1863.04.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΟΘʹ.

τῆς 12 Ἀπριλίου 1863.

(Παρασκευὴ)

Ὥρα 1/2 Μ. Μ. Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Συνελεύσεως πλήρους γενομένης, ἤρξατο ἡ συνεδρίασις.

Ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προλαβοῦσης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν τινὰ εἰσιτήρια, τὰ ὁποῖα πρόκειται ν’ ἀναγνωσθῶσιν. Ὁ γραμματεὺς Κ. Ῥοῦφος ἀναγινώσκει ἓν εἰσιτήριον ἐκ τῶν ἀνηκόντων εἰς τοὺς Πληρεξουσίους Λακεδαίμονος.

§2ΡΟΥΦΟΣ. Καὶ τὰ λοιπὰ εἶναι ὅμοια·

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρόκειται νὰ κληρωθοῦν τρεῖς ἐκλογαὶ Καΐρου, Νάξου καὶ Λακεδαίμονος. Ὑπάρχει καὶ ἡ ἐκλογὴ τῆς Σκοπέλου, ἀλλ’ ἡ Συνέλευσις θὰ ἀποφασίσῃ, ἀφοῦ ἀκούσῃ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἀναφορᾶς τοῦ νομάρχου, τὴν ὁποίαν τὸ Ὑπουργεῖον διεύθυνε πρὸς τὴν Συνέλευσιν, θὰ ἀποφασίσῃ ἂν πρέπῃ νὰ διαταχθῇ ἐκ νέου ἡ ἐκλογὴ, διότι οὐδεὶς ἔλαβε πλειονοψηφίαν, ἢ ἂν πρέπῃ νὰ κληρωθῇ εἰς μίαν ἐπιτροπὴν διὰ νὰ γνωμοδοτήσῃ ἐπὶ τῶν ὑπαρχόντων· ν’ ἀκούσητε τὴν ἀναφορὰν τοῦ νομάρχου, διὰ νὰ γνωρίσητε εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ ἐκλογὴ αὕτη.

§4ΣΧΙΝΑΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Καΐρου τὰ ἔγγραφα δὲν ἀνεγνώσθησαν· ἀνεγνώσθησαν τὰ εἰσιτήρια δύο ἄλλων μερῶν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει κἀνεὶς, ὅστις ἦλθε;

§6ΣΧΙΝΑΣ. Καὶ ἐγὼ ἐρωτῶ, ἐὰν ἦλθε κἀνείς.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν γνωρίζω. Ἐνταῦθα κληροῦνται ἡ μὲν ἐκλογὴ τοῦ Καΐρου εἰς τὴν δευτέραν ἐπιτροπὴν, ἡ δὲ τῆς Λακεδαίμονος εἰς τὴν ἕκτην, καὶ ἡ τῆς Νάξου εἰς τὴν πρώτην.

§8Ρ. ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι οἱαδήποτε καὶ ἂν ᾖναι ἡ ἀναφορὰ τοῦ νομάρχου, ἐπειδὴ ἦλθον τὰ ἔγγραφα, ἡ Συνέλευσις νὰ φέρῃ γνώμην.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Κληρωθεῖσα καὶ ἡ τῆς Σκοπέλου ἐκλογὴ, ἔλαχεν εἰς τὴν ἑβδόμην ἐπιτροπήν.

§10ΡΕΒΕΛΑΚΗΣ. Εἶναι πολλαὶ ἐκλογαὶ, αἵτινες ἐκληρώθησαν πρὸ πολλοῦ καὶ αἱ ἐκθέσεις των δὲν ἀνεγνώσθησαν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τοῦ Γεωργίου Λασκαρίδου ἀπὸ Λονδῖνον μία ἀναφορὰ, διὰ τῆς ὁποίας ἕνεκα τῆς πασχούσης ὑγείας του, μὲ λύπην του παρατηρεῖ, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιστρέψῃ εἰς Ἀθήνας διὰ νὰ ἀναλάβῃ τὰ χρέη του, ὡς πληρεξουσίου, καὶ παρακαλεῖ εὐσεβάστως τὴν Συνέλευσιν νὰ δεχθῇ τὴν παραίτησίν του. Κατὰ συνέπειαν θὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ νὰ γνωστοποιήσῃ τοῦτο εἰς τὴν κοινότητα, ἥτις τὸν ἐξέλεξε.

§12ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Διαρκῆ ἄδειαν νὰ δώσωμεν, ὄχι παραίτησιν.

§13ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὴ ἡ παραίτησις ἐδόθη δι’ ἄλλους· διὰ τοῦτο λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ εἴπω ὀλίγα περὶ τούτου. Δὲν εἰμποροῦμεν ν’ ἀρνηθῶμεν εἰς ἕνα ἀντιπρόσωπον, ὅταν θέλῃ, νὰ παραιτηθῇ· εἶναι παραδεδεγμένον εἰς ὅλας τὰς Βουλὰς καὶ τὰ Ἔθνη· δὲν ἠμποροῦμεν ὅμως καὶ ἐξ ἄλλου μέρους νὰ ἐμποδίσωμεν τὴν κοινότητα ἢ τὴν ἐπαρχίαν ν’ ἀντικαταστήσῃ τὸν παραιτούμενον. Διὰ τοῦτο νομίζω, Κύριε πρόεδρε, ὅτι ἡ γνώμη σας εἶναι ἡ καλλιτέρα, νὰ σταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, διὰ νὰ εἰδοποιήσῃ τὴν κοινότητα περὶ ἀντικαταστάσεως.

§14ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι· ἄδειαν ἀπεριόριστον νὰ δώσωμεν.

§15Ρ. ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Τὸ ἀντικείμενον εἶναι νεοφανές· πρέπει νὰ σκεφθῶμεν καὶ νὰ συμβουλευθῶμεν.

§16ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν μίαν ὁμολογίαν νέαν· ὅταν θέλῃ τις ν’ ἀντικατασταθῇ, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὸν ἐμποδίσωμεν, οὔτε νὰ στερήσωμεν τὴν κοινότητα τοῦ νὰ πέμψῃ ἄλλον.

§17Τ. ΒΑΣΟΣ. Ὁ Κύριος Τρικούπης εἶπεν, ὅτι εἰς ἄλλας βουλὰς αἱ παραιτήσεις γίνονται δεκταί· δύναμαι νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐγένοντο σπουδαῖαι συζητήσεις ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου, ἂν ἕνας ἀντιπρόσωπος δύναται νὰ παραιτηθῇ ἢ ὄχι ἐν Γαλλίᾳ, ἐπὶ τῆς παραιτήσεως τοῦ Βερανζὲ, καὶ ἡ Συνέλευσις ἀπεφάνθη, ὅτι δὲν ἠδύνατο νὰ παραιτηθῇ, καθόσον ἡ πληρεξουσιότης εἶναι ὑποχρέωσις, τὴν ὁποίαν δίδει ὁ λαὸς εἰς ἓν ἄτομον.

§18ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἠξεύρω, ἂν αὐτὸ τὸ παράδειγμα εἶναι ἰσχυρόν· ἐκ τῆς πείρας, τὴν ὁποίαν ἔχω, εἰς τὴν Ἀγγλίαν αὐτὸ ὅπερ εἶπον, γίνεται.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφοῦ λοιπὸν ὑπάρχουσιν ἀντιῤῥήσεις εἶναι ἀντικείμενον συζητήσεως καὶ θὰ τὸ ἀφήσωμεν δι’ αὔριον.

§20ΠΟΛΛΟΙ. Ἄδεια ἀπεριόριστος νὰ τῷ δοθῇ.

§21ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νομίζω, ὅτι ὁ Κύριος Ζέρβας ἔκαμε μίαν τοιαύτην πρότασιν, καὶ ἡ Συνέλευσις δὲν τὴν ἐδέχθη, εἰποῦσα ὅτι δὲν δύναται κανεὶς πληρεξούσιος νὰ παραιτηθῇ· ἀλλ’ ὁ Κύριος Ζέρβας εἶπεν, ὅτι «θέλω ἡ γνώμη μου νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικά.» Παρατηρήσατε, Κύριε Πρόεδρε, καὶ θὰ τὸ ἰδῆτε.

§22ΠΟΛΛΟΙ. Ἄδεια, ἄδεια.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀποφασίσω περὶ τούτου ἐγώ· ὑπάρχει διαφωνία. Αὔριον θὰ ἐπαναφέρω τὸ ζήτημα καὶ ἡ Συνέλευσις ἂς ἀποφασίσῃ.

§24ΔΑΓΡΕΣ. Ἂς ἐρωτηθῇ ἡ Συνέλευσις, ἂν θέλῃ νὰ ἐπανέλθωμεν αὔριον.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν βλέπω ἀντίῤῥησιν διὰ τὴν αὔριον.

§26ΠΟΛΛΟΙ. Ἄδεια νὰ δοθῇ.

§27ΖΕΡΒΑΣ. Νὰ παραπεμφθῇ διὰ τοῦ Προεδρείου χωρὶς νὰ γείνῃ λόγος.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῦ νὰ τὴν παραπέμψω;

§29ΖΕΡΒΑΣ. Ὅπου νομίζετε.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν.

§31ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐρωτήσητε τὴν Συνέλευσιν· παρατηρήσατε τὰ πρακτικὰ καὶ τὸ ζήτημα εἶναι λελυμένον.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐνθυμοῦμαι· πρέπει νὰ ἴδωμεν τὰ πρακτικά· διὰ τοῦτο, ἂς τὸ ἀφήσωμεν δι’ αὔριον, διὰ νὰ ἴδωμεν καὶ τοῦτο· θέλει λοιπὸν ἡ Συνέλευσις νὰ τὸ ἀφήσῃ δι’ αὔριον;

§33ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία ἄλλη ἀναφορὰ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Ἐθνοφυλακῆς Ναυπλίας, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ λέγουν, ὅτι, ἐπειδὴ ἤκουσαν διαδιδόμενον ὑπὸ τοῦ Νομάρχου, δὲν τοῖς ἐπιτρέπετε νὰ ἐκλέξουν τὸν διοικητήν των μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ, ζητοῦν, ὥστε ἡ Συνέλευσις ν’ ἀποφανθῇ περὶ τούτου, καὶ νὰ μὴ τοῖς ἐμποδισθῇ ἡ μεταξὺ τῶν εἰρημένων ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ἐκλογή. Μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§35ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ σταλῇ εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν στρατιωτικῶν καὶ νὰ τοὺς εἴπῃ, ὅτι ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ ἐκλέξουν.

§37ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ὑπάρχει νόμος περὶ Ἐθνοφυλακῆς καὶ ἐντὸς αὐτοῦ εὑρίσκεται ἡ λύσις τοῦ ζητήματος τούτου.

§38ΚΑΛΟΣ. Ὁ νόμος περὶ Ἐθνοφυλακῆς ὑπάρχει, καὶ ἐντὸς αὐτοῦ πρέπει νὰ ἐνεργηθῇ τοῦτο.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτοὶ ζητοῦν νὰ ἐκλέξουν, ὅπως ἀπεφασίσθη διὰ τὰς Ἀθήνας καὶ διὰ τὸν Πειραιᾶ. (θόρυβος).

§40ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἀνάπτυξις τῆς Ἐθνοφυλακῆς, Κύριοι, ἦτο πάντοτε ἓν σπουδαῖον ἀντικείμενον διὰ τὴν Συνέλευσιν, ὥστε εἴπομεν πολλάκις, ὅτι πρέπει νὰ λάβῃ τὴν σύστασιν τὴν πρέπουσαν· εἴμεθα εἰς τὴν ἀρχὴν, καὶ δὲν πρέπει νὰ τὸ λησμονήσωμεν τῆς συστάσεως αὐτοῦ τοῦ καλοῦ διὰ τὴν πατρίδα. Ὑπάρχουσιν ἄριστοι πολῖται, δυνάμενοι νὰ διοικήσωσι τὰ τάγματα τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἄριστοι κατὰ τὰ αἰσθήματα, κατὰ τὸ σῶμα, καθ’ ὅλα, ἀλλὰ δὲν εἶναι καλοὶ διὰ τὰς γυμνάσεις, διὰ τὴν διοίκησιν τὴν στρατιωτικήν· τοῦτο δὲν εἶναι ἀπόλυτον, δύναται νὰ ᾖναι αὐτὴ ἡ ἀνάγκη ἐπὶ ἓν ἔτος τὸ πολὺ, ἕως ὅτου ὀργανισθῇ ἡ ἐθνοφυλακή. Ἀλλὰ σήμερον, εἶμαι Ναυπλιεὺς, δύναμαι νὰ ᾖμαι ἀξιωματικὸς, ἀλλ’ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν εἶμαι εἰς κατάστασιν νὰ διοικήσω. Δὲν λέγω λοιπὸν νὰ ἀποκλεισθῶσιν οἱ πολιτικοὶ ἀπὸ τοῦ νὰ ᾖναι διοικηταὶ τῶν ταγμάτων, καὶ νὰ παραγνωρισθῇ ὁ νόμος περὶ τῆς ἐθνοφυλακῆς· λέγομεν ὅμως, ὅτι δυνατὸν μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν ἑνὸς τάγματος νὰ εὑρίσκωνται ἀνάλογοι ἄνθρωποι νὰ τοὺς διοικήσουν, καὶ τότε νὰ ἐκτείνωμεν τὸ δικαίωμα τοῦτο καὶ εἰς ἀξιωματικοὺς τῆς πατρίδος των. Δὲν βλέπω τὸ πρᾶγμα ὅτι ἀντίκειται εἰς τὸν νόμον· ἑπομένως ἐνταῦθα δὲν ἐννοοῦν οἱ ἄνθρωποι ν’ ἀποκλείσωσι τοὺς πολίτας, ἢ ἀποκλειστικῶς νὰ ἐκλέξωσι τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ· ἀλλὰ λέγουν, ἂν μεταξὺ αὐτῶν δὲν εὑρίσκωνται κατάλληλοι ἄνθρωποι, νὰ τοῖς ἐπιτραπῇ νὰ ἐκλέξωσιν ἕνα ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν, ὅπως ἔγεινεν εἰς τὴν πρωτεύουσαν, εἰς τὴν φάλαγγα τοῦ Πανεπιστημίου.

§41ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ἐνθυμεῖσθε, Κύριοι, ὅτι, προκειμένου περὶ συστάσεως Ἀρχηγείου ἐθνοφυλακῆς ἐν Ἀθήναις, εἶχον ὑποβάλει πρότασιν ψηφίσματος, διὰ τῆς ὁποίας ἐζήτουν ὥστε πᾶσα τοιαύτη ἀναφορὰ νὰ κατασταθῇ ματαία. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι τότε σᾶς εἶπον, ὅτι καὶ ἡ Ἐθνοφυλακὴ τῶν Ἀθηνῶν δὲν προέβη εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν διοικητῶν τῶν ταγμάτων, διότι ὁ Νόμος περιώριζε τὴν ἐκλογὴν εἰς πρόσωπα τινὰ, ἐκ τῶν στρατιωτικῶν καὶ ἠνάγκαζε τὴν Ἐθνοφυλακὴν νὰ ἐκλέξῃ τοὺς διοικητάς της αὕτη ἐκ τῶν πολιτῶν, εἴτε ἐκ τῶν ἀποστράτων. Τότε εἶπον ν’ ἀρχίσῃ τώρα, δηλ. κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς συστάσεως τῆς Ἐθνοφυλακῆς ἐπὶ διετίαν ἡ ἀπαγορευτικὴ ἐκείνη διάταξις τοῦ 15, νομίζω, ἄρθρου περὶ Ἐθνοφυλακῆς· ἡ Συνέλευσις μήτε ἀπέῤῥιψε, μήτε παρεδέχθη τὴν πρότασίν μου ταύτην· ὥστε φρονῶ, διὰ ν’ ἀποφύγωμεν καὶ τὴν ἀναφορὰν ταύτην καὶ τὰ ἄλλα ἀτοπήματα τὰ ὁποῖα ἠμποροῦμεν νὰ προλάβωμεν, καὶ διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν τάξιν, διότι τώρα ἔχομεν Ἀρχηγὸν καὶ Λοχαγοὺς, ἀλλὰ τὰ μέσα δὲν τὰ ἔχομεν, ἀλλὰ δὲν ἔχομεν τῳόντι διοικητὰς τῶν ταγμάτων, ὥστε παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ ὁρίσῃ μίαν ἡμέραν, οἱανδήποτε θέλει, πρὸς συζήτησιν τῆς προτάσεώς μου, καὶ τότε ἠθέλατε τὴν παραδεχθῆ ἢ τὴν ἀποῤῥίψει· διότι, ἂν ἐρχώμεθα κάθε ὥραν νὰ λέγωμεν καταργοῦμεν διὰ τὴν δεῖνα πόλιν τὸν Νόμον, αὐτὸ νομίζω εἶναι ἄτοπον· διότι καὶ ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος, ὅτι κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς συστάσεως τῆς Ἐθνοφυλακῆς πρέπει νὰ ὑπάρξῃ αὐτὸ τὸ μέτρον. Ἂν θέλητε, προσδιορίζω τὴν Δευτέραν ἢ τὴν Τετάρτην.

§42ΠΟΛΛΟΙ. Τὴν Τετάρτην.

§43ΚΑΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος νὰ προσδιορισθῇ μία ἡμέρα.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὴν Τετάρτην. Ὑπάρχει μία ἀναφορὰ ὑπογεγραμμένη ἀπὸ πολλοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ Ναυτικοῦ, μεταξὺ τῶν ἄλλων καὶ ἀπὸ τὸν Ἀντιναύαρχον Κ. Κριεζῆν, ἥτις ὑποβάλλει διαφόρους παρατηρήσεις ἐπὶ τῆς καταστάσεως τοῦ Ναυτικοῦ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν οἰκονομικὴν κτλ.

§45ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τυπωθῇ.

§46ΕΤΕΡΟΙ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω, ὅτι εἶναι καλὸν νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ τμῆμα τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἡ ὁποία ἀνεδέχθη τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους.

§48ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Νὰ τυπωθῇ ὅμως, Κ. Πρόεδρε, καὶ νὰ διανεμηθῇ.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλετε λοιπὸν νὰ τυπωθῇ;

§50ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§51ΕΤΕΡΟΙ. Ὄχι.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, ὅσοι θέλουν νὰ τυπωθῇ, νὰ σηκωθοῦν, (ἀνίστανται οἱ ὀλιγώτεροι) ἡ τύπωσις δὲν παρεδέχθη.

§53ΤΙΝΕΣ. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει μία ἀναφορὰ τοῦ Ἐμπειρίκου περὶ τῆς φορολογίας τῶν Κουκουλίων· θὰ συζητηθῇ, τότε, ὅταν καὶ τὸ ζήτημα αὐτό. Ἐδῶ ὑπάρχουν δύο ἀναφοραὶ, αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσι τὸν Κ. Γρυπάρην καὶ Ἀγρύκαν ἐξ ὧν ὁ δεύτερος δὲν δύναται νὰ κάμῃ χρῆσιν τῶν ποδῶν του, διότι ἦτο διανομεὺς, καὶ εἶχε φυλακισθῇ, ζητεῖ 50 δραχμὰς διὰ νὰ μεταβῇ εἰς τὰ Λουτρὰ τῆς Κύθνου.

§55ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τῷ δοθῶσι.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἄλλη ἀναφορὰ εἶναι τοῦ Κ. Γρυπάρη, ὅστις εἶχε ζητήσει μίαν μηνιαίαν σύνταξιν 200 δραχμῶν, ἐντοσούτῳ ἤδη ζητεῖ μίαν συνδρομὴν διὰ νὰ ὑπάγῃ καὶ αὐτὸς εἰς τὰ Λουτρὰ τῆς Κύθνου διὰ νὰ θεραπευθῇ.

§57ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ. Νὰ συστηθῇ αὐτὴ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ναὶ, ἀλλ’ αὐτὸς θέλει νὰ ὑπάγῃ εἰς τὰ Λουτρά· πρέπει νὰ τῷ προσδιορίσωμεν ἓν ποσὸν τώρα, καὶ ὡς πρὸς τὴν σύνταξιν ἀκολούθως.

§59ΤΙΝΕΣ. Νὰ τῷ δοθῇ, καὶ ὡς πρὸς τὸ λοιπὸν μέρος νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 200 δραχμαὶ νὰ τῷ δοθοῦν;

§61ΤΙΝΕΣ. 300.

§62ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὁ ἄλλος ἐζήτησε 50, καὶ δὲν ἐβγῆκε κἀνεὶς νὰ τὰ αὐξήσῃ.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνος του ἐζήτησε τόσας. Ἐδῶ ὑπάρχουν δύο ἀναφοραὶ, τὰς ὁποίας ἠδυνάμην νὰ παραπέμψω εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τὴν ἁρμοδίαν, ἀλλ’ ἐπιθυμῶ νὰ τὰς ἀκούσῃ ἡ Συνέλευσις, εἶναι ἡ μία τοῦ Παπαδάκη, καὶ ἡ ἄλλη τῆς οἰκογενείας Βαρνακιώτου.

§64ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἀναγνωσθοῦν.

§65ΠΟΛΛΟΙ. Εἰς τὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν ἐπιτροπήν.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι καὶ ἡ ἄλλη ἡ τῆς χήρας Βαρνακιώτου· καὶ αὐτὴ θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§67ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Διὰ τί νὰ μὴ ἀκούσωμεν καὶ αὐτὴν τί λέγει;

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἂς ἀναγνωσθῇ. Ἀναγινώσκεται.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ σταλῶσι λοιπὸν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, τὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν. Ὑπάρχει ἑτέρα ἀναφορὰ τῶν κατοίκων τῆς Ἰβραΐλας, οἱ ὁποῖοι ἐκφράζουν τὴν εὐχαρίστησίν των, διὰ τὸν διορισμὸν τοῦ ἐκεῖ Προξένου. Ὑπεβλήθη καὶ μία πρότασις ψηφίσματος τοῦ Κυρίου Ζατουνίτη. Νὰ ἀναγνωσθῇ. Ἀναγινώσκεται τὸ ψήφισμα, περὶ παρατάσεως τοῦ δικαιώματος τοῦ συνοικισμοῦ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεγαλοπόλεως.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προτείνω ὡς ἡμέραν συζητήσεως τὴν τετάρτην Ἐνταῦθα ὁρκίζονται οἱ Κύριοι πληρεξούσιοι Κοπανίτσας, Δ. Σακελλαράκης, Λ. Γιατράκος, Χαντζόπουλος καὶ Μπαρμπιτζιώτης. Μετὰ ταῦτα ἀνεγνώσθη ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Μέλπης.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§72ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Ὄχι.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ ἐκλογὴ κηρύττεται ἔγκυρος, καὶ νόμιμος πληρεξούσιος αὐτῆς ὁ Κύριος Πετροκόκκινος. Χρεωστῶ δὲ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν, εἶχεν ἀναγνώσει διαφόρους ἐκθέσεις, αἱ ὁποῖαι μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν ἐτυπώθησαν, καὶ ὑπάρχουν ὑπ’ ὄψιν τῆς Συνελεύσεως· ἐκτὸς τούτου ὑπάρχουν δύω ἄλλαι ἐκθέσεις αὐτῆς τῆς ἐπιτροπῆς, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀνεγνώσθησαν· ὑπάρχουν καὶ γνῶμαι ἐπὶ ἀναφορῶν, αἱ ὁποῖαι, ἀφοῦ ἀνεγνώσθησαν, καὶ αὐταὶ πρέπει νὰ τυπωθῶσιν. Ἐντοσούτῳ τί θὰ γίνῃ; κἀμμία ἀπόφασις δὲν ἔγινεν. Ὑπάρχει μία πρότασις τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ νὰ διορισθῇ ὡς πρὸς ὅλας τὰς ἀπαιτήσεις τῶν ἀγωνιστῶν, οἱ ὁποῖοι θεωροῦν ἑαυτοὺς ἠδικημένους, μία εἰδικὴ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία νὰ γνωμοδοτήσῃ ἐν γένει, τί μέτρον νὰ ληφθῇ· ὅλα ταῦτα μένουν ἐκκρεμῆ· ἐὰν θέλητε σήμερον νὰ προβῶμεν, καλῶς, ἄλλως νὰ προσδιορισθῇ μία ἡμέρα, εἰς τὴν ὁποίαν ἀφεύκτως πρέπει νὰ γίνῃ σκέψις. Αὔριον λοιπὸν ν’ ἀναγνωσθῶσιν αἱ ἐκθέσεις τῆς ἐπιτροπῆς. Μεταβαίνομεν τώρα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, εἰς τὴν ὁποίαν ὡς πρῶτον ἀντικείμενον ἔχω κατατάξει ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἄλλοτε ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισεν ὡς κατεπείγοντα, μόλα ταῦτα, καὶ τούτου οὕτως ὑπάρχοντος, ὑπάρχει μία πρότασις τοῦ Κυρίου Ζέρβα, καὶ θέλει νὰ ὁμιλήσῃ περὶ τούτου τοῦ ἀντικειμένου, ἀφορῶντος τὴν ἀλληλογραφίαν τοῦ Ὄθωνος.

§74ΖΕΡΒΑΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἓξ μῆνες παρῆλθον μετὰ τὴν μεταβολὴν, ἀφ’ ὅτου μία ἀλληλογραφία τοῦ Βασιλέως, τοῦ πεπτωκότος, μένει ἐσφραγισμένη, καὶ διὰ τὴν ὁποίαν ὅλοι ἐξεφράσθημεν, ὅτι πρέπει ν’ ἀνοιχθῇ χάριν περιεργείας διὰ νὰ ἴδωμεν τὰ σχέδια αὐτοῦ, τὰς σκέψεις του περὶ τῆς πατρίδος μας. Ὁ Κόσμος ὅλος εἶναι παρὰ πολὺ περίεργος εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Ἤρχισαν νὰ γεννῶνται ὑπόνοιαι, ὅτι δῆθεν ἡ Συνέλευσις ἀρνεῖται τὴν δημοσίευσιν αὐτῆς τῆς ἀλληλογραφίας. Διὰ πολλοὺς λόγους, διὰ νὰ ἐκλείψῃ ἐντελῶς καὶ ἡ ὑπόνοια αὕτη, καὶ διὰ νὰ ἔλθωμεν εἰς ἕν τέλος, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ προταχθῇ πρὸ πάσης ἄλλης ἐργασίας ἡ συζήτησις περὶ αὐτῆς τῆς ἀλληλογραφίας, καὶ κατ’ ἐμὴν ἰδέαν λέγω, ὅτι πρέπει νὰ προταχθῇ σήμερον, ὅτε εἴμεθα εἰς μᾶλλον εὐχάριστον κατάστασιν, διότι, ὡς ἠξεύρετε, καὶ διάφοροι διακοινώσεις μᾶς ἐγένοντο, καὶ δὲν ἠξεύρω μήπως μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν πραγμάτων ἀναφυῶσι περισσότεραι δυσκολίαι καὶ δὲν δυνηθῶμεν νὰ προβῶμεν εἰς τὴν δημοσίευσιν. Διὰ τοῦτο νομίζω σήμερον, ὅτι ἡ πρώτη φροντὶς πρέπει νὰ ᾖναι νὰ ἐκλέξωμεν μίαν Ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία νὰ δύναται καὶ σήμερον ἀκόμη, ἢ εἰς ἄλλην ῥητὴν ἡμέραν νὰ ἐπιληφθῇ αὐτῆς τῆς ἀλληλογραφίας καὶ νὰ τὴν δημοσιεύσῃ, διὰ νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὴν ἀπορίαν καὶ νὰ ἀρθῇ καὶ ἡ ὑπόνοια κατὰ τῆς Συνελεύσεως, ὅτι δῆθεν ἐνδιαφέρονται πολλὰ πρόσωπα ἐντὸς τοῦ περιβόλου τούτου, τὰ ὁποῖα ἐμποδίζουσι τὴν δημοσίευσιν τῆς ἀλληλογραφίας· νομίζω ὅθεν, ὅτι ἡ Συνέλευσις θὰ συμμερισθῇ τὴν γνώμην μου.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις γνωρίζει, ὅτι ὑπάρχουν ἐκθέσεις τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν διπλωματικῶν σχέσεων, αἱ ὁποῖαι ἀνεγνώσθησαν, ἀλλὰ δὲν συνεζητήθησαν.

§76ΖΕΡΒΑΣ. Ἐγὼ ἀνέφερον, ὅτι ὑπάρχουν τοιαῦται διακοινώσεις, διὰ τοῦτο πρέπει ν’ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις καὶ ν’ ἀποφασισθῇ ἀπὸ τοῦδε, διότι, ἐὰν δὲν ἰσχύσωμεν σήμερον νὰ ἀνοίξωμεν τὴν ἀλληλογραφίαν, ποτὲ δὲν θὰ ἀνοιχθῇ. Προτείνω λοιπὸν τὴν συζήτησιν αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως διὰ νὰ ἔλθουν εἰς φῶς ὅλα τὰ ἔγγραφα αὐτοῦ τοῦ ἀνθρώπου καὶ νὰ ἐξέλθωμεν καὶ ἡμεῖς ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἰδέαν.

§77ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Παρὰ πᾶσαν ἄλλην περίστασιν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ἄρωμεν καθ’ ὁλοκληρίαν τὰ σκάνδαλα, καὶ νὰ ἔλθῃ πλήρης ἡ ἀλήθεια ἐν τῷ μέσῳ. Διὰ τοῦτο συμφωνῶ πληρέστατα μὲ τὸν προλαλήσαντα νὰ διορισθῇ Ἐπιτροπὴ ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουσι καὶ γλώσσας, καὶ οἱ ὁποῖοι ἠμποροῦν διὰ τοῦτο νὰ φανῶσιν ὠφέλιμοι. Ὡς πρὸς τοῦτο, Κύριοι, μὴ διστάζωμεν, δὲν κάμνομεν ἁμάρτημα, πολλὰ ἐῤῥέθησαν, εἶναι ἀνάγκη νὰ γνωρίζωμεν καὶ τῶν ἰδικῶν μας καὶ τῶν ξένων τὸν χαρακτῆρα.

§78ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Κύριοι, ὅσοι ἔλαβον μέρος εἰς τὴν σφράγισιν τῶν ἐγγράφων ἔτυχον νὰ σχηματίσωσιν ἑτέρας ἰδέας ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι ἀνεπτύχθησαν ἐνώπιόν σας· νομίζω δὲ, ὅτι δύω τινὰ πρέπει νὰ γείνουν παρὰ τῆς Συνελεύσεως, πρῶτον πρέπει ν’ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις περὶ τῆς ἰδιοκτησίας αὐτῶν τῶν ἐγγράφων, πρέπει ἀπὸ τοῦδε διὰ πράξεώς τινος νὰ καταταχθῶσι τὰ ἔγγραφα ταῦτα εἰς τὰ δημόσια ἀρχεῖα, ὡς ἀνήκοντα εἰς τὰ ἀρχεῖα τῆς Ἑλλάδος· τὴν σήμερον τοῦτο εἶναι ἀκόμη ἀμφίβολον, δὲν ἐλύθη τὸ ζήτημα· βεβαίως ἠκούσατε ὅλοι, ὅτι τὰ ἔγγραφα ἀνήκουσιν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος· δὲν ὑπάρχει ὅμως πρᾶξις ἰδιαιτέρα. Δεύτερον ἔρχεται τὸ ζήτημα ἐπὶ τῆς ἐξετάσεως αὐτῶν τῶν ἐγγράφων· δὲν εἶμαι ἐντελῶς σύμφωνος περὶ τούτου μὲ τὸν προλαλήσαντα, οἱ Κύριοι προλαλήσαντες σᾶς ἀνέπτυξαν μὲν τὸ περὶ περιεργείας, νομίζω ὅμως, ὅτι ἐπὶ τῶν ἐγγράφων αὐτῶν δὲν πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν περιέργειαν, ἠμπορεῖ ἡ περιέργεια νὰ ᾖναι λίαν δικαιολογημένη, πρέπει ὅμως νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὸ συμφέρον τῆς ἐπικρατείας· πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν, ἐὰν ἡ περιέργεια συμβιβάζεται μετ’ αὐτοῦ. Ὑποθέτω, Κύριοι, ὅτι ἐξ αὐτῶν τῶν ἐγγράφων πολλὰ δύναται νὰ ἱκανοποιήσωσι πολλὰς περιεργείας καὶ δικαιολογημένας τοῦ ν’ ἀνακαλύψωμεν πολλὰ πράγματα, ἀναγόμενα εἴτε εἰς τὴν πολιτείαν τῆς Ἑλλάδος, εἴτε ἀναγόμενα εἰς πρόσωπα, δὲν ἀρνοῦμαι τοῦτο, ἀλλὰ περιέχονται, ὅπως ἔτυχε νὰ ἰδῶ ἐκ τοῦ προχείρου καὶ ἄλλα τινὰ ἀφορῶντα τὰ συμφέροντα τῆς ἐπικρατείας, καὶ ἐρωτῶ ἐνταῦθα ἕκαστον νὰ μὲ εἴπῃ, ἐὰν συμφέρει τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλλάδος νὰ γείνουν πάγκοινα εἰς ὅλον τὸν κόσμον· ἐννοῶ, ὅτι τὰ συμφέροντα πρέπει νὰ τὰ γνωρίζωμεν ἡμεῖς, ἀλλ’ ὑπάρχουσι καὶ συμφέροντα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δίκαιον νὰ τὰ γνωρίζωσιν ὅλοι καὶ οἱ ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος· πρέπει νὰ ἤμεθα λίαν προσεκτικοὶ περὶ τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον θέλει γίνει ἡ ἔκδοσις τῶν ἐγγράφων, πρέπει νὰ γείνῃ ἡ κατάταξις αὐτῶν, καὶ τοιαύτη κατάταξις, ὥστε νὰ μὴ δοθῇ πλήρης δημοσίευσις εἰς ὅλα ταῦτα, διότι πολλὰ, ὑποθέτω, δύνανται ν’ ἀνάγωνται πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἐντελῶς ἀποπερατωμένα, δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὴν ἱστορίαν, δὲν ἤκουσα ἀκόμη κράτος, τὸ ὁποῖον νὰ δημοσιεύσῃ τὰ πρόσφατα ἀρχεῖά του, μετὰ εἴκοσιν ἔτη ἢ καὶ περισσότερα ταῦτα δημοσιεύονται. Θέλω σᾶς εἰπεῖ πρόσφατον παράδειγμα περὶ τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας· ἠκούσατε, ὅτι ἔγεινε μετάφρασις μιᾶς Ἱστορίας τῆς Ἐπαναστάσεως τῆς Ἑλλάδος ὑπὸ τοῦ Γερβίνου. Ἡ Πρωσσικὴ Κυβέρνησις ἔδωκε τὴν ἄδειαν εἰς τὸν Γερβῖνον νὰ ἐπισκεφθῇ τὰ ἀρχεῖά της διὰ ν’ ἀρυσθῇ πολλὰς πληροφορίας ἀναγομένας εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπανάστασιν· ἐνθυμεῖσθε ὅτι μετὰ ταῦτα ἔγεινεν ἐρώτησις, ἂν πρέπῃ νὰ δημοσιευθῶσιν αὐτὰ τὰ ἔγγραφα τὰ διπλωματικὰ, τῶν ὁποίων ἐπετράπη ἡ χρῆσις καὶ ἡ μελέτη. Ἡ Πρωσσικὴ Κυβέρνησις ἠρνήθη τοῦτο, καὶ ἔδειξε μάλιστα καὶ μεταμέλειαν, διὰ τὶ νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν Γερβῖνον νὰ ἐξετάσῃ τὰ ἔγγραφα· ὥστε βλέπετε ὅτι πρέπει νὰ ἐξετασθῇ τὸ γενικὸν συμφέρον, καὶ οὐχὶ ἁπλῶς ἡ περιέργεια. Τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας εἶναι νὰ μὴ δημοσιευθῶσιν εἰς πάντας, ἀλλὰ νὰ μείνωσι κτῆμα τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας, καὶ ἐννοεῖται ὅτι, ὅταν ᾖναι κτῆμα τῆς Ἐπικρατείας, καὶ αἱ Κυβερνήσεις δύνανται νὰ συμβουλεύωνται αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, καὶ δύνανται νὰ ἐπιτρέπωσι τὴν ἐξέτασιν αὐτῶν, ὁσάκις ἔχουν τὰ ἐχέγγυα, ὅτι δὲν θέλει γείνει χρῆσις ἐναντίον τῶν συμφερόντων τῆς Ἑλλάδος. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ ψήφισμα, ὅτι τὰ ἔγγραφα ταῦτα ἀνήκουν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπικράτειαν, ὅτι δύναται νὰ γείνῃ ἡ κατάταξις αὐτῶν, καὶ δύναται νὰ γείνῃ ἐξέτασις καὶ δημοσίευσις ἐκείνων μόνον τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν σχέσιν πρὸς ἐκκρεμῆ συμφέροντα τῆς Ἑλλάδος. Νομίζω πρὸς τούτοις, ὅτι πρέπει νὰ γείνῃ πρόνοια καὶ περὶ ἄλλου τινὸς, διότι ὑπάρχουν καὶ οἰκογενειακὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν Ἑλλάδα, καὶ τὰ ὁποῖα δύνανται ν’ ἀποχωρισθῶσιν ἀπ’ αὐτὴν τὴν ἀλληλογραφίαν, καθόσον δὲν ἀφορῶσι τὴν Ἑλλάδα.

§79ΙΩ. ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἀντιπροσωπεύομεν ἡμεῖς τὴν Ἑλλάδα; Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ μάθωμεν ἡμεῖς τί συνέβαινεν ἐνταῦθα;

§80ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Ἐγὼ εἶπον νὰ μὴ δοθοῦν εἰς τὴν δημοσιότητα· σᾶς εἶπον νὰ καταταχθῶσιν εἰς δύω τάξεις, ἐκεῖνα μὲν τὰ ὁποῖα ἀνάγονται εἰς τὰ ἐκκρεμῆ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας νὰ μὴ δημοσιευθῶσι· τὰ δὲ ἕτερα, π. χ. τί ὁ δεῖνα ἔγραφεν εἰς τὴν αὐλὴν κτλ. νὰ δημοσιευθῶσι, καθόσον δὲν προσβάλλουσι τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλλάδος.

§81ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ὡς πρὸς δὲ τὴν Ῥωσσικὴν ἀπάντησιν τί λέγετε;

§82ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη εἶναι ἁρμοδιωτέρα νὰ σᾶς δώσῃ γνώμην περὶ τούτου.

§83ΗΡΑΚΛ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μετὰ προσοχῆς ἤκουσα τὸν πρὸ ἐμοῦ λαλήσαντα ἔντιμον Πληρεξούσιον Ἀττικῆς, καὶ συμφωνῶ πληρέστατα καθόσον ἀφορᾷ τὴν ἔκδοσιν ψηφίσματος, δι’ οὗ καθίσταται ἡ ἀλληλογραφία τοῦ πεπτωκότος βασιλέως κτῆμα Ἐθνικόν, διότι, καθὼς ἀνέπτυξεν ὁ προλαλήσας, φρονῶ, ὅτι πρὸ τούτου δὲν ἔχομεν δικαίωμα νὰ ἐπιβάλωμεν χεῖρα, διότι ἡ ἰδιοκτησία αὐτὴ θεωρεῖται μέχρι τοῦδε ξένη καὶ διὰ τοῦτο εἶναι καὶ ἐσφραγισμένη, ἀλλὰ τοῦτο, νομίζω, δὲν δύναται νὰ ἐμποδίσῃ τὴν Συνέλευσιν ἀπὸ τοῦ νὰ προβῇ εἰς μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐξ ὑπαρχῆς ἐθεωρήθη ἀναγκαῖον διὰ τὴν περιέργειαν τοῦ Ἔθνους καὶ διὰ τὰ συμφέροντο αὐτοῦ· δὲν ἠμποροῦν βεβαίως ἐκεῖνοι νὰ εἴπωσιν, ὅτι, ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ ἁπλῆς περιεργείας, ἔπρεπεν ἡ Συνέλευσις ἐκ τούτου νὰ μὴ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ τὰ ἔγγραφα χάριν αὐτῆς τῆς περιεργείας, ἡ ὁποία δὲν ἔχει νὰ ἀποδώσῃ κἀνὲν συμφέρον εἰς τὴν Ἐπικράτειαν· ἀλλὰ τὸ ζήτημα εἶναι σπουδαῖον, ἡ ἀλληλογραφία τοῦ πεπτωκότος Ἡγεμόνος δὲν ἦτο βεβαίως ἀντικείμενον τῆς ἰδίας αὐτοῦ φροντίδος, ἦτον ἀντικείμενον, τὸ ὁποῖον ἀπέβλεπε τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας, καὶ θέλομεν νὰ μάθωμεν, ἐὰν ἡ πορεία ἐκείνη ἔβλαψεν ἢ ὠφέλησε τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας, ποία δὲ ὑπάρχει ἡ αἰτία, δι’ ἣν τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας ἐβλάφθησαν, καὶ ποία, δι’ ἣν ὠφελήθησαν· δὲν ἀμφισβητῶ ποσῶς, ὅτι ἐκτὸς τῶν ἐγγράφων τοῦ πεπτωκότος βασιλέως ὑπάρχουν καὶ ἔγγραφα ἰδιωτικά· ταῦτα τὰ προστατεύει ὁ νόμος, καὶ ἑπομένως χωρὶς ν’ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις, οὐδεὶς δύναται νὰ λάβῃ γνῶσιν αὐτῶν· ἀλλ’ ἐὰν ἦναι ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀφορῶσι τὴν πολιτείαν, νομίζω, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἔχει τὴν γενναιοφροσύνην νὰ τὰ ἀνταποδώσῃ εἰς ἐκείνους, οἵτινες τὰ ἐξέδωκαν, διότι δὲν ἔχομεν τὸν σκοπὸν νὰ προσβάλωμεν τὴν ἰδιοκτησίαν· κατὰ τὴν ἰδέαν μου, ἂν καὶ εἰς αὐτὰ τὰ ἔγγραφα ἐμπεριέχωνται ἀντικείμενα, τὰ ὁποῖα ὁπωσδήποτε ἐχρησίμευσαν πρὸς βλάβην τοῦ Ἔθνους, καὶ ταῦτα νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἡ Συνέλευσις καὶ νὰ τὰ δημοσιεύσῃ, διότι φρονῶ, ὅτι ἐκ τῆς δημοσιότητος τῶν πολιτικῶν καὶ ἰδιωτικῶν ἐγγράφων δύναται νὰ προκύψῃ ὠφέλεια εἰς τὴν Ἐπικράτειαν· δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ ἀπομακρύνωμεν τὴν Συνέλευσιν ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν τοῦ νὰ διατάξῃ τὴν ἀποσφράγισιν, ἀνάγνωσιν καὶ δημοσίευσιν τῶν ἐγγράφων αὐτῶν, διότι ἀνάγονται εἰς τὴν κοινὴν περιέργειαν· ἄλλως τε φρονῶ, ὅτι ἡ Συνέλευσις καὶ τὸ Ἔθνος ἔχει σκοπὸν νὰ ἐπαναπαύσῃ τὴν περιέργειάν του ταύτην, διότι ἐνόσῳ αὐτὴ δὲν ἐπαναπαύεται, ἔχομεν τὸν κίνδυνον νὰ φρονῶσι καθ’ ἡμῶν καὶ νὰ μᾶς ἀπειλῶσιν, ὅτι ἡμεῖς ἱστάμεθα ἀναίσθητοι ἀπέναντι αὐτῆς τῆς περιεργείας, οὐχὶ ἐν ἀγνοίᾳ, ἀλλ’ ἐν γνώσει. Ὁ Κύριος Καλλιγᾶς ἀνέφερεν ἐν τῷ μέσῳ τῆς ὁμιλίας του καὶ τὸ ὄνομα τοῦ Γερβίνου, καὶ εἶπεν, ὅτι ἡ Πρωσσικὴ Κυβέρνησις μετημελήθη, διότι ἔδωκε τὴν ἄδειαν εἰς αὐτὸν τὸν περίφημον ἱστορικὸν νὰ σπουδάσῃ, νὰ μελετήσῃ τὰ ἔγγραφα, τὰ ἀφορῶντα τὴν πολιτικὴν τῆς ἐπικρατείας. Εἰς τὸν Κύριον Καλλιγᾶν ἀπαντῶ, ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον τοῦτο, ὅτι ἡ Πρωσσικὴ Κυβέρνησις δὲν εὑρίσκετο εἰς τὴν κατάστασιν, εἰς ἣν εὑρίσκεται ἡ Ἑλλὰς· ἡ πορεία ἡ πολιτικὴ τοῦ Ἔθνους ἦτο ἥσυχος, καὶ εἰς τοιαύτην περίστασιν, νομίζω, τὰ ἔγγραφα, αἱ μυστικαὶ συνθῆκαι καὶ ὅ,τι ἄλλο μεταξὺ τῆς πολιτείας καὶ τῶν ἄλλων πολιτειῶν ἐνηργεῖτο, ἀνάγκη πᾶσα νὰ μένῃ κεκαλυμμένον καὶ μυστικόν· διότι, ὅσον καὶ ἂν ὑποτεθῇ πατριώτης ὁ λαμβάνων γνῶσιν αὐτῶν, δύναται νὰ ἀποπλανηθῇ καὶ νὰ διακοινώσῃ τι· σήμερον ὅμως δὲν εὑρισκόμεθα εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν· ὁ Ἡγεμὼν ἔπεσε, τὸ σύστημά του κατέῤῥευσεν, οὐδεμία σχέσις ὑπάρχει μεταξὺ τῆς πολιτείας αὐτοῦ τοῦ Ἡγεμόνος καὶ τῆς πολιτείας τῶν ἄλλων Ἐθνῶν, τὰ ὁποῖα εἶχον σχέσεις μετ’ αὐτοῦ· κατὰ συνέπειαν σήμερον τὸ Ἔθνος παρίσταται κυρίαρχον, ἀνέλαβε τὰ δικαιώματά του, καὶ ἑπομένως ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ μελετήσῃ καὶ νὰ μάθῃ ὅλα, ὅσα ὁ πεπτωκὼς Ἡγεμὼν ἐνήργησεν, ὥστε τὸ περιστατικὸν, τὸ ὁποῖον ἀνέφερε, δὲν δύναται νὰ ἀπομακρύνῃ τὴν Συνέλευσιν τοῦ νὰ ἐκδώσῃ μίαν ἀπόφασιν περὶ τῆς ἀναγνώσεως καὶ δημοσιεύσεως τῶν ἐγγράφων αὐτῶν. Συμφωνῶ πληρέστατα μὲ τὸν προλαλήσαντα εἰς ἓν ἀντικείμενον· ἐνθυμεῖσθε, ὅτι, καταστρέφων τὸν λόγον του, εἶπεν, ὅτι ἐνδεχόμενον νὰ ὑπάρχουν ἔγγραφα τοιαῦτα, τῶν ὁποίων ἡ δημοσίευσις νὰ βλάψῃ οὐσιωδῶς τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας. Ὁ Κύριος Καλλιγᾶς ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ἐν παρόδῳ εἶπεν ὅτι ἀνέγνωσε μερικὰ ἐξ αὐτῶν, καὶ μέχρι τοῦδε ἐν τούτοις οὐδεμία ἐγένετο δημοσίευσις αὐτῶν, διότι ὤφειλε νὰ διατηρήσῃ μυστικότητα ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Ἐπικρατείας· ἂς ᾖναι πεπεισμένος λοιπὸν, ὅτι καὶ ἐκεῖνοι, οἵτινες θὰ ἀποτελέσωσι μέρος τῆς Ἐπιτροπῆς, θὰ ἔχωσι τὴν αὐτὴν προσοχὴν τὸν αὐτὸν πατριωτισμὸν μὲ τὸν προλαλήσαντα, καὶ ἑπομένως ἐν μυστικῇ συνεδριάσει τῆς Συνελεύσεως θέλουσι φέρει ἐν μέσῳ τῆς Συνελεύσεως ἐκεῖνα τὰ ἀντικείμενα τῆς ἀλληλογραφίας, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ βλάψουν τὰ συμφέροντα τοῦ τόπου, καὶ ἡ Συνέλευσις τότε ἐν τῇ κυριαρχίᾳ αὐτῆς δύναται νὰ ἀποφασίσῃ, ἂν πρέπῃ ἢ μὴ νὰ δημοσιευθῶσι, καὶ οὕτω πως λύομεν τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐῤῥίφθη μεταξὺ τῆς Συνελεύσεως καὶ τοῦ Ἔθνους, μεταξὺ τῆς περιεργείας ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ὁ Κύριος Καλλιγᾶς ἤθελε νὰ...... (Θόρυβος.) Ὅλοι γνωρίζομεν ὅτι εὐκόλως ἡ ῥᾳδιουργία καὶ ἡ κακοβουλία δύνανται νὰ ἀποπλανήσωσι τὴν κοινὴν γνώμην· ἑπομένως καὶ διότι εἶναι δίκαιον, καὶ διότι ἡμεῖς δὲν πρέπει νὰ προκαλέσωμεν τὴν δυσμένειαν τοῦ Ἔθνους εἰς τοιαύτας περιστάσεις, δυνάμεθα νὰ ἀποφασίσωμεν σήμερον τὴν συγκρότησιν Ἐπιτροπῆς διὰ κλήρου. Πάντοτε τὸ ἔθνος αὐτὸ τυχηρῶς ἐπέτυχε χωρὶς προηγουμένης συνεννοήσεως, χωρὶς προηγουμένης ἐλπίδος· ἐπράχθη εἰς τὸ ἔθνος τοῦτο ἐκ τύχης καλὸν τοσοῦτον, ὅσον ἡ συνεννόησις δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παραγάγῃ. Λοιπὸν ἂς ἀφήσωμεν καὶ εἰς τὸν κλῆρον νὰ ἀποδείξῃ τὴν ἰσχύν του καὶ νὰ μὴν ἐκτιθέμεθα εἰς ἀγῶνα ἐκλογικὸν ἐδῶ, διότι ἠξεύρομεν πόσον κινδυνώδης εἶναι ὁ ἐκλογικὸς ἀγὼν, ὅταν ἀφορᾷ τὰ πρόσωπα. Ἀλλ’ ἠμπορεῖ νὰ μὲ εἴπῃ τις, ἐσὺ, ὅπου λαλεῖς, δὲν εἰξεύρεις Γαλλικὰ κτλ. νὰ διαβάσῃς, δυστυχῶς εἶναι ἀληθὲς αὐτό· ἀλλ’ εἰξεύρει π.χ. ὁ Κ. Ῥεβελάκης ὁ φίλος μου, τὸν ὁποῖον σέβομαι πολὺ καὶ ἀναγινώσκει αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, καὶ συντάττει ἓν πρωτόκολλον (θόρυβος) ἡμεῖς ἐδῶ μέσα δὲν εἴμεθα ὅλοι γραμματισμένοι, ὀλίγοι ἠξεύρομεν ξένας γλώσσας, λοιπὸν τί θὰ γένῃ; ἡ ἐπιτροπὴ θὰ μεταφράσῃ τὰ ἔγγραφα καὶ θὰ μᾶς τὰ διαβάσῃ, διότι ἀλλέως δὲν γίνεται, καὶ δὲν πρέπει νὰ ὑποπτευθῇ, ὅτι ὁ κλῆρος θὰ ἀδικήσῃ τόσον πολὺ τὴν ἐπιτροπὴν αὐτὴν, καὶ δὲν θὰ δώσῃ εἰς αὐτὴν κανὲν μέλος, τὸ ὁποῖον νὰ ᾖναι πολύγλωσσον. Λοιπὸν ἐπιμένω σήμερον, Κύριοι, νὰ συστηθῇ αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ καὶ νὰ ἐπιληφθῇ αὐτοῦ τοῦ σπουδαίου ἀντικειμένου πρὸς τὸ συμφέρον καὶ τῆς Συνελεύσεως καὶ τοῦ Ἔθνους. Νομίζω, ὅτι ἂν ἡ ἐπιτροπὴ σχηματισθῇ ἐκ 12 προσώπων, ὅτι ἐντὸς τῆς δωδεκάδος αὐτῆς, διότι δώδεκα ἦσαν καὶ οἱ ἀπόστολοι, θὰ εὑρεθοῦν ἄνθρωποι ἱκανοί.

§84Τ. ΒΑΣΟΣ. Εἴπατε ὅτι ὅλα τὰ ἔγγραφα νὰ μὴ δημοσιευθοῦν, ἀλλ’ ὅσα ἀποδεικνύουν σκοπὸν ἢ πρόθεσιν κακὴν διὰ τὴν πολιτείαν· ἐγὼ τὸ εὑρίσκω ἄτοπον αὐτὸ (θόρυβος).

§85ΗΡ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι, ἂν ὑπάρχουν ἔγγραφα τοσαύτης ἐπισημότητος, ὥστε νὰ μὴ τὰ ἴδῃ τὸ φῶς τῆς ἡμέρας, τοῦτο δὲν πρέπει νὰ μείνῃ εἰς τὴν κρίσιν ἐμοῦ καὶ τοῦ ἄλλου ὡς ἰδιώτου ἢ πληρεξουσίου, ἀλλ’ εἰς τὴν κρίσιν τῆς κυριαρχίας τοῦ Ἔθνους, εἰς τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως· αὐτὴ θὰ τὰ συζητήσῃ καὶ θὰ τὰ μελετήσῃ, καὶ ἂν παρατηρήσῃ, ὅτι ἀληθῶς τὰ συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας βλάπτονται διὰ τῆς δημοσιότητος, ἐκδίδει ψήφισμα καὶ τὰ σκεπάζει· αὐτὰ εἶπον.

§86ΟΔ. ΙΑΛΕΜΟΣ. Κύριοι Πληρεξούσιοι. Χαίρων διότι μετὰ δύο μῆνας συζητεῖται πρότασις, τὴν ὁποίαν ἐγὼ πρῶτος ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω εἰς τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως, θὰ προσθέσω μόνον ὀλίγας τινὰς λέξεις. Πρῶτον ἀπορῶ, πῶς τόσον συχνὰ ἐπανελήφθη ἡ λέξις περιέργεια προκειμένου περὶ τῆς ἐξελέγξεως τοιούτων ἐγγράφων· ἡ διπλωματικὴ ἐπιτροπὴ ἀπαντῶσα εἰς μίαν αἴτησιν πρεσβείας ξένης ἔθεσε λέξιν καταλληλοτάτην διὰ τὰ ἔγγραφα ταῦτα «τὸ πολιτικὸν συμφέρον»· ἡ λέξις αὕτη εἶναι ἡ μόνη κατάλληλος ἀπάντησις εἰς αἴτησιν ἀφορῶσαν τὴν ὑπόθεσιν τοιούτων ἐγγράφων τοῦ πρώην βασιλέως Ὄθωνος. Τὸ πολιτικὸν συμφέρον εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπαγορεύει τὴν δημοσίευσιν πρῶτον· δεύτερον ἡ ἐπανάστασις, ἡ ὁποία μᾶς ἔδωκε τὸ δικαίωμα τῆς ἰδιοκτησίας ἐπὶ τῶν ἐγγράφων τούτων· Κύριοι προκειμένου περὶ δημοσιεύσεως τοιούτων ἐγγράφων δὲν ἔχετε νὰ διστάσητε ἐὰν ὑπάρχουν ἔγγραφα τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ δημοσιευθοῦν, προκειμένου περὶ τῶν ἐγγράφων βασιλέως τοῦ ὁποίου τὴν πορείαν κατέκρινεν ὅλον τὸ ἔθνος, τοῦ ὁποίου εἰξεύρομεν ὅτι πᾶσα στιγμὴ δὲν ἐδαπανᾶτο εἰμὴ πρὸς τὸ συμφέρον τῶν οἰκογενειακῶν του καὶ ἀλλοτρίων ἐν γένει συμφερόντων. Δὲν δυνάμεθα νὰ ὑποθέσωμεν ὅτε εἰς τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα ὑπάρχει τι τὸ ὁποῖον νὰ φοβηθῶμεν νὰ δημοσιεύσωμεν. Δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἐνέργεια ἐξελθοῦσα ἀπὸ τὰ ἀνάκτορα ἐκεῖνα ἡ ὁποία ἀποβλέπει συμφέρον ἐθνικόν· εἰς ἀπάτην ἐθνικὴν πολλάκις ἀπέβλεπε, καὶ αὐτὴν πολλάκις κατώρθωσε, ἀλλ’ εἰς συμφέρον ἐθνικὸν οὐδέποτε. Ὁσάκις, Κύριοι, ἐξεδιώχθησαν ἡγεμόνες, πάντοτε τὰ ἔγγραφά των ἐδημοσιεύθησαν ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπιφυλάξεως· τὰ τοῦ ἀποκεφαλισθέντος Καρόλου Αʹ. τῆς Ἀγγλίας, τὰ ἀνέγνωσε κοινὸς πολίτης ἀναβὰς ἐπὶ μιᾶς τραπέζης εἴς τινα δημοσίαν πλατεῖαν. Ἐπίσης καὶ τὰ ἔγγραφα τοῦ συγγενοῦς τοῦ Ὄθωνος τοῦ δουκὸς τῆς Μοδένης ἐδημοσιεύθησαν κατὰ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐξῆλθεν τοῦ Κράτους του οὗτος. Τὰ ἔγγραφα τοῦ βασιλέως τῆς Νεαπόλεως ἐδημοσιεύθησαν εὐθὺς μετὰ τὴν εἴσοδον τοῦ Γαριβάλδη καὶ τόσον ὀλίγον ὁ ἡγεμὼν οὗτος διημφισβήτησεν ὡς ἰδιοκτησίαν του τὰ τοιαῦτα ἔγγραφα ὥστε, ἐνῷ ἐζήτησε τὰ πολύτιμα σκεύη του, δὲν ἐζήτησε παντάπασι τὰ ἔγγραφά του· διότι δὲν τὰ ἐθεώρησεν ὡς ἰδιοκτησίαν ἰδίαν, ἀλλὰ ἀπεδέχθη ὡς νομιμωτάτην τὴν δημοσίευσιν ἥτις καὶ τῳόντι ἐγένετο. Δὲν ἐννοῶ πῶς ἐσυγχίσθησαν τὰ ἰδιωτικὰ ἔγγραφα μὲ τὰ ἔγγραφα τοῦ κράτους, καὶ πῶς ὁ Κύριος Καλλιγᾶς ἔκαμε παραβολὴν αὐτῶν μὲ τὰ ἔγγραφα τῆς αὐλῆς τῆς Πρωσσίας. Ἐκτὸς τῆς παρατηρήσεως τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ Κ. Η. Πετιμεζᾶς δὲν εἰξεύρω πῶς δὲν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν ὁ Κ. Καλλιγᾶς, ὅτι ἔγγραφα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐδημοσίευσεν ὁ Γερβρῖνος ἀνήκουσιν εἰς ἐποχὴν μὴ συνταγματικὴν τῆς ἐπικρατείας ἐκείνης, ὑπὸ τὴν ὁποίαν αὐλὴ καὶ ἔθνος εἶναι ἓν καὶ τὸ αὐτὸ, τῆς ἐπικρατείας ἐκείνης, κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπουργὸς τῶν ἐξωτερικῶν ἦτον ὁ μέγας Φριδερίκος ἢ δὲν ἠξεύρω τίς Γουλιέλμος. Σύνταγμα ἀπέκτησε πολὺ ἀργὰ ἡ Πρωσία· θὰ ἦτο βεβαίως ἀξιόποινος ἐκεῖνος ὁ Ῥῶσσος ὁ δημοσιογράφος, ὁ ὁποῖος ἤθελε δημοσιεύσει ἔγγραφα τῆς αὐλῆς τῆς Ῥωσσίας, διότι ἀναντιῤῥήτως τὰ ἔγγραφα τῆς αὐλῆς ἐκείνης εἶναι ἔγγραφα Ἐθνικά· ἀλλὰ παρ’ ἡμῖν δὲν πρέπει νὰ ζητηθῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸν Βέντλανδ, εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ὄθωνος, πρέπει νὰ ζητηθῇ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν, καὶ ἐν γένει παντοῦ ἀλλοῦ, παρὰ ἐντὸς τῶν ἀνακτόρων. Δι’ αὐτὸ ἤθελον κατακρίνει ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἤθελε ζητήσει τὴν δημοσίευσιν τῶν ἐγγράφων τοῦ ὑπουργείου τῶν ἐξωτερικῶν, ἀλλὰ τὰ ἔγγραφα τοῦ Ὄθωνος εἶναι ὅλα ἰδιωτικὰ, δὲν δύνασθε νὰ χαρακτηρίσετε κἀνὲν ὡς ἔγγραφον δημοσίου συμφέροντος· ἀλλ’ αὐτὰ ἴσια ἴσια τὰ ἰδιωτικὰ ἔγγραφα ὀφείλει νὰ δημοσιεύσῃ μία ἐπανάστασις, ὄχι τὰ ἔγγραφα τοῦ Κράτους, τὰ ὁποῖα κεῖνται εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν· ἑπομένως δὲν δύνασθε νὰ ἐφαρμόσετε εἰς τὰ ἔγγραφα τῶν ἀνακτόρων τὴν διάκρισιν μεταξὺ δημοσίων καὶ ἰδιωτικῶν ἐγγράφων· ὅσοι αἰσθανόμενοι τύψιν συνειδήσεως φοβοῦνται ὅτι θὰ δημοσιεύσουν ἰδιωτικὰ ἔγγραφα, πρέπει νὰ λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὅλα εἶναι τοιαῦτα· ἀλλὰ πρέπει μετὰ πεποιθήσεως νὰ προβῶμεν εἰς τὴν δημοσίευσιν τούτων, ἐξαιροῦντες τὰ οἰκογενειακὰ, ὡς τοιαῦτα δὲ ἔγγραφα δυνάμεθα νὰ χαρακτηρίσωμεν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα π.χ. ἀφορῶσιν τὴν ἀγγελίαν ἑνὸς γάμου, μιᾶς γεννήσεως, καθὼς γίνεται τοῦτο μεταξὺ τῶν αὐλῶν. Αὐτὰ μάλιστα θεωροῦνται οἰκογενειακὰ ἔγγραφα, καὶ αὐτὰ πρέπει νὰ ἐξαιρέσωμεν· ἀλλ’ εἰς τὴν αἴτησιν τοῦ Κυρίου Βλουδὼφ πρέπει νὰ διακρίνωμεν, ἐὰν τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀντήλλαξεν ὁ Ὄθων μετὰ τῆς αὐλῆς του ἀφορῶσι συμφέροντα τοῦ Ἔθνους, καὶ τότε αὐτὰ δὲν εἶναι εἰμὴ ἰδιοκτησία τοῦ Ἔθνους καὶ δὲν δύνανται νὰ ἀποδοθῶσιν ἀπ’ ὁποιονδήποτε καὶ ἂν ἐζητοῦντο, εἴτε ἀπὸ τὸν Ἔλλιοτ, καὶ τὸν Σκάρλετ, εἴτε ἀπὸ τὸν ἴδιον τὸν Θεὸν ἐὰν ἐζητοῦντο (θόρυβος) ἀπὸ τὸν ἰσχυρότερον ἡγεμόνα τοῦ κόσμου τέλος πάντων. Ἀλλὰ, Κύριοι, ἐπιτρέψατε νὰ σᾶς προσθέσω μίαν ἰδέαν· ἐπὶ τῶν οἰκογενειακῶν τοῦ Ὄθωνος ἐγγράφων. Νομίζω, ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς καὶ ὅταν ἔγραφεν εἰς τοὺς γονεῖς του περὶ τῆς ὑγείας του, ἔγραφε συγχρόνως περὶ τῆς πολιτικῆς τῆς Αὐστρίας, ἔγραφε περὶ τῶν προόδων, τὰς ὁποίας εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔκαμεν ἡ πολιτική του προπαγάνδα. Δὲν ὑπάρχει ἔγγραφον ἀνταλλασσόμενον μεταξὺ τῶν δύω αὐτῶν οἰκογενειῶν, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ μὴ κρύπτηται ἓν δηλητήριον κατὰ τῆς πατρίδος μας. Ἐὰν δὲν ἐκέντων τὴν χορδὴν τῆς γενναιοφροσύνης σας, ἤθελον εἴπει νὰ δημοσιεύσωμεν καὶ ταῦτα, ἀλλὰ ταῦτα δυνάμεθα νὰ τὰ ἀποδώσωμεν ἄνευ οὐδεμιᾶς δυσκολίας, τὰ ἄλλα ὅμως δὲν δυνάμεθα νὰ τὰ χαρακτηρίσωμεν, εἰμὴ ὡς ἰδιωτικὰ ἔγγραφα καὶ ὡς τοιαῦτα ὀφείλομεν νὰ τὰ δημοσιεύσωμεν. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν, ὅτι ἀδιακρίτως πρέπει νὰ δημοσιευθῇ ὅλη ἡ ἀλληλογραφία ἐκτὸς τῶν ἰδίως οἰκογενειακῶν.

§87Α. ΚΑΛΟΣ. Περὶ τὸ τέλος τῆς ὁμιλίας του ὁ ἔντιμος Πληρεξούσιος Καλαβρύτων σᾶς ἐξέθεσε καθαρώτερον τὸ ζήτημα· συνεφώνησε πληρέστατα μὲ τὸν προαγορεύσαντα πληρεξούσιον Ἀθηνῶν Κύριον Καλλιγᾶν, καὶ εἶπεν, ὅτι πρῶτον πρέπει νὰ ἀποφασισθῇ ἡ ἀλληλογραφία ὡς ἰδιοκτησία τοῦ δημοσίου, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ δημοσιευθῇ· ὁ Κύριος Πληρεξούσιος Ἀττικῆς Κύριος Καλλιγᾶς δὲν ἀρνεῖται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ λάβῃ γνῶσιν αὐτῶν τῶν ἐγγράφων· σᾶς εἶπεν, ὅτι καθ’ ὅσον τὸ πολιτικὸν συμφέρον ἐπιτρέπει τὴν δημοσίευσιν, κατὰ τοσοῦτον νὰ γίνῃ, καὶ δὲν εἴμεθα εἰς κατάστασιν νὰ ἀποφασίσωμεν ἀπὸ τοῦδε. Πρέπει πρῶτον νὰ ἀποφασισθῇ τὸ πρῶτον ζήτημα, τουτέστιν ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ εἴπῃ, αὐτὸ ὑπαγορεύει τὸ ἐθνικὸν συμφέρον νὰ δημοσιευθῇ (θόρυβος). Κηρύττομαι κατὰ πάσης δημοσιεύσεως, ἥτις ἀφορᾷ τὸν ἰδιωτικὸν βίον· πᾶν ὅ,τι δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὴν κατάστασιν, ἥτις ἐπροκάλεσε τὸ γεγονὸς αὐτὸ, δὲν θέλω νὰ τὸ λάβω ὑπ’ ὄψιν, καὶ φρονῶ, ὅτι ἡ Συνέλευσις εἶναι σύμφωνος· δὲν πρέπει νὰ ἀνοίξωμεν κάλπην, ἥτις θὰ ἐγείρῃ τὰ πάθη (θόρυβος). Πᾶν ὅ,τι ἀνάγεται εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὴν ἀλληλογραφίαν τοῦ βασιλέως (θόρυβος).

§88ΠΟΛΛΟΙ. Ὅλα ἐν γένει νὰ δημοσιευθοῦν.

§89ΚΑΛΟΣ. Πᾶν ὅ,τι τὸ συμφέρον τοῦ Κράτους ὑπαγορεύει, ἐκεῖνο νὰ δημοσιευθῇ· ὑποθέσατε, ὅτι μεταξὺ αὐτῶν ὑπάρχουν ἔγγραφα οἱουδήποτε Ἡγεμόνος ξένου, ὅστις λέγει εἰς τὸν βασιλέα, τί πρέπει νὰ πράξῃ διὰ τὸ μέλλον τῆς Ἑλλάδος, θέλετε νὰ τὰ δημοσιεύσωμεν αὐτά; Βεβαιότατα ὄχι (θόρυβος).

§90Α. Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Νομίζω, ὅτι ἐννοεῖτε τὰ ἔγγραφα τὰ ἐξωτερικὰ, καὶ ὄχι τὰ ἐσωτερικά.

§91ΚΑΛΟΣ. Βεβαίως τὰ ἐσωτερικά· καθ’ ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὰ ἐξωτερικὰ, τὰ ὁποῖα ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν ἐξωτερικὴν τύχην τῆς Ἑλλάδος, δὲν πρέπει νὰ ἴδουν τὴν δημοσιότητα (θόρυβος καὶ διάλογοι).

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Καλλιγᾶ. Ἐνταῦθα ὁ γραμματεὺς Κ. Ῥούκης ἀναγινώσκει τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Καλλιγᾶ. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ψηφίζει. Ἄρθρ. 1. Τὰ ἐν τοῖς Ἀνακτόροις σφραγισθέντα ἔγγραφα κατατάσσονται εἰς τὰ ἀρχεῖα τοῦ κράτους ὡς κτῆμα αὐτοῦ. Ἄρθρ. 2. Συσταίνεται πενταμελὴς ἐπιτροπή, ἥτις θέλει κατατάξει τὰ ἔγγραφα ταῦτα εἰς τρεῖς κατηγορίας. 1) Τ’ ἀναγόμενα εἰς συμφέροντα τῆς Ἐπικρατείας. 2) Τ’ ἀναγόμενα εἰς καθαρῶς οἰκογενειακὰς σχέσεις τοῦ πρώην Βασιλέως. Ἐξ αὐτῶν τοῦ μὲν πρώτου ἀπαγορεύεται ἡ δημοσίευσις, τοῦ δὲ τῆς τρίτης κατηγορίας ἐπιτρέπεται ἡ ἀπόδοσις.

§93Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Πρὸ πολλοῦ καιροῦ, Κύριοι, ὁ Κ. πρέσβυς τῆς Ῥωσσίας εἶχεν ἀπευθύνει διακοίνωσιν, διὰ τῆς ὁποίας ἔφερεν εἰς γνῶσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Συνελεύσεως παρατηρήσεις τινὰς ἀφορώσας τὰ ὑπάρχοντα ἐν τοῖς ἀνακτόροις ἔγγραφα τοῦ πρώην Βασιλέως Ὄθωνος. Ἡ διακοίνωσις αὕτη, φθᾶσα εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἐστάλη εἰς τὴν τότε συστημένην Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν διπλωματικῶν σχέσεων, καὶ αὕτη ἔφερε τὴν γνώμην της. Ἡ γνώμη τῆς Ἐπιτροπῆς τότε ἦτο νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἐπ’ αὐτῶν ψῆφος τῆς Συνελεύσεως· σήμερον δὲ ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἤχθη εἰς τὴν συζήτησίν σας ἀμέσως. Βεβαίως ἐννοῶ, Κύριοι, ὅτι δύο τινὲς λόγοι ὑπηγόρευσαν τοὺς ἐντίμους συναδέλφους ἐκείνους, οἵτινες ἔφερον σήμερον ὑπὸ τὴν συζήτησίν σας τὴν ὑπόθεσιν ταύτην —ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὸ ἐθνικὸν συμφέρον, τὸ ὁποῖον βεβαίως μετ’ ἴσης θερμότητος πάντες ἐπιζητοῦμεν, καὶ δεύτερον ἡ θεραπεία τῆς κοινῆς περιεργείας. Βεβαιωθῆτε δὲ, Κύριοι, ὅτι ἡ δευτέρα αὕτη ἀνάγκη, ἡ θεραπεία τῆς κοινῆς περιεργείας, εἶναι ἀνάγκη, τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ ἔχω αἰσθανθῆ πολλάκις, μάλιστα κατὰ τὸν βραχὺν χρόνον τοῦ κοινοβουλευτικοῦ βίου μας· τὴν ἔχω αἰσθανθῆ, διότι νομίζω, ὅτι ἡ θεραπεία αὐτῆς ἤθελε μᾶς χρησιμεύσει εἰς τὴν διεύθυνσιν τῶν σκοπῶν μας. Ἡ ἀνάγκη αὕτη ὑποθέτω, ὅτι εἶναι περισσότερον ἐπαισθητὴ εἰς τοὺς ἐκτὸς τοῦ περιβόλου τούτου συμπολίτας μας, οἱ ὁποῖοι βεβαίως εὐλόγως δύνανται νὰ ἐνασχοληθῶσι καὶ νὰ ταράσσωνται πολλάκις. Ἀλλ’ ἐνόμιζον καὶ ἐξακολουθῶ νὰ φρονῶ, ὅτι ἡ θεραπεία τῆς ἀνάγκης ταύτης πρέπει βεβαίως νὰ θεωρηθῇ δευτερεύουσα, νὰ προταχθῇ δὲ πάντοτε τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Δὲν προτίθεμαι νὰ φέρω κρίσεις οὔτε ἐπὶ τῶν γνωμῶν, τὰς ὁποίας οἱ ἔντιμοι προαγορεύσαντες ἐξήνεγκον ἐντεῦθεν, ὅτι ἡ ἀλληλογραφία ἡ εἰς τὰ ἀνάκτορα τοῦ πρῴην Βασιλέως εἶναι κτῆμα τῆς κυριαρχίας, εἶναι κτῆμα τοῦ ἔθνους. Δὲν προτίθεμαι νὰ φέρω γνώμην ἐπὶ τῆς κρίσεως ταύτης, δὲν προτίθεμαι ἐπίσης νὰ φέρω γνώμην ἐπὶ τῶν διακρίσεων, τὰς ὁποίας τινὲς ἐξ αὐτῶν ἐπρότειναν σήμερον ἐπὶ τῆς κατατάξεως τῆς ἀλληλογραφίας ταύτης εἰς διαφόρους κατηγορίας. Ἔρχομαι μόνον νὰ σᾶς ὑπομνήσω ἀνάγκας, τὰς ὁποίας τὸ ἐθνικὸν συμφέρον ἐπιβάλλει εἰς ὅλους μας. Ἐὰν ἐπρόκειτο, Κύριοι, νὰ ἐξακολουθήσωμεν ἀπὸ σήμερον διαπραγματεύσεις ἀρξαμένας, διαπραγματεύσεις, τῶν ὁποίων τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς μέχρι τοῦδε προόδους μαρτυροῦν τὰ ἔγγραφα αὐτὰ, βεβαίως ἠθέλομεν αἰσθανθῆ μεγάλας δυσκολίας, ἠθέλομεν ἀπαντήσει προσκόμματα, ἐὰν ἀμέσως δὲν κατελαμβάνομεν τὰ ἔγγραφα ταῦτα τὰ μαρτυροῦντα τὴν ἔναρξιν καὶ τὴν πορείαν τῶν διαπραγματεύσεων τούτων, διότι ἔπρεπε νὰ ὁδηγηθῶμεν ἐξ αὐτῶν εἰς τὴν διεξαγωγὴν αὐτῶν· αἱ περιστάσεις ὅμως τῆς πατρίδος μας δὲν μᾶς ἐκάλεσαν ἤδη εἰς τὴν διεξαγωγὴν τῶν διαπραγματεύσεων τούτων· ὑποθέτω δὲ μάλιστα ὅτι ἐπασχολεῖ ἡμᾶς, καὶ ἐκτὸς ἡμῶν ὅλους τοὺς συμπολίτας μας, ἓν μέγα ἐθνικὸν συμφέρον, ἡ περαίωσις τοῦ ὁποίου εἶναι ἡ σφραγὶς, ἡ ὁποία καταρτίζει τὸ πέρας τῆς ἐπαναστάσεως τῆς λαβούσης χώραν. Ἐνόμισα λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι καθῆκον ἔχω, ὄχι μόνον ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ πληρεξουσίου, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ ὑπὸ τὴν πρόσθετον ἰδιότητα, τὴν ὁποίαν ἔχω τυχαίως, νὰ σᾶς ὑπομνήσω τὸ ἐθνικὸν τοῦτο συμφέρον, καὶ νὰ σᾶς ἐκφράσω γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔχω, τὴν ἑξῆς· ἐπειδὴ νομίζω, ὅτι οὐδεὶς κίνδυνος ἀπειλεῖ ἐθνικόν τι συμφέρον, οὐδεὶς κίνδυνος μᾶς ἐπιβάλλει τὴν ἀνάγκην νὰ προβῶμεν εἰς τὴν λύσιν τῶν ζητημάτων τούτων, ἐπειδὴ νομίζω, ὅτι, ἀφοῦ ἓξ μῆνας ἔμεινεν ἐκκρεμὲς τὸ ζήτημα τοῦτο, δὲν θέλομεν δὲ εὑρεθῆ εἰς κίνδυνόν τινα ἐὰν τὸ ἀναβάλωμεν ἀκόμη ἐπ’ ὀλίγας ἡμέρας, νομίζω, ὅτι καλὸν εἶναι ν’ ἀναβάλωμεν αὐτὸ ἐπί τινας ἀκόμη ἡμέρας· βεβαίως δὲν ἤθελα δυνηθῆ νὰ ἀντιτάξω λόγους, ἐὰν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπρότειναν τὴν ἄμεσον λύσιν τοῦ ζητήματος τούτου, μοὶ ἐπρότεινον τὸν κίνδυνον τῆς πατρίδος ὡς λόγον, ἀλλ’ οὐδεὶς τοιοῦτος κίνδυνος μοὶ προσφέρεται. Δὲν πρόκειται ἡ ἐξακολούθησις διαπραγματεύσεων· δὲν πρόκειται, παρὰ, ὥς τινες εἶπον, περὶ τῆς θεραπείας τῆς εὐλόγου κοινῆς περιεργείας, τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ ἔχω. Τάχα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναβάλωμεν αὐτὸ ἐπί τινας ἡμέρας, ἀφοῦ δὲν δύναται ἡ ἄμεσος ἐξέτασις καὶ λύσις τοῦ ζητήματος τούτου νὰ ἔχῃ ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ ὑποθέσεων ἄλλων σπουδαίως ἐφαπτομένων τῶν συμφερόντων τῆς πολιτείας;

§94ΙΑΛΕΜΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ, ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν, καθὼς εἰξεύρετε, τελειώνει ἡ διαπραγμάτευσις περὶ ἡγεμόνος. Κατὰ τὸ δημόσιον δίκαιον τὰ ἔγγραφα αὐτὰ ἀνήκουσι τότε εἰς τὸν μέλλοντα ἡγεμόνα.

§95ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§96ΙΑΛΕΜΟΣ. Νὰ λυθῇ λοιπὸν αὐτὸ πρὸ παντὸς, ὅτι εἶναι δημόσιος ἰδιοκτησία.

§97ΠΟΛΛΟΙ. Τὰ ἔγγραφα αὐτὰ ἀνήκουσιν εἰς τὸ ἔθνος (θόρυβος).

§98Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπρόλαβον νὰ ἀναιρέσουν τοὺς λόγους σας ἄλλοι.

§99ΑΡ. ΓΛΑΡΑΚΗΣ. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα δὲν ἀνήκουν εἰς κἀνένα ἄλλον παρὰ εἰς τὴν ἐπανάστασιν, διότι εἶναι λάφυρον τῆς ἐπαναστάσεως, ἑπομένως δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ κἀμμία ἀμφισβήτησις, ἐὰν ἡ Συνέλευσις δύναται νὰ κάμῃ χρῆσιν αὐτῶν. Εὐτυχῶς οὐδεὶς ἠμφισβήτησε τοῦτο, τινὰ ἔγγραφα μόνον ἤθελον νὰ ἐξαιρέσουν. Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται, εἶναι τὸ τοῦ Κυρίου προλαλήσαντος, ὅτι δὲν κατεπείγει τὸ πρᾶγμα, καὶ ὅτι ἑπομένως πρέπει νὰ ἀναβάλωμεν τὴν δημοσίευσιν αὐτῶν. Ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ δημοσιευθοῦν τὰ ἔγγραφα ταῦτα, εἶναι ὁ ἀκόλουθος, ὅτι πρέπει νὰ γνωσθοῦν οἱ χαρακτῆρες οἱ ἑλληνικοὶ ὅλοι οἱ πολιτευθέντες μέχρι τοῦδε, πρῶτον μὲν διὰ νὰ γνωρίσωμεν τὶ ἄνδρας ἔχομεν, δεύτερον δὲ διὰ νὰ μάθουν οἱ ἐλευσόμενοι πῶς πρέπει νὰ πολιτεύωνται, τὰ δὲ ἔγγραφα, ὅσα ἀφοροῦν τὴν πολιτικὴν τῆς πατρίδος μας τὴν ἐξωτερικὴν, διὰ νὰ γνωρίσωμεν διὰ τῆς δημοσιεύσεως αὐτῶν, πῶς πρέπει τοῦ λοιποῦ πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν νὰ πολιτευώμεθα· ἑπομένως δὲν εἶναι περιέργεια, ἀλλὰ μέγα μάθημα, τὸ ὁποῖον πρόκειται ὁλόκληρος ἡ πατρὶς νὰ λάβῃ· καὶ ὅταν πρόκηται περὶ τοιούτου μαθήματος, ὁ καιρὸς πρέπει νὰ νομισθῇ πολυτιμώτατος, διότι ὅσον ταχύτερον διδάσκονται τὰ ἔθνη, τόσον περισσότερον ὠφελοῦνται· δεύτερον ὑπάρχει ἄλλος λόγος, ὅτι πρὶν ἔλθῃ ὁ νέος ἡγεμὼν πρέπει νὰ γνωρισθῶμεν περισσότερον μεταξύ μας· τρίτον μετὰ τὴν ἔλευσιν τοῦ νέου βασιλέως ἀρχίζει μία ὁμαλωτέρα κατάστασις, ἡ ὁποία δύναται τὴν ἀναβολὴν αὐτὴν νὰ τὴν φέρῃ ἐπ’ ἄπειρον, καὶ ἴσως κατασταθῇ καὶ ἀδύνατος ἡ δημοσίευσις. Πιθανὸν ὁ βασιλεὺς αὐτὸς ἐνδίδων εἰς ἐξωτερικὴν εἰσήγησιν νὰ ἀναβάλῃ τὴν δημοσίευσιν ἐπ’ ἄπειρον, ἐὰν ἡμεῖς δὲν τὸν ὑποχρεώσωμεν διὰ ψηφίσματός μας νὰ τὸ κάμῃ. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι τάχιστα πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς τὴν δημοσίευσιν, καὶ ὅτι πρέπει νὰ ἐκλέξωμεν ἐπιτροπὴν αὐθωρεὶ σήμερον ἐξ ἀνθρώπων, εἴτε ἐκ τῆς Συνελεύσεως, εἴτε ἔσωθεν εἴτε ἔξωθεν, 12 ἢ 15 μέλη κατὰ τὸ πλεῖστον ἐξ ἀνθρώπων γνωριζόντων ξένας γλώσσας. Δὲν συμμερίζομαι δὲ ποσῶς τὴν ἰδέαν τοῦ προλαλήσαντος Κυρίου Πετιμεζᾶ, ὅστις ἐξεφράσθη ὅτι διὰ κλήρου πρέπει νὰ ἐκλεχθῇ ἡ ἐπιτροπή.

§100Β. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου ζητήματος, Κύριοι, ἐλέχθη ὅτι εἶναι ἀνάγκη διὰ ψηφίσματος ἡ ἐθνοσυνέλευσις νὰ καταστήσῃ τὰ ἔγγραφα, ἤτοι τὴν ἀλληλογραφίαν τοῦ Ὄθωνος, ἰδιοκτησίαν ἐθνικήν. Ψήφισμα, πρᾶξις οἱαδήποτε τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως ἐπὶ τοῦ προκειμένου ζητήματος οὐδόλως εἶναι ἀναγκαῖα. Κατὰ τὴν Γαλλικὴν νομοθεσίαν, ἀποθνήσκοντος στρατηγοῦ, ἡ Κυβέρνησις κατάσχει, ἢ καλλίτερα ἐξετάζει τὴν ἀλληλογραφίαν του, καὶ πάντα τὰ ἔγγραφα ὅσα ἔχουν σχέσιν πρὸς τὰ μεγάλα τοῦ Κράτους συμφέροντα, κατάσχονται αὐτοδικαίως· ἡ Κυβέρνησις τὰ περιλαμβάνει, ὄχι μόνον ταῦτα, ἀλλὰ καὶ ἔργα ἀκόμη, πράξεις τοῦ στρατηγοῦ, τοῦ μεγάλου ἐκείνου προσώπου, τὰ λαμβάνει ἐπὶ ἀμοιβῇ ἀπὸ τοὺς κληρονόμους αὐτοῦ, τὰ δὲ λοιπὰ, τὰ ὁποῖα εἶναι τυχαία καὶ χυδαία ἀλληλογραφία, ἀνήκουσιν εἰς τὴν οἰκογένειάν του. Ἂν λοιπὸν ὁ νόμος ὁ Γαλλικὸς ἐπρόβλεψε τοῦτο διὰ τοὺς ἀποθνήσκοντας στρατηγοὺς, ἐπρόβλεψεν ἀναχωρῶν ἐκ τοῦ προνομίου, τὸ ὁποῖον ἔχει τὸ ἔθνος νὰ λαμβάνῃ ὡς κτῆμα αὐτοῦ πᾶν ὅ,τι τὸ ἀφορᾷ. Ἀνάγκη λοιπὸν οὐδεμία ὑπάρχει ἰδιαιτέρου ψηφίσματος. Εἶναι ἀληθὲς, Κύριοι, ὅτι ἡ ἀλληλογραφία τοῦ Ὄθωνος εἶναι λάφυρον τῆς ἐπαναστάσεως, καθὼς εἶπεν ὁ Κ. Γλαράκης· θὰ μοὶ συγχωρήσητε ὅμως νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἡ ἐπανάστασις εἰς τὰς Ἀθήνας ἐλησμόνησε νὰ κάμῃ χρῆσιν αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον, ὡς ὡραιότατα ἀνέπτυξεν ὁ Κ. Ἰάλεμος, ἔπρεπε νὰ γίνῃ τὴν ἰδίαν ἡμέραν. Γνωρίζομεν διατὶ δὲν ἔγεινε· θὰ εἰποῦν τινες, ὅτι ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις ἐξεβιάσθη, ὑπέκυψεν εἰς τὴν ἠθικὴν βίαν δυνάμεών τινων· ἀλλ’ ὁ λαὸς ἐδύνατο νὰ τὸ πράξῃ πρὸ τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως· ἤδη ὅμως δὲν εὑρισκόμεθα εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν· ἡ Συνέλευσις δὲν δύναται νὰ δικαιολογήσῃ τὴν δημοσίευσιν λόγῳ λαφύρων, θὰ δικαιολογήσῃ τὴν κατάσχεσιν καὶ τὴν ἀποσφράγισιν τῶν ἐγγράφων αὐτῶν ὡς κτῆμα ἐθνικὸν, θέλει τὴν δικαιολογήσει διὰ τὸ συμφέρον τοῦ Κράτους, ὅπως σᾶς εἶπον, ὅτι προβλέπει ὁ Γαλλικὸς στρατιωτικὸς νόμος. Ἡ ἀλληλογραφία αὕτη, ὅπως καὶ ἂν θελήσωμεν νὰ τὴν διαιρέσωμεν, δύναται νὰ περιλαμβάνῃ δύο κατηγορίας, ἀλληλογραφίαν γενικὴν, σχέσιν ἔχουσαν μετὰ τοῦ Κράτους συμφέροντα, καὶ ἀλληλογραφίαν ἰδιωτικὴν προσώπων τρίτων πρὸς τὸν Βασιλέα· τὰ πρῶτα φρονῶ, ὅτι δὲν δυνάμεθα οὐδόλως νὰ ψηφίσωμεν ὅτι πρέπει νὰ δημοσιευθῶσιν· ὅταν τὰ ἐξετάσῃ μία ἐπιτροπὴ, τὴν ὁποίαν θέλομεν συστήσει, ἡ ἐπιτροπὴ ἐκείνη δύναται τὰ γενικὰ αὐτὰ ἔγγραφα νὰ τὰ κατατάξῃ εἰς χορείας καὶ εἰς κεφάλαια οἱαδήποτε· καθ’ ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὰ ἔγγραφα, τὴν ἀλληλογραφίαν τρίτων προσώπων, οὐδὲν συμφέρον ἔχομεν, ἐκ μετριοπαθείας ἤθελον προτιμήσει νὰ καῶσι, διότι τὸ παρὰ τοῦ Κ. Γλαράκη λεχθὲν, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ γνωρισθῶσι τὰ ἄτομα, τὰ ὁποῖα εἶχον πρὸς τὸν Ὄθωνα σχέσεις, πιστεύω, ὅτι δὲν ἐνδιαφέρει τὸ Κράτος· Βασιλεὺς ἦτο· τί πειράζει, ἄν τινες τὸν ἐκολάκευον; ἤθελα αὐτοὶ οἱ ἴδιοι, οἱ ὁποῖοι τοῦ ἔγραφον, νὰ τοῦ ἔγραφον καὶ τώρα ἐκεῖ, ὅπου μένει· ὁπωσδήποτε, Κύριοι, νὰ μὴ μᾶς τρομάξῃ φρονῶ ἡ ἔγγραφος αἴτησις τῆς Ῥωσσικῆς αὐλῆς· διὰ τοῦ Πρέσβεως τοῦ ἐνταῦθα τῆς Ῥωσσίας ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ἓν εἶδος αἰτήσεως ἐγγράφων, ἀφορώντων ἀλληλογραφίαν ἰδιωτικὴν, ὡς τὴν ὠνόμαζε, καὶ προτείνει νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὸ ἄνοιγμα τῆς ἀλληλογραφίας. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι, πρὶν ἢ γενικῶς λύσωμεν τὸ ζήτημα, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀποφανθῶμεν περὶ τῆς αἰτήσεως ταύτης· ἐγὼ ἀτομικῶς φρονῶ καὶ λέγω ὅτι πᾶν ὅ,τι ἐγράφη πρὸς τὸν Ὄθωνα, δὲν ἐγράφη πρὸς τὸ ἄτομόν του, ἀλλὰ πρὸς ἄνδρα βασιλεύοντα, ἤτοι πρὸς τὸν Βασιλέα τῆς Ἑλλάδος. Τὰ ἔγγραφα λοιπὸν ἐκεῖνα, εἴτε τῆς Ῥωσσικῆς αὐλῆς, εἴτε ἄλλης οἱασδήποτε εἶναι, ἂν ἀφορῶσι τὰ γενικὰ τοῦ Κράτους συμφέροντα, ἀνήκουσιν εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ἔθνους, καὶ κᾀμμίαν δικαιολογίαν δὲν ἔχομεν νὰ δώσωμεν, διότι, πᾶν ὅ,τι πράττει τὸ Ἔθνος καὶ ἡ Συνέλευσις, εἶναι νόμος, καὶ ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι ἀποτέλεσμα τῶν περιστάσεων. Προτείνω ὅθεν σύμφωνα μὲ τοὺς πρὸ ἐμοῦ λαλήσαντας δωδεκαμελῆ ἐπιτροπὴν, διότι πολὺ πιθανὸν νὰ κάμῃ καὶ μεταφράσεις· ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη κατατάξασα τὰ ἔγγραφα, νὰ τὰ κοινοποιήσῃ ἐν μυστικῇ συνεδριάσει πρῶτον εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἡ δὲ Συνέλευσις μετὰ ταῦτα νὰ κρίνῃ, ποῖα ἐξ αὐτῶν νὰ δημοσιευθῶσι, ποῖα ἐξ αὐτῶν νὰ παραδοθῶσιν αἴφνης εἰς τὸν μέλλοντα Βασιλέα, διὰ νὰ ᾖναι κάτοχος τῆς πολιτικῆς πορείας τῶν ξένων Δυνάμεων πρὸς τὴν τύχην τῆς Ἑλλάδος, καὶ ποῖα αἴφνης νὰ καῶσι.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ καὶ αἱ προτάσεις ποῖαι εἶναι, πρώτη τοῦ Κ. Καλοῦ, εἰς τὴν ὁποίαν συντάσσεται καὶ ὁ Κ. Καλλιγᾶς· ὡς ἑξῆς· Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. Ἐθνικὴ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ψηφίζει. Ἄρθρον 1. Ἅπαντα τὰ ἐν τοῖς ἀνακτόροις καταληφθέντα καὶ ὑπὸ κατάσχεσιν τηρούμενα ἔγγραφα κηρύσσονται ὡς ἀνήκοντα εἰς τὸ Ἔθνος. Ἄρθρον 2. Εἰκοσαμελὴς Ἐπιτροπὴ κληρουμένη παρὰ τῆς Συνελεύσεως ἐκ τῶν μελῶν αὑτῆς θέλει ἐξετάσει ταῦτα καὶ κατατάξει ἀναλόγως τῆς ὕλης αὐτῶν. Ἄρθρον 3. Κατὰ τὴν τοιαύτην κατάταξιν τῆς ἀλληλογραφίας, τῆς ὁποίας ἡ δημοσίευσις ἄνευ τῆς συγκατανεύσεως τῆς Συνελεύσεως ἀπαγορεύεται, ἡ Ἐπιτροπὴ θέλει ὑποβάλλει ἐν μυστικῇ συνεδριάσει τὰ ἔγγραφα καὶ τὰς σκέψεις αὑτῆς ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως, ἥτις ἀποφασίζει περὶ τοῦ πρακτέου. Ἄρθρον 4. Ἡ ὅλως τὰς οἰκογενειακὰς σχέσεις τοῦ ἐκπτώτου Βασιλέως ἀφορῶσα ἀλληλογραφία ἐπιστρέφεται πρὸς αὐτόν.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν καὶ 2 ἄλλαι προτάσεις, τοῦ Κ. Ζέρβα καὶ ἡ τοῦ Λάππα, αἱ ὁποῖαι νὰ σᾶς ἀναγνωσθῶσι. Ἀναγινώσκεται πρῶτον ἡ τοῦ Κ. Λάππα, ὡς ἐφεξῆς· Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Ψηφίζει, 1) Ἅπασα ἡ ἐν τοῖς Ἀνακτόροις ἀλληλογραφία τοῦ Ὄθωνος νὰ δημοσιευθῇ, ἐξαιρουμένης μόνον τῆς καθαρᾶς οἰκογενειακῆς. 2) Νὰ κληρωθῇ εἰκοσαμελὴς Ἐπιτροπὴ σήμερον διὰ τὸ κατεπεῖγον. Ἀθῆναι 12 Ἀπριλίου 1863. Λ. Ζωγράφος. Γ. Λάππας. Πέτρος Ἀναστ. Μαυρομιχάλης. Λ. Βιλαέτης. Ν. Κατσικαπῆς. Κατόπιν ἡ τοῦ Κ. Ζέρβα, ὡς ἑξῆς· Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. Ἐθνικὴ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ψηφίζει· Ἄρθρον 1. Ἅπασα ἡ ἀλληλογραφία τοῦ ἐκπτώτου Βασιλέως Ὄθωνος καὶ τῆς Βασιλίσσης καὶ τῶν αὐλικῶν αὐτοῦ κηρύττεται Ἐθνικὴ ἰδιοκτησία. Ἄρθρον 2. Ἀποφασίζει τὴν ἀποσφράγισιν αὐτῆς παραχρῆμα. Ἄρθρον 3. Νὰ ἐκλεχθῇ δωδεκαμελὴς ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν μελῶν τῆς Συνελεύσεως ἐκλεχθησομένη διὰ κλήρου. Ἄρθρον 4. Ἡ ἐκλεχθησομένη ἐπιτροπὴ θὰ ἐπιληφθῇ ἀμέσως τὴν ἀποσφράγισιν τῆς ἀλληλογραφίας καὶ θὰ ζητήσῃ τὴν δημοσίευσιν αὐτῆς ἢ μέρους αὐτῆς ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως. Ἄρθρον 5. Ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις κατὰ προτίμησιν πρὸ πάσης ἄλλης ἐργασίας ἐν μυστικῇ συνεδριάσει θέλει ἀποφασίσει τὰ περὶ τῆς δημοσιεύσεως αὐτῶν.

Α. ΖΕΡΒΑΣ.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ αὐτὴ ἡ ἄλλη ἡ ἀναβλητικὴ τοῦ Κ. Θεοδ. Δηλιγιάννη, ἥτις ἔχει οὕτως. «Ἡ Συνέλευσις ἐπιφυλάσσεται νὰ ἀποφασίσῃ ἐπὶ τῶν κατὰ τὴν προκειμένην συζήτησιν προταθέντων ζητημάτων ἔν τινι τῶν προσεχῶν συνεδριάσεων.»

§104Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, Κ. Πρόεδρε, ἐπειδὴ εἶναι ἡ ἀπωτέρω, νὰ τεθῇ πρῶτον εἰς ψηφοφορίαν.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι βέβαια ἡ πρότασις, ἥτις πρῶτον πρέπει νὰ ψηφοφορηθῇ· δι’ ἀναστάσεως θὰ γείνῃ ἡ ψηφοφορία.

§106ΒΑΣΟΣ. Ὑποστηρίζεται καὶ ἀπὸ ἄλλους;

§107ΤΙΝΕΣ. Τὴν ὑποστηρίζομεν, μάλιστα.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι καὶ ἄλλη πρότασις τοῦ Κ. Γλαράκη ἔχουσα ὡς ἑξῆς· Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Κηρύττουσα τὰ ἐν τοῖς ἀνακτόροις ἔγγραφα τῆς καταλυθείσης δυναστείας εὑρισκόμενα ὡς ἐθνικά. Ψηφίζει· Τὴν δημοσίευσιν πάντων τούτων, ἀφοῦ πρῶτον ἐξελεγχθῶσιν ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως· τὴν ἐξέλεγξιν δὲ ταύτην θὰ παρουσιάσῃ εἰκοσαμελὴς ἐπιτροπὴ, ἐκλεχθησομένη παρὰ τῆς Συνελεύσεως.

ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ Γ. ΓΛΑΡΑΚΗΣ,

Λ. ΚΟΣΟΝΑΚΟΣ.

§109ΠΟΛΛΟΙ. Διὰ κλήρου, διὰ κλήρου.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψηφοφορεῖται λοιπὸν ἡ πρότασις ἡ ἀναβλητικὴ τοῦ Κ. Δηλιγιάννη, ἥτις λέγει «Ἡ Συνέλευσις ἐπιφυλάσσεται νὰ ἀποφασίσῃ ἐπὶ τῶν κατὰ τὴν προκειμένην συζήτησιν προταθέντων ζητημάτων ἔν τινι τῶν προσεχῶν συνεδριάσεων.» Λοιπὸν «ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν ταύτην, ὅπως ἀνεγνώσθη, νὰ σηκωθοῦν (ἐγείρονται πολλοί).

§111ΤΙΝΕΣ. Παρεδέχθη.

§112ΕΤΕΡΟΙ. Δὲν παρεδέχθη· τί λέγει τὸ προεδρεῖον;

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ προεδρεῖον ἀμφιβάλλει.

§114ΤΙΝΕΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως (ἐγείρονται ὑπὲρ τοὺς 20).

§115ΕΤΕΡΟΙ. Δὲν εἴμεθα πλήρεις.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ὅσοι παραδέχονται τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Δεληγιάννη λέγουσι ναὶ, οἱ ἄλλοι ὄχι.» Γίνεται ἡ ψηφοφορία κατ’ ὀνομαστικὴν κλῆσιν.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀποτέλεσμα, Κύριοι, διότι οἱ ψηφοφορήσαντες εἶναι 128 ἐν ᾧ ἀπαιτοῦνται 154. Διαλύεται ἡ Συνεδρίασις (ὥρα 5 καὶ ½ Μ. Μ.)

Ὁ Πρόεδρος

Α. ΜΩΡΑΪΤΙΝΗΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Χ. Ν. Σουΐδας.