάλομεν εἰς τοὺς δήμους, συμμορφούμενοι μὲ τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει εἰς βάρος αὐτῶν τὰ ἔξοδα τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως, ἀλλὰ τὴν εἰσφορὰν τῆς ἀστυνομίας ἐπεβάλομεν ἐναντίον τῶν βάσεων τῆς νομοθεσίας, διότι οἱ δῆμοι ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ ἀστυνομῶσιν ἐν ταῖς περιφερείαις αὐτῶν, διαχειρίζονται δηλαδὴ τὴν τοπικὴν ἀστυνομίαν (police locale), ἀλλ’ ἡμεῖς ἐπεβαρύναμεν αὐτοὺς διὰ τὰ ἔξοδα τῆς γενικῆς ἀστυνομίας τοῦ Κράτους, καὶ διὰ τῆς τοιαύτης ἐπιβαρύνσεως ἀφῃρέσαμεν ἀπὸ αὐτοὺς τὰ μέσα τῆς κινήσεως, τῆς ζωῆς, κατεστήσαμεν αὐτοὺς ἀνικάνους νὰ ἐκπληρώσωσι τὰς ἰδίας των ὑποχρεώσεις. Δήμους γνωρίζω πολλοὺς, οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ πληρώσωσι τὸν γραμματέα τῆς Δημαρχίας, δὲν ἔχουσι νὰ πληρώσωσι καὶ αὐτὰ τὰ γραφικὰ ἔξοδα, ἀφοῦ δὲ εἰς τοιαύτην περιηγάγομεν αὐτοὺς κατάστασιν, ἀφαιροῦμεν τώρα ἀπὸ αὐτοὺς καὶ τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ζώων. Καὶ ἐὰν μὲν ὁ φόρος τῶν ζώων ἦναι ἐλάχιστον ἔσοδον εἰς τοὺς δήμους τῶν πόλεων, ἀλλ’ εἰς τοὺς δήμους τοὺς ἀγροτικούς, μάλιστα ὅπου ὑπάρχει κτηνοτροφία, εἶναι ὁ πρώτιστος. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν τὴν δύναμιν οὔτε νὰ ἐμποδίσωμεν τὸ Ὑπουργεῖον ἀπὸ τὴν νομοθέτησιν τοιούτων μέτρων, οὔτε νὰ ἀποστρέψωμεν αὐτὸ ἀπὸ τὴν ὁδὸν, εἰς τὴν ὁποίαν τρέπεται· ἡμεῖς μάλιστα, ὅσοι δὲν ἀνήκομεν εἰς τὰς τάξεις τῶν φίλων τοῦ Ὑπουργείου καὶ οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦμεν τὴν μειονοψηφίαν, ἀποτελοῦμεν μίαν τῶν ὑπαρχουσῶν μειονοψηφιῶν, διότι καὶ ἡ μειονοψηφία εἶναι κατατετμημένη. Ἑπομένως οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν σκέπτεται νὰ ἀποστρέψῃ ἀπὸ πράξεως ἢ νὰ βιάσῃ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ πράξῃ τι. Ἀλλ’ ἐπειδὴ συμβαίνει νὰ ἤμεθα Βουλευταὶ, ὀφείλομεν νὰ ἀναστέλλωμεν κατά τι ἀπὸ τὴν κατωφέρειαν τοὺς νομοθετοῦντας, διεξάγομεν δὲ τοῦτο μετὰ καταφανοῦς εὐπρεπείας. Λυποῦμαι ὅμως, διότι ἰδίως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θέλει νὰ δηλητηριάζῃ τὰς συζητήσεις. Καὶ φαρμακεύει τὴν συζήτησιν κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος δὲν ἐπιτρέπεται, διότι ἀποδίδει εἰς τοὺς ἀντιλέγοντας ἰδιότητας, τὰς ὁποίας οὗτοι δὲν ἔχουσιν, αἱ ὁποῖαι ὅμως ἀποτελοῦσι μομφὴν εἰς αὐτοὺς, ἢ διότι ἔχει τάσιν νὰ ἀλλοιώνῃ τὰς γνώμας τῶν ἀντιλεγόντων. Ἄλλην φορὰν, προχθὲς, ἐφώνει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν: «Λοιπὸν δὲν θέλετε νὰ ψηφίσητε τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ἀμπέλων;» Οὐδεὶς εἶχεν εἰπεῖ τοιοῦτόν τι, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐζητήσαμεν νὰ διακοπῇ ἡ συνεδρίασις, διότι εἶχε προβῆ πολὺ ἡ νὺξ, δὲν ἐδίστασε νὰ μᾶς ἀποδώσῃ αὐτὴν τὴν ἰδιότητα, σήμερον δὲ μᾶς ἀπέδωκεν ἄλλην ἰδιότητα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἔχει μόνον πεποιθήσεις, ἀλλ’ ἔχει καὶ θάρρος εἰς τὰς πεποιθήσεις του, καθ’ ἃ εἶπεν, ὅταν ἔχῃ ὄπισθέν του πλειονοψηφίαν. Ἡμεῖς δὲν ἀντιλέγομεν. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλει νὰ προβαίνῃ εἰς πειράματα νομοθετικὰ, διότι αὐτὸς εἶπεν, ὅτι «τέλος πάντων διορθώνομεν τὸ ἑπόμενον ἔτος τὸν νόμον». Εἶναι κύριος νὰ πράξῃ καὶ τοῦτο, διότι καὶ τοῦτο εἶναι σύμφωνον μὲ τὴν περίοδον τὴν πολιτικὴν, τὴν ὁποίαν διανύομεν. Ἡ πολιτικὴ περίοδος, τὴν ὁποίαν διανύομεν, εἶναι περίοδος νοσηρὰ, διότι, ἀφοῦ μετέδωκαν εἰς τὸν λαὸν ἐλπίδας, ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς παραμονὰς μεταρρυθμίσεων, αἱ ὁποῖαι θέλουσι μεταβάλει τὸ Ἑλληνικὸν Βασίλειον εἰς εὐδαίμονα χώραν, καὶ θέλει χυθῆ εἰς τὰς ὁδοὺς ὁ χρυσὸς, καὶ θέλει ῥέει εἰς τὰς οἰκίας μας τὸ μέλι καὶ τὸ γάλα (ἱλαρότης), τώρα ἐτράπημεν εἰς ἀποπείρας νομοθετικὰς, — διότι τοιαῦταί εἰσιν αἱ διαπραττόμεναι μεταρρυθμίσεις. Τοιοῦτος εἶναι ὁ ῥοῦς τῶν πραγμάτων καὶ τῶν σκέψεων. Ἐνθυμοῦμαι ὅτι, ὅτε ἐτύγχανον ὑπάλληλος, ὁ προϊστάμενος ἐμοῦ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐσύστησεν εἰς ἐμὲ νέον ὑπάλληλον, ἵνα παραλάβω αὐτὸν εἰς τὸ τμῆμά μου. Παρέλαβον αὐτὸν καὶ ἐφιλοτιμούμην νὰ τὸν εἰσαγάγω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὸν διδάξω ὅσον ἠδυνάμην. Αὐτὸς ὅμως ἠξίου νὰ ἐφαρμόσωμεν ἐν τῇ διοικήσει «νέας ἰδέας»! Ποίας; Ἐζήτει νὰ τροποποιηθῇ ἔγγραφόν τι, διότι ἐγράφετο πρὸς τὸν ἔπαρχον Θηβῶν, ἐνῷ αὐτὸς ἐπρότεινε νὰ γραφῇ πρὸς τὸν νομάρχην Θηβῶν! Τοιαῦται ἦσαν αἱ νέαι ἰδέαι! (ἱλαρότης). Καθ’ ἃ δὲ καθορῶ, πολλαὶ τῶν μεταρρυθμίσεών εἰσι τοιαῦται. Εὔχομαι τὰ πράγματα νὰ βῶσιν ἐπὶ τὰ κρείττω. Εὔχομαι καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο νὰ ἐπιτύχῃ καὶ νὰ προκόψῃ. Ἀλλ’ ἡ γνώμη μου εἶναι, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀμελέτητον, ὅτι εἰσήχθη εἰς τὴν Βουλὴν ἀπὸ ἐπιθυμίαν καινοτομίας, ἀπὸ ἐπιθυμίαν προτάσεως μεταρρυθμίσεων νέων· ἐπειδὴ ὅμως δὲν ἐμελετήθη ἐπαρκῶς, ἐνδέχεται νὰ ἔχῃ τὰ ἐλαττώματα, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς κρίνομεν ὅτι ἔχει, καὶ προανηγγείλαμεν ὅτι ἔχει.

§263Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὀφείλω ἀπάντησιν εἰς δύο παρατηρήσεις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Γόρτυνος Βουλευτοῦ. Εἶπεν οὗτος, ὅτι συνηθίζω νὰ φαρμακεύω τὰς συζητήσεις· ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἐνόησα τὸν λόγον καὶ τὸν σκοπὸν τῆς παρατηρήσεως ταύτης. Ἐπεκαλέσθη ἐπεισόδιόν τι λαβὸν χώραν εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν, ἐνῷ ἡμεῖς συνεζητοῦμεν καὶ ἐνομίζομεν ὅτι ἠδυνάμεθα ν’ ἀπασχολήσωμεν τὴν Βουλὴν συζητοῦντες τὸ νομοσχέδιον περὶ τῆς μεταβολῆς τῆς φορολογίας τοῦ οἴνου, ἀξιότιμοί τινες Βουλευταὶ εἶχον ἀντίθετον γνώμην καὶ ἐπὶ τέλους προὐκάλεσαν ὀνομαστικὴν κλῆσιν, βεβαιωθείσης δὲ τῆς ἀπαρτίας, προέβημεν εἰς δύο νομοσχέδια δευτερευούσης σημασίας, καὶ ἐλύσαμεν τὴν συνεδρίασιν. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν ἐκείνην, ἐπὶ τῇ προβολῇ ἐπανειλημμένων ἐνστάσεων ἐπὶ μὴ ἀπαρτίᾳ καὶ ὀνομαστικῶν κλήσεων, προέβαλον παρατηρήσεις τινὰς κατὰ τῶν παρελκυόντων ἀπαύστως τὰς συζητήσεις. Αἱ παρατηρήσεις μου ἐκεῖναι οὐδὲν ἐνεῖχον τὸ δηλητηριάζον τὰς συζητήσεις. Ὁ κ. ἐκ Γόρτυνος Βουλευτὴς ἐχαρακτήρισε τὴν κατάστασιν νοσηράν. Τὸ ἐπ’ ἐμοί, δὲν εὑρίσκω τὴν κατάστασιν νοσηράν· ἀλλὰ καὶ ἂν ἦναι νοσηρά, δὲν νομίζω, ὅτι ἡμεῖς ὑπέχομεν εὐθύνην ἐκ τῆς καταστάσεως ταύτης, ἢ τοὐλάχιστον, ἐὰν ὑπέχωμεν εὐθύνην, ὑπέχομεν ἡμεῖς εὐθύνην ἐλάσσονα ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ὑπέχει ὁ ἐκ Γόρτυνος ἀξιότιμος Βουλευτής, ὁ περισσότερον τῶν ἄλλων κυβερνήσας τὴν Ἑλλάδα, ὁ σχὼν τὴν πρωτοβουλίαν εἰς ἀπειρίαν μέτρων, διὰ τῶν ὁποίων μέχρι τοῦδε κυβερνᾶται τὸ Κράτος. Ἀλλ’ ἔκ τινων ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ἐπεκαλέσθη, ἀπέδειξεν ὅτι, ἐάν τις ἔχῃ δηλητήριον ἐν ταῖς ἀγορεύσεσιν αὑτοῦ, τὸ δηλητήριον τοῦτο ἔχει ὁ ἐκ Γόρτυνος κ. Βουλευτής. Ἀγορεύων ἐμνημόνευσεν ὑπαλλήλου τινός, ὁ ὁποῖος, ἐνῷ ὤφειλε νὰ ἦναι εὐπειθὴς πρὸς αὐτὸν κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων του, τῷ προέτεινε νέας ἰδέας καὶ πειράματα. Ὑποθέτω ὅτι, δι’ ὅσων εἶπεν, ἠθέλησε νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ἐν τῷ σταδίῳ τῷ μαθητικῷ, καὶ ὅτι διὰ πειραμάτων προσπαθοῦμεν νὰ μάθωμεν τὴν τέχνην τοῦ κυβερνᾶν. Δὲν πιστεύω νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν νὰ δεχθῶμεν τὸν τίτλον τοῦ μαθητοῦ, διότι καὶ ἡμεῖς πολιτευόμεθα ἀπὸ μακροῦ χρόνου καὶ ἡμεῖς ἀσχολούμεθα εἰς τὰ δημόσια πράγματα, καὶ νομίζομεν, ὅτι δι’ ὅσων προτείνομεν σκοποῦμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν βελτίωσιν τῆς καταστάσεως, καὶ δι’ αὐτὸ τὰ προτείνομεν· δὲν νομίζομεν ὅτι προβαίνομεν εἰς πειράματα, ἀλλὰ νομίζομεν ὅτι προτείνομεν μέτρα, διὰ τῶν ὁποίων φρονοῦμεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ ἡ περισυλλογὴ καὶ ἡ ἀνόρθωσις τῶν κακῶς παρ’ ἡμῖν ἐχόντων.

§264Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ κ. Καραπάνος σᾶς εἶπεν ὑπὸ ποίας ἰδιότητας συζητοῦμεν.

§265Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἐφανταζόμην, Κύριοι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἤθελεν ἐπιδείξει περισσοτέραν στοργὴν πρὸς τοὺς δήμους, λυποῦμαι δέ, διότι ἀναγκάζομαι νὰ μεταβάλω γνώμην· ἐφανταζόμην ὅτι τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, θὰ τὴν ἀπεδέχετο εὐχαρίστως, διότι, ἐὰν ἐγνώριζον τὸ ἐναντίον, δὲν θὰ τὴν ὑπέβαλλον. Δὲν πρόκειται, Κύριοι, περὶ ἑνὸς ἢ περὶ δύο δήμων μικρῶν, πρόκειται περὶ τῶν ἓξ δεκάτων τῶν Ἑλληνικῶν δήμων. Ἐὰν ἀφαιρέσητε τοὺς δήμους τῶν πρωτευουσῶν τῶν νομῶν καὶ ἐπαρχιῶν, ὅλοι οἱ ἄλλοι δῆμοι κυριωτέραν πρόσοδον αὑτῶν ἔχουσιν ἀκριβῶς τὴν φορολογίαν τῶν ζώων.

§266Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀπατᾶσθε φρονοῦντες, ὅτι τὰ ἓξ δέκατα τῶν δήμων ἔχουσιν ὡς κυριώτερον πόρον τὸν φόρον ἐπὶ τῶν ζώων· οἱ δῆμοι αὐτοὶ εἶναι ἐλάχιστοι, διότι οἱ ἄλλοι δῆμοι, περὶ τῶν ὁποίων ἐποιήσασθε μνείαν, ἔχουσι καὶ πληθυσμὸν τοσοῦτον, ὥστε σφάζονται τόσα ζῷα, ἐκ τῆς φορολογίας τῶν ὁποίων δύνανται ν’ ἀπολαμβάνουν τὴν πρόσοδον, τὴν ὁποίαν ἔχουσι νῦν.

§267ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Πλανᾶσθε, διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἀφαιρεῖται ἀπὸ τοὺς δήμους ἡ φορολογία τῶν ζώων, ἀφαιρεῖται καὶ μέγιστον ποσὸν, τὸ ὁποῖον εἰσήγετο εἰς τὸ δημοτικὸν ταμεῖον διὰ τῶν προστίμων τῶν Πταισματοδικείων. Τί θὰ γείνουν λοιπὸν οἱ δῆμοι αὐτοί; Ὡρισμένως γνωρίζω εἴκοσι δήμους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν ἄλλον πόρον.

§268ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Ἠξεύρετε, πόσα περισσεύματα ἔχουσιν οἱ δῆμοί σας ἐκ τοῦ φόρου τῶν ζώων;

§269ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Δύο χιλιάδας δραχμάς.

§270ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Οὐδὲν ἔχουσι· σᾶς τὸ διαβεβαιῶ ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν, γινώσκων κάλλιστα, ὅτι εἰς τοὺς δήμους, οὓς ὑμεῖς ὑπονοεῖτε, οὐδὲν σχεδὸν ὑπολείπεται, ἕνεκα τῆς συνεισφορᾶς ὑπὲρ τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Ὅσοι μάλιστα ἐξ αὐτῶν δὲν ἔσπευσαν νὰ αὐξήσωσι τοὺς ἀμέσους καὶ ἐμμέσους φόρους των κατὰ 1%, αὐτοὶ στεροῦνται ἐνίοτε καὶ τῶν γραφικῶν των ἐξόδων (διάλογοι). Καὶ ἀπασχολεῖτε τὴν Βουλὴν, διεκτραγῳδοῦντες ἀκαίρως πως τὴν ἐλεεινὴν κατάστασιν τῶν δήμων αὐτῶν! Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις σκέπτεται νὰ λάβῃ ῥιζικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν δήμων, διότι μὲ ἡμίμετρα δὲν εἶναι δυνατὸν πλέον οἱ δῆμοι νὰ σωθῶσιν. Οἱ δῆμοι εὑρίσκονται κατὰ τὸ πλεῖστον ἐν χρεωκοπίᾳ, ἐξ ἧς θὰ ἐξέλθωσί ποτε μόνον διὰ τῶν ῥιζικῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα εἰς τὴν μέλλουσαν Σύνοδον θὰ ὑποβάλῃ ἡ Κυβέρνησις. Τό γε νῦν ἔχον, οὐδὲν πρόκειται νὰ περισώσῃ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Εὐρυτανίας ὑπὲρ τῶν δήμων του· διότι πᾶν ὅ,τι εἰσπράττουσιν αὐτοὶ εἰσέρχεται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον χάριν τῆς εἰσφορᾶς ὑπὲρ τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως.

§271Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, διότι μὲ ἐβοήθησεν οὐκ ὀλίγον εἰς τὴν πρότασίν μου, ἀνομολογήσας τὴν καχεκτικὴν κατάστασιν τῶν δήμων.

§272Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Καὶ ποῖος ἀμφιβάλλει περὶ τούτου;

§273ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Λοιπὸν πρόκειται νὰ βελτιωθῇ ἡ κατάστασις ἡ οἰκονομικὴ τῶν δήμων, ἢ νὰ χειροτερεύσῃ, μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό; Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐρώτησίν μου.

§274Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Οὔτε θὰ βελτιωθῇ, οὔτε θὰ χειροτερεύσῃ.

§275ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Διότι δὲν δύναται νὰ χειροτερεύσῃ περισσότερον. Διὰ τῆς συνεισφορᾶς ὑπὲρ τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως, ὡς προανέφερα, ἀπορροφοῦνται νῦν πᾶσαι σχεδὸν αἱ δημοτικαὶ πρόσοδοι. Καὶ ἄλλοτε τὸ Κράτος προκατέβαλλεν ὑπὲρ τῶν δήμων τὰ ἔξοδα τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως, ἐπιφυλαττόμενον νὰ εἰσπράττῃ εἶτα ταῦτα παρ’ αὐτῶν. Ἀλλὰ τὰ σχετικὰ χρέη τῶν δήμων ἀνῆλθον εἰς ἓν μέγα ποσὸν, ἕως ὅτου ἠναγκάσθη τὸ Κράτος νὰ τὰ διαγράψῃ, ὡς μὴ δυνάμενον νὰ τὰ εἰσπράξῃ. Τὸ αὐτὸ θὰ συμβῇ καὶ νῦν, διότι καὶ νῦν προκαταβάλει αὐτὸ καὶ εἰσπράττει εἶτα ἐκ τῶν δήμων, διότι δὲν ἐπαρκοῦσιν οἱ πόροι τούτων, ἵνα καλύψωσι πάσας τὰς δαπάνας τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς δημοτικῆς τῶν ἐκπαιδεύσεως. Λοιπὸν ἂς μὴ πλανώμεθα. Οἱ ἄμεσοι φόροι τῶν δήμων εἰσπράττονται παρὰ τοῦ Κράτους καὶ κρατοῦνται παρ’ αὐτοῦ χάριν τῆς εἰσφορᾶς ὑπὲρ τῆς ἀστυνομίας καὶ τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Δὲν δύναται τώρα νὰ χειροτερεύσῃ ἡ κατάστασις ἡ οἰκονομικὴ τῶν δήμων.

§276Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕν παράδειγμα, διὰ νὰ πεισθῆτε περὶ τοῦ ἐναντίου. Ὡρισμένος δῆμος ἔχει προϋπολογισμὸν 25,000 δραχμῶν· πληρώνει διὰ τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν 15,000 καὶ 3,000 διὰ τὴν ἀστυνομίαν, ἐν ὅλῳ 18,000· ὑπολείπονται διὰ τὰς λοιπὰς ἀνάγκας τοῦ δήμου 7,000, ἔχει δὲ πρόσοδον, δυνάμει τοῦ κρατοῦντος συστήματος, ἀπὸ τὸν φόρον τῶν ζώων δραχμὰς 5,000, ἡ ὁποία κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἀφαιρεῖται. Ὑπολείπεται λοιπὸν ποσὸν διὰ νὰ συντηρηθῇ ὁ δῆμος πρωτευούσης ἐπαρχίας 2,000 δραχμῶν μόνον. Πρὸς Θεοῦ! μεριμνήσατε διὰ τοὺς δήμους, διότι κατεστράφησαν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν θέλῃ νὰ φανῇ κατά τι εὐεργετικὸς εἰς τοὺς δήμους, νὰ δεχθῇ μίαν τροπολογίαν εἰς τὸ σχετικὸν ἄρθρον, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὁ μέσος ὅρος τῶν τριῶν τελευταίων ἐτῶν ἐκ τῶν εἰσπράξεων, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο, τοῦ δημοτικοῦ φόρου, καὶ νὰ ὑποχρεωθῇ τὸ Δημόσιον νὰ δίδῃ τὸ ποσὸν τοῦτο εἰς τὰ δημοτικὰ ταμεῖα.

§277Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἡ μεταξὺ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Εὐρυτανίας διαφωνία ἐπιδέχεται ἀναβολήν. Κατ’ οὐσίαν εἶναι ὀρθοτάτη ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Εὐρυτανίας, ἀλλ’ ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας ὑπεσχέθη, καὶ εἶναι τῷ ὄντι ἀναγκαῖον, ὅτι θὰ ληφθῶσι μέτρα ῥιζικὰ πρὸς ὑποστήριξιν τῶν δήμων, οἱ ὁποῖοι τῷ ὄντι εὑρίσκονται εἰς ἀθλίαν κατάστασιν τὴν στιγμὴν ταύτην, ἀφοῦ δὲ τὸ νομοσχέδιον, κατὰ ῥητὴν διάταξιν, θὰ ἰσχύσῃ ἀπὸ τῆς 1 Ἰανουαρίου τοῦ ἐπιόντος ἔτους, εἰς τὴν ἑπομένην σύνοδον θὰ ἴδωμεν καὶ τὰ ῥιζικὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, καὶ θὰ θεραπευθῶσιν αἱ ἀπορίαι τοῦ ἐξ Εὐρυτανίας ἀξιοτίμου συναδέλφου, ὁ ὁποῖος κατ’ οὐσίαν ἔχει δίκαιον. Κύριοι, βεβαίως ἡ ἀρχὴ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀπαλλάξῃ ὡρισμένην τάξιν, τὴν τάξιν τῶν κτηνοτρόφων, ἀπὸ βαρυτάτης φορολογίας, εἶναι εὔλογος, καὶ κατὰ τοῦτο οὐδεὶς ἐνταῦθα ὑπάρχει ὁ ἀντιλέγων, ὑπῆρξαν ὅμως πολλοὶ οἱ ἀντιλέγοντες, ἐὰν εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο, εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τῆς εἰς τοὺς κτηνοτρόφους ἐπιβαλλομένης φορολογίας ἐπέτυχεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὡς ἐπέτυχε, κατὰ τὴν ἐμὴν τοὐλάχιστον γνώμην, εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τῆς φορολογίας τοῦ οἴνου. Καὶ δὲν συμφωνῶ μετὰ τοῦ ἐξ Ἄρτης ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ, ὅτι τὸ εἰσαγόμενον σύστημα τῆς φορολογίας τῶν σφαζομένων ζώων εἰσάγεται κατὰ πρώτην φορὰν παρ’ ἡμῖν ὡς φόρος δημόσιος. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθὸν, ἢ τοὐλάχιστον δὲν εἶναι καθ’ ὅλα ὀρθὸν, διότι ἐγὼ γνωρίζω ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως, ὅτι ἐν Σαξωνίᾳ λειτουργεῖ ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν δημόσιος τοιοῦτος φόρος.

§278Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἶπον ὅτι ὑπάρχουν Κράτη, εἰς τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλεται ὁ φόρος ἐν τοῖς δημοτικοῖς σφαγείοις. (Διάλογοι).

§279ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Κατὰ τὴν σημείωσιν, τὴν ὁποίαν ἔχω πρόχειρον, ὁ φόρος εἶναι βαρύτατος. Διαιρεῖται τὸ Κράτος τῆς Σαξωνίας εἰς δύο κατηγορίας, εἰς τὰς πόλεις καὶ εἰς τὴν ὕπαιθρον χώραν· καὶ εἰς μὲν τὰς πόλεις ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ ἑκάστου σφαζομένου βοὸς 21 μάρκα, εἰς δὲ τὴν λοιπὴν χώραν 18. Δημόσιος φόρος τοιοῦτος ἐπιβάλλεται ἐπίσης ἐν Βαυαρίᾳ βαρύτατος. Ὥστε τὸ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν εἰσαγόμενον σύστημα δὲν εἶναί τι καινοφανὲς, εἶναι σύστημα δεδοκιμασμένον ἀλλαχοῦ.

§280Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δύνασθε νὰ ἀναφέρητε Κράτος, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ ἐπιβάλληται φόρος δημόσιος ἀνεξάρτητος καὶ ἄσχετος πρὸς τὸν δημοτικὸν ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων;

§281ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Τὴν Σαξωνίαν καὶ τὴν Βαυαρίαν.

§282Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐν Σαξωνίᾳ καὶ Βαυαρίᾳ ἐπιβάλλεται ὁ φόρος τοῦ Κράτους ἐπιπροσθέτως εἰς τὸν φόρον τὸν δημοτικόν· ὁ φόρος ὁ δημοτικὸς βεβαιοῦται ἐν τοῖς σφαγείοις, ἐν τοῖς σφαγείοις δὲ αὐτοῖς συνεπιβάλλεται καὶ ὁ φόρος τοῦ Κράτους.

§283ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Λοιπὸν ὑπάρχει φόρος δημόσιος, καὶ τὸ σύστημα εἶναι δεδοκιμασμένον ἀλλαχοῦ, ἀλλὰ ἀκριβῶς, διότι εἶναι δεδοκιμασμένον, συμφωνῶ μὲ τὴν γνώμην τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἄρτης, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐπιτύχῃ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ του ἐν Ἑλλάδι, διότι ἁπανταχοῦ, ὅπου ἐπεβλήθη, ὡς παρετήρησε πρὸ ἐμοῦ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης, συνεδυάσθη καὶ ἐφηρμόσθη ἐκεῖ, ὅπου ὑπῆρχον σφαγεῖα, σφαγεῖα δὲ ὑπάρχουν, ὡς γινώσκουσι πάντες οἱ ἐπισκεψάμενοι τὴν δυτικὴν Εὐρώπην, ἁπανταχοῦ, πλὴν τῶν χωρίων· ὅπου ὑπάρχει κοινότης μὲ 5 ἢ μὲ 10 χιλιάδας ψυχῶν μόνον, ὑπάρχει καὶ σφαγεῖον· διὰ τοῦτο ἐκεῖ ὁ φόρος, δύναται νὰ εἴπῃ τις, σχετικῶς ἐπέτυχε. Καὶ ἐν τούτοις καὶ ἐκεῖ ὁ φόρος αὐτὸς ἔχει πολλοὺς κατακριτάς. Ὁ παρὼν φόρος ἔχει πολλοὺς κατακριτὰς, διότι ὁ φόρος ἀναλυόμενος εἶναι καθ’ αὑτὸ φόρος ἐπὶ τοῦ κρέατος, ὡς φόρος δὲ ἐπὶ τοῦ κρέατος θεωρεῖται ὡς φόρος ἐπὶ ἀντικειμένου πρώτης ἀνάγκης, καὶ ἑπομένως συνιστᾶται παρὰ τῶν ἐκεῖ περὶ τὰ ζητήματα ταῦτα ἀσχολουμένων ἡ ἀποφυγὴ αὐτοῦ, ὅσον εἶναι δυνατόν. Ἐὰν δὲ ἐν Γερμανίᾳ ἢ εἰς τὰ ἄλλα μέρη ὁ φόρος οὗτος θεωρεῖται ὡς φόρος ὄχι καλὸς, καὶ δὲν συνιστᾶται ἡ ἐφαρμογὴ αὐτοῦ, κατὰ πόσον περισσότερον λόγον πρέπει νὰ ἀποτρέψῃ ἡμᾶς ἀπὸ τῆς ἐπιβολῆς του; Διότι ἐκεῖ καὶ ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία εἶναι τελεία καὶ ἡ ἀστυνομία καὶ τὰ σφαγεῖα ἁπανταχοῦ ἄφθονα καὶ τέλεια, καὶ ἐν τούτοις τὰ παράπονα εἶναι πολλά. Ἓν μόνον παράδειγμα ἀρκεῖ νὰ πείσῃ ὅτι ἐνταῦθα δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ. Ἂς λάβωμεν τὴν πρωτεύουσαν μας. Ἔχομεν σφαγεῖον δημόσιον ἐδῶ;

§284Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχομεν τόπον, ἐν ᾧ σφάζονται, τὰ ζῷα.

§285ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Δὲν ἔχομεν σφαγεῖον τέλειον, ἔχομεν βρωμερόν τι σφαγεῖον, ἐν τῷ ὁποίῳ δὲν σφάζονται ὅλα τὰ καταναλισκόμενα ἐν Ἀθήναις ζῷα, αἰγοπρόβατα ἢ βόες· ἐὰν δὲ τώρα δὲν σφάζονται ἐκεῖ ὅλα τὰ καταναλισκόμενα ζῷα, νὰ ἦσθε ὑπερβέβαιοι, ὅτι, ὅταν εἰσαχθῇ ὁ φόρος οὗτος, πολλοὶ θὰ θελήσωσι νὰ ἀποφύγωσι τὸν φόρον, καὶ θὰ γείνωμεν ἀφορμὴ ἐκ τοῦ νομοθετήματος τούτου νὰ μεταβληθῇ ἐπὶ τὰ χείρω ἡ ὑγιεινὴ κατάστασις τῆς πόλεως, διότι πολλοί, πρὸς ἀποφυγὴν τοῦ φόρου, θὰ σφάξωσιν ἐν ταῖς οἰκίαις των ἢ εἰς ἄλλα μέρη ἄγνωστα καὶ μὴ ἐπιτηρούμενα. Ἡ πρώτη λοιπὸν δυσκολία εἶναι ἡ δυσκολία ἡ ἐξ ἐλλείψεως συστήματος τοιούτου, ὁποῖον ἐπικρατεῖ ἀλλαχοῦ, ὅπερ θὰ καθίστα τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου εὐκολωτέραν. Ἀλλ’ ἐὰν ἐν ταῖς πόλεσιν εἶναι δυνατὸν τὸ πρᾶγμα νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁπωσδήποτε, ἐν τοῖς χωρίοις καὶ ταῖς κωμοπόλεσιν εἶναι τοῦτο ἀδύνατον ἐντελῶς. Δυνάμεθα ἐν τῷ χάρτῃ νὰ κάμωμεν τὸν νόμον ὅσον τὸ δυνατὸν τέλειον, ἀλλ’ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ αὐτοῦ νὰ ἦσθε ὑπερβέβαιοι, ὅτι οὐδὲν ἄλλο πράττομεν ἢ ἐπιβάλλομεν μίαν φορολογίαν ἐκ 2 ἑκατομμυρίων περίπου, τὴν ἐπιβάλλομεν δὲ μόνον εἰς τοὺς πληθυσμοὺς τῶν πόλεων· ἀπαλλάσσομεν μίαν τάξιν, τὴν τάξιν τῶν κτηνοτρόφων ἀπὸ βαρυτάτου φόρου, ἀλλὰ δὲν ἐπιβάλλομεν εἰς τὴν αὐτὴν τάξιν, εἰς ἀντικατάστασιν τοῦ καταργουμένου φόρου, ἄλλον ἐλαφρότερον, καὶ μεταφέρομεν τὸν φόρον ἀπὸ τῶν κτηνοτρόφων εἰς τοὺς πληθυσμοὺς τῶν πόλεων.

§286ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Εἶναι εὐπορώτεροι οἱ κάτοικοι τῶν πόλεων.

§287ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας καὶ ἀξιότιμον φίλον μου, ὅτι οἱ τρώγοντες τὸ κρέας ἐν ταῖς πόλεσι δὲν εἶναι βεβαίως οἱ εὐπορώτεροι. Ὡς ἔχουσι σήμερον τὰ πράγματα, τὸ κρέας εἶναι ἡ εὐθηνοτέρα τροφή· ἡ μεσαία τάξις καὶ ἡ πτωχοτέρα κάμνουν περισσοτέραν χρῆσιν τοῦ κρέατος ἢ ἡ ἀνωτέρα καὶ πλουσιωτέρα· διότι ὁ κ. Καραπάνος λ. χ. βεβαίως δὲν τρώγει μόνον κρέας, ἀλλὰ καὶ κοτόπουλα καὶ πέρδικες καὶ τοὺς πολυτιμοτέρους ἰχθῦς (ἱλαρότης).

§288Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διατὶ τάχα σεῖς τὰ δὲν τρώγετε αὐτά; (ἱλαρότης).

§289ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Λοιπὸν ἡ πλουσία τάξις δὲν καταναλίσκει πολὺ κρέας, διότι καταναλίσκει ἄλλα εἴδη πολυτιμότερα. Ὥστε διὰ τῆς φορολογίας ταύτης πλήττομεν τὴν μεσαίαν καὶ τὴν ἀπορωτέραν τάξιν. Ἐπιβάλλομεν λοιπὸν μίαν φορολογίαν 2½ ἑκατομμυρίων εἰς τὴν τάξιν τῶν πολιτῶν τὴν μεσαίαν καὶ τὴν κατωτέραν. Τοῦτο δὲν ἠξεύρω ἐὰν εἶναι ὀρθόν· διότι ἐγὼ τοὐναντίον νομίζω, ὅτι αἱ μεσαῖαι τάξεις καὶ αἱ κατώτεραι τῶν πολιτῶν δὲν εὑρίσκονται ἐν τοιαύτῃ ἀκμῇ. Ἀλλὰ θὰ εἴπῃ ὁ ἀξιότιμος φίλος καὶ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τὸ γνωστόν του ἀξίωμα: «τὸ καλὸν δὲν ἔχει μεγαλείτερον ἐχθρὸν ἀπὸ τὸ καλλίτερον». Αὐτὸ ἤκουσα πολλάκις ἐπαναλαμβανόμενον, καὶ τὸ ἀσπάζομαι· διότι, ἐὰν δὲν συναινέσωμεν εἰς τὴν μετατροπὴν τοῦ φόρου, θὰ ἔχωμεν τὸν φόρον τῶν κτηνοτρόφων, ὅστις εἶναι τῷ ὄντι καταθλιπτικός. Ἐγὼ ἐνόμιζον, ὅτι ἦτο δυνατὸν δι’ ἄλλου φόρου τὸ πρᾶγμα νὰ κατορθωθῇ, ἀπαλλασσομένων τῶν κτηνοτρόφων ἀπὸ φορολογίας βαρυτάτης, ἡ ὁποία ἀποφέρει εἰς τὸ Κράτος 1½ περίπου ἑκατομμύριον, διότι διατηροῦμεν τὴν φορολογίαν ἐπὶ τῶν μεγάλων ζῴων· ἐγὼ ἐνόμιζον, ὅτι ὅλοι οἱ φόροι, ὅσοι ἐθεωρήθησαν ὑπὸ τῆς κοινῆς γνώμης ὡς καταθλιπτικοί, ὅλοι αὐτοὶ ἔπρεπε νὰ καταργηθῶσι. Καταθλιπτικὸς εἶναι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, καταθλιπτικὸς ἦτο ὁ φόρος ἐπὶ τοῦ οἴνου, ὅστις ἀντικατεστάθη, καταθλιπτικὸς εἶναι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ζῴων, τὸν ὁποῖον θέλομεν ν’ ἀντικαταστήσωμεν. Ἐγὼ εἶχον τὴν γνώμην, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ φόροι πρέπει νὰ καταργηθῶσι, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις εἶναι ἐμπειρότατος εἰς τὰ ζητήματα ταῦτα καὶ δὲν ἔχει ἀνάγκην διδασκαλίας, ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξεύρῃ ἕτερον φόρον, διὰ τοῦ ὁποίου ν’ ἀντικαταστήσῃ ὅλους αὐτοὺς τοὺς καταθλιπτικοὺς φόρους...

§290ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Δὲν κατώρθωσε νὰ ἐξεύρῃ· ἐξεύρετε ὑμεῖς.

§291ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Προχείρως νομίζω ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν φορολογίαν,—ἴσως ἡ ἰδέα μου εἶναι πρωτότυπος κατά τι, ἴσως εἶναι ὀλίγον ἀμελέτητος, ὡς θὰ ἔλεγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, — νὰ ἐπεκτείνωμεν, λέγω, τὴν φορολογίαν τῶν οἰκοδομῶν, ἡ ὁποία σήμερον ἐφαρμόζεται εἰς τὰς πόλεις.

§292Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐλάβομεν πεῖραν εἰς τὸ ζήτημα τῶν διαπυλίων.

§293Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἐὰν ἐπεκτείνωμεν τὸ σύστημα τῆς φορολογίας τῶν οἰκοδομῶν ἐφ’ ὅλων τῶν χωρίων... (διαμαρτυρίαι ἐκ μέρους τῶν Βουλευτῶν). Νομίζω, ὅτι ὅλους αὐτοὺς τοὺς φόρους, οἱ ὁποῖοι δίδουσι χώραν εἰς καταχρήσεις, ἠδυνάμεθα ν’ ἀντικαταστήσωμεν διὰ τῆς φορολογίας τῶν οἰκοδομῶν, ἠδυνάμεθα, κατὰ τὸ κατανεμητικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσαμεν ἐπὶ τῆς φορολογίας τῶν ἀμπέλων, νὰ διαιρέσωμεν τὰς οἰκοδομὰς εἰς τάξεις, καὶ νὰ ἐπιβάλωμεν εἰς τὰς οἰκοδομὰς πρώτης τάξεως δραχμὰς 30, εἰς τὰς οἰκοδομὰς δευτέρας τάξεως δραχμὰς 20, καὶ εἰς τὰς οἰκοδομὰς τρίτης τάξεως δραχμὰς 10. Βεβαιωθῆτε ὅτι οὐδεὶς τῶν χωρικῶν θὰ παρεπονεῖτο, διότι ἀπαλλάσσεται οὕτω ἀπὸ τοὺς χωροφύλακας, τοὺς ἐνοικιαστὰς καὶ τὰς καταπιέσεις, τὸ Δημόσιον δὲ θὰ εἰσπράττῃ ἄνευ καθυστερήσεων καὶ ἄνευ μεγάλων δαπανῶν πολλῷ πλείονα. Δυνατὸν νὰ εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι τὸ σχέδιον εἶναι ἐκ τοῦ προχείρου εἰλημμένον, νομίζω ὅμως, ὅτι εἶναι ἄξιον μελέτης, καὶ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ τὸ μελετήσῃ καλῶς. Διότι ὅπου ἐφηρμόσθη τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται παρ’ ἡμῖν, ἐκεῖ ἐγεννήθησαν πολλὰ τὰ παράπονα, διότι ἐθεωρήθη ἡ τροφὴ ὡς ζήτημα πρώτης ἀνάγκης, καὶ ἠναγκάσθησαν νὰ ἐπιβάλωσι τὴν φορολογίαν οὐχὶ ἐπὶ ὁλοκλήρου τοῦ ζώου, ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ διαμελισμοῦ τοῦ ζώου, ἐπὶ ὡρισμένων μερῶν τοῦ σφαζομένου ζώου· διαμελίζουσι τὸ σφάγιον κατὰ τρόπον ὥστε τὰ πολυτιμότερα μέρη νὰ φορολογῶνται, νὰ μένωσι δὲ ἀφορολόγητα διὰ τὸν πτωχὸν λαὸν τὰ ἄλλα μέρη, τὰ μὴ πολύτιμα, ὡς οἱ πόδες ἡ κεφαλὴ κλπ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν τῶν κυνῶν, ταυτίζομαι μὲ τὴν γνώμην τῶν προαγορευσάντων κατὰ τοῦτο, ὅτι νομίζω ἐντελῶς ἄσκοπον νὰ ἐπεκτείνωμεν, διὰ τοὺς ἐκτεθέντας λόγους, τὴν φορολογίαν ἐπὶ τῶν χωρίων, ἐπὶ τῶν χωρίων ἐν γένει καὶ οὐχὶ κατὰ τὴν διάκρισιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τῶν ἐχόντων κατοίκους μέχρι τῶν 1000· διότι οὐδεμίαν βλέπω διαφορὰν μεταξὺ τῶν χωρίων τῶν ἐχόντων κατοίκους 1000 καὶ τῶν ἐχόντων κατοίκους 1050· ἐνῷ δὲ δὲν θὰ φορολογηθῶσι λ. χ. οἱ κύνες τοῦ χωρίου Σάγκα τῆς ἐπαρχίας μου, διότι τοῦτο ἔχει 1000 κατοίκους, εἰς ἡμισείας ὥρας ἀπόστασιν κεῖται τὸ χωρίον Τσιπιανὰ, τὸ ὁποῖον ἔχει 3000 κατοίκους, τῶν ὁποίων οἱ κύνες θὰ φορολογῶνται. Ἑτέραν τροποποίησιν εἰς τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας τῶν κυνῶν θὰ φέρω, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ ἥμισυ τῶν εἰσπράξεων ἐκ τῆς φορολογίας ταύτης πρέπει ν’ ἀποδίδωται εἰς τὰς κοινότητας, εἰς τοὺς δήμους, διότι δίκαιον εἶναι νὰ φανῶμεν ὅτι ἀρχίζομεν νὰ μεριμνῶμεν περὶ τῶν δήμων. Ἐπειδὴ δὲ ἐν τῇ Βαυαρικῇ νομοθεσίᾳ καὶ τῇ Σαξωνικῇ νομοθεσίᾳ ἀπαντᾷ αὐτὴ ἡ διάταξις, ἐλπίζω ὅτι καλλίτερον κατὰ τὴν ἡμετέραν νομοθεσίαν θὰ πράξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀντιγράψῃ ἐκεῖθεν τὴν σχετικὴν διάταξιν.

§294ΗΛ. ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Θὰ ὑποβάλω εἰς τὸν Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν παρατηρήσεις τινάς, τὰς ὁποίας, ἀφοῦ ψηφισθῇ ὁ νόμος, ἐλπίζω ὅτι θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, — διότι ὁ νόμος θὰ ψηφισθῇ. Ὁ νομοθετικὸς λόγος τοῦ νόμου εἶναι, ὡς ὁ Ὑπουργὸς εἶπε, τὰ βάρη τὰ ὁποῖα περὶ τὴν βεβαίωσιν ὑπῆρχον οἱ κτηνοτρόφοι. Τὰ τῆς βεβαιώσεως βάρη ταῦτα ἐνέπνευσαν τὴν ἰδέαν τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου, ἐνῷ ἴσως ἠδύνατο τὸ Ὑπουργεῖον νὰ σκεφθῇ περὶ τρόπου, καθ’ ὃν ἠδύνατο ἄνευ πολλῶν ἐνοχλήσεων τῶν κτηνοτρόφων νὰ βεβαιώνῃ καὶ νὰ εἰσπράττῃ τὸν φόρον. Θὰ ἠδύνατο ἴσως τοῦτο νὰ ἐπιτύχῃ διὰ τῆς παρεμβάσεως τῶν δημάρχων, τοὺς ὁποίους νὰ καθίστα προσωπικῶς ὑπευθύνους, καὶ διὰ τοῦ ταμίου τοῦ δήμου, ὑπευθύνου καθισταμένου ἐπίσης διὰ τὴν εἴσπραξιν τοῦ φόρου. Διὰ τοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον εἰσάγει ὁ Ὑπουργός, νομίζω ὅτι θὰ ὑπολειφθῇ κατὰ πολὺ εἰς τὴν βεβαίωσιν τοῦ φόρου, διότι ὁ ἐνοικιαστὴς ἵνα βεβαιοῖ καὶ εἰσπράττῃ τὸν φόρον αὐτόν, θὰ ὑποβληθῇ εἰς πολλὰς δαπάνας καὶ θὰ καταφύγῃ εἰς πολλὰ πρόσωπα, θ’ ἀναγκάζωνται δὲ οἱ ἐνοικιασταὶ νὰ καταπιέζωσι πολὺ τοὺς φορολογουμένους, καὶ οὕτως ἡ καταπίεσις, ἡ ὁποία περιορίζεται σήμερον εἰς μόνους τοὺς κτηνοτρόφους, θὰ ἐπεκταθῇ εἰς τοὺς κρεοπώλας καὶ εἰς πάντας τοὺς πολίτας, θὰ προκαλῇ δὲ πολλὰς συγκρούσεις ὄχι τόσον ἐν ταῖς πόλεσιν, ὅσον ἐν τοῖς χωρίοις. Ἀλλὰ καὶ ἐν ταῖς πόλεσιν αἱ συγκρούσεις θὰ ἦναι πολλαὶ καὶ αἱ ἀντιρρήσεις μεγάλαι. Καὶ ἂν διὰ τὸ πρῶτον ἔτος εὑρεθῶσιν ἐνοικιασταὶ νὰ ἀναλάβωσι τὴν ἐνοικίασιν, διὰ τὸ δεύτερον τὸ ποσόν, ὅπερ θὰ προσφέρωσιν ἑκασταχοῦ οἱ ἐνοικιασταί, θὰ ἦναι πολὺ μικρότερον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ὑπολογίζει ὁ κύριος Ὑπουργός. Ἴσως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γείνῃ τι, ἐὰν ὁ φόρος οὗτος περιωρίζετο εἰς τὰς πόλεις, καὶ δὴ εἰς τὰς πόλεις τὰς ἐχούσας ὁπωσοῦν ὠργανωμένα σφαγεῖα. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τοὺς ἀγροτικοὺς δήμους, οὔτε τόπος σφαγῆς δύναται νὰ προσδιορισθῇ, οὔτε, ἐὰν προσδιορισθῇ, θὰ τηρηθῇ, διότι οἱ περισσότεροι αὐτῶν τῶν δήμων καὶ ὕδατος στεροῦνται καὶ τῶν μέσων πρὸς σφαγήν. Διὰ τοῦτο ἴσως θὰ ἦτο καλὸν νὰ ἠλαττοῦτο μὲν ὁ φόρος τῶν ποιμνίων εἰς τὸ ἥμισυ, νὰ ἐπεβάλλετο δὲ εἰς τὰς πόλεις φόρος σφαγῆς μεγαλείτερος, ἀπολαμβανόμενος ἐν τοῖς σφαγείοις. Ἡ παρατήρησις, τὴν ὁποίαν πολλοὶ ἔκαμαν διὰ τὸ εἰσόδημα τῶν δήμων, δὲν εἶναι τόσον μικρὰ, ὅσον θεωρεῖ ὁ Ὑπουργός. Ἐγὼ γνωρίζω δήμους ἐν Ἀργολιδοκορινθίᾳ, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι μέγα εἰσόδημα ἐκ τοῦ φόρου τῶν ποιμνίων. Ἡ ἐπαρχία Ναυπλίας ἔχει τρεῖς δήμους, τὸν δῆμον Μιδέας, τὸν δῆμον Ἀσκληπιοῦ καὶ τὸν δῆμον Μινώας. Ἡ Κορινθία πέντε ἢ ἓξ δήμους, τὸν δῆμον Νεμέας, τὸν δῆμον Σολυγείας, τὸν δῆμον Στυμφαλίας καὶ ἐν μέρει τοὺς δήμους Φενεοῦ, Κλεωνῶν καὶ Περαχώρας. Ἡ ἐπαρχία Ἑρμιονίδος ἔχει δύο δήμους, τὸν δῆμον Διδύμων καὶ τὸν δῆμον Κρανιδίου. Καὶ ὁ δῆμος Δρυόπης τῆς Τροιζηνίας εἶναι κτηνοτροφικὸς δῆμος, καὶ ὁ δῆμος Ναυπλιέων ἔχει εἰσόδημα ἐκ τῆς κτηνοτροφίας, διότι προσέρχονται οἱ ποιμένες καὶ παραχειμάζουσι. Νομίζω λοιπόν, ὅτι, ἀφοῦ ψηφισθῇ ὁ νόμος—διότι θὰ ψηφισθῇ—καὶ ἀφοῦ τεθῇ εἰς ἐφαρμογήν, πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀφοῦ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὅλας τὰς πληροφορίας τὰς συγκομισθείσας ἐκ τῆς συζητήσεως ταύτης καὶ μάθῃ ποῖον εἰσόδημα οἱ δῆμοι ἔχουσιν ἐκ τοῦ φόρου αὐτοῦ ἐκ τῶν ἀπολογισμῶν των, νὰ σκεφθῇ περὶ μεταβολῆς μὴ βλαπτούσης τοὺς δήμους. Εἶναι δὲ οὐσιωδέστατον τὸ ζήτημα τῶν δήμων. Ὁμιλοῦμεν περὶ ἀποκεντρώσεως καὶ περὶ ἀσκήσεως τοῦ λαοῦ εἰς τὸ αὐτοδιοικεῖσθαι, καὶ ὅμως τὸ κύριον τῆς αὐτοδιοικήσεως ἵδρυμα, τὸν δῆμον, καταστρέφομεν ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, χειροκροτοῦντες ἡμεῖς αὐτοί! Τὸν δῆμον τὸν κατεστρέψαμεν τὸ μὲν διὰ τοῦ κακῶς πολιτεύεσθαι, ἔπειτα διὰ τοῦ ἀσκέπτως νομοθετεῖν. Ἀφῃρέσαμεν ἀπὸ τοὺς δημάρχους καὶ ἀπὸ τοὺς δήμους τὰ κύρια δικαιώματά των, διότι κακῶς τὰ ἤσκησαν. Οὕτως ἀφῃρέσαμεν ἀπ’ αὐτοὺς τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον εἶχον εἰς τὰ στρατολογικὰ, ἀφῃρέσαμεν τὸ δικαίωμα τοῦ ἀστυνομεῖν, τὸ δικαίωμα τὸ ὁποῖον εἶχον ἐπὶ τῆς ἐκπαιδεύσεως ἐπίσης, ἐπὶ τέλους δὲ ἀφῃρέσαμεν τὸ δικαίωμα τοῦ λαμβάνειν τοὺς φόρους διὰ τὰς ἰδιαιτέρας αὑτῶν ἀνάγκας, καὶ σήμερον ἀφαιροῦμεν καὶ ἕνα φόρον ἀποτελοῦντα τὸ κύριον εἰσόδημα πολλῶν δήμων.

§295ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου εἰς τρίτην συζήτησιν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκει): «Καταργοῦνται τὰ ἄρθρα 95 ἕως 127 τοῦ ἀπὸ 5 Αὐγούστου 1892 ΒΠʹ νόμου περὶ φορολογίας τῶν προϊόντων τῆς γῆς καὶ τῶν ζώων.»

§296Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ διορθωθῇ, παρακαλῶ. Ἀντὶ «127» νὰ τεθῇ «126». Εἶναι λάθος τυπογραφικόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1, ὡς διωρθώθη).

§297ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2.

§298ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἐπιβάλλεται φόρος κατὰ κεφαλὴν ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων, καταβαλλόμενος ὑπὸ τῶν κυρίων καὶ κατόχων αὐτῶν, ὁριζόμενος δὲ ὡς ἑξῆς:

Ὁ φόρος οὗτος βεβαιοῦται καὶ εἰσπράττεται ἐν τοῖς κατὰ τόπους δημοτικοῖς σφαγείοις, ἢ καὶ ἐν ἄλλοις τόποις, πρὸς τοῦτο ὡρισμένοις, κατὰ τὴν σφαγὴν τοῦ ζώου.»

§299Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὸ ἄρθρον τοῦτο προστίθεται, κύριε Πρόεδρε, δεύτερον ἐδάφιον, ὡς ἑξῆς: «Ἐξαιροῦνται τοῦ φόρου τούτου τὰ σφαζόμενα πρὸς μόνην τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ δέρματος, ὡς καὶ οἱ ἀμνοὶ καὶ τὰ ἐρίφια τὰ ἔχοντα ἡλικίαν ἐλάσσονα τοῦ μηνὸς καὶ χρησιμοποιούμενα μόνον πρὸς βρῶσιν τῶν κυρίων ἢ κατόχων αὐτῶν.»

§300Δ. ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνταῦθα δὲν δύναται νὰ τεθῇ καὶ μία ἄλλη ἐξαίρεσις διὰ τὰ σφαζόμενα κατὰ τὸ Πάσχα ὑπὸ τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς καὶ τοῦ στόλου καὶ ὑπὸ τῶν φυλακισμένων;

§301ΝΕΓΡΗΣ. Ἐὰν, κύριε Ὑπουργὲ, παρεδέχεσθε τὴν τροπολογίαν μου, περιελαμβάνετο ἐν αὐτῇ καὶ ἡ ἰδική σας.

§302Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τοῦτο δὲν ἦτο δυνατὸν, διότι ἐπροτείνατε νὰ ἐξαιρεθῶσι πάντα τὰ σφαζόμενα ὑπὸ τῶν ποιμένων. Σᾶς παρακαλῶ νὰ ἐννοήσωμεν τοῦτο· ὅτι, ἐὰν ἀρχίσωμεν ἐξαιρέσεις, τὸ οἰκοδόμημα τοῦ νόμου τούτου καταπίπτει ἐντελῶς.

§303ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ ἐξαιρεθῶσι τὰ χοιρίδια;

§304ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Διότι τὰ χοιρίδια τὰ χρησιμοποιοῦσιν οἱ εὐπορώτεροι.

§305ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω ὅτι τὸ τελευταῖον ἐδάφιον πρέπει νὰ τεθῇ ἐν τῷ τρίτῳ ἄρθρῳ.

§306ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν τώρα τὸ πρῶτον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει τὸν φόρον. Ἡ κατάταξις τῶν διατάξεων εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§307ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας πρέπει νὰ γίνεται ἡ πληρωμὴ τοῦ φόρου, ποία εἶναι;

§308Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ νόμος ὁρίζει, ὅτι θὰ ἐπιβάλληται ὁ φόρος κατὰ τὴν σφαγήν. Τὴν προθεσμίαν ὁρίζει ἄλλο ἄρθρον. Ὁ φορολογούμενος θ’ ἀπαλλάσσηται πάσης καταδιώξεως, ἐὰν δηλώσῃ ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν. Δυνάμεθα νὰ παραδεχθῶμεν «ἐντὸς πέντε ἡμερῶν».

§309ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ συμφωνῶ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ γείνουν ἐξαιρέσεις, ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου· ἀλλὰ πρέπει νὰ γείνῃ ἀπαγόρευσις αὐστηρὰ, νὰ μὴ σφάζουν ἐκτὸς τῶν σφαγείων τῶν ὡρισμένων.

§310ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ τῶν κωμοπόλεων.

§311Ν. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Παρακαλῶ νὰ προσέξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν ἀκόλουθον παρατήρησιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2. Ἐὰν τὸ σφαγὲν ζῷον εὑρεθῇ κατόπιν ὑπὸ τῆς ὑγειονομικῆς ἀρχῆς ἀκατάλληλον πρὸς βρῶσιν καὶ συνεπῶς πρὸς πώλησιν, τί θὰ γείνῃ; Ἡ Σαξωνικὴ νομοθεσία ἔχει διάταξιν ῥητὴν, ὅτι ἐν τῇ περιστάσει ταύτῃ ὁ φόρος ἐπιστρέφεται.

§312Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τοὐναντίον ἐγὼ ἤθελον νὰ ἐπεβάλλομεν καὶ ποινὴν, διότι ἐνταῦθα δὲν εἶναι Σαξωνία. Ἐνταῦθα θὰ ᾖναι ἐν πληρεστάτῃ γνώσει ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος φέρει τὸ ζῷόν του τὸ ἀσθενὲς, ἵνα τὸ σφάξῃ.

§313ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κατσάνου (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2 μετὰ τῆς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν προταθείσης προσθήκης. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 3 καὶ 4, ὡς ἔχουσι).

§314ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5.

§315ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἐν ταῖς πόλεσι καὶ κωμοπόλεσιν ἡ σφαγὴ τῶν ζῴων γίνεται εἰς τὰ μέρη, τὰ ἐπὶ τούτῳ καθορισθέντα ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας ἀστυνομικῆς ἀρχῆς. Ἐν τοῖς χωρίοις ἡ σφαγὴ τῶν ζῴων γίνεται εἰς ἃ μέρη καθώρισεν ἐπὶ τούτῳ ὁ εἰδικὸς πάρεδρος ἑκάστου χωρίου. Ἡ κατ’ οἶκον ἢ εἰς ἄλλα μέρη, πλὴν τῶν κατὰ τὰ προηγούμενα ἐδάφια καθορισθέντων, σφαγὴ ζῴων ἀπαγορεύεται. Ἐπιτρέπεται κατὰ τὰς ἡμέρας τοῦ Πάσχα ἡ κατ’ οἶκον σφαγὴ προβάτων, ἐπὶ προηγουμένῃ ἀδείᾳ τῆς ἀστυνομικῆς ἀρχῆς διὰ τὰς πόλεις καὶ κωμοπόλεις, καὶ τοῦ εἰδικοῦ παρέδρου διὰ τὰ χωρία. Ἡ τοιαύτη ἄδεια ἐκδίδεται ἐκ βιβλίου διπλοτύπων ἀδειῶν, ὧν ὁ τύπος κανονισθήσεται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.»

§316Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ δεύτερον ἐδάφιον διαγράφεται ὁλόκληρον.

§317ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διατὶ εἰς τὸ τρίτον ἐδάφιον νὰ ἀπαγορεύηται ἡ κατ’ οἶκον ἢ εἰς ἄλλο μέρος σφαγὴ ζῴων;

§318Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Οὕτως ἔχει τὸ πρᾶγμα ὡς πρὸς τὰς πόλεις καὶ κωμοπόλεις. Δὲν πρόκειται περὶ χωρίων πλέον· ἀφῃρέθη τὸ δεύτερον ἐδάφιον.

§319ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ποῖον εἶναι τὸ μέτρον, καθ’ ὃ ὁρίζονται αἱ κωμοπόλεις; Ὑπάρχει καμμία διάταξις νομικὴ, ἡ ὁποία νὰ μᾶς δίδῃ τὸ μέτρον τῶν κωμοπόλεων; Λαμβάνω καθ’ ὑπόθεσιν τὸ χωρίον Κορωπί· εἶναι χωρίον ἢ κωμόπολις; Εἶναι χωρίον· ὁ πληθυμός του τὸ ἀναβιβάζει εἰς κωμόπολιν, ἀλλὰ εἶναι χωρίον.

§320ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὸ «κωμοπόλεσι» νὰ προστεθῇ «ταῖς ἐχούσαις πληθυσμὸν ἀνώτερον τῶν δισχιλίων ψυχῶν, κατὰ τὴν τελευταίαν ἀπογραφήν».

§321ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ τὸ λεκτικὸν τοῦ τρίτου κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἐδαφίου.

§322Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ τρίτον κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἐδάφιον νὰ τροποποιηθῇ ὡς ἑξῆς: «Ἐπιτρέπεται κατὰ τὴν προτεραίαν τοῦ Πάσχα, τὴν ἡμέραν τοῦ Πάσχα καὶ τὰς ἑπομέρας αὐτῷ δύο ἡμέρας ἡ κατ’ οἶκον σφαγὴ ἀμνῶν καὶ ἐριφίων ἐπὶ προηγουμένῃ πληρωμῇ τοῦ φόρου.»

§323ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Λέγεται ὅτι ἀπαγορεύεται ἡ κατ’ οἶκον σφαγὴ εἰς τὰς πόλεις καὶ κωμοπόλεις. Ἂν πληρώσῃ τὸν φόρον, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ τὸ σφάξῃ κατ’ οἶκον;

§324ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει ἐπὶ τέλους νὰ καθιερωθῇ, ἡ σφαγὴ νὰ γίνεται ἐν τοῖς σφαγείοις. Μὴ ἐπιμένετε εἰς τὸ ἀντίθετον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἐτροποποιήθη).

§325ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).

§326Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὸ τέλος τοῦ δευτέρου ἐδαφίου νὰ προστεθῇ «καὶ κοινοποιεῖ τοῦτο εἰς τὸν πρὸς φόρον ὑπόχρεον διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος κατὰ τὰς διατάξεις τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 6, ὡς ἐτροποποιήθη).

§327ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 7.

§328ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Κατὰ τῶν ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ τοῦ προηγουμένου ἄρθρου μνημονευομένων διπλοτύπων ἐπιτρέπεται ἀνακοπὴ κατὰ τῆς ἐκτελέσεως αὐτῶν. Ἡ τοιαύτη ἀνακοπὴ ἀπευθύνεται κατὰ τοῦ ἐνοικιαστοῦ, ἤ, ἐν περιπτώσει βεβαιώσεως τοῦ φόρου διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου, κατὰ τοῦ ἁρμοδίου οἰκονομικοῦ ἐφόρου, εἰσάγεται δὲ ἄνευ διακρίσεως ποσοῦ τοῦ διὰ τοῦ ἀνακοπτομένου διπλοτύπου βεβαιωθέντος φόρου ἐνώπιον τοῦ Εἰρηνοδικείου τῆς περιφερείας, ἐν ᾗ ἐξεδόθη τὸ διπλότυπον, καὶ δικάζεται κατὰ προτίμησιν πρὸ πάσης ἄλλης ὑποθέσεως ἀνεκκλήτως κατὰ τὴν πρώτην μετὰ ὀκτὼ ἡμέρας ἀπὸ τῆς ἐπιδόσεως αὐτῆς δικάσιμον. Αἱ ἐπὶ τῶν ἀνακοπῶν ὁριστικαὶ ἀποφάσεις ἐκδίδονται ἐντὸς εἴκοσιν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς συζητήσεως. Ἡ ἐν γένει διαδικασία διεξάγεται ἐφ’ ἁπλοῦ χάρτου.»

§329ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀδύνατον νὰ γείνῃ ἐντὸς τόσον βραχέος χρονικοῦ διαστήματος ἡ ἀποδεικτικὴ διαδικασία, διὰ νὰ ἔχωμεν ὁριστικὴν ἀπόφασιν.

§330ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ «ὁριστικαὶ» νὰ διαγραφῇ μόνον.

§331ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κατσάνου περὶ προσθήκης νέου ἐδαφίου (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§332Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐκ τοῦ πρώτου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 7 παρακαλῶ ν’ ἀπαλειφθῶσιν αἱ λέξεις «κατὰ τῆς ἐκτελέσεως αὐτῶν». Ἐκ τοῦ τελευταίου ἐδαφίου ὡσαύτως ν’ ἀπαλειφθῇ ἡ λέξις «ὁριστικῶς», ἀντὶ δὲ «ἐντὸς εἴκοσιν ἡμερῶν» νὰ τεθῇ «ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 7, ὡς ἐτροποποιήθη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἔχει).

§333ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 9. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐτροποποίησε τὸ ἄρθρον 9 ὡς ἑξῆς: «Οἱ ἐνοικιασταὶ δύνανται ν’ ἀναθέσωσι τήν τε βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων καὶ εἰς ἀντιπροσώπους αὑτῶν, ὧν τὰ ὀνόματα ὀφείλουσι νὰ γνωστοποιῶσιν εἰς τὸν οἰκεῖον οἰκονομικὸν ἔφορον ἀμέσως καὶ ἐπὶ ἀποδείξει. Ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος ὀφείλει νὰ ποιήσηται τὴν ἀναγκαίαν ἀνακοίνωσιν εἰς τὸν ἁρμόδιον δήμαρχον ἐντὸς πέντε ἡμερῶν.»)

§334Δ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Ὁ ἐνοικιαστὴς θέλει νὰ κερδοσκοπήσῃ καὶ συνεπῶς δὲν θὰ διορίζῃ εἰς ἕκαστον χωρίον ἀντιπρόσωπόν του, ὁ λαμβάνων δὲ τὴν ἀνάγκην νὰ σφάξῃ εἰς ἓν χωρίον ζῷόν τι θὰ ἦναι ἠναγκασμένος νὰ ἔρχηται εἰς λογαριασμοὺς μὲ ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος οὐδέποτε ἐπάτησεν εἰς τὸ χωρίον, καὶ ὅταν θὰ ἔρχηται ὁ ἄνθρωπος ὁ ἐπιτετραμμένος νὰ ἐξελέγχῃ, θὰ ἀνοίγῃ λογαριασμοὺς μετ’ αὐτοῦ, οἱ ὁποῖοι θὰ καταλήγωσιν, ὡς συνήθως, εἰς δυσάρεστα ἀποτελέσματα. Διατὶ λοιπὸν νὰ μὴ ἦναι ὑποχρεωμένος νὰ διορίσῃ εἰς ἕκαστον χωρίον ἀντιπρόσωπόν του ὁ ἐνοικιαστής; Εὑρίσκει τοιούτους εὐκόλως.

§335Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Φρονῶ ὅτι, ἂν δὲν διορίσῃ ἀντιπρόσωπον, δὲν δύναται νὰ ἔχῃ δικαίωμα νὰ εἰσπράξῃ φόρον.

§336ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ σημειωθῇ αὐτὸ εἰς τὰ πρακτικά.

§337ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ αὐτό, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ἡ ἔννοια τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ εἶναι, ὅτι, ὅπου ἐνοικιαστὴς δὲν παρίσταται, ἐκεῖ ὁ μὴ πληρώνων κατὰ τὴν σφαγὴν τὸν φόρον ἀπαλλάσσεται πάσης εὐθύνης.

§338ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 10. Καὶ τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὡς ἑξῆς: «Ἐὰν ὁ ἐνοικιαστὴς τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζώων, δι’ οἱονδήποτε λόγον, δὲν ἤθελεν ἐγκατασταθῆ ἐγκαίρως εἰς τὰ δικαιώματα αὑτοῦ, ἡ βεβαίωσις καὶ εἴσπραξις τοῦ φόρου ἐνεργεῖται δι’ ἑνὸς τῶν δημοσίων εἰσπρακτόρων διὰ λογαριασμὸν τοῦ ἀναδειχθησομένου ἐνοικιαστοῦ, πρὸς ὃν ὁ εἰσπράκτωρ ὀφείλει λογοδοσίαν.» Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 10, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 11. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ὡς ἑξῆς: «Ἀποτυχούσης τῆς ἐνοικιάσεως, ἢ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου βεβαίωσις καὶ εἴσπραξις τοῦ φόρου ἐνεργεῖται διὰ ἑνὸς ἢ πλειόνων δημοσίων εἰσπρακτόρων ἐπὶ τούτῳ διοριζομένων.» Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 12, ὡς ἔχει).

§339ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 13 (ἀναγινώσκεται).

§340Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ παρακαλῶ νὰ προστεθῶσι τὰ ἑξῆς: «ὑποχρεουμένου τοῦ Δημοσίου νὰ διαθέτῃ ὑπὲρ τῶν δήμων ποσὸν ἴσον τῷ μέσῳ ὅρῳ τοῦ εἰσπραχθέντος δημοτικοῦ φόρου κατὰ τὰ τρία τελευταῖα ἔτη δυνάμει τοῦ κρατοῦντος φορολογικοῦ συστήματος.»

§341Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ γείνῃ ἀντικείμενον μελέτης τῆς Κυβερνήσεως πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 13, ὡς ἔχει).

§342ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 14. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ὡς ἑξῆς: «Ἐπιβάλλεται φόρος κατὰ κεφαλὴν ἐπὶ τῶν ὄνων, ἵππων, ἡμιόνων, καμήλων καὶ κυνῶν, ὁριζόμενος, σὺν τῷ κατὰ τὸν ΨΠʹ νόμον τοῦ 1878 ποσοστῷ καὶ τῷ κατὰ τὸν νόμον ᾼΧΞΒ’ τοῦ 1888 προσθέτῳ φόρῳ ὁδοποιίας: Αʹ) Διὰ τοὺς ὄνους εἰς δραχ. 1,20. Βʹ) Διὰ τοὺς ἵππους, ἡμιόνους καὶ καμήλους εἰς δρ. 2,25. Γʹ) Διὰ τοὺς κύνας: αʹ) Τῆς πολυτελείας καὶ κυνηγεσίας εἰς δραχ. 10. βʹ) Τοὺς λοιποὺς κύνας εἰς δραχ. 3.

§343ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ οἱ κύνες τῶν χωρίων;

§344Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Διὰ τοὺς κύνας τῶν χωρίων λαμβάνεται πρόνοια εἰς τὸ ἑπόμενον ἄρθρον.

§345ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 14 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κατσάνου (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Ὑπάρχει καὶ ἑτέρα τροπολογία τοῦ κ. Νέγρη. (Ἀναγνωθεῖσα καὶ αὕτη ἀπορρίπτεται δι’ ἀναστάσεως). Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 14, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 15. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ὡς ἑξῆς: «Δὲν ὑπόκεινται εἰς τὸν ἀνωτέρω φόρον: αʹ) Οἱ πῶλοι τῶν ὄνων, ἵππων καὶ καμήλων μέχρι τῆς ἡλικίας δύο ἐτῶν συμπεπληρωμένων. βʹ) Τὰ ἀροτριῶντα ἐν γένει κτήνη, ὑπαγόμενα εἰς ἰδιαιτέραν φορολογίαν κατὰ τὰ ἄρθρα 1 ἕως 31 τοῦ νόμου ͵ΒΠʹ τῆς 5 Αὐγούστου 1892. γʹ) Οἱ ποιμενικοὶ κύνες. δʹ) Οἱ κύνες τῶν χωρίων, ὧν ὁ πληθυσμὸς δὲν ὑπερβαίνει τὰς 500 ψυχὰς κατὰ τὴν τελευταίαν ἐπίσημον ἀπογραφὴν, καὶ εʹ) Οἱ θηλάζοντες σκύλλακες.»

§346ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Πρέπει ν’ ἀφαιρεθῇ ἀπὸ τὰ χωρία ὁ φόρος τῶν κυνῶν, καὶ τὸ εὐεργέτημα τοῦτο νὰ ἐπεκταθῇ μέχρι πληθυσμοῦ 2,000 ψυχῶν (Θόρυβος).

§347Δ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ, ὅτι ὅλα τὰ χωρία τοῦ Κράτους ἔχουσι πληθυσμὸν ἐλάσσονα τῶν 500 ψυχῶν. Ὑπάρχουσι χωρία, τῶν ὁποίων ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει καὶ τὰς χιλίας ψυχάς, τὰ ὁποῖα ὅμως κατ’ οὐδὲν διαφέρουσιν ἐκείνων, τῶν ὁποίων ὁ πληθυσμὸς εἶναι μικρός, διότι καὶ εἰς τὰ μεγάλα ταῦτα χωρία τοὺς τοίχους ἀναπληροῦσιν οἱ πλεκτοὶ φράκται, οἱ ὁποῖοι, ὡς γνωστόν, ἐνδίδουσιν εἰς τὴν ὤθησιν καὶ τοῦ μικροτέρου κατὰ τὰς σωματικὰς δυνάμεις ὀρνιθοκλέπτου καὶ καλαθοκλέπτου. Εἶναι λοιπὸν δίκαιον, τοὺς κατοίκους τῶν χωρίων τούτων νὰ ὑποβάλωμεν εἰς πληρωμὴν φόρου τῶν κυνῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι οἱ μόνοι φύλακες τῆς ἐν ταῖς οἰκίαις των καὶ ταῖς αὐλαῖς περιουσίας των; Ἐν Φθιώτιδι, Κύριοι, ὑπάρχουσι χωρία πολυπληθῆ, ὡς τὸ Ἰμίρμπεη, τὸ Νεοχώριον, τὸ Γαρδίκιον τοῦ δήμου Ὁμιλαίων, ἡ Τσούκα καὶ τὸ Ροβολιάρι τῆς Μακρακώμης τὰ ὁποῖα, καίτοι πολυπληθῆ, εἰσὶν ὅλως ἐκτεθειμένα. Τινὰ μάλιστα τούτων, ἐνῷ θεωροῦνται χωρία ἀδιαίρετα καὶ ἕκαστον τούτων ἀναφέρεται ἐν τῷ χωρογραφικῷ πίνακι ὡς ἓν χωρίον, εἰσὶ διῃρημένα εἰς πολλὰς συνοικίας, ἀπεχούσας ἀπ’ ἀλλήλων ὀλίγον μὲν κατ’ εὐθεῖαν γραμμήν, πολὺ ὅμως, παρὰ πολύ, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν τοῦ ἀνωμάλου τοῦ ἐδάφους, ἐπὶ τοῦ ὁποίου κεῖνται, καὶ τόσον, ὥστε ν’ ἀπαιτῆται, ἐν καιρῷ μάλιστα χειμῶνος, καὶ μιᾶς καὶ δύο ὡρῶν χρονικὸν διάστημα, ἵνα μεταβῇ τις ἀπὸ τοῦ ἑνὸς μέρους εἰς τὸ ἄλλο. Τὰ χωρία λοιπὸν ταῦτα δὲν εἶναι δίκαιον ν’ ἀπαλλαγῶσι τοῦ ἐπὶ τῶν κυνῶν φόρου; Ἂς δεχθῇ ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοὺς ἰσχυρισμούς μας τούτους, τοὺς ἐκ τῶν πραγμάτων προκύπτοντας, καὶ ἂς συγκατατεθῇ, ὅπως ἀπαλλαγῶσι τοῦ ἀδίκου αὐτοῦ φόρου τὰ χωρία, ὧν ὁ πληθυσμὸς δὲν ὑπερβαίνει τουλάχιστον τὰς 1500 ψυχὰς, ὅπερ εἶναι τὸ δίκαιον.

§348ΑΘ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν κλπ.). Οἱ κάτοικοι τῶν χωρίων αὐτῶν θὰ ἦναι εὐχαριστημένοι, ἀφοῦ τοὺς ἀπηλλάξαμεν ἀπὸ τὸν ποιμνιακὸν φόρον, καὶ εὐχαρίστως θὰ δώσωσι τρεῖς δραχμὰς διὰ τοὺς κύνας των.

§349ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ὁ κύων εἶναι ἀπαραίτητος σύντροφος τοῦ χωρικοῦ, δι’ ὅν, ὡς γνωρίζετε, φονεύεται ἐνίοτε ὁ προσβάλλων αὐτόν. Ἄλλως δὲ, λέγω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι κύνας ἔχουσι καὶ οἱ ποιμένες καὶ οἱ μὴ ποιμένες χωρικοί, οἱ μὴ ποιμένες δὲ θὰ φορολογηθῶσιν ἀσπλάγχνως ἐὰν καταβάλωσι τὸν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ φόρον.

§350ΚΡΙΤΣΑΣ. Νομίζετε, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἐκπαιδεύσεως, ὅτι θὰ ὠφεληθῶσιν οἱ κτηνοτρόφοι ἐκ τῆς ἀπαλλαγῆς των ἀπὸ τοῦ φόρου; Ἔχετε λάθος· διότι, ἐὰν σήμερον ἐπώλουν τὸν ἀμνὸν ἀντὶ 15 δραχμῶν, αὔριον θὰ τὸν πωλήσουν μόνον ἀντὶ 13. Ὁ ἀγοραστὴς θὰ ὑπολογίσῃ καὶ τὸν φόρον (Θόρυβος)· θὰ τὸν ὑπολογίσῃ βεβαίως τὸν φόρον ἐπὶ τῆς σφαγῆς, ὡς σήμερον ὑπολογίζει πᾶσαν ἄλλην δαπάνην, ἐπιβαρύνουσαν τὸ σφάγιόν του.

§351Κ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία ἀπόντος συναδέλφου, τοῦ κ. Λεωπούλου, τὴν ὁποίαν ἀναλαμβάνω καὶ ὑποστηρίζω, νὰ ἀφεθῶσιν οἱ κύνες τῶν χωρίων ἐν γένει ἀφορολόγητοι. Εἰς ὅ,τι χρησιμεύει εἰς τοὺς ποιμένας ὁ κύων, χρησιμεύει καὶ εἰς τοὺς γεωργούς, τοὺς διανυκτερεύοντας εἰς τὰ βουνὰ καὶ εἰς μέρη συχναζόμενα ὑπὸ λύκων καὶ ἄλλων ἁρπακτικῶν ζώων, ἐν οἷς καὶ οἱ κλέπται. Ὁ γεωργὸς ἀφίνει τὸν οἶκόν του καὶ τὰ ζῶά του εἰς τὴν φύλαξιν τοῦ κυνός. Παρακαλῶ νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἡ πρότασις.

§352ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ δεξιῶν). Ζητεῖτε τὴν ὀνομαστικὴν κλῆσιν, διὰ νὰ ἰδῆτε ἂν ὑπάρχῃ ἀπαρτία.

§353ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· οὐδέποτε ἔφερα ἔνστασιν μὴ ἀπαρτίας ἐγώ! Πρόκειται μόνον νὰ ὑπερασπίσω αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους. Διαμαρτύρομαι κατὰ τῆς παρεξηγήσεως. Ἐπιμένω δὲ στερρῶς εἰς τὴν πρότασίν μου. Οἱ κύνες τῶν χωρίων πρέπει νὰ μείνωσιν ἐντελῶς ἀφορολόγητοι. Πάντες ὑμεῖς, κύριοι συνάδελφοι, κατάγεσθε, ὡς ἐγὼ, ἐκ χωρίων καὶ γινώσκετε τὴν ἀξίαν τοῦ κυνός. Θὰ ἐπιμείνω λοιπὸν εἰς τὴν πρότασίν μου, ζητῶν ψηφοφορίαν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ἀδιαφορῶν δὲ διὰ τὰς παρεξηγήσεις ὑμῶν!

§354ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐὰν ζητῆται ἡ ὀνομαστικὴ κλῆσις ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον, δέον οἱ προκαλοῦντες νὰ ἦναι δέκα πέντε (θόρυβος). Ἡ τροπολογία ἔχει γείνῃ ὑπὸ Βουλευτοῦ ἀπόντος ἤδη.

§355ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ....

§356Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἵνα ἀποφύγωμεν ἐνδεχομένην ὀνομαστικὴν κλῆσιν, ἂς δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸν πληθυσμὸν μέχρι 1500 ψυχῶν.

§357Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Πολὺ καλά.

§358ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τώρα λέγω καὶ ἐγὼ «πολὺ καλά».

§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀντὶ «500 ψυχὰς» ἐτέθη «χιλίας πεντοκοσίας ψυχάς». Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κατσάνου (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 15, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 16. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὡς ἑξῆς: «Πᾶς κύριος ἢ κάτοχος τῶν ἐν τῷ ἄρθρῳ 14 ἀναφερομένων ζώων ὀφείλει ἐντὸς τοῦ μηνὸς Δεκεμβρίου τοῦ προηγουμένου τῆς φορολογίας ἔτους νὰ καταγράψῃ ἐπὶ τῶν ἐπὶ τούτῳ ἀποσταλησομένων ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν διπλοτύπων ἐντύπων δηλώσεων τὸ ὄνομα καὶ τὴν κατοικίαν αὑτοῦ καὶ τῶν σμικτῶν του, ἐὰν ἔχῃ τοιούτους, τὸ εἶδος καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν ζώων καὶ τὴν περιφέρειαν καὶ θέσιν, ἐν ᾗ διαιτῶνται ταῦτα, προσερχόμενος δὲ εἰς τὸν ταμίαν, ὑποταμίαν ἢ εἰσπράκτορα, νὰ καταβάλῃ τὸν κατὰ τὸ ἄρθρον 14 ὁριζόμενον φόρον ἐπὶ τῶν ἐν τῇ δηλώσει ζώων, τοῦ ἐνεργήσαντος τὴν εἴσπραξιν ταμίου, ὑποταμίου ἢ εἰσπράκτορος, βεβαιοῦντος κάτωθι τῆς δηλώσεως τὸ εἰσπραχθὲν ποσόν, τὸν ἀριθμὸν καὶ τὴν χρονολογίαν τοῦ ἐκδοθέντος γραμματίου ἢ διπλοτύπου εἰσπράξεως. Ἄλλως ἡ δήλωσις εἶναι ἀπαράδεκτος. Κατόπιν ὁ δηλωτὴς παραδίδει ἀμφότερα τὰ διπλότυπα εἰς τὸν δήμαρχον τῆς περιφερείας, εἰς ἣν διαιτῶνται τὰ ζῷα, ἢ ἐν ᾗ κατοικεῖ ὁ δηλωτής, ἐὰν πρόκειται περὶ μεταγωγικῶν ζώων, ἀφοῦ πρῶτον ὑπογράψῃ τὰς δηλώσεις, ἢ αὐτὸς ἢ ἄλλος τῆς ἐκλογῆς του, ἐνώπιον τοῦ δεχομένου τὴν δήλωσιν ὑπαλλήλου. Δύναται δὲ ὁ δηλωτὴς νὰ παραδώσῃ ταύτην εἰς τὸν οἰκονομικὸν ἔφορον ἢ εἰρηνοδίκην ἢ ἀστυνόμον τῆς περιφερείας. Ὁ δεχόμενος τὴν δήλωσιν ὑπάλληλος, βεβαιῶν τὸ γνήσιον τῆς ὑπογραφῆς τοῦ δηλοῦντος ἢ τοῦ ἐντολῇ αὐτοῦ ὑπογράψαντος, μεταγράφει τὴν δήλωσιν εἰς τὸ ἐπὶ τούτῳ βιβλίον μεταγραφῆς δηλώσεων, τηρούμενον κατὰ χωρίον καὶ κατ’ αὔξοντα ἀριθμὸν, ἀναγράφει ἐπ’ ἀμφοτέρων τῶν δηλώσεων τὸν αὔξοντα ἀριθμὸν τοῦ βιβλίου, καὶ τὸ μὲν ἓν ἀντίτυπον τῆς δηλώσεως παραδίδει εἰς τὸν δηλωτὴν, τὸ δ’ ἕτερον κρατεῖ. Τὰ βιβλία τῆς μεταγραφῆς κλείονται διὰ τῆς ὑπογραφῆς τοῦ παραλαβόντος τὰς δηλώσεις τὴν ἑσπέραν τῆς 31 Δεκεμβρίου τοῦ προηγουμένου τῆς φορολογίας ἔτους.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 16, ὡς ἐτροποποιήθη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 17, ὡς ἔχει).

§360ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 18.

§361ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις τοῦ δημάρχου καὶ εἰρηνοδίκου, καλεῖ τοὺς ἐλλιπῶς ἢ μηδόλως δηλώσαντας, ἵνα ὑποβάλωσιν ἐντὸς 15 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως τῆς προσκλήσεως ἐκπροθέσμους δηλώσεις. Ἡ ἐκπρόθεσμος δήλωσις γίνεται δεκτὴ ὑπὸ τοῦ οἰκονομικοῦ ἐφόρου, ἐὰν ἀποδείξῃ ὁ δηλωτής, ὅτι κατέβαλεν εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον τὸν φόρον τὸν ὁριζόμενον διὰ τοῦ ἄρθρου 14 καὶ πρόσθετον ἴσον τῷ ἁπλῷ φόρῳ.»

§362Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐν τῷ πρώτῳ στίχῳ, ἀντὶ «λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις» νὰ τεθῇ «λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὰς κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον παρατηρήσεις». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 18, ὡς ἐτροποποιήθη).

§363ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 19 (ἀναγινώσκεται).

§364Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ εἶναι λίαν αὐθαίρετον, διότι, ἐνῷ ἐπιτρέπει εἰς τοὺς ἔξωθεν φέροντας ζῷα νὰ διέλθωσιν ἀπὸ οἱονδήποτε σημεῖον θέλουσι τῆς μεθοριακῆς ζώνης, ἀφ’ ἑτέρου λέγει, ὅτι, ἂν τὸ ποίμνιον διέλθῃ ἀπὸ μέρη, ἔνθα δὲν σταθμεύει τελωνιακὴ ἀρχὴ, ὑποχρεοῦται νὰ πληρώνῃ καὶ πρόσθετον φόρον. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι τὸ ἄρθρον πρέπει νὰ τροποποιηθῇ, καὶ νὰ ἐπιτρέπηται εἰς αὐτοὺς νὰ δηλώνουν τὰ ζῷά των ἐνώπιον τῆς πρώτης ἀρχῆς, ἣν ἤθελον συναντήσει.

§365Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ ἄρθρον τοῦτο οὐδεμίαν εἰσάγει καινοτομίαν· εἶναι ἀντιγραφὴ τοῦ ὑπάρχοντος νόμου. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 19, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 20–23, ἄνευ ἀντιρρήσεως).

§366ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 24. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ὡς ἑξῆς: «Οἱ ἐνοικιασταὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν σφαζομένων ζῴων, οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῶν, οἱ δημόσιοι εἰσπράκτορες καὶ οἱ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου ἐνεργοῦντες τήν τε βεβαίωσιν καὶ εἴσπραξιν τοῦ φόρου τιμωροῦνται μὲ φυλάκισιν ἑνὸς μηνὸς μέχρις ἑνὸς ἔτους. Μὲ φυλάκισιν δὲ μέχρις ἑνὸς μηνὸς τιμωροῦνται διὰ πᾶσαν παράλειψιν τῶν καθηκόντων αὐτῶν, εἴτε ἐπῆλθεν, εἴτε μή, ζημία τις εἰς τὸ Δημόσιον ἢ εἰς τοὺς φορολογουμένους, ὑποκείμενοι καὶ εἰς πολιτικὰς ἀποζημιώσεις.»

§367Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι ἀντιγραφὴ τοῦ ἄρθρου, ὅπως τὸ παρεδέχθημεν ἐν τῷ ψηφισθέντι νομοσχεδίῳ περὶ στρεμματικῆς φορολογίας τῶν ἀμπέλων.

§368ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 24, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 25 (ἀναγινώσκεται).

§369Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐνταῦθα προστίθεται ἐδάφιον τρίτον, ὅτι «ἀπαλλάσσονται πάσης ποινῆς, ὅσοι πρὸ πάσης καταγγελίας καὶ ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν ἀπὸ τῆς σφαγῆς ἤθελον δηλώσει τὴν ἄνευ πληρωμῆς τοῦ φόρου σφαγὴν καὶ ἤθελον καταβάλει τοῦτον».

§370ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εὑρίσκεται ἕνας εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ σφάξῃ ἓν σφάγιον, καὶ τὴν ἑπομένην ὁ ἐνοικιαστὴς τὸν καταγγέλλει. Πρέπει νὰ διαγραφῇ τὸ «πρὸ πάσης καταγγελίας».

§371ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε θὰ τὸ διαιρέσωμεν. Πρῶτον «ἄνευ καταγγελίας αὐθορμήτως, ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν», καὶ δεύτερον «πρὸ πάσης καταγγελίας ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν».

§372Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὸν καταργούμενον νόμον, ἐν ἄρθρῳ 124, τὸ ἥμισυ τοῦ προστίμου μεταβαίνει εἰς τὸ δημοτικὸν ταμεῖον, τὸ ¼ εἰς τὸ δημόσιον καὶ τὸ ἕτερον τέταρτον εἰς τὸν μηνυτήν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν μεταβαίνει τίποτε εἰς τὸ δημοτικὸν ταμεῖον. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τεθῇ καὶ ἐδῶ ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 124 τοῦ εἰρημένου νόμου.

§373Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι τόσον εὐτελῆ τὰ πρόστιμα, ὥστε δὲν ὑφίσταται ἀνάγκη μεταβολῆς τῶν σχετικῶν διατάξεων.

§374ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Προηγουμένως εἴπετε, εἰς ἄλλο ἄρθρον, ὅτι εἶναι ἀντιγραφὴ τοῦ προηγουμένου νόμου καὶ πρέπει νὰ τεθῇ· ἐδῶ διατὶ δὲν πρέπει νὰ τεθῇ;

§375ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 25 ἐτροποποιήθη ὡς ἑξῆς: «Ἀπαλλάσσονται πάσης ποινῆς, ὅσοι ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς σφαγῆς, καὶ ἐὰν ἐγένετο καταγγελία, ἢ πρὸ πάσης καταγγελίας καὶ ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν ἀπὸ τῆς σφαγῆς, ἤθελον αὐθόρμητοι δηλώσει πρὸς τὸν ἐνοικιαστὴν ἢ τὸν ἀντιπρόσωπον τοῦ Δημοσίου τὴν γενομένην ἄνευ πληρωμῆς τοῦ φόρου σφαγὴν καὶ ἤθελον καταβάλει τοῦτον.» Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 25, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 26, ὡς ἔχει).

§376ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 27 (ἀναγινώσκεται):

§377Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ ἄρθρον 27 διαγράφεται, διότι δὲν ὑπάρχει λόγος πλέον. (Διαγραφέντος τοῦ ἄρθρου 27, ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιρρήσεως τὸ ἄρθρον 28, λαβὸν τὴν θέσιν ἄρθρου 27).

§378ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 29, κατὰ τὴν νέαν τάξιν 28 (ἀναγινώσκει): «Ὡς μάρτυρες ἀναγκαῖοι πρὸς ἀπόδειξιν τῆς παραλείψεως δηλώσεως δύνανται νὰ κληθῶσι καὶ οἱ ἀγροφύλακες τοῦ χωρίου τῆς κατοικίας τῶν μηνυομένων κατόχων ἢ κυρίων ἀδηλώτων ζῴων.»

§379Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀντὶ «δύνανται νὰ κληθῶσι καὶ οἱ ἀγροφύλακες» νὰ τεθῇ «θεωροῦνται οἱ ἀγροφύλακες».

§380Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργὲ, γνωρίζετε ὅτι οἱ ἀγροφύλακες καὶ χωροφύλακες ἄνευ τῆς ἐλαχίστης πληροφορίας κάμνουν μηνύσεις ἐναντίον τῶν κτηνοτρόφων. Ἀνάγκη λοιπὸν, διὰ νὰ παύσῃ τὸ κακὸν, νὰ τεθῇ ἐδῶ, ὅτι, «ἐὰν ἡ καταγγελία ἀποδειχθῇ ψευδὴς, καταδικάζεται ὁ μηνυτὴς εἰς τὸ αὐτὸ πρόστιμον, εἰς ὃ ἤθελε καταδικασθῆ ὁ παραλείψας τὰς διατάξεις τοῦ νόμου».

§381Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Αὐτὸ δὲν ὑπάρχει οὔτε εἰς τὸν ποινικόν μας νόμον.

§382ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 28, κατὰ τὴν νέαν τάξιν, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 30, κατὰ τὴν νέαν τάξιν 29 (ἀναγινώσκεται).

§383Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Αὐτὸ ἐπίσης διαγράφεται. (Διαγραφέντος τοῦ ἄρθρου 30 τοῦ νομοσχεδίου, κατὰ τὴν νέαν δὲ τάξιν 29, ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 31, λαβὸν τὴν θέσιν ἄρθρου 29).

§384Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀντὶ «συζητοῦνται» νὰ τεθῇ «εἰσάγονται». (Γίνεται δεκτὸν τὸ κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἄρθρον 29, ὡς ἐτροποποιήθη).

§385ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 32, κατὰ τὴν νέαν τάξιν 30.

§386ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἐὰν ὁ κατηγορούμενος δὲν προσέλθῃ κατὰ τὴν ὁρισθεῖσαν ἐν τῇ κλήσει δικάσιμον, ἡ συζήτησις ἀναβάλλεται ὑπὸ τοῦ Πταισματοδικείου ἐπὶ ὀκτὼ ἡμέρας, ὅτε, ἐὰν αὖθις δὲν προσέλθῃ οὗτος, ἐκδίδεται ἡ ὁριστικὴ ἀπόφασις. Ἐν τῇ κατ’ ἀντιμωλίαν συζητήσει ἐπιτρέπεται ἀναβολὴ πρὸς προσαγωγὴν ἀποδείξεων, ἐὰν μὲν δὲν προηγηθῇ κατὰ τὸ προηγούμενον ἐδάφιον ἀναβολή, ἐπὶ 15 μόνον ἡμέρας, ἐὰν δὲ τοὐναντίον, ἐπὶ 8 μόνον. Μὴ προσαχθεισῶν τῶν ἀποδείξεων, ἢ μὴ ἐμφανισθέντος τοῦ κατηγορουμένου, ἐκδίδεται ἡ ὁριστικὴ ἀπόφασις. Κατὰ τῶν ὁριστικῶν ἀποφάσεων τοῦ Πταισματοδικείου οὐδὲν ἔνδικον μέσον ἐπιτρέπεται.»

§387Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ, διότι ἀπεδείχθη καταθλιπτικόν, καθόσον δὲν ἐπιτρέπεται ἔνδικον μέσον εἰς τοὺς καταδικαζομένους κτηνοτρόφους. Τὸ Δημόσιον δὲν ἔχει νὰ πάθῃ τίποτε.

§388Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἤκουσα καὶ ἐγὼ τοιαῦτα παράπονα· ἀλλ’ ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ διαδικασία, δὲν θὰ ἦτο ποτὲ δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὰς δηλώσεις ἀκριβεῖς.

§389ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑποθέσατε, ὅτι ἐγὼ κατὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ φόρου εὑρίσκομαι μακρὰν τῆς πατρίδος μου, τὸ Εἰρηνοδικεῖον μὲ καταδικάζει ἐρήμην, καὶ δὲν ἔχω κανὲν ἔνδικον μέσον κατὰ τῆς ἐρήμην ἀποφάσεως.

§390ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐὰν μείνῃ τὸ ἄρθρον, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ προσέξητε εἰς τὴν ἔκφρασιν. Εἰς τὴν πρώτην παράγραφον λέγει «ἐκδίδεται ἡ ὁριστικὴ ἀπόφασις». Ὁριστικὴ ἀπόφασις ἐπὶ ποινικῶν ὑποθέσεων δὲν ὑπάρχει.

§391ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Συμφωνῶ πληρέστατα μὲ τὴν γνώμην τοῦ κυρίου συμπολίτου μου· καὶ ἴσως εἶναι ἡ πρώτη φορά.

§392ΔΑΟΥΤΗΣ. Εἶναι ἡ δευτέρα φορὰ (ἱλαρότης).

§393ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Δὲν πιστεύω, ἀλλὰ πιθανόν. Παρετήρησα ὅτι αἱ καταγγελίαι δυνάμει τοῦ ἄρθρου εἰσάγονται ἄνευ κλήσεως. Δυνάμεθα νὰ προσθέσωμεν τοὐλάχιστον, ὅτι ἡ κατ’ ἐρήμην ἀπόφασις κοινοποιεῖται ἐντὸς ὡρισμένης προθεσμίας.

§394ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Πολὺ καλά· ἂς δεχθῶμεν, ὅτι ἐπιτρέπεται ἀνακοπή. Ἄς διαγραφῇ δὲ καὶ τὸ «ὁριστικὴ» ἐκ τοῦ πρώτου ἐδαφίου, ὡς καὶ τὸ «ὁριστικῶν» ἐκ τοῦ τελευταίου.

§395ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν διαγράφεται ἡ λέξις «ὁριστικὴ» ἐκ τοῦ πρώτου ἐδαφίου, τὸ δὲ τελευταῖον ἐδάφιον τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς: «Κατὰ τῶν ἀποφάσεων τοῦ Πταισματοδικείου ἐπιτρέπεται μόνον ἀνακοπή». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 30, κατὰ τὴν νέαν τάξιν, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτά, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 33–37 τοῦ νομοσχεδίου, λαβόντα τάξιν ἄρθρων 30–35).

§396ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 38, κατὰ τὴν νέαν τάξιν 36. Τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὡς ἑξῆς: «Οἱ διὰ τοῦ νόμου τούτου ἐπιβαλλόμενοι πρόσθετοι φόροι ὡς καὶ τὰ ὑπὸ τῶν Πταισματοδικείων ἐπιβαλλόμενα πρόστιμα εἰσάγονται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον. Ἐν περιπτώσει δὲ καταγγελίας παρὰ δημοσίου ὑπαλλήλου ἢ ὑπηρέτου, εἴτε ἰδιώτου, πλὴν τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 17 καταγγελλομένων, τὸ ἥμισυ τοῦ προστίμου ἀποδίδοται εἰς τὸν καταγγείλαντα μετὰ τὴν εἴσπραξιν.» Οἱ παραδεχόμενοι τὸ κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἄρθρον 36, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν, ὡς ἔχει, τὸ ἄρθρον 39 τοῦ νομοσχεδίου, λαβὸν τάξιν ἄρθρου 37).

§397ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 40, κατὰ τὴν νέαν τάξιν 38.

§398ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Τὰ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενα, ἢ ἐξ Ἑπτανήσου, ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν Οἰτύλου καὶ Γυθείου καὶ ἐκ τοῦ χωρίου Καστάνια τοῦ δήμου Μελιτίνης μεταφερόμενα ἐσφαγμένα ζῷα ὑπόκεινται εἰς τὸν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ παρόντος νόμου ὁριζόμενον φόρον.»

§399Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ γίνεται μία προσθήκη.

§400ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα· εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου, μετὰ τὸ «ὁριζόμενον φόρον» προστίθεται: «ὅστις ἀνήκει εἰς τὸν ἐνοικιαστὴν τοῦ τόπου τῆς καταναλώσεως, ἢ εἰς τὸ Δημόσιον, ἐὰν ὁ φόρος εἰσπράττηται διὰ λογαριασμὸν αὐτοῦ». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἄρθρον 38, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 41–43 τοῦ νομοσχεδίου, λαβόντα τάξιν ἄρθρων 39–41, ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ εἰς τρίτην συζήτησιν).

§401Δ. ΚΑΤΣΑΝΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ διατυπώσω μίαν πρότασιν ἐντελῶς συνᾴδουσαν μὲ τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου. Ἐπειδὴ, κύριε Ὑπουργέ, ἀκριβῶς κατὰ τὴν παροῦσαν ἐποχὴν γίνεται ἡ ἀπαρίθμησις τῶν κτηνῶν, νὰ προστεθῇ ὡς τελευταῖον ἄρθρον ἓν 15% ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ κηρυχθῶσιν ἄκυροι αἱ καταμετρήσεις.

§402ΠΟΛΛΟΙ. Ἐτελείωσεν ἡ συζήτησις· ἔγεινε δεκτὸν τὸ σύνολον.

§403ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 2 π. μ. τῆς ἐπιούσης).