1964.05.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 23η

Τρίτη 12 Μαΐου 1964

Προεδρία κ. Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗ–ΝΟΒΑ

(Ὥρα 7.30′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Θ. Ρέντης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§2Θ. ΡΕΝΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Ἀρκαδίας κ. Κ. Ἀποσκίτης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν συνταξιούχων Τ.Ε.Β.Ε. Ἀρκαδίας, αἰτουμένων τὴν βελτίωσιν τῶν συντάξεών των. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Κ. Τρικούπης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν προέδρων Κοινοτήτων καὶ συνεταιρισμῶν Γαβαλοῦς, Ἁγ. Ἀνδρέου, Δαφνιᾶ, Παλαιοχωρίου, Μακρυνοῦς, Δυοβουνίου, Μεσαρίστης, Γραμματικοῦς, Ματαράγκας, Ζευγαρακίου, Τριχωνίου, Προδρόμου κλπ., παραπονουμένων διὰ προσφερομένας ὑπὸ καπνεμπορίου χαμηλὰς τιμάς, διὰ μὴ ἐπέμβασιν Ε.Ο.Κ. κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πέλλης κ. Ε. Πέτσος, διὰ τηλεγραφήματός του, αἰτεῖται προσωρινὴν ἀναστολὴν διανομῆς ἀγροτικῶν κλήρων εἰς ἀκτήμονας Νομοῦ Πέλλης κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Ι. Λαυρεντίδης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῆς Γεωργικῆς Ἑνώσεως καὶ τῶν Γεωργικῶν Πιστωτικῶν Συν)σμῶν Νιγρίτης, Θερμῶν, Καστανοχωρίου, αἰτουμένων ἐξαγγελίαν μέτρων ἀγορᾶς καπνῶν εἰς τιμὰς ἱκανοποιητικὰς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἡρακλείου κ. Γ. Ἡγουμενάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἡρακλείου, αἰτουμένου ἀνέγερσιν τελωνειακοῦ κτιρίου ἐν τῇ πόλει τοῦ Ἡρακλείου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Σ. Ἐλαφρός, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν Ἐπιτροπῆς κατοίκων Σκοπέλου, διαμαρτυρουμένων δι’ ὑποβιβασμὸν τοῦ τετραταξίου Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Σκοπέλου καὶ αἰτουμένων τὴν ἵδρυσιν πλήρους Γυμνασίου, ἀπαραιτήτου διὰ τὴν ἐν λόγῳ περιοχήν. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Γεροκωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου καπνεργατῶν καὶ καπνεργατριῶν Πατρῶν, αἰτουμένου συνταξιοδότησιν τῶν παλαιῶν καπνεργατῶν, ἠσφαλισμένων τέως ΤΑΚ ἀνεξαρτήτως ὁρίου ἡλικίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἰωαννίνων κ. Δ. Ἰωάννου, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Ἰωαννίνων, αἰτουμένου ἵδρυσιν Γενικοῦ Κρατικοῦ Νοσοκομείου ἐν τῇ πόλει τῶν Ἰωαννίνων. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Α. Μπριλλάκης διὰ τηλεγραφήματός του διαμαρτύρεται διὰ τὴν μὴ χορήγησιν πιστοποιητικοῦ κοινωνικῶν φρονημάτων ὑπὸ τοῦ Τμήματος Ἀσφαλείας Καλαμῶν εἰς τὸν υἱὸν τοῦ Π. Ἀναγνωστοπούλου καὶ αἰτεῖ χορήγησιν τοῦ ἐν λόγῳ πιστοποιητικοῦ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Α. Μητακίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ὁμήρων Βουλγαρίας Νομοῦ Σερρῶν, αἰτουμένου ἀποζημίωσιν τῶν μελῶν του κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κυκλάδων κ. Ε. Ἀνερούσης καταθέτει ψήφισμα τῆς Πανοικοδομικῆς συγκεντρώσεως τῶν Ἐργατοτεχνιτῶν Ἐργατῶν Οἰκοδόμων, αἰτουμένης τροποποίησιν τοῦ κανονισμοῦ περὶ βαρέων καὶ ἀνθυγιεινῶν ἐπαγγελμάτων, ἵνα συμπεριληφθοῦν ὅλοι οἱ κλάδοι τῶν ἐργατοτεχνιτῶν οἰκοδόμων καὶ ξυλουργῶν εἰς αὐτὸν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Γ. Παπαδημητρίου, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Κοινότητος, τῶν Συλλόγων Ἐμπόρων, Ἐπαγγελματιῶν, Πολυτέκνων, Γεωργικοῦ Συν)σμοῦ καὶ Ἐκπολιτιστικοῦ Ὁμίλου Κοινότητος Θέρμου, αἰτουμένων προαγωγὴν τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος εἰς Δῆμον. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 101137)27.4.1964 ἀποφάσεώς του παρέτεινε τὴν ἰσχὺν τῆς παρεσχημένης πρὸς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος ἐγγυήσεως τοῦ Δημοσίου καλυπτούσης δάνειον εἰς τὸ Σῶμα Ὁρκωτῶν Λογιστῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 101126)27.4.64 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἐπὶ χρηματοδοτήσεως διὰ τὴν συγκέντρωσιν μεριδίων ὑγιῶν καπνῶν ἐσοδείας 1961. Οἱ κάτοικοι τῶν Κοινοτήτων Καμάρας καὶ Γιανναίων Ἀρκαδίας αἰτοῦσιν ἀνάκλησιν τῆς ἀποφάσεως τοῦ Νομάρχου περὶ ἀπαλλοτριώσεως ἐκτάσεως τῶν ὡς ἄνω Κοινοτήτων κλπ. Οἱ κάτοικοι τοῦ Δήμου Γόρτυνος, αἰτοῦσιν ἵδρυσιν Γυμνασίου ἐν Καρυταίνῃ κλπ. Ὁ Σύλλογος Συνταξιούχων ΤΕΒΕ «Ἅγιοι Ἀνάργυροι» Τριπόλεως, αἰτεῖται αὔξησιν τῶν συντάξεων τῶν εἰς τὸ Τ.Ε. Β.Ε. ἠσφαλισμένων κλπ. Ὁ Γεώργιος Μ. Βραχάκης, ἐπιχειρηματίας, κάτοικος Πειραιῶς, αἰτεῖται ἐπέκτασιν τῆς λεωφορειακῆς γραμμῆς εἰς τὸν Συνοικισμὸν Καλλιπόλεως κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Σερρῶν, αἰτουμένου ἔγκρισιν πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 330.000 πρὸς ἀνέγερσιν κτιρίου Στρατολογικοῦ Γραφείου. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Χ. Ἐξίκη, Λ. Κουρτίδη, Ἀν. Καρούσου, Ν. Ἀγγελάκη, Κ. Τσαφουρίδη, ὑπαλλήλων Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας Δήμου Σερρῶν, αἰτουμένων τοποθέτησίν των εἰς ἑτέραν ὑπηρεσίαν τοῦ Δήμου εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἡ Πυροσβεστικὴ Ὑπηρεσία Σερρῶν ὑπαχθῇ εἰς τὸ Κράτος. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Λιγνιτωρύχων Παγγαίου «Ὁ Ἅγιος Γεώργιος», αἰτουμένου τὴν χορήγησιν ἐκτάκτου ἐπιδοτήσεως κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Μεγαλοχωρίου Ἐπαρχίας Σιντικῆς, αἰτουμένου ἵδρυσιν Κοινοτικοῦ Ἰατρείου. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ὑπόμνημα οἰκιστῶν τοῦ συνοικισμοῦ «ΙΜΑΓΕΤ» Σερρῶν, αἰτουμένων ἀναστολὴν ἐξοφλήσεως ληξιπροθέσμων δόσεων διὰ τὰ παραχωρηθέντα αὐτοῖς οἰκόπεδα κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν τακτικῶν ὑπαλλήλων Νομαρχιακῶν Ταμείων τοῦ Κράτους, αἰτουμένων τὸν διὰ νόμου χαρακτηρισμὸν των ὡς Δημοσίων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Ἀγκίστρου, αἰτουμένων ἐπέκτασιν τῆς ΔΕΗ εἰς τὸ ἐν λόγῳ χωρίον κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Συν)σμοῦ Σιμῶνος Κοινότητος Ποντισμένου Σερρῶν, αἰτουμένων ἠλεκτροδότησιν τοῦ χωρίου των. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Λαζάρου Τουτζογλίδη κατοίκου Πετριτσίου, αἰτουμένου χορήγησιν ἀδείας καλλιεργείας τῶν ἀγρῶν του, κειμένων ἐγγὺς τῶν συνόρων. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Πεθελινοῦ Σερρῶν, αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν δι’ ἀποπεράτωσιν τοῦ Ἀστυνομικοῦ Καταστήματος τοῦ ὡς ἄνω χωρίου. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Γυμνασίου Νέας Ζίχνης αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν ἐξ 150–200 χιλιάδων δι’ ἀποπεράτωσιν τοῦ Διδακτηρίου. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου ὑπαλλήλων Νοσοκομείου Σανατορίου Ἀσβεστοχωρίου αἰτουμένου χορήγησιν εἰδικοῦ ἐπιδόματος ἀνθυγιεινῆς ἐργασίας ἀνερχομένου εἰς 40% ἐπὶ τῶν ἀποδοχῶν των. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Θ. Γιαννακοπούλου, Σ. Γούλα, Σ. Σολαρίδου, Π. Κουμανόβαλη κατοίκων Πεθελινοῦ Σερρῶν αἰτουμένων χορήγησιν ἀδείας καλλιεργείας καπνοῦ ποικιλίας Καμπᾶ–Κουλάκ, κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Τεχνικῶν Ραδιοφωνίας Ἑλλάδος αἰτουμένου χορήγησιν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων εἰς τὸ Τεχνικὸν Προσωπικόν, ἐπαρχιακοῦ ἐπιδόματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Νέου Πετριτσίου ἐπαρχίας Συντικῆς αἰτουμένου ἵδρυσιν Γυμνασίου ἐν τῷ ὡς ἄνω χωρίῳ κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Θ. Παππᾶς καὶ Ν. Γανίτης, καταθέτουν τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῆς Συντονιστικῆς Ἐπιτροπῆς Ἐμπόρων, Ἐπαγγελματιῶν Βιοτεχνῶν καὶ Συνταξιούχων Πλωμαρίου–Λέσβου, αἰτουμένων ἀναστολὴν πάσης διώξεως ὀφειλετῶν τοῦ ΤΕΒΕ, αὔξησιν τῶν συντάξεων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Παπαδημητρίου καὶ Μ. Θεοδωράκης, καταθέτουν ψήφισμα τῆς Παμπροσφυγικῆς Συγκεντρώσεως Κερατσινίου, αἰτουμένης τροποποίησιν τῆς προσφυγικῆς νομοθεσίας μὲ βάσιν τὴν Διεθνῆ Συνθήκην τῆς Λωζάννης κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Σκοπούλης καὶ Σ. Ἡλιόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ὑφαντουργῶν Κερκύρας αἰτουμένων ἐπαναπρόσληψιν ἀπολυθέντων ἐργατῶν κ.λ.π. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Παπαδημητρίου καὶ Π. Παρασκευόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Χαραλάμπους Τζερεφοῦ κατοίκου Λαυρίου, αἰτουμένου ρύθμισιν προκυψάσης ἀνωμαλίας συνταξιοδοτήσεως αὐτοῦ ὑπὸ τοῦ ΙΚΑ συνεπεία ἀπωλείας ἐγγράφων κλπ. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Πετραλιᾶς).

§3Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§5Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κατὰ τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, τὴν ὁποίαν μᾶς ἐστείλατε, ἡ συνεδρίασις τῆς Βουλῆς ἔπρεπε νὰ ἀρχίσῃ τὴν 6.30′. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν ἅμα τῇ ἐνάρξει τῆς συνεδριάσεως καὶ ἐπὶ ἡμίσειαν ὥραν ἀναγινώσκονται αἱ πρὸς τὸ Σῶμα ἀπευθυνόμεναι ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις καὶ ἐν συνεχείᾳ ἀρχίζει συζήτησις ἐπ’ αὐτῶν. Ἤδη, ὅμως, πλησιάζομεν νὰ φθάσωμεν τὴν 8ην ὥραν καὶ ἀκόμη συνεχίζεται ἡ ἀνάγνωσις τῶν ἀναφορῶν. Ἀπὸ τῆς 7ης ὥρας θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχεν ἀρχίσει ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἀκόμη ὅμως δὲν προσῆλθεν ἡ Κυβέρνησις. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῆς ἐπιμονῆς ἡμῶν ὡρίσθη διὰ σήμερον συζήτησις τοῦ καπνικοῦ καὶ βλέπω ὅτι ἐφθάσαμεν τὴν 8ην ὥραν καὶ ἀκόμη δὲν ἠρχίσαμεν. Ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος ἀναμένει μὲ ἀγωνίαν τὴν συζήτησιν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ καπνοῦ. Παρ’ ὅλον ὅτι πλησιάζει ὁ χρόνος λήξεως τῶν ἀγορῶν καπνοῦ, κατὰ τὰς πληροφορίας μας, εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν εὑρίσκονται εἰσέτι περὶ τοὺς 50.000 τόννους καπνῶν. Ἂς ἀρχίσωμεν τέλος πάντων τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, μήπως, ἂν καὶ ἀργά, δυνηθῶμεν μὲ τὰς συζητήσεις νὰ βοηθήσωμεν νὰ γίνῃ τὸ καλύτερον.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἶναι ἡ πρώτη ἡμέρα μετὰ τὰς διακοπὰς καὶ ὡς ἦτο ἑπόμενον, ἔχουν συσσωρευθῆ πολλαὶ ἐρωτήσεις καὶ ἀναφοραί, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἀνακοινωθοῦν. Δι’ αὐτὸ παρατηρεῖται αὐτὴ ἡ καθυστέρησις.

§7Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν θὰ τελειώσουν αὐταὶ αἱ ἀναφοραί;

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μᾶς συγχωρεῖτε διὰ τὴν ἀνωμαλίαν. Ἀλλ’ ὡς εἶπον καὶ εἰς τὸν κ. Μιχαηλίδην, ἔχουν συσσωρευθῆ λόγῳ τῶν διακοπῶν πολλαὶ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἀνακοινωθοῦν.

§9Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε, κύριε Πρόεδρε, νὰ σᾶς βοηθήσω; Γνωρίζω ἀπὸ τῆς πρωΐας ὅτι θὰ καθυστέρει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐμφανισθῇ. Εἶχον ζητήσει—καὶ τοιουτοτρόπως μετέχω τῆς εὐθύνης αὐτῆς τῆς καθυστερήσεως— νὰ θέσω, πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, δύο ἐρωτήματα σχετικὰ μὲ τὰ χθεσινὰ ἐν Κύπρῳ γεγονότα. Ἡ Κυβέρνησις ἐδέχθη ἀλλὰ μὲ παρεκάλεσε νὰ δεχθῶ, ὅπως γίνῃ ὀλίγον ἀργότερον ἡ συζήτησις αὐτή, δεδομένου, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔλθῃ πρὸ τῆς 8ης μ.μ. Καὶ δι’ αὐτὸ παρατηρεῖται αὐτὴ ἡ καθυστέρησις.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εὐχαριστῶ, κύριε Πρόεδρε. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεύς, ὅπως συνεχίσῃ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν ἀναφορῶν.

§11Θ. ΡΕΝΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Ζορμπᾶς καὶ Ι. Μαυριδόγλου καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν ἠσφαλισμένων ἐπαγγελματιῶν ΤΕΒΕ κατοίκων Βροντάδου Χίου, αἰτουμένων τροποποίησιν τῆς ἰσχυούσης νομοθεσίας τοῦ ΤΕΒΕ κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Ἡλιόπουλος καὶ Π. Παρασκευόπουλος, καταθέτουν ὑπόμνημα τοῦ Ἀγροτικοῦ Συλλόγου Κρήνης Πατρῶν, αἰτουμένου ἐπίλυσιν τῶν προβλημάτων συνταξιοδοτήσεως, περιθάλψεως τῶν ἀγροτῶν κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Ἡλιόπουλος, Λ. Κύρκος καὶ Π. Παρασκευόπουλος, καταθέτουν ψήφισμα τῆς Ἑνώσεως Προσφύγων πυροπαθῶν κατοίκων συνοικισμοῦ ἄνω Σφαγείων Ἀθηνῶν, αἰτουμένου ἵδρυσιν Δημοτικοῦ Σχολείου ἐν τῷ ἐν λόγῳ συνοικισμῷ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Σακελλάρης καὶ Π. Παπανικολάου καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ συνδέσμου τεχνοεργατῶν οἰκοδόμων Λεβαδείας, αἰτουμένου στέγασιν τῶν μελῶν του εἰς τὸ νεοανεγερθὲν κτίριον τῆς Ἐργατικῆς Ἑστίας Λεβαδείας. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Η. Ἠλιοῦ, Σ. Ἡλιόπουλος καὶ Ι. Παπαδημητρίου, καταθέτουν ὑπόμνημα τοῦ Συλλόγου Ἐργατοϋπαλλήλων Αʹ Βοηθειῶν τοῦ Ε.Ε.Σ., αἰτουμένου βελτίωσιν τῶν συνθηκῶν ἐργασίας τῶν ἐν λόγῳ ὑπαλλήλων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Κύρκος, Σ. Ἡλιόπουλος καὶ Π. Παρασκευόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος Ἡλιουπόλεως Ἀττικῆς, αἰτουμένης δωρεὰν ἐπέκτασιν τοῦ δικτύου ὑδρεύσεως κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Πανάγος καὶ Α. Τσιάρας, καταθέτουν ἀναφορὰν κατοίκων τῆς Κοινότητος Κάτω Σχολαρίου Θεσσαλονίκης, αἰτουμένων ἀπόλυσιν ἁπάντων τῶν πολιτικῶν κρατουμένων καὶ εἰδικώτερον τοῦ συγχωριανοῦ των Εὐστρατίου Λαμπροπούλου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Σακελλάρης καὶ Δ. Παπανικολάου, καταθέτουν ἀναφορὰν ἀκτημόνων κατοίκων τοῦ χωρίου Προφήτου Ἠλίου Βοιωτίας, αἰτουμένων ἐκτέλεσιν τῆς ἀποφασισθείσης ἀπαλλοτριώσεως κοινοτικῆς ἐκτάσεως κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Παπανικολάου, Μ. Καραγιώργη καὶ Ε. Σακελλάρης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Παλαιοχωρίου Καρδίτσης, αἰτουμένων ρύθμισιν ἐξοφλήσεως ληξιπροθέσμων δανείων μέχρι καὶ τῆς 31.12. 63 κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Πανάγος καὶ Α. Τσιάρας, καταθέτουν ἀναφορὰν κατοίκων τῶν χωρίων Μεσσιανοῦ, Κάρπης, Γουμενίτσης, Τούμπας, Εὐρώπου, Ἄσπρου, Πευκοδάσους, Χέρσου Νομοῦ Κιλκίς, αἰτουμένων ἀπόλυσιν τῶν πολιτικῶν κρατουμένων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Δούκας καὶ Β. Ἐφραιμίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν ἀκτημόνων ἀγροτῶν τοῦ χωρίου Βρύση Διδυμοτείχου, αἰτουμένων παραχώρησιν γεωργικοῦ κλήρου κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἐφραιμίδης, καταθέτει ὑπόμνημα κατοίκων τοῦ χωρίου Ν. Σκοποῦ–Σερρῶν, αἰτουμένων ἵδρυσιν δημοσίου γυμνασίου ἐν τῷ ὡς ἄνω χωρίῳ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἐφραιμίδης, καταθέτει ὑπόμνημα τῆς Προσφυγικῆς Ἐπιτροπῆς τῶν συνοικισμῶν Ν. Ἰωνίας, Πισιδίας, Μπαὶρ–Μαχαλᾶ Νομοῦ Σερρῶν αἰτουμένης κατάργησιν ἀδείας τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Α.Ν. 1366) 38 περὶ καταργήσεως τίτλων κυριότητος τῶν οἰκιῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἔβρου κ. Α. Κωνσταντινίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Ἐνοριακῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ Ἁγίου Ἀθανασίου Νεοχωρίου Ἔβρου αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν δι’ ἐπισκευὴν τοῦ ἐν λόγῳ Ναοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Α. Κωνσταντινίδης, καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ Δημάρχου Ὀρεστιάδος, αἰτουμένου χορήγησιν πιστώσεως διὰ τὴν ἀνέγερσιν κτιρίου Σιδηροδρομικοῦ Σταθμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Νέου Συνδέσμου Συνταξιούχων ὑπερηλίκων ἀνικάνων καὶ ἀναγκαστικῶς ἐξελθόντων νόμου 3721)57, τροχιοδρομικῶν Θεσσαλονίκης ὁ «Φοῖνιξ» αἰτουμένου ἐπαναφορὰν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῶν ἀναγκαστικῶς ἐξελθόντων τροχιοδρομικῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ὑπόμνημα καθηγητῶν Μέσης Ἐκπαιδεύσεως ὑπηρετούντων εἰς Σχολεῖα Βορείου Ἑλλάδος αἰτουμένων ἀποκατάστασιν εἰς τὴν κανονικὴν σειρὰν τῆς ἀρχαιότητός των κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἀμπελουργικῶν Συνεταιρισμῶν τῆς περιφερείας Θεσσαλονίκης αἰτουμένων ἐπιδότησιν τῶν σταφυλῶν δι’ ὀγδοήκοντα λεπτῶν κατὰ χιλιόγραμμον. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ Συνδέσμου Σταθμαρχοελεγκτῶν καὶ ὑπαλλήλων γραφείων αὐτοκινήτων Μακεδονίας, τῆς Ἑνώσεως ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων ἀστικῶν προαστείων καὶ ὑπεραστικῶν λεωφορείων «ἡ Ἕνωσις», τοῦ Σωματείου ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων Γιαννιτσῶν καὶ περιφερείας, τῆς Ἑνώσεως ὑπαλληλικοῦ προσωπικοῦ αὐτοκινήτων Ἐδέσσης, τοῦ Σωματείου ὁδηγῶν καὶ βοηθῶν αὐτοκινήτων Κατερίνης, τοῦ Συνδέσμου ὑπαλλήλων πάσης φύσεως αὐτοκινήτων προσωπικοῦ, Γραφείων ΚΤΕΛ Νομοῦ Ἠμαθίας, αἰτουμένων ὅπως ἀπαγορευθῇ εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας λεωφορείων ἀνεξαρτήτως ποσοστοῦ νὰ ἐργάζωνται ὡς σταθμάρχαι, ἐλεγκταί, εἰσπράκτορες κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Γ. Καστανίδης καταθέτει ἀναφορὰν κατοίκων τέως κοινότητος Παλαιογρατσάνου διαμενόντων ἐν Βελβενδοῦ, αἰτουμένων μεταφορὰν τοῦ Σπιτιοῦ τοῦ παιδιοῦ ἀπὸ Παλαιογράτσανον εἰς Βελβενδοῦ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Γ. Καστανίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς Μετεώρων τῆς κοινότητος Πολύχνης Θεσσαλονίκης διαμαρτυρομένων διὰ τὰς παρὰ τοῦ Προέδρου τῆς ἐν λόγῳ κοινότητος διώξεις λόγῳ παρανόμου ἀνοικοδομήσεως καὶ αἰτοῦσι συμβιβαστικὴν λύσιν τοῦ ἐν λόγῳ θέματος. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Γ. Καστανίδης καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ὁμοσπονδίας Δημοτικῶν–Κοινοτικῶν εἰσπρακτόρων Δράμας αἰτουμένης μονιμοποίησιν τῶν ὡς ἄνω εἰσπρακτόρων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Γ. Καστανίδης καταθέτει ψήφισμα Ἀντιπροσώπων τῶν Σωματείων τοῦ Ἐθνικοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Κοζάνης αἰτουμένων ἐπίλυσιν προβλημάτων τῆς ἐργατοϋπαλληλικῆς τάξεως κλπ. Ὁ βουλευτὴς Εὐρυτανίας κ. Χ. Καραπιπέρης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἐκ κατολισθήσεων πληγέντων κατοίκων τῆς Κοινότητος Κέδρων Εὐρυτανίας αἰτουμένων παραχώρησιν γεωργικοῦ κλήρου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Εὐρυτανίας κ. Χ. Καραπιπέρης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἐκ καθιζήσεως πληγέντων κατοίκων τῆς κοινότητος Καραπλεσίου Εὐρυτανίας αἰτουμένων στεγαστικὴν καὶ κτηματικὴν ἀποκατάστασιν. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Δ. Κωστῆς καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ Συλλόγου Ἁλιέων Στυλίδος αἰτουμένου τὴν λῆψιν μέτρων προστασίας τῆς ἁλιείας. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Δ. Κωστῆς καταθέτει ὑπόμνημα κατοίκων τῆς κοινότητος Μενδενίτσης Φθιώτιδος παραπονουμένων διὰ τὰς ἀπαγορευτικὰς διατάξεις ξυλεύσεως δι’ ἀτομικὰς ἀνάγκας θερμάνσεως. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Δ. Κωστῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς ὑπηρεσίας ἐγγείων βελτιώσεων ΤΟΕΒ Λίμνης Ξυνιάδος αἰτουμένης ἔναρξιν κατασκευῆς ἀποστραγγιστικοῦ δικτύου ἐν τῇ ἐν λόγῳ περιοχῇ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Χ. Πιπιλῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἀρτεργατῶν Πύργου παραπονουμένων διὰ τὴν μὴ ἐπίλυσιν αἰτήματος σχετικῶς μὲ τοὺς πόρους ΤΑΑΜ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Πανελλαδικοῦ Σωματείου Συνταξιούχων ΙΚΑ «Ἡ Πρόοδος», αἰτουμένου τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Ν. 1846)51, ἵνα οὕτω πραγματοποιηθῇ ἡ βάσει τούτου εἰσφορὰ ὑπὲρ τοῦ ΙΚΑ ἐξ 100 ἑκατομμυρίων δραχμῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Πανελλαδικοῦ Σωματείου Συνταξιούχων ΙΚΑ «Ἡ Πρόοδος» διαμαρτυρομένου διὰ τὴν εἰς βάρος τοῦ Προέδρου τοῦ ἐν λόγῳ Σωματείου ἀπόφασιν τῆς Πρωτοβαθμίου Ὑγειονομικῆς Ἐπιτροπῆς ΙΚΑ καὶ αἰτουμένου τὴν ἐξεύρεσιν τῶν αἰτίων τῆς ἀποφάσεως ταύτης. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνοικιακοῦ Συλλόγου «Ἡ Ἀκαδημία Πλάτωνος», αἰτουμένου κατασκευὴν τῶν ὁδῶν τῆς ἐν λόγῳ συνοικίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖται καταβολὴν δώρου Πάσχα εἰς συνταξιούχους Ο.Γ.Α. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημητρίου Παλιούρα, αἰτουμένου λῆψιν μέτρων δι’ ἐπέκτασιν τῆς πόλεως Λαρίσης καὶ εἰς τοὺς πέριξ αὐτῆς ἐλευθέρους χώρους κλπ. Ἀπαντήσεις Ὑπουργείων, ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν. Ι) Τοῦ Ὑπουργείου Κοινων. Προνοίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2067)1964 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 251 βιβλίου ἐρωτήσεων, σχετικῶς μὲ τὸ ἐν περιλήψει θέμα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ του ὅπως προωθήσῃ πρὸς τὴν λύσιν του, ἐντὸς τοῦ βραχυτέρου χρονικοῦ διαστήματος, τὸ ὑγειονομικὸν πρόβλημα τῆς χώρας ἐν τῷ συνόλῳ του, μελετᾷ ἤδη τὰς ὑπαρχούσας δυνατότητας ἀπὸ πάσης πλευρᾶς ἐπὶ τῷ σκοπῷ νομοθετικῆς ρυθμίσεως. Ἐν τῷ πλαισίῳ δὲ τούτῳ ἐρευνᾶται καὶ τὸ θέμα τὸ ὁποῖον θίγεται ἐν τῇ ἐρωτήσει τοῦ κ. βουλευτοῦ. Ἐλπίζομεν ὅτι διὰ τῆς δοθησομένης λύσεως θὰ παρασχεθῇ ἡ δυνατότης εἰς τὰ ἐπαρχιακὰ Νοσηλευτικὰ Ἱδρύματα νὰ καταστοῦν ἐπιστημονικὰ κέντρα ὑψηλῆς στάθμης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λύχνου. Εἰς ἀπάντησιν ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 59 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λύχνου, σχετικῶς μὲ ἐπέκτασιν τῆς νοσοκομειακῆς καὶ φαρμακευτικῆς περιθάλψεως εἰς τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμόν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι, πρὸς συμπλήρωσιν τῆς ἤδη παρεχομένης διὰ τῶν Ἀγροτικῶν Ἰατρείων ἀνοικτῆς περιθάλψεως εἰς τοὺς ἀγρότας, τὸ Ὑπουργεῖον μελετᾷ τὸ θέμα τῆς ἐπεκτάσεως ταύτης νομοθετικῶς, ἥτις ἐντὸς εὐλόγου χρονικοῦ διαστήματος θέλει τεθῆ εἰς ἐφαρμογὴν συμφώνως μὲ τὰς ἐπαγγελίας τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Γανίτη. Ἐπὶ τοῦ ὕπερθεν, ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 109)2.4.1964 ἐρώτησις τῶν ἐν θέματι βουλευτῶν ἐν σχέσει μὲ τὴν στεγαστικὴν ἀποκατάστασιν τῶν πλημμυροπαθῶν Λήμνου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐξεδόθη ἤδη ἡ σχετικὴ ἀπόφασις προγραμματισμοῦ καὶ ἐντὸς τῶν προσεχῶν ἡμερῶν θὰ κληθοῦν οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ ὑποβάλωσι τὰ ἀναγκαῖα δικαιολογητικὰ προκειμένου νὰ κριθῇ παρὰ τοῦ κατὰ νόμον ἁρμοδίου Νομαρχιακοῦ Συμβουλίου Στεγάσεως Λέσβου, τὸ δικαίωμά των περὶ χορηγήσεως στεγαστικῆς συνδρομῆς. Μετὰ τὴν κρίσιν τοῦ δικαιώματος καὶ τὴν κατάρτισιν τῶν ὁριστικῶν πινάκων τῶν δικαιούχων, θὰ μεταβιβασθῇ εἰς τὸ οἰκεῖον ὑποκατάστημα τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης ἡ ἀπαιτουμένη πίστωσις διὰ τὴν ἔναρξιν δανειοδοτήσεως τῶν εἰς τοὺς πίνακας τούτους ἐγγεγραμμένους πρὸς ἀνοικοδόμησιν τῶν καταστραφεισῶν οἰκιῶν των. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΠΑΥΣ. ΚΑΤΣΩΤΑΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου, καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 70 βιβλίου ἐρωτήσεων, σχετικῶς μὲ τὸ ἐν περιλήψει θέμα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ἡμῖν, ὅτι εἰς τὰ Κρατικὰ Νοσηλευτικὰ Ἱδρύματα, ἡ σύνθεσις τῶν Διοικητικῶν Συμβουλίων αὐτῶν, προβλέπεται ὑπὸ τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 13 τοῦ ν. 3796)1957, αἱ δὲ ἁρμοδιότητες τῶν Συμβουλίων τούτων, καθορίζονται διὰ τοῦ 16)3–30.4.1964 Βασ. Διατάγματος. Ἐκ τῶν ὡς ἄνω διατάξεων, διασφαλίζεται ὁ τρόπος λειτουργίας τῶν συλλογικῶν τούτων ὀργάνων, ἐν οὐδεμιᾷ δὲ περιπτώσει, ἐν τῷ προσώπῳ μέλους τινὸς Διοικητικοῦ Συμβουλίου, συγκεντροῦνται αἱ ἰδιότητες τοῦ ἐλέγχοντος καὶ τοῦ ἐλεγχομένου. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς συνθέσεις καὶ τὸν διορισμὸν τῶν Ἀδελφάτων τῶν τε Δημοτικῶν καὶ τῶν Ἰδιωτικοῦ Δικαίου Ἱδρυμάτων, τὸ Ὑπουργεῖον οὐδεμίαν, ἐν προκειμένῳ ἔχει ἁρμοδιότητα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2064)15.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 248 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου περὶ τῶν ἰατρῶν τοῦ ΠΙΚΠΑ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ Ν.Δ. 3623)56 «περὶ καθορισμοῦ κατωτάτων ὁρίων ἰατρικῆς ἀμοιβῆς κλπ.» οἱ ὑπηρετοῦντες εἰς τὰ παιδικὰ ἰατρεῖα καὶ τοὺς Συμβουλευτικοὺς Σταθμοὺς Ἐπιτόκων καὶ Βρεφῶν, ὡς καί τινα εἰδικὰ ἰατρεῖα, ἰατροὶ εἶχον τὴν ἰδιότητα τοῦ τακτικοῦ ὑπαλλήλου λαμβάνοντες οἱ μὲν ὑπηρετοῦντες ἐν Ἀθήναις, Πειραιᾶ καὶ Θεσσαλονίκῃ 1.705 δραχ. μηνιαίως σὺν τοῖς ἐπιδόμασιν ἀκριβείας καὶ πολυετίας, οἱ δὲ εἰς τὰ λοιπὰ παραρτήματα 1.320 δραχμὰς σὺν τοῖς ἐπιδόμασιν ἀκριβείας καὶ πολυετίας. Ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ ὡς ἄνω Ν.Δ. 3623)56 καὶ ἐντεῦθεν ἠμείβοντο βάσει τοῦ ἄρθρου 1 παρ. 5 τοῦ Δ)τος τούτου, ἀναλόγως τῶν ὡρῶν τῆς καθ’ ἡμέραν συνεχοῦς ἀπασχολήσεώς των, ἀπὸ δὲ τοῦ Ν.Δ. 4111)60 ἀντὶ δρχ. 3.200 μηνιαίως διὰ τετράωρον ἐργασίαν ἄνευ ἄλλου ἐπιδόματος, πλὴν τῶν δώρων Χριστουγέννων καὶ Πάσχα καὶ τῆς κανονικῆς ἀδείας μετ’ ἀποδοχῶν. Τὸ Γενικὸν Συμβούλιον τοῦ ΠΙΚΠΑ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθμὸν 293)24.2.64 ἀποφάσεώς του ἐνέκρινεν, ὅπως οἱ τακτικοὶ ἰατροὶ τοῦ Ἱδρύματος, οἱ ὑπηρετοῦντες κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου 3692)57 «περὶ κωδικοποιήσεως τῶν περὶ ΠΙΚΠΑ κειμένων διατάξεων κλπ.» ἀμείβωνται ἐφεξῆς ὡς ἡ ὑπ’ ἀριθ. 673)62 ἀπόφασις τοῦ Ἀρείου Πάγου δέχεται, μὲ ἀποδοχὰς 4ου βαθμοῦ, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι ἡ ἀπόφασις αὕτη, θέλει ἐγκριθῆ ὑπὸ τῶν κ.κ. Ὑπουργῶν Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ Οἰκονομικῶν. 2) Ὑπὸ τοῦ Β.Δ. 170)60 «περὶ κυρώσεως τοῦ Ὑπηρεσιακοῦ Ὀργανισμοῦ, τοῦ ΠΙΚΠΑ», προβλέπονται θέσεις, ἰατρῶν ἐπὶ συμβάσει ὡς καὶ τακτικαὶ τοιαῦται, ὁρίζεται δὲ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 21 παράγραφος 3 τοῦ αὐτοῦ Διατάγματος, ὅτι οἱ προσλαμβανόμενοι εἰς τὰς ἐπὶ συμβάσει ταύτας θέσεις συνδέονται μετὰ τοῦ ΠΙΚΠΑ διὰ σχέσεως ἐμμίσθου ἐντολῆς, μὴ ἔχοντες τὴν ὑπαλληλικὴν ἰδιότητα καὶ δικαιοῦνται τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 1 παράγραφος 5 τοῦ Ν.Δ. 3623)56 προβλεπομένης ἀμοιβῆς, ἄνευ ἄλλου τινὸς ἐπιδόματος. Ἀντιμετωπίζον τὸ Ἵδρυμα τοῦτο τὸ αἴτημα τῶν ἐν λόγῳ ἰατρῶν περὶ πληρωμῆς δώρου ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Πάσχα, ὡς καὶ τῆς χορηγήσεως κανονικῆς ἀδείας μετ’ ἀποδοχῶν, ἡ χορήγησις τῶν ὁποίων ἀπαιτεῖ κατὰ νόμον σχέσιν ἐξηρτημένης ἐργασίας τοῦ μισθωτοῦ μετὰ τοῦ ἐργοδότου, ἥτις κατὰ τὸ ὡς ἄνω Β.Δ. 170)60 δὲν συνδέει τοὺς ἰατροὺς τούτους μετὰ τοῦ ΠΙΚΠΑ ᾐτήσατο τὴν γνώμην τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου τοῦ Κράτους, ὅπερ ἐγνωμοδότησεν, ὅτι πέραν τῆς ἀμοιβῆς τῶν δρχ. 3.200 μηνιαίως οἱ ἰατροὶ οὗτοι οὐδενὸς ἑτέρου ἐπιδόματος ἢ ἀπολαβῆς δικαιοῦνται. Πέραν τῆς γνωμοδοτήσεως ταύτης καὶ τὸ Πρωτοδικεῖον Ροδόπης, ὡς Ἐφετεῖον, ἀπέρριψεν ἀγωγὴν ἰατροῦ τοῦ ἐκεῖ παραρτήματος τοῦ ΠΙΚΠΑ, αἰτήσαντος τὴν πληρωμὴν δώρου ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Πάσχα. Κατὰ τῆς ἀποφάσεως ταύτης τοῦ ἀνωτέρω Πρωτοδικείου ἠσκήθη ὑπὸ τοῦ ἰατροῦ ἀναίρεσις, τὸ δὲ Βʹ Τμῆμα τοῦ Ἀρείου Πάγου, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 186)63 ἀποφάσεώς του ἐδέχθη, ὅτι τὸ ἐκδόσαν τὸν κυρωθέντα διὰ τοῦ Β.Δ. 170)1960 ὑπηρεσιακὸν Ὀργανισμὸν τοῦ ΠΙΚΠΑ, Γενικὸν Συμβούλιόν του, δὲν εἶχε τὴν ἐξουσιοδότησιν ἐκ τοῦ νόμου 3692)57, ὅπως προσδώσῃ νομικὸν χαρακτηρισμὸν εἰς τὴν σχέσιν τῶν ἰατρῶν μὲ τὸ ΠΙΚΠΑ καὶ παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸ Γʹ Τμῆμα αὐτοῦ, ὅπως ἀποφασίσῃ ἐπὶ τῆς οὐσίας, πλὴν τὸ τελευταῖον, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 212)64 ἀποφάσεώς του διεφώνησε πρὸς τὸ Βʹ Τμῆμα καὶ ἀναπέμπει τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὴν Ὁλομέλειαν τοῦ Ἀρείου Πάγου πρὸς ἄρσιν τῆς ἀναφυείσης μεταξὺ τῶν δύο Τμημάτων διαφωνίας. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω, τὸ ἐν λόγῳ Ἵδρυμα, δὲν ἠδύνατο, οὐδὲ δύναται νὰ προβῇ εἰς τὴν πληρωμὴν εἰς τοὺς ὡς ἄνω ἐπὶ ἐμμίσθῳ ἐντολῇ ἰατροὺς δώρου, οὐδὲ εἰς τὴν χορήγησιν ἀδείας μετ’ ἀποδοχῶν, τοὐλάχιστον μέχρι τῆς ἐκδόσεως ἀποφάσεως τῆς Ὁλομελείας τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἥτις καὶ θὰ κρίνῃ περὶ τοῦ ἂν εἶναι ἀνίσχυρος ἢ μὴ ἡ περὶ ἐμμίσθου ἐντολῆς διάταξις τοῦ Ὀργανισμοῦ τοῦ Ἱδρύματος. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, ἡ Διοίκησις τοῦ Ἱδρύματος ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ της ὅπως ἱκανοποιήσῃ μερικῶς τὸ ἀνωτέρω αἴτημα τῶν ἐπὶ συμβάσει ἰατρῶν, ηὔξησε τὴν ἐκ δρχ. 3.200 μηνιαίαν ἀμοιβήν των εἰς Ἀθήνας, Πειραιᾶ καὶ Θεσσαλονίκην ὑπηρετούντων εἰς δρχ. 3.600, διότι ἡ κίνησις τῶν ἰατρείων ἐδικαιολόγει τὴν αὔξησιν ταύτην καὶ οὕτω χορηγοῦνται εἰς αὐτοὺς ἐμμέσως τὰ δῶρα τῶν Χριστουγέννων καὶ τοῦ Πάσχα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Στ. Πολυζωγοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2095)15.4.1964 ἐγγράφου ὑμῶν, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 14.4.1964 ἐρώτησις καὶ αἴτησις καταθέσεως ἐγγράφων τοῦ βουλευτοῦ Ἠλείας κ. Στ. Πολυζωγοπούλου, καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλίου ἐρωτήσεων καταθέσεως ἐγγράφων 14, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: 1) Ὁ ἰατρὸς Ἀριστείδης Παπαδάκης, προσελήφθη τὴν 20.12.63 εἰς τὴν κενὴν θέσιν τοῦ Διευθυντοῦ τῆς Γυναικολογικῆς Κλινικῆς τοῦ Γενικοῦ Κρατικοῦ Νοσοκομείου Ἀθηνῶν προσωρινῶς καὶ μέχρι τῆς διὰ κανονικοῦ διορισμοῦ πληρώσεως τῆς θέσεως, ὡς ἔχων τὰ ὑπὸ τῶν κειμένων διατάξεων προβλεπόμενα προσόντα καὶ δεδομένου ὅτι, εἰς τὴν θέσιν ταύτην εἶχε προϋπηρετήσει ἐπὶ μακρὸν εὐδοκίμως. 2) Προκειμένου νὰ ἀναλάβῃ ὑπηρεσίαν εἰς τὴν ὡς ἄνω θέσιν, ὁ ἐν λόγῳ ἰατρός, ὑπέβαλε τὴν ἀπὸ 30.12.64 παραίτησιν ἐκ τῆς θέσεως τοῦ Γυναικολόγου–Κυτταρολόγου τοῦ Ι.Κ.Α., ἧς ἀντίγραφον συναποστέλλομεν. 3) Κατὰ τὸν χρόνον τοῦτον, τὸ Γενικὸν Κρατικὸν Νοσοκομεῖον Ἀθηνῶν, ὑπέβαλεν ἡμῖν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 8759) 24.12.63 ἀναφορᾶς του, ἐρώτημα ἐὰν οἱ προσλαμβανόμενοι προσωρινῶς, βάσει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 18 τοῦ Ν.Δ. 3097)1954 ἰατροί, θεωροῦνται ὡς καταλαμβάνοντες ἰατρικὴν θέσιν, κατὰ τὴν ἔννοιαν τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ νόμου 3796)57 ἢ ὄχι, ἵνα ἀναλόγως ὑποχρεοῦν τοὺς οὕτω προσλαμβανομένους ἰατροὺς νὰ προσκομίζωσι σχετικὴν γνωμοδότησιν τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου τοῦ Κράτους. 4) Ὁ ἰατρὸς Παπαδάκης, λαβὼν γνῶσιν τῆς πορείας τοῦ ἐρωτήματος, συνεβουλεύθη, ὡς ἰσχυρίζεται, ἐπιφανεῖς νομικούς, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ Νομικοὺς Συμβούλους τοῦ Κράτους, λαβών, ὡς καὶ πάλιν ἰσχυρίζεται, τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ἡ ἀπάντησις ἐπὶ τοῦ ἐρωτήματος θὰ ἦτο εὐνοϊκὴ καὶ δι’ αὐτόν, δηλονότι ἡ προσωρινὴ πρόσληψις ἰατροῦ βάσει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 18 τοῦ Ν.Δ. 3097)54 δὲν θεωρεῖται ἰατρικὴ θέσις. 5) Κατόπιν τούτου, ὁ ἰατρὸς Παπαδάκης, φοβούμενος τὴν ἀπώλειαν τῆς μονιμωτέρας θέσεως τοῦ ΙΚΑ διὰ τῆς ἐκ μέρους τοῦ Ἱδρύματος τούτου ἀποδοχῆς τῆς παραιτήσεώς του, ὑπέβαλε, χωρὶς νὰ ἀναμείνῃ τὴν γνωμοδότησιν τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου τοῦ Κράτους, τὴν ἀπὸ 11.1.64 αἴτησιν ἀνακλήσεως τῆς ἐκ τοῦ ΙΚΑ παραιτήσεώς του, ἧς καὶ ταύτης ἀντίγραφον ἐπισυνάπτομεν. 6) Τὸ Νομικὸν Συμβούλιον τοῦ Κράτους, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 29)64 γνωμοδοτήσεώς του, ἀπεφάνθη ὅτι, ἡ κατὰ τὰ ἄνω προσωρινὴ πρόσληψις ἰατροῦ θεωρεῖται ἰατρικὴ θέσις, ἀνεξαρτήτως τοῦ χρόνου δι’ ὃν προσλαμβάνεται ὁ ἰατρός. Παρακαλοῦμεν, ὅθεν, ὅπως ἐνημερωθῇ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὁ ἐρωτῶν βουλευτὴς κ. Στ. Πολυζωγόπουλος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα ὑπὸ ἡμερομηνίαν 16.4.64 καὶ αὔξ. ἀριθ. 317 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ, περὶ τοῦ αἰτήματος τῆς Διοικήσεως τοῦ Ἀντιφυματικοῦ Ἀγῶνος Χίου καὶ τὴν μηνιαίαν ἢ ἐφ’ ἅπαξ οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τούτου, γνωρίζομεν εἰς ὑμᾶς, τὰ κάτωθι: Ὁ ἐν λόγῳ ἀντιφυματικὸς ἀγὼν τυγχάνει Ν.Π.Ι.Δ. καὶ λειτουργεῖ δι’ ἰδίων οἰκονομικῶν μέσων, ὡς π.χ. εἰσφορῶν ὁμογενῶν τῆς ἀλλοδαπῆς κλπ. Ἐν ὄψει τοῦ αἰτήματος τῆς Διοικήσεως τοῦ ἐν λόγῳ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος, ὅστις αἰτεῖται τὴν ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν, μηνιαίως, διὰ ποσοῦ 10.000 δρχ. ἔναντι συνολικῆς ἐτησίας δαπάνης τοῦ ἰατρείου του ἐκ δρχ. 160.000 ἀπεστάλη ἔγγραφον εἰς τὸ Ὑγειονομικὸν Κέντρον Χίου, ἵνα παράσχῃ ὡρισμένας πληροφορίας, καὶ διευκρινίσῃ ἡ Διοίκησις τοῦ Ἱδρύματος τὰς προθέσεις της ἐπὶ ἐνδεχομένης ἱδρύσεως Κρατικοῦ Ἀντιφυματικοῦ Ἰατρείου πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ πληθυσμοῦ τοῦ Νομοῦ καὶ μεταβιβάσεως τῷ δημοσίῳ τυχὸν ὑπαρχόντων περιουσιακῶν τούτου στοιχείων. Μετὰ τὴν λῆψιν τῶν ἀνωτέρω πληροφοριῶν καὶ διευκρινίσεων, θέλει μελετηθῆ τὸ ὅλον θέμα καὶ ἀποφασισθῆ ἐὰν ὁ ἀντιφυματικὸς ἀγὼν Χίου θὰ συνεχίσῃ τὴν δρᾶσιν του, ὑπὸ τὴν ὑφισταμένην μορφὴν ἐνισχυόμενος ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου ἢ θὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ σύστασις κρατικοῦ ἰατρείου πρὸς ἐξυπηρέτησιν τοῦ πληθυσμοῦ, ἀπορροφουμένου ἐν τῇ δευτέρᾳ περιπτώσει καὶ τοῦ προσωπικοῦ τούτου ἐν τῷ ἱδρυθησομένῳ ἰατρείῳ, (ἰατροῦ φυματιολόγου καὶ ἐπισκεπτριῶν ἀδελφῶν). Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Λυμπέρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2073)1311)15.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα εἰς ἡμᾶς ἀπὸ 13.4.64 ὑπ’ ἀριθ. 257 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Λυμπέρη, σχετικῶς μὲ αὔξησιν νοσηλείων τοῦ Σανατορίου Καβάλας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν εἰς ὑμᾶς, ὅτι ἡ ἀπὸ 55 εἰς 60 δραχμὰς ἡμερησίως δοθεῖσα αὔξησις νοσηλείων, ἦτο προσωρινὴ καὶ ἡ μόνη δυνατὴ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἰσχύοντος Β.Δ. περὶ τιμολογίου νοσηλείων κλπ. Ἤδη μελετᾶται ἡ περαιτέρω χορήγησις αὐξήσεως κατόπιν τῆς δημοσιεύσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 132)64 Β.Δ. (Φ.Ε.Κ. 57)64 τ. Αʹ) περὶ τροποποιήσεως τοῦ «περὶ καθορισμοῦ τιμολογίου νοσηλείων τῶν Νοσηλευτικῶν Ἱδρυμάτων» Β. Δ. καὶ ἐντὸς τῶν δι’ αὐτοῦ καθοριζομένων ὁρίων. Εὐνόητον τυγχάνει, ὅτι θέλομεν καταλήξει εἰς σχετικὴν ἀπόφασιν μετὰ τὴν ἔγκρισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἡμετέρου Ὑπουργείου τ. ἔ. καὶ ἐν συναρτήσει πρὸς τὰς δυνατότητας τούτου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 22 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ

ΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Δημ. Ἔργων. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 288)14.4.64 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἰακ. Διαμαντοπούλου, περὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2192)16.4. 1964 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι αἱ ἐπαρχιακαὶ ὁδοὶ τῆς χώρας καθωρίσθησαν ἐφ’ ἅπαξ διὰ Β. Διαταγμάτων κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3155)55 νόμου καὶ κατὰ συνέπειαν, ἐπὶ τοῦ παρόντος, δὲν ὑφίσταται ἐκ τοῦ νόμου δυνατότης χαρακτηρισμοῦ μεμονωμένως τῆς ἐν λόγῳ ὁδοῦ ὡς ἐπαρχιακῆς. Οὐχ’ ἧττον, ὅμως, ἀναθεώρησις τοῦ χαρακτηρισμοῦ τῶν ὁδῶν, ἐν γένει, μελετᾶται ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας καὶ τὸ θέμα τοῦτο θέλει ἀντιμετωπισθῆ ἐν τῷ συνόλῳ του, διὰ νόμου, ἐν καιρῷ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Στ. Κωτιάδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2487)1634)20.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἐν θέματι ἐρώτησις σχετικῶς μὲ τὴν ἐπάνδρωσιν τῶν κενῶν θέσεων τῶν Τεχνικῶν Ὑπηρεσιῶν Νομαρχίας Δωδεκανήσου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐπίκειται ἡ ἐνίσχυσις διὰ προσωπικοῦ τῆς περὶ ἧς πρόκειται Διευθύνσεως Τεχνικῶν Ὑπηρεσιῶν, ἐκ τοῦ κατ’ αὐτὰς προσληφθησομένου, κατόπιν τῆς ἐγκρίσεως τῆς σχετικῆς πιστώσεως, τεχνικοῦ ἐπὶ συμβάσει προσωπικοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Α. Λώρα καὶ Φ. Πιτούλη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2233)1501)17.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, σχετικῶς μὲ ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Λώρα καὶ Φ. Πιτούλη, ἐπὶ ἀναστολῆς τοῦ ἀπὸ 6.10.1954 Β. Διατάγματος ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Βηλαρᾶ Ἰωαννίνων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν ὑμᾶς, ὅτι συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 3713)1928 καὶ τοῦ νόμου 4986)1931 (Φ.Ε.Κ. 134), ὑποβληθέντος οἱουδήποτε ἐνδίκου μέσου ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς δύναται πάντοτε νὰ διατάξῃ τὴν ἀναστολὴν τῆς ἐκτελέσεως τῆς προσβαλλομένης πράξεως. Κατόπιν τούτου, καὶ πρὸς ἀποτροπὴν δημιουργίας ἀνεπανορθώτου καταστάσεως ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς ρυμοτομίας ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Βηλαρᾶ, ἀνεστείλαμεν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἀπὸ 6.10.1954 Β. Διατάγματος ἐπὶ τῆς ἐν λόγῳ ὁδοῦ, μέχρις ἐκδικάσεως τῆς κατ’ αὐτοῦ αἰτήσεως ἀκυρώσεως, ἀσκηθείσης ὑπὸ τῶν Σοφίας Τσαμακλῆ, Πάνου Α. Γρίβα κλπ. ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας καὶ ἐφ’ ὅσον συζητηθῇ αὕτη μέχρι τῆς 15.10.1964. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1963

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΑΓΓ. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Βαρβιτσιώτη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2469)20.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἐν θέματι ἐρώτησις, σχετικὴ μὲ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ δικτύου διανομῆς ὕδατος εἰς τὴν περιοχὴν «Τὰ 100 δένδρα» τοῦ Δήμου Περιστερίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Συμφώνως πρὸς τὴν παρ. 4 τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Α. Ν. 1380)1938, αἱ ἐπεκτάσεις τοῦ δικτύου διανομῆς ὕδατος καὶ τῶν συναφῶν ἔργων καὶ ἐγκαταστάσεων, ἐκτελοῦνται ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Ὑδάτων δαπάναις ὅμως τῶν ἐνδιαφερομένων Δήμων, Κοινοτήτων, Συνοικισμῶν ἢ καὶ ἀτόμων. Ἐκ παραλλήλου πρὸς τὰς κατὰ τὸν ἀνωτέρω τρόπον ἐπεκτάσεις τοῦ δικτύου ὑδρεύσεως ἐκτελοῦνται ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Ὑδάτων, τοιαῦται καὶ εἰς βάρος τῶν ἐσόδων ἐκμεταλλεύσεως τῆς ὑδρεύσεως, καὶ ἐντὸς τῶν τεχνικοοικονομικῶν δυνατοτήτων αὐτῆς, αἵτινες, ὅμως, δὲν δύνανται νὰ καλύψουν ταὐτοχρόνως ἁπάσας τὰς ὑφισταμένας καὶ διαρκῶς ἐπεκτεινομένας ἀνάγκας τῶν πεντήκοντα περίπου Δήμων καὶ Κοινοτήτων τῆς περιοχῆς Πρωτευούσης, δι’ ὃ κλιμακοῦνται εἰς προγράμματα, βάσει τῶν ὁποίων μέρος μόνον τῶν ὑφισταμένων ἀναγκῶν καλύπτεται ἑκάστοτε. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω καὶ λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αἱ αἰτούμεναι ἐπεκτάσεις εἰς τὸν συνοικισμὸν «Τὰ 100 δένδρα» τοῦ Δήμου Περιστερίου, δὲν περιλαμβάνονται εἰς τὸ ὑπὸ ἐκτέλεσιν 7ον πρόγραμμα ἐπεκτάσεων τοῦ δικτύου διανομῆς ὕδατος, ἡ δυνατότης ἱκανοποιήσεως τοῦ αἰτήματος τῶν κατοίκων τοῦ ἀνωτέρω συνοικισμοῦ, διὰ τὸ ἐντὸς ἐγκεκριμένου σχεδίου πόλεως τμῆμα αὐτοῦ, θὰ ἐξετασθῇ κατὰ τὴν σύνταξιν μελλοντικῶν προγραμμάτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γραφάκου. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 348)17.1964 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γραφάκου, «περὶ ἀσφαλτοστρώσεως τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ Σπάρτης–Μονεμβασίας» (καὶ δὴ τοῦ τμήματος ἀπὸ Ταράψης μέχρι Μολάων), τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2483)20.4.64, ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, τὰ κάτωθι: Τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων ἔχει ὑπ’ ὄψιν του τὴν κατάστασιν τῆς ὁδοῦ Σπάρτης–Μονεμβασίας καὶ τῶν τμημάτων αὐτῆς Ταράψης–Κροκεῶν καὶ Σκάλας–Μολάων, λόγῳ, ὅμως, τῶν μεγάλων ἀναγκῶν τῶν ἐθνικῶν ὁδῶν τοῦ βασικοῦ δικτύου, ὡς καὶ τῶν, μεγαλυτέρας σημασίας καὶ κυκλοφορίας, ἐθνικῶν ὁδῶν τοῦ δευτερεύοντος τοιούτου, δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ ἀντιμετώπισις τῆς ὁλοκληρωτικῆς ἀνακαινίσεως τῆς ὑπ’ ὄψιν ὁδοῦ, ὡς καὶ ἄλλων τοιούτων. Τὸ Ὑπουργεῖον, ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ ἐτησίου προγράμματος συντηρήσεως ἐθνικῶν ὁδῶν, ἐχορήγησε, κατὰ τὸ ἔτος 1964, πίστωσιν 2.000.000 δραχμῶν, πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν πλέον ἐπειγουσῶν ἀναγκῶν συντηρήσεως τῆς ἐν λόγῳ ὁδοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Ἀνδρεάδη. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 307)16.4.1964 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Ἀνδρεάδη, περὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2235)17.4.64 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἑξῆς: Κατὰ τὸ τρέχον ἔτος, ἀναγνωριζομένης τῆς ἐπιτακτικῆς ἀνάγκης ἐνισχύσεως τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοποιΐας, διετέθησαν πιστώσεις ὑπερδιπλασίου ὕψους τοῦ κατὰ τὸ παρελθὸν διατεθέντος δι’ αὐτήν. Πέραν τούτου, ἐπροτάθη καὶ τελεῖ ὑπὸ ἔγκρισιν πρόγραμμα συμπληρώσεως καὶ ἀνακαινίσεως ἐπαρχιακῶν ὁδῶν, εἰς ὃ περιλαμβάνονται βασικαὶ τοιαῦται ὁδοὶ ὁλικοῦ μήκους περὶ τὰ 2.200 χλμ. καὶ συνολικοῦ προϋπολογισμοῦ περὶ τὰ 2.000.000.000 δρχ. καὶ θέλει πραγματοποιηθῆ ἐντὸς τοῦ ταχυτέρου δυνατοῦ χρονικοῦ χρόνου, ἀρχῆς γενομένης ἀπὸ τοῦ τρέχοντος ἔτους. Ἐπίσης, μελετᾶται εὐρύτερον πρόγραμμα προοδευτικῆς συμπληρώσεως καὶ ἀνακαινίσεως τοῦ ὅλου ἐπαρχιακοῦ δικτύου ἐκ 31.000 χλμ. περίπου, συνολικοῦ μήκους ἀπαιτοῦντος δαπάνην ὑπὲρ τὰ 20 δισεκατομμύρια δρχ., ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ ὁποίου, λαμβανομένων ὑπ’ ὄψει τῶν τεχνικῶν καὶ οἰκονομικῶν δυνατοτήτων τῆς χώρας, ἐν συνδυασμῷ καὶ πρὸς ἑτέρας πολλαπλᾶς ἀνάγκας, θ’ ἀπαιτήσῃ καὶ χρόνον καὶ νέους, ἴσως, πόρους χρηματοδοτήσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Θεοδωράκη καὶ Ι. Παπαδημητρίου. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 465)64 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Μ. Θεοδωράκη καὶ Ι. Παπαδημητρίου, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2784)23.4.64 ὑμετέρου, σχετικῶς μὲ αἰτήματα κατοίκων τοῦ Δήμου Περάματος καὶ εἰδικῶς τοῦ εἰς τὴν ἁρμοδιότητα ἡμῶν ἀναφερομένου ὑπ’ ἀριθ. 2 τοιούτου, περὶ ἀναγνωρίσεως τῶν μέχρι τοῦ Φεβρουαρίου 1964 ἀνεγερθέντων αὐθαιρέτων κτισμάτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἑξῆς: Εἰς οὐδεμίαν περιοχὴν ἐγένετο μέχρι σήμερον ἀναγνώρισις αὐθαιρέτων. Τὸ θέμα εἶναι πολύπλευρον καὶ μελετᾶται ἤδη ἐντὸς τοῦ γενικωτέρου πλαισίου τῆς οἰκιστικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Δι’ ὃ καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. Τ. 1234)64 Δ)γῆς ἀνεστάλη μέχρι 15ης Ἰουνίου ἐ.ἔ. ἡ κατεδάφισις τῶν αὐθαιρέτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΑΓΓ. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου καὶ Π. Παρασκευοπούλου. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 328)16.4.1964 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου καὶ Π. Παρασκευοπούλου, περὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2347)18.4.1964 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἑξῆς: Ἡ ἐν λόγῳ ὁδὸς τυγχάνει τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου Ἀρκαδίας, εἰς ὃ ἐχορηγήθησαν αἱ προβλεπόμεναι κατ’ ἔτος πιστώσεις διὰ τὴν συντήρησιν καὶ κατασκευὴν τῶν ἐπαρχιακῶν ὁδῶν τοῦ Νομοῦ. Πέραν τούτου, διετέθησαν αὐτῷ καὶ ἔκτακτοι ἐπιχορηγήσεις δι’ ὡρισμένας ὁδούς, ὥστε τὸ σύνολον ἐπιχορηγήσεων διὰ τὴν ἐπαρχιακὴν ὁδοποιΐαν νὰ ὑπερβαίνῃ κατὰ πολὺ τὰς κατὰ τὸ παρελθὸν γενομένας. Διὰ τὴν γέφυραν Καμενίτσης διετάχθη ἡ Διεύθυνσις Τεχνικῶν Ὑπηρεσιῶν Νομοῦ Ἀρκαδίας νὰ ὑποβάλῃ σχετικὴν μελέτην. Ἐπίσης ἐπρογραμματίσθη ἡ συμπλήρωσις κατασκευῆς μετ’ ἀσφαλτικῆς ὁδοστρωσίας τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοῦ Κιβερίου–Ἄστρους–Λεωνιδίου. Ἡ ἀντιμετώπισις ὅλων τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοποιΐας, αἵτινες ὡς γνωστὸν εἶναι τεράστιαι, λόγῳ τῶν περιωρισμένων οἰκονομικῶν δυνατοτήτων, κατ’ ἀνάγκην θὰ γίνῃ βαθμιαίως καὶ προοδευτικῶς, ἀναλόγως τῶν διατιθεμένων κατ’ ἔτος διὰ τὸν τομέα ὁδοποιΐας πιστώσεων ἐκ τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ Δημοσίων Ἐπενδύσεων καὶ δι’ ἱεραρχήσεως τῶν ἀναγκῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βασιλάτου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2793)23.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἐν θέματι ἐρώτησις σχετικὴ μὲ τὴν ὕδρευσιν τῶν πέριξ τῆς Πρωτευούσης Δήμων καὶ Κοινοτήτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ὁ τρόπος τῆς ἐπεκτάσεως τῆς ὑδρεύσεως εἰς τὰς στερουμένας τοιαύτης περιοχὰς τῶν πέριξ τῆς Πρωτευούσης Δήμων καὶ Κοινοτήτων τῆς περιοχῆς Πρωτευούσης προβλέπεται καὶ ρυθμίζεται διὰ τῆς παρ. 4 τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Α.Ν. 1380)1938, συμφώνως πρὸς τὴν ὁποίαν αἱ ἐπεκτάσεις τοῦ δικτύου διανομῆς ὕδατος καὶ τῶν συναφῶν ἔργων καὶ ἐγκαταστάσεων ἐκτελοῦνται ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Ὑδάτων, δαπάναις ὅμως πάντοτε τῶν ἐνδιαφερομένων Δήμων, Κοινοτήτων, Συνοικισμῶν ἢ καὶ ἀτόμων. Ἐκ παραλλήλου ἐκτελοῦνται ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Ὑδάτων ἐπεκτάσεις τοῦ δικτύου ὑδρεύσεως, καὶ ἐντὸς τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων ταύτης, αἵτινες ὅμως δὲν δύνανται νὰ καλύψουν ταὐτοχρόνως ἁπάσας τὰς ὑφισταμένας καὶ συνεχῶς ἐπεκτεινομένας ἀνάγκας ὑδρεύσεως. Ἐν ὄψει τῶν ἀνωτέρω, τῆς τεραστίας ἀναπτύξεως ἣν ἔχει λάβει ἡ περιοχὴ Πρωτευούσης καὶ τῆς οἰκονομικῆς ἀδυναμίας τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, ὅπως ἀνταποκριθῶσιν εἰς τὰς ἀπαιτουμένας σημαντικὰς δαπάνας διὰ τὴν ὕδρευσίν των τὸ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον μελετᾷ τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς προγράμματος εὐρείας ἐκτάσεως ἔργων ὡς καὶ τὸν τρόπον χρηματοδοτήσεως τούτων, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τὴν πρόσκτησιν τῶν εἰς τὸ ἐγγὺς καὶ τὸ προσεχὲς μέλλον ἀπαιτηθησομένων προσθέτων ποσοτήτων ὕδατος, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ὑδρεύσεως ἐφ’ ὁλοκλήρου τῆς περιοχῆς Πρωτευούσης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωτιάδη Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 338)17.4.64 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωτιάδη, περὶ τῆς ἐν θέματι ὁδοῦ, τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2473)20.4.64 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι εἰς τὸ τμῆμα τῆς ἐν λόγῳ ὁδοῦ ἀπὸ χιλμ. θέσιν 1,5–2,5, κατεσκευάσθη προσφάτως νέος, παραλλήλως τοῦ ὑπάρχοντος, κλάδος, τῇ χρηματοδοτήσει τοῦ Ο.Δ.Α.Π.Δ.Δ. Ἐπὶ τοῦ κλάδου τούτου ἐξετελέσθησαν μόνον αἱ ἐργασίαι ὑποδομῆς, διακοπεισῶν τῶν ἐργασιῶν ἐλλείψει πιστώσεων. Ἡ ἀποπεράτωσις τῶν ἐργασιῶν ἐπὶ τοῦ τμήματος τούτου, προβλέπεται νὰ γίνῃ διὰ τῶν πρὸς τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον Δωδεκανήσου γενομένων ὑπὸ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου ἐπιχορηγήσεων διὰ τὴν ὁδοποιΐαν ἐν γένει τῆς Ρόδου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Η. Παπαηλιοῦ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1491)6.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἐν θέματι ἐρώτησις, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἡ περὶ ἧς πρόκειται ὁδὸς περιλαμβάνεται εἰς τὰ ἔργα Αʹ σταδίου λήξεως 1964, ἐπαρχιακῆς ὁδοποιΐας, τὰ ἐκτελούμενα ὑπὸ Μονάδων τῆς ΣΥΚΕΑ. Ἔχει μῆκος 55,8 χιλιομέτρων καὶ προβλέπονται ἐργασίαι μόνον διὰ τὴν διάνοιξιν καὶ τὰ τεχνικὰ ἔργα. Κατασκευάζεται ἀπὸ τοῦ ἔτους 1962 καὶ ἔχουν ἐκτελεσθῆ μέχρι τοῦδε ἐργασίαι καλύπτουσαι μῆκος ὑπὲρ πεντήκοντα χιλιομέτρων. Διὰ τὰ ὑπόλοιπα χιλ)τρα ὑπῆρχον κωλύματα, λόγῳ ἀπαλλοτριώσεων. Ἤδη αἱ ἐργασίαι, ἀρθεισῶν, κατὰ τὸ πλεῖστον, τῶν ἐξ ἀπαλλοτριώσεων δυσχερειῶν, συνεχίζονται καὶ θὰ περατωθοῦν, συμφώνως τῷ προγράμματι τῆς ΣΥΚΕΑ ἐντὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους. Εἶναι φυσικόν, κατὰ τὸ στάδιον τῶν ἐργασιῶν διανοίξεως καὶ χωματουργικῆς διαμορφώσεως ὡς καὶ κατασκευῆς τεχνικῶν ἔργων, ὡς ἐν προκειμένῳ, νὰ ἐμφανίζωνται δυσχέρειαι καί, ἔστιν ὅτε, καὶ διακοπαὶ εἰς τὴν κυκλοφορίαν λόγῳ καιρικῶν συνθηκῶν, ἐκτελέσεως ἐργασιῶν, αἵτινες ὅμως δυσχέρειαι ἀντεμετωπίσθησαν μερίμνῃ τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου Ν. Ἀρκαδίας κατὰ τὸ δυνατόν, ὥστε παραλλήλως μὲ τὰς ἐργασίας νὰ διεξάγεται καὶ ἡ κυκλοφορία. Ἤδη ἡ κυκλοφορία διεξάγεται ἀκωλύτως, διερχομένων δι’ αὐτῆς καὶ τουριστικῶν λεωφορείων (πούλμαν). Ἡ περὶ ἧς πρόκειται ὁδὸς ἀντιμετωπίζεται διὰ τοῦ ὑπὸ ἐπεξεργασίαν γενικοῦ προγράμματος ἐπαρχιακῆς ὁδοποιΐας κατὰ τὸν καλύτερον δυνατὸν τρόπον. Αἱ σχετικαὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου ἀποφάσεις μου θὰ ἐξαγγελθοῦν λίαν συντόμως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

ΣΤ. ΧΟΥΤΑΣ

ΙΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Μητακίδη. Ἀπαντῶν ἐπὶ ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Σερρῶν κ. Α. Μητακίδη, καταχωρηθεῖσα εἰς τὸ οἰκεῖον βιβλίον ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν 100, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὸ Νομικὸν Συμβούλιον τοῦ Κράτους διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 146)1963 γνωμοδοτήσεως αὐτοῦ ἑρμηνεῦον τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 2 καὶ 22 τοῦ Ν. 4169)61 περὶ γεωργικῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων ἐγνωμοδότησεν, ὅτι εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ο.Γ.Α. ὑπάγονται καὶ τὰ πρόσωπα, ἅτινα κατὰ κύριον ἐπάγγελμα ἀσχολοῦνται μὲ τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν, ἔστω καὶ ἂν παρέργως ἀσχολοῦνται μὲ ἕτερα ἐπαγγέλματα, δι’ ἃ τυγχάνουν ἠσφαλισμένοι εἰς ἕτερον ἀσφαλιστικὸν φορέα, ὡς εἶναι τὸ Τ.Ε.Β.Ε. Ἡ γνωμοδότησις αὕτη ἐγένετο ἀποδεκτὴ ὑφ’ ἡμῶν καὶ τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Ἐργασίας Ὑπουργοῦ καὶ θ’ ἀποτελέσῃ καὶ βάσιν τῆς περαιτέρω ρυθμίσεως τοῦ θέματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Β. Ἐφραιμίδη. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 146 ἐρωτήσεως τοῦ κ. Β. Ἐφραιμίδη γνωρίζομεν τὰ κάτωθι: 1) Τὸ ἀγρόκτημα Λυγαριὰ (πρώην Μέριανη) περιλαμβάνει ἀνταλλαξίμους γαίας μικροϊδιοκτησίας καὶ μεγάλη ἰδιοκτησία κατελήφθη ἐκ μέρους τῆς Ε.Α.Π. καὶ διετέθη κατὰ τὴν κατεχομένην ὑπ’ αὐτῆς ἔκτασιν πρὸς ἀποκατάστασιν προσφύγων. 2) Ἡ μεγάλη ἰδιοκτησία τοῦ κτήματος ἐκηρύχθη ἀπαλλοτριωτέα βάσει τοῦ παλαιοῦ ἀγροτικοῦ νόμου διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 130828)1925 (ΦΕΚ 85 τεῦχος Βʹ 1925) ἡμετέρας ἀποφάσεως καὶ μετὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 129964) 1928 ἑτέρας τοιαύτης δι’ ἧς ἐπετράπη ἡ ἄνευ προηγουμένης καταμετρήσεως ἐκδίκασις αὐτοῦ, ἐπελήφθη ἡ Ε. Α. Σερρῶν καὶ ἐξέδωσε τὴν ὑπ’ ἀριθ. 34)1930 ἀπόφασίν της, δι’ ἧς ἐδέχθη, ὅτι ἡ ὅλη ἰδιοκτησία Γ. Γκούρμη ἀνέρχεται εἰς 1714,50 στρέμματα ἐξ ὧν ἀγροὶ στρέμματα 878, βοσκὴ στρέμματα 336, ἕλη καὶ δάση στρέμματα 478 καὶ οἰκόπεδα στρέμματα 54,50. Περαιτέρω ἡ Ε. Α. Σερρῶν ἐκύρωσε βάσει τοῦ τότε ἰσχύοντος ἄρθρου 128 τοῦ Ἀγροτικοῦ Κώδικος δικαιοπραξίαν μεταβιβαστικὴν τῆς κυριότητος 306 στρεμμάτων πρὸς 28 ἀκτήμονας τοῦ χωρίου καὶ ἐξήρεσε τῆς ἀπαλλοτριώσεως ὑπὲρ τοῦ Γεωργίου Γούρμη τὰ οἰκόπεδα ἐκ στρεμμάτων 54,50, τὴν δασώδη καὶ ἑλώδη ἔκτασιν ἐκ στρεμμάτων 448 καὶ συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 119 τοῦ Συντάγματος τοῦ 1927 καλλιεργουμένην ἔκτασιν 300 στρεμμάτων καὶ τὴν ὑπόλοιπον ἔκτασιν ἐκ στρεμμάτων 606 ἀπηλλοτρίωσεν ὑπὲρ τῆς τέως Ε.Α.Π. διὰ τὴν προσφυγικὴν ὁμάδα Μέριανης (Λυγαριὰ) καὶ ὥρισεν, ὅτι ἐξ αὐτῶν 270 εἶναι ἀγροὶ καὶ τὰ ὑπόλοιπα βοσκαί. Τὸ Πρωτοδικεῖον Σερρῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 637)1030 ἀποφάσεώς του καθώρισε τὴν ὀφειλομένην διὰ τὴν ἀνωτέρω ἀπαλλοτρίωσιν ἀποζημίωσιν, ἥτις ὅμως δὲν κατεβλήθη, διότι ὁ ἐνδιαφερόμενος δὲν προσεκόμισε τὰ ἀπαιτούμενα κατὰ νόμον δικαιολογητικὰ καὶ οὕτω ἡ ἀποζημίωσις αὕτη ἐνέπεσεν εἰς τὴν ἐκμηδένισιν τοῦ νόμου 18)44 περὶ νομισματικῆς διαρρυθμίσεως. Κατὰ τὸ ἔτος 1936 ἐγένετο τὸ πρωτόκολλον ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ βάσει τοῦ ἄρθρου 89 τοῦ Ἀγροτικοῦ Κώδικος καὶ δι’ αὐτοῦ ὁ ὁριστικὸς διαχωρισμὸς τῶν ἀπαλλοτριωθεισῶν ἐκτάσεων ἀπὸ τῶν ἐξαιρεθεισῶν τοιούτων. Ὑπὲρ τοῦ ἰδιοκτήτου Γεωργίου Γκούρμη διεχωρίσθησαν ὡς ἐξαιρούμενα ἐκ τοῦ κυρίως ἀγροκτήματος στρέμματα 414,416 εἰς 19 τεμάχια ἀντὶ 354,50 τοιούτων. Ἐπὶ πλέον διεχωρίσθησαν 59,50 στρέμματα. Ἡ διαφορὰ αὕτη τῶν 59,50 στρεμμάτων ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονός, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ ἐθεώρησε τὰ ὑπ’ ἀριθ. 475,315 καὶ 294 τεμάχια τοῦ κυρίως ἀγροκτήματος ἅτινα καὶ διεχωρίσθησαν ὑπὲρ αὐτοῦ ὡς ἕλη ἐξαιρούμενα τῆς ἀπαλλοτριώσεως. 3) Ἡ ἔκτασις τῆς ἐποικισθείσης περιοχῆς Λυγαριᾶς, ἀνέρχεται κατὰ τὰ παρ’ ἡμῖν τοπογραφικὰ στοιχεῖα εἰς στρέμ. 7307,312. Ἐκ τούτων διενεμήθησαν ὑπὲρ κληρούχων 2193,992, διεχωρίσθησαν ὑπὲρ τοῦ Γ. Γκούρμη 414,416 ὡς μικροϊδιοκτησία στρέμματα 2887,389, ἤτοι ἐν ὅλῳ 5495,302, τὰ ὑπόλοιπα δὲ εἶναι βοσκὴ χέρσα καὶ ποταμὸς τοῦ Δημοσίου 1457,04–3540,06. 4) Δοθέντος τοῦ ἀνταλλαξίμου τῆς περιοχῆς, ὁ προσδιορισμὸς τῶν μικροϊδιοκτησιῶν ἐγένετο ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας ἀνταλλαγῆς. 5) Ὁ παραπονούμενος Χρ. Τσουρλικάκης ἤρχισε ἀπὸ ἀρκετοῦ ἤδη χρόνου ἰσχυριζόμενος, ὅτι τόσον τὸ Συνεργεῖον Ἐρεύνης ἀνταλλαξίμων, ὅσον καὶ οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τοπογραφικοῦ Συνεργείου ἀνεγνώρισαν ὡς ἰδιοκτησίας μὴ ἀνηκούσας εἰς τοὺς ἀναγνωρισθέντας καὶ ἐζήτει τὴν ἀνατροπὴν τῶν γενομένων. Ἐπὶ τῶν παραπόνων καὶ καταγγελιῶν τοῦ εἰρημένου, ἐζητήσαμεν σχετικὰς πληροφορίας ἀπὸ τὴν Διεύθυνσιν Τοπογραφικῆς Ὑπηρεσίας, ἥτις ὑπέβαλεν ἡμῖν τὴν ὑπ’ ἀριθ. 26)1957 ἀναφορὰν τοῦ Ἐπιθεωρητοῦ Τοπογραφικῆς Ὑπηρεσίας Στάμου, ὅστις ἀνέφερεν ὡρισμένας ὑπερβάσεις τοῦ πρωτοκόλλου διαχωρισμοῦ. Ἐπὶ τῆς ὑποβληθείσης ὡς ἄνω ἐκθέσεως, ἐζητήσαμεν συμπληρωματικὰς πληροφορίας καὶ ὁ ἀνωτέρω Ἐπιθεωρητής, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 184)126)1957 ἑτέρας ἀναφορᾶς του, ἀνέφερεν, ὅτι διόρθωσις τῶν ἐν τῇ ὑπ’ ἀριθ. 26)1957 ἀναφορᾷ τῶν θιγομένων ζητημάτων, δεδομένου, ὅτι ἡ διανομὴ ἦτο σύμφωνος μὲ τὸν πίνακα τοῦ Συνεργείου Ἐρεύνης ἀνταλλαξίμων κτημάτων ὡς πρὸς τὰς ἀναγνωρισθείσας ἰδιοκτησίας καὶ τὴν ὑπὲρ ἑκάστου ἰδιοκτήτου ἀναγνωρισθεῖσαν ἔκτασιν καὶ τὸ πρωτόκολλον τοῦ ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ καὶ ὅτι τροποποίησις τῶν πράξεων τούτων μόνον δι’ ἑτέρων νομίμων πράξεων τῆς Διοικήσεως θὰ ἦτο δυνατή. Πρὸς τοῦτο προέτεινε τὴν ἀναθεώρησιν τῆς ὁριστικῆς διανομῆς δι’ ἀναπομπῆς αὐτῆς εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἀπαλλοτριώσεων Σερρῶν, ἐπὶ σκοπῷ τροποποιήσεως τοῦ πρωτοκόλλου ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ, καθορισμοῦ ἑνιαίας σχέσεως τοῦ παλαιοῦ στρέμματος πρὸς τὸ δεκαδικὸν δεδομένου, ὅτι ὑπῆρξε διάφορος ὁ καθορισμὸς ὑπὸ τοῦ Συνεργείου Ἐρεύνης Ἀνταλλαξίμων κλπ. καὶ τέλος, ὅτι δεδομένου, ὅτι παρῆλθεν 20ετία καὶ πλέον ἀπὸ τῆς διανομῆς, διετύπου τὴν ἄποψιν ὅπως αἱ μεταβολαὶ αἵτινες πρόκειται νὰ ἐνεργηθοῦν, νὰ ἐνεργηθοῦν εἰς αὐτήν, δέον νὰ εἶναι περιωρισμέναι ἵνα μὴ δημιουργήσουν γενικὴν ἀναστάτωσιν. Ἐπειδὴ ἡ ἀναθεώρησις τῆς ὁριστικῆς διανομῆς μὲ ἐπίκεντρον τὴν τροποποίησιν τοῦ πρωτοκόλλου, δὲν ἦτο δυνατὴ δι’ οὓς λόγους παραθέτομεν, ἐν συνεχείᾳ ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὴν Διεύθυνσιν Τοπογραφικῆς Ὑπηρεσίας, ἐπειδὴ ὁ παραπονούμενος ἔβαλλε κατὰ ὑπαλλήλων τόσον τῆς Τοπογραφικῆς Ὑπηρεσίας, ὅσον καὶ τοῦ Συνεργείου Ἐρεύνης ἀνταλλαξίμων τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ὅπως ἐξετασθῇ ἡ περίπτωσις αὕτη, τὸ δὲ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 132971)5020)59 ἐγγράφου του, διεβίβασεν ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1189)2.5.59 ἀναφορᾶς τοῦ ἐν Σέρραις Γραφείου Ἀνταλλαξίμων ἐξ ἧς προέκυψεν, ὅτι ὁ παραπονούμενος ὑπέβαλεν ἐνώπιον τοῦ κ. Εἰσαγγελέως μήνυσιν ἐπὶ σφετερισμῷ δημοσίας περιουσίας κατὰ διαφόρων ἰδιοκτητῶν Λυγαριᾶς, ἐφ’ ἧς ἐγένετο ἀνάκρισις, ἀφοῦ ἐξητάσθη ὁ παραπονούμενος μετὰ τὴν ἔξοδόν των ἐκ τῶν φυλακῶν καὶ τελικῶς ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἐφετῶν τοῦ ἁρμοδίου Ἐφετείου παρέπεμψε τὴν μήνυσιν μετὰ τοῦ σχηματισθέντος φακέλλου εἰς τὸ ἀρχεῖον ὡς ἀβάσιμον καὶ ἀστήρικτον. Ὡς πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 26)57 ἔκθεσιν τοῦ Ἐπιθεωρητοῦ κ. Στάμου καὶ τὴν συμπληρωματικὴν τούτου τοιαύτην τῆς 12.6.1957 ὑπ’ ἀριθ. 184 σημειοῦμεν, ὅτι αἱ ἐκθέσεις αὗται ἔχουν ὡς ἐπίκεντρον τὴν τροποποίησιν τοῦ πρωτοκόλλου ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ τοῦ 1936. Τοιαύτη ὅμως τροποποίησις τοῦ πρωτοκόλλου, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 89 παρ. 7 τοῦ Ἀγροτικοῦ Κώδικος, καθ’ ἥν πρωτόκολλα ὁριστικοῦ διαχωρισμοῦ ἀντικείμενα εἰς τὸν νόμον ἢ τὴν ἀπόφασιν τῆς Ε. Α., ὑπόκεινται εἰς ἀναθεώρησιν ἐντὸς τριετίας ἀπὸ τῆς συντάξεώς των, προκειμένου δὲ περὶ τῶν μέχρι τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ Α. Ν. 1722) 1939 συνταχθέντων, ἡ τριετὴς αὕτη προθεσμία ἄρχεται ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ αὐτοῦ Α. Ν. 1722)1939 ἦτο καὶ νόμῳ ἀνεπίτρεπτος, καθ’ ὅσον ἀπὸ τῆς συντάξεως τοῦ πρωτοκόλλου τούτου εἶχον παρέλθει 22 καὶ πλέον ἔτη, ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως δὲ τῆς ἰσχύος τοῦ Α. Ν. 1722)1939 εἶχε παρέλθει χρονικὸν διάστημα 19 ἐτῶν. Ὡς πρὸς τὴν περαιτέρω ἐξέλιξιν τοῦ ζητήματος σημειοῦμεν, ὅτι τὰ παράπονα στρέφονται εἴτε περὶ τὸν καθορισμὸν τοῦ παλαιοῦ τουρκικοῦ στρέμματος εἰς δεκαδικά, εἴτε εἰς τὸ ὅτι ἐλήφθησαν ἢ δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει τὰ ὅρια, ἀλλὰ τὰ παράπονα ταῦτα ἀφοροῦν εἰς τὸν γενόμενον ὑπὸ τοῦ Συνεργείου Ἐρεύνης Ἀνταλλαξίμων προσδιορισμὸν τῶν ἐν τῇ περιοχῇ μικροϊδιοκτησιῶν καὶ ἑπομένως ἐφ’ ὅσον αἱ ἁρμόδιαι ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν ἐθεώρησαν, ὅτι ὀρθῶς ἐγένετο, ὡς ἐγένετο, ὁ προσδιορισμός, δὲν ὑφίσταται θέμα ἀντιρρήσεων ἐκ μέρους τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964.

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Μ. Θεοδωράκη καὶ Λ. Κύρκου. Εἰς ἀπάντησιν, γνωρίζομεν ὑμῖν ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν αἰτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 266 τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Μπριλλάκη, Μ. Θεοδωράκη καὶ Λ. Κύρκου, τὰ κάτωθι: 1) Τὸ θέμα τῆς ἐν τῷ συνοικισμῷ Δαράτσα Χανίων μικρᾶς οἰκοπεδικῆς ἐκτάσεως ἐκ στρεμμάτων 1500, ἔχει κατὰ παρασχεθείσας ἡμῖν πληροφορίας ὡς ἀκολούθως: Ἡ ἔκτασις αὕτη, δὲν ἀπετέλει ἀντικείμενον διαθέσεως τῆς κατὰ τὸν ἀγροτικὸν νόμον ἢ ἐκ μέρους τῆς τέως ΕΑΠ, ἀλλ’ ὡς ἀνταλλάξιμος διεχειρίζετο ἐκ μέρους τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας ἀνταλλαξίμων κτημάτων. Αὕτη κατελήφθη ἐκ μέρους τῶν ἐν τῇ ἐρωτήσει ἀναφερομένων κληρούχων, οἵτινες εἰρήσθω ἔχουσιν ἀποκατασταθῆ ἀγροτικῶς ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου ὡς διαδόχου τῆς τέως ΕΑΠ τυχόντες δι’ ὁριστικῆς διανομῆς κλήρου γεωργικοῦ καὶ οἰκοπέδου. Ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων ὡς κατόχων ἀνταλλαξίμου ἐκτάσεως ὑπεβλήθησαν εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν ἀνταλλαξίμων κτημάτων τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν αἰτήσεις δι’ ἐξαγορὰν καὶ ὑπὲρ τοῦ Γεωργ. Ἀντάρα ἐξεδόθησαν αἱ ὑπ’ ἀριθ. 1346)1959 καὶ 228)1959 ἀποφάσεις τῆς τοπικῆς Ἐπιτροπῆς Χανίων περὶ ἐκποιήσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 4857 καὶ 4850 κτημάτων ἐκ μέτρων τ. ἀντιστοίχως 204 καὶ 394 καὶ ἀντὶ τιμήματος μεταλλικῶν δραχ. 210 διὰ τὸ πρῶτον καὶ 420 διὰ τὸ δεύτερον. Εἰς τὸν Ν. Βαϊκούσην ἐπωλήθη τὸ ὑπ’ ἀριθ. 4849 ἀνταλλάξιμον ἀποφ. Τοπικῆς Ἐπιτροπῆς Χανίων 1344)1957 ἐκτάσεως 158 τ.μ. ἀντὶ 155 μεταλλικῶν δραχμῶν. Εἰς τὸν Σάββαν Παπαγγελίδην ἐπωλήθη τὸ ὑπ’ ἀριθ. 48 ἀνταλλάξιμον (ἀποφ. 2345)1959) ἐκ μ.τ. 208 ἀντὶ 213 μεταλλικῶν δραχμῶν καὶ τέλος ὁ Κων. Ματθαῖος ἢ Ι. Σ. Ματθαῖος κατέχει αὐθαιρέτως τὸ ὑπ’ ἀριθ. 28, 44 καὶ 48 ἀνταλλάξιμα ἐκτάσεως ἀντιστοίχως 93,80 καὶ 61 τ.μ. ἅτινα δὲν ἐξηγόρασεν εἰσέτι. 2) Ὡς ἐκ τοῦ ἀνωτέρω ἱστορικοῦ προκύπτει, δὲν πρόκειται περὶ ἐξαιρέσεως τῆς ὄψει ἐκτάσεως ἐκ τῆς ἀρχικῆς ἀγροτικῆς ἀποκαταστάσεως ἀλλὰ περὶ ἐκτάσεως ἀνέκαθεν διαχειριζομένης ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας ἀνταλλαξίμων κτημάτων. Εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἐπρόκειτο περὶ ἐποικιστικοῦ ἀκινήτου τῆς τέως Ε.Α. Προσφύγων τοῦτο ἐτίθετο εἰς τὴν διανομὴν καὶ θὰ διετίθετο διὰ κληρώσεως. 3) Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας δὲν δύναται νὰ ἔχῃ ἀνάμιξιν εἰς τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, διότι αὕτη ἐντοπίζεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν Α. Τσιάρα καὶ Γ. Πανάγου. Ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως, ἀριθ. 98, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1. Ἡ αἰτουμένη παρὰ τῶν ἀγροτῶν τοῦ χωρίου Πύργος Θεσσαλονίκης συμμετοχὴ εἰς τὴν δημοπράτησιν τῶν ἔργων, παρακολούθησις, ἐπίβλεψις κλπ. παρ’ οὐδενὸς νόμου προβλέπεται, οὔτε ἦτο δυνατὸν ἄλλως τε τὸ Κράτος νὰ ἐκχωρήσῃ τοιαύτας ἁρμοδιότητας εἰς μὴ ὑπηρεσιακὰ πρόσωπα. 2. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν καλὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων τῆς περιοχῆς Πεδιάδος Θεσσαλονίκης, δέον νὰ σημειωθῇ, ὅτι ταῦτα εὑρίσκονται εἰσέτι ἐν ἐκτελέσει καὶ συνεπῶς οἱαδήποτε ἀτέλεια ἢ φθορὰ τοῦ ὁδικοῦ δικτύου ὀφειλομένη εἰς ἐλλιπῆ ἐκτέλεσιν ἢ συντήρησιν ὑπὸ τῶν ἀναδόχων, θὰ ἀποκατασταθῇ πρὸ τῆς ὁριστικῆς παραδόσεως τῶν ἔργων. 3. Εἰδικώτερον ὅσον ἀφορᾶ τὸ παρ’ ὑμῖν θιγόμενον θέμα τῆς καταστροφῆς τοῦ ὁδικοῦ δικτύου, σημειοῦμεν, ὅτι σημαντικὸν μέρος τῆς φθορᾶς τῶν ὡς ἄνω ὁδῶν ὀφείλεται εἰς τὴν κυκλοφορίαν βαρέων ἀγροτικῶν μηχανημάτων, πρὸ τῆς πλήρους περαιώσεως τῶν ἐργασιῶν, κατὰ τὴν ἀποκόμισιν τῆς παραγωγῆς τῶν ὀρυζώνων κατὰ τὰ ἔτη 1962, καθ’ ὃ ἐσημειώθησαν πλημμύραι ἀσυνήθους ἐκτάσεως, αἵτινες ἐπέβαλον τὴν μεταφορὰν τῆς ὀρύζης ἐπὶ βαρέων ἁλυσσοφόρων ὀχημάτων καὶ ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδοθῇ εὐθύνη εἰς τοὺς ἀναδόχους διὰ τὰς φθορὰς ταύτας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἀχ. Γεροκωστοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν ἐγγράφου σας ὑπ’ ἀριθ. 2813)1896)23. 4.1964 ὑμετέρου ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 390 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἀχαΐας κ. Γεροκωστοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ ἅπαντα τὰ σχετικὰ μὲ τὴν προστασίαν τῆς σιτοπαραγωγῆς ἐσοδείας 1964 μέτρα ἐν πλαισίῳ καὶ τῶν συναφῶν συζητήσεων διὰ τὴν ρύθμισιν τῶν προϋποθέσεων ἐναρμονίσεώς μας μὲ τὴν κοινὴν γεωργικὴν πολιτικὴν τῆς Ε.Ο.Κ. εἰς τὰ σιτηρά, αἱ δὲ ἐπ’ αὐτῶν Κυβερνητικαὶ ἀποφάσεις θέλουν ἀνακοινωθῆ ἐγκαίρως. Ὁμοίως ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ καὶ τὰ ἀφορῶντα εἰς τὴν προστασίαν τῆς Κορινθιακῆς σταφίδος ἐσοδείας 1964 μέτρα καὶ ἐγκαίρως θέλει ἐξαγγείλει τὰς ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἀποφάσεις της. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2335)18.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα εἰς τὴν Βουλὴν ἐρώτησις ὑπ’ ἀριθ. 316)16.4.1964 τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ, σχετικῶς μὲ λῆψιν μέτρων βελτιώσεως τοῦ χιακοῦ προβάτου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Τὸ χιακὸν πρόβατον, τὸ καλύτερον εἰς τὸ εἶδος του ἐκ τῶν ἐγχωρίων τοιούτων, ὅσον ἀφορᾶ τὰς ἀποδόσεις (γάλα, κρέας, ἔριον), ἀποτελεῖ ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἀντικείμενον ἰδιαιτέρας μερίμνης τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν βελτίωσιν καὶ ὅσον τὸ δυνατὸν εὐρυτέραν διάδοσιν αὐτοῦ εἰς ὁλόκληρον τὴν Χώραν, ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῶν ἐφαρμοζομένων προγραμμάτων βελτιώσεως καὶ ἀναπτύξεως τῆς προβατοτροφίας τῆς Χώρας μας. Ἀπὸ δεκαετίας καὶ πλέον ἐδημιουργήθη εἰς τὴν γενέτειραν αὐτοῦ, τὴν νῆσον Χίον, κέντρον ἐκτροφῆς, βελτιώσεως καὶ διαδόσεως τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος βελτιωμένου προβάτου, εἰς τὸ ὁποῖον κέντρον ἐφαρμόζεται, τῇ καθοδηγήσει τῆς Διευθύνσεως Γεωργίας, εὐρὺ πρόγραμμα ζωοτεχνικῶν ἐργασιῶν διὰ τὴν ποιοτικὴν βελτίωσιν καὶ διάδοσιν τῶν χιακῶν προβάτων ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς νήσου Χίου. Αἱ ἐργασίαι αὗται ἀφοροῦν τὴν ὀργάνωσιν τοῦ ἐλέγχου τῶν ἀποδόσεων, τὴν ἐπιχορήγησιν τῶν καταλλήλων κριῶν ἀναπαραγωγῆς, τὴν ὀργάνωσιν ἐμπορίας τῶν καταλλήλων θηλέων ἢ ἀρρένων παραγώγων τοῦ Κέντρου κλπ. Διὰ τὰ προαναφερθέντα προγράμματα δαπανῶνται κατ’ ἔτος σημαντικὰ ποσὰ ἐκ τῶν πιστώσεων προγράμματος κτηνοτροφίας, βάσει εἰδικῶς πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον καταρτιζόμενον προϋπολογισμὸν ὑπὸ τῆς οἰκείας Διευθύνσεως Γεωργίας, τῇ συνεργασίᾳ τῶν συνεταιρικῶν ὀργανώσεων τῶν παραγωγῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας παρέχει κατ’ ἔτος τὰ ἀπαιτούμενα οἰκονομικὰ μέσα πρὸς πλήρη κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ προγράμματος βελτιώσεως καὶ διαδόσεως τοῦ χιακοῦ προβάτου. Ἤδη, ἐκτὸς τῆς νήσου Χίου, ἔχουν δημιουργηθῆ κέντρα ἐκτροφῆς χιακῶν προβάτων εἰς πλείστας περιφερείας τῆς Χώρας (Δωδεκάνησα, Κυκλάδες, Κορινθία, Βοιωτία, Φθιῶτις, Λακωνία, Ἀττικὴ κλπ.). Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Ἰωάννου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1892)13.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 229 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Δημ. Ἰωάννου, ἀνακοινοῦμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὰ τῆς διαθέσεως τῶν ἀποστραγγισθεισῶν γαιῶν τῆς τέως Λίμνης Λαψίστης Ἰωαννίνων, πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν τῆς περιοχῆς, διέπονται ὑπὸ τῶν διατάξεων τῆς εἰδικῆς περὶ ἀποστραγγιζομένων γαιῶν νομοθεσίας, ἤτοι τοῦ Κώδικος Ἀναγκ. Νόμου 2556)1941. Πρὸς τοῦτο, συμφώνως πρὸς τὰς κειμένας διατάξεις τῆς εἰδικῆς ταύτης νομοθεσίας (ἄρθρον 194) τοῦ ἀνωτέρω Κώδικος προαπαιτεῖται, πρωτίστως ὁ δι’ ἀποφάσεως ἡμῶν καθορισμὸς τῶν δικαιούχων Συνοικισμῶν ἢ χωρίων, ὧν μόνιμοι κάτοικοι ἀκτήμονες καλλιεργηταί, κεκτημένοι καὶ τὰ λοιπὰ κατὰ νόμον προσόντα, θὰ τύχωσι γεωργικῆς εἰς τὰς ὑπ’ ὄψει γαίας ἀποκαταστάσεως. Ἀκολούθως, μετὰ τὸν κατὰ τὰ ἐν ἄρθρῳ 39 τοῦ ἰδίου ὡς ἄνω Κώδικος καθορισμὸν τοῦ βιωσίμου κατὰ πενταμελῆ οἰκογένειαν κλήρου, ἔτι δὲ καὶ τὴν τήρησιν τῆς λοιπῆς κατὰ νόμον προδικασίας, θὰ ἐπιληφθῇ ἡ οἰκεία Ἐπιτροπὴ Ἀπαλλοτριώσεων ἥτις, ὡς κατὰ νόμον ἁρμοδία, θὰ προβῇ εἰς τὸν καθορισμὸν τῶν καθ’ ἕκαστον δικαιουμένων γεωργικῆς αὐτόθι ἀποκαταστάσεως κατοίκων τῶν κατὰ τὰ ἀνωτέρω προκριθησομένων ὡς δικαιούχων Συνοικισμῶν. Μέχρι τοῦδε δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ λῆψις ἀποφάσεως περὶ καθορισμοῦ τῶν κατὰ τὰ ὡς ἄνω δικαιούχων καὶ ἡ πρόοδος τῆς περαιτέρω διαδικασίας ὁριστικῆς διαθέσεως τῶν ὑπ’ ὄψιν ἐκτάσεων πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν, καθ’ ὅσον προέκυψε θέμα τῆς εἰς τὰς ἐκτάσεις ταύτας ἐξοικονομήσεως καὶ τῶν ἀγροτῶν κατοίκων τῶν κατολισθαινόντων Συνοικισμῶν Δρίσκου, Μπαουσιῶν, Ἀσπροχωρίου καὶ Ραφταναίων τοῦ Νομοῦ Ἰωαννίνων. Σχετικῶς ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 79 ἀπὸ 14.5.63 πρᾶξις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, δι’ ἧς ἀπεφασίσθη ὅπως τὰ ⅔ τῶν ἀποστραγγισθεισῶν γαιῶν τῆς Λίμνης Λαψίστης διατεθῶσι διὰ τὴν γεωργικὴν ἀποκατάστασιν τῶν γεωργῶν, κατοίκων τῶν ὡς ἄνω κατολισθαινόντων χωρίων, βάσει δὲ παρασχεθείσης διὰ τῆς αὐτῆς ὡς ἄνω πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἁρμοδιότητος, ἐξεδόθη ἀπόφασις ἡμῶν, δι’ ἧς διετέθη τὸ ὑπ’ ἀριθ. 256, ἐκτάσεων 677 στρεμμάτων, κοινόχρηστον τεμάχιον τοῦ ὁμόρου, πρὸς τὴν Λίμνην Λαψίστης ἀγροκτήματος Πετσάλης δι’ ἀνέγερσιν τοῦ νέου Συνοικισμοῦ ἐγκαταστάσεώς των. Ἤδη, ἐπειδὴ οἱ κάτοικοι τῶν ὡς ἄνω κατολισθαινόντων χωρίων δι’ αἰτήσεών των δηλοῦν, ὅτι δὲν ἀποδέχωνται τὴν μετακίνησιν καὶ ἐγκατάστασίν των εἰς τὴν ὡς ἄνω κοινόχρηστον ἔκτασιν τῆς Κοινότητος Πετσάλης καὶ ὑποδεικνύουν ἑτέρας δυναμένας νὰ διατεθῶσι, πρὸς γεωργικὴν καὶ στεγαστικὴν ἀποκατάστασίν των, ἐκτάσεις κειμένας πλησίον τῶν κτηματικῶν περιοχῶν τῶν χωρίων των, τὸ ζήτημα μελετᾶται ἐξ ὑπαρχῆς εἰς τρόπον ὥστε διαπιστουμένης ἐκ τῆς διεξαχθησομένης σχετικῶς ἐρεύνης, τῆς δυνατότητος ἀποκαταστάσεως τῶν κατοίκων τῶν ὑπ’ ὄψει χωρίων εἰς τὰς ὑποδεικνυομένας ἐκτάσεις, νὰ ληφθῶσιν ἅπαντα τὰ ἐνδεικνυόμενα διοικητικὰ καὶ νομοθετικὰ μέτρα διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος. Διὰ τοὺς ἐκτεθέντας ἀνωτέρω λόγους, ἡ ὁριστικὴ διάθεσις τῶν ὑπ’ ὄψιν ἀποστραγγισθεισῶν ἐκτάσεων θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ χωρήσῃ, μετὰ τὴν κατὰ τὰ ἀνωτέρω, ρύθμισιν τοῦ προκύψαντος ζητήματος ἀποκαταστάσεως τῶν κατοίκων τῶν ὡς ἄνω κατολισθαινόντων χωρίων, μέχρι δὲ τότε θὰ ἐξακολουθῇ, ὡς εἰκὸς ὡς μέχρι τοῦδε, ἡ δι’ ἀποφάσεων τοῦ Διευθυντοῦ Γεωργίας καὶ τοῦ Νομάρχου Ἰωαννίνων προσωρινὴ παραχώρησις πρὸς καλλιέργειαν τῶν ἐκτάσεων τούτων εἰς περιοίκους ἀκτήμονας καλλιεργητάς, ἐν οἷς καὶ εἰς τοὺς περὶ ὧν ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. βουλευτοῦ τοιούτους. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Σταμάτη. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 990)27.3.64 ἐγγράφου ὑμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅ,τι ὡς ἐγνώρισεν ἡμῖν ἡ Α.Τ.Ε. διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 34351)14.4.64 ἐγγράφου της, παρεσχέθησαν ἀπὸ 31.3.64 τηλεγραφικαὶ ὁδηγίαι εἰς ἅπαντα τὰ Ὑποκαταστήματα Αἰτωλοακαρνανίας διὰ τὴν χορήγησιν συμπληρωματικοῦ δανείου ἐπὶ πλασματικῷ ἐνεχύρῳ καπνῶν ἐσοδείας 1963. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ

IV) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Ἰωάννου. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2890)1138)13.4.64 ὑμετέρου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν, Γραφεῖον κ. Ὑπουργοῦ, ἡ ὑπ’ ἀριθ. 227 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ, κ. Ἰωάννου, ἐν σχέσει μὲ τὴν τιμὴν τοῦ γάλακτος τυροκομίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ἐν συνεχείᾳ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 149985)6881) 16.4.64 ἐγγράφου ἡμῶν ἀναφερομένου εἰς τὴν αὐτὴν ὡς ἄνω ἐρώτησιν, ὅτι δι’ ἐκδοθείσης νεωτέρας Ἀγοραν. Δ)ξεως ὑπ’ ἀριθ. 12)1964 ἡ τιμὴ τοῦ προβείου γάλακτος τυροκομίας ἥτις προσφάτως ηὐξήθη ἀπὸ 3.60 εἰς δραχ. 4 (KG) ηὐξήθη ἔτι πλέον ἀπὸ 4 δραχ. κατὰ χ)μον εἰς δραχ. 4,20 διὰ πωλήσεως παρὰ παραγωγῶν πρὸς τοὺς τυροκόμους. Ἐπὶ τούτοις σημειοῦμεν, ὅτι τυχὸν καθορισμὸς τῆς τιμῆς τοῦ γάλακτος εἰς ἐπίπεδον ὑψηλότερον τοῦ ἤδη καθορισθέντος 4,20 δραχ. (KG) θὰ ἐπέφερε σοβαρὰν ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν ἐγχωρίων τυρῶν, ὡς αὕτη ἀναφέρεται ἐν τῷ ὑπ’ ἀριθ. 149985)6881)16.4.64 ἐγγράφῳ ἡμῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 821)446)20.3.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπὸ ἡμερομηνίαν 19.3. 64 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ, ὑπ’ ἀριθ. ἐρ. 8, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι αἱ ἐξαγωγαὶ κορινθιακῆς, σουλτανίνας καὶ σύκων ἐξελίσσονται ὁμαλῶς καὶ ὅτι συγκριτικῶς πρὸς τὰς ἐξαγωγὰς τοῦ παρελθόντος ἔτους, ἐμφανιζομένη μείωσις εἰς τὰς ἐξαγωγὰς τῶν δύο πρώτων προϊόντων ὀφείλεται κυρίως εἰς τοὺς κάτωθι λόγους: Α) Κορινθιακή: α) Εἰς μείωσιν τῆς παραγωγῆς ἀπὸ 109.000 τόννους ἔτους 1962 εἰς 74.500 τόννους κατὰ τὸ ἔτος 1963 καὶ β) εἰς κατὰ τὸν μῆνα Αὔγουστον 1963 ἐξαγωγὴν εἰς Ἀγγλίαν καὶ Ὁλλανδίαν πέραν τῆς συνήθους ἐξαγωγῆς 11.000 τόννων, ἥτις ἐκάλυψεν ἀνάγκας αἵτινες ἄλλως θὰ ἐκαλύπτοντο ὑπὸ σταφίδος ἐσοδείας 1963. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ἐξαγώγιμος ποσότης ἐκ τῆς παραχθείσης κατὰ τὸ 1963 κορινθιακῆς σταφίδος, ἀνέρχεται εἰς 57.000 τόννους καὶ προβλέπεται βασίμως, ὅτι μέχρι τέλους τῆς ἐξαγωγικῆς περιόδου θὰ ἐξαχθῇ ἐξ ὁλοκλήρου, δεδομένου, ὅτι μέχρι τῆς 15ης Ἀπριλίου ἐξήχθησαν 41.000 τόννοι. Β) Σουλτανίνα: α) Εἰς τὴν κατὰ τὸ ἔτος τοῦτο μείωσιν τῆς παραγωγῆς ἔναντι τῆς τοιαύτης τοῦ ἔτους 1962 κατὰ 35.000 τόννους (παραγωγὴ 1962 τόννοι 85.000, παραγωγὴ 1963 τόννοι 50.000) καὶ β) εἰς τὴν κατὰ τὴν τρέχουσαν ἐξαγωγικὴν περίοδον, ἐξαγωγὴν ὑπὸ τῆς Τουρκίας 35.000 τόννων σταφίδος παλαιᾶς ἐσοδείας, ἥτις ἐξήχθη εἰς βάρος σταφίδος τρεχούσης ἐσοδείας. Πάντως καὶ ἀνεξαρτήτως τῶν ἄνω λόγων, ὁλόκληρος ἡ ἐξαγώγιμος ποσότης, ἥτις ἀνέρχεται εἰς 47.000 περίπου τόννους, προβλέπεται βασίμως, ὅτι θὰ ἐξαχθῇ μέχρι τέλους τῆς ἐξαγωγικῆς περιόδου, δοθέντος, ὅτι μέχρι τῆς 15.4.64 διετέθησαν 40.000 τόννοι. Γ) Ὅσον ἀφορᾷ τὰ σῦκα, ὡς ἐμφαίνεται ἐκ τῶν προσωρινῶν στοιχείων ἐξαγωγῶν, μέχρι 15.4.64 ἐξήχθησαν 14.052 τόννοι ἔναντι 13.362 τῆς ἀντιστοίχου περιόδου τοῦ ἔτους 1962, ἤτοι ποσότης ἀνωτέρα τῆς παρελθούσης χρήσεως. Δ) Τέλος ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἑσπεριδοειδῆ τῶν μὲν πορτοκαλίων ἐμειώθη πράγματι ἡ ἐξαγωγὴ διότι λόγῳ τοῦ παγετοῦ ἀπηγορεύθη αὕτη, διὰ δὲ τὰ λεμόνια ἡ πρόσκαιρος ἀπαγόρευσις ἀνέστειλε καὶ τούτων τὴν ἐξαγωγήν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΕΛΑΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Σταμάτη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2348)18.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 329 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Σταμάτη, σχετικῶς μὲ εἰσαγωγὴν ποσότητος ὀρύζης ἐξ Αἰγύπτου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Τὸ Ὑπουργεῖον, βάσει τοῦ διαβιβασθέντος ἡμῖν προγράμματος τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Στρατοῦ, πρὸς κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν του δι’ ὀρύζης κατὰ τὸ Βʹ ἑξάμηνον 1963 καὶ Αʹ ἑξάμηνον 1964 καὶ πρὸ τῆς διενεργείας τοῦ διαγωνισμοῦ, καθ’ ὃν ἀπεφασίσθη ἡ προμήθεια 12000 μ. τόννων ὀρύζης ἐξ Αἰγύπτου, εἶχε διακηρύξει καὶ ἀνακοινώσει διὰ τοῦ τύπου ἐπανειλημμένως διαγωνισμοὺς διὰ τὴν προμήθειαν ὀρύζης, εἴτε ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, εἴτε ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, πλὴν ὅμως οἱ διαγωνισμοί οὗτοι ἀπέβησαν ἄκαρποι, διότι οὐδεμία ποσότης ὀρύζης προσεφέρθη. Συγκεκριμένως προεκηρύχθησαν οἱ κάτωθι διαγωνισμοί: α) Τὴν 10.10.1963 ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 231780)13103 ἀπόφασις προκηρύξεως διὰ τὴν 1.11.1963 διαγωνισμοῦ διὰ ποσότητα 500 μ. τόννων, ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, καθ’ ὃν οὐδεμία ποσότης ὀρύζης προσεφέρθη. Ὁ διαγωνισμὸς οὗτος ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἀκολούθους ἐφημερίδας: 1) «Ναυτεμπορικήν», 2) «Ἡμερησίαν», 3) «Ἐθνικὸν Κήρυκα», 4) «Δημοπρασιῶν», 5) «Μέλλον Ἐπαγγελματιῶν», 6) Μεσημβρινήν», 7) «Βραδυνήν», 8) «Ἀθηναϊκήν», 9) «Φωνὴ Πειραιῶς» καὶ 10) «Χρονογράφον» Πειραιῶς. β) Τὴν 27.11.1963 ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 251309)15874 ἀπόφασις ἐπαναλήψεως τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὴν 6.12.1963 διὰ ποσότητα 400 μ. τόννων, ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, καθ’ ὃν οὐδεμία καὶ πάλιν ποσότης ὀρύζης προσεφέρθη. Ὁ διαγωνισμὸς οὗτος ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἀκολούθους ἐφημερίδας: 1) «Ἐξπρές», 2) «Οἰκονομικὴν Ὥραν», 3) «Ἑλληνικὴν Ὥραν», 4) «Ἡμερησίαν», 5) «Ναυτεμπορικήν», 6) «Ἐθνικὸν Κήρυκα» καὶ 7) «ATHENER KURIER». Κατόπιν τῶν ἀκάρπων, ὡς ἀνωτέρω, δύο διαγωνισμῶν καὶ ἐπειγόμενοι νὰ ἱκανοποιήσωμεν τὰς ἀμέσους ἀνάγκας Γ.Ε.Σ., τὸ Ὑπουργεῖον ἀπηύθυνε τὸ ὑπ’ ἀριθ. 256411) 16460)10.12.1963 τηλεφωνικὸν σῆμα πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ, ἵνα μᾶς γνωρίσῃ ἐὰν ὑφίσταται δυνατότης διαθέσεως 465 τόννων ὀρύζης γλασσὲ ἢ ἑτέρας ποιότητος νέας ἐσοδείας ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ταύτης καὶ ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ τοιαύτη ποιότης ποίαν ποιότητα διαθέτει καὶ εἰς ποίαν τιμήν. Ἡ ΚΥΔΕΠ, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 15681)10.12.63 ἐγγράφου σήματός της, μᾶς ἐγνώρισεν, ὅτι δὲν ὑφίσταται δυνατότης διαθέσεως ὀρύζης ἐκ τῶν ἀποθεμάτων της, λόγῳ μὴ ὑπάρξεως τοιούτων, ὅτι τὰ ἀποθέματα τῆς διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου διενεργουμένης συγκεντρώσεως ἀνέρχονται εἰς 27 τόννους AMERICANO καὶ 53 KAROLINA ὑπὸ ἀναποφλοίωτον μορφὴν καὶ ὅτι πρόβλεψις διὰ σύντομον κάλυψιν τῆς αἰτουμένης ποσότητος εἶναι ἀδύνατος, λόγῳ τοῦ βραδέως ρυθμοῦ συγκεντρώσεως. γ) Κατόπιν τούτου, τὴν 19.12.1963 ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 260245)16908 ἀπόφασις ἐπαναλήψεως καὶ πάλιν διὰ τὴν 27.12.63 τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὴν προμήθειαν 400 μ. τόννων ὀρύζης, εἴτε ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, εἴτε καὶ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὁ διαγωνισμὸς οὗτος ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἀκολούθους ἐφημερίδας: 1) «Ἡμερησίαν», 2) «Ἐξπρές», 3) «Ἑλληνικὴν Ὥραν», 4) «Οἰκονομικὴν Ὥραν», 5) «Ναυτεμπορικήν», 6) «Ἐθνικὸν Κήρυκα». Ἀλλὰ κατὰ τὸν ἐν λόγῳ διαγωνισμὸν μία καὶ μοναδικὴ προσφορὰ κατετέθη ἡμῖν δι’ ὄρυζαν Αἰγύπτου. Τὸ Ὑπουργεῖον δὲν ἐνέκρινε τὴν προμήθειαν ταύτην, παρ’ ὅλον ὅτι ἡ FOB ἀξία θὰ διεκανονίζετο μέσῳ τοῦ Ἑλληνοαιγυπτιακοῦ CLEARING, διότι ὁ χρόνος φορτώσεως ἦτο πέραν τοῦ χρόνου ὅστις ὡρίζετο εἰς τὴν διακήρυξιν. Ἐν τῷ μεταξὺ, τὴν 11.1.1964 περιῆλθεν ἡμῖν τροποποιημένον πρόγραμμα τοῦ Γ.Ε.Σ. διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ Αʹ ἑξαμήνου 1964, ἐν τῷ ὁποίῳ ἐσημειοῦτο ὅτι αἱ εἰς ὄρυζαν ἀνάγκαι αὐτοῦ ἀνήρχοντο εἰς 1.200 μ. τόννους, ἤτοι: 1) 400 μ. τόννοι διὰ τὸν μῆνα Μάρτιον 1964, 2) 400 μ. τόννοι διὰ τὸν μῆνα Μάϊον 1964, 3) 200 μ. τόννοι διὰ τὸν μῆνα Ἰούνιον 1964 καὶ 4) 200 μ. τόννοι διὰ τόννοι διὰ τὸν μῆνα Ἰούλιον 1964. Κατόπιν τούτου ἐπεζητήθη ἐγγράφως ἡ γνώμη τῆς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας, Αʹ Διεύθυνσιν Ἀγορανομίας, ἐὰν ἡ προμήθεια τῆς ἀνωτέρω ὀρύζης δύναται νὰ πραγματοποιηθῇ ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, ἢ δέον νὰ προβῶμεν εἰς τὴν προμήθειαν ταύτης διὰ προκηρύξεως διεθνοῦς διαγωνισμοῦ. Ἡ Ὑπηρεσία αὕτη διετύπωσεν ἐγγράφως ὅτι ἡ πορεία τῆς διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου συγκεντρώσεως ὀρύζης δὲν εἶναι ἱκανὴ νὰ καλύψῃ πλήρως τὰς ἀνωτέρω ἀνάγκας τοῦ Γ.Ε.Σ. καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ προμήθεια τῆς ἀνωτέρω ποσότητος ὀρύζης δέον νὰ πραγματοποιηθῇ διὰ προκηρύξεως διαγωνισμοῦ μικτοῦ, ἤτοι ἐκ τῶν ἐνταῦθα ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς καὶ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Σημειοῦται, ἐπίσης, ὅτι αἱ ἀνάγκαι τοῦ Στρατοῦ ἦσαν τόσον ἐπιτακτικαί, ὥστε τὴν 4.2.1964 μᾶς ἐζητήθη ὅπως ἡ συγκεντρωθεῖσα διὰ λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου ὑπὸ τῆς Κ.Υ. Δ.Ε.Π. ποσότης ὀρύζης, ἥτις ἀνῆλθεν ἐν τῷ μεταξὺ εἰς 370 περίπου τόννους, ἀποφλοιωθῇ, εἰ δυνατόν, ἀμέσως καὶ προεκηρύχθη μάλιστα σχετικὸς διαγωνισμὸς διὰ τὴν ἀποφλοίωσιν. δ) Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω καὶ ἐπειγόμενοι νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἔγκαιρον προμήθειαν τῆς ρηθείσης ποσότητος ὀρύζης, τὸ Ὑπουργεῖον ἐν ὄψει τῆς ἀκάρπου διεξαγωγῆς τῶν ὡς ἄνω ἐπανειλημμένων διαγωνισμῶν, εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ προβῇ εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 115250)1675) 1.2.64 ἀποφάσεως διὰ τὴν προκήρυξιν διαγωνισμοῦ κατὰ τὴν 21.2.64, πρὸς προμήθειαν 1200 μ. τόννων ὀρύζης, εἴτε ἐκ τῶν ἀποθεμάτων ἐγχωρίου παραγωγῆς, εἴτε ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Καὶ ὁ διαγωνισμὸς οὗτος ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἐφημερίδας: 1) «Ἐθνικὸν Κήρυκα», 2) «Βραδυνήν», 3) «Χρονογράφον», 4) «Φωνὴν Πειραιῶς», 5) «Ναυτεμπορικήν», 6) «Ἡμερησίαν», 7) «Ἐφημερίδα Δημοπρασιῶν». Αἱ προσφερθεῖσαι τιμαί, οὐχὶ διὰ τὴν αἰτουμένην ποσότητα, ἀλλὰ συνολικῶς διὰ 670 τόννους μόνον, κατὰ τὸν ἐν λόγῳ διαγωνισμὸν τῆς ἐγχωρίου ὀρύζης προήρχοντο οὐχὶ ἐκ μέρους Συνεταιρισμῶν, ἀλλὰ ἐκ μέρους δύο ἰδιωτῶν ἐμπόρων καὶ τῶν ἐν Σέρραις ὀρυζομύλων Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ ἦσαν ἀνώτεραι τῶν τοιούτων τοῦ ἐξωτερικοῦ κατὰ δραχμὰς 2,40 ἕως 2,50 κατὰ χ)μον, ἤτοι ἡ ἐξ Αἰγύπτου ὄρυζα προσεφέρθη πρὸς δραχ. 5 κατὰ χ)μον ἔναντι δραχμῶν 7,40 ἕως 7,50 κατὰ χιλ)μον τῆς ὀρύζης Ἑλληνικῆς παραγωγῆς, τῆς διαφορᾶς ταύτης μὴ καλυπτομένης καὶ μετὰ τὸν ὑπολογισμὸν ὁλοκλήρου τῆς ἐκ τοῦ νόμου προστασίας ἐκ 30% τῶν ἐγχωρίων προϊόντων καὶ κατὰ συνέπειαν ἡ κατακύρωσις τῆς προμηθείας τῆς ἐξ Αἰγύπτου ὀρύζης κατέστη ἀναπόφευκτος, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον ἡ πληρωμὴ αὐτῆς θὰ ἐπραγματοποιεῖτο μέσῳ τοῦ Ἑλληνοαιγυπτιακοῦ CLEA-RING. Σημειοῦται ἐν τέλει ὅτι ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ἐτησία κατανάλωσις ὀρύζης ἐν Ἑλλάδι ἀνέρχεται εἰς 50.000 τόννους περίπου, ἡ γενομένη προμήθεια 1.200 τόννων ἐξ Αἰγύπτου ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ Στρατοῦ, δὲν δύναται νὰ ἔχῃ οἱανδήποτε σημαντικὴν ἐπίδρασιν εἰς τὴν διάθεσιν τῆς ὀρύζης ἐγχωρίου παραγωγῆς. Συνημμένως διαβιβάζομεν ἐν ἀντιγράφῳ τὰ ὑπ’ ἀριθ. 256411)16460)10.12.1963 καὶ 15681)10.12.63 σχετικὰ ἔγγραφα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ν. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Γεροκωστοπούλου. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 390 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Γεροκωστοπούλου διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθμὸν 2813)23.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ μετ’ ἐνδιαφέροντος τὸ θέμα προστασίας τῶν σιτοπαραγωγῶν, αἱ δὲ ἐπ’ αὐτοῦ ἀποφάσεις της θὰ ἀνακοινωθῶσιν ἐγκαίρως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΝΙΚ. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σκορδίλη. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3003)2051)25.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 423 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σκορδίλη, περὶ αὐξήσεως τῶν τιμῶν τροφίμων κλπ. ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Ὡς ἐμφαίνεται ἐκ τοῦ συντασσομένου ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Στατιστικῆς Ὑπηρεσίας τιμαρίθμου, ὁ δείκτης τῆς ὁμάδος τροφίμων κατὰ τὸ τετράμηνον Ἰανουαρίου–Ἀπριλίου 1964 ἐμφανίζει τὴν ἀκόλουθον ἐξέλιξιν: Ἰανουάριος 109,1 — Φεβρουάριος 110,5 — Μάρτιος 110,5 καὶ Ἀπρίλιος 110,4. Ἐκ τῆς ἀναλύσεως τῶν τιμῶν τῶν συνθετουσῶν τὸν ἀνωτέρω δείκτην τροφίμων, προκύπτει ὅτι ἡ σημειωθεῖσα αὔξησις ἀφορᾷ βασικῶς τὰ διάφορα εἴδη κρεάτων (νωπῶν καὶ κατεψυγμένων), καφέ, βουτύρου, ὡς καὶ συμπεπυκνωμένου γάλακτος. Διὰ τὰ κρέατα (κατεψυγμένα) ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ὀφείλεται εἰς τὴν ἀντίστοιχον αὔξησιν τούτων εἰς τὰς χώρας ἐξαγωγῶν (Ἀργεντινή, Οὐραγουάη κλπ.), ἀνελθοῦσαν εἰς 150–200 δολλάρια κατὰ τόννον (ἀπὸ 480 δολλ. εἰς 720 καὶ πλέον διὰ τὸ βόειον ἄνευ ὀστῶν — μπάλλες) καὶ ἀνάλογον αὔξησιν κατὰ 100–150 δολλάρια κατὰ τόννον καὶ τῶν λοιπῶν κατηγοριῶν κατεψυγμένων κρεάτων (μόσχου ἄνευ ὀστῶν βοειδῶν καὶ μόσχων μετ’ ὀστῶν, προβατοειδῶν μετ’ ὀστῶν καὶ ἄνευ, ἀμνῶν κλπ.). Σημειοῦμεν ὅτι ἅπαντα τ’ ἀνωτέρω κατεψυγμένα κρέατα εἰσάγονται ἀτελῶς, διότι ἀποτελοῦν τροφὴν κυρίως τῶν οἰκονομικῶς ἀσθενεστέρων τάξεων. Ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν τῶν νωπῶν κρεάτων ὀφείλεται εἰς τὴν διακοπὴν τῶν εἰσαγωγῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κατὰ τὸ ὑπ’ ὄψει τετράμηνον συνεπείᾳ τῶν διαμορφωθεισῶν διεθνῶς ἀσυμφόρων τιμῶν εἰς τὰς χώρας ἐξαγωγῶν (Γιουγκοσλαυΐα, Οὐγγαρία). Εἶναι ἐνδιαφέρον νὰ προστεθῇ ὅτι τὸ προϊὸν τῆς αὐξήσεως εἰς τὰ ἐγχωρίου παραγωγῆς περιῆλθεν κατὰ τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν εἰς τοὺς παραγωγούς. Διὰ τὸ βούτυρον ἡ αὔξησις ὀφείλεται εἰς τὴν ἔλλειψιν ἀποθεμάτων, λόγῳ τῆς ἐλλειμματικῆς παραγωγῆς τῆς παρελθούσης περιόδου. Διὰ τὸν καφὲ καὶ τὸ συμπεπυκνωμένον γάλα ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ὀφείλεται εἰς τὴν ἀνατίμησιν τῶν εἰδῶν εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν (Βραζιλία, Αἰθιοπία, Ἰνδονησία, Νότιος Ἀμερική, Ὁλλανδία, Ἑλβετία, Δανία). Ἤδη, ἐκ τῶν περιελθουσῶν ἡμῖν πληροφοριῶν προκύπτει, ὅτι εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν παρουσιάζεται κάμψις τῶν τιμῶν τῶν τροφίμων, δι’ ἃ ἐνδιαφέρεται ἡ Ἑλλάς, προοιωνίζουσα σταθερότητα ἐπὶ τοῦ παρόντος τῶν τιμῶν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ καὶ περαιτέρω μείωσιν τούτων εἰς τὸ προσεχὲς μέλλον. 2) Ἔναντι τῶν ἐπὶ περιωρισμένου κύκλου τροφίμων αὐξήσεων κατὰ τὸ τελευταῖον τρίμηνον παρετηρήθη εἰς ἄλλα μὲν εἴδη σταθερότης τιμῶν, ὡς ἐπὶ ὀσπρίων (φασολίων, ἐλαιῶν, ἐλαίου, τοματοπολτοῦ, παστεριωμένου γάλακτος, τυροῦ φέτας κλπ.), εἰς ἕτερα δὲ καὶ μείωσις τιμῶν, ὡς ἐπὶ τῶν ὠῶν, τυροῦ σκληροῦ, σακχάρεως, ρεγγῶν, ταραμᾶ, χαλβᾶ κλπ. 3) Διὰ τὰ ὀπωρολαχανικὰ δέον νὰ σημειωθῇ, ὅτι ὡς γνωστόν, ἡ διαμόρφωσις τῶν τιμῶν ἐξαρτᾶται ἐκ τοῦ ὕψους τῆς παραγωγῆς καὶ συνεπῶς αἱ παρουσιαζόμεναι αὐξήσεις ἐποχιακῆς φύσεως, κατ’ ἔτος παρατηρούμεναι, παράδειγμα τὰ γεώμηλα, τῶν ὁποίων ἡ τιμὴ κατὰ τὸν μῆνα Φεβρουάριον ἀνῆλθεν εἰς δραχμὰς 4,70 κατὰ χ)μον καὶ ἤδη ἐμειώθη εἰς δραχμὰς 2,50–2,75 λόγῳ τῆς πλουσίας νέας παραγωγῆς. 4) Αἱ ἁρμόδιαι Ἀγορανομικαὶ Ὑπηρεσίαι παρακολουθοῦν συνεχῶς τὰς τιμὰς τῶν διαφόρων εἰδῶν καὶ ἀσκοῦν τὸν ἐνδεδειγμένον ἀγορανομικὸν ἔλεγχον, τόσον ἐν τῇ περιφερείᾳ τῆς Τ.Δ. Πρωτευούσης, ὅσον καὶ τὴν λοιπὴν Ἐπικράτειαν. 5) Ὡς πρὸς τὴν ἐν τῇ ἐρωτήσει διατυπουμένην ἀνησυχίαν διὰ τὸν ἐπαπειλούμενον δῆθεν ὑποσιτισμὸν μεγάλου μέρους τοῦ πληθυσμοῦ ἀντιτείνομεν τὴν ἐσχάτως ληφθεῖσαν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως, περὶ χορηγήσεως δωρεὰν εἰς 400.000 Ἑλληνόπαιδας συσσιτίου ἐκ δύο βασικῶν γευμάτων ἡμερησίως, ὅπερ δεικνύει περιτράνως τὸ Κυβερνητικὸν ἐνδιαφέρον, διὰ τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τὴν ὡς ἐκ τούτου, σημαντικὴν ἀνακούφισιν τῶν οἰκογενειακῶν δαπανῶν διατροφῆς. 6) Χαρακτηριστικῶς ἀναφέρομεν, ὅτι ἡ ἀνησυχία διὰ τὸν ὑποσιτισμὸν τοῦ πληθυσμοῦ οὐδόλως δικαιολογεῖται ἐκ τῆς πραγματικότητος, ἀφοῦ κατὰ τὰς ἡμέρας τοῦ Πάσχα ἐσημειώθη αὔξησις τῆς καταναλώσεως ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ εἰς μὲν τὰ κρέατα κατὰ 300 τόννους εἰς δὲ τὰ ὠὰ κατὰ 2.500.000 τεμάχια ἔναντι τοῦ περυσινοῦ Πάσχα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΝΙΚ. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἀχ. Γεροκωστοπούλου. Κατόπιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2812)1896)23.4.1964 ἐγγράφου ὑμῶν, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 389 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἀχ. Γεροκωστοπούλου, ἐπὶ τοῦ αἰτήματος εἰσαγωγέων σακχάρεως Πατρῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι δι’ ὑπ’ ἀριθ. 147645)4202)16.4.64 ἀποφάσεώς μας ἡ προθεσμία παραλαβῆς κρατικῆς σακχάρεως ὡρίσθη δίμηνος. Κατὰ συνέπειαν, ἡ ἐρώτησις ὑπεβλήθη μὲ καθυστέρησιν μιᾶς ἑβδομάδος ἀπὸ τῆς ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἐπιλύσεως τοῦ θέματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΝΙΚ. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Βαρβιτσιώτη. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2468)1615)20.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 333 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Βαρβιτσιώτη, ἐν σχέσει μὲ τὴν εἰσαγωγὴν ὠῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἐν τῇ ἁρμοδιότητί του διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς ἐπαρκείας τοῦ εἴδους κατὰ τὴν περίοδον τῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, προῆλθεν ἐγκαίρως εἰς τὰς ἐνδεικνυομένας ἐνεργείας πρὸς ἐκτίμησιν τῶν ὑφισταμένων δυνατοτήτων τῆς ἐγχωρίου παραγωγῆς. Κατόπιν τῆς διαπιστώσεως ὅτι αἱ συγκεντρωθεῖσαι ποσότητες ἐγχωρίων ὠῶν ἐκ μέρους τῆς Ἑνώσεως Πτηνοτροφικῶν Συνεταιρισμῶν Ἑλλάδος καὶ τοῦ Πτηνοτροφικοῦ Συνδέσμου Θεσσαλονίκης, ὡς καὶ τὰ λοιπὰ ἐν τῇ χώρᾳ ἀποθέματα ἐπήρκουν διὰ τὴν κάλυψιν τῆς ηὐξημένης ζητήσεως τῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, δὲν παρέστη ἀνάγκη προσφυγῆς εἰς τὸ μέτρον τῆς εἰσαγωγῆς ὠῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, οὔτε καὶ ἐγένετο τοιαύτη. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΝΙΚ. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Λαυρεντίδη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 62 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Λαυρεντίδη, σχετικῶς μὲ χορήγησιν ἀδειῶν καπνοκαλλιεργείας εἰς παραγωγοὺς μὴ καλλιεργήσαντας καπνὰ κατὰ τὸ ἔτος 1962 ἢ 1963 λόγῳ μεταναστεύσεως ἢ ἀσθενείας, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1045)28.3.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Δυνάμει τῆς παραγράφου 3 τῆς προσφάτως ἐκδοθείσης ὑπ’ ἀριθ. 225)3.4.64 πράξεως τῆς Κυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς Καπνοῦ χορηγεῖται δικαίωμα καπνοκαλλιεργείας κατὰ τὸ ἔτος 1964 εἰς τοὺς καλλιεργήσαντας νομίμως καπνὰ κατὰ ἓν τῶν ἐτῶν ἀπὸ τοῦ 1960 συμπεριλαμβανομένου καὶ ἐφεξῆς ἀπωλέσαντες δὲ ἔκτοτε τὸ δικαίωμά των δι’ οἱονδήποτε λόγον καὶ εἰς ἔκτασιν ἴσην πρὸς τὴν ὑπ’ αὐτῶν δηλωθεῖσαν κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος τῆς καλλιεργείας των. Ὅσοι ἐκ τῶν ἀνωτέρω καπνοπαραγωγῶν ἐκαλλιέργουν κατὰ τὸ παρελθὸν ποικιλίαν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ὑποχρεοῦνται ὅπως καλλιεργήσωσι, κατὰ τὸ ἔτος 1964, τὴν καθιερωμένην ἐν τῷ χωρίῳ των ἐξαγώγιμον ποικιλίαν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΕΛΑΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Ταλιαδούρου. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 455 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Ταλιαδούρου, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1) Ἀναφορικῶς μὲ τὴν εἰσαγωγὴν 200.000 ἀμνῶν γάλακτος ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ πρὸς ἀντιμετώπισιν ἀναγκῶν τῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, γνωρίζομεν ὅτι ἡ ὑπ’ ὄψιν εἰσαγωγὴ δὲν ἀφορᾷ τὰς ἑορτὰς τοῦ Πάσχα ἀλλὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν ὁλοκλήρου τοῦ ἔτους τμηματικῶς καὶ ἀπὸ τοῦ μηνὸς Μαΐου καὶ ἐκεῖθεν, ὅτε ἡ ἐγχωρία παραγωγὴ σχεδὸν ἐξαντλῆται καὶ πρόκειται περὶ συμφωνίας Ἑλλήνων Ἐμπόρων μετὰ ἁρμοδίου Βουλγαρικοῦ Ὀργανισμοῦ, δι’ εἶδος τοῦ ὁποίου ἡ εἰσαγωγὴ εἶναι ἐλευθέρα καὶ δὲν ἀπαιτεῖται εἰδικὴ ἔγκρισις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἰσχυρισμὸν ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν ἀμνῶν εἶναι κατώτεραι τῶν περυσινῶν κατὰ 2–3 δρχ. τὸ χιλ)μον γνωρίζομεν, ὅτι ἀντιθέτως, κατὰ τὰς ἐφετεινὰς ἑορτὰς τοῦ Πάσχα οἱ παραγωγοὶ ἐπώλησαν τοὺς ἀμνούς των εἰς τιμὰς ἀνωτέρας τῶν περυσινῶν κατὰ 2–3 δρχ. τὸ χιλ)μον. 2) Ἐν σχέσει μὲ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀμνῶν ἐξωτερικοῦ οἵτινες ἐσφάγησαν τὴν προτεραίαν τῆς λήξεως τῆς ἀπαγορεύσεως, γνωρίζομεν, ὅτι πρόκειται περὶ μικροῦ ἀριθμοῦ 1.500 περίπου ἀμνῶν προελεύσεως Οὐγγαρίας τῶν ὁποίων ἐπετράπη ἡ σφαγὴ πρὸς ἀποφυγὴν ἀπωλειῶν βάρους καὶ θανάτων τῶν ζώων λόγῳ τῆς ταλαιπωρίας των ἐκ τοῦ πολυημέρου ταξιδίου, πλὴν ὅμως δὲν ἐπετράπη ἡ διάθεσις αὐτῶν παρὰ μόνον μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἀπαγορεύσεως ὡς ἐγένετο καὶ διὰ τοὺς ἐγχωρίους ἀμνούς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

ΝΙΚ. Μ. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1833)1100)11.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 196 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου ἐν σχέσει μὲ τὴν στάσιν τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τῆς συστάσεως ὑπ’ ἀριθ. 483 τοῦ Συμβουλίου τῆς Εὐρώπης διὰ τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον τοῦ Ἰσραήλ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἡ Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης ἀντιμετωπίζει τὴν σύναψιν Ἐμπορικῆς Συμφωνίας μετὰ τοῦ Ἰσραὴλ διὰ τὴν διευκόλυνσιν τῆς εἰσαγωγῆς ὡρισμένων προϊόντων τοῦ Ἰσραὴλ εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινότητος. Τὸ ἄρθρον 64 τῆς Συμφωνίας Συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Κοινότητος προβλέπει τὴν διεξαγωγὴν διαβουλεύσεων τῆς Κοινότητος μετὰ τῆς Ἑλλάδος, ὁσάκις ἡ Κοινότης προτίθεται νὰ συνάψῃ συμφωνίαν μετὰ τρίτων χωρῶν. Ἐν προκειμένῳ αἱ σχετικαὶ διαβουλεύσεις μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Κοινότητος ἐγένοντο, κατεβλήθη, δὲ καὶ πᾶσα προσπάθεια ὥστε νὰ διασφαλισθῶσι τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλληνικῆς ἐξαγωγῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΕΛΑΣ

V. Τοῦ Ὑπουργείου Προεδρίας Κυβερνήσεως. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 23297)Δ)97—α ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν τὴν Βουλὴν καὶ τὸν ἐρωτῶντα συνάδελφον, ὅτι ἡ ἀνακατάταξις τῆς ἰαματικῆς πηγῆς Κύθνου εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν τουριστικῆς σημασίας δὲν ἔχει ὁλοκληρωθῆ, καθότι τὸ σχετικὸν Β.Δ. δὲν ὑπεγράφη εἰσέτι. Παρὰ τοῦτο καὶ ἐν ὄψει τῆς προσεχοῦς ὑπογραφῆς τοῦ Β. Δ. παρὰ τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως, ἡ νέα διοίκησις τοῦ ΕΟΤ ὑπέβαλεν εἰς τὸ Δ.Σ. εἰσήγησιν περὶ ἐπισκευῶν, ἐξοπλισμοῦ, προετοιμασίας καὶ λειτουργίας τῶν ἐγκαταστάσεων πρὸς ἄμεσον καὶ πρόχειρον ἀντιμετώπισιν τῶν ἀναγκῶν τῆς λουτροπόλεως διὰ τὴν τρέχουσαν περίοδον, καθ’ ἣν θὰ δοθῇ χρόνος μελέτης διὰ τὸν ὁριστικὸν προγραμματισμὸν τῶν ἀναγκαίων πρὸς ἀνάπτυξιν τῆς λουτροπόλεως ἔργων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΜΥΛΩΝΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Ἐπὶ τῶν ἐν τῇ ἐρωτήσει τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ διαλαμβανομένων περὶ τῆς περαιτέρω χρηματοδοτήσεως τῆς κατασκευῆς τῆς ὁδοῦ πρὸς Νέαν Μονὴν Χίου, ὑπὸ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν τὴν Βουλήν, ὅτι τὸ θέμα τοῦτο θὰ ἐξετασθῇ κατὰ τὴν τελικὴν διαμόρφωσιν τοῦ προγράμματος νέων ἔργων τουριστικῆς ἀναπτύξεως. Ἐπὶ τούτοις σημειοῦμεν ὅτι, κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ ἔτους 1964 διετέθη κονδύλιον δραχ. 500.000 διὰ τὴν συνέχισιν ἐργασιῶν ἐπὶ τῆς ὁδοῦ ταύτης, ἡ κατασκευὴ τῆς ὁποίας εἶχε χρηματοδοτηθῆ παλαιότερον (1958) διὰ ποσοῦ δρχ. 600.000. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΜΥΛΩΝΑΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1724)1028)9.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 167 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἀπὸ πλευρᾶς προόδου ἐργασιῶν ναυπηγήσεως, μέχρι 31 Μαρτίου 1964, τὰ ναυπηγούμενα εἰς τὴν Ἰταλίαν ὑπὸ τοῦ Ε.Ο.Τ. σκάφη, εὑρίσκονται ἀντιστοίχως εἰς τὰ ἑξῆς σημεῖα: Σκάφος ὑπὸ στοιχεῖα: 1880 = τὸ 67,04% τοῦ συνόλου τῆς ἐργασίας. Σκάφος ὑπὸ στοιχεῖα: 1881 = τὸ 64,21% τοῦ συνόλου τῆς ἐργασίας. Σκάφος ὑπὸ στοιχεῖα: 1882 = τὸ 52,81% τοῦ συνόλου τῆς ἐργασίας. Ἡ παράδοσις διὰ τὸ πρῶτον ἐξ αὐτῶν ἔχει προγραμματισθῆ διὰ τὴν 31ην Δεκεμβρίου 1964, τοῦ δευτέρου διὰ τὸ τέλος Ἰανουαρίου 1965 καὶ τοῦ τρίτου διὰ τὸν Μάρτιον 1965. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΜΥΛΩΝΑΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3148)27.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἀναφορᾶς ὑπ’ ἀριθ. 426 τοῦ βουλευτοῦ κ. Βρανοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Ε.Ο.Τ. συνεκροτήθη βάσει κριτηρίων διὰ τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν καλυτέραν ἀπόδοσιν τοῦ Ὀργανισμοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Σ. Ἡλιοπούλου καὶ Δ. Παπανικολάου. Ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 22387) 127)1054 ὑμετέρου ἐγγράφου ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Σ. Ἡλιοπούλου καὶ Δ. Παπανικολάου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Τὸ ξενοδοχεῖον MONT–PARNES ἤρξατο ἐπαναλειτουργοῦν ἀπὸ τῆς 25ης τρ., διέκοψε τὴν λειτουργίαν του κατὰ τὸν χειμῶνα, βάσει ἀποφάσεως τῆς προηγουμένης Διοικήσεως τοῦ Ε.Ο.Τ. λόγῳ τῆς προβλεπομένης ἀνεπαρκοῦς πληρότητος κατὰ τοὺς χειμερινοὺς μῆνας καὶ διὰ νὰ δοθῇ χρόνος ἐκτελέσεως τῶν ἐτησίων ἐργασιῶν συντηρήσεως καὶ ἀνανεώσεως. 2) Τὸ ὅλον θέμα τῆς συμβάσεως μεταξὺ Ε.Ο.Τ. καὶ ἑλβετικῆς ἑταιρείας PHONE HOTELS, εὑρίσκεται ὑπὸ μελέτην καὶ ἔρευναν. Τὸ πέρας τούτων θὰ ἀπαιτήσῃ χρόνον τινὰ εἰσέτι. 3) Τὸ ἄρθρον 2 τοῦ μισθωτηρίου συμβολαίου τοῦ ξενοδοχείου MONT–PARNES ἀναγράφει: «Διάρκεια μισθώσεως: 1. Ἡ διάρκεια τῆς παρούσης μισθώσεως ἄρχεται ἀπὸ τῆς ρηθείσης ἡμέρας παραδόσεως τοῦ ξενοδοχείου καὶ λήγει τὴν 31 Δεκεμβρίου χίλια ἐννεακόσια ἑξήκοντα πέντε (1965). Ὡσαύτως, ἡ διάρκεια τῆς μισθώσεως τῆς ἀνωτέρω ἐκ 36 περίπου δωματίων πτέρυγος ἄρχεται ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς κατὰ τὰ ὡς ἄνω παραδόσεως ταύτης καὶ λήγει ὁμοίως τὴν 31ην Δεκεμβρίου χίλια ἐννεακόσια ἑξήκοντα πέντε (1965). 2. Ρητῶς συμφωνεῖται, ὅτι ἡ SEHEG δικαιοῦται νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ. τὴν ὑπογραφὴν νέας συμβάσεως μακρᾶς διαρκείας, ὑπὸ τοὺς ὅρους τοὺς προβλεπομένους ἐν τῷ ἄρθρῳ 24 τῆς παρούσης. Ἡ δήλωσις αὕτη γενήσεται δι’ ἐγγράφου γνωστοποιήσεως τῆς SEHEG, κοινοποιουμένης τῷ Ε.Ο.Τ. διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος, ἓξ μῆνας πρὸ τῆς λήξεως τῆς παρούσης μισθώσεως καὶ θέλει εἶσθαι ὑποχρεωτικὴ διὰ τὸν Ε.Ο.Τ.». Τὸ ἄρθρον 24 τοῦ ἀνωτέρω συμβολαίου, εἰς ὃ περιλαμβάνονται οἱ ὅροι τοῦ μακροχρονίου συμβολαίου τοῦ προβλεπομένου ἐν τῷ ἀνωτέρω ἄρθρῳ 2, διαλαμβάνει, ἐν τῷ νέῳ κειμένῳ τοῦ ἄρθρου 2: Ἡ παροῦσα μίσθωσις θὰ ἄρξηται τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1966 καὶ θὰ λήξῃ τὴν ἰδίαν ἡμέραν τῆς λήξεως τῆς εἰκοσαετοῦς συμβάσεως μισθώσεως τῆς συναφθείσης τὴν 25ην Ἰουλίου 1960 μεταξὺ τοῦ Ταμείου Συντάξεως Πολιτικῶν Ὑπαλλήλων τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς SEHEG, σχετικῶς πρὸς τὴν μίσθωσιν τοῦ ξενοδοχείου τῆς Πλατείας Συντάγματος». Ἐπίσης, ἐν τῷ ἄρθρῳ 25 τοῦ μισθωτηρίου συμβολαίου τοῦ ξενοδοχείου MONT–PARNES διαλαμβάνονται τὰ κάτωθι: «Ἔναρξις ἰσχύος τῆς παρούσης συμβάσεως». Ἡ ἰσχὺς τῆς παρούσης συμβάσεως θὰ ἄρξηται ἀφ’ ἧς ἡ SEHEG ὑπαχθῇ εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 2687)53, σχετικῶς τόσον μὲ τὴν παροῦσαν σύμβασιν, ὅσον καὶ μὲ τὴν τοιαύτην τὴν ἀφορῶσαν εἰς τὸ ξενοδοχεῖον τῆς Πλατείας τοῦ Συντάγματος, ὅπερ ἐξεμίσθωσεν εἰς τὴν SEHEG τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον Πολιτικῶν Ὑπαλλήλων, ἤτοι ἀφ’ ἧς δημοσιευθῇ εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως ἡ σχετικὴ ὑπουργικὴ ἀπόφασις ἢ τὸ σχετικὸν Βασιλικὸν Διάταγμα ἢ ἡ σχετικὴ Πρᾶξις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Πέραν τῶν ἀνωτέρω ὁ Ε.Ο.Τ. οὐδεμίαν ἀνάμιξιν ἔχει εἰς τὴν σύμβασιν μεταξὺ τοῦ Μ.Τ.Π.Υ. καὶ τῆς SEHEG. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2573)21.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 357 τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὡς ἄλλωστε ἀνεκοινώθη εἰς τὸν Τύπον, ἔχει ἤδη διατάξει σχετικὴν ἔρευναν, ἥτις καὶ συνεχίζεται, τόσον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν, ὅσον καὶ εἰς τὸ Ὑφυπουργεῖον Τύπου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

7) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Α. Παππᾶ καὶ Ν. Γανίτη. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1497)6.4.64 ὑμετέρου καὶ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 129 ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Γανίτη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν εἰς ὑμᾶς τὰ κάτωθι: Κατόπιν κατεδαφίσεως τοῦ Μουσείου τῆς Μυτιλήνης, τὸ ὁποῖον εἶχε καταστῆ ἑτοιμόρροπον, ἀπεφασίσθη πρὸ τριετίας περίπου ἡ οἰκοδόμησις νέου Μουσείου, χρηματοδοτηθέντος ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐπενδύσεων, κατηρτίσθησαν δὲ ἐν συνεχείᾳ καὶ τὰ ἀπαιτούμενα σχέδια καὶ ἡ μελέτη, ἡ δὲ ὑπόθεσις ἔφθασε μέχρι τῆς ἐγκαταστάσεως τοῦ διὰ δημοπρασίας ἀναδειχθέντος ἐργολάβου. Κατὰ τὴν διάνοιξιν τῶν θεμελίων ἀπεδείχθη ὅτι τὸ ἔδαφος παρουσίαζεν ὡς ἐκ τῆς ἀσυνήθους συστάσεώς του σοβαρὰ μειονεκτήματα, καθιστῶντα προβληματικὴν τὴν ἀσφαλῆ θεμελίωσιν τοῦ κτιρίου. Τότε ἐζητήθη ἡ ἐπανειλημμένη ἐξέτασις τοῦ ἐδάφους ὑπὸ εἰδικῶν ἐδαφολόγων στατικῶν, ἡ ὁποία ἀπήτησε σημαντικώτατον χρόνον. Ἐθεωρήθη ὅμως ἀπαραίτητος λόγῳ τῶν μεγάλων πλεονεκτημάτων τὰ ὁποῖα ἐνεφάνισεν ἡ θέσις ἔναντι οἱασδήποτε ἄλλης διαθεσίμου. Κριθέντος ἁρμοδίως ὅτι ἀντιδείκνυται ἡ οἰκοδόμησις τοῦ μουσείου εἰς τὴν θέσιν ταύτην, παρὰ τὰ σημειωθέντα πλεονεκτήματα, ἀνεζητήθη νέα θέσις, ἡ δὲ ἀνεύρεσίς της ἀπήτησε καὶ αὕτη σημαντικὸν χρονικὸν διάστημα, ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως οἰκοπέδων καταλλήλων. Ἀποφασισθείσης τελικῶς τῆς οἰκοδομήσεως τοῦ Μουσείου πλησίον τοῦ Ὀρφανοτροφείου τῆς πόλεως καὶ παραλλήλως πρὸς τὴν διεκπεραίωσιν τῶν ἀπαιτουμένων τύπων, κατηρτίσθη τὸ ἀπαιτούμενον νέον σχέδιον ὑπὸ τῆς Ὑπηρεσίας, τὸ ὁποῖον καὶ περατοῦται ἤδη, ἐντὸς ὀλίγου δὲ θὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐκτέλεσις τῆς οἰκοδομήσεως. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω συνάγεται, ὅτι λόγῳ τῶν παρεμβληθεισῶν ἀντιξόων περιστάσεων, ἀνεξαρτήτων τῶν ἐνεργειῶν τῆς Ὑπηρεσίας, ἡ σημειωθεῖσα καθυστέρησις δὲν εἶναι ἀδικαιολόγητος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΜΥΛΩΝΑΣ

VI. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Τ. Βγενοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2798)23.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἀπὸ 20.4.64 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Τάση Βγενοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐξετάζεται ἤδη ἡ περίπτωσις τῆς διὰ τῆς νομοθετικῆς ὁδοῦ ρυθμίσεως τοῦ θέματος τῆς ἀσφαλίσεως τῶν Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν τῶν Κέντρων μὲ μικρὸν ἀριθμὸν κατοίκων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βασιλάτου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2789)23.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἀπὸ 20.4.1964 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βασιλάτου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι τὸ θέμα τῆς αὐξήσεως τῶν ὑπὸ τοῦ ΤΕΒΕ χορηγουμένων παροχῶν θέλει ἐξετασθῆ μετὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ ὑπὸ μελέτην θέματος τῆς διαρρυθμίσεως τῶν ὑπὲρ αὐτοῦ πόρων. Ἐπὶ τούτοις γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος ηὐξήθησαν τὰ κατώτατα ὅρια συντάξεων τοῦ ΤΕΒΕ εἰς δραχ. 500 προκειμένου περὶ συντάξεων λόγῳ γήρατος καὶ ἀναπηρίας εἰς δρχ. δὲ 400 προκειμένου περὶ συντάξεων λόγῳ θανάτου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1447)64 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβαστικοῦ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 119)2.4.64 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ διενεργήσας τὸν σχετικὸν ἔλεγχον προϊστάμενος τῆς Ἐπιθεωρήσεως Ἐργασίας Λεβαδείας, ἀνέφερεν ἡμῖν, ὅτι εἰς ἅπαντας τοὺς ἐκεῖ ἐργαζομένους καταβάλλονται αἱ ὑπὸ τῶν κειμένων διατάξεων ὁριζόμεναι ἀποδοχαί, ὡς καὶ αἱ ἐπὶ τούτων νόμιμοι προσαυξήσεις δι’ ὑπερωριακὴν ἐργασίαν καὶ τοιαύτην κατὰ τὴν ἡμέραν Κυριακὴν καὶ νυκτερινὰς ὥρας. Ἐπὶ τῆς καταγγελίας, ὅτι ἡ ἀνάδοχος τοῦ ἔργου Γαλλικὴ Ἑταιρεία δὲν παρέχει καταλύματα πρὸς διαμονὴν τῶν ἐργαζομένων ἢ ἄλλως δὲν χορηγεῖ εἰς αὐτοὺς τὴν ἀξίαν διὰ τὴν μίσθωσιν τοιούτων, γνωρίζομεν ὑμῖν ὅτι ὁ εἰρημένος Ἐπόπτης Ἐργασίας ἀνέφερεν ἡμῖν ὅτι, κατὰ τὴν ἐκεῖ μετάβασίν του διεπίστωσεν, ὅτι ἡ προαναφερομένη ἀνάδοχος Ἑταιρεία παρέχει εἰς τοὺς ἐργαζομένους καταλύματα πλὴν ὅμως ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, λίαν προσεχῶς θέλει ἐκ νέου μεταβῆ ἐπιτοπίως μετὰ τοῦ ἁρμοδίου Νομιάτρου Βοιωτίας διὰ τὴν ἀπὸ κοινοῦ ἐξέτασιν ἐὰν τὰ παρεχόμενα καταλύματα εἶναι ἐπαρκῆ καὶ ἐὰν ταῦτα πληροῦν τοὺς ὅρους ὑγιεινῆς διαβιώσεως καὶ θέλουσιν ὑποδείξει τὰ ἐν προκειμένῳ ἐνδεδειγμένα μέτρα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη. Ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2892) 1929)24.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου ὑπ’ ἀριθ. 398 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Καρατζένη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν τὰ κάτωθι: Ὁ ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν ἡμῶν Αὐτόνομος Ὀργανισμὸς Ἐργατικῆς Κατοικίας κινεῖται εἰσέτι διὰ τοῦ στεγαστικοῦ προγράμματος χρήσεως 1963–64. Ἡ αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν διὰ τοῦ ὡς ἄνω προγράμματος προγραμματισθέντων δανείων αὐτοστεγάσεως διά τινας ἐπαρχιακὰς πόλεις ἐγένετο κατόπιν τῆς διαπιστώσεως ὅτι ἐν αὐταῖς ὑφίσταται ηὐξημένον ἐργατικὸν δυναμικὸν μὲ ὀξείας στεγαστικὰς ἀνάγκας. Ἡ πόλις τῆς Ἄρτης, δι’ ἣν ἔχει ἐκδηλωθῆ ἱκανοποιητικῶς διὰ τῶν στεγαστικῶν προγραμμάτων τοῦ Ο.Ε.Κ. ἡ στεγαστικὴ μέριμνα, ὡς διεπιστώθη δὲν ἐμφανίζει ἀριθμὸν δικαιούχων δανείου εἰς ποσοστὸν τοιοῦτον, ὥστε νὰ ἐκδηλωθῇ ἐπὶ τοῦ παρόντος τοὐλάχιστον ἰδιαιτέρα στεγαστικὴ μέριμνα, πέραν δηλονότι τῆς ἐκδηλωθείσης ἀρχικῶς τοιαύτης διὰ τοῦ κινουμένου στεγαστικοῦ προγράμματος, καθ’ ὅσον διὰ τὰ προγραμματισθέντα 15 πλήρη δάνεια, ὡς καὶ 5 συμπληρωματικὰ τοιαῦτα ὑπέβαλον εἰς τὴν τοπικὴν Ἐπιτροπὴν αἰτήσεις 24 ἐν ὅλῳ ἐργατοϋπάλληλοι, διὰ τὰ πλήρη δάνεια καὶ 6 διὰ τὰ συμπληρωματικὰ τοιαῦτα. Ἐκ τῶν ὑποβαλόντων δὲ σχετικὰς αἰτήσεις μόνον αἱ 18 τῶν πλήρων δανείων καὶ 3 τῶν συμπληρωματικῶν ἐκρίθησαν ὡς δικαιοῦχοι. Συνεπῶς δὲν ἱκανοποιήθησαν ἐπὶ τοῦ παρόντος 3 μόνον δικαιοῦχοι πλήρων δανείων. Περαίνοντες γνωρίζομεν ὑμῖν ὅτι, ἡ ἐπίλυσις τοῦ στεγαστικοῦ προβλήματος, τῶν ἐργατοϋπαλλήλων τῆς χώρας, ἀπασχολεῖ ζωηρῶς τὴν Κυβέρνησιν καὶ καταβάλλεται πᾶσα προσπάθεια ἐντὸς τῶν πλαισίων καὶ τῶν λοιπῶν γενικωτέρων κοινωνικῶν ἀναγκῶν νὰ ἱκανοποιῆται προοδευτικῶς ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλύτερος ἀριθμὸς ἀστέγων ἐργατοϋπαλλήλων τῆς χώρας δι’ ἀξιολογήσεως τῶν στεγαστικῶν ἀναγκῶν ἑκάστης περιοχῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Ἡλιοπούλου, Γ. Πανάγου, Δ. Παπανικολάου, Β. Ἐφραιμίδη καὶ Ἠ. Ἡλιοῦ. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ὑπ’ ἀριθ. 2808)23.4.64 καὶ 2803) 23.4.64 ὑμετέρων ἐγγράφων καὶ ἐπὶ τῶν διὰ τούτων διαβιβασθεισῶν ἡμῖν ἀντιστοίχως ὑπ’ ἀριθ. 384 ἐρωτήσεως καὶ ὑπ’ ἀριθ. 16 συστάσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἡλιοῦ, Σ. Ἡλιοπούλου, Γ. Πανάγου, Δ. Παπανικολάου καὶ Β. Ἐφραιμίδη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1) Ἐπὶ τῶν ἐν τῇ ἐρωτήσει ἐκτιθεμένων καθ’ ἃ αἱ καταβαλλόμεναι ὑπὸ τοῦ ΤΕΒΕ συντάξεις ἀνέρχονται μηνιαίως εἰς δραχ. 450 (γήρατος), 250 (ἀναπηρίας) καὶ 150 (θανάτου), ὅτι διὰ Β. Διατάγματος ηὐξήθησαν τὰ κατώτατα ὅρια συντάξεων τοῦ ΤΕΒΕ εἰς δραχ. 500 προκειμένου περὶ συντάξεων λόγῳ γήρατος καὶ ἀναπηρίας, εἰς δραχ. δὲ 400 προκειμένου περὶ συντάξεων λόγῳ θανάτου. 2) Ἐν σχέσει πρὸς τὴν πρότασιν ἐπεκτάσεως ἀσφαλιστικῶν παροχῶν πρὸς τοὺς συνταξιούχους τοῦ ΤΕΒΕ, ὁμοίων πρὸς τὰς ὑπὸ τοῦ ΙΚΑ παρεχομένας, ὅτι ἐξετάζεται πάντοτε ἡ λῆψις τῶν δυνατῶν μέτρων βελτιώσεως τῶν ὑπὸ τῆς νομοθεσίας τοῦ ΤΕΒΕ προβλεπομένων ἀσφαλιστικῶν παροχῶν. Οἴκοθεν νοεῖται, ὅτι πλήρης ἐξίσωσις τῶν παροχῶν τοῦ ΤΕΒΕ πρὸς τὰς τοῦ ΙΚΑ δὲν εἶναι δυνατή, οὐχὶ μόνον ἐκ τοῦ λόγου ὅτι τὸ ὕψος τῶν παροχῶν τελεῖ εἰς συνάρτησιν πρὸς ποικίλους παράγοντας διαφέροντας μεταξὺ τῶν δύο Ὀργανισμῶν, ἀλλὰ καὶ διότι ὡρισμέναι τῶν παροχῶν τοῦ ΙΚΑ εἶναι συνυφασμέναι μὲ τὴν φύσιν τῆς σχέσεως ἐργασίας τῶν ἠσφαλισμένων τοῦ ΙΚΑ, τελούντων ὡς γνωστὸν εἰς σχέσιν ἐξαρτήσεως τῶν ἐργοδοτῶν. 3) Ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τοῦ ΤΕΒΕ διὰ δανείου ἢ κρατικῆς ἐπιχορηγήσεως ἢ ἐπαναποδόσεως τῶν ὑπὲρ τῆς Βασιλικῆς Προνοίας ἀπὸ τοῦ ἔτους 1949 καταργηθέντων πόρων τοῦ ΤΕΒΕ, ὅτι ἐτέθη ἤδη ὑπὸ ἐξέτασιν τὸ θέμα τῆς διαρρυθμίσεως τῶν πόρων αὐτοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1882)13.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 218 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν τ’ ἀκόλουθα: Διὰ τοῦ Ν. Δ. 4104)60 ἐθεσπίσθησαν εἰδικαὶ προϋποθέσεις συνταξιοδοτήσεως, τόσον διὰ τοὺς τὸ πρῶτον ὑπαχθέντας εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ ΙΚΑ, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχει παρέλθει πενταετία ἀπὸ τῆς ἐπεκτάσεως τῆς ἀσφαλίσεως τοῦ ΙΚΑ εἰς τὴν οἰκείαν περιοχήν, ὅσον καὶ διὰ τοὺς ὑπαχθέντας εἰς ταύτην εἰς προκεχωρημένην ἡλικίαν. Οὕτω διὰ τῶν διατάξεων τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ Ν.Δ. 4104)60 προβλέπεται ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχει παρέλθει πενταετία ἀπὸ τῆς ἐπεκτάσεως τῆς ἀσφαλίσεως εἴς τινα περιοχὴν ἢ ἐπαγγελματικὴν κατηγορίαν, πρόσωπα τὸ πρῶτον ὑπαχθέντα εἰς τὴν ἀσφάλισιν ἐν τῇ περιοχῇ ἢ ἐπαγγελματικῇ ταύτῃ κατηγορίᾳ, δικαιοῦνται συντάξεως ἀναπηρίας ἢ ἐπιδόματος ἀναπροσαρμογῆς ἢ συντάξεως γήρατος, μειωμένης κατὰ 20%, ἐφ’ ὅσον ἔχουν πραγματοποιήσει 1.000 τοὐλάχιστον ἡμέρας ἐργασίας ἐν τῇ αὐτῇ περιοχῇ ἢ ἐπαγγελματικῇ κατηγορίᾳ καὶ ἔχουν καταστῆ ἀνάπηρα κατὰ τὴν ἔννοιαν τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 28 τοῦ Α. Ν. 1836)51 ἢ ἔχουν συμπληρώσει τὸ κατὰ τὴν παραγρ. 1 τοῦ παρόντος ἄρθρου ὅριον ἡλικίας (65ον). Μετὰ τὴν πάροδον τῆς πενταετίας ἀπὸ τῆς ἐπεκτάσεως τῆς ἀσφαλίσεως καὶ δι’ ἕκαστον διανυόμενον ἐπὶ πλέον ἔτος προστίθενται εἰς τὰς ὡς ἄνω 1000 ἡμέρας ἐργασίας, ἀνὰ 175 κατὰ μέσον ὅρον μέχρι συμπληρώσεως τῶν ὑπὸ τῶν παρ. 1, 1α, 1β, 5 ἢ 5 τοῦ παρόντος ἄρθρου ὁριζομένων χρονικῶν προϋποθέσεων, διὰ τὴν ἀπονομὴν συντάξεως γήρατος, ἀναπηρίας ἢ θανάτου, ὁπότε τὸ ποσὸν τῆς συντάξεως ὑπολογίζεται ἄνευ τῆς κατὰ τὰ ἀνωτέρω μειώσεως κ.λ.π. Ἐξ ἄλλου ὑπὸ τῶν διατάξεων τῆς παρ. 6 τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ Ν.Δ. 4104)60 προβλέπεται ὅτι «Ἠσφαλισμένοι ἤδη παρὰ τῷ ΙΚΑ συμπληρώσαντες κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος τὸ 48ον ἔτος τῆς ἡλικίας των καὶ πραγματοποιοῦντες πεντακοσίας (500) τοὐλάχιστον ἡμέρας ἐργασίας, ἐξ ὧν ἀνὰ ἑκατὸν (100) τοὐλάχιστον καθ’ ἕκαστον τῶν πέντε ἡμερολογιακῶν ἐτῶν τῶν ἀμέσως προηγουμένων τοῦ ἔτους καθ’ ὃ θέλουσι συμπληρώσει τὸ 65ον ἔτος τῆς ἡλικίας προκειμένου περὶ ἀρρένων ἢ τὸ 60ον προκειμένου περὶ θηλέων, ἢ ὑποβάλει τὴν περὶ ἀπονομῆς συντάξεως λόγῳ γήρατος αἴτησίν των μετὰ τὴν συμπλήρωσιν τῶν ἀνωτέρω ὁρίων ἡλικίας ἢ καταστῆ ἀνάπηροι κατὰ τὴν ἔννοιαν τῆς παρ. 2 τοῦ ἄρθρου 28 τοῦ Α. Ν. 1846)51, δικαιοῦνται συντάξεως, ἐφ’ ὅσον δὲν τυγχάνουν κατὰ τὸν χρόνον τῆς ἀπονομῆς συντάξεως συνταξιοῦχοι τοῦ Δημοσίου Ν.Π.Δ.Δ. ἢ ἑτέρου ὀργανισμοῦ κυρίας ἀσφαλίσεως. Αἱ ὡς ἄνω 500 τοὐλάχιστον ἡμέραι ἐργασίας, αὐξάνονται ἀνὰ 175 τοιαύτας κατὰ μέσον ὅρον δι’ ἕκαστον τῶν ἡμερολογιακῶν ἐτῶν τῶν ἀμέσως ἑπομένων ἐκείνου τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος κ.λ.π. Τροποποίησις τῶν ἀνωτέρω διατάξεων ἐπὶ τῷ τέλει μειώσεως περαιτέρω τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἡμερομισθίων πρὸς συνταξιοδότησιν παρὰ τοῦ ΙΚΑ θὰ ἀντέβαινεν εἰς βασικὰς ἀσφαλιστικὰς ἀρχὰς καὶ θὰ ἀνέτρεπε τὰς βάσεις, ἐφ’ ὧν ἐστηρίχθη ἡ γενομένη ἀναμόρφωσις τῆς συνταξιοδοτικῆς νομοθεσίας τοῦ Ι.Κ.Α. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωτιάδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2472)20.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν, ὑπ’ ἀριθ. 337 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωτιάδη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 81447)Σ)545)10.10.63 ἀποφάσεως ἡμῶν, ἐνεκρίθη ἡ ἀπὸ 9.9.63 ληφθεῖσα ἀπόφασις τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ἰδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων, διὰ τὴν ἀγορὰν παρ’ αὐτοῦ οἰκοπέδου ἐν Ρόδῳ πρὸς στέγασιν τῶν ἐκεῖσε ὑπηρεσιῶν αὐτοῦ εἰς ἰδιόκτητον κτίριον. Ἤδη, καθ’ ἃ ἐπληροφόρησεν ἡμᾶς ἡ Διοίκησις τοῦ ἐν λόγῳ Ἰδρύματος, ἡ ὑπογραφὴ τῶν σχετικῶν συμβολαίων, καθυστερεῖ ἐκ τοῦ λόγου ὅτι οἱ προσκομισθέντες εἰς τὸν Νομικὸν Σύμβουλον τῆς Διοικήσεως τοῦ ΙΚΑ τίτλοι ἰδιοκτησίας δὲν ἦσαν πλήρεις καὶ ὡς ἐκ τούτου, ἐζητήθησαν παρ’ αὐτοῦ συμπληρωματικοὶ τοιοῦτοι τοὺς ὁποίους δὲν προσεκόμισαν εἰσέτι οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἰδιοκτῆται Γ. Κωνσταντινίδης καὶ Α. Κακκᾶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Η. Ἠλιοπούλου, Γ. Πανάγου, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Β. Ἐφραιμίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2713)22.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 17 ἀπὸ 21.4.64 ἐρωτήσεως καὶ αἰτήσεως καταθέσεως ἐγγράφων τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Σ. Ἠλιοπούλου, Γ. Πανάγου, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Β. Ἐφραιμίδη, ἐν σχέσει μὲ τὴν λειτουργίαν τοῦ ΤΕΒΕ καὶ τὸν τρόπον τῆς ὑπὸ τοῦ Ὀργανισμοῦ τούτου ἀνεγέρσεως ξενοδοχείου ἐπὶ τοῦ οἰκοπέδου τοῦ πρώην θεάτρου ΑΛΑΜΠΡΑ (Πατησίων καὶ Χαλκοκονδύλη) ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1) Οἱ ἔλεγχοι τῆς διαχειρίσεως τοῦ εἰρημένου Ὀργανισμοῦ τῶν χρήσεων 1954, 1955 καὶ 1956, διενηργήθησαν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ὀργάνων τῶν προβλεπομένων ὑπὸ τῆς νομοθεσίας τῆς διεπούσης τὸν ἔλεγχον τῆς διαχειρίσεως τὴν ἐποπτείαν τῶν Ὀργανισμῶν Κοινωνικῆς Πολιτικῆς ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐργασίας. Οἱ ἔλεγχοι τῶν χρήσεων 1957 ἕως 1961 διενηργήθησαν ὑπὸ τοῦ Σώματος Ὀρκωτῶν Λογιστῶν καθ’ ὅσον δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ Ν. 4107)60 καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 27728)749)27.7.57 κοινῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Συντονισμοῦ καὶ Ἐργασίας ἡ ἁρμοδιότης τοῦ διαχειριστικοῦ Ἐλέγχου τοῦ ΤΕΒΕ ὑπήχθη εἰς τὸ Σῶμα Ὀρκωτῶν Λογιστῶν. 2) Διετάχθη ἤδη ἔρευνα ἐπὶ τῆς ἀνεγέρσεως ὑπὸ τοῦ ΤΕΒΕ ξενοδοχείου ἐνταῦθα καὶ ἐπὶ τῶν ὁδῶν Πατησίων καὶ Χαλκοκονδύλη (πρώην θέατρον ΑΛΑΜΠΡΑ) ἐπὶ τοῦ πορίσματος τῆς ὁποίας θέλομεν ἐνημερώσει τὴν Βουλὴν ἅμα τῇ ὑποβολῇ ἡμῖν τούτου. 3) Λόγῳ τοῦ ὄγκου τοῦ σχετικοῦ μὲ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ὡς ἄνω ξενοδοχείου φακέλλου διετάχθη ὁ διαχωρισμὸς καὶ ἐπιμελὴς ταξινόμησίς του, θέλομεν δὲ καταθέσει τοῦτον εἰς τὴν Βουλὴν εὐθὺς ὡς περατωθῇ ἡ σχετικὴ ἐργασία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Δαμιανοῦ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1884)13.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 10.4.1964 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Δαμιανοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι βάσει τῆς κειμένης νομοθεσίας περὶ προστασίας τῶν πολεμιστῶν ἐκτὸς ἄλλων κατηγοριῶν προστατευομένων συμπεριλαμβάνονται καὶ 1) οἱ ἔχοντες 18μηνον συνεχῆ στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς χώρας καὶ ἀπαραιτήτως 10μηνον τοιαύτην εἰς μάχιμον μονάδα καὶ λαβόντες μέρος εἰς συγκρούσεις μετὰ τῶν συμμοριτῶν (ἄρθρ. 1 παρ. 1 ἐδαφ. Ι Α.Ν. 1836)1951) καὶ 2) οἱ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ οἱ ὑπαγόμενοι εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Ν.Δ. 1799)1942 ὡς καὶ οἱ ἔφεδροι ἀξιωματικοὶ τοῦ ἀντισυμμοριακοῦ ἀγῶνος οἱ μὴ ὑπαγόμενοι εἰς μίαν τῶν κατηγοριῶν τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Α. Ν. 1836)1951 ἐφ’ ὅσον ἔχουν 12μηνον ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς χώρας συνολικὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἀπαραιτήτως 10μηνον τοιαύτην εἰς μάχιμον μονάδα λαβόντες δὲ μέρος εἰς συγκρούσεις μετὰ τῶν συμμοριτῶν (ἄρθρον 1 παρ. 2

Ν. Δ. 4185)1961).

Τὸ ζήτημα τῆς μειώσεως τῶν ὡς ἄνω ὁρίων τῆς δεκαμήνου τοὐτέστι συμμετοχῆς εἰς μάχιμον μονάδα ἀμφοτέρων τῶν ὡς ἄνω κατηγοριῶν περὶ ἧς ἡ ἐρώτησις τοῦ ἀξιοτίμου κ. βουλευτοῦ θέλει ἐξετασθῆ ἐν καιρῷ καὶ ἐν συναρτήσει μὲ ἄλλα αἰτήματα τῶν πολεμιστῶν τῶν ὀργανώσεων τῆς χώρας κυρίαν θέσιν τῶν ὁποίων καταλαμβάνει τὸ τῆς χορηγήσεως καὶ νέας προθεσμίας πλὴν ὅμως ὑπέβαλεν ἐκπροθέσμως αἴτησιν καὶ πιστοποιητικόν. Συνεπῶς διευρυνομένου τοῦ κύκλου τῶν προστατευομένων προσώπων περὶ ὧν ἡ ἐρώτησις τοῦ ἀξιοτίμου κ. βουλευτοῦ καὶ χορηγουμένης νέας προθεσμίας ὑποβολῆς δικαιολογητικῶν, ἀντιμετωπίζομεν σοβαρὸν πλέον τὸ θέμα τῆς ἀπορροφήσεως τῶν πολεμιστῶν ὑπὸ τῶν καταστάντων ὑποχρέων πρὸς πρόσληψιν αὐτῶν διότι ἐλάχιστα ἤδη περιθώρια ὑφίστανται λόγῳ τῶν μέχρι τοῦδε γενομένων εἰς αὐτὰς τοποθετήσεων πολεμιστῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Γανίτη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2094)1332)15.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 279) 14.4.1964 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν Μυτιλήνης κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Θ. Παππᾶ καὶ Ν. Γανίτη ἐν σχέσει μὲ τὴν καταβολὴν ἐκτάκτου οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως εἰς τοὺς ἀνέργους ἁλιεργάτας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι ἡ ἔκτακτος ταύτη οἰκονομικὴ ἐνίσχυσις ἐνεκρίθη δι’ ἀποφάσεως ἡμῶν συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 17 Ν. Δ. 2961)1954 κατόπιν ᾐτιολογημένης ἀποφάσεως τοῦ Δ. Σ. τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀσφαλίσεως Ἀνεργίας καθορισθεισῶν πρὸς τοῦτο τῶν, κατὰ τὸ δυνατόν, εὐνοϊκωτέρων προϋποθέσεων, διὰ τὴν ἀπόληψιν τῆς ἐν λόγῳ ἐνισχύσεως ἐκ μέρους τῶν ἀνέργων ἁλιεργατῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Β. Ἐφραιμίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 1849)1964 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν, ὑπ’ ἀριθ. 212 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἐφραιμίδη, ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα τῆς ἀσφαλίσεως τῶν ἐργαζομένων εἰς φυτώριον Δενδρυλλίων Σερρῶν (Ἐπιχείρησιν Στεφανίδη κλπ.), ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: Τὰ ἀνωτέρω πρόσωπα, ἐφ’ ὅσον παρέχουν ἐξηρτημένην ἐργασίαν ἀπασχολούμενα κατὰ κύριον ἐπάγγελμα, ἐξ οὗ ἀντλοῦν τὸν βιοπορισμὸν αὐτῶν, εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν ὑπάγονται εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ο.Γ.Α. δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ Νόμου 4169)61. Σημειωτέον, ὅτι δυνάμει τῆς παρ. 8 τοῦ ἄρθρου 22 διεκόπη ἀπὸ 1ης Ἰουλίου 1962 ἡ παρὰ τῷ ΙΚΑ ἀσφάλισις καὶ αὐτῶν ἀκόμη τῶν μισθωτῶν τῶν ἀπασχολουμένων εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν, οἵτινες ὑπήγοντο προγενεστέρως εἰς τὸ ΙΚΑ. Κατὰ ταῦτα κατάργησις τῆς ΠΥΣ 162)59 δὲν θὰ συνεπήγετο ἱκανοποίησιν τοῦ διατυπουμένου αἰτήματος ἀσφαλίσεως τῶν ἐν λόγῳ μισθωτῶν εἰς τὸ ΙΚΑ. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ σημειοῦμεν, ὅτι ἀντιμετωπίζεται ἤδη ἡ διὰ τῆς νομοθετικῆς ὁδοῦ ρύθμισις τοῦ θέματος τῆς ἐπαναφορᾶς εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ ΙΚΑ, τῶν προσώπων ὧν διεκόπη ἡ παρὰ τῷ ΙΚΑ ἀσφάλισις δυνάμει τοῦ ἄνω νόμου 4169)61 καὶ ὅτι κατὰ τὴν τοιαύτην ἀντιμετώπισιν τοῦ γενικοῦ θέματος θέλει ἐξετασθῆ καὶ ἡ ρύθμισις τοῦ θέματος περὶ οὗ ἡ ἐρώτησις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 21 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιβʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Ἰωάννου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2341)18.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν, ἀπὸ 16.4.64 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Ἰωάννου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐξετάζεται ἤδη ἡ περίπτωσις τῆς διὰ τῆς νομοθετικῆς ὁδοῦ ρυθμίσεως τοῦ θέματος τῆς ἀσφαλίσεως τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν τῶν Κέντρων μὲ μικρὸν ἀριθμὸν κατοίκων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιγʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λαντζούνη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2333)18.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 314 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λαντζούνη ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα τῆς ἐπεκτάσεως τῆς ἀσφαλίσεως τοῦ ΙΚΑ εἰς Κωμοπόλεις Μελιγαλᾶ, Διαβολίτσιον καὶ Κοπανάκιον Μεσσηνίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν τ’ ἀκόλουθα: α) Ἡ ἐπέκτασις τῆς ἀσφαλίσεως τοῦ ΙΚΑ εἰς μικρὰ ἀστικὰ κέντρα δὲν εἶναι συνήθως εὐχερὴς καὶ ἀποτελεῖ πάντοτε ἀντικείμενον ἐνδελεχοῦς προηγουμένης μελέτης, καθ’ ὅσον λόγῳ τῶν μεγάλων οἰκονομικῶν ἐπιβαρύνσεων καὶ τῶν πολλαπλῶν ὑποχρεώσεων ὡς συνεπάγεται μία τοιαύτη ἐπέκτασις, εἶναι ἀναγκαῖον νὰ προηγηθῇ ἡ διαπίστωσις τῆς συνδρομῆς ὡρισμένων βασικῶν προϋποθέσεων ἀναγομένων εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐν ἑκάστῳ Κέντρῳ μισθωτῶν καὶ τὴν δυνατότητα τῆς οὐσιαστικῆς πραγματώσεως τῆς ἀσφαλίσεως ἰδίᾳ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν. β) Ἀνεξαρτήτως ὅμως τῶν ἀνωτέρω, ἐπειδὴ βασικὴν ἐπιδίωξιν τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ἀποτελεῖ πάντοτε ἡ κάλυψις περισσοτέρων κατηγοριῶν ἐργαζομένων, ἐζητήσαμεν παρὰ τοῦ ΙΚΑ, ὅπως τοῦτο ἀναφέρῃ ἡμῖν τὸ ταχύτερον δυνατὸν τὰς ἀπόψεις τοῦ ἐπὶ τῆς αἰτουμένης ἐπεκτάσεως τῆς ἀσφαλίσεως καὶ εἰς τὰς ὡς ἄνω περιοχάς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιδʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1881)13.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου καὶ ἐπὶ τοῦ ἐν αὐτῇ θιγομένου θέματος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: Διὰ τῆς θεσπισθείσης ἤδη διατάξεως τῆς παρ. 2 τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ Ν. Δ)τος 4020)59 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων διατάξεων ἐργατικῶν τινων νόμων» παρέχεται ἐξουσιοδότησις εἰς τοὺς οἰκείους Νομάρχας, ὅπως, δι’ ἀποφάσεώς των, ἐκδιδομένης κατὰ τὴν ὑπὸ τῶν ὡς ἄνω διατάξεων ὁριζομένην διαδικασίαν, ἐπιτρέπουν τὸ ἄνοιγμα κατὰ τὰς Κυριακάς, καὶ νόμῳ ἑορτάς, ἀργίας τῶν ἀπαραιτήτων κατὰ τὴν κρίσιν τῶν κατ)των τῆς ἰδίας αὐτῶν περιφερείας πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν διακινουμένων ἐκδρομέων καὶ ξένων τουριστῶν κλπ. ἐν αὐτῷ ὁριζομένας περιπτώσεις. Ἤδη, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 30053)1795)9.4.64 ἡμετέρας ἐγκυκλίου πρὸς ἁπάσας τὰς Νομαρχίας, συνεστήθη, ὅπως βάσει τῆς ὑπὸ τῶν ὡς ἄνω διατάξεων παρεχομένης ἐξουσιοδοτήσεως, ἐπιτρέψουν δι’ ἀποφάσεών των, τὸ ἄνοιγμα τῶν Ζαχαροπλαστείων, Καφενείων κλπ. Κέντρων κατὰ τὴν Κυριακὴν τοῦ Πάσχα πόλεων καὶ χωρίων τῆς οἰκείας αὐτῶν περιφερείας, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τόσον τῶν διακινουμένων ἡμεδαπῶν ἐκδρομέων καὶ ξένων τουριστῶν, ὅσον καὶ τοῦ ἐντοπίου κοινοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιεʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Σακελλαρίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2817)23.4.1964 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 394 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Σακελλαρίου, ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα ὑπαγωγῆς εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ο.Γ.Α. τῶν ἁλιέων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι, τοῦτο ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τοῦ ὁποίου τελεῖ ὁ ἀνωτέρω Ὀργανισμός. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιστʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Τσιάρα, Γ. Πανάγου καὶ Β. Ἐφραιμίδη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 376)20.4.64 ἐρωτήσεως περὶ τῶν ἀπεργιῶν αἵτινες ἐξεδηλώθησαν εἰς Λιγνιτωρυχεῖα Ἡλιοκώμης Σερρῶν καὶ Μεταλλεῖα Ὀρμυλίας–Τρικόρφου Χαλκιδικῆς, ὑπὸ τῶν ἐν αὐτοῖς ἀπασχολουμένων, διὰ τὴν ἱκανοποίησιν προβαλλομένων αἰτημάτων των, κατατεθείσης ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη κλπ. καὶ διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2795)1877)23.4.64 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Καθ’ ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἀπεργιακὴν ἐκδήλωσιν τῶν Λιγνιτωρυχείων Ἡλιοκώμης Σερρῶν, εὐθὺς ὡς ἀνεφέρθη ἡμῖν, ὅτι ἡ Ἑταιρεία Κ. Παπαβασιλείου καθυστερεῖ τὴν καταβολὴν δεδουλευμένων ἀποδοχῶν, εἰς ἐργατοϋπαλλήλους ἀπασχολουμένους παρὰ τοῖς Λιγνιτωρυχείοις αὐτῆς Ἡλιοκώμης Παγγαίου καὶ εἰς ἐκτέλεσιν σχετικῆς ἡμετέρας διαταγῆς μετέβη ἐπὶ τόπου ἡμέτερον ἁρμόδιον ὄργανον, ὅπερ διεπίστωσε τὴν ἀναφερθεῖσαν καθυστέρησιν, ἐβεβαίωσε τὸ συνολικὸν ποσὸν τῶν καθυστερουμένων ἀποδοχῶν καὶ ἤσκησε τὰ νόμιμα κατὰ τῶν ὑπευθύνων. Πέραν τούτων καὶ ἐπὶ τῷ τέλει ὑποβοηθήσεως τοῦ ἔργου τῆς ἐξευρέσεως τῶν ἀπαιτουμένων χρημάτων, διὰ τὴν καταβολὴν τῶν ὀφειλομένων εἰς τοὺς δικαιούχους, ἀπηυθύναμεν ἔγγραφον πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, συνηγοροῦντες ὑπὲρ σχετικοῦ αἰτήματος ἄρσεως ἐπιβληθείσης ὑπὸ τοῦ Δημοσίου κατασχέσεως, ἐπὶ χρηματικῆς ἀπαιτήσεως τῆς εἰρημένης ἐπιχειρήσεως εἰς χεῖρας τῆς ΔΕΗ, λόγῳ ὀφειλομένων φόρων τῆς ἐπιχειρήσεως πρὸς τὸ Δημόσιον ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι θὰ καταβληθῶσι τὰ ὀφειλόμενα εἰς τοὺς δικαιούχους ἐργατοϋπαλλήλους. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπεργίαν τῶν μεταλλωρύχων τῶν ἀπασχολουμένων εἰς τὰ Μεταλλεῖα Ὁρμυλίας καὶ Τρικόρφου Χαλκιδικῆς, εὐθὺς ὡς ἐξεδηλώθη αὕτη ἐδόθη ὑφ’ ἡμῶν ἐντολή, ἵνα ἁρμόδιον ὄργανον τῆς Ἐπιθεωρήσεως Ἐργασίας Θεσσαλονίκης μεταβῇ ἐπὶ τόπου πρὸς ἐξέτασιν καὶ ἐπίλυσιν τῆς προκυψάσης συλλογικῆς ἐργατικῆς διαφορᾶς, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῶν λοιπῶν Δημοσίων Ἀρχῶν. Μετὰ ταῦτα καὶ κατόπιν ἐξευρέσεως λύσεως ἱκανοποιούσης τὰ αἰτήματα τῶν ἀπεργούντων μεταλλωρύχων, οὗτοι ἔλυσαν τὴν ἀπεργίαν των καὶ ἅπαντες ἐπανῆλθον εἰς τὰς ἐργασίας των. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Μαΐου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

ιζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀπὸ 10.4.64 ἐγγράφου ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1847)1114 ἀπὸ 11.4. 64 ἐγγράφου ὑμῶν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Διὰ τῆς ἐκδοθείσης ὑπ’ ἀριθ. 32500)18.4.64 ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐργασίας «περὶ χορηγήσεως δώρου Πάσχα εἰς τοὺς μισθωτοὺς τῆς χώρας» ἐλήφθη μέριμνα αὐξήσεως διὰ περίοδον 15 ἡμερῶν ἐπὶ τῶν λογαριασμῶν τῶν πελατῶν τῶν ἑστιατορίων, καφενείων, κλπ. ὑπολογιζομένων καὶ περιερχομένων εἰς τοὺς σερβιτόρους καὶ βοηθοὺς ποσοστῶν πρὸς τὸν σκοπὸν ἀπολήψεως ὑπ’ αὐτῶν δώρου. Ἡ σύστασις εἰδικοῦ λογαριασμοῦ παρὰ τῷ ΙΚΑ διὰ τὴν καταβολὴν εἰς τοὺς ἐν λόγῳ μισθωτοὺς δώρων Χριστουγέννων καὶ Πάσχα θέλει ἐξετασθῆ ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῶν ληπτέων μέτρων ἐπὶ τοῦ θέματος διὰ τὰς ὑπὸ ἀναλόγους ἢ παρεμφερεῖς συνθήκας ἀπασχολουμένας κατηγορίας μισθωτῶν. 2) Ἡ ὑπὲρ τῶν βοηθῶν σερβιτόρων κατὰ 30% αὔξησις τοῦ ποσοστοῦ ἐπὶ τῶν λογαριασμῶν τῶν πελατῶν ἑστιατορίων, ἀποτελεῖ θέμα μελετώμενον ἐν συναρτήσει πρὸς τὰς ἐξ αὐτοῦ μελλούσας νὰ προκληθοῦν ἐπιπτώσεις ἐπὶ τῆς καταναλώσεως. 3) Τὸ θέμα τῆς ὑπαγωγῆς καὶ ἑτέρων ἐπαγγελμάτων εἰς τὸν κανονισμὸν περὶ βαρέων καὶ ἀνθυγιεινῶν ἐπαγγελμάτων ἔχει τεθῆ ἤδη ὑπ’ ὄψει τοῦ ΙΚΑ, τὸ Δ.Σ. τοῦ ὁποίου τυγχάνει ἁρμόδιον διὰ τὴν πρότασιν ἐκδόσεως συμπληρωματικοῦ Κανονισμοῦ. 4) Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα περὶ μειώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἡμερῶν ἐργασίας ἀπὸ 4.050 εἰς 2.500 διὰ τὴν συνταξιοδότησιν παρὰ τοῦ ΙΚΑ, ὅτι αὕτη δὲν εἶναι δυνατὴ τὸ μὲν διότι ἡ αὔξησις ἐπέρχεται προοδευτικῶς αὐξανομένου τοῦ ἀριθμοῦ ἡμερομισθίων ἀνὰ 172 καθ’ ἕκαστον ἔτος ἀπὸ 1.1.1962 καὶ ἐντεῦθεν καὶ συνεπῶς ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπαιτουμένων πρὸς συνταξιοδότησιν ἡμερομισθίων ἀνέρχεται τὸ 1964 εἰς 3025, τὸ 1965 εἰς 3.200 καὶ 1966 εἰς 3.375 κ.ο.κ. μέχρι τοῦ 1970 ὅτε ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπαιτουμένων πρὸς συνταξιοδότησιν τοιούτων θὰ φθάσῃ τὰ 4.050, τὸ δὲ διότι τοιαύτη μείωσις θὰ ἀντέβαινεν εἰς βασικὰς ἀσφαλιστικὰς ἀρχὰς μὴ δικαιολογούσας τὴν μετὰ εἰκοσιεξαετίαν ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς λειτουργίας τοῦ ΙΚΑ διατήρησιν τῆς πρὸς συνταξιοδότησιν προϋποθέσεως τῶν 2.500 ἡμερομισθίων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1964

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι: Οἱ κ.κ. Π. Πολυχρονίδης (Ὑπ. Δικαιοσύνης), Π. Γαρουφαλιᾶς (Ὑπ. Ἐθνικῆς Ἀμύνης), Ι. Τούμπας (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν), Κ. Μητσοτάκης (Ὑπ. Οἰκονομικῶν) καὶ Ν. Ἔξαρχος (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ καταργήσεως τῶν ἐκτάκτων μέτρων καὶ ρυθμίσεως συναφῶν θεμάτων». Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης (Ὑπ. Οἰκονομικῶν), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἐπανακτήσεως παροχῶν ὧν ἀπηγγέλθη στέρησις κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ Ν. Δ. 617)1948 καὶ τοῦ ΝΑʹ τοῦ 1948 Ψηφίσματος τῆς Βουλῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ ὀργανώσεως Περιφερειακῶν Ὑπηρεσιῶν Ἐλέγχου Συγκοινωνιῶν τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Μεταφορῶν τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων τῶν Ἀνθυπασπιστῶν Βασιλικῆς Χωροφυλακῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Ἀνερούσης, καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ χορηγήσεως συντάξεως τιμῆς ἕνεκεν εἰς τὴν χήραν τοῦ ἀειμνήστου Ὑπουργοῦ καὶ βουλευτοῦ Πέτρου Ράλλη». (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος τοῦ Σώματος κ. Γ. Ἀθανασιάδης– Νόβας).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§14Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαός, βαρύτατα ἀνήσυχος ἀπὸ πολλῶν μηνῶν, ἀλλὰ καὶ συγκρατούμενος εἰς τὰς ἐξωτερικάς του ἐκδηλώσεις— πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπέβαλεν ἡ μεγάλη ἱστορική του ὡριμότης— κατεπλάγη καὶ συνεκλονίσθη, ὅταν ἐπληροφορήθη τὰ σημειωθέντα χθὲς δραματικὰ ἐν Κύπρῳ γεγονότα. Κυβέρνησις καὶ Ἀντιπολίτευσις συνεμερίσθημεν τὴν κατάπληξιν αὐτήν. Δεῖγμα τῆς καταπλήξεως, τὴν ὁποίαν ᾐσθάνθημεν, ὑπῆρξαν αἱ δηλώσεις καὶ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ ἐμοῦ. Ἀλλὰ ἡ κατάπληξις, ὅπως ἦτο φυσικόν, ὅπως ἦτο ἀναπότρεπτον, μετεβλήθη εἰς ἐθνικὴν ἀγανάκτησιν. Ἕλληνες ἀξιωματικοὶ ὑπέστησαν δολοφονικὴν ἐπίθεσιν, δύο δὲ ἐξ αὐτῶν, ὡς καὶ ὁ ὁδηγὸς τοῦ αὐτοκινήτου των, νεαρὸς Ἑλληνοκύπριος, ἔπεσαν εἰς σκοτεινὸν πεδίον τιμῆς, ὅπου τὴν ἰδέαν τῆς τιμῆς ἐνεσάρκωσαν μόνον οἱ παθόντες. Σήμερον τὴν πρωΐαν ἐθεώρησα καθῆκον μου νὰ ἐπικοινωνήσω μὲ τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς καὶ νὰ παρακαλέσω αὐτόν, ὅπως δεχθῇ, συνεννοούμενος μὲ τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν τῆς χώρας, νὰ θέσω πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως δύο ἐρωτήματα. Εὐχαριστῶ καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς καὶ τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἀνταπεκρίθησαν εἰς τὴν παράκλησίν μου. Τὰ ἐρωτήματα εἶναι τὰ ἀκόλουθα. Πρῶτον: Πῶς, δηλαδή, ὑπὸ ποίας συγκεκριμένας συνθήκας ἐξειλίχθησαν ἐκεῖ ὅπου ἐξειλίχθησαν τὰ χθὲς σημειωθέντα ἐν Κύπρῳ φοβερὰ γεγονότα. Μία ὑπεύθυνος ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως κατατόπισις τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀναγκαία. Δεύτερον ἐρώτημα: Τί ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις, πέραν τῆς δηλώσεως εἰς τὴν ὁποίαν προέβησαν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης; Τί ἔπραξαν ἢ τί σκέπτονται νὰ πράξουν ἔναντι τοῦ ἀνηκούστου συμβάντος, τὸ ὁποῖον ἐσημειώθη ἐν Κύπρῳ.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἡλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§16Η. ΗΛΙΟΥ. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος θὰ δώσῃ πληροφορίας ἐπὶ τῶν ὁποίων θά...

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§18Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Καθολικὸν εἶναι τὸ αἴτημα τοῦ ἀποτροπιασμοῦ διὰ τὴν ἄνανδρον δολοφονικὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον Ἑλλήνων ἀξιωματικῶν. Ὁλόκληρον τὸ ἔθνος δοκιμάζει ἀγανάκτησιν. Καὶ πενθεῖ τὸν θάνατον. Ἡ Κυβέρνησις συμμερίζεται τὸ πανελλήνιον αἴσθημα. Ἐζήτησεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ πληροφορηθῇ ποῖα εἶναι τὰ ἀκριβῆ γεγονότα. Εἶναι ὅπως ἀνεφέρθησαν εἰς τὸν Τύπον. Πρόκειται περὶ ἀνάνδρου δολοφονικῆς ἐπιθέσεως. Ἐζήτησεν ἐπίσης νὰ πληροφορηθῇ τί ἐπράξαμεν. Προέβημεν εἰς πᾶσαν ἐνέργειαν, ἡ ὁποία ἐπεβάλλετο καὶ ἦτο δυνατή. Κατηγγείλαμεν τὴν δολοφονίαν εἰς τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Διεθνοῦς Στρατιωτικῆς Δυνάμεως καὶ ἐζητήσαμεν τὴν ἄμεσον σύλληψιν καὶ τὴν παραδειγματικὴν τιμωρίαν τῶν ἐνόχων, συμφώνως πρὸς τὸ δικαίωμα καὶ καθῆκον του. Δεύτερον, εἰδοποιήσαμεν ὅλας τὰς Πρεσβείας μας πρὸς διαφώτισιν τῆς διεθνοῦς κοινῆς γνώμης, καὶ καταλογισμὸν τῆς εὐθύνης, τῆς ἀνάνδρου δολοφονίας εἰς τοὺς ἐνόχους. Καὶ τρίτον, ἐδώσαμεν ἐντολὴν νὰ καταγγελθῇ τὸ γεγονὸς εἰς τὸν Γενικὸν Γραμματέα τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ὁ ὁποῖος θὰ ἀνακοινώσῃ αὐτὴν τὴν καταγγελίαν εἰς ὅλα ἀνεξαιρέτως τὰ μέλη τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν. Φρονοῦμεν, ὅτι ἐξηντλήσαμεν τὸ σύνολον τῶν δυνατῶν ἐνεργειῶν, πρὸς στιγματισμὸν τῆς ἀνάνδρου δολοφονίας, καθὼς ἐπίσης καὶ πρὸς διεθνῆ συναγωγὴν τῶν πολιτικῶν συνεπειῶν αὐτῆς τῆς δολοφονίας. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα).

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., ἔχει τὸν λόγον.

§20Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Λόγῳ τῆς ἰδιαζούσης κρισιμότητος τῶν περιστάσεων θὰ ἀρκεσθῶ εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῆς ἀπαντήσεως, τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἄνευ κριτικῆς τοῦ περιεχομένου αὐτῆς.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἡλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§22Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, βεβαίως, ἡ ὑπεύθυνος πολιτικὴ ἡγεσία ἐνῷ χρέος ἔχει νὰ ἐκφράζῃ τὴν συναισθηματικὴν θύελλαν, ἡ ὁποία κατέχει τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν διὰ τὸ ἀποτρόπαιον πραγματικὰ ἔγκλημα, τὸ κτηνῶδες χθεσινὸν ἔγκλημα τῆς Ἀμμοχώστου, τὸ ὁποῖον διεγείρει τὴν ἐθνικὴν ἀγανάκτησιν, ἐν τούτοις πέραν αὐτοῦ ὀρθὸν εἶναι νὰ βλέπῃ καὶ τὰ αἴτια τῶν γεγονότων καὶ ὄχι τὰ συμβάντα τὰ ὁποῖα δὲν ἀποτελοῦν παρὰ τὴν συνέπειαν μιᾶς πολιτικῆς, ἐὰν δὲν πρόκειται νὰ ἀποπροσανατολισθῇ καὶ νὰ ἀπομακρυνθῇ τοῦ στόχου. Νομίζω, ὅτι αἱ ἀνταλλαγεῖσαι ἐρωτήσεις καὶ ἀπαντήσεις μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἡγεσίας τῆς Ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως περιορίζονται εἰς τὸ χθεσινὸν δραματικὸν ἐπεισόδιον, ὡς ἂν αὐτὸ τὸ δραματικὸν ἐπεισόδιον νὰ ἦτο ἕνας κεραυνὸς ἐν αἰθρίᾳ, κἄτι ἀπρόβλεπτον, κἄτι ἀσύνδετον μὲ τὴν ἀσκηθεῖσαν ἕως τώρα πολιτικὴν καὶ δὲν ἀποτελοῦσε τὴν ἄφευκτον, τὴν ἀναγκαίαν συνέπειάν της, ὅπως ὁμοία συνέπεια ὑπῆρξαν καὶ τὰ δραματικὰ γεγονότα τῆς Κωνσταντινουπόλεως καὶ τῆς Σμύρνης τοῦ Σεπτεμβρίου τοῦ 1955 καὶ σειρὰ γεγονότων τὰ ὁποῖα ἔκτοτε χωρὶς νὰ ἔχουν τὴν δραματικότητα τοῦ Σεπτεμβρίου τοῦ 1955 ἢ τῆς χθεσινῆς ἡμέρας ἐπηκολούθησαν εἰς βάρος ἐθνικῶν συμφερόντων καὶ εἰς βάρος Ἑλλήνων καὶ Κυπρίων πολιτῶν καὶ ὁμογενῶν τῆς Τουρκίας καὶ τὸ χθεσινὸν καὶ Κύριος οἶδε πόσα εἰς τὸ μέλλον. Νομίζω, ὅτι ἡ πρώτη ἐντύπωσις τῆς δημοσίας γνώμης ἐκτὸς ἀπὸ τὴν συγκλονιστικὴν ἀγανάκτησιν, ἦτο ὅτι ὁ τόνος ὁ ὁποῖος ἐνεφανίσθη εἰς τὸν σημερινὸν πρωϊνὸν Τύπον, ἀντιμετωπίσεως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἦτο χλιαρός, ἦτο ἄτονος. Ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν μεσημβρινὸν Τύπον ὁπότε ἐνεφανίσθη ἡ πρώτη ἐκ τῶν τριῶν ἐξαγγελθεισῶν πρὸ ὀλίγου ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐνέργεια, ἡ ἔντονος ὄχλησις πρὸς τὴν δύναμιν εἰρηνεύσεως τοῦ Ο.Η.Ε. νὰ συλλάβῃ τοὺς δολοφόνους διὰ νὰ δικασθοῦν, δὲν βελτιώνει παρὰ ἐλάχιστα τὴν κατάστασιν. Ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς δολοφονίας, ὀφειλομένης εἰς προσωπικὰ ἐλατήρια, εἴτε ληστείαν, εἴτε ἀντεκδίκησιν εἴτε ὁτιδήποτε ἄλλο, ἀναμφιβόλως αὐτὸ θὰ ἦτο ἐπαρκές. Δὲν ὑπάρχει ὅμως καμμία ἀμφιβολία, εἶναι σαφέστατον, κατάδηλον καὶ δὲν χρειάζεται μαρτυρίαν τὸ γεγονός, ὅτι ἡ δολοφονία ἡ χθεσινὴ εἶχε πολιτικὸν ἐλατήριον ἢ μᾶλλον τρομοκρατικὸν σκοπὸν πρὸς ἐπίτευξιν πολιτικοῦ ἀποτελέσματος καί μάλιστα πολιτικοῦ ἀποτελέσματος ἀντικειμένου διεθνοῦς, ἀντικειμένου διακρατικοῦ καὶ μὴ ἀθεμίτου, ὡς τείνοντος εἰς τὴν ματαίωσιν ἐφαρμογῆς διεθνοῦς ἀρχῆς, ὅπως εἶναι ἡ αὐτοδιάθεσις. Ἐὰν ἔτσι ἔχῃ τὸ πρᾶγμα νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ κτῆνος, αὐτὸς ὁ χθεσινὸς Τουρκοκύπριος δολοφόνος εἶναι πρόσωπον καταδικαστέον, εἶναι πρόσωπον τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ εὕρῃ κανεὶς ἐπαρκεῖς λέξεις διὰ νὰ τὸ στιγματίσῃ, ἀλλὰ δὲν εἶναι, παρὰ τὸ ἐνεργούμενον τῶν ὑποκινητῶν μιᾶς καταστάσεως εἰς τὴν Κύπρον διατηρουμένης, ὑποδαυλιζομένης διὰ νὰ διχάζῃ, διὰ νὰ δημιουργῇ εὐκαιρίας ἐπεμβάσεων, διὰ νὰ δημιουργῇ προφάσεις ἀρνήσεως τῆς ἀσκήσεως τοῦ δικαιώματος τῆς αὐτοδιαθέσεως τὸ ὁποῖον ἀνεγνωρίσθη εἰς ὅλην τὴν ἀνθρωπότητα εἴτε λευκήν, εἴτε ἔγχρωμον, εἰς τὸ Νησὶ τῆς Κύπρου. Καὶ δὲν εἶναι ἡ χθεσινὴ δολοφονία παρὰ τὸ ἀποτέλεσμα πολλαπλῶν ψευδῶν ἐπάνω εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζεται ἡ Ἑλληνικὴ ἐξωτερικὴ πολιτικὴ καὶ ἐπάνω εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζεται ἀπὸ 10ετίας — 15ετίας ἡ διεθνὴς θέσις τῆς χώρας. Αὐτὰ τὰ ψεύδη ὡδήγησαν εἰς τὴν Ζυρίχην, αὐτὰ τὰ ψεύδη ὡδήγησαν εἰς τὴν ἐγκατάστασιν ΕΛΔΥΚ καὶ ΤΟΥΡΔΥΚ, αὐτὰ τὰ ψεύδη ὡδήγησαν εἰς τὸ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ δημιουργηθῇ σήμερον εἰς τὴν Κύπρον καθεστὼς διαφόρων χωριστῶν ζωνῶν, χωριστῆς ζώνης εἰς τὴν μίαν πόλιν, χωριστῆς εἰς τὴν ἄλλην πόλιν δυναμένης νὰ διχάζῃ καὶ νὰ ἀποκλείῃ συνοικίας, αὐτὰ τὰ ψεύδη ὡδήγησαν εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν εἰς τὴν Κύπρον. Κύριε Πρόεδρε, τὰ 4 ψεύδη εἶναι τὰ ἑξῆς: Ψεῦδος πρῶτον. Ἀπὸ 10ετίας ἢ 15ετίας διωρίσαμεν ἐξ ὁρισμοῦ ἐχθρούς. Διωρίσαμεν ποῖοι πρέπει ὁπωσδήποτε, διὰ λόγους ἐσωτερικῆς πολιτικῆς, διὰ λόγους προασπίσεως προνομίων καὶ συμφερόντων, διὰ λόγους ἐσωτερικῆς τάξεως, διωρίσαμεν ποῖοι πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ εἶναι οἱ ἐχθροί μας. Αὐτοὶ πρέπει νὰ εἶναι ὁ ἐκ Βορρᾶ κίνδυνος. Καὶ προχθὲς ἀκόμη, ὅταν ἦλθεν ὁ Ἀμερικανὸς Γερουσιαστὴς κ. Φουλμπράϊτ, ἐν ὄψει τῆς δραματικῆς τροπῆς, τὴν ὁποίαν ἔχει λάβει ἡ κατάστασις εἰς τὴν Κύπρον καὶ εἰς τὰς σχέσεις μεταξὺ τῶν συμμάχων Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας, θέλων νὰ ἐπισείσῃ τὸν ἴδιον μπαμπούλαν, εἶπεν: «Ἄ, ὅλα κι’ ὅλα, παραβλέψατέ τε αὐτό, διότι θὰ ἐπωφεληθῇ καὶ θὰ σᾶς κτυπήσῃ ἡ Βουλγαρία». Ἐπηκολούθησε βέβαια καὶ τῆς Βουλγαρικῆς Πρεσβείας καὶ τοῦ Βουλγάρου Πρωθυπουργοῦ ἡ κατηγορηματικὴ δήλωσις. Ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ ψεύδη, τὰ ὁποῖα χαλκεύονται συστηματικὰ καὶ ἐπίμονα τὰ τελευταῖα 15 χρόνια. Καὶ ἔπειτα διωρισμένος ἐχθρὸς μας διδάσκεται, ὅτι εἶναι καὶ τὰ Σοβιέτ, τὰ ὁποῖα, ἐν τούτοις, διὰ τοῦ ἐνδιαφέροντός των περισῴζουν αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν Κυπριακὴν ὑπόθεσιν ἐν συναρτήσει πρὸς τὴν πεῖραν τῶν ἐπιβούλων Τούρκων καὶ Βρεταννῶν, ἐκ τῆς αὐστηρᾶς καὶ σοβαρᾶς προειδοποιήσεως εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ Σουὲζ καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ Λιβάνου καὶ τόσας ἄλλας περιπτώσεις. Ὅμως, τὸ πρῶτον ψεῦδος αὐτό, τὸ νὰ διατηροῦμεν ὁπωσδήποτε τὴν περίπτωσιν τοῦ μπαμπούλα ἐκ Βορρᾶ, εἶναι ζωτικὸν διὰ συμφέροντα καὶ ἐπιδιώξεις ἐσωτερικῆς καὶ ὄχι ἐξωτερικῆς πολιτικῆς. Δι’ αὐτό, κᾶθε τι, κᾶθε συμφωνία, ἡ ὁποία θὰ ἔτεινε νὰ ὑλοποιήσῃ τὴν ἔλλειψιν κινδύνου, εἴτε ἀπύραυλος ζώνη λέγεται, εἴτε προσφορὰ πρὸς συμφωνίαν ἀμοιβαίας ἐγγυήσεως ἀνεξαρτησίας καὶ ἀκεραιότητος, εἴτε σύμβασις ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τῶν δύο ὑπερδυνάμεων τοῦ κόσμου. Δεύτερον ψεῦδος: Διωρίσαμεν ἐξ ὁρισμοῦ ποῖοι εἶναι ὑποχρεωτικῶς οἱ σύμμαχοί μας, εἴτε εἶναι φίλοι μας καὶ ἂν αὐτοὶ καταδήλως ἐπιβουλεύωνται τὰ συμφέροντάν μας. Πρέπει καὶ καλὰ σύμμαχός μας νὰ εἶναι ἡ Τουρκία. Πρέπει καὶ καλὰ σύμμαχός μας νὰ εἶναι ἡ Μεγάλη Βρεταννία, ἡ ὁποία ἔχει ὅλην τὴν εὐθύνην τῆς καταστάσεως εἰς τὴν Κύπρον διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ αἰωνοβίου ἀποικιοκρατικοῦ δόγματος «διαίρει καὶ βασίλευε». Αὐτὸ τὸ ἔχει συνειδητοποιήσει ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Αὐτὸ τὸ διακηρύσσει ὁ Πρόεδρος τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος, ὁ ὁποῖος διεκήρυξεν, ὅτι συνεβίωσαν εἰρηνικῶς καὶ συνειργάσθησαν εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς πλειοψηφία Ἑλληνικὴ καὶ μειοψηφία Τουρκικὴ εἰς τὴν Κύπρον, πρὶν ἀρχίσῃ ἡ ἐκ μέρους τῶν ἀποικιοκρατῶν ὑποδαύλισις καὶ ὅτι θὰ συμβιώσουν καὶ πάλιν, ἐφ’ ὅσον δὲν εὑρίσκονται ὑποκινηταί, οἱ ὁποῖοι δι’ ἰδιοτελεῖς ἀποικιοκρατικοὺς σκοπούς, διὰ νὰ ἐλέγχουν τοὺς χώρους ἐκείνους, ἐπιδιώκουν νὰ ἔχουν ἕνα μὴ βυθιζόμενον ἀεροπλανοφόρον, τὴν Κύπρον, ἐναντίον τοῦ Ἀραβικοῦ κόσμου καὶ ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τῶν Μονοπωλίων Πετρελαίων, ὑποδαυλίζουν καὶ ὑποκινοῦν. Τοὺς διωρίσαμεν, λοιπόν, αὐτούς, ἐξ ὁρισμοῦ συμμάχους, ὅπως καὶ τὰς ἀλληλεγγύους μὲ τοὺς Τούρκους καὶ Βρεταννούς, Η.Π.Α. καὶ ὅ,τι καὶ νὰ μᾶς κάμουν, εἶναι σύμμαχοί μας. Τρίτον ψεῦδος: Προσδιωρίσαμεν τὴν ἄμυνάν μας. Ἄμυνά μας εἶναι ἡ ἔνταξίς μας, δηλαδὴ ἡ ὑποταγή μας εἰς τὸ ΝΑ-ΤΟ. Ἐναντίον ποίων κινδύνων; Ἐναντίον τοῦ φανταστικοῦ κινδύνου. Μά, ὅταν ὑπάρχῃ ἄμεσος κίνδυνος, ζωντανός, ὑπαρκτὸς κίνδυνος, ἀπειλαὶ ἀποβάσεως, δὲν ἔχομεν καμμίαν προστασίαν. Δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, ἐπιμένομεν, ὅτι ἄμυνά μας εἶναι τὸ ΝΑΤΟ. Καὶ προχθὲς ὡς ἐγράφη εὐρύτατα, ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ ΝΑΤὉ κ. Στίκκερ μᾶς εἶπεν, ὅτι ἐὰν συγκρουσθῆτε μὲ τὴν Τουρκίαν, ἡμεῖς θὰ μείνωμεν οὐδέτεροι. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄμυνα. Καὶ ξέρει ὁ κάθε Ἕλλην καὶ ὁ κάθε Κύπριος ποῦ ὑπάρχει ἡ δύναμις, ἡ ὁποία ἀποσοβεῖ τὴν ἐπίθεσιν τῶν Τούρκων καὶ τὸν κίνδυνον τῆς εἰρήνης. Εἰς τὸν διωρισμένον ἐχθρόν μας, τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Τέταρτον ψεῦδος: Πάλιν διὰ λόγους ἐσωτερικῆς τάξεως. Ὁ στρατὸς πρέπει νὰ βλέπῃ τὴν Ἀριστερὰν ὡς ἐχθράν. Ἐχθρὸς εἶναι ἡ Ἀριστερά. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα τὸν φανατίζομεν, δημιουργοῦνται αὐτά, τὰ ὁποῖα θὰ ἀναπτυχθοῦν μεθαύριον, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἐπερωτήσεώς μας διὰ τὸν Ραδιοφωνικὸν Σταθμὸν Ἐνόπλων Δυνάμεων, δημιουργοῦνται ὅλα ὅσα εἶναι γνωστὰ ἀπὸ τὸ πρόσφατον παρελθὸν καὶ ἀπὸ τὰς δηλώσεις τοῦ τέως Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε.Σ. κατὰ τὴν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἀποχώρησίν του. Καὶ στέλλομεν τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, τοὺς ὁποίους μαθαίνομεν, ὅτι πρέπει νὰ στρέφωνται ἐναντίον μερίδος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ νὰ ἀσκοῦν ἰδίαν πολιτικήν, τοὺς στέλλομεν εἰς τὴν Σμύρνην καὶ εἰς τὴν Πόλιν διὰ νὰ ταπεινωθοῦν τὸ 1955, εἰς τὴν Ἀμμόχωστον διὰ νὰ σκοτωθοῦν χθὲς καὶ τοὺς ἀφήνομεν. Καὶ ἡ ΕΔΑ, ἡ ὁποία κηρύσσεται, ὅτι εἶναι ἐχθρός των, λαμβάνει τὸν λόγον καὶ ζητεῖ τὴν προστασίαν των. Ζητεῖ τὴν προστασίαν καὶ τῆς τιμῆς καὶ τῆς ὑπάρξεώς των. Αὐτὰ τὰ ψεύδη συνέθεσε μία κατάστασις, τῆς ὁποίας ἡ εὐθύνη βαρύνει βεβαίως, κυρίως, τὴν ΕΡΕ, ποὺ τὴν ἐμπέδωσεν ἐπὶ 8ετίαν, ἀλλὰ ἡ ὁποία, δυστυχῶς, συνεχίσθη καὶ ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου. Εἰς τὰ σήμερον κυκλοφοροῦντα πρακτικὰ τῶν συζητήσεων τῆς Παρασκευῆς, πρὶν διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τοῦ σώματος, παρουσιάζεται μία γεμάτη τοὐλάχιστον ἀπὸ ὑπεραισιοδοξίαν, ἐγγίζουσα τὰ ὅρια τῆς ἐλαφρότητος, ἀπάντησις τοῦ κ. Κωστοπούλου εἰς ἐμένα, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι ναὶ μὲν εἶπεν ὁ κ. Γκιουρσέλ, ὅτι ἀπὸ τὴν Ἑλληνοτουρκικὴν φιλίαν σήμερον δὲν ὑπάρχει παρὰ τὸ πτῶμα της, ὅμως, ἡμεῖς δὲν προσβαλλόμεθα ἀπὸ αὐτὰ τὰ πράγματα καὶ ἐπιμένομεν, ὅτι ὑπάρχει ἡ Ἑλληνοτουρκικὴ φιλία. Καὶ ὑπάρχει σήμερον εἰς ὅλον τὸν Τύπον, καὶ εἰς τὸν Κυβερνητικόν, δήλωσις πάλιν τοῦ κ. Κωστοπούλου εἰς Χάγην, περὶ τῶν πολυτίμων ὑπηρεσιῶν, τὰς ὁποίας διὰ τὴν εἰρήνευσιν τῆς Κύπρου προσέφερεν ἡ Μεγάλη Βρεταννία, παρακληθεῖσα ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, τὰ Χριστούγεννα. Τότε κατηγγείλαμεν τὸ γεγονὸς αὐτὸ καὶ δι’ ἀποφάσεως τῆς Ἐκτελεστικῆς μας Ἐπιτροπῆς καὶ εἰς διάβημα προέβημεν εἰς τὸν ἀείμνηστον Σοφοκλῆν Βενιζέλον, Ὑπουργὸν τότε τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐφιστῶντες τὴν προσοχὴν ἐπὶ τῶν κινδύνων, λόγῳ τοῦ ἐνδιαφέροντος τοῦ ἰδιοτελοῦς, ἐναντίον τῆς Κύπρου, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἡ Μεγάλη Βρεταννία. Καὶ μὲ τὸν τρόπον αὐτόν, ἐν τῇ προσπαθείᾳ νὰ περισωθῇ ἡ ἁρμονία τοῦ ΝΑΤΟ, φθάνομεν εἰς τορπιλλισμὸν τῶν ἐθνικῶν δικαίων καὶ εἰς πράξεις προκλήσεων, ὅπως ἡ χθεσινή, πράξεις προκλήσεων, οἱ ὁποῖες δὲν εἶναι τυχαῖες καὶ τῶν ὁποίων τὴν συνέχειαν πρέπει νὰ περιμένωμεν, διότι εἶναι φανερόν, ὅτι σήμερον ἡ Τουρκία δὲν παίζει ἄλλο παιχνίδι, δὲν παίζει ἄλλο ἀτοῦ, παρὰ τὸ παιχνίδι καὶ τὸ ἀτοῦ νὰ ὀξύνῃ εἰς τὸ μὴ περαιτέρω τὴν κατάστασιν, ὥστε νὰ ματαιώσῃ κάθε λύσιν δικαίαν. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν καὶ ἐπειδὴ βέβαια ὅσον καὶ νὰ ἐπιμένωμεν νὰ ἔχωμεν διωρισμένους φίλους καὶ διωρισμένους ἐχθρούς, κανεὶς πλέον οὔτε ἀριστερός, ἀλλὰ οὔτε κεντρῶος, οὔτε καὶ δεξιός, πιστεύει εἰς τὸν μπαμπούλα τοῦ κινδύνου ἀπὸ ἐκεῖ ποὺ δὲν κινδυνεύομεν καὶ ὅλοι βλέπομεν τὸν κίνδυνον ἐκεῖ ὅπου, πράγματι, ὑπάρχει, θὰ ἐτολμούσαμεν μπρὸς εἰς τὴν κατάστασιν τὴν δημιουργηθεῖσαν ἀπὸ τὴν χθεσινὴν ἀγρίαν δολοφονίαν, νὰ προτείνωμεν καὶ νὰ συστήσωμεν τὸ ἑξῆς: Πρέπει, ἐξ ἀφορμῆς αὐτῆς τῆς δολοφονίας, ἐπὶ τέλους, νὰ σημάνῃ συναγερμὸς εἰς ὅλην τὴν ὑφήλιον. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, λυποῦμαι, διότι, βέβαια συνῄνεσα μίαν φορὰν καὶ ἐγώ, ἀναγνωρίζω τὸν κάματον τῶν ἀνθρώπων τῶν ἐπιφορτισμένων μὲ εὐθύνας, συνῄνεσα, λοιπόν, μίαν φοράν, ἀλλὰ ἔγινε καθεστὼς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἦτο καθεστὼς καὶ ἐπὶ τῆς Πρωθυπουργίας τοῦ κ. Καραμανλῆ, νὰ ἀποχωρῆτε πάντοτε μόλις ἔλθῃ ἡ σειρὰ νὰ διατυπώσῃ ἡ Ἀριστερὰ τὰς ἀπόψεις της. Ὁπωσδήποτε, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, εὑρισκόμενος εἰς τὸ Λονδῖνον, ἐτηλεγράφησα εἰς σᾶς προσωπικῶς καὶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ἐπεσήμανα τὴν τρομερὰν ἀνεπάρκειαν καὶ ὑποστηρίζω καὶ τὴν ἀπροθυμίαν τῆς διπλωματικῆς μας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐκπροσωπήσεως νὰ προπαγανδίσῃ καὶ νὰ προβάλῃ τὰ ἐθνικὰ δίκαια εἰς σημεῖον ὥστε καὶ εἰς τὴν Ἀγγλίαν καὶ εἰς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν καὶ εἰς τὴν Ἑλβετίαν κυριαρχεῖται καὶ τὸ ραδιόφωνον καὶ ὁ Τύπος καὶ ἡ τηλεόρασις ἀπὸ τὴν τουρκικὴν προπαγάνδαν. Ἑπομένως, ἐὰν ἐτηλεγραφήσατε εἰς τὰς Πρεσβείας τοῦ ἐξωτερικοῦ, φοβοῦμαι, ὅτι δὲν μετεχειρίσθητε τὰ μέσα τὰ ριζικὰ καὶ τὰ πρόσφορα, τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλονται καὶ ἐπειδὴ τὰς κατηγορίας αὐτάς, τὰς ὁποίας καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος δὶς διετύπωσα καὶ διὰ τὰς ὁποίας, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ὑπάρχει ἀπὸ τῆς πλευρᾶς μας καμμία προκατάληψις, δὲν γνωρίζω κἂν τοὺς διπλωμάτας μας, οὔτε ἔχω κανένα προσωπικὸν λόγον, ἐναντίον ὑπαλλήλου, ἐπειδὴ λοιπὸν διὰ τὰς καταγγελίας αὐτὰς δὶς ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Κυβερνήσεώς σας, ἐγένετο μία ἀπονομὴ πιστοποιητικῶν ἱκανότητος καὶ θερμῆς προβολῆς καὶ ὑποστηρίξεως τῶν Ἑλληνικῶν ζητημάτων, ἔχω μίαν ἱκανοποίησιν, τοὐλάχιστον, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, εἰς δηλώσεις του, δημοσιευθείσας σήμερον, λέγει, ὅτι, κατὰ τὸ ταξείδιον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον δὲν ξεύρω, ἐὰν ἤδη ἐπέστρεψεν ἢ πρόκειται νὰ ἐπιστρέψῃ, διεπίστωσε τὴν τρομερὰν ἀνεπάρκειαν τῆς ἐμφανίσεως τῶν Ἑλληνικῶν θέσεων διεθνῶς καὶ μελετᾷ ἐπείγοντα μέτρα διορθώσεως. Ἕνα δεύτερον σημεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ θέλαμεν νὰ συστήσωμεν, εἶναι νὰ ἀσκηθῇ κᾶθε πίεσις διὰ νὰ ἀποσυρθοῦν, ἐπὶ τέλους, ἡ ΕΛΔΥΚ καὶ ἡ ΤΟΥΡΔΥΚ, διότι ἡ μὲν Ἑλληνικὴ δύναμις ἐτέθη ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ στρατηγοῦ ΓΚΥΑΝΙ καὶ ἐξουδετερώθη, ἡ δὲ τουρκικὴ δύναμις μένει ἀνεξάρτητος, αὐτοδύναμος, κατέχει καὶ χωρίζει συνοικίας καὶ διαμερίσματα καί ἐμποδίζει συγκοινωνίας, δημιουργεῖ τὸ ἐδαφικὸν καθεστὼς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καθορίζει, ὥστε νὰ ἔχωμεν συνοικίαν Τουρκικὴν Ἀμμοχώστου, ὅπου ἡ εἴσοδος σημαίνει ἐκτέλεσιν. Τρίτον, νὰ ζητηθῇ ἡ ἀνασύνθεσις τοῦ σώματος εἰρηνεύσεως τοῦ Ο.Η.Ε. Αἱ σημεριναὶ εἰδήσεις μαρτυροῦν, ὅτι ὑπὸ τὴν σκέπην βρεταννικῶν δυνάμεων, ποὺ ἔχουν ὑπαχθῆ εἰς τὸ σῶμα εἰρηνεύσεως, γίνεται ἀπόβασις καὶ ἀτάκτων τούρκων καὶ ὅπλων εἰς τὴν Κύπρον καὶ διασκορπισμὸς των ἀνὰ τὴν νῆσον. Τέταρτον, νὰ διεκδικηθῇ τὸ δικαίωμα τῆς Κυπριακῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐπιβάλῃ τὰ τάξιν. Νομίζω, ὅτι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις, πρέπει νὰ κάμῃ δεκτὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπροτάθη εἰς τὴν συνεδρίασιν πρὸ τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν διὰ τὸ Πάσχα καὶ δὲν ἔγινε δεκτόν, νὰ ἀπευθυνθῇ ἕνα ψήφισμα εἰς ὅλα τὰ Κοινοβούλια τοῦ κόσμου, τὸ ὁποῖον νὰ ἐκφράζῃ τὰ διακατέχοντα τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν συναισθήματα καὶ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὅλα αὑτὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκλείψουν παρὰ μόνον μὲ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν παγίων, τῶν ἀνεγνωρισμένων ἀρχῶν, ἐπὶ τῶν ὁποίων, κατὰ τὸν χάρτην τοῦ ΟΗΕ, πρέπει νὰ στηρίζεται ἡ διεθνὴς συνύπαρξις, τῆς ἀρχῆς τῆς αὐτοδιαθέσεως καὶ διὰ τὴν Κύπρον. Πέμπτον, θὰ ἦτο λάθος, θὰ ἦτο παράλειψις, θὰ ἦτο ἀνεπάρκεια τὸ νὰ ζητοῦμεν νὰ τιμωρηθῇ ὁ οἱοσδήποτε γνωστὸς ἢ ἄγνωστος τουρκοκύπριος, τὸ ἐνεργούμενον, τὸ ἐκτελεστικὸν ὄργανον καὶ νὰ μὴ τεθῇ ὑπ’ ὄψει τῆς Διεθνοῦς δημοσίας γνώμης, ἡ σειρὰ τῶν παρανόμων, τῶν δολίων, τῶν ἐναντίον τῆς διεθνοῦς ἠθικῆς ἐνεργειῶν τῆς βρεταννικῆς δυνάμεως, τῆς ὑποθαλπούσης αὐτὰ τὰ ἐγκλήματα εἰς τὴν Κύπρον. Καὶ τελευταῖον πιστεύω, ὅτι τὸ ὀδυνηρὸν αὐτὸ ἐπεισόδιον θὰ δώσῃ, ἐπὶ τέλους, τὴν ἀφορμὴν νὰ ἐνωτισθῆτε τὴν φωνὴν ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, νὰ ἀκολουθήσετε τὸν δρόμον, τὸν ὁποῖον ἀκολουθοῦντα, τὰ 80–100 Ἔθνη, εὑρίσκουν καὶ τὴν ἡσυχίαν καὶ τὴν εἰρήνην καὶ τὴν προκοπήν, νὰ ἀπεμπλακῆτε ἀπὸ συμμαχίας, ποὺ δὲν εἶναι δεσμοί, ἀλλὰ δεσμὰ καὶ νὰ βαδίσετε τὸν δρόμον τῆς οὐδετερότητος, μέσα εἰς τὴν διεθνῆ κοινωνίαν. Ἀκούσατε τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ποὺ ἐκδηλώνεται καὶ διαδηλώνει καὶ διὰ τὸν ἕκτον στόλον καὶ διὰ τὰ ἐγκλήματα κατὰ τῆς Κύπρου, ἀκούσατε τὴν φωνή του: μακρυὰ ἀπὸ τὸ ΝΑΤΟ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΔΑ).

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§24Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι αὐτονόητον, ὅτι οἱ Προοδευτικοὶ συμμερίζονται τὴν γενικὴν ἀγανάκτησιν τὴν ἐκδηλωθεῖσαν καὶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν διὰ τὸ ἀνήκουστον ἔγκλημα, τὸ ὁποῖον διεπράχθη εἰς τὴν Κύπρον, τῆς δολοφονίας ἀξιωματικῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ τάγματος ἀόπλων μάλιστα. Ἐπιθυμῶ ὅμως νὰ τονίσω, ὅτι αὐτή, ἡ ἐκ τῶν ὑστέρων ἑκάστοτε, διαμαρτυρία, καὶ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἀναγγέλλονται μετὰ ἀπὸ κἄθε γεγονός, τὸ ὁποῖον θὰ συμβῇ, δὲν νομίζω ὅτι ἀρκοῦν. Ἡ κατάστασις εἰς τὴν Κύπρον ἐξελίσσεται ἐπικινδύνως καὶ αἱ ἐπιπτώσεις της εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα δύνανται νὰ εἶναι σοβαρώταται. Δι’ αὐτὸ καὶ ἐπέμεινα πάντοτε καὶ ἐπιμένω ὅτι, ὄχι λόγῳ, ἀλλὰ ἔργῳ ἡ ὅλη διεύθυνσις τοῦ ἀγῶνος πρέπει νὰ γίνεται κυρίως καὶ κατὰ βάσιν ἐξ Ἀθηνῶν. Ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα, ἐπέβαλεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἦσαν συγκεκριμένα καὶ αἱ ἀπαντήσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως περιωρισμέναι εἰς τὰ ἐρωτήματα καί, ὡς ἐκ τούτου, δὲν νομίζω, ὅτι ἐγὼ δύναμαι νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον καὶ νὰ μεταβάλω μίαν συμφωνηθεῖσαν συζήτησιν εἰς γενικωτέραν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ ἢ τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς. Θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον καὶ θὰ τὸ ὑπεστήριζα μάλιστα, ὅτι θὰ ἔπρεπεν εἰς ἄλλην αἴθουσαν, ἢ εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν νὰ γίνῃ κἄποτε συζήτησις μὲ οὐσιαστικὸν περιεχόμενον καὶ ὄχι ὡς συνήθως γίνονται αἱ συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι περιτριγυρίζουν περὶ τὸ θέμα καὶ δὲν ἅπτονται αὐτοῦ. Ἐὰν δημιουργοῦνται φόβοι καὶ ὑπῆρχε θέμα εὐθύνης τότε ὡς καὶ ἄλλοτε εἶπα ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις εἰς ἄλλην αἴθουσαν ...

§25Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ποίαν αἴθουσαν;

§26Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Βεβαίως ὑπάρχουν καὶ αἱ συσκέψεις τῶν πολιτικῶν ἀρχηγῶν καὶ ὑπάρχουν καὶ τὰ Συμβούλια τοῦ Στέμματος. Ἐπειδὴ μὲ ἠρωτήσατε ἐὰν ὑπάρχουν ἀπήντησα καὶ ὑπῆρξαν εἰς τὸ παρελθόν. Ἀλλὰ βεβαίως εἶναι ἐλευθέρα ἡ Κυβέρνησις καὶ δύναται νὰ κάμῃ χρῆσιν ἢ ὄχι αὐτοῦ τοῦ προηγουμένου. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σήμερον, ἐφ’ ὅσον δὲν ἐπεκτείνεται ἡ συζήτησις δὲν θὰ ἐπεκταθῶ καὶ ἐγώ, θὰ περιορισθῶ εἰς τὸ νὰ ἐκφράσω τὴν ἀνησυχίαν μου καὶ νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ἐκ τῶν ὑστέρων ἀντίδρασις χλιαρὰ ἢ ἰσχυρὰ ἀντίδρασις, δὲν ἱκανοποιοῦν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ μὲ ἱκανοποίει θὰ ἦτο ἡ πεποίθησις ὅτι ὑπάρχει πράγματι προδιαγεγραμμένον Ἑλληνικὸν σχέδιον, διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν, καθ’ ὅλην τὴν γραμμήν, τῆς ὅλης αὐτῆς καταστάσεως, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον φοβοῦμαι ὅτι δὲν ὑπάρχει, ἄλλως δὲν ἐξηγεῖται καὶ αὐτὴ ἡ ἑκάστοτε αἰσιοδοξία τῆς Κυβερνήσεως. Βλέπετε ὅτι ἡ ἄφιξις εἰς Κύπρον δυνάμεως τάξεως τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν δὲν μετέβαλε τὴν κατάστασιν ἀπὸ ἐπικίνδυνον εἰς ἁπλοῦν ἢ ἔστω δυσχερὲς πρόβλημα. Ἡ κατάστασις παραμένει ἐπικίνδυνος. Καὶ πρέπει νὰ ζητήσωμεν, κατὰ πρῶτον λόγον, αἱ δυνάμεις ἀσφαλείας, τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, νὰ ἀποφασίσουν νὰ ἐνεργήσουν ὡς δυνάμεις εἰρηνεύσεως καὶ ὄχι ὡς θεαταί. Διότι, εἶναι ἀπαράδεκτον νὰ λέγεται ὅτι οἱ Ἕλληνες — ἄκουσον! ἄκουσον! — εἶναι ὑπεύθυνοι γενοκτονίας καὶ μάλιστα νὰ λέγωνται αὐτὰ ἀπὸ ἀρχηγὸν ἄκρως προοδευτικοῦ κόμματος. Κατὰ συνέπειαν, περιοριζόμενος εἰς τὸ νὰ ἐκφράσω καὶ ἐγὼ τὰ αἰσθήματα ἀγανακτήσεως, δι’ ὅσα συνέβησαν εἰς Κύπρον, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν θὰ εἶμαι ἥσυχος ἐφ’ ὅσον δὲν θὰ εἶμαι βέβαιος ὅτι ὑπάρχει προδιαγεγραμμένον σχέδιον ἀντιμετωπίσεως τοῦ προβλήματος ἐν συνόλῳ καὶ ὄχι ἐπ’ εὐκαιρίᾳ εἰς τὴν ἑκάστοτε περίστασιν. Καὶ ἐπισημαίνω τὴν πράγματι ὑψίστην εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§28Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἐπιθυμῶ πρῶτον νὰ εἴπω πρὸς τὸν ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Δ.Α. ὅτι ἐὰν συνέβη νὰ ἀπουσιάσω εἰς ἄλλην περίπτωσιν, σήμερον τοῦ προσφέρομαι. Ἐπιθυμῶ ἐπίσης νὰ δηλώσω ὅτι δὲν εἶναι σπασμωδικὴ καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων ἡ ἀντιμετώπισις τῶν ἐπερχομένων γεγονότων. Ἔχομεν χαράξει ἐξωτερικὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ὀνομάζεται Ἑλληνικὴ ἐξωτερικὴ πολιτικὴ μὲ κρυσταλλίνην διαύγειαν καὶ συνέπειαν καὶ αὐτὴν ἀκολουθοῦμεν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἑνώσεως Κέντρου). Ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Δ.Α., ἔθεσε γενικώτερον θέμα, ἐὰν μετὰ τὴν περιπέτειαν τῆς κυπριακῆς ὑποθέσεως ἐμμένομεν εἰς τὴν συμμαχίαν τοῦ ΝΑΤΟ. Ἡ ἀπάντησις ἔχει δοθῆ καὶ εἰς τὸ παρελθόν. Ἡ ἱστορία καὶ ἡ γεωγραφία μᾶς τοποθετοῦν εἰς τὸν ἐλεύθερον κόσμον. Ὑπάρχει πράγματι εἰς τὸ θέμα τῆς Κύπρου ἀντίφασις καὶ ἐναντίον αὐτῆς τῆς ἀντιφάσεως ἔχομεν λάβει θέσιν. Δι’ αὐτὸ ὀνομάζομεν τὴν ἰδικήν μας πολιτικὴν Ἑλληνικὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν, διότι δὲν εἴμεθα δορυφόροι, εἴμεθα σύμμαχοι. Ἐκπληροῦμεν εἰς ἀκέραιον τὰς ὑποχρεώσεις μας, ἀλλὰ καὶ διεκδικοῦμεν εἰς ἀκέραιον τὰ δικαιώματά μας. Διατηροῦμεν τὰς συμμαχίας τοῦ ΝΑΤΟ, διότι ὑπηρετοῦν, κατὰ τὴν γνώμην μας, τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς Πατρίδος καὶ διατηροῦμεν τὰς διαφωνίας μας πρὸς τὸ ὑφιστάμενον καθεστὼς τῆς Κύπρου, ὄχι μόνον διότι παραβιάζει ἐθνικά μας δικαιώματα, ἀλλὰ καὶ διότι παραβιάζει τὰς ἀρχὰς τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν κατάκτησιν τοῦ αἱματηροτάτου τελευταίου πολέμου. (Χειροκροτήματα). Ποῦ ὀφείλεται ἡ σημερινὴ κατάστασις εἰς τὴν Κύπρον; Ὀφείλεται εἰς τὸ δυστύχημα τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης, αἱ ὁποῖαι περιέχουν δύο κρίσιμα λάθη: Πρῶτον, τὴν παραβίασιν τῆς ἀρχῆς τῆς Δημοκρατίας, ἐπειδὴ καθιεροῦται τὸ δικαίωμα τῆς ἐσχάτης μειοψηφίας, τοῦ 18%, νὰ κυβερνᾷ διὰ τοῦ Βέτο τὴν μεγίστην πλειοψηφίαν τοῦ 82%. Ἡ ἀντίφασις αὐτὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαρκέσῃ. Καὶ δεύτερον, περιέχει τὸ ἄλλο ἐπίσης κρίσιμον λάθος, ὅτι εἰσάγει εἰς τὴν Κύπρον Ἑλληνικὸν Κράτος καὶ Ἑλληνικὸν στρατόν, ἀλλὰ κυρίως τουρκικὸν Κράτος καὶ τουρκικὸν στρατόν, εἰς τρόπον ὥστε εὐλόγως ἀντὶ ἡ παρουσία των νὰ εἶναι ἐγγύησις εἰρηνεύσεως, νὰ εἶναι ἐξώθησις πρὸς ρῆξιν. Ἀναγνωρίζεται εἰς τὸ τουρκικὸν κράτος δικαίωμα ἐπεμβάσεως. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς ἦτο βέβαιον, ὅτι θὰ ἐπήρχετο ὅ,τι ἐπῆλθε. Συνηθίζουν ξένοι κριταὶ νὰ ἀποδίδουν εἰς τὴν πρωτοβουλίαν τοῦ Μακαρίου ὅσα συμβαίνουν. Τοὺς πληροφορῶ, καὶ τοὺς ἔχω πληροφορήσει καὶ εἰς τὰς ἐπισήμους καὶ ἀνεπισήμους ἐπικοινωνίας μου, ὅτι δὲν εἶναι δημιουργὸς τῆς ἀνωμαλίας ὁ Μακάριος. Αἱ συνθῆκαι, τὰ λάθη, τὰ ὁποῖα περιέχονται εἰς τὸ σημερινὸν καθεστὼς εἶναι ὑπεύθυνα. Ἀκολουθεῖ ὁ Μακάριος τὰς καταστάσεις, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦνται ἀφ’ ἑαυτῶν. Ὅταν παραβιάζεται ἡ Δημοκρατία, μὲ τὸ δικαίωμα τῆς ἐλαχίστης μειοψηφίας νὰ κυβερνᾷ, κἄποτε ἡ πλειοψηφία θὰ ἐξεγερθῇ. Καὶ ὅταν παρίσταται τὸ τουρκικὸν κράτος καὶ ὁ τουρκικὸς στρατὸς διὰ νὰ ἐνθαρρύνῃ τὰς ἀξιώσεις τῆς ἐλαχίστης μειοψηφίας, ἡ ρῆξις θὰ καθίστατο ἐξ ἀντικειμένου ἀναπόφευκτος. Αὐτὴ εἶναι ἡ νόσος ἀπὸ τὴν ὁποίαν πάσχει τὸ κυπριακὸν καθεστώς. Ἐὰν ἀνεφέρθην εἰς τὸ παρελθόν, δὲν εἶναι διότι ἀποτελεῖ ἐπιθυμίαν μου νὰ ἀσκήσω κριτικὴν τοῦ παρελθόντος, ἀλλὰ διότι ἡ διάγνωσις εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν θεραπείαν. Μόνον ὅταν προσδιορίσωμεν τὴν νόσον ἠμποροῦμεν νὰ προσδιορίσωμεν τὴν θεραπείαν. Καὶ αὐτὴ συνίσταται, πρῶτον, εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πραγματικῆς λειτουργίας τῆς Δημοκρατίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ ἐσχάτη μειοψηφία νὰ κυβερνᾷ. Αὐτὸ ἠδύνατο νὰ συμβαίνῃ εἰς ἄλλας ἐποχάς. Ἀλλὰ δὲν εἶναι Δημοκρατία. Εἶναι κατάκτησις. Καὶ ἐπίσης δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρίσταται τὸ τουρκικὸν κράτος καὶ ὁ τουρκικὸς στρατὸς πρὸς ἐνθάρρυνσιν τῶν αὐθαιρεσιῶν τῆς μειοψηφίας. Θὰ πρέπει ἑπομένως νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ λειτουργία τῆς Δημοκρατίας, καθὼς ἐπίσης νὰ ἀποκατασταθῇ καὶ ἡ πλήρης ἀνεξαρτησία. Νὰ ἀποκατασταθῇ τὸ δικαίωμα τῆς πλειοψηφίας νὰ κυβερνᾷ. Καὶ διότι ἐνδεχομένως ὑφίσταται ἡ ἀνησυχία μήπως ἡ πλειοψηφία κάμῃ κατάχρησιν δυνάμεως, δεχόμεθα ὅπως τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη κατοχυρώσουν τὰ δικαιώματα τῆς μειονότητος. Καὶ ἐπίσης θὰ πρέπει νὰ ἀποσυρθοῦν καὶ ὁ ἑλληνικὸς καὶ ὁ τουρκικὸς στρατὸς εἰς τρόπον, ὥστε πλειονότης καὶ μειονότης νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν ἤρεμον συμβίωσιν, ὅπως συνέβαινεν ἐπὶ αἰῶνας. Τίθεται τὸ ἐρώτημα: Ἡ πλήρης ἀνεξαρτησία περιέχει τὴν αὐτοδιάθεσιν; Ἀλλὰ ἔχω δώσει τὴν ἀπάντησιν. Πλήρης ἀνεξαρτησία σημαίνει δικαίωμα αὐτοδιαθέσεως. Τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν. Εἰς τὴν περίοδον τῆς ἀποικιοκρατίας τὸ αἴτημα ὠνομάζετο αὐτοδιάθεσις. Σήμερον ὀνομάζεται πλήρης ἀδέσμευτος ἀνεξαρτησία, ἡ ὁποία περιέχει τὸ δικαίωμα τῆς αὐτοδιαθέσεως. Μᾶς θέτουν τὸ ἐρώτημα: Διατὶ δὲν τὸ ὀνομάζετε «ἕνωσιν» καὶ ἀπαντῶ: Διὰ δύο λόγους. Πρῶτον, διότι ἡ Ἕνωσις δὲν δύναται νὰ εἶναι πολιτικὴ τῆς Ἑλλάδος. Εἶναι δικαίωμα τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ. Γνωρίζομεν ἄριστα ποία εἶναι ἡ θέλησίς του, ἀλλὰ τὸ δικαίωμα εἶναι ἰδικόν του. Καὶ δεύτερον, διότι τὸ αἴτημα τῆς Ἑνώσεως διεθνῶς ἐνοχλεῖ. Τὸ αἴτημα τῆς ἀνεξαρτησίας διεθνῶς εἶναι εὐπρόσδεκτον. Καὶ θὰ ἀπετέλει πολιτικὸν λάθος νὰ χρησιμοποιοῦμεν ὅρους, οἱ ὁποῖοι ἐμποδίζουν τὴν εὐόδωσιν τοῦ ἀγῶνος. Ὑποστηρίζομεν τὴν πλήρη, τὴν ἀδέσμευτον ἀνεξαρτησίαν, τὸ δικαίωμα τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ νὰ ἀποφασίσῃ ἐλευθέρως διὰ τὸ μέλλον του. Καὶ ἑπομένως, ἐὰν θέλῃ τὴν Ἕνωσιν, ὅπως ἄριστα γνωρίζομεν τὴν πάνδημον θέλησίν του, νὰ γίνῃ ἡ Ἕνωσις. (Χειροκροτήματα). Προσδιώρισα τὸ θέμα κατὰ τρόπον ἀπολύτως σαφῆ, ὥστε τοῦ λοιποῦ εἴτε εἰς τὸν τύπον, εἴτε εἰς ἄλλας ἐκδηλώσεις νὰ μὴ ἐπιτρέπεται καμμία παρανόησις. Ἐὰν καὶ μετὰ τὴν κατηγορηματικὴν αὐτὴν ἐξήγησιν ἐξακολουθήσῃ ἡ παρερμηνεία, ἡ εὐθύνη θὰ βαρύνῃ εἰς ἀκέραιον ἐκείνους οἱ ὁποῖοι παρερμηνεύουν.

§29Α. ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Ἕνωσις εἶναι δικαίωμα καὶ τῆς Ἑλλάδος.

§30Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἡ Ἕνωσις εἶναι δικαίωμα τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ.

§31Α. ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι δικαίωμα καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἔχει ἴσα δικαιώματα καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός.

§32Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριε Ρουσόπουλε, ἀδικεῖται τὸν ἑαυτόν σας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατάξῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὴν Ἕνωσιν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀναγνωρίζει τὸ δικαίωμα τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ νὰ ἀποφασίσῃ διὰ τὴν τύχην του καὶ εἶναι βέβαιος διὰ τὴν ἀπόφασιν του, ἀλλὰ ὁ Κυπριακὸς λαὸς θὰ ἀποφασίσῃ.

§33Α. ΡΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἡ Κύπρος καὶ ἡ Ἑλλὰς ἔχουν δικαίωμα νὰ ἀποφασίζουν.

§34Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Τὸ θέμα τοῦ αἰτήματος τῆς Ἑνώσεως, πρῶτον ἁπλοποιεῖ τελείως τὰ πράγματα, διότι αὐτὸ εἶναι ἡ κρυσταλλίνη πράγματι ἔκφρασις. Ζητοῦμεν τὴν Ἕνωσιν, ἄλλο ἐὰν δὲν δυνάμεθα νὰ τὴν ἐπιβάλωμεν. Μήπως καὶ τὴν αὐτοδιάθεσιν ποὺ ζητᾶτε δύνασθε νὰ τὴν ἐπιβάλετε;

§35Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Νὰ ἐπιβάλωμεν; Ὄχι.

§36Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ζητοῦμεν τὴν Ἕνωσιν, εἶναι δικαίωμά μας νὰ τὴν ζητοῦμεν καὶ ἐὰν ἑκάστοτε ὑπεβάλαμεν ἄλλα αἰτήματα, τὰ ὑπεβάλαμεν διὰ λόγους σκοπιμότητος, ἀλλὰ ἐπιδιώκαμεν τὴν Ἕνωσιν. Ἐπειδή, δυστυχῶς, ἡ συζήτησις ἐπεξετάθη, θὰ προσθέσω ὅτι ἡ ἔννοια τῆς ἀνεξαρτησίας ὅπως τὴν λέγετε καὶ λέγεται «ἢ πλήρης ἢ ἀδέσμευτος, δὲν προστατεύει ἀπὸ κινδύνους». Ὑπάρχει βεβαίως ἡ σκέψις νὰ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν αὐτοδιάθεσιν καὶ τὴν ἀνεξαρτησίαν, ἔστω ἂν ἀπὸ τὴν διεθνῆ πραγματικότητα ὑποχρεωθῶμεν νὰ τὴν δεχθῶμεν δεσμευμένην, λ.χ. τύπου Αὐστρίας. Βλέπομεν μελλοντικῶς τὶ θὰ γίνῃ. Ἡμεῖς φρονοῦμεν ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὀφείλει νὰ θέτῃ τιμίως τὸ αἴτημα τῆς Ἑνώσεως ἀδιαφόρως τὸ τὶ θὰ εἴπουν οἱ ἄλλοι, ὅτι λ.χ. δὲν τὴν θέλουν. Ἀφοῦ ζητοῦν ὄχι τὴν συμπαράστασίν μας, ἀλλὰ τὴν πλήρη παρουσίαν μας, δυνάμεθα καὶ ἡμεῖς, (ἡ Ἑλλὰς ἡ διακυβεύουσα τὸ πᾶν εἰς μίαν παγκόσμιον ἀναταραχήν), καὶ δικαιούμεθα λέγω, νὰ ζητοῦμεν τὴν Ἕνωσιν (Χειροκροτήματα).

§37Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἀναγνωρίζομεν τὸ δικαίωμα τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ, νὰ ἀποφασίσῃ ἐλευθέρως διὰ τὴν τύχην του. Γνωρίζομεν ποία θὰ εἶναι ἡ ἔκβασις δημοψηφίσματος εἰς τὴν Κύπρον, ἀλλὰ ἡμεῖς ζητοῦμεν ὁ Κυπριακὸς λαὸς νὰ ἀποφασίσῃ. Δὲν ἀποβλέπομεν εἰς κατάκτησιν. Ἀποβλέπομεν εἰς Ἐθνικὴν Ἕνωσιν, τὴν ὁποίαν ἀποφασίζει πανδήμως ὁ Ἑλληνισμὸς τῆς Κύπρου. (Χειροκροτήματα).

§38Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Εἴπατε, ὅτι δὲν ἀποβλέπομεν εἰς κατάκτησιν. Ὅταν δηλ. ἐγὼ ὡς πολιτικὸς ἀρχηγὸς ζητῶ τὴν Ἕνωσιν ἢ ὅταν 100 χρόνια οἱ Ἕλληνες τῆς ἐλευθέρας Ἑλλάδος ἐζήτουν τὴν Ἕνωσιν τῆς Κρήτης μὲ τὴν πατρίδα ἀπέβλεπον εἰς κατάκτησιν; Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ!

§39Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Περιεπλανήθητε εἰς ἀτύχημα. Μὴ ἐπιμένετε.

§40Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ἐπιμένω.

§41Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Τὸ αἴτημα τὸ δημοκρατικὸν εἶναι ὅτι οἱ λαοὶ ἀποφασίζουν διὰ τὴν τύχην των. Ὁ Κυπριακὸς λαὸς ἀποτελεῖ ἕνα Κράτος δεσμευμένης ἀνεξαρτησίας. Ζητοῦμεν ἡ ἀνεξαρτησία νὰ γίνῃ ἀδέσμευτος καὶ ὁ Κυπριακὸς λαὸς ἐλευθέρως νὰ ἀποφασίσῃ διὰ τὴν τύχην του. Εἶναι ἡ δημοκρατικὴ παρουσίασις τοῦ αἰτήματος εἰς τὴν Διεθνῆ κοινὴν γνώμην (χειροκροτήματα). Καὶ μὲ τὸν τρόπον αὐτόν, ἐν ὀνόματι τῶν ἀρχῶν τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης, τῆς ἀληθοῦς Δημοκρατίας, ζητοῦμεν τὴν ἐπίτευξιν τοῦ ἐθνικοῦ μας σκοποῦ. Θὰ ἦτο ἀνάξιον ἡμῶν, νὰ χρησιμοποιήσωμεν ὅρους, οἱ ὁποῖοι παραμορφώνουν τὴν οὐσίαν τοῦ ἐθνικοῦ μας αἰτήματος καὶ νὰ δίδωμεν ἐπιχειρήματα εἰς τοὺς ἐχθρούς μας ὅτι τἄχα ἐπιδιώκομεν ἐπεκτατικὴν πολιτικήν, (παρατεταμένα χειροκροτήματα) ὅτι ἐπιδιώκομεν ἰμπεριαλισμὸν καὶ ὅτι θέλομεν ἡμεῖς νὰ προσαρτήσωμεν ἄλλα ἐδάφη. Ὅταν ὅμως ἐμφανιζώμεθα διεθνῶς μὲ τὸ τίμιον αἴτημα τῆς Δημοκρατίας, κατακτῶμεν τὴν διεθνῆ συνείδησιν καὶ διευκολύνομεν τὴν ἐπίτευξιν τοῦ ἐθνικοῦ ἀποτελέσματος (χειροκροτήματα).

§42Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Τότε ὁμιλεῖτε περὶ μεθοδεύσεως, περὶ τῆς ὁποίας ἔκαμα μνείαν.

§43Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος. Καὶ εἶναι βάσιμος ἰδεολογικῶς καὶ εἶναι σκόπιμος πολιτικῶς. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸν προσδιορισμὸν τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις, εἰς τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμεῖ νὰ πληροφορηθῇ ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν. Καὶ τὸ σχέδιον αὐτὸ ἔχει προσδιορισθῆ μὲ κρυσταλλίνην διαύγειαν καὶ σαφήνειαν. Διεπιστώθη ἐκ τῶν πραγμάτων ὅτι ἡ συνθήκη εἶναι ἀνεφάρμοστος. Διεπιστώθη ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὴν ψῆφον τῆς Τουρκίας, διότι καὶ ἡ Τουρκία εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας ἐψήφισεν ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀποσταλῇ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις πρὸς εἰρήνευσιν καὶ μεσολαβητὴς πρὸς ἀναζήτησιν νέου πολιτικοῦ σχήματος. Ἀφ’ ἧς καὶ ἡ Τουρκία ἐψήφισε τὴν ἀποστολὴν τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ τοῦ μεσολαβητοῦ, πῶς εἶναι πλέον δυνατὸν καὶ ἡ ἰδία νὰ θέτῃ ὑπὸ ἀμφισβήτησιν ὅτι ἐξ ἀντικειμένου αἱ συνθῆκαι ἀπεδείχθησαν ἀνεφάρμοστοι; Τὸ πρῶτον ἑπομένως βασικὸν γεγονὸς εἶναι ὅτι αἱ συνθῆκαι ἀπεδείχθησαν ἀνεφάρμοστοι μὲ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας, μὲ τὴν συνομολογίαν καὶ τῆς Τουρκίας. Τούτων δεδομένων, τὶ ἐπιβάλλεται; Ἐπιβάλλεται νὰ ἐπιτευχθῇ καὶ νὰ βοηθηθῇ εἰς τὴν ἀποστολήν της ἡ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς τὴν Κύπρον. Ἕως τώρα αἰσθανόμεθα τὸ χρέος νὰ μεταβαίνωμεν ἡμεῖς εἰς τὰ Ἡνωμένη Ἔθνη. Ἡ πορεία τῆς ἱστορίας ἔκαμε ὥστε τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη νὰ μεταβοῦν εἰς τὴν Κύπρον. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας. Ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦμεν, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιδιωχθῇ ἢ πολεμικῶς ἢ πολιτικῶς. Ἀποκρούομεν τὴν πολεμικὴν ἐπιδίωξιν. Καὶ ἀποβλέπομεν εἰς τὴν εἰρηνικὴν προσπάθειαν τοῦ ἐθνικοῦ σκοποῦ. Διὰ τοῦτο διακηρύσσομεν ὅτι πολιτική μας εἶναι ἡ εἰρήνη. Καὶ εἰς περίπτωσιν ἐπιθέσεως εἶναι ἡ ἄμυνα. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται δι’ ἐπιθέσεως νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν πραγματοποίησιν τοῦ ἐθνικοῦ μας σκοποῦ, θὰ τὸν ἐπιδιώξωμεν διὰ τῶν εἰρηνικῶν διεθνῶν μέσων, τὰ ὁποῖα ὁ μεταπολεμικὸς κόσμος ἔχει δημιουργήσει. Αὐτὴ εἶναι ἡ βασικὴ γραμμή μας. Ἐπιδιώκομεν τὸν ἐθνικόν μας σκοπὸν μὲ εἰρηνικὰ μέσα, ἐκτὸς ἐὰν ὑποστῶμεν ἐπίθεσιν, ὁπότε ἱερὸν χρέος εἶναι ἡ ἄμυνα. Αὐτὴ εἶναι ἡ θεμελιώδης γραμμή μας. Ποία συνέπεια προκύπτει ἀπὸ αὐτὴν τὴν γραμμήν; Πρῶτον νὰ βοηθήσωμεν τὴν διεθνῆ στρατιωτικὴν δύναμιν εἰς εὐόδωσιν τῆς ἀποστολῆς της, τῆς ἀποστολῆς τῆς εἰρηνεύσεως. Καὶ διὰ τοῦτο ὅταν ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος ἦλθεν εἰς τὰς Ἀθήνας, ἐμείναμεν ἀπολύτως σύμφωνοι καὶ διεκηρύχθη μὲ τὰ ἐπίσημα κείμενα, τὰ ὁποῖα ἐδημοσιεύθησαν, ὅτι κοινὴ πολιτικὴ καὶ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Κυπριακῆς Πολιτείας εἶναι ἡ ἐπιδίωξις τῆς εἰρήνης καὶ ἡ ἐνίσχυσις τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως πρὸς πραγματοποίησιν τῆς εἰρηνεύσεως, εἰς τρόπον ὥστε ἐν εἰρήνῃ ὁ μεσολαβητὴς νὰ ἐπιδιώξῃ τὸ ἔργον του. Καὶ ἂν ἐν συνεχείᾳ αὐτὸς δὲν ἐπιτύχῃ οἱ διεθνεῖς ὀργανισμοὶ νὰ ἐπιδιώξουν τὴν ἐφαρμογὴν τῆς δικαίας λύσεως. Καὶ ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος ἐξεπλήρωσεν εἰς ἀκέραιον αὐτὴν τὴν ἐπαγγελίαν. Ἐδήλωσε καὶ εἰς τὸν Ἀρχηγὸν τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως, καὶ καθ’ ὅλους τοὺς τρόπους, ὅτι πειθαρχεῖ εἰς τὰς ἀποφάσεις του. Δέχεται νὰ κατεδαφισθοῦν ὅλα τὰ ὀχυρὰ καὶ νὰ ἐλευθερωθοῦν αἱ συγκοινωνίαι, δέχεται νὰ παράσχῃ ἀκόμη καὶ ἀμνηστείαν εἰς τοὺς τουρκοκυπρίους, ὅσοι ὑπῆρξαν ἔνοχοι ἀδικημάτων, πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς εἰρηνεύσεως. Ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς ἐδημιούργησαν ὅσα συνέβησαν κατ’ αὐτὴν τὴν περίοδον. Τίθεται τὸ ζήτημα, ἡ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις θὰ ἐπιτύχῃ εἰς τὴν ἀποστολήν της; Ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἐνεργεῖ ἐγγυᾶται ὅτι θὰ ὁδηγήσῃ εἰς εἰρήνευσιν; Ἐγένετο πρὸ ἑβδομάδων εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος. Ὑπεστηρίχθη ὅτι ἡ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις θὰ μετέβαινεν εἰς τὴν Κύπρον ὑπὸ τύπον ἐνόπλων παρατηρητῶν. Καὶ διεμαρτυρήθην. Διεκήρυξα τότε ὅτι ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ τούτου, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ εἰς τὴν ἀποστολήν της. Διεκήρυξα ὅτι ἦτο ἀπαραίτητον νὰ ἀποκτήσῃ ἐπίγνωσιν ὅτι ἀποστέλλεται ὡς στρατιωτικὴ δύναμις. Καὶ ἔχω ἐπανειλημμένως ὑποστηρίξει καὶ ἐπαναλαμβάνω καὶ σήμερον ἐνώπιον ὑμῶν ὅτι ἡ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις δύναται ἄριστα νὰ ἐπιτύχῃ εἰς τὸ ἔργον της ἐὰν ἀποκτήσῃ ἠθικὸν θάρρος. Τὶ θὰ ἔπρεπε νὰ πράξῃ διὰ νὰ ἐπιτύχῃ εἰς τὸ ἔργον της; Πρῶτον, νὰ διακηρύξῃ ὅτι οἱαδήποτε ἀπόπειρα πρὸς ἀπόβασιν εἴτε τῆς Ἑλλάδος, εἴτε τῆς Τουρκίας εἰς τὴν Κύπρον θὰ θεωρηθῇ πρᾶξις ἐχθρικὴ ἔναντι τῶν Η. Ε., τὰ ὁποῖα παρίστανται εἰς Κύπρον πρὸς εἰρήνευσιν. Ἐὰν αὐτὴ ἡ διακήρυξις ἐγίνετο, μὲ τρόπον ἀνεπιφύλακτον, εἶναι ἀπολύτως βέβαιον, ὅτι θὰ εἰσηκούετο. Καὶ θὰ ἐδημιούργει αὐτομάτως ἐκτόνωσιν τῆς ἐντάσεως εἰς τὴν Κύπρον. Διότι, ἀγαπητοὶ συνάδελφοι, ποῦ κυρίως ὀφείλεται σήμερον ἡ ἔντασις; Ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ἀπειλεῖται συνεχῶς ἀπόβασις. Οἱ Τουρκοκύπριοι λαμβάνουν μέτρα πρὸς διευκόλυνσιν τῆς ἀποβάσεως, κατασκευάζουν ἀεροδρόμια, ὁδοφράγματα, ὀχυρά. Ἡ Κυπριακὴ Πολιτεία βεβαίως ἀνησυχεῖ καὶ προσπαθεῖ νὰ λάβῃ μέτρα ἀμύνης. Ἔθεσα τὸ ἐρώτημα εἰς ἐπισήμους συνομιλητάς μου, οἱ ὁποῖοι παραπονοῦνται δι’ ὡρισμένας ἐνεργείας τοῦ ἀρχιεπισκόπου Μακαρίου καὶ εἶπον ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἀπὸ Τουρκικῆς πλευρᾶς διακηρύσσεται ὅτι ἐπίκειται ἀπόβασις, τὶ θέλετε νὰ κάμῃ ὁ Μακάριος; Νὰ μὴ λάβῃ μέτρα ἀμύνης; Ἐσεῖς εἰς τὴν θέσιν του τὶ θὰ ἐκάμνατε; Ἰδοὺ διατὶ τὸ πρῶτον χρέος τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως διὰ νὰ ἐπιτελέσῃ τὴν ἀποστολήν της, εἶναι ἡ διακήρυξις, ὅτι ἀπόβασις οἱασδήποτε δυνάμεως εἴτε τῆς Ἑλλάδος, εἴτε τῆς Τουρκίας εἰς Κύπρον, ἀποτελεῖ ἐχθρικὴν πρᾶξιν πρὸς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη. Εἴμεθα ἀπολύτως βέβαιοι ὅτι, μὲ μίαν τοιαύτην διακήρυξιν, οὐδεὶς θὰ ἀποτολμήσῃ ὄχι νὰ ἐπιχειρήσῃ ἀπόβασιν, ἀλλὰ οὔτε νὰ ἐπαναλάβῃ τὴν ἀπειλήν. Καὶ εἰς τοιαύτην περίπτωσιν ἡ χαλάρωσις τῆς ἐντάσεως θὰ ἦτο σχεδὸν ἀπόλυτος. Δεύτερον, ὤφειλε νὰ διαγράψῃ τὰ καθήκοντα καὶ τῶν δύο μερῶν, τὴν κατεδάφισιν τῶν ὀχυρῶν, τὴν ἀπελευθέρωσιν τῶν συγκοινωνιῶν, τὴν κατάπαυσιν τῶν συγκρούσεων. Καὶ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ παρεβίαζον τὰς ἐντολάς της νὰ καταγγέλλῃ διεθνῶς ὡς ὑπευθύνους τῆς ρήξεως. Καὶ ἂν οὔτε τὸ ἕν, οὔτε τὸ ἄλλο ἀπὸ αὐτὰ τὰ μέτρα ἤρκουν, ἐπὶ τέλους αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον φέρουν τὰ ὅπλα, νὰ ἐπέμβουν πρὸς παγίωσιν τῆς εἰρήνης. Μόνον ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν θὰ εἶναι δυνατὸν ἡ ἀποστολὴ τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως νὰ ὁδηγήσῃ εἰς ἀποτέλεσμα. Ἔχω λόγους νὰ πιστεύω, ὅτι καθίσταται βαθμιαίως συνείδησις ἡ ἀνάγκη τῆς πολιτικῆς αὐτῆς διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ ὁ σκοπὸς τῆς εἰρηνεύσεως, διὰ τὸν ὁποῖον ἐστάλησαν. Αὐτὴ εἶναι ἡ θέσις, τὴν ὁποίαν λαμβάνομεν ἀπέναντι τοῦ θέματος τῆς εἰρηνεύσεως. Ἀλλὰ ἡ εἰρήνευσις ἀποτελεῖ τὸ μεταβατικὸν στάδιον διὰ τὴν ἐπίτευξιν τῆς τελικῆς πολιτικῆς λύσεως. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ πλήρης ἀνεξαρτησία, ἡ ἀληθὴς ἀνεξαρτησία τῆς Κυπριακῆς Πολιτείας, εἰς τὴν ὁποίαν ἡ πλειοψηφία ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ κυβερνᾷ καὶ ἡ μειονότης νὰ κατοχυρώνεται, ἀκόμη καὶ μὲ ἐγγύησιν τοῦ ΟΗΕ. Τίθεται τὸ ἐρώτημα. Πῶς θὰ ἠδύναντο οἱ σύμμαχοι νὰ προτιμήσουν μίαν ἀπὸ τὰς δύο συμμαχικὰς χώρας; Ἐδώσαμεν τὴν ἀπάντησιν: Ὅταν μεταξὺ συμμάχων ὑπάρχῃ διαφωνία, μία λύσις ἐπιβάλλεται πρὸς ρύθμισιν τῆς διαφορᾶς. Ἡ δικαιοσύνη. Καὶ τότε οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ διαμαρτυρηθῇ. Ἰδοὺ διατὶ τὸ χρέος τῶν συμμάχων εἶναι νὰ ἐκτιμήσουν μεταξὺ τῶν ἀντιπάλων ἀπόψεων, ποῖος ἔχει δίκαιον. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν ὑπάρχει περίπτωσις προτιμήσεως. Θέτουν ἐνίοτε οἱ συνομιληταί μου, ἕνα ἐρώτημα. Αὐτὸ δὲν θὰ ἔθιγε τὸ γόητρον τῆς Τουρκίας; Ἡ ἀπάντησις εἶναι ὅτι ὅταν ἡ δικαιοσύνη ἐπιβάλλεται οὐδενὸς θίγεται τὸ γόητρον. Ἀλλὰ θὰ ἐπεθύμουν νὰ προσθέσω εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας, ὅτι ἡ σημερινὴ θέσις τοῦ Κυπριακοῦ προβλήματος εἶναι νέα. Ἔχομεν ἐξέλθει ἀπὸ τὸν κύκλον τῆς Ἑλληνοτουρκικῆς ρήξεως ἐπὶ τοῦ κυπριακοῦ θέματος. Τὸ θέμα τῆς Κύπρου, ὅπως ἐξελίσσεται, μὲ τὴν παρουσίαν διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως, μὲ τὴν γενικωτέραν ἐμπλοκήν του, παύει νὰ εἶναι Ἑλληνοτουρκικὸν θέμα. Γίνεται γενικώτερον θέμα, μεταξὺ τῶν δύο κόσμων. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν τὸ Κυπριακὸν δὲν εἶναι πλέον θέμα γοήτρου τοῦ ἑνὸς ἐκ τῶν δύο συμμάχων. Εἶναι θέμα γενικώτερον τῆς Εἰρήνης καὶ τῆς Ἀσφαλείας. Καὶ εἶναι δι’ ἡμᾶς εὐτύχημα, ὅτι τὰ κριτήρια καὶ τῆς διεθνοῦς Εἰρήνης καὶ τῆς Ἀσφαλείας συμπίπτουν μὲ τὰ αἰτήματα τῆς Δημοκρατίας καὶ τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης, εἰς τρόπον ὥστε, ἀθροιζόμενα, νὰ δημιουργοῦν τὴν κοινὴν συνείδησιν, ὅτι μία μόνη εἶναι ἡ λύσις. Ἐκείνη τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ζητοῦμεν, ἡ πλήρης ἀνεξαρτησία, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ εἰς τὴν Ἕνωσιν. Τότε μόνον παγιοῦται καὶ ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ εἰρήνη καὶ ἡ ἀσφάλεια. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. κ. Κανελλόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§45Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι, διότι μετὰ τὴν μακρὰν δευτερολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπανέλθω εἰς τὸ θέμα. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ εἴπω, διατὶ χρησιμοποιῶ τὴν λέξιν «λυποῦμαι». Σκοπός μου ἀπόψε εἶναι ἁπλῶς νὰ βοηθήσω τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν τῆς χώρας, εἰς μίαν δραματικὴν καμπὴν τοῦ κρισιμωτάτου αὐτοῦ θέματος, τοῦ Κυπριακοῦ. Καὶ δι’ αὐτὸ ἠρκέσθην εἰς τὴν θέσιν δύο ἐρωτημάτων. Καὶ ὅταν ἔδωσεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὴν ἀπάντησιν, ἠρκέσθην εἰς μίαν καὶ μόνον φράσιν. Ὑπάρχει, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω, ἕνα ἐλαφρυντικὸν ὑπὲρ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ὑπεχρεώθη εἰς τὴν μακρὰν δευτερολογίαν του καὶ εἰς τὴν ἄσκησιν κριτικῆς, ἡ ὁποία ὅμως μᾶς ἐπιβάλλει νὰ λάβωμε καὶ πάλιν τὸν λόγον, ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τὴν μακρὰν καὶ ἡ ὁποία δὲν συνεβιβάζετο πρὸς τὴν συμφωνίαν, ἡ ὁποία εἶχε γίνει, ὅπως τεθῇ ἁπλῶς ἕνα ἐρώτημα καὶ ὑπάρξῃ μία ἀπάντησις, ὑπεχρεώθη ἀπὸ τὴν μακρὰν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου ἀντιπροσώπου τῆς Ε.Δ.Α. Ὁ δὲ ἀξιότιμος ἀντιπρόσωπος τῆς ΕΔΑ ἐπεξετάθη εἰς τὴν οὐσίαν — εἰσῆλθεν εἰς τὴν οὐσίαν ἀμέσως. Ἐκάκισε καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐμέ, διότι ἠρκέσθημεν εἰς τὸ χθεσινὸν γεγονός. Ἡ ἄποψίς του, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς του ἦτο ὀρθή. Παρεσύρθη ὅμως ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐξησθένισε τὴν ὅλην ὑπόθεσιν. Εἰσῆλθεν εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οὐσίας τοῦ Κυπριακοῦ. Καὶ ἐνῷ ἔπρεπε ἡ Βουλὴ ἀπόψε νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὴν ἐπισήμανσιν τοῦ φοβεροῦ γεγονότος, τὸ ὁποῖον ἐσημειώθη χθές, ἠκούσαμεν, ὄχι ἁπλῶς τὸν κ. Ἠλιοῦ, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τῆς πλευρᾶς του εἶχε δίκαιον καὶ δικαίωμα νὰ ὑποστηρίξῃ τὰ ὅσα ὑπεστήριξε, ἀλλὰ ἠκούσαμε καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀναπτύσσοντα θέματα ἄσχετα πρὸς τὸ συγκινοῦν τὸ Πανελλήνιον χθεσινὸν τραγικὸν συμβάν. Παρεσύρθη. Καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ παρασυρθῇ. Παρεσύρθη δὲ περαιτέρω, ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς ἐπιθυμίας του νὰ ἀσκῇ κριτικὴν εἰς βάρος τῶν συμφωνιῶν τοῦ 1959, παρεσύρθη μέχρι τοῦ σημείου νὰ εἴπῃ κἄτι, τὸ ὁποῖον ἀπόψε κατ’ ἐξοχὴν δὲν ἔπρεπε νὰ εἴπῃ. Εἶπεν, ὅτι δι’ ὅλα πταίουν αἱ Συνθῆκαι, ἰδίως δὲ δύο σημεῖα τῶν συνθηκῶν. Καὶ προσέθεσεν, ὅτι ἡ διάταξις περὶ τῆς παρουσίας τουρκικῶν καὶ ἑλληνικῶν δυνάμεων ἐκεῖ ἀποτελεῖ —καὶ φοβοῦμαι ὅτι ἔτσι ἐγράφη καὶ ἔτσι θὰ παραμείνῃ εἰς τὰ πρακτικὰ— ἐξώθησιν πρὸς ρῆξιν. Ἄρα ἡ διάταξις ἐξώθησεν εἰς αὐτὸ τὸ ὁποῖον συνέβη χθές. Εἶναι, ὅμως, δυνατὸν νὰ ἐξασθενίζωμεν τὴν θέσιν μας, ἀποδίδοντες εἰς μίαν διάταξιν τοῦ 1959, τὸ φοβερὸν καὶ δραματικὸν γεγονός, τὸ ὁποῖον συνέβη χθές; Λυποῦμαι, διότι ἐπισημαίνω αὐτὸ τὸ λάθος τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, λάθος σημαντικόν, διότι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπαναλάβω, ὅσον καὶ ἐὰν ἐνοχλῇ τοῦτο τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, κατέχεται οὗτος συνεχῶς ἀπὸ τὸ πλέγμα τῆς ἀντιθέσεως πρὸς τὴν ΕΡΕ. Ἄλλως δὲν θὰ παρεσύρετο εἰς τὸ λάθος αὐτό. Κύριοι, ἀνέμενον τοὐλάχιστον, ὅτι ἡ οὐσία τῆς ἀπαντήσεως τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἀφεώρα τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν τόσον σαφῶς ἀνέπτυξεν ὁ ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ. Ἠρκέσθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς 2–3 σχηματικὰς φράσεις, γνωστὰς ἐκ τοῦ παρελθόντος καὶ δὲν ἐθεμελίωσε τὴν θέσιν τὴν ἰδικήν μας, τὴν κοινὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡμῶν, τὴν θέσιν ὅλων τῶν ἐθνικῶς σκεπτομένων Ἑλλήνων. Δὲν τὴν ἐθεμελίωσεν...

§46ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ζυρίχη.

§47Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατε. Ὑπάρχει ἡ Ἑλλὰς καὶ ὑπάρχουν οἱ κίνδυνοι, τοὺς ὁποίους προσπαθοῦν μερικοί, ἀποκοιμίζοντες τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, νὰ συγκαλύψουν.

§48Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἡ εὐτυχεστέρα ἡμέρα τῆς ζωῆς του...

§49Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καλὸν εἶναι νὰ παύσουν αὐτὰ καὶ νὰ ὑπάρξῃ εὐπρέπεια. Δὲν ἐκάμαμε καμμίαν διακοπὴν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως...

§50ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος εἶναι ὑπεύθυνος;

§51Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἔδωσε τὴν οὐσιαστικήν, εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ, ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν ὤφειλε νὰ δώσῃ. Κατ’ ἐμὲ ἔπρεπε νὰ ἀρκεσθῇ ἀπόψε εἰς μίαν, δι’ ἐλαχίστων ἔστω φράσεων, οὐσιαστικὴν καὶ ὄχι ἁπλῶς διὰ τῆς σχηματικῆς ἀναγωγῆς τοῦ προβλήματος εἰς τὴν γεωγραφικήν μας θέσιν, ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ. Ἔπρεπε νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τοῦτο καὶ νὰ μὴ εἰσέλθῃ περαιτέρω εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ Κυπριακοῦ, ἀσκῶν κριτικὴν εἰς βάρος τῶν Συνθηκῶν τοῦ 1959. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ, αὐτὸ εἰς ἄλλην ἡμέραν καὶ ὄχι ἀπόψε, ὁπότε ἔπρεπε νὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς ὡρισμένας βαρείας ἠθικὰς καὶ ἐθνικὰς σκέψεις καὶ ἐγειρόμενοι νὰ τηρήσωμεν ἑνός λεπτοῦ σιγήν, πρὸς τιμὴν τῶν πεσόντων ἐν Κύπρῳ ἀξιωματικῶν μας. (Χειροκροτήματα). Αὐτὸ ἔπρεπε νὰ συμβῇ ἀπόψε καὶ ὄχι νὰ ἀσκηθῇ κριτική, ὅπως τὴν ἤσκησεν ὁ κ. Πρωθυπουργός. Ἐξησθένισε, λοιπόν, τὴν ὑπόθεσιν, τὴν ὁποίαν κατ’ ἐξοχήν, ὡς ὑπεύθυνος Κυβέρνησις ἔπρεπε νὰ φροντίσῃ μὲ κάθε τρόπον νὰ μὴ ἐξασθενίσῃ. Καὶ ἠρκέσθη ἀπαντῶν εἰς τὰς πράγματι διαυγεῖς καὶ οὐσιαστικάς, ἀπὸ πλευρᾶς κομμουνιστικῆς, παρατηρήσεις τοῦ κ. Ἠλιοῦ, εἰς τὴν ἐπισήμανσιν τῆς ἀντιφάσεως, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῆς θέσεώς μας εἰς τὴν συμμαχίαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκομεν διὰ πολὺ περισσοτέρους λόγους, ἐκτὸς ἐκείνων τῶν δύο, τοὺς ὁποίους ἐμνημόνευσεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ τοῦ εἰδικοῦ θέματος τῆς Κύπρου, τὸ ὁποῖον μᾶς ἔφερεν εἰς ἀντίθεσιν πρὸς ἀπόψεις ὡρισμένων συμμάχων μας, πρὸς τὴν τακτικὴν τῶν συμμάχων χωρῶν καὶ εἰδικώτερον πρὸς μίαν τῶν χωρῶν αὐτῶν, μετέχουσαν τῆς Ἀτλαντικῆς Συμμαχίας, πρὸς τὴν Τουρκίαν. Ἔπρεπε, λοιπόν, νὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν... (Ἀκούεται ἕνας θόρυβος).

§52Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τί εἴδους φωνὴ εἶναι αὐτή;

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἤκουσα καὶ ἐγὼ μίαν ἄναρθρον κραυγήν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἀξία τῆς αἰθούσης τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου.

§54Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δὲν ἠκούσατε καλῶς. Διέκοψα ἐγὼ καὶ δὲν ἐπρόκειτο περὶ ἀνάρθρων κραυγῶν.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, πολύ, μὴ διακόπτετε. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον. Διεκόψατε κακῶς, παραβιάζοντες τὸν Κανονισμόν. Καὶ ἐξακολουθεῖτε νὰ τὸν παραβιάζετε, ἐπιμένοντες νὰ ὁμιλήσητε. Εἶσθε παλαιὸς Κοινοβουλευτικὸς καὶ δὲν ἐπερίμενα τὴν στάσιν αὐτὴν ἀπὸ σᾶς, μετὰ μάλιστα τὰ ὅσα ἀνεγνώρισε διὰ τὴν καλὴν τοποθέτησιν τοῦ θέματος ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζετε, ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε.

§56Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Εἶπε, κ. Πρόεδρε, ὅτι εἰς τὸ Κυπριακὸν ἔχομεν ἀντιπάλους, πέραν τῆς Τουρκίας, καὶ τὴν Ἀγγλικὴν καὶ τὴν Ἀμερικανικὴν Κυβέρνησιν. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεχίσατε, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε.

§58Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ θρησκευτικῆς εὐλαβείας ἠκούσαμεν καὶ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν καὶ τὸν ἐκπρόσωπόν σας. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, αὐτὸ νὰ συμβῇ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ τώρα.

§59Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Βοηθήσατέ μας.

§60Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βοηθοῦμεν τηροῦντες τὴν στάσιν αὐτήν, ἔναντι τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, καὶ τοῦ ὁμιλητοῦ τῆς ΕΔΑ, καὶ ἀπαιτοῦμεν ἀνταπόδοσιν. Κύριοι, λυποῦμαι, διότι ὑπεχρεώθην κατόπιν τῶν ὅσων εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ παρατηρήσω, ὅσα παρετήρησα. Καὶ συνεχίζω. Ἡ ἀντίφασις, ἡ ὁποία πράγματι ὑπάρχει, καὶ συμφωνῶ, μὲ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὅτι ὑπάρχει, θὰ πρέπει κατὰ τρόπον ὑπεύθυνον, ἱστορικὸν νὰ συλληφθῇ καὶ ἐν σχέσει πρὸς τὸ μέλλον, ἀλλὰ καὶ ἐν σχέσει πρὸς τὸ παρελθόν. Καὶ μὲ τὴν νηφαλιότητα, ἡ ὁποία ἐπιβάλλεται εἰς τὸν χειρισμὸν μεγάλων ἐθνικῶν θεμάτων, ἀλλὰ καὶ μὲ τὴν ἀνωτερότητα, τὴν ὁποίαν ἀπαιτεῖ ἡ ἰδέα τῆς ἀρετῆς, τὴν ὁποίαν τόσον τονίζει ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἡ ὁποία εἶναι εὐρυτάτη, ἀλλὰ πρέπει νὰ εἶναι πάντοτε καὶ συγκεκριμένη, ὀφείλει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ κρίνῃ καὶ τὸ παρελθὸν τῶν 8 τελευταίων ἐτῶν —ὄχι μόνον τῶν 8, ἀλλὰ τὸ ἀρξάμενον ἀπὸ τοῦ 1953 μέχρι σήμερον— ἔτσι ὅπως ἀπαιτεῖ ἀπὸ ἡμᾶς νὰ κρίνωμεν τὴν ἰδικήν του δρᾶσιν, τὰς ἰδικάς του ἐκδηλώσεις καὶ τοὺς ἰδικούς του χειρισμούς. Βεβαίως εἶναι εὔκολον νὰ διατυπώνῃ κανεὶς εὐχάς, νὰ ὁμιλῇ περὶ δικαιοσύνης. Καὶ ἡμεῖς ὡμιλήσαμεν ἄλλοτε περὶ δικαιοσύνης. Εἶναι εὔκολον νὰ ὁμιλῇ περὶ ἀδεσμεύτου ἀνεξαρτησίας, ἀντιδιαστέλλων αὐτὴν ὡς αἴτημα ἔναντι τοῦ αἰτήματος τῆς Ἑνώσεως, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ ἀγαπητὸς καὶ ἀξιότιμος συνάδελφος, ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν. Εἶναι εὔκολον νὰ γίνωνται αἱ λεκτικαὶ καὶ ἐννοιολογικαὶ αὐταὶ διακρίσεις. Ἀλλὰ δὲν ὠφελοῦν, κ. Πρόεδρε καὶ κύριοι Ὑπουργοί, εἰς τὴν πρᾶξιν. Ὀρθῶς ἔθεσεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν τὸ ἐρώτημα, διακόψας τὸν κ. Πρωθυπουργόν. Ἠρώτησε: Μήπως εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβάλλητε, διότι εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπιβάλλῃ τὴν Ἕνωσιν, ἀλλὰ μήπως, ἠρώτησεν, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβάλλητε τὴν ἀδέσμευτον ἀνεξαρτησίαν; Ἀπήντησεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς —καὶ ἡ ἀπάντησις περιέχει ἕνα οὐσιῶδες νόημα— ὅτι ἠμπορεῖ νὰ τὴν προβάλλῃ. Καὶ εἰς αὐτὸ συμφωνῶ. Ἦτο ὀρθὴ ἡ τοποθέτησις αὐτή. Ἀλλ’ ὀρθὴ ἀπὸ πρακτικῆς ἀπόψεως καὶ ἡ παρατήρησις τοῦ Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν, ὅτι εἴτε τὸ προβάλλετε, εἴτε ὄχι, δὲν εἶναι ἡ προβολὴ τῆς ἀξιώσεως, τοῦ δικαιώματος, τοῦ αἰτήματος, βασιζομένου ἔστω ἐπὶ ὅλων τῶν χαρτῶν τῆς ἐλευθερίας ποὺ ἔχουν ὑπογραφῆ μέχρι τοῦδε, ἀλλὰ εἶναι αὐτὴ αὕτη ἡ διπλωματικὴ καὶ πολιτικὴ πρᾶξις εἰς τὴν οὐσίαν της, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ δοκιμασθῇ ἡ δυνατότης τῆς Κυβερνήσεως νὰ φέρῃ εἰς πέρας τὸ ἔργον της. Ἐδήλωσα καὶ ἄλλοτε, τὸ δηλῶ καὶ ἀπόψε, ὅτι ἡ ΕΡΕ θὰ βοηθήσῃ εἰς πᾶν ὅ,τι εἶναι δυνατὸν νὰ συμβάλλῃ καὶ κατ’ ἐλάχιστον, ἀκόμη καλύτερον καὶ εἰς μεγάλον βαθμὸν εἰς τὴν πρόοδον τοῦ Κυπριακοῦ πέραν τῶν συμφωνιῶν τοῦ 1959. Αἱ συμφωνίαι τοῦ 1959, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε ὄχι, ἐξησφάλισαν ἂν ὄχι τίποτε ἄλλο, τὴν νομικὴν ὕπαρξιν τοῦ Κυπριακοῦ Κράτους αὐτοῦ. Καὶ πολλὰ ἄλλα ἐξησφάλισαν, ἀδιάφορον ἐὰν ἐτέθησαν ἐν κινδύνῳ κατὰ τοὺς τελευταίους μῆνας. Πάντως ἐξησφάλισαν τὴν νομικὴν ὕπαρξιν ἀνεξαρτήτου Κράτους. Ἐξησφάλισαν κυριαρχίαν μιᾶς καθαρῶς πλέον καὶ ἀκραιφνοῦς ἑλληνικῆς ἐν Κύπρῳ Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας δὲν μετέχουν κἂν οἱ Τουρκοκύπριοι. Ἄνευ τῶν συμφωνιῶν ἐκείνων δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐμφανίζεται εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Κύπρου καί, μάλιστα, ἀντιπροσωπεύων Κυβέρνησιν ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἀπεχώρησαν οἱ Τουρκοκύπριοι. Καί, ἐν τούτοις, ἔχει δικαίωμα νὰ ἐμφανισθῇ. Καὶ αὐτὸ εἶναι οὐσιῶδες, ἀξιότιμοι κύριοι τῆς Κυβερνήσεως. Εἴμεθα, κατὰ τὴν Ἕνωσιν Κέντρου, κατακριτέοι δι’ ὅλα ἀνεξαιρέτως, ὅσα ἐπράξαμεν κατὰ τὴν ὀκταετίαν. Ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι μία γενικὴ ἀρχή. Παρὰ τὴν γενικὴν αὐτὴν ἀρχήν, ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ παρακαλέσω νὰ σκεφθοῦν οἱ κύριοι τῆς Κυβερνήσεως αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπον ὡς πρὸς τὴν ἀντίφασιν, τὴν ὁποίαν ἐπεσήμανεν ὁ κ. Πρωθυπουργός. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι πράγματι ἡ ἀντίφασις σοβαρωτάτη. Τὴν βλέπει σήμερον καὶ τὴν ζῆ ὁ ἴδιος. Τὴν ἐζήσαμεν ἐπὶ ἔτη ἡμεῖς, φορεῖς ἐθνικῆς εὐθύνης, ὅπως εἶναι σήμερον ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ὅπως εἶναι οἱ συνάδελφοί του φορεῖς ἐθνικῆς εὐθύνης. Καὶ σήμερον εὑρίσκεται εἰς κἄποιαν δυσχέρειαν νὰ ὁμιλήσῃ καθ’ ὃν τρόπον ὡμίλει κατὰ τὸ διάστημα ἐκεῖνο, κατὰ τὸ ὁποῖον ἤσκει τὴν βιαιοτάτην ἐναντίον ἡμῶν κριτικήν. Ἀλλὰ δὲν θὰ διαπράξωμεν τὰ λάθη — ἐθνικὰ λάθη, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ εἴπω— τὰ ὁποῖα διέπραττεν ἡ Ἕνωσις Κέντρου ὅταν μᾶς ἐπετίθετο. Ἡμεῖς θὰ βοηθήσωμεν. Καὶ αὐτὴ ἦτο ἡ πρόθεσις καὶ ἡ ἰδική μου ἀπόψε. Εἶδεν ἡ Βουλὴ καὶ αὔριον θὰ ἔχῃ διαπιστώσει καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἀναγινώσκων τὸ πρῶτον τμῆμα τῆς ἀποψινῆς συνεδριάσεως, ποία ὑπῆρξεν ἡ στάσις μου καὶ πῶς μόνον μετὰ τὴν δευτερολογίαν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἠναγκάσθην νὰ λάβω πάλιν τὸν λόγον καὶ νὰ ὁμιλήσω, ὅπως ὁμιλῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Καὶ ἐφ’ ὅσον ἤσκησε κριτικήν, θὰ ἀσκήσω καὶ ἐγὼ διὰ τριῶν διαπιστώσεων. Δὲν θὰ πάω εἰς τὰς 5. Ὁ ἀριθμὸς 5, ἦτο ὁ ἀριθμὸς τῶν παρατηρήσεων τοῦ κ. Ἠλιοῦ. Θὰ ἀρκεσθῶ εἰς τρία.

§61Η. ΗΛΙΟΥ. Ὀλιγαρκὴς εἶσθε ἀπόψε.

§62Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπλανήθη ἡ Κυβέρνησις. Καὶ ἔχομεν ἤδη καταγράψει εἰς τὸ παθητικόν της, ἡμεῖς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, τὰς πλάνας αὐτῆς. Ἐπλανήθη ὅταν ἐδήλωσε —καὶ ἐδήλωσε διὰ τῶν χειλέων τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ μετὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας— ὅτι ὁ κίνδυνος παρῆλθε καὶ τὸ μόνον τὸ ὁποῖον ἀπομένει εἶναι τὸ δυσχερέστατον οὐσιαστικὸν πρόβλημα. Καὶ μετὰ τὴν δήλωσιν αὐτὴν ἐπανηγύρισε τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον καὶ ἐσημειώθη ἡ ἀπερίγραπτος εἰς τὰ χρονικὰ τῆς πολιτικῆς ἱστορίας τῆς Ἑλλάδος γνωστὴ σκηνή. Δευτέρα πλάνη. Ἐπλανήθη ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο πρὸ τριῶν ἑβδομάδων εἰς τὴν Βουλήν. Ἀπόψε ἐπεχείρησε νὰ μειώσῃ τὴν ἔκτασιν τῆς πλάνης του. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀπαντῶν εἰς τὸν φίλον κ. Πιπινέλην, ὁ ὁποῖος ἤσκησεν ἀκριβῶς κριτικὴν ὅσον ἀφορᾷ τὰς δικαιοδοσίας τῆς διεθνοῦς δυνάμεως, ἀπήντησε μὲ τὸ αὐτάρεσκον ὕφος, τὸ ὁποῖον χρησιμοποιεῖ, ὅτι τί περισσότερον ἦτο δυνατὸν —αὐτὰ εἶπεν ἐκείνην τὴν στιγμὴν καὶ ὄχι ὅσα σήμερον εἶπεν, συμπληρῶν τὴν σκέψιν του τὴν πρὸ τριῶν ἑβδομάδων— τί περισσότερον ἠθέλατε, μήπως ἠθέλατε νὰ ἀποκτήσῃ ἡ διεθνὴς δύναμις καὶ τὸ δικαίωμα ἐπιθέσεως; Ὄχι, τοῦ ἀπήντησα, ὅταν ἠγέρθην ἐγώ. Ἠθέλομεν νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα τῆς ἐπιβολῆς τοῦ νόμου, δηλαδὴ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπόψε διὰ πρώτην φορὰν κατ’ οὐσίαν, ἀναγνωρίσας τὴν πλάνην εἰς τὴν ὁποίαν περιέπεσε πρὸ τριῶν ἑβδομάδων, ἐζήτησε καὶ ζητεῖ ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὀρθῶς — καὶ τὸν συγχαίρω δι’ αὐτό. Ἀλλὰ θὰ τὸν συνέχαιρον ἀκόμη ἐντονώτερον, ἐὰν εἶχε τὸ ἠθικὸν θάρρος νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπλανήθη τότε καὶ προσεχώρησεν εἰς τὴν ἄποψιν τὴν ἰδικήν μας. Τρίτον, εἶχε πλανηθῆ καὶ ὅταν, ἑρμηνεύων τὴν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας, εἶπεν, ὅτι τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας κατήργησεν, ἐθεώρησε κατηργημένας τὰς συμφωνίας τοῦ 1959, κατὰ τὴν συζήτησιν τὴν γενομένην πρὸ τριῶν ἑβδομάδων. Ἐδιώρθωσε καὶ αὐτὸ τὸ λάθος. Λάθος ἦτο, ὅταν ἔσπευσε, διεπόμενος ἀπὸ τὸ πλέγμα τῆς ἀντιθέσεως πρὸς τὴν ΕΡΕ, νὰ εἴπῃ αὐτὴν τὴν φράσιν. Δὲν ὡδήγησε διόλου ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας εἰς τὴν κατάργησιν ἢ εἰς τὴν DE FACTO παραμέρισιν τῶν συμφωνιῶν. Ἀλλοίμονον ἄλλωστε ἐὰν τὸ ἔπραττε, χωρὶς νὰ τὰς ἀντικαταστήσῃ μὲ κἄποιας ἄλλας. Διότι γνωρίζει καὶ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὅτι ἐὰν τὸ ἔπραττε, τὸ ὅλον Κυπριακὸν θὰ ἤγετο ἀπὸ ἀπόψεως νομικῆς εἰς δυσχερεστάτην θέσιν. Αὐτὴ αὕτη ἡ παρουσία τοῦ Μακαρίου ὡς Ἀρχηγοῦ Κράτους, βασίζεται ἐπὶ τῶν συμφωνιῶν τοῦ 1959. Καταγράφω τὰς πλοκὰς αὐτὰς ἁπλῶς διὰ τὰ πρακτικά, διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὰς κατέγραψεν ἤδη εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰδικώτερον τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Κύριοι, πρὸ ἡμερῶν ἐνόμισα, ὅτι εἶχον τὸ δικαίωμα ὡς Ἕλλην καὶ ὡς Ἀρχηγὸς τῆς Ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ κάμω κἄτι, τὸ ὁποῖον παρέλειψε νὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ ὁποῖον καὶ ἀπόψε, μεθ’ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἠλιοῦ καὶ μεθ’ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν διὰ τοῦ ὑπαινιγμοῦ τὸν ὁποῖον ἔκαμε σχετικῶς μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Ἐργατικοῦ Κόμματος τῆς Ἀγγλίας, δὲν ἠθέλησεν ἢ δὲν ἐτόλμησε νὰ πράξῃ. Ἐνόμισα, ὅτι ὤφειλα νὰ ἐπισημάνω καὶ τὴν ἔννοιαν τῆς δηλώσεως τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Κυβερνήσεως τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, προφανῶς δηλώσεως βασιζομένης ἐπὶ ἐσφαλμένων πληροφοριῶν ἢ ἐσφαλμένης γραμμῆς καὶ τὴν φοβερὰν σημασίαν, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ δήλωσις περὶ γενοκτονίας τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ προοδευτικωτάτου, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Μαρκεζίνης, Κόμματος, τοῦ Ἐργατικοῦ. Καὶ ἀντί, κύριοι, ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τὸ βράδυ ἐκεῖνο νὰ ἐπωφεληθῇ αὐτῆς τῆς ἀπαντήσεως, τὴν ὁποίαν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, περισσότερον ἐλεύθερος εἰς τὰς ἐκφράσεις του, ὡς μὴ ἀσκῶν ἄμεσον ὑπεύθυνον ἐξουσίαν, ἔδωσε, παραμέρισεν ὅλα αὐτά, ἠγνόησε καὶ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Οὐΐλσων, ἠγνόησε καὶ τὴν θέσιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Κυβερνήσεως τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, θέσιν ἡ ὁποία δίδει εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλῇ, ὅπως ὡμίλησεν ἀπόψε, καὶ ἐπήδησε τὸ ἴδιο βράδυ εἰς τὸ θέμα τοῦ θριάμβου τῶν ἐκλογῶν τῆς 16ης Φεβρουαρίου. Λυποῦμαι, διότι συγχέει καὶ αὐτὸ τὸ μέγα καὶ κρίσιμον ἐθνικὸν θέμα, μὲ τὸ προσωπικόν του αἴσθημα τῆς ἱκανοποιήσεως διὰ τὴν νίκην τῆς 16ης Φεβρουαρίου, νίκην, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ πλέον ἀπὸ ἀπόψεως ψυχολογικῆς, γεγονός, τὸ ὁποῖον ὁ λαὸς ἐλησμόνησε. (Χειροκροτήματα).

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§64Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ἐνίοτε ἐνθυμεῖται τὸν παλαιὸν καθηγητὴν καὶ ἐννοεῖ νὰ διδάσκῃ. Ἐδίδαξεν ἀπόψε πῶς θὰ ἐπεθύμει ὁ ἴδιος νὰ εἶχον ἐγὼ ὁμιλήσει. Τιμῶ τὴν συνταγήν του, ἀλλὰ δὲν τὴν συμμερίζομαι. Ὡμίλησα, ὅπως ἐνόμισα ἐγώ, ὅτι ἔπρεπε νὰ ὁμιλήσω. Ἀπήντησα συντόμως κατ’ ἀρχὰς εἰς τὰ συγκεκριμένα ἐρωτήματα. Ὅταν ὅμως ἐτέθη τὸ γενικώτερον θέμα, ὤφειλα, ἔκρινα ὅτι ὤφειλα, νὰ δώσω γενικώτερον ἀπάντησιν. Παρείχετο ἄλλως τε ἡ εὐκαιρία τοιουτοτρόπως ἀποσαφηνίσεως τῆς πολιτικῆς μας ἡ ὁποία ἀπὸ μερίδα τοῦ τύπου συνεχῶς παραμορφώνεται. Καὶ ἐθεώρησα χρέος μου, ἐφ’ ὅσον προεκαλούμην ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ ἐνώπιον τοῦ λαοῦ, νὰ προσδιορίσω τὴν κρυσταλλίνην διαύγειαν καὶ συνέπειαν τῆς Ἑλληνικῆς Ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦμεν. Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ὅτι ὡς ἀντιπολίτευσις ἡμεῖς ἐδημιουργοῦμεν δυσχερείας τότε εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐνῶ σήμερον ἀκολουθοῦμεν ἄλλην πολιτικήν. Σφάλλεται, εἰς τὴν μνήμην του. Ὑπερασπίζομεν ἡμεῖς πάντοτε τὴν αὐτοδιάθεσιν καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν ἐνισχύαμεν τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως τῆς ΕΡΕ ἡ ὁποία ἰσχυρίζετο πάντοτε ἐντὸς τῆς Βουλῆς, ὅτι ἐπεδίωκεν αὐτοδιάθεσιν. Θὰ ἤθελεν, ὅταν ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ ἰσχυρίζετο ὅτι ἐπεδίωκεν αὐτοδιάθεσιν, ἡμεῖς νὰ γίνωμεν μειοδόται καὶ νὰ συστήσωμεν λύσεις συμβιβασμοῦ; Ποῦ εὑρίσκεται ἡ ἀταξία τῆς παλαιᾶς ἰδικῆς μας πολιτικῆς; Μόνον, ὅταν ἐπῆλθε τὸ ἀποτέλεσμα τὸ ὁποῖον μάλιστα καὶ ἀπετέλει παραβίασιν τῆς ἀνειλημμένης εὐθύνης τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, ὅπως τὸ θέμα ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλήν, προτοῦ ληφθοῦν αἱ τελικαὶ ἀποφάσεις, τότε ἐπεσημάναμεν τὰς βαρείας εὐθύνας. Δὲν ὑπάρχει ἑπομένως ἐκ τοῦ παρελθόντος καμμία ἀπολύτως ἰδική μας εὐθύνη εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ Ἐθνικοῦ θέματος. Ὑπήρξαμεν πάντοτε παραστάται τοῦ ἐθνικοῦ ἀγῶνος ὁσάκις διεξήγετο μὲ συνέπειαν ἐν ὀνόματι τῶν ἀρχῶν τῆς αὐτοδιαθέσεως, αἱ ὁποῖαι διεκηρύσσοντο. Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. ὅτι ἠκολουθήθη ἀπόψε ἐσφαλμένη διαδικασία, διότι τὸ καίριον θέμα ἐλησμονήθη. Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, παραμένει τὸ καίριον θέμα. Ἐξεδηλώθη ὁμόφωνον τὸ αἴσθημα τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία ἐκφράζει τὸ Πανελλήνιον, αἴσθημα ἀποτροπιασμοῦ διὰ τὰς ἀνάνδρους δολοφονίας τῶν Ἑλλήνων Ἀξιωματικῶν. Παραμένει ἡ ὁμόφωνος αὐτὴ ἐκδήλωσις τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Προσδιωρίσαμεν τὰς ἐνεργείας εἰς τὰς ὁποίας προέβημεν καὶ δὲν θὰ παραλείψωμεν καὶ ἄλλας ἐνεργείας ἐὰν κρίνωμεν ὅτι θὰ καταστοῦν χρήσιμοι. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον διετυπώθη πρόκλησις ἐπὶ τοῦ γενικωτέρου θέματος, ἐπεβάλετο ἡ διευκρίνησις. Καὶ εἶμαι εὐτυχὴς διότι παρεσχέθη αὐτὴ ἡ εὐκαιρία τῶν διευκρινήσεων, αἱ ὁποῖαι ἦσαν χρήσιμοι καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς Ἑλλάδος. Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ὅτι κατέχομαι πάντοτε ἀπὸ τὸ πλέγμα ἔναντι τῆς ΕΡΕ. Τὸ ἀκριβὲς εἶναι ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ κατέχεται πάντοτε ἀπὸ τὴν ἀνάγκην νὰ τὸ ἐπαναλαμβάνῃ. Ἀλλ’ ἐρωτῶ. Διατί νὰ κατέχωμαι ἐγὼ ἀπὸ τὸ πλέγμα; Τὸ πλέγμα εἶναι νοσηρὰ κατάστασις καὶ εἰς αὐτὴν περιέρχονται οἱ ἡττημένοι, ὄχι οἱ νικηταί. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα). Ἔθεσα τρία ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα ὠνόμασε πλάνην ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Θὰ τοῦ δώσω ἀπάντησιν. Εἶπεν, πρῶτον, διατὶ ἐξήραμεν εἰς μίαν δεδομένην στιγμὴν τὸ ἐπίτευγμα τῆς πολιτικῆς μας. Ἔχω δώσει ὑπεύθυνον ἀπάντησιν ἀπὸ τοῦ βήματος, ἡ ὁποία ἔχει ἐπισήμως καὶ διεθνῶς ἐπιβεβαιωθῆ. Ὑπῆρξε μία στιγμὴ κινδύνου πολέμου, ὁ ὁποῖος ἀπετράπη. Αὐτὸ συνέβη. Ἐβεβαιώθη ἐπισήμως καὶ διεθνῶς. Καὶ ἦτο εὔλογον νὰ τονισθῇ αὐτὸ τὸ γεγονός. Ἐὰν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ κρίνῃ ὅτι παρόμοιον γεγονὸς δὲν ἦτο ἐκ τῶν ὑστέρων ἄξιον ἐξάρσεως, ὑποτιμᾷ τὴν ἱστορίαν εἰς τὴν ὁποίαν συνήθως ἀναφέρεται. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ὠνόμασε καὶ μίαν 2αν πλάνην. Ἀνεφέρθη εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως. Καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ὡμίλησα ἤδη. Εἶχεν εἴπει τότε ὁ Πρόεδρος κ. Πιπινέλης ὅτι ἡ διεθνὴς δημοκρατικὴ δύναμις δὲν ἔχει δικαιώματα. Τοιαύτη ἐπιβεβαίωσις ἔβλαπτε τὴν ὑπόθεσιν τῆς Ἑλλάδος, μιᾶς ἀπὸ τὰς χώρας αἱ ὁποῖαι ἐψήφισαν τὴν ἀποστολὴν τῆς δυνάμεως. Ὡς μία ἀπὸ τὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι ἐψήφισαν τὴν ἀποστολὴν τῆς δυνάμεως, ἡ Ἑλλὰς ἐδικαιοῦτο νὰ δώσῃ τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν ἔκρινε χρήσιμον διὰ τὴν εἰρήνευσιν. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια τῶν λόγων μου καὶ δὲν ἦτο πλάνη. Ἦτο χρέος καὶ ἦτο ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν προσέφερα εἰς τὸν ἀγῶνα. Καὶ ἡ πορεία τῶν γεγονότων ἀποδεικνύει ὅτι ἡ ἄποψις αὐτή, τὴν ὁποίαν ὑπεστήριξα, βαθμιαίως εὑρίσκει γενικὴν ἀναγνώρισιν. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ἀνεκάλυψε καὶ μίαν ἀκόμη πλάνην μου. Ὅτι ὑπεστήριξα ὅτι ἡ ἀποστολὴ τῆς διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ ἡ ἀποστολὴ τοῦ μεσολαβητοῦ ἀποτελοῦν ντεφάκτο ἀναγνώρισιν ὅτι αἱ συνθῆκαι κατηργήθησαν. Λυποῦμαι διὰ τὴν ἰδικήν του πλάνην. Νομικῶς αἱ συνθῆκαι ὑφίστανται. Ἀλλὰ ἔχουν καταργηθῆ εἰς τὴν πρᾶξιν, εἰς τὴν οὐσίαν.

§65Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατήργησαν τὸν Μακάριον ὡς Πρόεδρον Κράτους.

§66Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κατήργησαν τὰς διατάξεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς παρουσίας διεθνοῦς στρατιωτικῆς δυνάμεως καὶ μεσολαβητοῦ. Λυποῦμαι ἀπείρως. Τοῦτο ἀποτελεῖ τὴν βαρεῖαν πλάνην του εἰς τὴν ὁποίαν παρακαλῶ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς ΕΡΕ νὰ μὴ ἐπιμείνῃ διὰ νὰ μὴ εὑρεθῇ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὁ ἀπολογητὴς τῆς διαρκείας τῶν συνθηκῶν. Δὲν μένει κατόπιν τῆς ἐμμονῆς σας, εἰ μὴ νὰ παρακληθῇ ἡ διεθνὴς στρατιωτικὴ δύναμις καὶ ὁ μεσολαβητὴς νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν Κύπρον διὰ νὰ μείνῃ ἡ Κύπρος μὲ τὰς συνθήκας της.

§67Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, τὴν ἀκεραιότητα. Δὲν ἰσχυρίσθην τοιοῦτόν τι καὶ παρακαλῶ νὰ μὴ μοῦ προσάπτετε πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν εἶπον.

§68Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὴ εἶναι ἡ πλάνη σας. Ἐὰν αἱ συνθῆκαι ὑπάρχουν καὶ ἐὰν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν διεξάγεται ἀγὼν διὰ τὴν ἀπόδειξιν ὅτι ὑφίσταται τὸ κῦρος τῶν συνθηκῶν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ὅλαι αἱ ἄλλαι προσπάθειαι εἶναι μάταιαι.

§69Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ συμφωνοῦμεν.

§70Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Εἶναι δυνατὸν λοιπὸν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν νὰ ὑποστηρίζεται ἡ ἱερότης τοῦ νομικοῦ κύρους τῶν συνθηκῶν καὶ νὰ ὑποστηρίζετε ὅτι δὲν ἔχουν οὐσιαστικῶς καταργηθῇ;

§71Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ἀποτελεῖ διαστροφὴν τῆς ἀπόψεώς μου.

§72Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ἐπιχειρῶ καμμίαν διαστροφὴν οὔτε εἶναι εἰς τὰς συνηθείας μου, οὔτε ἐμπρέπει εἰς τὸ μέγα ἐθνικὸν θέμα.

§73Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατε τὰς συνηθείας. Ἀποτελεῖ διαστροφήν.

§74Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Εἴπατε, κ. Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, ὅτι ἀπετέλεσε πλάνην ἰδικήν μου ὁ ἰσχυρισμὸς.......

§75Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι κατηργήθησαν. Μὴ διαστρέφετε τοὺς λόγους μου, εἶπον ὅτι εἶναι πλάνη αὐτὸ ποὺ ἰσχυρίσθητε ὅτι κατηργήθησαν. Καὶ σεῖς μοῦ λέτε αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅτι ἠκούσθη εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Βουλῆς ἄποψις ὅτι πρέπει νὰ μείνουν ἀκέραιαι αἱ συνθῆκαι. Πότε τὴν ἠκούσατε; Παρακαλῶ νὰ βεβαιώσετε καὶ βεβαιῶ τὸν Ἑλληνικὸν Λαὸν ὅτι δὲν ὑπάρχει εἰς τὰ πρακτικὰ καμμία φράσις μου ἡ ὁποία νὰ ἀποδεικνύῃ τὴν ἀλήθειαν τῶν λόγων σας ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦτο. Καὶ νὰ προσέχετε.

§76Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερν.). Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε., εἰς μάτην λαμβάνετε ἔντονον ὕφος διότι τὸ λάθος σας εἶναι σαφές. Νομικὴ κατάργησις δὲν ὑπάρχει. Ὑπάρχει ἐκ τῶν πραγμάτων κατάργησις. Αὐτὸ εἶναι ἐξ ἀντικειμένου δεδομένον. Εἶναι μάταιον νὰ ἐπιμένετε. Πλάνην δὲν ἀπετέλεσεν ἡ ἰδική μου διαπίστωσις. Ἀπετέλεσε πλάνην ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Ρ.Ε., ὁ ὁποῖος κατέχεται ὁ ἴδιος ἀπὸ τὸ πλέγμα τῆς ἥττης. Ἀγαπητοί μου συνάδελφοι, δὲν ἐπεθύμουν τὸ ἐθνικὸν θέμα νὰ ὁδηγηθῇ εἰς αὐτὴν τὴν ἀντιδικίαν. Ἡ ἰδική μας ἐπιθυμία εἶναι νὰ διαχειρισθῶμεν τὸ θέμα πέραν πάσης προθέσεως ἀντιδικίας. Καὶ τὴν ἀπόδειξιν αὐτοῦ παρέσχομεν μὲ τὴν δήλωσιν εἰς τὸν ἀρχηγὸν τῆς ἀντιπολιτεύσεως ὅτι τὰ κείμενα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν του. Ἡ ὑπόσχεσίς μας ἰσχύει πάντοτε. Διότι δὲν ἐπιθυμοῦμεν ἡμεῖς νὰ μονοπωλήσωμε τὴν διαχείρισιν τοῦ ἐθνικοῦ θέματος. Ἔχομεν βεβαίως ὁλόκληρον τὴν εὐθύνην, ἀλλὰ παραδίδομεν τὴν ἐνημέρωσιν καὶ εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν, εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα καὶ συμβολῆς καὶ ἐπικρίσεως. Παρακαλῶ νὰ πιστεύσετε ὅτι κατεχόμεθα ἀπὸ πλήρη συνείδησιν τῆς ἱστορικῆς μας ἀποστολῆς καὶ τῆς ἱστορικῆς μας εὐθύνης καὶ θέλομεν νὰ ἐλπίζωμεν ὅτι εἰς αὐτὸν τὸν κόσμον ὁ ὁποῖος προῆλθεν ἀπὸ τοὺς νικηφόρους ἀγῶνας ἐναντίον τῶν τυράννων θὰ ἐπικρατήσῃ καὶ ἡ δημοκρατία καὶ ἡ δικαιοσύνη (ζωηρὰ χειροκροτήματα).

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως κ. Π. Κανελλόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§78Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν θ’ ἀπαντήσω εἰς τὴν ἀνταπάντησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, θὰ ὁμιλήσω μόνον βάσει τῶν σκέψεων αἱ ὁποῖαι ἐνέπνευσαν καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰς τελευταίας του φράσεις. Αἱ περιστάσεις εἶναι κρίσιμοι, τὰ θέματα εἶναι πράγματι θέματα, τὰ ὁποῖα βεβαίως εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν καὶ ἀντικείμενον ἀντιδικίας καὶ βιαίας ὡς πρὸς ὡρισμένας πλευράς, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ γίνουν ἀντικείμενον ἀντιδικίας ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν καὶ τὴν εὐθεῖαν Ἑλληνικὴν γραμμὴν ὑπὸ τῆς ὁποίας ὅλοι ἐμπνεόμεθα. Καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ δώσω περαιτέρω συνέχειαν εἰς τὴν ἀπόψε σημειωθεῖσαν ἀντιδικίαν, ἡ ὁποία παρὰ τὴν θέλησίν μου ἐσημειώθη, διότι ὅπως ἔθεσε τὰ ζητήματα ἐγὼ πιστεύω, ὅτι παρεσύρθη ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὑπὸ τοῦ κ. Ἡλιοῦ. Δὲν θὰ δώσω συνέχειαν καὶ εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν εἶναι δυνατὸν ἐκτενέστερον νὰ ὁμιλήσωμεν καὶ περὶ τῶν συνθηκῶν τοῦ 1959 καὶ περὶ τῆς σημασίας τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ τελευταία ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας. Ἀρκοῦμαι μόνον εἰς τὴν ἐπισήμανσιν τοῦ γεγονότος ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἔχων τὸ αἴσθημα, τὸ πλέγμα, ἀφοῦ ὁμιλοῦμεν ὅλοι περὶ πλέγματος...

§79Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Μόνον σεῖς ὡμιλήσατε περὶ πλέγματος...

§80Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι εἴπατε, ὅτι κατέχομαι ἀπὸ τὴν ἀνάγκην, δὲν ἠθελήσατε νὰ εἰπῆτε πλέγμα. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἐχρησιμοποιήσατε τὴν λέξιν ἀνάγκην, ἀντὶ τῆς λέξεως πλέγμα. Ἄς ἀφήσωμεν, ὅμως, τὸ πλέγμα καὶ ἄς εἴπωμεν, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἔχει ἀνάγκην, μεταχειρίζομαι τὴν λέξιν του, νὰ καλύψῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρὸ 1½ μηνός, πρὸ 2 περίπου μηνῶν εἶχεν εἴπει, ὅτι αἱ συνθῆκαι ἔχουν DE FACTO καταργηθῆ διὰ τῆς ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας, ὅπως ἔχει ἀνάγκην νὰ καλύψῃ καὶ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπε πρὸ 3 ἑβδομάδων ὅταν ἤσκησεν ὁ κ. Πιπινέλης κριτικὴν διὰ τὰς ἁρμοδιότητας τῶν δυνάμεων τοῦ ΟΗΕ. Χαίρω, διότι ἐπιθυμῶν νὰ καλύψῃ τὰς πλάνας ἐκείνας, ὡμίλησεν ἀπόψε ὀρθῶς καὶ ἐπὶ τοῦ ἑνὸς θέματος καὶ ἐπὶ τοῦ ἄλλου. Ἐπὶ τοῦ ἑνὸς ὁπωσδήποτε τοῦ ἀναφερομένου εἰς τὰς ἁρμοδιότητας τῶν δυνάμεων τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας καὶ συμφωνοῦμε σήμερον μαζί του, μαζὶ μὲ τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ὁ ὁποῖος συνεφώνησε τώρα μὲ ὅσα ἐλέγομεν ἡμεῖς πρὸ 3 ἑβδομάδων, ὅτι πρέπει παντὶ τρόπῳ ν’ ἀποκτήσουν οὐσιαστικὰς ἁρμοδιότητας αἱ δυνάμεις αὐταί. Ὡς πρὸς τὸ ἄλλο σημεῖον, ἐκεῖ ἐπανέλαβε καὶ ἀπόψε, δυστυχῶς, ἀλλὰ ἔπειτα τὸ διώρθωσεν, ὅτι DE FAἔχουν καταργηθῆ αἱ συνθῆκαι. Δὲν πρέπει ν’ ἀκουσθῇ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν μία τοιαύτη φράσις, διότι πολλὰ θὰ ἐτίθεντο ἐν κινδύνῳ, ἐὰν ἡ φράσις αὐτὴ θὰ εἶχεν ἐκληφθῆ ὡς ὀρθή. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκληφθῇ ὡς ὀρθή, διότι ἁπλούστατα ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας φθάνει μέχρι τοῦ σημείου νὰ μνημονεύῃ τὰ ἐνδιαφερόμενα ἐπὶ τοῦ θέματος Κράτη. Ἐχρησιμοποίησε δηλαδὴ ἡ ἀπόφασις τὰς συνθήκας τοῦ 1959, αἱ ὁποῖαι ὁμιλοῦν περὶ τῶν ἐνδιαφερομένων τεσσάρων Κρατῶν. Ἄρα ἐξεκίνησεν ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας ἀπὸ τὸ 1959, νομικῶς, ἠθικῶς ἀπὸ πᾶσαν ἔννοιαν. Ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ ἐπιμείνῃ. Λυποῦμαι, διότι ἐχρησιμοποίησα μίαν κάπως ἔντονον λέξιν, εἰς τὴν ἑρμηνείαν τὴν ἐσφαλμένην τῆς ἰδικῆς μου ἀπόψεως. Ἐγὼ δὲν εἶπον, ὅτι πρέπει νὰ .... (δὲν ἠκούσθη) .... ὥστε νὰ λέγῃ, ὅτι δὲν ἔπρεπε τοιοῦτόν τι ν’ ἀκουσθῇ εἰς τὴν αἴθουσαν, ὅτι αἱ συνθῆκαι θὰ μείνουν ἀκέραιοι. Καὶ ὁ κ. Ἀβέρωφ ὁμιλήσας ἐξ ὀνόματος τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐγὼ καὶ ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι καὶ ὁ Πρόεδρος κ. Πιπινέλης, ἐτονίσαμεν, ὅτι αἱ πράξεις τῶν τελευταίων ἐτῶν, ἰδίᾳ τῶν τελευταίων μηνῶν, ἀπέδειξαν, ὅτι πρέπει οὐσιώδη σημεῖα τῶν συμφωνιῶν τοῦ 1959 νὰ μεταβληθοῦν. Πρόκειται, ὅμως, περὶ τροποποιήσεων βασικῶν αἱ ὁποῖαι ζητοῦνται, δὲν ἔχουν αὐτομάτως σημειωθῆ καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ἔχει αὐτομάτως σημειωθῆ ἡ κατάργησις συμφωνιῶν ἄνευ τῶν ὁποίων δὲν θὰ εἶχεν νομικὸν δικαίωμα νὰ ὁμιλῇ ὡς Ἀρχηγὸς Κράτους ὁ Μακάριος. (Χειροκροτήματα).

§81Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ οὐδὲν προσέθεσε. Δὲν ὑπάρχει, ἑπομένως, ἀνάγκη ἄλλης ἀπαντήσεως.

§82Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠθέλησα νὰ προσθέσω νεώτερόν τι.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἡλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§84Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὀφείλω νὰ ἐπισημάνω πρῶτον, ὅτι ἀνεξαρτήτως ἄλλων ἀρνητικῶν, ἢ παραλείψεων, κατὰ τὴν ἄποψίν μας, ἀπὸ τὴν συζήτησιν τὴν ἀποψινήν, προέκυψεν ἕνα θετικὸν σημεῖον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀναγνωρισθῇ, ἡ ἐκ μέρους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως διευκρίνισις τῆς ἐννοίας, τὴν ὁποίαν προσδίδει εἰς τὴν θέσιν τὴν Ἑλληνικὴν περὶ διεκδικήσεως πλήρους καὶ ἀδεσμεύτου ἀνεξαρτησίας, δὲν εἶναι ἔννοια ἀντίθετος πρὸς τὴν αὐτοδιάθεσιν. Θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι ταὐτόσημος. Μόνον ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἶναι πλήρως καὶ ἀδεσμεύτως ἀνεξάρτητος, δύναται νὰ διαθέσῃ ἐλευθέρως τὸν ἑαυτόν του. Ἐπὶ πλέον τὸν συμμερίζομαι, διότι ἦτο πειστικὴ ἡ ἐξήγησις, διατὶ αὐτὸν τὸν ὅρον προβάλλει διεθνῶς. Πέραν τούτου, ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, μίαν κριτικὴν μόνον μοῦ ἔκαμε, ὅτι ἐγὼ εὗρον 5 σημεῖα, ἐνῷ ἐκεῖνος θὰ ἀρκεσθῇ εἰς τρία. Πάντοτε, προκειμένου περὶ τοῦ Κυπριακοῦ, ἡ ΕΡΕ ὑπῆρξεν ὀλιγαρκής. Κατὰ τὰ ἄλλα, μὲ ἐκάλυψε μὲ φιλοφρονήματα, τονίζων ὅτι ὀρθῶς ἀπὸ τῆς ἰδικῆς μου σκοπιᾶς, ἀπὸ τῆς σκοπιᾶς τῶν ἀντιλήψεών μου, ἐτοποθέτησα τὸ θέμα. Φυσικά, θὰ τοῦ ἀνταποδώσω τὴν φιλοφρόνησιν, ὅτι αὐτὸ ἔγινε ἐν τῇ ἐπιδιώξει μιᾶς εὐθυγραμμίσεως καὶ ἑνὸς κοινοῦ μετώπου μὲ τὴν Κυβέρνησιν, διότι εἶπε, τέλος πάντων, ὅτι ἡμεῖς τὰ ἐθνικῶς σκεπτόμενα κόμματα κλπ. Ἐγὼ δὲν θὰ ἤθελον ἂν καὶ θὰ ἠμποροῦσα νὰ ὑποστηρίξω τὸ ἀντίθετον, δὲν θὰ ἤθελα νὰ προχωρήσω εἰς ἀνταπόδοσιν χαρακτηρισμῶν, ἀρκοῦμαι, ὅτι δὲν σκέπτεται ἐθνικῶς, πᾶς ὅστις δὲν σκέπτεται, ὅπως σκέπτεται ἕνας ἄλλος συνάδελφος, ἢ μία ἄλλη παράταξις. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι εἰδικῶς εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, ὅταν βαρύνεται μὲ τὴν Ζυρίχην ἡ ΕΡΕ, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποτολμᾷ χαρακτηρισμούς. Ὅταν συνεζητοῦντο αἱ συμφωνίαι τῆς Ζυρίχης ὅλα τὰ κόμματα, τὰ τότε διεσπαρμένα, τὰ ὁποῖα συναπήρτισαν τὴν Ε.Κ. καὶ οἱ Προοδευτικοί, καὶ ἡμεῖς, ἐχαρακτηρίσαμεν βαρύτατα ὅλοι τὰς συμφωνίας ἐκείνας. Τώρα θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω κἄτι ἀκόμη. Ἡ ἐπιμονὴ τῆς παρατάξεως τῆς Ε.Ρ.Ε. εἰς τὸ νὰ λέγῃ, νὰ ὑπεραμύνεται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τῆς ἰσχύος, σήμερον τῶν συμφωνιῶν τῆς Ζυρίχης, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι εἰς τὸ ἐνεργητικόν της. Δὲν θὰ μποροῦσε νὰ ὑπάρξῃ καλυτέρα συνηγορία ἀνθελληνικῶν, τουρκικῶν ἀπόψεων. Εἶχον τονίσει κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς, πρὸ τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος, λόγῳ τοῦ Πάσχα, Παρασκευῆς, ὅτι ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας τῆς 4ης Μαρτίου, νὰ διορίσῃ μεσολαβητὴν «πρὸς εἰρηνικὴν ἐπίλυσιν καὶ ρύθμισιν τοῦ Κυπριακοῦ, συμφώνως πρὸς τὸν Καταστατικὸν Χάρτην τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν», αὐτὸ εἶναι τὸ κείμενον τῆς ἀποφάσεως, περιέχει μίαν διπλῆν ἀναγνώρισιν: Πρῶτον, ὅτι αἱ συμφωνίαι Ζυρίχης–Λανδίνου, τελοῦν ὑπὸ ἐπανεξέτασιν καὶ δεύτερον, ὅτι κατὰ τὴν ἐπανεξέτασιν παντὸς γραπτοῦ κειμένου καὶ ἑπομένως τοῦ κειμένου τῶν συμφωνιῶν τῆς Ζυρίχης καὶ τοῦ Λονδίνου — πρέπει νὰ κατισχύσουν αἱ ἀρχαὶ τοῦ Χάρτου τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, δηλαδή, αἱ ἀρχαὶ ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἀναγνωρίζουν ἀφ’ ἑνὸς μὲ τὴν αὐτοδιάθεσιν, ὡς θεμέλιον διεθνοῦς συμβιώσεως, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ἀπαγορεύουν τὴν στρατιωτικὴν ἐπέμβασιν εἰς τὸ ἔδαφος ξένης, ἀνεξαρτήτου χώρας. Καὶ ἔλεγον, τότε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν διὰ τῆς ἐπικλήσεως τῶν πρακτικῶν, δηλαδὴ συζητήσεων, αἱ ὁποῖαι εἶχον προηγηθῇ, κατὰ τὴν ἀνταλλαγὴν διαφόρων συγκρουομένων γνωμῶν, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀντιπαραταχθῆ πρὸς ἀλλήλας διὰ τῆς ἐπικλήσεως ἀπόψεων τοῦ ἑνὸς ἢ τοῦ ἄλλου, ποὺ συνεκρούοντο, νὰ θελήσωμεν νὰ ἑρμηνεύσωμεν μεταγενέστερον αὐτῶν κείμενον, τὸ ὁποῖον κατέληξεν εἰς ὁμοφωνίαν. Τοῦτο, δὲν εἶναι σωστὸς ἑρμηνευτικὸς κανών, εἶναι, ἐκ προθέσεως ἀντιπολιτεύσεως, μία συνηγορία ὑπὲρ τῶν Τουρκικῶν ἀπόψεων. Ἀλλά, πέραν αὐτοῦ, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶπεν ὡρισμένα πράγματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἐχρειάζετο μία διευκρίνισις. Εἶπεν, ὅτι, ἐτονίσαμεν εἰς τοὺς συμμάχους, ὅτι, ὅταν μεταξὺ συμμάχων ὑπάρχουν διαφωνίαι, βεβαίως τὴν προτίμησιν θὰ πρέπει νὰ τὴν προσδιορίσῃ τὸ κριτήριον τῆς δικαιοσύνης. Ὀρθῶς, ἡ Κυβέρνησις, εἶπε τοῦτο. Ἀπέσπασε τὴν παραδοχὴν αὐτῆς τῆς ἀπόψεως; Ὄχι. Διότι, ὡς ἐδηλώθη, ὡς ἐδημοσιεύθη εἶπεν ὁ κ. Στίκκερ, ὅτι, δὲν θὰ δώσωμεν προτίμησιν, καὶ ἂς ἔχετε δίκαιον, νίπτομεν τὰς χεῖρας, εἴμεθα οὐδέτεροι εἰς τὴν διένεξίν σας. Ἀλλ’ ἐπὶ πλέον, εἶναι τόσον πεπεισμένη ἡ Κυβέρνησις καὶ δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι πρόκειται ἰδίως περὶ διαφωνίας μεταξὺ Τουρκίας καὶ Ἑλλάδος; Ὅταν εἶναι τόσα τὰ στοιχεῖα τὰ προσκομισθέντα, περὶ ὑποκινήσεως ἀπὸ ἡγετικὰς δυνάμεις τοῦ ΝΑΤΟ τῆς Τουρκικῆς ἀντιθέσεως πρὸς τὸ αἴτημα τῆς αὐτοδιαθέσεως; Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ τελειώσω, νομίζω, ὅτι τὴν ἐπὶ τῆς οὐσίας συζήτησιν, ἠθέλησεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., νὰ τὴν ἀποκρούσῃ μὲ ἓν πυροτέχνημα. Μετὰ τὸν ἐνταφιασμὸν τοῦ Κυπριακοῦ, τὸ 1959, εἶπεν ὅτι σήμερον τὸ μόνον, ποὺ ἔπρεπε νὰ γίνῃ θὰ ἦτο ἓν μνημόσυνον διὰ τῆς τηρήσεως ἑνὸς λεπτοῦ σιγῆς. Ὅλοι ἀπονέμομεν τιμὴν εἰς τοὺς δολοφονηθέντας καὶ οὐδείς, ὑποθέτω, θὰ ἠρνεῖτο καὶ αὐτὴν τὴν καθιερωμένην πανηγυρικὴν ἐκδήλωσιν τιμῆς ἑνὸς καὶ δύο λεπτῶν σιγῆς καὶ νομίζω, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, εἰς τὴν ἐπικειμένην κηδείαν τῶν θυμάτων, θὰ ἐκδηλώσῃ τὴν τιμήν του πρὸς τοὺς νεκρούς. Ἕν πιστεύω, ὅτι ἡ καλυτέρα τιμή, ποὺ ἠμποροῦσε νὰ τοὺς ἀπονεμηθῇ, εἶναι ἡ ἀξιοποίησις τῆς θυσίας των, διὰ διεθνοῦς καταγγελίας τῆς ἐγκληματικῆς καταλήξεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἄγει ἡ ἄρνησις τῆς ἀναγνωρίσεως τοῦ δικαιώματος τῆς αὐτοδιαθέσεως τῶν λαῶν. Καὶ πρὸς τοῦτο, ἐπανέρχομαι καὶ προτείνω τὸ ψήφισμα τὸ ὁμόθυμον ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Βουλῆς, πρὸς ὅλα τὰ Κοινοβούλια τοῦ κόσμου, τὸ ὁποῖον νὰ ἀποτελέσῃ τὴν ἐπισημοτέραν καταγγελίαν καὶ ἐπίκλησιν τῆς διεθνοῦς ἀλληλεγγύης, διὰ τὴν ἐπιβολὴν τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει, ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν.

§86Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ὀλίγα τινὰ ἔχω νὰ εἴπω μόνον. Πρῶτον, ὅτι ἐπειδὴ ἔγινε μνεία ἐπανειλημμένως τῆς Ζυρίχης, εἶναι γνωσταὶ αἱ ἀπόψεις μου διὰ τὰς συμφωνίας αὑτὰς καὶ δὲν θὰ τὰς ἐπαναλάβω, ἓν μόνον θέλω νὰ τονίσω, ὅτι δι’ ἐμὲ εἶναι ἀπαράδεκτον, ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ ὑπευθύνων τῆς Ζυρίχης, νὰ ἐξαιροῦμεν τὸν Ἀρχιεπίσκοπον Μακάριον. Ἐγὼ τὸν θεωρῶ ὑπεύθυνον διὰ πάρα πολλὰ καὶ πρὸ καὶ κατὰ καὶ μετὰ τὰς συμφωνίας τῆς Ζυρίχης. Ἤθελον, δεύτερον, νὰ εἴπω, διὰ τὸ κρυστάλλινον αἴτημα τῆς πλήρους καὶ ἀνεξαρτήτου αὐτοδιαθέσεως, ἐν σχέσει μὲ τὴν Ἕνωσιν. Μὲ τὴν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρωθυπουργὸν τὸ πρᾶγμα νομίζω, διηυκρινίσθη ἀπὸ πλευρᾶς μας. Ἂν ἐπανέρχωμαι, ἐπανέρχομαι εἰς τὴν συζήτησιν, διὰ τὴν καλυτέραν διασάφησιν. Ἡ Ἕνωσις εἶναι τὸ πράγματι κρυστάλλινον αἴτημα. Ὁ Πρόεδρος ἐπεδίωξεν, ἐν συνεχείᾳ, νὰ μᾶς ὑποδείξῃ, ὅτι λόγοι μεθοδεύσεως τὸν κάμνουν νὰ προτιμᾷ τὴν αὐτοδιάθεσιν ἢ τὴν πλήρη ἀνεξαρτησίαν, ἀντὶ τῆς λέξεως «ἡ Ἕνωσις». Προσεχώρησεν, μάλιστα, καὶ εἶπεν, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ παρεξηγηθῇ ὅτι ἡ Ἕνωσις ὑποκρύπτει ἰμπεριαλιστικὰς ἢ κατακτητικὰς διαθέσεις. Τὸ ἀπεκήρυξα μὲ ἔντονον τρόπον καὶ ἐμνήσθην, ὅταν ὅταν ἐπὶ ἑκατὸν ἔτη οἱ πρόγονοί μας ἐμάχοντο διὰ τὴν Ἕνωσιν μὲ τὴν Κρήτην, εἰς τὴν ἐλευθέραν Ἑλλάδα, οὐδέποτε κατηγορήθησαν ἀπὸ κανένα ὅτι ἦσαν κατακτηταὶ ἢ ἰμπεριαλισταί. Ἀλλά, ποία εἶναι ἡ διασάφησις, τὴν ὁποίαν ἤθελα νὰ προσθέσω; Ὅταν ὁ ἀείμνηστος Στρατάρχης Παπάγος, ἀνεκίνησε τὴν ὑπόθεσιν τῆς αὐτοδιαθέσεως τῆς Κύπρου, δὲν ἠδύνατο νὰ πράξῃ ἄλλως, διότι δὲν ὑπῆρχε Κύπρος, ὑπῆρχε μέλος τῆς Βρεταννικῆς Αὐτοκρατορίας. Καὶ ἡμεῖς ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὰ Η.Ε. τὴν ἀναγνώρισιν τοῦ δικαιώματος τῶν Κυπρίων νὰ κρίνουν αὐτοὶ διὰ τὴν τύχην των. Ὀρθῶς. Ἦτο ἡ μόνη δικονομία. Καὶ μετὰ ταῦτα, ἐγὼ ὁ ὁποῖος ὑπεστήριξα ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς καὶ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης ταύτης, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιμείνωμεν εἰς τὴν αὐτοδιάθεσιν ἐντὸς τακτῆς προθεσμίας. Ἀφ’ ἧς, ὅμως, ἔγινεν ἡ Ζυρίχη, ἡ κατάστασις μετεβλήθη. Σήμερον, ἔστω καὶ ὑπὸ οἱανδήποτε μορφήν, κολοβὸν Κυπριακὸν Κράτος, ὑπάρχει καὶ ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης δυνάμεθα νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν Ἕνωσιν. Καὶ δι’ αὐτὸ βλέπομεν, ὅτι εἶναι ἡ πρώτη φορὰ ὅπου εἰς παγκοσμίαν κλίμακα ἔρχονται καὶ ἐκπρόσωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠδύναντο νὰ ἀκούσουν τὴν λέξιν «αὐτοδιάθεσις», νὰ ὁμιλοῦν περὶ Ἑνώσεως. Δὲν ἰσχύουν αἱ συνθῆκαι, αἱ ὁποῖαι ἴσχυον πρὸ τῆς Ζυρίχης, ὁπότε ἐπεβάλλετο νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ αὐτοδιαθέσεως καὶ τακτῆς προθεσμίας. Τώρα ὀφείλομεν νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ Ἑνώσεως. Δι’ αὐτό, κρυστάλλινον αἴτημα, εἶναι ἡ Ἕνωσις, ἡ ὁποία ἀποφεύγει πάρα πολλὰ πονηρά· ἐκτὸς τούτου, ἡ συζήτησις μὲ τὴν Ἕνωσιν, ἠμπορεῖ νὰ ἐπιτρέψῃ συζήτησιν καὶ παροχῆς ἀνταλλαγμάτων εἰς τὴν μειονότητα τῆς Κύπρου, ὄχι βέβαια ἐδαφικῶν, ἐνῷ ἡ συζήτησις περὶ αὐτοδιαθέσεως ἠμπορεῖ νὰ καταλήξῃ εἰς περιωρισμένην αὐτοδιάθεσιν καὶ μὲ κυριαρχικὰ δικαιώματα τῆς μειονότητος. Αὐτὸς εἶναι ὁ κίνδυνος. Ἐξ ἄλλου, θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω, νὰ ἐκφράσω τὴν ἀνησυχίαν μου διὰ τὴν ἔλλειψιν σχεδίου. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐπανέλαβεν ὅσα ἐπανειλημμένως ἔχει εἴπει δημοσίᾳ καὶ σήμερον. Ἀλλὰ δὲν εἶναι σχέδια, εἶναι διακηρύξεις, εἶναι προκηρύξεις, εἶναι ντεζιτεράτα, ἀλλὰ δὲν εἶναι σχέδιον. Μοῦ ἐνθυμίζει τὸ πρᾶγμα παρόμοιον μὲ ὅτι συμβαίνει ἐνίοτε εἰς τὰ οἰκονομικά. Ἐπανειλημμένως ἐλέχθη, ὅτι δικαιούμεθα νὰ λάβωμεν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν διὰ νὰ διατηρήσωμεν τὰς ἐνόπλους δυνάμεις ποὺ ἔχομεν, νὰ λάβωμεν αὐτὴν τὴν βοήθειαν διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ τὴν ἀνόρθωσιν τῆς Ἑλλάδος, διότι ἐν τῷ μεταξὺ, ἀπωλέσαμεν πολύτιμον χρόνον εἰς τὸν ἐμφύλιον πόλεμον. Ἀλλὰ εἰς τὴν παγκόσμιον ἱστορίαν, ἄλλο τὸ τὶ δικαιοῦται τις καὶ ἄλλο τὶ ἠμπορεῖ νὰ ἐπιτύχῃ. Καὶ ἡ διπλωματία εἶναι ἔννοια δυνάμεως, ἀντίληψις πραγματικότητος καὶ ρεαλισμοῦ. Ὡς δίκαιον αἴτημα ἐζητήσαμεν τὴν αὐτοδιάθεσιν, ἀλλὰ δὲν ἀνεγνωρίσθη. Δὲν ἀρκεῖ, λοιπόν, νὰ κάμωμεν δικαίας διακηρύξεις. Ἐκεῖνο πού μᾶς ἐνδιαφέρει εἶναι τὸ σχέδιον νὰ ὑπάρχῃ, ἵνα αἱ διακηρύξεις καταστοῦν πραγματικότητες. Αὐτὰ ἤθελα νὰ εἴπω.

§87Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Δύο λέξεις μόνον. Δι’ ὅλα τὰ ἄλλα δὲν χρειάζεται ἀπάντησις, διότι ἔχω ἤδη ἀναπτύξει τὰς ἀπόψεις μου. Θὰ ἀρκεσθῶ μόνον εἰς μίαν παρατήρησιν διὰ τὸ τελευταῖον μέρος τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν. Ἠρώτησε: Ποῖον τὸ σχέδιον; Τὸ σχέδιον εἶναι ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν διεκηρύξαμεν. Καὶ αὐτὴν θὰ ἐπιδιώξωμεν μὲ ὅλα τὰ μέσα. Αὐτὸ ὀνομάζομεν σχέδιον. Ὅλα τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν μας, ἐπίσημα καὶ ἀνεπίσημα, ἀμέσως καὶ ἐμμέσως. Ἔχομεν λόγους νὰ ἐλπίζωμεν, ὅτι ἀρχίζει ἡ κατανόησις. Μὲ τὴν εὐκαιρίαν αὐτήν, θὰ ἐπεθύμουν νὰ προσθέσω καὶ μίαν ἄλλην ἀλήθειαν. Ἀναγράφεται, συνήθως, εἰς τὸν Τύπον, ὅτι ἀσκοῦνται πιέσεις πρὸς ἀνταλλαγὴν ἐδαφῶν, πρὸς ἀνταλλαγὴν πληθυσμῶν, ἢ πρὸς συμβιβαστικὰς λύσεις. Θεωρῶ χρέος τιμῆς, χρέος ἀληθείας, νὰ διακηρύξω, ὅτι δὲν ἔχει ἀσκηθῆ καμμία ἀπολύτως πίεσις. Οὐδείς, οὐδέποτε καὶ οὐδαμόθεν μᾶς ἐπρότεινεν ἢ ἀνταλλαγὴν ἐδαφῶν ἢ ἀνταλλαγὴν πληθυσμῶν ἢ οἱονδήποτε συμβιβασμόν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συζητεῖται, εἶναι ἡ εἰρήνευσις καὶ ἡ ἀναζήτησις μιᾶς λύσεως, ἡ ὁποία νὰ τερματίσῃ τὴν διαμάχην. Μὲ τὴν εἰλικρίνειαν, μὲ τὴν ὁποίαν διεκηρύξαμεν, ὅτι εἴμεθα ἀνικανοποίητοι ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι εἰς τὴν Κύπρον δὲν ἐφηρμόσθη ἀκόμη μέχρι τοῦδε ἡ ἀρχὴ τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης, μὲ τὴν ἰδίαν εἰλικρίνειαν διακηρύσσομεν, ὅτι κατὰ τὸ στάδιον τῶν ὀλίγων μηνῶν τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως, οὐδεὶς καὶ οὐδέποτε ἐπρότεινεν ἀνταλλαγὰς καὶ συμβιβασμόν. Συνιστοῦν εἰρήνευσιν καὶ ἀναζήτησιν ἑνὸς σχήματος βιωσίμου διὰ τὸ μέλλον. Καὶ εἰς τὴν ἀναγνώρισιν ἑνὸς σχήματος βιωσίμου, ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς δίδομεν, εἶναι ὅτι βιώσιμον δύναται νὰ εἶναι μόνον ἐκεῖνο, τὸ σχῆμα, τὸ ὁποῖον ἀνταποκρίνεται εἰς τὰς ἀρχὰς τῆς ἀληθοῦς Δημοκρατίας καὶ τῆς διεθνοῦς δικαιοσύνης. (Χειροκροτήματα).

§88Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Εἰς τὰς κυβερνητικὰς ἐφημερίδας εἶδε τὸ φῶς ἡ εἴδησις περὶ πιέσεων, ἀνταλλαγῶν ἐδαφῶν ἢ πληθυσμῶν. Τὸ ἐπισημαίνω αὐτό, διότι, ἐπὶ τέλους γράφουν αἱ ἀντιπολιτευόμεναι ἐφημερίδες διάφορα, δὲν εἶναι τὸ ἴδιον, ὅσον αἱ κυβερνητικαί. Καὶ μάλιστα, νὰ μνημονεύουν τὰς εἰδήσεις, ὡς ἡμιεπισήμου προελεύσεως. Ἐδημοσίευσαν ἀκόμη συνέντευξιν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία, μετὰ 48ωρον, διεψεύσθη. Τὸ δεύτερον, τὸ ὁποῖον ἤθελον νὰ ἐπαναλάβω, εἶναι, ὅτι πολλάκις εἰς τὸ παρελθόν, ὑπέβαλον ἀνάλογον αἴτημα, τὸ ὁποῖον δὲν ἐγένετο δεκτόν, διὰ σύσκεψιν τῶν πολιτικῶν ἀρχηγῶν. Τὸ ὑποβάλλω καὶ σήμερον.

§89ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Ε.Κ.). Πάλιν ἐπιμένετε;

§90Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Πάλιν ἐπιμένω, διότι ἔχω τὸν λόγον μου. Οἱ ἐπιδιώκοντες νὰ προαγάγουν μίαν ὑπόθεσιν καὶ ὄχι νὰ ἀντιπολιτευθοῦν, ἀδιαφοροῦν ἂν δεσμευθοῦν δι’ εὐθυνῶν. Διότι αὐτὴ ἡ συζήτησις, ὅταν λάβῃ χώραν, πέριξ τραπέζης, δημιουργεῖ εὐθύνας διὰ τοὺς συμμετέχοντας εἰς αὐτὴν καὶ ἑπομένως καὶ δι’ ἐμὲ θὰ ἐδημιούργει εὐθύνας, ὁ ὁποῖος τὴν ἐπιζητῶ. Ἐὰν ἤθελον, ἁπλῶς, νὰ κάμω ἀντιπολίτευσιν, δὲν θὰ ἐζήτουν νὰ συμμετάσχω εἰς τὴν σύσκεψιν, ὡς τὴν προτεινομένην. Ἔτυχε νὰ γνωρίζω πολλὰ μυστικὰ καὶ δὲν νομίζω, ὅτι ἀπεκάλυψα οὐδέποτε τί τὸ μὴ πρέπον. Ἀλλά, ἐπειδὴ ἔθιξεν ὡρισμένα πράγματα, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω, ὅτι ἀπὸ μίαν τοιαύτην σύσκεψιν, ἀσφαλῶς, θὰ προήγετο ἡ ὑπόθεσις.

§91Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Δύο μόνον λέξεις θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω, διὰ τὰς κυβερνητικὰς ἐφημερίδας. Ὑπάρχουν φιλικαὶ ἐφημερίδες, ὄχι κυβερνητικαὶ ἐφημερίδες. Καὶ αἱ φιλικαὶ ἐφημερίδες μᾶς ἔχουν ἀποδείξει, ὅτι ἔχουν ἀνεξαρτησίαν γνώμης. (Χειροκροτήματα).

§92Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Τὸν λόγον, παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον, εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος νὰ μνημονεύσω, ὅτι κατὰ τὸ καθιερωθὲν πάγιον κοινοβουλευτικὸν ἔθιμον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως λαμβάνουν τὸν λόγον μόνον οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων, ἐπειδὴ ὅμως ὑπήρξατε προσφάτως Πρωθυπουργὸς καὶ διεχειρίσθητε τὸ συζητούμενον θέμα, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, ὅπως λάβετε τὸν λόγον. Κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ ὁ κ. Πιπινέλης ὑπῆρξε πρωθυπουργὸς καὶ ἐχειρίσθη, εἰδικῶς αὐτὸ τὸ θέμα, νομίζω ὅτι τὸ Σῶμα θὰ συμφωνήσῃ ὅπως τοῦ δοθῇ ὁ λόγος.

§94Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει καὶ εἰδικὸς λόγος, διότι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔκαμε μνείαν τῶν ἀπόψεων τοῦ κ. Πιπινέλη. Ἀλλὰ ἐκτὸς τούτου, οἱ διατελέσαντες εἴτε Πρωθυπουργοί, εἴτε Ὑπουργοὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι ὅταν γίνεται συζήτησις ἐπὶ ἐξαιρετικῶν ὑποθέσεων, θὰ ἦτο καλὸν —πέραν τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων—δὲν θὰ ἦτο ἄσκοπον, δὲν θὰ ἦτο ἀντίθετον πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ τόπου καὶ δὲν θὰ ἦτο ἀντίθετον καὶ πρὸς τὸ παρελθόν, ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ ἐπιθυμοῦν, νὰ λαμβάνουν συντόμως τὸν λόγον.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔτσι ἔκρινα καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, καὶ ἐξέφρασα τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ἀκουσθῇ ὁ κ. Πιπινέλης.

§96Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁμολογῶ, ὅτι προσῆλθον εἰς τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν ἀπαράσκευος διὰ νὰ παρακολουθήσω μίαν ἀντιδικίαν πολιτικήν. Ἤλπιζον καὶ τὴν ἐλπίδα μου αὐτὴν συνεμερίσθη καὶ ἐξέφρασε πρῶτος ὁ ἀγαπητός μου Πρόεδρος τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως, ὅτι ἐνώπιον τῶν φρικιαστικῶν γεγονότων τῆς Κύπρου τῆς χθὲς καὶ τῶν τρομακτικῶν ἐπιπτώσεων, τὰς ὁποίας δύνανται νὰ ἔχουν ἐπὶ τῆς πορείας τοῦ μεγάλου Ἐθνικοῦ ζητήματος, ἡ παροῦσα συζήτησις θὰ ἦτο βραχεῖα καὶ θὰ διεπνέετο ἀπὸ μίαν ἀληθῆ κατάνυξιν, ἡ ὁποία θὰ ἐσταμάτα ἐν τῷ γίγνεσθαι οἱανδήποτε πρόθεσιν ἐκμαιεύσεως, ἐκμεταλλεύσεως, ἢ προωθήσεως πολιτικῆς ἢ κομματικῆς ἀντιδικίας. Ἡ ἐλπίς μου αὕτη διεψεύσθη καὶ βεβαίως τὴν κυρίαν εὐθύνην φέρει ὁ ἀξιότιμος ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ, ὁ ὁποῖος δὲν ἠθέλησε νὰ ἀφήσῃ νὰ παρέλθῃ καὶ αὐτὴ ἀκόμη ἡ εὐκαιρία τῶν ἡρωϊκῶν θυμάτων τῆς Κύπρου διὰ μίαν ἐνώπιον ὅλων ἡμῶν κοπιώδη καὶ κουραστικήν, δύναται νὰ εἴπῃ τις, ἀνάπτυξιν τῶν γνωστῶν ἀπόψεων ὅτι πάντων μόνη θεραπεία δὲν εἶναι ἄλλη ἀπὸ τὴν ὑπονόμευσιν τῶν συμμαχιῶν τῆς Ἑλλάδος καὶ τὴν παράδοσιν τῆς χώρας αὐτῆς ἄνευ οἱασδήποτε βοηθείας εἰς τὸν κομμουνιστικὸν Μινώταυρον. Ἀλλὰ ἀσχέτως εὐθυνῶν, τὸ ζήτημα ἔλαβε μίαν ἔκτασιν, ἡ ὁποία ὁμολογῶ μὲ ἐξένισε. Ἤλπιζον, ὅτι τοὐλάχιστον ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἔθετε τέρμα εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς εἰς αὐτὴν τὴν παρεκτροπήν. Ἀτυχῶς ἡ συζήτησις παρεξετράπη καὶ ἐξετάθη εἰς τὴν ὅλην ἐπισκόπησιν τοῦ Κυπριακοῦ θέματος, τὴν ἀναζήτησιν καὶ νέων καὶ παλαιῶν εὐθυνῶν καὶ ἀπετέλεσεν, ἃς μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω, ἓν εἶδος φυγῆς πρὸς τὰς γενικότητας καὶ τὰς ἀοριστίας. Καὶ αὐτὸ ἤθελον πρὸ παντὸς νὰ ἐπισημάνω, διότι θεωρῶ ὅτι δὲν εἶναι εἰς τὸ ὕψος τῶν περιστάσεων, εἰς τὸ ὕψος ἑνὸς βουλευομένου Σώματος, ὅπως εἶναι τὸ Ἐθνικὸν Κοινοβούλιον τῆς Ἑλλάδος, ὅτι εἰς μίαν περίστασιν τόσον τραγικῶς περιχαρασσομένην ἀπὸ ἀδηρίτους ἀναγκαιότητας καὶ τὴν ὁποίαν ἐπισκιάζουν κίνδυνοι ζωτικοὶ διὰ τὴν χώραν μας, νὰ καταφύγῃ εἰς αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰ τεχνάσματα διὰ νὰ ἀποκρύψῃ, ἂν ὄχι νὰ ἀποφύγῃ τὰς μεγάλας εὐθύνας, τὰς ὁποίας ὅλοι καλούμεθα νὰ ἐπαναλάβωμεν. Καὶ ἡ παρέμβασίς μου, κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἄλλο νόημα, παρὰ νὰ ἐπαναφέρῃ τὸ θέμα ἐκεῖ, ὅπου τὸ ἔθιγεν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Συνέβησαν γεγονότα τραγικὰ συγκλονίσαντα τὴν ψυχὴν παντὸς Ἕλληνος. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπιδείξωμε πατριωτισμόν, ἔξαρσιν συγκινήσεων καὶ ὀργῆς περὶ ἑνὸς θέματος, διὰ τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι ὅλοι ἐξ ἴσου μεριζόμεθα τὰς ἰδίας συγκινήσεις. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, εἶναι ἀνάγκη, τὸ ὁποῖον εἶναι καθῆκον ἡμῶν, εἶναι νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ πρακτέον ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ θέματος καὶ ὄχι νὰ καταφύγωμεν εἰς τὰς συμφωνίας τῆς Ζυρίχης καὶ τὴν προηγηθεῖσαν ἀκόμη αὐτῶν ἐξέλιξιν τῶν πραγμάτων. Ἐπ’ αὐτοῦ δὲν ἐλέχθησαν παρὰ ἐλάχιστα τινά, τὰ ὁποῖα θὰ προσπαθήσω νὰ σταχυολογήσω, διὰ νὰ ἐπαναφέρω— ἐπαναλαμβάνω—τὸ θέμα ἐκεῖ ὅπου ἔπρεπε νὰ παραμείνῃ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς. Τὸ ἐρώτημα τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ ἀπέβλεπεν εἰς τὸ νὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις. Τί θὰ πράξετε ἔπειτα ἀπὸ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συνέβη καὶ ποῖαι εἶναι αἱ ἐνέργειαι, εἰς τὰς ὁποίας ἀποβλέπετε; Ἡ Κυβέρνησις ἔδωκε τὰς ἀπαντήσεις της — δύναμαι νὰ εἴπω — μὲ μίαν ἔξαρσιν συνειδήσεως πατριωτικοῦ καθήκοντος. Ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ εὗρε ἐπαρκεῖς τὰς ἐξηγήσεις αὐτάς. Ἀντιθέτως ὁ ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ δὲν τὰς εὗρεν ἐπαρκεῖς καὶ ἐξέθηκε μίαν σειρὰν προσπαθειῶν καὶ ἐνεργειῶν, τὰς ὁποίας θεωρεῖ ἐπιβεβλημένας, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν περίστασιν, ἡ ὁποία προβάλλει ἐνώπιον ἡμῶν. Μεταξὺ δὲ αὐτῶν ἀνέφερε κἄτι, διὰ τὸ ὁποῖον τὸν ἐπρόλαβον πρὸ ὀλίγων μόλις ἑβδομάδων, τὴν ἀναθεώρησιν ἐκ βάθρων—δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς τὴν λέξιν, ἀλλὰ αὐτὸ ἦτο τὸ νόημα—τῶν ἐννοιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν καὶ τῶν ἁρμοδιοτήτων αἱ ὁποῖαι ἐξεχωρήθησαν εἰς τὸ Σῶμα τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, τὸ καθῆκον νὰ ἐπιβάλῃ τὴν τάξιν ἐν Κύπρῳ. Διότι τὸ ὄντι, ἐὰν ὑπάρχῃ σύνδεσμός τις μεταξὺ τοῦ ἐντοπισμένου χθὲς γεγονότος τῆς Κύπρου καὶ πρὸς ἄλλα θέματα ἁπτόμενα αὐτοῦ τοῦ γεγονότος εἶναι ἄπειρα ἀναμφισβητήτως, ἀλλὰ ἐὰν ὑπάρχῃ κἄτι, τὸ ὁποῖον ἀμεσώτερον ὅλων τῶν ἄλλων νὰ ἅπτεται πρὸς τὸ τραγικὸν γεγονὸς τῆς χθές, θὰ εἶναι ἀναμφισβητήτως ἡ ἁρμοδιότης, τὴν ὁποίαν δύναται νὰ ἔχῃ ἡ ἐξουσία, τὴν ὁποίαν δύνατα νὰ ἀσκήσῃ ὁ Στρατὸς τοῦ ΟΗΕ ἐν Κύπρῳ. Καὶ μὲ ἱκανοποίησιν, ἐὰν θέλετε καὶ μὲ κἄποιαν ὑπερηφάνειαν δύναμαι νὰ ἀναπολήσω ὅτι ἔλαβον τὴν πρωτοβουλίαν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν νὰ ἐπισημάνω τὸν κίνδυνον αὐτόν, τὸ κενὸν αὐτό, τὰς συνεπείας, τὰς ὁποίας ἐνδεχομένως ἠδύνατο νὰ ἔχῃ. Δὲν ἤλπιζον, δὲν ἐφαντάσθην ποτὲ ὅτι τόσον ταχεῖα καὶ ἄμεσος θὰ ἦτο ἡ ἐπιβεβαίωσις, ὄχι ἐκ μέρους τῶν ἀντιπάλων τῆς ΕΡΕ, ἀλλὰ ἄλλων ἐξ ἴσου ὑψηλὰ ἱσταμένων, ὅπως αὐτὸς οὗτος ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ ΟΗΕ, κ. Οὐ Θάντ. Διότι, ὅπως γνωρίζετε, κατὰ σύμπτωσιν, ὀλίγας ἡμέρας μετὰ τὴν ὁμιλίαν, τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀπευθύνω εἰς τὴν Βουλὴν ἐν τῇ Βουλῇ, ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ ΟΗΕ, προδήλως ἀνησυχῆσας καὶ αὐτὸς ἐκ τοῦ κενοῦ, ἐκ τῆς ἀοριστίας, ἐκ τῆς ἀνυπαρξίας— δύναμαι νὰ εἴπω—ἐπαρκοῦς δυνάμεως ἐπιβολῆς πρὸς ἐμπέδωσιν τῆς τάξεως ἐν Κύπρῳ, ἀπευθύνθη πρὸς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν καὶ ἐζήτει προέκτασιν τῶν ἁρμοδιοτήτων αὐτῶν, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐπιβολὴ τῆς τάξεως, ἄνευ τῶν ὁποίων ὄχι μόνον τὸ ἔργον τοῦ μεσολαβητοῦ δὲν δύναται νὰ προχωρήσῃ, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ αὕτη ἡ εἰρήνη ἐν Κύπρῳ καὶ ἐν τῇ ἀνατολικῇ Μεσογείῳ θὰ εὑρίσκεται διαρκῶς ἐκτεθειμένη εἰς κινδύνους. Τὴν προσπάθειάν μου αὐτὴν κ. Πρόεδρε, δὲν θὰ ἤθελον νὰ ἐπικαλεσθῶ, ὡς μίαν — ἐὰν θέλετε — εὐδαίμονα ἱκανότητα διαγνώσεως τῶν διεθνῶν πραγμάτων. Ἦτο τόσον ἐμφανής, ἦτο τόσον πασίδηλος ἡ ἀνεπάρκεια τῶν ἁρμοδιοτήτων τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ὥστε μόνον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἠθελημένως ἀγνοοῦν τὴν πραγματικότητα, ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφησυχάζουν, ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχεν ἡ πυριτιδαποθήκη ἑτοίμη πρὸς ἀνάφλεξιν καὶ ἐπόπτης τῆς πυριτιδαποθήκης, ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ λάβῃ οὐδεμίαν ἀπόφασιν. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅμως, ὄχι μόνον δὲν ᾐσθάνθη τὴν γενναιότητα — ἂς εἴπωμεν — νὰ ἀποδώσῃ καὶ εἰς τοὺς ἀντιπάλους του κἄποιαν ἱκανότητα διαγνώσεως τῆς πραγματικότητος, κἄποιαν χρήσιμον συμβολὴν εἰς τὸ ἔργον τὸ κοινόν, τὸ ἀφορῶν τὴν Κύπρον, ἀλλὰ ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου καὶ σήμερον καὶ κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν, πρὸ τῶν διακοπῶν τοῦ Πάσχα, νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐδώσαμεν, ἀθελήτως βεβαίως, ἐπιχειρήματα εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπεστήριζον πόσον τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη δὲν εἶχον τὰς ἁρμοδιότητας, τὰς ὁποίας ἔπρεπε, ὅταν αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Οὐ Θάντ, ἀπὸ 15 ἤδη ἡμερῶν, δηλαδὴ τὴν 29ην παρελθόντος μηνός, εἶχεν ἀπευθύνει ἐκτενὲς ὑπόμνημα εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπεσήμανεν ἀκριβῶς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐγὼ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἐπισημάνω εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην. Καὶ δὲν ἦτο μυστικὸν δι’ οὐδένα, ὅτι αὐτὴ ἡ ἔλλειψις ἁρμοδιοτήτων ἐπιβολῆς, ἐκ μέρους τοῦ στρατοῦ τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, θὰ ὡδήγει ταχύτατα εἰς μίαν σύγκρουσιν, ἐκτάσεως σημαντικῆς, ἡ ὁποία ἠδύνατο νὰ δημιουργήσῃ καὶ ἄλλας σοβαρωτέρας ἐπιπτώσεις. Ἔτυχε πρὸ ὀλίγων μόνον ἡμερῶν, νὰ λάβω ὑπ’ ὄψει μου ἓν ἄρθρον, ἑνὸς ἐκ τῶν σοβαρωτέρων — νομίζω — στρατιωτικῶν ἡγετῶν, ἀνήκοντος εἰς χώραν οὐδετέραν, ἡ ὁποία βεβαίως, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ὑπὸ ἀμφισβήτησιν δι’ ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ἀντικειμενικότητά της καὶ τὴν συμπάθειάν της πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ὁ ὁποῖος σχολιάζων αὐτὴν τὴν κατάστασιν τῶν ἁρμοδιοτήτων τῆς δυνάμεως τοῦ Ο.Η.Ε. εἰς τὴν Κύπρον, ἔλεγε τὰ ἑξῆς χαρακτηριστικά: «Δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς στρατιωτικῆς ἐπιστήμης, ἄλλο παράδειγμα, ὁδηγοῦν πρὸς μίαν μονάδα στρατιωτικήν, ἡ ὁποία εἰς τοιοῦτον σημεῖον στερεῖται αἰσθήματος εὐθύνης ἑνὸς διευθύνοντος τὴν μονάδα αὐτὴν πρὸς τοὺς ὑφισταμένους του, ὅπως ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι περιέχονται εἰς τὰς ὁδηγίας τοῦ κ. Οὐ Θάντ». Αὐτὰ ἔγραφεν ὁ στρατηγὸς Φρίκ, διοικητὴς μεγάλης μονάδος ἐν Ἑλβετίᾳ, ὁ ὁποῖος δὲν εἶχε, βεβαίως, ὑπ’ ὄψει του νὰ λάβῃ θέσιν εἰς τὴν διπλωματικὴν ἀντιδικίαν, ἀλλὰ ἐσχολίαζε τὰ πράγματα, ἀκριβῶς ὅπως εἶχον. Ἀλλά, τί ἄλλο χρειαζόμεθα, εἰς ἐπιβεβαίωσιν, ἀπὸ τὴν παρέμβασιν αὐτοῦ τούτου τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως, ὁ ὁποῖος διῃσθάνθη τοὺς κινδύνους, οἱ ὁποῖοι ἐλλοχεύουν μὲ τὴν σημερινὴν κατάστασιν ἐν Κύπρῳ καὶ ἐζήτησεν ἀπὸ τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας ἐπηυξημένας ἁρμοδιότητας, διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβάλῃ τὴν τάξιν. Καὶ πρέπει νὰ γνωρίζετε, κύριοι, ὅτι ὁ στρατὸς τοῦ ΟΗΕ ἐν Κύπρῳ, ἀποτελεῖ μίαν μοναδικὴν καὶ ἰδιότυπον μορφὴν στρατοῦ τοῦ ΟΗΕ, ὁ ὁποῖος μόνος, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὸν στρατὸν τοῦ Κογκὸ καὶ τῶν εἰς ἄλλας χώρας τῆς ἐγγὺς Ἀνατολῆς εὑρισκομένων, δὲν ἔχει ἁρμοδιότητα νὰ ἐπιβληθῇ καὶ νὰ κάμῃ χρῆσιν τῶν ὅπλων του παρὰ μόνον εἰς περίπτωσιν ἀμύνης. Ἤκουσα, λοιπόν, ὅπως θὰ ἐννοήσατε, μετ’ ἐξαιρετικῆς ἐκπλήξεως, τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀρνούμενον, βεβαίως, νὰ προβῇ εἰς τὴν γενναίαν χειρονομίαν ἀναγνωρίσεως μιᾶς νέας πλάνης του καὶ μιᾶς ἐλαχίστης, ἔστω, συμβολῆς τῶν ἀντιπάλων του εἰς τὸ τόσον δυσχερὲς ἔργον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀναλάβει σήμερον. Δὲν ἀνέμενον, βεβαίως, ἀπὸ αὐτόν, νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀναγνώρισιν αὐτήν, ἀλλὰ δὲν ἀνέμενον, ἐπίσης, νὰ φθάσῃ μέχρι σημείου, νὰ θεωρήσῃ, ὅτι ἡ ἰδική μου ἡ ἐπισήμανσις αὐτοῦ τοῦ κενοῦ καὶ αὐτοῦ τοῦ κινδύνου, ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ διὰ τὴν διεθνῆ κοινὴν γνώμην καὶ τὸν στρατὸν τοῦ ΟΗΕ καὶ τὸν Γενικὸν Γραμματέα τοῦ ΟΗΕ, μίαν ἔμμεσον βοήθειαν πρὸς τὰς τουρκικὰς ἀπόψεις. Ἀλλά, κύριοι, ἐπειδή, ἀτυχῶς, ὅπως εἶπον ἐν ἀρχῇ τῆς παρεμβάσεώς μου, μὲ τὴν φυγὴν πρὸς τὰς ἀοριστίας καὶ τὰς γενικότητας, ἐξεχάσαμεν τὸ τί συμβαίνει ἀπὸ ἡμέρας εἰς ἡμέραν, ἀπὸ ὥρας εἰς ὥραν, εἰς τὴν ταλαιπωρημένην καὶ μαρτυρικὴν ἐκείνην νῆσον, ἐπειδὴ ἡ Κυβέρνησις οὐδὲ σήμερον ἠθέλησε νὰ διαφωτίσῃ περισσότερον τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὸ Κοινοβούλιον, ἐπὶ τῶν τελευταίων ἐξελίξεων ἐπὶ τοῦ καιρίου, ἐπαναλαμβάνω, αὐτοῦ σημείου τῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ Σώματος Ἀσφαλείας τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, εἶμαι ὑποχρεωμένος ἐγὼ νὰ σᾶς παράσχω τὰς πληροφορίας. Καὶ δύναμαι νὰ σᾶς εἴπω, ἐπὶ τῇ βάσει πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας δὲν ἤντλησα ἀπὸ καμμίαν ὑπηρεσίαν κατασκοπείας, ἀλλὰ ἁπλούστατα, ἀναγινώσκων τὸν διεθνῆ τύπον, πληροφορημένον, ἀτυχῶς, καλύτερον ἀπ’ ὅτι εἶναι πληροφορημένη ἡ Ἑλληνικὴ Βουλή, ὅτι ὁ κ. Οὐ Θάντ, ὑπέβαλεν εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας ἕνα σχεδιάγραμμα ἐπεκτάσεως τῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ στρατοῦ τοῦ ΟΗΕ ἐν Κύπρῳ. Καὶ τὸ περιεχόμενον τοῦ διαγράμματος αὐτοῦ ἐδημοσιεύθη ἐν εὐρυτάτῃ περιλήψει καὶ εἰς τὸν Ἀγγλικὸν καὶ εἰς τὸ Γερμανικὸν καὶ εἰς τὸν Ἑλβετικὸν Τύπον. Τί λέγει τὸ διάγραμμα αὐτό; Εἰς τὸ διάγραμμα αὐτὸ ὁ κ. Οὐ Θάντ, περιγράφων μὲ τὰ δραματικώτερα καὶ τὰ ζοφερώτερα χρώματα τοὺς κινδύνους τῆς σημερινῆς καταστάσεως, ὡσὰν νὰ εἴμεθα ἀπὸ μακρὰν συνεννοημένοι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, καταλήγει νὰ ὑποδείξῃ, τί; Πρῶτον, τὸν ἀφοπλισμὸν ὅλων τῶν κατοίκων καὶ δὴ τῶν μὲν Ἑλλήνων ἀπὸ τὴν νόμιμον Κυβέρνησιν τοῦ Μακαρίου, τῶν δὲ Τούρκων, ἀπὸ τὴν Κοινοτικὴν ἐξουσίαν τὴν τουρκικήν. Δεύτερον, τὴν κατάργησιν ὅλων τῶν ὀχυρῶν, τὰ ὁποῖα, Ἕλληνες καὶ Τοῦρκοι ἔχουν ἐγείρει ἐν Κύπρῳ, διὰ νὰ προφυλάξουν τὰ δικαιώματά των. Τρίτον, τὴν ἐπαναφορὰν τῶν Τούρκων ἀστυνομικῶν εἰς τὴν ἀστυνομικὴν δύναμιν τῆς Κύπρου, τῶν Τούρκων ἀστυνομικῶν, οἱ ὁποῖοι, διὰ λόγους γνωστοὺς εἰς ὅλους σας, ἀπεμακρύνθησαν καὶ ἐπέτρεψαν εἰς τὴν δύναμιν τὴν ἀστυνομικὴν τῆς Κύπρου νὰ τελῇ ὑπὸ τὰς διαταγὰς τῆς νομίμου Κυβερνήσεως αὐτῆς. Καὶ προχωρεῖ ἀκόμη, περισσότερον, ὁ κ. Οὐ Θάντ, εἰς τὴν ὑπόδειξιν, ὅτι πρέπει διὰ συνεργασίας μεταξὺ τῶν δύο Κοινοτήτων, νὰ ἐπιλυθοῦν εἰρηνικῶς τὰ ὑπόλοιπα ζητήματα. Λυποῦμαι, διότι καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ὅπως συνέβη, ἀτυχῶς, μὲ τὰς πρώτας ὁδηγίας τοῦ κ. Οὐ Θάντ, ὁδηγίας, αἱ ὁποῖαι ἀνεκοινώθησαν καὶ κατετέθησαν εἰς τὴν Ἀγγλικὴν Βουλὴν τὴν πρώτην Ἀπριλίου, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἰς δὲ τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, μόνον κατὰ τὴν τελευταίαν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ κατὰ τὸν ἴδιον ἀκριβῶς τρόπον αἱ ἀνακοινώσεις, αἱ εἰσηγήσεις αὐταὶ τοῦ κ. Οὐ Θάντ, αἱ ὁποῖαι ἐκθέτουν τόσον σοβαρά, τόσον ἐκρηκτικὰ θέματα διὰ τὴν περαιτέρω πρόοδον τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς τάξεως ἐν Κύπρῳ, διὰ τὸν Ἑλληνικὸν πληθυσμὸν καὶ τὴν Ἑλλάδα, τηροῦνται ἀκόμη σήμερον, δωδεκάτην ἡμέραν, ἀφ’ ἧς ἐδημοσιεύθησαν εἰς τὸν Ἑλβετικὸν Τύπον, ἐν ἀγνοίᾳ τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ κοινοῦ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι ὅταν αὐτὴ εἶναι ἡ διαχείρισις ἑνὸς τοσούτῳ σοβαροῦ θέματος, ἐκ μέρους τῆς ὑπευθύνου Κυβερνήσεως, ἔχομεν πᾶν δικαίωμα νὰ ἀνησυχοῦμεν, νὰ ἀμφιβάλλωμεν, νὰ κατεχώμεθα ἀπὸ ἄγχος. Διότι, ἀνεμέναμεν, κατόπιν τῆς εἰσηγήσεως αὐτῆς, ἡ ὁποία ὅπως εἶπον, ἀπεστάλη εἰς τὰς 29 Ἀπριλίου εἰς τὸν Γενικὸν Γραμματέα τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ὅτι ραγδαία, κεραυνοβόλος θὰ ἐτίθετο εἰς κίνησιν ἡ Ἑλληνικὴ διπλωματία, διὰ νὰ τροποποιηθοῦν αἱ εἰσηγήσεις αὗται κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος πράγματι νὰ ἐγγυᾶται τὴν ἐπιβολὴν τῆς τάξεως ὑπὲρ τῆς νομίμου Κυβερνήσεως. Ἠλπίζαμεν, ὅτι τοὐλάχιστον ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, δὲν θὰ ἐξέφραζε τὴν συμφωνίαν της μὲ τὰς προτάσεις αὐτάς. Ἀλλ’ αὐτό, ἀκριβῶς, συνέβη. Δὲν συνέβη ἀπὸ ἐπισήμων χειλέων ἀπ’ εὐθείας, συνέβη, ὅμως, ὑπὸ τύπον ἀνακοινώσεως ἁρμοδίας πηγῆς εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Τύπον, ἡ ὁποία, ταὐτοχρόνως, ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς κυριωτέρας ἐφημερίδας τῶν Ἀθηνῶν. Καὶ ἐδῶ ἔρχομαι νὰ συμφωνήσω ἀτυχῶς, λυποῦμαι διὰ τοῦτο μὲ τὸν κατὰ πάντα τὰ ἄλλα συμπαθῆ κ. ἐκπρόσωπον τῆς ΕΔΑ, ὅτι ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ ἀνεμένοντο κυρίως ἐπεξηγήσεις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Ἡ Κυβέρνησις ὤφειλεν, ἐπωφελουμένη τῶν ἐρωτημάτων τοῦ κ. Κανελλοπούλου, νὰ ἔλθῃ καὶ νὰ δώσῃ καθησυχαστικὰς διαβεβαιώσεις εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν. Ἀλλὰ ἀντὶ τούτου ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἠθέλησεν ἐπωφελούμενος, ἂς εἴπωμεν, τῆς πατριωτικῆς ἀνατάσεως, ἀπὸ τὴν ὁποίαν κατεχόμεθα, ὁμιλοῦντες διὰ τὰ θέματα αὐτὰ καὶ ἡ ὁποία μᾶς ἐπιβάλλει νὰ μὴ θίξωμεν (καὶ δὲν θὰ τὰ ἔθιγα οὔτε ἐγώ, οὔτε ἄλλος τις, ἐὰν δὲν ἠκούαμεν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἠκούσαμεν σήμερον τὴν ἑσπέραν). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπωφελούμενος αὐτῆς τῆς εὐκαιρίας, ἠθέλησε νὰ προχωρήσῃ καὶ εἰς ἕνα ἄλλο θέμα διὰ τὸ ὁποῖον ἀκόμη περισσότερον νομίζω, ἠδίκησεν ἡμᾶς, ἠδίκησε καὶ τὸν ἑαυτόν του. Ἠθέλησε νὰ βεβαιώσῃ ὅτι ἡ ἀμφιβολία τὴν ὁποίαν ἐξέφρασα —καὶ μετ’ ἐμοῦ ὁλόκληρος ἡ παράταξις εἰς τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω— ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐπίτευγμα τῆς Κυβερνήσεως, τῆς διεθνοῦς δηλ. ἀναγνωρίσεως τῆς καταργήσεως τῶν συνθηκῶν Λονδίνου καὶ Ζυρίχης, ἀπετέλει κἄτι τι τὸ ἀσεβὲς πρῶτον καὶ τὸ ἐπικίνδυνον ἀφ’ ἑτέρου καὶ τὸ ἐθνικῶς μειωτικόν, ἐὰν θέλετε, διότι ὁπότε θὰ ἦτο ἐθνικῶς μειωτικὸν ἐὰν ὑπεύθυνος πολιτικὸς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἤθελε παραποιῶν τὰ πράγματα, ἀλλάζων τὴν μορφὴν τῆς πραγματικότητος, νὰ φέρῃ πρὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, μίαν κατάστασιν ἡ ὁποία, θὰ ἠδύνατο ἐνδεχομένως, ἐπειδὴ θὰ παρεποίει τὰ πράγματα, νὰ εἶναι χρήσιμος εἰς τοὺς ἀντιπάλους μας. Ἀλλά, κύριοι, ποῖον ἀπατῶμεν αὐτὴν τὴν στιγμήν; Ὅταν ἐξήγησα διὰ μακρῶν, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐξήγησα ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ἀνέφερα τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους εἴχομεν ἀμφιβολίας, ὡς πρὸς τὸ ἐπίτευγμα αὐτὸ τῆς Κυβερνήσεως. Ἀνέφερα κείμενα δημόσια, κείμενα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶχον ἀνάγκην νὰ ἀναγνωσθοῦν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς διὰ νὰ εἶναι γνωστὰ εἰς τὴν ὑφήλιον ὁλόκληρον διότι εἶναι κείμενα, τὰ ὁποῖα ἀνεκοινώθησαν, τὰ ὁποῖα εἶναι πρακτικὰ συζητήσεων διεξαχθεισῶν εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας ὑπὸ τοὺς συγκεντρωμένους προβολεῖς ὁλοκλήρου τοῦ διεθνοῦς τύπου, ὅλων τῶν συστημάτων τηλεοράσεως καὶ μεταδόσεως τῶν πληροφοριῶν. Καὶ πέραν τούτου ἀνέφερα, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐπεξήγησα εἰς τὴν Βουλὴν ὡς θεμελιοῦντα τὴν ἄποψίν μου περὶ τῶν ἐπιφυλάξεων ὡς πρὸς τὸ ἐπίτευγμα τῆς Κυβερνήσεως ἀνέφερα καὶ τὸν λόγον αὐτοῦ τούτου τοῦ ἐκπροσώπου τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος εἰς τὴν συνεδρίασιν τὴν σχετικὴν ἐν τῷ Συμβουλίῳ Ἀσφαλείας εἶχεν αὐτὸς ὁ ἴδιος παραδεχθῆ ὅτι αἱ συνθῆκαι τοῦ Λονδίνου καὶ τῆς Ζυρίχης ἐξακολουθοῦν ὑφιστάμεναι. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἑπομένως μετ’ ἀξιώσεως σοβαρότητος καὶ ὄχι βεβαίως δικαιοσύνης καὶ ἁβρότητος Κοινοβουλευτικῆς νὰ ἐπιρρίπτωνται τόσον ἐλαφρᾷ τῇ καρδίᾳ τοιούτου εἴδους μομφαί, ὅταν ὁλόκληρος ὁ κόσμος γνωρίζῃ καὶ εἶναι δυνατὸν νὰ λάβῃ γνῶσιν ὅποτε θέλει ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας, νὰ τὰ κρίνῃ καὶ νὰ συναγάγῃ τὰ ἐκ τούτων συμπεράσματα. Ἔχει ἀνάγκην ὁλόκληρος ἡ ἀνθρωπότης νὰ περιμένῃ ἀπὸ ἐμὲ ἢ οἱονδήποτε ἄλλον ἐκπρόσωπον τῆς ΕΡΕ νὰ τοῦ ἐξηγήσῃ τὶ συνέβη εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας ἢ ἔχομεν ἡμεῖς ὑποχρέωσιν νὰ εἴπωμεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὴν ἀλήθειαν, τὴν ὁποίαν ὁλόκληρος ὁ κόσμος γνωρίζει; Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα δὲν εἶναι ἁπλῶς θέμα Κοινοβουλευτικῆς τάξεως, δὲν εἶναι ἁπλῶς θέμα ἁβρότητος, οὔτε ἁπλῶς θέμα ἀκριβείας, εἶναι θέμα οὐσίας καὶ ὡς τοιοῦτον τὸ ἀνέφερα ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Διότι ἀλλοίμονον εἰς ἡμᾶς καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὁλόκληρον ἐὰν παραπλανῶντες ἡμᾶς αὐτοὺς θεωροῦμεν δεδομένα ὡρισμένα ἐπιτεύγματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀπετέλουν κατόρθωμα καὶ τιμήν μας ἐὰν κατορθώσωμεν κἄποτε νὰ τὰ ἐπιτύχωμεν. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἄξιον ὡρίμων λαῶν οὔτε ἄξιον σοβαρῶν Κυβερνήσεων νὰ προβάλλουν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐπιθυμοῦν ὡς μίαν πραγματικότητα, καὶ νὰ κακίζουν ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ τοὺς ὁδηγήσουν εἰς τὸν δρόμον τῆς πραγματικότητος, διότι δῆθεν συνωμοτοῦν καὶ συνεργάζονται μὲ τοὺς ἐχθροὺς τῆς χώρας. Ἀτυχῶς ἡ πραγματικότης εἶναι οἵα τὴν ἀνέφερα. Καὶ βεβαίως τοῦτο ἔχει ἕνα καὶ μόνον συμπέρασμα, μίαν καὶ μόνην κατάληξιν, ὅτι ἔργον ὅλων ἡμῶν καὶ τῶν ἐν τῇ Κυβερνήσει καὶ ἡμῶν τῶν ἰδίων εἶναι νὰ συνεισφέρωμεν κατὰ τὸ δυνατὸν ἕκαστος ἐφ’ ᾧ ἐτάχθη εἰς τὸ νὰ γίνῃ κοινὴ συνείδησις ὅτι αἱ συμφωνίαι τῆς Ζυρίχης καὶ τοῦ Λονδίνου, ἀδιάφορον πόθεν ἐκκινήσασαι, ἀδιάφορον εἰς τὶ ἀνταπεκρίθησαν ὅταν συνήφθησαν, εἶναι ἀδύνατον σήμερον νὰ ἰσχύσουν καὶ εἰς αὐτὴν τὴν προσπάθειαν, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε τῆς Βουλῆς καὶ ἀξιότιμοι κύριοι, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἐμπιστευθῶ καὶ μίαν ἄλλην ἐκμυστήρευσιν. Ἐγὼ προσωπικῶς δὲν ἀνέμενα τὸ σύνθημα τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ ἀναλάβω τὴν πρωτοβουλίαν αὐτήν. Ὡς ὑπεύθυνος Πρωθυπουργὸς τῆς χώρας κατὰ τὸ παρελθὸν θέρος, τυγχάνων τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Βουλῆς, εἶχον ἀναλάβει ὁ ἴδιος πρωτοβουλίας ὅπως τὸ καθεστὼς τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης καὶ τοῦ Λονδίνου τροποποιηθῇ κατὰ τρόπον θεμελιώδη.

§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐν συνεννοήσει καὶ μὲ τὴν ἡγεσίαν τῆς ΕΡΕ.

§98Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Βεβαίως, καὶ δύναται ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἢ ὁ ἀντικαταστάτης του σήμερον, ἐρευνῶν εἰς τὰ ἀρχεῖα τοῦ Ὑπουργείου του νὰ διαπιστώσῃ τοῦ λόγου τὸ ἀκριβές. Δὲν ἀνεμέναμεν ἑπομένως τοιαύτας ὑποδείξεις. Τὸ ζήτημα εἶναι πῶς θὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸ ἔργον αὐτὸ καὶ ἀσφαλῶς δὲν θὰ προχωρήσωμεν αὐταπατώμενοι, ὑποτιμῶντες τοὺς κινδύνους, θεωροῦντες δεδομένα πράγματα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ κατακτήσωμεν. Ὁ δρόμος ὁ πραγματικὸς εἶναι ὁ δρόμος τῆς ἀληθείας καὶ τῆς εἰλικρινείας. Εἰς αὐτὸν τὸν δρόμον ἐκάλεσα τὴν Κυβέρνησιν. Λυποῦμαι διότι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις πρέπει νὰ μὲ ἀποθαρρύνῃ διὰ παντός. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Ρ.Ε.).

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§100Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος κ. Πιπινέλης ἐν τῇ ἀρχῇ τοῦ λόγου του ἐπέκρινε σχεδὸν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ πέραν ἑνὸς μνημοσύνου πρὸς τοὺς πεσόντας, ἔφθασε μέχρι τῆς ἀνακινήσεως ἢ μέχρι τῆς διερευνήσεως ὡρισμένων ἀπόψεων ἐπὶ τῆς οὐσίας τοῦ Κυπριακοῦ θέματος. Ἐν τούτοις ὅμως μετὰ ταῦτα ἦλθε νὰ δικαιολογήσῃ δι’ ὅσων εἶπε τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ μάλιστα ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου νὰ τὸν ψέξῃ πλέον, διότι δὲν εἶπεν ἀκόμη περισσότερα ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπε καὶ διὰ τὰ ὁποῖα καὶ κατὰ τὸν Πρόεδρον κ. Κανελλόπουλον καὶ κατ’ αὐτὸν ἦσαν πολλὰ καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ λεχθοῦν. Δὲν θέλω ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ σημείου, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν κ. Πιπινέλην, ἐὰν δηλαδὴ ὅσα ὑπέδειξεν ἢ ὅσα εἶπεν ὡς ἀντιπολιτευόμενος σχετικῶς μὲ τὰς ἁρμοδιότητας τῶν δυνάμεων ἀσφαλείας, δὲν θέλω ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ νὰ ἀντιδικήσω, ἠμπορῶ νὰ εἴπω ὅμως ὅτι ὡς ἀντιπολιτευόμενος, ἀσκῶν τὴν κριτικήν του, ὀρθῶς ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς ἔθεσε τὸ ζήτημα, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅμως ἐβεβαίωσεν ὅτι ἡμεῖς δὲν ἦτο δυνατὸν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ λάβωμεν ἄλλην θέσιν, παρὰ ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐλάβομεν. Δηλαδή, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἀπεστάλη δύναμις τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ἐφ’ ὅσον ἐλήφθησαν ἀποφάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι εἰς τὸ περιθώριον τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ ἄλλο τι, παρὰ ὅτι αἱ δυνάμεις αὐταὶ πρέπει καὶ ὀφείλουν νὰ ἔχουν, καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει ἑτέρα ἑρμηνεία, ὀφείλουν νὰ ἔχουν τὴν ἀποστολὴν αὐτὴν καὶ τὸ ἠκούσατε καὶ διότι πέραν αὐτοῦ αἱ ἀποφάσεις αὐταὶ ἐξέφευγον καὶ τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης. Ὁ Πρόεδρος κ. Πιπινέλης ἐπανέλαβε τὸ ἐπιχείρημά του, ὅτι δῆθεν ὁ ἰδικός μας ἀντιπρόσωπος εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη ἀκριβῶς ὡμίλησε πρῶτος περὶ σεβασμοῦ καὶ ὑπάρξεως τῶν συνθηκῶν, ὄχι ὅμως πρῶτος, ἀλλὰ πάντως οὐδὲν τοιοῦτον εἶπεν, ἀλλὰ εἶπεν ἀπὸ πλευρᾶς διαδικασίας παραμένουν τὰ πλαίσια τῶν συνθηκῶν, ἀλλὰ δὲν ἐζητήθη ἀπὸ κανένα καὶ θὰ εἴπω τὶ εἶπεν ὁ Βραζιλιανὸς ὁ προτείνας, ὅτι ἀπὸ κανένα δὲν ἐζητήθη νὰ κινηθῇ ὁ μεσολαβητὴς ἐν τῷ πλαισίῳ τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης. Μὲ συγχωρῆτε καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ἀπαράσκευοι, ἀλλὰ ἐπειδὴ ἔχω τὰ κείμενα, θὰ τὰ ἀναφέρω εἰς τὴν Βουλήν. Ἄλλωστε, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε, εἴπατε ὅτι δὲν ἐνημεροῦται ἡ Βουλή. Γνωρίζετε πολὺ καλὰ ὅτι τοιαῦτα κείμενα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχωνται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Εἰς τὸ παρελθὸν ἡ ΕΡΕ μᾶς ἀπέκρυπτε τὰ κείμενα ὑπὸ οἱανδήποτε μορφήν, δηλαδὴ τῆς γνώσεως ἐκ μέρους τοῦ Ἀρχηγοῦ αὐτῆς. Σήμερον ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ λάβῃ γνῶσιν ὅλων τῶν ἐγγράφων. Πῶς λέγετε ὅτι δὲν σεβόμεθα τοὐλάχιστον τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἢ τοὐλάχιστον τὴν μερίδα ἐκείνην τῆς ὁποίας ἡγεῖται καὶ τὴν ὁποίαν ἐκπροσωπεῖ. Λοιπὸν λέγει εἰς τὴν ἔκθεσίν του ὁ ἀντιπρόσωπός μας, ὅτι «τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθὲς καὶ ὅτι ὑπὸ οὐδενὸς ὑπεστηρίχθη ὅτι ὁ μεσολαβητὴς ὀφείλει νὰ κινηθῇ ἐν τῇ ἀναζητήσει μελλοντικῆς λύσεως ἐντὸς τῶν πλαισίων τῶν συνθηκῶν». Ἐν προκειμένῳ μάλιστα ὁ παρουσιάσας τὸ σχέδιον τῆς ἀποφάσεως ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Βραζιλιανὸς ἀντιπρόσωπος Μπερνάντες ὡμίλησε «περὶ ἀναθεωρήσεως ὅλων τῶν θεμάτων, τὰ ὁποῖα κατέστησαν τόσον δύσκολον τὴν ζωὴν τῆς Δημοκρατίας τῆς Κύπρου ἀπὸ τῆς γενέσεώς των καὶ προσθέτει ἀκόμη ὅσα εἶπεν ὁ Γάλλος ἀντιπρόσωπος καὶ ὡρισμένοι ἄλλοι ἀντιπρόσωποι ἐκ τῶν ὁποίων καταφαίνεται, κ. Πρόεδρε, ὅτι αἱ πληροφορίαι σας εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ εἶναι τοὐλάχιστον ἐσφαλμέναι. Ἀντιθέτως δὲν ἐζητήθη ἀπὸ τὸν μεσολαβητὴν νὰ κινηθῇ ἐντὸς τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης καὶ δεύτερον, αὐτὸς ὁ προτείνας εἶπεν ὅτι ὀφείλομεν νὰ φθάσωμεν εἰς ἀναθεώρησιν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τὴν ρίζαν, εἰς τὴν γένεσιν, δηλαδὴ τί ἄλλο παρὰ τῶν συνθηκῶν.

§101Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Νομίζω ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσα ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ ὑπάρχουν κατατεθειμένα εἰς τὰ πρακτικά, δύνανται νὰ ἐλεγχθοῦν ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν.

§102Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὰ ποὺ εἴπατε εἶναι ὀρθὰ ἐν τῷ πλαισίῳ τῶν συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης, ὑπάρχουν ὡς πλαίσια νομικά, ἐντὸς αὐτῶν κινούμεθα, ἀλλὰ πέραν αὐτῶν ἡ ἐξουσιοδότησις εἶναι ὅπως, πέραν τῶν συνθηκῶν αὐτῶν, ἀναζητηθοῦν λύσεις. Ὅσα εἴπατε εἶναι ὀρθὰ καὶ δὲν τὰ ἀμφισβητῶ.

§103Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Μοῦ ἐδώσατε τὴν ἄδειαν νὰ σᾶς διακόψω καὶ δὲν θὰ κάμω καμμίαν κατάχρησιν.

§104Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἄλλωστε διάλογος εἶναι, δὲν εἶμαι ὑπὲρ τοῦ μονολόγου.

§105Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσα ἐπὶ τοῦ θέματος καὶ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν κατατεθειμένα εἰς τὰ πρακτικά, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλεγχθοῦν ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν. Ἀλλὰ πέραν τούτου, εἶμαι εἰς τὴν διάθεσίν σας, νὰ σᾶς φέρω καὶ τὰ πρακτικὰ αὐτά, διὰ νὰ πεισθῆτε καὶ σεῖς ὁ ἴδιος ὅτι εὑρίσκεσθε αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς πλάνην, διότι δὲν εἴχατε τὸν καιρὸν νὰ ἀναγνώσητε τὰ πρακτικά, τὰ ὁποῖα εἶναι ἕνας μεγάλος τόμος.

§106Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ὡμίλησα ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐκθέσεως τοῦ ἀντιπροσώπου μας.

§107Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Ἐγὼ ἀνέγνωσα ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τὶ εἶπον, ὄχι τὶ σᾶς εἶπον μετά.

§108Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐν προκειμένῳ τὸ πρᾶγμα ἐμφανίζει μίαν διαφορὰν ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ὑπεστηρίξατε. Εἶναι καὶ τοῦτο ὀρθόν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι κινούμεθα ἐντὸς τῶν πλαισίων τῶν συνθηκῶν, διότι δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ καταργήσῃ τὰς Συνθήκας τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας, οὔτε ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναλάβῃ μίαν τοιαύτην πρωτοβουλίαν. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ ὅμως ὑποδεικνύουν ὅτι αἱ λύσεις πρέπει νὰ ἀναζητηθοῦν πέραν αὐτῶν. Καὶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, κ. Πρόεδρε, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρελείψατε, ἢ μᾶλλον τὸ ὁποῖον δὲν ἠθελήσατε νὰ εἴπητε. Ἔχετε δίκαιον, ὅταν λέγετε, ὅτι ἡ λύσις πρέπει νὰ ἀναζητηθῇ ἐντὸς τῶν πλαισίων τῶν νομικῶν, ἔχετε ὅμως ἄδικον ὅταν θέλετε νὰ ὑποστηρίξητε ὅτι αἱ λύσεις θὰ εἶναι καὶ ἐντὸς τῶν συνθηκῶν. Αἱ λύσεις αἱ ὁποῖαι ἀναζητοῦνται εἶναι ἐκτὸς τῶν συνθηκῶν. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶχον βεβαίως ἁρμοδιότητα ἐν προκειμένῳ νὰ ἐπέμβω διὰ νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία σεῖς εἴπατε ὅτι πολὺ διήρκεσε, ἀλλὰ σεῖς ἤλθατε νὰ προσθέσετε ἀκόμη περισσότερα, βεβαίως μὲ ἕνα δίκαιον παράπονον, ὅτι δὲν ἀνεγνωρίσθη ἡ συμβολή σας. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ. Ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐπικρίνουσα, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μας, συμβάλλει εἰς τὸ κέρδος τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν ἔχει ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω, ἀποστολὴν νὰ ἐξάρῃ τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ νὰ τὸ ἐπικρίνῃ, νὰ εὑρίσκῃ τὰ ἀσθενῆ του σημεῖα. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως δὲν πρέπει νὰ ζητηθοῦν εὔσημα διότι ἔπραξε τὸ καθῆκον της. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶχε τονίσει καὶ ἡ θέσις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀμετακίνητος, ὅτι δι’ ἡμᾶς δὲν ὑπάρχει ἄλλη λύσις, παρὰ νὰ ξεφύγωμεν ἀπὸ τὰς Συνθήκας. Καὶ ἐὰν θέλετε θὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐγὼ δὲν εὑρίσκω ὅτι τὸ σφάλμα εὑρίσκεται ἐκεῖ ὅπου ἀνεφέρθη, ἀλλὰ ὅτι αἱ Συνθῆκαι τῆς Ζυρίχης δὲν ἀποτελοῦν παγίδα διὰ τὴν Τουρκίαν, ἀποτελοῦν παγίδα δι’ ἡμᾶς. Δηλαδὴ εἶχον προπαρασκευάσει τὸν διχασμὸν αἱ Συνθῆκαι αὐταὶ καὶ οὔτε ἀπέβλεπον εἰς τὴν συνεργασίαν καὶ τὴν συμβίωσιν τῶν δύο αὐτῶν λαῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ αἰώνων ἔχουν ζήσει ἐν πλήρῃ συμπνοίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ. Ἀπέβλεψαν εἰς τὸ νὰ καταστήσουν τὴν συμβίωσιν αὐτῶν ἀδύνατον καὶ δι’ αὐτὸ εἴδομεν προχθὲς καὶ καρπούς, τὴν σύγκρουσιν τῶν δύο Κοινοτήτων, διότι τὸ σφάλμα ὑπάρχει ἐκεῖ καὶ ἀπὸ αὐτὸ ἔπρεπε, κατὰ ἕνα τρόπον, νὰ ἐξέλθωμεν καὶ θὰ ἐξέλθωμεν ἐὰν πραγματικὰ δυνηθῇ ὁ Κυπριακὸς λαὸς νὰ ἐπιβιώσῃ ἐν ἡσυχίᾳ καὶ ὁμονοίᾳ. Ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι κρυσταλλίνη. Τὸ μοναδικὸν θέμα, τῆς ἀναγνωρίσεως τοῦ δικαιώματος εἰς τὴν νῆσον καὶ τὸν λαόν της νὰ καθορίζουν τὸ μέλλον καὶ τὴν τύχην των μόνοι των, τὸ ἔφερεν ἀπόψε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὤφειλε νὰ τὸ φέρῃ, διὰ νὰ ἀρθῇ μία παρεξήγησις ἠθελημένη, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἐκ κακῆς πίστεως. Προχθὲς ἀνεγράφετο ὅτι, ζητοῦντες τὴν πλήρη ἐλευθερίαν, τὶ ἄλλο ζητεῖτε παρὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζήτησεν ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις διὰ τῶν Συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης. Τοιαύτη κακοποίησις τῆς ἀληθείας ἔπρεπε νὰ λάβῃ μίαν ἀπάντησιν ἐπίσημον. Ἀλλοίμονον ἐὰν ἡ ἐλευθερία καὶ ἡ ἀνεξαρτησία τῆς Κύπρου, ἡ ὁποία ζητεῖται, θὰ ἐξασφαλισθῇ ἀπὸ τὰς Συνθήκας τῆς Ζυρίχης. Νομίζω, ὅτι σεῖς δώσατε τὴν ἀπάντησιν εἰς ἑαυτούς, ὅταν λέγετε ὅτι κακῶς ἔπραξε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπεκταθεὶς ἀπόψε. Αὐτὴν τὴν παρατήρησιν θὰ ἔπρεπε ὑποθέτω, ἀγαπητὲ κ. Πρόεδρε, νὰ τὴν ἀπευθύνετε εἰς τὸν ἑαυτόν σας, διὰ νὰ σταματήσητε ἕως ἐκεῖ καὶ νὰ μὴ θελήσητε νὰ ἐπεκταθῆτε. Ἀλλὰ καὶ αὐτὴ ἡ συζήτησις ἦτο ὠφέλιμος, διότι ἡ Βουλὴ ἔλαβε γνῶσιν τοῦ τί συμβαίνει εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας, σύμφωνα μὲ ὅσα ἀναφέρουν ἐκεῖνοι ποὺ μᾶς ἀντιπροσωπεύουν. Αἱ συνθῆκαι αὐταὶ ὑφίστανται μόνον νομικῶς αἱ λύσεις ὅμως κατ’ ἀνάγκην θὰ ἀναζητηθοῦν πέραν καὶ ἐκτὸς τῶν Συνθηκῶν αὐτῶν. (Χειροκροτήματα).

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θεοτόκης, ἔχει τὸν λόγον.

§110Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ἡ συζήτησις εἶναι πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως καὶ ὑπάρχουν ὡρισμένα ὅρια. Ἐξηντλήθη τὸ θέμα. Μὲ συγχωρεῖτε, κ. συνάδελφε, δὲν εἶναι προσωπικὸν τὸ θέμα.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐσημείωσα ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ φθάσωμεν εἰς παραβίασιν τῆς καθιερωθείσης ἀρχῆς.

§112Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Θέλω νὰ πιστεύσῃ ἡ Βουλὴ κ. Πρόεδρε, ὅτι δὲν θὰ ἐζητοῦσα τὸν λόγον, ἐὰν δὲν ἐνόμιζον, ὅτι ἠμποροῦσα νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις χρησίμους διὰ τὸ θέμα, στηριζόμενος καὶ ἐπὶ τῆς πείρας, τὴν ὁποίαν πιστεύω ὅτι ἀπέκτησα κατὰ τὴν διαχείρισιν μιᾶς φάσεως τοῦ μεγάλου ἐθνικοῦ προβλήματος. Δι’ αὐτὸ ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅτι θὰ εἶμαι συντομώτατος. Κύριε Πρόεδρε, ἐκ τῆς συζητήσεως πρὸ τριῶν ἑβδομάδων καὶ ἐκ τῆς ἀποψινῆς συζητήσεως, διεπιστώθη δι’ ἄλλην μίαν φορὰν πόσον εἶναι δυσχερὲς τὸ ὅλον θέμα τὸ Κυπριακόν. Καὶ εἶναι δυσχερές, διότι πάρα πολλὰ συγκρουόμενα συμφέροντα εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐπηρεάζουν τὴν τοιαύτην, ἢ τοιαύτην ἐξέλιξίν του. Καὶ νομίζω, ὅτι διεπιστώθη ἐκ δευτέρου, ὅτι ἐπὶ ὡρισμένων σημείων ὑπάρχει ὁμόφωνος ἡ γνώμη τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅπως παραλλήλως ὑπάρχουν οὐσιώδεις διαφωνίαι ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἐθνικοῦ θέματος. Τὸ σημεῖον αὐτὸ τῆς διαπιστώσεως τῶν διαφωνιῶν θὰ ὑπογραμμίσω καὶ ἐγώ, ὄχι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς κριτικῆς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία εἶναι μακρὰν τῆς σκέψεώς μου αὐτὴν τὴν στιγμήν, κἄποτε ἄλλοτε θὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ συζητηθῇ ἐν ἐκτάσει τὸ Κυπριακὸν καθ’ ὅλας τὰς φάσεις του καὶ τότε θὰ καταλογισθοῦν αἱ εὐθῦναι ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχουν, ἐὰν ὑπάρχουν, ἀλλὰ διότι πιστεύω ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δύναμαι νὰ συμβάλω εἰς τὴν ἀκριβεστέραν ἐκτίμησιν τῶν διαφόρων πτυχῶν τοῦ θέματος. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὴν συνήθειαν πολλὲς φορὲς νὰ ἁπλοποιῇ θέματα πολὺ περιπεπλεγμένα. Μεταξὺ τῶν διαφόρων ἁπλοποιήσεων ποὺ ἐχρησιμοποίησε ἐν τῇ ἀναπτύξει τῆς θέσεως τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἐθνικοῦ θέματος, μεταξὺ τῶν ἁπλοποιήσεων αὐτῶν, λέγω, ἁπλοποίησε κατὰ τρόπον, τὸν ὁποῖον δὲν ἐπερίμενον ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ θέμα τῆς ἰσχύος τῶν Συνθηκῶν τῆς Ζυρίχης καὶ τοῦ Λονδίνου. Ἐστηρίχθη ἐπὶ τῆς ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας καὶ ὑπεστήριξεν ὅτι ἐὰν αὐτὸ δὲν σημαίνῃ κατάργησιν τῶν συνθηκῶν, κατὰ τὴν συζήτησιν πρὸ τριῶν ἑβδομάδων καὶ ἀπόψε κατὰ διαφορετικὸν τρόπον ἀνεγνώρισεν καὶ ὑπεγράμμισεν ταυτοχρόνως τὴν ἐκ τῶν πραγμάτων κατάργησίν των κατὰ ὡρισμένα σημεῖα. Αὐτὴ ὑπῆρξεν ἡ θέσις τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω, ὅτι ἁπλοποιεῖ πολὺ τὰ πράγματα ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ὡς βασικὸν ἐπιχείρημα διὰ τὴν ὑποστήριξιν τῆς θέσεως αὐτῆς προβάλλῃ τὴν παρουσίαν τῆς δυνάμεως τοῦ ΟΗΕ εἰς τὴν Κύπρον. Ἰσχυρίσθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ποίας ἄλλης ἀποδείξεως ἔχομεν ἀνάγκην, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ δύναμις τοῦ ΟΗΕ εὑρίσκεται εἰς τὴν Κύπρον. Καὶ ὅτι ἐκ τοῦ γεγονότος αὐτοῦ, αὐταπόδεικτον καθίσταται ὅτι αἱ συνθῆκαι Λονδίνου–Ζυρίχης ἔχουν καταργηθῆ. Νομίζω ὅτι πλανᾶται ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ πλάνην μεγάλην, διότι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐνθυμηθῇ ὅτι πλειστάκις ὁ ΟΗΕ ἔλαβεν ἀπόφασιν ἐπεμβάσεως εἰς διενέξεις καὶ εἰς σημεῖα, τὰ ὁποῖα ἠμποροῦσαν νὰ δημιουργήσουν ὡς ἐκ τῆς ἐκρηκτικότητός των, μεγαλυτέρας συνεπείας διὰ τὴν παγκόσμιον εἰρήνην, χωρὶς αὐτὸ οὐδόλως νὰ σημαίνῃ ὅτι ἡ παρέμβασις τῶν δυνάμεων τοῦ ΟΗΕ ἦτο συνδεδεμένη, ἀναποφεύκτως μάλιστα, ὅπως ἰσχυρίσθη πρὸ τριῶν ἑβδομάδων καὶ ἐν μέρει ἀπόψε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μὲ κατάργησιν ἢ τροποποίησιν διεθνῶν συνθηκῶν. Καὶ ἐὰν ὑπεγράμμισα τὰς ἀπόψεις αὐτὰς κ. Πρόεδρε, εἶναι δι’ ἄλλον λόγον. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχω τὴν γνώμην ὅτι πράττει κακῶς ὅταν ἰσχυρίζεται τὴν κατάργησιν τῶν συνθηκῶν ὡς αὐτόματον. Διότι λησμονεῖ ὅτι αἱ συνθῆκαι αὐταὶ τοῦ Λονδίνου– Ζυρίχης ὑπῆρξαν ἡ βάσις καὶ τὰ πλαίσια τῆς ὑπάρξεως τῆς ἀνεξαρτήτου Δημοκρατίας τῆς Κύπρου καὶ ὀρθῶς μὲν πράττει ὅταν ἐπιδιώκῃ κατὰ τὴν ἰδικήν του ἔκφρασιν καὶ τοποθέτησιν τὴν ἀδέσμευτον ἀνεξαρτησίαν τῆς Κύπρου, ἡ ὁποία βεβαίως εἶναι συνδεδεμένη μὲ τὸ δικαίωμα τῆς αὐτοδιαθέσεως, κακῶς ὅμως πράττει ὅταν διὰ νὰ φθάσῃ εἰς αὐτὸν τὸν ἀντικειμενικὸν σκοπόν, ἰσχυρίζεται τὴν ἐκ τῶν πραγμάτων κατάργησιν ὡρισμένου ἄρθρου, τῶν συνθηκῶν. Καὶ εἶναι τοσοῦτον μᾶλλον ὀλισθηρὸν καὶ ἐπικίνδυνον αὐτό, κ. Πρόεδρε, διότι ἐάν, εἴτε ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἑλλάς, εἴτε καὶ οἱ φίλοι τῆς Ἑλλάδος ἦσαν ἐπαρκεῖς διὰ νὰ δώσουν τοιαύτην ἢ τοιαύτην λύσιν εἰς τὸ μεγάλο καὶ περίπλοκον αὐτὸ θέμα, ἡ θέσις αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως θὰ εἶχε πολλὰ πλεονεκτήματα. Ἀφ’ ἧς ὅμως στιγμῆς εἶναι γνωστὸν καὶ ἡ πεῖρα ἔχει ἀποδείξει πόσον εἶναι περίπλοκον τὸ ὅλον πρόβλημα καὶ πόσον εἶναι συνδεδεμένον μὲ συμφέροντα διαφόρων χωρῶν, διαπράττει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως σφάλμα προβάλλων ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα δύναται νὰ ἐπικαλεσθῇ ὁ ἀντίπαλος διὰ νὰ δημιουργήσῃ ἐντυπώσεις, αἱ ὁποῖαι στρέφονται ἐναντίον τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ. Ἡ ἀναθεώρησις τῶν συνθηκῶν πρέπει νὰ ἔλθῃ ὡς φυσιολογικὴ ἐξέλιξις τῆς ρυθμίσεως τοῦ προβλήματος, ἀκριβῶς ἐντὸς τῶν πλαισίων, τὰ ὁποῖα καθώρισεν ἡ Κυβέρνησις, δηλαδὴ διὰ τῆς εἰρηνικῆς ὁδοῦ καὶ μὲ ἀποφυγὴν κάθε συρράξεως. Διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ αὐτό, πρέπει νὰ ἔχῃ πλήρη τὴν συνείδησιν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν δύναται μίαν στιγμὴν νὰ ὁμιλῇ περὶ αὐτομάτου καταργήσεως τῶν συνθηκῶν, ἔστω καὶ μερικῶς καὶ ταὐτοχρόνως ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, νὰ ἰσχυρίζεται ὅτι ἠμπορεῖ δι’ εἰρηνικῶν καὶ διπλωματικῶν μεθόδων νὰ προωθήσῃ τὸν τελικὸν σκοπόν, ὁ ὁποῖος εἶναι ἡ ἀδέσμευτος ἀνεξαρτησία τῆς νήσου. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ ὅτι δὲν ἀρκεῖ μόνον νὰ ἐμφανίζῃ τὴν τοποθέτησιν τῆς Ἑλλάδος, ὅπως τὴν ἐμφανίζει καὶ εἶναι ὀρθή, ἀλλὰ ὅτι πρέπει νὰ συλλάβῃ τοὺς πλοκάμους τῶν περιπλοκῶν ἐντὸς τῶν ὁποίων πρέπει νὰ κινῆται ἡ προσπάθειά της διὰ νὰ προωθήσῃ τὸ θέμα καὶ νὰ μὴ προβαίνῃ κατὰ τρόπον, τὸν ὁποῖον τοὐλάχιστον θὰ ἐχαρακτήριζον ὡς ἐλαφρόν, ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου βήματος καὶ ἀλλαχοῦ, ἀναπτύσσουσα ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι δυνατὸν εἶναι νὰ ἀποτελοῦν ἑρμηνείαν ὡρισμένων ἀποφάσεων τοῦ Συμβουλίου Ἀσφαλείας, κατὰ τὴν ἀντίληψιν τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ὁποῖαι ὅμως κ. Πρόεδρε, τῆς Βουλῆς, ὄχι μόνον δὲν προωθοῦν τὸν σκοπόν, τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ μεγάλη πλειοψηφία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀλλὰ τοὐναντίον κατὰ τὴν ἰδικήν μου κρίσιν κινδύνους ἐνέχει καὶ ἐμπόδια προκαλεῖ.

§113Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἀντελήφθην σαφῶς ποία ἀκριβῶς εἶναι ἡ ὑπόδειξις καὶ ἡ συμβολὴ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κερκύρας συναδέλφου. Εἰς ἕνα πρᾶγμα νομίζω ὅτι πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν, ὅτι διατελέσας Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, δὲν ἔπρεπε νὰ μεταχειρίζηται τοὺς ὅρους μὲ τοιαύτην εὐχέρειαν. Δὲν ὡμίλησεν περὶ καταργήσεως ἔστω καὶ DE FACTO. Ὡμίλησεν περὶ μὴ δυνατότητος ἐφαρμογῆς, ἐπὶ πλέον δὲ ὅταν λέγῃ DE FACTO, ὅτι ἡ πραγματικότης τὰς καθιστᾷ ἀνεφαρμόστους, νομίζω ὅτι ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα εἶναι μικρὰ ἡ ἀπόστασις, ὅτι εἶναι ἀνεφάρμοστοι καὶ φυσικὰ καταργοῦνται. Ἡ πρᾶξις ὅπως γνωρίζετε, πάντοτε εἰς τὰ καθυστερημένα νομικὰ σχήματα ἔρχεται νὰ δώσῃ αὐτὴν τὴν λύσιν, νὰ τὴν ἐξαφανίσῃ, ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι κυριολεκτεῖτε ὅταν λέγετε ὅτι ὁμιλοῦμε περὶ καταργήσεως τῶν συνθηκῶν. Ἡμεῖς ὁμιλοῦμε περὶ μὴ δυνατότητος ἐφαρμογῆς τῶν συνθηκῶν αὐτῶν. Εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι τὰ πλαίσια ὑπῆρχον, ἀλλὰ ὅταν μία συνθήκη νομικῶς ὑφίσταται, πραγματικῶς ὅμως εἰς τὴν πρᾶξιν εὑρίσκεται εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὴν πραγματικότητα, δυνάμεθα νὰ λέγωμεν ὅτι πρέπει νὰ καταργηθοῦν καὶ δὲν θὰ λυπούμεθα, ὅπως λυπᾶσθε σεῖς. Εἴπατε ὅτι εἶναι τὸ πλαίσιον τῆς ἀνεξαρτησίας, ἀλλὰ εἶναι τὸ πλαίσιον ἐντὸς τοῦ ὁποίου ἀνεπτύχθη αὐτὸ τὸ σπέρμα τῆς διχονοίας, τῆς διαιρέσεως, τὸ ὁποῖον ὡδήγησεν εἰς τὰ αἱματηρὰ γεγονότα καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, ἐκεῖ πρέπει νὰ ἀναζητήσετε τὴν εὐθύνην τοῦ αἵματος ποὺ σήμερον χύνεται εἰς τὴν Κύπρον.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περαιωθείσης τῆς πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζητήσεως καὶ παρελθούσης τῆς ὥρας, δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§115Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀναγράφονται ὡς πρῶται πρὸς συζήτησιν ἐρωτήσεις εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τὴν σημερινήν, ἐρωτήσεις αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὸ σπουδαιότατον καπνικὸν θέμα. Νομίζω, ὅτι εἶναι χρέος μας νὰ παραμείνωμεν. Ἂν καὶ αἱ ἐρωτήσεις θὰ διατυπωθοῦν ἔστω καὶ ἀργά, δὲν εἶναι ἄλλωστε πολὺ ἀργά, ἐκτὸς ἐὰν δέχεσθε αὔριον κατ’ ἐξαίρεσιν νὰ γίνῃ ἡ διατύπωσις τῶν ἐρωτήσεων ἀμέσως ἅμα τῇ ἐνάρξει τῆς συνεδριάσεως. Νομίζω, ὅτι οἱ κ.κ. συνάδελφοι, θὰ εἶναι σύμφωνοι αὔριον νὰ γίνῃ ἡ διατύπωσις ἢ αὔριον ἐν ἀρχῇ τῆς συνεδριάσεως. Νομίζω, ὅτι αὔριον δὲν ὑπάρχει καὶ νομοθετικὸν ἔργον, διότι δὲν εἶναι ἕτοιμον.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§117Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑπομένως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ κἄποια συνεννόησις καὶ νὰ ἀναπτύξουν αὔριον τὰς ἐρωτήσεις οἱ κ.κ. συνάδελφοι, χωρὶς περιορισμὸν τοῦ χρόνου.

§118Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Κύριοι βουλευταὶ τῆς Ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δὲν ὑπάρχει ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε καμμία δυσκολία, οὔτε καμμία φυγομαχία εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ διατυπώσω, ἀλλὰ ἐκφράζω πρὸς τὸ Σῶμα μὲ πᾶσαν ἔννοιαν εὐθύνης καὶ μὲ πλήρη ἀντίληψιν τῶν κοινοβουλευτικῶν μου καθηκόντων, τὴν ἀντίληψιν, ὅτι θὰ ἦτο ἀπὸ πάσης ἀπόψεως εὐκταῖον αὐτὴ ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία ἄλλωστε τόσον ἤργησε νὰ λάβῃ χώραν, κατὰ τὰς ἐλαχίστας ἡμέρας αἱ ὁποῖαι ἀπομένουν μέχρι τῆς λήξεως τῶν ἀγορῶν αἱ ὁποῖαι ἔχουν φθάσει εἰς τὸ κατακόρυφον. Νομίζω, ὅτι ἐθνικὴν ὠφέλειαν ἔχομεν καὶ οὐδεμίαν ζημίαν ἐκ τῆς ἀναβολῆς τῆς συζητήσεως. Τὸ ἀντίθετον φοβοῦμαι ὅτι ἠμπορεῖ νὰ προκαλέσῃ ἁπλῶς μίαν ἀνακοπὴν τοῦ ρυθμοῦ τῶν πωλήσεων αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ σημερινὸν ἔτος τῆς ἐξαιρετικῆς πιέσεως μιᾶς τρομερῆς ὑπερπαραγωγῆς, θὰ ἦτο ἐθνικῶς ἐπιζήμιος. Ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις αὐτὰς νομίζω ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρὸ ἡμερῶν εἶχον ἐφαρμογήν, ἰσχύουν καὶ σήμερον.

§119Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζει, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὅτι πρὸ 2–3 ἑβδομάδων, διετύπωσα τὴν ἄποψιν εἰς τηλεφωνικὴν ἐπικοινωνίαν, τὴν ὁποίαν εἶχον νὰ μὴ συζητηθῇ εὐρέως εἰς τὴν Βουλὴν τὸ θέμα. Αὐτὸ συνέβη πρὸ τῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, διότι εἴχομεν ἐνώπιόν μας ὁλόκληρον μῆνα μέχρι τοῦ ὁρισθέντος κλεισίματος τῶν ἀγορῶν. Συνεφωνήσαμεν ὅμως, κυρίως, νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ ἐπερωτήσεως, διότι ἡ ἐπερώτησις δίδει καὶ δικαίωμα γενικεύσεως καὶ συνεπῶς εὐρυτέραν ἀνάπτυξιν τοῦ θέματος. Αἱ ἐρωτήσεις ὅμως, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, νὰ παρακαλέσω νὰ πιστεύσητε ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι χρήσιμοι καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ διατυπώσουν ἡ ΕΡΕ καὶ τὰ ἄλλα κόμματα, δι’ ἐρωτήσεως, ὡρισμένας ἀνησυχίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σιωπήσωμεν ἐπὶ μῆνας ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ. Νὰ μὴ συζητήσωμεν ἐπερώτησιν καὶ νὰ μὴ προβῶμεν εἰς γενίκευσιν, ἡ ὁποία δύναται νὰ βλάψῃ, συμφωνοῦμεν, ἀλλὰ τὰς ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι διέπουν τοὺς συναδέλφους, καὶ ἐμέ, ἐνδεχομένως, ὁ ὁποῖος ἴσως εἴπω μερικοὺς λόγους, ἀλλὰ κυρίως τοὺς συναδέλφους μου, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐκδηλώσωμεν τὰς ἀνησυχίας μας αὐτάς. Νομίζω, συνεπῶς, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἀποκλείσωμεν τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς συναδέλφους μας, οἱ ὁποῖοι ἐρχόμενοι ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας των ἔχουν τὴν σχετικὴν ἐμπειρίαν ἐπὶ τοῦ θέματος, νὰ διατυπώσουν τὰς ἀπόψεις των ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου.

§120Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἀρχικῶς περὶ ἐρωτήσεως ἐπρόκειτο, ἡ ὁποία ἔκτοτε μετετράπη εἰς ἐπερώτησιν. Ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπιμένω, εἶναι ἀκριβῶς ὁ ἴδιος, ἴσως δὲ καὶ ἐπηυξημένος κατὰ τοῦτο, ὅτι εἰσήλθομεν εἰς τὸν ἔντονον ρυθμὸν τῶν τελευταίων ἡμερῶν τῶν ἀγορῶν. Αὐτὴ εἶναι ἡ μόνη ἄποψίς μας καὶ τίποτε ἄλλο. Καμμία πρόθεσις φυγομαχίας δὲν ὑπάρχει.

§121Η. ΗΛΙΟΥ. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ἂν πρόκειται νὰ γίνῃ ἀπόψε ἡ συζήτησις ἢ μετὰ 3–4 ἡμέρας, διότι εἰς τὰς 15 τερματίζεται ἡ ἀγοραστικὴ περίοδος, νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου τὴν ρητὴν βεβαίωσιν, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ δοθῇ καμμία παράτασις τῆς ἀγοραστικῆς περιόδου καὶ ὅτι θὰ προωθηθῇ περαιτέρω ἡ παρέμβασις τοῦ Ὀργανισμοῦ. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς προϋποθέσεις δὲν θὰ ὑπῆρχε λόγος νὰ ἐπιμείνωμεν εἰς τὴν συζήτησιν ἀπόψε.

§122Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ὁ ρυθμὸς τῶν ἀγορῶν εἶναι ταιοῦτος, ὥστε, ὡς εἶναι γνωστόν, οὐδέποτε μέχρι σήμερον ἐσημειώθη, ἡ δὲ λῆξις τῶν ἀγορῶν ἔχει ἐπίσης καθορισθῆ διὰ τὴν τακτὴν γνωστὴν ἡμέραν. Ἑπομένως καὶ διὰ τὰ δύο θέματα, ἡ ἀπάντησις εἶναι θετική.

§123Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις Κέντρου ἐπηγγέλθη, ὅτι ἐρχομένη εἰς τὴν ἐξουσίαν θὰ ἐπιβάλλῃ τὴν Δημοκρατίαν. Ποία εἶναι ἡ Δημοκρατία, τὸ νὰ ἀποφασίζῃ μόνη της; Διατί δὲν θὰ πρέπει νὰ ἀκουσθοῦν αἱ ἰδικαί μας ἀπόψεις; Ἔχομεν ἀρκετὴν πεῖραν τοῦ θέματος καὶ ἔχομεν περγαμηνὰς τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι δίδουν εἰς ἡμᾶς τὸ δικαίωμα νὰ μὴ τιθέμεθα ὑπὸ οὐδενὸς τὴν κηδεμονίαν. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, σᾶς ἀπηύθυνα μίαν ἐπιστολὴν καὶ δὲν ἐθεωρήσατε σκόπιμον νὰ μὲ καλέσετε, ὁπότε θὰ μοῦ ἐδίδατε τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς ἐξηγήσω, ὅτι καὶ ἡ ἐπιστολὴ αὕτη ἔχει σχέσιν μὲ τὸ καπνικόν.

§124Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἐπιστολήν σας, οὐδέποτε ἔλαβον.

§125Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Τὸ ἄρθρον 50 τοῦ Κανονισμοῦ, λέγει ὅτι: (Ἀναγινώσκει). Κατὰ τὸ ἄρθρον δὲ 51 ἡ ἐπερώτησις αὕτη προτάσσεται πάσης ἄλλης ἐπερωτήσεως. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι διὰ πολλοστὴν φορὰν ἐκακοποιήθη τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ. Ἤδη ἀντὶ νὰ μπῇ πρώτη ἡ ἐπερώτησις εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν μπῆκε τελευταία.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ἐπικαλῆσθε τὸ ἄρθρον 50 τοῦ Κανονισμοῦ. Πρόκειται, ἐν προκειμένῳ, ὄχι περὶ τῆς ἐρωτήσεως, διὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἐδόθη ἀπάντησις, ἀλλὰ περὶ καταθέσεως ἐγγράφων. Διδικαίωμά σας βεβαίως, εἶναι, νὰ καταθέσητε ἐπερώτησιν. Ἡ ἐκφρασθεῖσα ἐπιθυμία τῆς Κυβερνήσεως πρὸ τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος, λόγῳ τῶν ἑορτῶν, ἦτο ἡ συζήτησις νὰ ἀναβληθῇ μετὰ τὸ πέρας τῆς προθεσμίας, ἡ ὁποία εἶχεν ὁρισθῆ διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν καπνῶν. Ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ δὲν διετυπώθη τότε ἀντίρρησις. Βεβαίως τὸ Σῶμα ἐπανέλαβεν ἤδη τὰς ἐργασίας του καὶ ὠφείλαμεν νὰ ἀρχίσωμεν μὲ τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐρωτήσεων, εἰς τὴν ὁποίαν καὶ εἶναι ἐγγεγραμμένη πρώτη ἡ ἐρώτησις αὐτή. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Τώρα ἔρχεται τὸ θέμα ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Ἀλλὰ νομίζετε, ὅτι αὐτὴν τὴν ὥραν ἐνώπιον ἐλαχίστων βουλευτῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ ἐποικοδομητικὴ συζήτησις, ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου φρονῇ, ὅτι θὰ ἐπέλθῃ ζημία, ἐὰν δὲν ἀφήνωμεν νὰ συζητηθῇ πρῶτον ἡ προθεσμία τῶν ἀγορῶν, ἡ ὁποία, ὡς γνωστόν, λήγει ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος. Εἶναι ζήτημα ἐλαχίστων ἡμερῶν. Καὶ φρονεῖτε, ὅτι θὰ προκληθῇ οὐσιαστική τις ὠφέλεια ἢ ἀντιθέτως ζημία εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ἐὰν ἡ συζήτησις λάβῃ χώραν σήμερον ἢ μετὰ δύο ἢ τρεῖς ἡμέρας; Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπιμένει, ὅτι θὰ ἐπέλθῃ ζημία ἂν συζητηθῇ τὸ θέμα πρὸ τῆς λήξεως τῆς προθεσμίας. Δι’ αὐτὸ ἡ γνώμη τοῦ Προέδρου εἶναι, ὅτι πράγματι θὰ ἔπρεπε παρελθούσης τῆς ὥρας καὶ ὑπὸ τὴν ἀτμόσφαιραν ποὺ ἐδημιουργήθη λόγῳ τῆς προηγουμένης ἐπὶ ἐθνικοῦ θέματος συζητήσεως, ἡ συνεδρίασις νὰ διακοπῇ καὶ νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ ἡ εἰσήγησις τῆς Κυβερνήσεως νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα ἐν καιρῷ, τὸ ὁποῖον σημαίνει μετ’ ὀλίγας ἡμέρας.

§127Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀναφερθέντες εἰς τὸ ἄρθρον 51 τοῦ Κανονισμοῦ, εἴπατε, ὅτι μόνον ἐρωτήσεις αἰτήσεως καταθέσεως ἐγγράφων, μεταβάλλονται εἰς προτεινομένας ἐπερωτήσεις, ἀλλ’ εὐτυχῶς ἢ ἀτυχῶς γνωρίζομεν γραφὴν ἀλλὰ καὶ ἀνάγνωσιν καὶ εἶναι ἀπολύτως σαφὴς ἡ διατύπωσις τῆς σχετικῆς διατάξεως ἐχούσης οὕτω: «Ἐπερωτήσεις βουλευτῶν διὰ τὴν μὴ κατάθεσιν ἐγγράφων ἢ τὴν παράλειψιν τῆς παροχῆς πληροφοριῶν ὑπὸ Ὑπουργῶν ἐντὸς 6 ἡμερῶν συζητοῦνται ὡς πρῶτον θέμα τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως κατὰ τὴν πρώτην μετὰ τὴν ὑποβολὴν των συνεδρίασιν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου».

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πληροφοριῶν ποὺ δικαιολογοῦν, διατί δὲν κατέστη δυνατὴ ἢ μὴ ἐφικτὴ ἐντὸς τῆς τασσομένης προθεσμίας ἡ κατάθεσις τῶν αἰτουμένων ἐγγράφων.

§129Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὴν ἐρώτησίν μου τὴν μετέτρεψα εἰς ἐπερώτησιν καὶ ἔδει συμφώνως τῇ ἀνωτέρω διατάξει νὰ συζητηθῇ εἰς τὴν πρώτην συνεδρίασιν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἀτυχῶς ὅμως παρὰ τὸν Κανονισμόν, ἐνῷ τὴν ἐπερώτησιν ταύτην κατεχωρήσατε εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἐπερωτήσεων ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 12 καὶ τὴν ἐρώτησίν μου διετηρήσατε εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 2 μοῦ ἀποστερεῖτε τὸ δικαίωμα νὰ ἀναπτύξω θέμα τόσον σοβαρὸν ἀπασχολοῦν τοὺς Ἕλληνας καπνοπαραγωγούς, οἱ ὁποῖοι ζοῦν μὲ μεγάλην ἀγωνίαν λόγῳ τοῦ μυστηρίου μὲ τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ καλύπτῃ τὸ καπνικόν. Ζητῶ κατόπιν τούτου, ὅπως συμφώνως πρὸς τὴν ρητὴν διάταξιν τοῦ Κανονισμοῦ συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησίς μου κατὰ τὴν προσεχῆ πρώτην συνεδρίασιν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἄλλωστε καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἔκαμον χρῆσιν τοῦ δικαιώματος τούτου βάσει τῆς αὐτῆς διατάξεως, ἡ ὁποία οὐδόλως ἐτροποποιήθη.

§130Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Οὐδεὶς σᾶς ἀμφισβητεῖ, κύριε συνάδελφε, τὸ δικαίωμα νὰ ἐγγράψητε ἐπερώτησιν.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Σταυρόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§132Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πολλοὶ συνάδελφοι, εἴχομεν ζητήσει νὰ συζητηθῇ τὸ καπνικόν, ἀφ’ ἑνὸς λόγῳ τῆς σοβαρότητος τοῦ θέματος καὶ ἀφ’ ἑτέρου λόγῳ τῶν εὐθυνῶν μας ἔναντι τοῦ λαοῦ. Ἡ Κυβέρνησις εἶχε παρακαλέσει, ὅπως ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις καὶ εἶχε δηλώσει κατὰ τὰς παραμονὰς τοῦ Πάσχα ὅτι θὰ φέρῃ τὸ θέμα πρὸς συζήτησιν κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἐδέχθημεν τοῦτο, ἀλλὰ κακῶς, διότι ἔπρεπε νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα διὰ νὰ διαφωτισθῇ πρωτίστως ἡ Κυβέρνησις. Σεῖς ὁ ἴδιος, κύριε Πρόεδρε, ὡς ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικὰ ὑπεσχέθητε, ὅτι τὸ καπνικὸν θὰ συζητηθῇ εἰς τὴν πρώτην συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει ἄγχος εἰς τὰς ψυχὰς τῶν παραγωγῶν διὰ τὸ σοβαρὸν αὐτὸ θέμα τοῦ καπνοῦ, ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ὑποχρέωσίς μας νὰ συμβουλεύσωμεν τὴν Κυβέρνησιν πῶς πρέπει νὰ χειρισθῇ αὐτὸ τὸ θέμα ποὺ ἐνδιαφέρει τὸ ¼ τοῦ πληθυσμοῦ τῆς χώρας. Καὶ δὲν ἀντιλαμβάνομαι διατὶ ἡ Κυβέρνησις ζητεῖ ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως ἐπὶ δύο τώρα μῆνας καὶ ταλαιπωρεῖ ὅλους μας μὲ τὸ θέμα αὐτό. Ἐφθάσαμεν, κύριε Πρόεδρε, νὰ ζητοῦν σήμερον οἱ καπνοπαραγωγοὶ τὰς ἰδικάς μας τιμάς.

§133ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸν περονόσπορον;

§134Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν περονόσπορον ἡμεῖς τὸν κατεπολεμήσαμεν.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιμένετε νὰ διεξαχθῇ ἀπόψε ἡ συζήτησις;

§136Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλω νὰ μὲ διαβεβαιώσετε, κύριε Πρόεδρε, ὅτι κατὰ τὴν αὐριανὴν συνεδρίασιν θὰ συζητηθῇ τὸ καπνικὸν καὶ ὄχι ὅπως ἔχω πληροφορίες, ὅτι θὰ συζητηθῇ τὸ θέμα Πάπας. Ἐὰν συζητήσωμεν αὔριον δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ μὴ συνεχίσωμεν ἀπόψε.

§137Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρεκάλουν θερμῶς τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου, νὰ δεχθῇ τὴν συζήτησιν αὔριον. Βεβαίως, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ τὴν δεχθῇ, διότι εἶναι ἀναγεγραμμένον τὸ θέμα, ἀλλὰ θέλω πέραν τῆς τυπικῆς καὶ νομικῆς ὑποχρεώσεως, νὰ τὸ θελήσῃ καὶ ὁ ἴδιος. Δύο ἡμέραι ἀπομένουν διὰ τὴν λῆξιν τῶν ἀγορῶν. Πρέπει καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην της, νὰ κάμῃ, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Στειρόπουλος, ὡρισμένας συστάσεις. Δὲν ὑπῆρξε ποτὲ εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος περίοδος Κοινοβουλευτική, κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ αὐταὶ ἀκόμη αἱ συστάσεις νὰ ἀποκλεισθοῦν, διὰ λόγους γενικωτέρου συμφέροντος; Δὲν ἐπιμένομεν, ὅπως ὑπέμνησεν ὀρθότατα ὁ κ. Στειρόπουλος, νὰ γίνῃ μία διεξοδικὴ συζήτησις, ὅπως ἐγένετο κατὰ τὰς περιόδους τὰς κρισίμους τῶν ἀγορῶν, ὅταν ἡμεῖς εὑρισκώμεθα εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Δὲν ἐζητήσαμεν — ὁ κ. Στειρόπουλος, μάλιστα, ἐμμέσως ἐκάκισε καὶ ὀρθότατα ἀπὸ τῆς πλευρᾶς του, τὴν ὑποχωρητικότητα, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξα ἀπέναντι τοῦ ἀγαπητοῦ μου Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, παλαιοῦ μου φίλου, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπίσης μὲ ἐπηρέασεν, εἰς τὸ νὰ ὑποχωρήσω εὐκόλως. Ὀρθῶς μὲ ἐκάκισεν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τοῦ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον ἔχουν οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν περιφερειῶν, νὰ ἐκφράσουν τὴν γνώμην των. Δὲν ἐζητήσαμεν, λοιπόν, νὰ γίνῃ συζήτησις ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεως. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζητήσαμεν καὶ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ, νὰ γίνῃ αὔριον ἡ διατύπωσις τῶν ἐρωτήσεων.

§138Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Δὲν πρόκειται νὰ ἀντιδικήσωμεν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον ἐγώ, μὲ τὰ ἐλάχιστα λόγια, ποὺ εἶπεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Αἰτωλοακαρνανίας, ἀποδεικνύουν, ὅτι δὲν εἶναι τελείως ἀνυπόστατον. Ἠμπορεῖ νὰ συμβῇ. Ὡμίλησε μὲ πάθος, περὶ τῶν τιμῶν ἐκείνων, τῶν μοναδικῶν τιμῶν, θέμα τὸ ὁποῖον θὰ μπῇ ὁπωσδήποτε εἰς τὴν συζήτησιν. Ἀλλὰ ὁ τρόπος καὶ ὁ τόνος τοῦ ἀγαπητοῦ συναδέλφου εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἠμποροῦσε νὰ ἔχῃ ἀντανάκλασιν, κατὰ τὰς ὀλίγας ἐκείνας ἡμέρας, ἀνακόπτουσαν τὴν πρόοδον τῶν πωλήσεων, ποὺ ἀφοροῦν ὄχι τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ τὸ Ἔθνος, νὰ ἀπορροφηθοῦν δηλαδὴ καὶ μεθαύριον νὰ ἐξαχθοῦν ὅσον ἠμπορεῖ μεγαλύτεραι ποσότητες τοῦ ἐθνικοῦ αὐτοῦ προϊόντος. Αὐτὸς εἶναι ὁ μοναδικὸς λόγος. Τὰ λίγα λόγια τοῦ κ. Σταυροπούλου, ἀπέδειξαν, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ κίνδυνος ἀνασχετικός.

§139Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἰδική μας παράταξις δὲν συμφωνεῖ μὲ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι ἡ συζήτησις εἶναι δυνατὸν νὰ παραβλάψῃ. Καὶ δὲν συμφωνοῦμεν, διότι δὲν ἀντιλαμβανόμεθα τὶ πρόκειται νὰ γίνῃ εἰς τὴν συζήτησιν. Μήπως, κ. Ὑπουργέ, ὑποψιάζεσθε τίποτα ἀποκρύφους ὑπόπτους ἀνωμαλίας ποὺ συμβαίνουν περὶ τὰς καπναγορὰς καὶ θέλετε νὰ ἀποφύγετε τὴν ἀποκάλυψίν των διὰ τῆς συζητήσεως;

§140Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ὄχι, βέβαια.

§141Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὄχι, λέγετε. Ἐπομένως, κατὰ τί θὰ βλάψῃ ἡ συζήτησις; Θὰ ἀσχοληθῇ μὲ ἐκεῖνα ποὺ ὁλοφάνερα συμβαίνουν εἰς τὰς καπναγοράς. Διατί θὰ βλάψῃ τὸ πρᾶγμα αὐτό; Ἀντιθέτως ἡμεῖς, κ. Πρόεδρε, νομίζομεν, ὅτι ἐὰν ἡ συζήτησις γίνῃ μετὰ τὴν λῆξιν, τότε, νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ ὁ χαρακτηρισμός, θὰ εἶναι ἄνευ νοήματος. Ἀνόητος. Διότι, ἡ συζήτησις δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν μόνον ἀναζητήσεως εὐθυνῶν, δι’ ὅσα δὲν ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ, ὅτι εἶσθε ἐπιμηθεῖς, δὲν ὑπήρξατε προμηθεῖς, δὲν ἐβοηθήσατε καὶ ἐσεῖς. Ἄλλο τὸ θέμα, κ. Ὑπουργέ, ἐὰν θὰ ἔχητε εὐθύνας ἢ ὄχι. Τὸ θέμα εἶναι ἐὰν ἠμπορῇ ἔστω πρὸ δύο ἡμερῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῶν ἀγορῶν διὰ τῆς συζητήσεως νὰ γίνῃ κἄτι ποὺ θὰ βοηθήσῃ. Διατί θέλετε νὰ παραιτηθῆτε ἀπὸ τὸ ἐνδεχόμενον αὐτό; Διατί νὰ μείνῃ ὁ κόσμος τῶν καπνοπαραγωγῶν μὲ τὸ παράπονον, ὅτι ἔστω δύο ἡμέρας πρὸ τῆς λήξεως τῆς καπναγορᾶς, δὲν ἐπετράπη νὰ γίνῃ συζήτησις, δὲν ἐπετράπη νὰ εἰπωθοῦν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐκεῖνα ποὺ θέλει ὁ κόσμος τῶν καπναγορῶν.

§142Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐὰν δὲν βοηθήσῃ, πάντως, δὲν θὰ βλάψῃ.

§143Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἀλλά, κ. Πρόεδρε, διὰ νὰ φανῇ, ὅτι εἰς τοιαύτας περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐμφανίζονται, ὅτι ἔχουν τὸν χαρακτῆρα τοῦ ἀδιεξόδου, ὑπάρχει διέξοδος, ἡμεῖς θὰ ὑποστηρίξαμεν τὸ ἑξῆς: Δὲν θέλει ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐπιμένει ἡ συζήτησις νὰ μὴ γίνῃ σήμερον ἢ αὔριον Τετάρτην. Προκειμένου νὰ πνιγῇ εἰς τὴν ὥραν τοῦ πενταλέπτου νὰ γίνῃ τὴν Παρασκευήν. Ἡ Παρασκευή, κ. Ὑπουργέ, εἶναι ἡ τελευταία ἡμέρα. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑποστηρίξητε, ὅτι τὴν Παρασκευὴν ἡ συζήτησις, ὅτε λήγει ἡ καπναγορά, εἶναι δυνατὸν νὰ βλάψῃ. Κατὰ τὰς ἰδικάς σας λοιπὸν ὑποθέσεις τὴν Παρασκευὴν δὲν βλάπτει. Βλάπτει τὴν Τετάρτην καὶ συμφωνεῖτε διὰ τὴν Παρασκευήν! Λέγετε, ὅμως, ὅτι βλάπτει τὴν Τετάρτην! Τότε, κ. Ὑπουργέ; Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, κ. Ὑπουργέ, ἀπὸ τὸν Νομὸν Σερρῶν, ὅτι ὑπάρχουν ἀρκεταὶ χιλιάδες τόννοι καπνοῦ, ποὺ δὲν ἔχουν πωληθῆ.

§144Α. ΜΗΤΑΚΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡμεῖς κάνουμεν ἐρώτησιν καὶ ἄλλοι ἀπαντοῦν;

§145Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κάνετε λάθος, κ. συνάδελφε, διὰ δύο λόγους. Πρῶτον, διότι ἔχω καὶ ἐγὼ ἐρώτησιν καὶ ἐπερώτησιν. Καὶ δεύτερον, διότι δὲν ἔχω οὐδεμίαν πρόθεσιν νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν. Ἐὰν εἰλικρινῶς ἐπιθυμῆτε τὴν συζήτησιν, θέλω νὰ σᾶς ὑποβοηθήσω. Διότι ἠρώτησα τὸν κ. Ὑπουργόν. Δέχεται νὰ κάνωμεν συζήτησιν τὴν Παρασκευήν; Καὶ ἀπαντᾷ δέχεται. Καὶ θέλω νὰ τὸν ἐρωτήσω, διατί δὲν δέχεται τὴν Τετάρτην; Τί θὰ συμβῇ μεταξὺ Τετάρτης καὶ Παρασκευῆς; Δι’ αὐτὸ ἀνέφερα τὸν Νομὸν Σερρῶν καὶ εἶπον, ὅτι ὑπάρχουν χιλιάδες τόννοι ποὺ δὲν ἐπωλήθησαν. Θὰ πωληθοῦν τὸν Μάϊον καὶ μὲ ὅρους ποὺ θέλετε διὰ νὰ ἐξυπηρετήσητε τοὺς καπνοπαραγωγούς.

§146Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, δὲν μὲ γνωρίζετε, διὰ νὰ ἀποτολμᾶτε νὰ μοῦ ἀπευθύνητε τὴν σκέψιν αὐτήν, ὅτι ἐγὼ ἐξυπηρετῶ τοὺς καπνεμπόρους. Εἶναι ἀπαράδεκτος καὶ παρακαλῶ νὰ συναισθανθῆτε τὴν βαρύτητα αὐτῶν ποὺ εἴπατε. Ἐπαναλαμβάνω, δὲν μὲ γνωρίζετε.

§147Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἀπαντῶ, κ. Ὑπουργέ, ἀσχέτως τοῦ ἐὰν σᾶς γνωρίζω ἢ ὄχι. Ἐσεῖς δὲν ἠκούσατε τί εἶπον.

§148Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴτε ὁμιλῶν, εἴτε διακόπτων, συνεχῶς ὁμιλεῖ ὁ κ. Ἐφραιμίδης.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι ὡμίλησεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης σήμερον.

§150Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς δέχεται τὴν Παρασκευὴν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ δεχθῇ τὴν Τετάρτην, ἀφοῦ ὡμολόγησεν ὅτι μεταξὺ Τετάρτης καὶ Παρασκευῆς, δὲν πρόκειται νὰ συμβοῦν σπουδαῖα πράγματα.

§151Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ὁ ἀριθμὸς τῶν πωλήσεων εἶναι ἐντατικὸς τώρα, καὶ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ λεχθῇ τίποτε.

§152Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅπως ἐνθυμῆσθε, εἰς τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν πρὸ τῶν ἑορτῶν, παρεκάλεσα, ἐπειδὴ εἶχε λυθῆ ἡ συνεδρίασις κατὰ κἄποιον τρόπον μᾶλλον ἀνώμαλον—μετὰ μοῦ ἐξήγησεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, δὲν ἐγνώριζον τὴν συμφωνίαν — νὰ συζητηθῇ τὸ καπνικὸν διὰ σήμερον.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει εἰς τὰ πρακτικὰ ἡ ἀνακοίνωσίς μου, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ νὰ γίνῃ συζήτησις μετὰ τὰς 15 Μαΐου καὶ δὲν ἐξεδηλώθη ἀντίδρασις.

§154Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Τὰ πρακτικά, κ. Πρόεδρε, εἶναι ἐδῶ, ὅπως καὶ ἡ πρότασίς μου, ἡ ὁποία λέγει κατὰ λέξιν τὰ ἑξῆς: «...(ἀναγινώσκει)...». Καὶ ἐσεῖς ἀπαντᾶτε καὶ λέγετε, ὅτι εἰς τὴν πρώτην συνεδρίασιν μετὰ τὴν ἐπανάληψιν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, ὁπωσδήποτε θὰ συζητηθῇ τὸ καπνικόν.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶχα ἀνακοινώσει τὴν εἰσήγησιν τῆς Κυβερνήσεως.

§156Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. Πρόεδρε, ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ συζήτησις, δὲν θὰ βλάψῃ διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Διότι ὅλοι, τοὐλάχιστον οἱ ἐρωτῶντες, προερχόμεθα ἀπὸ περιοχὰς καπνοπαραγωγικὰς καὶ νομίζω, ὅτι μὲ αὐτὰ ποὺ θὰ ἐλέγαμεν θὰ ἐβοηθούσαμεν τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ ἐπειδὴ εἶναι πιθανὸν νὰ ἐξαγγελθῇ καὶ νέα μέτρα ἐπὶ τῇ λήξει τῶν ἀγορῶν, νομίζω, ὅτι ἐὰν ἀκούσῃ καὶ τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις θὰ ὠφεληθῇ, δὲν θὰ ζημιώσῃ. Δὲν ἔχει, κ. Πρόεδρε, νὰ φοβηθῇ τίποτε ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐὰν ἡ συζήτησις γίνῃ αὔριον. Τοὐναντίον θὰ ὠφεληθῇ. Καὶ ἐξ ἄλλου ὑπάρχουν καὶ ἄλλα θέματα, ὅπως εἶναι τὸ θέμα τῆς πριμοδοτήσεως κλπ., διὰ τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρεται νὰ πληροφορηθῇ.

§157Α. ΜΗΤΑΚΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ προσωπική μου γνώμη εἶναι, ὅτι ἡ καθυστέρησις τῆς συζητήσεως τῆς ἐρωτήσεως, μᾶλλον ἔβλαψε καὶ δὲν ὠφέλησε τὸ θέμα. Εἶναι ἀνάγκη νὰ κατανοηθῇ, ἔστω τὴν ὑστάτην στιγμὴν καὶ πρὶν ἀκόμη εἶναι ἀργὰ καὶ αἱ ἰδικαί μας συμβουλαὶ ἀποβοῦν μάταιαι, αὔριον ὅτι τὸ βραδύτερον πρέπει νὰ συζητηθῇ ἡ ἐρώτησίς μας ἡ ὁποία εἶναι σύμφωνος μὲ τὸν Κανονισμόν. Διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν Βουλὴν παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον ἐρώτησις ὑποβληθεῖσα πρὸ τριμήνου περίπου νὰ μὴ ἔχῃ συζητηθῇ. Καὶ ποῦ ἠκούσθη, ὅτι ἐπειδὴ ὑπάρχουν θέματα συνδεδεμένα μὲ τοὺς παραγωγοὺς δὲν πρέπει νὰ γίνεται ἔλεγχος ἐγκαίρως. Νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ τὸ βραδύτερον αὔριον ἡ συζήτησις. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐκεῖνα ποὺ ἐλέχθησαν ἀπόψε, ἔβλαψαν περισσότερον ἀπὸ ἐκεῖνα ποὺ θὰ ἐλέγαμεν ἐὰν συνεζητεῖτο ἐγκαίρως ἔστω καὶ ἀπόψε ἡ ἐρώτησίς μας.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον διαπιστώνει, ὅτι πρόκειται περὶ καλῆς πίστεως ἀμφοτέρωθεν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ καὶ κυρίως ὑπεύθυνος, ἔχει μορφώσει τὴν γνώμην, ὅτι ἡ συζήτησις, ἡ πρόωρος, πρὸ τῆς λήξεως τῶν προθεσμιῶν, θὰ βλάψῃ τὴν περαιτέρω ἐξέλιξιν τοῦ ζητήματος. Σεῖς ἔχετε τὴν ἀντίληψιν, ὅτι δὲν θὰ βλάψῃ καὶ ὅτι ἀντιθέτως θὰ ὠφελήσῃ, αὐτὸ εἶναι πράγματι ἕνα δίλημμα περὶ τοῦ ποῖος ἔχει τὴν ὀρθοτέραν γνώμην. Τὸ Προεδρεῖον ἔχει τὴν γνώμην, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὁ ὑπεύθυνος Ὑπουργὸς ἐπιμένει εἰς τὴν ἄποψιν, ὅτι θὰ βλάψῃ τὴν πορείαν τῆς πωλήσεως τῶν καπνῶν ἡ συζήτησις ἡ πρὸ τῆς λήξεως τῶν προθεσμιῶν, ἡ ἄποψις αὐτὴ θὰ πρέπει νὰ γίνῃ σεβαστή. Καὶ λυποῦμαι, διότι τὸ Σῶμα συνεδριάζει παρόντος τοῦ ⅕ τῶν βουλευτῶν καὶ δὲν ξαίρω, πῶς δυνάμεθα νὰ λάβωμεν ἀπόφασιν αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§159Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ζήτημα ἀποφάσεως, αἱ ἐρωτήσεις εἶναι ἐγγεγραμμέναι, δὲν ἔχετε καὶ σεῖς τὸ δικαίωμα αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ διαγράψητε ἐρωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἐγγραφῆ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν καὶ δι’ αὐτὸ ἀπηυθύνθην εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ ἀπευθύνομαι καὶ πρὸς σᾶς, κ. Πρόεδρε, μὲ τὴν παράκλησιν, πέραν τῆς ὑποχρεώσεως, τὴν ὁποίαν ἔχετε, νὰ συμμορφωθῆτε πρὸς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, πέραν αὐτοῦ, διατυπώνω τὴν παράκλησιν νὰ τὸ δεχθῆτε εὐχαρίστως. Προσπαθοῦμεν νὰ σᾶς πείσωμεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει πλέον κίνδυνος, δὲν ὑπῆρχε κατ’ ἐμέ, οὔτε πρὸ μηνός, διότι ἂν ὑπῆρχε, τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ εἰς πᾶσαν περίπτωσιν ἀγορᾶς ἑνὸς προϊόντος. Ἄρα ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν θὰ ἔπρεπε ποτέ, οὔτε κἂν ἐρωτήσεις νὰ διατυπώνῃ, ἐφ’ ὅσον εἶναι ὑπὸ κρίσιν ἕνα θέμα, ὑπὸ κρίσιν περιοδικήν. Αὐτὸ θὰ ἦτο ἀντίθετον πρὸς τὴν ἔννοιαν τοῦ Κοινοβουλίου. Μόνον ἐπὶ ἐθνικῶν θεμάτων συνδεομένων μὲ μεγάλα κρίσιμα ἀντικείμενα, ὅπως εἶναι τὸ Κυπριακόν, θὰ ἦτο νοητὴ ἡ ἀναβολή. Ἂν μοῦ ἔλεγε σήμερον τὸ πρωΐ ἡ Κυβέρνησις, ὅτε ἐπεκοινώνησα μαζί σας, ὅτι νομίζει ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ δοθῇ σήμερον ἀπάντησις, θὰ ἔλεγον, ὅτι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ συμμορφωθῶ πρὸς τὴν ἄποψιν τῆς ὑπευθύνου Κυβερνήσεως. Προκειμένου, ὅμως, περὶ τῆς ἀσκήσεως μιᾶς στοιχειώδους κριτικῆς ἢ τῆς διατυπώσεως ὑποδείξεων, ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ, ἐκ μέρους βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ζήτημα ἀπαγορεύσεως νὰ ὁμιλήσουν.

§160Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἂς προχωρήσωμεν τώρα, ἀφοῦ τὸ θέλετε ἔτσι. Ποῖος διενοήθη νὰ ἀπαγορεύσῃ εἰς τοὺς βουλευτὰς νὰ ὁμιλήσουν;

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ τὸ Προεδρεῖον εἶναι σύμφωνον, ἂς ἔλθουν οἱ βουλευταὶ καὶ νὰ προχωρήσῃ ἡ συζήτησις.

§162Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχω, ἐὰν ἐπιμένῃ ἡ Κυβέρνησις, νὰ προχωρήσωμεν, ἀλλὰ ὑπάρχουν δύο ἠθικὰ μειονεκτήματα, τὰ ὁποῖα ἐπισημαίνω. Τὸ πρῶτον, ὅτι ἐχάθη ἤδη, τοὐλάχιστον 40λεπτον ἢ ὥρα περίπου, διὰ τῆς συζητήσεως, ἂν πρόκειται νὰ γίνῃ σήμερον ἢ αὔριον ἡ συζήτησις. Καὶ δεύτερον, ὅτι ἀπουσιάζουν, ὅπως ὀρθῶς παρετηρήσατε καὶ σεῖς, οἱ περισσότεροι βουλευταί. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ γίνῃ ἀπόψε, μετὰ τὴν διαρροὴν τῶν βουλευτῶν, ἡ συζήτησις.

§163Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Καθιερώνετε νέα συστήματα, ἀπαράδεκτα, τὰ ὁποῖα καταρρακώνουν τὴν ἔννοιαν τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ. Βουλὴ εἶναι αὐτή;

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξηντλήσατε ὅλα τὰ δικαιώματά σας.

§165Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κατόπιν αὐτοῦ, διαμαρτύρομαι καὶ ἀποχωρῶ, διότι ἀποδεικνύεται, ὅτι τὸ Προεδρεῖον καλύπτει τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν προσπάθειάν της νὰ ἀποφύγῃ συζήτησιν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ, μὴ τυχὸν ἀποκαλυφθῇ τὸ μυστήριον, διὰ τοῦ ὁποίου περιβάλλει τὴν ὅλην πολιτικὴν τῆς ἀγορᾶς τῶν καπνῶν. Ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. ἐπηγγέλθη, ὅτι θὰ φέρῃ τὴν Δημοκρατίαν, ἂν ἐκφράζεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἡ ἔννοια τῆς Δημοκρατίας, σᾶς τὴν χαρίζω, διότι μᾶς στερεῖ καὶ τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐλέγχου. Ἀποχωρῶ διαμαρτυρόμενος ἐντόνως διὰ τὰ νέα ἀήθη συστήματά σας, καὶ σᾶς χαρίζω τὴν Δημοκρατίαν σας.

§166Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ ψηφοφορία, ὥστε νὰ ἔχῃ σημασίαν ὁ ἀριθμὸς τῶν παρόντων βουλευτῶν· σᾶς ἐκάλεσα νὰ συζητήσωμεν τὰς ἐρωτήσεις.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπεξετάθη ὑπὲρ τὸ δέον· τὸ δικαίωμα τοῦ Ὑπουργοῦ νὰ ζητήσῃ ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως παραμένει ἀκέραιον, διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 47 τοῦ Κανονισμοῦ, ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ζητήσῃ τὴν ἀναβολὴν, ὁ κ. Ὑπουργός, ὅμως, δὲν θέλει νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διάταξιν αὐτήν.

§168Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιτρέψατέ μου, διότι ἐγκαινιάζομεν συστήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀντίθετα πρὸς τὰς ἀρχὰς τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ. Τὸ λέγει ὁ Κανονισμὸς νὰ γίνῃ ἅπαξ, διὰ δύο–πέντε ἡμέρας, ἐδῶ εἶναι 40 ἡμέραι, δηλαδὴ καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῶν καπναγορῶν, θὰ ἀπαγορευθῇ εἰς τὰ ἄλλα κόμματα νὰ εἴπουν τὴν γνώμην των εἰς τὴν Βουλήν;

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῖος διενοήθη νὰ ἀπαγορεύσῃ εἰς τὰ κόμματα νὰ ἐκφράσουν τὰς ἀπόψεις των;

§170Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰσχυρίζεσθε, σεῖς — καλὰ νὰ ἰσχυρίζεται ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος βλέπει τὸ πρόβλημα ἀπὸ τῆς σκοπιᾶς του, ὡς Ὑπουργοῦ ἔστω — ἀλλά, σεῖς κ. Πρόεδρε, ἰσχυρίζεσθε, ἐπικαλούμενος τὸ ἄρθρον 47 τοῦ Κανονισμοῦ, ὅτι ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις ἐπ’ ἄπειρον, μέχρι τέλους, μέχρι λήξεως τῶν ἀγορῶν, νὰ ἀναβάλῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ; Τὸ λέγετε σεῖς σοβαρῶς, ὁ ὁποῖος εἶσθε τεταγμένος νὰ διαφυλλάσσετε τὰ δικαιώματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως;

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶμαι τεταγμένος νὰ διευθύνω τὰς ἐργασίας τοῦ σώματος.

§172Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Νομίζω, ὅτι ἐκ τοῦ μὴ ὄντος γεννᾶται ἕνα ζήτημα, τὸ ὁποῖον δὲν ὑπῆρχεν. Ἔγινεν ἡ ἐπαφὴ τῶν κομμάτων καὶ μέλος εἰδικὸν εἰς τὰ θέματα αὐτά, συνωμολόγησε, πλειοδοτοῦν, μάλιστα, πρὸς ἐμέ, εἰς τὴν ἄποψιν αὐτήν. Ἡμεῖς, ὁ ἴδιος, νομίζω, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη μου, ἐστέρξατε, συμφωνῶν ἐπίσης. Σήμερον ὁ λόγος αὐτὸς ἐμνημονεύθη ἀπὸ ἐμέ, διότι ἐνόμισα, ὅτι πράγματι εἶναι αἱ κατ’ ἐξοχὴν λεπταὶ στιγμαί. Μὲ αὐτὸ κανεὶς δὲν διενοήθη νὰ ἀποκρούσῃ τὸν ἔλεγχον, ὁ ὁποῖος παραμένει ἀναφαίρετον καὶ ἀκέραιον δικαίωμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οὐδεὶς τὸ διενοήθη, οὔτε εἶναι φυγομαχία ἡ δήλωσις, τὴν ὁποίαν ἔκαμα. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, νομίζω, ὅτι ἐρεθίζεσθε ἀδικαιολογήτως, διότι ἐγὼ εἶπον, ὅτι ἀφοῦ ἐπιμένουν οἱ κ.κ. συνάδελφοι, εἶμαι πρόθυμος αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἀναπτύξουν τὰς ἐρωτήσεις των.

§173ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ ΤΙΝΕΣ. Νὰ γίνῃ αὔριον ἡ ἀνάπτυξις.

§174Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει μία ἐσφαλμένη ἑρμηνεία τῆς διατάξεως, ἐκ μέρους τοῦ κ. Προέδρου.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ τὸ συζητήσωμεν.

§176Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν μὲ ἀφίνετε νὰ ὁμιλήσω. Παρακαλῶ, νὰ μὲ ἀφίνετε νὰ ὁμιλῶ, ὅταν ἀπευθύνωμαι σὲ σᾶς, πρέπει νὰ μὲ ἀφίνετε νὰ ὁμιλήσω, μὴ μὲ διακόπτετε. Περιπέσατε εἰς σφάλμα, ὄχι μόνον εἰς οὐσιαστικὸν σφάλμα νὰ δώσητε τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς νὰ ζητοῦν ἐπ’ ἄπειρον τὴν ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως τῶν ἐρωτήσεων, ἀλλὰ περιεπέσατε καὶ εἰς τὸ σφάλμα τῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 47 τοῦ Κανονισμοῦ, τὸ ὁποῖον λέγει ρητῶς, ὅτι, ὅταν ἡ ἐρώτησις διατυπωθῇ, ὁ Ὑπουργὸς δικαιοῦται νὰ μὴ δώσῃ ἀμέσως ἀπάντησιν «...ἡ Κυβέρνησις ἀπαντᾷ ἀμέσως, ἐκτὸς ἂν δηλώσῃ, ὅτι ἀδυνατεῖ νὰ ἀπαντήσῃ, διότι...» «...(ἀναγινώσκει)...». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἑρμηνεία ἡ καθαρά, ἡ σαφὴς τοῦ Κανονισμοῦ. Λοιπόν, παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῶν μηνῶν τῶν ἀγορῶν τῶν καπνῶν, νὰ ἀπαγορευθῇ εἰς τοὺς βουλευτὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ὑψώσουν φωνὴν καὶ νὰ ὁμιλήσουν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν.

§177Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ποῖος ἠθέλησε νὰ ἐμποδίσῃ κανένα νὰ ἐκφράσῃ τὴν γνώμην του; Σᾶς παρακαλῶ, νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ νὰ μὴ συγχίζεσθε.

§178Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Τὸ θέμα εἶναι τόσον σοβαρόν, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις αὐτὴν τὴν ὥραν. Τώρα ποὺ θὰ συζητήσωμεν τὸν Κανονισμόν, θὰ πρέπει νὰ μπῇ ἀπαγορευτικὴ διάταξις, οὕτως ὥστε νὰ μὴ συζητοῦνται τόσον σοβαρὰ θέματα εἰς τοιαύτην ὥραν.

§179Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς Ἐμπορίου, μοῦ κατελόγισε κἄποιο πάθος εἰς τὴν ὁμιλίαν μου. Ἔχομεν, πράγματι, τὸ πάθος ὑπὲρ τῶν ἀγροτῶν καὶ αὐτὸ τὸ πάθος μᾶς ὡδήγησεν εἰς αὐτὸν τὸν τόνον τῆς φωνῆς.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἐνδιαφέρον καὶ τὸ πάθος εἶναι κοινὸν εἰς ὅλους τοὺς ἀντιπροσώπους.

§181ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐσκοτώσατε τὸν Βλάχον.

§182Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Σεῖς τὸν ἐσκοτώσατε, σεῖς ἐπροκαλέσατε τὰ ἐπεισόδια. Ἡμεῖς ηὐξήσαμεν τὰς τιμὰς καὶ σεῖς τὰς ἐχρεωκοπήσατε.

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξηγήσατε τὸ πάθος σας. Ἂς προχωρήσωμεν τώρα εἰς τὴν συζήτησιν.

§184Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν πρόκειται ἡ Κυβέρνησις νὰ στέρξῃ, ὥστε νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις αὔριον τὸ ἑσπέρας, ὡς ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. διετύπωσεν, εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι. Ἐάν, ὅμως, δὲν θέλῃ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις αὔριον, ἀλλὰ πρόκειται νὰ τὴν ἀναβάλῃ ἐπ’ ἄπειρον, εἴμεθα σύμφωνοι νὰ γίνῃ ἀπόψε.

§185Α. ΧΑΣΑΠΙΔΗΣ. Εἴμεθα ἐκπρόσωποι καπνοπαραγωγικῶν περιοχῶν. Οἱ συνάδελφοι τῆς Ε.Ρ.Ε., εἶπον ἀπόψε, καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ ὁ κ. Σταυρόπουλος, ὅτι κατέχονται ἀπὸ αἴσθημα εὐθύνης νὰ δώσουν συμβουλὰς εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Διατί δὲν θέλουν νὰ συζητηθῇ, λοιπόν, ἀπόψε τὸ θέμα, δεδομένου ὅτι αἱ ὧραι εἶναι πολύτιμοι; Ἐὰν πρόκειται πράγματι νὰ εἶναι χρήσιμοι αἱ συμβουλαί των, εἶναι ἐπείγουσα ἡ ἐκδήλωσίς των, ὥστε νὰ τὰς λάβῃ ὑπ’ ὄψει ἡ Κυβέρνησις. Παρακαλοῦμεν, λοιπόν, νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις ἀπόψε.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ εἰδοποιηθοῦν οἱ κ.κ. βουλευταί, νὰ προσέλθουν εἰς τὴν αἴθουσαν, διότι ἡ συνεδρίασις θὰ συνεχισθῇ. Ὁ κ. Α. Μητακίδης, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς του, ἡ ὁποία εἶναι διατυπωμένη μὲ ὅσην ἐμπρέπει σοβαρότητα. Παρακαλεῖται, ὁ κ. Μητακίδης, νὰ ἀναπτύξῃ, ἐὰν θέλῃ, τὴν ἐρώτησίν του, ἢ νὰ ἀφίσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς αὐτήν.

§187Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ συζητηθῇ τὸ καπνικὸν μὲ τὴν σπουδὴν τοῦ Κανονισμοῦ, διότι ἀφίσατε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι θὰ ἐδέχεσθο, κύριε Πρόεδρε, νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις ἐντὸς τῶν ὁρίων τοῦ Κανονισμοῦ.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μητακίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§189Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως, λυποῦμαι, κ. Πρόεδρε, διότι ἐπωφελεῖται, ὄχι σεῖς, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, τῆς κοπώσεως τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ γίνῃ — ὕστερα ἀπὸ μιᾶς ὥρας καὶ ἑνὸς τετάρτου συζήτησιν, ἐὰν θὰ γίνῃ ἡ συζήτησις, ἢ ὄχι — διὰ νὰ γίνουν διατυπώσεις καὶ συστάσεις ἐπὶ ἑνὸς τόσον σημαντικοῦ θέματος. Τὴν εὐθύνην τὴν φέρετε ὑμεῖς, κ. Πρόεδρε, καὶ ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὴν πρᾶξιν αὐτήν.

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μητακίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§191Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Μὲ αὐτὴν τὴν βίαν τοῦ Κανονισμοῦ, δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ συζήτησις τοῦ καπνικοῦ θέματος.

§192Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Σεῖς ἐπροτείνατε νὰ συζητηθῇ.

§193Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, διὰ τελευταίαν φοράν, καὶ τὸν κ. Πρόεδρον καὶ τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ γίνῃ αὔριον ἡ συζήτησις.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τοὺς κ.κ. βουλευτάς, νὰ καθήσουν εἰς τὰς θέσεις των. Ὁ κ. Α. Μητακίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§195Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. (Ὁμιλεῖ, μὴ ἀκουόμενος).

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Δαμιανέ, παρακαλῶ, νὰ ἀνακαλέσητε, τὴν φράσιν σας, ἄλλως θὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν.

§197Κ. ΔΑΜΙΑΝΟΣ. Ἡ σοβαρότης τοῦ θέματος, κύριε Πρόεδρε, ἐπιβάλλει νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις μὲ ἀκροατήριον.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰδοποιήθησαν, οἱ κ.κ. βουλευταί, νὰ προσέλθουν. Ἡ ἐρώτησις συνεχίζεται. Ὁρίστε, κ. Μητακίδη. Ὁ κ. Μητακίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ ληφθοῦν πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς κρισίμου ὡς ἐκ τοῦ ὄγκου τῆς παραγωγῆς καπνικῆς ἐσοδείας 1963.

§199Α. ΜΗΤΑΚΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καθὼς εἶναι γνωστόν, ἡ καπνικὴ ἐσοδεία τοῦ 1963 ἦτο καὶ εἶναι κρίσιμος, λόγω κυρίως, τῆς μεγάλης παραγωγῆς καὶ ὡς ἐκ τούτου ἡ Κυβέρνησις ἔδει νὰ λάβῃ ἐγκαίρως τὰ κατάλληλα μέτρα διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν προβλημάτων τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησεν αὕτη. Ἡ Κυβέρνησις τῆς 3ης Νοεμβρίου ἀντὶ τούτου, τὴν παραμονὴν τῆς παραιτήσεώς της, διὰ τῆς Κυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς Καπνοῦ, καθαρῶς κυβερνητικοῦ ὀργάνου, ἀπεφάσισε τὴν μετάθεσιν τῆς ἡμερομηνίας ἐνάρξεως τῶν ἀγορῶν μὲ συνέπειαν νὰ καταστήσῃ περισσότερον δυσχερῆ τὰ ἐκ τῆς διογκωμένης παραγωγῆς ἀνακύψαντα προβλήματα. Αὐτὸ τὸ μέτρον ἐζημίωσε τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ εἶναι τόσῳ μᾶλλον κατακριτέον καθ’ ὅσον ὑπηγορεύθη ἐκ κομματικῶν λόγων. Μετὰ τὰς ἐκλογὰς τῆς 16ης Φεβρουαρίου ἄφησε νὰ παρέλθῃ ὁλόκληρος μὴν καὶ μόλις τὴν 14ην Μαρτίου ἐξήγγειλε τὴν πολιτικήν της ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ διὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Τὰ κύρια σημεῖα τῶν κυβερνητικῶν δηλώσεων εἶναι: 1) Διὰ τὰ καπνὰ Ἀνατολικῆς Μακεδονίας–Θρᾴκης, Σιατίστης–Καστορίας, Βοΐου παρέχεται ἡ ἐγγύησις, ὅτι οἱ καπνοπαραγωγοὶ θὰ ἀπολαύσουν εἰσόδημα μεγαλύτερον ἐκείνου ποὺ ἀπήλαυσαν κατὰ τὸ προηγούμενον ἔτος. Θὰ ἐπιτευχθῇ δὲ τοῦτο διὰ τῶν ἑξῆς μέσων: α) Διὰ τῆς παρεμβάσεως τοῦ Ε.Ο.Κ., εἰς τὴν ἀγορὰν πρὸς διαμόρφωσιν συναγωνιστικῶν τιμῶν. β) Διὰ τῆς ἐπιδοτήσεως τῶν χωρικῶν καπνῶν, ὥστε οἱ καπνοπαραγωγοὶ νὰ λάβουν τελικῶς ἐπὶ τῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν θὰ πραγματοποιήσουν, ποσοστὸν ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ καθορισθησομένου μὲ βάσιν τὴν διατήρησιν τῶν μέσων τιμῶν τῆς περιφερείας των τοῦ παρελθόντος ἔτους. 2) Ἐξαγωγικὰ καπνὰ λοιπῶν καπνικῶν περιοχῶν. Καὶ ἐδῶ ἡ Κυβέρνησις ὑπεσχέθη ηὐξημένον εἰσόδημα εἰς τοὺς παραγωγοὺς διὰ τῆς παρεμβάσεως τοῦ Ε.Ο.Κ. καὶ διὰ τῆς λήψεως μετὰ τὴν λῆξιν τῶν ἀγορῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐξασφαλίσουν εἰς αὐτοὺς τελικῶς ηὐξημένον εἰσόδημα ἔναντι τοῦ περυσινοῦ. Πέραν τούτου, ἡ Κυβέρνησις ὑπεσχέθη τὴν διεύρυνσιν τῶν ἐξαγωγῶν καπνοῦ διὰ τῆς συνδέσεώς της μὲ τὰς εἰσαγωγάς. Τὰ ἐξαγγελθέντα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως μέτρα, φυσικὸν εἶναι νὰ μὴ ἱκανοποιοῦν τοὺς παραγωγοὺς καὶ ναὶ μὲν ἡ Κυβέρνησις διὰ καπνὰ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θρᾴκης ὑπόσχεται ἐπιδότησιν καλύπτουσαν τὴν διαφορὰν τιμῆς μεταξὺ τῶν ἐτῶν 1962–63, ἐν τῇ οὐσίᾳ ὅμως καὶ εἰς τὴν ἀμφίβολον εἰσέτι περίπτωσιν νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν ὑπόσχεσίν της, τὸ εἰσόδημά των θὰ ὑπολείπεται κατὰ πολὺ ἐκείνου τοῦ προηγουμένου ἔτους, διότι ὁ τιμάριθμος εἰδῶν διατροφῆς ηὐξήθη ἐντὸς ἔτους κατὰ 30%. Ἄλλωστε ἀνησυχοῦν οἱ καπνοπαραγωγοὶ καὶ διερωτῶνται ἐὰν ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποσχέσεις της, διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Μὲ τὰ ἐξαγγελθέντα κυβερνητικὰ μέτρα προϋπολογίζεται ἡ καταβολὴ 170 ἑκατομμυρίων δραχμῶν δι’ ἐπιδοτήσεις. Ἄγνωστον εἶναι τί ποσὸν θὰ χρειασθῇ διὰ τὴν παρέμβασιν ὑπὸ τοῦ Ε.Ο.Κ. καὶ διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ζημιῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ προκύψουν ἐκ τῆς ἐξαγγελθείσης ἐπὶ τοῦ καπνοῦ γενικώτερον πολιτικῆς. Ἐὰν κρίνῃ κανεὶς ἐκ τῶν διαμορφωθεισῶν τιμῶν εἰς τὴν καπνικὴν περιοχὴν τοῦ Νομοῦ Σερρῶν, τὰς ὁποίας ἔχω ὑπ’ ὄψει μου καὶ αἱ ὁποῖαι κατὰ μέσον ὅρον ὑπολείπονται τῶν περυσινῶν κατὰ 13%, μόνον διὰ τὴν ἐπιδότησιν τῆς ἐσοδείας τῆς περιφερείας ταύτης ἐγγιζούσης τὰ 20 ἑκατομμύρια κιλῶν καὶ ἀντιστοιχούσης εἰς τὸ ⅙ περίπου τῆς συνολικῆς παραγωγῆς ἐξαγωγικῶν καπνῶν θὰ ἀπαιτηθοῦν περὶ τὰ 150 ἑκατομμύρια δραχμῶν. Ἐρωτᾶται πόθεν ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐξεύρῃ τὰ χρήματα διὰ νὰ πραγματοποιήσῃ τὰς ὑποσχέσεις της, ἡ πραγματοποίησις τῶν ὁποίων θὰ ἀπαιτήσῃ ποσὸν ἐγγίζον τὸ δισεκατομμύριον μόνον διὰ τὰς ἐπιδοτήσεις; Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰς προγραμματικάς του δηλώσεις εἶπε: «Τὸ ποσοστὸν τῆς αὐξήσεως τῶν ἐσόδων τοῦ 1964, ὅπερ προβλέπεται, ὅτι θὰ ἀνέλθῃ εἰς 11½% ἔναντι τοῦ 1963, θὰ διατεθῇ διὰ τὴν στήριξιν τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων». Πόσα ὅμως χρήματα θὰ δυνηθῇ νὰ διαθέσῃ διὰ τὸν καπνὸν ἐκ τῆς πηγῆς ταύτης, ὅταν καὶ τὰ λοιπὰ γεωργικὰ προϊόντα, τῶν ὁποίων ἡ παραγωγὴ προβλέπεται μεγάλη, θὰ διεκδικήσουν τὸ μερίδιόν των; Καὶ οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι θὰ διεκδικήσουν τὸ μερίδιόν των ἐκ τῆς πηγῆς ταύτης, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν συνήθειάν του, λησμονήσας τί ὑπεσχέθη πρὸς τοὺς γεωργούς, δι’ ἄλλης περικοπῆς τοῦ λόγου του ἐδήλωσεν: «Ἐντὸς τῆς προσεχοῦς τετραετίας πρὸς βελτίωσιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, πέραν τῆς φυσιολογικῆς αὐξήσεως, θὰ διατεθῇ τὸ ⅓ τῆς αὐξήσεως τῆς ἀποδόσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ». Ἀλλὰ αἱ ἀνησυχίαι τῶν γεωργῶν ἐπιτείνονται ἐκ τῆς ἀσαφείας τῶν κυβερνητικῶν δηλώσεων. Δὲν προσδιορίζουν αὗται τὸ σύστημα, βάσει τοῦ ὁποίου πρόκειται νὰ γίνῃ ἡ συμπλήρωσις τῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν θὰ εἰσπράξουν οἱ καπνοπαραγωγοὶ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης καὶ δὲν διευκρινίζουν ποῖον εἰσόδημα. Τὸ μέσον ἀτομικόν; Τὸ μέσον κατὰ στρέμμα ἢ τὸ μέσον κατὰ περιφέρειαν θὰ καλύψῃ ἡ Κυβέρνησις τελικῶς διὰ τὰς ὑπολοίπους περιοχὰς τῆς χώρας, αἱ ὁποῖαι παράγουν ἐξαγώγιμα καπνά; Πολὺ ταχέως ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ἑξῆς δίλημμα: Ἢ θὰ πραγματοποιήσῃ τὰς ὑποσχέσεις της, ὁπότε θὰ ἀναγκασθῇ νὰ προσφύγῃ εἰς τὴν ἔκδοσιν νέου χαρτονομίσματος ἢ καλυπτομένη ἐπὶ τῆς ἀσαφείας τῶν ἐξαγγελθέντων μέτρων θὰ φαλκιδεύσῃ τὰς ὑποσχέσεις της. Καὶ εἰς τὰς δύο περιπτώσεις τὸ πλῆγμα, τὸ ὁποῖον θὰ ὑποστοῦν οἱ παραγωγοὶ θὰ εἶναι σημαντικόν. Εὔλογος, συνεπῶς, ἡ ὑπόνοια τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὅτι ἐν προκειμένῳ ἡ ἀσάφεια τῶν ἐξαγγελθέντων μέτρων ἐγένετο σκοπίμως, διὰ νὰ διευκολύνῃ τὴν Κυβέρνησιν εἰς τοὺς ἑλιγμούς της, νὰ καταστρατηγήσῃ τὰς ὑποσχέσεις της. Καὶ διὰ νὰ τελειώνω θὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς ἀκόμη.

§200Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, μὴ λησμονῆτε, ὅτι ἀναπτύσσετε ἐρώτησιν. Περιορισθῆτε παρακαλῶ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐρωτήσεως. Αὐτὸ ποὺ κάμνετε εἶναι περιεχόμενον ἐπερωτήσεως.

§201Α. ΜΗΤΑΚΙΔΗΣ. Ὅταν, κ. Ὑπουργέ, κατηναλώσαμεν μίαν ὥραν συζητοῦντες ἐὰν θὰ συζητηθῇ ἢ ὄχι τὸ θέμα, δίκαιον εἶναι, νομίζω, νὰ καταναλώσωμεν περισσοτέραν ὥραν μὲ τὴν συζήτησιν ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τελειώνω. Ἀφ’ ὅτου διεπιστώθη, ὅτι εἴχομεν μίαν μεγάλην παραγωγὴν καπνοῦ, παρῆλθε πολὺς χρόνος, κατὰ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπέδειξεν ἐγκαίρως ἀνάλογον ἐνδιαφέρον καὶ διὰ τὴν ἐξεύρεσιν νέων ἀγορῶν καπνοῦ. Τελευταίως ἀνέγνωσα εἰς τὸν Τύπον, ὅτι ὑπῆρξεν ἐνδιαφέρον τῆς Πολωνικῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα θὰ ἀπορροφήσῃ ἡ Πολωνία, ἐὰν τελικῶς εὐοδωθοῦν αἱ διαπραγματεύσεις, ἀσφαλῶς θὰ εἶναι μικρὰ καὶ συνεπῶς μὲ τὴν ἀπορρόφησίν των δὲν πρόκειται νὰ λυθῇ τὸ καπνικόν μας πρόβλημα. Καλὸν θὰ ἦτο ἡ Κυβέρνησις νὰ προσπαθήσῃ νὰ ἐξεύρῃ καὶ ἄλλας ἀγορὰς καπνοῦ, εἰς τὸ ἐξωτερικόν, διότι δὲν εἶναι μόνον τὸ ζήτημα τῆς ἀπορροφήσεως τῶν ἐφετεινῶν καπνῶν, ἀλλὰ καὶ τῶν καπνῶν τῶν μελλουσῶν ἐσοδειῶν. Ἀπὸ τὴν ἐξεύρεσιν νέων ἀγορῶν καπνοῦ καὶ ἀπὸ τὴν σύνδεσιν τῶν ἐξαγωγῶν πρὸς τὰς εἰσαγωγάς, θὰ κριθῇ ἔν τινι μέτρῳ τὸ μέλλον τοῦ προϊόντος.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Σταυρόπουλος, ἔχει τὸν λόγον. (Ὁ κ. Σταυρόπουλος ἀνέρχεται εἰς τὸ βῆμα).

§203Α. ΧΑΣΑΠΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Κανονισμὸς ὁρίζει ὅτι διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἐρωτήσεων, ἕκαστος βουλευτὴς δικαιοῦται νὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ πεντάλεπτον καὶ ἀπὸ τῆς θέσεώς του. Ἐφαρμόσατε, παρακαλῶ, τὸν Κανονισμόν.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἴπομεν, ὅτι λόγῳ τῆς σπουδαιότητος τοῦ θέματος, τὰ πέντε λεπτὰ θὰ ἐπιτρέψωμεν νὰ γίνουν δέκα.

§205Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κατ’ ἀρχήν, ἐπιθυμῶ νὰ διασκεδάσω τὴν ἀνησυχίαν τοῦ κ. συναδέλφου. Πρῶτον, θὰ τηρήσω τὸν χρόνον καθ’ ὃν μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ ὁμιλήσω. Ἔχω διατυπώσει 4 ἐρωτήσεις σχετικὰς καὶ συνεπῶς δικαιοῦμαι νὰ ὁμιλήσω πέντε λεπτὰ δι’ ἑκάστην, ἔτσι 20 λεπτὰ ἐν συνόλῳ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν θέσιν, ἀπὸ τῆς ὁποίας δικαιοῦμαι νὰ ὁμιλήσω, παρακαλῶ τὸν νέον συνάδελφον, νὰ μοῦ ὑποδείξῃ τὴν διάταξιν τοῦ Κανονισμοῦ, δυνάμει τῆς ὁποίας ὑποχρεοῦμαι νὰ ὁμιλήσω ἀπὸ τῆς θέσεώς μου. Λυποῦμαι, κ.κ. βουλευταί, καὶ λυποῦμαι εἰλικρινῶς, διότι κατὰ τὴν προκεχωρημένην αὐτὴν ὥραν ἐξεβίασεν ἡ Κυβέρνησις τὴν Βουλὴν νὰ συζητήσωμεν τὸ τεράστιον τοῦτο θέμα. Πληροφοροῦμαι, ὅτι αὔριον δὲν ὑπάρχει ἕτοιμον νομοθετικὸν ἔργον καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συζητήσωμεν τὸ καπνικὸν θέμα μὲ μεγαλυτέραν ἄνεσιν καὶ μὲ τὴν σοβαρότητα ποὺ ἀπαιτεῖ τὸ πρῶτον ἐθνικὸν προϊὸν τῆς χώρας. Ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Αὐγούστου, ἦτο γνωστόν, ὅτι ἡ παραγωγὴ καπνοῦ, εἰς τὴν χώραν μας, τῆς ἐσοδείας 1963, ἦτο σημαντικῶς ηὐξημένη. Καὶ τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1963, ἐβεβαιώθη, ὅτι αὕτη θὰ ὑπερέβαινε τοὺς 120.000 τόννους, διὰ νὰ φθάσῃ τελικῶς τοὺς 125.000. Ἐν γνώσει αὐτῶν τῶν ἀριθμῶν, καί, φυσικά, καὶ τῶν γενικωτέρων συνθηκῶν τῆς διεθνοῦς καπναγορᾶς, ἡ Ἕνωσις Κέντρου καὶ κατὰ τὰς δύο τελευταίας προεκλογικὰς περιόδους, ὄχι μόνον εἰς οὐδεμίαν ἐπιφύλαξιν προέβη, καθόσον ἀφορᾷ τὰς τιμὰς τῶν καπνῶν, ἀλλὰ ἀπεναντίας οἱ ὑποψήφιοι τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, διατρέχοντες τὰ καπνικὰ διαμερίσματα τῆς χώρας, κατηγορηματικῶς ὑπέσχοντο, ὅτι οἱ παραγωγοὶ θὰ ἀπελάμβανον τιμῶν ὑψηλοτέρων τῶν περυσινῶν. Ὑποτίθεται, ἐν τούτοις, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου, εἶχεν ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου ἐνώπιόν της μακρὸν διάστημα διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ καπνικὸν θέμα, ἐκ παραλλήλου, ὅμως, εἶχε θεμελιώδη ὑποχρέωσιν νὰ ἀσχοληθῇ καὶ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τοῦτο ὡς Κυβέρνησις πλέον, μετὰ τὴν 3ην Νοεμβρίου. Καὶ ἡ Κυβέρνησις τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἠσχολήθη πράγματι, μὲ τὸ καπνικὸν κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν πεντήκοντα ἡμερῶν της, διὰ δύο — καὶ τῶν μοναδικῶν, ἄλλως τε, ἐνεργειῶν,— χαρακτηριστικῶν, ὅμως, καὶ τῆς νοοτροπίας καὶ τοῦ ἐνδιαφέροντός της διὰ τὸ πρῶτον προϊὸν τῆς χώρας καὶ τοὺς Ἕλληνας καπνοπαραγωγούς. Οὕτω, πρῶτον διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 210 τῆς 27ης Δεκεμβρίου 1963 πράξεως τῆς Κυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς καπνοῦ, διὰ λόγους ἀποκλειστικοὺς καὶ μόνον προεκλογικούς, ἐπεξέτεινε τὴν καπνοπαραγωγὴν εἰς ὡρισμένας περιοχὰς — εἰς μίαν μάλιστα περίοδον ηὐξημένης παραγωγῆς — καὶ ἐν τῇ σπουδῇ της μήπως χάσῃ τὸ λεωφορεῖον τῶν ἐκλογῶν, τὴν ἐπεξέτεινε κατὰ τρόπον αὐτόχρημα κωμικόν. Καὶ δεύτερον, διασπαθίσασα τὰ περισσεύματα τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως ἐκράτει διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν πάσης ἐκτάκτου ἀνάγκης — καὶ φυσικὰ κατὰ κύριον λόγον τοῦ ἐφετεινοῦ καπνικοῦ θέματος — καὶ εὑρισκομένη ὡς ἐκ τούτου ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ χαράξῃ σοβαρὰν καὶ ὑπεύθυνον καπνικὴν πολιτικὴν καὶ μὴ ἐνδιαφερομένη, ἐξ ἄλλου, παρὰ μόνον διὰ τὰς ἐκλογάς, καὶ διὰ τίποτε ἄλλο, ἀδίστακτος προχωρεῖ εἰς τὴν μόνην ἐξυπηρετικὴν τῶν σκοπῶν της διέξοδον: Εἰς τὸ τέρμα τοῦ πρώτου Κυβερνητικοῦ της βίου, ὀλίγας ἀκριβῶς ὥρας πρὸ τῆς ὁρκωμοσίας τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, ἤτοι τὴν 30 Δεκεμβρίου 1963, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 211 ἀποχαιρετιστηρίου πράξεως τῆς Κυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς Καπνοῦ, μετέθεσε τὴν χρονολογίαν ἐνάρξεως τῶν ἀγορῶν τῶν καπνῶν, ἀπὸ τῆς 15 Ἰανουαρίου — ὡς παγίως αὕτη εἶχε καθιερωθῆ — εἰς τὴν 15 Φεβρουαρίου, ἤτοι μέχρι τῆς ἡμέρας διενεργείας τῶν ἐκλογῶν. Καὶ ἔπραξε τοῦτο, χωρὶς νὰ ἔχῃ τὴν τόλμην μιᾶς οἱασδήποτε, ἔστω, ἀνακοινώσεώς της δι’ ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ζωὴν ἑνὸς ἑκατομμυρίου καπνοπαραγωγῶν καὶ γενικώτερον τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν. Ἔπρεπε νὰ ἀποκαλύψῃ τοῦτο ἡ Ε.Ρ.Ε., νὰ τὸ καταγγείλῃ δημοσίᾳ καὶ δὴ ἐπανειλημμένως καὶ ἐντόνως, νὰ ἐπισημάνῃ τοὺς ἐκ τῆς προεκλογικῆς αὐτῆς ἐνεργείας κινδύνους διὰ τὸ ἐθνικόν μας τοῦτο προϊόν, διὰ νὰ ἐξαναγκασθῇ νὰ ψελλίσῃ ἡ Ἕνωσις Κέντρου τὴν 17 Ἰανουαρίου, ἤτοι μετὰ 18 ὁλοκλήρους ἡμέρας, κωμικὰς δικαιολογίας ἀναφερομένας εἰς τὸ ὅτι... δὲν ἤρχισαν ἀκόμη αἱ ἀγοραὶ εἰς τὴν Τουρκίαν. Ἔκτοτε καὶ καθ’ ὅλην τὴν προεκλογικὴν περίοδον, ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἐφρόντισε νὰ δημιουργήσῃ εὐφορίαν εἰς τὰς ψυχὰς τῶν καπνοπαραγωγῶν. Κατηγορηματικῶς τοὺς ὑπέσχετο, ὅτι τὸ προϊόν των θὰ διετίθετο εἰς τιμὰς ἀστρονομικάς. Καί, ὅταν τὸ πρῶτον δεκαήμερον τοῦ Φεβρουαρίου κατηγγέλθη ἐπισήμως ὑπὸ τῆς ΕΡΕ, ὅτι ἡ Τουρκία καθ’ ἣν ὥραν ἡμεῖς ἐκ καθαρῶς, ἐπαναλαμβάνω, προεκλογικῶν λόγων, εἴχομεν ἀπαγορεύσει τὰς ἀγοραπωλησίας ἡ Τουρκία —λέγω— ἐπώλησεν ἐντὸς ὀλίγων εἰκοσιτετραώρων 70.000.000 κιλὰ καπνῶν, ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἔσπευσε καὶ πάλιν νὰ καθησυχάσῃ τοὺς καπνοπαραγωγούς. Ὑπευθύνως τοὺς διεβεβαίωνε τώρα, ὅτι θὰ ... ἐκστρατεύσῃ διὰ νὰ ἐπιτύχῃ διεύρυνσιν τῶν ἐξαγωγῶν τῶν καπνῶν καὶ ἔτι ἐντονώτερον τοὺς καθησύχαζε καὶ διὰ τὴν διάθεσιν καὶ διὰ τὴν τιμὴν τοῦ προϊόντος των. Εἰς τὰ καπνικά μας διαμερίσματα πρὸς ἀντιπερισπασμὸν αὐτοῦ τοῦ γεγονότος, ἡ ἰαχὴ τῶν ὑψηλοτέρων τιμῶν ἐκυριάρχει ἀπὸ τὰ στελέχη τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἡ Ἕνωσις Κέντρου καὶ ἐξ ἄλλων λόγων οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι τοῦ παρόντος, ἀλλὰ καὶ χάρις εἰς τὰς προεκλογικὰς ὑποσχέσεις της πρὸς ὅλας τὰς τάξεις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐγένετο τὴν 16 Φεβρουαρίου Κυβέρνησις τῆς χώρας. Θὰ ἐνόμιζε κανείς, ὅτι τὸ πρῶτον θέμα καὶ λόγῳ τῆς σπουδαιότητός του καὶ λόγῳ τοῦ κατεπείγοντος, ἀλλὰ καὶ λόγῳ ἐπὶ τέλους, τῶν ὑποσχέσεών της μὲ τὸ ὁποῖον θὰ ἠσχολεῖτο, θὰ ἦτο τὸ καπνικόν. Παρ’ ὅλα, ὅμως, τὰ ἀνωτέρω, ἡ Κυβέρνησις τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἀφῆκε νὰ παρέλθῃ ἕνας ἀκόμη μὴν διὰ νὰ ἐξαγγείλῃ τὰς ἐπ’ αὐτοῦ ἀποφάσεις της. Ἐπεδίωξε προφανῶς διὰ τῆς καθυστερήσεως αὐτῆς νὰ ἀτονήσουν εἰς τὴν μνήμην τῶν καπνοπαραγωγῶν αἱ τόσον παχυλαὶ καὶ τόσον κατηγορηματικαὶ ὑποσχέσεις της. Θὰ τῆς ὑπομνησθῇ, ὅμως, ἐντόνως, ὅτι τὰ μέτρα διὰ τὸν καπνόν, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλε τὴν 14ην Μαρτίου, εὑρίσκονται εἰς πλήρη ἀντίθεσιν πρὸς τὰς προεκλογικὰς ἐπαγγελίας της. Ὑπεσχέθη ἡ Ἕνωσις Κέντρου ὑψηλοτέρας τιμὰς ἐν σχέσει μὲ τὰς περυσινάς. Καὶ ἀντὶ τῶν τιμῶν αὐτῶν —ἐν ὀνόματι, ὅμως, καὶ τῶν ὁποίων καὶ ἐψηφίσθη— προέβη εἰς ὑπόσχεσιν πριμοδοτήσεως πρὸς διατήρησιν τῶν περυσινῶν μέσων τοιούτων καὶ τοῦτο μόνον διὰ τοὺς μπασμάδες καὶ μπασῆ–μπαγλῆ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης καὶ τοὺς μπασμάδες τῶν περιφερειῶν Σιατίστης, Βοΐου καὶ Καστοριᾶς, ἐνῷ διὰ τὰ καπνὰ ὅλων τῶν ἄλλων διαμερισμάτων τῆς χώρας, ἐχρησιμοποίησαν ἐκφράσεις σκοτεινάς, ἐκ τῶν ὁποίων ἂν προκύπτῃ κἄτι σαφῶς, τοῦτο εἶναι ὅτι ἀποδέχεται διὰ τὰ καπνὰ αὐτὰ τιμὰς μειωμένας. Οὕτω, συνεπείᾳ τῆς χαραχθείσης ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πολιτικῆς, αἱ πραγματοποιηθεῖσαι μέχρι τοῦδε τιμαί, ὑπολογίζονται εἰς 10–15% ἐπὶ ἔλλαττον τῶν περυσινῶν διὰ τὰ καπνὰ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης, 20–25% ἐπὶ ἔλαττον εἰς Κατερίνην, 10–25% ἐπὶ ἔλαττον εἰς λοιπὴν κεντρικὴν καὶ Δυτικὴν Μακεδονίαν καὶ Θεσσαλίαν, ἐνῷ εἰς τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν προσφέρονται τιμαὶ 35– 40% κατώτεραι τῶν περυσινῶν. Καὶ ταῦτα, χωρὶς νὰ ὁλοκληρωθῇ εἰσέτι ἡ ἀπορρόφησις τῶν καπνῶν εἰς τὰ ἐν λόγῳ διαμερίσματα, ἐνῷ εἰς ἄλλας περιοχὰς ἀγοραὶ δὲν ἤρχισαν ἀκόμη. Ἡ Κυβέρνησις ἠκολούθησε καὶ εἰς τὸ καπνικὸν τὴν μοιραίαν πορείαν της. Ἀγωνία καὶ δέος συνέχει τοὺς παραγωγοὺς καπνῶν. Μὲ αἴσθημα εὐθύνης καταγγέλλομεν πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὴν καπνικήν της πολιτικήν. Μία ἦτο ἡ γραμμή, τὴν ὁποίαν ὤφειλε νὰ ἀκολουθήσῃ. Ὤφειλεν, ἐν ὄψει τῆς αὐξήσεως παραγωγῆς, ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Δεκεμβρίου νὰ ἐξαγγείλῃ καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ πραγματοποιήσῃ παρέμβασιν τοσαύτης ἐκτάσεως, ὥστε νὰ ἐπέλθῃ ἡ ἐξισορρόπησις μεταξὺ προσφορᾶς καὶ ζητήσεως. Αὐτὴ ἦτο ἡ μόνη ἐνδεδειγμένη πολιτική, τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ ἀκολουθήσῃ. Ἐὰν ἠκολούθει τὴν πολιτικὴν αὐτήν, εἶναι ἀπολύτως βέβαιον ὅτι! Πρῶτον, αἱ τιμαὶ θὰ ἐκρατοῦντο εἰς σταθερὰ καὶ ὑψηλὰ ἐπίπεδα. Δεύτερον, θὰ ἐγνώριζον οἱ ἀγορασταί, ὅτι δὲν θὰ ἠδύναντο νὰ ἐκμεταλλευθοῦν εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν —ὅπως δυστυχῶς συνέβη— τὸν ψυχολογικὸν παράγοντα λόγῳ τῆς μεγάλης παραγωγῆς. Καὶ τρίτον οἱ καπνοπαραγωγοὶ θὰ ἠδύναντο χωρὶς τὸ ἄγχος καὶ καθόσον ἀφορᾷ τὴν διάθεσιν καὶ καθόσον ἀφορᾶ τὰς τιμὰς νὰ διαπραγματευθοῦν τὸ προϊὸν τοῦ μόχθου των. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠθέλησε νὰ ἀκολουθήσῃ αὐτὴν τὴν πολιτικήν, τὴν μόνην, ἐπαναλαμβάνω, ἐνδεδειγμένην. Τὴν εἰδοποιοῦμεν καὶ ἐντόνως ἐπισημαίνομεν τοῦτο, ὅτι τὰ αἴτια καὶ αἱ ἐν προκειμένῳ εὐθῦναι της θὰ ἀναζητηθοῦν. Ἀλλὰ εὑρισκόμεθα πλέον τρεῖς μόνον ἡμέρας πρὸ τῆς λήξεως τῶν ἀγορῶν. Καὶ ἀναγκαστικῶς περιοριζόμεθα τοὐλάχιστον διὰ σήμερον νὰ ἐρωτήσωμεν τὴν Κυβέρνησιν: Πρῶτον, διατὶ δὲν ἐτήρησε τὰς κατηγορηματικὰς προεκλογικὰς ἐπαγγελίας της πρὸς τοὺς παραγωγούς, βάσει τῶν ὁποίων τὰ καπνά των θὰ διετίθεντο εἰς τιμὰς ὑψηλοτέρας τῶν περυσινῶν; Δεύτερον, ποῖα μέτρα θὰ λάβῃ διὰ τὴν ἀπορρόφησιν τῶν ὑπολοίπων καπνῶν; Τρίτον, δὲν νομίζει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ ρίψῃ ἐπὶ τέλους κἄποιον προβολέα εἰς τὰς τόσον σκοτεινὰς ἀνακοινώσεις της καθόσον ἀφορᾷ τὰς τιμὰς τῶν καπνῶν ἐκείνων τῶν διαμερισμάτων, διὰ τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν σαφῆ θέσιν ἔλαβε; Καὶ τέταρτον, ποία θὰ εἶναι ἡ τύχη τῶν καπνῶν τὰ ὁποῖα τελικῶς θὰ παραμείνουν εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν. Θὰ τὰ συγκεντρώσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς ποίαν τιμήν; Τὰς ἀπαντήσεις αὐτάς, ἀναμένομεν καὶ μαζὶ μὲ ἡμᾶς μὲ ἀγωνίαν τὰς ἀναμένει ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος τῆς χώρας. Ἂς ἀντιληφθῇ, ἐπὶ τέλους, ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸ στάδιον μιᾶς δημιουργικῆς προσπαθείας. Ἂς ἀφήσῃ τὰς χειρουργικὰς ἐπεμβάσεις καὶ τὰς βαθείας τομὰς εἰς τὸ στράτευμα. Ἂς ἀφήσῃ ἥσυχον τὴν Δικαιοσύνην τῆς πατρίδος μας. Ἂς ἀφήσῃ τὰ φαντασμαγορικὰ ἐγκαίνια καὶ τὰς ἐξαγγελίας ἔργων προγραμματισθέντων ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως. Ἂς ἐγκαταλείψῃ τὴν σαδιστικήν της μανίαν κατὰ πλήθους ἐντίμων καὶ ἀποδοτικῶν ὑπαλλήλων, τοὺς ὁποίους ἀπολύει καὶ τοὺς στερεῖ τοῦ ἄρτου τῶν οἰκογενειῶν των ἐν ὀνόματι ἑνὸς ἀπαραδέκτου συνδυασμοῦ τῆς καταδιώξεως τῶν ἀντιπάλων καὶ τοῦ διορισμοῦ τῶν φίλων της εἰς τὰς θέσεις των. Ἂς μὴ δημιουργῇ, εἰς μίαν μάλιστα, περίοδον τόσον κρίσιμον, ἂς μὴ δημιουργῇ μίαν νέαν —ἐκρηκτικὴν ὅμως τὴν φορὰν αὐτὴν— Πλατεῖαν Κλαυθμῶνος. Ἂς ἀφήσῃ ὅλα αὐτὰ καὶ ἄλλα παρεμφερῆ μὲ τὰ ὁποῖα ἀποκλειστικῶς ἀσχολεῖται ἡ Κυβέρνησις. Καὶ ἂν ἐγκύψῃ ἐπὶ τέλους μὲ πραγματικὸν καὶ ὄχι μὲ τὸ σύνηθες λεκτικόν της μόνον ἐνδιαφέρον εἰς τὸ πρόβλημα τοῦ λαοῦ καὶ ἂς πράξῃ γενικώτερον μὲ αἴσθημα εὐθύνης τὸ καθῆκον της ἔναντι τοῦ τόπου. Διότι, ἄλλως, ἂς εἶναι βεβαία, ὅτι ἀνεξαρτήτως τῶν συνεπείᾳ τῆς πολιτικῆς της σοβαρῶν ἢ καὶ δραματικῶν ἀκόμη ἐπὶ τοῦ Ἔθνους ἐπιπτώσεων, ἡ καθόλου πολιτεία της καὶ αἱ ἐπαγγελίαι της περὶ «Κράτους δικαίου» καὶ «Ἀρετῆς» θὰ ἀποτελέσουν μετ’ ὀλίγον τὴν πλέον ἑλκυστικὴν ὕλην διὰ τοὺς συγγραφεῖς τῶν ἐπιθεωρήσεων. (Χειροκροτήματα).

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σταμάτης, ἔχει τὸν λόγον. Παρακαλῶ, κ. συνάδελφε, ὅπως περιορίσητε τὴν ὁμιλίαν σας εἰς τὰ ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ προβλεπόμενα χρονικὰ ὅρια.

§207Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω δύο ἐρωτήσεις καὶ θὰ χρησιμοποιήσω ἀκριβῶς τὸν χρόνον ποὺ δικαιοῦμαι νὰ ἀναπτύξω ταύτας. Ἡ ἀποψινὴ ὅμως τακτικὴ τοῦ Προεδρείου καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἀποδεικνύουν, ὅτι δὲν πιστεύουν εἰς τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος. Λυποῦμαι ποὺ δὲν εἶναι παρὼν ἀπόψε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὅστις προέρχεται καὶ ἀπὸ καπνοπαραγωγικὴν περιοχὴν καὶ ὡς ἰσχυρίζεται καὶ ὁ ἴδιος, ἔχει εἰδικότητα εἰς τὸ θέμα αὐτό. Ἐπίσης λυποῦμαι, διότι οἱ Κυβερνητικοὶ ἐκπρόσωποι τοῦ Νομοῦ Αἰτωλοακαρνανίας εὑρίσκονται καὶ αὐτοὶ ἀπόντες. Δὲν πρόκειται νὰ μακρηγορήσω ἀπόψε. Θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα ποὺ δι’ εἰδικῆς ἐπερωτήσεως θὰ ἀναπτυχθῇ ἐν πλάτει τὸ καπνικὸν θέμα. Ἁπλῶς ἀπόψε ἀνέβηκα εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ διαμαρτυρηθῶ καὶ νὰ ἐκφράσω τὸν πόνον καὶ τὴν ἀγωνίαν τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου τοῦ Νομοῦ Αἰτωλοακαρνανίας. Ἔχω εἰς τὴν διάθεσίν σας, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, πλεῖστα ὅσα τηλεγραφήματα τῶν καπνοπαραγωγῶν τῆς περιφερείας μου. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω εἰς τὴν τύχην ἕνα τηλεγράφημα τῶν καπνοπαραγωγῶν τῆς πόλεως τοῦ Αἰτωλικοῦ «... (ἀναγινώσκει)...». Τοιαῦτα τηλεγραφήματα ἔχω ὄχι ἕν, ἀλλὰ πολλά. Κατὰ τὸ παρελθόν, κ. Πρόεδρε, ἡ Ἕνωσις Κέντρου εἶχεν ἐξεγείρει τὸν λαὸν τῆς Αἰτωλοακαρνανίας εἰς ἐπανάστασιν. Ἡμεῖς, κ. Ὑπουργέ, δὲν θὰ σᾶς ἀκολουθήσωμεν. Αἱ πράξεις σας μόναι των τὸν ὁδηγοῦν εἰς τὴν πορείαν, τὴν ὁποίαν τὸν ἐδιδάξατε εἰς τὸ παρελθόν.

§208Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Αὐτὸ λέγεται ἐρώτησις κ. συνάδελφε;

§209Α. ΧΑΣΑΠΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, αὐτὴ εἶναι ἐπερώτησις καὶ ὄχι ἐρώτησις. Ὁ κ. συνάδελφος ὑποτιμᾷ τὴν Βουλὴν μετατρέποντας κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὴν ἐρώτησίν του εἰς ἐπερώτησιν.

§210Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Γνωρίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως κατέχονται ἀπὸ αἴσθημα ἀνησυχίας διὰ τὸ καπνικόν. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐπεστράτευσαν ὅλα τὰ μέσα δεσμεύσεως τοῦ λόγου. Ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου τούτου βήματος διαμαρτύρομαι, διότι καταβάλλεται προσπάθεια νὰ ἐμποδισθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἀναπτύξῃ τὰς ἀπόψεις της ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ τούτου θέματος ὡς εἶναι τὸ καπνικόν. Ἡμεῖς ὅτε εἴμεθα εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ κατὰ τὰ ἔτη 1961–1963 τρεῖς φορὰς ἐδέχθημεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ εἴτε ὑπὸ μορφὴν ἐρωτήσεως, εἴτε ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεως, καὶ οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ἠμπόδισε τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐρωτήσεως ἢ ἐπερωτήσεως ἐκ μέρους τῶν συναδέλφων τῆς τότε Ἀντιπολιτεύσεως. Συναισθανομένη ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐγκληματικὴν τακτικὴν της ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ἐπιδιώκει νὰ ἀποφύγῃ νὰ ἀποκαλυφθῇ. Διὰ νὰ ἱκανοποιήσω τοὺς κώδικας τοῦ κ. Προέδρου τῆς Βουλῆς καὶ τὴν Κυβέρνησιν, δὲν θὰ ὁμιλήσω, ἀλλὰ θὰ ἀπευθύνω ἔντονον διαμαρτυρίαν δι’ ὅσα εἰς βάρος τοῦ καπνοῦ καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν πράττει ἡ Κυβέρνησις.

§211Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῆς διαπιστώσεως, ὅτι ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Προεδρείου, εἶναι νὰ μὴ μᾶς ἀφήσετε νὰ πράξωμεν τὸ καθῆκον μας, δηλοῦμεν ὅτι ἀποχωροῦμεν τῆς αἰθούσης.

§212ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§213Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα πρέπει νὰ ὑπογραμμισθοῦν δύο ζητήματα. Τὸ πρῶτον, τὸ γνωρίζομεν ὅλοι, τὸ ὑφίστανται οἱ καπνοπαραγωγοί μας, πρόκειται διὰ τὴν τακτικὴν τῶν καπνεμπόρων, ποὺ δι’ εὐνοήτους λόγους συζητοῦν, προβαίνουν εἰς καπναγορὰς κυρίως κατὰ τὰς πολὺ προκεχωρημένας νυκτερινὰς ὥρας. Ἀτυχῶς κατὰ σύμπτωσιν, χωρὶς ἴσως διὰ τοὺς ἰδίους λόγους καὶ ἡ Βουλὴ μὲ ἐπιμονὴν τῆς Κυβερνήσεως καλεῖται νὰ συζητήσῃ περὶ καπνοῦ εἰς αὐτὴν τὴν πολὺ προκεχωρημένην ὥραν. Τὸ δεύτερον, θέμα τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ὑπογραμμισθῇ εἶναι ἡ ἀποχώρησις τῶν συναδέλφων τῆς ΕΡΕ. Ἐπ’ αὐτοῦ δικαίως φερόμενοι πρέπει νὰ ἀποδώσωμεν τὰ τοῦ Καίσαρος τῷ Καίσαρι. Εἶναι γνωστὸν, ὅτι οἱ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ εἶναι οἱ μακροπρόθεσμοι ἔνοχοι τῆς κακῆς καπνικῆς καταστάσεως. Διότι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως τῆς ΕΡΕ ἐφηρμόσθη ἀλλοπρόσαλλος πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ καὶ ἡ πολιτικὴ τῆς ΕΡΕ ἐδημιούργησε τὴν δυστυχίαν εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, τὰς αἰτίας τῶν ἀλλεπαλλήλων καὶ τῆς σημερινῆς κρίσεων. Διότι ἡ ΕΡΕ μὲ τὴν ἀλλοπρόσαλλον πολιτικήν της, χάριν μιᾶς δῆθεν ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν ἐπέβαλε τὸν περιορισμὸν τῆς καπνοκαλλιεργείας. Ἀποτέλεσμα αὐτοῦ τοῦ περιορισμοῦ ὑπῆρξε τὸ πλῆγμα κατὰ τῶν καπνικῶν ἐξαγωγῶν μας διότι ὅταν ἐδόθη ἡ εὐκαιρία λόγῳ τοῦ περονοσπόρου, εἰς ἄλλας περιοχὰς τοῦ κόσμου καὶ τῆς ηὐξημένης ζητήσεως, νὰ μὴ ἐπωφεληθῶμεν διὰ τὴν διεύρυνσιν καὶ ἐπέκτασιν τῶν ἀγορῶν μας ἐπειδὴ δὲν εἴχαμε σοβαρὰν εἰς ὄγκον παραγωγήν. Ἀντιστρόφως, ἀπερισκέπτως, χωρὶς παράλληλον προσπάθειαν προωθήσεως ἐξαγωγῶν, ἡ ΕΡΕ, ἀλλοπρόσαλλα, ὑπολογίζουσα εἰς τὸ τυχαῖον γεγονὸς τοῦ 61–62, ἐπεξέτεινε κατὰ 50% τὴν καπνοκαλλιέργειαν, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν ὑπεραύξησιν τῆς παραγωγῆς καὶ τὴν ἀδυναμίαν τῆς ἐξαγωγῆς της. Καὶ ἔρχονται σήμερον, οἱ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ, νὰ ὁμιλοῦν περὶ συνδέσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν. Καὶ ἐρωτᾶται, ἐπὶ μίαν 8ετίαν διὰ ποῖον λόγον δὲν ἐφήρμοζον αὐτὴν τὴν πολιτικήν; Ἀλλὰ ἀντιθέτως ἐπὶ τῶν Κυβερνήσεων τῆς ΕΡΕ, ὅταν ἡμεῖς ἐπροτείναμεν νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ πολιτικὴ τῆς συνδέσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν καὶ ἐπροτείναμεν ὅπως διὰ τῆς ἐξαγωγῆς καπνοῦ εἰσάγωμεν ἀργὸν πετρέλαιον ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ὡρισμένοι συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ ἔξαλλοι ἀνεφώνουν, ἔξω οἱ Βούλγαροι. Συνεπῶς φρονίμως ἀπῆλθον τῆς αἰθούσης καὶ φρονίμως δὲν περιπατοῦν τὰ καπνοχώρια, διότι γνωρίζουν τὴν ἀντιλαϊκὴν πολιτικήν των. Ὑπεστήριξαν οἱ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ, ὅτι ἡ Κυβέρνησίς των, τὸ 1961–62 ἔδωκεν ὑψηλὰς τιμὰς εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς. Ἀλλὰ τοὺς πληροφορῶ ὅτι τὰς ὑψηλὰς τιμὰς δὲν τὰς ἔδωκεν ἡ Κυβέρνησίς των, ἀλλὰ ὁ περονόσπορος, ποὺ κατέστρεψε τότε τὴν παραγωγὴν εἰς ἄλλας χώρας. Θὰ ἔπρεπε συνεπῶς ἡ Κυβέρνησις τῇ πρωτοβουλίᾳ της νὰ δεχθῇ συζήτησιν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ μὲ πᾶσαν ἄνεσιν, διὰ νὰ δοθῇ ἡ δέουσα ἀπάντησις εἰς τοὺς μακροπροθέσμους ἐνόχους τῆς καπνικῆς κρίσεως καὶ διὰ νὰ μὴ δοθῇ ἡ εὐκαιρία εἰς τοὺς ἐχθροὺς τῶν καπνοπαραγωγῶν νὰ δημαγωγήσουν εἰς βάρος των.

§214Ι. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Δι’ αὐτὸ ἐδέχθην νὰ γίνῃ συζήτησις ἀπόψε.

§215Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσουν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἐδέχθητε τὴν συζήτησιν εἰς προκεχωρημένην ὥραν καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ ἀνάπτυξις τῶν ἀπόψεών των, ἐνῷ νομίζω, ὅτι ἐὰν ἐδίδετο ἄνεσις εἰς τὴν συζήτησιν δὲν θὰ παρεβλέποντο τὰ αἰτήματα τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὡς εἴπατε προηγουμένως. Ἡ καπνική μας κατάστασις, κ. βουλευταί, αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἔχει ὡς ἑξῆς: Τὰ καπνά μας, τόσον τὰ ἐσωτερικὰ ὅσον καὶ τὰ ἐξαγώγιμα, ἐπραγματοποίησαν ἐφέτος, τιμὰς ἀπὸ 10–20 καὶ 25% ἀκόμη κάτω τῶν περυσινῶν τιμῶν. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀπαράδεκτον γενικῶς καὶ εἰδικῶς διὰ τοὺς ἑξῆς ἁπλοῦς λόγους: Πρῶτον, ἡ ποιότης τοῦ καπνοῦ ἐφέτος εἶναι καλυτέρα. Δεύτερον, τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς ὑψηλότερον, τὸ κόστος τῆς ζωῆς εἶναι κατὰ κἄποιον βαθμόν, δὲν παίζει ρόλο ἂν εἶναι μικρός, ἐπίσης μεγαλύτερον. Θὰ πῆτε ὅτι αὐτὰ εἶναι κληροδοτήματα τῆς πολιτικῆς τῶν Κυβερνήσεων τῆς ΕΡΕ. Ἀλλὰ δι’ αὐτὸν ἀκριβῶς τὸν λόγον, ἐχρειάζοντο καὶ ἀπαιτοῦνται ἀποφασιστικὰ μέτρα, προστασίας τῶν καπνοπαραγωγῶν, ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, προεκλογικῶς καὶ μετεκλογικῶς τὰ ὑπεσχέθη. Καὶ δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν, ὅτι, λόγῳ αὐτῶν ἀκριβῶς τῶν ὑποσχέσεων, χιλιάδες καπνοπαραγωγῶν ἔσπασαν τὰ δεσμὰ τῶν σχέσεών των πρὸς τὴν ΕΡΕ καὶ ἐψήφισαν τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν. Κἄποιος συνάδελφος λέγει, ὅτι ἡ Ε.Κ. ὑπεσχέθη εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς τὸ περυσινὸν εἰσόδημα. Ἀπαντῶμεν, ὅτι καὶ ἂν αὐτὸ ἐξασφαλισθῇ, πάλιν ὑπάρχει θέμα ἐκμεταλλεύσεως τῆς παραγωγῆς. Διότι, ὅπως γνωρίζετε, ὁ καπνοπαραγωγὸς παρήγαγε ἐφέτος περισσότερα καπνά, ἑπομένως ἐὰν ἔχῃ ἁπλῶς τὸ περυσινὸν εἰσόδημα τότε τὸ εἰσόδημα αὐτὸ δὲν ἀντιστοιχεῖ μὲ τὸ περυσινόν. Ἄλλως τε τὸ γεγονὸς τῆς μεγαλυτέρας παραγωγῆς εἶναι ἀπολύτως συνδεδεμένον καὶ μὲ τὰ περισσότερα ἔξοδα εἰς τὰ ὁποῖα ὑπεβλήθη ὁ καπνοπαραγωγὸς διὰ τὴν ἐπιτυχίαν αὐτῆς τῆς αὐξήσεως καὶ εἶναι ἀντιαγροτικὸν νὰ ὑποστηρίζετε ὅτι ἀσχέτως αὐξήσεως παραγωγῆς τὸ εἰσόδημα τοῦ παραγωγοῦ θὰ μένῃ καθηλωμένον. Ἑπομένως, εἶναι ἀπαράδεκτος καὶ σὰν ἀρχὴ ἀκόμη αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθητε. Τὸ δεύτερον στοιχεῖον τῆς σημερινῆς καταστάσεως. Ὑπάρχουν μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς ποὺ συζητοῦμεν καπνὰ ποὺ δὲν ἐπωλήθησαν, ποὺ δὲν ἀγοράσθηκαν ἀπὸ τὸ καπνεμπόριον καὶ καπνὰ ποὺ δὲν ἀγοράσθηκαν ἀπὸ τὸν διαβόητον ΕΟΚ μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἐπικίνδυνον, διότι ὅταν φθάσῃ ὁ καπνοπαραγωγὸς δύο–τρεῖς ἡμέρες πρὸ τῆς λήξεως τῶν καπναγορῶν καὶ δὲν ἔχει πωλήσει, πρῶτον ἔχει περάσει μίαν ἀγωνιώδη περίοδον τὸ τετράμηνον αὐτό. Δεύτερον, δὲν ἐπέρασε μόνον ἀγωνιώδη περίοδον ἀπὸ τὴν ἄποψιν τὶ θὰ κάνῃ τὴν παραγωγήν του, ἀλλὰ δὲν ἠμπόρεσε νὰ περάσῃ καὶ καλὸ Πάσχα, μὲ τὴν οἰκογένειάν του ὅπως ἐπιβάλλουν τὰ ἤθη, τὰ ἔθιμα τοῦ λαοῦ μας, ἢ ἐὰν ἐδανείσθη θὰ πληρώσῃ τόκους, ἐνῷ ἡ παραγωγή του ἔμεινε ἀπώλητος. Τὸ πιὸ ἐπικίνδυνον, κ. Ὑπουργέ, τώρα εἶναι ὅτι δὲν ἔχει καὶ διαβεβαίωση κατηγορηματική, ὅτι μετὰ τὰ μεσάνυχτα τῆς 15ης Μαΐου, ποὺ λήγουν οἱ καπναγορές, ἡ παραγωγὴ ἀπὸ τώρα θεωρεῖται ἀγορασμένη ἀπὸ τὸ Κράτος. Δὲν ἔχει αὐτὴ τὴ διαβεβαίωση οὔτε τὴ σιγουριά, τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ καπνεμπόριον. Τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως λέγουν, ὅτι ὅσαι ποιότητες μένουν ἀδιάθετες εἰς τὸ ἐσωτερικὸ εἰς χεῖρας τῶν καπνεμπόρων θὰ τὶς ἀγοράσῃ ἡ Κυβέρνησις μὲ κἄποιαν μικροέκπτωσιν. Τὸ καπνεμπόριο εἶναι σίγουρο, θὰ πωλήσῃ τὸν αἰθέρα τοῦ καπνοῦ ποὺ ἀγόρασε, ἐπιδιώκοντας τὸ μέγιστο δυνατὸ κέρδος. Ὅσο δὲν πουλήσῃ θὰ τὸ ἀγοράσῃ τὸ κράτος. Ὁ καπνοπαραγωγὸς δὲν ἔχει αὐτὴ τὴ σιγουριά, δὲν τοῦ τὴν ἐδώσατε. Δώσατε αὐτὴν τὴν βεβαιότητα ἀπόψε, κύριε Ὑπουργέ, νὰ κάμετε δήλωση ὅτι ὅσα καπνὰ μείνουν ἀπώλητα θεωροῦνται ἀγορασμένα ἀπὸ τὸ Κράτος μέσῳ τοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ. Διότι τώρα, κύριοι συνάδελφοι, ἡ κατάστασις αὐτή, αὐτὸ τὸ δεύτερον στοιχεῖον ποὺ ἀνέφερα καὶ ἡ ἔλλειψις αὐτῆς τῆς κατηγορηματικῆς δηλώσεως εἶναι καταστροφικὴ διὰ τὸν καπνοπαραγωγόν, διότι ἀφοῦ ἄντεξε ἐπὶ 3–4 μῆνας εἰς αὐτὴν τὴν ἀγωνιώδη κατάστασιν τῆς πενίας, τώρα τὶς δυὸ–τρεῖς ἡμέρες ἔρχεται πλέον μπροστὰ του τὸ φάσμα τὶ θὰ κάνῃ τὴν παραγωγὴν τὴν ἀπώλητη ποὺ ἔμεινε στὰ χέρια του καὶ ὑπάρχει κίνδυνος, κ. Ὑπουργέ, καὶ γι’ αὐτὸ ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις, διότι δὲν εἶναι κατασκευάσματα ἐγκεφαλικά, ἀλλὰ παρμένα μέσα ἀπὸ τὴν πίεσιν καὶ τὴν πεῖραν τῶν παραγωγῶν μας καὶ ἐκεῖνο ποὺ μὲ τρομάζει εἶναι ὅτι, ἐνῷ ἄντεξαν σὲ πάρα πολλὲς πιέσεις, τώρα τὶς δυὸ–τρεῖς τελευταῖες ἡμέρες δὲν ἀντέχουν πιά. Μοῦ εἶπαν στὰ Πορρόϊα, τὸ θέτω ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς, ὅτι ὑπάρχουν 600 τόννοι ἀπώλητα καπνά, ὁ Ὀργανισμὸς Καπνοῦ δὲν ἀγόρασεν ἐκεῖ οὔτε ἕνα δράμμι οὔτε καὶ οἱ καπνέμποροι. Περίεργη σύμπτωση στὴν ἴδια τακτικὴ καὶ τὴν ἀπέδωσαν σὲ συνεννόηση, δὲν θέλω, δὲν πρέπει νὰ τὸ πιστέψω, ἀλλὰ ἐξ ἀντικειμένου βγαίνει. Καλά, δὲν ἀγοράζει ἕνα κιλὸ ὁ Ὀργανισμὸς Καπνοῦ; Καὶ λένε οἱ παραγωγοὶ ὅτι ἀνθέξαμε ἕως τώρα, φοβοῦμαι ὅμως ὅτι κἄποτε θὰ λυγίσουν καὶ θὰ τὰ δώσουν ὅσο–ὅσο καὶ ἐὰν τὰ δώσῃ κἄποιος θὰ παρασυρθοῦν ὅλοι. Νὰ γιατί αὐτὸ τὸ δεύτερο σημεῖο εἶναι πολὺ σημαντικὸ καὶ νὰ γιατί μᾶς ἀνησυχεῖ ὅλους, γιατὶ εἶναι πεῖρα ὅλων μας ὅσοι ζοῦν στὰ καπνοχώρια, ὅτι τὸ καπνεμπόριο εἶναι ἐξωπλισμένο μὲ ὅλες τὶς χρηματοδοτήσεις καὶ εἶναι μονομερὴς ὁ ἀφοπλισμὸς τῶν παραγωγῶν, ἐνῷ οἱ καπνέμποροι εἶναι πάνοπλοι, οἱ καπνοπαραγωγοὶ εἶναι ἀφωπλισμένοι. Δώσατέ τους σήμερα αὐτὸν τὸν ἐξοπλισμὸν μὲ τὴν δήλωσίν σας, ὅσα καπνὰ μείνουν ἀπώλητα ἕως τὰς 15 Μαΐου εἶναι ἀγορασμένα ἀπὸ τὸ Κράτος. Ὑπάρχει, κύριοι, καὶ ἕνα τρίτον στοιχεῖον εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν, ὅτι δηλαδὴ καὶ ὅσα ἐπωλήθησαν, εἴτε πρὸς ΕΟΚ εἴτε πρὸς καπνεμπόριον, κατὰ τὴν συντριπτικήν τους πλειοψηφίαν δὲν ἔχουν πληρωθῆ, δὲν ἔχει εἰσπράξει ὁ καπνοπαραγωγὸς τίποτε. Ἐπώλησαν μεγάλες ποσότητες πρὸ 1½ μηνός, πρὸ 20 ἡμερῶν καὶ δὲν ἔχουν πάρει στὰ χέρια τους πεντάρα. Σὲ ὡρισμένες περιπτώσεις μερικοὶ ἐπῆραν δύο ἑκατοστάρικα νὰ περάσουν τὸ Πάσχα, ἐνῷ ἄλλοι ἐπώλησαν τὴν παραγωγή τους ἀντὶ 30.000, δὲν ἐπῆραν τίποτε τώρα καὶ μετὰ 1–2 μῆνες θὰ πάρουν ἄτοκα τὶς 30.000 δραχμὲς γιὰ τὴν ἀξία τῶν καπνῶν. Προσέξατε τὸ ἔγκλημα, κύριε Ὑπουργέ, δὲν λέγω ὅτι εἶναι συγκεκριμένον ἔγκλημα τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, προϋπῆρχεν ἡ κατάστασις, ἀλλὰ πρέπει νὰ εἶναι τιμὴ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ὀφείλει νὰ τὸ καταργήσῃ ἀφοῦ δὲν πληρώθηκε ὁ παραγωγὸς μετὰ 1–2 μῆνες. Ἐπειδὴ δὲ ὁ καπνοπαραγωγὸς ἔχει ἀνάγκη, πηγαίνει στὴν Ἀγροτικὴ Τράπεζα καὶ λέει, πάρε τὰ χαρτιά μου, ἐπώλησα τὰ καπνά μου, δῶσε μου τὰ χρήματά μου καὶ ἡ Τράπεζα δὲν τὸν πληρώνει, ἀλλὰ τοῦ λέει νὰ περάσῃ ἀπὸ τὴν ἄλλη θυρίδα νὰ πάρῃ χρήματα, δηλαδὴ νὰ πάρῃ δάνειο, νὰ πληρώσῃ τόκο καὶ παίρνει δάνειο τὰ δικά του χρήματα, τὰ ὁποῖα τοῦ τὰ δανείζει ἡ Τράπεζα καὶ εἶναι δικά του χρήματα, γιατὶ ὅταν ὁ καπνέμπορος ἀγοράζῃ προκειμένου νὰ καταθέσῃ τὰ σχετικὰ εἰς τὴν Τράπεζα εἶναι ὑποχρεωμένος, ἐκ τοῦ νόμου τουλάχιστον τὸ 60% τῆς ἀξίας τοῦ ἀγοραζομένου καπνοῦ νὰ τὸ προκαταβάλῃ καὶ ὑπάρχουν ἐκεῖ τὰ χρήματά του, ἀλλὰ τὸν στέλνει στὴν ἄλλη θυρίδα νὰ τὰ πάρῃ δανεικὰ γιὰ νὰ πληρώσῃ τόκο. Ὥστε τὸ τρίτο στοιχεῖο εἶναι καπνὰ ποὺ δὲν ἐπωλήθησαν καὶ ποὺ δὲν ἐπληρώθησαν καὶ ἔτσι ἀναγκάζεται ὁ καπνοπαραγωγὸς νὰ δανείζεται. Ἡ μόνη τάξις στὴν Ἑλλάδα ποὺ δανείζει χωρὶς τόκους εἶναι ἡ ἀγροτιά μας, στὴν προκειμένη περίπτωση οἱ καπνοπαραγωγοί, ποὺ εἰς τὸ ἴδιο διάστημα ἡ Τράπεζα τοὺς δανείζει τὰ δικά τους χρήματα μὲ τόκο. Τὰ προσχήματα ποὺ θὰ σᾶς ποῦν, ὅτι δὲν προφθάνουν νὰ γίνουν αἱ ἐκκαθαρίσεις δὲν ἔχουν θέσιν ἐδῶ καὶ νὰ εἶσθε εἰς θέσιν νὰ ἐλέγξετε ὅτι πρόκειται περὶ προσχημάτων, γιατὶ ἡ Τράπεζα ξέρει τὶ ἀκριβῶς ὀφείλει ὁ καπνοπαραγωγὸς καὶ θὰ κάμῃ μίαν πρᾶξιν γιὰ νὰ δῇ τὶ δικαιοῦται νὰ πάρῃ καὶ νὰ τοῦ τὰ δώσῃ. Τὸ τέταρτον στοιχεῖον τῆς καταστάσεως εἶναι ὅτι προϋπῆρξε κατὰ τὴν ἐξαγγελίαν τῶν κυβερνητικῶν μέτρων ὑπόσχεσις, ὅτι δι’ ὡρισμένην κατηγορίαν καπνῶν, τὰ εὐγενῆ, τὰ κλασσικὰ κλπ., θὰ ὑπάρξῃ ἡ ἐξασφάλισις τοὐλάχιστον τῆς περυσινῆς τιμῆς. Ἡ ἑλληνικὴ γλῶσσα εἶναι σαφής, ὅταν λέγωμεν τοὐλάχιστον περυσινὴ τιμὴ αὐτομάτως ἐννοοῦμεν ὅτι θὰ εἶναι καὶ πάρα πάνω ἀπὸ τὴν περυσινήν. Ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ, παρὰ τὴν σαφήνειαν τῆς ἑλληνικῆς γλώσσης, καμμία παρανόησις, ἐπροχώρησεν ἡ ἐξαγγελία τῶν μέτρων καὶ ἔλεγεν ὅτι καὶ θὰ πραγματοποιηθῇ αὐτὸ μὲ τὴν κάλυψιν τῆς τυχὸν ὑπαρχούσης διαφορᾶς ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ δι’ ἐκεῖ προωρίζοντο καὶ τὰ ἐπίσης διαβόητα 300.000.000 τῶν περισσευμάτων. Περὶ αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως, κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχει ἔκτοτε πλήρης συσκότισις, μία σιγὴ ἀσφαλείας. Δὲν ἐπανέλαβε τίποτε ἡ Κυβέρνησις, ἐνῷ ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς ὑπάρχει πλήρης ἀγωνία τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ εἴπῃ, διὰ νὰ εἶναι συνεπής, διότι αἱ τιμαὶ ἤδη ἔχουν διαμορφωθῆ, ὅτι π.χ. τὴν τάδε τοῦ Μαΐου ἡ Κυβέρνησις θὰ δώσῃ τὴν διαφοράν. Κύριε Ὑπουργέ, ἀντιλαμβάνομαι ὅτι πιθανὸν σεῖς καλοπίστως ἐνεργεῖτε, ἀλλὰ ὑπάρχει ἡ προηγουμένη πεῖρα καὶ ἂς μὴ ξεχνοῦμε τὰ γεγονότα τῆς Κατερίνης, κατὰ τὰ ὁποῖα ὁ τότε Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ κ. Παπαληγούρας ὑπεσχέθη ὅτι θὰ δώσῃ τὴν διαφοράν, ἀλλὰ τίποτε δὲν ἔπραξεν. Ἐδηλώσατε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι θὰ δώσητε εἰς ὡρισμένην σύντομον προθεσμίαν, τὴν διαφορὰν αὐτήν, διὰ νὰ γνωρίζῃ καὶ ὁ παραγωγὸς πῶς θὰ τακτοποιήσῃ τοὺς λογαριασμούς του. Τέλος ἕνα πέμπτον στοιχεῖον εἶναι ἡ συνοδοιπορία, ἐνσυνειδήτως ἢ ἀσυνειδήτως ΕΟΚ καὶ καπνεμπορίου καὶ τὸ καταγγέλω. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ «ΕΟΚ» ὡς τίτλος, τοὐλάχιστον, πρέπει νὰ καταργηθῇ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἐθνικὸς ὀργανισμὸς αὐτός, εἰς τὸν ὁποῖον μετέχουν ἀνώτατοι ὑπάλληλοι μεγάλων καπνεμπορικῶν ἐπιχειρήσεων, ἐνῷ δὲν μετέχουν καπνοπαραγωγοί. Αὐτοί, κ. Πρόεδρε, κατέχουν τὰ κλειδιὰ τοῦ ΕΟΚ καὶ ὅλοι οἱ καπνοπαραγωγοὶ τὸ λέγουν Κύριε Πρόεδρε, σχετικῶς μὲ τὸ θέμα τῶν ἐξαγωγῶν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἔχει σχετικὴν πεῖραν ἀπὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον καὶ γνωρίζει ὅτι ἡ ὑποχρέωσις τοῦ ΕΟΚ εἶναι νὰ ἀγοράζουν αἱ 6 χῶραι ποὺ μετέχουν εἰς αὐτὸν ἐτησίως ἄνω τῶν 30.000 τόννων καπνῶν καὶ ἔχουν ἀγοράσει μέχρι 22.000–23.000 μόνον.

§216Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Πέρυσι εἶχον ἀγοράσει 33.000 τόννους.

§217Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Αὐτὰ ποὺ σᾶς λέγω εἶναι ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Δὲν ξεύρω ἐὰν ὑπάρχῃ κἄποιο σφάλμα. Ἐπίσης ἐνῷ ἐφαρμόζει ὁ ΕΟΚ προστατευτικὴν πολιτικὴν δι’ ἄλλα ἀγροτικὰ προϊόντα, περὶ τοῦ καπνοῦ οὐδὲν προστατευτικὸν μέτρον λαμβάνει, δηλαδὴ διὰ τὸ μόνον προϊὸν ποὺ θὰ διεθέταμε, ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρει ἰδιαιτέρως, συστηματικῶς ἀναβάλλει τὴν λῆψιν ἀποφάσεως καὶ ἀνέβαλε καὶ ἐφέτος διὰ τὸ τέλος τοῦ 1965. Ἀλλὰ καὶ τότε θὰ λάβουν ἀποφάσεις μόνοι των. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις, κ. Πρόεδρε, νὰ μὴ ἀσχολῆται μόνον μὲ τὴν μείωσιν τῶν δασμῶν, διότι αὐτὸ δὲν ἔχει καὶ τόσην ἀξίαν, διότι εἰς πολλὰς χώρας τοῦ ΕΟΚ, λόγῳ κρατικοῦ μονοπωλίου, δὲν ἔχουν δασμοὺς ἐπὶ τοῦ καπνοῦ. Ἀντὶ λοιπόν, νὰ γίνεται, κ. Πρόεδρε, φιλολογία περὶ τῆς μειώσεως τῶν δασμῶν, νὰ συζητήσωμεν διὰ τὴν τήρησιν τῶν ὑποσχέσεών των καὶ νὰ προτείνωμεν καὶ ἀντίμετρα, ὅτι ἐὰν δὲν συμμορφωθοῦν πρὸς ἀνειλημμένας ὑποχρεώσεις των, τότε θὰ προχωρήσωμεν εἰς διμερεῖς συμφωνίας μὲ ἄλλας χώρας. Ἡ Δυτικὴ Γερμανία, κ. Πρόεδρε, ἠγόρασεν ἀπὸ τὴν Βουλγαρίαν τὸ 1963 20.000 τόννους ἔναντι 16.000 τόννων Ἑλληνικῶν καπνῶν, διότι ἐκεῖ αἱ εἰσαγωγαὶ συνδέονται μὲ τὰς ἐξαγωγάς.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τελειώνετε, παρακαλῶ, κ. συνάδελφε.

§219Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τὰ μέτρα ποὺ ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλεν, ἡμεῖς τὸ ἐτονίσαμεν ἐπανειλημμένως ὅτι εἶναι ἀνεπαρκῆ. Εἶπεν ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἀναβάλλει τὴν ἔναρξιν τῶν ἀγορῶν, διότι πρέπει πρῶτον νὰ πωλήσῃ ἡ Τουρκία. Τοῦτο ἀπέβη εἰς βάρος μας, διότι κατὰ τὸ σύστημα τῆς ἰδικῆς μας ἀναβολῆς, ἡ Τουρκία ἐκάλυψε τὴν Διεθνῆ Ἀγορὰν μὲ 70.000 τόννους καπνά μας.

§220Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Πάντοτε, κ. συνάδελφε, ἡ Τουρκία ἀνοίγει τὴν ἀγοράν, πρὶν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα.

§221Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Πάντοτε ἐπὶ μίαν ὀκταετίαν, ἐγένοντο πολλὰ ἀνώμαλα. Αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι πρέπει νὰ συνεχίζωνται. Φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ ἀλλάξητε τακτικήν. Ἡμεῖς καὶ οἱ παραγωγοὶ ἐζητήσαμε νὰ ἐξαγγείλετε ἐγκαίρως τιμὰς ἀσφαλείας. Τὸ ἠρνήθητε. Ἀλλά, ἀντὶ νὰ μᾶς λέγετε, ὅτι μετὰ τὴν λῆξιν τῶν ἀγορῶν νὰ ἐξασφαλίσωμεν τιμὰς τοὐλάχιστον, περυσινὰς δὲν θὰ ἦτο προτιμώτερον νὰ ἐξαγγείλετε αὐτὸ ἐξ ἀρχῆς; Ἐλέχθη ὡς ἐπιχείρημα ὅτι ἠθέλατε οὕτω νὰ ὑπάρχῃ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῶν καπνοπαραγωγῶν, ἀλλὰ ἡ τακτική σας ἐξησφάλισε διαπραγματευτικὴν ἱκανότητα εἰς τοὺς καπνεμπόρους καὶ ὄχι εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς. Ἀλλὰ εἴχατε καὶ τὸ ἐπιχείρημα τῆς συναγωνιστικότητος τῶν τιμῶν. Ἐβάλατε, ἔτσι, χωρὶς νὰ τὸ θέλετε ἔστω, ἐναντίον τοῦ Ἑλληνικοῦ καπνοῦ, διότι ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς λόγῳ τῆς ἐξαιρετικῆς ποιότητός του μπαίνει σὲ ὅλα τὰ χαρμάνια. Δὲν συναγωνίζεται εἰς τὸ πεδίον τῶν τιμῶν, ἀλλὰ τῆς μοναδικῆς ποιότητός του. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς δὲ ἡ ἐπιστήμη ἀνεκοίνωσεν ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς ἔχει ἐλαχίστην νικοτίνην ἐξουδετερώνοντας τὰς καρκινογόνους οὐσίας, ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς κατέστη ἀσυναγώνιστος. Ἀλλὰ ποῖον πρᾶγμα διαμορφώνει τὴν τιμήν; Ἐλέγετο κἄποτε, κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅτι τὰ ὑψηλὰ μεροκάματα τῶν καπνεργατῶν ἦσαν ὑπεύθυνα διὰ τὸ ὑψηλὸν κόστος καὶ ἄρα τὴν κάθε συναγωνιστικότητα τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν. Ἐπῆλθεν, ὅμως, ἡ διάλυσις τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος, ἐρρίφθησαν εἰς τὴν ἀνεργίαν χιλιάδες ἐργαζόμενοι καὶ ἔβαλαν τότε κοριτσάκια μὲ μεροκάματα πείνης νὰ δουλέψουν στὰ καπνεργοστάσια, φθείροντα τὴν ὑγείαν των. Ἡ διαφορά, ὅμως, ἀπὸ τὸ μειωμένον κόστος τῆς ἐπεξεργασίας δὲν ηὔξησε τὴν συναγωνιστικότητα τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν, ἀλλὰ τὰ ὑπερκέρδη τοῦ καπνεμπορίου. Μᾶς λέγει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι διὰ νὰ διαμορφωθῇ συναγωνιστικὴ τιμὴ πρέπει νὰ πέσουν οἱ τιμὲς καὶ πέφτει ἡ τιμή, ἀλλὰ εἰς βάρος τοῦ παραγωγοῦ, ἐνῷ ὑπάρχουν ἄλλαι ἐπιβαρύνσεις εἰς τὸν καπνόν, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐντελῶς ἀντιπαραγωγικαί, ὅπως εἶναι αἱ ἐπιβαρύνσεις περὶ τόκου, περὶ προστίμων καὶ περὶ προμηθειῶν διαφόρων τραπεζιτικῶν κύκλων. Δὲν ἔχομεν, παρὰ νὰ καταργήσωμεν αὐτὰς τὰς ἀντιπαραγωγικὰς ἐπιβαρύνσεις καὶ νὰ διαμορφώσωμεν τὰς τιμὰς ποὺ θέλομεν. Ἀλλὰ καὶ περαιτέρω ἀφοῦ ἐπέστη ἡ στιγμὴ ποὺ ἡ ἴδια ἡ Κυβέρνησις διακηρύσσει καὶ ὁμιλεῖ διὰ τὴν κοινωνικὴν καὶ οἰκονομικὴν Δημοκρατίαν καὶ τὸν παράγοντα ἄνθρωπον, ἂς ἴδωμεν, τὶ εἶναι αὐτὸ ποὺ λέγομεν ληστρικὸ καπνεμπορικὸ κέρδος. Τὸ κέρδος αὐτὸ θὰ πρέπει νὰ περιορισθῇ εἰς τὰ ὅρια τῶν ἄλλων Ἑλληνικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ νὰ μὴ εὑρίσκεται εἰς τὰ ἀπαράδεκτα ὅρια ποὺ εὑρίσκεται σήμερον. Ἰδοὺ τρόπος διὰ νὰ ἔχωμεν ὑπερσυναγωνιστικὰς τιμάς. Ἀπὸ στοιχεῖα, κ. συνάδελφοι, ὄχι ἰδικά μας, ὄχι ἰδικά σας, ἀλλὰ ἀπὸ στοιχεῖα ποὺ προκύπτουν ἐκ τῆς μελέτης τῶν ἰσολογισμῶν τῶν ἰδίων τῶν καπνεμπορικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ συγκεκριμένως τοὺς ἰσολογισμοὺς τοῦ 1962, προκύπτει ὅτι ἐπραγματοποίησαν κέρδη ἐπὶ τῶν ἰδίων των κεφαλαίων ἀπὸ 19–45%. Ἐὰν θέλετε ἔχω εἰς τὴν διάθεσίν σας, τὸν πίνακα, δὲν τὸν ἀναγινώσκω διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράσω. Ἐρωτῶ, κατόπιν αὐτοῦ, κ. συνάδελφοι, νὰ μοῦ εἴπητε ἐὰν γνωρίζητε ὡς σύνηθες δι’ ἄλλας Ἑλληνικὰς ἐπιχειρήσεις, νὰ ἔχουν κέρδος ἄνω τοῦ 10%. Ἐάν, λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, θέλετε νὰ δημιουργήσετε συναγωνιστικὰς τιμάς, διὰ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος, μειώσατε αὐτὸ τὸ ληστρικὸν κέρδος τοῦ καπνεμπορίου. Ἐλέχθη εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ διὰ τὴν ΣΕΚΕ, ὅτι ἀπεκόμισε κέρδη 54.000.000 δραχμῶν ἐκ τῆς ἐμπορίας 25.000 τόννων καπνῶν, ἂν καὶ δὲν εἶναι κατὰ τὸ σύνολον αὐτῆς κερδοσκοπικὴ ἐπιχείρησις. Φαντασθῆτε, συνεπῶς, τὶ κέρδη θὰ πραγματοποιοῦν οἱ καπνέμποροι, τὶ ἀπεκόμισαν κατὰ τὴν διαρρεύσασαν ὀκταετίαν. Ἡμεῖς, κ. Ὑπουργέ, κρατοῦμεν ὑπὸ σημείωσιν τὴν δήλωσίν σας, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ παράτασις τῶν καπναγορῶν πέραν τῆς 15ης Μαΐου. Δεύτερον ὅτι θὰ ἀγορασθοῦν ἀπὸ τὸ Κράτος ὅλα τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα θὰ παραμείνουν μετὰ τὸ κλείσιμον τῶν ἀγορῶν εἰς χεῖρας τῶν καπνοπαραγωγῶν. Τρίτον ὅτι ἐντὸς ταχυτάτου χρόνου θὰ κληθοῦν οἱ παραγωγοὶ νὰ πληρωθοῦν δι’ ὅσα ἐπώλησαν. Καὶ ζητοῦμεν νὰ δηλώσετε ἀπόψε κ. Ὑπουργέ, πότε οἱ παραγωγοὶ θὰ πάρουν τὸ πρίμ, διότι ἄλλως ὑπάρχει κίνδυνος νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ προηγούμενον Παπαληγούρα.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ν. Σκοπούλης.

§223Ν. ΣΚΟΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀγόρευσις τοῦ συναδέλφου κ. Ἐφραιμίδη μὲ ἀπαλλάσσει νὰ ἐπεκταθῶ. Θὰ εἴπω μόνον ὀλίγας λέξεις διὰ τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Οἱ συντελεσταὶ ποὺ ἀφοροῦν εἰς τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως εἶναι γνωστοί. Εἶναι γνωστὴ ἡ τιμὴ τῶν σιγαρέττων, εἶναι γνωστὰ τὰ κέρδη τῆς καπνοβιομηχανίας. Ἐκεῖνο ποὺ δὲν εἶναι γνωστὸν εἶναι τὶ πρόκειται νὰ παραγάγῃ ὁ παραγωγὸς καὶ εἰς ποίαν τιμὴν θὰ πωλήσῃ τὸν καπνόν του. Τὸ Κράτος γνωρίζει τὰ περιθώρια τοῦ κέρδους τῶν καπνοβιομηχάνων. Καὶ ἂν δὲν τὸ γνωρίζει κακῶς πράττει. Τὸ Κράτος ἐλέγχει αὐστηρῶς τὸν παραγωγὸν καὶ ἀφήνει ἀσύδοτον τὸν καπνοβιομήχανον. Ἐφόσον ἔτσι ἔχουσι τὰ πράγματα, θὰ πρέπει εἰς κᾶθε αὔξησιν τῆς τιμῆς τῶν σιγαρέττων, νὰ ἔχωμεν καὶ αὔξησιν τῆς τιμῆς τῶν καπνῶν. Οἱ παραγωγοὶ ζητοῦν καθορισμὸν τοῦ χρόνου ἐνάρξεως καὶ λήξεως τῶν καπναγορῶν, τιμὴν ἀσφαλείας τοῦ προϊόντος, ἡ ὁποία δὲν εἶναι παράλογος, καὶ ἀναδιάρθρωσιν τοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ, ὥστε νὰ γίνῃ πραγματικὸς φορεὺς τῆς καπνικῆς πολιτικῆς. Τὰ ἔσοδα τοῦ Κράτους ἀπὸ τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ ἀνέρχονται εἰς τὸ ποσὸν τῶν δύο δισεκατομμυρίων δραχμῶν, ὅσα δηλαδὴ ἀπὸ κανένα ἄλλο προϊόν, αἱ δὲ ἐξαγωγαὶ καπνοῦ ἀνέρχονται εἰς τὸ 37% τῶν ἐξαγωγῶν μας. Δύνανται συνεπῶς, οἱ παραγωγοί μας νὰ ζητήσουν μίαν καλυτέραν μεταχείρισιν ἀπὸ τὸ Κράτος διὰ νὰ βελτιώσουν τὸ βιοτικόν τους ἐπίπεδον, καὶ εἰδικώτερον νὰ ἐνισχυθῇ ἡ ἐσωτερικὴ ἀγορά. Ζητοῦμεν νὰ τοὺς προστατεύσωμεν ἀπὸ τὰς ληστρικὰς διαθέσεις τοῦ καπνεμπορίου.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ὑπ’ ἀριθ. 8 καὶ 9 ἐρωτήσεις σχετικαὶ μὲ τὸ καπνὸν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Περραιβοῦ καὶ Κ. Δαμιανοῦ, διαγράφονται, λόγῳ ἀπουσίας τῶν ἐρωτώντων. Συνεπῶς, ἐπεραιώθη ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἐρωτήσεων διὰ τὸ καπνικὸν ἤτοι συνεζητήθησαν αἱ ὑπ’ ἀριθ. 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 καὶ 10 ἐρωτήσεις τῆς Ἡμερ. Διατάξεως καὶ διεγράφησαν, λόγῳ ἀπουσίας αἱ 8 καὶ 9.

§225Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριοι βουλευταί, ὁμολογῶ ὅτι μὲ κἄποιαν κατάπληξιν παρηκολούθησα τὴν συζήτησιν αὐτήν, ἰδίως ἐκ μέρους βουλευτῶν τῆς παρατάξεως, ἡ ὁποία ἐνόμισε πρέπον νὰ φύγῃ ἐκ τῆς αἰθούσης μὲ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα μὲ ἐξέπληξαν. Ἐὰν ἡ συζήτησις διεξάγεται ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων, τοῦτο δὲν εἶναι πταῖσμα ἰδικόν μου. Ἐγὼ δι’ ὡρισμένους λόγους εἶχον ζητήσει νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα μετὰ τὴν λῆξιν τῶν ἀγορῶν. Ἀλλὰ πρὸ τῆς πιέσεως ἰδίᾳ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, ἔστερξα νὰ γίνῃ ἀπόψε ἡ συζήτησις. Ἐὰν τοῦτο λέγεται φυγομαχία ἢ ἐνέργεια ἀντικοινοβουλευτική, ὁμολογῶ ὅτι δὲν ὁμιλοῦμεν τὴν ἰδίαν γλῶσσαν. Ἡ προθυμία μου νὰ γίνῃ ἀπόψε ἡ συζήτησις καὶ ὄχι αὔριον ἀποδεικνύει τὴν Κοινοβουλευτικότητα τῆς Δημοκρατικῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν τόσον εἰρωνεύθησαν διὰ τὴν πραγματικὴν πίστιν της εἰς τὴν Δημοκρατίαν. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ καπνικὸν θέμα εἶναι ἕνα θέμα βαρυτάτης κληρονομίας, τὴν ὁποίαν θὰ ἔπρεπε νὰ παραλάβωμεν μὲ τὸ εὐεργέτημα τῆς ἀπογραφῆς. Διότι εἶναι βαρύτατον νὰ ζητοῦν εὐθύνας ἀπὸ ἡμᾶς δι’ ὅσα συμβαίνουν ἐφέτος ἐξ αἰτίας τῆς τακτικῆς τῶν προκατόχων μας, ἡ ὁποία ἐπέτρεψε νὰ ἐπεκταθοῦν αἱ καλλιέργειαι ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε νὰ εἴμεθα βέβαιοι μὲ ἁπλῆν ἀντίληψιν, ὅτι τοῦ χρόνου ποὺ θὰ μεταβληθῇ ἡ κατάστασις καὶ θὰ ὑπῆρχον αὐτὰ τὰ φρικαλέα πλεονάσματα θὰ καθίστατο τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ ὑπὸ δεινήν, ἀληθῶς, κρίσιν. Λέγονται καὶ ἀκούονται πολλὰ περὶ τιμῶν ποὺ θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιτευχθοῦν διὰ νὰ ἀποφευχθῇ ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν καλῶν καὶ ἐντίμων καπνοπαραγωγῶν μας, ἐνῷ ἡμεῖς διὰ νὰ χαρισθῶμεν δῆθεν εἰς τὸ ἐμπόριον ἐκάμομεν συμπαιγνίαν μὲ αὐτό. Ἀποκρούω μὲ περιφρόνησιν τὴν ἐκτοξευομένην κατηγορίαν. Ἡ ἀλήθεια εἶναι μία καὶ τὴν γνωρίζουν καὶ τὰ μικρὰ παιδιά, ὅτι τὸ ἔτος τῆς ὑπερπαραγωγῆς ἐχαρακτήρισεν ὄχι μόνον τὴν ἰδικήν μας παραγωγήν, ἀλλὰ καὶ τῶν γειτόνων μας, τῆς Τουρκίας καὶ τῆς Βουλγαρίας, ποὺ πέρυσιν εἶχε παραγωγὴν μηδέν. Ἔτσι ἔχομεν προσφορὰν εἰς τὴν παγκόσμιον ἀγοράν, ἡ ὁποία τείνει ὁσημέραι νὰ εἶναι περιωρισμένη ὡς πρὸς τὰ ἀνατολικὰ καπνά, λόγῳ τῆς διαμορφώσεως τοῦ γούστου τῶν καπνιστῶν διὰ μέσου ὅλου τοῦ κόσμου, πέραν δὲ τούτου ἔχομεν τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ πρόσμιξις, ἡ ὁποία γίνεται, γίνεται συνεχῶς ἐπὶ θυσίᾳ τῶν εὐγενεστέρων καπνῶν, γίνεται μὲ εὐθηνότερα, μὲ ὀλιγώτερον ἐκλεκτὰ καπνά. Καὶ τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ ἦσαν καὶ εἶναι μεταξὺ τῶν ἐκλεκτοτέρων τοῦ κόσμου. Δι’ αὐτὸ ἡ χρῆσις δι’ ἡμᾶς εἶναι ἔτι μᾶλλον σοβαρὰ καὶ στοιχειώδης ἀντίληψις στοργικῆς μερίμνης διὰ τοὺς καλούς μας παραγωγούς, ἦτο νὰ μὴ τοὺς ἀφήσωμεν τὴν ψευδαίσθησιν, ὅτι θὰ ἔχουν κατὰ τὰς ἀγορὰς τὰς ἐφετεινάς, τὰς περυσινὰς ἢ προπερυσινὰς τιμάς, ἀλλ’ ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσωμεν, ὅπως καὶ ἀντιμετωπίσαμεν, τὴν τρομερὰν πίεσιν ἑνὸς νόμου, ὁ ὁποῖος ἀπὸ καταβολῆς κόσμου καὶ μέχρι συντελείας διέπει τὸ ἐμπόριον, τοῦ νόμου τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Αὐτὸ συμπιέζει, συνθλίβει καὶ προκαλεῖ εἰς τὰς τιμὰς τὴν πτῶσιν, τῆς ὁποίας παριστάμεθα μάρτυρες. Κανεὶς δὲν διενοήθη νὰ δώσῃ εἰς οὐδένα προνομιακὴν μεταχείρισιν εἰς βάρος τῶν καλλιεργητῶν. Θὰ ἔπρεπε νὰ εἴμεθα ἀνθρωπόμορφα τέρατα, ὄχι συγχρονισμένοι ἄνθρωποι, διὰ νὰ ἐπιτρέψωμεν εἰς ἑαυτοὺς καὶ τὴν σκέψιν τόσον ἀνόσιον καὶ ἀνέντιμον, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἀποκρούω. Ἀποκρούω μὲ περιφρόνησιν τὰς σχετικὰς νύξεις διὰ νὰ μὴ εἴπω καὶ τὰς σαφεῖς κατηγορίας ὡρισμένων μελῶν τῆς ἀπελθούσης ΕΡΕ εἰς τῆς ὁποίας τὴν ἀλόγιστον πολιτικὴν ὀφείλεται ἡ κατάστασις αὐτή, διότι ἀπὸ τοῦ 1960 μέχρι τοῦ 1964 ἡ καλλιεργουμένη ἔκτασις ἀπὸ 1 ἑκατομμύριον στρέμματα ἀνῆλθεν εἰς 1.467, δηλαδὴ ἔχομεν μίαν αὔξησιν κατὰ 50%, χωρὶς νὰ ὑπολογισθῇ ὅτι θὰ ἔλθῃ καὶ ἔτος, ὁπότε θὰ μειωθῇ ἡ ζήτησις. Πρὸ τῆς δυσκόλου καὶ πραγματικῶς σχεδὸν ἀνυπερβλήτου αὐτῆς καταστάσεως, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου ἀντιμετώπισε μὲ σοβαρότητα τὸ ζήτημα καὶ ἔκαμε μίαν διακήρυξιν περὶ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἐννοεῖ νὰ ἐφαρμόσῃ κατὰ τὴν ἐφετεινὴν ἀγοραστικὴν περίοδον, τὰ ὁποῖα εἶναι γενναῖα καὶ τὰ ὁποῖα διαπνέονται ἀπὸ γενναιοφροσύνην πρὸς τὸν παραγωγόν. Καὶ ἔκαμε μίαν σαφῆ διάκρισιν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὑπάρχει πέραν τοῦ Στρυμόνος ἡ Ἀνατολικὴ Μακεδονία καὶ Θρᾴκη, αἱ ὁποῖαι παράγουν τὰ εὐγενῆ λεγόμενα καπνά, ἀλλὰ καὶ τὰ πλέον δυσκολοπώλητα, διότι κάθε ἡμέραν στενεύει ὁ κύκλος τῆς ζητήσεως καὶ τῶν ἀγοραστῶν. Ἀλλὰ ἐπὶ πλέον ὑπῆρξε καὶ ἕνα γεγονὸς ἀξιόλογον καὶ σημαντικόν. Ἡ περιοχὴ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας εἶχε παραγωγὴν μικροτέραν ἀπὸ πέρυσι κατὰ 326.000 κιλά. Ἀλλὰ πέρυσιν, ἐνῷ τὰ καπνὰ ὅλων τῶν περιφερειῶν εἶχον ὑποστῆ μίαν σημαντικωτάτην ἀνατίμησιν μέχρι σημείου, ὥστε νὰ πληρωθοῦν εἰς ὡρισμένας περιφερείας καταπληκτικαὶ τιμαί, εἰς τὴν περιοχὴν αὐτὴν τὴν πέραν τοῦ Στρυμόνος, εἶχε σημειωθῆ πτῶσις κατὰ 14%. Ἄρα εἶχε προεξοφληθῆ ἡ πτῶσις, καὶ τοῦτο λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν ἡ Κυβέρνησις, τὸ ὅτι ἡ ζήτησις τῶν καπνῶν αὐτῶν εἶναι σπανιωτέρα καὶ μικροτέρα, καθώρισεν ἐκεῖ τουλάχιστον τὴν περυσινὴν τιμήν. Ἐξησφάλισε τὴν περυσινὴν τιμὴν διὰ τὰ πέραν τοῦ Στρυμόνος καπνά. Ἀλλοῦ ἔχομεν ἐσοδείαν αἰσθητῶς μεγαλυτέραν ἀπὸ τὴν περυσινὴν μὲ ἀναλογίαν γενικοῦ συντελεστοῦ 125 ἑκατομμυρίων ἔναντι 90 ἢ 92. Εἰς τὴν Κατερίνην π.χ. ὑπῆρξε παραγωγὴ ἔναντι 7,5 ἑκατομμυρίων κιλῶν πέρυσι, 15 ἐφέτος. Εἰς τὴν Θεσσαλίαν ἔχομεν ὑπερδιπλασιασμόν. Ἐκεῖ, λοιπόν, ἐφροντίσαμεν καὶ εἶναι βεβαιωμένον, ὅτι μὲ τὰς τιμὰς ὑποτιμημένας, τὸ περιθώριον ἐκ τῆς ὑπερπαραγωγῆς εἶναι τόσον, ὥστε ἐξασφαλίζεται μεγαλύτερον αἰσθητῶς εἰσόδημα ἀπὸ τὸ περυσινόν. Ἐν τίνι, λοιπόν, δικαιώματι καὶ ποῦ στηριζομένη ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔρχεται νὰ ψέξῃ καὶ νὰ ἐλέγξῃ τὴν Κυβέρνησιν ὡς καταδικάσασαν τὸν ἀγρότην, ὡς ἄστοργον, ὡς ἀνίκανον νὰ χειρισθῇ τὸ μέγα αὐτὸ ἐθνικὸν πρόβλημα; Βεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μὲ εὐσυνειδησίαν καὶ πρὸ παντὸς μὲ στοργὴν πρὸς τὸν ἀγρότην καὶ πρὸς τὸν ἔντιμον καπνοπαραγωγὸν ἀπεδύθη πρὸς τὴν σοβαράν, τὴν ἱερὰν ὑπόθεσιν τοῦ καπνοῦ. Εἶναι αὐτόχρημα ἀστεῖον νὰ διανοῆται νὰ ἀποδώσῃ κανεὶς εἰς μίαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία μόλις ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἐξουσίαν, τὴν πρόθεσιν νὰ χειρισθῇ μὲ ἔλλειψιν εὐθύνης τὸ σοβαρώτερον πρόβλημα τῆς χώρας. Αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἦτο τὸ ὀλιγώτερον παράφρων, ἐὰν πράγματι, αὐτὰ εἴχοντο καὶ ἴχνους ἀκόμη ἀληθείας. Ἡ ἀλήθεια εἶναι ἐντελῶς ἀντίθετος. Καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν περιωρίσθη εἰς τὸ νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος κατὰ τὸν τρόπον ποὺ λέγω, ὁ ὁποῖος συνεπάγεται, βεβαίως, θυσίας βαρείας διὰ τὸ σύνολον καὶ τὸν προϋπολογισμόν, ἵνα καλύψῃ τὰ σημεῖα περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τὰ ἐξαγγελθέντα μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἐφρόντισε νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς ἄλλα πράγματα. Λυποῦμαι διότι δὲν εἶναι παρὼν ὁ προλαλήσας κ. συνάδελφος ἐκ Σερρῶν, διὰ νὰ ἀκούσῃ ὅτι ὄντως ἀτενίζομεν καὶ ἔχομεν κατὰ νοῦν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν ὅπου τοῦτο εἶναι δυνατόν, μὲ σοβαρὰς ἐγγυήσεις, ὅτι δὲν θὰ ἀποβῇ εἰς βάρος τῆς χώρας καὶ τοῦ πραγματικοῦ συμφέροντος τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ τοῦ καπνικοῦ ζητήματος. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις αὐτὰς μὲ σοβαρότητα ἀντιμετωπίζομεν ἀνταλλαγὰς καπνῶν, ἔναντι κεφαλαιουχικῶν ἀγαθῶν ἢ ἄλλων. Καὶ τὸ θέμα αὐτὸ εὑρίσκεται ὑπὸ ἐντονωτάτην καὶ συστηματικὴν μελέτην. Καὶ σήμερον ἐδεξιώθην τὸν συνάδελφόν μου Ὑπουργὸν τῆς Πολωνίας, ὁ ὁποῖος κατέρχεται, διότι εἶχεν ἐκφράσει τὴν ἐπιθυμίαν, ὡς προσκεκλημένος τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ συζητήσωμεν τὰ θέματα αὐτά. Καὶ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο. Εἶναι καὶ ἄλλαι προτάσεις ποὺ εὑρίσκονται ὑπὸ μελέτην. Καὶ ἀναλόγως, βεβαίως, τῆς σοβαρότητός των καὶ ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι δὲν θὰ πέσωμεν θύματα ἐκμεταλλεύσεως, παίρνοντας, ὡς ἀντάλλαγμα ἢ τὰ σκάρτα προϊόντα, εἴτε εἰς τιμὰς ἀπαραδέκτους διεθνῶς θὰ ἐπεκτείνωμεν τὰς ἐργασίας αὐτὰς ὑπὸ μορφὴν ἀνταλλαγῶν καὶ εἰς ἄλλας περιοχὰς καὶ εἰς ἄλλας χώρας. Ἰδού, λοιπόν, ὅτι καὶ ἄλλα μέτρα ἡ Κυβέρνησις ἔχει θέσει εἰς ἐφαρμογήν. Καὶ ἐννοεῖ δι’ αὐτῶν, νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἐν μέρει τοὐλάχιστον τὸ τεράστιον πλεόνασμα τὸ ὁποῖον ἀπειλεῖ νὰ παραμείνῃ ἀδιάθετον, εἴτε εἰς χεῖρας τοῦ Κράτους, εἴτε εἰς χεῖρας οἱουδήποτε, πλεόνασμα τὸ ὁποῖον μοιραίως θὰ ἐβάρυνεν ἐπὶ τῆς ἐφετεινῆς παραγωγῆς καὶ θὰ ἐξέθετε μακροπροθέσμως εἰς μεγάλον κίνδυνον τὸ ὅλον θέμα τοῦ καπνικοῦ καὶ τὸ σύνολον τῶν ἀπασχολουμένων τῶν, ἑνὸς ἑκατομμυρίου καὶ πλέον, τιμίων καὶ λαμπρῶν Ἑλλήνων ἀκριτῶν καὶ ἄλλων. Καὶ δὲν εἶναι μόνον αὐταὶ αἱ ἐνέργειαι τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ὁμιλῇ εἶχε τὴν προσωπικὴν ἱκανοποίησιν, κατὰ τὴν πρόσφατον μετάβασίν του εἰς Παρισίους, κατὰ τὴν Διεθνῆ Διάσκεψιν τοῦ Ἐμπορίου τῆς Γαλλίας νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὴν Γαλλικὴν Κυβέρνησιν. Καὶ ἤδη δι’ ἐπιστολῆς μου πρὸς τὸν παλαιόν μου φίλον Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Γαλλίας διεξετραγώδησα τὰ συμβάντα εἰς τὸ παρελθὸν καὶ τὴν καθυστέρησιν τῶν προμηθειῶν τοῦ Γαλλικοῦ Μονοπωλίου ἔναντι τῶν συμβατικῶν ὑποχρεώσεων καὶ ὅσων ἀπορρέουν ἐκ τῆς προσχωρήσεως, ἢ μᾶλλον τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἡ ὁποία ἐπαυξάνει τὰς συμβατικὰς ὑποχρεώσεις κατὰ ἕνα ποσοστὸν 10%. Καὶ ἔλαβον γραπτὴν ἀπάντησιν τοῦ συναδέλφου καὶ παλαιοῦ φίλου μου, ὡς Πρόεδρος μαζὶ εἰς τὴν Ἀμερικήν, γραπτὴν ἀπάντησιν, ὅτι ἔδωσεν ἤδη ἐντολὴν νὰ μοῦ κατονομάζουν εἰς ποῖα σημεῖα τῆς Ἑλλάδος θὰ ἀρχίσουν καὶ θὰ συνεχισθοῦν αἱ ἀγοραί. Καὶ προχθὲς ποὺ ἤμουν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην μὲ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, εἶχα ἐπίσης, σοβαρὰν ἱκανοποίησιν νὰ ἀκούσω ἕνα σοβαρὸν καπνέμπορον, ὁ ὁποῖος ἐζήτησε νὰ μὲ γνωρίσῃ εἰς τὸ Ξενοδοχεῖον καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι αἱ ἀγοραὶ αἱ Γαλλικαὶ θὰ φθάσουν τὰ 6 ἑκατομμύρια κιλά, ἔναντι τῶν 300.000 ποὺ εἶχαν ἀγορασθῆ πέρυσι ποὺ ἐθεωρήθησαν αἱ τιμαὶ ηὐξημέναι. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἐνέργειαι τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ δὲν σταματοῦν ἐκεῖ. Θὰ ἀναφέρω καὶ ἄλλας. Οἱ προσκείμενοι κύριοι, οἱ ὁποῖοι ἀπετόλμησαν νὰ ἐλέγξουν ἢ νὰ κατηγορήσουν καὶ νὰ στηλιτεύσουν τάχα τὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ ἔτη μακρὰ ἔβλεπον νὰ ναυπηγοῦνται εἰς Ἰαπωνίαν στόλοι ἀξίας ἑκατοντάδων ἑκατομμυρίων, Ἑλλήνων ἐφοπλιστῶν, καὶ δὲν ἐσκέφθησαν ποτὲ νὰ συνδυάσουν τὸ πρᾶγμα αὐτὸ μὲ τὰς ἀνάγκας, αἱ ὁποῖαι εἰς τὸ μέλλον θὰ παρήγοντο διὰ τὰς ἐξαγωγὰς τοῦ καπνοῦ. Ἔκαμα ἐνεργείας καὶ εἶχα τὴν ἱκανοποίησιν, ὅτι ὁ Πρέσβυς τῆς Ἰαπωνίας ἐγνώρισεν εἰς τὴν Κυβέρνησίν του τὰ Ἑλληνικὰ διαβήματα καὶ συνέστησεν νὰ ἀγορασθοῦν πρόσθετοι ποσότητες. Ἀλλὰ καὶ ἐκ τῶν νῦν ναυπηγουμένων σκοπός μου εἶναι νὰ τὰ ἐπικαλεσθῶ πρὸς ἄμεσον καὶ ταὐτόχρονον πράγματι ἀνταλλαγὴν καὶ ὄχι ζητοῦντες ἐλεημοσύνην. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἐνέργειαι τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ὁμολογῶ, ὅτι θὰ μοῦ ἐφαίνετο παράδοξον, ἐὰν εὑρεθῇ τὶς εἰς τὴν θέσιν νὰ ἐπικρίνῃ τόσον ἐλαφρᾷ τῇ συνειδήσει τὴν Κυβέρνησιν. Αἱ ἀγοραὶ ἔφθασαν, τὴν στιγμὴν αὐτὴν ποὺ ὁμιλοῦμεν, πέριξ τῶν 86.000. Ἦσαν 83.000 χθές. Μὲ τὸν ρυθμὸν τὸν χθεσινόν, θὰ εἶναι τώρα 86.000. Μεταξὺ αὐτῶν, βεβαίως, εἶναι καὶ μία συμμετοχή, ἀρκετὰ εὐρεῖα, τοῦ Ε.Ο.Κ. Διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν περιωρίσθη εἰς τὰς ἐπαγγελίας ἐκείνας τῶν δηλώσεων τῆς 14ης Μαρτίου, ἀλλὰ παραλλήλως ἐκίνησε τὸν Ὀργανισμόν. Καὶ τὸν ἐκίνησε ζωηρὰ καὶ σύντονα καὶ ἔχει συγκεντρώσει ἤδη ἕνα ποσόν, τὸ ὁποῖον οὐδέποτε ἄλλοτε εἶχε προμηθευθῆ ὁ Ὀργανισμὸς ἢ τὸ Κράτος, διαρκουσῶν τῶν ἀγορῶν. Τοῦτο διὰ νὰ τονώσῃ, διὰ νὰ δώσῃ κίνητρον εἰς τὴν ἀναζωπύρωσιν τῶν ἀγορῶν καὶ τῶν πωλήσεων καὶ ὄχι διὰ νὰ συμβάλῃ κατὰ κανένα τρόπον εἰς τὴν εὔνοιαν, ὅπως ἐλέγχθη ἀτοπώτατα καὶ κατὰ τρόπον ἐντελῶς ἀπαράδεκτον, τοῦ ἐμπορίου. Ἡ Κυβέρνησις κάνει τὸ καθῆκον της καὶ ἔχει ἤδη ἐλπίδας, ὅτι μέχρι πέρατος τῶν ἀγορῶν, θὰ πᾶμε εἰς ὑψηλότερα ἐπίπεδα, ἀνακουφίζοντες αἰσθητῶς τὴν κατάστασιν, χωρὶς βεβαίως νὰ εἶναι δυνατὸν αἱ ἀγοραὶ καὶ αἱ πωλήσεις νὰ φθάσουν, νὰ ἀπορροφήσουν τὸ σύνολον τῶν 125.000.000 παραγωγῆς, ἐφετεινῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καὶ ἐξαγωγῶν. Καὶ μὲ τὰς συνθήκας, ὑφ’ ἃς ἐξελίσσονται αἱ ἀγοραί, μὲ τὴν ὑπερπροσφορὰν εἰς ὅλας τὰς γειτονικὰς χώρας ἀπὸ τῆς Ἀμερικῆς μέχρι τῆς Ροδεσίας, ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ συνθλίβει τὰ πράγματα, θὰ φθάσωμεν, παρὰ ταῦτα, εἰς ἀποτελέσματα ἐνθαρρυντικά, τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἐπ’ ἀγαθῷ τῆς οἰκονομίας καὶ τῶν ἀγαπημένων καπνοπαραγωγῶν. Τὸ ἐλπίζω αὐτό, ὡσαύτως, μὲ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα εἶναι ὅλα ὑπὸ κρίσιν καὶ ὑπὸ ἐφαρμογὴν καὶ μελέτην. Προχθὲς ἀκόμη ἔγινε μία ἀνταλλαγὴ μὲ τὴν Ἀνατολικὴν Γερμανίαν διὰ 200 βαγόνια–ψυγεῖα, τῶν ὁποίων ἕνα μέρος θὰ ἀνταλλαγῇ διὰ ροδακίνων. Ἄλλο θέμα, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει τὰ μέγιστα τὴν παραγωγὴν τῆς Βορείου Ἑλλάδος. Καὶ ἐπὶ πλέον ἕνα αἰσθητὸν ποσὸν τοῦ συνόλου τῆς ἀξίας τῶν βαγονίων, θὰ καλυφθῇ δι’ Ἑλληνικῶν καπνῶν. Δὲν εἶναι περίστασις, δὲν εἶναι εὐκαιρία, ἡ ὁποία νὰ ὑπάρχῃ καὶ τὴν ὁποίαν νὰ μὴ προσπαθήσαμεν νὰ ἐπωφεληθῶμεν ἐπ’ ἀγαθῷ καὶ πρὸς συμφέρον τῆς Ἑλληνικῆς καπνοπαραγωγῆς καὶ τῶν ἀγαπητῶν παραγωγῶν. Διότι, κύριοι, ἂς μὴ κρυπτώμεθα πίσω ἀπὸ τὸ δάκτυλό μας. Ἀξίαν ἔχει νὰ γίνῃ ἡ κίνησις, ἀλλὰ νὰ γίνῃ καὶ ἡ ἐξαγωγή. Καὶ ὅταν μᾶς κατηγοροῦν ὅτι ἠλαττώθησαν αἱ τιμαὶ ἢ ὅτι αἱ τιμαὶ δὲν εἶναι ἐκεῖναι ποὺ ἦσαν πέρυσιν, ἀπαντῶ, ὅπως εἶπα πρὸ ὀλίγου, ὅτι ὑπέρτερον ὅλων εἶναι ὁ νόμος τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Ὑπεράνω ὅλων ἡμῶν εἶναι ὁ νόμος τῆς προσφορᾶς καὶ ζητήσεως. Καὶ δὲν ὑπάρχει τρόπος ἀνθρώπινος νὰ πείσωμεν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἀναλογίζεται καὶ ἀναμετρᾷ τὸ ἐμπορικόν του συμφέρον νὰ ἔλθῃ διὰ τὰ μαῦρα μου τὰ μάτια νὰ μοῦ δώσῃ ἀνωτέρας ἀπὸ τὰς διεθνεῖς ἐμπορικὰς τιμάς. Αἱ τιμαὶ διαμορφοῦνται πέραν καὶ παρὰ τὴν θέλησίν μας, συμφώνως μὲ τὸν νόμον τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Ὁ νόμος αὐτὸς διεῖπε καὶ θὰ διέπῃ εἰς αἰῶνα τὸν ἅπαντα τὰ ἀνθρώπινα. Ἂς εἴμεθα ρεαλισταὶ καὶ σοβαροὶ καὶ προσγειωμένοι καὶ ἂς μὴ θέλωμεν νὰ ἐπιτρέπωμεν εἰς ἡμᾶς, ἑαυτοὺς θὰ ἔλεγον, τὴν εὐτελῆ δημαγωγίαν. Ἰδιαίτερα δὲν ἠμπορεῖ νὰ κατηγορούμεθα ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι προταίτιοι τόσων κακῶν κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη, τοῦ τόσον ἀλογίστου χειρισμοῦ ἑνὸς μεγάλου θέματος, ὅπως εἶναι τὸ θέμα τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν. Αὐτά, κύριοι, νομίζω, ὅτι ἀποτελοῦν ἐπαρκῆ ἀπάντησιν εἰς ὅσα ἠκούσθησαν τὴν ἑσπέραν ταύτην καὶ ἐπαναλαμβάνω, καταλήγων, ὅτι δὲν ὑπῆρξε φυγομαχία ἀπὸ πλευρᾶς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς συζητήσεως αὐτῆς. Ἀλλὰ μία σκέψις, μὴ λεχθοῦν πράγματα ἐνισχύοντα εἴτε εἰς ἀδιαλλαξίαν, εἴτε εἰς ψευδαισθήσεις, εἴτε, εἴτε, ἡ ὁποία καὶ μόνη ἔκαμε τὴν Κυβέρνησιν νὰ ὁμιλήσῃ περὶ ἀναβολῆς. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ εἶχε στέρξει νὰ γίνῃ ἡ ἀναβολὴ μέχρι πέρατος τῶν πωλήσεων. Φαίνεται νὰ ἐλησμόνησε τοῦτο. Ἴσως λόγῳ τῶν πολλῶν φροντίδων ἡ μνήμη του νὰ ἐξησθένισε. Συνεπῶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ κατηγορηθῇ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν ἐδέχθη τὴν συζήτησιν. Ἐσπεύσαμεν νὰ δηλώσωμεν, ὅτι δεχόμεθα ἀπόψε τὴν συζήτησιν. Ἐὰν εἴμεθα ὀλίγοι δὲν εἶναι πταῖσμα ἰδικόν μας. Ἐὰν θέλωμεν νὰ γεμίσωμεν τὰ θεωρεῖα διὰ νὰ συζητήσωμεν τὸ καπνικὸν θέμα, δὲν τὸ γνωρίζω. Ἐπέμεναν διὰ τὴν συζήτησιν. Ἀπήντησα μὲ θάρρος: Ὁρίστε, κύριοι, νὰ συνομιλήσωμεν καὶ νὰ ἐξηγηθῶμεν. Ἐὰν δὲν τὸ ἠθέλησαν δὲν πταίομεν ἡμεῖς. Πάντως, ἐπαναλαμβάνω, καὶ δηλῶ κατὰ τὸν κατηγορηματικώτερον τρόπον, ὅτι δὲν εἶναι ἐνέργεια τὴν ὁποίαν νὰ ἠμπορῇ νὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ τὴν παραλείψῃ. Δὲν εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον νὰ τὴν ἀπασχολεῖ περισσότερον ἀπὸ τὴν πραγματικὴν προαγωγὴν τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ζήτημα πολιτικόν, δὲν εἶναι ζήτημα κομματικόν, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι κἂν θέμα ἀντιδικίας ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι διακομματικόν, νὰ εἶναι ἐθνικόν. Ἔτσι πρέπει νὰ ἀτενίζωμεν πρὸς τὰ μεγάλα προβλήματα τῆς χώρας. (Χειροκροτήματα).

§226Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Νομίζω, κ. Πρόεδρε, ἡ ἐμμονὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διὰ τῆς ἀναφορᾶς του εἰς τὸν νόμον τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως, ὡς ἀναλλοιώτου ρυθμιστοῦ τῶν διεθνῶν συναλλαγῶν, εἰς τὸ παρελθόν, τὸ μέλλον καὶ τὸ παρόν, ἔχει ξεπερασθῆ καὶ δὲν εἶναι τῆς συγχρόνου ἐποχῆς. Εἰς τὴν σύγχρονον ἐποχήν, ὁ νόμος αὐτὸς ὑπόκειται εἰς τὴν δοκιμασίαν, ἀντιμετωπίζεται μὲ τὴν δυναμικὴν διαχείρισιν τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου. Αὐτὴ ἡ λύσις ἀποτελεῖ τὴν διέξοδον, διότι ὅσα ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ τὸν νόμον τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως ἴσχυον τὸν 19ον αἰῶνα. Ἐπιμένω, ἐπίσης, κ. Πρόεδρε, νὰ δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς κατηγορηματικὰ μετὰ τὰς 15 τοῦ μηνὸς τί θὰ γίνῃ;

§227Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Τὸ Κράτος, κ. συνάδελφε, θὰ ἐπιτελέσῃ τὸ καθῆκον του.

§228Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐάν, κ. Ὑπουργέ, ἡ δήλωσίς σας σημαίνει, ὅτι θὰ γίνῃ κρατικὴ συγκέντρωσις τῶν εἰς χεῖρας τῶν καπνοπαραγωγῶν ὑπολειφθησομένων καπνῶν μὲ τιμὰς περυσινάς, τότε εἶναι ἱκανοποιητική. Ἀλλά, παρακαλῶ, καὶ κἄτι ἀκόμη, κ. Ὑπουργέ, δὲν εἴπατε διὰ τὴν διαφοράν, πότε θὰ καταβληθῇ;

§229Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Βεβαίως, κ. συνάδελφε, καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔχετε δίκαιον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθορίσωμεν ἐπακριβῶς τὴν ἡμερομηνίαν καταβολῆς τῆς διαφορᾶς, ὅμως ὑποσχόμεθα τὸν ταχύτερον δυνατὸν χρόνον.

§230Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπίσης, ἤθελα νὰ ἐρωτήσω, κ. Ὑπουργέ, τί γίνεται μὲ τὴν καθυστέρησιν τῶν πληρωμῶν τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἐζήτησα ἐπ’ αὐτοῦ ἀπάντησιν καὶ δὲν μοῦ ἐδόθη. Διότι γνωρίζω καλῶς, ὅτι τὰ 99% τῶν παραγωγῶν δὲν ἔχουν πληρωθῆ. Ὡσαύτως, κ. Ὑπουργέ, πολλὰ ἀνεφέρατε περὶ ἀγορῶν, ἀνταλλαγῶν, ἀλλὰ τὸ σπουδαιότερον, τὸ ὁποῖον ἐκ τῶν πρώτων ἔπρεπε νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψει δηλ. τὸ Βʹ διϋλιστήριον, δὲν τὸ ἐμνημονεύσατε. Διότι ἐὰν κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν τῆς συμβάσεως Πάπας — ESSO, ἡ Κυβέρνησις ἐλάμβανε μέριμναν, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξησφαλίζοντο πελώρια περιθώρια καπνικῶν ἐξαγωγῶν μας.

§231ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κηρύσσομεν περαιωμένην τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν ἐρωτήσεων τῶν ἀφορωσῶν τὸ καπνικὸν θέμα. Κύριοι βουλευταί, θὰ παρεκάλουν, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει ἑτοίμη νομοθετικὴ ἐργασία δι’ αὔριον, νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὴν προσεχῆ Πέμπτην καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. προκειμένου ἡ Κυβέρνησις νὰ προβῇ εἰς ἀνακοινώσεις ἐπὶ τῆς τροποποιηθείσης συμβάσεως τοῦ Βʹ διϋλιστηρίου Τὸμ Πάπας.

§232ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§233ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Πέμπτην καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως ἀνακοινώσεις τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς τροποποιηθείσης συμβάσεως τοῦ Βʹ διϋλιστηρίου Τὸμ Πάπας. (Ὥρα 2 π.μ.)