1963.08.01

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 9η

Πέμπτη 1 Αὐγούστου 1963

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.20′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Θανόπουλος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Ματθαιουδάκης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμμ.). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Μελᾶς, Ν. Μαλλιάκας, Κ. Μητσοτάκης, Σ. Στεφανόπουλος, Ι. Διαμαντόπουλος, Χ. Παπασταύρου καὶ Γ. Μαῦρος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῆς περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Δ. Κελτεμλίδης, διὰ τηλεγραφήματός του καταγγέλλει σταθμάρχην Χωροφυλακῆς Ἁγίου Προδρόμου Χαλκιδικῆς δι’ ἄσκησιν βίας κατ’ αὐτοῦ καὶ αἰτεῖ λῆψιν αὐστηρῶν μέτρων. Ὁ βουλευτὴς Χανίων κ. Κ. Χιωτάκης, διὰ τηλεγραφήματός του διαμαρτύρεται δι’ ἀστυνόμευσιν κόμματός του ὑπὸ ὀργάνων ἀσφαλείας Χανίων καὶ αἰτεῖται τιμωρίαν τούτων καὶ ἐξασφάλισιν συνθηκῶν δι’ ἐλευθέρας ἐκλογάς. Ὁ βουλευτὴς Πέλλης κ. Α. Γρηγοριάδης, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ ἄμεσον ἀπομάκρυνσιν ὑπομοιράρχου ἀσφαλείας Γιαννιτσῶν ὡς καταπιέζοντος ὀπαδοὺς κόμματός του καὶ προπαγανδίζοντος ὑπὲρ κόμματος ΕΡΕ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Η. Ἠλιοῦ, Σ. Ἠλιόπουλος, Μ. Σβώλου, Ι. Εὐαγγελίδης, Ι. Παπαδημητρίου, Γ. Στεργίου καὶ Ν. Τσόχας, διὰ τηλεγραφήματός των διαμαρτύρωνται δι’ ἐπιστράτευσιν προσωπικοῦ ΗΕΜ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Ἠλιόπουλος, Γ. Αὐγερόπουλος, Ι. Εὐαγγελίδης, Μ. Σβώλου, Ε. Σακελλάρης καὶ Ν. Τσόχας, καταθέτουν ἀναφορὰς κατοίκων χωρίων Καλλιθέας καὶ Λυκούδι Ἐλασσόνος, αἰτουμένων ἀπόλυσιν πολιτικῶν κρατουμένων. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Θ. Γιαννόπουλος, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ λῆψιν μέτρων προστασίας τοματοπαραγωγῶν περιφερείας Ἀμαλιάδος. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Σ. Παπαδάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐξωραϊστικοῦ καὶ Προοδευτικοῦ Συλλόγου Χαλανδρίου «Ἡ Πρόοδος», διαμαρτυρομένης διὰ τὴν μὴ ἔγκαιρον ἐπίλυσιν τοῦ θέματος διαπλατύνσεως καὶ ἀνακατασκευῆς ὁδοῦ Ἁγίας Παρασκευῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πέλλης κ. Α. Γρηγοριάδης, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ παρὰ Ὑγειονομικῶν Ἀρχῶν λῆψιν μέτρων πρὸς καταπολέμησιν τῶν κωνώπων περιοχῆς τέως Λίμνης Γιαννιτσῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πέλλης κ. Α. Γρηγοριάδης, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖ λῆψιν μέτρων προστασίας ἐργαζομένων εἰς ἐργοστάσιον ΥΦΑΝΕΤ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Ι. Διαμαντόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ σεισμοπαθοῦς Κων. Σιδέρη, κατοίκου Μήλεσι Ὠρωποῦ, αἰτουμένου χορήγησιν στεγαστικοῦ δανείου πρὸ τῆς ἐπελεύσεως τοῦ χειμῶνος. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Φ. Ζαΐμης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἠλεκτροτεχνιτῶν καὶ βοηθῶν Πατρῶν «Η ΕΝΣΤΑΣΙΣ», διαμαρτυρομένης διὰ μελετωμένην κατάργησιν ἀσφαλίσεως τοῦ ἐργατοτεχνικοῦ προσωπικοῦ ΔΕΗ παρὰ τῷ Ταμείῳ Ἐπικουρικῆς Ἀσφαλίσεως Ἠλεκτροτεχνιτῶν Ἑλλάδος. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Φ. Ζαΐμης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Θυμάτων Γερμανικῆς Κατοχῆς «Ο ΦΟΙΝΙΞ» αἰτουμένης ἄμεσον καταβολὴν τοῦ ὑπολοίπου ἐκ 45% τῆς ἀποζημιώσεως πρὸς τὰ θύματα τῶν Ναζὶ ἐκ τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Λ. Δερτιλῆς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου ἐργατοτεχνικοῦ καὶ ὑπαλληλικοῦ προσωπικοῦ Α.Ε. «ΒΙΟ», αἰτουμένου τροποποίησιν τοῦ Ν. Διατάγματος 4104)1960 ἐπὶ τῷ τέλει χορηγήσεως συντάξεως τῶν ἠσφαλισμένων εἰς τὸ Ι.Κ.Α. ἐφ’ ὅσον ἀπεστερήθησαν τῆς ἐργασίας των λόγῳ ἐκπλειστηριασμοῦ ἢ πτωχεύσεως τῆς ἐπιχειρήσεως εἰς ἣν εἰργάζοντο κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κορινθίας κ. Κ. Χριστόπουλος, διὰ τηλεγραφήματός του, αἰτεῖ καταβολὴν ἐγκριθέντος δανείου εἰς Ν. Ἀϊβαλῆν δι’ ἀνέγερσιν ἀποθήκης (ἀχουρίου) κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Ι. Διαμαντόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Εὐτυχίας συζύγου Ἀναστασίου Ζαμπέτρου, κατοίκου Λαυρίου Ἀττικῆς, αἰτουμένης ἐξαγορὰν τῆς θητείας τοῦ συζύγου της, ὑπηρετοῦντος ἤδη ὡς βοηθητικοῦ εἰς Κ.Ε.Ν. Μεσολογγίου.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνεχίζεται ἡ Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῆς περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν νομοθεσίας». Ὁ Εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Σ. Ἠλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§6Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, πρὶν ἢ φθάσῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, ἡ Κυβέρνησις ἀνήγγειλε τὸν προσδιορισμὸν τῆς ἡμερομηνίας διενεργείας τῶν προσεχῶν ἐκλογῶν. Παρίσταται κατ’ αὐτὴν τὴν διαδικασίαν ἡ διενέργεια ἐκλογῶν ὡς μία τυπικὴ διαδικασία καθ’ ὃν τρόπον διαγράφει τὸ Σύνταγμα διὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ λαοῦ ὡς ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν οὐδὲν ἄλλο θέμα σχετιζόμενον πρὸς τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ τὸ μόνον ποὺ ἀπέμενεν ἦτο ὁ προσδιορισμὸς τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν. Ἐν τούτοις καὶ ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις διὰ τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως καὶ διὰ τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς καταθέσεως τοῦ νομοσχεδίου ἐτόνισεν, ἀλλὰ καὶ ὅλα τὰ κόμματα, ὅτι ἀπὸ τὰ γεγονότα τῶν τελευταίων 2–3 μηνῶν ἀκόμη καὶ ἀπὸ αὐτὴν ταύτην τὴν παραίτησιν τῆς Κυβερνήσεως τῆς ΕΡΕ ἐκ τῆς ἐξουσίας, προκύπτει, εἶναι βέβαιον, ὅτι μία σειρὰ προβλημάτων ἀντιμετωπίζεται εἰς τὸν δημόσιον βίον μας μία σειρὰ προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν δημιουργήσει τεραστίαν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν δημοσίαν ζωήν. Καὶ διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ διὰ τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ἡ Κυβέρνησις ἐπαγγέλλεται, ὅτι σκοπὸς καὶ τῆς ὑπάρξεώς της καὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, εἶναι ἡ ἔξοδος ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν ἡ ὁποία ἔχει δημιουργηθῆ εἰς τὴν δημοσίαν ζωήν. Καὶ ἡ ἀνωμαλία αὐτὴ δὲν εἶναι λόγος κενός. Ἀνταποκρίνεται εἰς μίαν σειρὰν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν δημιουργήσει τὴν ἀνωμαλίαν νὰ μὴ εἶναι νοητὸν ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἐξέλθῃ ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ προωθηθῇ ὁ τόπος εἰς νέας ἐκλογάς. Ἐν τούτοις, εἶναι βέβαιον, ὅτι καμμία ἀπὸ τὰς προϋποθέσεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἐζητήθησαν τοὐλάχιστον ἀπὸ τὰ κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ καὶ ποὺ ἐπιβάλλουν τὰ πραγματικὰ περιστατικά, αἱ πραγματικαὶ συνθῆκαι ἐντὸς τῶν ὁποίων ζῇ τὸν τελευταῖον καιρὸν ὁ τόπος, οὐδεμία ἀπὸ τὰς προϋποθέσεις αὐτὰς ἔχει πληρωθῆ ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ εἴπῃ τις, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ προχωρήσωμεν εἰς ἐκλογάς. Προβλήματα ποὺ ἀναφέρονται εἰς τὴν νοθείαν, ἡ ὁποία ἔλαβε χώραν κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογάς, προβλήματα ποὺ ἀναφέρονται εἰς τὴν ὕπαρξιν ἑνὸς κομματικοῦ–ἀστυνομικοῦ κράτους, τὸ ὁποῖον ἐπανειλημμένως κατηγγέλθη, ὑπῆρξαν δὲ ἐκδηλώσεις τὸν τελευταῖον ἰδίως καιρὸν ποὺ ἐπεβεβαίωσαν εἰς μεγαλύτερον βαθμὸν ἀφ’ ὅ,τι εἶχε καταγγελθῆ, τὴν ὕπαρξιν αὐτοῦ τοῦ ἀστυνομικοῦ κομματικοῦ κράτους, ὅπως εἶναι τὰ γεγονότα, ἰδίως τὰ τραγικὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, ὑπάρχουν ἀκόμη. Ὑπάρχει ἀκόμη αὐτὸ τοῦτο τὸ πρόβλημα τῆς ἐκκαθαρίσεως τοῦ δράματος τῆς Θεσσαλονίκης, τὸ ὁποῖον σκιάζει, ὅπως εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξω προχθὲς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ τὸ ὁποῖον παραμένει ἀνεκκαθάριστον καὶ ἂν δὲν ὑπάρξῃ ἡ δυνατότης ἐκκαθαρίσεως μὲ τὴν ἄρσιν ὅλων τῶν δυσχερειῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν διὰ τὴν δικαστικὴν διερεύνησιν καὶ διαλεύκανσιν τοῦ ἐγκλήματος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ, ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ προχωρήσωμεν εἰς ἐκλογάς. Ἀκόμη, ὑπῆρχε τὸ θέμα τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον βεβαίως, πρόκειται νὰ συζητηθῇ διὰ τοῦ νομοσχεδίου. Κατὰ τὴν ἀναγγελίαν ὅμως τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν, δὲν ὑπῆρχεν οὔτε αὐτὸ τὸ θέμα λελυμένον. Ἡ Κυβέρνησις, λοιπόν, ἔσπευσεν εἰς τὸν προσδιορισμὸν τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν ἐνῷ δὲν διαφαίνονται αἱ προϋποθέσεις, δὲν ἐμφανίζονται μέτρα διὰ τὴν ἄρσιν ὅλων τῶν δυσχερειῶν αἱ ὁποῖαι προβάλλουν πρὸς διεξαγωγὴν ἐκλογῶν μετὰ τὰς ὁποίας πράγματι νὰ ἐξέλθῃ ὁ τόπος ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται. Παρὰ ταῦτα ἡ Κυβέρνησις ἐπροχώρησεν εἰς τὴν ἀναγγελίαν τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν. Ἀποτελεῖ τοῦτο, φοβοῦμαι, μίαν ἔνδειξιν, ὅτι παρ’ οἱασδήποτε διαθέσεις καὶ ἂν ἐμφανίζῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ διαδηλώνῃ τοὐλάχιστον εἰς τὰς ἀνακοινώσεις, πορευόμεθα πάλιν εἰς ἕνα νέον ἐκλογικὸν πραξικόπημα, τὸ ὁποῖον ὄχι μόνον δὲν θὰ ἐξαγάγῃ τὸν τόπον ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν, ἀλλ’ ἀντιθέτως θὰ δημιουργήσῃ ἔτι μεγαλυτέραν ἀνωμαλίαν, θὰ δημιουργήσῃ συνθήκας ἀπὸ τὰς ὁποίας πράγματι θὰ διακινδυνεύσῃ ἡ χώρα καὶ ἐθνικὰ καὶ πολιτικὰ καὶ ἄλλα γενικώτερα συμφέροντα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λυθοῦν μὲ τὴν ἐπίτασιν αὐτῆς τῆς ἀνωμαλίας, ἡ ὁποία κυριαρχεῖ σήμερον εἰς τὴν χώραν. Φοβοῦμαι ἀπὸ τὰς ἐκδηλώσεις αἱ ὁποῖαι ἠκολούθησαν τὴν ἀναγγελίαν τοῦ προσδιορισμοῦ τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις προχωρεῖ πρὸς διενέργειαν ἐκλογῶν δεσμία τοῦ πνεύματος καὶ τῶν συμφερόντων τῶν ὄχι νομίμων συμφερόντων, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησαν τὴν ἀνωμαλίαν, δεσμία τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ διὰ τὴν διενέργειαν αὐτῆς τῆς τυπικῆς πλέον πράξεως τῶν ἐκλογῶν, ἡ ὁποία οὐδὲν πρόβλημα πρόκειται νὰ λύσῃ. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, ἐξ ἄλλου, τοῦ Κόμματος τῆς πλειοψηφίας, δεικνύονται διαθέσεις νὰ κηδεμονεύσῃ οἱονδήποτε μέτρον, τὸ ὁποῖον θὰ θεωρηθῇ εἴτε ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, εἴτε ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν ἀναγκαῖον διὰ τὴν δημιουργίαν προϋποθέσεων καὶ συνθηκῶν, ὥστε νὰ διενεργηθοῦν πραγματικαὶ ἐκλογαί, νὰ ἐκφρασθῇ ἡ πραγματικὴ θέλησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀπειλεῖ τὸ Κόμμα τῆς ΕΡΕ, ὅτι ἐὰν δὲν δηλώσωμεν κατηγορηματικῶς, ὅτι μετὰ τὴν ἀναγγελίαν τῆς ἡμερομηνίας τῶν ἐκλογῶν θὰ δεχθῶμεν νὰ πᾶμε εἰς τὰς ἐκλογὰς ἄνευ ἑτέρου, τότε θὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν ἄποψίν της περὶ ἐπιψηφίσεως αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ἀρχικήν της ἀξίωσιν περὶ εἰσαγωγῆς τοῦ πλειοψηφικοῦ διὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς. Αἱ ἀπειλαὶ αὐτοῦ τοῦ εἴδους καὶ δυστυχῶς ἡ ἐκδήλωσις μιᾶς διαθέσεως τῆς Κυβερνήσεως νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὴν θέλησιν αὐτὴν τὴν ὄχι ἀντικειμενικήν, τὴν ἐξωπραγματικήν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει αἱ ἀπόψεις τῆς πλειοψηφίας τῆς ΕΡΕ, ἀποτελοῦν αὐτὴν τὴν στιγμὴν τοὺς μεγαλυτέρους κινδύνους διὰ τὴν εἴσοδον τῆς χώρας εἰς τὴν ὁμαλότητα. Ὑπὸ τὰ δεδομένα αὐτά, κ. βουλευταί, καὶ ἡμεῖς, τὸ Κόμμα τῆς ΕΔΑ ἔλαβε μὲν μέρος εἰς τὰς συζητήσεις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου, διετύπωσε δὲ τὰς ἀπόψεις του περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς ἄρσεως ὅλων ἐκείνων τῶν ἐμποδίων, τὰ ὁποῖα δὲν καθιστοῦν δυνατὴν κἂν τὴν διενέργειαν ἐκλογῶν καὶ τελικῶς πρὸ αὐτῆς τῆς ἐμμονῆς τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ νὰ διατηρήσῃ τὸ διφυὲς ἐκλογικὸν σύστημα ἀναλογικὴν ἐνισχυμένην μέν, τοῦ 1958 μάλιστα, διὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς, πλειοψηφικὸν δὲ διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς καὶ ἀξίωσιν νὰ μὴ γίνῃ δεκτὴ οὐδεμία ἀπὸ τὰς ἄλλας ἀπόψεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως πρὸ αὐτῆς τῆς ἐπιμονῆς τῆς ΕΡΕ, ἀπέσχομεν ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο εἶναι ἀνάγκη νὰ διασαφηνισθῇ ὅτι ἀπέσχομεν μὲ τὴν δήλωσιν, ὅτι τὴν μὲν εἰσαχθεῖσαν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας κατηργεῖτο ἡ διάταξις περὶ ἰσχύος τοῦ πλειοψηφικοῦ συστήματος διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς τὴν ἀποδεχόμεθα, καταψηφίζομεν ὅμως τὸ ἄρθρον 1 λόγῳ τοῦ συστήματος τοῦ ἐκλογικοῦ τὸ ὁποῖον ἰσχύει διὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς. Ἐν τούτῳ ὁ συνάδελφος εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Ράλλης δὲν ἀπέδωσεν ἀκριβῶς τὰς ἀπόψεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τοὐλάχιστον καθ’ ὅσον ἀφορᾷ ἡμᾶς. Νομίζω δέ, ὅτι περίπου τὴν αὐτὴν ἀντίληψιν εἶχον καὶ τὰ ἄλλα Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἑπομένως ἡ ἄποψίς μας εἶναι καθαρά. Θέμα διατηρήσεως πλειοψηφικοῦ συστήματος διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογάς, εἰς τρόπον, ὥστε ἡ εἰσαγωγὴ τῆς διατάξεως νὰ ἀποτελῇ μεταβατικὴν ἁπλῶς διάταξιν, ἡ ὁποία θὰ ἰσχύσῃ διὰ τὸν περιωρισμένον αὐτὸν χρόνον δὲν εἶναι ἀνεκτόν, οὔτε ἀπὸ ἡμᾶς, ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα θὰ διατηρήσωμεν τὰς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας ὑπεστηρίξαμεν εἰς τὴν Ἐπιτροπήν. Εἶναι ἀνάγκη, κ. βουλευταί, ἀπὸ τοῦδε νὰ καθορίσωμεν τὴν θέσιν μας.

§7Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ διευκρινισθῇ αὐτὸ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον καὶ χθὲς ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον κἄποιας συζητήσεως καὶ μὲ τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. Ἐγὼ εἶπον τοῦτο καὶ παρακαλῶ νὰ ἐπιβεβαιώσητε ἢ νὰ διαψεύσητε, ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ —ἀναφέρω ἱστορικὰ γεγονότα— κατεψηφίσθη ἀπὸ ὅλα τὰ κόμματα. Μέχρις ἐκεῖ εἶμαι ἀκριβής;

§8Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κατηγορηματικῶς, ὄχι.

§9Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν ἐτέθη εἰς ψηφοφορίαν καὶ κατεψηφίσθη;

§10Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κατηγορηματικῶς, ὄχι.

§11Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ ἀναγκασθῶ νὰ ταλαιπωρήσω τὴν Βουλήν, διότι πρέπει νὰ διευκρινισθῇ αὐτὸ τὸ θέμα. Ἠρχίσαμεν τὴν συζήτησιν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Τὰ κόμματα διετύπωσαν τὰς ἀπόψεις των καὶ πρὶν ἢ ὡριμάσῃ τὸ θέμα τῆς ψηφοφορίας, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὸ μέσον τῆς συζητήσεως καταθέτει τὴν τροπολογίαν. Μέχρι στιγμῆς εἴμεθα σύμφωνοι;

§12Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§13Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπακολουθεῖ συζήτησις, ὅπου τὰ κόμματα διατυπώνουν τὰς ἀπόψεις των. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἀληθές;

§14Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§15Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐπακολουθεῖ ἡ ψηφοφορία ὅπου ὅλα τὰ κόμματα τὴν καταψηφίζουν. Μετὰ τὴν καταψήφισιν τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, κἄθε κόμμα διετύπωσε τὰς ἀπόψεις του. Ἀλλά, αὐτὸ τὸ ὁποῖον διεβεβαίωσα τὴν Βουλὴν εἶναι, ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν κατεψηφίσθη ἀπὸ ὅλα τὰ κόμματα.

§16Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι μετὰ τὴν καταψήφισιν. Δὲν εἴπαμεν τὴν γνώμην μας μετὰ τὴν καταψήφισιν. Τὴν εἴπαμεν πρίν. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά μας.

§17Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ ἀναγκασθῶ νὰ φέρω τὰ πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τεθεῖσα εἰς ψηφοφορίαν κατεψηφίσθη ἀπὸ ὅλα τὰ κόμματα. Ἐὰν ὑπάρχῃ διάφορος γνώμη, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ μᾶς εἴπῃ περὶ αὐτοῦ.

§18Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ σᾶς δώσω ἐγὼ πρῶτον μίαν ἀπάντησιν. Θὰ ἀναγκασθῶ νὰ ἐπαναλάβω τὸν χαρακτηρισμὸν τὸν ὁποῖον ἔκαμεν ὁ κ. Μητσοτάκης. Κάνετε κἄποιαν σύγχυσιν. Ὅλα τὰ κόμματα ἀναμφισβητήτως κατεψήφισαν τὸ ἄρθρον 1. Εἰς τὸ ἄρθρον 1 βεβαίως περιελαμβάνετο ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Κατετέθη ὅμως ἔγγραφος δήλωσις ὅλων τῶν κομμάτων ἐκ τῆς ὁποίας διεσαφηνίζετο ἡ θέσις τῶν κομμάτων ἐπὶ τῶν δύο διαφορετικῶν θεμάτων, τοῦ θέματος τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀφ’ ἑνὸς καὶ τοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται διὰ τοῦ ἄρθρου 1 ἐξ ἑτέρου. Ἐδηλώσαμεν ἡμεῖς τοὐλάχιστον, νομίζω δὲ καὶ τὰ ἄλλα κόμματα, ὅτι τὴν μὲν τροπολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ περὶ καταργήσεως τῆς διατάξεως περὶ ἰσχύος πλειοψηφικοῦ συστήματος διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς τὴν ἀποδεχόμεθα, ἑπομένως νὰ διαγραφῇ ἡ διάταξις ἡ διατηροῦσα τὸ πλειοψηφικὸν διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς—αὐτὴ ἦτο ἡ ἄποψις ἡ ἰδική της—ἀλλὰ καταψηφίζομεν τὸ σύστημα ὡς εἰσάγεται, τὴν ἐνισχυμένην ἀναλογικήν, δηλαδὴ τοῦ 1961.

§19Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, καίτοι δὲν εἶναι ἄξιον τῆς σοβαρότητος τοῦ Σώματος νὰ συνεχίζωμεν αὐτὴν τὴν συζήτησιν, νομίζω ὅτι ἐπὶ τέλους πρέπει νὰ καταστῇ σαφὲς καὶ παρακαλῶ τὸν παριστάμενον κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβεβαιώσῃ ἢ νὰ διαψεύσῃ τὸ ὅτι προκληθεὶς ἀπὸ ἐμέ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν προέβη εἰς αὐτὴν τὴν δήλωσιν. Εὐθὺς δὲ ὡς προέβη εἰς τὴν δήλωσιν αὐτήν, πρῶτος ἐγὼ ἐξέφρασα τὴν ἱκανοποίησίν μου ἐκ μέρους τῆς Ε. Κ. Τοῦτο δὲ εἶναι ἀναγεγραμμένον εἰς τὰ πρακτικὰ καθὼς καὶ εἰς τὸ ἐπίσημον δελτίον, τὸ ὁποῖον ἐκδίδει ἡ Ἐπιτροπή, εἰς τὸ ὁποῖον μάλιστα ἀναγράφεται, ὅτι χαιρόμεθα διότι ἡ Κυβέρνησις λαμβάνει αὐτὴν τὴν θέσιν. Ἐπηκολούθησεν ἐν συνεχείᾳ ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ δὲν περιλαμβάνει ἁπλῶς αὐτὸ τὸ θέμα ἐπὶ τοῦ ὁποίου ὄχι μόνον συνεφωνήσαμεν καὶ ἐξεφράσαμεν ἀπόλυτον τὴν ἱκανοποίησίν μας, ἀλλὰ περιλαμβάνει καὶ τὴν ἀρχὴν τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς καὶ διὰ λόγους καθαρῶς τυπικοὺς εἴπομεν ὅτι καταψηφίζομεν τὸ ἄρθρον 1 ἐν τῇ ἐννοίᾳ, ὅτι δὲν ἀποδεχόμεθα τὴν ἀρχὴν τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς.

§20Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν ἱστορικὴν ἀκρίβειαν ὑπενθυμίζω, ὅτι πρῶτος ὡμίλησεν ὁ κ. Μητσοτάκης ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, δὲν εἶχε κατατεθῆ ἡ τροπολογία, ἀντετάχθη δὲ κατὰ τῶν διατάξεων τοῦ πρώτου ἄρθρου. Κατόπιν ἐδόθη ὁ λόγος εἰς ἐμὲ καὶ προτοῦ ὁμιλήσω ἐνθυμοῦμαι ὅτι προεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εἴπῃ ἐὰν ἔχῃ τροπολογίας καὶ εἶπεν, ὅτι ἔχει τροπολογίας καὶ ἀκολούθως ὅλα τὰ κόμματα προέβησαν ἐκ περιτροπῆς εἰς δήλωσιν διὰ ποῖον λόγον καταψηφίζουν τὸ ἄρθρον.

§21Χ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν). Ἤθελον νὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς: Εἶχον ἤδη δηλώσει ἀπὸ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀποδέχεται ὅπως ὁ νόμος εἶναι διαρκοῦς ἰσχύος. Δὲν εἶχον ὅμως κατὰ τὴν προηγουμένην ἐκείνην συνεδρίασιν διατυπώσει τὴν σχετικὴν νέαν διάταξιν. Τὴν διετύπωσα κατὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν, αὐτὴν δηλαδὴ τὴν ὁποίαν ὑπαινίσσεσθε. Πάντως ἡ προταθεῖσα νέα διάταξις κατεψηφίσθη ἀπὸ ὅλα τὰ κόμματα. Κάθε δὲ κόμμα κατεψήφισε ταύτην διὰ διαφόρους λόγους.

§22Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι ἄξιον τοῦ Σώματος, νὰ συνεχίζεται μὲ τόσον ἐπιμονὴν ἡ συζήτησις. Πρόκειται δὲ περὶ τῆς ἑξῆς συγχύσεως: Δύο διαφορετικὰ θέματα περιέχονται εἰς τὴν αὐτὴν παράγραφον. Ἐὰν ἡ παράγραφος αὕτη ἦτο αὐτόνομος, δὲν θὰ ὑπῆρχεν ἡ σύγχυσις. Περιέχονται ὅμως εἰς αὐτὴν δύο θέματα. Ἐπὶ τοῦ ἑνὸς ἐξεφράσθη προφορικῶς ἡ ἱκανοποίησις ἐπὶ τοῦ ὑπολοίπου δὲ διετυπώθη ἡ δήλωσις τῆς καταψηφίσεως. Οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι. Ἡ σύγχυσις λοιπὸν αὕτη, ὀφείλεται εἰς αὐτὸν τὸν τυπικὸν λόγον, ὅτι μία παράγραφος περιέχει δύο θέματα. Ἑπομένως, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, ἂν καὶ σήμερον ἐπήρχετο τὸ ἴδιον ζήτημα ὑπὸ ἄλλην μορφήν, νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἐπὶ τῶν δύο θεμάτων ἔχομεν μίαν ἔγκρισιν καὶ μίαν ἀπόρριψιν. Θὰ ἐλέγομεν τὴν ἔγκρισιν ἢ τὴν ἀπόρριψιν φραστικῶς καὶ τὴν ἔγκρισιν ἢ τὴν ἀπόρριψιν «ψηφικῶς», ἤτοι διὰ ψήφων. Δὲν εἶναι ἄξιον, ἑπομένως, νὰ ἰσχυρίζεται, οἱονδήποτε μέλος τοῦ Σώματος τί, διότι κατεψηφίσθη ἡ παράγραφος. Ὑπάρχει ἡ προηγουμένη δήλωσις. Εἴμεθα Σῶμα πολιτικὸν καὶ κινδυνεύομεν νὰ γίνωμεν κακῆς πίστεως Εἰρηνοδικεῖον.

§23Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὸν λόγον, παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. Ράλλη, ἀφήσατε τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτορα νὰ συνεχίσῃ τὴν ἀγόρευσίν του. Μὴ διακόπτετε. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§25Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Πιστεύετε, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφήσω τὴν Βουλὴν ἀκατατόπιστον ἐπὶ τοῦ θέματος τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη; Εἶπον ἐγὼ χθές, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐδέχθη ἢ δὲν ἀπεδέχθη τὸ ἄρθρον 1;

§26Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, δὲν δέχομαι διακοπάς. Κλείσατε τὸ μικρόφωνον καὶ ἐπιτρέψατέ μου νὰ συνεχίσω. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§27Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Μὲ ἱκανοποιεῖ ἀπολύτως ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν.

§28Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐγκαταλείψω ταχέως τὸ βῆμα, διότι θὰ μὲ ἀκολουθήσουν καὶ ἄλλοι συνάδελφοι. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν δηλῶ, ὅτι δὲν δέχομαι οὐδεμίαν ἀπολύτως διακοπήν.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ τὸ Προεδρεῖον δὲν θὰ δεχθῇ οὐδεμίαν διακοπήν.

§30Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπαναλαμβάνω, λοιπόν, διότι δυστυχῶς φοβοῦμαι, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἔχει μίαν σύγχυσιν τῶν πραγμάτων, ὅτι τὸ μὲν ἄρθρον κατεψηφίσθη ὡς ἄρθρον 1, ἡ τροπολογία ὅμως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἡ ὁποία περιλαμβάνεται εἰς τὸ ἄρθρον 1 μαζὺ μὲ ἄλλα θέματα ἔγινε δεκτὴ ἀπὸ τὰ κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως πλὴν τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ. Ἑπομένως τὸ πρᾶγμα εἶναι καθαρόν. Κατετέθη δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου καὶ ἔγγραφος δήλωσις ἡ ὁποία παρεδόθη εἰς τὸ Προεδρεῖον. Εἶναι περίεργον πρᾶγμα, διατὶ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἐπιμονὴ πρὸς διαστροφὴν ἐπὶ τέλους αὐτῶν τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν. Ἐὰν ἀνέφερον, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐπιμένω ἐπ’ αὐτοῦ μὲ ποῖον σύστημα θὰ γίνουν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαί, τὸ ἀνέφερον διότι θέλω νὰ ἐπισημανθῇ καθ’ ὅσον τὸ θέμα αὐτὸ δεικνύει ποῖαι εἶναι αἱ διαθέσεις τῆς πλειοψηφίας μὲ τὸ νὰ ἐπιμένῃ εἰς τὴν διατήρησιν αὐτοῦ τοῦ διφυοῦς ἐκλογικοῦ συστήματος ἀφ’ ἑνὸς ἀλλὰ καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀποδεικνύει καὶ μίαν ὑπαναχώρησιν τῆς Κυβερνήσεως ἡ ὁποία δεικνύει μέχρι ποίου σημείου δύναται νὰ ἀνθίσταται εἰς αὐτὰς τὰς παραλόγους ἀξιώσεις τῆς πλειοψηφίας. Διότι, ἐνῷ κατετέθη ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως διεκόπη ἡ συνεδρίασις διὰ νὰ καθορίσῃ τὴν στάσιν της ἡ ΕΡΕ, διότι τῶν ἄλλων κομμάτων εἶχε καθορισθῆ, τὴν ἰδίαν ἑσπέραν, ὑπάρχει δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀνακαλοῦσα.

§31Χ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν). Κύριοι βουλευταί, δὲν γνωρίζω τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως τὰς ὁποίας ὑπαινίσσεσθε. Τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι οὐδεμία ἀνάκλησις τῆς τροπολογίας ἐγένετο.

§32Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἀνάκλησις ἢ οἱαδήποτε ἄποψις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ θέματος, δὲν μᾶς ἀνεκοινώθη ἀμέσως, ἀλλὰ τὴν ἀνεγνώσαμεν εἰς τὸν τύπον. Αὐτὸ βεβαίως ἐξένισεν ὅλα τὰ κόμματα, διότι μᾶς ἄφησε τὴν ἐντύπωσιν σαφῶς, ὅτι δὲν ὑπάρχει δύναμις ἀντιστάσεως πλέον ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰς οἱασδήποτε ἀξιώσεις τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ. Ὁπωσδήποτε τὸ πρόβλημα δὲν εἶναι ἐκεῖ. Πέραν τῆς σημασίας τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ θέμα, τὸ πρόβλημα εἶναι ὅτι οὐδεμία ἀπὸ τὰς ἀπαραιτήτους προϋποθέσεις διὰ τὴν διενέργειαν ἐλευθέρων ἐκλογῶν ἔχει τεθῆ αὐτὴν τὴν στιγμήν, οὐδὲ ὑπάρχουν ἐκδηλώσεις διαθέσεων ἀποφασιστικῶν ὅπως ληφθοῦν μέτρα τοιαῦτα ἐξασφαλίζοντα τὰς δυνατότητας διενεργείας ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Δυστυχῶς ἡ Κυβέρνησις μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς ἔχει δείξει, ὅτι κανένα ἀπὸ τὰ προβλήματα ἡ ἀντιμετώπισις τῶν ὁποίων θὰ καταστήσῃ τὴν διενέργειαν ἐλευθέρων καὶ ἀδιαβλήτων ἐκλογῶν, δὲν ἀντιμετωπίζεται κατὰ τρόπον ἀποφασιστικόν. Συγκεκριμένως ὑπάρχουν θέματα νοθείας ὡς ἐκείνη ἥτις ἐξεδηλώθη εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1961. Ἐξακολουθεῖ δὲ αὕτη νὰ ἐμφωλεύῃ εἰς ὅλους τοὺς νόμους καθὼς καὶ εἰς τοὺς νέους ἐκλογικοὺς καταλόγους, οἱ ὁποῖοι ὑποτίθεται, ὅτι ἐξεκαθαρίσθησαν κατὰ τὸ 1963. Δὲν ὑπάρχει κανὲν τέχνασμα τὸ ὁποῖον δὲν ἐχρησιμοποίησεν ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 καὶ τοῦ 1961 διὰ νὰ νοθεύσῃ, διὰ νὰ πλαστογραφήσῃ τὴν θέλησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἰς ὅλας τὰς διατάξεις τῆς ἐκλογικῆς νομοθεσίας ὑπάρχουν παγίδες αἱ ὁποῖαι ὁδηγοῦν εἰς τὴν νόθευσιν τῆς θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀναφέρομαι εἰς τὸ θέμα τῆς κατανομῆς τῶν ἑδρῶν τὸ ὁποῖον συνάπτεται μὲ τὰς ἐκλογικὰς περιφερείας. Ἐκλογικαὶ περιφέρειαι 41 ἦσαν τὸ 1956 καὶ γίνονται τὸ 1958 55. Δηλαδὴ προστίθενται διὰ κατατμήσεως 14 νέαι ἐκλογικαὶ περιφέρειαι. Μὲ αὐτὴν τὴν κατάτμησιν ὑπάρχει μία νοθεία ὑπὲρ τῆς ΕΡΕ. Θὰ σᾶς δώσω μίαν περιγραφὴν διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε τὶ τεχνάσματα δημιουργεῖ ἡ ΕΡΕ διὰ νὰ πλαστογραφήσῃ τὴν θέλησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Αἱ περιφέρειαι αἱ ὁποῖαι προέκυψαν ἀπὸ τὴν κατάτμησιν ἡ ὁποία ἐγένετο τὸ 1958 κατὰ 80% εἶναι περιφέρειαι αἱ ὁποῖαι ἔχουν 1–4 ἕδρας. Αἱ 14 περιφέρειαι παρουσιάζουν τὸ ἑξῆς φαινόμενον:

ΠΙΝΑΞ

Κατατμήσεως ἐκλογικῶν περιφερειῶν κατὰ τὸ 1958 καὶ 1961 Ἀποτελέσματα

Προέκυψαν περιφέρειαι μὲ μικρὸν ἀριθμὸν ἑδρῶν:

Ἐπ’ αὐτῶν ἔλαβεν ἡ Ε.Ρ.Ε.:

Σύνολον τῶν περιφερειῶν αὐτῶν 66 ἕδραι. Ἀπὸ τὰς ἕδρας αὐτὰς τὸ 1958 ἡ ΕΡΕ ἔλαβε 50 δηλαδὴ τὸ 75,70% ἔναντι 49% τῶν ἑδρῶν της εἰς τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα. Τὸ 1961 βέβαια τὸ πλεονέκτημα εἶναι χαμηλότερον, διότι ἀπὸ τὰς 66 ἕδρας ἔλαβεν ἡ ΕΡΕ 44. Πάντως μεγαλύτερον ἀριθμὸν ἀπὸ ὅ,τι ἀναλογοῦσε εἰς τὸ ποσοστὸν τῶν ψήφων της. Ἔλαβε δηλαδὴ τὸ 66,60%. Εἶχε δηλαδὴ ἕνα κέρδος 16 ἑδρῶν ἀπὸ τὴν κατάτμησιν τῶν περιφερειῶν αὐτῶν. Καὶ διὰ νὰ μὴ σᾶς μείνῃ ἡ παραμικρὰ ἀμφιβολία, θὰ σᾶς δώσω ὡρισμένους ἀριθμούς:

1. ΠΙΝΑΞ

Ἑδρῶν εἰς τὰς κατατμηθείσας Περιφερείας ὑπὲρ τῆς Ε.Ρ.Ε.

Πρόκειται ἀπὸ αὐτὸ σαφῶς, ὅτι ὁ διαχωρισμὸς αὐτὸς ἐγένετο διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἡ καταδολίευσις τῆς λαϊκῆς θελήσεως ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐκέρδισεν ἡ ΕΡΕ ἀνόμως 16 ἕδρας. Ὑπάρχει δεύτερον τὸ θέμα τῆς κατανομῆς τῶν ἑδρῶν. Ἀπησχόλησε πολλάκις τὴν Βουλὴν τὸ θέμα τοῦτο, διότι παρουσιάζει ἕνα ἀπαράδεκτον φαινόμενον, ἡ ἀντισυνταγματικότης τοῦ ὁποίου ἐβεβαιώθηκε δι’ ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας. Ἐβεβαιώθη διότι προέκυψεν, ὅτι εἰς ἄλλας ἐκλογικὰς περιφερείας ἐκλέγονται βουλευταὶ μὲ 22.000 ψήφους καὶ εἰς ἄλλας μὲ 6.000. Ὑπάρχει ἐκκρεμὲς τὸ θέμα τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1961. Ἡ ἀπογραφὴ αὐτὴ ἔχει προσβληθῆ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν εἶπεν ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα καὶ πιθανῶς νὰ εἰσηγηθῇ τὴν ψήφισιν διατάξεως δι’ ἧς θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὁ ἐκλογικὸς πληθυσμός, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ ἐγγύτερον τῆς πραγματικότητος. Ἐν τούτοις, εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν ὑπάρχει σχετικὴ διάταξις καὶ ὑπάρχει ὁ κίνδυνος νὰ γίνῃ κατανομὴ βάσει τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1961, ὁπότε ἡ νόθευσις θὰ εἶναι πλήρης. Ὑπάρχει περαιτέρω τὸ θέμα τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων. Ἐγένετο ἡ ἐκκαθάρισις τοῦ 1961. Περιελήφθη ἐκεῖ λόγῳ τῆς ταχύτητος μὲ τὴν ὁποίαν ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, διότι δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ πλήρης ἔλεγχος τῶν διατάξεων αὐτοῦ, περιελήφθη μία διάταξις εἰς τὸ ἄρθρον 101, κατὰ τὴν ὁποίαν διὰ νὰ ἐγγραφῇ τις εἰς καταλόγους ἐκλογικῶν βιβλιαρίων, πρέπει νὰ μὴ εἶναι ἐγγεγραμμένος εἰς ἄλλης περιφερείας κατάλογον. Ἑπομένως καὶ ἂν διαμένῃ πολίτης εἰς τὰς Ἀθήνας, Πειραιᾶ καὶ Θεσσαλονίκην, δύο ἔτη, ὡς ἀπαιτεῖ ὁ νόμος, δὲν δύναται νὰ ἐγγραφῇ εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τῶν ἀντιστοίχων Δήμων, ἐὰν ἔχῃ ἐγγραφῆ εἰς ἄλλον ἐκλογικὸν κατάλογον, δηλαδὴ εἰς τὸν τόπον τῆς γεννήσεώς του. Τὸ πρόβλημα ὅμως εἶναι, ὅτι οἱ μετοικήσαντες ἀπὸ τὸν τόπον τῆς γεννήσεώς των καὶ διαμένοντες εἰς Ἀθήνας–Πειραιᾶ καὶ Θεσσαλονίκην ζητοῦν νὰ ἐγγραφοῦν εἰς τὸν τόπον τῆς διαμονῆς των, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον, λόγῳ τῆς διατάξεως αὐτῆς, καθίσταται ἀδύνατον, δὲν δύνανται ἐξ ἄλλου νὰ ζητήσουν διαγραφὴν ἀπὸ τὸν τόπον καταγωγῆς των, διότι ὑπάρχει ἄλλη διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἐπιτρέπεται τοῦτο. Πρόκειται, δηλαδή, περὶ τῆς παγίας διατάξεως, τῆς ἀφορώσης τὴν μεταφορὰν τῶν ἐκλογικῶν δικαιωμάτων ἀπὸ περιφερείας εἰς περιφέρειαν. Αὐτὸ τὸ δικαίωμα ἀναστέλλεται. Συνεπῶς δὲν ὑπάρχει δυνατότης οὔτε νὰ ζητήσουν διαγραφήν, οὔτε ἄλλος τρόπος ὑπάρχει ἐπίσης νὰ ἐγγραφοῦν εἰς τὸν τόπον τῆς διαμονῆς των. Τὸ πρόβλημα συνεπῶς τῶν ἑτεροδημοτῶν παραμένει. Τί συμβαίνει ὅμως; Αὐτοὶ ποὺ ἐνεγράφησαν τὸ 1961 βάσει τοῦ προηγουμένου ἐκλογικοῦ νόμου μὲ παρανόμους ἐγγραφάς, ἠδύναντο ἀνέτως νὰ κάμουν τὴν δήλωσιν, ὅτι ἔχουν διαγραφῆ, ὅτι δὲν εἶναι ἀλλοῦ ἐγγεγραμμένοι, διότι αὐτοδικαίως καὶ αὐτεπαγγέλτως ἔγινεν ἡ διαγραφὴ των ἀπὸ τὸν κατάλογον τῆς περιφερείας καταγωγῆς των μὲ τὴν παράνομον ἐγγραφήν των. Δὲν ὑπάρχει, λοιπόν, θέμα ψευδοῦς δηλώσεως δι’ αὐτοὺς καὶ διὰ τοὺς ἄλλους ποὺ συμμορφούμενοι πρὸς τὸν νόμον, δὲν εἶχον ἐγγραφῆ τὸ 1961, δὲν ἐγγράφονται οὔτε τώρα. Ἐπεβραβεύθη ἔτσι ἡ νοθεία τοῦ 1961.

§33Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ποίαν θεραπείαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προτείνετε;

§34Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ τὸ εἴπω ἀμέσως, κύριε Πρόεδρε. Συνέβη ἐν συνεχείᾳ καὶ ἕνα ἄλλο. Ἡ ἐγγραφὴ εἰς τοὺς ἁπλοὺς καταλόγους ἐγένετο αὐτεπαγγέλτως ἀπὸ τὰς Ἐπιτροπάς, αἱ ὁποῖαι συνεστήθησαν δυνάμει τοῦ νόμου. Αἱ Ἐπιτροπαὶ ἔκαμον καὶ διαγραφὰς ἐκείνων, ποὺ δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ παραμείνουν ἐγγεγραμμένοι εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τῆς περιφερείας των, βάσει τῆς σχετικῆς διατάξεως, μάλιστα μετὰ συζήτησιν, ἡ ὁποία ἔγινε, προεβλέφθη, ὅτι ἡ διαγραφὴ θὰ γίνεται βάσει τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου, τὸ ὁποῖον προβλέπει ποῖοι δικαιοῦνται νὰ εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τὸν τόπον καταγωγῆς. Ὅσοι εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τὰ μητρῷα τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἔχουν ἐκλεκτικὸν δικαίωμα ἢ νὰ μείνουν ἐκεῖ ἢ νὰ ἐγγραφοῦν εἰς τὸν τόπον διαμονῆς των, ἀκολουθουμένης τῆς διαδικασίας τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεως διαγραφῆς των. Συνέβη, λοιπόν, τὸ ἑξῆς: Ἐπιτροπαὶ προέβησαν εἰς τὴν διαγραφὴν ἐκείνων, ποὺ δὲν διαμένουν εἰς τὰ χωρία των. Καὶ ἔχομεν τὸ φαινόμενον πολῖται, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν τὸ 1961, τὸ 1956, τὸ 1958, εἰς τὸν τόπον καταγωγῆς των, νὰ διαγραφοῦν σήμερον. Τοῦ θέματος ἔλαβε γνῶσιν καὶ ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ ἐγώ, εἴδομεν τὸν τότε Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ράλλην καὶ τοῦ ἐπεστήσαμεν τὴν προσοχήν του. Αἱ ὑπηρεσίαι διεβεβαίωσαν, ὅτι ἔγινεν αὐτὴ ἡ εὐρεῖα διαγραφὴ εἰς τὰς ἐπαρχίας. Ὑπεβάλαμεν μίαν τροπολογίαν εἰς ἕνα νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον εἰσήγαγε διὰ τὴν ἐπικύρωσιν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου σχετικῶς μὲ τὰ ἐκλογικὰ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς υἱοθέτησε τὴν τροπολογίαν καὶ ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Βουλήν. Ὁ νόμος ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἐδημοσιεύθη μετὰ ἀπὸ 65 ἡμέρας τὴν παραμονὴν τῆς λήξεως τῆς προθεσμίας διὰ τὴν ἐγγραφὴν εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, ὥστε ἔμεινεν ἄνευ ἀποτελέσματος. Αὐτὸ τὸ γεγονὸς δεικνύει καθαρὰ πλέον ποία διάθεσις ὑπῆρξε καὶ πῶς ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἀνωμαλία εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους.

§35Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ποία ἐξήγησις ἐδόθη διὰ τὴν καθυστέρησιν;

§36Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καμμία.

§37Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δηλαδή, ὄχι ἀκριβῶς καμμία. Ἦτο σαφὴς περίπου ἡ ἐξήγησις, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ράλλης ἔδωσεν. Ἡ καθυστέρησις ὠφείλετο εἰς τὸ ὅτι δὲν ἤθελε νὰ ἰσχύσῃ ὁ νόμος.

§38Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἤθελε νὰ ὑπάρξῃ τὸ ὀρθὸν καὶ νόμιμον. Αὐτὴ ἦτο ἡ πρόθεσίς του. Τὸ περίεργον ὅμως εἶναι, καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὸ ἀναφέρω, ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ἀνεφέρθην ἐγγράφως εἰς τὸν παρόντα κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ ἐπεστήσαμεν τὴν προσοχὴν ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Ἐζητήσαμεν μάλιστα νὰ ἴδωμεν καὶ νὰ ἴδῃ καὶ ἡ Βουλὴ τί ἀποτέλεσμα προέκυψεν ἐξ αὐτῶν τῶν διαγραφῶν. Πόσοι δηλαδὴ ἔχουν διαγραφῆ ὡς μὴ διαμένοντες εἰς τὸν τόπον καταγωγῆς των. Ἐζητήσαμεν ἐπίσης νὰ πληροφορηθῶμεν πόσοι ἔχουν ἐγγραφῆ ἐξ αὐτῶν εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους διὰ νὰ ἔχωμεν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐκκαθαρίσεως τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων. Τὰ στοιχεῖα αὐτὰ δὲν μᾶς ἐδόθησαν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν ἀπάντησίν του λέγει, ὅτι ἐπιφυλάσσεται νὰ ἀπαντήσῃ, διότι αἱ Ὑπηρεσίαι μελετοῦν τοὺς ἀριθμούς.

§39Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Οἱ ἀριθμοὶ δὲν μελετῶνται, συγκεντρώνονται. Τί θὰ ἀποδώσῃ ἡ μελέτη τῶν ἀριθμῶν;

§40Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἔγγραφον λέγει τὰ ἑξῆς: «...(ἀναγινώσκει)...». Πράγματι, ἐγένετο λάθος, λέγει εὐθὺς ὡς συγκεντρωθῶσιν. Ἀλλὰ εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ πράγματος ὁ κ. Ὑπουργὸς, δυστυχῶς, υἱοθετεῖ τὰς ἀπόψεις τῆς ὑπηρεσίας, αἱ ὁποῖαι εἶναι καὶ ἀπόψεις τοῦ κ. Ράλλη, ὅτι δηλαδὴ ἠμπορεῖ νὰ ἔγιναν παράνομοι διαγραφαί, ἀλλὰ εἰς τὸν νόμον ὑπάρχουν διατάξεις περὶ ἐνστάσεως καὶ ἑπομένως οἱ διαγραφέντες παρανόμως, ἐδικαιοῦντο νὰ προσφύγουν δι’ ἐνστάσεως εἰς τὸν Εἰρηνοδίκην ἢ εἰς τὸν Πρόεδρον Πρωτοδικῶν καὶ νὰ ζητήσουν τὴν ἐπανεγγραφήν των, διότι κακῶς διεγράφησαν. Θέλω νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουν ὑποπτευθῆ οἱ πολῖται ὅτι ἔχουν διαγραφῆ ἀπὸ τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τοῦ τόπου καταγωγῆς των, ὅπου νομίμως εἶχον ἐγγραφῆ; Ἐγνώριζον ὅτι ἦσαν ἐγγεγραμμένοι εἰς αὐτοὺς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους καὶ ὅτι δὲν ὑπῆρχε περίπτωσις νομίμου διαγραφῆς των. Εἶναι δυνατὸν ὅλοι οἱ πολῖται τῆς Χώρας νὰ πᾶνε εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους ποὺ δημοσιεύονται διὰ νὰ ἴδουν μὴ τυχὸν διεγράφησαν παρανόμως; Ὡς ἀντιλαμβάνεσθε, αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Εἶναι ἕνας παραλογισμὸς τῆς ὑπηρεσίας, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρῃ ἀνταπόκρισιν οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγήσῃ εἰς τὴν ὀρθὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος. Νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἕνα σοβαρὸν θέμα, τοῦ ὁποίου τὴν ἔκτασιν οὐδεὶς δύναται νὰ γνωρίζῃ τώρα, διότι δὲν ἔχομεν ἀριθμούς. Πάντως, ὑπάρχει, ὡς εἶπον, ἕνα σοβαρὸν πρόβλημα ἐπὶ τοῦ ὁποίου πρέπει νὰ δοθῇ μία λύσις. Διὰ τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου δὲν θίγεται αὐτὸ τὸ περίφημον καθεστὼς τῶν εἰδικῶν καταλόγων, προκειμένου περὶ τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν στρατιωτικῶν. Δὲν πρόκειται νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐλέχθησαν τόσα πολλὰ κατὰ τὴν συζήτησιν περὶ τῆς βίας καὶ νοθείας καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου, ὥστε ἡ ἐπανάληψίς των πλέον νὰ μὴ ἔχῃ κανένα νόημα. Γεγονὸς εἶναι ὅτι μὲ τὸ σύστημα αὐτὸ τῶν εἰδικῶν καταλόγων καὶ μὲ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ψηφίζουν οἱ στρατιωτικοί, προσβάλλεται κυριολεκτικῶς τὸ δημόσιον αἴσθημα, προσβάλλονται δὲ ἰδιαιτέρως οἱ στρατευμένοι νέοι τῆς χώρας καὶ δὲν ἐξυπηρετεῖται οὐδαμῶς τὸ δικαίωμα τῶν στρατιωτικῶν ἐξισουμένων δῆθεν πρὸς τοὺς πολίτας. Ἡ διευκόλυνσις τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα οἱ στρατευμένοι νέοι τῆς Ἑλλάδος νὰ κατευθύνωνται δίκην ἀγέλης ἀπὸ τοὺς ἀξιωματικούς των εἰς τὰς κάλπας διὰ νὰ ψηφίσουν κατὰ τὰς κατευθύνσεις τῶν ἀξ)κῶν των καὶ κατὰ συνέπειαν κατὰ τὰς κατευθύνσεις τῆς Ε.Ρ.Ε. Αὐτὸ ἀποτελεῖ τὴν μεγαλυτέραν προσβολήν, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ εἰς βάρος τῶν στρατιωτῶν. Κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διέκοψε τὸν κ. Μητσοτάκην καὶ εἶπεν, ὅτι τώρα ἔχουν ληφθῆ μέτρα ὥστε τοὐλάχιστον ὡς πρὸς τὰς εἰδικὰς καταστάσεις νὰ μὴ ὑπάρξῃ καμμία ἀνωμαλία. Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι αἱ καταστάσεις θὰ θεωροῦνται καὶ θὰ ἐπικυροῦνται ἀπὸ τοὺς προέδρους τῶν Πρωτοδικῶν. Μὰ τὸ ἴδιον σύστημα ὑπῆρξε, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς τὸν προηγούμενον νόμον ποὺ ἴσχυσεν εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1961. Καὶ τοὐλάχιστον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν θὰ γνωρίζῃ πόσον ἀπησχόλησε, πόσον ἐταλαιπώρησε τὸ Ἐκλογοδικεῖον αὐτὸ τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν καταστάσεων, ἰδίως ὅσον ἀφορᾶ τὴν προθεσμίαν ὑποβολῆς τῶν καταστάσεων αὐτῶν. Διότι κατέληξε μὲ σοβαρὰν μειοψηφίαν τοῦ Ἐκλογοδικείου, νὰ γίνῃ μὲν δεκτὸν ὅτι ἡ προθεσμία δὲν ἦτο ἀνατρεπτικὴ καὶ ἑπομένως ἠμποροῦσαν νὰ στέλλωνται αἱ καταστάσεις μετὰ τὴν λῆξιν τῆς προθεσμίας, ἀλλὰ συνέβη τὴν Κυριακήν, τὴν ἡμέραν τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν, νὰ στέλλωνται ἀκόμη στρατιωτικαὶ καταστάσεις. Αὐτὸ τὸ αἶσχος, διότι πρόκειται περὶ αἴσχους, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ἐπαναληφθῇ, μὲ οἱανδήποτε πρόβλεψιν ὅτι θὰ κυρωθοῦν ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῶν Πρωτοδικῶν. Διότι ἔχει καταγγελθῆ καὶ περιλαμβάνεται εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι τὸ 1961 εἰς τὰς καταστάσεις αὐτάς, ἄνθρωποι ἐργαζόμενοι εἰς στρατιωτικὰς μονάδας, ἐνεγράφησαν εἰς τὰς καταστάσεις ἐνῷ εἶχον γεννηθῆ τὸ 1944. Ἦσαν δηλαδὴ 17 ἐτῶν. Ὅταν αὐτὰ τὰ δεδομένα ἔχομεν καὶ συγχρόνως ἔχομεν τὸ ἀπαράδεκτον φαινόμενον τοῦ τρόπου τῆς ψηφοφορίας τῶν στρατιωτῶν, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ διακηρύξωμεν, ὅτι ἡ διατήρησις αὐτοῦ τοῦ καθεστῶτος δὲν εἶναι παρὰ μία ἐπιταγὴ νοθείας, ἡ ὁποία δίδεται ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ παραδεκτὴ ἡ ἄποψις, ἡ ὁποία ὑποστηρίζεται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν πλειοψηφίαν, διότι αὐτὸ σημαίνει ὅτι ζητεῖται ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ διάταξιν διὰ τῆς ὁποίας ἡ ΕΡΕ θὰ ξεκινήσῃ τὰς ἐκλογὰς μὲ 150 χιλ. ψήφους εἰς τὴν τσέπην της πρὶν ὑπάρξῃ ἕνας συναγωνισμὸς μεταξὺ τῶν κομμάτων. Αὐτὸ εἶναι ἀπαράδεκτον. Καὶ νομίζω, ὅτι ἐὰν ὑπάρχῃ στοιχειώδης διάθεσις νὰ πᾶμε εἰς ἐκλογὰς πραγματικάς, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀρνηθῇ νὰ υἱοθετήσῃ αὐτὴν τὴν ἀπολύτως δικαίαν ἄποψιν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι νέα καὶ ἴσχυσεν εἰς πολλὰς ἐκλογάς. Τὸ 1932 ὁ βασικὸς νόμος περὶ ἁπλῆς ἀναλογικῆς προβλέπει διάταξιν, διὰ τῆς ὁποίας ἀναστέλλεται ἡ ἄσκησις τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν στρατιωτικῶν. Καὶ ἐγένετο τοῦτο τότε εἰς ὁμαλὴν ἐποχήν, ὄχι σήμερον, ποὺ τὰ πράγματα ἔχουσιν ἄλλως. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ προχωρήσῃ θαρραλέως. Καὶ ἔρχομαι, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ ἐκλογικὸν σύστημα. Τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς παρουσιάζει δύο μειονεκτήματα καὶ παρέχει δύο καταπλεονεκτήσεις ὑπὲρ ὡρισμένου κόμματος, τοῦ πρώτου κόμματος, εἰς βάρος τῶν ἄλλων κομμάτων, διὰ τοῦ ἀποκλεισμοῦ τῆς συμμετοχῆς ὅλων τῶν κομμάτων εἰς τὴν Βʹ κατανομὴν καὶ διὰ τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον διενεργεῖται ἡ Βʹ κατανομή. Ὁ ἀποκλεισμὸς τῶν ἄλλων κομμάτων εἰς συμμετοχὴν τῆς Βʹ κατανομῆς ἔχει μόνον τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἐτόνισε τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν, ἰδίως δηλαδὴ ἐπιτρέπει τὴν ψυχολογίαν τῆς χαμένης ψήφου, πρᾶγμα ὅπερ ἐπηρεάζει τὸν ἐκλογέα ὅταν τὸ κόμμα του δὲν πρόκειται νὰ βγάλῃ βουλευτήν. Αὐτὸ εἶναι σωστόν, ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ ἀποφασιστικόν. Τὸ ἀποφασιστικὸν εἶναι ὁ τρόπος τῆς διενεργείας τῆς Βʹ κατανομῆς. Διότι καὶ ἂν μποῦν καὶ 4, 5 κόμματα εἰς τὴν Βʹ κατανομὴν δὲν πρόκειται νὰ κερδίσουν τίποτε ἐκ τῆς κατανομῆς τῶν ἑδρῶν. Διὰ τοῦτο τὸ βασικώτερον θέμα εἶναι ὁ τρόπος τῆς κατανομῆς. Ἡ χρησιμοποίησις δὶς τῶν ψήφων ἑκάστου κόμματος, τὸ ὁποῖον λαμβάνει μέρος εἰς τὴν Βʹ κατανομήν, ἀποτελεῖ τὴν νόθευσιν τοῦ φρονήματος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ αὐτὸ ὡδήγησεν εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 καὶ 1961 εἰς τὴν δημιουργίαν νόθου πλειοψηφίας ὑπὲρ τοῦ κόμματος, τὸ ὁποῖον ἦλθε πρῶτον εἰς τὰς ἐκλογάς. Ὁ κ. Ράλλης ἐπεδίωξε νὰ ταυτίσῃ τὸν τρόπον τῆς κατανομῆς τοῦ 1958 καὶ τοῦ 1961 μὲ τὸ 1951. Δὲν ἔχουν καμμίαν ἀπολύτως σχέσιν τὰ πράγματα. Διότι τὸ 1951 ἐγένετο ὁ ὑπολογισμὸς τῆς Βʹ κατανομῆς ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ συνόλου τῶν ψήφων τῶν κομμάτων ποὺ εἰσῆλθον εἰς τὴν πρώτην κατανομήν. Ἀλλὰ γίνεται ἐξαγωγὴ ἀποτελέσματος ὡς ἐὰν γίνεται ἡ πρώτη κατανομὴ εἰς τὴν μείζονα περιφέρειαν, μετρεῖται τὸ σύνολον τῶν ψήφων ποὺ λαμβάνει κάθε κόμμα ποὺ μετέχει εἰς τὴν Βʹ κατανομὴν εἰς τὴν ἐκλογικὴν περιφέρειαν τῆς μείζονος περιφερείας, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ συνόλου τῶν ψήφων αὐτῶν γίνεται ἡ κατανομὴ ὡς ἂν ἐγένετο ἡ Αʹ κατανομή. Ἀπὸ τὸν προκύπτοντα ἀριθμὸν ἑδρῶν ἀφῃροῦντο αἱ ἕδραι ποὺ προέκυψαν εἰς τὴν πρώτην κατανομήν. Οὕτω οὐσιαστικῶς ἔχομεν δευτέραν κατανομὴν βάσει τῶν ὑπολοίπων. Αὐτὴν τὴν διαφορὰν ἔχει. Καὶ θὰ ἀναφερθῶ εἰς ἀποτελέσματα. Τὸ 1958 ἐπὶ 104 ἑδρῶν ποὺ ἔμειναν διὰ τὴν Βʹ κατανομήν, ἡ ΕΡΕ ἐπῆρεν 71 καὶ ἡ ΕΔΑ 33 ὡς δεύτερον κόμμα. Δηλαδὴ κατ’ ἄλλον τρόπον ἡ ΕΡΕ ἐπῆρε τὸ 69% καὶ ἡ ΕΔΑ τὸ 31%. Αὐτὸ τὸ ποσοστὸν ὄχι μόνον ἐστέρησε τὰ ἄλλα κόμματα ποὺ δὲν συμμετεῖχον εἰς τὴν Βʹ κατανομήν, ἀλλὰ ἐδημιούργησε καταπλεονέκτησιν τοῦ πρώτου κόμματος εἰς βάρος τοῦ ἑτέρου κόμματος ποὺ ἐμπῆκε εἰς τὴν Βʹ κατανομήν. Δηλαδή, ἐνῷ πῆρε τὸ 55% τῶν ψήφων, ἐπῆρε τὸ 69% τῶν ἑδρῶν. Καὶ εἰδικώτερον ἀκόμη ἡ ΕΡΕ εἶχε 306.000 ἀχρησιμοποιήτους ψήφους τῆς Αʹ κατανομῆς καὶ ἡ ΕΔΑ 275.000. Καὶ μὲ τὴν μικρὰν αὐτὴν διαφορὰν τῶν ψήφων, μεταξὺ τῆς ΕΡΕ καὶ τῆς ΕΔΑ, ἡ ΕΡΕ πῆρε 38 ἕδρας παραπάνω. Ἡ διαφορὰ τῶν ἀχρησιμοποιήτων ψήφων, ἐπαναλαμβάνω, ἦτο 30.000. Τὸ 1961 εἶναι γνωστὸν ὅτι ἐπὶ 28 ἑδρῶν τῆς Βʹ κατανομῆς ἡ ΕΚ ἔλαβε 6 καὶ ἡ ΕΡΕ 22. Μὲ πολὺ μικρότερον ποσοστὸν διαφορᾶς εἰς τὸ σύνολον τῶν ψήφων. Ἀλλὰ ἐπεκαλέσθη, ὁ κ. Ράλλης, ὅτι τοῦτο συνέβη διότι δὲν μετέσχε καὶ τρίτον κόμμα, δηλαδὴ ἡ ΕΔΑ, ἡ ὁποία ἦτο συνασπισμὸς κομμάτων κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1961. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθόν, διότι ἐὰν εἰσήρχετο ἡ ΕΔΑ θὰ ἔπαιρνε μίαν ἕδραν εἰς τὴν μείζονα περιφέρειαν τοῦ Ἐφετείου Ἀθηνῶν. Ἐὰν ὅμως ὑπῆρχε καὶ τέταρτον κόμμα διὰ τὴν Βʹ κατανομὴν καὶ πάλιν τὸ ἴδιον θὰ συνέβαινε. Συνεπῶς, τίποτε δὲν μεταβάλλει ἡ εἴσοδος ὅλων τῶν κομμάτων εἰς τὴν Βʹ κατανομήν. Ἡ καταπλεονέκτησις εἶναι ὑπὲρ τοῦ πρώτου. Ἐὰν ὁ ἐκλογεὺς γνωρίζῃ, ὅτι τὸ κόμμα, τὸ ὁποῖον ψηφίζει καὶ ἂν μετάσχῃ εἰς τὴν Βʹ κατανομήν, δὲν πρόκειται νὰ λάβῃ καμμίαν ἕδραν, διατί νὰ τὸ ψηφίσῃ; Ἡ ψυχολογία τῆς χαμένης ψήφου θὰ ἐξακολουθῇ νὰ ὑφίσταται. Συνεπῶς, κ. βουλευταί, ἂν πράγματι ἐσκέφθη ἡ Κυβέρνησις καὶ ἀπεφάσισεν ἡ ΕΡΕ, ὅτι πρέπει νὰ στερηθῇ τῶν ἀνόμων κερδῶν ἀπὸ τὴν ἐκλογικὴν ἀναμέτρησιν, μέσῳ τῶν οἱωνδήποτε τεχνασμάτων καὶ ἰδίως τοῦ δολίου συστήματος ποὺ λέγεται ἐνισχυμένη ἀναλογική, ἂν ἀπεφάσισε νὰ παραιτηθῇ, εἶναι ἀνάγκη ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ἀντιμετωπίζουσα αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν κρισιμότητα τῶν περιστάσεων, ἡ ὁποία ἐπιβάλλει νὰ γίνῃ αὐτό, νὰ ἀποφασίσῃ, τοὐλάχιστον εἰς τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς, νὰ ψηφίσῃ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν. Μόνον ἔτσι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ πραγματικὴ ἐκλογικὴ ἀναμέτρησις, τοὐλάχιστον τῶν ψήφων, αἱ ὁποῖαι θὰ ριφθοῦν εἰς τὰς κάλπας καὶ νὰ ὑπάρξουν ἐκλογικὰ ἀποτελέσματα ἀνάλογα, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρξῃ καταπλεονέκτησις οἱουδήποτε κόμματος εἰς βάρος ἄλλου κόμματος. Εἶναι τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον δὲν ἀδικεῖ κανένα καὶ ἐκ τοῦ ὁποίου δὲν καταπλεονεκτεῖ εἰς βάρος του ἄλλος κανείς. Δὲν ὑπάρχει, λοιπόν, ἀπολύτως καμμία δικαιολογία διὰ τὴν ἄρνησιν τῆς καθιερώσεως τοῦ συστήματος τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς. Ἡ ἄποψις, ὅτι διὰ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ποὺ εἰσάγει, ἰδίως τὸ ἐκλογικὸν σύστημα, πρέπει κυρίως νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὸ νὰ ἐξασφαλισθῇ ἰσχυρὰ Κυβέρνησις, ἡ ἄποψις αὐτὴ εἶναι ἀπαράδεκτος. Εἶπον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ μοῦ ἐδόθη καὶ ἄλλοτε ἡ εὐκαιρία νὰ εἴπω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι εἰς τοὺς νόμους τοὺς ἐκλογικούς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδώσωμεν ἄλλους σκοποὺς παρὰ ἐκείνους, τοὺς ὁποίους τάσσει τὸ Σύνταγμα. Καὶ τὸ Σύνταγμα εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς νόμους τοῦτο μόνον ἐπιτρέπει. Νὰ κινηθῇ ἡ ἀπαραίτητος διαδικασία διὰ τὴν θέσιν εἰς ἐνέργειαν τοῦ πολιτειακοῦ μηχανισμοῦ μέσῳ τῶν ἐκλογῶν, ὥστε νὰ λειτουργήσουν πράγματι οἱ κοινοβουλευτικοὶ καὶ οἱ συνταγματικοὶ θεσμοὶ τῆς χώρας, νὰ γίνῃ ἐνεργὸς ὁ θεσμὸς τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας, νὰ δοθῇ εἰς τὸν λαὸν δηλαδὴ τὸ δικαίωμα νὰ ἐκδηλώσῃ τὴν θέλησίν του καὶ διὰ τὴν ἐκλογὴν Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ τὸ σοβαρώτερον, κ. βουλευταί, τὸ ὁποῖον ἀγνοοῦμεν κατὰ τὴν συζήτησιν περὶ τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος, νὰ δώσωμεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὸ δικαίωμα νὰ ἐκλέξῃ τοὺς ἀντιπροσώπους του, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποφασίζουν διὰ τὴν τύχην των. Θὰ νομοθετοῦν, διότι τὸ κυριώτερον ἔργον εἰς τὸ ἀντιπροσωπευτικὸν κοινοβουλευτικὸν σύστημα, δὲν εἶναι ἡ ἀνάδειξις Κυβερνήσεως, εἶναι ἡ ἀνάδειξις ἀντιπροσώπων διὰ τὴν ψήφισιν τῶν νόμων, τὸ ἔργον τὸ νομοθετικὸν τῆς Βουλῆς καὶ ὄχι τὸ ἔργον τῆς ἀναδείξεως τῆς Κυβερνήσεως. Βεβαίως, εἶναι ἕνας ἀπὸ τοὺς σκοποὺς ποὺ διαγράφει τὸ Σύνταγμα καὶ αὐτός, ἡ ἀνάδειξις διὰ τῆς πλειοψηφίας Κυβερνήσεως, ὁ ἔλεγχος διὰ τῆς μειοψηφίας, ἀλλὰ ὁ βασικώτερος σκοπὸς αὐτοῦ τοῦ συστήματος τοῦ ἀντιπροσωπευτικοῦ τῶν θεσμῶν, ὅπως τοὺς εἰσάγει τὸ Σύνταγμα, εἶναι νὰ ἐκλέγωνται ἀντιπρόσωποι διὰ νὰ νομοθετοῦν, νὰ ἀποφασίζουν διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διὰ τὴν λύσιν τῶν προβλημάτων του. Πέραν τούτου, ἡ ἄποψις ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξουν ἰσχυραὶ κυβερνήσεις, δὲν νομίζω ὅτι στηρίζεται εἰς καμμίαν λογικὴν βάσιν. Ὑπῆρξαν περιπτώσεις ὅπου ἰσχυραὶ κυβερνήσεις ἐξετράπησαν ἀπὸ τὰ ὅρια τοῦ Συντάγματος εἰς βάρος τῆς μειοψηφίας καὶ εἰς βάρος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Μία Κυβέρνησις εἶναι ἰσχυρὰ μόνον καθ’ ὃ μέτρον εἶναι εἰς θέσιν νὰ δίδῃ λύσεις ριζικὰς εἰς τὰ φλέγοντα προβλήματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ αὐτὸ μπορεῖ νὰ τὸ κατορθώσουν ἔστω καὶ κυβερνήσεις μὲ συνεργασίαν, ἔστω καὶ κυβερνήσεις μειοψηφιῶν. Αὐτὸ εἶναι ἰσχυρὰ Κυβέρνησις. Καὶ δὲν εἶναι λόγος κενός, τὸ ἔδειξεν ἡ πρᾶξις. Ἰσχυρὰς Κυβερνήσεις ἐπέτυχε μὲ αὐτὸ τὸ σύστημα ποὺ τὸ τονίζω, μόνον ὁ κ. Καραμανλῆς, μόνον ὁ μηχανισμὸς τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ συνέλαβε νὰ πραγματοποιήσῃ, διότι ἡ ἐνισχυμένη ἀναλογικὴ μόνον ἔργον τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ καὶ τοῦ Κόμματος τῆς ΕΡΕ, δὲν ἴσχυσε ποτὲ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἀπέκτησε μὲ αὐτὸ τὸ σύστημα ἰσχυρὰς κυβερνήσεις, τὰ ἀποτελέσματα ὅμως τὰ εἴδατε. Καὶ σήμερον μὲ μίαν ἰσχυροτάτην πλειοψηφίαν, τὴν ὁποίαν εἶχε, τῶν 180 ἑδρῶν, εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς ὄγκου προβλημάτων, ἐνώπιον τῶν ὁποίων δὲν εὑρέθη ποτὲ ὁ τόπος, προβλημάτων καὶ ἐθνικῶν καὶ οἰκονομικῶν, προβλημάτων ἰδίως ἐσωτερικῶν, ζωτικῆς σημασίας διὰ τὸν τόπον, τὰ ὁποῖα δὲν ἀντιμετώπισε ποτὲ ἡ χώρα. Καὶ ἂν κἄτι ταράσσῃ τὴν χώραν μας καὶ τὸν λαὸν αὐτὴν τὴν στιγμήν, εἶναι ἡ ἀνωμαλία ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη ἐκ τῆς ὑπάρξεως αὐτῆς τῆς ἰσχυρᾶς πλειοψηφίας. Δὲν ὑπάρχει, λοιπόν, ἐπιχείρημα ὑπὲρ τῆς ἐνισχυμένης διὰ νὰ δημιουργῇ ἰσχυρὰν Κυβέρνησιν. Ἂς ἀποφασίσῃ ὁ πολιτικὸς κόσμος τῆς χώρας νὰ συνεργασθῇ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα πιέζουν τὸν τόπον, καὶ θὰ ὑπάρξῃ δυνατότης συνεργασίας, ἐὰν ὅλοι προσηλωθῶμεν εἰς αὐτὸ τὸ καθῆκον καὶ ἐξυπηρετήσωμεν εἰς μίαν στιγμήν, ἔστω τὴν στιγμὴν αὐτήν, τὸ γενικώτερον συμφέρον καὶ τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ λαοῦ καὶ θὰ εὑρεθῇ ὁ δρόμος καὶ διὰ ἰσχυρὰν Κυβέρνησιν καὶ διὰ συνεργασίαν καὶ διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ πρόβλημα κυβερνητικὸν εἰς τὴν χώραν, χωρὶς νὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ προχωρῶμεν εἰς τὴν νόθευσιν διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν αὐτὸ τὸ ἀποτέλεσμα. Ὁπωσδήποτε, ὅταν εἰς τὸν νόμον τὸν ἐκλογικὸν τάσσωμεν ὡς σκοπὸν νὰ προσδιορίζῃ τὰ ἀποτελέσματα ἐκ τῆς ἐκλογῆς, εἶναι προφανὲς ἐξ αὐτοῦ καὶ μόνον τοῦ λόγου, ὅτι ἔχομεν νόθευσιν τοῦ φρονήματος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἔχομεν νόθον ἐκδήλωσιν τῆς θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ τελευταῖον θέμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀπασχολήσῃ σοβαρῶς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Εἶναι τὸ θέμα τῆς δημιουργίας προϋποθέσεων ἐλευθέρας ἐκδηλώσεως τῆς θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον καὶ ἐπιγραμματικῶς ἔχει χαρακτηρίσει ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΚ, ἡ δημιουργία τιμίου Κράτους. Πολλὰ ἔχουν λεχθῆ, ἰδίως ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀσκηθεῖσαν κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς καὶ τὸ πραξικόπημα τὸ ἐκλογικὸν τοῦ 61 ὡς πρὸς τὴν ἀσκηθεῖσαν βίαν εἰς βάρος τῶν πολιτῶν, ἔχουν λεχθῆ τόσα ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ σήμερον κανείς, ὁ ὁποῖος νὰ τὸ ἀμφισβητῇ. Ἀνεγνωρίσθη, ἄλλως τε, εἰς τὴν συζήτησιν τὴν ἄλλην, τὴν θλιβεράν, διὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, βεβαιώνεται ἀπὸ ἔγγραφα ἐπίσημα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προεδρίας Κυβερνήσεως, ἡ ἄσκησις αὐτῆς τῆς τρομοκρατίας καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ποὺ ἐπέφερεν ἡ ἄσκησις τῆς τρομοκρατίας αὐτῆς, ἡ ὁποία καὶ μᾶς προσβάλλει καὶ ὡς λαὸν καὶ ὡς Ἔθνος, ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει, καθιστᾷ ἀδύνατον τὴν λειτουργίαν τῶν θεσμῶν καὶ τὴν ἀποκατάστασιν ὁμαλῆς δημοκρατικῆς ἐξελίξεως εἰς τὸν τόπον μας. Ἐτονίσθη κατὰ κόρον, ὅτι τὸ πρῶτον πρόβλημα ποὺ ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ Κυβέρνησις ποὺ θὰ ὡδήγει τὸν τόπον εἰς τὰς ἐκλογάς, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι αὐτό. Δυστυχῶς, ἀπὸ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ κ. Πιπινέλη, ὄχι μόνον δὲν διεγράφησαν κἂν τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα κρίνεται ὅτι εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν δημιουργίαν αὐτοῦ τοῦ κλίματος, πρὸς ἐλευθέραν ἔκφρασιν τῆς θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὑπάρχει μία κατάστασις ἀναμονῆς τὸ ὀλιγώτερον, ὑπάρχει, τὸ περισσότερον, ὑπάρχει μία κατάστασις ἀνοχῆς πρὸς ἐκδήλωσιν τρομοκρατήσεως τῶν πολιτῶν, ἄσκησις βίας εἰς βάρος τῶν πολιτῶν καὶ σήμερον, κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος μηνὸς ποὺ εὑρίσκεται ἡ παροῦσα Κυβέρνησις εἰς τὴν ἐξουσίαν. Δὲν θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰ θέματα τῆς Θεσσαλονίκης, ποὺ ἔχει δημιουργηθῆ αὐτὴ ἡ φοβερὰ κατάστασις, ὥστε ὁ ἀνακριτὴς νὰ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ διεκτραγῳδῇ τὰς δυσχερείας, ἐντὸς τῶν ὁποίων προχωρεῖ εἰς τὸ ἀνακριτικόν του ἔργον. Θὰ ἀναφέρω, ὅμως 2–3 παραδείγματα, συγκεκριμένα, ἀσκήσεως τρομοκρατίας, τὰ ὁποῖα δείχνουν πράγματι, ποῖον πνεῦμα ἐξακολουθεῖ νὰ κυριαρχῇ μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἴσα–ἴσα ὑπεύθυνοι καὶ ἴσα–ἴσα ἐντεταλμένοι νὰ τηροῦν τὴν τάξιν καὶ νὰ προστατεύουν τὴν ἡσυχίαν καὶ τὴν ἐλευθερίαν τῶν πολιτῶν. Ἀπόψε ἀνεγνώσθη τηλεγράφημα ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον τοῦ συναδέλφου μας, κ. Κελτεμλίδη, ὁ ὁποῖος βγῆκε εἰς τὴν δευτέραν ἐκλογικὴν περιφέρειαν τῆς Θεσσαλονίκης. Ἐπῆγε εἰς ἕνα χωριό, τὸν Ἅγιο Πρόδρομο, νομίζω, νὰ ὁμιλήσῃ. Ἐκάθησε εἰς τὸ καφενεῖον, ἐπῆγε ὁ ἐνωμοτάρχης, ὁ ἀστυνομικὸς σταθμάρχης τοῦ χωριοῦ καὶ τοῦ ἐζήτησε νὰ τὸν ἀκολουθήσῃ. Διατί, ἠρώτησε ὁ βουλευτής, θὰ σὲ ἀκολουθήσω; Ἔβγαλε ἀμέσως τὸ πιστόλι του καὶ εἶπε «μὲ ἀκολουθεῖς ἢ πυροβολῶ». Βεβαίως, ἐπῆρε τηλ)κῶς τὸν Ὑπουργὸν Β. Ἑλλάδος κλπ. κλπ. καὶ πιθανῶς νὰ ἐλήφθησαν μέτρα, ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τοῦ ἂν θὰ ληφθοῦν μέτρα περὶ τοῦ ἐνωμοτάρχου ἢ ὄχι. Τὸ θέμα εἶναι, ποιὸ πνεῦμα κυριαρχεῖ εἰς τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα καλοῦνται νὰ προστατεύσουν τὸν πολίτην, ὁ ὁποῖος θὰ προσέλθῃ εἰς τὰς ἐκλογὰς διὰ νὰ ἐκφράσῃ τὴν θέλησίν του ἐλευθέρως. Αὐτὸ τὸ πνεῦμα εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐμφυσήσει τὸ καθεστὼς τὸ ὁποῖον ἐδημιούργησε τὸ Κόμμα τῆς ΕΡΕ. Διὰ τὰ ὄργανα αὐτά, εἶναι δύσκολον, ὥστε πράγματι σήμερον νὰ ἀποτελῇ ἆθλον ἡ προσπάθεια νὰ μετατοπισθῇ ἢ τοὐλάχιστον νὰ περιορισθῇ αὐτὸ τὸ πνεῦμα. Ἀνεφέρθη ἤδη καὶ κατηγγέλθη ἐγγράφως εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, περιστατικόν, τὸ ὁποῖον μὲ ἀφορᾷ προσωπικῶς, λαβὸν χώραν ἐντὸς τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον εἶναι ἐνδεικτικὸν τῆς καταστάσεως καὶ τοῦ πνεύματος αὐτοῦ, διὰ τὸ ὁποῖον ὁμιλῶ. Ἐπῆγα πρὸ 15–20 ἡμερῶν στὸ Δῆμο Δάφνης, εἶναι εἰς τὰ κράσπεδα τοῦ κέντρου τῶν Ἀθηνῶν. Ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ μία συνεστίασις καὶ μᾶς εἶχαν καλέσει καὶ ἐπήγαμε μὲ τὴν συνάδελφον κ. Σβώλου, καὶ μόλις ἐκαθήσαμεν εἰς ἕνα καφενεῖον δὲν ἐπροφθάσαμεν νὰ καθήσωμεν καὶ ἔρχεται ὁ διοικητὴς τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων καὶ μοῦ λέγει: «Κάματε ἄσχημα νὰ ἔλθετε νὰ κάμετε συγκέντρωσιν ἐν ὑπαίθρῳ καὶ νὰ ὁμιλήσετε. Θὰ ἔπρεπε νὰ μὲ εἰδοποιήσετε καὶ νὰ λάβετε ἄδειαν. Τοῦ ἀπήντησα, ὅτι οὔτε συγκέντρωσιν ἐν ὑπαίθρῳ πρόκειται νὰ κάμωμεν, οὔτε πρόκειται νὰ ὁμιλήσῃ κανείς, λάθος κάμνετε. Ἔφυγε. Μετὰ ἕνα λεπτὸ ἐπανέρχεται, προφανῶς μὲ κἄποιον ἐπεκοινώνησε καὶ ἔλαβεν ὁδηγίας, καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι ἐὰν δὲν φύγετε σὲ ἕνα λεπτό, θὰ σᾶς διώξω. Βεβαίως τὸν ἀπέπεμψα, τοῦ εἶπον, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ δεχθῶ τελεσίγραφον, ἐκάθησα πέντε λεπτὰ καὶ ἔφυγα. Προχωρῶν πρὸς τὴν αἴθουσαν ὅπου ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἡ συνεστίασις, ἔφθασα εἰς τὴν πλατεῖα, ἐκεῖ ἦτο πλῆθος κόσμου, ἡ πλατεῖα ἦτο γεμάτη, δὲν ἠμποροῦσε νὰ συλλάβῃ νοῦς, ὅτι ἠμποροῦσα νὰ πάω σὲ ἄγνωστο κόσμον νὰ ὁμιλήσω. Ἐπήγαμε καὶ ἐκαθήσαμε, διότι ἦτο ἐνωρὶς ἀκόμη καὶ ἀντίκρυσα τὸ ἑξῆς φαινόμενον. Καὶ ἐρωτῶ οἱονδήποτε ἀπὸ τοὺς συναδέλφους, τὶ θὰ ἔκαμεν εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν; Ἔρχεται ὁ καταστηματάρχης ἀμέσως τρέμων καὶ μοῦ λέγει: Κύριοι μὲ συγχωρῆτε δὲν ξεύρω ποῖοι εἶσθε, αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶναι μέσα ὁ Διοικητὴς τοῦ Ἀστυνομικοῦ τμήματος καὶ μοῦ εἶπε νὰ μὴ σᾶς σερβίρω οὔτε νερό, διότι μοῦ εἶπεν ὅτι θὰ κάμετε φασαρίαν. Ἔμεινα κατάπληκτος, καὶ τοῦ εἶπον, ὅτι διὰ τὸ δεύτερον μὴ φοβᾶσθε καθόλου, δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ καμμία φασαρία. Διὰ τὸ πρῶτον τὸν ἠρώτησα, σοῦ τὸ εἶπεν ὁ διοικητής; Εἶναι μέσα μοῦ ἀπήντησεν, ἐλᾶτε νὰ σᾶς τὰ πῇ καὶ σᾶς, μάλιστα χθὲς τὸ βράδυ, μοῦ προσέθεσεν, ἦλθε καὶ μοῦ ἐπῆρεν ἔγγραφον δήλωσιν, ὅτι δὲν θὰ σερβίρω κανένα πολιτικόν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔλθῃ νὰ καθήσῃ στὸ καφενεῖον μου. Εἰς ἐμὲ δὲ εἶπεν ὁ κ. διοικητής, σεῖς μόνον οἱ κύριοι ἀντιπρόσωποι —ὄχι βουλευταί — ἠμπορεῖτε νὰ καθήσετε, ὅλοι οἱ ἄλλοι θὰ φύγουν. Ἰδού, λοιπόν, ἡ ἀντίληψις τῶν ὀργάνων τῆς τάξεως, ἀξιωματικῶν, περὶ τοῦ τὶ ἠμποροῦν νὰ κάμουν οἱ βουλευταί, ἠμποροῦν νὰ πᾶνε ὁπουδήποτε νὰ καθήσουν, ἀλλὰ μόνοι, δὲν ἠμπορεῖ νὰ πάῃ κανεὶς ἄλλος. Τὸ καταγγέλλω ὄχι διὰ νὰ ληφθοῦν μέτρα, διότι δὲν θέλω νὰ δεχθῶ, ὅτι εἰς τὴν θέλησιν ἢ τὴν σκέψιν τῶν ὀργάνων αὐτῶν ὑπάρχει πρόθεσις νὰ δημιουργοῦν τοιαύτης μορφῆς βανδαλισμούς. Δὲν εἶναι κἂν θέμα τάξεως, εἶναι βανδαλισμός. Ἀλλὰ διὰ νὰ σᾶς δείξω τὶ πνεῦμα ἔχει ἐμφυσηθῆ εἰς τὰ ὄργανα τῆς τάξεως καὶ ὑπὸ ποίας συνθήκας εἶναι δυνατὸν νὰ πᾶμε εἰς ἐκλογάς. Ἀνάλογες σκηνὲς ἐδημιούργησεν ὁ Θεοχαρόπουλος εἰς τὸ τμῆμα Βύρωνος καὶ δι’ ἡμᾶς καὶ διὰ τὴν Ε.Κ., ὅταν ἐπῆγεν ὁ Παπαναστασίου, καὶ εἰς ἄλλας περιπτώσεις, ἐν τούτοις δὲν ἐλήφθη κανένα μέτρον διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὀξυτάτου αὐτοῦ προβλήματος, ἄνευ τοῦ ὁποίου, κύριοι, μὴ γελιόμαστε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βγοῦμε στὰ χωριά, ὅσοι κατάγονται ἀπὸ ἐπαρχίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσεγγίσουν εἰς κανένα χωριό. Ὑπὸ αὐτὰς τὰς συνθήκας, αἱ ὁποῖαι κυριαρχοῦν, ὑπ’ αὐτὸ τὸ πνεῦμα, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐμφυσηθῆ ἀπὸ τὸν κομματικὸν μηχανισμὸν τῆς ΕΡΕ εἰς τὰ ὄργανα τῆς τάξεως, εἰς τὰ Τ.Ε.Α., εἰς τὰς Δημοσίας Ὑπηρεσίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξουν ἐκλογαί. Ἐάν, λοιπόν, αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις καὶ ἐὰν αὐτὰ τὰ φαινόμενα ἀντιμετωπίζωμεν αὐτὴν τὴν στιγμήν, πράγματι ἐκπλήσσει ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως νὰ προσδιορίσῃ τὴν ἡμερομηνίαν τῶν ἐκλογῶν καὶ νὰ μᾶς καλῇ εἰς μίαν τυπικὴν διαδικασίαν ψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Αἱ ἐκλογαὶ δὲν εἶναι αὐτοσκοπός, θὰ ἀνοίξουν τὸν δρόμον διὰ νὰ λειτουργήσουν οἱ πολιτικοὶ θεσμοί. Ἂν αὐτὴ ἡ κατάστασις ὑπάρχῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν λαμβάνει μέτρα, δὲν δείχνει τὴν πρόθεσιν νὰ ἐπιβάλῃ κἄποιαν στοιχειώδη τοὐλάχιστον ἀποκατάστασιν αὐτῆς τῆς ἐλευθεροκοινωνίας καὶ τῶν βουλευτῶν καὶ τῶν πολιτῶν, εἶναι δυνατὸν νὰ συζητῶμεν περὶ καθόδου εἰς τὰς ἐκλογάς; Κύριοι βουλευταί, τὸ λέγω καὶ διὰ τοὺς συναδέλφους τῆς πλειοψηφίας, ἐπὶ τέλους κἄποτε εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ ἀντιληφθῶμεν, ὅτι πρέπει ὁ τόπος αὐτὸς νὰ παύσῃ νὰ κινῆται καὶ νὰ ζῇ καθ’ ὃν τρόπον ἠθελήσατε, ὄχι τὸ σύνολον τῶν βουλευτῶν, ἀλλὰ ὁ σατανικὸς αὐτὸς μηχανισμός, ὁ ὁποῖος ἔχει ὀργανωθῆ. Ἂν πράγματι θέλετε νὰ ζήσῃ καὶ νὰ ὑπάρξῃ κοινοβουλευτισμὸς εἰς τὸν τόπον μας πρέπει νὰ τὸ πάρετε ἀπόφασιν, ὅτι πρέπει νὰ ἐξασφαλισθῇ κἄποια πολιτισμένη τοὐλάχιστον ἀτμόσφαιρα εἰς τὸν τόπον αὐτὸν διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ πᾶμε εἰς τὰς ἐκλογάς. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψουν οἱ ἀξιότιμοι κύριοι Ὑπουργοὶ οἱ παρόντες, τοὺς ὁποίους σέβομαι βαθύτατα καὶ ἐκτιμῶ, ὄχι μόνον διὰ τὸν ἆθλον, τὸν ὁποῖον ἀπεδέχθησαν νὰ ἀναλάβουν εἰσερχόμενοι εἰς τὴν Κυβέρνησιν εἰς τοιαύτας ἀνωμάλους περιστάσεις, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ μέγα ἔργον, τὸ ὁποῖον ἐπιτελοῦν ὑπὸ τὴν μόνιμον ἰδιότητά των, νὰ τοὺς εἴπω: Ἀναμετρήσατε τὰς εὐθύνας σας καὶ ὁδηγεῖτε τὸν τόπον εἰς ἐκλογάς, ἀπὸ τὰς ὁποίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προκύψῃ παρὰ μόνον ἡ ἀνωμαλία καὶ τὸ χάος ὑπὸ τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγηθῇ ὁ τόπος εἰς τὰς ἐκλογὰς ὅταν εἶναι μαθηματικῶς βέβαιον, ὅτι τὴν ἑπομένην δὲν θὰ ὑπάρχῃ τίποτε πλέον, τὸ ὁποῖον θὰ ἀναγνωρίζεται ὡς θεσμός, τίποτε, τὸ ὁποῖον νὰ ἀναγνωρίζεται ὡς ἐξουσία εἰς τὸν τόπον αὐτὸν ἀπὸ τὸ μέγα τοὐλάχιστον πλῆθος, τὸ μέγιστον μέρος τοῦ λαοῦ καὶ ἀπὸ ἕνα μέγα ὅσον κατορθώσῃ νὰ διασωθῇ καὶ νὰ κατέλθῃ εἰς τὰς ἐκλογὰς τμῆμα τῆς ἀντιπολιτεύσεως; Ὑπὸ αὐτὰς τὰς συνθήκας πράγματι πηγαίνομεν εἰς κωμῳδίαν, πράγματι δὲν σοβαρευόμεθα ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ πράγματι λῆψις μέτρων, συντονισμὸς τῶν μέτρων, ὁ ὁποῖος νὰ ἐξασφαλισθῇ ἀπὸ τὴν ἐλευθεροκοινωνίαν καὶ τῶν βουλευτῶν καὶ τῶν πολιτῶν πρῶτον, καὶ δεύτερον ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ μέτρον νὰ ἀπαλειφθοῦν ὅλαι αἱ μηχαναί, ὅλα τὰ τεχνάσματα νοθείας, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται ἀκόμη εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς νόμους. Μὴ πλανᾶσθε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἐκλογαὶ μὲ αὐτὰς τὰς συνθήκας, διότι πράγματι καὶ ἐκεῖνοι, ποὺ θὰ ἀποφασίσουν νὰ συμπράξουν πλέον εἰς αὐτὸ τὸ ἀνουσιούργημα, τὸ ὁποῖον μελετᾶται ξανὰ εἰς βάρος τοῦ λαοῦ, εἰς αὐτὸ τὸ νέον πραξικόπημα εἰς τὸ ὁποῖον ὁδηγούμεθα, διότι δὲν ἔχουν ἄλλον δρόμον παρὰ νὰ κατέλθουν εἰς τὰς ἐκλογάς, θὰ διαπράξουν ἐπίσης ἔγκλημα. Ὑπάρχει, κύριοι, τρόπος, ὑπάρχουν τὰ μέτρα νὰ ἀντιδράσῃ ἡ ὑγιὴς μερὶς τοῦ πολιτικοῦ κόσμου ἔναντι αὐτῆς τῆς καταστάσεως, ὑπάρχει ὁ ἐπίμονος ἀγὼν διὰ νὰ ἀποκατασταθῇ καὶ ἡ νομιμότης εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς νόμους καὶ νὰ ἀποκατασταθῇ καὶ ἡ δημοκρατικὴ ἐλευθερία καὶ ἡ ὁμαλότης μεταξὺ τῶν πολιτῶν, ὑπάρχει ἡ δυνατότης νὰ ἀσκηθῇ ἡ πίεσις ἐκείνη ἡ ὁποία πρέπει νὰ γίνῃ πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν μὲ τὴν κινητοποίησιν καὶ χρησιμοποίησιν τῶν δυνάμεων τοῦ δημοκρατικοῦ λαοῦ, οἷαι εὑρίσκονται ἀσφαλῶς καὶ εἰς τὰς τάξεις τῆς Δεξιᾶς. Ὑπάρχει πράγματι μέγα πλῆθος τῆς Δεξιᾶς, ποὺ ἀκολουθεῖ τὴν ΕΡΕ, ποὺ θέλει ὅμως τὴν ἡσυχίαν καὶ τὴν δημοκρατίαν ὁμαλότητος. Τὸν λαὸν πρέπει νὰ τὸν κινητοποιήσῃ ὁ ὑγιὴς πολιτικὸς κόσμος διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται σήμερον ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους. Ἐὰν δὲν τὸ κάμωμεν αὐτό, ἐὰν ὑποκύψωμεν εἰς αὐτὴν τὴν πίεσιν νὰ προσέλθωμεν ἐθελονταὶ εἰς τὸν στραγγαλισμὸν τῆς θελήσεως τοῦ λαοῦ, θὰ συμπράξωμεν πράγματι εἰς μίαν νέαν κωμῳδίαν ἐκλογῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ ὁδηγήσουν εἰς μεγαλύτερον χάος καὶ εἰς μεγαλύτερα δεινά, εἰς ἐθνικὰς συμφοράς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς πτέρυγος).

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Λυκουρέζος, ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, ἔχει τὸν λόγον.

§42Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν προτίθεμαι νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν μὲ τὴν ἀνάπτυξιν θεωρητικῶν ἀντιλήψεων περὶ τοῦ καλλιτέρου καὶ τελειωτέρου ἐκλογικοῦ συστήματος. Ὅλα τὰ συστήματα τὰ ἐκλογικὰ ἔχουν καὶ τὰ πλεονεκτήματα καὶ τὰ μειονεκτήματά των. Ἀλλὰ τοῦ παρόντος δὲν εἶναι νὰ ἐρευνήσωμεν ποῖον εἶναι τὸ καλύτερον ἀπὸ ἀπόψεως θεωρητικῆς ἐκλογικὸν σύστημα, οὔτε καὶ καμμίαν σκοπιμότητα θὰ εἶχεν ἡ ἔκθεσις πρὸς τὴν Βουλὴν περὶ τῶν συστημάτων τῶν ἐκλογῶν, τὰ ὁποῖα ἰσχύουν καὶ ἐφαρμόζονται εἰς ἄλλας χώρας. Εἶναι γνωστὸν κύριοι βουλευταί, ὅτι κατ’ ἀρχὴν εἴμεθα ὑπὲρ τοῦ συστήματος τοῦ πλειοψηφικοῦ. Ὁ ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν τὸ εἶχεν ἐπανειλημμένως διακηρύξει καὶ ἡμεῖς εἴχομεν τὴν εὐκαιρίαν ἐπανειλημμένως νὰ τὸ διακηρύξωμεν. Ἀλλὰ τὸ θέμα εἶναι ποῖον εἶναι τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τὸ ὁποῖον ἐμφανίζεται σήμερον προσφορώτερον διὰ νὰ ὁδηγήσῃ τὸν τόπον εἰς τὴν πολιτικὴν ὁμαλότητα. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ὅταν ἕνα σύστημα ἐκλογικὸν ἐφαρμόζεται μονίμως καὶ σταθερῶς ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν δημιουργεῖ κατάστασιν ἐντὸς τῆς ὁποίας δημιουργοῦνται ἴσαι προϋποθέσεις διὰ τὴν κίνησιν, τὴν ἐξέλιξιν καὶ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν πολιτικῶν κομμάτων. Ἡ μεταβολὴ ὅμως τῶν ἐκλογικῶν συστημάτων, ὅπως συμβαίνει κατὰ τὴν τελευταίαν 40ετίαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἰς τὰς παραμονὰς ἑκάστης ἐκλογῆς εἶναι μοιραῖον νὰ προκαλῇ ἀνισότητας, νὰ προκαλῇ διαφοροποίησιν τῶν προϋποθέσεων καὶ νὰ δημιουργῇ ἀντιθέσεις καὶ καταστάσεις, αἱ ὁποῖαι ὁδηγοῦν εἰς τὴν ἀνωμαλίαν. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι βουλευταί, ὡς ἐπανειλημμένως ἐξήγγειλεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔλαβε τὴν ἐντολὴν νὰ ὁδηγήσῃ τὸν τόπον εἰς τὴν πολιτικὴν ὁμαλότητα. Καὶ ἐπανειλημμένως ἐξήγγειλεν, ὅτι κυρία πρωταρχική, θὰ ἠδυνάμην νὰ εἴπω μοναδικὴ ἀποστολὴ τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι νὰ λάβῃ ὅλα ἐκεῖνα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ὁδηγήσουν τὸν τόπον εἰς τὴν πολιτικὴν ὁμαλότητα. Θὰ πρέπει, ὅμως, νὰ ἐρευνήσωμεν κατὰ ποῖον τρόπον ἡ Κυβέρνησις ἐνήργησε καὶ ἐνεργεῖ διὰ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ἐντολήν, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, παρεξηγῶν τὴν ἀποστολήν του, ἐνόμισεν, ὅτι θὰ ἠδύνατο νὰ παίξῃ τὸν ρόλον διαιτητοῦ μεταξὺ τῶν κομμάτων. Πρὶν ἢ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ἐκλογικὸν νομοσχέδιον, ἦλθεν εἰς ἐπικοινωνίαν μὲ τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν πολιτικῶν κομμάτων. Ὀρθῶς τότε τοῦ ἐτονίσθη ὑπὸ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν, κ. Μαρκεζίνη, ὁ ὁποῖος καὶ τὸ ἐτόνισε τὴν 7ην Ἰουλίου εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, ὅτι δὲν ἀνήκει εἰς τὴν ἀποστολὴν τῆς Κυβερνήσεως, νὰ παίξῃ τὸν ρόλον τοῦ μεσάζοντος ἢ τοῦ διαιτητοῦ. Διότι ἂν ἐπρόκειτο νὰ ὑπάρξῃ κάποιος διαιτητὴς μεταξὺ τῶν κομμάτων, βεβαίως, ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν θὰ ἦτο τὸ ἐνδεδειγμένον πρόσωπον. Στέλεχος τοῦ κόμματος τῆς πλειοψηφίας, Ὑπουργὸς τῆς ΕΡΕ, στηριζόμενος εἰς τὴν πλειοψηφίαν τῆς ΕΡΕ, βεβαιότατα δὲν ἔχει τὰς προϋποθέσεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι θὰ τοῦ ἐπέτρεπον νὰ παίξῃ ἐπιτυχῶς τὸν ρόλον τοῦ διαιτητοῦ καὶ τοῦ μεσάζοντος. Διότι ἐπιτέλους ἐὰν ἤθελον τὰ κόμματα νὰ ἔχουν κἄποιαν ἐπαφὴν καὶ συνενόησιν μεταξὺ των δὲν εἶχον ἀνάγκην τῆς μεσολαβήσεως τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Ἠδύνατο π.χ. τὸ κόμμα τῶν Προοδευτικῶν νὰ συνεννοηθῇ μὲ τὴν ΕΡΕ ἢ τὸ Κέντρον ὅπως καὶ τὸ Κέντρον ἠδύνατο νὰ συνεννοηθῇ μὲ τὴν ΕΡΕ καὶ τοὺς Προοδευτικοὺς ἀπ’ εὐθείας. Καὶ ἀντὶ ἐν τῇ συναισθήσει τῆς ἀποστολῆς της ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ ἀποφασίσῃ ποῖον εἶναι τὸ ἐνδεδειγμένον ἐκλογικὸν σύστημα, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος, ποῖον εἶναι τὸ σύστημα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν ἔκφρασιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ θὰ εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ἐκτόνωσιν τῆς πυκνῆς κοινοβουλευτικῆς ἀτμοσφαίρας ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ καταθέσῃ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον πρὸς τὰς ὁδηγίας καὶ τὰς ἐπιθυμίας τῆς πλειοψηφίας, ἡ ὁποία τὸν στηρίζει, χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ἐκλογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον προτείνει, προκαλεῖ τὴν ἀντίθεσιν ὅλων τῶν κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Καὶ κατετέθη τὸ ἐκλογικὸν νομοσχέδιον. Θὰ ἐνθυμῆσθε ὅλοι, κύριοι βουλευταί, ὅτι κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς καταθέσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου, ὅταν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἠρωτήθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἐὰν τὸ κατατιθέμενον νομοσχέδιον ἀφορᾷ εἰς νόμον περιωρισμένης χρονικῆς διαρκείας ἢ ἀπεριορίστου, ἀπήντησεν, ὅτι εἶναι νόμος, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀπεριόριστον χρονικὴν ἰσχύν. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν ἔφερον ἐγὼ πρὸ πάσης συζητήσεως τὸ θέμα, διότι ἐκ τῶν διατάξεων τοῦ νόμου σαφέστατα προκύπτει, ὅτι πρόκειται περὶ ἐκλογικοῦ νόμου περιωρισμένης χρονικῆς ἰσχύος καὶ δὲν ἐδίστασεν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβεβαιώσῃ, ὅτι πράγματι ὁ νόμος ἔχει περιωρισμένην χρονικὴν ἰσχὺν διὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογάς, προσθέσας, μάλιστα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θεωροῦσα ἑαυτὴν Ὑπηρεσιακήν, δὲν νομίζει, ὅτι εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ εἰσηγηθῇ νόμον ἀπεριορίστου χρονικῆς διαρκείας. Τὸ θέμα αὐτὸ παρέμεινεν ἔκτοτε ἀνοικτὸν καὶ δὲν γνωρίζω, ἐγὼ τοὐλάχιστον, καμμίαν ἐκδήλωσιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία νὰ ἐξηγῇ πῶς ἐκείνη τὴν ἡμέραν προέβη εἰς ἀνακριβῆ δήλωσιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Δι’ ἐμέ, κ. βουλευταί, τὸ ἐτόνισα καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ σήμερον, ἀποτελεῖ θέμα πολιτικῆς τάξεως, τὸ ὁποῖον παραμένει πάντοτε ἐκκρεμές, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργός, διακοπτόμενος καὶ προκαλούμενος ἀπὸ τὸν κ. ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, προέβη εἰς ἀνακριβῆ δήλωσιν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ὑπῆρξε δήλωσις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, τὴν ὁποίαν ἐπηκολούθησε καὶ δήλωσις, ἂν δὲν κάμνω λάθος, τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ εἶχεν ἀντίρρησιν νὰ εἰσηγηθῇ καὶ νόμον ἀπεριορίστου χρονικῆς ἰσχύος, καταργοῦσα δηλαδὴ τὴν διάταξιν ἐκείνην κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς θὰ ἰσχύσῃ τὸ πλειοψηφικόν. Καὶ ἐνόμισεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὅτι ἐδικαιολογήθη, οὕτως εἰπεῖν, εἰς τὴν μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης διατύπωσιν τοῦ σχεδίου, μὲ τὴν θεωρίαν, ὅτι ἠθελημένως ἀφέθησαν κενὰ εἰς τὸν νόμον, ἐκ σεβασμοῦ πρὸς τὴν μέλλουσαν Βουλήν. Πρῶτον πρέπει νὰ τονίσω, ὅτι δὲν ὑπάρχει κανένα κενὸν εἰς τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπὸ τὴν ἀρχικήν του μορφὴν σαφέστατα καθιερώνει ἐκλογικὸν σύστημα μόνον διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογάς. Συνεπῶς οὐδὲν κενὸν ὑπάρχει εἰς τὸν νόμον. Ἀλλὰ ὁμολογῶ, ὅτι ξενίζει καὶ εἶναι πρωτότυπος ἡ θεωρία τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅτι ὑπῆρξαν ἠθελημένα κενὰ εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκ σεβασμοῦ πρὸς τὴν μέλλουσαν Βουλήν. Νομίζω, ἀντιθέτως, κ. βουλευταί, ὅτι ὁ σεβασμὸς πρὸς τὴν Βουλὴν ἐπιβάλλει ὅπως εἶναι ἄρτια τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ὑποβάλλονται ἀπὸ μίαν Κυβέρνησιν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Μετὰ τὴν ὁμόφωνον ἀπόρριψιν, διὰ διαφόρους λόγους ἀπὸ ἕνα ἕκαστον τῶν κομμάτων, τῆς νέας διατυπώσεως τοῦ ἄρθρου 1 τὴν ὁποίαν ἔφερεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔχομεν νεωτέραν κυβερνητικὴν δήλωσιν. Τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἐνθυμοῦνται καλῶς οἱ συνάδελφοι τῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ὅταν μοῦ ἐδόθη ὁ λόγος διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ 1ου ἄρθρου ἐζήτησα ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δηλώσῃ ἐὰν ἔχῃ ἀποφασίσει ἡ Κυβέρνησις, σύμφωνα μὲ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, τροπολογίαν τινὰ καὶ τότε ἀνεκοίνωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν νέαν διατύπωσιν διὰ τῆς ὁποίας πλέον κατηργεῖτο ἡ διάταξις περὶ τῆς διατηρήσεως τοῦ πλειοψηφικοῦ διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς καὶ εἰσηγεῖτο τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἄνευ χρονικοῦ περιορισμοῦ. Ἡ διάταξις αὐτὴ κατεψηφίσθη καὶ παρ’ ἡμῶν, κύριοι βουλευταί. Διότι ἐνῷ εἴμεθα σύμφωνοι εἰς τὸ νὰ καταργηθῇ ἡ διάταξις ἡ διατηροῦσα τὸ πλειοψηφικόν, ὡς ἰσχῦον ἐκλογικὸν σύστημα διὰ τὰς μεταπροσεχεῖς ἐκλογὰς κατεψηφίσαμεν τὴν νέαν διάταξιν τοῦ ἄρθρου, διότι δι’ αὐτοῦ εἰσήγετο ὡς ἐκλογικὸν σύστημα ἡ ἐνισχυμένη ἀναλογικὴ τοῦ 1961. Μέχρι σήμερον δὲν ἔχω ἐπίσημον δήλωσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διασαφηνίσῃ τὸ θέμα ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐμμένῃ εἰς τὴν νέαν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 1 ἢ ἐὰν ἔχῃ ἐπανέλθει εἰς τὴν παλαιὰν διατύπωσίν του διότι συζητοῦμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ ἐκλογικὸν νομοσχέδιον καὶ θὰ εἰσέλθωμεν μετ’ ὀλίγον καὶ εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Ἀλλὰ ἤδη καὶ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς συζητοῦσα ἔπρεπε νὰ εἶχεν ὑπ’ ὄψει της ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία τί εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰσηγεῖται ἡ Κυβέρνησις. Εἰσηγεῖται ἡ Κυβέρνησις τὴν παλαιὰν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου 1 ἢ τὴν νέαν διατύπωσιν ἡ ὁποία ἀπερρίφθη ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν; Ἐπ’ αὐτοῦ οὐδεμία μέχρι τῆς στιγμῆς ὑπάρχει δήλωσις ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅπως καὶ δὲν ὑπάρχει καμμία δήλωσις, ἡ Κυβέρνησις, αὐτὴ ἡ ὁποία ἀνέλαβε τὸν ρόλον τοῦ διαιτητοῦ καὶ ὡς μεσάζοντος μεταξὺ τῶν κομμάτων ὅταν εἶναι βέβαιον, ὅτι ὅλα τὰ κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως πρόκειται νὰ καταψηφίσουν τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον εἰσηγεῖται. Καὶ ἐν τούτοις, κ. βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε παρὰ νὰ ἀκολουθήσῃ μίαν ὁδὸν εὐθεῖαν, μίαν καθαρὰν λύσιν. Νὰ εἰσηγηθῇ τὸ μόνον ἐκλογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας πράγματι προσφέρεται διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος τῆς χώρας, τὸ σύστημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς. Οἱ λόγοι εἶναι πολλοὶ οἱ ὁποῖοι συνηγοροῦν διὰ τὴν ἐφαρμογὴν κατὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογὰς τοῦ συστήματος τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς. Πρῶτον, μὲ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικὴν οὐδεὶς εὐνοεῖται καὶ οὐδεὶς ἀδικεῖται, εἶναι τὸ σύστημα τῆς δικαιοσύνης. Δεύτερον, θὰ δοθῇ ἡ εὐχέρεια ὅπως ἀντιπροσωπευθοῦν εἰς τὴν μέλλουσαν Βουλὴν ὅλαι αἱ πολιτικαὶ τάσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὰς πραγματικάς των διαστάσεις. Θὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία μὲ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικὴν νὰ γίνῃ μία ἀπογραφὴ τῶν πολιτικῶν δυνάμεων τῆς χώρας, ἀπαραίτητος. Διότι μὴ λησμονῆτε, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν οὐδέποτε κατωρθώθη νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ συζητουμένη ἀπογραφὴ τῶν πολιτικῶν δυνάμεων τῆς χώρας, νὰ ἴδωμεν ἐπὶ τέλους ποία εἶναι ἡ δύναμις, τὴν ὁποίαν κάθε κόμμα διαθέτει εἰς τὸν λαόν. Αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1946, ὡς εἶναι γνωστόν, διενηργήθησαν μὲ κριτήρια καθεστωτικὰ καὶ συνεπῶς ἐκ τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1946 δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συναγάγῃ κανεὶς ἀσφαλῆ, συμπεράσματα, διὰ τὰς ροπὰς καὶ τὰς τάσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην. Αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1950 διενηργήθησαν ἀμέσως μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἀνταρσίας καὶ ἦσαν ὑπὸ τὴν ψυχολογίαν τῆς φοβίας καὶ τῶν κακουχιῶν τοῦ συμμοριτοπολέμου. Τὸ 1951 πλέον εἴχομεν τὴν ἐμφάνισιν τῶν δύο προσωπικοτήτων τοῦ Πλαστήρα καὶ τοῦ Παπάγου, τῶν ὁποίων ἡ ἐμφάνισις καὶ μόνον μοιραίως παρέσυρε μεγάλας λαϊκὰς μάζας. Κατόπιν ἀπὸ τὸ 1955 καὶ ἐντεῦθεν τὰ διάφορα καλπονοθευτικὰ συστήματα νοθεύουν τὸ φρόνημα τοῦ λαοῦ, ὑποχρεώνουν εἰς συνεργασίας, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ ἐγίνοντο, ἀναγκάζουν τὰ κόμματα εἰς συμπράξεις, αἱ ὁποῖαι ἄλλως θὰ ἀπετρέποντο καὶ ὁδηγούμεθα εἰς ἀποτελέσματα ἐκλογικά, τὰ ὁποῖα ἠμπορεῖ νὰ δίδουν τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὴν ΕΡΕ, ἀλλὰ δὲν εἶναι διόλου βέβαιον, ὅτι ἀντιπροσωπεύουν τὸ πραγματικὸν φρόνημα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Συνεπῶς, κύριοι βουλευταί, ἕνας ἐκ τῶν λόγων διὰ τοὺς ὁποίους ἐπιβάλλεται νὰ διενεργηθοῦν αἱ ἐκλογαὶ μὲ τὸ σύστημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς, εἶναι ἀκριβῶς ἡ ἐπιβαλλομένη ἀπογραφὴ τῶν πολιτικῶν δυνάμεων τῆς χώρας, διότι εἶναι, τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτρέψῃ νὰ ἐκπροσωπηθοῦν εἰς τὴν μέλλουσαν Βουλὴν ὅλαι αἱ πολιτικαὶ τάσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὰς πραγματικάς των διαστάσεις. Εἶναι τρίτον, τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἐπιτρέπει τὴν διεξαγωγὴν τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος χωρὶς ὀξύτητα. Αἱ ἐκλογαὶ αἱ ὁποῖαι διενηργήθησαν μὲ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικὴν ὡς κύριον χαρακτηριστικὸν εἶχεν, τὴν ὁμαλήν, τὴν ἄνευ ὀξύτητος διεξαγωγήν των. Καὶ αὐτὸ θὰ ἀπετέλει μίαν σημαντικὴν προσφορὰν εἰς τὴν προσπάθειαν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος. Τέταρτον, ἐξουδετερώνει κατὰ μέγιστον ποσοστόν, ἡ ἁπλῆ ἀναλογική, τὰς ἐπιπτώσεις ἀπὸ τὴν τυχὸν προσπάθειαν νὰ ἀσκηθῇ βία ἢ ἀπὸ τὴν τυχὸν προσπάθειαν νὰ γίνῃ νοθεία. Κατὰ μέγιστον ποσοστὸν ἐξουδετερώνονται αὐτομάτως, διότι αἱ ἐπιπτώσεις ἀπὸ τὴν ἄσκησιν βίας καὶ νοθείας εἶναι μικραί, ὥστε νὰ μὴ μεταβάλουν σοβαρῶς καὶ εἰς μεγάλον βαθμὸν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς. Πέμπτον, ἐξασφαλίζουν τὴν ὁμαλὴν διαδοχήν, τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος, τὴν ὁποίαν ἐπαγγέλλεται ἡ Κυβέρνησις. Ἀντ’ αὐτοῦ ἐνόμισεν ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἠδύνατο νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ἀποστολήν της, εἰσηγουμένη τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς τοῦ 1961. Τὸ σύστημα αὐτὸ ἐλέχθη καὶ ἄλλοτε, νοθεύει τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς, διότι ἐκτρέφει τὴν θεωρίαν τῆς χαμένης ψήφου. Ἔχει γίνει κοινὴ συνείδησις ὅτι μὲ τὴν ἐνισχυμένην ψῆφον μὴ διδομένη εἰς τὸ κόμμα ποὺ διεκδικεῖ βασίμως τὴν πρώτην θέσιν, εἰς τὰ μεγάλα κόμματα, δὲν ἀξιοποιεῖται. Ὅταν προσέρχεται εἰς τὰς κάλπας ὁ ἐκλογεὺς μὲ τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης κατέχεται ἀπὸ τὸν φόβον τῆς χαμένης ψήφου, ἐὰν θελήσῃ νὰ ψηφίσῃ κόμματα ἄλλα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐκδήλως διεκδικοῦν τὴν πρώτην ἢ τοὐλάχιστον τὴν δευτέραν θέσιν. Ἐκτρέφει δὲ παραλλήλως καὶ τὴν ψυχολογίαν τῆς κερδισμένης ψήφου. Διότι εἶναι γνωστὸν εἰς τὸν λαὸν καὶ ἔχει γίνει συνείδησις, ὅτι ἡ ἐνισχυμένη εἶναι τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τὸ ὁποῖον κατ’ ἐξοχὴν ηὐνόησε καὶ εὐνοεῖ τὸ σημερινὸν κόμμα τῆς πλειοψηφίας. Ἡ εἰσήγησις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ὅπως ἐπαναφερθῇ τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς καὶ διὰ τὰς προσεχεῖς ἐκλογὰς δὲν ἀποτελεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ ὑπηρεσίαν πρὸς τὸ κόμμα, τὸ ὁποῖον τὴν στηρίζει διὰ τῆς πλειοψηφίας του. Ὄχι ἐκτόνωσις κατὰ τὴν ἔκφρασιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ τῆς πυκνῆς πολιτικῆς ἀτμοσφαίρας, ἀλλὰ ἔτι μεγαλυτέρα πύκνωσις καὶ ἐπίτασις τῆς πολιτικῆς ἀνωμαλίας θὰ ἐπέλθῃ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐπιμείνῃ μέχρι τέλους εἰς τὴν ψήφισιν τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς. Ὅλα τὰ κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν ἀντιτάσσονται ἀπολύτως καὶ θὰ καταψηφίσουν τὸ ἐκλογικὸν νομοσχέδιον, διότι δι’ αὐτοῦ θὰ ὁδηγηθῇ ἡ χώρα εἰς νέας ἀνωμαλίας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁμιλῶν εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, εἶπεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπεν αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ νὰ μὴ διενεργηθοῦν μὲ τὸ πλειοψηφικὸν λόγῳ τῆς ἀντιθέσεως πρὸς τὸ σύστημα αὐτὸ μιᾶς μεγάλης πολιτικῆς μερίδος. Αὐτῆς, ὅμως, τῆς μεγάλης πολιτικῆς μερίδος, δηλαδὴ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀξιότιμε κύριε Ὑπουργέ, τὰς ἀπόψεις αἱ ὁποῖαι σᾶς ὡδήγησαν εἰς τὸ νὰ μὴ υἱοθετήσετε τὴν διενέργειαν τῶν ἐκλογῶν μὲ τὸ ἰσχῦον πλειοψηφικὸν σύστημα, αὐτῆς τῆς μερίδος τὰς ἀπόψεις παρεγνωρίσατε καὶ ἐναντίον τῶν ἀπόψεων αὐτῶν εἰσηγεῖσθε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ σύστημα τῆς ἐνισχυμένης ἀναλογικῆς. Διότι προέκρινεν ἡ Κυβέρνησις νὰ συμμορφωθῇ πρὸς τὰς ἀπόψεις τοῦ πλειοψηφοῦντος κόμματος καὶ οὕτω θέτει τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν πρὸ τοῦ ἑξῆς διλήμματος: Ἢ ἐνισχυμένην ἀναλογικὴν ἢ πλειοψηφικόν, δηλαδὴ τὰ δύο συστήματα τὰ ὁποῖα προτιμᾷ ἡ ΕΡΕ, τὰ δύο συστήματα τὰ ὁποῖα ἀποκρούει σύσσωμος ἡ Ἀντιπολίτευσις. Αὐτὸς εἶναι ὁ ρόλος τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, αὐτὴ ἦτο ἡ ἀποστολή της; Καὶ ἐν τούτοις ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπανειλημμένως καὶ δὲν ἔχασε ποτὲ εὐκαιρίαν νὰ τονίσῃ, ὅτι ἀποστολὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἡ ἀποκατάστασις τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος. Ἄλλο πρᾶγμα πῶς ἀνέχεται ἡ πλειοψηφία νὰ λέγεται, ὅτι ὑπῆρχε πολιτικὴ ἀνωμαλία καὶ ὅτι τὴν κατάστασιν τῆς ὁμαλότητος ἀνέλαβεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὸ εἶναι θέμα ποὺ ἀφορᾷ τὴν πλειοψηφίαν. Πάντως ξενίζει, τὸ ὅτι ἀνέχεται καὶ ἀκούει ἀδιαμαρτυρήτως ἡ πλειοψηφία. Πάντως εἶναι βέβαιον, ὅτι ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐπαγγέλλεται, ὅτι ἀποστολή του εἶναι ἡ ἀποκατάστασις τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος, ἡ ἐκτόνωσις τῆς πυκνῆς πολιτικῆς ἀτμοσφαίρας. Καὶ προέκρινεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐνισχυμένην ἀναλογικὴν μὲ τὴν τροπολογίαν διὰ τὴν τρίτην κατανομήν. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ὅταν ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑπὸ μελέτην τὸ σύστημα τοῦ 1961 καὶ κατέληγεν εἰς τὸ νὰ εἰσηγηθῇ καθιέρωσιν τρίτης κατανομῆς διὰ τὴν κατανομὴν τῶν κατ’ ἀνώτατον ὅριον 9 ἑδρῶν —ἐξηγγέλθη χθὲς ἐπαρκῶς καὶ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπανέλθω— ὅτι εἰς τὴν λεγομένην τρίτην κατανομὴν κατ’ ἀνώτατον ὅριον μία ἕδρα εἰς κάθε ἐφετειακὴν περιφέρειαν, ἠμπορεῖ νὰ περισσεύσῃ, μετὰ τὴν 2αν κατανομήν, ἡ ὁποία σύμφωνα μὲ τὴν διάταξιν τοῦ ἰσχύοντος νόμου τοῦ 1961 προσμετρᾶται εἰς τὸ πρῶτον κόμμα. Εἶναι ὀρθὴ κατὰ θεωρίαν ἡ ἄποψις ἡ καθιερωμένη διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως διὰ τῆς τρίτης κατανομῆς ἐπέρχεται μία δικαιοτέρα κατανομὴ τῶν κατ’ ἀνώτατον ὅριον 9 αὐτῶν ἑδρῶν. Ἀλλὰ αὐτὴ εἶναι ἡ βελτίωσις, τὴν ὁποίαν εὗρεν ἡ Κυβέρνησις νὰ εἰσηγηθῇ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ παρέκαμψε τὸ σύστημα τῆς βʹ κατανομῆς, τὸ καλπονοθευτικόν, τῶν νόμων τοῦ 1958 καὶ τοῦ 1961, τὸ ὁποῖον εἶναι γνωστὸν ποίας διαμαρτυρίας ἔχει προκαλέσει κατὰ τὴν κατανομὴν τῶν ἑδρῶν; Διότι ὡς ἐτονίσθη καὶ ὑπὸ τῶν προλαλησάντων εἰσηγητῶν κατὰ τὸ ἰσχῦον σύστημα τῆς βʹ κατανομῆς αὕτη λαμβάνει χώραν, βάσει τῶν ψήφων, τὰς ὁποίας ἔλαβεν ἕκαστον κόμμα εἰς τὴν αʹ κατανομήν. Δηλαδὴ γίνεται καὶ πάλιν καταμέτρησις τῶν ψήφων τῆς αʹ κατανομῆς καὶ βάσει αὐτῆς γίνεται ἡ ἀπονομὴ τῶν ἑδρῶν τῆς βʹ κατανομῆς ἀντὶ νὰ γίνεται μὲ τὸ ὀρθὸν σύστημα ἀναλογικῆς, βάσει τῶν ὑπολοίπων. Κατὰ ποίαν λογικὴν πρέπει νὰ ὑπολογίζωνται αἱ ψῆφοι τῆς αʹ κατανομῆς διὰ νὰ λάβῃ ἕνα κόμμα τὰς ἕδρας του ἐκ τῆς βʹ κατανομῆς; Ἀφοῦ αἱ ψῆφοι τῆς αʹ κατανομῆς ὑπελογίσθησαν διὰ τὰς ἕδρας τῆς αʹ κατανομῆς. Καὶ ἐν τούτοις ὑπάρχει τὸ δικαιότατον σύστημα τῆς βʹ κατανομῆς εἰς τὴν ἁπλῆν ἀναλογικὴν τῶν ἐτῶν 1950, 1946, 1932 καὶ 1926. Ἐπανειλημμένως ἐφαρμοσθὲν τὸ σύστημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς καὶ τελευταίως κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1950, κατὰ τὸ ὁποῖον σύστημα εἰς τὴν βʹ κατανομὴν λαμβάνονται ὑπ’ ὄψει τὰ ὑπόλοιπα, τὰ ὁποῖα διαιροῦνται διὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀπομενουσῶν ἑδρῶν καὶ τὸ πηλίκον ἀποτελεῖ τὸ ἐκλογικὸν μέτρον, βάσει τοῦ ὁποίου δίδονται εἰς ἕκαστον κόμμα αἱ ἕδραι τῆς βʹ κατανομῆς. Οὕτω δὲ ἐπέρχεται ἀκριβῶς ἐξισορρόπησις καὶ διὰ αὐτὸ παρατηρεῖται τὸ φαινόμενον ποὺ ἀνέφερεν ὁ κ. εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας, ὅτι κόμματα ποὺ ἔλαβον μικρότερον ποσοστὸν κατὰ τὴν αʹ κατανομὴν λαμβάνουν μεγαλύτερον ἐκ τῶν ἑδρῶν τῆς βʹ, ἀκριβῶς διὰ νὰ ἐπέλθῃ ἐξισορρόπησις καὶ νὰ πλησιάσῃ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἑδρῶν των τὸ ποσοστὸν τῶν ψήφων ποὺ ἔλαβον. Παρέκαμψεν, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις, τὸ σύστημα τῆς βʹ κατανομῆς καὶ καθιέρωσε τὸ σύστημα τῆς γʹ καὶ ἐπικαλεῖται τοῦτο ὡσὰν νὰ ἀποτελῇ μίαν σοβαρὰν βελτίωσιν τοῦ νομοσχεδίου. Ἕτερον θέμα, κύριοι βουλευταί, σοβαρόν, τὸ ὁποῖον προκαλεῖ διαφωνίαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν εἶναι τὸ θέμα τῆς ψήφου τῶν εἰδικῶν κατηγοριῶν, τὸ θέμα τῆς ψήφου τοῦ στρατοῦ. Τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἀπὸ ἐτῶν ἔχει ἐκπεφρασμένην γνώμην, τὴν ὁποίαν καὶ τελευταίως ὑπεστήριξεν ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, ὅταν ἐψηφίζετο ὁ ἐκλογικὸς νόμος τοῦ 1962. Τὸ κόμμα τῶν Προοδευτικῶν εἶναι ὑπὲρ τῆς ψήφου τοῦ στρατοῦ, δὲν νομίζει, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκλεισθῇ τῆς ψηφοφορίας ὁ Ἕλλην στρατιώτης, ὁ Ἕλλην δημόσιος ὑπάλληλος ἐκ μόνου τοῦ λόγου, ὅτι ὑπηρετεῖ μακρὰν τοῦ τόπου ἔνθα εἶναι ἐγγεγραμμένος εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους. Πρέπει νὰ ληφθοῦν ὅλα ἐκεῖνα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα νὰ διασφαλίσουν τὴν γνησίαν, τὴν ἀβίαστον, τὴν ἐλευθέραν ἐκδήλωσιν τοῦ Ἕλληνος στρατιωτικοῦ, τοῦ Ἕλληνος δημοσίου ὑπαλλήλου. Νομίζομεν ὅτι εἶναι δύσκολον νὰ ἀποστερήσωμεν τοῦ δικαιώματος τῆς ψήφου τὰς εἰδικὰς αὐτὰς κατηγορίας τῶν πολιτῶν, ὅταν ὑπηρετοῦν μακρὰν τοῦ τόπου ὅπου εἶναι ἐγγεγραμμένοι. Ἀλλὰ ὑπὸ μίαν ἀπαραίτητον προϋπόθεσιν, ὅτι θὰ ψηφίζουν τοὺς συνδυασμοὺς τοῦ τόπου τῆς καταγωγῆς των, διότι σύμφωνα μὲ τὸν κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ψηφισθέντα ἐκλογικὸν νόμον ψηφίζουν τοὺς ὑποψηφίους τοῦ τόπου ἔνθα ὑπηρετοῦν. Δι’ ἡμᾶς ἡ διάταξις αὕτη εἶναι ἀπαράδεκτος καὶ ἐὰν πρόκειται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐμμείνῃ εἰς τὴν ψῆφον τοῦ στρατοῦ, νομίζω ὅτι παραλλήλως ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ εἰσηγηθῇ, ἄλλως θὰ καταθέσωμεν ἡμεῖς τροπολογίαν, ὅτι αἱ εἰδικαὶ αὐταὶ κατηγορίαι τῶν ψηφοφόρων ψηφίζουν τοὺς συνδυασμοὺς τοῦ τόπου τῆς καταγωγῆς των. Εἶναι ἐπίσης καὶ ἕνα ἄλλο θέμα τὸ ὁποῖον εἶναι ἐκκρεμὲς καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει τὸ ταχύτερον νὰ λάβῃ ἀπόφασιν καὶ νὰ ἀνακοινώσῃ ταύτην εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Εἶναι τὸ θέμα τῆς ἀπογραφῆς. Εἶναι ἀπαράδεκτον, κ. βουλευταί, νὰ συζητοῦμεν ἐκλογικὸν νόμον καὶ νὰ μὴ γνωρίζωμεν ἐὰν θὰ ἰσχύσῃ ἢ ὄχι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἀπογραφῆς τοῦ 1961. Εἶναι γνωστόν, ὅτι τὸ διάταγμα τῆς ἐνεργείας ἀπογραφῆς ἔχει προσβληθῆ ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἀκυρωθῇ ἡ ἀπογραφή. Ἡ γνώμη μου εἶναι ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ νομιμοποίησις τῆς ἀπογραφῆς διὰ νόμου. Ἐφ’ ὅσον δὲν πρόκειται περὶ ἀτομικῆς πράξεως, δὲν νομίζω ὅτι θὰ εἶναι ἀντισυνταγματικὸς ὁ νόμος ὁ ὁποῖος θὰ ἤρχετο σήμερον καὶ μετὰ τὴν ὑποβολὴν τῆς αἰτήσεως ἀκυρώσεως, νὰ νομιμοποιήσῃ τὸ Διάταγμα καὶ οὕτω νὰ νομιμοποιηθῇ ἡ ἀπογραφή. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπεν, ὅτι θὰ προκρίνῃ μία ἐκ τῶν δύο λύσεων· ἢ τὴν νομιμοποίησιν διὰ νόμου ἢ θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὁ ἐκλογικὸς πληθυσμός. Πάντως νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ διασκεπτομένη ἡ Κυβέρνησις. Καὶ ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις ἤδη πρὶν ἢ προχωρήσει ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νὰ εἴπῃ ποία εἶναι ἡ ὁριστική της ἀπόφασις ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἀπογραφῆς. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγούμεθα εἰς ἐκλογάς, νὰ συζητοῦμεν ἐκλογικὸν νόμον νὰ ψηφίζωμεν ἐκλογικὸν νόμον καὶ νὰ μὴ γνωρίζωμεν ποία θὰ εἶναι ἡ ἀπογραφὴ βάσει τῆς ὁποίας θὰ γίνῃ ἡ κατανομὴ τῶν ἑδρῶν. Περαιτέρω, κ. βουλευταί, εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νομοσχεδίου, ἡ Κυβέρνησις ἰσχυρίζεται, ὅτι διὰ τὸ ἀδιάβλητον τῶν ἐκλογῶν εἰσηγεῖται τὴν ἀντικατάστασιν τῶν Νομαρχῶν καὶ τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Εἶναι θέματα αὐτὰ τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς ἀπασχολήσουν κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Εἶναι ὅμως θέματα βασικά. Καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι ἔχω καθῆκον νὰ τὰ θίξω ἤδη κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Εἶμαι σύμφωνος πρὸς τὸ μέτρον τῆς ἀντικαταστάσεως τῶν Νομαρχῶν. Ὑπεστήριξα καὶ ἄλλοτε, ὑπεστήριξα καὶ τελευταίως εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι κατὰ τὰ 9)10 οἱ περίφημοι αὐτοὶ ὑπηρεσιακοὶ Νομάρχαι, δυστυχῶς δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ πράκτορες τοῦ κόμματος καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου πρέπει νὰ ἀντικατασταθοῦν, ἀλλὰ οὐχὶ ὑπὸ Παρέδρων τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας. Νομίζω, ὅτι οἱ Εἰσαγγελεῖς καὶ Ἀντεισαγγελεῖς κατὰ τόπους εἶναι οἱ πλέον ἐνδεδειγμένοι διὰ νὰ ἀντικαταστήσουν τοὺς Νομάρχας κατὰ τὸ διάστημα τὸ προεκλογικὸν καὶ τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν. Ἀλλὰ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς Ἀρχηγοὺς τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, κ. βουλευταί, .......

§43Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Οἱ Πρόεδροι.

§44Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Οἱ Πρόεδροι δὲν ἠμποροῦν, διότι ὑπάρχει ἐκ τοῦ Συντάγματος κώλυμα, κ. Παπασταύρου. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὴν ἀντικατάστασιν τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας διαφωνῶ ὡς πρὸς τὸν τρόπον τὸν ὁποῖον εἰσηγεῖται ἡ Κυβέρνησις. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις κρίνῃ, κ. βουλευταί, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐμπιστεύεται τοὺς Ἀρχηγοὺς τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας κατὰ τὴν διενέργειαν τῶν ἐκλογῶν, ὀφείλει νὰ τοὺς ἀντικαταστήσῃ, νὰ τοὺς ἀντικαταστήσῃ ὅμως ἀπὸ ἄλλους ἡγήτορας τοῦ Σώματος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντικατασταθοῦν οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ἐπὶ ἕνα 40θήμερον δι’ Ἀντεισαγγελέων τοῦ Ἀρείου Πάγου, διότι τοῦτο ὄχι μόνον μειώνει τὰ Σώματα Ἀσφαλείας, ἀλλὰ θὰ εἶναι καὶ ἄνευ ἀποτελέσματος. Οὐδεὶς ἐξ ἐκείνων ποὺ θὰ εἶχον τὴν πρόθεσιν νὰ ἐκτραποῦν πρόκειται νὰ ἐνοχληθῇ ἐκ τῶν στελεχῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, ἐὰν τὴν ἀρχηγίαν ἀναλάβῃ οἱοσδήποτε Εἰσαγγελεὺς Ἐφετῶν. Ἐὰν θέλωμεν πράγματι ἀλλαγήν, ἐὰν θέλωμεν νὰ πειθαρχήσουν τὰ Σώματα Ἀσφαλείας καὶ νὰ μείνουν ἀμέτοχα τῆς ἐκλογῆς ὅλα τὰ ὄργανα τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, πρέπει ἡ Κυβέρνησις ἐὰν δὲν ἔχῃ ἐμπιστοσύνην εἰς τοὺς σημερινοὺς ἡγήτορας καὶ δὲν νομίζει ὅτι ἠμπορεῖ νὰ τοὺς ἐπιβληθῇ, ὀφείλει νὰ τοὺς ἀντικαταστήσῃ καὶ ὀφείλει ὑπ’ εὐθύνῃ της νὰ τοὺς ἀντικαταστήσῃ μὲ ἐκείνους ποὺ θὰ ἐκλέξῃ αὐτή. Ἡ τοποθέτησις ἐπὶ κεφαλῆς τῶν Σωμάτων, Δικαστικῶν Προσώπων, εἶναι καὶ ἀπαράδεκτος καὶ ἄνευ ἀποτελέσματος. Ἁπλῶς θὰ δίδωμεν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι κἄτι κάμνομεν καὶ δὲν θὰ κάμνωμεν τίποτε, διότι οὐδεὶς πρόκειται νὰ ἐνοχληθῇ, ἐπαναλαμβάνω, οὐδεὶς πρόκειται νὰ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἡγέτης τοῦ Σώματος ἔπαυσε νὰ εἶναι ὁ μέχρι τοῦδε ἡγέτης ἐπειδὴ ἐτέθη οὗτος προσωρινῶς ἐκτὸς ἐνεργείας. Τὰ μέτρα αὐτὰ εἰσηγεῖται ἡ Κυβέρνησις, λέγει, διὰ νὰ ἀποκαταστήσῃ τὸ ἀδιάβλητον τῶν ἐκλογῶν. Κύριοι βουλευταί, τὸ ἀδιάβλητον τῶν ἐκλογῶν δὲν διασφαλίζεται μόνον μὲ αὐτὰ τὰ μέτρα. Τὸ ἀδιάβλητον τῶν ἐκλογῶν διὰ νὰ διασφαλισθῇ πρέπει πρὸ παντὸς νὰ ὑπάρξῃ ἡ σιδηρᾶ θέλησις τῆς Κυβερνήσεως νὰ διενεργήσῃ ἀδιαβλήτους ἐκλογάς. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις θέλῃ πράγματι καὶ εἶναι εἰς θέσιν καὶ ἀμφιβάλλω πάρα πολὺ ἐὰν εἶναι εἰς θέσιν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις νὰ τὸ πράξῃ, δύναται νὰ ἐπιβάλῃ τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκλογῶν κατὰ τρόπον ἀπολύτως ἀδιάβλητον. Ὅταν οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ θέλουν νὰ ἐπιβληθοῦν καὶ εἶναι εἰς θέσιν δύνανται νὰ ἐπιβληθοῦν ἐντὸς ἐλαχίστου χρόνου, καὶ οὐδεὶς ἐκ τῶν ὑφισταμένων εἴτε τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας εἴτε τῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων, εἴτε τῶν ὁπουδήποτε ὑπηρετούντων θὰ ἀποτολμήσῃ νὰ ἀναμιχθῇ καὶ νὰ κινηθῇ καὶ νὰ παραβῇ τὴν κυβερνητικὴν διαταγήν. Φθάνει ὅμως ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐμπνεύσῃ ὅτι ἔχει τὴν θέλησιν τὴν σταθερὰν καὶ ὅτι ἔχει τὴν ἱκανότητα νὰ διενεργήσῃ ἀδιαβλήτους ἐκλογάς. Ἐπιτρέψατέ μου, κ. βουλευταί, νὰ ἔχω σοβαρωτάτας ἀμφιβολίας ἐὰν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις ἔχῃ τὴν ἱκανότητα νὰ διεξαγάγῃ ἀδιαβλήτους ἐκλογάς, τῶν ὁποίων τόσην ἀνάγκην ἔχει σήμερον ὁ τόπος.

§45Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Δὲν ἔχει τὴν θέλησιν ἢ τὴν ἱκανότητα;

§46Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ἀρκεῖ νὰ ὁμιλῶμεν ἑκάστοτε καὶ νὰ λέγωμεν καὶ νὰ διακηρύττωμεν, ὅτι πιστεύομεν εἰς τὴν Δημοκρατίαν, ὅτι ἀγωνιζόμεθα καὶ μαχόμεθα ὑπὲρ τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν. Πρέπει ὅλοι μας, διὰ θετικῶν πράξεων νὰ ἀποδεικνύωμεν καὶ τὴν πίστιν μας πρὸς τὴν Δημοκρατίαν καὶ τὴν θέλησίν μας πάντοτε νὰ ἐνισχύωμεν τοὺς ἐλευθέρους δημοκρατικούς μας θεσμούς. Καὶ πρέπει καθημερινῶς νὰ ἐπιβεβαιώνωμεν τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τῆς Δημοκρατίας. Καὶ βασικὴ προϋπόθεσις διὰ τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τῆς Δημοκρατίας εἶναι ἡ ἀβίαστος καὶ ἐλευθέρα ἐκδήλωσις τοῦ φρονήματος τοῦ λαοῦ. Ἡ ἀδιάβλητος ἐνέργεια τῶν ἐκλογῶν. Ἡ ἁπλῆ ἀναλογικὴ εἶναι τὸ μόνον ἐκλογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας διασφαλίζει τὸ ἀδιάβλητον τῶν ἐκλογῶν. Τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν, κ. βουλευταί, θὰ καταψηφίσῃ τὸ Κυβερνητικὸν νομοσχέδιον. Τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους, τὸ συμφέρον τῆς Δημοκρατίας ἐπιβάλλει αἱ προσεχεῖς ἐκλογαὶ νὰ ἐνεργηθοῦν μὲ τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῶν Προοδευτικῶν).

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μαῦρος, ἔχει τὸν λόγον. Ἀπὼν διαγράφεται.

§48Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴχαμε μείνει μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι μετὰ τοὺς εἰσηγητὰς δὲν θὰ ὁμιλήσῃ ἄλλος σήμερον. Θὰ παρεκάλουν νὰ διακόψωμεν διὰ τὴν Δευτέραν.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὀφείλω νὰ σᾶς δώσω μίαν πληροφορίαν ἀπαραίτητον, ἄλλωστε, ὅτι ἔχουν ἐγγραφῆ μέχρι τῆς στιγμῆς, πλὴν τῶν 4 εἰσηγητῶν, οἱ ὁποῖοι ἤδη ἠγόρευσαν, 25 ἐν συνόλῳ. Δηλαδὴ 17 ἀπὸ τῆς μιᾶς πλευρᾶς καὶ 8 ἐκ τῆς ἑτέρας πλευρᾶς, ἐν συνόλῳ 25. Δεδομένου, ὅτι ἔχομεν 3 συνεδριάσεις ἑβδομαδιαίως, θὰ πρέπει, ἐὰν διακόψωμεν δι’ ἀπόψε, τοὐλάχιστον, νὰ μείνωμεν σύμφωνοι, ὅτι ἀπὸ τῆς Δευτέρας πλέον νὰ ἀρχίσωμεν μὲ ἕνα γοργότερον ρυθμὸν τὰς συζητήσεις διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ φθάσωμεν εἰς ἕνα τέλος. Μᾶς ἐνδιαφέρει ὅμως νὰ τελειώσῃ. Εἴμεθα σύμφωνοι νὰ διακόψωμεν δι’ αὔριον;

§50ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ ἀντικείμενον Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 9.45′ μ.μ.)