1871.05.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 86.

Τῆς 23 Μαΐου 1871.

(Κυριακή).

Ὥρα 4 Μ. Μ. Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, παρόντων βουλευτῶν τῶν ἑξῆς·

Ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐνεκρίθησαν.

§1ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Μετὰ τὴν τροπολογίαν αὐτὴν, ἥτις ἔμεινε χθὲς, νὰ μὴ προτάξητε παρὰ τὸν προϋπολογισμόν.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ σιδηροδρόμου τοῦ Πιάτ.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει ἡ Βουλὴ ἀπ’ εὐθείας νὰ προβῶμεν εἰς τὸν προϋπολογισμόν;

§4ΤΙΝΕΣ. Ὄχι εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦ Πιὰτ, καὶ ἔπειτα ἀμέσως εἰς τὸν προϋπολογισμόν.

§5ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι, ἂς συζητήσωμεν τοῦ Πιὰτ, καὶ κατόπιν ἀμέσως τὸν προϋπολογισμόν.

§6ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει τὸ 1 ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου περὶ συστάσεως σιδηροδρόμου ἀπὸ τοῦ Σαρωνικοῦ Κόλπου μέχρι τῶν μεθορίων διὰ τρίτην φοράν.).

§7ΛΕΚΚΑΣ. Φρονῶ, ὅτι ἡ φράσις καθὼς καὶ ἡ ἐπιγραφὴ, «ἀπὸ τοῦ Σαρωνικοῦ Κόλπου» εἶναι ἀκατάλληλος· διὰ τί νὰ μὴν ᾖναι ὡρισμένον τὸ μέρος; καὶ ἄνευ τοῦ ὁποίου ἡ ἑταιρία αὐτὴ ἠμπορεῖ νὰ σᾶς σχηματίσῃ μίαν πόλιν νέαν καὶ νὰ ζητῇ ἀποζημιώσεις· εἶναι σπουδαῖον αὐτὸ καὶ πρέπει νὰ ὁρίσωμεν τὸ μέρος, καὶ νὰ εἴπωμεν καὶ νὰ γράψωμεν ἀντὶ «ἀπό τινος σημείου τοῦ Σαρωνικοῦ Κόλπου», ἀπὸ τοῦ Πειραιῶς.

§8ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ σιδηρόδρομος θὰ ἀρχίσῃ ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, εἰς αὐτὸ εἴμεθα σύμφωνοι· νὰ διορθωθῇ εἰς τὸν νόμον.

§9ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ «ἀπό τινος σημείου τοῦ Σαρωνικοῦ Κόλπου» νὰ διορθωθῇ «ἀπὸ Πειραιῶς» εἰς τὸ ἄρθρον 1, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσθη.

§10ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, Μάλιστα. (Κατόπιν ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 2–19 ὡς ἔχουσι).

§11ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει τὸ ἄρθρον 20).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Ἀναγινώσκει). Ἐν τῷ ἄρθρῳ 20 § 1 προστίθησιν ἡ ἐπιτροπὴ μετὰ τὰς φράσεις «ἐπὶ τῶν πόλεων, κωμῶν καὶ χωρίων καταληφθησομένων ὑπὸ τοῦ σιδηροδρόμου γηπέδων καὶ οἱωνδήποτε γαιῶν» τὴν φράσιν «καὶ ἐπὶ παντὸς εἴδους σπορῶν».

§13ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον ἡ λέξις «ἐντὸς».

§14ΦΙΛΩΝΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ ἠθέλησε νὰ συμπληρώσῃ τὴν ἔννοιαν.

§15ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑνὸς καλλιεργημένου κτήματος δὲν θέλετε νὰ ἀποζημιωθῇ ὁ ἰδιοκτήτης; Νομίζετε, ὅτι αὐτὴ ἡ περίστασις δὲν πρέπει νὰ προληφθῇ;

§16ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν εἰς τὴν ἐκτίμησιν.

§17Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἔχομεν συμφέρον καὶ πρέπει ν’ ἀναφερθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ, ὅτι τὸ αὐτὸ θὰ γίνῃ, ὅπως καὶ εἰς τὰς φυτείας.

§18ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ προστεθῇ ἡ λέξις «ἐντός».

§19Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Θέλει μοὶ ἐπιτρέψει ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ κάμω μίαν παρατήρησιν εἰς τὸ ἄρθρον 3 τῆς συμβάσεως. Ἐδὼ προβλέπεται ἡ περίπτωσις καθ’ ἣν κηρύττεται ἔκπτωτος ὁ ἐργολάβος, ὅτε ὑποχρεοῦται νὰ παραχωρήσῃ εἰς ἄλλους τὸ ἔργον νὰ τὸ ἀποπερατώσῃ κτλ. ἀλλὰ δὲν προβλέπεται ἐὰν ᾖναι ὁριστικὴ ἡ ἀπόφασις· διότι λέγει ἐδὼ (ἀναγινώσκει). Θὰ ᾖναι ὁριστικὴ αὐτὴ ἡ ἀπόφασις; Πρέπει νὰ προβλέψωμεν αὐτὴν τὴν περίστασιν καὶ νὰ μὴν ἀφήσωμεν κενὸν εἰς τὸν νόμον. Κατόπιν ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἄρθρα 20 καὶ 21 ὡς ἔχουσι.

§20ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει τὸ 22 ἄρθρον.) Ἡ ἐπιτροπὴ ὡς ἄρθρ. 22 προσθέτει τὰ ἑξῆς· «Ἡ κατὰ τὸ ἐδ. 4 τοῦ ἄρθρου 8 τῆς συμβάσεως χρῆσις τῆς ξυλεύσεως καὶ ὑλοτομίας τῶν δασῶν ὑπὸ τῶν κατοίκων θέλει ἐνεργεῖσθαι εἰς τὰ μέρη καὶ κατὰ τὰς θέσεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἤθελον προσδιορίσει ἀπὸ κοινοῦ οἱ οἰκεῖοι ἔπαρχοι καὶ δασονόμοι μετὰ τοῦ ἐργολάβου. Ἡ ἐπιτροπὴ διὰ τοῦ προσθέτου τούτου ἄρθρου ἐννοεῖ νὰ προστατεύσῃ τοὺς κατοίκους ἀπὸ τὴν αὐτογνώμονα ἐκλογὴν τοῦ ἐργολάβου.

§21ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ σκεφθεῖσα, ὅτι ὁ ἐργολάβος δύναται νὰ εὕρῃ συμφέρον νὰ προσδιορίσῃ μίαν θέσιν, ἥτις νὰ ᾖναι πολὺ μακρὰν διὰ νὰ δυσκολεύσῃ τοὺς κατοίκους, ἐπρότεινε νὰ προστεθῇ αὐτὸ τὸ ἄρθρον ὡς 22 διὰ νὰ μὴν φέρῃ δυσκολίας εἰς τοὺς κατοίκους ὁ ἐργολάβος, ἐὰν ἔχῃ τοιοῦτον συμφέρον.

§22ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀλλὰ ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι ἡ ἀπόφασις τοῦ ἐπάρχου καὶ δασονόμου νὰ ὑπόκειται εἰς τὴν ἔφεσιν τοῦ ὑπουργείου.

§23ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν προστίθεται «ἡ ἀπόφασις αὕτη ὑπόκειται εἰς ἔφεσιν πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν ἐσωτερικῶν».

§25ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τῶν οἰκονομικῶν νὰ βάλητε.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§27ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης ὡς ἄρθρον 23 ἡ ἐπιτροπὴ προσθέτει τὸ ἑξῆς· «Ἐκ τῶν ἐν τῷ ἐδαφίῳ 5 τοῦ αὐτοῦ τῆς συμβάσεως ἄρθρου 8 μεταλλείων, γαιανθράκων (Charbone) καὶ ποανθράκων (tourbe) ἐξαιροῦνται πάσης παραχωρήσεως τὰ κατὰ τὴν περιφέρειαν τῆς Κωπαΐδος λίμνης. Ὡσαύτως ἐξαιροῦνται ἐκ τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 7 τῆς συμβάσεως παραχωρηθησομένων ἐκτάσεως 50,000 στρεμμάτων αἱ κατὰ τὴν περιφέρειαν τῆς Κωπαΐδος λίμνης συμφώνως πρὸς τὸ ἐγκεκριμένον περὶ τούτου διάγραμμα».

§29Φ. ΦΙΛΩΝΟΣ. Εἶναι ἀναγκαῖον αὐτὸ τὸ ἄρθρον καὶ πρέπει νὰ γείνῃ αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις καθόσον ἀφορᾷ τὴν Κωπαΐδα.

§30Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εἶναι καλὸν νὰ τεθῇ αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν γίνεται δεκτὴ ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς;

§32ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Βέβαια· ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν ἦτον ἀνάγκη νὰ τεθῇ.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ δὲ ἄρθρον 22 τοῦ νομοσχεδίου θὰ γείνῃ 24.

§34ΛΕΚΚΑΣ. Κύριοι, ἀναντιῤῥήτως πᾶς ἐργολάβος φρόνιμος, γνωρίζων τὸ ἀληθές του συμφέρον, ἀναλόγως μάλιστα τῆς ἐκτάσεως τῆς ὁδοῦ, καὶ ἀναλόγως τοῦ μέλλοντος θησαυροῦ, τῆς ἑνώσεως μὲ ἄλλας ὁδοὺς ἐκ τοῦ Ὀθωμανικοῦ, βεβαίως θέλει φροντίσει νὰ σχηματίσῃ μίαν ὁδὸν πρώτης τάξεως. Ἀλλ’ ἂν δυστυχῶς δὲν γείνῃ τοῦτο, τί νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ κάμωμεν; Ἂν ἔξαφνα μᾶς κάμῃ ἕναν σιδηρόδρομον ὡς τὸν τοῦ Πειραιῶς, ὁ ὁποῖος ποτὲ δὲν εἶχον οἱ ἄνθρωποι τὴν ἰδέαν, ὅτι ἤθελε κατασκευασθῆ τοιοῦτος, καὶ εἶναι ὁ ἀθλιέστερος τῆς ὑφηλίου· δύναται λοιπὸν, ἂν δὲν θέλῃ νὰ ὑπηρετήσῃ εἰλικρινῶς, ἄν...., δὲν ἠξεύρω διὰ ποῖον λόγον, νὰ κάμῃ ἀντὶ πρώτης τάξεως, δευτέρας ἢ τρίτης, ἀντὶ νὰ κάμῃ πρώτης τάξεως καὶ νὰ δαπανήσῃ 120 χιλιάδας τὸ χιλιόμετρον, εἰμπορεῖ νὰ κάμῃ δευτέρας ἢ τρίτης καὶ νὰ δαπανήσῃ 80 ἢ 60 χιλ. Φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ ὁρισθῇ ἐν τῷ νόμῳ, ὅτι ὁ σιδηρόδρομος ἔσεται πρώτης τάξεως ἢ δευτέρας τάξεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου· εἶσθε κύριοι ν’ ἀποφασίσητε ὅπως θέλετε.

§35Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ. Κ. πρόεδρε, εἰς τὴν Εὐρώπην ὑπάρχουν δύο εἰδῶν σιδηρόδρομοι, καὶ αὐτὸ ἴσως ἐννοεῖ ὁ κύριος Λέκκας· ὑπάρχουν οἱ τῆς μεγάλης κυκλοφορίας οἱ ὀνομαζόμενοι chemin de fer de grande circulation καὶ ὑπάρχουν καὶ οἱ σιδηρόδρομοι οἱ ὀνομαζόμενοι chemin de fer d'intérêt local, τοῦ τοπικοῦ συμφέροντος· αὐταὶ αἱ δύω μεγάλαι διακρίσεις ὑπάρχουν. Οἱ μεγάλοι σιδηρόδρομοι τῆς μεγάλης κυκλοφορίας ἑνόνουν νομοὺς, ἐπαρχίας καὶ καθεξῆς· οἱ τοῦ τοπικοῦ συμφέροντος κοστίζουν πολὺ ὀλιγώτερον καὶ χρησιμεύουν εἰς τὸ νὰ ἑνόνουν μίαν ἐπαρχίαν μὲ χωρία μικρᾶς περιφερείας καὶ ἀποστάσεως. Δὲν ἠμπορεῖ λοιπὸν ποτὲ ὁ κύριος Πιὰτ νὰ κατασκευάσῃ τοιοῦτον σιδηρόδρομον, τοπικοῦ συμφέροντος, διότι ἀντιβαίνει εἰς ὅλα τὰ παραδεδεγμένα εἰς τὴν Εὐρώπην περὶ κατασκευῆς σιδηροδρόμων, διότι πρόκειται νὰ ἑνώσῃ νομοὺς καὶ ἐπαρχίας. Ὥστε φρονῶ, ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ τὰ θέσωμεν εἰς τὸν νόμον. Ὕστερον αὐτὸς ἤθελε καταστρέψει τὰ ἴδιά του συμφέροντα, ἐὰν ἔκαμνε τοιοῦτον δρόμον.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἄλλη παρατήρησις;

§37ΠΟΛΛΟΙ. Ὂχι.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ σύνολον;

§39ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. Τὸ νομοσχέδιον ἔχει ἐν συνόλῳ ὡς ἕπεται· Περὶ συστάσεως σιδηροδρόμου ἀπὸ τοῦ Πειραιῶς μέχρι τῶν μεθορίων. Ἄρθρον 1. Ἡ μεταξὺ τῶν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, Ἐξωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν ὑπουργῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ τοῦ Γάλλου μηχανικοῦ (ingénieur) Ε. Γ. Πιὰτ ἀφ’ ἑτέρου συνομολογηθεῖσα τὴν 26 Ἰουνίου (8 Ἰουλίου) 1870 σύμβασις ἐξ ἄρθρων 18 καὶ ἧς τὸ κείμενον ἕπεται, περὶ παραχωρήσεως τοῦ ἀποκλειστικοῦ δικαιώματος τῆς κατασκευῆς, συστάσεως καὶ χρήσεως σιδηροδρόμου, ἀρχομένου ἀπὸ Πειραιῶς καὶ λήγοντος ἐπὶ τῆς μεθορίου γραμμῆς παρὰ τὴν Λαμίαν, ἐπικυροῦται, ὑποχρεωμένου τοῦ ἐργολάβου νὰ συμμορφωθῇ πρὸς τὰς ἐν τῷ παρόντι νόμῳ περιεχομένας διατάξεις. Ἄρθρ. 2. Ὁ ἐργολάβος ὀφείλει ν’ ἀποπερατώσῃ τὰς κατὰ τὸ ἄρθρον 10 τῆς Συμβάσεως πρὸς σχεδιογράφησιν τοῦ σιδηροδρόμου μελέτας ἐντὸς δώδεκα μηνῶν ἀπὸ τῆς διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου καὶ νὰ καταθέσῃ ἐντὸς τεσσαράκοντα ἡμερῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς προθεσμίας ταύτης τὴν διὰ τοῦ ἄρθρου 11 τῆς συμβάσεως συνομολογηθεῖσαν χρηματικὴν ἐγγύησιν. Ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει κηρύσσεται δι’ ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργικοῦ συμβουλίου ἔκπτωτος τοῦ παραχωρηθέντος αὐτῷ δικαιώματος. Ἡ δὲ Κυβέρνησις δύναται νὰ προβῇ ἐντὸς τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ παρόντος νόμου εἰς τὴν παραχώρησιν τοῦ ἀποκλειστικοῦ δικαιώματος τῆς κατασκευῆς, συστάσεως καὶ χρήσεως τοῦ σιδηροδρόμου εἰς ἄλλον ἐργολάβον. Ἄρθρ. 3. Ὁ ἐργολάβος ὀφείλει ν’ ἀποπερατώσῃ καὶ θέσῃ εἰς πλήρη ἐνέργειαν τὸν σιδηρόδρομον ἐντὸς τεσσάρων ἐτῶν ἀπὸ τῆς καταθέσεως τῆς ἐγγυήσεως. Παρελθούσης τῆς προθεσμίας ταύτης, δύναται νὰ παραχωρηθῇ αὐτῷ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως παράτασις μέχρις ἑνὸς ἔτους; ἐν ᾗ περιπτώσει αἱ ἐργασίαι τῆς κατασκευῆς τοῦ σιδηροδρόμου προέβησαν μέχρι τῶν τριῶν τετάρτων τῆς ὁδοῦ. Ἐὰν καὶ ἡ προθεσμία αὕτη παρέλθῃ ἐπὶ ματαίῳ, ὁ ἐργολάβος κηρύσσεται δι’ ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργικοῦ συμβουλίου ἔκπτωτος τοῦ παραχωρηθέντος αὐτῷ δικαιώματος, ὡς καὶ παντὸς ἄλλου διὰ τῆς προκειμένης συμβάσεως παραχωρηθέντος, ἀναγνωρισθέντος ἢ ἐξ αὐτῆς ἀποῤῥέοντος δικαιώματος. Ἡ δὲ χρηματικὴ ἐγγύησις τῶν 300,000 δραχμῶν, συνισταμένη ἐκ μετρητῶν ἢ ἐκ δημοσίων χρεωγράφων τοῦ δανείου τῶν 6 καὶ 28 ἑκατομμυρίων τοῦ ἑλληνικοῦ Κράτους, μεταβαίνει αὐτοδικαίως καὶ ἄνευ διατυπώσεώς τινος εἰς τὴν κυριότητα τοῦ δημοσίου. Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ ὁ ἀναδεχόμενος τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ ἔργου νέος ἐργολάβος ὀφείλει ν’ ἀποζημιώσῃ τὸν προκάτοχον αὐτοῦ δι’ ἅπαντα τὰ τυχὸν παρ’ αὐτοῦ ἐκτελεσθέντα ἔργα, ἐπὶ ἐκτιμήσει, ἐνεργουμένῃ ὑπὸ τριῶν ἐκτιμητῶν, διοριζομένων ὑπὸ ἑκατέρου τῶν ἐργολάβων καὶ ὑπὸ τοῦ Προέδρου τοῦ Ἀρείου Πάγου. Ἄρθρον 4. Πᾶσα μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ἐργολάβου διαφορὰ πηγάζουσα ἐκ τῶν διατάξεων τῆς τε συμβάσεως καὶ τοῦ παρόντος νόμου καὶ ἐκ τοῦ ἐγγράφου τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ ἐργολάβου (Cahier des charges) ἢ ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ σιδηροδρόμου λύεται ὑπὸ τριῶν διαιτητῶν, ἐξ ὧν ἕνα διορίζει ἡ Κυβέρνησις, ἕνα ὁ ἐργολάβος καὶ τὸν τρίτον ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἀρείου Πάγου. Ἐὰν ἓν τῶν διαφερομένων μερῶν δὲν διορίσῃ τὸν ἑαυτοῦ διαιτητὴν ἐντὸς ἡμερῶν δεκαπέντε ἀφ’ ἧς προσκληθῇ πρὸς τοῦτο ὑπὸ τοῦ ἑτέρου, διορίζει τοῦτον ὁ Πρόεδρος τῶν ἐν Ἀθήναις ἐφετῶν ἐπὶ τῇ αἰτήσει τοῦ ἑτέρου. Ἄρθρον 5. Ἐντὸς ἓξ μηνῶν ἀπὸ τῆς διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς κυβερνήσεως δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ὀφείλει ὁ ἐργολάβος νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργεῖον σχέδιον τοῦ ἐγγράφου τῶν ὑποχρεώσεων αὐτοῦ (Cahier des charges), τὸ ὁποῖον μετὰ τὴν διὰ Β. διατάγματος ἔγκρισιν καθίσταται ὑποχρεωτικὸν διὰ τὸν ἐργολάβον. Ἐὰν ὁ ἐργολάβος δὲν πράξῃ τοῦτο ἐντὸς τῆς ἀνωτέρω προθεσμίας, ἡ κυβέρνησις δύναται νὰ συντάξῃ καὶ κοινοποιήσῃ εἰς τὸν ἐργολάβον τὸ ἔγγραφον τῶν ὑποχρεώσεων, ὅπερ ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ καθίσταται ὑποχρεωτικὸν εἰς τὸν ἐργολάβον. Ἄρθρον 6. Ὁ ἐργολάβος ὀφείλει ἐντὸς ἓξ μηνῶν ἀπὸ τῆς διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς κυβερνήσεως δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου νὰ ἐγκαταστήσῃ ἐνταῦθα ἀντιπρόσωπόν του, πρὸς ὃν ν’ ἀπευθύνωνται αἱ πρὸς αὐτὸν κατὰ τὸ ἄρθρον 13 τῆς συμβάσεως κοινοποιήσεις. Παρελθούσης τῆς προθεσμίας ταύτης, τὸ εἰρημένον ἄρθρον τῆς συμβάσεως θεωρεῖται ὡς μὴ ὑπάρχον, εἴτε ἐγκαταστήσῃ, εἴτε μή, τὸν ἀντιπρόσωπόν του. Ἐν τῇ τελευταίᾳ ταύτῃ περιπτώσει πᾶσα κοινοποίησις ἐπιδίδεται πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν ἐν Ἀθήναις Πρωτοδικῶν, ἡ δ’ ἐπ’ αὐτῆς προθεσμία ἄρχεται τεσσαράκοντα ἡμέρας ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως ταύτης. Ἄρθρον 7. Ἡ κατὰ τὸ ἄρθρον 1 τῆς συμβάσεως συστηθησομένη ἀνώνυμος ἑταιρία θέλει ἔχει τὴν ἕδραν καὶ τὴν νόμιμον αὐτῆς κατοικίαν ἐν Ἀθήναις. Ἄρθρον 8. Ἐὰν ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς καταφατικῆς δηλώσεως τοῦ ἐργολάβου ἐπὶ τοῦ παραχωρηθέντος αὐτῷ διὰ τοῦ ἄρθρου 9 τῆς συμβάσεως δικαιώματος προτιμήσεως ἀρνηθῇ νὰ συνομολογήσῃ οὗτος μετὰ τῆς Κυβερνήσεως τὴν περὶ κατασκευῆς τοῦ νέου σιδηροδρόμου σύμβασιν ἢ δὲν δεχθῇ τοὺς ὑπὸ ἑτέρων ἐργολάβων προταθέντας ὅρους, θεωρεῖται παραιτηθεὶς αὐτοδικαίως τοῦ δικαιώματος τῆς προτιμήσεως ἐπὶ τῆς προκειμένης διακλαδώσεως, ἡ δὲ Κυβέρνησις δύναται νὰ παραχωρήσῃ τὸ δικαίωμα τῆς κατασκευῆς τοῦ νέου σιδηροδρόμου εἰς τὸν αἰτήσαντα ἢ καὶ εἰς ἕτερον ἐργολάβον, ἢ καὶ νὰ τὴν ἐπιχειρήσῃ αὐτὴ ἡ ἰδία. Ἄρθρον 9. Ἐὰν ἐν περιπτώσει πολέμου ἡ Κυβέρνησις καταστρέψῃ τὰς σιδηρᾶς ῥάβδους τῆς ὁδοῦ πρὸς διακοπὴν τῆς συγκοινωνίας ἢ ὁπωσδήποτε διακόψῃ τὴν συγκοινωνίαν τοῦ σιδηροδρόμου, ὁ ἐργολάβος δὲν δύναται ν’ ἀντισταθῇ εἰς τοῦτο καὶ δὲν δικαιοῦται εἰς οὐδεμίαν ἀποζημίωσιν, ὑποχρεουμένης μόνον τῆς Κυβερνήσεως ν’ ἀποκαταστήσῃ μετὰ τὴν παῦσιν τοῦ προκαλέσαντος τὴν καταστροφὴν λόγου ἰδίαις δαπάναις τὴν συγκοινωνίαν, ἐπισκευάζουσα τὰ καταστραφέντα παρ’ αὐτῆς μέρη τοῦ σιδηροδρόμου. Ἄρθρον 10. Ὁ ἐργολάβος ὀφείλει ν’ ἀνέχηται πᾶσαν διὰ τοῦ σιδηροδρόμου διέλευσιν νέας ὁδοῦ ἐθνικῆς, ἐπαρχιακῆς ἢ δημοτικῆς, λαμβανομένης ὅμως πάντοτε τῆς ἀναγκαίας φροντίδος, ὅπως μὴ ἐκ τούτου ὑποστῇ βλάβην τινὰ ὁ σιδηρόδρομος ἢ ἡ δι’ αὐτοῦ συγκοινωνία. Ἄρθρον 11. Ὁ ἐργολάβος ὑποχρεοῦται νὰ συμμορφοῦται μὲ τοὺς ἐκδοθησομένους νόμους, γενικοὺς κανονισμοὺς ἢ διατάξεις περὶ τῆς ἀστυνομίας, τῆς ἀσφαλείας, τῆς χρήσεως καὶ τῆς διατηρήσεως τοῦ σιδηροδρόμου καὶ τῶν παραρτημάτων αὐτοῦ. Ἄρθρον 12. Ὁ ἐργολάβος ὀφείλει, α) νὰ διατηρῇ διηνεκῶς τὸν σιδηρόδρομον, τὰ διαμετακομιστικὰ μέσα καὶ τὰ παραρτήματα αὐτοῦ εἰς τοιαύτην κατάστασιν, ὥστε ἡ μεταφορὰ καὶ ἡ ὑπηρεσία νὰ ἐνεργῶνται ἀσφαλῶς καὶ ἄνευ προσκομμάτων, β) νὰ ἐνεργῇ ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῆς Κυβερνήσεως τὴν ἀστυνομίαν τῆς ὁδοῦ δι’ ἰδίων ὑπαλλήλων, χαιρόντων τὴν ἑλληνικὴν ἰθαγένειαν ὧν τὰ καθήκοντα θέλουσι κανονισθῇ ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ οἵτινες ἐξομοιοῦνται ὡς πρὸς τὰ καθήκοντα ταῦτα πρὸς τὰ δημόσια ἀστυνομικὰ ὄργανα. Ὁ ἐργολάβος θέλει ὑποβάλει κατάλογον τῶν ὑπαλλήλων τούτων εἰς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργεῖον, ὀφείλει δὲ νὰ γνωστοποιῇ εἰς αὐτὸ πᾶσαν ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ τούτου μεταγενεστέραν μεταβολήν. Ἄρθρον 13. Ἡ Κυβέρνησις θέλει διαπραγματευθῇ μετὰ τοῦ ἐργολάβου καὶ προσδιορίσει ἀπὸ κοινοῦ μετ’ αὐτοῦ· α) τὸ εἶδος τῆς κατασκευῆς τοῦ σιδηροδρόμου καὶ τ’ ἀφορῶντα τὰ διαμετακομιστικὰ μέσα· β) τὸ τιμολόγιον· γ) τὸν ἐλάχιστον ὅρον τῶν καθ’ ἑκάστην ἀναχωρήσεων καὶ τὴν ταχύτητα τῆς κινήσεως· δ) τὰς σχέσεις τῆς ἐργολαβίας πρὸς τὴν γενικὴν διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων καὶ πρὸς τὴν στρατιωτικὴν καὶ ναυτικὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὰ πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 16 τῆς συμβάσεως· καὶ ε) τ’ ἀφορῶντα εἰς τὸ ἐφορευτικὸν τῆς Κυβερνήσεως δικαίωμα. Ἄρθρον 14. Ὁ σιδηρόδρομος καὶ τὰ παραρτήματα αὐτοῦ καὶ αἱ πρὸς αὐτὸν φέρουσαι πλάγιαι ἁμαξιταὶ ὁδοὶ, περὶ ὧν διαλαμβάνει τὸ ἄρθρον 6 τῆς συμβάσεως, χαρακτηρίζονται ἔργα δημοσίας ἀνάγκης· ἑπομένως τὸ δημόσιον ὡς πρὸς τὰς κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεις αὐτοῦ καὶ ὁ ἐργολάβος ἔχουσι τὸ δικαίωμα τῆς ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως τῶν γηπέδων, οἰκοπέδων καὶ λοιπῶν κτημάτων· α) διὰ τὸ κατάστρωμα τοῦ σιδηροδρόμου καὶ τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 6 τῆς συμβάσεως κατασκευασθησομένων ὁδῶν· β) διὰ τὰς ἑκατέρωθεν τάφρους μέχρις ἑνὸς μέτρου πέραν τοῦ ἐξωτερικοῦ αὐτῶν χείλους ἢ ἐν ἐλλείψει τάφρων πέραν τῆς κλιτύος τοῦ καταστρώματος τῆς ὁδοῦ· γ) διὰ τοὺς οἰκίσκους τῶν ἐπιστατῶν καὶ φυλάκων· δ) διὰ τὴν ἀνέγερσιν τῶν σταθμῶν καὶ τῶν παραρτημάτων αὐτῶν, ἤτοι ἀποθηκῶν, ἐργοστασίων. Ἄρθρον 15. Περὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ δικαιώματος τῆς ἀπαλλοτριώσεως κατὰ τὰς περιπτώσεις τὰς ἐνδιαλαμβανομένας ἐν τῷ προηγουμένῳ ἄρθρῳ ἀποφασίζει ὁ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργὸς ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰς αὐτὸν ὑποβληθησομένων διαγραμμάτων, περὶ ὧν διαλαμβάνει τὸ ἑπόμενον ἄρθρον. Ἄρθρον 16. Ἐντὸς δύο μηνῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ παρόντος νόμου προθεσμίας, ὁ ἐργολάβος ὀφείλει νὰ παραδώσῃ εἰς τὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργὸν τὸ γενικὸν διάγραμμα τοῦ σιδηροδρόμου, ἐμφαῖνον τὰς καταλαμβανομένας ἰδιοκτησίας, ἀποσπάσματα δὲ τοῦ διαγράματος τούτου εἰς τοὺς νομάρχας καὶ ἐπάρχους καὶ εἰς τοὺς γραμματεῖς τῶν δικαστηρίων τῶν πρωτοδικῶν. Τῶν διαγραμμάτων τούτων πᾶς τις δύναται νὰ λάβῃ ἀκωλύτως γνῶσιν καὶ ἀντίγραφα. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τροποποιήσῃ ἀπὸ κοινοῦ μετὰ τοῦ ἐργολάβου καὶ συμφώνως πρὸς τοὺς κανόνας τῆς τέχνης τὰ ὑπὸ τοῦ ἐργολάβου ὑποβληθέντα διαγράμματα. Ἐὰν δὲ ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς παραδόσεως δὲν κοινοποιηθῇ τῷ ἐργολάβῳ ἡ ἔγκρισις αὐτῶν, ἢ ἡ ἀπὸ κοινοῦ γενομένη τροποποίησις ἐπ’ αὐτῶν, θεωροῦνται τὰ παραδοθέντα διαγράμματα ὡς ἐγκριθέντα καὶ δύναται ὁ ἐργολάβος νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν παραιτέρω πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν περὶ δικαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως διατάξεων τῶν ἑπομένων ἄρθρων. Ἄρθρον 17. Τῆς ἀπαλλοτριώσεως τῶν ἰδιοκτισιῶν προηγεῖται πάντοτε ἀποζημίωσις, προσδιοριζομένη δι’ ἑκουσίου συμβιβασμοῦ. Ὁ συμβιβασμὸς ἐνεργεῖται ἐνώπιον τοῦ ἁρμοδίου νομάρχου ἢ ἐπάρχου, ὅστις ὀφείλει νὰ ἐκδίδῃ τὴν πρὸς τοῦτο πρόσκλησίν του πρός τε τὸν ἰδιοκτήτην τοῦ ἀπαλλοτριωτέου κτήματος καὶ πρὸς τὸν εἰς ἀποζημίωσιν ὑπόχρεων ἐντὸς μὲν ἡμερῶν ὀκτὼ ἀπὸ τῆς εἰς αὐτὸν κοινοποιήσεως τῆς περὶ ἐγκρίσεως τοῦ διαγράμματος ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἢ ἐντὸς ἡμερῶν δεκαπέντε ἀπὸ τῆς παρελεύσεως τῆς κατὰ τὸ ἐδ. γ. τοῦ προηγουμένου ἄρθρου προθεσμίας τῶν τριῶν μηνῶν. Ἄρθρον 18. Ἐὰν ἐντὸς μηνὸς ἀπὸ τῆς κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον ἐκδοθείσης προσκλήσεως ὑπὸ τοῦ νομάρχου ἢ ἐπάρχου δὲν ἐπιτευχθῇ ὁ συμβιβασμός, βεβαιοῦται τοῦτο διὰ πρωτοκόλλου συντασσομένου ὑπὸ τοῦ νομάρχου ἢ ἐπάρχου καὶ ἐμφαίνοντος τὰ ποσὰ τῆς τε ἀπαιτήσεως τοῦ ἰδιοκτήτου καὶ τῆς γενομένης προσφορᾶς. Τὸ πρωτόκολλον ὑπογράφεται καὶ ὑπὸ τῶν μερῶν, ἂν ἐμφανισθῶσιν, ἄλλως βεβαιοῦται ἐν αὐτῷ ἡ μὴ παράστασις τῶν ἐνδιαφερομένων, ὅσοι προσκληθέντες δὲν ἐνεφανίσθησαν. Ἄρθρ. 19. Μὴ ἐπιτευχθέντος τοῦ συμβιβασμοῦ, ἡ ἀποζημίωσις ὁρίζεται ὡς ἑξῆς· Ἕκαστος τῶν διαφερομένων διορίζει ἐπὶ τῇ προσκλήσει τοῦ νομάρχου ἢ ἐπάρχου, γενησομένῃ ἀμέσως μετὰ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ συμβιβασμοῦ, ἀνὰ ἕνα ἐκτιμητήν. Ἐὰν οἱ διαφερόμενοι δὲν διορίσωσι τοὺς ἐκτιμητὰς αὐτῶν ἐντὸς δεκαπέντε ἡμερῶν, ἢ οἱ διορισθέντες δὲν καταθέσωσι τὴν γνωμοδότησιν αὐτῶν ἐντὸς 15 ἐπίσης ἡμερῶν ἀπὸ τῆς εἰς αὐτοὺς κοινοποιήσεως τοῦ διορισμοῦ των, τὸ δικαστήριον τῶν Πρωτοδικῶν ἐπὶ τῇ αἰτήσει τοῦ ἑνὸς τῶν διαφερομένων καὶ ἀφοῦ ἀκροασθῇ καὶ τὸν ἕτερον, διορίζει τρεῖς ἐκτιμητὰς, οἵτινες ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως τοῦ διορισμοῦ των θέλουσι καταθέσει τὴν γνωμοδότησίν των. Ἐὰν οἱ ὑπὸ τῶν διαφερομένων διορισθέντες ἐκτιμηταὶ διαφωνήσωσι, τὸ δικαστήριον τῶν Πρωτοδικῶν διορίζει ἐπὶ τῇ αἰτήσει τοῦ ἑνὸς ἐξ αὐτῶν, ἢ καὶ ἀμφοτέρων, καὶ ἀφοῦ ἀκούσῃ αὐτοὺς, τὸν τρίτον ἐκτιμητήν· τὸ δικαστήριον ἐπίσης διορίζει τὸν ἐκτιμητὴν τοῦ ἀμελήσαντος ἐντὸς τῶν δεκαπέντε ἡμερῶν. Ἡ περὶ διορισμοῦ ἐκτιμητῶν συζήτησις γίνεται τὴν πρώτην δικάσιμον συνοπτικῶν δικῶν μετὰ τὴν πρόσκλησιν τῶν διαφερομένων. Ἡ αὐτὴ προθεσμία ἰσχύει καὶ κατὰ τὸ διάστημα τῶν διακοπῶν, ὅτε ἐξακολουθοῦν νὰ δικάζωνται πάντοτε ὡς κατεπείγουσαι χωρὶς νὰ κηρυχθῶσιν ὡς τοιαῦται διὰ τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ περὶ δικαστικῶν διακοπῶν νόμου ἀπαιτουμένης ἀποφάσεως· αἱ περὶ διορισμοῦ ἐκτιμητῶν ἀποφάσεις ὑπόκεινται μόνον εἰς τὸ ἔνδικον μέσον τῆς ἀνακοπῆς, κοινοποιουμένης ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ἐπιδόσεως τῆς ἐρήμην ἀποφάσεως. Οἱ ἐκτιμηταὶ ὁρκίζονται ἐνώπιον τοῦ Νομάρχου, ἢ Ἐπάρχου, ὅστις προσδιορίζει καὶ τὴν ἡμέραν καὶ ὥραν τῆς ἐκτιμήσεως καὶ κοινοποιεῖ τοῦτο πρός τε τοὺς ἐκτιμητὰς καὶ τοὺς διαφερομένους. Οἱ ἐκτιμηταὶ ὀφείλουσι νὰ ἔχωσι μέτρον τῆς ἐκτιμήσεως τῶν ὑπὸ τοῦ σιδηροδρόμου καταλαμβανομένων ἰδιοκτησιῶν οὐχὶ τὴν ἀξίαν, ἣν ἔλαβε τὸ κτῆμα ἕνεκα τοῦ σιδηροδρόμου, ἢ παραρτήματος αὐτοῦ, ἀλλ’ ἣν εἶχε πρὶν ἢ κοινοποιηθῇ ἡ κατασκευὴ τοῦ σιδηροδρόμου ἢ τοῦ παραρτήματος καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ εἰσοδήματος τοῦ κτήματος, ὑπολογιζομένου πρὸς 5%· οὐδέποτε ὅμως τὸ τίμημα θέλει εἶσθαι κατώτερον τῆς προσφορᾶς, οὐδ’ ἀνώτερον τῆς ἀπαιτήσεως, ὅπως ἐβεβαιώθησαν κατὰ τὸ ἐδ. βʹ. τοῦ παρόντος ἄρθρου. Αἱ διατάξεις τοῦ προηγουμένου ἐδαφίου ἰσχύουσι καὶ ἐπὶ τῆς ἐκτιμήσεως τῶν ὑπὸ τῶν πλαγίων ἁμαξιτῶν ὁδῶν καταλαμβανομένων ἰδιοκτησιῶν, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψιν τῆς ἀξίας, ἣν εἶχε τὸ κτῆμα πρὸ τῆς κοινοποιήσεως τῆς κατασκευῆς ἑκάστης τῶν ὁδῶν τούτων. Ἡ γνωμοδότησις τῶν ἐκτιμητῶν, καθ’ ἧς οὐδὲν ἔνδικον μέσον ἐπιτρέπεται, ἐκτελεῖται ἀφοῦ κηρυχθῇ ἐκτελεστὴ ὑπὸ τοῦ Προέδρου τοῦ δικαστηρίου τῶν Πρωτοδικῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 119 τῆς πολ. δικονομίας. Ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν μετὰ τὴν ὁριστικὴν ἐκτίμησιν ὁ ἰδιοκτήτης δὲν ἀποζημιωθῇ κατὰ τὴν γνωμοδότησιν τῶν ἐκτιμητῶν ἐντὸς πέντε μηνῶν ἀπὸ τῆς γενομένας ἐπιταγῆς, δύναται νὰ κάμῃ ἀκωλύτως χρῆσιν τῆς ἰδιοκτησίας αὐτοῦ, ὁ δὲ καθυστερήσας τὴν ἀποζημίωσιν ὑποχρεοῦται εἰς τὴν πληρωμὴν ἁπάντων τῶν γενομένων ἐξόδων. Ἄρθρον 20. Τὸ προηγούμενον ἄρθρον δὲν ἐφαρμόζεται ἐπὶ τῶν ἐντὸς πόλεων, κωμῶν καὶ χωρίων καταληφθησομένων ὑπὸ τοῦ σιδηροδρόμου γηπέδων καὶ οἱωνδήποτε γαιῶν. Περὶ αὐτῶν ἰσχύει τὸ ἄρθρον 22 τοῦ ἀπὸ 12 Νοεμβρίου 1836 Β. Διατάγματος περὶ προσθήκης εἰς τὸ περὶ σχεδίου τῆς πόλεως Ἀθηνῶν Β. Διάταγμα· ἀλλ’ αἱ ἐπ’ αὐτῶν εὑρισκόμεναι τυχὸν φυτεῖαι καὶ οἰκοδομαὶ ἀποζημιοῦνται κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον. Ἄρθρον 21. Τὰ ἄρθρα 35, 36 καὶ 37, ἐδαφ. ά. τοῦ περὶ ὁδοποιίας νόμου τῆς 16 Δεκεμβρίου 1867, ἐφαρμόζονται καὶ ἐπὶ τῶν περὶ ὧν πρόκειται σιδηροδρόμων καὶ ὁδῶν. Ἄρθρον 22. Ἡ κατὰ τὸ ἐδ. 4 τοῦ ἄρθρου 8 τῆς συμβάσεως χρῆσις τῆς ξυλεύσεως καὶ ὑλοτομίας τῶν δασῶν ὑπὸ τῶν κατοίκων θέλει ἐνεργεῖσθαι εἰς τὰ μέρη καὶ κατὰ τὰς θέσεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἤθελον προσδιορίσει ἀπὸ κοινοῦ οἱ οἰκεῖοι ἔπαρχος καὶ δασονόμος μετὰ τοῦ ἐργολάβου. Ἡ ἀπόφασις αὐτῶν ὑπόκειται εἰς ἔφεσιν ἐνώπιον τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἄρθρον 23. Ἐκ τῶν ἐν τῷ ἐδαφίῳ 5 τοῦ αὐτοῦ τῆς συμβάσεως ἄρθρου 8 μεταλλείων, γαιανθράκων (Charbone) καὶ ποανθράκων (tourbe) ἐξαιροῦνται πάσης παραχωρήσεως τὰ κατὰ τὴν περιφέρειαν τῆς Κωπαΐδος λίμνης. Ὡσαύτως ἐξαιροῦνται ἐκ τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 7 τῆς συμβάσεως παραχωρηθησομένων ἐκτάσεως 50,000 στρεμμάτων αἱ κατὰ τὴν περιφέρειαν τῆς Κωπαΐδος λίμνης συμφώνως πρὸς τὸ ἐγκεκριμένον περὶ τούτου διάγραμμα. Ἄρθρον 24. Ληξάσης τῆς διαρκείας τοῦ ἀποκλειστικοῦ δικαιώματος, παύουσιν ἅπαντα τὰ ἐκ τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ παρόντος νόμου δικαιώματα τοῦ ἐργολάβου, ὁ δὲ σιδηρόδρομος μεθ’ ὅλων τῶν κινητῶν καὶ ἀκινήτων παραρτημάτων αὑτοῦ μεταβαίνει αὐτοδικαίως καὶ ἄνευ ἀποζημιώσεώς τινος εἰς τὴν πλήρη κυριότητα τῆς ἑλληνικῆς κυβερνήσεως, πρὸς ἣν ὀφείλει νὰ παραδώσῃ αὐτὸν εἰς καλὴν κατάστασιν ὁ ἐργολάβος.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μοὶ γίνεται ἡ παρατήρησις, κύριοι, ν’ ἀναγνωσθῇ διὰ πρώτην φορὰν ἡ πρότασις περὶ τοῦ κυρίου Βενδεδῆ.

§41ΠΟΛΛΟΙ. Ν’ ἀναγνωσθῇ. Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὴ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως διὰ πρώτην φοράν.

§42ΠΟΛΛΟΙ. Ἐμπρὸς εἰς τὸν προϋπολογισμὸν, κύριε πρόεδρε.

§43ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Πρόκειται, κύριε πρόεδρε, νὰ τελειώσωμεν τὸ περὶ ἀπομάχων, διότι σχετίζεται μὲ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐμείναμεν χθὲς εἰς τὸ ὄγδοον ἄρθρον. Ὁ κύριος ὑπουργὸς ἐτροποποίησε τὸ ἄρθρον αὐτὸ ὡς ἑξῆς. (ἀναγινώσκει)— «Ἄρθρον 8. Ὁ λόχος τῶν ἀπομάχων διαλύεται· ἅπαντες δὲ οἱ εἰς τοῦτον νῦν κατατεταγμένοι ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται θέλουσιν ὑπαχθῆ εἰς μίαν τῶν κατηγοριῶν τοῦ παρόντος νόμου ἐντὸς 2 μηνῶν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως αὐτοῦ σὺν μόνῃ τῇ διαφορᾷ, ὅτι εἰς τοὺς ἔχοντας ἐξ αὐτῶν συμπεπληρωμένην δεκαεξαετῆ ὑπηρεσίαν θέλει προστίθεσθαι εἰς τὰ κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον 2, ἐδάφ. 1. χορηγητέα ⅔ τοῦ ἐλαχίστου ὅρου τῆς συντάξεως ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των καὶ τὸ 1/25 τοῦ ἐλαχίστου ὅρου ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των δι’ ἕκαστον ἔτος ὑπηρεσίας πλέον τοῦ 16ου συμπεπληρωμένου. Κατὰ τὴν συγκεφαλαίωσιν τοῦ χρόνου τῆς ὑπηρεσίας τούτων τὸ πλέον τῶν ἀκεραίων ἐτῶν χρονικὸν διάστημα, ἐὰν μὲν ᾖ μεῖζον τῶν 7 μηνῶν, λογίζεται ὡς ἔτος ἀκέραιον· ἐὰν δὲ ἔλαττον τῶν 7 μηνῶν, δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν.»

§45ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ σύνολον;

§47ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. Ἐν συνόλῳ ἔχει ὡς ἕπεται· Περὶ τῶν σωματικῶς ἀνικάνων ὁπλιτῶν. Οἱ ἐν τῇ στρατιωτικῇ ὑπηρεσίᾳ καθιστάμενοι σωματικῶς ἀνίκανοι ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται, εἴτε ἕνεκα γήρατος, εἴτε ἕνεκα βλάβης, ἐπισυμβάσης αὐτοῖς ἐν διατεταγμένῃ ὑπηρεσίᾳ, ἢ ἐκ τυχαίου συμβεβηκότος, μὴ κεκτημένοι δὲ τὸ πρὸς σύνταξιν ἀποστρατείας δικαίωμα, οὔτε δι’ ἀρχαιότητα ὑπηρεσίας κατὰ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ ϞΑʹ. νόμου, οὔτε ἕνεκα τραυμάτων ἢ νοσημάτων κατὰ τὸ ἐδάφιον βʹ. τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ ΣΕʹ. νόμου, τίθενται εἰς ἀπόταξιν, ἢ ἀπολύονται κατὰ τὰς διατάξεις τῶν ἑπομένων ἄρθρων. Περὶ τῶν ἐκ γήρατος ἀνικάνων. Ἄρθρον 1. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται ὅσοι, ἔχοντες συμπεπληρωμένην δωδεκαετῆ ὑπηρεσίαν ἐν τῷ στρατῷ, ὑπερέβησαν τὸ 55ον ἔτος τῆς ἡλικίας αὐτῶν, κατέστησαν δὲ ἐκ τῆς ὑπὸ τοῦ γήρως ἐξαντλήσεως τῶν σωματικῶν αὐτῶν δυνάμεων ἀνίκανοι διὰ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, τίθενται εἰς ἀπόταξιν, λαμβάνοντες ἰσοβίως τὰ δύο τρίτα τοῦ ἐλαχίστου ὅρου τῆς συντάξεως ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των, ἂν δὲν προτιμῶσι τὴν ἀπόλυσίν των, ὑπὸ τοὺς ὅρους τοῦ βʹ. ἐδαφίου τοῦ κατωτέρω 2ου ἄρθρου. Περὶ τῶν ἐν διατεταγμένῃ ὑπηρεσίᾳ καθισταμένων ἀνικάνων. Ἄρθρον 2. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται, παθόντες ἐν διατεταγμένῃ ὑπηρεσίᾳ βλάβην, καθιστῶσαν αὐτοὺς ἀνικάνους διὰ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, ά.) Ἐὰν μὲν ἔχωσι συμπεπληρωμένην δωδεκαετῆ ὑπηρεσίαν ἐν τῷ στρατῷ, τίθενται εἰς ἀπόταξιν, λαμβάνοντες ἰσοβίως τὰ δύω τρίτα τοῦ ἐλαχίστου ὅρου τῆς συντάξεως ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των, ἐὰν δὲν προτιμῶσι τὴν ἀπόλυσίν των ὑπὸ τοὺς ὅρους τοῦ ἀμέσως ἑπομένου βʹ. ἐδαφίου. βʹ.) Ἐὰν δὲ ἔχωσιν ὑπηρεσίαν ἐλάσσονα τῶν δώδεκα ἐτῶν, ἀπολύονται τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, λαμβάνοντες ἐφάπαξ κατὰ τὴν ἀπόλυσίν των τὸ ἐν τῷ συνημμένῳ εἰς τὸν παρόντα Νόμον πίνακι ὁριζόμενον χρηματικὸν χορήγημα, ἀναλόγως τοῦ βαθμοῦ, ὃν ἔχουσιν, ἵνα δι’ αὐτοῦ ἐπιδοθῶσιν εἰς βιοποριστικόν τι ἔργον. Περὶ τῶν ἐκ τυχαίου συμβεβηκότος καθισταμένων ἀνικάνων. Ἄρθρον 3. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται, οἱ παθόντες ἐκ τυχαίου συμβεβηκότος βλάβην, καθιστῶσαν αὐτοὺς ἀνικάνους πρὸς πορισμὸν τῶν πρὸς τὸ ζῇν, οἱοσδήποτε ἂν ᾖ ὁ χρόνος τῆς ἐν τῷ στρατῷ ὑπηρεσίας αὐτῶν, τίθενται εἰς ἀπόταξιν, λαμβάνοντες ἰσοβίως τὰ δύω τρίτα τοῦ ἐλαχίστου ὅρου τῆς συντάξεως ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των, ἐὰν δὲν προτιμῶσι τὴν ἀπόλυσίν των ὑπὸ τοὺς ὅρους τοῦ ἀμέσως προηγουμένου βʹ. ἐδαφίου τοῦ 2ου ἄρθρου. Ἄρθρον 4. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται παθόντες ἐκ τυχαίου συμβεβηκότος βλάβην, καθιστῶσαν αὐτοὺς ἀνικάνους διὰ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν. ά.) Ἐὰν μὲν ἔχωσι συμπεπληρωμένην δωδεκαετῆ ὑπηρεσίαν ἐν τῷ στρατῷ, ἀπολύονται λαμβάνοντες κατὰ τὴν μείζονα ἢ ἐλάσσονα βαρύτητα τῆς βλάβης τὸ εἰς τὸν βαθμόν των ἀντιστοιχοῦν μεῖζον ἢ ἔλαττον χρηματικὸν χορήγημα ἐκ τῶν ἐν τῷ συνημμένῳ πίνακι σημειουμένων. βʹ.) Ἐὰν δὲ ἔχωσιν ὑπηρεσίαν ἐλάσσονα τῶν δώδεκα ἐτῶν, ἀπολύονται τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ. Περὶ τῶν ἐξ οἰκείας βουλήσεως καθισταμένων ἀνικάνων. Ἄρθρον 5. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται, οἵτινες ἐξ οἰκείας βουλήσεως ἐπήνεγκον εἰς ἑαυτοὺς οἱανδήποτε βλάβην, καθιστῶσαν αὐτοὺς ἀνικάνους διὰ τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, δὲν ἀπολύονται τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ, ἀλλ’ ἐπασχολοῦνται εἰς ἐλαφρὰ στρατιωτικὰ ἔργα, συμβιβαζόμενα μὲ τὴν σωματικὴν αὐτῶν κατάστασιν, μέχρι τῆς λήξεως τῆς θητείας αὐτῶν Εἰδικαὶ διατάξεις. Ἄρθρον 6. Οἱ κατὰ τὰ ἀνωτέρω 1. 2 καὶ 3 ἄρθρα εἰς ἀπόταξιν τιθέμενοι ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται τίθενται εἰς ἀπόταξιν μὲ τὸν βαθμὸν, ὃν εἶχον καθ’ ἣν ἐποχὴν ἐπῆλθεν αὐτοῖς ἡ ἐπαγαγοῦσα τὴν σωματικὴν ἀνικανότητα βλάβη, ἢ ἀνεγνωρίσθη ἡ ἐκ τοῦ γήρως ἀνικανότης· χρηματικὸν δὲ χορήγημα δίδεται εἰς τοὺς κατὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 4 ἀπολυομένους, τὸ ἀντιστοιχοῦν ἐπίσης πρὸς τὸν βαθμὸν, ὃν ἐκέκτητο ὁ ἀνὴρ, καθ’ ἣν ἐποχὴν ἐπῆλθεν αὐτῷ ἡ ἐπενεγκοῦσα τὴν ἀνικανότητα βλάβη. Ἄρθρον 7. Ἡ σύνταξις ἀποτάξεως πληρόνεται ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τὸ δὲ χρηματικὸν χορήγημα ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Ἄρθρον 8. Ὁ λόχος τῶν ἀπομάχων διαλύεται· ἅπαντες δ’ οἱ εἰς τοῦτον νῦν κατατεταγμένοι ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται θέλουσιν ὑπαχθῆ εἰς μίαν τῶν κατηγοριῶν τοῦ παρόντος νόμου ἐντὸς δύο μηνῶν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως αὐτοῦ, σὺν μόνῃ τῇ διαφορᾷ, ὅτι εἰς τοὺς ἔχοντας ἐξ αὐτῶν συμπεπληρωμένην δεκαεξαετῆ ὑπηρεσίαν θέλει προστίθεσθαι εἰς τὰ κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον 2, ἐδάφιον 1, χορηγητέα ⅔ τοῦ ἐλαχίστου ὅρου τῆς συντάξεως ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των, καὶ τὸ 1/25 τοῦ ἐλαχίστου ὅρου ἀποστρατείας τοῦ βαθμοῦ των δι’ ἕκαστον ἔτος ὑπηρεσίας πλέον τοῦ 16ου συμπεπληρωμένου. Κατὰ τὴν συγκεφαλαίωσιν τοῦ χρόνου τῆς ὑπηρεσίας τούτων τὸ πλέον τῶν ἀκεραίων ἐτῶν χρονικὸν διάστημα, ἐὰν μὲν ᾖ μεῖζον τῶν 7 μηνῶν, λογίζεται ὡς ἔτος ἀκέραιον, ἐὰν δὲ ἔλαττον τῶν 7 μηνῶν, δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν. Ἄρθρον 9. Διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος θέλουσιν ὁρισθῆ τὰ πρὸς ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος νόμου, ὡς καὶ αἱ βλάβαι αἱ εἰς ἕκαστον τῶν ἀνωτέρω ἄρθρων 2–4 ἀναγόμεναι. Ἄρθρον 10. Ἅπασαι αἱ ἀντιβαίνουσαι εἰς τὸν παρόντα νόμον προγενέστεραι διατάξεις καταργοῦνται.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Εὑρισκόμεθα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. (ἀναγινώσκει.) «Κεφάλαιον Αʹ. ὑπουργεῖον Στρατιωτικῶν. Ἄρθρον Αʹ. μισθὸς ἀ-

ξιωματικῶν 83,400.»

ΠΙΝΑΞ

Ἐμφαίνων τὸ χρηματικὸν χορήγημα, εἰς ὃ δικαιοῦνται οἱ λόγῳ σωματικῆς ἀνικανότητος ἀπολυόμενοι ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται κατὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 4 τοῦ Νόμου.

§49ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποχωρήσεως δικαστῶν (θόρυβος).

§50ΔΑΓΡΕΣ. Νομίζω πῶς ἡ βουλὴ εἰς προηγουμένην τινὰ συνεδρίασιν ἀπεφάσισε πρὶν τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν στρατιωτικῶν, ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ δώσῃ πληροφορίας τινὰς ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Μίληση περὶ τῶν ὅπλων.

§51ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Εἶμαι ἕτοιμος, ἀλλ’ ἐὰν θέλητε ἀναβάλετε δι’ αὔριον διὰ νὰ φέρω καὶ τὰ ἔγγραφα.

§52ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον.

§53ΛΕΚΚΑΣ. Κύριοι, εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, κατὰ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν προχθές, παρουσίασεν ἀφαιροῦνται αἱ θέσεις τριῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν, ταγματαρχῶν. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἦτο ἀναγκαία συνέπεια διὰ νὰ ὑποστηριχθῇ ὁ προϋπολογισμός, ὁ συντεταγμένος ἐπὶ τῇ βάσει ἐπιπολαίων εἰσηγήσεων. Καθῆκον παντὸς βουλευτοῦ, κύριοι, ὡς καὶ πολλάκις ἐπανελήφθη, εἶναι νὰ φροντίζῃ ὅσον δύναται νὰ φέρῃ οἰκονομίας εἰς τὸν προϋπολογισμὸν καὶ οὐχὶ αὐξήσεις. Τὴν στιγμὴν ταύτην θὰ σᾶς φανῇ ἴσως παράδοξον ἂν, ἐνῷ ἀναγνωρίζω τὴν ἀρχὴν ταύτην, ἔρχομαι νὰ προτείνω αὔξησιν μικρὰν εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Θὰ εἴπητε ὅτι εὑρίσκομαι εἰς παράδοξον ἀντίφασιν. Ὄχι, κύριοι, πιστεύω ὅτι τὰ πράγματα θὰ σᾶς πείσουν ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ κάμητε τὴν ἄσημον αὐτὴν παραχώρησιν. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν ἀείποτε εἶχεν ἑπτὰ τμήματα πρὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ ἐδιοικοῦντο πάντα ἀπὸ ἀνωτέρους ἀξιωματικούς· ἡ νέα καὶ πρωτοφανὴς οἰκονομία ἐσφαγίασε τὸ τμῆμα τῆς δικαιοσύνης, τοῦ μηχανικοῦ καὶ τοῦ πυροβολικοῦ, ἐνῷ τὰ τρία ταῦτα τμήματα ἕκαστος ὑμῶν γνωρίζει ὁποίας σπουδαιότητος εἶναι. Διὰ νὰ μὴ ἐπιζητήσω τὴν ἐπὶ πολὺ αὔξησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ ὑποτεθῇ ὅτι κἄποιος πλάγιος σκοπὸς μ’ ἔφερεν εἰς τὴν θέσιν ταύτην, παραλείπω τὸ τμῆμα τῆς δικαιοσύνης, ὡς καὶ τὸ προσφιλὲς τοῦ μηχανικοῦ· ἀλλὰ τὸ τοῦ πυροβολικοῦ δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ παρατρέξω, κύριοι. Πιστεύσατε ὅτι εἶνε τμῆμα, τὸ ὁποῖον εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου ἔχει στρατηγοὺς βαθμολόγους· ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ πυροβολικοῦ, καθὼς λέγουν οἱ ξένοι, σύγκειται ἀπὸ στρατηγούς, διότι τὸ γραφεῖον αὐτὸ ἐξελέγχει τοὺς ὑπολογισμοὺς τῶν ὅπλων, τῶν πολεμεφοδίων, τῶν στρατιωτικῶν μηχανῶν, ἐν Ἑλλάδι δὲ διευθύνει ἀκόμη τὸ πυροβολικόν, τὸ ὁπλοστάσιον καὶ τὴν στρατιωτικὴν σχολήν· ἑπομένως διὰ μίαν μικρὰν, μικροτάτην, ἄσημον οἰκονομίαν 1500 δραχ. τὸ ἔτος θὰ ἔχητε ἕνα νέον λοχαγὸν ἀντὶ ἐμπείρου ταγματάρχου, ὅστις, ὅσον κάλλιστα ἂν ᾖνε κατηρτισμένος, πάντοτε ὅμως τοῦ λείπει ἡ πεῖρα, καὶ ὅστις ἐπὶ μίαν ἡμέραν ἂν λείψῃ θὰ διευθύνῃ τὸ τμῆμα ἀνθυπασπιστὴς, ἐνῷ ἄλλως ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ ταγματάρχου θὰ ἦνε λοχαγὸς ἐπίσης ἱκανός. Ὥστε θέλοντες νὰ κάμητε αὐτὴν τὴν ἄσημον οἰκονομίαν ἀφεύκτως θὰ δώσητε εἰς τὸ δημόσιον ζημίαν 50,000 δραχ. Αὐτὰ ἔκαμαν ὅσοι ὑπηγόρευσαν τὴν οἰκονομίαν ταύτην, διότι ὁ ἔντιμος πρωθυπουργὸς διευθύνων τότε τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν, ὅσον πνευματώδης καὶ ἂν ᾖνε, ὅσον πεπεισμένος, δὲν εἶναι ἐδικόν του ἔργον τὰ στρατιωτικὰ, καὶ οἱ δώσαντες τὰς πληροφορίας ταύτας ἔσφαλλον. Ἄν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν ἤθελε πράγματι οἰκονομίας, ἐγὼ τοῦ ἔδιδον αὐτὰς, καὶ ὄχι διὰ λόγων, ἀλλὰ διὰ πραγμάτων. Ἐφέρατε τὸν πέλεκυν, κύριοι, μόνον εἰς τὸν στρατὸν καὶ βεβαίως οὐχὶ ἀπὸ κακὴν πρόθεσιν, ἀλλ’ ἀπὸ τὴν ἀξιέπαινον ἀρχὴν τῆς οἰκονομίας, οὐχ ἧττον ὅσοι σᾶς ἔδωσαν τὰς πληροφορίας ταύτας σᾶς ἐνεχείρισαν πέλεκυν δίστομον ὅστις ὅπου δὲν ἔπρεπεν ἔκοψε, καὶ ὅπου ἔπρεπεν ἦτο ἀμβλύς, Μὴ ἀπορῆτε ὅταν ἀκούητε ὅτι συζητοῦντες προϋπολογισμὸν, θέλοντες νὰ φέρητε οἰκονομίας ῥίπτετε εἰς τοὺς δρόμους ἀνθυπασπιστὰς ἱκανοὺς, διαλύετε τὸν λόχον τῶν ἀπομάχων. Ἰδοὺ διατί ὅσοι ἐσυμβούλευσαν τὸν κ. ὑπουργὸν τὸν ἐπεβουλεύθησαν· καὶ ἐγὼ εἶμαι φίλος του, οὗτοι ἦσαν ἐπιπόλαιοι, δὲν ἐσπούδασαν τὰ πράγματα. Ὁ προϋπολογισμὸς συμπεριλαμβάνει 6 θέσεις συνταγματαρχῶν, τοῦ φρουράρχου Ἀθηνῶν καὶ Ναυπλίου, τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἑπτανήσου, τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς καὶ δύο ἐπιθεωρητῶν· τὸ νομοσχέδιον δὲ τὸ ὁποῖον ἐψηφίσαμεν ἐμπεριέχει 10 συνταγματάρχας.

§54ΥΠΟΥΡΓΟΣ. Δὲν εἶναι θέσεις, εἶναι ἀριθμοί.

§55ΛΕΚΚΑΣ. Ἰδοὺ τί συμβαίνει, δὲν τὸ ἔκαμεν ὁ κ. πρωθυπουργὸς, οὔτε ὁ ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν σήμερον· ἠμπορεῖ ὅμως αὔριον νὰ ἔλθῃ ἕνας ἄλλος, ὅστις ἔχων 10 ἀριθμοὺς, νὰ κάμῃ τοὺς 5 διαθεσίμους καὶ προάξῃ 5 νέους μὲ ἓν βασιλικὸν διάταγμα· διότι ὁ μισθὸς τῶν ἀργῶν εἶνε ξεχωριστός. Ὁρίστε λοιπόν· τοῦτο ἦτο οἰκονομία. Ἔχομεν ἀκόμη 5 ὑποστρατήγους, δι’ οὓς δὲν λέγω τίποτε, διότι βλέπω ὅτι ἡ φωνή μου, εἶναι φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ.

§56ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Τὸν προϋπολογισμὸν συζητεῖτε ἢ τὸ νομοσχέδιον; (διάλογοι).

§57ΛΕΚΚΑΣ. Καὶ καθόσον, κύριοι, δὲν πρόκειται παρὰ περὶ 7, 8 μηνῶν. Ὁ ταγματάρχης προσθέτω τοῦ πυροβολικοῦ λαμβάνει 400 δραχμὰς κατὰ μῆνα, ὁ λοχαγὸς ὁ εἰς ἀργίαν 185, ἡ διαφορὰ εἶναι 1500 δραχ. Δι’ αὐτὸ τὸ ποσὸν νὰ κάμητε αὐτὴν τὴν καταστροφήν;

§58ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Παρατηρῶ ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ ὑπουργείου τῶν στρατιωτικῶν ἠλάττωσε θέσεις ἀνωτέρας καὶ κατωτέρας μέχρι 510. Ὁ κ. Λέκας δὲν συζητεῖ τὸν προϋπολογισμὸν, ἀλλὰ τοὺς ψηφισθέντας νόμους. Προχθὲς ἐψηφίσατε νόμον δυνάμει τοῦ ὁποίου προσδιωρίσθησαν 4 τὰ τμήματα τοῦ ὑπουργείου τῶν στρατιωτικῶν, μήτε περισσότερα, μήτε ὀλιγώτερα, σᾶς ζητεῖ ἤδη ὁ κ. Λέκας καὶ πέμπτον, ἠμπορεῖτε νὰ τὸ κάμητε; Σᾶς ζητεῖ πίστωσιν διὰ θέσιν, τὴν ὁποίαν κατηργήσατε.

§59ΛΕΚΚΑΣ. Καὶ προχθὲς εἶπον τὰ αὐτὰ, ἀλλὰ δὲν εἰσηκούσθην.

§60ΜΑΓΓΙΝΑΣ. Ἐπειδὴ ἐψηφίσθησαν 4 τμήματα, ἐξ αὐτῶν νὰ ἦναι τὸ ἓν τοῦ πυροβολικοῦ, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ κυριώτερον. (θόρυβος).

§61ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Εἰς τὸ ὑπουργεῖον ἐξητάσθη τότε καὶ εὑρέθη ὅτι 4 τμήματα εἶναι ἀρκετά. Ἂν τὸ διατηρηθησόμενον τμῆμα πρέπει νὰ ᾖναι τοῦ πυροβολικοῦ ἢ τοῦ οἰκονομικοῦ, αὐτὸ εἶναι ἔργον διοικητικὸν, ὁ ὑπουργὸς ἂς τὰ κανονίσῃ· ἀλλὰ σήμερον δὲν ἠμπορεῖτε νὰ κάμητε πέμπτον τμῆμα· διότι ἡ πίστωσις, τὴν ὁποίαν διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ δώσητε δὲν ὠφελεῖ, καθόσον ἡ θέσις κατηργήθη. Ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ κατόπιν ἄλλος νόμος, ἀλλὰ σήμερον μὲ τὸν προϋπολογισμὸν δὲν δύναται νὰ καθιερώσητε θέσεις. Παρατηρῶ δὲ ὅτι δὲν ἔγιναν οἰκονομίαι μόνον εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν· εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐσωτερικῶν ὁλόκληρος ὁ ὑγειονομικὸς κλάδος κατηργήθη.

§62ΔΑΓΡΕΣ. Καὶ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν οἰκονομικῶν 287 θέσεις κατηργήθησαν.

§63ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν κατηργήθησαν αἱ ἐξωτερικαὶ, αἱ γενικαὶ λεγόμεναι θέσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν χρησιμεύουν διὰ τὸν ἐνεργὸν στρατὸν, αἱ ὁποῖαι καθιερώθησαν, ὅπως εἶπεν ἄλλος τις, χάριν προσώπων. Αἱ πλεῖσται τῶν θέσεων αὐτῶν δύνανται νὰ καταργηθοῦν χωρὶς ἡ ὑπηρεσία νὰ πάθῃ. Ἴσως ὁ κ. Δέκας ἔχει δίκαιον· ἀλλὰ σήμερον πλέον δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ὅ,τι ζητεῖ· (διάλογοι).

§64ΣΟΥΤΣΟΣ. Ὁ κ. πρωθυπουργὸς ἐν μιᾷ τῶν τελευταίων συνεδριάσεων εἶπεν, ὅτι ποτὲ δὲν ἐνησχολήθη εἰδικῶς εἰς τὰ στρατιωτικὰ καὶ ἔλαβε πληροφορίας διὰ νὰ κάμῃ τὸν παρόντα προϋπολογισμὸν τοῦ 1871.

§65ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Τὸ ὁμολογῶ.

§66ΣΟΥΤΣΟΣ. Ὑπάρχει πρῶτον ἐλάττωσις 1,162,855 συγκριτικῶς πρὸς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1870. Κατ’ ἐμὲ ὑπάρχει μία πραγματικὴ ἐλάττωσις καὶ μία ἐλάττωσις, ἡ ὁποία δὲν εἶναι πραγματική.

§67ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ. Νὰ τὴν διορθώσωμεν.

§68ΣΟΥΤΣΟΣ. Πολὺ καλά. Ἡ πραγματικὴ ἐλάττωσις εἶναι ἡ ἐλάττωσις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν στρατιωτῶν εἰς τὰ διάφορα σώματα. Τὰ μὴ πραγματικὰ εἶναι τὰ ἑξῆς. Πρῶτον ὑπάρχει ἓν ποσὸν 854,000 δραχμῶν διὰ τροφὰς (διακοπαί). Λογιζομένης τῆς μερίδος πρὸς λ. 24 ἐνῷ τιμᾶται τὴν σήμερον ὑπὲρ τὰ 30 λ. ὥστε πρέπει νὰ προστεθῇ εἰς τὸ προϋπολογισθὲν καὶ τὸ πέμπτον αὐτοῦ, ἤτοι περίπου δραχ. 170 χιλιάδες. Ὑπάρχει κεφάλαιον εἰς τὸ ὁποῖον προστίθενται αἱ καταθέσεις ὅλων τῶν σωμάτων· ἐκ τοῦ κεφαλαίου τούτου ἀφαιροῦνται ὡς ἔσοδον τὸ ποσὸν 85 χιλιάδας δραχμῶν. Ἡ κατάθεσις τοῦ στρατοῦ ὡς γνωστὸν εἶναι ἡ ἑξῆς. Λαμβάνει ὁ στρατιώτης κατὰ τὸν νόμον ἐνδύματα καὶ λοιπὰ ἀξίας 219 δραχμάς· (ὁμιλῶ περὶ πεζικοῦ). Κατὰ δὲ τὸν ἀναλογικὸν πίνακα λογίζονται δι’ ἕκαστον στρατιώτην 1095 ἡμέραι παρουσίας, διὰ τοὺς 36 μῆνας τῆς θητείας του ἡ δὲ εἰκοσάλεπτος κατάθεσις διὰ τὰς 1095 ἡμέρας ἀποτελεῖ τὸ ποσὸν 219 δραχ. διὰ τὴν τριετῆ θητείαν, αὐταὶ λοιπὸν αἱ 219 εἶναι ἡ πίστωσις καὶ ἡ χρέωσις τοῦ στρατιώτου. Εἰμπορεῖτε λοιπὸν ἀπὸ τοῦτο ν’ ἀφαιρέσητε;

§69ΣΜΟΛΕΝΤΣ. (Ὑπουρ. Στρατιωτ.) Διὰ τοὺς ἐν ἀδείᾳ, οἵτινες δὲν λαμβάνουν κατάθεσιν.

§70ΣΟΥΤΣΟΣ. Καὶ θ’ ἀφαιρέσητε 85,000; ἀρκεῖ νὰ μὴ ἔλθητε εἰς τὴν προσεχῆ σύνοδον μὲ πιστώσεις. Ὁ Κύριος ὑπουργὸς ἔφερε καὶ τὴν ἑξῆς πρότασιν, ἡ ὁποία ἐγένετο καὶ δεκτή, ὅτι πρὸς τὴν συμπλήρωσιν τῆς ὀργανικῆς δυνάμεως κ. τ. λ. ἀπαιτοῦνται 3700 ἄνδρες, εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ὅμως παρατηρῶ, ὅτι σημειοῦνται ἔξοδα διὰ 1500 μόνον νεοσυλλέκτους ὥστε τὰ ἔξοδα διὰ τοὺς ὑπολοίπους 200 δὲν εἶναι σημειωμένα. Λέγω δὲ ταῦτα μὴ ἐπιθυμῶν ἵνα ἴδω τὸν ὑπουργὸν κατὰ τὴν προσεχῆ σύνοδον μὲ ἀναπληρωτικὰς πιστώσεις εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἀπολογουμένου.

§71ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αἱ αἰτήσεις αἱ παρουσιαζόμεναι παρὰ τῆς ὑπηρεσίας εἶναι αἱ ἀκόλουθοι· πρῶτον ἀληθῶς τὸ ποσὸν διὰ τὴν προμήθειαν σημειοῦται· ἐπὶ ἔλαττον, τοῦτο προῆλθε, διότι καθ’ ἣν ἐποχὴν ὁ προϋπολογισμὸς συνετάσσετο ἡ μερὶς τοῦ ἄρτου ἐτιμᾶτο ἀντὶ 24 λεπτῶν, κατόπιν ὅμως ὑπερετιμήθησαν τὰ σιτηρά, καὶ ἑπομένως ὁ προϋπολογισμὸς ὡς συνετάχθη δὲν εἶναι ἀκριβής, δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰς παρούσας ἀνάγκας, αἱ ἀναλογίαι μετεβλήθησαν. Δευτέρα αἴτησις γίνεται λόγῳ δημοσίου ἀσφαλείας, ἑπομένως ζητεῖται πίστωσις περιπλέον 10,000 δραχμῶν, καὶ γʹ. ἐπειδὴ ὁ προϋπολογισμὸς δὲν ἐψηφίσθη ἀμέσως καὶ αἱ προβλεφθεῖσαι οἰκονομίαι δὲν ἐφηρμόσθησαν, ζητεῖται πίστωσις περιπλέον 26,000. (διάλογοι μεταξὺ Βαλασσοπούλου καὶ πρωθυπουργοῦ) (θόρυβος).

§72ΒΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κύριος ὑπουργὸς ἔχει λάθος διότι εἰς τὴν αἰτιολογίαν καὶ τὰς διασαφήσεις τῶν κονδυλίων .... (θόρυβος). Αἱ μερίδες εἶναι σημειωμέναι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν παρόντων ἀνθρώπων οὐχὶ ἐκείνων, οἵτινες ἔχουσιν ἄδειαν ἀπουσίας ....(Ἐκ τοῦ θορύβου δὲν ἀκούεται ὁ ἀγορεύων).

§73ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ παρατηρῶ ὅτι τῳόντι ἐλλείπει ἡ δικαιολογία τῆς ἐλαττώσεως, ἀλλ’ ὁ λόγος ὑπάρχει, καὶ ὁ θέλων νὰ τὸν ἐννοήσῃ δὲν ἔχει νὰ κάμῃ ἄλλο ἢ νὰ παρατηρήσῃ τὰς σελίδας 184 καὶ 185 τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ θέλει ἰδεῖ ὅτι αἱ ἡμέραι τῆς παρουσίας τοῦ πεζικοῦ σημειοῦνται πλήρεις.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἑτέρα παρατήρησις.

§75ΜΑΓΓΙΝΑΣ. Περὶ τοῦ τμήματος τοῦ πυροβολικοῦ, κύριοι, τί θὰ γίνῃ; δὲν πρόκειται περὶ οἰκονομίας προσώπων, πρόκειται περὶ τῆς φιλοτιμίας τοῦ Σώματος. Προχθὲς ἐψηφίσθησαν τέσσαρα τμήματα, τὸ σπουδαιότερον ὅμως πάντων εἶναι τὸ τμῆμα τοῦ πυροβολικοῦ, διότι, κύριοι, αὐτὸ ἔχει τὸ ὁπλοστάσιον, ἔχει τὰ ἐπιστημονικὰ ἔργα, τὴν στρατιωτικὴν σχολὴν, τὴν διεύθυνσιν ὁλοκλήρου τοῦ πυροβολικοῦ· τὰ τέσσαρα τμήματα, τὰ ὁποῖα ἐψηφίσαμεν προχθὲς δὲν ἀφοροῦν τὸ πυροβολικόν. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ ἓν τμῆμα τοῦ πυροβολικοῦ (θόρυβος), ἢ ἓν ἐκ τῶν τεσσάρων νὰ ᾖναι αὐτό.

§76ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπεφασίσθη· ἐγένετο διὰ νόμου· πῶς θὰ τὸ χαλάσωμεν; Μένει ἤδη εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τὸ κανονίσῃ.

§77ΔΑΓΡΕΣ. Δὲν θέλω νὰ ἔμβω εἰς συζήτησιν οὔτε ἐπὶ τῶν καθέκαστα οὔτε ἐν γένει ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, διότι ἀρκετὰ ἐλέχθησαν εἰς τὴν γενικὴν συζήτησιν, καὶ διότι τὸ θεωρῶ ἄσκοπον καὶ ἀλυσιτελές. Μίαν σύστασιν ὀφείλω νὰ κάμω καὶ παρακαλῶ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς νὰ τὴν ἐκτιμήσωσιν, ὅπως μὴ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν ἀνάγκην εἰς τὴν ἐρχομένην σύνοδον νὰ ψηφίζωμεν πιστώσεις ὅπως ἐπράξαμεν εἰς τὴν παροῦσαν ἐπὶ τῶν συμπληρωτικῶν καὶ ἀναπληρωτικῶν πιστώσεων, καὶ οἱ κύριοι ὑπουργοὶ νὰ μᾶς ἐλέγξωσιν ὡς μᾶς ἤλεγξαν. Πρὶν ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν παρακαλῶ τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ, νὰ σκεφθῇ καὶ νὰ προτείνῃ τὰς ἀπαραιτήτους ἀναγκαίας αὐξήσεις τῶν δαπανῶν ὅπως μὴ ἔλθῃ πάλιν μὲ νέας πιστώσεις καὶ μᾶς εἴπῃ τὸ στερεότυπον, ὅτι ὅ,τι ἐγένετο ἤδη ἐγένετο καὶ ἄλλοτε· ἂν θέλετε ἂς ἀναβληθῇ δι’ αὔριον ἡ ἐπιψήφισις τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν ὅπως σκεφθοῦν οἱ κύριοι ὑπουργοί· τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον εἴμεθα εἰς τὸ μέσον τοῦ χρόνου καὶ εἰμποροῦν νὰ γίνουν ἀσφαλέστεροι οἱ ἀπολογισμοί. Προτιμῶ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἑκάστη δαπάνη νὰ ᾖναι ὑπέρογκος παρὰ ἐλλιπής. Δεύτερον παρατηρῶ, ὡς πρὸς τὴν ἐσωτερικὴν διοίκησιν τοῦ ὑπουργείου τοῦ στρατοῦ· χρεωστῶ νὰ ὁμολογήσω ὅτι αἱ παρατηρήσεις τῶν κ. βουλευτῶν τῶν λαλησάντων περὶ τῆς ἀναγραφῆς καὶ τῆς συστάσεως ἑνὸς τμήματος τοῦ πυροβολικοῦ μὲ ἐπηρέασαν σπουδαίως, ἀλλὰ τοῦτο ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν ἐνέργειαν τοῦ κ. ὑπουργοῦ· ἐνθυμηθῆτε δὲ ὅτι πρὶν ἀρχίσῃ ὁ προϋπολογισμὸς εἴχομεν ἀποφασίσει ὅτι πρέπει νὰ ψηφίσωμεν τοὺς ἀναγκαίους στρατιωτικοὺς νόμους, οἵτινες ἐπαρουσιάσθησαν καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι καὶ ἀναγκαῖοι, εἶναι π. χ. ὁ περὶ ἀριθμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν, διότι ἄλλως τίποτε δὲν θὰ γίνῃ, ἂν δὲν θέσωμεν περιορισμούς τινας.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀρχίζομεν τὸν προϋπολογισμόν, Μισθοὶ ἀξιωματικῶν ἀντὶ 83,400 γίνεται 84,480. Μισθοὶ ὑπαξιωματικῶν 6,930. Πυροβολικὸν καὶ ὁπλοστάσιον.

§79Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ. Ἡ μειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ κάμνει παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν εὑρίσκω πολλὰ ὀρθὴν, καὶ τὴν ὁποίαν θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ δεχθῇ. Πρόκειται περὶ τῶν τεχνιτῶν τοῦ ὁπλοστασίου· κατηργήθησαν 37 ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἁπλοῖ μαθηταί. Νομίζω, ὅτι τὸ κατάστημα αὐτὸ ἢ πρέπει νὰ διαλυθῇ, ἢ ἂν θέλωμεν νὰ τὸ διατηρήσωμεν, δὲν πρέπει νὰ ἐλαττώσωμεν τὸν ἀριθμὸν τῶν τεχνιτῶν καὶ τῶν μαθητευομένων· τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι τὸ κατάστημα ἐκεῖνο ἔκαμε πολλὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα καὶ εἰς τὴν ἔκθεσιν, ἥτις ἐγένετο ἐφέτος ἐν Ἀθήναις ἐβραβεύθησαν. Πρόκειται περὶ ἀνδρῶν χρησιμευόντων εἰς τὸν στρατὸν, νομίζω λοιπὸν, ἐκτὸς ἂν ὁ ὑπουργὸς ἔχῃ ἑτέρους λόγους, ὅτι τὸ κατάστημα αὐτὸ πρέπει νὰ διαλυθῇ ὁλοτελῶς ἢ νὰ ὑπάρχῃ ὡς πρέπει.

§80ΣΜΟΛΕΝΤΣ. Ἡ ἐλάττωσις ἀναβαίνει εἰς 30 διότι ἐφέτος τὸ ὁπλοστάσιον δὲ ἔχει τόσα ἔργα ὥστε νὰ διατηρηθῇ τόσον προσωπικόν.

§81ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὁπλοστάσιον, ὅπως γνωρίζει κάλλιον ὁ ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν, ἔχει διάφορα ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα διευθύνουν ἐργοστασιάρχαι, οἱ ὁποῖοι δαπάναις τοῦ δημοσίου ἐσπούδασαν εἰς διάφορα μέρη τῆς Εὐρώπης, Βέλγιον, Γαλλίαν καὶ Γερμανίαν· ἐν τῷ ὁπλοστασίῳ εἰσέρχονται κατ’ ἔτος νέοι, οἱ ὁποῖοι μανθάνουν τέχνας μὲ τὴν ἐντέλειαν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκμάθωσιν εἰς διάφορα ἄλλα μέρη. Δὲν εἶναι οἱ Ναυπλιεῖς, οἱ ὁποῖοι διδάσκονται εἰς τὸ ὁπλοστάσιον, ἀλλ’ ἐξ ὅλων τῶν μερῶν τῆς Πελοποννήσου· ἀφ’ οὗ λοιπὸν ἡ κυβέρνησις ἐφρόντισε καὶ ἔχει δαπάναις τοῦ δημοσίου σχολεῖον εἰς τὸ ὁποῖον ἐκπαιδεύονται οἱ ἀξιωματικοί, ἐδῶ ὁποῦ ὁ τόπος ἔχει ἀνάγκην τεχνιτῶν, δὲν θέλει νὰ παράσχῃ αὐτὴν τὴν μικρὰν εὐκολίαν, διὰ τὴν ὁποίαν οὐδεμίαν ζημίαν ὑφίσταται τὸ δημόσιον, καθ’ ὅσον αὐτοὶ ἐργάζονται, καὶ ἡ ἐργασία αὕτη ὠφελεῖ τὸ δημόσιον.

§82ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἐργασία.

§83ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ ἐὰν αὔριον παρουσιασθῇ, ὅπως συνέβη καὶ ἄλλοτε, δὲν θὰ λάβετε ἀπὸ τοὺς δρόμους ἐργάτας νὰ πληρόνετε περισσότερον; Καὶ δὲν εἶναι μόνον ὁ σκοπὸς τῆς ἐργασίας, ἀλλὰ καὶ τῆς ἐκπαιδεύσεως.

§84ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τελειοποιημένοι· δὲν ἀφαιροῦμεν τοὺς μαθητάς.

§85ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται ἢ περὶ δαπάνης 30 χιλιάδων δραχμῶν.

§86ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφ’ οὗ ἐτελειοποιήθησαν, δύνανται νὰ εὕρωσιν ἐργασίας εἰς τὰς διαφόρους πόλεις.

§87ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι τεχνῖται τελειοποιημένοι· δὲν εἶναι ὑπαξιωματικοί· οἱ ὑπαξιωματικοὶ εἶναι πράγματι τεχνῖται· ἀλλ’ αὐτοὶ εἶναι ἁπλοῖ στρατιῶται, καὶ ὀνομάζονται τεχνῖται τοῦ ὁπλοστασίου.

§88ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι μαθηταὶ οἱ ἄλλοι.

§89ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι μαθηταί· οἱ μαθηταὶ εἶναι νέοι 8 ἢ 10. Παρακαλῶ τὴν κυβέρνησιν νὰ δεχθῇ αὐτὴν τὴν προσθήκην.

§90Σ. ΣΟΥΤΣΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ τῶν στρατιωτικῶν, εἴπατε ὅτι 30 χιλ. δραχμαὶ συμποσοῦνται διά....

§91ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ὅλαι.

§92ΣΟΥΤΣΟΣ. Ὑπάρχουν 125 πυροβολισταὶ μέσα εἰς τὴν ἐλάττωσιν; (θόρυβος).

§93ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Κύριοι, δι’ ὅλα τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα τὸ ὁπλοστάσιον δύναται νὰ ἐκτελέσῃ, ὁ προϋπολογισμὸς διαλαμβάνει 50000 δραχμὰς δι’ ὑλικὸν, ἐπιμίσθιον ἐργασίας τεχνιτῶν κτλ. καὶ τὰ ἔξοδα τῆς συντηρήσεως τοῦ λόχου ἀνέρχονται εἰς 100 χιλ. δραχμάς· θέλετε νὰ προσθέσωμεν ἀκόμη; νομίζω ὅτι εἶναι περιττόν.

§94ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ ἐργασία ὑπελογίσθη εἰς 50000 δραχμάς· μόνον λοιπὸν ἡ ἀνάγκη καὶ ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτελέσῃ τὸ ὁπλοστάσιον εἶναι 50 χιλ. δραχμαὶ συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν ἐπιμισθίων, μισθοὶ δὲ πληρόνονται 100 χιλ. θέλετε τοὺς μισθοὺς νὰ τοὺς αὐξήσητε εἰς 200 χιλιάδας;

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι. «Ἄρθρον 1. Μισθὸς ἀξιωματικῶν 108,500», ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§96ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη. «Ἄρθρον 2. Μισθὸς ὑπαξιωματικῶν 61,400». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. Παρεδέχθη. «Ἄρθρον 3. Μισθὸς στρατιωτῶν 84,000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. Παρεδέχθη. «Κεφάλαιον 4. Ἱππικόν. Ἄρθρον 1. Μισθὸς ἀξιωματικῶν 55,400».

§98ΛΕΚΚΑΣ. Ἐγὼ δὲν ἠξεύρω ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸν προϋπολογισμὸν συνεβουλεύθη τὰ καταστατικὰ διατάγματα. Ὅλα τὰ τάγματα, μήτε τῶν σκαπανέων ἐξαιρουμένων, καὶ τὰ τῶν εὐζώνων, τὰ συγκείμενα ἀπὸ 300 ἄνδρας, ἔχουσιν ἕκαστον ὡς διοικητὴν ἀπὸ ἕνα ἀντισυνταγματάρχην· τὸ δυστυχισμένον ὅμως ἱππικὸν τί ἔσφαλε καὶ ἐτέθη εἰς ἐξαίρεσιν; Καὶ πέρισυ τὸ ἴδιον, καὶ ἐφέτο οἰκονομία μόνον εἰς τὸ ἱππικόν. Ποῖος εἶναι ὁ λόγος; νὰ πειράζητε τὴν φιλοτιμίαν ἑνὸς σώματος;

§99ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ κάμνει τὴν ἰδίαν δουλιὰ καὶ ταγματάρχης!

§100ΛΕΚΚΑΣ. Χαιρετίσματα ἀπὸ τὴν πενθεράν σας, εἶναι φίλε μου ἡ δέουσα ἀπάντησις.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λέκκας προτείνει νὰ προστεθῇ ὁ μισθὸς τοῦ ἀντισυνταγματάρχου.

§102ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Τὸ παραδέχομαι.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἀντίῤῥησις;

§104ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι.

§105ΛΕΚΚΑΣ. Ἐπὶ 7 μῆνας 140 δραχμαὶ εἶναι ἡ διαφορὰ.

§106ΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, νὰ μὴ γείνῃ.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. «Ἄρθρον 2. Μισθὸς ὑπαξιωματικῶν 25,300». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. «Ἄρθρον 3. Μισθὸς στρατιωτῶν 39,800». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. «Κεφάλαιον 5. Πεζικόν. Ἄρθρον 1. Μισθὸς ἀξιωματικῶν 753,000».

§108ΛΕΩΝΤΑΡΑΚΗΣ. Νὰ γείνῃ ἡ προσθήκη τοῦ κτηνιατροῦ κατὰ τὴν γνωμοδότησιν τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ νὰ μὴ μένῃ δόκιμος κτηνιατρὸς, ἐνῷ ἔχομεν ἰατρὸν σπουδάσαντα εἰς τὴν Γερμανίαν, καὶ μέχρι τοῦδε διατελοῦντα εἰς τὴν θέσιν ταύτην· οἱ ἵπποι οἱ μεγάλης ἀξίας εἶναι 400;

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προτείνετε λοιπὸν, κύριοι, νὰ προστεθῇ ἰατρός· πόσον προτείνετε;

§110ΛΕΚΚΑΣ. Κτήνη ἄνευ ἰατροῦ δύνανται νὰ ὑπάρχουν; καὶ μάλιστα ὅταν ταῦτα εἶναι πλέον τῶν 400.

§111ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Δραχμαὶ 2,850.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν προστίθενται 2,850 δραχμαὶ εἰς τὸ κεφάλαιον τοῦτο, διότι κτήνη, λέγουν, ἄνευ ἰατροῦ δὲν δύνανται νὰ ὑπάρξουν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἀμφίβολον τὸ ἀποτέλεσμα, δύο μέλη τοῦ προεδρείου λέγουν ὅτι παρεδέχθη, δύο ἄλλα μέλη ὅτι ἀπεῤῥίφθη· οἱ μὴ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσιν, (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἀπεῤῥίφθη λοιπὸν ἡ προσθήκη.

§113ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Θὰ ζητήσω, κύριοι, ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸ προεδρεῖον νὰ κάμῃ τὴν διαίρεσιν καὶ τακτοποίησιν κατὰ κεφάλαιον καὶ ἄρθρον· πρὸ ὀλίγου σᾶς εἶπον ὅτι ἐξ αἰτίας τῆς μὴ ἀμέσου ἐφαρμογῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐπληρώθησαν μισθοὶ πλέον τῶν προϋπολογισθέντων καὶ ἀναβαίνουν εἰς 46,836 δραχμάς· εἰσὶ δὲ διῃρημέναι εἰς διάφορα κεφάλαια καὶ ἄρθρα, καθ’ ὃν σᾶς παρουσιάζω κατάλογον.

§114ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ προστεθοῦν, μάλιστα.

§115ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πρέπει νὰ τὸ κάμῃ τὸ Γραφεῖον.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἀλλάσσω τίποτε ἀφ’ ὅ,τι εἶναι ἐδῶ.

§117ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ ποσὸν εἶναι 46,836.

§118ΖΑΪΜΗΣ. Ἐρωτήσατε, κ. πρόεδρε, τὴν Βουλὴν ἂν τὸ δέχεται.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅ,τι σημειώσεις θέλετε, νὰ τὰς ψηφίσωμεν ἐδῶ.

§120ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πρέπει νὰ λάβητε ἕνα λογιστήν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λογιστὴν, μάλιστα· δὲν ἀναδέχομαι τὴν εὐθύνην.

§122ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐπειδὴ ὁ προϋπολογισμὸς δὲν ἐφηρμόσθη ἀμέσως, ἐξωδεύθησαν αὐτὰ τὰ χρήματα. Λοιπὸν ὅταν δεχθῇ τὸ αἰτούμενον ποσὸν ἡ Βουλὴ, κατόπιν τὸ ἐγγράφετε κατὰ κεφάλαια καὶ ἄρθρα.

§123ΔΑΓΡΕΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω, ἡ δαπάνη αὐτὴ εἶναι πέραν τῆς σημειωθείσης εἰς τὸν προϋπολογισμόν;

§124ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μάλιστα· διότι αἱ καταργηθεῖσαι θέσεις, δὲν κατηργήθησαν ἀμέσως.

§125ΔΑΓΡΕΣ. Παρακαλῶ. Ἐζητήσατε ἀπὸ τὴν Βουλὴν, καὶ ἡ Βουλὴ ἐψήφισεν αἱ δαπάναι νὰ γίνωνται κατὰ 1/12 ἕκαστον μῆνα τῶν ἐν τῷ προϋπολογισμῷ· πῶς γίνεται τώρα τοῦτο;

§126ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἐπροφθάσαμεν· ὅταν ἡ Βουλὴ ἐψήφισεν αὐτὰ, εἶχον ἐξοδευθῆ.

§127ΔΑΓΡΕΣ. Εἴπετε εἰς τὴν ἀρχὴν, ὅτι ζητοῦμεν τὴν ἄδειαν ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ δαπανήσωμεν....

§128ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ σᾶς εἴπω ἀμέσως· διότι ὁ προϋπολογισμὸς δὲν ἠμποροῦσε νὰ μεταβάλῃ τὸ δικαστήριον. Ἔπρεπε νὰ ἔλθῃ νόμος, ὅστις νὰ καταργῇ τὰς θέσεις καὶ νὰ κανονίζῃ τὴν δικαιοσύνην.

§129ΠΟΛΛΟΙ. Πολὺ καλά· μάλιστα, μάλιστα, νὰ προστιθῇ αὐτὸ τὸ ποσόν.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι. «Κεφάλαιον 5. Ἄρθρον 1. Μισθὸς ἀξιωματικῶν 753,000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. «Ἄρθρον 2. Μισθὸς ὑπαξιωματικῶν 449,000». Ἀντίῤῥησις δὲν εἶναι. «Ἄρθρον 3. Μισθὸς στρατιωτῶν 1,130,000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. «Ἄρθρον 6 μόνον. Σκαπανεῖς 72,900». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. «Κεφάλαιον 7. Κλάδοι ὑπηρεσίας. Ἄρθρον 1. Μισθὸς ἀξιωματικῶν 300,000».

§131ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει, ὁ ἰατρὸς ἐπιθεωρητὴς νοσοκομείου νὰ ᾖναι ἐπίατρος, καὶ μοὶ φαίνεται πολὺ λογικὴ ἡ παρατήρησις αὕτη. Ἔπρεπε νὰ ᾖναι πολὺ ἀνακόλουθον καὶ εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ καὶ εἰς τὴν ἐπιστήμην ὁ κατώτερος νὰ ἐξελέγχῃ τὸν ἀνώτερον. Ἡ διαφορὰ μεταξὺ λοχαγοῦ καὶ ταγματάρχου εἶναι 120 δραχμὰς κατὰ μῆνα· ἡ προσθήκη λοιπὸν εἶναι 840 δραχμῶν.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσιριμῶκος προτείνει νὰ ᾖναι ἐπίατρος ἐπιθεωρητής.

§133ΤΙΝΕΣ. Τί λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν;

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τίποτε· ἡ διαφορὰ εἶναι 840 δραχμὰς διὰ τοὺς 7 μῆνας. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. «Ἄρθρον 2. Μισθὸς ὑπαξιωματικῶν 45,600».

§135ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ. Νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. ὑπουργὸς, ἂν αὐτοὶ οἱ γραφεῖς ἦναι ἀπολύτως ἀναγκαῖοι. (θόρυβος). Ἀντὶ 6 νὰ μείνουν 3. (θόρυβος).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Κατριβάνου νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρονται ὀλίγιστοι)· ἀπεῤῥίφθη.

§137Σ. ΣΟΥΤΣΟΣ. Εἰς τὸ ἀναθεωρητικὸν, βλέπομεν εἰς τὰ καθέκαστα ὅτι εἶναι ὑποστράτηγος ἢ συνταγματάρχης πρόεδρος.

§138ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Αὐτὸ ἐψηφίσθη ἤδη.

§139ΣΟΥΤΣΟΣ. Ἠξεύρετε ὅτι ὑπὸ οἰκονομικὴν ἔποψιν δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν.

§140ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Εἶναι λάθος· κατὰ τὸν νόμον πρέπει νὰ ᾖναι ὑποστράτηγος.

§141ΣΟΥΤΣΟΣ. Αὐτὸ λέγω καὶ ἐγώ.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Σοῦτσε, τί σελὶς εἶναι;

§143ΣΟΥΤΣΟΣ. 189.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δὲν πρόκειται περὶ δαπάνης;

§145ΣΟΥΤΣΟΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Ὄχι.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Κεφ. 8. Στρατιωτικὴ ἐκπαίδευσις. Ἄρθρ. 1. Στρατιωτικὸν σχολεῖον εὐελπίδων 121,065».

§147ΒΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κλάδος τῆς ὁδοποιΐας καὶ γεφυροποιΐας ἀνάγκη νὰ καταρτισθῇ καλῶς, διότι ἔχομεν ἀνάγκην ὁδοποιῶν καὶ γεφυροποιῶν, τώρα μάλιστα, ὅτε ὁ κόσμος ἐργάζεται εἰς τὰ δημόσια ἔργα καὶ ζητοῦν ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐσωτερικῶν μηχανικούς. Συνιστῶ λοιπὸν εἰς τὸν ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν ὑπουργὸν αὐτὸ τὸ μάθημα τῆς γεφυροποιΐας καὶ ὁδοποιΐας νὰ κατασταθῇ ὅπως πρέπει.

§148ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 2. Δαπάναι διδασκομένων ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ 2000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει· «ἄρθρ. 3. Σχολεῖον

στρατοῦ····». — «Κεφάλαιον 9. μόνον· χωροφυλακὴ 1,

010,000».

§150ΓΟΥΒΕΛΗΣ. Ὅ,τι ἐξάγω ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι ὅτι εἰς τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς ἐγένετο ἐλάττωσις 34 ἐνωματιῶν, ἤτοι 240 χωροφυλάκων, καὶ τῶν σχετικῶν ὑπαξιωματικῶν. Διατὶ, κύριοι, ἑκάστοτε βαρὺς καὶ ἀπηνὴς καταφέρεται ὁ πέλεκυς κατὰ τοῦ ἐντίμου αὐτοῦ σώματος; Ἄλλοτε ἠλάττωσεν ἡ Βουλὴ τὸν μισθὸν τῶν χωροφυλάκων τὸν γλίσχρον καὶ ἀνεπαρκῆ, καὶ οὗτοι ὡς καὶ αἱ οἰκογένειαι αὐτῶν κατήντησαν σχεδὸν εἰς ἐπαιτείαν. Ἤδη διὰ τῆς ἐλαττώσεως ῥίπτομεν εἰς τὰς ὁδοὺς 240 ἄνδρας, πολλοὺς ἐξ αὐτῶν λείψανα τοῦ ἀγῶνος, πολλοὺς ὑπηρετήσαντας ἐντίμως εἰς διάφορα σώματα, καὶ ἅπαντας ἐκπληρώσαντας ἀξίως τὸ καθῆκόν των καὶ τὴν ἀποστολήν των. Τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς εἶναι τὰ νεῦρα καὶ αἱ χεῖρες τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, αὐτὸ ἐκτελεῖ τὰς ἀποφάσεις καὶ τὰ ἐντάλματα· εἶναι φύλαξ τῶν δημοσίων εἰσπρακτόρων, καὶ συντελεῖ εἰς τὴν εἴσπραξιν τῶν εἰσοδημάτων· πάντοτε ἐξεπλήρωσε τὸ καθῆκόν του προκειμένου λόγου περὶ δημοσίας ἀσφαλείας· ἡ ἐλάττωσις ὅθεν τοῦ ἀριθμοῦ τούτου θὰ χαλαρώσῃ ὅλα τὰ ἀνωτέρω εἴδη τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν· ἂν δὲν ᾖναι ἀναγκαῖον, ἂς καταργηθῇ· ἂν ᾖναι ἀναγκαῖον, ὅπως καὶ εἶναι, ἂς τὸ καταρτίσωμεν μὲ τὸν προσήκοντα ἀριθμόν· ἐκτὸς δὲ τούτου οἱ ἀπολυόμενοι θὰ γείνωσιν ἕρμαιον τῆς ἐνδείας καὶ τῆς πείνης, διότι πολλοὶ ἐξ αὐτῶν εἶναι ἔγγαμοι καὶ οἰκογενειάρχαι. Προτείνω ὅθεν ὅπως ἡ βουλὴ παραδεχθῇ ἵνα ἐπανέλθωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν οἱ ἀνωτέρω, ὁρίζουσα τὸ ἀναγκαῖον ποσὸν πρὸς θεραπείαν προφανοῦς ἀδικίας καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τῆς κοινωνίας.

§151ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ἐδῶ νὰ τεθῇ, «ἀνθυπομοίραρχοι οἰκονομίας ἢ ἀνθυπολοχαγοὶ οἰκονομίας.»

§152ΣΟΥΤΣΟΣ. 240 χωροφύλακες ἀφηρέθησαν, ὑπάρχουν καὶ 228,000 δρ. ἀφῃρημέναι λόγῳ ἀδειῶν· εἶναι παρὰ πολύ.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ παραδέχεται, ἀνθυπομοίραρχοι οἰκονομίας νὰ ᾖναι ἀνθυπολοχαγοί.

§154ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§155ΛΕΚΚΑΣ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι κατὰ τὴν διάλυσιν αὐτῶν τῶν χωροφυλάκων, εἰς τοὺς ὑπεραρίθμους ἐτέθησαν καὶ ἐνωμοτάρχαι;

§156ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Μάλιστα.

§157ΛΕΚΚΑΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἡ διαφορὰ τοῦ ἐκπληροῦντος ὑπηρεσίαν ἀπὸ τὸν μὴ ἐκπληροῦντα εἶναι 2 δραχμαὶ, 2 καὶ ½;

§158ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Σταθῆτε, σᾶς παρακαλῶ.

§159ΛΕΚΚΑΣ. Δὲν ἦτο καλλίτερον νὰ τοῖς δίδετε 2 δραχμὰς κατὰ μῆνα;.

§160ΥΠΟΥΡΓ. ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Εἶναι προσκεκολλημένοι εἰς τὸ σῶμα δι’ ὑπηρεσίαν.

§161ΛΕΚΚΑΣ. Ὄχι αὐτοὶ, ἀλλ’ ἐκεῖνοι τοὺς ὁποίους ἐπαπειλεῖτε (θόρυβος).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι «ἄρθρον 9. Χωροφυλακὴ 1,010 000». Ἀντίῤῥησις δὲν εἶναι ἄλλη.

§163ΓΟΥΒΕΛΗΣ. Ὑπάρχει μειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι προσθήκην χωροφυλάκων, κατὰ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Γουβέλη νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι τινὲς). Ἀπεῤῥίφθη. «Κεφ. 10. ὑπαξιωματικοὶ ὑπεράριθμοι 90,000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει.—«Κεφ. 11. Ἀπόμαχοι 60,000». Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει.—«Κεφ. 12. Διαθέσιμοι καὶ ἀργοί. Ἄρθρον 1. Μισθοὶ διαθεσίμων 85,000». Ἀντίῤῥησις δὲν εἶναι.—«Ἄρθρον 2. Μισθὸς ἀργῶν 40,000». Ἀντίῤῥησις δὲν εἶναι.—«Κεφ. 13 μόνον.

Κεκλεισμέναι χρήσεις····».—«Κεφ. 14. Ὑλικόν. Ἄρθρον. 1.

Τροφαὶ 854,940». Γίνεται προσθήκη 200,000· ὥστε γίνεται 1054,940».

§165ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 2. Ἱπποφορβὴ 203,232».

§167ΛΕΚΚΑΣ. Κύριοι, ὅλη ἡ οἰκονομία ἡ ὁποία ἐπέρασεν εἰς τὸν νοῦν τοῦ ὑπουργοῦ ὅταν συνέταξε τὸν προϋπολογισμὸν ἦτο ν’ ἀφαιρέσῃ τὴν ἱπποφορβὴν ἀπὸ τοὺς ὑποδιοικητὰς καὶ ἀπὸ τοὺς ὑπασπιστὰς, σᾶς εἶπον δὲ καὶ ἄλλοτε εἰς τὴν θανὴν τοῦ πρέσβεως τῆς Ἰταλίας τί συνέβη· ὁ διοικητὴς ἔτρεχεν ἔφιππος ὁ δὲ ἀνθυπασπιστὴς πεζός. Αὐτὸ δὲν εἶναι ὀρθὸν καὶ πρέπει νὰ διορθωθῇ ἢ πρέπει νὰ λείψῃ καὶ εἰς τοὺς διοικητὰς ἡ ἱπποφορβὴ πρέπει νὰ δίδεται καὶ εἰς τοὺς ὑποδιοικητὰς καὶ τοὺς ὑπασπιστάς.

§168ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ. Ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ παραδεχθῇ αὐτὴν τὴν δαπάνην ἐγὼ τὴν δέχομαι· ἂς ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή.

§169Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν στρατιωτικῶν ποία ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπάρξεως τῆς ἱπποφορβῆς καθόσον ἀφορᾷ τοὺς ἀνθυπασπιστάς· εἰς τὰ ἔθνη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς ἐμπόλεμον κατάστασιν, ἐννοῶ τὴν ἀνάγκην αὐτὴν, ἀλλ’ εἰς ἡμᾶς δὲν τὴν ἐννοῶ, ἐκτὸς ἂν ἐννοῇ ὁ κ. Λέκκας ὅτι καθ’ ἑκάστην θ’ ἀποθνήσκῃ εἷς πρέσβυς.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξέφρασε τὴν γνώμην του, ἡ προσθήκη διὰ τὴν ἱπποφορβὴν θὰ ἀναβαίνῃ εἰς 11 χιλ. καὶ τόσον· οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρονται ὀλίγοι) ἀπεῤῥίφθη. Ἄρθρ. 3. Ἱματισμὸς 510000.— Ἄρθρ. 4. ὁπλισμὸς 50000.— Ἄρθρ. 5. Στρατωνισμὸς 42,000.— Ἄρθρ. 6. ἱπποσκευὴ 4000.— Ἄρθρ. 7. Ἀποσκευὴ 62,600—Ἄρθρ. 8. Ὄργανα καὶ σάλπιγγες 2,000, τὸ ὅλον 1728772. Κεφάλ. 15. Στερεαὶ χορηγήσεις 60560. Κεφάλ. 16. Κατάλυσις ἄρθρ. 1. Νέαι οἰκοδομαὶ 60000.— Ἄρθρ. 2. Συντήρησις οἰκοδομῶν 60,000.— Ἄρθρ. 3. Ἐνοίκια ἰδιωτικῶν ἐνοικιῶν καὶ ὑδάτων 65,000, γίνεται 75,000. Ἄρθρ. 4. Συντήρησις φυλακείων 15,000· τὸ ὅλον 210,000. Κεφάλ. 17. Μετακομίσεις καὶ ὁδοιπορία. Ἄρθρ. 1. Τῶν κληρούχων 12,000.— Ἄρθρ. 2. Τοῦ στρατοῦ 148,000. Τὸ ὅλον 160,000. Κεφάλ. 18. Νοσηλεία 120,000. Κεφάλ. 20. Ἔξοδα γραφείου 41220. Κεφάλ. 21. Στρατιωτικὴ δικαιοσύνη 20,000. Κεφάλ. 22. Ἀνθυπασπισταὶ ὑπεράριθμοι 59,520. Τὸ ὅλον........ Ὑπουργεῖον ναυτικῶν.

§171ΤΙΝΕΣ. Αὔριον, αὔριον.

§172ΕΤΕΡΟΙ. Τώρα, τώρα.

§173ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ τελειώσωμεν ἀπόψε τὸν προϋπολογισμὸν, διότι μένουν δύο νομοσχέδια ἀναγκαιότατα, τὸ περὶ ἀποχωρήσεως καὶ τὸ περὶ προσόντων, σᾶς παρακαλῶ νὰ μὴ φύγετε.

§174ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ν’ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις καθόσον ὁ κ. ναύαρχος εἶναι ἀπὼν, ὁ ὁποῖος ἔχει σκοπὸν νὰ φέρῃ διαφόρους προτάσεις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ὑπουργείου· (θόρυβος).

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κεφάλ. 1. Μισθοί. Ἄρθρ. 1. Μισθοὶ ἀξιωματικῶν 415,818.

§176Π. ΠΕΤΡΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς ναυτικῶν). Αὐτὸ τὸ ἄρθρον προτείνω νὰ διαιρεθῇ εἰς τὰ ἑξῆς (Ἀναγινώσκει σημείωσίν τινὰ, δι’ ἧς τὰ ἄρθρα 1, 2, 3 τοῦ κεφαλ. ά. μισθοὶ, διαιροῦνται εἰς ἄρθρα 14).

§177ΛΕΩΝΤΑΡΑΚΗΣ. Ὡς ἐκ τῆς θέσεώς μου δύναμαι νὰ δώσω μερικὰς πληροφορίας περὶ τοῦ λιμένος Ζακύνθου. Εἰς αὐτὸν τὸν λιμένα ὡς ἐκ τῆς γαιωγραφικῆς θέσεώς του συχνάζουν πολλὰ ἀτμόπλοια ξένα καὶ κατ’ ἔτος πλοῖα ἐμπορικὰ 4 ἕως 5 χιλ. ἀντὶ λοιπὸν νὰ ᾖναι ἐπιστασία τοῦ λιμένος, νὰ μείνῃ ὅπως ἦτο πέρυσυ ὑπολιμεναρχεῖον.

§178ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἠκούσατε κύριοι, τὰς προτάσεις τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν;

§180ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§182ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι. (Ἐγένετο λοιπὸν δεκτὸν τὸ ά. κεφάλαιον ὅλον ὡς ἑξῆς).

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τίθεται εἰς ψηφοφορίαν ἡ πρότασις τῆς προσθήκης τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ· τὴν γνωρίζετε.

§184ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι αὐτὴν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἀμφίβολον τὸ ἀποτέλεσμα).

§186ΤΙΝΕΣ. Ἀπεῤῥίφθη.

§187ΕΤΕΡΟΙ. Παρεδέχθη.

§188ΠΟΛΛΟΙ. Τ’ ἀνάπαλιν.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐγερθοῦν οἱ μὴ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Παρεδέχθη ἡ πρότασις.

§190ΤΙΝΕΣ. Ἀπεῤῥίφθη.

§191ΕΤΕΡΟΙ. Παρεδέχθη (θόρυβος).

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ πρῶτον ἀμφέβαλε τὸ προεδρεῖον, εἰς τὸ δεύτερον τρία μέλη εἶπον, ὅτι παρεδέχθη, καὶ ἓν ὅτι ἀπεῤῥίφθη ἡ πρότασις.

§193ΚΩΝΣΤ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Νὰ γίνῃ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, διότι δὲν θέλω νὰ καθιεροῦνται ἀρχαὶ, ἀντιβαίνουσαι εἰς τὴν οἰκονομίαν καὶ στηριζόμεναι εἰς ἐσφαλμένας θεωρίας.

§194ΤΑΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι περιττὴ ἡ συζήτησις· ἠμποροῦμεν νὰ ψηφοφορήσωμεν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε δεκαπέντε οἱ ζητοῦντες τὴν ὀνομαστικὴν κλῆσιν (ἐγείρονται τρεῖς, τέσσαρες). Δὲν εἶσθε δεκαπέντε.

§196ΚΩΝΣΤ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Σᾶς λέγω, κύριοι, ὅτι........

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον. Κύριοι, προτείνεται νὰ λείψῃ ἡ ἐπιστασία καὶ νὰ γίνῃ ὑπολιμεναρχεῖον εἰς τὴν Ζάκυνθον.

§198ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐξάνει ἡ δαπάνη;

§199ΛΕΩΝΤΑΡΑΚΗΣ. Εἴκοσιν ἢ τριάκοντα δραχμὰς κατὰ μῆνα, καὶ ἐν τούτοις εἶναι ἀρκετὰ ἀναγκαῖον τὸ ὑπολιμεναρχεῖον· διότι εἰς τὸν λιμένα αὐτὸν προσορμίζονται ὡς εἶπον χιλιάδες πλοῖα ἐμπορικὰ, βασιλικὰ καὶ ἀτμοκίνητα· εἰς ἄλλους προσορμίζονται μόνον βάρκες καὶ ἔχουσιν ὑπολιμεναρχεῖα.

§200ΤΙΝΕΣ. Δὲν ὑπάρχει μεγάλη ἀνάγκη.

§201ΛΕΩΝΤΑΡΑΚΗΣ. Ὅσοι δὲν γνωρίζετε τὴν Ζάκυνθον εἰμπορεῖτε νὰ εἴπητε αὐτό. (διάλογοι).

§202ΠΟΛΛΟΙ. Κύριε πρόεδρε· ἐμπρός.

§203ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρον 2. Μισθὸς ὑπαξιωματικῶν καὶ ναυτῶν δραχ. 555,740.» (οὐδεμία ἀντίῤῥησις). «Ἄρθρον 3. Ἱματισμὸς δραχ. 17,682.» (οὐδεμία ἀντίῤῥησις). «Κεφάλαιον Βʹ. Τροφαὶ δρ. 200,160.» (οὐδεμία ἀντίῤῥησις). «Κεφάλαιον Γʹ. Ὑλικόν. Ἄρθρον 1. Ἐπισκευαὶ καὶ συντήρησις πλοίων δρ. 132,000».

§204ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΝΑΥΤΙΚΩΝ. Τὸ ἄρθρον τοῦτο, τὸ ὁποῖον κατὰ τὸ 1870 ἦτο 280,000 περιωρίσθη εἰς 132,000, εἰς τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα. Ἀλλὰ παρίσταται μία ἔκτακτος ἀνάγκη, τὰ θωρηκτὰ ὁ Γεώργιος καὶ ἡ Ὄλγα, ἐπειδὴ πρὸ καιροῦ δὲν ἐχρωματίσθησαν, ἐνῷ ἔχουν ἀνάγκην καθ’ ἑξαμηνίαν νὰ χρωματίζωνται, ἤρχισαν νὰ δεικνύουν σημεῖα ὀξειδώσεως. Οἱ ἀξιωματικοὶ μοὶ παρέστησαν, ὅτι θὰ χάσωμεν πέντε ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ἐξωδεύσαμεν δι’ αὐτὰ, ἂν δὲν τὰ ἀποστείλωμεν εἰς τὴν Εὐρώπην διὰ νὰ χρωματισθῶσι (θόρυβος). Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ προσθέσῃ ἓν ποσὸν 18,000 διὰ τὴν ἔκτακτον αὐτὴν ἀνάγκην, ὥστε τὸ ὅλον νὰ γίνῃ 150,000.

§205ΠΟΛΛΟΙ. Δεκτόν.

§206ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρον 2. Ὁπλισμὸς δραχ. 5,000.» (οὐδεμία ἀντίῤῥησις). «Ἄρθρον 3. Γαιάνθρακες δραχ. 120,000» (οὐδεμία ἀντίῤῥησις). «Ἄρθρον 4. Συντήρησις φάρων καὶ φανῶν δρ. 35,000».

§207ΚΟΣΟΝΑΚΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε πρόεδρε, νὰ προστεθῇ ἀντιμισθία δύω φυλάκων διὰ τοὺς φανοὺς τοῦ Γυθείου καὶ τῆς Πυλίας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνάγκην συντηρήσεως· ὁ κύριος ὑπουργὸς δὲν ἀνθίσταται (διάλογοι). Ἐνταῦθα ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἑπόμενα κεφάλαια καὶ ἄρθρα. «Ἄρθρον 5. Ἡμερομίσθια δρ. 10,000.

Κεφάλαιον Δʹ. Ναυπηγία·········

Εʹ. Καταστήματα. Ἄρθρον 1. Ἐπισκευαὶ καὶ συντήρησις καταστημάτων δρ. 10,000. Ἄρθρον 2. Ἐνοίκια δρ. 12,600.

» 3. Οἰκοδομαὶ ······

» 4. Μηχανήματα ·····

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἐτελειώσαμεν καὶ τὸ ὑπουργεῖον τῶν ναυτικῶν. Ὁ Κ. Δαγρὲς ἔχει τὸν λόγον.

§209ΔΑΓΡΕΣ. Κύριοι βουλευταί, εὐτυχῶς ἐπεραιώθη ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ ὅλων τῶν κλάδων. Συζήτησις ἀρκετὴ ἔλαβε χώραν ἐφ’ ὅλου τοῦ προϋπολογισμοῦ. Κατὰ τὴν συζήτησιν πολλαὶ καὶ διάφοροι ἐγένοντο προτάσεις καί τινες παρὰ τῆς Κυβερνήσεως πρὸς αὔξησιν τῶν δαπανῶν καὶ τὰς παρεδέχθητε. Ἐγὼ αὐτὸς ἐπανειλημμένως ἐσύστησα νὰ σκεφθῇ ἡ Κυβέρνησις καὶ ζητήσῃ τὰς αὐξήσεις, ἃς νομίζει ἀναγκαίας, καὶ ἐπανειλημμένως παρεκάλεσα τὴν βουλὴν νὰ δεχθῇ οἱανδήποτε τοιαύτην αὔξησιν προερχομένην ἐκ μέρους τῆς κυβερνήσεως. Ὅλα τὰ ἐχορηγήσατε ὅσα σᾶς ἐζητήθησαν. Ὁ προϋπολογισμὸς οὗτος εἶναι ὁ μᾶλλον ἐξωγκωμένος ὅλων τῶν προηγουμένων ἐτῶν.

§210ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τὰ ἐχορηγήσαμεν νὰ λέγητε.

§211ΔΑΓΡΕΣ. Τὰ ἐχορηγήσαμεν μάλιστα, οὔτε θέλω ποτὲ νὰ ἐξαιρέσω τὸν ἑαυτόν μου ὡς τιμιώτερον. Ἓν σᾶς ὑπολείπετε, κύριοι, τὸ ὁποῖον παρακαλῶ νὰ σημειώσητε· ἀφοῦ μετὰ γενναιότητος καὶ ἡμεῖς καὶ ἡ κυβέρνησις ἀνεγράψαμεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τὰς ἀναγκαίας δαπάνας, νὰ ζητήσητε τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς νόμου, ὁ ὁποῖος δύναται νὰ σώσῃ τὸ πᾶν, τοὐλάχιστον διὰ τὰ ὑπουργεῖα τῶν στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν, νὰ ζητήσητε ἐν τῷ μέλλοντι νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος περὶ δημοσίου λογιστικοῦ, πρέπει νὰ ὑποβληθοῦν οἱ δαπανῶντες καὶ εἰς τὰ ὑπουργεῖα ταῦτα ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ νόμου αὐτοῦ. Τοῦτο, κύριοι, ἂν ζητήσητε, ὡς δὲν ἀμφιβάλλω, θὰ σᾶς ἀπαλλάξῃ ἀπὸ τὴν ἀνάγκην νὰ παραπονήσθε τὸ ἑπόμενον ἔτος, ὅτι ἐγένοντο δαπάναι ἀδικαιολόγητοι. Κατ’ ἔτος συζητεῖτε καὶ ψηφίζετε πιστώσεις ἐκτάκτους, πρὸ ὀλίγου ἐψηφίσατε ἱκανάς, καὶ μόλον τοῦτο ἂν λάβητε τὸν κόπον νὰ ἰδῆτε μίαν κατάστασιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ περὶ τῶν πιστώσεων τῶν 5 ἑκατομμυρίων, θέλετε ἰδεῖ, ὅτι εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν ἐδαπανήθησαν ἓν ἑκατομμύριον καὶ τόσαι χιλιάδες δραχμῶν ἄνευ ἐντολῆς καὶ μετὰ τὴν ἐξάντλησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῶν πιστώσεων. Ἄνευ ἐντολῆς. Αἴ! τί θὰ εἴπῃ ἡ δαπάνη αὕτη, κύριοι; ὅτι ἦτο περιττὸς ὁ κόπος τὸν ὁποῖον ἐκάματε ψηφίσαντες τὰς ἀναγκαίας δαπάνας καὶ διὰ τοῦτο εἶπον ἐγὼ ὅτι δὲν ἀναμιγνύομαι εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν δύω ὑπουργείων. Ὅταν πέραν τοῦ προϋπολογισμοῦ δαπανῶνται, ὅταν μετὰ τὰς ἐκτάκτους καὶ ἀναπληρωτικὰς πιστώσεις τὰς ὅλως ἀδικαιολογήτους γίνονται δαπάναι, θὰ εἴπῃ πῶς ἐδῶ ἐφαρμόζεται ἡ δημώδης παροιμία ἡ λέγουσα «ἐμβᾶτε σκύλοι ἀλέστε κι’ ἀλεστικὰ μὴ δόστε». Παρακαλῶ τὴν βουλὴν νὰ πιστεύσῃ εἰς ὅ,τι εἶπον, ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῶν πιστώσεων οὐδεμία πλαγία σκέψις μ’ ἐπηρέασε· ἐννοῶ τὴν θέσιν μου. Ἔχω τὸ κακὸν νὰ αἰσθάνομαι, ὅπως καὶ ὅλοι οἱ ἄλλοι, οἵτινες ὅμως ἔχουν τὴν ὑπομονὴν νὰ σιωποῦν πιστεύοντες ὅτι δὲν φέρουν διόρθωσιν. Ἐν τούτοις δὲν ἠμπορεῖ ἡ κυβέρνησις, οἱαδήποτε καὶ ἂν ὑπάρχῃ, ὅταν ἔλθητε, νὰ σᾶς εἴπῃ ὅτι δὲν εἶχον χρήματα καὶ ἐδαπάνησα· τῆς ἐδώσατε ὅ,τι ἤθελε, καὶ μοὶ φαίνεται ὅτι αἱ δαπάναι αἱ αὐξηθεῖσαι ὑπερβαίνουν τὰ 2 ἑκατομμύρια. Τέλος πάντων ἀπαιτήσατε νὰ ἴδωμεν τοὺς λογαριασμοὺς εἰς τὴν ἑπομένην σύνοδον τοὐλάχιστον. Δεύτερον δὲ συνιστῶ εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν τῶν ἐσωτερικῶν, καὶ ἂν ᾖναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν σύστασιν ταύτην ὅσον εἶναι ἡ βουλὴ, νὰ ἴδωμεν καὶ τὸ ποσὸν τῆς ὁδοποιΐας ποῦ εὑρίσκεται. Ὁ περὶ τούτου νόμος δὲν ἐφηρμόσθη· ἔπρεπε νὰ ὑποβληθῇ ὁ προϋπολογισμὸς τῶν εἰσπράξεων κατὰ τὸν νόμον περὶ ὁδοποιΐας. Αὐτὸ ἤθελον νὰ συστήσω, καὶ αὐτὸ παρακαλῶ νὰ δεχθῇ ἡ Βουλὴ χωρὶς ἀντιλογίαν καὶ διαίρεσιν, τοὐλάχιστον τὸ πρῶτον. Διότι δὲν πρόκειται νὰ κατακρίνω κανένα. Εἶναι κακὸν, τὸ ὁποῖον γίνεται μέχρι τοῦδε καὶ πρέπει νὰ παύσῃ.

§212ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§213ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Καλαμῶν ἔκαμε λόγον περὶ πιστώσεων ἀναγομένων εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν ναυτικῶν ἀναγκάζομαι νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν ναυτικῶν, ὡς γνωρίζετε, εἶναι ἐξῃρημένα τῆς διατάξεως τοῦ λογιστικοῦ νόμου κατὰ τὸν ὁποῖον δύνανται νὰ γίνωσιν ἀναπληρωτικαὶ πιστώσεις, ὅταν αἱ δοθεῖσαι δὲν ἐπήρκεσαν, διὰ Β. διαταγμάτων ἐν ἀπουσίᾳ τῆς βουλῆς. Αὐτὰ τὰ δύω ὑπουργεῖα εἶναι ἐξῃρημένα......

§214ΔΑΓΡΕΣ. Δὲν ἠμποροῦν νὰ δαπανήσουν.......

§215ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Λέγω ὅτι κατὰ τὸν λογιστικὸν νόμον τὰ ὑπουργεῖα τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν ναυτικῶν εἶναι ἐξῃρημένα τῆς διατάξεως τοῦ λογιστικοῦ νόμου κατὰ τὸν ὁποῖον, ὅταν αἱ πιστώσεις δὲν ἐπαρκέσουν, τότε δύναται διὰ Β. διατάγματος ἐν ἀπουσίᾳ τῆς βουλῆς νὰ ἐκδοθῇ ἀναπληρωτικὴ πίστωσις. Βεβαίως αὐτὴ ἡ ἔλλειψις θὰ ἔχῃ κάποιαν συνέπειαν, διότι τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν ναυτικῶν ἴσια ἴσια ἔχουν ἐκείνας τὰς δαπάνας, τὰς ὁποίας καθ’ ὁλοκληρίαν δὲν δύνασθε νὰ προβλέψητε. Ὅταν σᾶς λέγουν διὰ τροφὰς τόσα, τὸ πᾶν ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς τιμῆς τῶν τροφίμων καὶ αἱ τιμαὶ προϋπολογίζονται. Ὅταν σᾶς λέγουν διὰ κίνησιν τοῦ στρατοῦ τόσα, γνωστὸν εἶναι ὅτι οὐδεὶς γινώσκει τί προϋπολογίζει, διότι εἶναι ἄγνωστα τὰ μέλλοντα· ὑπάρχουν καὶ πολλὰ ἄλλα παραδείγματα, τὰ ὁποῖα τώρα παραλείπω. Φυσικῷ τῷ λόγῳ πρέπει νὰ ὀνομασθῇ τοῦτο ἔλλειψις ἡ ὁποία ἔχει ἀποτελέσματα. Διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι ἡ βουλὴ δὲν πρέπει νὰ ἐξανίσταται καὶ κατακρίνῃ ἀνεξετάστως. Ὅταν συμβαίνωσιν ὑπερβάσεις, νὰ τὰς βασανίσῃ, νὰ ἐξετάσῃ τὰς αἰτίας, νὰ τὰς ἐνιχνεύσῃ καὶ νὰ ἐπιῤῥίψῃ τὴν εὐθύνην ὅπου δεῖ, ὅταν ἐγεννήθησαν δαπάναι ἀπὸ τὴν ἀνοησίαν καὶ ἀπερισκεψίαν τῶν κυβερνήσεων· ἀλλὰ νὰ μὴ ἐξανίσταται μόνον καὶ μόνον, διότι ἐφέρθησαν ἐνώπιόν της πιστώσεις· διότι τὰ δύω αὐτὰ ὑπουργεῖα εὑρίσκονται εἰς κατωτέραν θέσιν παρὰ τὰ ἄλλα. Εἰς τὴν Ἀγγλίαν ὑπάρχει μία ἐξαιρετικὴ διάταξις καὶ ὑπάρχει μόνον διὰ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν δύω ὑπουργείων. Ἐνῷ καὶ εἰς τὴν Ἀγγλίαν δὲν ἰσχύει ἡ ἀρχὴ τῆς μεταθέσεως ἀπὸ κεφάλαιον εἰς κεφάλαιον, ὑπάρχει ἡ ἀρχὴ αὕτη κατ’ ἐξαίρεσιν εἰς τὰ δύω αὐτὰ ὑπουργεῖα. Εἰς τὴν Ἀγγλίαν ὑπάρχει ἡ διάταξις, ὅτι εἰς τὰ δύω αὐτὰ ὑπουργεῖα δύνανται νὰ μεταφερθῶσιν αἱ περισσεύουσαι δαπάναι ἑνὸς κεφαλαίου εἰς ἄλλο τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ἀνάγκας, ὑπὸ ἕνα μόνον ὅρον, ἤτοι τὸ σύνολον τῶν δαπανῶν νὰ μὴ ὑπερβαίνῃ τὴν πίστωσιν ὁλοκλήρου τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἂν π. χ. ἐδόθησαν 5 ἑκατομμύρια λίρες εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν στρατιωτικῶν νὰ μὴ ἐξοδευθῶσι 5,000,000. Ἀλλ’ ἡ μετάθεσις ἀπὸ τὸ κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον ἔχει περισσότερον, εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ ὁποῖον ἔχει ἔλλειμμα ἐπιτρέπεται ἐξαιρετικῶς εἰς τὰ δύω αὐτὰ ὑπουργεῖα. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύστασιν τοῦ ἀξιοτίμου προλαλήσαντος περὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ λογιστικοῦ νόμου εἰς τὴν ἐξέλεγξιν τῶν λογαριασμῶν τῶν δύω ὑπουργείων, περὶ τούτου ἐλήφθη πρόνοια κατὰ τὸν Αὔγουστον τοῦ παρελθόντος ἔτους. Κατὰ τὸν Αὔγουστον τοῦ π. ἔ. οἱ τρεῖς ὑπουργοὶ τῶν οἰκονομικῶν, τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν ναυτικῶν ἐπροκάλεσαν τὸ ἑξῆς διάταγμα. Ἀναγινώσκει).

ΔΙΑΤΑΓΜΑ

Περὶ συστάσεως ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς στρατιωτικῆς καὶ ναυτικῆς διαχειρίσεως περὶ τῶν προμηθειῶν τοῦ ὑλικοῦ.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Αʹ.

ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ.

Ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν τὰ ἄρθρα 34, 45 καὶ 46 τοῦ νόμου περὶ δημοσίου λογιστικοῦ. Θέλοντες διὰ τῆς πλήρους τῶν εἰρημένων διατάξεων ἐφαρμογῆς εἰς τὸ λογιστικὸν τῆς στρατιωτικῆς καὶ ναυτικῆς ὑπηρεσίας νὰ ἐξασφαλίσωμεν ἐπὶ τὸ ἀκριβέστερον τὸν ἔλεγχον ἐν γένει τῶν τε προμηθειῶν τοῦ ὑλικοῦ καὶ τῶν ἐντελλομένων πληρωμῶν. Προτάσει τῶν Ἡμετέρων ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν, ναυτικῶν καὶ οἰκονομικῶν ὑπουργῶν, ἀπεφασίσαμεν καὶ διατάσσομεν. Ἄρθρ. 1. Συσταίνεται ἐπιτροπὴ συγκειμένη ὑπὸ τῶν Κ.Κ. Δ. Ν. Λεβίδη προέδρου τοῦ ἐλεγκτικοῦ συνεδρίου, ὡς προέδρου αὐτῆς. Λ. Παλάσκα ἀντιπλοιάρχου, γενικοῦ γραμματέως παρὰ τῷ ἐπὶ των ναυτικῶν ὑπουργείου. Κ. Χρηστοφῆ διευθυντοῦ τοῦ γενικοῦ λογιστηρίου. Μ. Γεωργαντᾶ ἀποστράτου ἐπιμελητοῦ. Π. Μπουρνᾶ ἀποστράτου ἐπιμελητοῦ. Γ. Γεωργαντᾶ ἀρχιφροντιστοῦ παρὰ τῷ ἐπὶ τῶν ναυτικῶν ὑπουργείῳ. Γ. Μοσχοπούλου ὑπεπιμελητοῦ διευθυντοῦ τοῦ οἰκονομικοῦ παρὰ τῷ ἐπὶ τῶν στρατιωτικῶν ὑπουργείῳ. Α. Βουγιούκα λοχαγοῦ τοῦ πεζικοῦ. Κ. Ἰωαννίδου λοχαγοῦ τῆς οἰκονομίας. Ἄρθρ. 2. Ἡ εἰρημένη ἐπιτροπὴ θέλει ἐνασχοληθῆ εἰς τὸν κανονισμὸν τῶν τε βάσεων καὶ τῶν λεπτομερειῶν τῆς στρατιωτικῆς καὶ ναυτικῆς διαχειρίσεως καὶ τῶν προμηθειῶν τοῦ ὑλικοῦ ἐν γένει τῶν ὑπηρεσιῶν τούτων ἐπὶ τῷ τέλει τοῦ νὰ ὑπαχθῶσιν ἀμφότεροι οἱ κλάδοι εἰς τὰς γενικὰς διατάξεις τοῦ νόμου περὶ δημοσίου λογιστικοῦ, ὑποβάλλουσα μετὰ τὸ πέρας τοῦ ἔργου τὰς ἀναγκαίας προτάσεις. Ἄρθρ. 3. Διὰ τὴν γραφικὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἐπιτροπῆς τὰ ἁρμόδια ὑπουργεῖα θέλουσι χορηγήσει τὸ ἀπαιτούμενον βοηθητικὸν προσωπικὸν ἐκ τῶν παρ’ αὐτοῖς δημοσίων ὑπαλλήλων. Ἄρθρ. 4. Οἱ ἁρμόδιοι ὑπουργοὶ θέλουσιν ἐκδώσει τὰς πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς παρούσης ἀποφάσεως λεπτομερεῖς ὁδηγίας. Τὸ παρὸν διάταγμα δημοσιευθήτω διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς κυβερνήσεως. Ἐν Κερκύρᾳ τῇ 28 Αὐγούστου 1870.

ΓΕΩΡΓΙΟΣ.

Δ. Χρηστίδης, Δ. Δρόσος, Χ. Ζυμβρακάκης Ἡ ἐπιτροπὴ εἰργάσθη ἀπὸ τὸν Αὔγουστον καὶ τὸ ἔργον τὸ ἐτελείωσε. Τὸ ἔργον ἀπῄτει κόπους· ἔπρεπε νὰ συναρμολογήσωσιν ὅλας τὰς ἀνάγκας τῆς στρατιωτικῆς καὶ ναυτικῆς ὑπηρεσίας μὲ τὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι διέπουν τὸ δημόσιον λογιστικὸν τοῦ κράτους· τὸ ἔργον ἔφθασεν εἰς πέρας καὶ παρεδόθη εἰς τοὺς διαδόχους μας· ὥστε ἡ εὐχὴ ἡ ὁποία ἐξεφράσθη ἀπὸ τὸν προλαλήσαντα ἔχει ἐκπληρωθῆ. Ἤδη μένει εἰς τὸ ὑπουργεῖον νὰ σκεφθῇ τὸ ἔργον τῆς ἐπιτροπῆς καὶ εἰς τὴν προσεχῆ σύνοδον νὰ ὑποβάλῃ τὸν ἀναγκαῖον νόμον.

§216ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀληθῶς, κύριοι, μία ἔκθεσις μοὶ ἐδόθη πρὸ πολλοῦ, τὴν ἐμελέτησα, ἀλλὰ μοὶ φαίνεται ὅτι ἐγγυήσεις πολλὰς δὲν χορηγεῖ, ἰδοὺ διὰ τί δὲν ἔσπευσα νὰ τὴν ὑποβάλω εἰς ἐξέτασιν σπουδαιοτέραν καὶ δὲν τὴν μετέβαλον εἰς νομοσχέδιον· ἐγὼ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι τὸ οὐσιῶδες ὡς πρὸς τὰς πιστώσεις δὲν εἶναι ἂν γίνωνται διὰ διατάγματος ἢ μὴ, ἀλλὰ νὰ στηρίζωνται εἰς ἀληθεῖς ἀνάγκας, καὶ οὐχὶ εἰς ἀνάγκας προελθούσας ἐξ ἀπερισκεψίας ἢ ἀπροσεξίας τῶν ὑπουργῶν καὶ εἰς τοῦτο ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς βουλῆς, ἀδιάφορον ἂν γίνωνται κατὰ τύπους, διότι δύνανται νὰ γίνωσι κατὰ τύπους, νὰ μὴ δικαιολογῶνται ὅμως· τότε θὰ φθάσῃ ἡ βουλὴ εἰς ἀποτέλεσμα, ὅταν ἐξετάζῃ κατ’ οὐσίαν τὰς πιστώσεις (θόρυβος) τὸ ὀρθὸν, χρήσιμον καὶ ἀναπόφευκτον αὐτῶν.

§217ΖΑΪΜΗΣ. Δὲν πιστεύω ἤδη νὰ προβῶμεν εἰς συζήτησιν ἑτέρων νομοσχεδίων, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν ἡ Βουλὴ ἤδη νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν τὸν κύριον Φίλιππον Ἰωάννου.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν τὸν νόμον περὶ ἀποχωρίσεως δικαστῶν.

§219ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν δυνάμεθα τώρα.

§220ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΣ (ὑπουργὸς δικαιοσύνης). Οὔτε ἐγὼ ἐπιμένω αὐτὴν τὴν στιγμὴν, ἀλλὰ ζητῶ τὴν ἄδειαν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν βουλὴν μίαν δήλωσιν ὡς πρὸς τὸν νόμον αὐτὸν περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Ἡ βουλὴ βεβαίως ἔχει τὴν διάθεσιν νὰ ζητήσῃ αὐτὸν τὸν νόμον· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐνδεχόμενον νὰ μὴ προφθάσῃ, καθόσον εἶναι ἤδη ἐγγὺς νὰ λήξῃ ὁ χρόνος τῶν ἐργασιῶν μας, δηλῶ εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι καὶ ἂν δὲν ἐπιψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, τὸ κατ’ ἐμὲ, ἂν μείνω εἰς τὴν διεύθυνσιν τοῦ ὑπουργείου τῆς δικαιοσύνης, ἔχω σκοπὸν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἀνωτέρους ὑπαλλήλους, ἀπὸ τοῦ ἀντεισαγγελέως καὶ ἀνωτέρω, νὰ τὸν τηρήσω ὡς ἐὰν ὑπῆρχεν ἐψηφισμένος.

§221ΣΑΡΑΒΑΣ. Αὐτὴ εἶναι δήλωσις τῆς κυβερνήσεως;

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὸν κύριον Φίλιππον Ἰωάννου. Ἐνταῦθα γίνεται ἡ ψηφοφορία τοῦ νομοσχεδίου τούτου διὰ μυστικῆς καὶ διὰ σφαιριδίων ψηφοφορίας.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκ τῆς ψηφοφορίας ἀπεδείχθη, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι πλήρης. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις· ὥρᾳ 8 παρὰ 20.