1863.03.28

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΟΗʹ.

Τῆς 28 Μαρτίου 1863.

(Μεγάλη Πέμπτη).

(Ἔκτακτος)

Ὥρα 10 Π. Μ. Ἐκφωνεῖται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος.

Εὑρεθείσης τῆς Συνελεύσεως πλήρους, ἤρξατο ἡ συνεδρίασις. Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθήσατε, Κύριοι Πληρεξούσιοι. Ἰδοὺ κατὰ τὴν θέλησιν καὶ τὴν ἐντολὴν τῆς Συνελεύσεως, ὁποία εἶναι ἡ πρᾶξις, τὴν ὁποίαν ἡ ἐπὶ τῶν διπλωματικῶν σχέσεων ἐπιτροπὴ συνέταξε·

ΨΗΦΙΣΜΑ ΚΘʹ.

«Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις.» «Θεωροῦσα τὰς ἀνέκαθεν πρὸς τὸ Ἑλλην. Ἔθνος εὐγενεῖς συμπαθείας καὶ μεγάλας εὐεργεσίας τῶν κραταιῶν τῆς Ἀγγλίας, Γαλλίας καὶ Ῥωσσίας δυνάμεων, καὶ ἰδίως τὰς εὐμενεῖς αὐτῶν διαθέσεις κατὰ τὰς τελευταίας τῆς Πατρίδος κρισίμους περιστάσεις.» «Πεποιθυῖα δὲ ὅτι τῇ χριστιανικῇ συμπράξει τῶν εὐεργετίδων τούτων Δυνάμεων θέλουσιν ἐκπληρωθῆ μίαν ἡμέραν οἱ δίκαιοι καὶ διακαεῖς πόθοι ἁπάντων τῶν Ἑλλήνων.» Ψηφίζει. «1) Βαθυτάτη εὐγνωμοσύνη ὁμολογεῖται πρὸς τὰς τρεῖς Εὐεργέτιδας Δυνάμεις τῆς Ἀγγλίας, Γαλλίας καὶ Ῥωσσίας διὰ τὰ μεγάλα πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος εὐεργετήματα αὐτῶν.» «2) Εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν ἀνατίθεται ἡ κοινοποίησις τοῦ παρόντος ψηφίσματος εἰς τὰς ἐν Ἀθήναις πρεσβείας τῶν τριῶν Εὐεργετίδων Δυνάμεων.» «Τὸ παρὸν ψήφισμα θέλει δημοσιευθῆ διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως.»

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὡραῖον εἶναι, ἀξιόλογον.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία πρότασις διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Συνελεύσεως μέχρι τῆς 15 Ἀπριλίου.

§4Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Ὀκταήμερος διακοπή.

§5Ρ. ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Λέγω ποτὲ νὰ μὴ γείνῃ ἡ διακοπὴ διὰ ψηφίσματος τῆς Συνελεύσεως, μόνον ὁ Πρόεδρος νὰ δώσῃ τὰς ἀδείας εἰς ὅσους θ’ ἀναχωρήσουν μὲ μίαν προθεσμίαν 10 ἢ 15 ἡμερῶν, διὰ νὰ μὴ ἀποδείξωμεν, ὅτι ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ ἐργάζηται· διότι τότε ὅσοι εὑρίσκονται δὲν θὰ κάμουν βέβαια ἔργα τέλεια, ἀλλ’ οὐχ ἧττον δύνανται νὰ συνδράμωσι τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν· λοιπὸν ψήφισμα νὰ μὴ γείνῃ.

§6ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§7ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὑποστηρίζω τὴν γνώμην τοῦ Κυρίου Παλαμίδη.

§8Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Δὲν λανθάνει βεβαίως τὴν γνῶσιν ὑμῶν, Κύριοι, ὅτι οἱ ὑπουργοὶ, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τὴν ἐξουσίαν χθές........

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι περὶ ἄλλου ἀντικειμένου, καὶ ὁμιλεῖτε κατόπιν· λοιπὸν θὰ δώσω 15 ἡμερῶν ἄδειαν εἰς τοὺς θέλοντας.

§10ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§11ΔΑΓΡΕΣ. Παρακαλῶ τὸ Προεδρεῖον νὰ προσκαλέσῃ τὰ μέλη τῶν διαφόρων ἐπιτροπῶν καὶ νὰ συστήσῃ θερμότατα εἰς αὐτὰ ὅσα μείνουν ἐδῶ νὰ συνερχώμεθα καθεκάστην, ἔστω καὶ ἀπὸ τὴν δευτέραν ἢ τὴν τρίτην τακτικῶς νὰ ἐργασθῶμεν διὰ νὰ προετοιμάσωμεν μερικὰς ἐργασίας, ὥστε ἀπὸ τῆς δευτέρας τοῦ Θωμᾶ, ὅπου θ’ ἀρχίσουν αἱ συνεδριάσεις, νὰ ἔχωμεν ἐργασίαν (θόρυβος) Κύριε Καλλιγᾶ σὲ λέγω, καὶ εἶπον καὶ ἄλλοτε, ὅτι ἀποτελεσματικώτεροι εἶναι οἱ νόμοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀφοροῦν τὴν φορολογίαν, τὴν ἰδιοκτησίαν καὶ τὴν περιουσίαν... Ἐγὼ εἶμαι, Κύριε Πρόεδρε, εἰς δύω ἐπιτροπάς· ἀπὸ σήμερον καὶ ταχὺ καὶ αὔριον καὶ μεθαύριον προσφέρομαι διὰ νὰ ἐργασθῶμεν.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσκαλοῦνται λοιπὸν τὰ μέλη τῶν Ἐπιτροπῶν νὰ προσπαθήσουν νὰ συνεργασθῶσιν ἀπὸ τῆς Τρίτης.

§13ΣΧΙΝΑΣ. Τί ἀπεφασίσθη, Κύριε Πρόεδρε, περὶ τῆς ἀδείας;

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ δώσω 15 ἡμερῶν ἄδειαν ἀπουσίας εἰς τοὺς ζητοῦντας.

§15ΖΕΡΒΑΣ. Ἀπὸ τὸ Πάσχα δύω ἑβδομάδες, Κύριε Πρόεδρε.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄλλο ἀντικείμενον ὑποβάλλω εἰς τὴν σκέψιν σας, καὶ ἀποφασίσατε, ὅπως κρίνετε. Ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν εἶναι ἐδῶ καὶ δὲν ὡρκίσθη· ἐὰν ἡ Συνέλευσις θέλῃ νὰ ἀναθέσῃ εἰς ἄλλον ὑπουργὸν π. χ. εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις εἶναι καὶ νομικὸς τὴν ἐκτέλεσιν, τῆς ὑπηρεσίας.

§17ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§18Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐπειδὴ κατ’ αὐτὰς τὰς ἡμέρας δὲν ἔχομεν συνεδριάσεις, καὶ ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἠμπορεῖ νὰ ἔλθῃ σήμερον ἢ αὔριον, διὰ τοῦτο νομίζω καλὸν νὰ δώσῃ τὸν ὅρκον ἐνώπιον τοῦ Προέδρου τῆς Συνελεύσεως.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ καλλίτερον εἶναι λοιπὸν νὰ τὸ ἀναθέσωμεν ἂν θέλετε εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις εἶναι καὶ νομικός.

§20ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μίαν ἄλλην ἐρώτησιν θὰ κάμω διὰ νὰ ὁδηγηθῶ· ὑπάρχουν τρεῖς ἐκθέσεις τῆς ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν ἐπιτροπῆς, τῶν ὁποίων ἡ μία ἀνεγνώσθη καὶ ἐτυπώθη· αἱ ἄλλαι δύω ὑπάρχουν ἐδῶ καὶ δὲν ἀνεγνώσθησαν· ἐὰν ἡ Συνέλευσις θέλῃ σήμερον ν’ ἀναγνωσθῶσιν.....

§22ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν δὲν θέλῃ, ζητῶ τὴν ἄδειαν, ἐὰν ἐγκρίνῃ ἡ Συνέλευσις, ὥστε ὅσαι ἀναφοραὶ κατὰ τὴν γνωμοδότησιν τῆς ἐπιτροπῆς παραπέμπονται εἰς διάφορα ὑπουργεῖα, ἂν θέλετε, νὰ τὰς παραπέμψω· ὅσοι δὲ ζητοῦσιν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως νὰ μείνουν.

§24ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία πρότασις ἐκκρεμὴς, ἥτις ἀνεγνώσθη κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν, τοῦ Κ. Λάπα, καὶ ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισε νὰ συζητηθῇ τὴν ἑπομένην, ἀλλὰ χθὲς δὲν συνεζητήθη, πρόκειται δὲ σήμερον νὰ συζητηθῇ, νὰ δοθῇ βαθμὸς ναυτικὸς εἰς τὸν Κ. Κανάρην.

§26ΛΑΠΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ, Κύριοι, οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν ἀγνοεῖ τὰς ἐξόχους ἐκδουλεύσεις τοῦ γηραιοῦ Κανάρη, ἑπομένως κανεὶς δὲν ἀγνοεῖ, ὅτι ὁ βαθμὸς ναυάρχου καὶ πολλὰ ἄλλα τοῦ ἐδόθησαν καὶ δὲν τὰ ἐδέχθη. Λοιπὸν προτείνω, ὅτι εἶναι δίκαιον ἡ Συνέλευσις νὰ δικαιώσῃ τὸν Κανάρην, τὸν παραιτηθέντα καὶ τὸν προσενεγκόντα τοσοῦτον μεγάλας ἐκδουλεύσεις εἰς τὸ Ἔθνος.

§27ΖΕΡΒΑΣ. Κύριοι, νομίζω, ὅτι τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ δὲν εἶναι τοιοῦτον, ὥστε νὰ προβῶμεν εἰς συζήτησιν· αὐτὸ εἶναι δικαίωμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμποροῦμεν ἡμεῖς νὰ τὸ ἐξασκήσωμεν· νομίζω, ὅτι ὁ Κ. Κανάρης εἶχεν ἕνα βαθμὸν, καὶ ὅτι παραιτήθη ἀπὸ αὐτὸν, ἀλλ’ ἡ παραίτησίς του δὲν ἔγεινε δεκτὴ ἀπὸ μέρους τῆς τότε Κυβερνήσεως· ἑπομένως ὁ βαθμὸς ὑπάρχει· ἑπομένως δὲν πιστεύω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ δώσωμεν ἡμεῖς κἀνένα βαθμόν· ἔπειτα καὶ τὰ πολυμελῆ Σώματα δὲν εἶναι ἁρμόδια νὰ δίδουν βαθμοὺς, ἀλλὰ πρέπει νὰ δοθῇ ἀπὸ τὴν ἐξουσίαν ἐκείνην, ἥτις θὰ σχηματισθῇ κατόπιν ἢ καὶ ἀπὸ τὸν ὑπάρχοντα ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἡ παραίτησις δὲν ἔγεινε δεκτὴ, ἑπομένως εἶναι περιττὴ, νομίζω, πᾶσα συζήτησις.

§28ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἀποκρούω ἢ μᾶλλον ἀντικρούω τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Ζέρβα· εἶναι ἀληθὲς ὅ,τι εἶπεν ὁ Κ. Ζέρβας, ὅτι ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία δύναται ἀποφάσει τῆς Συνελεύσεως, καὶ ἔχει τὸ δικαίωμα τοῦ προβιβασμοῦ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς αὐτὴν ἀπόκειται τὸ προβιβάζειν καὶ κατὰ συνέπειαν τὸ ἀπονέμειν βαθμούς. Ἀλλ’ ἡ ἰδία ἐκτελεστικὴ ἐξουσία ἥ τε παροῦσα καὶ ἡ μέλλουσα βεβαίως ὀφείλει νὰ ἀναγνωρίσῃ, ὅτι προκειμένου περὶ βαθμολογίας τόσον μεγάλης δὲν ἤθελε μείνει εἰς αὐτὴν τὸ δικαίωμα νὰ τὴν ἐνεργῇ. Ἀφ’ ἑτέρου ἡ Συνέλευσις πάντοτε δύναται ἐν τῷ δικαιώματί της νὰ προβαίνῃ εἰς ὀνομασίας βαθμολόγων. Οὐδεὶς, πιστεύω, δύναται νὰ φιλονεικήσῃ τὴν δόξαν τοῦ Ναυάρχου Κανάρη, καίτοι δυνάμενος αἴφνης νὰ ἔχῃ περὶ τῆς πολιτικῆς αὐτοῦ πορείας ἰδέαν ὄχι σύμφωνον μὲ ἐκείνην τῶν φίλων αὐτοῦ. Ἄσχετος ἡ πολιτικὴ πορεία, ἄσχετος ἡ περὶ τὰ πολιτικὰ αἴφνης ἱκανότης, ἥτις ἀπό τινας δύναται νὰ τῷ διαφιλονεικηθῇ, ἀσχέτως, λέγω, πρὸς τὴν ἀτομικὴν αὐτοῦ δόξαν ὁ ναύαρχος Κανάρης, Κύριοι, τοῦ ὁποίου ἀτομικὸς φίλος δὲν εἶμαι, διότι ποτὲ δὲν ἐπάτησα τὸ κατώφλιον αὐτοῦ, ὁ ναύαρχος Κανάρης, Κύριοι, ἀπέκτησε διὰ τὰ στρατιωτικὰ αὐτοῦ κατορθώματα δόξαν ἀφιλονείκητον, ἀπέδειξε δόξαν, τὴν ὁποίαν, ὅσον καὶ ἂν ἡμεῖς λησμονήσωμεν, ἡ Εὐρώπη, τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ ἐπισκεφθῇ, πάντοτε θὰ τὴν ἐνθυμῆται. Κύριοι, ἀπέναντι τῆς δόξης τοῦ γηραιοῦ Κανάρη πᾶσα σκέψις ἄλλη ναυαγεῖ, προκειμένου νὰ τὴν παλαίσῃ ἡ λεγομένη τάξις περὶ τοὺς προβιβασμούς. Εἶναι ἀληθὲς, Κύριοι, ὅτι ὑπῆρχε καθιερωμένον ὄχι διὰ νομοθετημάτων, ὅτι οἱ προβιβασμοὶ ἐνεργοῦνται κατ’ ἀρχαιότητα· οἱ πάντες τῶν Ἑλλήνων γνωρίζουσιν ὅτι ὁ Ὄθων θέλων νὰ ἀμείψῃ ἐπίσης γενναῖον ἄνδρα τῆς θαλάσσης, ἐφάμιλλον τοῦ Κανάρη, προήγαγεν αὐτὸν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀντιναυάρχου· ὁ ναύαρχος Κανάρης τότε, αἰσθανόμενος εἰς ἑαυτὸν προσβολὴν γενομένην οὐχὶ ἀτομικῶς, ἀλλ’ εἰς τὴν δόξαν αὑτοῦ, παρῃτήθη ὅλως διόλου τῶν στρατιωτικῶν αὑτοῦ βαθμῶν, ἔκτοτε διατελεῖ πολίτης. Ἂν θέλετε, Κύριοι, ἐγὼ ἀτομικῶς λυποῦμαι, διότι ἦλθε τοιαύτη πρότασις, διότι μεγαλειτέραν δόξαν ἔχει ὁ Κανάρης πολεμούμενος εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς βαθμούς, ἀπὸ ἐκείνην, τὴν ὁποίαν νομίζουν τινὲς, ὅτι δύνανται νὰ τῷ διαφιλονεικήσουν, ἂν τῷ ἀρνηθῶσι νὰ φέρῃ περιλαίμιον χρυσοκέντητον. Ἀπέναντι λοιπὸν, Κύριοι, ὅλων τῶν ναυτικῶν, τοὐλάχιστον τῶν ἐπιζώντων, ὁ γηραιὸς ναύαρχος Κανάρης ἐξέχει, καὶ τὴν ἐξοχὴν αὐτὴν, ἂν τὴν πολεμοῦμεν, ἡ Εὐρώπη τὴν ἀναγνωρίζει. Φρονῶ λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι ἀπερχόμενον τῆς Ἑλλάδος ἀνάγκη νὰ τὸν στολίσωμεν, ἵνα μὴ τολμήσωσιν οἱ ἐχθροὶ τῆς Ἑλλάδος νὰ μᾶς ὀνομάσωσιν ἀγνώμονας πρὸς τοὺς ἥρωας τῆς πατρίδος. Καὶ ταῦτα μὲν, Κύριοι, περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς βαθμολογίας αὐτῆς. Οὐδεὶς λόγος δὲν ὑπάρχει, ὡς καὶ ἐν ἀρχῇ εἶπον, ὅπως ἐμποδίσῃ τὴν Συνέλευσιν νὰ ὀνομάσῃ αὐτόν, διότι πάντοτε ἔχει τὸ δικαίωμα τοῦτο. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ ἀποδώσωμεν εἰς αὐτὸν ὅ,τι ἔχασε, καὶ νὰ τὸν τιμήσωμεν καθὼς τοῦ πρέπει. Προτείνω τὸν βαθμὸν τοῦ Ναυάρχου.

§29ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§30ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Πολεμῶ, Κύριοι, τὴν ἰδέαν, τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς εἴπωσί τινες, ὅτι βαθμὸς Ναυάρχου δὲν ὑπάρχει.

§31ΤΙΝΕΣ. Ψηφίζομεν.

§32ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Βαθμὸς Ναυάρχου ὑπάρχει, ὅπως ὑπάρχει βαθμὸς Στρατηγοῦ, καὶ ὁ Τζούρτζ ὁ ἀγωνιστὴς φέρει τὸν βαθμὸν τοῦ Στρατηγοῦ, καὶ ὁ Ναύαρχος Κανάρης, ὁ πάντοτε φέρων καὶ πάντοτε μέλλων νὰ φέρῃ, ὅσον καὶ ἂν φιλονεικήσωμεν, τὸν βαθμὸν, ὅστις τῷ ἀνήκει, δύναται νὰ ὀνομασθῇ Ναύαρχος τῆς Ἑλλάδος.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, ἐφωτίσθημεν.

§34ΣΤΑΜ. ΜΑΚΡΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, δὲν εἶμαι ἐναντίος νὰ δοθῇ ὁ βαθμὸς τοῦ Ναυάρχου εἰς τὸν γηραιὸν Κανάρην· ἔχω μεγάλον σεβασμὸν εἰς τὸ Σῶμα· ὑπῆρξαν ὅμως καὶ προηγούμεναι Συνελεύσεις, εἰς τὰς ὁποίας καὶ ἂν φῶτα πλειότερα δὲν ὑπῆρχον, ἕκαστον ὅμως ἄτομον ἔφερεν ἱστορίαν ὁλόκληρον τοῦ ἀγῶνος ἐπὶ τῶν ὤμων του. Εἰς τὰς Συνελεύσεις αὐτὰς οὔτε οἱ Στρατάρχαι τῆς Ἑλλάδος Καραΐσκος καὶ Ὀδυσσεὺς, οὔτε ὁ ἀείμνηστος κλεινὸς τῆς Πελοποννήσου Στρατάρχης Κολοκοτρώνης, οὔτε οἱ μεγάλοι τῆς ἐπαναστάσεως πρόδρομοι, ὁ Κουντουριώτης, καὶ Πέτρος Μαυρομιχάλης καὶ Ζαΐμης, οὔτε οἱ πολῖται τῆς Ὕδρας οἱ μεγάλοι, ἐξ ἧς στρατοὶ καὶ στόλοι ἐξεστράτευσαν, ἀπέναντι οὐδεμιᾶς Συνελεύσεως ἐπρότειναν τὸ ἄτομόν των «καὶ εἶπον θέλω ἐγὼ ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν τὸν βαθμὸν αὐτόν»· ποτὲ ἀπέναντι οὔτε Ἐθνοσυνελεύσεως τοῦ ἀγῶνος, οὔτε τῆς τρίτης Σεπτεμβρίου, μήτε αὐτοὶ οἱ μεγάλοι Στρατάρχαι τῆς Ἑλλάδος οὔτε ἄλλος μέγας τῆς Ἑλλάδος εὐεργέτης εἶπεν, ὅτι θέλω ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν τὸν βαθμὸν αὐτόν.

§35ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν τὸ λέγει ὁ Κανάρης, ἀλλ’ ἡ Συνέλευσις.

§36ΜΑΚΡΗΣ. Εἶμαι λοιπὸν σύμφωνος νὰ δοθῇ ὁ βαθμὸς, ἀλλ’ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, καὶ νὰ συστήσῃ θερμῶς ἡ Συνέλευσις εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ τοῦ ἀποδώσῃ τὸν βαθμὸν τοῦ Ναυάρχου.

§37ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι, ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ τὸν δώσῃ.

§38ΜΑΚΡΗΣ. Ἡ πατρὶς ὀφείλει πολλὰ εἰς τὸν Ναύαρχον· ἔπραξεν ἔργα κατὰ τὴν ἐπανάστασιν μεγάλα· ἀλλ’ ὁ τρόπος, μὲ τὸν ὁποῖον ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Λεβαδείας ζητεῖ νὰ τῷ ἀποδοθῇ ὁ βαθμὸς, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀκατάλληλος. Ἡ Συνέλευσις δύναται νὰ συστήσῃ θερμῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν· εἶμαι σύμφωνος καὶ ἐγὼ νὰ συστηθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἡ αἴτησις τοῦ πληρεξουσίου, καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι ἡ Κυβέρνησις προθυμότατα θέλει ἀποδώσει τὸν δίκαιον αὐτὸν βαθμὸν εἰς τὸν Ναύαρχον.

§39Κ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, ὀλίγα θὰ σᾶς προσθέσω. Καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ ἐπιτροπὴ τῆς Συνελεύσεως ταύτης μέλλει ν’ ἀναχωρήσῃ διὰ νὰ προσφέρῃ τὸ στέμμα τῆς Ἑλλάδος δὲν ἐρχόμεθα νὰ προτείνωμεν τὴν ἀπονομὴν τοῦ βαθμοῦ εἰς τὸν ναύαρχον Κανάρην, διότι εἶναι πολίτης ἁπλοῦς, δὲν εἶναι ὀλιγώτερον ἀξιότιμος τοῦ πολίτου ἐκείνου, τοῦ ὁποίου τὸ περιλαίμιον εἶναι γεμάτον χρυσῶν γαλονίων. Ἀλλά, Κύριοι, ἅπασα ἡ Εὐρώπη, ὅλος ὁ κόσμος γνωρίζει τὸν Κανάρην ὡς ναύαρχον· διατί λοιπὸν νὰ ἀρνηθῶμεν εἰς τὸν πολίτην αὐτὸν νὰ φύγῃ μ’ ἔνδυμα ἰδιωτικὸν καὶ ὄχι μὲ τὴν στολὴν τοῦ ναυάρχου; Ἐνθυμηθῆτε, ὅτι ὅταν ὁ ναύαρχος ἔστειλεν ἐπιστολὴν πρὸς τὸν Ὄθωνα, δι’ ἧς τῷ ἔλεγεν, ὅτι ἀπὸ χεῖρας, αἱ ὁποῖαι κατεπίεζουν τὴν Ἑλλάδα, δὲν δέχομαι, οὔτε βαθμὸν, οὔτε μισθὸν, οὔτε τίποτε, (θόρυβος) ὅλοι ἐλέγαμεν, πότε θὰ ἔλθῃ ἐκείνη ἡ ἁγία ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς οἱ ἀποτελοῦντες τὸ ἔθνος ν’ ἀναγνωρίσωμεν ὅ,τι ἀπὸ τὸν βασιλέα ἐκεῖνον ἀπέῤῥιψεν; Ἰδοὺ ἦλθεν ἡ ἡμέρα αὕτη, καὶ εἴμεθα ἐν τῷ κυριαρχικῷ ἡμῶν δικαιώματι. Διατί νὰ μὴν ἤμεθα συνεπεῖς; δὲν εἴπομεν τότε «ζήτω ὁ Κανάρης» (θόρυβος) Τί εἶπεν αὐτός; «δὲν δέχομαι ἐγὼ ἀπὸ τὰς χεῖρας ἐκείνας;» ἀλλὰ θὰ μοῦ εἴπῃ τις «αἱ χεῖρες ἐκεῖναι ἦσαν μεμολυσμέναι· ἰδοὺ ἄλλαι αἱ ὁποῖαι ἔρχονται καθαραί·» Μάλιστα, ἀλλὰ νὰ ἐκπληρώσωμεν τοὺς ὅρκους μας, νὰ ἐκπληρώσωμεν τὰς ὑποσχέσεις μας. Τουλάχιστον ὅταν ἀγωνίζηταί τις νὰ ἐπιτύχῃ μίαν δικαίαν ὑπόθεσιν, λέγω ὅτι ἐνίκησα διότι ἐτάχθην μαζὶ μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπεστήριξαν τὸ δίκαιον καὶ εἶπον ὅτι ὁ Κανάρης δὲν ἐδέχθη βαθμούς, δὲν ἐδέχθη μισθοὺς, δὲν ἐδέχθη τίποτε ἀπὸ τὸν Ὄθωνα, ἀπεφάσισε νὰ δεχθῇ ἀπὸ τὸ Ἔθνος. Ἰδοὺ τὸ Ἔθνος. Οἱ λόγοι ἐκεῖνοι, τοὺς ὁποίους προτείνετε σήμερον, ἐννοοῦμεν ὅλοι, ὅτι δὲν ἠμποροῦν νὰ ἔχουν ὑπόστασιν. Ὅπως δήποτε, ἂς τὸν ὀνομάσωμεν τὸν Κανάρην, ὅτι ἐκδουλεύσεις χειρῶν προσέφερεν, ὅτι ἐκδουλεύσεις ὀδόντων προσέφερεν, ὅτι ἐκδουλεύσεις ποδῶν προσέφερεν, εἶναι ὁ ναύαρχος Κανάρης, τοῦ ὁποίου ἡ εἰκὼν καὶ εἰς τὸ ἄλλο ἡμισφαίριον δοξάζεται.

§40ΚΟΤΖΙΑΣ. (θόρυβος· ἐπιτρέπεται δὲ εἰς αὐτὸν νὰ εἴπῃ ὀλίγας λέξεις). Κύριοι, ἐγὼ δὲν θέλω νὰ διαφιλονεικήσω τὰ δικαιώματα κανενὸς, ὅλα τὰ δικαιώματα τὰ σέβομαι. Ἐπειδὴ ἠσχολήθην εἰς τὰ ναυτικὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσω ἑκάστου τὰ δικαιώματα, καὶ ἑπομένως φρονῶ, ὅτι ἀνάλογον τῶν ὅσα προσφέρει ἕκαστος, πρέπει νὰ λάβῃ ἀμοιβήν. Ὁ Κανάρης, Κύριοι, ἐάν τις λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ἱστορίαν τοῦ ναυτικοῦ ἀγῶνος ἐξετέλεσε τὸ ἥμισυ τῶν ἔργων αὐτοῦ (ἕνεκα τῶν θορύβων δὲν ἀκούεται τίποτε).

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν δι’ ἀναστάσεως, ἂν ἐφωτίσθη· ὅσοι νομίζουν ὅτι ἐφωτίσθησαν ἂς σηκωθοῦν. (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι) Ἐφωτίσθη. Λοιπὸν τίθεται εἰς ψηφοφορίαν τὸ ζήτημα. Ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Λάπα τοῦ ν’ ἀπονεμηθῇ ὁ βαθμὸς τοῦ ναυάρχου εἰς τὸν Κ. Κ. Κανάρην.

§42ΠΟΛΛΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§43ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως· θέλω νὰ ᾖναι γνωστὸς ἐκεῖνος, ὅστις θὰ καταψηφίσῃ κατὰ τοῦ Κανάρη. Ἐσχηματίσθη τὸ Ἔθνος δι’ αὐτοῦ καὶ τώρα τοῦ διαφιλονεικοῦμεν ἕνα χρυσὸν εἰς τὸν λαιμὸν διὰ νὰ τιμήσῃ τὴν πατρίδα ἔξω!

§44ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Κύριοι Πληρεξούσιοι, ἐπεθύμουν νὰ μὴ ἤθελε φερθῆ τὸ ζήτημα ὅπως ἐφέρθη, ἀφοῦ ὅμως ἅπαξ ἐφέρθη, πρέπει νὰ τελειώσῃ ἀξιοπρεπῶς. Ζήτημα δὲν εἶναι ὅτι ὁ βαθμὸς τοῦ ναυάρχου πρέπει νὰ δοθῇ εἰς τὸν ναύαρχον Κανάρην· τὸ ζήτημα εἶναι, ἐὰν πρέπῃ νὰ τὸν ὀνομάσῃ ἡ Συνέλευσις ἢ ἡ ἐκτελεστικὴ ἀρχή. Οὕτως ἐννοῶ, ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ τὸ θέμα. (θόρυβος)

§45ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κύριοι, πολὺ ἀδικεῖτε καὶ τὴν Συνέλευσιν καὶ αὐτὸν τὸν ναύαρχον Κανάρην, διότι δὲν ἀρκεῖ ὁ τίτλος· τὸν τίτλον τὸν ἀπέκτησε μόνος του ὁ ναύαρχος Κανάρης. Πολὺ ἀδικεῖτε καὶ τὴν Συνέλευσιν καὶ τὸν Κ. Κανάρην καὶ ὑμᾶς αὐτοὺς, ἐὰν ὑποθέσητε, ὅτι ὑπάρχουν πληρεξούσιοι ἐντὸς τῆς Συνελεύσεως, οἵτινες φιλονεικοῦν τὸν βαθμὸν εἰς αὐτόν· καὶ ὅσοι νομίζετε, ὅτι συνηγορεῖτε ὑπὲρ αὐτοῦ, λανθάνεσθε· περισσότερον τὸν προσβάλλετε. Ἰδοὺ περὶ τίνος πρόκειται. Δὲν ὑπάρχει θέσις ναυάρχου λέγουν Μάλιστα τὸ ἐννοῶ· ἐὰν ἐπαρουσιάζετο πρότασις περὶ νομοθετήσεως τοιαύτης θέσεως, πιστεύω ὅτι οὐδεὶς ἤθελε τὴν διαφιλονεικήσει, διότι, ἐὰν ἤθελε νομοθετηθῆ, ὅπως θὰ νομοθετηθῇ, τότε μένει εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ ὀνομάσῃ τὸν ναύαρχον, ὄχι ὅμως καὶ ἡ Συνέλευσις νὰ προβῇ εἰς ὀνομασίας, ν’ ἀπονείμῃ βαθμούς. Διὰ τοῦτο τὸ θέμα τὸ θέτω κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τοῦ νὰ ἀπονείμῃ βαθμοὺς καὶ ἐὰν παραδέχεσθε, ὅτι ἀπονέμει τότε μάλιστα. (θόρυβος)

§46ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν ἔχομεν Βασιλέα σήμερον, εἶναι Συνέλευσις ἐπαναστατική· ἀποδίδει εἰς ἕνα ἄνθρωπον τιμὴν, ὁ ὁποῖος εἰργάσθη εἰς τὸν ἀγῶνα.

§47ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν διαφιλονεικεῖ κᾀνεὶς τὰ δικαιώματα, τὰ ἐπὶ τοῦ ἀγῶνος, τοῦ ναυάρχου Κ. Κανάρη· ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον διαφιλονεικοῦμεν σήμερον εἶναι, ἐὰν ἡ Συνέλευσις δύναται, πρέπῃ ν’ ἀπονείμῃ τὸν βαθμὸν τοῦ ναυάρχου, ναὶ ἢ ὄχι; Ἡμεῖς λέγομεν ὄχι· καὶ λέγοντες ὄχι, δὲν ἐννοοῦμεν, ὅτι ὁ Κ. ναύαρχος δὲν ἔχει τοιαῦτα δικαιώματα. Ἄπαγε! Λέγομεν, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀνοίξωμεν τοιαύτην θύραν, διότι ἅμα ἀνοίξωμεν αὐτὴν δὲν θὰ δυνηθῶμεν πλέον νὰ τὴν κλείσωμεν εἰς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐπίσης δικαιώματα. (θόρυβος). Λοιπὸν, ὡς ὀρθῶς ὁ Κ. Κεχαγιᾶς παρετήρησε, τὸ θέμα εἶναι, ἐὰν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τοῦ ν’ ἀπονείμῃ βαθμοὺς, ναὶ ἢ ὄχι. Ἐὰν παραδεχθῇ αὕτη ἡ ἀρχὴ, τότε ἐρχόμεθα εἰς τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Λάππα· τώρα πρέπει νὰ περιορισθῶμεν εἰς τοῦτο. (θόρυβος).

§48ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι κατ’ ἐξαίρεσιν πρέπει νὰ γείνῃ.

§49ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν παραδεχθῶμεν τὴν ἐξαίρεσιν δι’ ἓν πρόσωπον, τότε θὰ τὴν παραδεχθῶμεν αὔριον δι’ ἄλλα πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἐδαπάνησαν ἑκατοστύας χιλιάδας δραχμῶν εἰς τὸν ἀγῶνα. (θόρυβος μέγας εἰς τὰ δεξιά.)

§50ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριοι! Δύο λόγους θὰ εἴπω. Ἐὰν ἀποστρέφωμαι πρᾶγμα, εἶναι τὰ προσωπικὰ ζητήματα· καθὼς δὲ ἔλαβε φάσιν τὸ ζήτημα, πραγματικῶς κατήντησε προσωπικὸν πλέον καὶ ὄχι ἐθνικὸν, ὅπως τὸ ἐνόμισε τὸ πλεῖστον τοὐλάχιστον τῶν μελῶν τῆς Συνελεύσεως. Ἡ ἄρνησις αὕτη τοῦ ν’ ἀποδοθῇ εἰς τὸν πυρπολιστὴν Κανάρην εἷς βαθμὸς, καθ’ ἣν ἐποχὴν πρόκειται ν’ ἀπέλθῃ εἰς Ἔθνος ξένον πρὸς ἡμᾶς μέχρι τοῦδε, ἀλλὰ μὴ ἀγνοοῦν τὰ κατορθώματα τοῦ γέροντος Πυρπολιστοῦ, εἶναι.... (θόρυβος ἀριστερά). Ἀκούσατέ με καὶ καταδικάσατέ με μετὰ ταῦτα (θόρυβος). Λοιπὸν, ἂς κάμωμεν συνδιάλεξιν ἀφοῦ δὲν ἀγαπᾶτε νὰ συζητήσωμεν.

§51ΖΕΡΒΑΣ. Μὰ, Κύριε Ποιητὰ, δὲν ἔχομεν συνδιάλεξιν.

§52ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ. Δὲν εἶμαι ποιητὴς, ἀλλ’ εἶμαι πληρεξούσιος αὐτὴν τὴν στιγμὴν, καὶ νὰ σέβεσαι καὶ τὸν πληρεξούσιον καὶ αὐτὸν τὸν περίβολον, Κ. Ζέρβα! Φέρουσιν ἐντροπὴν αἱ χλεῦαι αἱ ἄνευ λόγου γενόμεναι, διὰ νὰ ἐμποδίζουν τὸν λόγον· νὰ μὲ ἀκούσῃς, καθὼς σὲ ἤκουσα πολλὰ καὶ ἀνάλατα λαλοῦντα ἐπὶ δύω μῆνας. Λοιπὸν, Κύριοι, ἡ ἄρνησις ἑνὸς βαθμοῦ πρὸς τὸν πυρπολιστὴν Κανάρην, καθ’ ἣν στιγμὴν, καὶ καθ’ ἣν ἐποχὴν πρόκειται νὰ ὑπάγῃ εἰς ἓν ἔθνος, τὸ ὁποῖον μὲ ἡμᾶς δὲν εἶχε μέχρι τῆς ἐσχάτης ταύτης στιγμῆς κἀμμίαν σχέσιν, ἡ ἄρνησις, λέγω, αὕτη εἶναι καὶ φειδωλία καὶ ἀδικία, ἀντανακλωμένη εἰς αὐτὴν τὴν τιμὴν τοῦ ἔθνους (θόρυβος ἀριστερά). Ἐξ ὅλων ὅσα ἐῤῥέθησαν, εἷς ὑπάρχει λόγος σπουδαῖος, δηλ. νομικὸς, ἐννοῶ κατὰ τύπους, διότι πάντοτε ἡ πρόφασις εὑρίσκεται τὸ νὰ γείνῃ ἀδικία τις, ὑπὸ νόμιμον τύπον. Ἐνταῦθα λοιπὸν ἀντετάχθη τὸ ὅτι ἡ Συνέλευσις δὲν πρέπει ν’ ἀπονέμῃ βαθμοὺς, καὶ τὸ ὅτι ἡ θέσις Ναυάρχου δὲν εἶναι νομοθετημένη· ἀπαντῶ· ἡ Συνέλευσις εἰς ἐξαιρετικὴν περίστασιν δύναται ν’ ἀπονέμῃ βαθμοὺς, καὶ ἀπονέμουσα τὸν βαθμὸν νομοθετεῖ τὴν θέσιν συγχρόνως. Εὑρίσκω δὲ τὴν πρόφασιν ἀνάλογον μὲ ἕνα στίχον (ὁ Κύριος Ζέρβας μὲ ὠνόμασε ποιητὴν) μιᾶς γνωστῆς σας φυλλάδος λέγοντα» Νὰ φᾶς τὸ μαρουλόφυλλον ἐκεῖνο χωρὶς ξύδι.» κτλ. (θόρυβος). Κατὰ τὸ πνεῦμα λοιπὸν τοῦ στίχου τούτου διετυπώθη καὶ ἡ ἀντιλογία. Δὲν δύναται ἡ Συνέλευσις, λέγουσι, νὰ δίδῃ βαθμὸν, ἀλλὰ πρέπει νὰ τὸν δίδῃ ἡ Κυβέρνησις· ἀλλὰ, Κύριοι, ἡ Συνέλευσις εἶναι καὶ Βασιλεὺς καὶ Κυβέρνησις· ἀπὸ τοῦ βήματος δὲ τούτου ἠκούσατέ τινας ἀπαιτοῦντας, ὅτι ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ βαθμολογῇ καὶ τοὺς ἀνθυπολοχαγούς. Οἱ ταύτην δὲ τὴν ἄτοπον ἰδέαν ὑποστηρίξαντες τότε, σήμερον ἀρνοῦνται εἰς τὸν Κανάρην ὅ,τι ἡ πεσοῦσα δυναστεία τῷ προσέφερεν. Ἐκτὸς τούτου, εἶναι κοινὸς ἄνθρωπος, ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν, ὁ Κανάρης; Λοιπὸν ἔκτακτος ἀγωνιστὴς ὢν ἀπαιτεῖ ὄχι τῆς Κυβερνήσεως τὴν βαθμολογίαν, ἀλλὰ τοῦ ἐκτάκτου τούτου σώματος διὰ τὴν ἔκτακτον περίστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν στέλλεται (θόρυβος ἀριστερά). Πρέπει ἓν ὄνομα ὡς τοῦ Κανάρη τόσον περιφανὲς εἰς τὰς σελίδας τῆς ἱστορίας τοῦ ἔθνους νὰ περιφρονηθῇ; Καὶ δὲν εἶναι ἀνάρμοστον ὁ Κανάρης ὁ ἔχων φήμην Εὐρωπαϊκὴν νὰ παρουσιασθῇ μὲ ἁπλῆν πολίτου στολὴν εἰς τὸν μέλλοντα Ἡγεμόνα μας. Ἐγὼ φρονῶ τὸ ἐναντίον· ἂς ἀποφασίσῃ δὲ ὁ πατριωτισμὸς καὶ ἡ φιλοτιμία σας ὅ,τι εἶναι δίκαιον καὶ ἀξιοπρεπές.

§53ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Κἀνεὶς, Κύριοι, δὲν δύναται νὰ διαφιλονεικήσῃ τὴν δόξαν καὶ τὸ μεγαλεῖον, τὸ ὁποῖον ἀπέκτησεν ὁ Κ. ναύαρχος Κανάρης. Ἐγὼ ἐζήτησα τὸν λόγον, ὄχι διὰ νὰ πολεμήσω τὴν βαθμολογίαν, ἀλλὰ μόνον ἓν πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἤκουσα ἀπὸ κἀνένα ἄλλον. Ὁ Κ. Κανάρης ἦτον ὑποναύαρχος, τώρα πρόκειται νὰ προβιβασθῇ ναύαρχος· μεταξὺ ὑποναυάρχου καὶ ναυάρχου μεσολαβεῖ ἄλλος βαθμός.

§54ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Εἶναι πολίτης, δὲν εἶναι τίποτε.

§55ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Ὅταν τῷ ἀπενεμήθη ἀπὸ τὸν Βασιλέα ὁ βαθμὸς, τῷ ἀπενεμήθη ὁ βαθμὸς τοῦ ἀντιναυάρχου, τοῦτον ἀπεποιήθη. (θόρυβος).

§56Ν. ΚΑΝΑΡΗΣ. Ὁ Κ. Κανάρης ἦτον ἀντιναύαρχος εἰς τὸν καιρὸν τοῦ μακαρίτου τοῦ Κυβερνήτου. Ἀφοῦ ἔφθασεν ἡ ἀντιβασιλεία ἐδῶ, καὶ ἠθέλησεν ὅλας τὰς ἐκδουλεύσεις νὰ λησμονήσῃ, νὰ κάμῃ μίαν νέαν ἰσοπέδωσιν, τὸν ἔκαμε πλοίαρχον δευτέρας τάξεως τὸν Κανάρην, καὶ ἄλλους ἀγωνιστὰς μὲ αὐτὸν τὸν ἴδιον τρόπον τοὺς ἀντήμειψε. Τὸ σύστημα αὐτὸ ἀκολουθήσασα ἐπὶ ἔτη πολλὰ, ἐσχάτως μόνον ἡ Βασιλεία, συναισθανομένη τὸ ἀδίκημα, τὸ ὁποῖον ἔπραξε καὶ τὴν κατάκρισιν τοῦ κοινοῦ, τῷ ἐνεπιστεύθη τὸν βαθμὸν τοῦ ἀντιναυάρχου, ἀλλὰ πάλιν ἐπροτίμησεν ὄχι διὰ τὸν βαθμὸν, ὄχι ἐπαναλαμβάνω διὰ τὸν βαθμὸν, ἀλλ’ ἕνεκα τοῦ ὀλεθρίου συστήματος, τὸ ὁποῖον διεῖπε τὴν πατρίδα, καὶ εἶπεν ἀρνοῦμαι καὶ αὐτὸν καὶ τοὺς μισθούς. Σήμερον εἶναι πολίτης, δὲν εἶναι οὔτε ὑποναύαρχος, οὔτε τίποτε. Νομίζω καθῆκόν μου, ἀντιπροσωπεύων αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ τὸν ἴδιον, νὰ εἴπω, ὅτι καὶ σήμερον δὲν ἐζήτησε τὸν βαθμὸν τοῦ ναυάρχου· ἐνομισάν τινες, ὅτι μέλλει νὰ παρουσιασθῇ εἰς τὸ ἔσχατον γῆράς του ἀπέναντι τοῦ νέου Βασιλέως, ἀπὸ τοῦ ὁποίου ἡ πατρὶς ἀτενίζει τὸ μέλλον αὐτῆς, μέλλει νὰ διέλθῃ Ἐπικρατείας Εὐρωπαϊκὰς, ὁ Κανάρης θὰ εἴπουν οἱ ξένοι· τὸν γνωρίζομεν ναύαρχον, ἀλλὰ ποῖος εἶναι αὐτὸς ὁ γέρων μὲ τὰ πολιτικά; Τὸ ἔθνος λοιπὸν, ἐὰν στοχάζηται κατὰ συνείδησιν, ὅτι εἶναι ἔργον πατριωτικὸν, ἂς τὸ κάμῃ, παρακαλῶ, ἄνευ συζητήσεως, ἐὰν δὲν τὸ νομίζῃ, παρακαλῶ τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν ἐπίσης ν’ ἀποσυρθῇ τὸ ζήτημα. Ἐὰν νομίζῃ, ὅτι ἡ πατρὶς τιμᾶται μὲ τοῦτο, ἂς δοθῇ, εἰ δὲ μὴ ἂς μείνῃ ὁ Κανάρης, ὅπως ἦτο, πολίτης ἁγνός.

§57ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Ἐγὼ, Κύριοι, ἐνόησα πολὺ καλὰ τὸν Κ. Κανάρην, ὁ Κ. Κανάρης ἤθελε νὰ παραστήσῃ μὲ τοῦτο, ὅτι ὁ πατήρ του δὲν ἔλαβε τὸν βαθμὸν, εἰς τὸν ὁποῖον δικαιοῦται, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω τὴν ἰδέαν μου, τὴν ὁποίαν ἐπιθυμῶ νὰ διευκρινήσητε· ὅταν ἀπενεμήθη ὁ βαθμὸς τοῦ Ἀντιναυάρχου ἐπὶ βασιλείας, ὁ Κύριος Κανάρης ἦτον Ὑποναύαρχος· (θόρυβος). Τελευτῶν, Κύριοι, σᾶς λέγω συμφωνῶν μὲ τὸν Κανάρην, ὅτι ὁ Ναύαρχος Κανάρης πρέπει νὰ μεταβῇ πρὸς τὸν Βασιλέα μὲ βαθμὸν, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἔχει, προτείνω καὶ ἐγὼ νὰ ἔλθῃ εἰς μίαν λύσιν αὐτὸ τὸ ζήτημα, διότι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάγῃ ὡς ἰδιώτης. Ἐὰν δὲν πρόκηται νὰ φύγῃ τὸ Σάββατον, τότε τὸ ἐννοῶ· τώρα ὅμως, ἐπειδὴ πρόκειται ν’ ἀναχωρήσῃ ἡ ἐπιτροπὴ, καὶ ὁ Κ. Κανάρης εἶναι ὡς πολίτης, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν βαθμολογίαν, ἀλλ’ ἐξακολουθῶ νὰ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ δοθῇ ὁ βαθμὸς τοῦ Ἀντιναυάρχου. (θόρυβος μέγας).

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπεβλήθησαν διάφοροι προτάσεις, ὑπάρχει πρότασις τοῦ Κ. Βαλτινοῦ, λέγουσα· «Νομοθετεῖται θέσις Ναυάρχου μὲ μισθὸν μηνιαῖον ἴσον τῷ τοῦ Στρατηγοῦ, καὶ ὀνομάζεται Ναύαρχος ὁ πολίτης Κωνσταντῖνος Κανάρης διὰ τὰς πρὸς τὴν Πατρίδα ἐξόχους αὐτοῦ ἐκδουλεύσεις». Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ Πληρεξουσίου Ἀκαρνανίας Κυρίου Κατσικογιάννη ἔχουσα οὕτως· «Ἡ Συνέλευσις ψηφίζει· ἐπειδὴ ἡ δυναστεία τοῦ Ὄθωνος δὲν ἐξετίμησε τὰς ἐκδουλεύσεις τοῦ πολίτου Κωνσταντίνου Κανάρη, ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἠναγκάσθη νὰ ζητήσῃ τὴν παραίτησίν του ἀπὸ τὸν βαθμὸν τοῦ Ἀντιναυάρχου, ἡ Συνέλευσις ἀναγνωρίζουσα αὐτὰς ἀπονέμει ἐξαιρετικῶς τὸν βαθμὸν τοῦ Ναυάρχου εἰς τὸν Κύριον Κωνσταντῖνον Κανάρην». Ὑπάρχει πρότασις τοῦ Κ. Κεχαγιᾶ, ἔχουσα οὕτως· «Ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τοῦ νὰ ἀπονέμῃ βαθμοὺς ἢ οὔ.» Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ Κ. Μαντζούνη· «Ἂν ἐπὶ Βασιλείας Ὄθωνος ἡ παραίτησις τοῦ Κωνσταντίνου Κανάρη ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ Ἀντιναυάρχου ἐγένετο δεκτὴ, ἡ Συνέλευσις συνιστᾷ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀνακαλέσῃ... (θόρυβος).

§59ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Εἶναι ἀνάξιον αὐτό.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις, ἡ ὁποία περιέχει καὶ ἄλλο πρόσωπον, τὸ ὁποῖον δὲν ἀφορᾷ τὸ θέμα, τὴν ὁποίαν ἀφίνομεν δι’ ἔπειτα.

§61ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. (ἀπὸ τὴν δεξιὰν πλευρὰν). Ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ εἶναι αὐτοτελὴς πρότασις καὶ πρέπει νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὰ Τμήματα (θόρυβος ἀριστερά).

§62ΒΛ. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Αὐτὴ εἶναι τέχνασμα. (θόρυβος ἀριστερά).

§63ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν σοὶ δίδω τὸ δικαίωμα νὰ ἐπικρίνῃς τὴν ἰδέαν μου νὰ τὴν ὀνομάζῃς τέχνασμα.

§64ΒΛ. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Προκειμένου προχθές, Κύριε Πρόεδρε, περὶ τοῦ ζητήματος τῶν ἑτεροδημοτῶν, εἰδοποιήσατε τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἂν ἀποτύχῃ ἡ ἀρχὴ ἐπιφυλάττετε τὴν ἐξαίρεσιν διὰ τὸν Κ. Παπαδιαμαντόπουλον.

§65ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Παρακαλῶ νὰ μοὶ δοθῇ μία ἐξήγησις, ἂν ἡ Συνέλευσις ἀποφασίζουσα σήμερον νὰ ἀπονείμῃ βαθμοὺς καὶ προβιβάζουσα τὸν Ναύαρχον Κανάρην, δὲν ἐπιφυλάττετε τὸ δικαίωμα τοῦ νὰ προβιβάσῃ καὶ ἄλλους ἢ τὸ κάμνει μόνον διὰ τὸν Κανάρην.

§66ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ἐξαιρετικῶς μόνον διὰ τὸν Κανάρην.

§67Δ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κύριοι Πληρεξούσιοι (θόρυβος δεξιά).

§68ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ἐφωτίσθημεν.

§69ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἔχω ἀντιπρότασιν κατὰ τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ.

§70ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞ. Νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ συζήτησις.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὁ Κύριος Χαντζερῆς ἔχει τὸν λόγον.

§72ΧΑΝΤΖΕΡΗΣ. (θόρυβος ἀριστερά). Ἡ Συνέλευσις, Κύριοι, τοῦ ἔδωκε τὸν βαθμὸν τοῦ Ναυάρχου καὶ ἰδοὺ εἰς τὰ πρακτικὰ πάντοτε ἀναφέρεται ὡς Ναύαρχος (θόρυβος).

§73ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ἐφωτίσθημεν.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι λοιπὸν παραδέχονται ὅτι ἐφωτίσθησαν καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος, ἐκεῖνοι νὰ σηκωθῶσι (σηκώνονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη. Ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη πρότασις τοῦ Κυρίου Βενετσάνου. «Ὁ Κύριος Κωνσταντῖνος Κανάρης ἀνακτᾷ τὸν βαθμὸν τοῦ Ἀντιναυάρχου, ὃν ἐπὶ τῆς Βασιλείας δὲν ἐδέχθη μὲ τὴν σειρὰν τῆς ἀρχαιότητός του». Καθὼς γνωρίζετε λοιπὸν ὑπάρχει πρότασις τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ, ἂν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τοῦ νὰ ἀπονείμῃ βαθμούς. Θὰ ψηφοφορήσωμεν αὐτὴν, ἕπεται μετὰ ταῦτα ἡ ἐξαίρεσις. Ὅσοι λοιπὸν παραδέχονται ὅτι ἡ Συνέλευσις ἔχει τὴν ἐξουσίαν καὶ τὴν δύναμιν τοῦ νὰ ἀπονείμῃ βαθμοὺς...

§75ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ἐξαιρετικῶς (θόρυβος ἀριστερά).

§76ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει νὰ τεθῇ ἂν πρέπῃ νὰ ἀπονείμῃ (θόρυβος).

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν κατὰ γράμμα ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ ἔχει οὕτως· «Ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τοῦ νὰ ἀπονείμῃ βαθμούς;».

§78ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Μία Συνέλευσις καταστρέφουσα δυναστείας, θρόνους, ἀναγορεύουσα Βασιλεῖς, δύναταί ποτε νὰ ἀποφασίσῃ, ἂν ἔχῃ δικαίωμα νὰ δίδῃ βαθμούς! (θόρυβος).

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἄλλη πρότασις τοῦ Κ. Βαλτινοῦ ἔχουσα οὕτως· «Ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὸ μὴ ἀπονέμειν αὐτὴ ἡ ἰδία βαθμοὺς, ἐπιφυλαττομένου δικαιώματος ἐξαιρέσεως».

§80ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. (ἀπὸ τὴν ἀριστερὰν πλευρὰν). Ὄχι, ὄχι.

§81ΕΤΕΡΟΙ. (ἀπὸ τὴν δεξιὰν πλευρὰν). Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπωτέρω (θόρυβος ἀριστερά).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρέπει νὰ ψηφοφορήσῃ ἡ Συνέλευσις, ἂν πρέπῃ νὰ προηγηθῇ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Βαλτινοῦ· ὅσοι παραδέχονται ὅτι αὐτὴ ἡ πρότασις πρέπει νὰ προηγηθῇ κατὰ τὴν ψηφοφορίαν ἀπὸ τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ, νὰ σηκωθῶσιν (σηκόνονται ὀλίγοι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη νὰ ψηφοφορηθῇ πρῶτον ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ.

§83ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν αὐτὴν θὰ εἴπωσι ναὶ, ὅσοι δὲν τὴν παραδέχονται θὰ εἴπωσιν ὄχι (θόρυβος).

§85ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριοι, (θόρυβος καὶ φωναὶ ἀλλεπάλληλοι ἔκ τινων πληρεξουσίων τῆς ἀριστερᾶς πλευρᾶς). Πρὸς δόξαν τοῦ Κανάρη σχίζω τὴν πρότασίν μου.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ ὁ Κύριος Κατσικογιάννης ὡσαύτως;

§87ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ναὶ (θόρυβος μέγας). Ἐνταῦθα ὁρκίζεται ὁ Πληρεξούσιος τῶν Καλαμῶν Κύριος Πέτρος Μαυρομιχάλης.

§88ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ προστεθῇ εἰς τὸν κανονισμὸν ἓν ἄρθρον ὅτι οἱ Κύριοι πληρεξούσιοι ἐκφράζουν τὴν γνώμην των μὲ ....

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.

§90ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι, ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ σας εἴπω χθὲς, ὅτι τὸ ταμεῖον τὸ ἐθνικὸν κατὰ δυστυχίαν εἶναι κενὸν, δὲν ἔχομεν παρὰ πολὺ ὀλίγας χιλιάδας δραχμῶν ἐντὸς τοῦ ταμείου, καὶ αἱ ἀνάγκαι μας εἶναι πολλαί· χρεωστοῦμεν ἀπὸ τοὺς παρελθόντας μῆνας ἀρκετὰ, χρεωστοῦμεν ἀκόμη εἰς τὰ στρατιωτικὰ ταμεῖα, ἀπὸ αὔριον ἢ μεθαύριον ἔρχεται ἡ νέα πενθημερία, οἱ ὑπάλληλοι δὲν ἐπληρώθησαν τέλος πάντων αἱ ἀνάγκαι μας εἶναι πολλαὶ καὶ κατεπείγουσαι, τὰς πλείστας τῶν ὁποίων εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἐκπληρώσωμεν ἀμέσως, αὔριον τὰς περισσοτέρας. Θέλω, Κύριοι, καὶ λυποῦμαι διότι δὲν θὰ ἐργασθῶμεν αὐτὰς τὰς ἡμέρας, διότι σκοπὸν ἔχω νὰ σᾶς ὑποβάλλω μέτρα τινὰ προσωρινὰ ἀναντιῤῥήτως πρὸς θεραπείαν τῶν ἀναγκῶν, ἐπιφυλασσόμενοι, ἐλπίζοντες, καὶ εὐχόμενοι, ὥστε διὰ τῆς ταχυτάτης ἐλεύσεως τοῦ Βασιλέως νὰ ἐπανέλθουν τὰ πράγματα εἰς τὴν ὁμαλὴν κατάστασιν των, νὰ ἀρχίσῃ ἡ ὁμαλὴ εἴσπραξις τῶν φόρων, καὶ νὰ λείψωμεν ἀπ’ αὐτὰς τὰς δυσκολίας. Ἀλλὰ, Κύριοι, ὅσον ταχύτατα καὶ δραστηριώτατα καὶ ἂν ἐργασθῇ τις, ἐννοεῖται, ὅτι εἶναι δύσκολον εἰς μίαν νύκτα νὰ ὑποβάλλῃ μέτρα τόσον μεγάλα· ἐπὶ τοῦ παρόντος διὰ νὰ οἰκονομήσωμεν τὰς ἀνάγκας μας, ἓν μέτρον μόνον εὗρον πρόχειρον. Εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν, Κύριοι, ὑπάρχουν ἐγγεγραμμέναι διὰ τὸ δάνειον 300,000 δραχμαὶ, ἀλλ’ ἔχομεν μόνον τὰς ἐγγραφάς.

§91Δ. ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Ἐντὸς τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος ἐπληροφορήθημεν ὅτι θὰ σταλῶσι.

§92ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μ’ εἶπον ὅτι δυσκολεύονται νὰ εἰσπράξουν χρήματα, ἕνεκα τῆς κακῆς καταστάσεως τοῦ ἐμπορίου· εἰς τὰς ἐπαρχίας δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε νὰ εἰσπράξωμεν, οὔτε νὰ βιάσωμεν τὴν εἴσπραξιν· θέλομεν βεβαίως φροντίσει ἀκολούθως· ἕνεκα τούτου, ἐπειδὴ εἰς τὴν τράπεζαν ὑπάρχουν παρακατατεθειμένα κληροδοτήματα δύω κατηγοριῶν, τῶν μὲν νὰ χρησιμεύουν τὰ κεφάλαια εἰς ἕνα ὡρισμένον σκοπὸν, εἰς τὴν κατασκευὴν καταστημάτων κτλ. τῶν δὲ νὰ χρησιμεύουν οἱ τόκοι αὐτῶν τῶν κεφαλαίων πρὸς σκοποὺς ὡρισμένους, πρὸς συντήρησιν καταστημάτων ἢ πρὸς ἐκπαίδευσιν νέων, τὰ κληροδοτήματα τῆς δευτέρας κατηγορίας εἶναι παρακατατεθειμένα εἰς τὴν τράπεζαν, καὶ πληρώνει ἡ τράπεζα 4 ἢ 5%· εἶναι πλέον τῶν 500,000 δραχμῶν τὰ δεύτερα ταῦτα· λοιπὸν, Κύριοι, θὰ παρακαλέσω τὴν Συνέλευσιν νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν, νὰ τὰ λάβῃ τὸ δημόσιον ἀπέναντι τοῦ δανείου, καὶ ἑπομένως οἱ τόκοι νὰ χρησιμεύσωσι πρὸς τὸν ἴδιον σκοπὸν, εἰς ὃν καὶ τώρα· διότι ὁ σκοπὸς αὐτὸς τῶν κληροδοτημάτων εἶναι ὡρισμένος· ἐκτὸς τούτου τὰ κληροδοτήματα ὠφελοῦνται, διότι θέλουν λαμβάνει τόκους μεγαλειτέρους, ἔπειτα ἡ ἀσφάλεια θὰ ᾖναι τοσοῦτον μεγαλειτέρα, ὅσον καὶ τὸ ἔθνος αὐτὸ θὰ ζήσῃ· δὲν ἤθελον καταφύγει εἰς αὐτὸ τὸ μέσον, ἐὰν αἱ ἀνάγκαι δὲν ἦσαν κατεπείγουσαι, καὶ ἂν εἴχομεν καιρὸν καὶ εὐκολίαν νὰ λάβωμεν ἄλλα· ἐπειδὴ ὅμως αὔριον φεύγετε, δὲν εἶναι ἄλλος τρόπος· διὰ τοῦτο ὑποβάλλω τὸ ἀκόλουθον ψήφισμα, τὸ ὁποῖον παρακαλῶ νὰ ψηφίσητε· αὐτὰ τὰ χρήματα θὰ τὰ λάβωμεν ἀπὸ τὴν Τράπεζαν ἀπέναντι τοῦ δανείου. Ἰδοὺ τὸ ψήφισμα. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. Ἐθνικὴ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις ψηφίζει. Ἄρθρον Μοναδικόν. Ἐκ τῶν κατατεθειμένων εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν κληροδοτημάτων, ὧν ὁ τόκος εἶναι προσδιωρισμένος πρὸς συντήρησιν ἐκπαιδευτικῶν καὶ φιλανθρωπικῶν καταστημάτων καὶ ἐκπαίδευσιν νέων, ἐπιτρέπεται νὰ ληφθῶσι 500 χιλιάδες δραχμαὶ ἐπὶ ἐκδόσει ὁμολόγων τοῦ ἐθνικοῦ δανείου τῶν 6,000,000 δραχμῶν, ὁ δὲ τόκος τῶν ὁμολόγων τούτων θέλει χρησιμεύσει εἰς ἐκπλήρωσιν τοῦ σκοποῦ τῶν κληροδοτῶν. Αἱ ληφθησόμεναι ὁμολογίαι θέλουσι παραδοθῆ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, οἱ δὲ λαμβανόμενοι τόκοι θέλουσι διατίθεσθαι κατὰ τὰ διατεταγμένα ὑπὸ τῶν διαθετῶν· τὰ ἀπὸ τῶν ἑκάστοτε πληρουμένων ὁμολογιῶν ληφθησόμενα ποσὰ θέλουσιν αὖθις κατατίθεσθαι ὡς κεφάλαια παρὰ τῇ αὐτῇ Τραπέζῃ. Τὸ παρὸν ψήφισμα θέλει δημοσιευθῆ διὰ τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως.

§93ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§94Α. ΛΟΝΤΟΣ. Δὲν νομίζετε ἀναγκαῖον νὰ προστεθῇ «οἱ τόκοι οἱ ἀπολαμβανόμενοι νὰ κατατίθενται εἰς τὴν Τράπεζαν;»

§95ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριε Πληρεξούσιε, οἱ τόκοι οἱ ἀποδιδόμενοι θὰ χρησιμεύουν εἰς τὸν σκοπὸν, δι’ ὃν καὶ τώρα· ὅ,τι δὲ περισσεύει βεβαίως θὰ προστίθεται εἰς τὴν Τράπεζαν.

§96ΣΑΡΙΠΟΛΟΣ. Νὰ προσθέσητε, ὥστε τὰ ἀπὸ τῶν πληρουμένων ὁμολογιῶν ποσὰ νὰ ἀνακατατίθενται εἰς τὴν Τράπεζαν, συμφώνως μὲ τὴν ἑξῆς πρότασίν μου, ἥτις νὰ συναφθῇ, ὡς τελευταῖον ἄρθρον ἐν τῷ ψηφίσματι τῷ ὑπὸ τοῦ Κυρίου ὑπουργοῦ προτεινομένῳ.

§97ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τὰ δίδει ἆρά γε ἡ Τράπεζα;

§98ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ Κύριος Διευθυντὴς τῆς Τραπέζης ἐμπνέεται ἀπὸ τὸν ἴδιον πατριωτισμὸν καὶ τὴν φιλογένειαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ὅλοι ἡμεῖς, ἑπομένως ὁ Κύριος Διοικητὴς τῆς Τραπέζης μοὶ εἶπεν, ὅτι δὲν ἔχει δυσκολίαν, ὅταν ἡ Συνέλευσις τ’ ἀποφασίσῃ, εἰς τὸ νὰ τὰ δώσῃ.

§99ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Γνωρίζετε, ὅτι τὸ δάνειον αὐτὸ θέλει διαρκέσει ἐπὶ 30 ἔτη, λοιπὸν τὸ κεφάλαιον αὐτὸ θὰ ᾖναι δεσμευμένον ἐπὶ 30 ἔτη, ἢ θὰ θέσητε κἀνένα ἄλλον ὅρον, ὥστε τὸ δημόσιον νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα...

§100ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Καθὼς ἠξεύρετε ὁ σκοπὸς καὶ προορισμὸς αὐτῶν τῶν κεφαλαίων εἶναι νὰ ᾖναι παρακατατεθειμένα, καὶ χρῆσις νὰ γίνεται τοῦ τόκου αὐτῶν· ἑπομένως ἡμεῖς δὲν ἠμποροῦμεν νὰ μεταβάλωμεν τὸν προορισμὸν αὐτῶν, ἀλλὰ ζητοῦμεν νὰ ᾖναι διωρισμένα, ὅπως εἶναι, ὁ προορισμός των, καὶ νὰ γίνεται χρῆσις μόνον τοῦ τόκου αὐτῶν.

§101ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ θέσις τοῦ πράγματος, ἂν τὴν ἐννοῶ, εἶναι αὕτη· αὐτὰ τὰ χρήματα κατ’ ἀπόφασιν τῶν ἀποθανόντων κατετέθησαν εἰς τὴν Τράπεζαν ὑπὸ τὸν ὅρον, ἵνα ἐξοδεύωνται πρὸς ὡρισμένον τινὰ σκοπόν. Λοιπὸν τὴν σήμερον, νομίζω, διὰ νὰ φυλάξωμεν αὐτὸν τὸν σκοπὸν τῶν διαθετῶν, πρέπει νὰ δοθῶσιν ὅλαι αἱ ὁμολογίαι τοῦ δανείου αὐτοῦ εἰς τὴν Τράπεζαν, καὶ ἡ Τράπεζα νὰ εἰσπράττῃ τοὺς τόκους κατ’ ἔτος· αὐτὸς εἶναι ὁ τρόπος.

§102ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἴμεθα συμφωνότατοι.

§103ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Συμφωνῶν μὲ τὸν προλαλήσαντα Ὑπουργὸν καθ’ ὁλοκληρίαν διὰ τὴν πρότασίν του αὐτὴν, ἔρχομαι καὶ ἐγὼ, ἀναγνωρίζων τὰς ἀνάγκας, εἰς τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα σήμερον, νὰ σᾶς εἴπω τι, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ συνεισφέρῃ εἰς τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν σᾶς φέρει ὁ Κύριος Ὑπουργός. Καὶ ἄλλοτε, Κύριοι, ἐγένετο λόγος περὶ ἑνὸς ἀπομαχικοῦ Ταμείου, τὰ χρήματα τοῦ ὁποίου παρακατατίθενται εἰς τὴν Τράπεζαν. Τὰ χρήματα τοῦ ἀπομαχικοῦ Ταμείου δίδονται εἰς τὴν Τράπεζαν, καὶ ἀπολαμβάνουν μόλις 4 καὶ ½%. Κύριοι, κατὰ τὸν νόμον, ὁ σκοπὸς τοῦ ναυτικοῦ ἀπομαχικοῦ Ταμείου εἶναι μετὰ 25 ἔτη νὰ ἐκπληρωθῇ· δηλ. ἐκ τῶν τόκων νὰ προσγεννηθῇ ἓν κεφάλαιον, καὶ ἐκ τοῦ τόκου νὰ λαμβάνουν οἱ ναῦται, οἵτινες θὰ καταντήσουν ἀνίκανοι εἴτε διὰ γῆρας, εἴτε διὰ παθήματα τῆς θαλάσσης. Τὰ χρήματα λοιπὸν ταῦτα τὰ ἔχομεν νεκρὰ εἰς τὴν Τράπεζαν· δύναται λοιπὸν νὰ τὰ δώσῃ ἡ Τράπεζα εἰς τὸ Ταμεῖον καὶ νὰ λάβῃ ὁμολογίας. Τὸ ἀπομαχικὸν Ταμεῖον θὰ λάβῃ κατὰ τὴν πρότασιν αὐτὴν 1% περισσότερον. Τὰ χρήματα ἀναβαίνουν εἰς 300,000 δραχμάς. Ὑπάρχουν εἰς τὴν Τράπεζαν, λοιπὸν νὰ τὰ λάβωμεν, ἀφ’ οὗ τὸ Ἔθνος εὑρίσκεται εἰς μεγάλας ἀνάγκας· μὴ νομίσητε ὅτι τὸ ἀπομαχικὸν ναυτικὸν Ταμεῖον πάσχει διὰ τοῦτο. Ἐγὼ εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πληρώνουν εἰς τὸ Ταμεῖον τοῦτο.

§104ΤΙΝΕΣ. Κατόπιν ἐρχόμεθα εἰς αὐτὸ, Κύριε Θεοχάρη.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον νομίζω, ὅτι φρονεῖτε ὅλοι ἀμέσως νὰ ψηφισθῇ· ἐννοεῖται, ὅτι εἰς τὰ πρακτικὰ θὰ τεθῇ καὶ ἡ παρατήρησις τοῦ Κυρίου Ῥάλλη, διὰ νὰ ᾖναι γνωστὸς ὁ σκοπὸς, καὶ διὰ νὰ μὴ ὑποθέσῃ τις, ὅτι δι’ ἄλλην χρῆσιν γίνεται.

§106ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, ὅσοι παραδέχονται τὸ ψήφισμα, τὸ ἀναγνωσθὲν παρὰ τοῦ Κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν μὲ τὰς παρατηρήσεις τοῦ Κυρίου Ῥάλλη νὰ σηκωθοῦν. (ἀνίστανται σχεδὸν ὅλοι). Ἡ Συνέλευσις τὸ παρεδέχθη. Ἔχομεν μίαν πρότασιν ψηφίσματος ἀπὸ τὸν Κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν νὰ σᾶς κοινοποιηθῇ καὶ ἂν θέλετε νὰ τυπωθῇ καὶ νὰ διανεμηθῇ.

§108Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν) Κύριοι, ἕνεκα τοῦ ἐν Ἀμερικῇ ἐπικρατοῦντος πολέμου τὰ βαμβακουργεῖα ἐν Ἀγγλίᾳ ἐσταμάτησαν καὶ ἐντεῦθεν ἐπῆλθεν ἐπαισθητὴ ζημία εἰς ὅλα τὰ ἐργοστάσια καὶ ἔλλειψις μεγίστη καθ’ ὅλην τὴν Εὐρώπην καὶ τὴν Ἑλλάδα. Ἀπὸ τὰς διαφόρους ἐπαρχίας τῆς Ἑλλάδος τὸ Ὑπουργεῖον ἔχει διαφόρους αἰτήσεις, δι’ ὧν ζητοῦνται χορηγήσεις βαμβακοσπόρου· τὸ ὑπουργεῖον ἠρεύνησεν, ἂν ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος εὑρίσκεται τοιοῦτος καὶ εὗρεν, ὅτι εἰς οὐδεμίαν ἐπαρχίαν ὑπάρχει ἐκτὸς τῆς Λεβαδείας. Ἐφρόνει τὸ Ὑπουργεῖον, ὅτι ἐπειδὴ ἡ βαμβακοσπορὰ ἐντὸς μικροῦ ἄρχεται, νὰ ζητήσῃ πίστωσιν ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν 8000 δραχ. διὰ τῶν ὁποίων νὰ ἀγορασθῇ ὁ ἀναγκαῖος βαμβακόσπορος καὶ νὰ δοθῇ ἐπὶ πιστώσει εἰς τοὺς εἰσέρχοντας· περὶ τούτου ὑπάρχει καὶ πρότασις.

§109ΤΙΝΕΣ. Δωρεάν.

§110ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ. Ὅπως ἀγαπᾶτε. (Ἀναγινώσκει τὴν πρότασιν περὶ χορηγήσεως τῆς πιστώσεως). Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Χορηγεῖται εἰς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργεῖον πίστωσις ἐκ Δραχμῶν 8000 ἐπὶ τοῦ Κεφ. Εʹ. ἄρθρου 5 τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ αὐτοῦ τῆς ἐνεστώσης χρήσεως, ἵνα χρησιμεύσῃ πρὸς προμήθειαν βαμβακοσπόρου διανεμηθησομένου εἰς τοὺς χρείαν ἔχοντας τοιούτου καθ’ ὅλον τὸ κράτος ἐπὶ πιστώσει. Τὸ παρὸν ψήφισμα θέλει δημοσιευθῆ διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως.

§111ΠΟΛΛΟΙ. Ἐπὶ δωρεᾷ.

§112ΔΑΓΡΕΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω, Κ. Πρόεδρε.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὑπουργὸς δὲν ζητεῖ νὰ ψηφισθῇ ἀμέσως.

§114ΚΟΣΟΝΑΚΟΣ. Ἐπὶ πιστώσει νὰ δοθῇ, διότι θὰ ἐγερθοῦν παράπονα.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐσωτερικῶν σᾶς γνωστοποιῶ, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἀνέθεσεν εἰς ὑμᾶς προσωρινῶς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς δικαιοσύνης. Ἐπὶ πιστώσει ἢ ἐπὶ δωρεᾷ θὰ δοθῇ ὁ βαμβακόσπορος;

§116ΤΙΝΕΣ. Ἐπὶ δωρεᾷ.

§117ΕΤΕΡΟΙ. Ἐπὶ πιστώσει.

§118ΔΑΓΡΕΣ. Ἡ ἀπονομὴ τοῦ βαμβακοσπόρου ἐπὶ δωρεᾷ δὲν ὑποθέτει τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ προϊόντος αὐτοῦ, ἐγὼ, ὅστις καλλιεργῶ γαίας, λέγω, ὅτι ἡ δωρεὰ τοῦ σπόρου δὲν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἀναπτύξῃ τὴν καλλιέργειαν τοῦ προϊόντος τούτου, ἀλλὰ τὸ ἀφορολόγητον. Σήμερον λοιπὸν πρέπει νὰ ψηφίσωμεν ἐπὶ πιστώσει νὰ δοθῇ, διότι ἐνδεχόμενον νὰ γείνουν καταχρήσεις. Ἂν ᾖναι δυνατὸν, ὁ Κ. Ὑπουργὸς νὰ φροντίσῃ ὥστε νὰ προμηθευθῇ τὸν βαμβακόσπορον ἀπὸ ἄλλα μέρη.

§119ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ. Πρὸ πολλοῦ ἐδόθη ἀφορμὴ καὶ τὸ Ὑπουργεῖον ἐφρόντισε νὰ εὕρῃ εἰς τὴν Ἀγγλίαν καὶ εἰς ἄλλα μέρη, ἀλλὰ δὲν εὗρε· ὥστε φρονῶ, ὅτι ὁ βαμβακόσπορος ὁ ἐντόπιος, ὅστις ἐπέτυχε, καὶ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι κατὰ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Λονδίνου ἐπῃνέθη, εἶναι ὁ καταλληλότερος· ἀφοῦ ἔχομεν ἐντὸς τῆς χώρας μας, διατὶ νὰ τὸν ἀναζητῶμεν ἀλλαχοῦ;

§120ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια.

§121ΑΝΤΥΠΑΣ. Καὶ διὰ τὸ συντομώτερον, διότι ἐπροχώρησε καὶ ὁ καιρός.

§122ΡΑΛΛΗΣ. Εἰς τὸ Μάντζεστερ ὑπάρχει μία ἑταιρεία ὀνομαζομένη «Ἑταιρία διὰ τὴν βαμβακοφυτείαν» καὶ ἥτις δίδει τὸν καλλίτερον σπόρον τοῦ βαμβακίου· δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐννοήσω, ἀφοῦ λέγει ὁ Κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἐζητήθη ἀπὸ τὴν Ἀγγλίαν καὶ δὲν εὑρέθη, πῶς ἔτυχε νὰ μὴ εὑρεθῇ.

§123ΖΕΡΒΑΣ. Ἡ ἀνεύρεσις ἀνατίθεται εἰς τὸν Κ. Ὑπουργόν.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, ὅσοι παραδέχονται τὸ ψήφισμα, ὅπως ἀνεγνώσθη νὰ σηκωθοῦν (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.

§125Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν.). Προτίθεμαι, Κύριοι, νὰ σᾶς κοινοποιήσω μίαν ἀνάγκην, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία, τὴν ὁποίαν χθὲς ἐσχηματίσατε· εἴμεθα εἰς τὰ τέλη τοῦ μηνὸς Μαρτίου, ἀλλ’ ὄχι μόνον διὰ τοῦτο, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ διότι εἴμεθα εἰς τὰς παραμονὰς ἑορτῶν, ἡ ὑπηρεσία ὀφείλει νὰ πληρώσῃ τοὺς μισθοὺς τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων· ἔχομεν λοιπὸν ἀνάγκην εἰς τοῦτο πίστωσιν τοῦ μηνὸς Μαρτίου· ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἰσήγαγεν αἴτησιν περὶ τῶν χρηματικῶν πιστώσεων τοῦ μηνὸς Μαρτίου μετὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ· τῇ ἀληθείᾳ καὶ ὡς πληρεξούσιος δὲν δύναμαι νὰ γνωρίζω, τί ἐστὶν ἡ πίστωσις αὕτη, ἀλλ’ ἐντοσούτῳ καὶ τὴν ἀνάγκην αὐτὴν τὴν ἀναγνωρίζω, καὶ ὑποθέτω ὅτι καὶ ὑμεῖς τὴν ἀναγνωρίζετε. Ὁ Κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἠναγκάσθη νὰ ἀποσυρθῇ. Διὸ τὴν εἰσάγω ἐγὼ, καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀνάγκην αὐτήν.

§126ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα· σήμερον, τώρα.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ προαναγνωσθὲν καὶ ἐπικυρωθὲν Ψήφισμα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὑπῆρχον αἱ παρατηρήσεις τοῦ Κ. Ῥάλλη, θέλετε νὰ τεθοῦν παρὰ πόδας τοῦ ἰδίου ψηφίσματος.

§128ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§129Δ. ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Ἡ αἴτησις τῆς πιστώσεως τοῦ Μαρτίου συνετάχθη ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νέου προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑποβληθέντος.

§130ΚΟΣΟΝΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, 2 μῆνες εἶναι ἡ ἐκλογὴ τοῦ Γαλαξίου, καὶ δὲν ἔγεινεν ἀκόμη.

§131ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἂν δὲν ἀπατώμεθα, Κ. Πρόεδρε, ἡ πίστωσις τοῦ μηνὸς Μαρτίου ἐπεψηφίσθη.

§132ΕΤΕΡΟΙ. Καὶ ἡμεῖς καθ’ ὅσον ἐνθυμούμεθα, ἐπεψηφίσθη.

§133ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἐξετασθῶσι τὰ πρακτικά.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐξετάσωμεν τὰ πρακτικὰ καὶ θὰ ἴδωμεν.

§135ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἠναγκάσθη δι’ οἰκιακάς του ὑποθέσεις νὰ σᾶς παρακαλέσῃ νὰ τῷ ἐπιτρέψητε 5 ἢ 8 ἡμερῶν ἄδειαν ἀπουσίας. Ὁ Κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργείου δὲν εἶναι παρὼν τώρα· μοὶ ἐπετράπη νὰ σᾶς ὑποβάλω τὴν αἴτησίν του.

§136ΠΕΤΙΜΕΖΗΣ. Ἡ παρουσία του εἶναι ἀναγκαία, καὶ φρονῶ ὅτι δὲν πρέπει νὰ τῷ δοθῇ.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται νὰ δοθῇ 8 ἡμερῶν ἄδεια εἰς τὸν ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργὸν, καὶ νὰ ἀνατεθῇ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν.

§138ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§139ΠΕΤΡΟΣ ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (θόρυβος). Κύριοι, χθὲς τὸ ἑσπέρας ἐν ᾧ δύναμις, ἐν ᾧ ἐνέργεια δὲν ὑπῆρχε, παρὰ μόνον τύπος Κυβερνήσεως, χθὲς ὁ πεπτωκὸς ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὁ Κύριος Παπαζαφειρόπουλος παύει δύω Εἰσαγγελεῖς, παύει δύω Προέδρους Πρωτοδικῶν, παύει δύω Ἀντεισαγγελεῖς, παύει δύω Πρωτοδίκας. Κύριοι, παύει δηλ. ἀπὸ 20 ἐτῶν καὶ ἐπέκεινα δικαστικὰς ἐκδουλεύσεις. Γνωρίζετε τί θὰ εἴπῃ δικαστής; Ὁ δικαστὴς ἔχει ἀναφαίρετα δικαιώματα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν· διὰ τοῦτο καὶ ὁ θεμελιώδης νόμος μας διαλαμβάνει ὅτι πρέπει νὰ ᾖναι ἰσόβιος ὁ δικαστὴς, καθὼς ὁ στρατιώτης, καὶ καθὼς ὁ στρατιωτικὸς δὲν δύναται ν’ ἀφαιρέσῃ τὸν βαθμὸν τοῦ Στρατιωτικοῦ, οὕτω καὶ ὁ δικαστὴς δὲν δύναται νὰ ἐξαρτᾶται, οὕτως εἰπεῖν, ἀπὸ τὴν παλιμβουλίαν ἑνὸς ὑπουργοῦ νὰ τὸν παύσῃ· καὶ πότε, Κύριοι; ὅταν ψυχοῤῥαγῇ, ὅταν ᾖναι Ὑπουργεῖον, μὴ ὑπάρχον, καὶ μὴ νόμιμον. Ἰδοὺ, Κύριοι, ἐζήτασα μάλιστα καὶ τὸν ἀξιότιμον Γενικὸν Γραμματέα τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης τὸν Κ. Σαράβαν, ὁ ὁποῖος ὑπεστήριξε τοὺς λόγους μου (θόρυβος). Ἐπαύθησαν, Κύριοι, τῆς Λαμίας ὁ Ἀγγελινίδης, διότι δὲν τῷ ἔδιδε ψηφοδέλτιον, ἐπαύθη ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἀθηνῶν, ἐπαύθη ὁ Στεκούλης Πρωτοδίκης Λαμίας, καὶ ἄλλοι μικρότεροι. Περὶ τῶν ἀντικαταστησάντων αὐτοὺς δὲν ἔχω τίποτε νὰ εἴπω, ἀλλὰ περὶ τῆς ἀρχῆς, τὴν ὁποίαν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εἰσήγαγεν· ὅ,τι ἔπραξεν, ἐν ᾧ δὲν ἦτον ὑπουργὸς νόμιμος, ἠθικῶς καὶ ἀπὸ ἁβροφροσύνην εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ ἀπὸ ἁβροφροσύνην πρὸς τοὺς Δικαστὰς καὶ συναδέλφους του, δὲν ὤφειλε νὰ τὸ πράξῃ. Διὰ τοῦτο λέγω ν’ ἀκυρωθοῦν οἱ διορισμοὶ καὶ αἱ παύσεις (θόρυβος). Μάλιστα, Κύριοι, ἰδοὺ ἡ πρότασίς μου.

§140Δ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὴν Συνέλευσιν, ὅτι τὸ βιβλίον, εἰς τὸ ὁποῖον καταχωροῦνται αἱ πράξεις καὶ αἱ ἀποφάσεις τοῦ ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἔκλεισε χθὲς τὴν 1 ὥραν μ. μ., ὡς δύνασθε νὰ πεισθῆτε καὶ διὰ τῆς παρουσίας κατ’ ἐκείνην τὴν ὥραν ἁπάντων τῶν ὑπουργῶν ἢ ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου, ἢ εἰς τὸ προαύλιον, ἑπομένως ἡ κατηγορία αὕτη εἶναι φύσει καὶ πράγματι ἀνυπόστατος· ἂν ὅμως ἤθελέ τις ἀποδείξει τὸ βάσιμον αὐτῆς, ὅπερ θεωρῶ ἀδύνατον, πρῶτος ἐγὼ ἤθελον τὴν ὑποστηρίξει (ὅπως τὴν ἐπαρουσίασεν ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Οἰτύλου Κύριος Μαυρομιχάλης), κατὰ τοῦ συναδέλφου μου τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης.

§141ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Πότε ἔγεινε;

§142Δ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Αἱ ἀποφάσεις ἐπὶ τῶν μέτρων περὶ ὧν γίνεται λόγος, ἦσαν προηγουμένης ἡμέρας (θόρυβος), ἂν δὲ ἡ αἰτίασις δὲν ἀφορᾷ ἰδίως ἐμὲ, μ’ ὅλον τοῦτο κατὰ τὴν ἀπουσίαν τοῦ συναδέλφου μου, προκαλῶ ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τὴν αὐστηρὰν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως· θὰ ἐνθυμῆσθε ὅμως ὅλοι βεβαίως, ὅτι ἐγὼ διεκδίκησα τὸ δικαίωμα τοῦ νὰ ἔχωμεν ἀκέραια, ἀνέπαφα ὅλα τὰ μέσα τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἐνόσῳ ἠθέλαμεν μείνει ὑπουργοὶ, καὶ ὅτι παμψηφεὶ ἡ Συνέλευσις τὰ ἄφησεν εἰς ἡμᾶς, βεβαιωθῆτε δὲ ὅτι νόμιμον καὶ εὐσυνείδητον μόνον χρῆσιν ἐκάμαμεν αὐτῶν.

§143ΣΑΡΑΒΑΣ. Κύριοι, μόλον ὅτι ὑπηρετῶ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ὡς γενικὸς Γραμματεὺς, πιστεύω ὅτι δὲν ἐννοήσατε ἀμέσως, ὅταν ἀπεφάσισα νὰ λάβω τὸν λόγον, ὅτι ἦλθον νὰ ὑπερασπίσω τὸν ὑπουργόν. Ἐγὼ ὁ ἴδιος ἤμην ἐξ ἐκείνων, οἵτινες κατεψήφισαν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, οὐχ ἧττον ὅμως, Κύριοι, πρέπει πάντοτε τὰ πράγματα νὰ τὰ ἐξετάζωμεν ὑπὸ τὴν αὐστηρὰν ἔποψιν τῆς Δικαιοσύνης, καὶ οὐχὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς προσωπικότητος. Ὤφειλον πρὸ παντὸς ἄλλου νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καθ’ ὅσον, ἐὰν κακῶς ἔπραξεν ὁ Κύριος ὑπουργὸς, εὐλόγως ἤθελεν ὑποτεθῆ, ὅτι ἓν μέρος τῆς εὐθύνης ἐπιβαρύνει καὶ ἐμέ. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω ἐκ τοῦ προτέρου, ὅτι ἤμην ὁ τελευταῖος, ὁ ὁποῖος ἔμαθον τοὺς διορισμοὺς τούτους σήμερον (θόρυβος)· ἄλλο ὅμως εἶναι τοῦτο, καὶ ἄλλο τὸ νὰ προβῇ ἡ Συνέλευσις εἰς τὴν ἐκτίμησιν τοῦ ἂν καλῶς ἢ κακῶς ἔπραξεν ὁ Κ. ὑπουργὸς, καὶ ν’ ἀκυρώσῃ τὰς πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἐνηργήθησαν ἐντὸς τῆς ἁρμοδιότητός του. Τὴν πρώτην ἡμέραν, ὅταν ἀπεφασίσθη ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως τοῦ νὰ ἀντικατασταθῇ τὸ ὑπουργεῖον, εἷς τῶν ἐντίμων πληρεξουσίων ἐπρότεινε συνάμα, νὰ μὴ ἔχῃ τὸ δικαίωμα τὸ ὑπουργεῖον, μέχρις οὗ ἐκλεχθῇ τὸ νέον, νὰ κάμῃ οὐδεμίαν πρᾶξιν ἐνεργείας, οὐδένα διορισμὸν ἐκτὸς τοῦ καθαρῶς διοικητικοῦ μέρους, καὶ ὅταν ὁ ἔντιμος πρώην ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν παρέστησεν εἰς τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν, ὅτι, οὕτω περιοριζομένη ἡ ἐξουσία τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐνεργήσῃ....

§144ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν τὸ εἶπε.

§145ΕΤΕΡΟΣ. Τὸ ἴδιον εἶναι.

§146ΣΑΡΑΒΑΣ. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ τὴν ἠθικὴν ἐκείνην δύναμιν, τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ ἔχῃ πᾶσα Κυβέρνησις, ἔστω καὶ ἐπὶ μίαν ὥραν, κατέχουσα τὴν ἐξουσίαν. Ἡ Συνέλευσις ἀπήντησεν, ὅτι δὲν ἐνόει διόλου νὰ περιορίσῃ τὴν ἐξουσίαν τῶν ὑπουργῶν. Ἐὰν τοῦτο ᾖναι ἀληθὲς, τότε δὲν μοὶ φαίνεται πλέον ζήτημα, ἐὰν ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχων ἀκόμη ἐξουσίαν ἐνήργησε τοὺς διορισμοὺς ἐκείνους ἐντὸς τοῦ δικαιώματός του, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ ἔντιμος προλαλήσας ἀξιότιμος φίλος μου Κ. Π. Μαυρομιχάλης. Δὲν δύναμαι παρὰ νὰ συνομολογήσω, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἔπρεπε τὴν τελευταίαν ἡμέραν νὰ φανῇ τόσον τραχὺς, ἀλλὰ δὲν ἕπεται ἐκ τούτου, ὅτι ἡ Συνέλευσις ὀφείλει ν’ ἀκυρώσῃ ὅλας τὰς πράξεις, τὰς ὁποίας ἐνήργησεν. Ἐννοεῖτε πολὺ καλὰ, ὅτι ἕνας ὑπουργὸς, ὅταν ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισε τὴν ἀντικατάστασίν του, ἔπρεπε νὰ ἐννοήσῃ, ὅτι, καίτοι ἔχων τὴν ἐξουσίαν ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ εἰς τοὺς ἀπολύτως ἀναγκαίους διορισμούς. Δὲν ἐννοῶ νὰ κάμῃ τοιαύτας ἀδικίας, ἀλλ’ ἄλλο τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ ἄλλο τὸ ζήτημα, ἐὰν ἡ Συνέλευσις πρέπῃ ν’ ἀκυρώσῃ ὅλας τὰς πράξεις τοῦ Κυρίου ὑπουργοῦ. Τότε ἡ Συνέλευσις δὲν ἤθελε κάμει ἄλλο καθ’ ἡμέραν παρὰ νὰ ἔρχηται νὰ ἐπεμβαίνῃ ὄχι εἰς τὴν ἐκτίμησιν πλέον, ἐὰν καλῶς ἢ κακῶς ἔπραξεν ὁ ὑπουργὸς, ἀλλ’ ὡς ἀνώτατον δικαστήριον νὰ μεταῤῥυθμίζῃ τὰς ὑπουργικὰς πράξεις. Εἶναι σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐκ τῶν προτέρων πρέπει νὰ καταδικάσητε. Ἔπειτα δὲν βλέπω ἐγὼ τὴν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ μεταβληθῇ τὸ ἀτόπημα αὐτό· ἔστω. Ὁ νέος ὑπουργὸς δύναται, ἐὰν εὕρῃ, ὅτι τινὲς τῶν διορισμῶν τοῦ ὑπουργοῦ ἦσαν ἀκατάλληλοι, ὅτι ἐκ τῶν παύσεων προσεβλήθησαν δικαιώματα, δύναται ἀξιολογώτατα νὰ τὰς ἐπανορθώσῃ. Χωρὶς νὰ ἐγκρίνω τὸ σύνολον τῶν πράξεων τοῦ Κυρίου ὑπουργοῦ, οὔτε τὸ κατάλληλον ἐν τῇ ὥρᾳ, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐγένοντο, νομίζω, ὅτι ἡ Συνέλευσις δὲν πρέπει νὰ ἐνασχοληθῇ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου.

§147ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν (θόρυβος).

§148ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι δὲν πρόκειται νὰ ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα ἐὰν ὁ ὑπουργὸς εἶχε τὸ δικαίωμα, διότι κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν, ὅτε ἀπεφάνθη ἡ Συνέλευσις ν’ ἀντικαταστήσῃ τοὺς ὑπουργοὺς, ἰδοὺ τὶ ἀπεφάνθη ἡ Συνέλευσις. Ἀναγινώσκεται ἓν ἀπόσπασμα τῶν πρακτικῶν τῆς προτεραίας. Τώρα ἐγὼ λέγω, ὅτι τὸ ὑπουργεῖον εἶχε τὸ δικαίωμα μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης, καθ’ ἣν παρέδωκε τὰς ἡνίας εἰς τὴν νέαν Κυβέρνησιν νὰ ἐνεργῇ πᾶσαν ὑπηρεσίαν· πρόκειται μόνον νὰ ἐξετάσητε· αὐτὸς ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης παύσας αὐτοὺς τοὺς ὑπαλλήλους τοὺς ἔπαυσε λόγῳ ἀνάγκης τῆς ὑπηρεσίας, ἢ ὁρμώμενος ἀπὸ ἄλλους λόγους; Σήμερον δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν ἡμεῖς ἀμέσως νὰ τὸ ἐξετάσωμεν, διότι πρέπει νὰ ἔλθῃ ὁ ὑπουργὸς, καὶ ἐὰν ἀνακαλύψωμεν, ὅτι αὐτὸς ὁ ὑπουργὸς εἴτε λόγῳ φατριασμοῦ εἴτε ἐκδικήσεων, διότι δὲν τῷ ἔδωκαν τὴν ψῆφον, ἔκαμεν αὐτὸ (θόρυβος μέγας). Ἐγὼ ἔχω πεποίθησιν, ὅτι ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης Κύριος Παπαζαφειρόπουλος, τὸν ὁποῖον ἄλλως τε δὲν γνωρίζω, δὲν προέβη εἰς αὐτὸ ἀπὸ πνεῦμα ἐκδικήσεως· ἔχω πεποίθησιν, ὅτι αὐτὸς ὁ νέος ὡρμήθη ἀπὸ λόγους ὑπηρεσίας, οὐχ ἧττον ὅμως, ἐπειδὴ ἐγένετο αὐτὴ ἡ πρότασις πρέπει νὰ ἴδωμεν καὶ τὸν ὑπουργὸν (θόρυβος).

§149ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Ἀποκρούω, Κύριοι, καὶ τὴν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου Κ. Μαυρομιχάλη ὡς καὶ τὴν πρότασιν τοῦ Κ. πληρεξουσίου καὶ φίλου μου Κ. Χριστοπούλου. Ἐὰν ἠθέλομεν λάβει ὑπ’ ὄψιν τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Μαυρομιχάλη, ἠθέλομεν ἀναλάβει εἰς ἑαυτοὺς διοικητικὰ καθήκοντα, καὶ σᾶς εἶπον ὅλοι, ὅτι τὸ τοιοῦτον ἤθελεν εἶσθαι ὀλέθριον· ἄλλως τε σᾶς εἶπον, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἐκεῖνο δὲν ἔπεσεν ἀπὸ τὴν κατάκρισιν τῆς Συνελεύσεως, ὥστε νὰ συνδεθῇ μὲ ἔκφρασιν δυσμενείας, ὥστε νὰ παραλύσῃ διοικητικῶς ἡ ἐνέργειά του, νὰ μὴ ἠμπορέσῃ νὰ προβῇ εἰς κἀνὲν πλέον μέτρον· ἑπομένως ἡ πρότασις ν’ ἀκυρωθοῦν αἱ ἐνέργειαί του εἶναι πρότασις, ἡ ὁποία ἀντιβαίνει εἰς τὴν θέσιν τῆς Συνελεύσεως, ἀλλ’ ἀντιτάσσομαι καὶ κατὰ τῆς τροπολογίας τοῦ ἐντίμου φίλου μου Κυρίου Χριστοπούλου, διότι νομίζω, ὅτι αἱ ἐπερωτήσεις δὲν δύνανται ν’ ἀπευθυνθῶσιν εἰμὴ εἰς Ὑπουργοὺς, εὑρισκομένους ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ, ὄχι εἰς Ὑπουργοὺς πεπτωκότας.

§150ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια! (θόρυβος). Ὁ Κύριος Δ. Μακρῆς ἄρχεται τῆς ἀναγνώσεως ἐκθέσεως περὶ μιᾶς ἐκλογῆς.

§151ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν εἶναι καιρὸς τώρα· (θόρυβος).

§152ΜΑΚΡΗΣ. Πρὶν προβῇ ἡ Συνέλευσις εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν πρέπει ν’ ἀναγνωσθοῦν αἱ ἐκθέσεις τῶν ἐκλογῶν· (θόρυβος).

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν· (θόρυβος). Ὅσοι παραδέχονται νὰ προτιμηθῇ τῆς ἐξακολουθήσεως τῆς συζητήσεως τοῦ φορολογικοῦ νόμου ἡ ἀνάγνωσις δύω ἐκθέσεων ἐκλογικῶν καὶ ἡ συζήτησις αὐτῶν, νὰ σηκωθοῦν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Δὲν παρεδέχθη.

§154ΒΕΝΕΤΣΑΝΟΣ. Νὰ ὁρισθῇ ἡ ἡμέρα διὰ τὴν ἀναχώρησιν τῆς Ἐπιτροπῆς.

§155ΠΟΛΛΟΙ. Θὰ φύγουν τὸ Σάββατον.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Χθὲς ἐζήτουν τινὲς ν’ ἀναχωρήσῃ τὸ Σάββατον, ἀλλὰ ψηφοφορία δὲν ἔγεινε.

§157ΣΟΛΙΩΤΗΣ. Ἐν ἀρχῇ τῆς συνεδριάσεως ἀνεγνώσθη τὸ πρὸς τὰς Μεγάλας Δυνάμεις περὶ εὐγνωμοσύνης Ψήφισμα, καὶ ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη διὰ πολλῶν φωνῶν αὐτὸ, ἀλλὰ δὲν ἐπεψηφίσθη.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, ἐπεψηφίσθη· δὲν ἐγένετο κἀμμία ἀντίῤῥησις· παρεδέχθη παμψηφεί.

§159ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Οἱ πληρεξούσιοι περιμένουν νὰ τελειώσῃ ὁ φορολογικὸς νόμος διὰ νὰ φύγουν· (θόρυβος).

§160ΘΡ. ΖΑΪΜΗΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐμπνευσμένη ὑπὸ τῆς γενικῆς ἐπιθυμίας τοῦ νὰ προσφερθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον τὸ Στέμμα εἰς τὸν ἐκλεχθέντα Βασιλέα, θέλει ἀναχωρήσει ἀφεύκτως τὸ Σάββατον ἤτοι μετὰ τὴν αὔριον· θέλει δὲ ἀκολουθήσει τὸν συντομώτερον δρόμον, διὰ νὰ φθάσῃ εἰς τὸν προορισμόν της. Ἐλπίζω δὲ, ὅτι ἐντὸς 12 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἀναχωρήσεως ἡ Ἐπιτροπὴ κατὰ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔλαβε, θέλει εἶσθαι εἰς Κοπενάγην. Μοὶ φαίνεται λοιπὸν, ὅτι εἶναι ὅλως διόλου περιττὸν νὰ τεθῇ ζήτημα, πότε ἡ Ἐπιτροπὴ πρέπει νὰ ἀναχωρήσῃ· θὰ ἀναχωρήσῃ τὸ Σάββατον, θ’ ἀκολουθήσῃ τὴν συντομωτέραν ὁδόν.

§161ΠΟΛΛΟΙ. Ἀδιάφορον.

§162ΖΑΪΜΗΣ. Ἐὰν θέλετε νὰ μᾶς προσδιορίσητε καὶ τὸ Ξενοδοχεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ μείνωμεν, κάμετέ το.

§163ΡΗΓΑΣ ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Συμφώνως μὲ τὸν Κύριον Ζαΐμην θέτω τὸ θέμα......

§164ΖΑΪΜΗΣ. Μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι περιττὸν ἡ Συνέλευσις νὰ προβῇ εἰς μίαν τοιαύτην ἀπόφασιν μετὰ τὴν διαβεβαίωσιν, τὴν ὁποίαν σᾶς ἔδωκα, ὅτι θ’ ἀναχωρήσωμεν τὸ Σάββατον.

§165ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα! Εἶναι περιττόν.

§166ΟΔ. ΙΑΛΕΜΟΣ. Λέγω μόνον, ἡ Ἐπιτροπὴ διαβαίνουσα ἀπὸ πρωτεύουσάν τινα νὰ μὴ παρουσιασθῇ εἰς κἀμμίαν Αὐλὴν ἄνευ τῆς γνώσεως τῆς Συνελεύσεως (θόρυβος, ἀποδοκιμασίαι).

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἐπὶ τοῦ φορολογικοῦ νόμου.

§168ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, Κύριοι, παρακαλῶ νὰ περιμείνητε ὀλίγα λεπτὰ, δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν εὑρέθησαν εἰς τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τῆς ἑσπέρας νὰ θέσω τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον εὑρισκόμεθα· (θόρυβος).

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι θέλουν νὰ μεταβῶμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν παρακαλοῦνται νὰ σηκωθῶσι. (σηκώνονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη· εἶχε τεθῆ ὑπὸ συζήτησιν ὁ φορολογικὸς Νόμος, τὸν ὁποῖον εἶχεν ὑποβάλλει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ὡς πρὸς τὸν Νόμον τοῦτον ἐπροτάθησαν διάφοροι τροπολογίαι περὶ ἐλαττώσεως τοῦ ἐγγείου φόρου, τοῦ δικαιώματος τῆς κυριότητος τοῦ δημοσίου, δηλ. τῆς ἐπικαρπίας, τῶν κουκουλίων, τῶν ξηρῶν σύκων, τῶν ἐλαίων καὶ τῶν ἐλαιῶν, τῶν λεμονίων καὶ πορτοκαλλίων καὶ ἄλλων ἀντικειμένων, τὰ ὁποῖα δὲν ἐνθυμοῦμαι· ἀφοῦ ἔγεινεν ἡ συζήτησις εἰς τὸ ἐν γένει, ἐπρόκειτο νὰ ζητήσω τὴν γνώμην τῆς Συνελεύσεως κατὰ τὸν κανονισμὸν, ἂν θέλῃ νὰ μεταβῶμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τοῦ Νόμου, τότε ἐπροτάθησαν δύω τροπολογίαι, ἡ μία τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ καὶ ἡ ἄλλη τοῦ Κυρίου Λόντου· ἡ πρώτη τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ εἶναι ὅτι, ἐπειδὴ ἡ προτεινομένη ἐλάττωσις τοῦ ἐγγείου φόρου θέλει φέρει ἔλλειμμα σημαντικὸν, καὶ πρὸς ἀναπλήρωσιν αὐτῶν ἐπροτάθησαν παρὰ τῶν Κυρίων Πληρεξουσίων Κουμουνδούρου καὶ Καλλιγᾶ διάφοροι νέοι φόροι, προτείνει νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις καὶ ἐπιψήφισις ἐπὶ τῶν νέων φόρων, ἐπίσης ὁ Κύριος Λόντος ἔχει προτείνει ἀναβλητικὴν πρότασιν τοῦ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τῶν κατ’ ἄρθρον ἀντικειμένων τοῦ φορολογικοῦ Νόμου καὶ νὰ ἔλθῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ· αὐταὶ αἱ δύω ἀναβλητικαὶ προτάσεις ὑπάρχουν, αἱ ὁποῖαι πρέπει προηγουμένως νὰ ψηφοφορηθοῦν.

§171ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ὁ προϋπολογισμὸς θὰ συζητηθῇ μετὰ δύω μῆνας, σήμερον εἶναι ἀνάγκη νὰ τελειώσῃ ἡ ἀρχὴ (θόρυβος).

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Λόντου. Ὅσοι παραδέχονται αὐτὴν νὰ σηκωθῶσι (σηκώνονται ὀλίγοι). Ἡ Συνέλευσις δὲν παρεδέχθη. Ἕπεται λοιπὸν μετὰ ταῦτα ἡ τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ. Ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ νὰ σηκωθῶσι (σηκώνονται ὀλίγοι). Ἡ Συνέλευσις δὲν παρεδέχθη· ἡ Συνέλευσις λοιπὸν παραδέχεται νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ ἑκάστου ἄρθρου τοῦ φορολογικοῦ Νόμου· ὅσοι τὸ παραδέχονται νὰ σηκωθῶσι (σηκώνονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Πρέπει, Κύριοι, νὰ γνωρίζωμεν ποῦ εὑρισκόμεθα· τὸ πρῶτον ἀντικείμενον εἶναι τοῦτο, εἶναι τὸ ἄρθρον Βʹ. τοῦ Νόμου, ὅπερ λέγει, ὁ ἔγγειος φόρος τῶν δημητριακῶν καρπῶν προσδιορίζεται 9%· ἂς μείνωμεν ἕως ἐδῶ· ἐπὶ τοῦ μέρους τοῦ παραγράφου, τὸν ὁποῖον σᾶς ἀνέγνωσα, ὑπάρχει 9%. Ὁ Κύριος Κορωναῖος καὶ ὁ Κύριος Σουΐδας ἔχει τροπολογίαν τοῦ νὰ ἐλαττωθῇ 7%, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς γεωργίας, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν, ὁ Κύριος Νικολαΐδης, ὁ Κύριος Ζατουνίτης, ὁ Κύριος Κουμουνδοῦρος συμφωνοῦν νὰ ἐλαττωθῇ εἰς 5%. Ὁ Κύριος Ζέρβας ἔχει σύστημα ὅλως διόλου ἀλλοῖον, δηλαδὴ πᾶν ἀντικείμενον φορολογίας νὰ πληρώνῃ ὡρισμένον ποσὸν εἰς χρήματα, αὐτὸ εἶναι τὸ ἀπωτέρω πάντων· πρέπει λοιπὸν νὰ λυθῇ πρῶτον τὸ ζήτημα τοῦ Κυρίου Ζέρβα. (θόρυβος ἀποδοκιμασίας).

§173Α. ΖΕΡΒΑΣ. Ἐγὼ ἔχω, Κύριοι, ὁλόκληρον σύστημα, εἰς τὴν συζήτησιν ἀνέπτυξα τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους εἶπον ὅτι πρέπει νὰ πληρωθῇ εἰς χρήματα, ταύτην τὴν ἰδέαν τὴν ὑπεστήριξαν καὶ ἄλλοι Πληρεξούσιοι ὑπὸ ἄλλην ὄψιν.

§174ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Δὲν ἔχομεν καιρὸν νὰ σκεφθῶμεν περὶ ἀλλαγῆς συστήματος.

§175Α. ΖΕΡΒΑΣ. Λοιπὸν ἐγὼ προτείνω, ἀφοῦ δὲν θέλετε ἀλλαγὴν συστήματος, ἐλάττωσιν 6%.

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Ζέρβα περὶ ἀλλαγῆς συστήματος ἀφίνεται, ἐρχόμεθα εἰς τὰς ἄλλας προτάσεις. (θόρυβος).

§177ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Μὲ φαίνεται, Κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ δὲν εἶναι ἄσχετον μὲ τὸ τῆς ἐπικαρπίας, ἀλλὰ συνδέεται πρὸς αὐτὸ, καὶ προτείνω ἀμφότερα ταῦτα νὰ συζητηθῶσι. (θόρυβος).

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέτω εἰς γνῶσιν τῶν Κυρίων Πληρεξουσίων τὸ ψήφισμα· ὅλοι γνωρίζετε ὅτι τὸ δικαίωμα τῆς κυριότητος τοῦ Δημοσίου ὑπέκειτο εἰς 15%· ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ἐπὶ τῆς γεωργίας, ἡ μειονοψηφία τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ Κύριος Νικολαΐδης προτείνει τὴν ἐλάττωσιν τῆς ἐπικαρπίας εἰς 10%, ὁ δὲ Κύριος Σουΐδας εἰς 8%· σᾶς λέγω τοῦτο διὰ νὰ ἦσθε ἐν γνώσει· τὸ ζήτημα δὲ τώρα εἶναι, ἂν δύναται νὰ συζητηθῇ χωριστά.

§179ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Νὰ ψηφοφορηθῇ ἄνευ συζητήσεως.

§180Κ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δὲν γίνεται αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§181ΕΙΣ ΠΛΗΡ. Ἐπειδὴ πρόκειται μετὰ δύω ὥρας νὰ ἀναχωρήσουν 30 Πληρεξούσιοι, πρέπει νὰ συζητηθῇ πρῶτον τὸ περὶ ἐγγείου φόρου.

§182ΠΕΤΡΙΝΟΣ. Κάμνω πρότασιν νὰ προταθῇ ἡ ἐπικαρπία.

§183ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ναί.

§184ΕΤΕΡΟΣ. Ὄχι.

§185ΕΤΕΡΟΣ. Δὲν εἴμεθα πλήρεις.

§186ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Προτείνω, ἂν ἡ Συνέλευσις δὲν ᾖναι πλήρης, νὰ ἀναβληθῇ ὁ ἔγγειος φόρος μέχρι τῆς 25 Ἀπριλίου.

§187ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Μάλιστα ν’ ἀναβληθῇ (θόρυβος).

§188ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Δὲν ἤμεθα πλήρεις, Κ. Πρόεδρε!

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ μετρηθῶμεν λοιπὸν (θόρυβος). Κύριοι, καθίσατε! Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως θὰ λύσωμεν τὸ ζήτημα τοῦ ἂν θὰ προτιμηθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ δικαιώματος τῆς ἐπικαρπίας ἀπὸ τὸ ζήτημα τοῦ ἐγγείου φόρου, καὶ ἐκ τοῦ ἀποτελέσματος θὰ ἴδωμεν, ἂν ἤμεθα καὶ πλήρεις· ἂν ἤμεθα, θὰ ἔχῃ πλῆρες ἀποτέλεσμα ἡ ψηφοφορία. Λοιπὸν «ὅσοι παραδέχονται νὰ προτιμηθῇ τὸ ζήτημα ἐπὶ τοῦ δικαιώματος τῆς ἐπικαρπίας θὰ εἴπωσι ναὶ, ὅσοι δὲν παραδέχονται ὄχι».

§190ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ χάσωμεν ἀδίκως τὸν καιρὸν (θόρυβος).

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βλέπετε, ὅτι ἀμφισβητοῦν ὅτι δὲν εἴμεθα πλήρεις· λοιπὸν τί νὰ κάμωμεν; Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 125 εἶναι μόνον παρόντες, ἐνῷ πρέπει νὰ ᾖναι 151, ὥστε δὲν ἀπαρτίζεται συνεδρίασις.

§193ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μὴ συζητηθῇ ὁ φορολογικὸς νόμος πρὶν ἔλθουν οἱ Πληρεξούσιοι ἀπὸ τὰς Ἐπαρχίας (θόρυβος).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον θὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐκφράζουν οἱ Πληρεξούσιοι τῶν Ἐπαρχιῶν ἀναχωροῦντες, καὶ θέλει τὸ συστήσει πάντοτε εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἀλλ’ ἀπόφασις περὶ τούτου σήμερον δὲν δύναται νὰ γείνῃ, διότι ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι πλήρης. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρα 2 καὶ

½ Μ. Μ).

Ὁ Πρόεδρος

Α. ΜΩΡΑΙΤΙΝΗΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Γ. Μ. Ῥοῦφος.