1963.08.09

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 15η

Παρασκευὴ 9 Αὐγούστου 1963

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.25′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Θανόπουλος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Στεργίου ζητεῖ δίμηνον ἄδειαν προκειμένου νὰ ἀπουσιάσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Παπαδάκης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ ΙΚΑ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ χορηγήσεως δώρων ἑορτῶν Χριστουγέννων καὶ Πάσχα εἰς ἐργατοτεχνίτας οἰκοδόμους». Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Θ. Γιαννόπουλος διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ ἀνακατασκευὴν γεφύρας Σκοτούσης Σερρῶν πρὸς διευκόλυνσιν συγκοινωνίας. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν, κ. Σ. Παπαδάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Ὑμηττοῦ Ἀττικῆς διαμαρτυρομένου διὰ χορηγηθεῖσαν ἐτησίαν παράτασιν λειτουργίας ἐργοστασίου χαρτοποιΐας Ἀνδρέα Χατζοπούλου κειμένου ἐντὸς πυκνοκατωκημένης περιοχῆς Κοινότητος Ὑμηττοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Μπενᾶ, Β. Ἐφραιμίδης καὶ Δ. Κελτεμλίδης, διὰ τηλεγραφήματός των διαμαρτύρονται δι’ ἀπαγόρευσιν συλλαλητηρίου σιτοπαραγωγῶν Βορείου Ἑλλάδος. Ὁ βουλευτὴς Πέλλης, κ. Α. Γρηγοριάδης, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ ἀπομάκρυνσιν τῶν ἀναχρονιστικῶν σφαγείων ἐκ τοῦ συνοικισμοῦ περιφερείας Γιαννιτσῶν ἐπ’ ὠφελείᾳ δημοσίας ὑγείας. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν, κ. Θ. Γιαννόπουλος, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ ρύθμισιν ἀγροτικῶν χρεῶν πληγέντων ἀγροτῶν κάμπου Σερρῶν–Νιγρίτης–Σιδηροκάστρου συνεπείᾳ αἰσθητῆς μειωμένης παραγωγῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης, κ. Τ. Γεωργίου, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ ἐπέκτασιν σχεδίου πόλεως, ἔγκρισιν ἀνεγέρσεως οἰκοδομῶν εἰς διαμορφωθείσας συνοικίας πόλεως Λαρίσης κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Β. Ἐφραιμίδης, Ε. Μπενᾶ καὶ Δ. Κελτεμλίδης διὰ τηλεγραφήματός των διαμαρτύρονται δι’ ἀπειλὰς ἐνωματάρχου Ποντοκερασιᾶς Κιλκὶς κατ’ ὀπαδῶν ΕΔΑ διὰ προμήθειαν ἐφημερίδος «Αὐγῆς» καὶ δι’ ἄλλα μέτρα ἀστυνομικῶν ὀργάνων ἐναντίον ὀπαδῶν ΕΔΑ. Ἡ Ὁμοσπονδία Ἐργατοτεχνικῶν καὶ ὑπαλλήλων στρατιωτικῶν καταστημάτων Πειραιῶς καταδικάζει μετ’ ἀγανακτήσεως δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου ἐν Μόσχᾳ περὶ αὐτονομήσεως Ἑλληνικῆς Μακεδονίας. Αἱ πολεμικαὶ ὀργανώσεις Νομοῦ Καβάλας διαμαρτύρονται διὰ τὰς ἐν Μόσχᾳ ἀντεθνικὰς δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου περὶ ἱδρύσεως αὐτονόμου Μακεδονικοῦ Κράτους καὶ αἰτοῦσι παραπομπήν του εἰς δίκην ἐπὶ ἐσχάτῃ προδοσίᾳ. Ὁ Κοινωνικὸς Σύλλογος Κυνοσάργους Ἀθηνῶν μετ’ ἀγανακτήσεως ἀποδοκιμάζει τὰς ἐν Μόσχᾳ προδοτικὰς δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου καὶ αἰτεῖ στέρησιν τῆς Ἑλληνικῆς ἰθαγενείας καὶ ἀπαγόρευσιν ἐπανόδου του εἰς Ἑλλάδα. Οἱ Σύλλογοι Κρητῶν «τὸ Ἀρκάδι», Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, Γονέων καὶ Κηδεμόνων καὶ ἐκπολιτιστικὸς περιοχῆς Δάφνης Ἀθηνῶν διαμαρτύρονται δι’ ἀντεθνικὰς ἐν Μόσχᾳ δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου καὶ αἰτοῦσι στέρησιν ἰθαγενείας του καὶ ἀπαγόρευσιν ἐπανόδου του εἰς Ἑλλάδα. Ὁ Πρόεδρος καὶ τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον Ἀναργύρων Φλωρίνης διαμαρτύρονται ἐντονώτατα διὰ τὰς ἐν Μόσχᾳ δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου περὶ αὐτονομήσεως Μακεδονίας καὶ αἰτοῦσι αὐστηρὰν τιμωρίαν του. Ἡ Ἕνωσις Ἀγροτῶν Ἀλεξανδρείας διαμαρτύρεται ἐντόνως διὰ προδοτικὰς ἐν Μόσχᾳ δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου, σημαίνοντος στελέχους ΕΔΑ. Ὁ Πρόεδρος καὶ τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον τῆς Κοινότητος Ἐρατεινοῦ Καβάλας διαμαρτύρονται ἐντόνως διὰ τὰς ἐν Μόσχᾳ ἀντεθνικὰς δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου περὶ Μακεδονικῆς μειονότητος καὶ ἱδρύσεως αὐτονόμου Μακεδονίας. Ὁ Πρόεδρος Ἀθλητικοῦ Ὁμίλου «Ο ΚΟΡΥΒΟΣ» Νεαπόλεως στιγματίζει μετ’ ἀγανακτήσεως προδοτικὰς ἐν Μόσχᾳ δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου. Ἡ Ἕνωσις θυμάτων ἐθνικῆς ἀντιστάσεως Νομοῦ Σερρῶν διαμαρτύρεται διὰ προδοτικὰς ἐν Μόσχᾳ δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου καὶ αἰτεῖται λῆψιν τῶν προβλεπομένων ἐκ τοῦ νόμου μέτρων. Ὁ Πρόεδρος καὶ τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον Πεδινοῦ διαμαρτύρονται δι’ ἀντεθνικὰς δηλώσεις Ἐμμ. Γλέζου ἐν Μόσχᾳ ἀφορώσας αὐτονόμησιν Ἑλληνικῆς Μακεδονίας καὶ αἰτοῦσιν αὐστηρὰν καὶ παραδειγματικὴν τιμωρίαν του. Ὁ Σύλλογος Πολυτέκνων Βεροίας καὶ Περιχώρων ἀποδοκιμάζει μετ’ ἀγανακτήσεως τὰς ἐν Μόσχᾳ ἀντεθνικὰς δηλώσεις τοῦ Ἐμμ. Γλέζου περὶ αὐτονομήσεως Ἑλληνικῆς Μακεδονίας.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅπως ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας κατὰ τὰς ἑορτὰς τοῦ δεκαπενταυγούστου διακόπτονται αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς ἐπὶ μίαν ἑβδομάδα. Σπεύδω νὰ τὸ ἀνακοινώσω ἀπὸ τοῦδε, διότι φοβοῦμαι, ὅτι εἰς τὸ τέλος θὰ ἀπομείνωμεν ὀλίγοι, πρῶτον μὲν διὰ νὰ μείνωμεν ἀπὸ τώρα σύμφωνοι νὰ διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς μέχρι τῆς 20ῆς Αὐγούστου ἡμέραν Τρίτην καὶ ὥραν 6,30 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον.

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑπομένως ἐλήφθη ἀπόφασις περὶ διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς μέχρι τῆς 20ῆς Αὐγούστου. Καὶ δεύτερον, τὸ θέτω ἐξ ἀρχῆς ὑπ’ ὄψει σας, διότι ἐν ὄψει αὐτῆς τῆς διακοπῆς, θὰ πρέπει κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν ἐκτὸς τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐργασίας περὶ τοῦ δώρου τῶν οἰκοδόμων. Ἑπομένως, θὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ὀλίγην ὑπομονὴν νὰ μείνωμεν διὰ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§10ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ προηγηθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας.

§11Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ εἶναι ἀνάγκη νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ καταβολῆς δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους καὶ πιστεύω, ὅτι οὐδεὶς θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, δι’ αὐτὸ νὰ διαθέσωμεν ἡμίσειαν ὥραν διὰ τὴν ψήφισιν αὐτοῦ, διότι πράγματι εἶναι ἐπεῖγον.

§12Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἢ θὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ καταβολῆς δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους ἄνευ συζητήσεως, ἔχει καλῶς, ἄλλως θὰ κρατηθῇ. Βεβαίως, ὑπάρχουν καὶ ἄλλα προβλήματα ἐπείγοντα τὰ ὁποῖα χρήζουν ρυθμίσεως, μεταξὺ τῶν ὁποίων εἶναι καὶ τὸ φλέγον ζήτημα μεταξὺ ΤΕΒΕ καὶ ΟΓΑ. Δι’ ὅλα αὐτὰ τὰ προβλήματα νὰ συσταθῇ μία ἐπιτροπὴ ἐξ ὅλων τῶν πτερύγων καὶ ἀφοῦ μελετήσῃ νὰ ὑποδείξῃ τὴν λύσιν αὐτῶν. Πάντως σήμερον τὸ νομοσχέδιον θὰ πρέπει νὰ ψηφισθῇ ἄνευ συζητήσεως.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων καὶ κατόπιν πρὶν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων νὰ ληφθῇ ἀπόφασις διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταβολῆς δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους. Τὸ Προεδρεῖον παρακαλεῖ νὰ ψηφισθῇ ἄνευ συζητήσεως. Ἐὰν ἐπιμένουν συνάδελφοι νὰ ὁμιλήσουν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς ἀποκλείσῃ.

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἄνευ συζητήσεως.

§15Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅλοι εἴπαμε καὶ συνεφωνήσαμεν νὰ ψηφισθῇ ἄνευ συζητήσεως τὸ νομοσχέδιον περὶ παροχῆς δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε προτείνω νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων διὰ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Τσιριμῶκος, κατόπιν δὲ νὰ ψηφίσωμεν τὸ ἐργατικὸν νομοσχέδιον.

§17Α. ΘΕΟΔΟΣΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον περὶ καταβολῆς δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους πρέπει νὰ ψηφισθῇ ἄνευ συζητήσεως. Καὶ δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ κανεὶς ἀντιτιθέμενος, εἰς τὴν χορήγησιν δώρου εἰς τοὺς οἰκοδόμους. Θὰ πρέπει ὅμως τὸ διὰ τοὺς οἰκοδόμους προοριζόμενον δῶρον νὰ καταβληθῇ εἰς αὐτοὺς ὄχι εἰς τὸ ΙΚΑ. Αὐτὸ ζητοῦν καὶ οἱ ἐργοδόται. Προτείνω ἑπομένως ἐφ’ ὅσον δὲν δέχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς συζήτησιν καὶ τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ τρόπου καταβολῆς τοῦ δώρου ὅπως συσταθῇ μία ἐπιτροπὴ ἐκ τεχνικῶν καθορισμοῦ τοῦ δικαίου καὶ εὐλόγου ποσοστοῦ ἐργατικῶν δι’ ἕκαστον εἶδος τεχνικῶν ἔργων καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς ἐπιτροπῆς ν’ ἀποδεχθῇ τὸ ΙΚΑ.

§18Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ ψηφισθῇ ὡς ἔχει τὰ προβλήματα δὲ τὰ ὁποῖα ἔχουν προκύψει μεταξὺ τοῦ ΤΕΒΕ καὶ τοῦ ΟΓΑ νὰ μελετηθοῦν καὶ νὰ ἀντιμετωπισθοῦν ἐν εὐθέτω χρόνῳ. Τὴν στιγμὴν αὐτὴν ὅμως πρέπει νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ δώρου τῶν οἰκοδόμων ὡς ἔχει καὶ ἄνευ συζητήσεως.

§19Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ ἡ ἰδική μου γνώμη κ. Πρόεδρε, εἶναι νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει.

§20Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διαμαρτύρομαι, διότι γίνεται συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Ἢ θὰ γίνῃ δεκτὸν ἄνευ συζητήσεως, ἢ ἄλλως πρέπει νὰ χωρήσητε εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§21Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Εἶμαι σύμφωνος μὲ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Μπακοπούλου, νὰ γίνῃ ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία ἀφοῦ μελετήσῃ τὰ προβλήματα καὶ ἰδίᾳ τὸ σοβαρὸν θέμα μεταξὺ ΟΓΑ καὶ ΤΕΒΕ, βάσει αὐτῶν νὰ καταρτισθῇ νομοσχέδιον τοῦ ὁποίου ἡ ἐπεξεργασία νὰ γίνῃ ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐργασίας καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ εἰσαχθῇ καὶ νὰ ψηφισθῇ ἄνευ συζητήσεως. Ἀπόψε, πρέπει νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ δώρου τῶν οἰκοδόμων ἄνευ συζητήσεως.

§22Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ἄνευ συζητήσεως καὶ τὰ ἄλλα θέματα νὰ μελετηθοῦν.

§23Κ. ΡΟΚΑΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριοι βουλευταί, ἐπὶ τοῦ θέματος τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Μπακόπουλος, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Μεταξὺ τῶν τροπολογιῶν αἱ ὁποῖαι ὑπεβλήθησαν ὑπάρχουν καὶ τροπολογίαι αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ρυθμισθοῦν νομοθετικῶς. Εἶμαι πρόθυμος νὰ συνεργασθῶ μὲ βουλευτὰς ἐξ ὅλων τῶν πτερύγων διὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν θεμάτων ἐκείνων, τῶν ὁποίων ἡ λύσις ἐμφανίζεται ὡς ἐπείγουσα. Διὰ τὸ νομοσχέδιον κάμνω τὴν δήλωσιν ἡ ὁποία ἀναφέρεται εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τρόπου καλυτέρας ρυθμίσεως εἰσφορᾶς τοῦ ΙΚΑ κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ Κανονισμοῦ τοῦ ἔτους 1958. Ἡ δήλωσις ἔχει ὡς ἑξῆς: «... (ἀναγινώσκει)....».

§24Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ νομοσχέδιον πρέπει ἀπόψε νὰ ψηφισθῇ μὲ τὰς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ὡς ἔχει. Βεβαίως ὑπάρχουν φλέγοντα ζητήματα πρὸς ἀντιμετώπισιν, τὰ αἰτήματα πρὸς ἱκανοποίησιν, ὅπως εἶναι τὸ θέμα τῆς ἐνισχύσεως τῶν πόρων τοῦ ΤΕΒΕ καὶ ἡ ἐξομάλυνσις τῶν ὑφισταμένων ἀντιθέσεων τῶν ἀσφαλιστικῶν ὀργανισμῶν, τῶν μικροαστικῶν τάξεων μὲ τὸν ΟΓΑ. Διὰ τὰ θέματα αὐτὰ θὰ πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ προβῇ εἰς μίαν δήλωσιν, ὅτι ἐπιφυλάσσεται νὰ τὰ μελετήσῃ, διὰ τῆς συγκροτήσεως εἰδικῆς ἐπιτροπῆς, ὅπως ἐζήτησε καὶ ὁ συνάδελφος κ. Μπακόπουλος, ὥστε εὐθὺς μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐξέτασις τῶν δυνατοτήτων ἐπιλύσεως τῶν θεμάτων αὐτῶν. Συνεπῶς, ἐπαναλαμβάνω, τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ παραμείνῃ ὡς εἶχεν ἀρχικῶς διατυπωθῆ καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ ἐπὶ τῆς νέας τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 10.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, καὶ ἀπευθύνομαι ἰδιαιτέρως πρὸς τὸν δυσανασχετοῦντα πρόεδρον κ. Βενιζέλον, τὸ Προεδρεῖον διὰ νὰ διευκολύνῃ καὶ τὴν συζήτησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἔλεγχον, ἀλλὰ καὶ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, τὸ ὁποῖον ἔχει τὸν χαρακτῆρα τοῦ ἐπείγοντος, ἔκαμε τὰς ἑξῆς παραχωρήσεις εἰς τὴν συνήθη Κοινοβουλευτικὴν τακτικήν. Κατ’ ἀρχὴν δὲν εἰσήλθομεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ἐρωτήσεων, ὥστε ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου τούτου νὰ διευκολυνθῇ κατὰ τὸ προβλεπόμενον ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ ἡμίωρον διὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἐρωτήσεων καὶ δὲν προέβη ὁ Γραμματεὺς εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πολλῶν ἀναφορῶν πρὸς τὸ Σῶμα, πλὴν δέκα τὸν ἀριθμόν.

§26Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶσθε τηρητὴς τοῦ Κανονισμοῦ. Ἐδῶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν συζητεῖται τὸ νομοσχέδιον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§27Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Νομίζω, κ. Πρόεδρε —εἰς αὐτὸ ἀσφαλῶς θὰ συμφωνήσῃ καὶ ὁ πρόεδρος κ. Βενιζέλος—ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας νὰ μᾶς εἴπῃ, μετὰ τὰς ἐπαφάς, τὰς ὁποίας εἶχε μὲ βουλευτὰς ὅλων τῶν παρατάξεων, πῶς διετύπωσε τὸ νομοσχέδιον. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας προσεπάθησε νὰ εὕρῃ κἄποιον τρόπον ἐπιλύσεως τῶν διαφόρων θεμάτων. Κατὰ συνέπειαν, προτείνω νὰ υἱοθετήσωμεν τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§28Κ. ΡΟΚΑΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Μία τελευταία διευκρίνισις εἶναι ἡ ἑξῆς: Εἰς τὴν παράγραφον 2 τοῦ ἄρθρου 10 γίνεται ἡ ἑξῆς τροποποίησις. «...(ἀναγινώσκει)...». Νομίζω, ὅτι οἱ προτείνοντες τὴν προσθήκην αὐτὴν κύριοι συνάδελφοι τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, παρέλειψαν νὰ προσθέσουν τὴν παράγραφον 3, ἡ ὁποία εἶναι οὐσιώδης. Καὶ τέλος ἡ προθεσμία, ἥτις παρατείνεται μέχρι 31.12.64 νὰ περιορισθῇ μέχρι 30.6.64.

§29Π. ΓΥΙΟΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν θέλω νὰ δημιουργήσω παραφωνίαν εἰς τὴν ὁμοφωνίαν ὅλων τῶν συναδέλφων νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλά, ἤθελα νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸ ἑξῆς: Εἶχον καταθέσει μίαν τροπολογίαν σχετικῶς μὲ τὴν ὑπαγωγὴν τῶν γουνοποιῶν καὶ γουνεργατῶν εἰς τὴν κοινωνικὴν ἀσφάλισιν καὶ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δηλώσῃ ὅτι θὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του τὴν τροπολογίαν αὐτὴν καὶ ὅτι θὰ τὴν φέρῃ ὅσον τὸ δυνατὸν συντομώτερον εἰς σχετικὸν νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου του, ὥστε νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν κοινωνικὴν ἀσφάλισιν, ὡς προεῖπον, καὶ οἱ γουνοποιοὶ καὶ οἱ γουνεργάται Καστορίας.

§30Π. ΚΑΤΣΩΤΑΣ. Τὴν τροπολογίαν τοῦ ΤΕΒΕ ἀσφαλῶς τὴν ἔχει ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. Ὑπουργός.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως.

§32Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ θὰ ἤθελα νὰ προτείνω νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ συναδέλφου κ. Μπακοπούλου, διότι εἶναι πολλὰ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα χρήζουν ἀμέσου ἐπιλύσεως. Ὑπέβαλα μετὰ διακεκριμένων συναδέλφων τῆς Ε.Κ. τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας ἐπιλύονται ὅλα τὰ ἐκκρεμῆ θέματα τῶν διαφόρων κλάδων. Προτείνω νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ συναδέλφου κ. Μπακοπούλου. Νὰ ἀναβάλωμεν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, μέχρις ὅτου ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀποφασίσει περὶ ὅλων τῶν θεμάτων τὰ ὁποῖα περιλαμβάνονται εἰς τὰς διαφόρους τροπολογίας.

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι, νὰ ψηφισθῇ.

§34Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Προσωπική μου γνώμη εἶναι αὐτή, διότι ὡς προεῖπον, εἶναι πολλὰ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα χρήζουν ἐπιλύσεως.

§35Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγώ, κ. συνάδελφε, δὲν προέτεινα ἀναβολήν. Προέτεινα νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει καὶ νὰ συσταθῇ ἐπιτροπὴ διὰ τὴν μελέτην τῶν ἄλλων θεμάτων. Τοῦτ’ αὐτὸ παρακαλῶ καὶ αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή. Δέχεται εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ ΙΚΑ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ χορηγήσεως δώρων ἑορτῶν Χριστουγέννων καὶ Πάσχα εἰς ἐργατοτεχνίτας οἰκοδόμους», ὡς συνεπληρώθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§37ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ὡς συνεπληρώθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ ΙΚΑ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ χορηγήσεως δώρου ἑορτῶν Χριστουγέννων καὶ Πάσχα εἰς ἐργατοτεχνίτας οἰκοδόμους καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Παρακαλῶ ὅπως ἐξουσιοδοτήσητε τὸ Προεδρεῖον διὰ τὴν ἐπικύρωσιν ὑπ’ εὐθύνη του τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως μέχρι τοῦ σημείου τούτου.

§39ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως μέχρι τοῦ σημείου τούτου θὰ ἐπικυρωθοῦν ὑπ’ εὐθύνη τοῦ Προεδρείου.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου διὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης. Πρῶτος ἐκ τῶν ἀντιλεγόντων εἶναι ὁ κ. Παπακωνσταντίνου, ἀλλ’ ἀπουσιάζει. Ὁ κ. Τσιριμῶκος ἔχει τὸν λόγον.

§41Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ μοῖρα τῆς παρούσης Βουλῆς εἶναι παράδοξος. Ἤρχισε τὰς ἐργασίας της κατηγορουμένη ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὅτι ἐγεννήθη ὑπὸ τὰ ἐμβλήματα τῆς βίας καὶ τῆς νοθείας, τὰς ἐξηκολούθησε ἐν μέσῳ τῆς ὀξύτητος, τὴν ὁποίαν ἦτο μοιραῖον νὰ δημιουργήσῃ ὁ τρόπος διεξαγωγῆς τῶν ἐκλογῶν ποὺ κατηγγέλθη ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Ἕνα «θλιβερὸν γεγονός», ὅπως ἐλέχθη ἀπὸ Κυβερνητικῆς πλευρᾶς, μία πολιτικὴ δολοφονία, ὡς ἐλέχθη ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὡς ἐπιστέγασμα πολλῶν ἄλλων πράξεων καὶ παραλείψεων, ἔκοψε τὸ νῆμα τῆς τετραετίας τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν ἡ πλειοψηφία ἐπρόκειτο νὰ ἐξασφαλίσῃ. Καὶ ἐκλήθη ἡ ἐν ἁμαρτίαις γεννηθεῖσα πλειοψηφία, νὰ στερηθῇ τῆς ἐν ἁμαρτίαις περιπεσούσης Κυβερνήσεως. Ἔτι πλέον ἐκλήθη ἐφ’ ὅσον εἶναι ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς, ὄχι μόνον νὰ ψηφίσῃ ἕνα νέον ἐκλογικὸν σύστημα, ὅπως ἐλέχθη, ἀλλὰ νὰ στηρίξῃ καὶ κατάλληλον Κυβέρνησιν καὶ νὰ ψηφίσῃ καὶ ἄλλα κατάλληλα μέτρα, διὰ νὰ κατορθωθῇ νὰ ὁδηγηθῶμεν εἰς ἐλευθέρας ἐκλογάς. Διότι ἡ διάδοχος Βουλὴ πρέπει νὰ προκύψῃ ἀπὸ ἀδιαβλήτους ἐκλογάς, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ ζήσῃ τόσον χρόνον ὅσον τὸ Σύνταγμα ἐπιτρέπει καὶ νὰ ἐπιτελέσῃ δημιουργικὸν ἔργον. Ἡ ἀντίφασις, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῆς ἐνάρξεως καὶ τοῦ τέρματος τῆς ζωῆς τῆς Βουλῆς αὐτῆς, ἀντανακλᾶ φυσικὰ καὶ εἰς τὸ ἰδικόν μας ἔργον, διότι καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ καταγγείλωμεν καὶ νὰ στηλιτεύσωμεν ὅσα ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις ἔπραξεν ἢ παρέλειψε, ποὺ μᾶς περιήγαγον εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν, νὰ ἐλέγξωμεν τὴν νέαν Κυβέρνησιν διὰ τὸν τρόπον ποὺ ἀντεμετώπισε τὴν κατάστασιν αὐτήν, ἀλλὰ καὶ νὰ ἀπευθυνθῶμεν πρὸς τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς, τὴν ὁποίαν βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρήσωμεν ὡς σύνολον, ὡς ὑπεύθυνον διὰ πάντα τὰ γενόμενα καὶ νὰ ζητήσωμεν νὰ ἐργασθῇ ἢ νὰ ψηφίσῃ ὑπὲρ ἀποτελεσματικῶν μέτρων διὰ τὴν ἀποκατάστασιν ὁμαλοῦ πολιτικοῦ βίου. Θέλομεν νὰ εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ὁ μέγας αὐτὸς σκοπὸς θὰ ἐκτιμηθῇ ἀπὸ ὅλους μέχρι τέλους. Καὶ πρέπει, διότι ἄλλη διέξοδος δὲν ὑπάρχει. Ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ γενικοῦ πλαισίου πρέπει νὰ ἐκτιμηθῇ τὸ βάθος, τὸ βάρος, ἡ σημασία τῆς κατατεθείσης ὑπὸ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου ἐπερωτήσεως. Βεβαίως καὶ μία μεμονωμένη πρᾶξις ὅπως ἡ περὶ ἧς ὁ λόγος πολιτικὴ δολοφονία καὶ τὸ μεμονωμένον ζήτημα τῶν λεγομένων παρακρατικῶν ὀργανώσεων καὶ τὸ μεμονωμένον ζήτημα πράξεων ἢ παραλείψεων τῶν ὀργάνων τῆς Χωροφυλακῆς ἢ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας εἶναι ἀρκετὰ διὰ νὰ στηρίξουν ἕνα ἐνδελεχῆ καὶ ἐνδεχομένως δριμὺν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Ἀλλὰ τὸ σύνολον τῶν περιστατικῶν, τὰ ὁποῖα ἔχει ἐπικαλεσθῆ ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Κ. ὑπερβαίνουν τὰ ὅρια τοῦ κοινοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἐγγίζουν αὐτὴν ταύτην τὴν οὐσίαν τοῦ πολιτικοῦ προβλήματος, τῆς χώρας. Ἄλλωστε ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς καταθέσεως τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς, συνέβησαν καὶ νέα παράλληλα γεγονότα, τὰ ὁποῖα διευρύνουν ἀκόμη περισσότερον τὴν σημασίαν της. Πρῶτον· ἤρχισεν ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου. Καὶ δεύτερον· προσδιωρίσθη ἡ ἡμέρα τῶν ἐκλογῶν. Οὕτω, μὲ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς, δὲν ἀρκούμεθα εἰς τὴν τμηματικὴν ἐνατένισιν τῆς καταστάσεως, ἀλλὰ φθάνομεν κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὸ ἐρώτημα κατὰ πόσον ἡ δυσπιστία ποὺ ἐξεφράσαμεν ἐξ ἀρχῆς πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ πεποίθησις ποὺ ἐξεφράσαμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ δὲν θὰ ἦτο ἱκανὴ νὰ ὁδηγήσῃ τὴν χώραν εἰς ἐλευθέρας ἐκλογάς, ἦτο ὀρθὴ ἢ ὄχι. Καὶ νομίζω, ὅτι ἐξετάζοντας σήμερον τὰ γεγονότα, τὸ συμπέρασμα εἶναι δυστυχῶς σαφές. Μὲ τὴν σημερινὴν κατάστασιν, μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον ποὺ κατέθεσεν ἡ Κυβέρνησις καὶ μὲ τὴν Κυβέρνησιν αὐτήν, δὲν ὁδηγούμεθα εἰς ἐλευθέρας ἐκλογάς, ἀλλὰ εἰς παρῳδίαν ἐκλογῶν. Ἀλλὰ ἂς εἰσέλθωμεν εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ἐπερωτήσεως. Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Κανελλόπουλος, ὡμίλησεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ περὶ τῆς πολιτικῆς ἀξιοποιήσεως τῶν γεγονότων τῆς Θεσσαλονίκης εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ἡ Ἀντιπολίτευσις. Ἐσκεπτόμην, τὴν ὥραν ποὺ τὸ ἔλεγεν αὐτὸ (μὲ τὸν θαυμαστὸν τρόπον ποὺ διαθέτει τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. νὰ ἀξιοποιῇ ὑπὲρ ἑαυτοῦ καὶ ἐναντίον τῶν ἀντιπάλων της οἱοδήποτε γεγονός, ἔστω ἀσήμαντον ἢ καὶ ἀνύπαρκτον), ἐσκεπτόμην τί ἀπὸ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, θὰ ἐδημιούργει εἰς βάρος μας, μὲ τὰς ἐμπείρους χεῖρας της ἡ ΕΡΕ. Ἀλλά, αὐτὸ δὲν ἔχει σημασίαν. Τὸ πρόβλημα δὲν εἶναι ἐὰν ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀξιοποιῇ πολιτικῶς τὰ γεγονότα. Τὸ πρόβλημα εἶναι ποίαν ἀληθινὴν πολιτικὴν ἀξίαν ἔχουν τὰ γεγονότα αὐτά. Πιστεύω, βεβαίως, ὅτι ὁ κ. Κανελλόπουλος ἀποδοκιμάζει, ὡς εἶπεν, εἰλικρινῶς καὶ ὄχι μόνος φυσικὰ ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν, τὴν δολοφονίαν τῆς Θεσσαλονίκης. Θὰ ἦτο ἄλλωστε ἀδύνατον νὰ γίνῃ ὁ,τιδήποτε καλὸν ἐὰν ἡ πλειοψηφία ἐχειροκρότει τὴν δολοφονίαν. Τὴν ἄποψιν ὅτι εἰλικρινῶς ὁ κ. Κανελλόπουλος καί, ὑποθέτω, ὁλόκληρος ἡ πλειοψηφία ἀποδοκιμάζουν τὸν φόνον μετέβαλον ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ὁ ἀξιότιμος πρώην Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ράλλης, ἐθεώρησε σκόπιμον νὰ συγκρατηθῇ ἀπὸ τοῦ νὰ ὀνομάσῃ ἔγκλημα, τὰ γενόμενα εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, ἀπὸ λόγους εὐθιξίας νομικῆς καὶ σεβασμοῦ πρὸς τὴν Δικαιοσύνην. Λυποῦμαι ποὺ ἀπουσιάζει ὁ κ. Ράλλης διὰ νὰ τὸν βοηθήσω ν’ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὸ ἄγχος αὐτό, ὑπενθυμίζων εἰς αὐτὸν ὅτι, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἀπαγγέλλεται κατηγορία δι’ ἀνθρωποκτονίαν ἐκ προθέσεως καὶ συλλαμβάνονται καὶ προφυλακίζονται ἄνθρωποι, δύναται ἐλευθέρως νὰ ὁμιλῇ δι’ ἔγκλημα. Ἐὰν ἀποδειχθῇ αὔριον ὅτι πρόκειται περὶ πλάνης τῆς Δικαιοσύνης καὶ ὅτι τὸ περὶ οὗ ὁ λόγος «περιστατικὸν» ἦτο τυχαῖον τροχαῖον ἀτύχημα, τότε θὰ ἠδύνατο νὰ εἴπῃ ὅτι ἀφοῦ ἡ Δικαιοσύνη ὠνόμασε ἔγκλημα τὸ γενόμενον, ἠδύνατο καὶ ἐκεῖνος νὰ τὸ ὀνομάσῃ ἔτσι μέχρι τῆς στιγμῆς ποὺ ἀπεδείχθη ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ ἐγκλήματος, ἀλλὰ περὶ «τυχαίου» περιστατικοῦ. Ἀλλά, ὅσον δέχομαι τὴν ἀποδοκιμασίαν ὡς εἰλικρινῆ ἐκ μέρους τοῦ κ. Κανελλοπούλου, ἄλλο τόσον δὲν δέχομαι τὸ ἐπιχείρημα ποὺ ἠθέλησε νὰ ἀντλήσῃ ὑπὲρ τῆς ἀπελθούσης Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ τῆς καταλογίσωμεν εὐθύνας διότι, ἐὰν κἄποιος ἐζημιώθη ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν εἶναι τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. Αὐτὸ εἶναι μία προσπάθεια ἀρνητικῆς ἐφαρμογῆς τοῦ παλαιοῦ ἐκείνου ρητοῦ ὅτι «τὸ ἔγκλημα ἔχει ἐκτελέσει ἐκεῖνος τὸν ὁποῖον ὠφελεῖ». (Ejus fecit cui prodest). Ἀλλά, κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ ρητοῦ αὐτοῦ θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω: Εἶναι πράγματι μία μεμονωμένη πρᾶξις ἑνὸς φανατικοῦ, ἡ ἐγκληματικὴ ἐνέργεια τῆς Θεσσαλονίκης; Διότι, ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς μεμονωμένης πράξεως φανατικοῦ, τὸ ζήτημα θὰ ἐλύετο εὐχερῶς. Θὰ ἀπεδοκιμάζετο ὁ φανατικὸς καὶ θὰ ἀπηλλάσσετο πᾶς ἄλλος οἱασδήποτε ἠθικῆς εὐθύνης. Ἡ πρᾶξις ποὺ ἔγινεν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην εἶναι, ὅμως, εἰς τὸ πλαίσιον μιᾶς γενικωτέρας σειρᾶς πράξεων καὶ παραλείψεων, ἐμπλέκεται μὲ ὀργανώσεις, ἐμπλέκεται μὲ στελέχη τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, ὥστε ἐμφανίζεται ὡς ἐκδήλωσις τοῦ γενικωτέρου «κλίματος» ποὺ καλλιεργοῦν καὶ θέλουν νὰ διατηρήσουν ἐκεῖνοι ποὺ δὲν πιστεύουν ὅτι πρέπει ἐν Ἑλλάδι νὰ διενεργηθοῦν ποτὲ ἐλεύθεραι ἐκλογαὶ καί, χάριν τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ πρέπει νὰ μένῃ πάντοτε παρὸν καὶ ἀκατάλυτον ἕνα κλῖμα τρομοκρατίας, ἕνα κλῖμα φοβίας. Μέσα εἰς τὸ κλῖμα αὐτὸ τοποθετεῖται ἡ πρᾶξις ποὺ ἐστοίχισε τὴν ζωὴ εἰς τὸν συνάδελφόν μας Λαμπράκην. Καὶ ἐρωτᾶται: Ἐζημίωσε τὴν Ε.Ρ.Ε.; Βεβαίως. Τὸ ὅτι κατωρθώθη νὰ συλληφθῇ ὁ δράστης, τὸ ὅτι κατωρθώθησαν, αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας ἔγινε τὸ ἀδίκημα νὰ καταστοῦν φανεραί, εἶναι ἴσως δίκης ὀφθαλμός. Ἀλλά, τὸ ἐρώτημα εἶναι, πρὸς ὄφελος ποίου ἔγινεν ἡ πρᾶξις αὐτή; Διὰ νὰ ἱκανοποιήσουν τίνας σκοποὺς καὶ διὰ νὰ ἱκανοποιήσουν τοὺς σκοποὺς τίνος ἔγινεν ἡ πρᾶξις αὐτή; Ἐὰν ἡ ἡγεσία τῆς Ε.Ρ.Ε. πιστεύῃ ὅτι τρίτος τις, διὰ νὰ διακόψῃ, κατὰ τρόπον δυσάρεστον δι’ ἕνα πολιτικὸν ἄνδρα, τὴν πρωθυπουργικὴν σταδιοδρομίαν τοῦ πρώην Πρωθυπουργοῦ, ἔρριξε εἰς τὸν δρόμον τὸ αἷμα τοῦ Λαμπράκη, διὰ νὰ γλιστρήσῃ καὶ νὰ πέσῃ, ὀφείλει νὰ τὸν κατονομάσῃ. Ἐὰν ὄχι, δὲν δύναται νὰ ἀποσείσῃ τὰς ἠθικὰς καὶ τὰς πολιτικὰς εὐθύνας τὰς ὁποίας τῆς καταλογίζει ἡ Ε.Κ. Δὲν θὰ εὕρῃ τρίτον τινά, διότι δὲν ὑπάρχει. Ἁπλῶς θὰ εὕρῃ ὅτι τὸ τρίκυκλον τοῦ Κοτζαμάνη, «ἀπὸ ρυτῆρος ἐλαῦνον», ὡς ἔλεγαν ἄλλοτε, ἀνέτρεψε τὴν Κυβέρνησιν τῆς Ε.Ρ.Ε. Αἱ ἀποδείξεις. Πρῶτον ἔρχομαι εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Κύριοι βουλευταί, κάθε φορὰ ποὺ ἀκούω ψαλλόμενον ἐγκώμιον διὰ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας ἀπὸ τὰ χείλη οἱουδήποτε, βουλευτοῦ ἢ μή, συμμετέχω εἰς τὴν ἐκδηλουμένην συμπάθειαν καὶ σιωπηρῶς τὴν συμμερίζομαι. Διότι ἐνθυμοῦμαι πάντοτε τὸν πτωχὸν ἐκεῖνον ἱερέα τοῦ χωρίου, ὁ ὁποῖος, εἰς τὴν ἐκκλησίαν ηὔχετο ὑπὲρ πάντων καὶ πασῶν, πρὸ παντὸς τῶν ἐνόπλων δυνάμεων, ἀλλὰ προσέθετε «τῇ ἐξαιρέσει τῆς Βασιλικῆς Χωροφυλακῆς», διότι τὸν εἶχεν ἐνοχλήσει ὁ ἀστυνομικὸς σταθμάρχης τῆς περιφερείας. Συμβαίνει πράγματι τὰ Σώματα Ἀσφαλείας, μολονότι ἐκπληροῦν ἓν ἀπαραίτητον διὰ κάθε ἔθνος ἔργον, ἀλλά, ὡς εἶναι φυσικόν, τὸ ἔργον των αὐτὸ προκαλεῖ καὶ ἀντιπαθείας. Εἰς τὴν προκειμένην ὅμως περίπτωσιν δὲν εἶναι ἡ ἁπλῆ αὐτὴ συμπάθειά μου πρὸς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας ποὺ διεγείρεται, δὲν ἐξεγείρομαι ὡς συναισθηματικὸς ἄνθρωπος, ἀλλὰ ὡς λογικὸς ἄνθρωπος, ὡς πολιτικὸς ἄνθρωπος καὶ ἐξεγείρομαι ἐπὶ τέλους ὡς ἄνθρωπος μὲ στοιχειώδη κοινωνικὴν πεῖραν. Τί εἶναι αὐτά; Εἶπεν ὁ πρώην Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν: «Ἐὰν κάποιος ἀπὸ τὴν Χωροφυλακήν, ἕνας ἢ δύο ἢ τρεῖς ἢ τέσσαρες ἀπὸ τὴν διοίκησιν εὐθύνονται, διὰ τὰ ὅσα συνέβησαν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, πρέπει νὰ εἰσαχθοῦν εἰς δίκην καὶ νὰ τιμωρηθοῦν. Αὐτὸ ὅμως δὲν σημαίνει, ὅτι ἐπειδὴ εὑρέθησαν τέσσαρες παληάνθρωποι εἰς ἕνα Σῶμα εἴκοσι χιλιάδων, πρέπει νὰ κατηγορηθῇ ὁλόκληρον τὸ Σῶμα. Ὥστε περὶ τεσσάρων «παληανθρώπων» πρόκειται! Καὶ ἠκούσατε, κύριοι, τὸν σημερινὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἀναφέρῃ τὰ γεγονότα. Ἕνας ἀξιωματικὸς ἔχει συλληφθῆ ἤδη, ἔχει προφυλακισθῆ ὡς συνεργός. Ἄλλοι ἀξιωματικοὶ μετετέθησαν καὶ εἶναι πλῆθος. Καὶ παρεπέμφθησαν εἰς τὸ Ἀνώτατον Πειθαρχικὸν Συμβούλιον ἓξ ἀνώτεροι καὶ ἀνώτατοι ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς μὲ τὸ ἐρώτημα τῆς ἀποτάξεως! Πρόκειται, λοιπόν, περὶ «τεσσάρων ἢ πέντε παληανθρώπων», οἱ ὁποῖοι ἔφθασαν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ Ἀντισυνταγματάρχου, τοῦ Συνταγματάρχου καὶ τοῦ Ἀντιστρατήγου τῆς Χωροφυλακῆς; Ὁ χαρακτηρισμὸς βέβαια ἀνήκει εἰς τὸν κ. Ράλλην. Ἕκαστος ἐκλέγει τὸν τρόπον ποὺ θέλει διὰ νὰ τιμήσῃ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Ἀλλὰ ἐγὼ λέγω ὅτι διὰ πάντα λογικὸν ἄνθρωπον τὸ πλῆθος, ὁ βαθμὸς καὶ ὁ βαθμὸς τῶν εὐθυνῶν τῶν στελεχῶν τῆς Χωροφυλακῆς ἀποδεικνύει ὅτι δὲν πρόκειται περὶ τεσσάρων ἢ πέντε κατωτέρων ὀργάνων ἀναμεμιγμένων εἰς μίαν ὑπόθεσιν π.χ. λαθρεμπορίας καπνοῦ ἢ σιγαροχάρτου. Πρόκειται περὶ πράξεων ἢ παραλείψεων ἀνωτέρων στελεχῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, τὰ ὁποῖα ἀσφαλῶς δὲν ἐνήργησαν διὰ προσωπικὸν ἢ ἰδιοτελῆ σκοπόν. Ἐνήργησαν πιστεύοντα ὅτι ἐξυπηρετοῦν γενικώτερον σκοπόν, ἐνήργησαν διατασσόμενα ἢ ἐνήργησαν ἐν τῷ κύκλῳ τῶν ἐντολῶν ἢ ὁδηγιῶν, τὰς ὁποίας εἶχον λάβει, διὰ τὰς ἐνεργείας εἰς τὰς ὁποίας ἔπρεπε ἢ ἠδύναντο νὰ προβοῦν ἐναντίον τῶν ἀντιπάλων τῆς τότε Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν συγχέουν δυστυχῶς μὲ τὸ ἔθνος, διότι ἔτσι ἔχουν μάθει εἰς τὸ μονοκομματικὸν κράτος ὅπου ζῶμεν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου). Βεβαίως εὐθύνονται βαρύτατα τὰ στελέχη αὐτὰ διότι ἐδέχθησαν νὰ γίνουν ὄργανα κομματικῆς τρομοκρατίας, ἐδέχθησαν νὰ παριστάνουν τὸ θέαμα ποὺ εἶχε περιγράψει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἀντιστράτηγοι καὶ συνταγματάρχαι παρηκολούθουν μίαν δολοφονίαν δίχως νὰ παρεμβαίνουν καὶ νὰ ἐξεγείρωνται ὡς ἄνθρωποι, ποὺ ἐπὶ τόσα χρόνια ἔχουν τὸ ἔργον τῆς τηρήσεως τῆς τάξεως. Κἄτι ὑπάρχει ποὺ παρέλυσε τὴν θέλησίν των καὶ τὸ αἴσθημα τοῦ καθήκοντος. Κἄποιαν ἐντολὴν εἶχον λάβει. Καὶ τὸ μεγαλύτερον, τὸ ἀδυσώπητον ἐρώτημα εἶναι, ποῖος, ὑπὲρ τὰ ἀνώτατα αὐτὰ στελέχη, ἔδωκεν εἴτε ἐντολήν, εἴτε ἄδειαν νὰ γίνουν αὐτὰ ποὺ ἔγιναν. Ἡ ποινικὴ εὐθύνη εἶναι θέμα τῆς τακτικῆς Δικαιοσύνης. Δὲν μᾶς ἀπασχολεῖ ποῖος ἔδωκε τὴν συγκεκριμένην ἐντολὴν διὰ τὸν συγκεκριμένον φόνον καὶ ἐὰν ὑπάρχῃ τις, ὁ ὁποῖος ἔδωκε ἐντολὴν νὰ γίνῃ φόνος καὶ ὄχι τίποτε ἄλλο ἐκείνην τὴν στιγμήν, μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ πολιτικὴ καὶ ἡ ἠθικὴ εὐθύνη, διότι αὐτὴν κρίνει ὁ λαὸς καὶ αὐτὴν κρίνει ἕνα πολιτικὸν Σῶμα ὡς ἡ Βουλή. Καὶ τὸ ἐρώτημα γίνεται ἀκόμη πιὸ δραματικόν, ὅταν τὸ συνδυάσῃ κανεὶς μὲ τὰ ὅσα ἀνεγνώσθησαν ἐδῶ τμήματα ἀπὸ τὴν ἀλληλογραφίαν τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως μεταξὺ Θεσσαλονίκης καὶ Ἀθηνῶν ἐν σχέσει καὶ μὲ τὰ κρατικὰ καὶ μὲ τὰ παρακρατικὰ ὄργανα. Εἶπεν ὁ κ. πρώην Ὑφυπουργὸς τοῦ Τύπου, ὅτι παρακρατικαὶ ὀργανώσεις δὲν ὑπάρχουν διότι δὲν «ἀντεποιήθησαν ἀρχήν». Δὲν γνωρίζω ποῦ στηρίζει τὴν ἄποψιν αὐτήν, ἀλλὰ ἐγὼ νομίζω, ὅτι τὸν ὁρισμὸν τῶν παρακρατικῶν ὀργανώσεων θὰ τὸν δώσωμεν ἀποβλέποντες εἰς τὴν σύνθεσίν των, τὴν λειτουργίαν των, τοὺς πόρους καὶ τὴν ἀποστολήν των. Ἐγὼ κατέληξα εἰς τὸν ἑξῆς ὁρισμὸν τῶν παρακρατικῶν ὀργανώσεων: Παρακρατικαὶ εἶναι αἱ ὀργανώσεις ἰδιωτῶν, τὰς ὁποίας τὸ κόμμα, ποὺ τὰς ἱδρύει ἐντρέπεται νὰ ὀνομάζῃ κρατικάς, τὰς ἐντάσσει ἐν τούτοις ἀνεπισήμως εἰς τὸν κρατικὸν μηχανισμόν, τὰς χρηματοδοτεῖ μὲ τὸ δημόσιον χρῆμα καὶ τοὺς ἀναθέτει ἀποστολάς, τὰς ὁποίας οὔτε ὡς κόμμα οὔτε ὡς Κράτος δέχεται ἐπισήμως νὰ ἐκτελέσῃ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου). Μὲ τὴν βάσιν αὐτὴν δύναται εἴτε ὁ κ. Μήτσου εἴτε οἱοσδήποτε ἄλλος νὰ ὀργανώνῃ ἢ νὰ ἐπιβλέπῃ δεκάδας τοιούτων μικρῶν ἢ μεγάλων ὀργανώσεων, μὲ χιλιάδας μέλη ἀνὰ τὴν Ἑλλάδα ἢ μόνον ἀνὰ τὴν Βόρειον Ἑλλάδα. Καὶ τὸ Κόμμα ἢ τὸ Κράτος νὰ λέγῃ ὅτι πρόκειται εἴτε περὶ παληανθρώπων, εἴτε περὶ «γελοίων» προσώπων διότι καὶ ἡ λέξις αὐτὴ ἐχρησιμοποιήθη.

§42Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Τσιριμῶκο, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε καὶ μίαν πληροφορίαν. Τὰ μέλη μιᾶς τῶν ὀργανώσεων, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλῆτε, ἦσαν ἐφωδιασμένα μὲ ταυτότητας, αἱ ὁποῖαι εἶχον κυρωθῆ ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν, ὥστε ὅταν προέβαινον εἰς πράξεις ἐπεδείκνυον τὴν σφραγίδα τῆς ἀστυνομίας καὶ τὸ κοινὸν ἐνόμιζεν ὅτι πρόκειται περὶ κρατικῶν ὀργάνων, ἐνῷ ἡ ἀστυνομία δὲν εἶχε τοιοῦτον δικαίωμα καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ ἄλλο ἀδίκημα.

§43Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐπρόκειτο νὰ ἀναφέρω τὸ γεγονὸς αὐτὸ καὶ σᾶς εὐχαριστῶ ποὺ τὸ εἴπατε. Αὐταὶ αἱ γελοῖαι ὀργανώσεις εἶχον πρῶτον τὸ δικαίωμα νὰ πράττουν αὐτὰ ποὺ εἶπεν ὁ κ. Μαῦρος. Δεύτερον νὰ εἰσπράττουν δημόσιον χρῆμα, τὸ ὁποῖον φαίνεται ὀλίγον εἰς τὸν ἀξιότιμον πρώην Ὑφυπουργὸν τοῦ Τύπου. Ἐξ ἀφορμῆς αὐτῆς θὰ ἔλεγα, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ γίνουν δεκτὰ τὰ αἰτήματα τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, τὸ ἕνα κατὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ λάβωμεν γνῶσιν ὁλοκλήρου τῆς περὶ ἧς ὁ λόγος ἀλληλογραφίας ποὺ διετύπωσεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Καὶ τὸ δεύτερον τοῦ ἐλέγχου τῆς διαθέσεως τῶν μυστικῶν κονδυλίων. Διότι τότε θὰ ἐβλέπαμεν πόσον πράγματι εἶναι τὸ διατεθὲν χρῆμα. Καὶ τότε θὰ ἐβλέπαμεν ἐὰν αὐτοὶ οἱ γελοῖοι ἢ οἱ ἠλίθιοι ὑπάλληλοι, διότι ἔγινε λόγος καὶ περὶ ἠλιθίου ὑπαλλήλου, ἐὰν αὐτοὶ εἶναι οἱ μόνοι εὐθυνόμενοι. Ἀπὸ τὰ κονδύλια θὰ ἐφαίνοντο καὶ οἱ ἔξυπνοι ποὺ ἔπαιρναν τὰ περισσότερα. Ἀλλὰ ἡ ἀλήθεια διαφαίνεται ἀκόμη καὶ ἀπὸ τὰ ὀλίγα χαρτιὰ ποὺ κατέστη δυνατὸν νὰ φθάσουν μέχρις ἡμῶν διὰ νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Ἐν συνεχείᾳ ὑπάρχουν ὀργανώσεις, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ ἀναγράφουν εἰς τὸ καταστατικόν των, ὅτι σκοπός των εἶναι, σὺν τοῖς ἄλλοις, νὰ ἐνισχύουν τὴν Χωροφυλακήν. Καὶ τοῦτο δὲν περιῆλθε ποτέ, ὡς φαίνεται, εἰς γνῶσιν τῆς Χωροφυλακῆς, διὰ νὰ σταματήσῃ αὐτοὺς ποὺ ἀναλαμβάνουν δῆθεν αὐτοβούλως τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἔργου της, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν ἔχετε οὔτε δικαίωμα, οὔτε κἂν ὑποχρέωσιν ὡς πολῖται, παρὰ μόνον ὑπὸ ὡρισμένας συνθήκας. Ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ὀνομάζωνται, ἀκούσατε, κύριοι συνάδελφοι, «ἐγγυηταὶ τοῦ Βασιλέως». Γελοῖα βέβαια ὅλα αὐτά. Αἱ γελοῖαι αὐταί, αἱ ἀσήμαντοι ὀργανώσεις ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ εἶναι συνοδοὶ καὶ φύλακες τῶν Βασιλέων κατὰ τὰς περιοδείας των. Ἔχουν, τέλος, τὸ δικαίωμα, νὰ περνοῦν ἀπὸ τὸ ἀστυνομικὸν τμῆμα νὰ παίρνουν τὸν καφέ τους μετὰ μίαν τρομοκρατικὴν πρᾶξιν ποὺ ἐκόστισε τὴν ζωὴν εἰς τὸν συνάδελφον Λαμπράκην. Πάντα ταῦτα, ἐνῷ ὀνομάζονται «γελοῖα» καὶ ὑποτίθεται ὅτι εἶναι ξένοι πρὸς τὸν κρατικὸν μηχανισμόν! Τὸ ὅτι, κύριοι, ἕνας κατάδικος ὡς παιδεραστὴς διωρίσθη παιδονόμος εἰς τὰς παιδικὰς ἐξοχὰς δὲν εἶναι ἕνα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ συμπτωματικὰ γεγονότα ποὺ ἔρχονται νὰ προσθέσουν μίαν νόταν μαύρου χιοῦμορ εἰς τὰς πλέον τραγικὰς στιγμάς, εἶναι χαρακτηριστικὸν τοῦ πάθους μὲ τὸ ὁποῖον τὸ Κόμμα ὑποστηρίζει τὰ πρόσωπα αὐτά, πάθος ποὺ ὁδηγῇ τὸ Κράτος νὰ ἐνεργῇ παρὰ πάντα νόμον, παρὰ πᾶσαν ἠθικὴν τάξιν, διότι ἔπρεπε τὸ πρόσωπον αὐτὸ νὰ προστατευθῇ, ἔπρεπε αὐτὸ νὰ ἀποκτήσῃ μίαν θέσιν, ἔστω καὶ ἀκριβῶς τὴν μόνην θέσιν διὰ τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ κριθῇ ἀκατάλληλον.

§44Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἦτο Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε., κατὰ τὴν ἰδικήν του ὁμολογίαν ἐνώπιον τοῦ Δικαστηρίου.

§45Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἀκόμη χειρότερα, ἐὰν ἦτο Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. Μὲ τὴν διαφοράν, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἀφορᾷ τὴν Ε.Ρ.Ε., ἡ ὁποία δύναται νὰ δέχεται οἱονδήποτε θέλει ὡς Πρόεδρον τῆς Νεολαίας της.

§46Α. ΘΕΟΔΟΣΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι ἀληθές.

§47Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Αὐτὸ ἀφορᾷ αὐτήν. Παιδονόμον δὲν ἠμπορεῖ νὰ διορίζῃ ἕνα παιδεραστήν. Αὐτὸ ἀφορᾷ τὸ Κράτος.

§48Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ πληροφορία τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Ἑνώσεως Κέντρου ἐλέγχεται, ἀνακριβὴς ἀπὸ τοὺς συναδέλφους τῆς Θεσσαλονίκης. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τέτοια πράγματα. Ἑπομένως, εἶναι ἀνακριβεστάτη ἡ πληροφορία.

§49Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τὸν κ. Παπαληγούραν ὅτι οὐδέποτε θὰ ἔκαμνα λόγον, ἐὰν δὲν εἶχα φωτοτυπημένον ἀντίγραφον τῆς ἀπολογίας τοῦ Ἐμμανουηλίδη εἰς τὸ Δικαστήριον ὅπου τὸ λέγει ὁ ἴδιος. Τὴν φωτοτυπίαν τὴν ἔχει ὁ κ. Μαῦρος εἰς τὸν ὁποῖον τὴν εἶχα δώσει διὰ τὴν ὁμιλίαν του.

§50Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τὸ ὅτι ὁ Ἐμμανουηλίδης λέγει ὅτι εἶναι Ἀρχιεπίσκοπος in partibus orientis δὲν σημαίνει, βεβαίως, ὅτι πράγματι εἶναι. Γεγονὸς εἶναι ὅτι ἠμπορεῖ νὰ πιστοποιήσῃ κανείς, πᾶς τις, ποῖος εἶναι ὁ Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. Θεσσαλονίκης καὶ γεγονὸς εἶναι ὅτι οἱ κύριοι βουλευταὶ Θεσσαλονίκης γνωρίζουν καὶ ποῖος εἶναι καὶ ποῖοι ὑπῆρξαν Πρόεδροι τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. Βεβαιοῦμεν, λοιπόν, ὅτι Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. δὲν ὑπῆρξεν ὁ εἰρημένος οὔτε ἔχει σχέσιν μὲ τὴν Νεολαίαν τῆς Ε.Ρ.Ε.

§51Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, σὲ ὀλίγα λεπτὰ νὰ φέρω τὴν φωτοτυπίαν, τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο ἐγὼ νὰ χρησιμοποιήσω. Ἴσως ἔχετε δίκαιον. Δὲν εἶναι Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. Θεσσαλονίκης, εἶναι Πρόεδρος τῆς Νεολαίας ἑνὸς τμήματος ἢ μιᾶς περιοχῆς τῆς Θεσσαλονίκης καὶ ἀπολογούμενος εἰς τὸ Δικαστήριον τὸ λέγει ὁ ἴδιος ὅτι τυγχάνει Πρόεδρος τῆς Νεολαίας τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὅταν τὸ εἶπεν αὐτὸ ἔπρεπεν ἡ Ε.Ρ.Ε. ἔκτοτε νὰ εἶχε διαμαρτυρηθῇ. Ἠμπορῶ νὰ φέρω τὴν φωτοτυπίαν εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρει τὸ ἑξῆς: «Ὁ Ἐ. Ἐμμανουηλίδης ἀπολογούμενος... (ἀναγινώσκει)».

§52Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἰς πᾶσαν περίπτωσιν θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ προχωρήσω. Ἐρωτᾶται, ἐὰν τὰ Σωματεῖα αὐτὰ ἐκ τῶν ὁποίων τινὰ ἠθέλησαν νὰ ἐγκριθῇ καὶ τὸ Καταστατικόν των ἀπὸ τὸ Πρωτοδικεῖον, ἐὰν παρεξέκλιναν τοῦ σκοποῦ των, διότι, ἐλέχθη ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχουν παρεκκλίνει τοῦ σκοποῦ των διατί νὰ γίνεται λόγος; Ἀλλά, κύριοι, ἐγὼ πιστεύω ὅτι ὁ θάνατος τοῦ Λαμπράκη καὶ τὸ τμῆμα τῆς ἀλληλογραφίας ποὺ ἀπεκαλύφθη ἀποδεικνύει ὅτι οὔτε περὶ γελοίας ὑποθέσεως πρόκειται, οὔτε τὰ Σωματεῖα αὐτὰ παρεξέκλιναν τοῦ σκοποῦ των. Ὁ φόνος τοῦ Λαμπράκη, κύριοι βουλευταί, ἀποδεικνύει ὅτι αἱ ὀργανώσεις αὗται εἶχον τοὐλάχιστον τὴν ἄδειαν νὰ ἐνεργήσουν πράξεις βίας. Δὲν γνωρίζω μέχρι ποίου σημείου, δὲν λέγω ὅτι γνωρίζω ποῖος ἔδωκε τὴν ἐντολήν, ἐπαναλαμβάνω, γνωρίζω ὅμως ὅτι ἡ εἰκὼν τῆς πράξεως δίδει τὴν ἐντύπωσιν μιᾶς τελετῆς μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν Ἐπιθεωρητὴν τῆς Χωροφυλακῆς, ὁ ὁποῖος εὑρίσκετο ἐκεῖ. Δὲν παρεξέκλινε τοῦ σκοποῦ της ἡ ὀργάνωσις ἡ ὁποία ἔλαβε μέρος εἰς τὴν τελετὴν αὐτήν, ὡς ἐὰν ἦτο παρέλασις, ὅπου μετεῖχαν οἱ φονεῖς ἡ δὲ Χωροφυλακὴ ἔπρεπε νὰ παρουσιάζῃ ὅπλα. Ἐκεῖνο ποὺ γνωρίζω εἶναι ὅτι ἡ τελετὴ αὐτὴ ἐδημιούργησεν εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα τὴν πεποίθησιν ὅτι ὁ φόνος τοῦ Λαμπράκη δὲν εἶναι οὔτε τυχαῖον οὔτε ἀτυχὲς γεγονὸς ἀλλὰ ἐσκεμμένη πρᾶξις τρομοκρατίας ὑπὸ τὴν αἰγίδα τοῦ ἐπισήμου Κράτους ἐκφραζομένη ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων του. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ε.Κ.). Δεύτερον, ἡ ἀλληλογραφία. Πιστεύω, ὅλας τὰς διαβεβαιώσεις τοῦ κ. πρώην Ὑφυπουργοῦ Τύπου. Πιστεύω, ὅτι ὁ ἁρμόδιος νὰ λαμβάνῃ τὰς ἐπιστολὰς ἦτο κατώτερος ἀπὸ τὸν κ. Ὑφυπουργόν. Ἀλλ’ ἐκεῖνος ποὺ ἔδιδεν ἐντολὴν ἢ ἐλάμβανε γνῶσιν τῶν ἐπιστολῶν αὐτῶν, ἦτο ἀνώτερος τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς κατώρθωσε νὰ μᾶς πείσῃ ὅτι ὁ ἴδιος δὲν εἶχε γνῶσιν τῶν γεγονότων. Ἀλλ’ ἐθεμελίωσε τὴν πολιτικὴν καὶ ἠθικὴν εὐθύνην, τὴν ὁποίαν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε. Κ. ἀπέδωσεν εἰς τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς

Ε.Ρ.Ε.

Καὶ ἔρχομαι τώρα, μετὰ τὴν περιγραφὴν τῆς καταστάσεως αὐτῆς, εἰς τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν. Δὲν ἀμφισβητῶ, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφισβητήσω τὰς καλὰς προθέσεις τῶν ὑπηρεσιακῶν Ὑπουργῶν, ἰδίως τῶν παρισταμένων δικαστικῶν, τῶν ὁποίων ἡ μακρὰ δικαστικὴ σταδιοδρομία ἀποτελεῖ ἐγγύησιν δι’ ὅλους ἡμᾶς. Ἄλλωστε εἶναι γενικώτερα δύσκολον νὰ ἐλέγξῃ κανεὶς μίαν Κυβέρνησιν ὑπηρεσιακὴν ἢ ὀνομαζομένην ὑπηρεσιακήν. Ἔχει κανεὶς τὸ αἴσθημα ὅτι παραβαίνει τοὺς κανόνας τῆς φιλοξενίας. Ἡ Ἑλληνικὴ ἀνωμαλία ἔχει δημιουργήσει τοῦτο τὸ ἰδιάζον χαρακτηριστικόν, ὅτι ἔρχεται μία ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν παρακαλοῦμεν ὡρισμένους λαμπροὺς κυρίους νὰ προσέλθουν εἰς τὸ κοινοβούλιον ὡς Κυβέρνησις τῆς χώρας, διότι ἔχει δημιουργηθῆ κατάστασις μέσα εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀπολύτως εἰς βάρος τοῦ πολιτικοῦ μας κόσμου καὶ τῶν πολιτικῶν μας ἠθῶν, ὅπου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἐλεύθεραι ἐκλογαὶ χωρὶς νὰ ὑπάρξουν Ὑπουργοὶ καὶ μέτρα ποὺ θὰ ἐπιφέρουν μεταβολὴν τῆς ἀτμοσφαίρας τοῦ κομματικοῦ Κράτους.

§53Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Καὶ παλαιότερον ὑπῆρξαν ὑπηρεσιακαὶ Κυβερνήσεις.

§54Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὑπῆρξαν ὑπὸ ὡρισμένας συνθήκας. Μὴ νομίζετε, κ. Λύχνο, ὅτι ἀγνοῶ τόσον πολὺ τὴν ἱστορίαν. Ἔχομεν περάσει εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ καταστάσεις ἀνωμάλους πολλάς, ἀλλὰ μίαν σταθερὰν ἐπὶ 10ετίαν προσπάθειαν δημιουργίας μονοκομματικοῦ Κράτους, παρόντος καὶ Κοινοβουλίου, πρώτην φορὰν ἐγνώρισεν ἡ Ἑλλὰς καὶ οὐδέποτε ὑπῆρξε παρόμοιον φαινόμενον εἰς τὸ παρελθόν. Ὑπῆρξαν στιγμαὶ ἀνωμαλίας, ἔτη ἀνωμαλίας, ἀλλ’ ὄχι καθεστὼς ἀνωμαλίας. Εἶπον, ὅτι δὲν ἀμφισβητοῦμεν τὰς καλὰς διαθέσεις, κυρίως τῶν δικαστικῶν Ὑπουργῶν. Ἀλλὰ δι’ ἡμᾶς τὸ πρόβλημα εἶναι ἀλλοῦ. Ἀμφισβητοῦμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, οἵα εἶναι, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν κατάστασιν ὡς παρουσιάσθη. Πρῶτον, διότι ὑπῆρξεν ἕνα παράξενον φαινόμενον. Γνωρίζομεν πολιτικὰς Κυβερνήσεις. Γνωρίζομεν ὑπηρεσιακὰς Κυβερνήσεις. Ἀλλὰ Κυβέρνησιν ὑπηρεσιακὴν μὲ πολιτικὴν κεφαλήν, μὲ κομματικὴν κεφαλήν, εἶναι πρώτη φορὰ ποὺ γνωρίζομεν, καθ’ ὅσον τοὐλάχιστον ἐγὼ ἐνθυμοῦμαι. Διότι ἐδῶ συνέβη νὰ ἐκλέγωνται πράγματι ὑπηρεσιακὰ πρόσωπα, ὅπως οἱ ἀξιότιμοι Ὑπουργοὶ Ἐσωτερικῶν καὶ Δικαιοσύνης, καὶ ἐπὶ κεφαλῆς νὰ εἶναι πρώην Ὑπουργὸς τῆς ἀπελθούσης Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας τὰ ἔργα κατὰ κάποιον τρόπον πρέπει νὰ ἐμποδίζουν νὰ βαδίσωμεν εἰς ἐλευθέρας ἐκλογάς. Καὶ τοῦτο εἶναι ἡ ἰδιαιτέρα ἰδιορρυθμία τῆς σημερινῆς καταστάσεως. Ἡ Κυβέρνησις κινεῖται βάσει τῶν κατευθύνσεως ποὺ δίδει ἡ κεφαλή της. Καὶ ἰδοὺ αὐταί. Πρῶτον ὡς πρὸς τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης. Ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμήν, εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως, σημειοῦται ἀπουσία τῶν γεγονότων αὐτῶν. Καὶ διερωτᾶται κανείς: Πράγματι ὁ κ. Πιπινέλης δὲν ἀντελήφθη τὴν σημασίαν των; Εἶναι δυνατόν; Εἶναι φυσικὸν νὰ θέλῃ ὁ κ. Κανελλόπουλος νὰ μειώσῃ τὴν σημασίαν τοῦ γεγονότος, μολονότι καὶ ὁ ἴδιος θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιληφθῇ τὸ βάρος του, ἀφ’ οὗ καὶ ὁ ἴδιος ἠναγκάσθη νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ ὑπουργικὸν ἑδώλιον. Ἀλλ’ οὔτε ὁ ἴδιος ὁ κ. Πιπινέλης, ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε μαζὶ μὲ τὴν πρωθυπουργίαν καὶ τὸ ἔργον νὰ μεταφέρῃ καὶ νὰ περιφέρῃ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τὸ πτῶμα τοῦ Λαμπράκη, ἐξετίμησε τὸ βάρος ποὺ ἀποκτᾷ ἕνας πολιτικὸς νεκρός, ἕνας πολιτικὸς δολοφονημένος; Πῶς ἠδυνήθη νὰ τὸ ἀποσιωπήσῃ; Τὸ γεγονὸς αὐτὸ δίδει τὴν ὑπόνοιαν, ὅτι ἐπιθυμεῖ ὄχι νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ ἔργον του ὡς ὑπηρεσιακὸς Πρωθυπουργός, ἀλλὰ τοὐναντίον ἐπιθυμεῖ τὸ μέγα γεγονὸς ποὺ συνδέεται μὲ ὁλόκληρον τὸ πρόβλημα τοῦ μονοκομματικοῦ Κράτους τῆς Ε.Ρ.Ε., νὰ τὸ περιορίσῃ εἰς τὰ ὅρια μιᾶς ἁπλῆς δικαστικῆς ὑποθέσεως. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐμποδίζει καὶ τὴν ἀνάκρισιν, ἀξιότιμε κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, ὁμιλῶν περὶ τῶν ἐμποδίων ποὺ παρενεβλήθησαν εἰς τὴν ἀνάκρισιν ἀπὸ τὴν ἀρχήν. Ἀλλὰ ζῶμεν ὅλοι αὐτὴν τὴν πολιτείαν. Οἱ δικαστικοὶ ἐπιτελοῦν τὸ ἔργον των καὶ οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς ψέξῃ. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει ἀνάκρισις τὴν ὁποίαν δύναται μόνος ὁ ἀνακριτὴς νὰ διενεργήσῃ χωρὶς βοήθειαν τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων. Ἡ μισὴ ἂν ὄχι τὰ 9)10 τῆς ἐργασίας τῆς ἀνακαλύψεως τοῦ ἀδικήματος ἀνήκει εἰς τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα. Ὁ ἀνακριτὴς βοηθεῖται ἀπ’ αὐτὰ διὰ νὰ προχωρήσῃ. Ὑπῆρξεν εἰς τὸ παρελθὸν καὶ ἄλλη ὑπόθεσις εἰς τὴν ὁποίαν, οἱ ἰδιῶται συνέλαβον τοὺς ὑπευθύνους. Εἶπον εἰς ἄλλην αἴθουσαν, ὅτι ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις, λάτρις τῆς ἀτομικῆς πρωτοβουλίας εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα, ἀνέθεσε καὶ τὴν ἀνακάλυψιν τοῦ ἐγκλήματος εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Καὶ οὕτως ἔγινε. Μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι ἀναμέναμεν ἀπὸ τὸν σχηματισμὸν τῆς ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, μίαν ἄμεσον ψυχολογικὴν ἐπίδρασιν, ἡ ὁποία θὰ εἶχεν εὐμενῆ ἀντίκτυπον εἰς τὸ ἔργον τῆς Δικαιοσύνης. Θὰ ἔκαμεν καὶ τὰς γλώσσας νὰ λυθοῦν καὶ τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας νὰ κινηθοῦν, καὶ οἱ πραγματικοὶ ἔνοχοι νὰ εὑρεθοῦν καὶ ἡ φοβία νὰ λείψῃ, καὶ εἰς τοὺς μάρτυρας καὶ εἰς ὅλους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἐνισχύσουν τὴν ἀνάκρισιν. Τοῦτο δὲν ἐπῆλθεν. Καὶ δὲν ἐπῆλθεν, διότι παρ’ ὅλας τὰς προσπαθείας τῶν δικαστικῶν, ἡ κεφαλὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔδωσε τὴν ἐντύπωσιν, ἀπὸ τὰς ἀρχάς, ὅτι ἐπιθυμεῖ νὰ περιορισθῇ ἡ σημασία τοῦ γεγονότος, νὰ περιορισθῇ μέσα εἰς 2–3 κατώτατα ὄργανα, τὰ ὁποῖα νὰ εἰσαγάγῃ εἰς δίκην, ἐὰν τὰ εἰσαγάγῃ, μετὰ τὰς ἐκλογάς, ἂν καὶ ὁπότε τοῦτο καταστῇ δυνατόν. Δεύτερον ἡ Κυβέρνησις προσδιώρισε τὴν ἡμερομηνίαν τῶν ἐκλογῶν, πρὶν ἀκόμη λάβῃ κανένα μέτρον ἀποκαταστάσεως τῶν ἐλευθεριῶν καὶ πρὶν ἀποκτήσωμεν ἐκλογικὸν σύστημα. Διὰ τὴν ψυχὴν τῶν δημοκρατῶν πολιτῶν, διὰ τὴν ἀδημονίαν ποὺ ἔχουν νὰ ἀπαλλαγοῦν ἀπὸ τὸ μονοκομματικὸν Κράτος, ἡ 3η Νοεμβρίου εἶναι ἤδη μακρυά. Ἀλλ’ ἀπετέλεσεν ἠθικὸν καὶ πολιτικὸν πρωθύστερον ὁ προσδιορισμὸς τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν, πρὶν ἀκόμη ψηφισθῇ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα. Καὶ δίδει τὴν ἐντύπωσιν ὅτι, προσδιορίζουσα τὴν ἡμερομηνίαν τῶν ἐκλογῶν καὶ καταθέτουσα, ταὐτοχρόνως, καὶ ἐκλογικὸν νόμον τὸν ὁποῖον γνωρίζει, ὅτι σύσσωμος ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀποκρούει, ἠθέλησε νὰ δημιουργήσῃ ἕνα τετελεσμένον γεγονός, διὰ νὰ ἐκβιάσῃ ὅπως–ὅπως τὴν ἰδικήν μας συμφωνίαν, διὰ νὰ μᾶς δείξῃ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἄλλως γενέσθαι, καὶ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ δεχθῶμεν τὸ ἐκλογικὸν σύστημα αὐτό, ἐὰν θέλωμεν ἐπὶ τέλους νὰ φθάσωμεν εἰς ἐκλογάς. Τρίτον, καὶ τὸ ὅτι κατέθεσε ὡς ἐκλογικὸν σύστημα ἐκεῖνο μὲ τὸ ὁποῖον ἔγιναν αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1961, ἔστω μὲ μερικὰς τροποποιήσεις, πρόκλησιν ἀπετέλεσε. Καὶ ἀποτελεῖ ἀπόδειξιν, ὅτι ὁ κ. Πιπινέλης δὲν ἀντελήφθη ὅτι τὸ 1958 καὶ τὸ 1961 δὲν πρόκειται νὰ ἐπαναληφθοῦν. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος. Ἐλπίζω νὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία, νὰ εἴπω ἐπ’ αὐτοῦ μὲ ὀλίγας λέξεις τὰς ἀπόψεις μου, αἱ ὁποῖαι ἔχουν τὸ ἐλάττωμα νὰ εἶναι ἀναλλοίωτοι καὶ ἴσως τὸ προτέρημα, ὅτι εἶναι συνεπεῖς. Ἐδῶ ἐξετάζω τὸ ἐκλογικὸν σύστημα ὡς ἕνα ἐκ τῶν ὅρων διὰ τὴν διενέργειαν ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Καὶ λέγω: Γίνεται ἀπὸ μακροῦ λόγος περὶ τιμίου ἐκλογικοῦ συστήματος. Ἦλθεν ἡ ὥρα νὰ τὸ ὁρίσωμεν καὶ αὐτό. Τίμιον ἐκλογικὸν σύστημα εἶναι μόνον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον βοηθεῖ εἰς τὸ νὰ γίνουν τίμιαι ἐκλογαί. Καὶ αὐτό, ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἄλλο ἀπὸ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν. Καὶ τοῦτο διότι τὸ σύστημα αὐτὸ ἀποθαρρύνει τὴν νοθείαν καὶ μειώνει τὴν σημασίαν τῶν ἀποτελεσμάτων της. Δὲν εἴμεθα ἀφελεῖς διὰ νὰ πιστεύσωμεν, ὅτι καὶ αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ θὰ γίνουν εἰς ἀτμόσφαιραν εἰδυλλιακήν. Τόσα χρόνια μονοκομματικὸν Κράτος ἀφήνει βαθύτατα ἴχνη.

§55ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τόσα χρόνια Κυβέρνησις.

§56Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἶπα: Κράτος καὶ γνωρίζω τὴν διάκρισιν μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Κράτους. Ἀφήνει, λοιπόν, ἴχνη. Ὅμως θέλομεν νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὸ μέγιστον τῶν δυνατῶν ἐγγυήσεων. Καί, ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας, καταλήγει τὸ ἀναλογικὸν σύστημα νὰ ἀποτελῇ θεμελιώδη ἐγγύησιν διὰ τὴν διενέργειαν ἐντίμων ἐκλογῶν, ἴσως τὴν πλέον θεμελιώδη ὅλων. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ ὅσα ἀνέπτυξα ἀπεδείχθη ὅτι ὁ κ. Πιπινέλης ὑπῆρξε πειθήνιος ἐκφραστὴς τῶν θελήσεων τῆς ΕΡΕ εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει. Δὲν κατώρθωσε νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι τὸ ζητούμενον, τὸ πολιτικὸν πρόβλημα πρὸς λύσιν, εἶναι ἡ διενέργεια ἐλευθέρων ἐκλογῶν καὶ ὄχι ἡ ἱκανοποίησις τῶν πόθων τοῦ κόμματός του. Ὅτι ἡ ΕΡΕ ἔχει τὴν κοινοβουλευτικὴν πλειοψηφίαν τὸ ἐγνωρίζομεν πρὶν παραιτηθῇ, ὁ πρώην Πρωθυπουργὸς καὶ πρὶν ἀναλάβῃ τὴν Κυβέρνησιν ὁ κ. Πιπινέλης. Ἡ ἀποστολή του ἦτο νὰ βαδίσῃ πέραν τοῦ γεγονότος αὐτοῦ. Δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναλάβῃ τὴν Προεδρίαν ἀφοῦ ἐγνώριζε, ὅτι δὲν θὰ ἠμποροῦσε νὰ χειραφετηθῇ ἀπὸ τὸν Κομματικὸν μηχανισμὸν εἰς τὸν ὁποῖον ἀνήκει. Δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναλάβῃ τὴν Προεδρίαν, ἀφοῦ ἐγνώριζε, ὅτι δὲν θὰ ἔχῃ τὴν τόλμην νὰ εἰσαγάγῃ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν, ἡ ὁποία εἶναι ἡ μόνη, ποὺ ἠμπορεῖ νὰ τύχῃ τῆς γενικῆς ἀποδοχῆς. Καὶ ἔπρεπε μὲ τὸ σύστημα αὐτὸ νὰ ἐμφανισθῇ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ νὰ συνδέσῃ τὴν τύχην του καὶ ἐὰν δὲν ἐψηφίζετο νὰ παραιτηθῇ. Εἶναι ἐν καιρῷ νὰ παραιτηθῇ καὶ τώρα. Διότι μὲ τὸν κ. Πιπινέλην Πρωθυπουργόν, χωρὶς τὴν ἁπλῆν ἀναλογικὴν καὶ μὲ τὴν σημερινὴν κατάστασιν τοῦ κρατικοῦ μηχανισμοῦ, δὲν βαίνομεν πρὸς ἐκλογάς, ἀλλὰ πρὸς παρῳδίαν ἐκλογῶν. Αὐτὸ εἶναι τὸ συμπέρασμα τῆς ἐπερωτήσεως. Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω εἰς τὰ ὅσα εἶπον μερικὰς λέξεις, σχετικὰς μὲ τὰς προθέσεις μας ἔναντι τῆς καταστάσεως ὡς διεμορφώθη. Κύριοι βουλευταί, εἶχον διατηρήσει πάντοτε τὴν ἐλπίδα, ὅτι οἱ 7 ὅροι, τοὺς ὁποίους εἶχε διατυπώσει ἡ Ε.Κ., θὰ ἐγίνοντο κἄποτε δεκτοὶ ἀπὸ τὴν συντριπτικὴν πλειοψηφίαν τῆς ΕΡΕ. Καὶ θὰ ἐγίνοντο κἄποτε δεκτοί, διότι οἱ ὅροι αὐτοὶ περιλαμβάνουν τὸ μέγιστον τῶν ὅσων ἡμεῖς ζητοῦμεν, τὸ ἐλάχιστον τῶν ὅσων πρέπει νὰ γίνουν. Καὶ δι’ αὐτὸ ὀρθῶς κἄποτε εἶπεν ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματός μας, ὅτι δὲν ὑπάρχουν μεταξύ μας διαλλακτικοὶ καὶ ἀδιάλλακτοι, διότι αὐτὸ ποὺ ζητοῦμε εἶναι ἡ ἀκριβὴς εἰκὼν τῆς διαλλακτικότητος. Δὲν ζητοῦμε προνόμια, οὔτε εὔνοιαν, οὔτε πλεονεκτήματα. Ζητοῦμε τὴν ἐφαρμογὴν συστήματος ἐκλογικοῦ, ποὺ νὰ ἀποτελῇ δικαιοσύνη δι’ ὅλους, καὶ ὅρων διὰ τὴν διενέργειαν ἐλευθέρων ἐκλογῶν, διὰ νὰ δυνηθῇ ὁ κάθε ἕνας νὰ πάρῃ ὅ,τι τοῦ ἀνήκει καὶ νὰ δοθῇ εἰς τὸν τόπον νόμιμος Κυβέρνησις. Γνωρίζω ὅτι ἡ ΕΡΕ ἐπὶ πολὺν καιρὸν ἠρνεῖτο ὅτι ὑπάρχει πολιτικὸν ζήτημα. Δὲν εἶναι ὅμως δυνατὸν σήμερον νὰ σκεπτώμεθα, ὡς ἐὰν ἐξακολουθῇ ἡ 4ετία τῆς ΕΡΕ, ἀνενόχλητος καὶ ἀλώβητος. Ἐπίστευσα ἰδίως μετὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, ὅτι ἀντὶ νὰ χωρισθῶμεν περισσότερον θὰ ἐπλησιάζαμεν περισσότερον, διότι ἐπίστευον καὶ πιστεύω, ὅτι, μέσα εἰς τὴν ΕΡΕ, ὑπάρχουν πολλοὶ ποὺ ἀντιλαμβάνονται, ὅτι, διαιώνισις τῆς τακτικῆς ποὺ ἠκολουθήθη μέχρι τοῦδε ὁδηγεῖ εἰς ἄβυσσον ἀνωμαλίας καὶ ἐθνικῆς ἐξουθενώσεως. Καὶ θὰ ἀπέβλεπον εἰς συνεννόησιν ἐπὶ τῶν 7 αὐτῶν ἐλαχίστων ὅρων, διὰ νὰ ἐπαναφέρωμε τὸν τόπον εἰς τὴν ὁμαλότητα, τῆς ὁποίας ἔχει ἀπόλυτον ἀνάγκην, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ οἰκονομικά, κοινωνικὰ καὶ ἐθνικά του ζητήματα. Δυστυχῶς μέχρι τῆς στιγμῆς τὰ γεγονότα βαίνουν κατὰ τρόπον δυσάρεστον. Εὐελπιστῶ ὅμως ἀκόμη. Ἐκεῖνο ποὺ θέλω νὰ τονίσω εἶναι, ὅτι οἱ 7 ὅροι οἱ ἰδικοί μας, δὲν εἶναι ἐπιδεκτικοὶ «συγκερασμοῦ», ὅπως λέγει ὁ κ. Πιπινέλης. Διότι ὁ συγκερασμὸς τῆς βίας μὲ τὴν ἐλευθερίαν, δίδει πάλιν βίαν, ὁ συγκερασμὸς τῆς νοθείας μὲ τὴν γνησιότητα δίδει πάλιν νοθείαν. Πῶς εἶναι δυνατὸν λοιπὸν νὰ συγκερασθοῦν αἱ ἀπόψεις αὗται μὲ τὴν σημερινὴν κατάστασιν καὶ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν; Ἀπευθύνομαι πρὸς τὴν πλειοψηφίαν, ὅτι τὸ πολιτικὸν πρόβλημα εἶναι ὀξύτατον καὶ πρέπει νὰ ἀντιληφθῶμεν ὅλοι, ὅτι αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ θ’ ἀποτελέσουν ἀποφασιστικὸν σταθμὸν εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ τόπου. Καὶ θὰ ἤθελον νὰ ἀντιληφθῇ ἡ πλειοψηφία, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ ἁπλοῦν τρόπον τοῦ λέγειν, ἐν μέσῳ μιᾶς πολιτικῆς πολεμικῆς ἡ δήλωσις, ὅτι εἰς παρῳδίαν ἐκλογῶν δὲν θὰ μετάσχωμεν. Πλανᾶται ὅποιος νομίζει, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἁπλοῦν τρόπον τοῦ λέγειν, ἢ προσωρινὸν τέχνασμα. Πλανᾶται ἀκόμη περισσότερον ἐκεῖνος, ποὺ φαντάζεται, ὅτι θὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς τὴν δήλωσιν, ἢ καὶ εἰς τὴν πραγματοποίησιν τῆς ἀποχῆς. Ὁ σκοπὸς τοῦ ἀγῶνος μας δὲν εἶναι νὰ σᾶς ἐπιτρέψωμεν, ἀπέχοντες ἢ μὴ ἀπέχοντες, νὰ ἐγκαταστήσετε ὁριστικῶς ὁλοκληρωτικὸν καθεστὼς εἰς τὴν χώραν. Ὁ σκοπός μας εἶναι, νὰ σᾶς ἐμποδίσωμεν ἀπὸ τοῦ νὰ τὸ πράξητε, νὰ σᾶς ἐπιβάλωμεν τὸν ἐλεύθερον πολιτικὸν βίον διὰ νὰ ζήσωμε καὶ σεῖς καὶ ἡμεῖς εἰς μίαν γνησίαν Δημοκρατίαν Κοινοβουλευτικήν. (Χειροκροτήματα). Καὶ νὰ ἀντιληφθῆτε ὅτι καὶ ἂν ἠθέλαμε δὲν θὰ ἠμπορούσαμε νὰ ἐνεργήσωμεν ἄλλως. Τὸ 1958 ἠδυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν ἕνα συγκερασμὸν ἀπόψεων ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος. Τὸ 1961 ἠδυνάμεθα νὰ μὴ προβλέψωμε κατὰ ποῖον τρόπον θὰ διενηργοῦντο αἱ ἐκλογαί. Τώρα γνωρίζομε καὶ τὶ ἀπέδωκε τὸ 1958 καὶ τὶ ἀπέδωκε τὸ 1961. Ἐὰν ὑπὸ τοιούτους ὅρους βαδίσωμεν πρὸς τὰς ἐκλογάς, δὲν θὰ εἴμεθα πλέον ἄνθρωποι ποὺ ἐπλανήθησαν, ἢ ποὺ δὲν προέβλεψαν, ἀλλὰ θὰ εἴμεθα προδόται. Ἡ Ε.Κ. βεβαίως ἔχει καὶ ἀρετὴν καὶ τόλμην διὰ νὰ ἀγωνισθῇ διὰ τὴν Δημοκρατία, δὲν ἔχει ὅμως, οὔτε ἀντοχήν, οὔτε πόρωσιν διὰ νὰ τὴν προδόσῃ. (Χειροκροτήματα). Τίθεται δι’ ἡμᾶς ἕνα πρόβλημα συνειδήσεως κύριοι, ἕνα βαρὺ πρόβλημα συνειδήσεως: Μὲ τὰ ἐκλογικά σας τεχνάσματα καὶ τὴν συμμετοχὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὰς ἐκλογὰς κατωρθώσατε νὰ δώσετε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι —καλὴν καλῶς, κακὴν κακῶς— εἰς τὴν Ἑλλάδα λειτουργεῖ ἕνα κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα. Καὶ τὸ ἐρώτημα εἶναι δι’ ἡμᾶς: Ἕως πότε θὰ προσυπογράψωμε εἰς μίαν τοιαύτην ἀπάτην; Ἕως πότε θὰ δεχώμεθα, ἔστω καὶ μὲ τὴν ἁπλῆν συμμετοχήν μας εἰς τὰς ἐκλογάς, θὰ δεχώμεθα νὰ εἴμεθα συνεργοὶ εἰς τὴν ἀπάτην αὐτήν; Ἡμεῖς ἐλύσαμεν τὸ θέμα. Δὲν ὑπάρχει δίλημμα δι’ ἡμᾶς. Ἀρκετὰ ὡς ἐδῶ. Ὅ,τι ἔγινε εἰς τὸ παρελθὸν δὲν θὰ ξαναγίνῃ εἰς τὸ μέλλον. Τὸ δίλημμα τώρα πλέον εἶναι διὰ σᾶς. Ἢ θὰ προχωρήσετε εἰς τὴν ἀποκατάστασιν ἐλευθέρου πολιτικοῦ βίου, ἢ θὰ βαδίσετε εἰς πλήρως ὁλοκληρωτικὸν καθεστώς. Σᾶς συνιστῶ τὸ πρῶτον. Καὶ σᾶς κάμνω ἔκκλησιν νὰ βαδίσωμεν πρὸς τὸ πρῶτον. Διότι τὸ Ἔθνος ἔχει ἀνάγκην ὁμαλοῦ πολιτικοῦ βίου. Καὶ διότι πρέπει ὅλοι νὰ σταθῶμεν εἰς τὸ ὕψος τῶν ἐθνικῶν μας εὐθυνῶν. Ἐὰν θέλετε νὰ βαδίσετε εἰς τὸ δεύτερον, θὰ ἴδητε, ὅτι δὲν θὰ πᾶτε μακρυά. Βεβαίως θὰ εὐχαριστήσετε τὴν οἰκονομικὴν ὀλιγαρχία, τῆς ὁποίας τὰ συμφέροντα ἱκανοποιεῖτε, βεβαίως θὰ δυνηθῆτε νὰ μείνετε περισσότερον καιρὸν εἰς τὰ βουλευτικὰ ἕδρανα, ἀλλὰ θὰ ἴδητε, ὅτι μέσα εἰς τὴν σημερινὴ διεθνῆ καὶ ἐθνικὴν πραγματικότητα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαταστήσετε ὁλοκληρωτικὸν καθεστὼς καὶ νὰ ἐλπίσετε ὅτι τὸ ὁλοκληρωτικὸν αὐτὸ καθεστὼς θὰ ἐπιζήσῃ. Γνωρίζω, ὅτι ὅταν κανεὶς πρέπει νὰ χάσῃ ὡρισμένα προνόμια, τὰ ὁποῖα ἔστω παρανόμως κατέχει, δυσαρεστεῖται. Εἶναι ὅμως μέγα ἔργον ἡ ἀποκατάστασις τοῦ ὁμαλοῦ πολιτικοῦ βίου. Καὶ θὰ σᾶς ἀνήκῃ μεγάλη τιμὴ ἂν συντείνετε εἰς τοῦτο. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν νομίσετε, ὅτι πάντα ὅσα εἶπον, δὲν ἔχουν τόσην σημασίαν, ἐπειδὴ καραδοκεῖτε μερικὰς ἀδυναμίας εἰς τὴν πλευράν μας ἢ ἀκόμη καί τινας ρωγμάς, διὰ τῶν ὁποίων πιστεύετε ὅτι ἠμποροῦν νὰ περάσουν τὰ ἀντιλαϊκά σας σχέδια, σᾶς λέγω: Ἀπογοητευθῆτε ἐγκαίρως. Διότι τὰ ἀντιλαϊκά σας σχέδια, εἶναι προωρισμένα νὰ συντριβοῦν ἐπάνω εἰς ἕνα μονόλιθον ἀπὸ γρανίτην, τὴν δημοκρατικὴν λαϊκὴν θέλησιν, ποὺ εἶναι ἑνιαία καὶ ἀδιάσπαστος. (Χειροκροτήματα). Μὲ τὴν θέλησιν αὐτῶν θ’ ἀνοιγῇ ὁ δρόμος πρὸς τὴν ἐλευθερίαν, θ’ ἀνοιγῇ ὁ δρόμος τῆς προόδου, θ’ ἀνοιγῇ ὁ δρόμος πρὸς τὴν ὁλοκλήρωσιν τῆς πολιτικῆς, τῆς οἰκονομικῆς καὶ τῆς κοινωνικῆς Δημοκρατίας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Ἰωάννου, ἔχει τὸν λόγον.

§58Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος ἀντεμετώπισα εἰς τὰ βουνὰ τῆς Ἑλλάδος κατὰ τὴν ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς ἦτο ὑπὸ τριπλῆν κατοχήν. Τὴν στιγμὴν αὐτὴν τὸν διαδέχομαι εἰς τὸ ἱερὸν αὐτὸ βῆμα. Δὲν πρόκειται νὰ τὸν παρακολουθήσω εἰς τὴν κατασυκοφάντησιν μιᾶς παρατάξεως ἡ ὁποία ἐβοήθησε τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἡ ὁποία ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμὴν ποὺ ἐδημιουργήθησαν τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, ἀπεδοκίμασε ταῦτα καὶ ὅπως ὅλαι αἱ παρατάξεις ἐξεδήλωσε καὶ αὐτὴ τὴν βαθυτάτην της λύπην. Ἡ ὑπόθεσις παρεπέμφθη εἰς τὴν δικαιοσύνην καὶ θὰ τιμωρηθοῦν οἱ ὑπεύθυνοι. Μέχρις ἐδῶ, τὰ πράγματα ἐβάδισαν φυσιολογικά. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας). Ἀπὸ ἐδῶ ὅμως καὶ πέραν ἡ στάσις τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τῆς Ε.Κ. δὲν ἦτο ἀντιπολιτευτική, ἀλλὰ ἀντεθνικὴ καὶ ἄδικος. Καὶ ἡ μὲν παράταξις τῆς ἀριστερᾶς συμφώνως μὲ τὰς ἐπιδιώξεις της ἐκμεταλλεύεται ἕνα τοιοῦτον γεγονὸς καὶ εἶπεν ὅσα εἶπεν ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε διὰ νὰ πλήξῃ τὴν Ἑλλάδα καὶ τὸ καθεστώς. Ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον εἶναι περίεργον, εἶναι ἡ στάσις τῆς Ε.Κ. καὶ ἰδιαιτέρως τοῦ Ἀρχηγοῦ αὐτῆς, δεδομένου, ὅτι ἀπεπειράθη νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης κατὰ τρόπον ἀσύμφορον πρὸς τὸ Ἔθνος καὶ τὸ Κόμμα του. Ἔφθασεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ καταλογίσῃ πολιτικὴν εὐθύνην εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως κ. Καραμανλῆν, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἐπελήφθη προσωπικῶς τῆς ὑποθέσεως καὶ προέβη εἰς ὅλας τὰς ἀπαραιτήτους ἐνεργείας διὰ νὰ σωθῇ ὁ θανασίμως τραυματισθεὶς συνάδελφος. Ἡ στάσις αὐτὴ τοῦ κ. Παπανδρέου θὰ μείνῃ ἱστορική. Γεννᾶται ὅμως τὸ ἐρώτημα, τὶ ἦτο ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐξηνάγκασε τὴν Ε.Κ. νὰ τηρήσῃ αὐτὴν τὴν τακτικὴν ἡ ὁποία ἐζημίωσε τὸ Ἔθνος καὶ αὐτὸν προσωπικῶς θανασίμως. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἔλαβον σήμερον τὸν λόγον, τὸ ἔπραξα, ὄχι διὰ νὰ ἐπαναλάβω τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ ἄλλους συναδέλφους τῆς παρατάξεώς μας, ἀλλὰ νὰ ἐκθέσω μὲ θάρρος καὶ ἀποφασιστικότητα τὰ ὅσα ἐγὼ πιστεύω ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, καὶ νὰ καυτηριάσω τὰς ἐνεργείας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι προέβησαν εἰς τὴν κατασυκοφάντησιν τῆς Πατρίδος μας. Διότι ὅσον καὶ ἂν εἶναι τραγικὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, πάντως δὲν εἶναι τόσον περιπεπλεγμένα, ὅσον προσεπάθησαν νὰ τὰ ἐμφανίσουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἠθέλησαν νὰ τὰ ἐκμεταλλευθοῦν κομματικῶς. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὰς λεπτομερείας τῶν γεγονότων τῆς Θεσσαλονίκης. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπεδείχθη ὅμως εἶναι, ὅτι ὁ τραυματισμὸς τοῦ Λαμπράκη προῆλθεν ἀπὸ τὴν πτῶσιν του ἐπὶ τοῦ ἐδάφους. Αἰτία βεβαίως ὑπῆρξεν ἡ διέλευσις τοῦ τρικύκλου ἡ σκοπιμότης τῆς ὁποίας ἐξετάζεται ἀπὸ τὴν δικαιοσύνην.

§59Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ὄχι τὴν σκοπιμότητα, τὴν πρόθεσιν.

§60Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Αὐτὸ ἐννοοῦσα καὶ ἐγώ. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω τὴν πρόθεσιν τοῦ ὁδηγοῦντος τὸ τρίκυκλον, ἀλλὰ οὐδεὶς λογικὸς ἄνθρωπος εἶναι δυνατὸν νὰ εἴπῃ ὅτι ἠδύνατο ταῦτα νὰ προληφθοῦν. Εἶμαι σύμφωνος, ὅτι ἐπεκράτησεν ἀταξία, ἀλλὰ ἠθικοὶ αὐτουργοὶ τῶν γεγονότων εἶναι οἱ ὀργανωταὶ τῆς συγκεντρώσεως τῆς Θεσσαλονίκης, οἱ ὁποῖοι ἀφ’ ἑνὸς ἐκράτησαν μυστικὸν τὸν τόπον τῆς συγκεντρώσεως καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἔδειξαν τοιαύτην προκλητικότητα, ὥστε ἐδημιούργησαν σύγχυσιν καὶ διηυκόλυναν τὴν ἀνάμιξιν κακοβούλων στοιχείων.

§61Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τόσον πολὺ πιστεύει ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ πρὸ πάντων ὁ κ. Παπανδρέου ἐπὶ τῆς σκοπιμότητος τῆς ἐπερωτήσεώς του διὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, ὥστε αὐτὴν τὴν στιγμὴν καίτοι ποὺ εἶναι 9 μ.μ. παρακολουθοῦν τὴν συζήτησιν μόνον τρεῖς βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἡ ἀπουσία τῶν βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀπὸ τὴν συζήτησιν ἀποδεικνύει, ὅτι οὗτοι κατέθεσαν τὴν ἐπερώτησιν μόνον πρὸς τὸ θεαθῆναι.

§62Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἐάν, κ. βουλευταί, οἱ ὀπαδοὶ τῆς εἰρήνης, ὡσὰν ἡμεῖς νὰ εἴμεθα ὀπαδοὶ τοῦ πολέμου, δὲν προκαλοῦσαν μὲ ὕβρεις τοὺς πολίτας καὶ τὴν Χωρ)κὴν τὰ πάντα θὰ ἐξειλίσσοντο ὁμαλῶς. Ἀλλὰ πρόθεσις τῶν κομμουνιστῶν ἦτο νὰ δημιουργήσουν ἀνωμαλίας καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ θάνατος τοῦ Λαμπράκη δὲν τοὺς ἐλύπησεν ὡς παράταξιν, ἀλλὰ τὸν ἐθεώρησαν ἐξαιρετικὴν εὐκαιρίαν πρὸς ἐκμετάλλευσιν. Τὰ δύο Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως συνηγωνίσθησαν εἰς τὴν διόγκωσιν καὶ παραποίησιν γεγονότων μὲ ἀποτέλεσμα νὰ συκοφαντηθῇ ἡ χώρα καὶ νὰ ὑποστῇ ἄδικον μείωσιν τὸ ἔντιμον Σῶμα τῆς Χωρ)κῆς. Ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἀποτυχοῦσα εἰς τὸν ἀνένδοτον ἀγῶνα της προσεπάθησε νὰ εὕρῃ ἀφορμὰς διὰ νὰ ἐξέλθῃ ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδον καὶ εὗρε ὡς σανίδα σωτηρίας τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν γεγονότων τῆς Θεσσαλονίκης. Ἀποτέλεσμα ἦτο νὰ ὑποστῇ ὁ τόπος μεγάλην ταλαιπωρίαν, ἡ δὲ Ἕνωσις Κέντρου νὰ εὑρίσκεται εἰς τὸ στάδιον τῆς ἀποσυνθέσεως. Δὲν ἐπιτρέπεται δημοκρατικὰ κόμματα νὰ πλήττουν τὴν Δημοκρατίαν. Πρέπει νὰ ἀντιληφθοῦν τὸ καθῆκόν των καὶ νὰ στραφοῦν πρὸς τὴν λεωφόρον τῶν πεπρωμένων τοῦ Ἔθνους καὶ τῶν προγόνων. Ὡς πρὸς τὴν ἄκραν ἀριστερὰν εἶναι γνωστόν, ὅτι οἱ ἀποτελοῦντες αὐτὴν ἐκτελοῦν ἐντολὰς τοῦ Κ.Κ.Ε. Θὰ πρέπει νὰ ἐντρέπωνται ὅταν ὁμιλοῦν περὶ δολοφονιῶν διότι αὐτοὶ ἐξεπαιδεύθησαν καταλλήλως διὰ τοιαύτας πράξεις. Αὐτοὶ ἐδολοφόνησαν τὸν Ὑπουργὸν Δικαιοσύνης ἀείμνηστον Χ. Λαδᾶν καὶ οἱ ἴδιοι κατὰ τὴν κατοχὴν ἐξεμεταλλεύθησαν τὸν πατριωτισμὸν τῶν Ἑλλήνων καὶ ἀφοῦ τοὺς ἐνέπλεξαν εἰς τὰ δίκτυα ΕΑΜ–ΕΛΑΣ τοὺς ὡδήγησαν ἐν συνεχείᾳ εἰς τὴν σφαγὴν καὶ ἐγέμισαν μὲ πτώματα τὰς χαράδρας καὶ τὰ πηγάδια. Αὐτοὶ ἀντὶ νὰ κτυπήσουν τὸν κατακτητὴν ἐδολοφόνησαν τὸν Ψαρρὸν καὶ προσεπάθησαν νὰ διαλύσουν τὸ ΕΔΕΣ συνεργασθέντες μὲ τοὺς Γερμανούς. Αὐτοὶ συνειργάσθησαν μὲ ὀθωμανικὰ στοιχεῖα τῆς Ἀλβανίας διὰ νὰ ἐμποδίσουν τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς Β. Ἠπείρου ἀπὸ τὴν ὁποίαν κινδυνεύει νὰ ἐξοντωθῇ τὸ Ἑλληνικὸν στοιχεῖον. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν καὶ τῆς τελευταίας των ἀποπείρας κατὰ τῆς Ἑλληνικῆς Μακεδονίας δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἰσχυρισθοῦν, ὅτι ἀνήκουν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος καὶ ἐνδιαφέρονται διὰ τὸ καλόν του. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι φαίνεται, ὅτι τοὺς ἀκολουθοῦν δὲν εἶναι ὀπαδοί των, ἀλλὰ τοὺς προσεταιρίζονται μὲ τὰς μεθόδους τῆς τρομοκρατίας τοῦ ἐκβιασμοῦ καὶ ἐξαπατήσεως. Δὲν ἔχουν λοιπὸν τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλοῦν περὶ παρακρατικῶν ὀργανώσεων, διότι ἡ ἀνώμαλος ὕπαρξίς των εἶναι ἡ αἰτία ὅλων αὐτῶν.

§63Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὰ γεγονότα εἰς τὰ ὁποῖα ἀναφέρεσθε καὶ αἱ δολοφονίαι τὰς ὁποίας ἐξιστορεῖτε συνέβησαν ὅταν ὑπῆρχεν ἡ Κυβέρνησις τῶν βουνῶν τῆς ὁποίας μετεῖχεν ὁ κ. Τσιριμῶκος ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, τὸν ὁποῖον διεδέχθητε εἰς τὸ βῆμα καὶ ὁ ὁποῖος πρὸ ὀλίγου ἠθέλησεν νὰ ἀποδώσῃ εἰς ἡμᾶς τὸν χαρακτηρισμὸν τῶν δολοφόνων καὶ νὰ μᾶς διδάξῃ τρόπον ὁμαλοῦ πολιτικοῦ βίου.

§64Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁ κ. Τσιριμῶκος, μετέσχε τῆς Κυβερνήσεως τῶν βουνῶν, ὅταν εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ ἀγωνιζομένου Ἔθνους ὡρίμασεν ἡ σκέψις καὶ ἦλθεν ἡ ὥρα τῆς ἐθνικῆς συνεργασίας πρὸς ἐκδίωξιν τοῦ ἐχθροῦ. Ὁ κ. Τσιριμῶκος προσέφερε ἀνεκτιμήτους ἐθνικὰς ὑπηρεσίας, αἱ ὁποῖαι συνετέλεσαν εἰς τὸ νὰ γίνῃ ἀναίμακτος ἡ ἀπελευθέρωσις ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου κ. Παπανδρέου.

§65Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Πράγματι τότε ποὺ μετεῖχε τῆς Κυβερνήσεως ὁ κ. Τσιριμῶκος ἤρχισε νὰ γίνεται μία συνεννόησις πρὸς τὸν σκοπὸν συμφιλιώσεως τῶν ὁμάδων ΕΔΕΣ– ΕΛΑΣ. Ἀλλὰ τὴν ἑπομένην ὁ ΕΛΑΣ ἐπετέθη ὑπούλως καὶ ἔπραξεν ὅσα ἔπραξε διὰ νὰ ἐπιβάλῃ τὴν δικτατορίαν τοῦ προλεταριάτου. Ὤφειλε τότε ὁ κ. Τσιριμῶκος νὰ παραιτηθῇ ἔστω καὶ ἂν ἐκινδύνευε νὰ σφαγῇ καὶ νὰ μὴ γίνῃ συνένοχος τῶν ἐγκλημάτων των.

§66Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Συνέχισε τὰς προσπαθείας του, αἱ ὁποῖαι ἐπαναλαμβάνω συνετέλεσαν εἰς ἀναίμακτον ἀπελευθέρωσιν τῆς χώρας.

§67Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Κύριε συνάδελφε, εἶσθε κακὸς συνήγορος τοῦ κ. Τσιριμώκου, διότι μὲ τὴν διακοπήν σας μὲ ἐπροκαλέσατε νὰ εἴπω τὰ ὅσα εἶπον καὶ τὰ ὁποῖα δὲν εἶχον πρόθεσιν νὰ εἴπω. Κύριοι βουλευταί, τελευταίως οἱ τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς ἀνεθάρρησαν μὲ τὴν συμπαράστασιν ἐθνικόφρονος κόμματος, δυστυχῶς καὶ προχωροῦν διὰ τὴν κατάλυσιν τοῦ Κράτους.

§68Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμός. Ὁ κ. συνάδελφος ἀναγινώσκει ἀπὸ τοῦ βήματος ὅ,τι προφανῶς τοῦ ἔγραψεν ἡ Κ.Υ. Π. ἢ ἄλλοι κύκλοι τῆς ἀνωμαλίας. Ὅπως γνωρίζετε καλύτερον ἀπὸ ἐμὲ τοῦτο ρητῶς ἀπαγορεύεται ἀπὸ τὸν Κανονισμόν.

§69Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Χαίρω ἰδιαιτέρως, διότι τὰ ὅσα λέγω θίγουν τὴν ψυχὴν ἑνὸς συναδέλφου καὶ ἐπαναστατεῖ. Πρέπει ὅμως νὰ τονίσω, ὅτι ἐὰν ἐπαναστατήσῃ ἡ ψυχή του, τοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία τώρα νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν παράταξιν εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει καὶ ἡ ὁποία τόσα κακὰ ἐπεσώρευσεν εἰς τὴν πατρίδα. Εἶμαι ἐξ ἐκείνων ποὺ ἔχουν ζητήσει ἐπανειλημμένως τὴν κρίσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅστις μὲ ἐτίμησεν ἐπανειλημμένως. Καὶ ἔκαμα διὰ τὸν λαόν μας αὐτὸν ὅ,τι ἠδυνάμην νὰ κάμω. Ἂν νομίζῃ ὁ κ. Παπαδημητρίου, ὅτι διὰ τῶν συνεχῶν παρεμβάσεών του θὰ διακόψῃ τὸν εἱρμὸν τῶν σκέψεών μου, ἔχει λάθος. Τὰ ὅσα ἔχω νὰ εἴπω, θὰ τὰ εἴπω. Τὰ ὅσα ὑποστηρίζω, εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα πιστεύω καὶ ἂν ἐπιθυμῆτε, δύνασθε νὰ ἐγγραφῆτε, νὰ ἀνέλθετε εἰς τὸ βῆμα καὶ νὰ μὲ ἀντικρούσετε. Κύριοι βουλευταί, ἡ παράταξις τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς ἔβαλε ἐσχάτως ἐναντίον τῆς Β. Χωροφυλακῆς τῆς ὁποίας τὸ Σῶμα ἀποτελεῖται ἀπὸ τὰ πλέον ἐκλεκτὰ τέκνα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι καιρὸς κύριοι τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς, νὰ σκεφθῆτε ὅτι ἐγεννήθητε Ἕλληνες, ἐγεννήθητε ἀπὸ Ἑλληνίδας μητέρας καὶ νὰ μεταβάλλετε τακτικήν. Συνιστῶ εἰς τὴν ἄκραν ἀριστερὰν νὰ γίνῃ ὑγιὲς Ἑλληνικὸν Πολιτικὸν Κόμμα καὶ νὰ παύσῃ νὰ ἐμποδίζῃ τὸν τόπον εἰς τὴν πρόοδόν του. Ἄν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ὠφέλιμος τοὐλάχιστον νὰ παύσῃ νὰ εἶναι καταστρεπτική, διότι ἂν κύριοι τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς δὲν συνέλθετε, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ σᾶς ἐξαφανίσῃ ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἡμεῖς οἱ ἀποτελοῦντες τὴν ΕΡΕ πιστεύομεν, ὅτι ἐπράξαμεν τὸ καθῆκον μας πρὸς τὸν λαὸν καὶ τὸ Ἔθνος. Καὶ μὲ ἥσυχον συνείδησιν ἀναμένομεν τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκλογῶν ἵνα μὲ μεγαλυτέραν πλειοψηφίαν ἐπανέλθῃ καὶ πάλιν ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ διὰ νὰ συνεχίσῃ τὸ ἔργον της. (Χειροκροτήματα ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῆς πλειοψηφίας).

§70Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐξηγήσετε πρῶτον ποῦ συνίσταται τὸ προσωπικὸν ζήτημα.

§72Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Συνίσταται, κ. Πρόεδρε, εἰς τὸ ὅτι ὁ συνάδελφος κ. Ἰωάννου, ἀνεφέρθη κατ’ ἐπανάληψιν εἰς ἐμὲ προσωπικῶς, εἰπὼν ὅτι πρέπει νὰ ἐγκαταλείψω τὴν παράταξιν εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκω. Ἡ παράταξις εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκω κ. Πρόεδρε, ἔχει προσφέρει πολλαπλὰς ἐθνικὰς ὑπηρεσίας αἱ ὁποῖαι εἶναι γνωσταὶ εἰς πάντας. Στηρίζει τὴν δύναμίν της εἰς τὴν ἀγάπην τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ εἶναι τιμὴ εἰς ἐμὲ νὰ ἀνήκω εἰς αὐτήν. (Θόρυβος ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς πλειοψηφίας).

§73Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἐσφάξατε τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§74Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἡ παράταξις ποὺ ἀνήκει ὁ κ. Ἰωάννου εἶναι ἡ παράταξις, ἡ ὁποία ἔχει συνδέσει τὸ ὄνομά της μὲ τὴν προδοσίαν τοῦ Κυπριακοῦ, μὲ τοὺς ἐξευτελισμοὺς τῆς Σμύρνης καὶ τῆς Πόλης, μὲ τὰ ἐγκλήματα τῆς Θεσσαλονίκης καὶ μὲ ὅλας τὰς ἐθνικὰς συμφοράς. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι προσωπικὸν θέμα αὐτό, κ. Παπαδημητρίου.

§76Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ συνάδελφος αὐτὸς εἶναι συκοφάντης. Αὐτὸς ἀναγινώσκει ὅ,τι τοῦ γράφουν. Ἡ παράταξις τῆς ΕΡΕ εἰς τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἔχῃ πολλοὺς ἱκανοὺς ρήτορας ἀλλ’ ἔχει ὅλους τοὺς καλοὺς καὶ τιμίους Ἕλληνας, ἐνῷ ἡ παράταξις ἐκείνη ἔχει καταδικασθέντας διὰ πράξεις ἀντεθνικάς. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι, διαμαρτυρίαι ἐκ τῶν ἑδωλίων τῆς ΕΔΑ).

§77Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἄν καὶ ἡ παράταξίς μας, κ. Πρόεδρε, δὲν θίγεται ὅταν τοιαῦται φράσεις λέγωνται ἀπὸ τὸν κ. Ἰωάννου, ἐν τούτοις, ἐπιστρέφω εἰς αὐτὸν ὅλας τὰς ὕβρεις του.

§78Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. ... (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου μὴ ἀκουόμενος).

§79Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. .... (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου μὴ ἀκουόμενος).

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὴν τακτικὴν αὐτῶν τῶν διακοπῶν καὶ τῶν ἀντεγκλήσεων, κινδυνεύομεν κατὰ τὴν τελευταίαν αὐτὴν συνεδρίασιν νὰ ἔχωμεν θλιβερὰ ἐπεισόδια. Κύριοι συνάδελφοι, συζητοῦμεν ἐπερώτησιν, ἡ ὁποία ἐχαρακτηρίσθη ἀπὸ ὅλας τὰς πλευρὰς ὡς ἐπερώτησις σοβαρωτάτη. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅμως διαπιστῶ, ὅτι εἰς τὴν συζήτησιν τῆς τόσον σοβαρᾶς χαρακτηρισθείσης ἐπερωτήσεως παρίστανται ἐκ μὲν τῆς πλευρᾶς τῶν ἐπερωτώντων 4–5 συνάδελφοι, ἐκ τῆς ἄλλης δὲ πλευρᾶς, ἐλάχιστοι βέβαια, ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει περισσότεροι ἀπὸ ὅσοι παρίστανται ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Διαπιστῶν ὅθεν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν κατὰ τὰ ἐν τῇ ἀρχῇ τῆς συνεδριάσεως συμφωνηθέντα διὰ τὴν 20ὴν Αὐγούστου, ἡμέραν Τρίτην. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§81ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 20ὴν Αὐγούστου ἡμέραν Τρίτην καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ ἀντικείμενον Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 9.30′ μ.μ.)