1962.12.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 20η

Πέμπτη 13 Δεκεμβρίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.10′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀναβάλλεται δι’ ὀλίγον ἡ ἐπικύρωσις τῶν πρακτικῶν.

§2Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Τὰ προχθεσινὰ πρακτικὰ τὶ γίνονται κ. Πρόεδρε;

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐπικυρωθοῦν ἄλλην ἡμέραν διὰ νὰ γίνουν αἱ διορθώσεις. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Ματθαιουδάκης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Ζορμπᾶς, Ε. Κοθρῆς καὶ Μ. Χλουβεράκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1963». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Λαμπράκης, Μ. Σβώλου, Ι. Εὐαγγελίδης, Σ. Ἠλιόπουλος, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Λ. Μπριλλάκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων: α) τοῦ νόμου 3239)1955 «περὶ τρόπου ρυθμίσεως τῶν συλλογικῶν διαφορῶν ἐργασίας κ.λ.π.», β) τῆς νομοθεσίας «περὶ ἐπαγγελματικῶν σωματείων» καὶ γ) τῆς ἐργατικῆς καὶ τῆς «περὶ κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως νομοθεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Ζίγδης, Κ. Μητσοτάκης, Σ. Κωστόπουλος, Δ. Κωστῆς, Ι. Πωλιουδάκης, Μ. Κοτσώνης καὶ Θ. Κονίτσας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων: α) τοῦ νόμου 3239)1955 «περὶ τρόπου ρυθμίσεως τῶν συλλογικῶν διαφορῶν ἐργασίας κ.λ.π.», β) τῆς νομοθεσίας «περὶ ἐπαγγελματικῶν σωματείων» καὶ γ) τῆς ἐργατικῆς καὶ τῆς «περὶ κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως νομοθεσίας». Ἀπαντήσεις τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν: αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Παπαμιχαλοπούλου. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 825)62 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Παπαμιχαλοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παράσχωμεν ὑμῖν τὰς ἀκολούθους πληροφορίας. 1) Παρεχωρήθη ἄδεια ἱδρύσεως ναυπηγείων εἰς τὰς Τραπέζας «Ἐμπορικὴ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος» καὶ «Ἰονικὴ καὶ Λαϊκὴ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος» ὁ τόπος ἐγκαταστάσεως τῶν ὁποίων ἐπελέγη παρὰ τῶν Τραπεζῶν τούτων, αἵτινες δύνανται νὰ ἐγκαταστήσουν τὰ περὶ ὧν πρόκειται ναυπηγεῖα εἴτε εἰς τὴν περιοχὴν Ἐλευσῖνος, εἴτε εἰς ἄλλην περιοχὴν τῆς χώρας, ἐπιλεγησομένην ὑπὸ τούτων γνωρίζουσαι τοῦτο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ διὰ σχετικῆς λεπτομεροῦς δηλώσεώς των. 2) Ἡ συνολικὴ ἀξία τῆς ὡς ἄνω ἐπενδύσεως θὰ ἀνέλθῃ εἰς 8.000.000 δολλάρια Η.Π.Α. ἐκτὸς τῶν εἰς μετρητὰ κεφαλαίων κινήσεως. 3) Οὐδὲν προνόμιον παρεσχέθη εἰς τὰς ἐν λόγῳ Τραπέζας διὰ τῆς ἐγκριτικῆς πράξεως. Παρεσχέθησαν μόνον ὡρισμέναι φορολογικαὶ διευκολύνσεις ἐπὶ τῷ σκοπῷ τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ συναγωνισμοῦ ὁμοίων ἐπιχειρήσεων τοῦ ἐξωτερικοῦ. Τοιαῦται ἄλλως τε διευκολύνσεις εἶχον παρασχεθῆ καὶ εἰς προγενεστέρως ἱδρυθεῖσαν ὁμοίαν ἐπιχείρησιν μικροτέρας, μάλιστα ἐκτάσεως. 4) Μέχρι σήμερον δὲν προέκυψε θέμα μεταφορᾶς τῶν Ἑλληνικῶν ναυπηγείων εἰς τὴν ἀλλοδαπήν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Ἀναφερόμενος εἰς τὰς ὑπ’ ἀριθ. 9761)62 καὶ 12422)62 ἐρωτήσεις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον διὰ τὴν ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν διὰ τούτων θιγομένων θεμάτων εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει γνωρίζομεν ὑμῖν ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως γενικῆς κυβερνητικῆς πολιτικῆς, ἡ Κυβέρνησις, ἐκτιμῶσα τὴν ἰδιαιτέραν σημασίαν τῶν διὰ τῶν ὡς ἄνω ἐρωτήσεων θιγομένων θεμάτων, ἵδρυσε τὴν ἑταιρείαν τεχνικοῦ ἐξοπλισμοῦ, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν νωπῶν γεωργικῶν προϊόντων μὲ βασικῶς ὑπεύθυνον τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, τὴν ὁποίαν καὶ ἐχρηματοδότησε πρὸς ἐπίτευξιν τῶν σκοπῶν, δι’ οὓς ἡ ἑταιρεία αὕτη ἱδρύθη. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Δεκεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη καὶ Θ. Παππᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10824)26.9.62 ἐγγράφου ὑμῶν ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη καὶ Θ. Παππᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: 1) Ἡ χρηματοδότησις τοῦ Γεωργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μυτιληνιῶν–Σάμου διὰ τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν καπνῶν τῶν συνεταίρων του καπνοπαραγωγῶν, ἐπεβαρύνθη μὲ ἐπιτόκιον πρὸς 6¼% ὡς τοῦτο ἔχει καθορισθῇ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1186) 27.1.61 (θέμα 2ον) ἀποφάσεως τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ὄχι μὲ 8% ὡς ἐν τῇ ἐρωτήσει. 2) Ἡ ὑπὸ τῶν ἐμπορικῶν τραπεζῶν χρηματοδότησις τοῦ ἐξαγωγικοῦ καπνεμπορίου ἐπιβαρύνεται, βάσει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1135)5.2.60 (θέμα 2ον) ἀποφάσεως τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, μὲ ἐπιτόκιον πρὸς 7% (τόκος 6% πλέον προμηθείας 1% ἐτησίως) καὶ ὄχι μὲ 3% ὡς ἐν τῇ ἐρωτήσει. Συνεπῶς ἡ μεταχείρισις τοῦ Συνεταιρισμοῦ εἶναι εὐνοϊκωτέρα ἀπὸ τὴν τοιαύτην τῶν καπνεμπόρων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Γκλαβάνη. Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12992)16.11.1962 ἐγγράφου ὑμῶν ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 840 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Γκλαβάνη. Ἡ ἐκλογὴ τῆς περιοχῆς Θεσσαλονίκης διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τοῦ δευτέρου Διϋλιστηρίου μετὰ συγκροτήματος ἄλλων βιομηχανιῶν χρησιμοποιουσῶν ὡς πρώτην ὕλην προϊόντα τούτου, ἐγένετο ὑπὸ τοῦ ἐπιχειρηματίου, ὅστις ἀνέλαβε νὰ ἱδρύσῃ τὸ ὡς ἄνω βιομηχανικὸν συγκρότημα δι’ ἰδίων του κεφαλαίων. Ὡς πρὸς τὰ ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐρωτήσει ἀναφερόμενα ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐξεύρεσιν ἐργατοτεχνιτῶν εἰς Βόλον οὐδὲν γνωρίζει ἡ Ὑπηρεσία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ζορμπᾶ καὶ Γ. Γρηγορίου. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ὑπ’ ἀριθ. 12001 καὶ 12532)7.11.62 ἐγγράφων ὑμῶν, ἐπὶ τοῦ ἐν θέματι ἀντικειμένου, περὶ οὗ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 233 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου καὶ ὑπ’ ἀριθ. 817 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ζορμπᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ὁ διακανονισμὸς τοῦ ἐξωτερικοῦ ὁμολογιακοῦ Δημοσίου Χρέους ἐθεωρήθη ἐπιβεβλημένος πρὸς τὸν σκοπὸν ὅπως ἀποκατασταθῇ ἡ διεθνὴς πίστις τῆς Ἑλλάδος, ἥτις εἶχε σοβαρῶς κλονισθῆ λόγω τῆς ἐπὶ μακρὸν χρόνον διακοπῆς τῆς ἐξυπηρετήσεως τῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν δανειακῶν ὑποχρεώσεών μας. Ἡ ἀποκατάστασις τῆς διεθνοῦς πίστεως τῆς χώρας μας ἀναμένεται ὅτι θὰ καταστήσῃ εὐχερεστέραν τὴν προσπάθειαν τῆς ἐξασφαλίσεως εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τῶν δανειακῶν κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν ἐπιτάχυνσιν τῆς ἀναπτύξεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Οἱ συμφωνηθέντες ὅροι τῆς ἐξυπηρετήσεως εἰς τὸ μέλος τοῦ εἰς χεῖρας ἀμερικανικῶν ὁμολογιούχων ἐξωτερικοῦ Δημοσίου Χρέους ἦσαν οἱ εὐνοϊκώτεροι δυνατοὶ ἀπὸ ἀπόψεως Ἑλληνικῶν συμφερόντων ἐγένοντο δὲ ἀποδεκτοὶ ὑπὸ τῶν ὡς ἄνω ὁμολογιούχων κατόπιν μακρῶν καὶ δυσχερῶν μετ’ αὐτῶν διαπραγματεύσεων. Καθ’ ὅσον ἀφορᾶ τὰ περὶ ἀνίσου μεταχειρίσεως τῶν εἰς δραχμὰς καὶ τῶν εἰς ξένον νόμισμα ὁμολογιούχων, γνωρίζομεν ὑμῖν ὅτι ἡ σύγκρισις τοῦ ἐσωτερικοῦ ὁμολογιακοῦ χρέους πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν δὲν εἶναι δυνατὴ καθ’ ὅσον ἀνέκαθεν ὑφίσταται νομικὴ ὑποχρέωσις τῆς Ἑλλάδος πρὸς ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἐξωτερικοῦ αὐτῆς χρέους ἐνῶ τὸ εἰς δραχμὰς προπολεμικὸν ὁμολογιακὸν Δημόσιον Χρέος δὲν ὑφίσταται οὔτε οὐσιαστικῶς ὡς ἐξανεμισθὲν διὰ τοῦ κατοχικοῦ πληθωρισμοῦ οὔτε νομικῶς, ὡς καταργηθὲν καὶ τύποις διὰ τοῦ Α.Ν. 18)1944. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα καὶ Ε. Σακελλάρη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα καὶ Ε. Σακελλάρη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παράσχωμεν ὑμῖν τὰς ἀκολούθους πληροφορίας. 1. Τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ δὲν ἐγκρίνει τὰ συγκεκριμένα ἔργα τοῦ προγράμματος Κοινωφελῶν Ἔργων, ἀλλὰ συνολικὰς πιστώσεις δι’ ἕκαστον Νομαρχιακὸν Ταμεῖον. Διὰ τῆς ΣΑΝΤ 229)τρ. 1η ἀποφάσεως ἐνεκρίθησαν πρόσθετοι πιστώσεις δι’ ἐκτέλεσιν Κ. Ε. καὶ κατενεμήθησαν εἰς τὰ Ν. Ταμεῖα ἀναλόγως τῆς ὑπ’ αὐτῶν πραγματοποιηθείσης προόδου ἐκτελέσεως μέχρι 31.8.1962. Ἐκ τῶν πιστώσεων τούτων τὸ Ν.Τ. Μαγνησίας ἔλαβεν 1.420.000 δρχ. μὲ τὰς ὁποίας καὶ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐκτελέσῃ καὶ ἔργα ἐκ τῶν ἐν τῇ ἐρωτήσει ἀναγραφομένων. 2. Ἡ ἐγκριθεῖσα κατὰ τὰ ἀνωτέρω πρόσθετος πίστωσις δὲν ἦτο μεγαλυτέρα λόγω βραδείας προόδου τοῦ προγράμματος εἰς τὸν Νομὸν Μαγνησίας. Οὕτω τὸ Ν.Τ. Μαγνησίας ἐπὶ συνολικῶν ἐγκριθεισῶν πιστώσεων δι’ ἐκτέλεσιν ἔργων προγράμματος 1962, ἐξ 8.351.000 δραχ. ἐπραγματοποίησε μέχρι 1ης Ὀκτωβρίου 1962 πληρωμὰς 3.638.000 καὶ συνεπῶς διὰ τὸ μέχρι τῆς λήξεως τοῦ ἔτους τρίμηνον ἔχει πρὸς πληρωμὴν πρόγραμμα 4.713.000 δραχ. 3. Πρὸς τούτοις γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι κατὰ τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ προγράμματος Κοινωφελῶν Ἔργων 1963 θὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει τὸ αἴτημα τοῦ Ν.Τ. Μαγνησίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ἐν θέματι ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παράσχωμεν ὑμῖν τὰς ἀκολούθους πληροφορίας: Πράγματι, κατὰ τὴν περίοδον λειτουργίας τοῦ Ἐργοστασίου Σακχάρεως Λαρίσης παρατηρεῖται ἀνωμαλία εἰς τὴν ὕδρευσιν τοῦ χωρίου Ὀμορφοχωρίου Λαρίσης, ἐξ ἀφορμῆς τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν ὑπογείων ὑδάτων τῆς περιοχῆς ὑπὸ τοῦ ὡς ἄνω Ἐργοστασίου. Τὸ δημιουργηθὲν πρόβλημα ἀπησχόλησεν ἤδη τὴν Ἑλληνικὴν Βιομηχανίαν Σακχάρεως, ἡ ὁποία, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῆς Νομαρχίας Λαρίσης, μελετᾷ λύσεις, διὰ τὴν ἑπομένην περίοδον λειτουργίας τοῦ Ἐργοστασίου, συνισταμένας εἰς τὴν ὑδροδότησιν τοῦ χωρίου ἀπὸ τὸ δίκτυον ὑδρεύσεως Λαρίσης. Ὁπωσδήποτε, κατὰ τὴν προσεχῆ περίοδον λειτουργίας τοῦ Ἐργοστασίου δὲν πρόκειται νὰ δημιουργηθῇ ἐκ νέου ζήτημα ὑδροδοτήσεως τοῦ ἀνωτέρω χωρίου διὰ καταλλήλου πρὸς πόσιν ὕδατος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Νοεμβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Μπακοπούλου. Ἔγγραφόν σας ὑπ’ ἀριθ. 10276)62. Ἀπαντῶντες ἐπὶ τῆς ὡς ἄνω ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Μπακοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παράσχωμεν ὑμῖν τὰς ἀκολούθους πληροφορίας: 1. Ἡ χρηματοδότησις τοῦ ἔργου μεταφορᾶς τῶν ὑδάτων Μεθυδρίου κλπ. ἐνεκρίθη ἤδη, ἐνημερωθέντος περὶ τούτου τοῦ ἐνδιαφερομένου Συνδέσμου Κοινοτήτων, ὅστις ἐκπροσωπεῖ καὶ τὸν Δῆμον Τριπόλεως. 2. Ἡ σχετικὴ μελέτη τῶν ἔργων ὑδρεύσεως ἔχει καταρτισθῆ παρὰ τῆς ἁρμοδίας Τεχνικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν, πρὸ πάσης δὲ ἐνάρξεως ἐφαρμογῆς της θὰ τύχῃ τῆς θεωρήσεως τοῦ Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων. 3. Ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἔργου προβλέπεται ὅτι θὰ πραγματοποιηθῇ ἐντὸς τῶν τριῶν προσεχῶν ἐτῶν, ἡ δὲ δαπάνη θέλει καλυφθῆ, τόσον δι’ ἐπιδοτήσεως αὐτοῦ εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ Δημοσίων Ἔργων, ὅσον καὶ διὰ τμηματικῆς δανειοδοτήσεως. Ἐφ’ ὅλων τῶν ἀνωτέρω θεμάτων αἱ ἁρμόδιαι ὑπηρεσίαι διεξάγουν συνεννοήσεις εὑρισκόμεναι εἰς ἐπαφὴν μετὰ τοῦ ἐνδιαφερομένου Συνδέσμου Κοινοτήτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Κωστῆ, Ι. Μελᾶ, Α. Ἀγγελούση, Ι. Διαμαντοπούλου, Δ. Παπαδοπούλου Ν. Μαλλιάκα. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν ἐν θέματι ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Μελᾶ, Ν. Μαλλιάκα κλπ. ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀποστείλωμεν ὑμῖν συνημμένως κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τοὺς εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ εἰς ὑπηρεσίας ἁρμοδιότητος τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου ὑπηρετοῦντας ὑπαλλήλους ὡς καὶ τὰς ἀποδοχὰς αὐτῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΥ

ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ

ΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ

Τῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ὑπηρετούντων ὑπαλλήλων, ἁρμοδιότητος τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου. Αʹ. Μόνιμος Ἑλληνικὴ Ἀντιπροσωπεία παρὰ τοῖς Δ.Ο. Ο.Δ.Ε. Ἕδρα ἐν Παρισίοις.

Βʹ. Μόνιμος Ἑλληνικὴ Ἀντιπροσωπεία παρὰ ταῖς Εὐρωπαϊκαῖς Κοινότησι. Ἕδρα ἐν Βρυξέλλαις.

Γʹ. Μόνιμος Ἑλληνικὴ Ἀντιπροσωπεία Οὐασιγκτῶνος. Ἕδρα ἐν Οὐασιγκτῶνι. Ὑπηρετοῦν προσωπικόν: Κων)νος Καρανίκας, Οἰκονομικὸς Σύμβουλος παρὰ τῇ Β. Πρεσβείᾳ Οὐασιγκτῶνος. Αἱ μηνιαῖαι τούτου ἀποδοχαὶ εἶναι δολλάρια 936 πλὴν ὅμως δολλάρια 236, ἐπειδὴ οὗτος ἐργάζεται καὶ εἰς τὸ Διεθνὲς Νομισματικὸν Ταμεῖον ἐπὶ ἰδιαιτέρᾳ ἀποζημειώσει καταβαλλομένῃ ὑπὸ τοῦ ἐν λόγῳ Ταμείου κατὰ τὸ διάστημα τῆς εἰς τοῦτο θητείας του, μισθοδοτεῖται εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ δημοσίου, μὲ τὸ ἕν τέταρτον τῶν ἀποδοχῶν του, ἤτοι λαμβάνει κατὰ μῆνα δολλάρια 234. Παρὰ τῇ Β. Πρεσβείᾳ Βρυξελλῶν ὑπηρετεῖ ἐπὶ εἰδικῇ ἀποστολῇ καὶ ὁ Ἰωάννης Καλούσης, ἐπὶ ἡμερησίᾳ ἀποζημιώσει 16 δολλαρίων καὶ μὲ ἔγκρισιν χρησιμοποιήσεώς του μέχρι 31 Δεκεμβρίου 1962. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Σεπτεμβρίου 1962

Ὁ Διευθυντὴς Διοικητικοῦ

Π. ΜΑΓΟΥΛΑΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου, Γ. Στεργίου, Θ. Γιαννοπούλου καὶ Ε. Σακελλάρη. Ἔγγραφόν σας ὑπ’ ἀριθ. 11310)10.10.62. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἐν θέματι αἰτήσεως καταθέσεως ἐγγράφων καὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Αὐγεροπούλου. Γ. Στεργίου, Θ. Γιαννοπούλου καὶ Ε. Σακελλάρη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παράσχωμεν ὑμῖν τὰς ἀκολούθους πληροφορίας: Ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ 5ετοῦς προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας, τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἐργάζεται διὰ τὴν κατάρτισιν τεχνοοικονομικῶν μελετῶν, κατὰ κλάδους οἰκονομικῆς δραστηριότητος, καὶ ὁσάκις ἡ εἰδικωτέρα σημασία ὡρισμένων πρωτοβουλιῶν τὸ ἐπιβάλλει, κατ’ ἔργον. Ἡ προσπάθεια αὐτὴ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ἀποβλέπει, ἀφ’ ἑνὸς μὲν εἰς τὴν βαθυτέραν διερεύνησιν τῶν διαφόρων τομέων, ὥστε ἡ χάραξις τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ ἡ κατάρτισις τῶν προγραμμάτων ἀναπτύξεως νὰ βασίζωνται ἐπὶ ὁλονὲν καὶ ἀσφαλεστέρων δεδομένων, ἀφ’ ἑτέρου δὲ εἰς τὴν πλήρη μελέτην ἔργων, κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος θὰ ἐπιτρέψῃ μίαν εὔλογον παρέμβασιν τοῦ Κράτους καὶ θὰ διευκολύνῃ τὴν ἀνάληψιν ἐπενδυτικῆς πρωτοβουλίας ἐκ μέρους τῶν ἰδιωτῶν. Τοιαύτας μελέτας ἔχουν ἀναλάβει καὶ καταρτίζουν τόσον τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ὅσον καὶ ἄλλοι κρατικοὶ φορεῖς. Ὡρισμένας ὅμως ἐξ αὐτῶν καὶ ἰδίως ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἐντόνως συνθετικὸν χαρακτῆρα, εἶναι συχνὰ δύσκολον νὰ ἀναλάβουν δημόσιαι ὑπηρεσίαι καθ’ ὕλην εἰδικευμέναι, διότι ἡ κατάρτισίς των ἀπαιτεῖ τὸ μὲν τὴν κινητοποίησιν τῶν ἐπιστημόνων διαφόρων εἰδικοτήτων (οἰκονομολόγων, στατιστικῶν μηχανικῶν, ἀρχιτεκτόνων, διοικητικῶν, κοινωνιολόγων, γεωπόνων, γεωλόγων, δασολόγων κλπ.) τὸ δὲ ἐργασίαν πολλῶν μηνῶν κατὰ πλήρη ἀπασχόλησιν. Εἰς τὴν κατηγορίαν αὐτῶν τῶν μελετῶν ἀνήκουν καὶ αἱ μελέται σκοπιμότητος τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῶν ἀκτῶν Ἠπείρου καὶ Δυτ. Πελοποννήσου. Διὰ τὴν κατάρτισιν τῶν μελετῶν αὐτῶν τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἔκρινεν ὅτι προτιμοτέρα εἶναι ἡ προσφυγὴ εἰς Ἑλληνικὸν παρὰ εἰς ξένον οἶκον. Καὶ τοῦτο, διότι πέραν τῶν ἄλλων λόγων, καθίσταται ἀπαραίτητος πλέον, μετὰ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν ΕΟΚ ἡ ἐκπόνησις ὁλονὲν καὶ περισσοτέρων τεχνικοοικονομικῶν μελετῶν καὶ ἑπομένως, ἡ ἐξειδίκευσις Ἑλληνικῶν οἴκων εἰς τὴν κατάρτισίν των, καὶ ἡ ἐνθάρρυνσις διὰ τὴν δημιουργίαν νέων οἴκων ἱκανῶν νὰ ἀναλάβουν τοιούτου εἴδους ἐργασίας. Ὅταν τὸν Ἰούλιον 1962 ἐτέθη θέμα ἀναθέσεως τῶν μελετῶν σκοπιμότητος τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῶν ἀκτῶν Ἠπείρου καὶ Δυτ. Πελοποννήσου, ὁ μόνος Ἑλληνικὸς Οἶκος ὁ ὁποῖος ἐμφαίνεται νὰ διαθέτῃ τὰ πρὸς τοῦτο μέσα ἦτο τὸ Τεχνικὸν Γραφεῖον Δοξιάδη. Πράγματι, τὸ γραφεῖον τοῦτο διαθέτει τεχνικὸν ἐξοπλισμὸν ἱκανοποιητικόν, ἐπιστημονικὸν προσωπικὸν ὑψηλοῦ ἐπιπέδου καὶ διαφόρων εἰδικοτήτων καὶ διεθνῆ προβολὴν εὐφήμως γνωστήν. Ἤδη, διαφαίνεται ἡ τάσις δημιουργίας καὶ ἄλλων οἴκων ἱκανῶν νὰ ἀναλάβουν τοιούτου εἴδους μελέτας καὶ ἡ διάθεσις τεχνικῶν γραφείων νὰ ἐπανδρωθοῦν κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος θὰ τοὺς διανοίξῃ εὐρύτερον πεδίον δράσεως. Τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ παρακολουθεῖ τὰς ἐξελίξεις αὐτὰς μὲ πολλὴν ἱκανοποίησιν καὶ εἶναι διατεθειμένον νὰ ἐνισχύσῃ τὰς ἐκδηλουμένας τάσεις διὰ τῆς ἀναθέσεως τεχνικοοικονομικῶν μελετῶν καὶ εἰς ἄλλους οἴκους, ἐν ᾧ μέτρῳ θὰ ὑπάρχῃ ἡ βεβαιότης τῆς καλῆς καταρτίσεώς των. Αἱ καταβληθησόμεναι ἀμοιβαὶ εἰς τὸ Τεχνικὸν Γραφεῖον Δοξιάδη διὰ τὴν ἐκπόνησιν τῶν μελετῶν σκοπιμότητος τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῶν ἀκτῶν Ἠπείρου καὶ Δυτ. Πελοποννήσου ἀνέρχονται ἀντιστοίχως εἰς 450.000 δρχ. καὶ 800.000 δρχ. Δὲν παραλείπομεν νὰ σημειώσωμεν ὅτι διὰ τὸν χειρισμὸν τοῦ ὅλου θέματος καὶ εἰς ὅλας τὰς φάσεις τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἐνήργησεν ἀπὸ συμφώνου μετὰ τοῦ ΕΟΤ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν αἴτησιν τῆς καταθέσεως εἰς τὴν Βουλὴν τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος μελετῶν, δὲν εἶναι ἀκόμη δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθῇ, καθ’ ὅσον αἱ μελέται αὗται (Ἠπείρου καὶ Πελοποννήσου) θὰ παραδοθοῦν ὑπὸ τοῦ μελετητοῦ συμφώνως πρὸς τὰς σχετικὰς συμβάσεις τὴν 15.1.1963 καὶ 15.2. 1963 ἀντιστοίχως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Μαύρου. Ἔγγραφόν σας ὑπ’ ἀριθ. 9178)2.8.1962. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ἐγγράφου ὑμῶν ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: 1. Αἱ καταθέσεις τριμήνου προθεσμίας, αἵτινες ἀναφέρονται εἰς τὴν ὡς ἄνω ἐρώτησιν καθιερώθησαν ὑπὸ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς (ἀπόφασις 1218)2.10.1961) ἀπὸ τῆς 15 Ὀκτωβρίου 1961 μὲ ἐπιτόκιον 5,5% ἐτησίως καὶ διὰ ποσὰ μέχρι 300.000 δραχμῶν κατ’ ἀνώτατον ὅριον κατὰ καταθέτην, ἀλλὰ διὰ φυσικὰ πρόσωπα μόνον καὶ οὐχὶ διὰ νομικὰ πρόσωπα, ὡς ὁ Ο.Β.Α. 2. Ἐπὶ καταθέσεων φυσικῶν εἴτε καὶ νομικῶν προσώπων ἑξαμήνου προθεσμίας, ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ εἶχεν ἐπιτρέψει ἀπὸ τῆς 16 Ὀκτωβρίου 1961 τὴν καταβολὴν ὑπὸ τῶν Τραπεζῶν ἐπιτοκίου 6% ἐτησίως καὶ δὴ ἄνευ προσδιορισμοῦ ἀνωτάτου ὁρίου κατὰ καταθέτην. Τοῦ κανόνος ὅμως τούτου ἐξῃρέθησαν αἱ ἑξαμήνου προθεσμίας Τραπεζῶν, Ἱδρυμάτων, Ὀργανισμῶν, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν περιπτώσεων, ἐπὶ τῶν ὁποίων τὸ ἐπιτόκιον δὲν δύναται νὰ ὑπερβαίνῃ τὸ 3% ἐτησίως. Μέχρι τοῦ Μαρτίου ἐ. ἔ. ὅτε ἐγένετο ἀποδεκτὴ ὑπὸ τῶν Τραπεζῶν ἡ ἄποψις ὅτι ἡ ἐν λόγῳ ἐξαίρεσις τῶν Ὀργανισμῶν συγκεκριμένως δὲν ἀναφέρεται καὶ εἰς τὸν ΟΒΑ, ὅστις καίτοι τυγχάνων Ὀργανισμὸς ἔχει ἐν τούτοις τὴν μορφὴν τῆς Ἀνωνύμου Ἑταιρείας αἱ Τράπεζαι κατέβαλλον ἐπὶ παρ’ αὐταῖς προθεσμιακῶν καταθέσεων τοῦ ΟΒΑ ἐπιτόκιον οὐχὶ ἀνώτερον τοῦ 3% ἐτησίως. 3. Πλὴν ὅμως καὶ κατὰ τὸ αὐτὸ διάστημα, ἤτοι μέχρι τοῦ Μαρτίου ἐ.ἔ. ὁπότε ἐπεκράτησεν ἡ ὡς ἄνω ἄποψις καὶ ἤρχισαν πραγματοποιούμεναι ὑπὸ τοῦ ΟΒΑ καταθέσεις παρὰ Τραπέζαις 6μήνου προθεσμίας πρὸς 6% ἐτησίως, τὰ διαθέσιμα τοῦ ΟΒΑ ἐπενεδύοντο, διὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα καθωρίζοντο ἑκάστοτε ὑπὸ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς ἔντοκα γραμμάτια τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἑξαμήνου προθεσμίας πρὸς ἐπιτόκιον 5% ἐτησίως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ιβʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λύχνου. Ἔγγραφόν σας ὑπ’ ἀριθ. 9179)2.8.1962. Ἀπαντῶντες ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λύχνου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι οἱ Παξοὶ περιλαμβάνονται μεταξὺ τῶν περιοχῶν, περὶ ὧν ἡ σύμβασις ἐκπονήσεως μελέτης σκοπιμότητος τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῶν ἀκτῶν Ἠπείρου καὶ τῶν ἔναντι ταύτης νήσων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ιγʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Παπαδημητρίου, Σ. Ἡλιοπούλου, Δ. Κελτεμλίδη, Κ. Χιωτάκη καὶ Θ. Παππᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ἐγγράφου ὑμῶν, ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Αἱ Τράπεζαι χρηματοδοτοῦν κανονικῶς τοὺς ἐπαγγελματίας καὶ βιοτέχνας βάσει τραπεζικῶν κριτηρίων, δεδομένου, ὅτι τὸ ὑπὸ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς καθοριζόμενον ἀνώτατον συνολικὸν ὅριον κατὰ Τράπεζαν χρηματοδοτήσεως τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν ὑπερκαλύπτεται συνήθως. Ὅσον ἀφορᾶ τὸν χρόνον ἐξοφλήσεως, αἱ Τράπεζαι προσπαθοῦν νὰ ἐξαντλοῦν τ’ ἀνώτατα ὅρια προθεσμίας. Τυχὸν περιορισμὸς εἰς τὴν περίπτωσιν ταύτην, ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι τοῦτο γίνεται κατόπιν διαπιστώσεως τῶν πραγματικῶν ἀναγκῶν τῶν δανειοδοτουμένων καὶ ταὐτοχρόνως πρὸς τὸν σκοπὸν ἐξυπηρετήσεως ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλυτέρου ἀριθμοῦ ἐνδιαφερομένων ἐκ τοῦ κλάδου τούτου. Ὅσον ἀφορᾶ τυχὸν ἀπαιτήσεις τῶν Τραπεζῶν, ὅπως οἱ παρ’ αὐτῶν πιστοδοτούμενοι ἐπαγγελματίαι καὶ βιοτέχναι ἀσφαλίζωνται καθ’ οἱουδήποτε κινδύνου (ζωῆς, πυρός, ἀτυχημάτων κλπ.) γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπή, κατόπιν παρομοίων διαμαρτυριῶν, ἐπιληφθεῖσα τοῦ θέματος τούτου, κατὰ τὴν συνεδρίασιν αὐτῆς τῆς 13.4.62, ὑπ’ ἀριθ. 1238 (θέμα 19ον), συνέστησεν εἰς τὰς Τραπέζας, ὅπως αὗται ὑποδείξουν πρὸς τὰ ἁρμόδια αὐτῶν ὄργανα, ὅτι: 1) Ἡ ὑπόδειξις τῶν πρὸς τοὺς ὑπ’ αὐτῶν δανειοδοτουμένους, διὰ τὴν ἀσφάλισιν κινητῆς ἢ ἀκινήτου περιουσίας των, πρὸς ἐξασφάλισιν τῶν χορηγουμένων ὑπ’ αὐτῶν πιστώσεων εἶναι νοητὴ εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν διὰ τῶν περιουσιακῶν τούτων στοιχείων διασφαλίζεται καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἡ χορηγηθεῖσα πίστωσις. 2) Τῆς ἀνωτέρω, ὅμως, τρόπον τινά, ἀρχῆς τὰ κατὰ τόπους ὄργανα τῶν Τραπεζῶν θὰ πρέπει νὰ κάμουν χρῆσιν, ἀφ’ ἑνὸς μόνον εἰς ἐκείνας τὰς περιπτώσεις, καθ’ ἃς ἡ διασφάλισις τῆς παρεχομένης πιστώσεως στηρίζεται κατὰ κύριον λόγον εἰς τὴν κινητὴν ἢ ἀκίνητον περιουσίαν τοῦ δανειοδοτουμένου, τῶν ἑτέρας μορφῆς περιουσιακῶν στοιχείων αὐτοῦ ἢ τῶν τυχὸν ἑτέρων διασφαλίσεων μὴ καλυπτουσῶν καθ’ οἱονδήποτε τρόπον τὴν παρεχομένην πίστωσιν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ νὰ μὴ ὑποδεικνύουν ἢ μετὰ φορτικότητος ἀπαιτοῦν, ὅπως ἡ ἀσφάλεια καλυφθῇ παρ’ ἑταιρειῶν, συγγενῶν πρὸς τὴν Τράπεζαν ἢ τοιούτων ἀντιπροσωπευομένων ὑπ’ αὐτῆς, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ δικαιολογῆται ἡ δημιουργία, εἰς τοὺς μετὰ τῶν Τραπεζῶν συναλλασσομένους, τῆς ἐντυπώσεως, ὅτι ἡ ἀπαιτουμένη ἀσφάλισις ἀποσκοπεῖ εἰς τὴν ἐπίτευξιν ἑτέρων, πλὴν τῆς διασφαλίσεως τοῦ λαβεῖν τῆς Τραπέζης σκοπῶν καὶ 3) Ἀπαίτησις τῶν ὀργάνων τῶν Τραπεζῶν ἀπὸ τὸν δανειοδοτούμενον συνάψεως ἀσφαλείας ζωῆς δὲν εὐσταθεῖ, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αὕτη, ἐν περιπτώσει ἀτυχήματος εἰς αὐτόν, περιέρχεται εἰς τοὺς κληρονόμους ἢ εἰς τρίτον πρόσωπον, οὐδαμῶς διασφαλίζουσα οὕτω τὴν δανείστριαν Τράπεζαν. Πέραν τῶν ἀνωτέρω, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι οἱ ἐνδιαφερόμενοι δέον νὰ καταγγέλλουν εἰς τὴν Νομισματικὴν Ἐπιτροπὴν ἑκάστην συγκεκριμένην περίπτωσιν καταστρατηγήσεως τῶν εἰρημένων ἀποφάσεών της, διὰ τὴν ἐπιβολὴν παρ’ αὐτῆς τῶν νομίμων κυρώσεων κατὰ τῆς παραβάτιδος Τραπέζης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ὀκτωβρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ιδʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Ταλιαδούρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ἐγγράφου ὑμῶν, ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Ἡ κατασκευὴ τοῦ φράγματος ἀνετέθη εἰς τὴν Κοινοπραξίαν τῶν Ἑταιρειῶν Ὁδῶν καὶ Ὁδοστρωμάτων Α.Ε. ΑΤΕ Δομικὴ καὶ ἥτις ἀνεδείχθη μειοδότρια κατὰ τὸν διενεργηθέντα διαγωνισμόν. Διὰ τὴν μελέτην τοῦ ἔργου ἀνετέθη, ἀπὸ τοῦ ἔτους 1957 ἤδη, εἰς Ἑλληνικὸν Τεχνικὸν Γραφεῖον ἡ ἐκπόνησις προμελέτης πρὸς διαπίστωσιν τῶν ἐμφανιζομένων δυνατοτήτων ἐξασφαλίσεως τοῦ ἀπαιτουμένου ὕδατος διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ Ἐργοστασίου Ἀζώτου. Ἡ ἐκπονηθεῖσα κατὰ τὰ ἀνωτέρω προμελέτη ὑπεδείκνυεν ὡς πλέον πρόσφορον καὶ οἰκονομικὴν λύσιν τὴν δημιουργίαν Ταμιευτῆρος ἐπὶ τοῦ χειμάρρου Περδίκα διὰ τῆς κατασκευῆς χωματίνου φράγματος ὕψους 36 μ. εἰς στενωπὸν κειμένου 2 χιλιόμετρα δυτικῶς τοῦ ὁμωνύμου χωρίου. Ἑτέρα δυνατὴ λύσις κατὰ τὴν προμελέτην, ἦτο ἡ χρησιμοποίησις τῆς λίμνης Χειμαδίτιδος, τῆς ὁποίας ὅμως τὸ ὑδατικὸν δυναμικὸν προορίζεται δι’ ἀρδευτικοὺς σκοπούς. Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀνωτέρω προμελέτης καὶ μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ Ἐργοστασίου Ἀζώτου, ἀνετέθη κατὰ μῆνα Φεβρουάριον τοῦ 1960, εἰς τὸ Γερμανικὸν Τεχνικὸν Γραφεῖον ἡ ἐκπόνησις τῆς ὁριστικῆς μελέτης τοῦ ἐν λόγῳ ἔργου, ἡ σχετικὴ δαπάνη τῆς ὁποίας κατεβλήθη ἐκ πιστώσεων τῆς Γερμανικῆς Τεχνικῆς Βοηθείας. Τὸ ἐν λόγῳ Γερμανικὸν Τεχνικὸν Γραφεῖον μετὰ τὴν ἐξέτασιν ἀμφοτέρων τῶν ἐν τῇ προμελέτῃ ἀναφερομένων λύσεων (Φράγματος Περδίκα, Λίμνης Χειμαδίτιδος) καὶ μετὰ ἐξονυχιστικὴν ἔρευναν τῶν ὑδρολογικῶν καὶ γεωλογικῶν στοιχείων τῆς περιοχῆς, κατέληξεν εἰς τὴν πρόκρισιν τῆς λύσεως Περδίκα. Ἡ ἐν λόγῳ ὁριστικὴ μελέτη ἠλέγχθη καὶ παρελήφθη ὑπὸ ἁρμοδίως συσταθείσης Ἐπιτροπῆς, εἰς ἣν συμμετεῖχε καθηγητὴς τοῦ Ἐθν. Μετσοβίου Πολυτεχνείου ὡς καὶ ἁρμόδιοι ὑπάλληλοι τῶν Ὑπουργείων Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων καὶ Συντονισμοῦ. Ἡ παρακολούθησις τῆς κατασκευῆς τοῦ ἐν λόγῳ ἔργου ἀσκεῖται ὑπὸ τῆς Ὑπηρεσίας Ἐλέγχου Κατασκευῆς Κρατικοῦ Ἐργοστασίου Ἀζωτούχων Λιπασμάτων Πτολεμαΐδος, χρησιμοποιούσης ὡς Τεχνικὸν Σύμβουλον τὸ ἐκπονῆσαν τὴν ὁριστικὴν τούτου μελέτην Τεχνικὸν Γραφεῖον. Ἡ δαπάνη τῆς κατασκευῆς τοῦ Φράγματος ἀνῆλθε τελικῶς διὰ μὲν τὸ τμῆμα τὸ ἐκτελεσθὲν ὑπὸ τῆς προαναφερθείσης Κοινοπραξίας Ἑταιρειῶν εἰς δραχμὰς 60.000.000 περίπου, διὰ δὲ τὴν στεγανὴν θεμελίωσιν τοῦ Φράγματος, ἀνατεθεῖσαν ἐπίσης κατόπιν διαγωνισμοῦ εἰς τὸν εἰδικὸν Τεχνικὸν Οἶκον εἰς δραχμὰς 8.000.000 περίπου. Κατὰ τὴν γενομένην κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ τρέχοντος ἔτους πρώτην δοκιμαστικὴν πλήρωσιν τῆς διὰ τοῦ φράγματος δημιουργουμένης τεχνητῆς λίμνης καὶ μετὰ τὴν ἀνύψωσιν τῶν ὑδάτων ἐντὸς αὐτῆς εἰς ὕψος 10 μέτρων περίπου ἐκ τῶν συστηματικῶς ἐκτελουμένων ὑδρολογικῶν καταμετρήσεων διεπιστώθησαν ἀπώλειαι ὕδατος ὀφειλόμεναι, ὡς ἐξηκριβώθη, εἰς διαφυγὰς λαμβανούσας χώραν ἐντὸς τῆς φυσικῆς κοίτης τοῦ χειμάρρου Περδίκα καὶ οὐχὶ εἰς τὸ κατασκευασθὲν ἔργον, ὅπερ ἀπεδείχθη ὡς ἀπολύτως στεγανόν. Πρὸς λῆψιν τῶν ἀναγκαίων μέτρων διὰ τὴν ἐξυγίανσιν τῶν μὴ στεγανῶν τμημάτων τοῦ πυθμένος τῆς λίμνης, ὁ Τεχνικὸς Σύμβουλος ὑπέδειξε τὴν ἐκτέλεσιν γεωτρήσεων καὶ γεωφυσικῶν μετρήσεων μετὰ προηγουμένην ἐκκένωσιν τῆς λίμνης, αἵτινες καὶ ἐκτελοῦνται ἤδη, βάσει δὲ τῶν ἀποτελεσμάτων τῶν ἀνωτέρω ἐρευνητικῶν ἐργασιῶν, θὰ ἀποφασισθοῦν τὰ ἐκτελεστέα ἐξυγιαντικὰ ἔργα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διὰ τοῦ κατασκευασθέντος ἔργου καὶ διὰ τὴν ἀπίθανον περίπτωσιν ἀκόμη, καθ’ ἣν παρὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν προαναφερθέντων ἐξυγιαντικῶν ἔργων δὲν θὰ ἐπετυγχάνετο ἡ ἀποφυγὴ τῶν ἀπωλειῶν ὕδατος, ἐξασφαλίζεται ὁπωσδήποτε ἡ ὕδρευσις τοῦ Ἐργοστασίου Ἀζώτου ἐπὶ 250 ἡμέρας τοὐλάχιστον κατ’ ἔτος. Πρὸς κάλυψιν τοῦ πιθανοῦ διὰ τὴν ὡς ἄνω περίπτωσιν ἐλλείμματος, ἡ ὑπηρεσία ἔχει ἤδη προβῆ εἰς τὴν διάνοιξιν 2 φρεάτων εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ ἐργοστασίου, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐξασφαλίσουν περισσότερον τοῦ ἑνὸς τρίτου τῶν ἀναγκῶν τοῦ ἐργοστασίου καὶ μελετᾷ τὴν διάνοιξιν ἑτέρων φρεάτων πρὸς κάλυψιν τῆς ὑπολειπομένης ποσότητος ἐκ τῶν ὑπογείων ὑδάτων τῆς ἐγγὺς τοῦ ἐργοστασίου περιοχῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Αὐγούστου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

ιεʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Στειροπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2277)9.7.1962 ἐγγράφου ὑμῶν, ἐπὶ τῆς ἐν θέματι ἐρωτήσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: α) Τμῆμα τῶν ἀποξηραντικῶν ἔργων τῆς ἀνωτέρω περιοχῆς ἐκτελεῖται ἐν συνδυασμῷ μὲ τὰ ἀντιπλημμυρικὰ τοιαῦτα. β) Ἡ ἐκτέλεσις τῶν ἀρδευτικῶν ἔργων ἐξαρτᾶται κυρίως ἐκ τῶν μετὰ τοῦ Τουρκικοῦ Κράτους συνεννοήσεων. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, μελετᾶται περίπτωσις ἀρδεύσεως τμημάτων τῆς Ἑλληνικῆς περιοχῆς τοῦ Ἕβρου διὰ τῆς κατασκευῆς τοπικῶν μεμονωμένων ἔργων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Ἰουλίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Ἐφ’ ἅπαξ συζήτησις καὶ ψήφισις «τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς τῆς χρήσεως 1963». Κύριε Μπακόπουλε, ἐπὶ τοῦ αἰτήματος, τὸ ὁποῖον διετυπώσατε κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὅλαι αἱ καταστάσεις εὑρίσκονται εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ κ. Γενικοῦ Γραμματέως τῆς Βουλῆς καὶ δύναται πᾶς βουλευτὴς νὰ λάβῃ γνῶσιν.

§6Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν δήλωσίν σας, ἐφ’ ὅσον ἀπευθύνεσθε προσωπικῶς πρὸς ἐμέ, σᾶς εὐχαριστῶ. Σᾶς δηλῶ, ὅμως, ὅτι δὲν ἦτο μόνον ἰδικόν μου αἴτημα, ἀλλὰ καὶ ἄλλων συναδέλφων.

§7Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μετὰ τὴν δήλωσίν σας, ὅτι πᾶς βουλευτὴς θὰ δύναται νὰ λάβῃ γνῶσιν τῶν καταστάσεων, δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Γίνεται δεκτὸς ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς χρήσεως 1963;

§9ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτός, δεκτός.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸς εἰς ἐφ’ ἅπαξ συζήτησιν καὶ ψήφισιν ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς τῆς χρήσεως 1963. Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1963». Ὁ κ. Ι. Ζίγδης, ἔχει τὸν λόγον. Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς ὑπενθυμίζω, ὅτι ὑπάρχει συμφωνία νὰ τερματίσωμεν τὴν συζήτησιν ἀπόψε.

§11Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως.

§12Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ μὴ ὁμιλήσουν συνάδελφοι τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος.

§13Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ εἴμεθα εὐγνώμονες πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, διότι διὰ τῆς ἐκθέσεως τῶν ἀπόψεών του, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, μᾶς μετέφερε τρεῖς αἰῶνας πίσω, εἰς τὸν 17ον αἰῶνα, ὅτε οἱ βαρῶνοι, οἱ κόμητες Ὑπουργοί των, ἐλέῳ Θεοῦ ἡγεμόνων, δυσανασχετοῦντες διὰ τὴν αὐθάδη ἀξίωσιν τῶν Κοινοβουλίων νὰ ἐλέγχουν τὴν διαχείρισιν τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν, προσέφευγον εἰς ἀνάλογα ἐπιχειρήματα διὰ νὰ ἀποφύγουν τὸν ἔλεγχον αὐτόν. Καὶ πράγματι, εἶχε καὶ θεαματικότητα καὶ ὕφος ὁ κ. Ὑπουργός, ἀνάλογον Ὑπουργοῦ τοῦ 17ου αἰῶνος. Λυποῦμαι, διότι θὰ πληροφορήσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι δὲν εὑρισκόμεθα εἰς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, καθ’ ἣν οἱ ἐκπρόσωποι ἡγεμόνες διεχειρίζοντο τὸ δημόσιον χρῆμα ἄνευ οὐδεμιᾶς λογοδοσίας. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ παρατηρήσω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ εἶχε διαβάσει ἕνα οἱονδήποτε ἐγχειρίδιον Δημοσίας Οἰκονομίας καὶ Συνταγματικοῦ Δικαίου, διότι θὰ ἐπληροφορεῖτο, ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς Μάγκνα Κάρτα μέχρι τοῦ 1815, ὁ ἀγὼν μεταξὺ τοῦ Κοινοβουλίου καὶ τῶν ἡγεμόνων συνίστατο εἰς τὴν ἀξίωσιν ἐλέγχου τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν ὑπὸ τοῦ Κοινοβουλίου. Καὶ θὰ ἐπληροφορεῖτο ἀκόμη ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ἡ γένεσις τοῦ Κοινοβουλίου ἦτο ἡ ἀπαίτησις τοῦ ἐλέγχου τῆς διαχειρίσεως τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν. Ἦτο ἀξίωσις τῶν λαῶν αἱ Κυβερνήσεις νὰ δίδουν λόγον περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ ἀσκήσουν τὴν διαχείρισιν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους. Ὁ προϋπολογισμός, πρέπει νὰ τονισθῇ, δὲν εἶναι λογιστικὴ πρᾶξις, ἀλλὰ κυρίως πολιτική. Εἶναι πρόβλεψις, εἰς τὴν ὁποίαν ἐνσωματοῦται τὸ πρόγραμμα τοῦ κυβερνῶντος Κόμματος καὶ αἱ μεταρρυθμίσεις περὶ τοῦ πόθεν θὰ ἀρυσθῇ τοὺς πόρους τοῦ Δημοσίου καὶ πῶς θὰ τοὺς διαθέσῃ. Ἡ ψήφισις τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν εἶναι τυπικὴ πρᾶξις. Δι’ αὐτῆς παρέχεται ἡ ἔγκρισις ἐκ τῶν προτέρων εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως διαχειρισθῇ τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους δι’ ἓν ἔτος. Ἡ κατάθεσις τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀποτελεῖ τὴν ἐπίσημον πρᾶξιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδίᾳ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Εἰς τὴν Ἀγγλίαν ἡ ἡμέρα τῆς καταθέσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀποτελεῖ ἡμέραν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Διὰ τοῦτο ἡ ψήφισις τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀποτελεῖ πρᾶξιν πολιτικήν, ἡ συζήτησις δὲ ἐπ’ αὐτοῦ ἐπεκτείνεται εἰς ὅλην τὴν δημοσιονομικὴν πολιτικήν, ἀλλὰ καὶ τὴν γενικωτέραν, δεδομένου, ὅτι διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἡ Κυβέρνησις θὰ προσπορισθῇ τὰ μέσα διὰ τὴν πραγμάτωσιν τοῦ προγράμματός της. Ἡ ἔγκαιρος κατάθεσις τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀποτελεῖ οὕτω τὴν θέσιν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος. Ἔναντι αὐτῆς τῆς πραγματικότητος, ἔρχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ ἰσχυρίζεται, ὅτι δὲν δύναται νὰ συντάξῃ ἐγκαίρως τὸν προϋπολογισμόν, διότι δὲν ἔχει εἰσέτι λήξει ἡ χρῆσις τοῦ παρελθόντος οἰκονομικοῦ ἔτους καὶ ἐπικαλεῖται ὡς ἐπιχείρημα, ὅτι δὲν ὑπάρχουν τὰ τελικὰ δεδομένα τῆς προηγουμένης χρήσεως. Καὶ χωρὶς νὰ σκεφθῇ ἔρχεται τὴν ἑπομένην ἡμέραν νὰ διαψεύσῃ ἑαυτὸν λέγων, ὅτι ἐκ τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα διαθέτει, ὄχι μόνον πρόβλεψις ὑπάρχει, ἀλλὰ βεβαιότης. Τὸ ὑποκειμενικόν, συνεπῶς, ἐπιχείρημα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, καταστρέφεται ἀπὸ αὐτὸν τὸν ἴδιον διὰ τῆς ἀντιφάσεώς του αὐτῆς. Ἀλλὰ ἐπικαλεῖται ἀκόμη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τὴν ἀνάγκην δανεισμοῦ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Δὲν γνωρίζει τί θὰ κάνῃ τὸ κονσόρτσιουμ, συνεπῶς καὶ ἐκ τούτου τοῦ λόγου δὲν δύναται νὰ συντάξῃ προϋπολογισμόν. Ἀλλὰ ἐρωτᾶται, εἶναι μόνον ἡ Ἑλλὰς ποὺ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ συνάψῃ ἐξωτερικὸν δάνειον; Ὅλα τὰ Κράτη προσφεύγουν εἰς τὸν ἐξωτερικὸν δανεισμόν. Ἐπεκαλέσθη κανένα Κράτος τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ διὰ νὰ μὴ συντάξῃ ἐγκαίρως τὸν προϋπολογισμόν του; Θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι ἐν Ἀγγλίᾳ, ὁσάκις συνάπτεται ἕνα ἐξωτερικὸν δάνειον, γίνεται συμπληρωματικὸς προϋπολογισμός, ὁ ὁποῖος κατατίθεται καὶ ψηφίζεται εἰς τὸ μέσον τῆς χρήσεως. Συνεπῶς, τὰ δύο ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν δὲν δύνανται οὔτε διὰ τὴν πρωτοτυπίαν των νὰ ἐκτιμηθοῦν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι προφάσεις ἐν ἁμαρτίαις. Καὶ εἶναι νὰ θλίβεται κανεὶς διὰ τὸ ἐπίπεδον τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸ ὁποῖον ὑποθέτει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν ὑποστηρίζῃ τοιαῦτα πράγματα. Ἡ ἐποχή μας εἶναι τοῦ μακροχρονίου προγράμματος. Ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ, ἰσχυρίζεται, ὅτι ἀπὸ τοῦ 1960 ἔχει καταρτίσει ἕνα 5ετὲς πρόγραμμα —ἡμεῖς ἰσχυριζόμεθα, ὅτι δὲν ὑπάρχει, εἰ μὴ εὐχολόγιον, ἡμεῖς δημοκοποῦμεν. Ἀλλὰ ὅταν ἡ ἰδία ἰσχυρίζεται, ὅτι ἔχει 5ετὲς πρόγραμμα, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ λέγῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι δὲν δύναται νὰ προβλέψῃ τὰ ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδα τοῦ Κράτους δι’ ἕν ἔτος; Εἶναι τόση ἡ περιφρόνησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, πρὸς τὴν νοημοσύνην τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅταν τόσον πομπωδῶς διατυπώνῃ τοιαύτας ἀπόψεις; Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅλοι οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Ὑφηλίου θὰ ἐκφράσουν τὰς εὐχαριστίας των πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τῆς Ἑλλάδος δι’ αὐτὴν τὴν εὑρεσιτεχνίαν του, διότι δὲν ὑπάρχει Κράτος, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ μὴ κατατίθεται ὁ προϋπολογισμὸς πρὸ τῆς λήξεως τῆς προηγουμένης χρήσεως. Εἰς τὴν Ἀμερικὴν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐργάζονται διὰ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1964. Κύριοι συνάδελφοι τῆς Συμπολιτεύσεως, ὁ κ. Ὑπουργὸς διεβεβαίωσεν, ὅτι δὲν δύναται νὰ συντάξῃ τὸν προϋπολογισμὸν καὶ σεῖς ἐδέχθητε σοβαρῶς τὴν διαβεβαίωσιν αὐτήν. Λυποῦμαι, διότι θὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς σᾶς παρεπλάνησε, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς συνέταξε προϋπολογισμόν. Εἰς τὸ ὑπόμνημά του πρὸς τὸ κονσόρτσιουμ συνέταξε προϋπολογισμόν. Συνέταξε προϋπολογισμὸν διὰ τοὺς ξένους, διότι γνωρίζει, ὅτι οἱ ξένοι θὰ ἐλέγξουν τοὺς ἀριθμοὺς ἐφ’ ὅσον τοὺς ζητοῦμεν βοήθειαν. Εἰς σᾶς, κύριοι συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας, λέγει, ὅτι δὲν δύναται νὰ συντάξῃ προϋπολογισμόν, διότι σᾶς περιφρονεῖ, διότι γνωρίζει, ὅτι, ὅ,τι καὶ ἂν σᾶς εἴπῃ θὰ τὸ δεχθῆτε, διότι δὲν νομίζει ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ, ὅτι θὰ λογοδοτήσῃ πρὸς σᾶς οὔτε πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Τί ρόλον πράγματι παίζει ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἰς τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Καραμανλῆ; Ἡ κατάθεσις τοῦ σχεδίου νόμου περὶ δωδεκατημορίων ἀποτελεῖ ἐπίσημον ἀναγνώρισιν τῆς χρεωκοπίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡ κατάθεσις τῶν δωδεκατημορίων ἀποτελεῖ εὔσχημον τρόπον ἀποφυγῆς τοῦ ἐλέγχου τῆς Συμπολιτεύσεως — διότι τὸν ἔλεγχον τὸν ἰδικόν μας δὲν τὸν ὑπολογίζει, διότι ἡμεῖς δημοκοποῦμεν! Βεβαίως, ὁ νόμος περὶ δωδεκατημορίων, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη τὸ 1948, ἔτυχεν ἐφαρμογῆς κατ’ ἐπανάληψιν, ἀλλ’ εἰς ἐποχὰς ἀνωμάλους. Ἤδη, ἔχουν παρέλθει 12 ἔτη ἀπὸ τῆς λήξεως τοῦ συμμοριτοπολέμου καὶ 7 ἔτη ἀπὸ τῆς ἀναλήψεως τῆς ἀρχῆς ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Καὶ δὲν θὰ ἔπρεπεν ὕστερα ἀπὸ μίαν τόσον μακρὰν περίοδον σταθερότητος νὰ ζητῆται ἡ ψήφισις δωδεκατημορίων. Ποία δικαιολογία, ἀπὸ ἑπτὰ δὲ ἐτῶν ὑπάρχει Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ ὁ δὲ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κατέχει τὸν θῶκον του ἀπὸ ἑνὸς ἔτους, ποία δικαιολογία ὑπάρχει διὰ τὴν προσφυγὴν εἰς τὴν μέθοδον τῶν δωδεκατημορίων ἐκτὸς μιᾶς καὶ μόνον, τῆς ἀποφυγῆς συζητήσεως τῆς δημοσιονομικῆς διαχειρίσεως ἀπὸ τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ δὲν παραβιάζει τὸ Σύνταγμα μόνον μὴ καταθέτουσα ἐντὸς τῶν Συνταγματικῶν προθεσμιῶν τὸν προϋπολογισμόν, τὸ παραβιάζει καὶ οὐσιαστικώτερον. Ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ ἀπέφυγε νὰ ἐπιτύχῃ ψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀφ’ ἧς εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν. Ἀφ’ ἧς ἡ ΕΡΕ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν ἐν πλήρει εἰρηνικῇ περιόδῳ καὶ ἐν περιόδῳ πολιτικῆς καὶ νομισματικῆς ὁμαλότητος οὔτε μίαν φορὰν δὲν ἐψήφισε προϋπολογισμὸν καὶ ἐν τῇ οὐσία ὁλόκληρος αὐτὴ ἡ διαχείρισις τῆς ΕΡΕ εἶναι παράνομος καὶ δημιουργοῦνται ζητήματα καὶ ἐκείνου τοῦ εὐλογημένου νόμου περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν. Ποίαν δικαιολογίαν ἔχετε, κύριοι, διότι δὲν ἐψηφίσατε ποτὲ προϋπολογισμόν; Ποίαν ἄλλην ἐκτὸς ὅτι περιφρονεῖτε τὸ Σύνταγμα, περιφρονεῖτε τὴν Βουλήν, περιφρονεῖτε τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, πρὸς τὸν ὁποῖον δὲν αἰσθάνεσθε καμμίαν ὑποχρέωσιν ἀπολογίας. Κύριοι, αἱ περὶ ἀναθεωρήσεως τοῦ Συντάγματος θεωρίαι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἀποδεικνύονται οὕτω μία προσπάθεια ἐπιστροφῆς εἰς τὸ καθεστὼς τοῦ 17ου αἰῶνος ὅταν ἐκυβέρνων τὰς χώρας ἡγεμόνες ἐλέῳ Θεοῦ, ὅταν Ὑπουργοὶ ἦσαν κόμητες ἢ βαρῶνοι, οἱ ὁποῖοι ἠνωχλοῦντο ἀπὸ τὰς ἐκδηλώσεις τῶν ἀντιπροσώπων των νὰ ζητήσουν ἔλεγχον τῆς δημοσίας διαχειρίσεως. Αἱ προτάσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ σημαίνουν ἐν τῇ οὐσίᾳ κατάλυσιν τοῦ Κοινοβουλίου. Ἐλπίζω, ὅτι θὰ ὑπάρχουν καὶ μεταξὺ τῆς κυβερνητικῆς πλειοψηφίας ὡρισμένοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι θὰ προσπαθήσουν νὰ ἀξιολογήσουν τὰς περιέργους κατὰ μερικούς, ἀλλὰ πολὺ φυσικὰς διὰ τοὺς εἰδότας θεωρίας, αἱ ὁποῖαι ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διετυπώθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ χωρὶς ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἐξεγερθῇ καὶ χωρὶς νὰ ζητήσῃ τὴν ἄμεσον παραίτησίν του, ἐφ’ ὅσον λέγει ὅτι ἡ Συμπολίτευσις εἶναι κοινοβουλευτική, ἐφ’ ὅσον λέγει, ὅτι πιστεύει εἰς τὸ Δημοκρατικὸν πολίτευμα. Κύριοι, ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὴν δὲν ὑπάρχει συζήτησις περὶ προϋπολογισμοῦ, ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὴν δὲν ψηφίζεται ὁ προϋπολογισμὸς ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν ἔχει ἄλλην εὐκαιρίαν νὰ διατυπώσῃ τὴν κριτικήν της ἐπὶ τῆς δημοσιονομικῆς διαχειρίσεως παρὰ μόνον κατὰ τὴν κατάθεσιν αὐτοῦ τοῦ θλιβεροῦ νόμου περὶ δωδεκατημορίων. Διὰ τοῦτο ἡ Ἀντιπολίτευσις νομιμοποιεῖται γενικεύσασα τὴν συζήτησιν καὶ διὰ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις, ἀντιληφθεῖσα τὸ δίκαιον, ἀπεδέχθη τὴν γενίκευσιν. Δὲν ἀνήκει εἰς ἐμὲ κατόπιν τῶν προηγηθεισῶν ἀγορεύσεων νὰ ἐπεκταθῶ εἰς μίαν γενικὴν ἐνατένισιν καὶ ἀνάλυσιν τῶν δημοσιονομικῶν μας πραγμάτων, θὰ ἀρκεσθῶ ἐπὶ ὡρισμένων βασικῶν σημείων, τὰ ὁποῖα εἴτε προέκυψαν ἀπὸ τὴν συζήτησιν εἴτε τὰ ὁποῖα δὲν ἐλέχθησαν καὶ πρέπει νὰ διατυπωθοῦν σήμερον, καὶ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἁπλῶς δημοσιονομικὰ εἶναι ἴσως καὶ γενικωτέρας σημασίας. Πρῶτον, ἰσχυριζόμεθα ὅτι τὸ πρῶτον μεγάλο ψεῦδος τῆς δημοσιονομικῆς διαχειρίσεως εἶναι οἱ λεγόμενοι δύο προϋπολογισμοί. Διὰ λόγους ἐντυπώσεων ἐχώρισεν ἡ Κυβέρνησις τὸν προϋπολογισμὸν εἰς δύο σκέλη καὶ ἀνακατεύουσα τὰ διάφορα κονδύλια, νομίζει, ὅτι δίδει εἰς ἑαυτὴν τὴν εὐχέρειαν νὰ παραπλανᾷ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὅπως καὶ ὁσάκις τὸ θέλει. Δὲν θὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ, θὰ παρατηρήσω ὅμως ἕνα πρᾶγμα ποὺ ἀφορᾷ ὁλόκληρον τὴν δημοσιονομικὴν διαχείρισιν. Κύριοι, ἔχομεν προϋπολογισμὸν τακτικῶν ἐσόδων 20.000.000.000 περίπου καὶ γενικὸν προϋπολογισμὸν 25.000.000.000. Ἠκούσατε τοὺς δύο αὐτοὺς ἀριθμοὺς καὶ ἀντελήφθητε ποῖον χάος μᾶς χωρίζει ἀπὸ τῶν ἀπόψεων τῆς Κυβερνήσεως, ἡμᾶς τοὺς ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει. Κύριοι, ὁ γενικὸς διευθυντὴς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν πρὸ ὀλίγων μηνῶν ὑπεστήριξεν, ὅτι ἡ φοροδιαφυγὴ κυμαίνεται εἰς ὕψος 2.500.000.000 δραχμῶν ἐτησίως. Κύριοι, ἡμεῖς οἱ ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἰσχυριζόμεθα ὅτι εἰς τὰς δαπάνας ἀμύνης ἐφηρμόζετο καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα ὁ ἴδιος κανών, ὁ ὁποῖος ἐφαρμόζεται διὰ τοὺς ἄλλους εὐρωπαϊκοὺς συμμάχους, αἱ στρατιωτικαί μας δαπάναι θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι κατὰ 2.500.000.000. μικρότεραι. Ἐάν, δηλαδή, ἀπὸ τὸ 6% τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος κατερχώμεθα εἰς τὸ 3%, ποὺ εἶναι ὁ μέσος ὅρος συμμετοχῆς τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος τῶν ἄλλων εὐρωπαϊκῶν λαῶν εἰς τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας, ὁ Ἑλληνικὸς προϋπολογισμὸς θὰ εἶχεν ἕνα περιθώριον 2.500.000.000. Οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν τῆς ΕΡΕ καὶ ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ εἰς τὸν θῶκον αὐτὸν εὑρισκόμενος εἶχε περιθώρια νὰ κινηθῇ 5.000.000.000 δραχμὰς τὸν χρόνον. Ἐὰν προσεπάθουν νὰ ἀξιοποιήσουν αὐτὰ τὰ 5.000.000.000 ποία θὰ ἦτο ἡ μορφὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ποία θὰ ἦτο ἡ μορφὴ τῶν ἐπενδύσεων; Κύριοι, τὸ πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον ἐπραγματοποίησεν ἡ ΕΡΕ εἰς τὰ ἓξ πρῶτα χρόνια ἐπενδύσεων, ὅπως τὸ λέγει ἐκείνη, εἶναι περίπου 22.000.000.000. Ἐὰν εἰς τὰ ἓξ χρόνια ὑπολογίσωμεν, ὅτι εἶχε, κατὰ τοὺς προηγηθέντας συλλογισμούς, ἕνα περιθώριον 5.000.000.000. 5Χ6 = 30 δισεκατομμύρια, εἶχε ἕνα περιθώριον 30.000.000.000 νὰ ἀξιοποιήσῃ, δηλαδὴ νὰ κάμῃ διπλάσιον πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως καὶ νὰ λύσῃ τεράστια προβλήματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τῶν διαφόρων τάξεων. Περιθώρια λέγω, δὲν ὁμιλῶ περὶ ἀπολύτων ἀριθμῶν. Ἐν τούτοις τὴν κριτικὴν αὐτὴν καὶ τὰς δυνατότητας αὐτὰς ἀπέρριψεν ἡ Κυβέρνησις διατί; Διότι βεβαίως δὲν θέλει νὰ θίξῃ τοὺς εὐνοουμένους τῆς φοροδιαφυγῆς, τοὺς κηφήνας τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς, τοὺς εὐνοουμένους της. Ἔτσι ἔχομεν ἕνα φορολογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον συνοψίζεται εἰς τὴν φράσιν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι κοινοβουλευτική, ἡ ὁποία εἶναι ὅμως παραστατική, ἕνα φορολογικὸν σύστημα τοῦ, «ὅποιον πάρει ὁ χάρος». Οἱ ἔξυπνοι διαφεύγουν, οἱ τίμιοι ἐκτελοῦνται. Διὰ τοῦτο καὶ ἡ ἀτομικὴ πρωτοβουλία, διὰ τὴν ὁποίαν εἴπομεν διατὶ δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰς παραινέσεις τῆς Κυβερνήσεως, ἀδρανεῖ. Μὲ ἕνα τοιοῦτον φορολογικὸν σύστημα εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ὡργανωμένη οἰκονομικὴ δραστηριότης; Ἀλλ’ ὡμίλησα καὶ περὶ τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Σφυρηλατεῖται ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ ἐτῶν διὰ τὴν ἀφροσύνην της, ὅσον ἀφορᾷ τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας. Μᾶς εἶπε προδότας, μᾶς εἶπε δημαγωγούς, ὅτι ὕβριν ἔχει τὸ Ἑλληνικὸν λεξιλόγιον τὴν ἀπηύθυνε πρὸς ἡμᾶς. Καὶ εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ τὶ πάει καὶ λέγει; Ἐπαναλαμβάνει, ἀκριβῶς, τὰ ἴδια ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ἀνέπτυξεν ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ δὴ ἡ Ἕνωσις Κέντρου. Καὶ ἂν ἀκόμη αὐτὴν τὴν στιγμὴν διαγράφεται κἄποια ἐλπὶς νὰ βοηθηθῇ ἡ Ἑλλὰς καὶ ἂν αὔριον πραγματοποιηθῇ, εἶναι διότι ἡ Κυβέρνησις τῶν πατριωτῶν ἠναγκάσθη, ἐξηναγκάσθη εἰς τὸ τέλος νὰ ἀποδεχθῇ τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ἀκλόνητα τῶν δημαγωγῶν καὶ τῶν προδοτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἄν ἤρχετο πρὸς συζήτησιν ὁ προϋπολογισμός, διὰ τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας, θ’ ἀπεδεικνύετο, κύριοι, ὅτι αὐτοὶ οὗτοι οἱ σύμμαχοί μας, μὲ ἐπικεφαλῆς τὸν τέως Πρόεδρον κ. Ἀϊζενχάουερ, θεωροῦν πολλὰ κονδύλια τῶν δαπανῶν αὐτῶν, ὡς ἐντελῶς ἄχρηστα, ὡς μὴ ἐξυπηρετοῦντα, ὡς μὴ διατιθέμενα διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς ἀμυντικῆς προσπαθείας τῆς Ἑλλάδος, ἀλλ’ ἀποσκοποῦντα εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν ἀλλοίων σκοπῶν. Διὰ τοῦτο, κύριοι, ἐφ’ ὅσον δὲν δυνάμεθα νὰ ἀναγκάσωμεν τὴ Κυβέρνησιν νὰ φέρῃ πρὸς συζήτησιν τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας, ὑπεχρεώθημεν διὰ τῆς ἐπερωτήσεως, τῆς ἀφορώσης τὸ πρόσωπον τοῦ στρατηγοῦ Καρδαμάκη καὶ τῆς ἡγεσίας τοῦ στρατεύματος νὰ ἀποδείξωμεν ὅτι ἡ Ε.Ρ.Ε. δὲν ἐνδιαφέρεται νὰ ὑπάρχῃ στρατὸς Ἑλληνικός. Ἐὰν ἐνδιεφέρετο, θὰ ἐνδιεφέρετο νὰ ὑπάρχῃ ἀξία ἡγεσία. Ἀλλ’ ἡ Ε.Ρ.Ε. ἐνδιαφέρεται νὰ ἔχῃ πραιτωριανούς, διότι ἀπὸ τὰς χιλιάδας τῶν ἱκανωτάτων καὶ ἀνδρειωτάτων Ἑλλήνων ἀξιωματικῶν ἢ ἀπέπεμψεν ἢ ὑπεχρέωσεν εἰς μαρασμὸν τοὺς πάντας. Καὶ ἄφησε τὴν ἡγεσίαν τοῦ στρατεύματος εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχον ἐκβληθῆ καὶ διὰ τὸ ἦθος των καὶ διὰ τὴν στρατιωτικήν των ἐπάρκειαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.). Ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε. φυγομαχεῖ καὶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, τὴν στιγμὴν ποὺ δίδει ἡ Ἕνωσις Κέντρου μίαν ἄλλην μάχην ὑπὲρ τοῦ Ἔθνους. Καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης βαυκαλίζεται μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι δὲν θὰ παρουσιασθῇ ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς διὰ νὰ ἀπολογηθῇ διὰ τὰ ἐγκλήματα ἐναντίον τῆς ἐθνικῆς ἀσφαλείας, διὰ τὰ ὁποῖα εἶναι ὑπόλογος καὶ θὰ δώσῃ κἄποτε λόγον αὐτὴ ἡ ἁμαρτωλὴ ἡγεσία τῆς Ε.Ρ.Ε.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, σᾶς παρακαλῶ πάρα πολὺ μὴ ἐξέρχεσθε τοῦ θέματος. Ἀπαγορεύεται ἀπολύτως ἀπὸ τὸν Κανονισμόν. Εἶναι σαφὴς ἡ διάταξις τοῦ Κανονισμοῦ.

§15Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, θὰ πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ θέμα τῶν ἐπενδύσεων. Διότι, βεβαίως, αἱ ἐπενδύσεις ἀφοροῦν τὸ μέλλον τῆς χώρας, ἠμπορεῖ νὰ ζῶμεν σήμερον πτωχοί, ἠμπορεῖ νὰ εἴμεθα νηστικοί, ἠμπορεῖ νὰ εἴμεθα ἄνευ ἀπασχολήσεως, ἀλλὰ ὅλοι μας ἐνδιαφερόμεθα διὰ τὸ μέλλον τῆς χώρας, νὰ ξημερώσῃ μία καλύτερη αὔριον, διὰ νὰ μπορῇ νὰ ζήσῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὡς Ἔθνος ἐντὸς τῆς οἰκογενείας τῶν Εὐρωπαϊκῶν λαῶν. Καὶ διὰ τοῦτο ὅλοι μας ὁμιλοῦμεν περὶ ἐπενδύσεων. Ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε. προσποιεῖται, ὅταν τὴν ἐπικρίνωμεν, τὴν ἀφελῆ. Λέγει, δὲν κάμνομεν ἔργα; Μὰ δὲν βλέπετε τὰ ἔργα ποὺ ἐκάμαμεν; Ἀμφισβητεῖτε τὰ ἔργα; Μὰ δὲν εἶναι αὐτὸ συζήτησις. Μέσα εἰς 10 χρόνια ἢ εἰς 7 χρόνια ποὺ εἶσθε εἰς τὴν ἐξουσίαν, καὶ ἂν τὸ ἠθέλατε, ἠμπορούσατε νὰ μὴ κάμετε ἔργα; Μπορούσατε νὰ μὴ δαπανήσητε λεπτά; Τὸ θέμα εἶναι, τί ἐκάματε τὰ λεπτὰ αὐτά, ποῦ τὰ ἐδαπανήσατε; Καὶ ὁ ἰσχυρισμός μας εἶναι, ὅτι τὰ κατεσπαταλήσατε, ὅτι ἐρρίψατε τὸ βάρος τῶν ἐπενδύσεων εἰς ἔργα ποὺ δὲν ἔχουν καμμίαν δικαιολογίαν, ἀπὸ ἀπόψεως ἱεραρχήσεως ἀναγκῶν. Καὶ ὑποστηρίζομεν, ὅτι ὑπῆρξε τόση κακοτεχνία, τόση ἐπιπολαιότης, ὥστε τεράστια κεφάλαια ἐχάθησαν ὁλοσχερῶς. Κύριοι, τὶ εἶναι τὸ πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως, διὰ τὸ ὁποῖον καυχᾶσθε; Οἱ δρόμοι καὶ ὁ οἰκισμός, δηλαδὴ τὸ πιὸ εὔκολον εἶδος δαπάνης δημοσίου χρήματος; Ὑπάρχει καμμία ἱεράρχησις εἰς τὸ πρόγραμμά σας αὐτό; Κύριοι, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ἀπὸ τὸν συνάδελφον κ. Μαῦρον, πρῶτον, καὶ ἀπὸ τὸν κ. Στεφανόπουλον, νομίζω, ἐξήρθη ἡ σημασία τῆς ἐκβιομηχανίσεως καὶ ὄχι ἐκβιομηχανοποιήσεως, ὅπως κακῶς ἀναφέρετε κἄποτε–κἄποτε, ἡ σημασία τῆς ἐκβιομηχανίσεως, ὡς μοχλοῦ διὰ τὴν ἄνοδον τῆς οἰκονομίας μας διὰ τὴν διασφάλισιν τοῦ μέλλοντος τῆς χώρας. Καὶ ἦλθεν ἐδῶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν χθὲς καὶ μᾶς εἶπε, μὲ τὸν στομφώδη καὶ κατηγορηματικὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ὁμιλεῖ: «Δὲν βλέπετε; Ηὐξήθησαν αἱ βιομηχανικαὶ ἐπενδύσεις κατὰ 50% μεταξὺ 1961 καὶ 1962». Βεβαίως δὲν ἔχομεν ἐπίσημα στοιχεῖα, δὲν ἔχομεν τὰ στοιχεῖα τοῦ 1962 καὶ ἡμεῖς θὰ δεχθῶμεν αὐτὸ ποὺ εἶπεν. Ἀλλὰ συμβαίνει αὐτὸ τὸ ὑπόμνημα πρὸς τὸ Κονσόρτσιουμ νὰ λέγῃ μερικὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα, δὲν ξεύρω ἀπὸ ποίαν κακίαν εὑρίσκονται εἰς πλήρη ἀντίθεσιν μὲ ὅσα λέγονται εἰς τὴν Βουλὴν ἀπὸ τοὺς ἰδίους ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὸ ὑπόμνημα. Ἀκούσατε, κύριοι, τοὺς ἀριθμοὺς βιομηχανικῶν ἐπενδύσεων, ὡς ἀναφέρονται εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ: Βιομηχανία, 1961, 777,9 ἑκατομμύρια δραχμῶν, τὸ 1962 1334,2 καὶ τὸ 1963... 524! Αὐτὴ εἶναι ἡ προσπάθεια ἐκβιομηχανίσεως τῆς χώρας! Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐκαυχήθη καὶ διὰ τὸν τουρισμὸν καὶ εἶπεν, ὅτι ἡ ἀνοδικὴ πορεία τῶν ἐπενδύσεων εἰς τὸν τουρισμὸν εἶναι κάτι τὸ καταπληκτικόν. Ἀκούσατε τὶ ἡ ἰδία Κυβέρνησις λέγει εἰς τοὺς ξένους εἰς τὸ ὑπόμνημά της: Τουρισμός, 1961, 294,5 ἑκατ. δραχ., 1962 632,4, 1963 300! Αὐτὴ εἶναι ἡ προσπάθεια ἐντόνου ἀναπτύξεως τοῦ τουρισμοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα!... Ἐπίσης ἀκούσατε καὶ ἕνα ἄλλον ἀριθμόν, ὁ ὁποῖος δείχνει ὅτι «ὁ λύκος καὶ ἂν ἐγέρασε κ.λ.π. δὲν χάνει τὶς συνήθειές του». Δῆτε πῶς θὰ πάῃ νὰ σώσῃ τὴν Ἑλλάδα ἡ Κυβέρνησις: Ἐπενδύσεις εἰς δρόμους κλπ. 1961 1456,8 ἑκ. δρ., 1962 1336,4 1963 1823. Ζητῶμεν βοήθειαν διὰ νὰ ἀναπτύξωμεν τὴν Ἑλλάδα, νὰ αὐξήσωμεν τὸ παραγωγικόν της δυναμικὸν καὶ καταλήγομεν εἰς τί; Νὰ ζητῶμεν βοήθειαν διὰ νὰ κάμωμεν δρόμους! Καὶ περιορίζομεν τὰς ἐπενδύσεις εἰς τὸν τουρισμὸν καὶ τὴν βιομηχανίαν.

§16Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Δὲν χρειάζονται δρόμοι, κ. συνάδελφε; (Θόρυβος).

§17Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Θὰ εἶμαι εὐτυχὴς νὰ ἀκούσω τὴν ἐρώτησιν.

§18Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Δὲν χρειάζονται οἱ δρόμοι εἰς μίαν χώραν, ἡ ὁποία ἐκβιομηχανίζεται;

§19Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι δὲν χρειάζονται παπούτσια λουστρίνια εἰς τοὺς κατοίκους τῶν Ἰωαννίνων; Ἀλλὰ πρὶν ἀπὸ αὐτὰ τὰ παπούτσια τοὺς δίδεις ψωμί. Αὐτὸ τὸ ἁπλοῦν πρᾶγμα δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ καταλάβετε, κ. Λύχνο, ὁ ὁποῖος εἶσθε ὁ ἀπολογητὴς ὅλων τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως;

§20Γ. ΛΥΧΝΟΣ. ... (δὲν ἠκούσθη).

§21Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Φίλτατε κύριε Λύχνο, ἐὰν ἴδητε ἀκόμη τί δρόμοι ἔγιναν ἐν σχέσει μὲ τὰς ἀνάγκας τῆς χώρας θὰ ἐντρέπεσθε, ἐὰν ἐλέγατε τὴν λέξιν «δρόμοι». Αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτικὴ τῶν ἐπενδύσεων γενικῶς τῆς Κυβερνήσεως καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ προοπτικὴ διὰ τὸ 1963, διὰ τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις προσέφυγεν εἰς τὸ κονσόρτσιουμ. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὁμιλήσω εἰδικῶς διὰ τὴν βιομηχανίαν, διότι ὅλοι καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ ἐδέχθη —ὁ κ. Λύχνος θὰ διαφωνῇ, ἀλλὰ δὲν πειράζει ἂς τοῦ ἀφίσωμεν τὸ δικαίωμα νὰ διαφωνῇ— καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐδέχθη, ὅτι ἡ ἐκβιομηχάνισις εἶναι ὁ κυριώτερος τομεὺς εἰς τὴν μάχην τῆς ἐπιβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Ἔκαμεν ἔργα, κύριοι, ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ καὶ ὅποιος δὲν τὰ βλέπει πάσχει ἀπὸ καταρράκτην, ἐὰν βέβαια δὲν πάσχῃ ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἀντιπολιτευτικὸν μένος, ἀπὸ αὐτὴν τὴν δημοκοπικὴν τύφλωσιν, ἡ ὁποία χαρακτηρίζει αὐτὴν τὴν ἀπάτριδα ἀντιπολίτευσιν τοῦ Κέντρου ἰδίως. Θὰ σᾶς ἀπαριθμήσω τὰ σπουδαιότερα ἐργοστάσια τὰ ὁποῖα ἔγιναν διὰ νὰ μάθετε, διατὶ προφανῶς δὲν ἠξεύρετε τί γίνεται δίπλα σας. Σακχαροποιεῖα. Τρεῖς πλήρεις ἀποτυχίαι. Κάθε χρόνον θὰ χάνωμεν ἀπὸ τὴν λειτουργίαν τῶν σακχαροποιείων τὴν ἀξίαν 1 ἑκατομμυρίου ἀπὸ αὐτά. Τὰ σακχαροποιεῖα τεχνικῶς λόγῳ τοῦ ἀπαρασκεύου, ἀμελετήτου τῆς κατασκευῆς εἶναι πλήρης ἀπώλεια καὶ κεφαλαίου καὶ εἰσοδήματος. Αὐτὰ περὶ σακχάρεως. Ἤδη δὲ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐδέχθη τὴν πρώτην δοκιμασίαν τῆς πικρῆς σακχάρεως μὲ τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς. Ἄζωτον. Ὑπελογίσθη τὸ ἔργον αὐτὸ τὸ σωτήριον, διὰ τὴν δημιουργίαν, μὲ κόστος 17 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καὶ καθωρίσθησαν αἱ προθεσμίαι τῆς κατασκευῆς του. Κύριοι, ἡ τεχνητὴ λίμνη, ἡ ὁποία κατεσκευάσθη ἀπέτυχεν. Ἠξεύρετε ὅλοι σας, ὅτι ἔφυγε τὸ νερὸ ἀπὸ μέσα. Ἡ καθυστέρησις εἰς τὴν κατασκευὴν εἶναι ἀπροσδιόριστος, πόσον θὰ πάῃ τὸ τελικὸν κόστος εἶναι ἄγνωστον. Ἐὰν ποτὲ τὸ ἐργοστάσιον αὐτὸ τοῦ ἀζώτου γίνῃ, ἡ τιμή του θὰ εἶναι τοιαύτη πού, ἀντὶ εὐλογίας, θὰ εἶναι κατάρα διὰ τοὺς παραγωγούς. Κύριοι, διὰ τὸ ἐργοστάσιον ἀζώτου, ζητῶ νὰ ἐπέμβῃ ὁ Εἰσαγγελεύς, διὰ νὰ ἴδωμεν τί θὰ γίνῃ.

§22Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Νὰ κάμητε μήνυσιν.

§23Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐγὼ εἶμαι κοινοβουλευτικὸς καὶ ἀπευθύνομαι εἰς τὴν Βουλήν, διότι πιστεύω, ὅτι ὁμιλῶ πρὸς τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Αὐτὸ θέλω νὰ τὸ πιστεύω, ὅτι ὁμιλῶ εἰς ἀντιπροσώπους τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους καὶ ὄχι ἐπενδυμένους συμφερόντων. Ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς πρέπει νὰ ἐπέμβῃ, διότι, ἐπὶ τέλους, καὶ ἡ ἡσυχία τῶν Ἀθηνῶν πρέπει νὰ περιφρουρηθῇ ἀπὸ τὸν ἑσμὸν τῶν κηφήνων οἱ ὁποῖοι συνενοῦνται εἰς τὰ ἐδῶ γραφεῖα τῆς ἑταιρείας ἀζώτου, οἱ ὁποῖοι εἶναι βεβαίως κηφῆνες διωρισμένοι ἀπὸ τὸ κυβερνῶν κόμμα. Πυριτιδοποιεῖον Πτολεμαΐδος. Νὰ πᾶτε, κύριοι, νὰ τὸ ἀγοράσητε ὡς παληατζίδικο. Ἄχρηστον ἀπὸ ἐτῶν. Εἶναι κλειστόν, διότι, βεβαίως, οἱ σιδηρόδρομοι δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀγοράσουν οὔτε μίαν μπρικέτταν. Ἀλουμίνιον. Περὶ τοῦ μεγάλου αὐτοῦ σκανδάλου ἔχω ἀπασχολήσει τὴν Βουλὴν ἀρκετά. Δὲν ἔγινε μεγαλύτερον σκάνδαλον ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου. Ἀλλά, κύριοι, τί ἔγινεν ἀφ’ ἧς ὑπεγράφη ἡ σύμβασις μὲ τὸ ἀλουμίνιον; Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον ἔγινεν, εἶναι αἱ συσκέψεις καὶ τὰ πήγαινε–ἔλα τῶν ἀναδόχων καὶ τῶν ἐδῶ πρακτόρων. Τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἀλουμινίου εἶναι ἁπλῶς ἀκόμη εἰς τὰ χαρτιά. Ἀμίαντος Κοζάνης. Ἐδῶ ὑπεγράφη μία σύμβασις μὲ τὴν ἑταιρείαν Κόπερς. Ἐπανηγυρίσθη τὸ γεγονός. Θὰ ἐκάμαμεν ἀμίαντον καὶ ἐσπεύσαμεν νὰ βάλωμεν δασμὸν ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς ἀμιάντου εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἀπὸ πόσα ἔτη; Ἀπὸ 4, ἂν δὲν ἀπατῶμαι. Οὐδὲ ἴχνος ἐργοστασίου κατεσκευάσθη εἰς τὴν Ἑλλάδα, διότι ἡ Κόπερς εἶχεν ἄλλα συμφέροντα εἰς τὴν Χιλήν. Δὲν θὰ τὸ κάμῃ, ἑπομένως, τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἀζώτου μένει εἰς τὰ χαρτιὰ καὶ τὸ μόνον τὸ ὁποῖον θὰ ἔχωμεν εἶναι ηὐξημένος δασμός, διὰ νὰ ἐμποδίζεται ἡ ἀνάπτυξις βιομηχανιῶν, χρησιμοποιουσῶν τὸν ἀμίαντον, ὡς αἱ βιομηχανίαι ἀμιαντοσωλήνων. Δ.Ε.Η. Κατεσκευάσαμεν τὸν τρίτον θερμοηλεκτρικὸν σταθμὸν εἰς τὴν Πτολεμαΐδα. Καὶ γνωρίζετε τί συνέβη; Ἐλησμονήθη νὰ παραγγελθοῦν οἱ ἀνασκαφεῖς τοῦ λιγνιτωρυχείου. Καὶ ἐὰν σήμερον δὲν τοὺς παραγγείλουν, τὸ ἐργοστάσιον θὰ εὑρεθῇ ἄνευ καυσίμων ἐντὸς τοῦ προσεχοῦς ἔτους. Διϋλιστήριον. Ἔγινε τὸ διϋλιστήριον. Μεγάλη ἐπιτυχία, πραγματικῶς. Ἀλλὰ τὸ διϋλιστήριον μὲ τὴν πολιτικὴν τιμῶν τῶν καυσίμων, ἀντὶ νὰ ἀποβῇ παράγων προωθήσεως τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἔχει μεταβληθῆ εἰς παράγοντα ἀνασταλτικόν. Ἀφοῦ αὐτὸς ὁ ἴδιος, ὁ τέως Πρόεδρος τοῦ Ο.Β.Α. εἶπεν, ὅτι αἱ ἐξαγωγαὶ τσιμέντων ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ἐσταμάτησαν, λόγῳ τῶν ὑπερβολικῶν τιμῶν τῶν καυσίμων. Φωσφορικὰ λιπάσματα. Γνωρίζετε τοὺς πανηγυρισμούς, οἱ ὁποῖοι ἐγένοντο. Εἴχαμεν ἕνα παλαιόν. Ἐκάμαμε δύο. Πλῆρες κομφούζιο πολιτικῆς. Τὸ τί θὰ βγῇ ἀπὸ αὐτὴν τὴν περιπέτειαν ἕνας Θεὸς τὸ ἠξεύρει. Ἂς εὐχηθῶμεν, ὅτι ὁ καλὸς Θεὸς τῆς Ἑλλάδος θὰ μᾶς προφυλάξῃ ἀπὸ τὴν μῆνιν τῶν ἀναδόχων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔφαγαν τοὺς ὑπολοίπους, ὡς ὑπελόγιζαν, ὅταν ἤρχισαν νὰ κάμνουν τὰς διαπραγματεύσεις μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὰ τὰ ναυπηγεῖα, ποὺ ὑπῆρξαν μία ἰδιωτικὴ ἐπένδυσις, ἀπέτυχε. Δίδεται δὲ ἄδεια νὰ ἱδρυθῇ μετὰ τὸν μανδρότοιχον ἕτερον ναυπηγεῖον. Σὰν νὰ μὴ ὑπάρχουν ἄλλοι χῶροι τῆς Ἑλλάδος νὰ γίνουν ναυπηγεῖα. Κύριοι, δὲν θὰ ἐπεκταθῶ, διότι δὲν θὰ τελειώσω. Ἐλησμόνησα τὴν περίφημον περίπτωσιν τῶν σπίρτων. Ἐκάμαμεν βεβαίως καὶ ἐργοστάσιον σπίρτων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ βέβαια θὰ ἐντρεπώμεθα νὰ λέγωμεν, ὅτι ἐκάμαμεν σπίρτα εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ὅταν ἔρχωνται ξένοι, λέγομεν ὅτι δὲν εἶναι ἑλληνικά, ἀλλὰ μία εἰσαγωγή, τὴν ὁποίαν ἐπραγματοποιήσαμεν μὲ ἀνταλλαγὴν ἀπὸ κἄποιον ἀφρικανικὸν Κράτος. Αὐτὰ εἶναι τὰ ἔργα τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὰ εἶναι τὰ ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα ἐκάμαμεν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπόδοσίς των. Συμπέρασμα: Τὰ ἐργοστάσια αὐτά, ἀντὶ νὰ συντελέσουν εἰς τὴν μείωσιν τοῦ παραγωγικοῦ κόστους, ὅλα σχεδὸν ἐπῆραν τὸ ἀντίθετον ἀποτέλεσμα, τὴν διόγκωσιν τοῦ παραγωγικοῦ κόστους. Ἀλλὰ καὶ κἄτι φοβερώτατον. Κύριοι, ἐδανείσθημεν διὰ τὰ ἐργοστάσια αὐτὰ ξένον συνάλλαγμα καὶ ἐπεριμέναμεν ἀπὸ τὴν ἵδρυσιν τῶν ἐργοστασίων αὐτῶν νὰ ἐλαφρώσωμεν κάπως τὸ ἄγχος τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν τῆς Ἑλλάδος. Τώρα, ποὺ ἐχάθησαν καὶ τὰ κεφάλαια τῶν ἐπενδύσεων αὐτῶν, πῶς θὰ ἀνταποκριθῇ αὔριον τὸ ἰσοζύγιον πληρωμῶν τῆς χώρας; Μὲ τί λεπτὰ θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ πληρώσωμεν τὰς εἰς συνάλλαγμα ὑποχρεώσεις μας; Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας εἰς αὐτὸ τὸ τεράστιον θέμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν πληρωμῶν. Ἤδη οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι ὡμίλησαν διεξοδικῶς καὶ πειστικῶς νομίζω. Ἀλλὰ θὰ σᾶς ἀναφέρω δύο μόνον νούμερα ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν πρὸς τὸ κονσόρτσιουμ, διὰ νὰ ἴδητε εἰς ποῖον κυκεῶνα μᾶς ὁδηγεῖ αὐτὴ ἡ περίφημος Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε. Κύριοι, ἐφέτος ἡ ἐξυπηρέτησις τοῦ δημοσίου χρέους εἶναι 1.200 ἑκ. τοῦ χρόνου θὰ ἀνέλθῃ εἰς 1.700 ἑκ. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν ἔχει μεγάλην σημασίαν. Ἠξεύρετε πόσον εἶναι τὸ δημόσιον χρέος εἰς τὸ 1962 σύμφωνα μὲ τοὺς ἀριθμοὺς τῆς Κυβερνήσεως; Τὰ συναλλαγματικὰ ἀποθέματα τοῦ 1962 ἦσαν 280 ἑκατομμύρια δολλάρια. Τὸ δημόσιον χρέος διὰ τὸ 1962 εἶναι 447.2 ἑκατομμύρια δολλάρια. Εἰς αὐτὸ τὸ ποσόν, πρέπει νὰ προσθέσωμεν καὶ τὰ κεφάλαια τῶν προπολεμικῶν δανείων. Δὲν νομίζω, ὅτι χρειάζεται κανεὶς νὰ εἶναι καλὸς πολιτικὸς ἢ οἰκονομολόγος διὰ νὰ καταλάβῃ πόσον καταστρεπτικὴ εἶναι διὰ τὸν τόπον ἡ ἀσκηθεῖσα πολιτικὴ τῶν ἐπενδύσεων ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκάμαμεν ἐργοστάσια, μὲ ξένον συνάλλαγμα, τὰ ὁποῖα αὐξάνουν τὸ παραγωγικὸν κόστος καὶ τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν μίαν μυλόπετραν εἰς τὸ ἰσοζύγιον τῶν πληρωμῶν. Ἐὰν αὐτὸ δὲν τὸ καταλαβαίνητε, οἱ βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως, τότε θὰ σᾶς τὸ ποῦν καὶ οἱ γυναικοῦλες τῆς γειτονιᾶς. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). Ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς βάλλουν ἐναντίον τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, ἡ ὁποία δὲν σπεύδει εἰς ἐπενδύσεις. Ποία, ὅμως ὑπῆρξεν ἡ βιομηχανικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῶν ἐπενδύσεων, σᾶς ἐξέθεσα ἤδη. Ἄς ἴδωμεν δὲ καὶ ποῖα νομοσχέδια ἡ Κυβέρνησις κατέθεσεν. Ἐψηφίσθησαν 3 νομοσχέδια ἔχοντα σχέσιν μὲ τὴν προώθησιν τῆς βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας. Τὸ πρῶτον, περὶ μεγάλων ἐπενδύσεων, τὸ δεύτερον, περὶ κινήτρων ἐξαγωγῶν καὶ τὸ τρίτον, περὶ ἀδειῶν σκοπιμότητος. Τὸ πρῶτον, ἔτυχεν ἐλαχίστης ἐφαρμογῆς, τὸ δεύτερον, ἀπετέλεσε μίαν πλήρη σύγχυσιν καὶ τὸ τρίτον, ἀπεδείχθη ἐντελῶς ἀνεφάρμοστον, διότι προβλέπει τόσα κριτήρια ὥστε οὐδεὶς κατέστη δυνατὸν νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον καὶ ὁ τότε κομπορρημονήσας Πρωθυπουργὸς ἠναγκάσθη ἀργότερον νὰ δηλώσῃ, ὅτι ἐντὸς ταχυτάτου χρονικοῦ διαστήματος θὰ φέρῃ νέον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἁπλοποιήσῃ τὴν διαδικασίαν. Αὐτὸ ὑπῆρξε τὸ νομοθετικὸν ἔργον τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλά, πέραν αὐτοῦ, κ. βουλευταί, ὑπάρχει ὁ Ο.Β.Α. Ὁ Ο.Β.Α. ἐδημιουργήθη διὰ νὰ βοηθήσῃ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν διὰ τῆς κρατικῆς ἐπεμβάσεως εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας. Ἀλλά, τί ἔκαμε; Μίαν ἑταιρείαν μαρμάρων καὶ κάτι πλακάκια. Ἀπὸ δύο μηνῶν δὲν ὑπάρχει Πρόεδρος. Ἡ Κυβέρνησις, δὲν κατώρθωσε νὰ εὕρῃ ἕνα ἄνθρωπον ἀδιάβλητον καὶ εἰς ὅσους ἀπετάνθη ἀπεποιήθησαν. Τὸ σκάφος τοῦ Ο.Β.Α. ἔμεινεν ἀκυβέρνητον. Μεμφόμεθα τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, ἀλλὰ τὰ τοῦ Καίσαρος, τῷ Καίσαρι. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ τὴν ἀφέλειαν ὁ ἰδιώτης νὰ διαθέσῃ μακροπροθέσμως κεφάλαια εἰς ἕνα κλῖμα διεθνοῦς συναγωνισμοῦ, ὅταν ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἕνα φοβερὸν φορολογικὸν σύστημα, ὅταν ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸν γραφειοκρατικὸν ὀχτάποδα ποὺ λέγεται Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας καὶ Συντονισμοῦ, ὅταν εἰς τὴν ἐλαχίστην του συναλλαγὴν μὲ τὸ Δημόσιον κινδυνεύῃ νὰ εὑρεθῇ ἔκθετος ἀπέναντι τῶν ἀνταγωνιστῶν του; Εἶναι εὔκολον οἱ ἀνίκανοι νὰ μεταθέτουν τὰς εὐθύνας εἰς τοὺς ἀθώους. Εἰς ἕνα κλῖμα ἀντιδημιουργικὸν καὶ ἀντιπαραγωγικὸν πλέετε πλησίστιοι εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν ὅπου θὰ κατατροπώσωμεν τοὺς συναγωνιστάς μας τῶν προηγμένων χωρῶν. Ἀλλὰ τὸ φοβερώτερον ἐξ ὅλων τῆς τελευταίας περιόδου, εἶναι ἡ ἠθικὴ ὑποχώρησις εἰς τὸν δημόσιον βίον καὶ τὰς ἐπεμβάσεις τοῦ Δημοσίου εἰς τὴν ρύθμισιν τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς τῆς χώρας. Οἱ διαγωνισμοί, ὅπως γίνονται, κατήντησαν αἶσχος. Οὐδεὶς τολμᾷ νὰ ὑποβάλῃ προτάσεις, διότι γνωρίζει ὅτι θὰ διαβιβασθοῦν εἰς τὸν εὐνοούμενον. Τὰ ὅσα γίνονται θὰ ἐδυσκολευόμην ἀκόμη καὶ εἰς τὸ καφενεῖον νὰ ἀκούσω. Ἡ δευτέρα ἐκδήλωσις τῆς ἠθικῆς ὑποχωρήσεως, εἶναι ἡ φάμπρικα τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεων διὰ τὴν ἵδρυσιν βιομηχανιῶν. Ἐὰν ὑποβληθῇ μία αἴτησις θὰ παραμείνῃ ἀναπάντητος ἐπὶ μακρὸν χρονικὸν διάστημα μέχρις ὅτου ὁ ὑποβαλὼν ταύτην ἀνακαλύψῃ ὅτι κάποιος ἄλλος οὐρανοκατέβατος ἐπῆρε τὴν ἄδειαν. Εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, τὸ παρελθὸν θέρος συνέβησαν γεγονότα, τὰ ὁποῖα σημειοῦν τὴν ἠθικὴν ὑποχώρησιν, ἡ ὁποία παρατηρεῖται. Συνεζητήθη ἡ σῆψις τῆς Δ.Ε.Η., ἡ σύμβασις τῆς Ὀλυμπιακῆς Ἀεροπορίας. Καὶ θὰ ἔλθῃ τὸ νέον σκάνδαλον τοῦ Τὸμ Πάππας. Τὰ τρία αὐτὰ γεγονότα ἀποτελοῦν ὁρόσημα τῆς πορείας πρὸς τὸν βοῦρκον. Εἴχομεν τὴν σύμβασιν τοῦ ἀλουμινίου, τὸ μεγαλύτερον σκάνδαλον τοῦ δημοσίου βίου, ὅμοιον τοῦ ὁποίου εὔχομαι νὰ μὴ ἐπαναληφθῇ, ἂν καὶ φοβοῦμαι ὅτι θὰ ἐπαναληφθῇ. Εἶχα ὑποστηρίξει τότε ὅτι ἡ τιμὴ τῶν τριῶν μίλς, ἦτο τιμὴ ἐπιδοτήσεως πρὸς τὸν κ. Πεσινὲ καὶ ὅτι ἐθυσιάζαμεν τὸ μέλλον τῆς Ἑλλάδος καὶ τὸν ἐξηλεκτρισμόν της ὑπὲρ τοῦ κ. Πεσινὲ καὶ τῶν σὺν αὐτῷ. Σᾶς προσκομίζω δημοσίευμα τῶν «Τάϊμς Ρεβιοῦ ὀφ Ἰντούστρυ», Λονδῖνον Ὀκτώβριον 1962. Ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις εἶχε συμφωνήσει νὰ παραχωρήσῃ ρεῦμα εἰς ἑταιρείαν πρὸς 7 μὶλς καὶ ἐξηγέρθη ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ οὐδεὶς ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ εἰς τοὺς Ἐργατικοὺς ὅτι δημαγωγοῦν. Καὶ ἐκλονίσθη ἡ Κυβέρνησις. Εἰς αὐτὴν τὴν ὑποανάπτυκτον Ἑλλάδα ἔδωσαν τὸ ρεῦμα πρὸς 3 μίλς. Ἰδοὺ διατί λέγομεν ἡ Κυβέρνησις δὲν χάνει τὴν εὐκαιρίαν νὰ ξεπουλήσῃ τὰ ἱερὰ καὶ τὰ ὅσια τῆς χώρας εἰς τοὺς ξένους. Κατὰ τὴν πορείαν αὐτὴν εἰς τὸν βοῦρκον, ἔχει δημιουργηθῆ τοιοῦτον κλῖμα ὥστε ὁ Πρωθυπουργὸς ἠναγκάσθη διὰ τὴν προστασίαν τῆς τιμῆς του, πρὸ ἔτους περίπου, νὰ καταθέσῃ νομοσχέδιον περὶ τοῦ πόθεν ἔσχες. Καὶ ἐνομίσθη ὅτι ὑπῆρξε πολιτικὸς στοιχειωδῶς σεβόμενος τὸν ἑαυτόν του, ὁ ὁποῖος ἠθέλησε νὰ ξεκαθαρίσῃ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν. Ἀτυχῶς ὅμως, καὶ τοῦτο ἀπεδείχθη μία ρουκέττα, ἕνας ἑλιγμὸς ποὺ σκοπὸν εἶχε νὰ κατευνάσῃ ἁπλῶς τὴν κοινὴν γνώμην. Μόλις ἐπέρασεν ἡ θύελλα ὅλα ἐλησμονήθησαν. Κύριοι συνάδελφοι, βαδίζομεν εἰς τὸν βοῦρκον. Ἐὰν ἐξακολουθήσωμεν νὰ προχωρῶμεν εἰς τὴν γραμμὴν τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις, δὲν θὰ μείνῃ τίποτε ὄρθιον, τὰ πάντα θὰ σαπίσουν καὶ θὰ καταπέσουν ἐπὶ τῶν κεφαλῶν μας, ἐὰν δὲν ἀντιδράσωμεν. Κύριοι βουλευταί, εἰσέρχομαι ἤδη εἰς τὸ τελευταῖον σημεῖον τῆς ἀγορεύσεώς μου, εἰς τὴν πολιτικὴν τοῦ ψεύδους. Ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ, υἱοθετήσασα τὰ διδάγματα τοῦ ἀειμνήστου, μεγάλου δημοκράτου Γκαῖμπελς, πιστεύει ὅτι εἰς τὴν πολιτικὴν δὲν ὑπάρχει ἄλλη μέθοδος παρὰ τοῦ νὰ λέγῃ κανεὶς ψέμματα, πολλὰ ψέμματα, μεγάλα ψέμματα. Διότι ὑπάρχουν κουτοὶ ποὺ τὰ πιστεύουν καὶ διότι κἄτι μένει πάντοτε ἀπ’ αὐτά!...

§24Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Εἶναι σοβαρὰ πράγματα αὐτά, κ. Ζίγδη;

§25Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Λύχνο, ἡ σιωπὴ κόσμον ὄχι μόνον ταῖς γυναιξί, ἀλλὰ καὶ τοῖς ἀνδράσι φέρει.

§26Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Ὅταν ἀκούωμεν τόσα πράγματα, τόσες ἀλήθειες ἀπὸ τὸ στόμα σας εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἀπαντήσωμεν;

§27Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Λύχνο, ἐκεῖνο ποὺ ἔχετε νὰ κάμητε πρὸς τὸ συμφέρον σας, εἶναι νὰ μὴ ἀνακατεύεσθε εἰς ὅλα τὰ θέματα. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν πολιτικὴν τὴν δημοσιονομικὴν ὑπάρχει ἀπὸ ἄκρου εἰς ἄκρον τὸ ψεῦδος. Καὶ ἀπέδειξα πόσον ψευδὴς εἶναι ἡ δημοσιονομικὴ κατάστασις τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλὰ τὸ ψεῦδος ἔχει καταστεῖ πλέον βίωμα διὰ τὴν Κυβέρνησιν, τὸ ραδιόφωνον, τὸ Ἀθηναϊκὸν Πρακτορεῖον καὶ τὸν Τύπον τὸν κυβερνητικόν. Εἶναι καταπληκτικὸν τὸ τὶ ἔχει ἀποδώσει αὐτὴ ἡ καλλιέργεια τοῦ ἐσκεμμένου ψεύδους. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἀναφερθῶ εἰς ὡρισμένα πράγματα τὰ ὁποῖα συνέβησαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν χθὲς καὶ προχθές, διὰ νὰ ἴδητε πόσον εἶναι ἀδίστακτοι οἱ κυβερνῶντες μας, ἵνα παραπλανοῦν καὶ ὑμᾶς καὶ τὴν κοινὴν γνώμην. Γνωρίζετε ὅτι τοὺς ὑπολογισμοὺς τῶν τιμαρίθμων τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος κλπ. δὲν τοὺς κάμνει κανένας ἄλλος παρὰ ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτῆς. Ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις, τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς τοὺς δίδει εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ, εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Οἰκονομικῆς Συνεργασίας κλπ. Ὁσάκις, κ. συνάδελφοι, τὰ στοιχεῖα αὐτὰ ἐξυπηρετοῦν τὴν Κυβέρνησιν, μᾶς τὰ ἐμφανίζει ὅτι εἶναι στοιχεῖα τῶν διεθνῶν αὐτῶν ὀργανισμῶν. Ὁσάκις ὅμως αὐτοὶ οὗτοι οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα κατασκευάζει ἡ Κυβέρνησις δὲν τὴν ἐξυπηρετοῦν, τότε ἐὰν τὰ ἐπικαλεσθῶμεν μᾶς λέγουν: Δὲν γνωρίζετε πῶς μαγειρεύονται καὶ πῶς κατασκευάζονται αὐταὶ αἱ στατιστικαὶ ἀπὸ τοὺς ξένους. Προχθὲς ὁ κ. Παπανδρέου ἀνέφερεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ τοὺς ἀριθμοὺς τοῦ Ο.Η.Ε. διὰ τὰς ἐπενδύσεις μας εἰς τὴν Παιδείαν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἀπαντῶν εἶπεν, ὅτι αὐτοὶ εἶναι οἱ ἀριθμοί, εἶναι τὰ στοιχεῖα τοῦ Ο.Η.Ε., ποὺ κύριος οἶδε πῶς κατηρτίσθησαν. Ἀλλὰ τὸ 1,4% εἶναι ἐπίσημος ἀριθμός, δοθεὶς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Διατί, κ. συνάδελφοι τῆς Συμπολιτεύσεως, αἰτιᾶσθε τὸν Ο.Η.Ε.; Μήπως τὰ στοιχεῖα αὐτὰ δὲν εἶναι στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα κατεσκεύασεν ἡ Κυβέρνησις μετὰ τῶν ὑπηρεσιῶν της; Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας εἶπε προχθές, ὅτι αἱ δαπάναι διὰ τὴν Παιδείαν, διὰ τὸ ἔτος 1960, ἦσαν 1,4% τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, ὅτι τώρα ἐφθάσαμεν εἰς τὸ 2,5% καὶ ὅτι τοῦ χρόνου θὰ εἴμεθα εἰς τὸ 3%. Τὸ ὅτι αὐτὰ ὑπεστήριξεν ὁ κ. Ὑπουργός, νομίζω, ὅτι δὲν τὸ ἀμφισβητεῖ κανείς. Ἀλλὰ περιῆλθεν σήμερον εἰς χεῖρας μου μία στατιστικὴ τοῦ Ὀργανισμοῦ Οἰκονομικῆς Συνεργασίας, ἡ ὁποία κατηρτίσθη ἐκ προγραμμάτων τῶν Κυβερνήσεων τῶν μετεχόντων Κρατῶν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρεται ὅτι τὸ πρόγραμμα ἐπενδύσεων τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν Παιδείαν προβλέπει ἀπορρόφησιν τοῦ 1,69% τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος τοῦ 1970. Εἰς τὴν ἰδίαν ἀναφέρεται ὅτι αἱ δαπάναι διὰ τὴν Παιδείαν τὸ 1960 ἦσαν 1,41%. Σᾶς ἐρωτῶ, εἶναι ἢ δὲν εἶναι ψεῦδος αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀνεφέρθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν Παιδείαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν; Ἡ Κυβέρνησις ἡ ἰδία, βάσει προγράμματος 10ετοῦς, λέγει εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Οἰκονομικῆς Ἀναπτύξεως, ὅτι εἰς τὰ 1970 θὰ δαπανᾷ 1,69%, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, τὴν ἰδίαν στιγμήν, λέγει ὅτι τὸ 1963 θὰ πιάσωμεν τὸ 3%. Εἶναι πράγματα αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγονται; Χθές, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἠρνήθη ὅτι ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1963 καὶ ἐν τούτοις μᾶς ἔδωσεν ἀποτελέσματα ἐπενδύσεων τοῦ 1962. Δηλαδή, ὅταν τοῦ λέγωμεν διατί δὲν ἠμπορεῖς νὰ κάμῃς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1963, μᾶς λέγει ὅτι δὲν ἔχω ἀποτελέσματα. Καὶ ὅταν θέλῃ νὰ διαφημίσῃ τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων, μᾶς δίδει ἀριθμούς. Ἐπίσης, τὸ ὕψος τοῦ τιμαρίθμου κόστους ζωῆς τὸ ἀναφέρει πρὸς ἔξαρσιν τῆς κυβερνητικῆς πολιτικῆς. Ἀλλὰ ἐσταμάτησεν εἰς τὸν Ἰούνιον τοῦ 1962 καὶ προσεποιήθη ὅτι ἀγνοεῖ τὰ στοιχεῖα τοῦ Ὀκτωβρίου, τὰ ὁποῖα ἦσαν δυσμενῆ δι’ αὐτήν. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ἐπεκρίναμεν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸν τρόπον προσφυγῆς εἰς τὸ Ν.Α.Τ.Ο., ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μᾶς κατεκεραύνωσε μὲ μίαν ἀποστροφὴν καὶ εἶπεν, ὅτι εἶσθε μικροὶ ἄνθρωποι, εἶσθε δημαγωγοί, διότι δὲν ἀναγνωρίζετε τὴν κολοσσιαίαν ἐπιτυχίαν μας. Εἶπεν ὅτι, κύριοι, διὰ πρώτην φορὰν ἐξησφάλισα τὴν χρηματοδότησιν τοῦ οἰκονομικοῦ προγράμματος τῆς χώρας διὰ 5 ἔτη. Εἶσθε διὰ τοῦτο ἀνάξιοι δημοκόποι. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἐν τούτοις, ἔρχεται χθὲς καὶ λέγει: Δὲν γνωρίζω ἐὰν θὰ μᾶς δώσουν ἢ ὄχι λεπτὰ οἱ κακοὶ αὐτοὶ ἄνθρωποι. Εἶναι, κύριοι βουλευταί, τρόπος συμπεριφορᾶς ὑπευθύνων πολιτικῶν ἡγετῶν ἢ εἶναι τρόπος ἀνεπίτρεπτος καὶ ἀπαράδεκτος; Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, διὰ τοῦ ραδιοφώνου, διὰ τοῦ Ἀθηναϊκοῦ πρακτορείου καὶ τοῦ κυβερνητικοῦ Τύπου, ἐπιχειρεῖται νὰ πραγματοποιηθῇ μία πρωτότυπος ἐπιχείρησις· ἡ πλύσις τοῦ ἐγκεφάλου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Μὲ αὐτὰ τὰ ψέμματα θὰ μπορέσωμεν, πιστεύουν οἱ ἐν τῇ Κυβερνήσει, νὰ τὸν κάμωμεν νὰ πιστεύῃ ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα βλέπουν τὰ μάτια του, ὅτι αὐτὰ ποὺ ἀκούουν τὰ αὐτιά του εἶναι ψευδαισθήσεις καὶ ὅτι ἀντιθέτως αὐτὰ τὰ ὁποῖα αὐτοὶ λέγουν εἶναι πραγματικότης! Ἀλλὰ παραλλήλως πρὸς τὴν ἐπιχείρησιν τοῦ ψεύδους προσπαθεῖται καὶ ἡ κατασυκοφάντησις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία ἀγωνίζεται διὰ τὸ συμφέρον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι δὲν αἰσχύνονται, κατέχονται ἀπὸ πάθος, εἶναι σχεδὸν προδόται. Ἔτσι λέγουν δι’ ἡμᾶς. Ἀλλὰ ὅταν συναντοῦν δυσκολίας, ὡς εἰς τὸ κονσόρτσιουμ, ἐπαναλαμβάνουν τὰ ἰδικά μας ἐπιχειρήματα εἰς τοὺς ξένους. Χθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐπετέθη κατὰ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Κ., ἀπόντος. Καὶ τί εὗρε νομίζετε νὰ ψέξῃ; Τὸν τρόπον τῆς ἐκφράσεως τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Κ. Ἀπεκάλεσε τὸν ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. ὅτι εἶναι ἀριστοτέχνης τῶν πλατειασμῶν καὶ τῶν ἐπιγραμμάτων καὶ δὲν ἀντελήφθη τὴν ἀντίφασιν. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πλέον ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει τὸ ὕφος τοῦ κατακτητοῦ τὸ ὁποῖον εἶχεν ἄλλοτε. Ἡ Κυβέρνησις σήμερον ἀπολογεῖται. Ἡ Κυβέρνησις ἀρχίζει νὰ ἀκούῃ τὴν καμπάνα ποὺ κτυπᾷ σιγὰ–σιγά. Τὴν ἤκουσεν ἤδη καὶ χάνει τὴν ψυχραιμίαν της, διὰ τοῦτο καὶ ἡ συμπεριφορά της ἐν τῇ αἰθούσῃ αὐτῇ εἶναι κατωτέρα τῶν κριτηρίων, τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλει ὁ στοιχειώδης κοινοβουλευτισμός. Κύριοι οὐαί!! Ἀποτέλεσμα τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος εἶναι τὸ γεγονὸς ὅτι τὰ αὐτιά σας ἤρχισαν νὰ ἀκούουν τὴν καμπάνα.

§28Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Πολὺ πτωχὸν ἀποτέλεσμα.

§29Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Σεῖς δὲν πρόκειται νὰ ἀκούσετε τίποτε, κ. Λύχνο, μὴ φοβεῖσθε. Ἀποτέλεσμα τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος εἶναι ὅτι ἀπολογεῖσθε καὶ ἀποτέλεσμα τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος ὅτι ἐδῶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν σεῖς οἱ ἴδιοι ἐξεθέσατε ἀνεπανορθώτως τὸν ἑαυτόν σας μὲ τὴν διαμάχην σας διὰ τὴν «Ὀλυμπιακήν». Ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ὁ ἀνένδοτος ἀγὼν καὶ αὐτὸ θὰ τὸ περνούσατε σὰν παλληκαριά, ἀλλὰ ἤδη αἰσθάνεσθε ὅτι εἶσθε ἔνοχοι. Ἤδη αἰσθάνεσθε ὅτι πλησιάζει ἡ ὥρα τῆς πληρωμῆς. Διότι, κύριοι, καὶ θὰ τελειώσω μὲ αὐτό, γνωρίζετε τὸ πάγιον ἀγγλικὸν ρητόν. Ἐγὼ ἀντὶ νὰ σᾶς λέγω ὅρους Ἀγγλιστί, ὅπως ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, θὰ σᾶς εἴπω ἕνα ἀγγλικὸν ρητὸν Ἑλληνιστί, τὸ ὁποῖον ἔχει μεγάλην ἐφαρμογὴν εἰς τὴν περίπτωσίν σας. Λέγουν οἱ Ἐγγλέζοι: «Ἠμπορεῖς νὰ κοροϊδεύῃς τοὺς πολλούς, δι’ ὀλίγον, τοὺς ὀλίγους διὰ πολὺ δὲν ἠμπορεῖς ὅμως νὰ κοροϊδεύῃς τοὺς πολλοὺς διὰ πολύ». Κύριοι, ἀντιληφθῆτε το, τὰ ψωμιά σας ἐτελείωσαν, κρυφτῆτε τὸ ταχύτερον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Στεφανόπουλε, καὶ κ. Λυκουρέζο, ἀπευθύνομαι πρῶτον πρὸς ὑμᾶς καὶ πρὸς ὅλους τοὺς συναδέλφους. Ἡ ὥρα εἶναι 8.30′. Πρέπει νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας ὅτι εἶναι ὑπολειπόμενοι 17. Μὲ τὸν ρυθμὸν αὐτὸν ἀντιλαμβάνεσθε ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀμοιβαίως ἀνελάβομεν. Σᾶς προειδοποιῶ.

§31Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ τελειώσωμεν ἀπόψε.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μείνωμεν σύμφωνοι νὰ δώσω τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Καψάλην διὰ νὰ δώσῃ μίαν σύντομον ἀπάντησιν. Ὁ κ. Καψάλης ἔχει τὸν λόγον.

§33Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅταν οἱ κύριοι συνάδελφοι ἀντιληφθοῦν περὶ τίνος πρόκειται δὲν θὰ ἔχουν καμμίαν ἀντίρρησιν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀνεφέρθη ἐπανειλημμένως εἰς τὰς ἐπικρίσεις, τὰς ὁποίας εἶχον διατυπώσει εἰς τὴν ἀγόρευσίν μου, εἰς ὡρισμένα μάλιστα σημεῖα ἀνεφέρθη κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος ἔδιδε τὴν ἐντύπωσιν, ὄχι μόνον εἰς ἐμὲ ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλους συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι καὶ τὸ ἀνέφερον ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὅτι δὲν εἶχεν ἴσως ἀκριβῶς ἀντιληφθῆ τὶ εἶπα. Ἴσως τοῦτο νὰ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι προσεπάθησα καὶ εἰς τὴν πρώτην μου ἀγόρευσιν νὰ εἶμαι πολὺ συνοπτικός. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. Πρόεδρε, θὰ ἐπεθύμουν, χωρὶς νὰ παρατείνω τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν, δι’ αὐτὸ καὶ ἀποφεύγω νὰ δευτερολογήσω ἀπὸ τοῦ βήματος, θὰ ἐπεθύμουν δι’ ὀλίγον, εἰς μίαν ἔκθεσιν ὀλίγων λεπτῶν μόνον νὰ ἀποσαφηνίσω τὰ πράγματα αὐτά. Θὰ εἴπω πρῶτον, ὅτι εἰς τὰς βασικὰς παρατηρήσεις τὰς ὁποίας διετύπωσα προχθές, δὲν νομίζω ὅτι ὑπῆρξεν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καμμία ἀπάντησις, ἡ ὁποία νὰ τὰς ἀνατρέπῃ ἢ νὰ τὰς ἐξασθενῇ. Ἀντιθέτως, ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία ἔγινε, τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἄλλοι διακεκριμένοι συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως προσεκόμισαν, ἀπέδειξαν ὅτι ἐκεῖνα τὰ πράγματα ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὑπῆρξαν ἀκριβῆ. Ἀνεφέρθην, κ. Πρόεδρε, εἰς τὴν ἀδυναμίαν ἀπορροφήσεως τῶν κονδυλίων διὰ τὰς ἐπενδύσεις, ἡ ὁποία προδίδει μίαν ἔλλειψιν ὀργανωτικῆς ἱκανότητος, ἡ ὁποία συνεχίζεται. Ἀνεφέρθην, εἰς τὴν ἔλλειψιν ὡλοκληρωμένου σχεδίου καὶ ἐπαρκῶν μελετῶν διὰ νὰ πείσωμεν τοὺς ἄλλους ὅτι τὰ ἔργα τὰ ὁποῖα προγραμματίζομεν εἶναι δυνατὸν καὶ εἶναι συμφέρον νὰ ἐκτελεσθοῦν. Ἀνεφέρθην εἰς τὸ παράδειγμα, τὸ χαρακτηριστικόν, ὅτι ἐνώπιον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Τραπέζης δὲν κατωρθώσαμεν νὰ πείσωμεν τοὺς συνομιλητάς μας, ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ πρώτη δόσις τοῦ δανείου, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ μᾶς δοθῇ λόγῳ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, πρέπει νὰ μᾶς δοθῇ μολονότι ἐπρόκειτο περὶ περιωρισμένων ἔργων εἰς δύο καὶ μόνον τομεῖς, εἰς τὸν τομέα τῆς ὁδοποιΐας καὶ τὸν τομέα τὸν ἐγγειοβελτιωτικόν. Καὶ ἐπ’ αὐτῶν τῶν θεμάτων, κ. Πρόεδρε, δὲν ἠδυνήθη νὰ ἀπαντήσῃ τίποτε ἡ Κυβέρνησις πρὸς πειστικὴν ἀντίκρουσίν των. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ δεύτερον θέμα. Τὸ δεύτερον θέμα ἦτο ἡ κριτικὴ τὴν ὁποίαν διετύπωσα διὰ τὸν κακὸν χειρισμὸν εἰς τὰς διαπραγματεύσεις μὲ τὸ κονσόρτσιουμ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ σᾶς εἴπω μόνον τοῦτο: ὅτι ἤρκεσε ἡ σύντομος διακοπὴ τὴν ὁποίαν ἔκαμε χθὲς ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν ἀγόρευσιν τοῦ συναδέλφου κ. Κωστοπούλου, διὰ νὰ μᾶς πείσῃ ὅτι ὑπῆρξεν πράγματι εἰς τὰς διαπραγματεύσεις ἔλλειψις συντονισμοῦ καὶ ἐντελῶς περίεργος τοποθέτησις τῶν αἰτημάτων μας, πλήρης. Θὰ σᾶς εἴπω μόνον τοῦτο: Ὅτι ὅταν ὁ κ. Κωστόπουλος ἠρώτησε πῶς εἶναι δυνατὸν ἄλλα κονδύλια καὶ ἐπὶ ἄλλων βάσεων νὰ ζητῇ διὰ τῆς ὁμιλίας του καὶ διὰ τῶν ὑπομνημάτων του ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ἄλλα ὁ κ. Ὑφυπουργός, ὁ κ. Μποῦτος, δὲν τὸ ἠρνήθη, ἀλλὰ λέγει: «Ἐκ τῆς μελέτης τῶν οἰκονομικῶν δεδομένων κατὰ τὸν παραδεδεγμένον τρόπον γνωρίζομεν ὅτι εἰς τὸ τέλος μιᾶς 5ετίας ὑπάρχει ἀπόλυτος ἰσότης μαθηματικῶς ἀποδεδειγμένη κλπ.». Ἐρωτῶ, κ. Πρόεδρε, ἡμεῖς τὴν βοήθειαν αὐτὴν τὴν ἐζητήσαμεν διὰ νὰ τὴν λάβωμεν μετὰ μίαν 5ετίαν, ὅταν οἱ ἀριθμοὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ θὰ συμπίπτουν; Τὴν ἐζητήσαμεν τώρα καὶ τὴν ἐζητήσαμεν μὲ διαφορὰν εἰς τὰ ποσά. Πέραν αὐτοῦ εἶχον ἤδη τονίσει ἀπὸ τοῦ βήματος ὅτι τὸ νὰ ζητῶμεν ἀπὸ τοὺς ξένους νὰ μᾶς δώσουν τὸ ἔλλειμμα τὸ συναλλαγματικόν, εἶναι λογικόν. Ἀλλὰ νὰ ζητῶμεν ἀπὸ τοὺς ξένους νὰ συμπληρώσουν τὸ δραχμικόν μας ἔλλειμμα εἶναι ἀκατανόητον. Καὶ ἔρχεται ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ λέγει χθὲς δίς, ἀρκεῖ μόνον νὰ ἐδίδετο ἡ βοήθεια ὑπὸ τοιαύτην μορφήν, ὥστε νὰ δημιουργῶνται αἱ δραχμαὶ αἱ ἀπαραίτητοι διὰ τὴν κάλυψιν τοῦ δημοσιονομικοῦ μας ἐλλείμματος. Νομίζω, κ. Πρόεδρε, ὅτι εἶναι σαφὲς ὅτι ἡ ἐπίκρισίς μας ἀποδεικνύεται ἀπὸ αὐτὰς ταύτας τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ. Ἔρχομαι εἰς τὸ τρίτον θέμα, τὸ ὁποῖον ἀπετέλεσε καὶ τὸ θέμα διὰ τὸ ὁποῖον, κυρίως ἐζήτησα τὸν λόγον. Κύριε Πρόεδρε, εἶχον τονίσει τὸν κακὸν χειρισμὸν κατὰ τὴν γνώμην μου εἰς τὸ θέμα τῶν συναλλαγματικῶν μας ἀποθεμάτων. Εἶπον ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν λέγομεν εἰς τοὺς ξένους, ὅτι ἔχομεν ἀνάγκην συναλλάγματος διὰ νὰ ἐκτελέσωμεν τὰ ἔργα ποὺ χρειαζόμεθα διὰ νὰ ζήσωμεν, ὅταν τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἡμεῖς ἀκολουθοῦμεν μίαν πολιτικὴν στεῖραν ἀποθεματοποιήσεως, δηλαδή, αὐξήσεως τοῦ συναλλαγματικοῦ μας ἀποθέματος διὰ τὰς ἐργασίας τὰς ὁποίας ἀνέφερον εἰς χρυσόν, εἶπον, ὅτι τότε ἀφαιροῦμεν ἡμεῖς τὴν βάσιν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὸ ἐπιχείρημά μας. Διότι, κ. Πρόεδρε, ὁμοιάζομεν μὲ κάποιον, ὁ ὁποῖος ζητεῖ ἐλεημοσύνην διὰ νὰ φάγῃ καὶ ταὐτοχρόνως προβάλλει ἕνα βιβλιάριον καταθέσεως εἰς τὴν τράπεζαν. Εἶναι φυσικὸν ἐκεῖνος ἀπὸ τὸν ὁποῖον ζητεῖτε τὴν βοήθειαν νὰ σᾶς εἴπῃ, ἀφοῦ εἶσαι ἐσὺ εἰς θέσιν νὰ κάνῃς καταθέσεις εἰς τὴν τράπεζαν τί ζητᾶς ἀπὸ ἡμᾶς. Δηλαδή, θὰ ἦτο λογικόν, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις εἰς τὴν πολιτικὴν τοῦ συναλλάγματος νὰ προσπαθήσῃ μὲ κάθε τρόπον, ὄχι νὰ τὸ ἀκινητοποιῇ, ἀλλὰ νὰ τὸ χρησιμοποιῇ εἰς παραγωγικὰ ἔργα, ὥστε πράγματι νὰ ἠμπορῇ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι τῆς λείπει καὶ ἄλλο συνάλλαγμα διὰ τὴν ἐκτέλεσιν καὶ ἄλλων ἔργων. Αὐτὴ ἦτο ἡ μία πλευρά. Τώρα ὁ κ. Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν, ἔτσι μὲ κάποιον τόνον τὸν ὁποῖον δὲν ἐπερίμενα, εἶπεν ὅτι ἡμεῖς δὲν εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ ἐμφανίσωμεν διαφορετικὴν τὴν κατάστασιν ἀπὸ ἐκείνην ποὺ ὑπάρχει. Ἐγώ, κ. Πρόεδρε, δὲν ἐζήτησα νὰ κάμῃ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀπατηλὰς δηλώσεις. Ἐγὼ ἐζήτησα νὰ κάμῃ παραγωγικωτέραν χρῆσιν τοῦ ἀποθέματος καὶ νὰ ἀποφύγῃ τὴν δημιουργίαν πλασματικῶν ἐντυπώσεων ὅτι ἔχει πολὺ μεγαλύτερον συνάλλαγμα ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀκριβῶς ἔχει. Πρέπει νὰ παρατηρήσω ὅτι τὸ λάθος αὐτὸ τὸ ἀντελήφθη ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ δυστυχῶς τὴν τελευταίαν στιγμήν. Δι’ αὐτὸ καὶ ἔσπευσε μὲ τὸ ὑπόμνημα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσθη εἰς τὴν Βουλὴν νὰ εἴπῃ ὑπερβάλλουσα τὴν φορὰν αὐτὴν πρὸς τὴν ἀντίθετον κατεύθυνσιν, ὅτι δὲν ἔχομεν καλὰ–καλὰ παρὰ μόνον συνάλλαγμα διὰ 2,9. Μὲ αὐτά, κ. Πρόεδρε, ἤθελα νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. συνάδελφον ἐκ Κερκύρας, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τοῦ βήματος ἐξέφρασε τὴν ἀπορίαν του, πῶς εἶναι δυνατὸν ἐγὼ νὰ ψέξω τὴν Κυβέρνησιν, διότι μετέτρεψεν ἕνα μέρος τοῦ συναλλαγματικοῦ ἀποθέματος εἰς χρυσόν. Εἶπεν δέ, ὁ κ. Λύχνος, τότε. Μὰ δὲν γνωρίζετε ὅτι ἡ Ἀγγλία καὶ ἡ Ἀμερικὴ διὰ νὰ ἐνισχύσουν τὸ νόμισμά τους ἀγοράζουν χρυσόν; Θὰ ἤθελα νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι ἕνας ἀκροατὴς ποὺ θὰ ἤκουεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα θὰ ἀπήντα μὲ μίαν παροιμίαν λαϊκήν, ἡ ὁποία λέγει: «Ἔβαλε ἡ κοσκινοῦ τὸν ἄνδρα της μὲ τοὺς πραγματευτάδες». Δηλαδή, δὲν μᾶς ἀρκεῖ ὅτι ἔχομεν τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα εἰς δολλάρια ἢ εἰς χρυσᾶς λίρας, ἀλλὰ ἠθέλαμεν νὰ τὸ καταστήσωμεν ἰσχυρότερον καὶ μετετρέψαμεν ἕνα μέρος εἰς χρυσόν. Ἰδοὺ οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἰσχυρίσθη ἀτυχῶς ἐξακολουθεῖ νὰ ἔχῃ τὴν βαρεῖαν του σημασίαν. Διότι ἠμπορεῖ εἰς στιγμὰς ἀνέσεως καὶ ἠρεμίας νὰ γίνῃ μετατροπὴ συναλλαγματικοῦ ἀποθέματος, ὅταν ὑπάρχῃ ἀρκετὸν εἰς χρυσόν, ἀλλὰ δὲν ἐπιτρέπεται τὴν ὥραν ποὺ ζητοῦμεν ἀπὸ τοὺς ἄλλους ἐπείγουσαν βοήθειαν εἰς συνάλλαγμα νὰ κάμνωμεν πράξεις, αἱ ὁποῖαι τοὺς ὁδηγοῦν νὰ μᾶς δώσουν τὰς ἀρνητικὰς ἀπαντήσεις ποὺ μᾶς ἔδωσαν. Ἔχω ἀκόμη ἕνα θέμα ἐκκρεμές. Εἰς τὴν ἀπάντησίν του ὁ κ. Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν εἶπεν ὅτι ὑπάρχει μία βασικὴ διαφωνία μεταξὺ τῶν τολμηρῶν ἰδεῶν, τὰς ὁποίας ἐξέθεσα ἐγὼ καὶ ὡς πρὸς τὴν συναλλαγματικὴν πολιτικὴν καὶ ὡς πρὸς τὴν φορολογικὴν πολιτικὴν καὶ τῶν ἰδεῶν, τῶν πεποιθήσεων, τῶν ἀρχῶν τὰς ὁποίας πιστεύει ἡ Κυβέρνησις. Μᾶς λέγει εἴμεθα πολλοὶ τολμηροὶ καὶ δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ μᾶς ἀκολουθήσῃ εἰς τὰς ἰδέας αὐτάς. Καὶ ἄφησε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι δὲν εἶναι διατεθειμένη ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀποδυθῇ εἰς τυχοδιωκτικὰς περιπετείας. Θὰ εἴπω εἰς τὸν φίλτατον, κ. Ὑπουργὸν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἡ δήλωσίς του αὐτὴ ἦτο περιττή. Πρῶτον, γνωρίζει καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ὁλόκληρος ὁ λαὸς ὅτι πράγματι μᾶς χωρίζει μία ἄβυσσος ἀντιλήψεων εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑπὲρ τῆς συντηρητικῆς πολιτικῆς. Καθ’ ἡμᾶς πολιτική, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ εἰς τὴν ἀποτελμάτωσιν τῶν μεγάλων θεμάτων. Ἡμεῖς εἴμεθα ὑπὲρ ριζικωτέρων ἐπαναστατικωτέρων, τολμηροτέρων μέτρων εἰς μίαν ἐποχὴν κρίσιμον διὰ τὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ εἴπω καὶ κάτι ἄλλο εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν Οἰκονομικῶν. Ὅτι αὐτὸς κατ’ ἐξοχήν, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ λησμονῇ, ὅτι ἀπὸ τὰς τολμηρὰς ἰδέας τοῦ προγράμματός μας ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία ὠφελήθη εἰς τὸ παρελθόν. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις ὠφελήθη. Διότι ἐπὶ τῶν καρπῶν ἐκείνης τῆς τολμηρᾶς πολιτικῆς δύναται νὰ ὑπερηφανεύεται καὶ διὰ τὴν νομισματικὴν σταθερότητα καὶ διὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τοῦ ἐμπορίου καὶ διὰ τὴν κατάργησιν τοῦ Κράτους μπακάλη καὶ διὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία εἶναι οἵα εἶναι σήμερον. Τέλος, κ. Πρόεδρε, θὰ ἀναφερθῶ, δι’ ὀλίγον ὄχι εἰς τὸ θέμα, ἀλλὰ εἰς συζήτησιν διὰ τὸ διϋλιστήριον. Ἡμεῖς ἐζητήσαμεν νὰ ἔλθῃ ἡ σύμβασις πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν. Καὶ νομίζομεν ὅτι διὰ μίαν σύμβασιν τοιαύτης σημασίας, ἡ ὁποία θίγει δικαιώματα ἔκτακτα, δὲν εἶναι μόνον τὰ δικαιώματα ποὺ περιλαμβάνονται εἰς τὸν νόμον περὶ ἐπενδύσεων ξένων κεφαλαίων, εἶναι δικαιώματα μονοπωλιακά, εἶναι δικαιώματα τὰ ὁποῖα θὰ καθορίσουν ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν τὸ κόστος τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς, νομίζομεν, ὅτι διὰ μίαν τοιαύτην σύμβασιν ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις ἔπρεπε νὰ σπεύσῃ νὰ τὴν φέρῃ εἰς μίαν εὐρυτέραν συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Ἀντ’ αὐτοῦ, κ. Πρόεδρε, ἐδιαβάσαμεν μὲ μεγάλην ἔκπληξιν εἰς τὰς ἐφημερίδας τῆς παρελθούσης Κυριακῆς μίαν περίεργον ἀνακοίνωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι οὔτε οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἐζήτησαν νὰ κυρωθῇ ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἡ σύμβασις, ὅπως εἶχεν ἐγγράψει μία κυβερνητικὴ ἐφημερὶς εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ καὶ ἐὰν τὸ ἐζήτουν οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ τὴν ἔφερνεν. Αὐτό, κ. Πρόεδρε, ἀνεξαρτήτως ὅτι εἶναι μία φράσις προσβλητικὴ διὰ τὴν Βουλήν, λέγω, ὅτι εἶναι καὶ κάτι τὸ ἀκατανόητον. Δὲν ἐζήτησα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν Συντονισμοῦ νὰ ἀρνηθῇ τὴν θρησκείαν τῶν πατέρων του καὶ νὰ προσχωρήσῃ εἰς τὸν Μωαμεθανισμόν. Ἐάν, λοιπόν, οἱ συναλλασσόμενοι διὰ νὰ ἔχουν μεγαλυτέραν ἀσφάλειαν τοῦ ἔλεγαν, πήγαινε εἰς τὴν Βουλὴν τὴν σύμβασιν, οὕτως ὥστε νὰ τὴν κυρώσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ νὰ ἔχωμεν καὶ ἡμεῖς τὸ κεφάλι μας ἥσυχο, ἦτο αὐτὸ μία πρᾶξις, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἔπρεπε μετ’ ἀγανακτήσεως νὰ τὸ ἀποκλείσῃ ἐκ τῶν προτέρων. Καὶ ἕνα τελευταῖον ἐρώτημα, κ. Πρόεδρε. Διὰ μίαν σύμβασιν τὴν ὁποίαν ἀπεκάλεσεν ἰλιγγιώδη, ὡς περιέχουσα ἰλιγγιώδεις ἐγγυήσεις, πρωτοφανεῖς ἐγγυήσεις ὁ κ. Ὑπουργός, εἰς μίαν σύμβασιν εἰς τὴν ὁποίαν τὸ ὕψος τῶν ἐπενδύσεων ἀντιπροσωπεύει τὸ 18% τῆς συνολικῆς βιομηχανικῆς ἐπενδύσεως τῆς χώρας, καὶ σχεδὸν τὸ 50% τῆς ἰδιωτικῆς βιομηχανικῆς ἐπενδύσεως, μία τοιαύτη σύμβασις εἶναι ἕτοιμος ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὴν πετάξῃ εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων, μόνον καὶ μόνον διότι οἱ ἐνδιαφερόμενοι θὰ τοῦ ἐζητοῦσαν αὐτὸ τὸ λογικὸν πρᾶγμα, νὰ τὴν φέρῃ εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν; Αὐτὰ εἶχα νὰ εἴπω, κ. Πρόεδρε, καὶ σᾶς εὐχαριστῶ.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§35Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως μὲ φραστικάς τινας διορθώσεις. Ὁ κ. Δ. Παπαδημητρίου, ἔχει τὸν λόγον.

§37Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἀπὸ ἡμερῶν διεξαγομένη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς διαχειρίσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους», παρακολουθεῖται μετ’ ἐνδιαφέροντος ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, διότι ἡ συζήτησις δικαίως ἐγενικεύθη ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐφ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἔλεγχον τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Μὲ χαρὰν παρακολουθεῖ ὁ λαὸς τὴν διεξοδικὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ὅλης οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ λυπεῖται διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 60 τοῦ Συντάγματος τὸ ὁποῖον προβλέπει τὴν κατάθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ δύο μῆνας πρὸ τῆς ἐνάρξεως τοῦ νέου οἰκονομικοῦ ἔτους, ἡ Κυβέρνησις δὲν κατέθεσε μέχρι σήμερον τὸν νέον προϋπολογισμόν. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν, καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας). Ὁ Συνταγματικὸς νομοθέτης ἔθεσε τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 60 μὲ σκοπὸν τὸν ἔλεγχον τῶν κυβερνώντων καὶ διὰ νὰ γνωρίζῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς πῶς καὶ ποῦ διατίθεται τὸ δημόσιον χρῆμα. Ἀλλὰ ἡ μὴ μέχρι σήμερον κατάθεσις τοῦ προϋπολογισμοῦ, δημιουργεῖ θέμα δυσκολίας διοικήσεως τῶν οἰκονομικῶν τοῦ Κράτους, διότι εἰς κάθε ἔνταλμα πληρωμῆς κατὰ νόμον πρέπει ν’ ἀναφέρηται τὸ κεφάλαιον καὶ τὸ ἄρθρον τοῦ προϋπολογισμοῦ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅμως δὲν ἔχομεν προϋπολογισμὸν καὶ συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητῶμεν ἐπὶ προϋπολογισμοῦ ἀνυπάρκτου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἶπεν, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ κατάρτισις τοῦ προϋπολογισμοῦ διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐγνώριζε τὰς διαθέσεις τοῦ ΝΑΤΟ καὶ τοῦ Κονσόρτσιουμ ἐπὶ τῶν ὑποβληθεισῶν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως αἰτήσεων, διὰ τὴν χορήγησιν βοηθείας. Ἀλλὰ ὁ πρὸ ἐμοῦ ὁμιλήσας συνάδελφος κ. Ζίγδης εἶπεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει συντάξει τὸν προϋπολογισμὸν καὶ τὸν ὑπέβαλεν εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν τὸ Κονσόρτσιουμ ἐπὶ τῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας μας καὶ νὰ χορηγήσῃ τὴν αἰτηθεῖσαν βοήθειαν. Βλέπομεν, ὅτι καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ διεψεύσθη ἡ Κυβέρνησις. Διεψεύσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, καθ’ ὅσον κατὰ νεωτέραν δήλωσίν του, ὁ προϋπολογισμὸς 1962 ἀφήνει ὑπερέσοδα 400 ἑκατομμύρια. Ἐλέχθη ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ ἀμερικανικὴ βοήθεια κἄποτε θὰ διεκόπτετο. Δὲν ἔπρεπε ὅμως νὰ διακοπῇ καὶ δὲν θὰ διεκόπτετο, ἐὰν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἐτίθετο ὑπ’ ὄψει τῶν Ἀμερικανῶν ἡ πραγματικότης τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς πατρίδος μας. Πιστεύω, ὅτι ὁ φορολογούμενος Ἀμερικανικὸς λαὸς ἐνθυμούμενος τὰς θυσίας ποὺ ὑπέστη ἡ πατρίς μας κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ παγκοσμίου πολέμου, πιστεύω λέγω, ὅτι ὁ λαὸς αὐτός, δὲν θὰ ἐδέχετο τὴν διακοπὴν τῆς βοηθείας, ἐὰν ἐτίθετο ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἡ ὠμὴ πραγματικότης τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας μας, ἀφοῦ ἄλλως δι’ ἡμᾶς μόνον διεκόπη. Ἀλλ’ ὅταν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως παρουσιάζεται, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εὐημερεῖ, ὅτι ζῇ εἰς πελάγη εὐτυχίας, δικαίως οἱ Ἀμερικανοὶ μᾶς διέκοψαν τὴν βοήθειαν. Καὶ βλέπομεν εἰς τὴν Τουρκίαν νὰ χορηγῆται βοήθεια 1.500 ἑκ. δολλάρια καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα ψιχία. Ἀνέγνωσα δέ, σήμερον, εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Τουρκίας, ζητεῖ ἐπὶ πλέον 500.000.000 δολλάρια. Μετὰ τὴν διακοπὴν τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, ἡ Κυβέρνησις, ἐστράφη εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ, ἀλλὰ δυστυχῶς καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, δὲν κατώρθωσε νὰ ἐπιτύχῃ τὴν χορήγησιν βοηθείας. Διότι, εἰς τὸ ὑποβληθὲν ὑπόμνημα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ Κονσόρτσιουμ, ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἀνέφερε τὴν πραγματικότητα, δίδουσα ψευδῆ στοιχεῖα περὶ συναλλαγματικῆς σταθερότητος εἰς τὴν χώραν μας καὶ περὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως αὐτῆς. Εἴδομεν δέ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐζήτει 88 ἑκατ. δολλάρια ὡς βοήθειαν, διὰ νὰ καλυφθῇ τὸ χάσμα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, ὁ δὲ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ νὰ ζητῇ ὡς βοήθειαν 98 ἑκατομμύρια δολλάρια διὰ τὴν κάλυψιν τοῦ ἐλλείμματος τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀποτέλεσμα τῆς ἀντιγνωμίας τῶν δύο Ὑπουργῶν ἦτο, τὸ νὰ σταλῇ ἐκ μέρους τοῦ Κονσόρτσιουμ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἔγγραφον ἀσυνήθους ὕφους, διὰ τοῦ ὁποίου ἐζήτει νὰ μάθῃ ποῖαι εἶναι αἱ ἀπαιτήσεις τῆς Ἑλλάδος καὶ διὰ ποῖον σκοπόν, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐζήτει ἄλλο καὶ ἄλλο ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Εἰς τὴν διακοπὴν τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ κατὰ τὴν χθεσινὴν ὁμιλίαν τοῦ συναδέλφου κ. Κωστοπούλου, ἐπεβεβαιώθη ὅτι καὶ οἱ δύο Ὑπουργοὶ ἐζήτουν ἀπὸ τὸ Κονσόρτσιουμ διάφορα πράγματα. Ἡ Κυβέρνησις τῆς Πατρίδος μας διὰ τῆς ἀσυνεποῦς πολιτικῆς της ἐστέρησε τὴν χώραν τῆς ἐξωτερικῆς βοηθείας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καταθέτων τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1962, εἶχεν εἴπει ὅτι τὸν καταθέτει ἰσοσκελισμένον καὶ μὲ περίσσευμα τῆς τάξεως τῶν 700 ἑκατομμυρίων. Ἀλλὰ κατὰ τὸν παρελθόντα Αὔγουστον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐπέβαλεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν φόρους τῆς τάξεως τοῦ 1.500.000.000. Καὶ ἐν συνεχείᾳ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν διὰ τοῦ σχεδίου Ν. Δ. «περὶ ἑνοποιήσεως τῶν σιδηροδρόμων» ἐπέβαλεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν φορολογίαν 100.000.000. Αἱ φορολογίαι αὗται ἐπεβλήθησαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, διὰ νὰ καλύψουν τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ, λόγῳ τῆς μὴ χορηγήσεως τῆς βοηθείας. Καὶ ἐνῷ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν μᾶς ὁμιλεῖ περὶ ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀρνεῖται νὰ διαθέσῃ ἐκ τῶν ὑπερεσόδων πιστώσεις ὑπὲρ τῆς Παιδείας. Ἡ χώρα μας ἤδη ἔχει 700.000 ἀνέργους καὶ 3.000.000 ἀπόρους, βάσει καταστάσεων τοῦ Κέντρου Προνοίας. Κομπάζει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἔκαμεν ἔργα, ὅτι ηὐξήθη τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα, ὅτι ἐτονώθη ἡ ἐμπιστοσύνη τοῦ λαοῦ εἰς τὸ νόμισμα καὶ ὅτι ὅλα αὐτὰ ἀποδεικνύονται ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ηὐξήθησαν αἱ καταθέσεις εἰς τὰς Τραπέζας. Ἀλλὰ ἡ αὔξησις τῶν καταθέσεων ὀφείλεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ ὅτι τὸ κεφάλαιον ἐταλαιπωρήθη ἐν τῇ ἀναζητήσει τοῦ ἐξωτραπεζιτικοῦ τόκου καὶ προσφεύγει εἰς τὰς Τραπέζας διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ἑνὸς μικροῦ τόκου. Καὶ τοῦτο προκύπτει ἐκ τοῦ ὅτι ὅταν ἡ ΔΕΗ ἐζήτησεν ὁμολογιακὸν δάνειον ἔσπευσεν ὁ λαὸς νὰ ἐπενδύσῃ τὰς καταθέσεις του εἰς τὸ ὁμολογιακὸν αὐτὸ δάνειον. Ἑπομένως εἶναι ἐκτὸς τῶν πραγμάτων ὁ κομπασμὸς τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ηὐξήθησαν αἱ ἰδιωτικαὶ καταθέσεις λόγῳ ἐμπιστοσύνης τάχα τοῦ λαοῦ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἰσχυρίζεται καὶ κομπάζει ἡ Κυβέρνησις λέγουσα, ὅτι εἶναι Κυβέρνησις ἔργων. Ἐλέχθη προηγουμένως, ὅτι οἱ δρόμοι ἀποτελοῦν σπουδαιοτάτην ἐπένδυσιν. Ἀσφαλῶς, οἱ δρόμοι εἶναι ἔργον πολιτισμοῦ, ἀλλὰ ἔχουν ἔμμεσον ἀπόδοσιν. Ἄμεσον ἀπόδοσιν ἔχουν ἄλλαι ἐπενδύσεις. Ἡ κατασκευὴ τοῦ δρόμου Ἀθηνῶν–Κορίνθου ἐστοίχισε μέχρι τοῦδε 350 ἑκατομμ. καὶ ἀσφαλῶς θὰ ἀκολουθήσῃ καὶ αὐτὸς τὰ ἄλλα ἔργα εἰς τὰς ὑπερβάσεις καὶ θὰ στοιχίσῃ καὶ ἄλλα 150 ἑκατομμ. χωρὶς νὰ δικαιολογῆται τοῦτο καὶ μὲ ὑπέρβασιν 150 ἑκατομμ. Αὐτὸ μαρτυρεῖ τὴν ἔλλειψιν μελέτης καὶ παρακολουθήσεως τῶν ἔργων καὶ κακὴν διαχείρισιν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀκολουθεῖ τοὺς κανόνας τεχνικῆς καὶ οἰκονομικῆς ἐπιστήμης εἰς τὴν ἱεράρχησιν τῶν ἔργων. Διότι μὲ τὸν ὑπάρχοντα δρόμον Ἀθηνῶν–Κορίνθου ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἡ συγκοινωνία ἐπὶ ἀρκετὰ ἔτη, δεδομένου, ὅτι καὶ σήμερον τὰ αὐτοκίνητα διὰ νὰ μὴ πληρώνουν τὰ διόδια ἀκολουθοῦν τὸν παλαιὸν δρόμον, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει, ὅτι εἶναι ἱκανὸς νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς συγκοινωνίας. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις τὰ χρήματα αὐτὰ τὰ διέθετε διὰ τὴν ἄρδευσιν τοῦ Ἀργολικοῦ πεδίου ὡς καλυτέρας ἐπενδύσεως, τοῦ πεφυτευμένου μὲ 5 ἑκατομμ. πορτοκαλεῶν καὶ δυναμένου νὰ φυτευθῇ μὲ ἄλλα 10 ἐντὸς ὀλίγου χρόνου, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ κατασκευασθῇ καὶ ὁ δρόμος Ἀθηνῶν —Κορίνθου ἀπὸ τὰς ἀποδόσεις τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἔργου. Ὅταν συνεζητεῖτο ὁ νόμος περὶ φορολογικῶν ἀπαλλαγῶν ὑπέβαλα τὴν ἑξῆς τροπολογίαν: Εἰς τὸ ἄρθρον 19 προστίθεται παρ. 5. ἔχουσα οὕτω: «5. Γεωργικὰ μηχανήματα καὶ ἐφόδια, γεωργικὰ φάρμακα ὡς καὶ λιπάσματα εἰσαγόμενα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, παρὰ γεωργικῶν συνεταιρισμῶν, ἀπαλλάσσονται παντὸς δασμοῦ, τέλους καὶ εἰσφορᾶς». Εὐθὺς ὡς ἀνεγνώσθη ἡ τροπολογία πάντες οἱ βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως υἱοθέτησαν αὐτὴν καὶ πολλοὶ βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως τὴν ὑπεστήριξαν, διὰ νὰ τὴν καταψηφίσουν ὅταν ἔγινεν ὀνομαστικὴ ψηφοφορία. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ νὰ κατευθύνῃ τὴν πηγαίως ἀναβλύσασαν πλειοψηφίαν ὑπὲρ τῆς τροπολογίας μου εἶπε, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ ἀπαλλαγοῦν τῆς φορολογίας τὰ γεωργικὰ εἴδη, ἀλλὰ διότι δὲν γνωρίζω τὰς ἐπιπτώσεις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ νὰ τὴν καταψηφίσητε καὶ ὑπόσχομαι, ὅτι μὲ τὴν κατάθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ ἱκανοποιήσω τὸ αἴτημα αὐτό. Αὐτὰ εἴπατε, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλὰ βλέπω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ἀπών. Ἀλλὰ καὶ ὅταν ἦτο παρὼν κατὰ τὰς ἀγορεύσεις τῶν προλαλησάντων, ἐδιάβαζεν ἐφημερίδα.

§38Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ἐπεσκέφθην εἰς τὴν Θεσσαλονίκην τὸν ἁρμόδιον ὑπάλληλον τῆς ΔΕΗ καὶ τὸν παρεκάλεσα διὰ τὴν ἠλεκτροδότησιν χωρίων τῆς περιφερείας μου, τὰ ὁποῖα στεροῦνται τοῦ φωτός, ἀπήντησεν, ὅτι σὲ πολλὰ χωρία τὰ ὁποῖα ἔχουν ἠλεκτροδοτηθῆ δὲν εἰσπράττουν οὔτε τὰ φύλακτρα. Ἐρώτησα νὰ μάθω ποῖα χωρία εἶναι ποὺ δὲν εἰσπράττουν οὔτε τὰ φύλακτρα καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι τὰ χωρία εἶναι ἡ Πλατανιά, ἡ Ἀδριανή, τὰ Κύργια κ.λ.π. Τοῦ ἀπήντησα ὅτι εἰς τὰ χωρία αὐτὰ δὲν ἔχουν μείνει νέοι οἱ ὁποῖοι θὰ χρησιμοποιοῦσαν τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, ἔχουν φύγει ὅλοι, διὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν εὐημερίαν τῆς ΕΡΕ. Ἀλλὰ μήπως περιελήφθησαν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ὅσα ὑπεσχέθησαν πρὸ τριετίας; Συλλαμβάνονται οἱ πυροπαθεῖς χωρικοὶ διὰ νὰ πληρώσουν ἐνοίκιον ἀπὸ τὰ ἐγκαταλελειμμένα κτήματα τὰ ὁποῖα καλλιεργοῦν, μήπως σύμφωνα μὲ τὰς ὑποσχέσεις τῆς ΕΡΕ, ὅτι θὰ ἐχορήγουν δάνεια μακροπρόθεσμα εἰς τοὺς χωρικοὺς διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς κατοικίας τῆς ὁποίας στεροῦνται, εἰς οὐδένα ἐχορηγήθη δάνειον δι’ ἀνέγερσιν κατοικίας, ἐχορήγησαν δάνεια διὰ ἀχυρῶνας καὶ σταύλους, καὶ δι’ ἀγορὰν μόσχων καὶ ἀγελάδων, διὰ νὰ παράγουν οἱ χωρικοὶ καὶ νὰ τρῶνε ἄλλοι εὐθηνὸν κρέας καὶ βούτυρον, οἱ δὲ παραγωγοὶ νὰ τρῶνε τὸ ἀργιάνι, αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτικὴ τῆς ΕΡΕ.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαπαναγιώτου, σᾶς παρακαλῶ, αἱ διακοπαὶ πρέπει νὰ εἶναι σύντομοι.

§40Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μὴ γίνωνται διακοπαὶ καὶ οἱ ρήτορες νὰ εἶναι σύντομοι διὰ νὰ ὁμιλήσουν ὅλοι.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔκαμα ἤδη παρατήρησιν εἰς τὸν κ. Παπαπαναγιώτου, ὅπως αἱ διακοπαὶ εἶναι σύντομοι. Ἀλλὰ πλέον δὲν θὰ ἐπιτρέψω διακοπὰς καὶ παρακαλῶ τοὺς ρήτορας νὰ εἶναι σύντομοι.

§42Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἡμεῖς παρακαλοῦμεν τοὺς ρήτορας νὰ εἶναι σύντομοι.

§43Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Δὲν εἶναι νέον, ὅτι ἡ οἰκονομία τῆς Πατρίδος μας εἶναι πτωχὴ καὶ δι’ αὐτὸ ἐτέθη ἀπὸ τὴν Ἕνωσιν τοῦ Κέντρου ἡ ἐλάττωσις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Τοῦτο ἐτέθη καὶ ἀπὸ τὸν Πρόεδρον Ἀϊζενχάουερ καὶ ἀπὸ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ ΝΑΤΟ καὶ ἀπὸ ὅλους. Καὶ ἀντὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐντείνῃ τὰς προσπαθείας τῆς διὰ τὴν πραγμάτωσιν τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ ἐκατηγόρησε καὶ κατηγορεῖ τὴν Ε. Κ. ὅτι δημαγωγεῖ, ὅτι κλονίζει τὴν ἀσφάλειαν τῆς χώρας, ὅτι εἶναι ὕποπτος ἐθνικῶς καὶ ἄλλα. Καὶ ὅμως ἡ Κυβέρνησις ἠναγκάσθη εἰς τὸ ὑπόμνημα πρὸς τὸ Κονσόρτσιουμ νὰ ἐπαναλάβῃ τὰ ἐπιχειρήματα τῆς Ε. Κ., ἀπειλοῦσα τὴν ἐλάττωσιν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, διότι δὲν δύναται ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ βαστάξῃ αὐτάς. Αἱ ἐξαγωγαί μας συνίστανται κυρίως εἰς γεωργικὰ προϊόντα καὶ μετὰ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν εἶναι δυνατὸν τὰ γεωργικά μας προϊόντα νὰ ἴδουν ἡμέρας ζοφεράς. Παρῆλθεν ἔτος ἀπὸ τῆς συνθήκης τῶν Ἀθηνῶν καὶ πενταετία ἀπὸ τῆς συμβάσεως τῆς Ρώμης καὶ ἡ Κυβέρνησις οὐδὲν ἔπραξε διὰ τὸν ἐκσυγχρονισμὸν τῆς γεωργίας μας, βιομηχανίας καὶ κτηνοτροφίας, ὡς καὶ ἁλιείας. Ἐδιάβασα μίαν στατιστικὴν διὰ τὴν ἀπόδοσιν τῆς ἀγελάδος ἐν Ὁλλανδίᾳ ἥτις ἔχει ὡς ἑξῆς: Ὁλλανδία 3.880 χιλιόγρ., Βέλγιον, Λουξεμβοῦργον 3.695, Δυτικὴ Γερμανία 2.900, Γαλλία 2.100, Ἰταλία 1.740 καὶ Ἑλλὰς 980 κατ’ ἔτος. Ὑπὸ τὰ δεδομένα ταῦτα ἡ κτηνοτροφία μας θὰ καταστραφῇ καὶ θὰ ἐγκαταλειφθῇ παντελῶς ἡ ἀπασχόλησις αὕτη, ὡς μὴ ἔχουσα ἀνταγωνιστικότητα. Ὑπέβαλα ἐρώτησιν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας περὶ ὁρισμοῦ τῆς τιμῆς εἰς 4 δραχ. κατὰ χιλιόγραμμον τοῦ ἀγελαδινοῦ γάλακτος ἔναντι τῶν 2.40 ποὺ τὸ διαθέτουν σήμερον οἱ ἀγελαδοτρόφοι μας. Καὶ ἡ ἀπάντησις εἶναι ἡ ἑξῆς: «Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11467)9433)15.10.62 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Παπαδημητρίου πρὸς τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας, σχετικῶς μὲ τὴν τιμὴν τοῦ ἀγελαδινοῦ γάλακτος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 1) Ὁ ὁρισμὸς τῆς τιμῆς γάλακτος ἀγελάδος εἰς χεῖρας παραγωγοῦ εἰς 4 δραχμὰς κατὰ χιλιόγραμμον, ὡς προτείνει ὁ ἐρωτῶν κ. βουλευτής, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. 2) Αἱ τιμαὶ τοῦ γάλακτος ἀγελάδος εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν εἰς τὰς χώρας τῆς Ε.Ο.Κ. εἶναι μικρότεραι τοῦ 2,40 δραχ. κατὰ χιλιόγραμμον γάλακτος καὶ αἱ τιμαὶ τοῦ προσφερομένου εἰς τὴν κατανάλωσιν γάλακτος εἶναι μικρότεραι ἀπὸ τὰς παρ’ ἡμῖν ἐπικρατούσας. Περαιτέρω αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ γάλακτος θὰ εἶχεν ὡς συνέπειαν τὴν μὴ ὕπαρξιν προϋποθέσεων διὰ τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως τοῦ ἀγελαδινοῦ γάλακτος ὡς νωποῦ, ὅπερ καὶ ἀποτελεῖ τὴν καλυτέραν ἀξιοποίησιν αὐτοῦ, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὸ μὴ καταναλισκόμενον ὡς νωπὸν θὰ μετατρέπεται εἰς τυρόν, βούτυρον κλπ. ἡ δὲ ἐκ τῆς τοιαύτης ἀξιοποιήσεως ἐκκαθαριζομένη τιμὴ κατέρχεται εἰς ἐπίπεδα πέριξ τῶν 2 δραχ. κατὰ χιλιόγραμμον. 3) Αἱ προσπάθειαι ὅλων μας δέον νὰ στρέφωνται πρὸς τὴν μείωσιν τοῦ κόστους παραγωγῆς, διὰ τῆς καλλιεργείας κτηνοτροφικῶν φυτῶν εἰς τὴν γεωργικήν των ἐκμετάλλευσιν, πρὸς διατροφὴν τῶν ζώων των, εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ποιότητος τῶν ζώων των, τὴν ὀρθολογικὴν διατροφὴν αὐτῶν κ.λ.π.». Κατόπιν αὐτοῦ, κ. συνάδελφοι, δὲν ἀπομένει εἰς τοὺς ἀγελαδοτρόφους παρὰ νὰ πωλήσουν τὰς ἀγελάδας των εἰς τοὺς κρεοπώλας. Καὶ ὅλην τὴν εὐθύνην τὴν φέρει ἡ Κυβέρνησις, διότι δὲν ἐμερίμνησε νὰ δημιουργηθοῦν αἱ προϋποθέσεις ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι θὰ καθίστων τὴν χώραν μας ἱκανὴν νὰ συναγωνισθῇ τὰς ἄλλας χώρας εἰς τὸν κτηνοτροφικὸν τομέα. Ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω, ὅτι τὸ ⅙ τῶν εἰσαγωγῶν διατίθεται διὰ τὴν εἰσαγωγὴν τροφίμων καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν μὲ τὸν ἀναδασμὸν τῆς γῆς καὶ μὲ τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς σιτοκαλλιεργείας εἰς τὰς ὀρεινὰς περιοχὰς καὶ τὴν κατασκευὴν ὑδατοδεξαμενῶν εἰς τὰ λείψυδρα βουνὰ νὰ ἀναπτύξωμεν τὴν κτηνοτροφίαν μας ὥστε νὰ μὴ διαθέτωμεν σημαντικὸν συνάλλαγμα διὰ τὴν εἰσαγωγὴν τῶν εἰδῶν αὐτῶν. Γενικώτερον ὅμως, εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας, ἀναφέρομαι εἰς τὰ καπνά, θέλω νὰ εἴπω ὅτι ἡ Τουρκία ηὔξησε τὰς διὰ καπνὸν καλλιεργουμένας ἐκτάσεις πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἡμεῖς θὰ ἔπρεπε νὰ εἴχομεν κάμει πρὸ πολλοῦ ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν βεβαίως, ὅτι θὰ ἐπρομηθευόμεθα πετρέλαιον ἀπὸ τὴν Ρωσίαν ἡ ὁποία θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀπορροφήσῃ ὅλα τὰ καπνὰ καὶ ὅλα τὰ ἑσπεριδοειδῆ. Ἡ Κυβέρνησις, ὡς μὴ ὤφειλε, δὲν ἐπέτρεψε τὴν καπνοκαλλιέργειαν καὶ εἰς χωρία ὅπου εἶναι δυνατὴ αὕτη καὶ ἐνδείκνυται διὰ τὴν εὕρεσιν εἰσοδήματος ἀπὸ τοὺς δυστυχεῖς ἀγρότας μας οἱ ὁποῖοι κυριολεκτικῶς εὑρίσκονται εἰς ἀθλίαν κατάστασιν. Κύριοι βουλευταί, ἐντὸς μιᾶς 10ετίας τὰ χωρία θὰ γυμνωθοῦν, διότι ὁ πληθυσμὸς τῆς ὑπαίθρου παρ’ ὅτι μοχθεῖ, πεινᾷ καὶ δικαίως ἐξοργίζεται, ἡ Κυβέρνησις διατείνεται ὅτι τελεῖ ἐν εὐημερίᾳ. Ἡ ἄσωτος καὶ ἀσυνεπὴς διάθεσις τῶν χρημάτων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ποὺ γίνεται ἀπὸ τὴν ράθυμον Κυβέρνησιν ἐπιτείνει τὴν κακοδαιμονίαν τοῦ λαοῦ. Εἴς τινας περιοχὰς διανοίγονται ταὐτοχρόνως τρεῖς ὁδοὶ διὰ νὰ ἐπικοινωνοῦν μεταξὺ των ἀνάλογα χωρία. Μὲ τὴν δαπάνην αὐτὴν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μεταστεγασθοῦν τὰ 3–4 χωριὰ καὶ νὰ ἀποτελέσουν ἕνα μεγάλον συνοικισμὸν μὲ πολλοὺς διδασκάλους, ἱερεῖς καὶ πᾶν ἄλλο μαρτυροῦν τὸν πολιτισμόν. Εἰς τὴν πόλιν τοῦ Ἄργους ὅπου ὑπάρχουν 10 περίπου ὑφαντουργεῖα μὲ ἀσυγχρόνους μηχανάς, ἐζήτησα νὰ μάθω ἐὰν οἱ ἔχοντες τὰς ἐπιχειρήσεις ὠχλήθησαν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸν ἐκσυγχρονισμὸν τῶν βιομηχανιῶν. Ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν ἔλαβον εἶναι ὅτι οὐδεμίαν ὄχλησιν εἶχον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὡς συνέπεια θὰ ὑπάρξῃ αἱ βιομηχανίαι αὗται μετ’ οὐ πολὺ νὰ κλείσουν καὶ 1400 ἐργάται ποὺ ἀσχολοῦνται εἰς αὐτὰς νὰ εὑρεθοῦν εἰς τοὺς δρόμους. Κύριοι συνάδελφοι, ἐφ’ ὅσον συνεδέθημεν μὲ τὴν Ε.Ο. Κ. πέραν τῆς βοηθείας, τῆς ὁποίας ἔχομεν ἀνάγκην, ἐπιβάλλεται νὰ ἐπιδοθῶμεν εἰς τὴν ἐκπαίδευσιν στελεχῶν καὶ διὰ τὴν βιομηχανίαν καὶ διὰ τὴν γεωργίαν καὶ διὰ τὴν κτηνοτροφίαν, διότι ἐὰν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν δὲν τεθῇ εἰς κίνησιν καὶ δὲν δημιουργηθῇ ἡ ὑποδομὴ διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ ἐκπαίδευσις στελεχῶν, θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρξῃ αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Χάριν τῶν γεωργῶν καὶ τῆς γενικῆς οἰκονομίας ἐπιβάλλεται ἡ ἄμεσος ρύθμισις τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν ὡς τοῦτο ἐπιμόνως κατ’ ἐπανάληψιν ἐζητήσαμεν. Πρὶν ὅμως κατέλθω τοῦ βήματος, θεωρῶ χρέος μου, νὰ ἐνθυμηθῶ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εὗρε χθὲς τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐξυβρίσῃ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. τὸν πρύτανιν τῆς πολιτικῆς, τὸν περισσῶς τὴν Πατρίδα ὑπηρετήσαντα, ὅτε ἐκυβέρνα ἐν Μέσῃ Ἀνατολῇ, κατώρθωσε μὴ ἔχων ὅπλα νὰ σταματήσῃ τὰ σφαγεῖα καὶ νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν ἀναίμακτον ἀπελευθέρωσιν τῆς χώρας, εὗρε λέγω τὴν εὐκαιρίαν νὰ κατηγορήσῃ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. διὰ πλατειασμοὺς καὶ ἐπιγράμματα, ἀντιφάσκων βεβαίως καὶ ὀρθῶς ὡς ἡ «Ἑστία» καθημερινῶς τὸν περιποιεῖται διὰ τοὺς ρητορικοὺς μαργαρίτας του, εὗρε λέγω τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐξυβρίσῃ τὸν πολιτικὸν ἐκεῖνον πρὸς τὸν ὁποῖον θὰ πρέπει ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ Ἔθνους νὰ εἶναι αἰωνία. Ἀλλά, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. τὸν ἔχει παραλάβει ἡ ἱστορία, ἐσᾶς σᾶς βαρύνει ἡ φόρμουλα τῆς προδοσίας τῆς Κύπρου, ἡ ὁποία θὰ παραμείνῃ αἰώνιον στίγμα προδοσίας εἰς βάρος σας. (Χειροκροτήματα).

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Παππᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§45Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§47Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι κατὰ τὴν γνώμην μου ὀρθὸν νὰ δύνανται οἱ ρήτορες νὰ ἐναλλάσσουν σειράν, ὅταν ὁ ἔχων τὴν σειρὰν νὰ ὁμιλήσῃ, εἶναι ἀπών. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ ρήτωρ, ὁ ὁποῖος ἔχει σειρὰν νὰ ὁμιλήσῃ νὰ κάθεται εἰς τὸ σπίτι του καὶ νὰ δίδῃ τὴν σειράν του εἰς ἄλλον ρήτορα τὸν ὁποῖον προτιμᾷ. Τότε ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι παριστάμεθα, τὶ κάμομεν ἐδῶ;

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀλλαμανῆ, δὲν θὰ ἀντιδικήσω μαζί σας, διότι εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος μὲ τὰς ἀπόψεις σας. Ἐστὲ βέβαιος, ὅτι καὶ ἐγὼ καὶ τὰ λοιπὰ μέλη τοῦ Προεδρείου τοῦ λοιποῦ θὰ τηρήσωμεν ἀπαρεγκλίτως τὴν ἀρχὴν τῆς μὴ δυνατότητος μεταβιβάσεως τῆς σειρᾶς τῆς ὁμιλίας. Ὁ κ. Παππᾶς ὅμως θὰ εἶναι ὁ μόνος ρήτωρ ἐκ τῆς ΕΔΑ, ὁ ὁποῖος θὰ ὁμιλήσῃ ἀπόψε καὶ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀκουσθῇ ἐφ’ ὅσον ἡ κυρία Σβώλου τοῦ μετεβίβασε τὴν σειράν της.

§49Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Θὰ συνεφώνουν μαζί σας κ. Πρόεδρε, ἐὰν δὲν εἶχεν ὁμιλήσει ἄλλος ρήτωρ ἐκ τῆς ΕΔΑ. Ἤδη ὅμως ἔχουν ὁμιλήσει ἀρκετοὶ ρήτορες ἐκ τῆς ΕΔΑ καὶ θὰ πρέπει ὁ κ. συνάδελφος νὰ ὁμιλήσῃ μὲ τὴν σειράν του.

§50Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἡμεῖς κ. Πρόεδρε, ἐζητήσαμεν τὴν ἐναλλαγὴν τῆς σειρᾶς διὰ τοὺς βουλευτὰς κ. κ. Ζίγδην καὶ Παπαδημητρίου, τὴν ἐζήτησεν ὅμως τὸ Κόμμα διὰ βουλευτὰς τοῦ Κόμματός μας καὶ ἀπὸ τῆς μεσημβρίας παρεκαλέσαμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐναλλαγὴν αὐτήν. Ἀκόμη πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ἐναλλαγῆς τῆς σειρᾶς ρητόρων παρευρισκομένων ἀμφοτέρων εἰς τὴν αἴθουσαν. Δὲν νομίζω, ὅτι καὶ ἡ ΕΔΑ ἐτήρησεν αὐτὴν τὴν τακτικὴν καὶ τὸ σπουδαιότερον ἡ κυρία Σβώλου δὲν παρευρίσκεται εἰς τὴν αἴθουσαν διὰ νὰ δυνηθῇ τέλος πάντων κατ’ οἰκονομίαν νὰ δώσῃ τὴν σειράν της εἰς ἄλλον συνάδελφον.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχομαι ὅσα εἴπατε κ. Μπακόπουλε, διότι δὲν ἔχω λόγον νὰ τ’ ἀρνηθῶ. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ βεβαιώσω, ὅτι καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν τῶν κ.κ. Σβώλου καὶ Παππᾶ δὲν ἐτηρήθη ἡ ἰδία διαδικασία. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ὁ κ. Παππᾶς θὰ πρέπει νὰ ὁμιλήσῃ, ἐφ’ ὅσον εἶναι ὁ μόνος ρήτωρ ἐκ τῆς ΕΔΑ, ὁ ὁποῖος θὰ ὁμιλήσῃ ἀπόψε.

§52Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν καὶ ἐγὼ ὅπως καὶ οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι, νὰ διατυπώσω ἔντονον διαμαρτυρίαν διὰ τὴν καταπάτησιν τῶν δικαιωμάτων τῆς Βουλῆς ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Βουλὴ ἔχει νὰ ἐπιτελέσῃ δύο καθήκοντα. Τὸν νομοθετικὸν καὶ τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Δυστυχῶς ὅμως ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὴν τελευταίαν περίοδον τὸ νομοθετικὸν ἔργον τὸ ἀσκεῖ διὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως. Ταὐτοχρόνως ὅμως ἐμποδίζει καὶ τὸ ἔργον τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου παρεμβάλλουσα πλεῖστα ὅσα προσκόμματα, ὥστε νὰ καταλήγωμεν εἰς πλήρη ἀδυναμίαν τοῦ ἐλέγχου τῶν Κυβερνητικῶν πράξεων. Κατ’ ἀρχὴν ἀπουσιάζουν συνήθως οἱ ἐλεγχόμενοι Ὑπουργοὶ καὶ ἀναγκαζόμεθα νὰ λύσωμεν τὰς συνεδριάσεις λόγῳ ἀπουσίας τῶν ἐπερωτωμένων Ὑπουργῶν. Κατὰ κανόνα, ἡ Συμπολίτευσις ἀπουσιάζει καὶ ἀναγκαζόμεθα νὰ λύσωμεν τὰς συνεδριάσεις τοῦ Σώματος ἐλλείψει ἀπαρτίας. Τέλος, ἡ Κυβέρνησις ἀρνεῖται νὰ δεχθῇ τὴν πρόταξιν τῶν ἐπερωτήσεων ἐκείνων αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς ἐπίκαιρα θέματα καὶ συγκινοῦν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Δὲν ἀπομένει συνεπῶς εἰς τὴν Βουλὴν παρὰ μόνον τὸ δικαίωμα νὰ συζητήσῃ καὶ νὰ ψηφίσῃ τὸν προϋπολογισμὸν σύμφωνα μὲ τὸ ἄρθρον 60 τοῦ Συντάγματος. Ἡ Κυβέρνησις ὅμως ἐφρόντισε καὶ ἀπήλλαξε τὴν Βουλὴν καὶ αὐτοῦ τοῦ ἔργου της μὴ καταθέτουσα ἐμπροθέσμως τὸν προϋπολογισμὸν. Καὶ κατόπιν τούτων ἐρωτᾶται, ποῖος εἶναι ὁ ρόλος τῶν βουλευτῶν καὶ ποῖος ὁ λόγος τῆς ὑπάρξεώς των. Μήπως διὰ νὰ συζητῶμεν ἀκαδημαϊκῶς 4– 5 μῆνας κατ’ ἔτος καὶ κατὰ τὸν ὑπόλοιπον χρόνον νὰ καθήμεθα εἰς τὰ σπίτια μας; Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, καὶ περαιτέρω ἡ Κυβέρνησις διὰ παντοίων ἄλλων τρόπων κατήργησεν ἐν τῇ οὐσίᾳ τὸ κοινοβουλευτικόν μας πολίτευμα. Ἀσκεῖ τὴν ἐξουσίαν καὶ δι’ Ὑπουργικῶν ἀποφάσεων ἢ διὰ Πράξεων τοῦ Ὑ. Σ. ἢ καὶ δι’ εὐρέων ἐξουσιοδοτήσεων τὰς ὁποίας λαμβάνει χάρις εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν βουλευτῶν τῆς Συμπολιτεύσεως. Τοιουτοτρόπως τὸ Κράτος διοικεῖται ἐρήμην τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Ἔθνους καὶ συνεπῶς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ ἴδιος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπουσιάζει κατὰ σύστημα ἐκ τῶν συνεδριάσεων τοῦ Σώματος, δίδων οὕτω τὸν τόνον τῆς περιφρονήσεως τοῦ κοινοβουλίου. Καὶ εἰς ἐπιστέγασμα ὅλων αὐτῶν, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν καταθέτει κἂν τὸν προϋπολογισμὸν μὲ διάφορα προσχήματα καὶ τοιουτοτρόπως ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ ἐλέγξῃ τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν Οἰκονομικῶν τῆς χώρας. Δὲν θ’ ἀσχοληθῶ, κ. βουλευταί, μὲ τὰς δικαιολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διὰ τὴν μὴ ἔγκαιρον κατάθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἁρμοδιώτεροι ἐμοῦ συνάδελφοι, ἀπέδειξαν τὸ σαθρὸν τῶν ἐπιχειρημάτων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Σκοπὸς τῆς Κυβερνήσεως ἐκ τῆς μὴ καταθέσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι νὰ ἀποφύγῃ τὸν ἔλεγχον διὰ τὴν διαχείρισιν τοῦ δημοσίου χρήματος. Δὲν ἐπιθυμεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ πληροφορηθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς κατὰ ποίους ἀντιλαϊκοὺς τρόπους καὶ μεθόδους διατίθενται τὰ χρήματά του. Δὲν ἐπιθυμεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ πληροφορηθῇ ὁ λαὸς ὅτι αὕτη στερεῖται οἰκονομικοῦ προγράμματος, στερεῖται παντελῶς οἱουδήποτε οἰκονομικοῦ προσανατολισμοῦ. Παρὰ ταῦτα ἡ Κυβέρνησις κομπάζουσα, προπαγανδίζει μεταξὺ τῶν μὴ γνωριζόντων αὐτὰ τὰ θέματα ὅτι πλέομεν εἰς πελάγη εὐτυχίας. Οἱ περισσότεροι ὅμως ἀντιλαμβάνονται ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ κομπασμοὶ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὑποκριτικοὶ καὶ λέγονται πρὸς ἐσωτερικὴν μόνον κατανάλωσιν. Οἱ περισσότεροι γνωρίζουν εἰς ποίαν χαώδη κατάστασιν ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομίας εὑρίσκεται ἡ χώρα. Γνωρίζει ἡ Κυβέρνησις ὅτι μὲ τὴν ἐπέκτασιν τῆς συζητήσεως καὶ τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ὅλου οἰκονομικοῦ θέματος, ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ θὰ ἀποκαλυφθῇ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἡ πραγματικὴ οἰκονομικὴ κατάστασις. Εὐτυχῶς, παρὰ τὴν προσπάθειαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως περιορίσῃ τὴν συζήτησιν, εὐτυχῶς, λέγω, χάριν εἰς τὴν ἐπιμονὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐγενικεύθη ἡ συζήτησις καὶ ἐξονυχίζεται τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα τῆς χώρας.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι χάριν τῆς ἐπιμονῆς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ Προεδρεῖον ἐπέδειξε κατανόησιν, λόγῳ τῆς φύσεως τοῦ συζητουμένου θέματος.

§54Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Δέχομαι, κ. Πρόεδρε, ὅτι τὸ Προεδρεῖον συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ δοθῇ ἡ εὐρύτης εἰς τὴν συζήτησιν, ἥτις ἐπεβάλλετο λόγῳ τοῦ συζητουμένου θέματος. Οὕτω, κατέστη δυνατὸν νὰ πληροφορηθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὅτι τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους δὲν εἶναι οἷα τὰ ἐμφανίζει ἡ Κυβέρνησις, διότι ἀπεδείχθη ὅτι τὰ τελευταῖα, ἔτη ἐξαιρέσει τοῦ 1961, ἐσημειώθη ἀνάσχεσις εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Ἐφοβεῖτο ἡ Κυβέρνησις τὴν γενίκευσιν τῆς συζητήσεως, διότι θὰ ἀπεδεικνύετο ὅτι τὸ τόσον διατυμπανισθὲν 5ετὲς πρόγραμμα ἀναπτύξεως ὑπελείφθη τῶν προβλέψεων περισσότερον τοῦ 50%. Καὶ εἶναι βέβαιον ὅτι ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἥτις ἐβάσιζε τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας κατὰ 80% εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν ἦτο ἐσφαλμένη, καὶ δὲν ἐπέτυχε διότι δὲν παρεσχέθησαν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους αἱ προϋποθέσεις καὶ τὰ μέσα πρὸς ἐπιτυχίαν. Αἱ ἰδιωτικαὶ ἐπενδύσεις εἰς τὴν βιομηχανίαν εἶναι βέβαιον ὅτι ὑπελείφθησαν κατὰ 50% τῶν προβλεπομένων ὑπὸ τοῦ 5ετοῦς σχεδίου. Χαρακτηριστικὸν τῆς μὴ ἀπορροφητικότητος τῆς οἰκονομίας μας εἶναι ἡ συσσώρευσις τοῦ χρήματος εἰς Τραπέζας χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ καμμία ἐπιδίωξις ἐπενδύσεων εἰς βιομηχανίας. Ὁ κ. Ὑπουργός, τὸ φαινόμενον αὐτὸ τὸ ἐχαρακτήρισεν ὡς φαινόμενον οἰκονομικῆς εὐρωστίας καὶ ἀνόδου, ἐνῷ ἡ συσσώρευσις τῶν κεφαλαίων εἰς τὰς Τραπέζας καὶ ἡ ἐπένδυσις αὐτῶν εἶναι σύμπτωμα οἰκονομικῆς παρακμῆς. Ἡ ἐμμονὴ τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὰς ὑψηλὰς ἀντιπαραγωγικὰς δαπάνας πρῶτον, δεύτερον ἡ διακοπὴ τῆς βοηθείας τοῦ ἐξωτερικοῦ, τρίτον, ἡ ἐξυπηρέτησις τοῦ μεταπολεμικοῦ Δημοσίου χρέους, ἥτις ὑπερέβη τὸ ἕνα δισεκατομ. ἐτησίως τέταρτον, ἡ ὑποταγὴ τῆς Κυβερνήσεως εἰς τοὺς κεφαλαιούχους τοῦ προπολεμικοῦ χρέους, ἡ ρύθμισις τοῦ ὁποίου ἐγένετο σκανδαλωδῶς, ἐπιβαρύνουσα τὸ Κράτος μὲ 232 ἑκατομμύρια δολλάρια διὰ τὴν ἱκανοποίησιν μόνον τῶν Ἀμερικανῶν ὁμολογιούχων, χωρὶς νὰ ὑπολογισθοῦν αἱ ἀπαιτήσεις τῶν Ἄγγλων ὁμολογιούχων καὶ τέλος ἡ ἀποτυχία τῆς κυβερνητικῆς προσπαθείας νὰ ἐπιτύχῃ βοήθειαν ἀπὸ τὸ Κονσόρτσιουμ, ὅλοι αὐτοὶ οἱ λόγοι ἠνάγκασαν τὴν Κυβέρνησιν νὰ διακηρύξῃ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ διαθέτῃ οὐδεμίαν δαπάνην δι’ ἐπενδύσεις ἐκτὸς τῶν ἔργων ἅτινα ἤδη εὑρίσκονται ὑπὸ ἐκτέλεσιν καὶ οὕτω ματαιοῦται ὁριστικῶς ἡ ἐκβιομηχάνησις τῆς χώρας ἐπὶ ἐθνικῆς τάσεως. Διαπιστώνεται δὲ ὅτι ματαιοῦται ὁριστικῶς καὶ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ 5ετοῦς προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Κατὰ τὴν τελευταίαν 3ετίαν παρετηρήθη τὸ φαινόμενον τῆς παραδόσεως τῆς χώρας εἰς τὴν ἐπιδομὴν τοῦ ξένου κεφαλαίου καὶ τῆς παραχωρήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ πλούτου εἰς ξένας μονοπωλιακὰς ἐπιχειρήσεις, αἵτινες ἦλθον ἐδῶ καὶ ὠργάνωσαν ἐπιχειρήσεις μὲ προνόμοια ἀποικιακῆς φύσεως. Τὸ ἐπιστέγασμα τῆς καταστρεπτικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ἡ ἐπιδιωχθεῖσα σύνδεσις τῆς χώρας μας μὲ τὰς χώρας τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, παρὰ τὸ ὅτι ἦσαν γνωσταὶ αἱ προϋποθέσεις καὶ αἱ συνθῆκαι, αἵτινες ἐπεκράτουν εἰς τὴν χώραν μας ἐν σχέσει μὲ τὰ ἰσχύοντα εἰς τὰς χώρας μετὰ τῶν ὁποίων συνεδέθη ἡ Ἑλλάς. Ὑπεστηρίξαμεν κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ τώρα ὑποστηρίζομεν, ὅτι ὁ δασμολογικὸς ἀφοπλισμὸς τῆς χώρας μας θὰ ἔχῃ μὲ μαθηματικὴν ἀκρίβειαν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ἐξαφάνισιν μιᾶς ὁλοκλήρου σειρᾶς ἐθνικῶν ἐπιχειρήσεων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ γενικεύσῃ τὴν ἀνεργίαν καὶ τὴν ὑποαπασχόλησιν Ὑπεστηρίξαμεν ἔκτοτε ὅτι ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. θὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν νὰ θέση ὅλας τὰς οἰκονομικὰς δραστηριότητας τῆς χώρας, μηδὲ τοῦ ἐσωτερικοῦ ἐμπορίου ἐξαιρουμένου, ὑπὸ ξένον ἔλεγχον. Ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν θὰ δημιουργήσῃ, καὶ ἐδημιούργησεν ἤδη ἀνυπέρβλητα ἐμπόδια εἰς τὴν σύναψιν διμερῶν ἰσοϋψῶν ἀνταλλαγῶν μὲ πολλὰς χώρας καὶ ἰδιαιτέρως μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν ἀσφαλῶς διεξόδους τῶν πλεονασμάτων τῶν γεωργικῶν μας προϊόντων καὶ δὲν θὰ βραδύνῃ νὰ καταφανῇ ὅτι ἡ σύνδεσίς μας ἀποτελεῖ πλῆγμα διὰ τὴν ἀγροτικὴν καὶ κτηνοτροφικὴν παραγωγήν μας, ἥτις λόγῳ τῆς χαμηλῆς παραγωγικότητος καὶ τῆς χαμηλῆς στάθμης τῆς τεχνικῆς ἔχει ὑψηλὸν κόστος, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ συναγωνισθῇ τὰ ὁμοειδῆ προϊόντα, τὰ παραγόμενα εἰς τὰς ἄλλας χώρας. Εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἐτονίσαμεν τοὺς κινδύνους αὐτοὺς καὶ βλέπομεν τώρα, πρὶν ἀρχίσῃ ἡ ἐφαρμογή της, τὴν ἀγωνίαν καὶ τὸ ἄγχος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διὰ τοὺς ἐπικειμένους κινδύνους καὶ ὅτι καὶ τὰ Κόμματα ἐκεῖνα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὰ ὁποῖα συνεφώνησαν μὲ τὴν σύνδεσίν μας, βλέπομεν νὰ διακηρύσσουν τώρα ὅτι δημιουργεῖται ζήτημα ζωῆς ἢ θανάτου διὰ τὴν χώραν μας. Καὶ δὲν θὰ βραδύνῃ πολύ, ὅτε ὅλαι αἱ τάξεις τῶν ἐργαζομένων καὶ ἀγροτῶν, τὰ μεσαῖα στρώματα, ἡ ἐθνικὴ ἀστικὴ τάξις καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις θ’ ἀρχίσουν ἀγῶνα ἐξόδου ἐκ τῆς Κ.Ε.Α. πρὶν ἐπέλθῃ πλήρης οἰκονομικὴ καταστροφὴ τῆς χώρας. Εἰς τὸν τομέα τῆς ἐκτελέσεως τῶν δημοσίων ἔργων καὶ δημοσίων ἐπιχειρήσεων, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸν ἔλεγχον καὶ τὴν ἐποπτείαν τῶν ἰδιωτικῶν ἐπενδύσεων, ἐπεκράτησε νοοτροπία ἀπλήστου ἐμπορομεσιτικῆς κερδοσκοπίας, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ ἀποτύχουν πλεῖσται ἐπιχειρήσεις καὶ νὰ χρεωκοπήσουν. Δὲν ἔχω παρὰ νὰ ἀναφέρω τὰ ἐργοστάσια σακχάρεως, τὸ Διϋλιστήριον, τὴν Πτολεμαΐδα, τὴν Λάρυμναν, τοὺς Ἑλληνικοὺς Σιδηροδρόμους κ.λ.π. Ἀποτέλεσμα τῆς χρεωκοπίας αὐτῆς εἶναι ἡ αὔξησις τοῦ καταναλωτικοῦ κόστους καὶ ἡ ὑπονόμευσις τοῦ προγράμματος τῆς περαιτέρω ἐκβιομηχανίσεως τῆς χώρας. Ἡ Κυβέρνησις ἀπέτυχε καὶ εἰς τὴν φορολογικὴν πολιτικήν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι τὸ τελευταῖον ἔτος ἐπέβαλεν εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ φορολογίαν δυόμισυ δισεκατομμυρίων. Δέκα ἑπτὰ κατηγορίαι φόρων ἐπεβλήθησαν τὸ τελευταῖον ἔτος. Ὁ συνάδελφος κ. Ἠλιόπουλος κατέθεσε σχετικὸν κατάλογον, ὁ ὁποῖος περιελήφθη εἰς τὰ πρακτικά. Ὁ προϋπολογισμὸς ηὐξήθη εἰς 23 δισεκατομμύρια, συνολικῶς δὲ ἀνέρχεται εἰς τὸ ποσὸν τῶν 30 δισεκατομμυρίων, ἂν ὑπολογισθοῦν καὶ οἱ προϋπολογισμοὶ τῶν δημοσίων ἐπιχειρήσεων, τῶν ἀσφαλιστικῶν ὀργανισμῶν καὶ τῶν νομικῶν προσώπων δημοσίου δικαίου. Ἀλλὰ καὶ ἡ φορολογία ἐπεβάλλετο καὶ ἐπεβλήθη κατὰ τρόπον ἄνισον. Ὑπεστήριξεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου χθὲς ὁ συνάδελφος κ. Μητσοτάκης, ὅτι τὸ 85% τῶν φορολογιῶν εἶναι ἔμμεσος φορολογία καὶ μόνον 15% εἶναι ἡ ἄμεσος φορολογία. Ὑπεστήριξεν ἐπίσης ἐπὶ πλέον ὁ αὐτὸς κ. συνάδελφος ὅτι τόσον ἡ φοροδιαφυγὴ ὅσον καὶ ἡ φοροκλοπὴ γίνεται ἀπὸ πρόσωπα ἔχοντα μεγάλας ἐπιχειρήσεις. Ὑπεστήριξεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου προχθὲς ὁ συνάδελφος κ. Ἠλιόπουλος τὸ καταπληκτικὸν γεγονός, ὅτι ἐπὶ 55% δισεκατομμυρίων φορολογητέας ὕλης, μόνον 17 δισεκατομμύρια φορολογοῦνται, μένουν δὲ τελείως ἀφορολόγητα 38 δισεκατομμύρια. Τοῦτο δὲ ἐπὶ συνόλου φορολογητέου εἰσοδήματος 88 δισεκατομμυρίων, ἐξ ὧν ἀφαιρεῖται τὸ ἐξ 28 δισεκατομμυρίων ἀφορολόγητον ἀγροτικὸν εἰσόδημα καὶ 5 δισεκατομμυρίων ἐκ μικρῶν εἰσοδημάτων καὶ ἀπομένει ὡς προεῖπον, φορολογητέα ὕλη 55 δισεκατομμυρίων, ἐξ ὧν φορολογοῦνται μόνον 18 δισεκατομμύρια. Τὸ εἰσόδημα τοῦτο τὸ ὁποῖον ἀπορροφᾶται ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν καὶ διατίθεται εἰς δαπάνας μὴ παραγωγικὰς ὄχι μόνον ὑπονομεύει τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας, ἀλλὰ καὶ δημιουργεῖ καὶ κατάστασιν ἀπαράδεκτον καὶ δυσκολίαν εἰς τοῦτο νὰ διαθέσῃ τὰ ἀπαιτούμενα κονδύλια ὑπὲρ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ τῆς Παιδείας. Ἐκ τοῦ λόγου τούτου, τὸ ὅτι δηλαδὴ τὸ Κράτος δὲν θέλει νὰ ἐνδιαφερθῇ ἐπαρκῶς διὰ τὴν Παιδείαν καὶ δὲν διαθέτει τὰς καταλλήλους πιστώσεις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθοῦν οἱ ἐπιστήμονες ἐκεῖνοι καὶ οἱ τεχνικοί, τοὺς ὁποίους θὰ χρειασθῇ ἡ χώρα διὰ τὴν ἀνόρθωσίν της. Εὐτυχῶς, κ. συνάδελφοι, τὸ ζήτημα τῆς ἀναπτύξεως τῆς Παιδείας τὸ ἀνέλαβεν εἰς χεῖρας της ἡ σπουδάζουσα καὶ μαθητιῶσα νεολαία τῆς χώρας, ἡ ὁποία ἀπεδύθη εἰς ἕνα εὐγενῆ ἀγῶνα, ὅστις μὲ βοηθὸν καὶ συμπαραστάτην τὸν ἑλληνικὸν λαὸν θὰ στεφθῇ ὑπὸ πλήρους ἐπιτυχίας. Πρὶν τελειώσω τὴν ὁμιλίαν μου, κ. συνάδελφοι, θὰ ἐπεθύμουν νὰ εἴπω τινὰ καὶ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν ἀγροτικὸν τομέα. Ὁ κ. Ὑπουργός, ἀγορεύων χθές, ἔδωσε λανθασμένους ἀριθμούς, ἰσχυρισθεὶς ὅτι διετέθησαν εἰς γεωργικὰς ἐπενδύσεις κατὰ τὸ τρέχον ἔτος 216 ἑκατομμύρια περισσότερα ἀπὸ τὸ 1961. Ὁ ἀριθμός, κ. συνάδελφοι, εἶναι ἀνακριβὴς καὶ ὀφείλεται προφανῶς εἰς πλάνην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διότι ὅπως φαίνεται ἀπὸ τὴν εἰσήγησίν του εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ἔτους 1962 ὅσον ἀφορᾷ τὴν γεωργίαν, διετέθησαν τὸ 1962 πιστώσεις διὰ τὴν γεωργίαν 3.890.000.000, ἐνῷ τὸ ἀληθὲς ὅτι διετέθησαν μόνον 3.190.000.000 μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν 700 ἑκατομμυρίων ἅτινα ἀπεδόθησαν εἰς τὸν ΟΓΑ.

§55Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Καὶ ὁ συνάδελφός σας τῆς ΕΔΑ χθὲς καὶ σεῖς περιεπέσατε εἰς τὸ ἴδιον σφάλμα. Ὁμιλεῖτε περὶ πιστώσεων, ἐκεῖ ὅπου πρόκειται περὶ ἐπενδύσεων. Ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ ἐπενδύσεων δὲν περιλαμβάνονται μόνον αἱ πιστώσεις τοῦ Δημοσίου, ἀλλὰ περιλαμβάνονται καὶ αἱ παράλληλοι ἐπενδύσεις ἐξ ἰδιωτικοῦ κεφαλαίου. Ἐγὼ χθὲς ἔδωσα τὸν συνολικὸν ἀριθμὸν τῶν ἐπενδύσεων, συγκριτικῶς μεταξὺ 1961 καὶ 1962 εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς δραστηριότητος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ εἶπον διὰ τὴν γεωργίαν, δώσας καὶ σχετικοὺς ἀριθμούς, ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ σύνολον τῶν ἐπενδύσεων κατὰ τὴν ἐκτίμησιν τοῦ 1962, συμπεριλαμβανομένων ὄχι μόνον τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων ἀλλὰ καὶ τῶν παραλλήλων ἐπενδύσεων. Σεῖς μοῦ ὁμιλεῖτε περὶ πιστώσεων. Κάμνετε σύγχυσιν μεταξὺ πιστώσεων καὶ ἐπενδύσεων γενικῶς καὶ τὸ ἴδιον σφάλμα ἔκαμε καὶ ὁ συνάδελφός σας τοῦ ἰδίου Κόμματος καὶ χθὲς τὸ ἑσπέρας. Ἠθέλησα δὲ πρὸς στιγμὴν νὰ τὸν διακόψω. Ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ διακοπή, διότι δὲν μοῦ ἀρέσουν αἱ διακοπαὶ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναπτύξεως ἑνὸς θέματος ἐκ μέρους ἑνὸς συναδέλφου, δὲν ἐπροχώρησα εἰς τὸ νὰ δώσω τὴν διευκρίνησιν, τὴν ὁποίαν δίδω αὐτὴν τὴν στιγμήν. Αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγετε καὶ ποὺ ἀφοροῦν τὸν Δημόσιον προϋπολογισμὸν εἶναι ὀρθά. Ἀλλὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγω ἐγὼ δὲν ἀφοροῦν μόνον τὸν δημόσιον προϋπολογισμόν, ἀλλὰ ἀφοροῦν καὶ τὰς παραλλήλους ἐπενδύσεις. Ἰδοὺ διατὶ οἱ ἀριθμοί μας, δὲν συμφωνοῦν, καὶ δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν πραγματικότητα.

§56Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Εἰς τὸν προϋπολογισμὸν δὲν γίνεται διάκρισις.

§57Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Βεβαίως δὲν θὰ γίνεται. Διότι αἱ παράλληλοι ἐπενδύσεις δὲν ἀφοροῦν τὴν διαχείρισιν τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ. Εἰς τὸ λάθος αὐτὸ —ἐπαναλαμβάνω— περιπέσατε καὶ ὁ συνάδελφός σας, κ. Γιαννόπουλος, χθὲς καὶ σεῖς ἀπόψε.

§58Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἐὰν ἐκάματε χθὲς τὴν διευκρίνησιν δὲν θὰ ἐγένετο τὸ λάθος ἀπόψε.

§59Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Δὲν ἤθελον νὰ τὸν διακόψω.

§60Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἐν πάση περιπτώσει καὶ περὶ πιστώσεων ἂν πρόκειται τὸ ἀληθὲς εἶναι ὅτι αἱ πιστώσεις τοῦ ἔτους 1961 εἶναι μεγαλύτεραι τῶν πιστώσεων τοῦ ἔτους 1962. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ θέμα τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἐξακολουθεῖ μίαν καταστροφικὴν τὸ ὄντι πολιτικὴν διὰ τοὺς ἀγρότας. Κατ’ ἀρχὴν προτιμᾶ εἰσαγωγὴν πλεοναζόντων ἀμερικανικῶν γεωργικῶν εἰδῶν ὁμοειδῶν μὲ παραγόμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα τὰ ὁποῖα, ὡς εἶναι φυσικὸν συναγωνίζονται τὰ ἰδικά μας καὶ μάλιστα ἀθεμίτως. Οὐδεμία προστασίαν παρέσχεν ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ εἰς τὴν γεωργίαν. Οὐδέποτε ἐμερίμνησε διὰ τὴν ἔγκαιρον συγκέντρωσιν μὲ τὰς καλυπτούσας τὸ κόστος παραγωγῆς τῶν γεωργικῶν προϊόντων μας. Οὐδέποτε ἐνδιεφέρθη ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν ἐξαγωγὴν τῶν προϊόντων τῶν ἀγροτῶν μας εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας μόνας ἱκανὰς νὰ ἀπορροφήσουν τὸ 90 καὶ 95% τῶν ἑσπεριδοειδῶν καὶ ἄλλων προϊόντων μας. Ἡ καπνοπαραγωγή μας καὶ ἡ βαμβακοπαραγωγὴ δὲν ἐπροσέχθη ποτὲ καὶ οἱ καλλιεργηταὶ τούτων παραδίδονται ἑκάστοτε εἰς τὴν κερδοσκοπικὴν μανίαν τῶν καπνοβιομηχάνων καὶ καπνεμπόρων. Διὰ τῆς μὴ ὀρθῆς πολιτικῆς της εἰς τὸ κεφάλαιον τοῦ ἐλαίου, διὰ τῆς εἰς τὴν ἀγορὰν διαθέσεως συνεχῶς σπορελαίου, τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς ἐξαγωγῆς ἐλαίου, τὴν μὴ πάταξιν τῆς νοθείας, ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα νὰ περιέλθουν εἰς ἀπόγνωσιν οἱ ἐλαιοπαραγωγοί μας καὶ νὰ ἐγκαταλείπουν τὴν ἐλαιοκαλλιέργειαν καὶ τὰ κτήματά των καὶ νὰ μεταναστεύουν καὶ αὐτοὶ καὶ οἱ ἐργάται εἰς τὰς μεγάλας πόλεις καὶ τὸ ἐξωτερικόν. Διὰ τῆς τοιαύτης πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, παρὰ τὴν ἀγανάκτησιν καὶ τὴν ἐξέγερσιν τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, ἔχει ἐπέλθει ἐξάρθρωσις τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας. Κατὰ τὴν τελευταίαν 10ετίαν ἕνα ἑκατομμύριον ἀγροτικὸς πληθυσμὸς ἐγκατέλειψε τὴν περιοχήν του ἐγκατασταθεὶς κατὰ τὰ 60% εἰς τὰς μεγάλας πόλεις, τοῦ 40% τραπέντος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, πρὸς ἀνεύρεσιν ἐργασίας. Χιλιάδες στρεμμάτων ἀγροτικῶν ἐκτάσεων πωλοῦνται καὶ ἐπωλήθησαν εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμάς. Κατὰ τὰς στατιστικὰς κατ’ ἔτος πωλοῦνται 100.000 κτήματα μὲ μέσον ὅρον 1.000 δραχμῶν ἀξίας ἑκάστου κτήματος. Ὅλαι αἱ τάξεις τελοῦν ἐν ἐξεγέρσει. Ἀγρόται σείρονται εἰς τὰ δικαστήρια καὶ τὰς φυλακὰς δι’ ὀφειλὰς των εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ἠσφαλισμένοι τοῦ ΤΕΒΕ καὶ τοῦ Ι.Κ.Α. πληροῦν καθ’ ἑκάστην τὰς αἰθούσας τῶν δικαστηρίων σειρόμενοι ἐκεῖ δι’ ὀφειλὰς πρὸς τὰ ἀσφαλιστικὰ αὐτὰ ταμεῖα. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει φέρει τοὺς ἀγρότας εἰς τὸ χεῖλος τῆς καταστροφῆς. Ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ σκεφθῇ καὶ νὰ λάβῃ μέτρα ἀνακουφίσεως τῶν ἐργαζομένων καὶ τῶν ἀγροτῶν διότι ἂν ἐξακολουθήσῃ αὐτὴ ἡ κατάστασις θὰ δοκιμάσωμεν συμφοράς. Διὰ τὴν σωτηρίαν τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ λαοῦ ἐπιβάλλεται ἡ ἀπομάκρυνσις τῆς ΕΡΕ ἐκ τῆς ἐξουσίας.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐγένετο χθὲς μία συμφωνία ἡ ὁποία ἐτηρήθη καὶ ἡ ὁποία τηρεῖται ἀπὸ ὅλους μέχρι τῆς στιγμῆς. Δύο συνάδελφοι μάλιστα τῆς Συμπολιτεύσεως ἠθέλησαν νὰ γραφοῦν διὰ νὰ ὁμιλήσουν καὶ ὡς τοὺς ἐδηλώθη τὰ περὶ συμφωνίας δὲν ἐνεγράφησαν. Ἡ ὥρα εἶναι 10.15′. Οἱ ἐγγεγραμμένοι εἶναι ἀκόμη 10. Ἄν γραφοῦν καὶ ἄλλοι καὶ ἂν δὲν τηρηθῇ ἀκριβῶς ὁ χρόνος ὁμιλίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τελειώσωμεν ποτέ.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπαλτατζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§63Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Εἶναι ἐκτὸς πάσης ἀμφισβητήσεως, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ Ε.Κ. προσέφερε μίαν ὑψίστην ὑπηρεσίαν εἰς τὸ Ἔθνος, διότι κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς συζητήσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου, ἐγενίκευσεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας καὶ τὴν συνέδεσε μὲ τὴν γενικωτέραν πολιτικὴν κατάστασιν τῆς χώρας. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπιθυμεῖ νὰ πληροφορῆται καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀπὸ τὴν πολιτικὴν ἡγεσίαν τοῦ τόπου περὶ τῆς θέσεως εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται τὰ κρίσιμα οἰκονομικὰ καὶ πολιτικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα βαθύτατα τὸν συγκινοῦν. Σήμερον, ὁπότε ἔχει πλέον πραγματοποιηθῆ ἡ σύνδεσις τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Ε.Ο.Κ., ὁ λαὸς θέλει νὰ παρακολουθῇ κατὰ ποῖον τρόπον ἀντιμετωπίζονται τὰ ζωτικὰ ἐκεῖνα προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἄμεσον σχέσιν μὲ τὴν ἐπιβίωσίν του. Αὐτὸ βεβαίως ἰσχύει μόνον εἰς τὰς δημοκρατίας, διότι ἐκεῖ ἡ πολιτικὴ ἡγεσία εὑρίσκεται εἰς ἄμεσον σχέσιν μὲ τὸν λαὸν καὶ πολλάκις ὁ λαὸς καλεῖται διὰ δημοψηφισμάτων νὰ ἀποφανθῇ ἀπ’ εὐθείας ὁ ἴδιος ἐπὶ σπουδαίων ζητημάτων. Ἡ Ε.Κ. πιστεύει ὅτι πρέπει νὰ παρέχεται εἰς τὸν λαὸν ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν ἡ εὐκαιρία νὰ παρακολουθῇ τὰ ζητήματα του. Τὰ ἀντίθετα συμβαίνουν εἰς τὰ ὁλοκληρωτικὰ καθεστῶτα, συμβαίνουν καὶ ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει περιωρισμένη δημοκρατία, διότι αἱ κυβερνήσεις δὲν ἔχουν ἐπαφὴν μὲ τὴν λαϊκὴν ψυχὴν ἀλλὰ ἀποβλέπουν εἰς τὸ πῶς νὰ ἱκανοποιήσουν τὰ οἰκονομικὰ συγκροτήματα, τοὺς ξένους καὶ τοὺς ἀνευθύνους, καὶ ὑπευθύνους οἱ ὁποῖοι τὰς στηρίζουν. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου, ἔχει βεβαίως ἄμεσον σχέσιν μὲ τὸν δημόσιον προϋπολογισμόν. Ἐγὼ δὲν πρόκειται νὰ ἐπαναλάβω τὰ ἀφορῶντα εἰς τὴν συντελουμένην συνταγματικὴν παραβίασιν, ὡς ἐπίσης καὶ τὰ περὶ τῆς τακτικῆς, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ. Ἀνεπτύχθησαν ἤδη ὑπὸ διακεκριμένων συναδέλφων. Θὰ προχωρήσω εἰς τὸ ζωτικὸν μέρος τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος. Ὁ λαὸς συγκινεῖται βαθύτατα ἀπὸ τὴν θέσιν τῶν δημοσιονομικῶν μας πραγμάτων. Τὰ δημοσιονομικὰ ὅμως πράγματα τῆς χώρας εὑρίσκονται εἰς ἄμεσον ἐξάρτησιν πρὸς τὸ ἐθνικόν μας εἰσόδημα. Ἐνδιαφερόμεθα νὰ ἔχωμεν ἕνα προϋπολογισμὸν οὐχὶ στατικοῦ χαρακτῆρος, ἀλλὰ προϋπολογισμὸν παραγωγικόν, διὰ τὴν ἄσκησιν μιᾶς συγχρόνου κοινωνικῆς πολιτικῆς. Ὁ προϋπολογισμὸς ἐν τούτοις πρέπει νὰ στηρίζεται εἰς ἕνα ἀνεπτυγμένον ἐπίπεδον ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἀπὸ τὸ ὁποῖον θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἀντλοῦνται οἱ ἀπαραίτητοι πόροι. Ἰδοὺ διατὶ τὸ κύριον θέμα ἔγκειται εἰς ποίαν θέσιν εὑρίσκεται ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῆς χώρας, δηλαδὴ εἰς ποίαν θέσιν εὑρίσκεται ἡ γεωργικὴ καὶ βιομηχανική μας ἀνάπτυξις. Βεβαίως καὶ ἄλλοι κλάδοι, ὅπως ὁ τουρισμὸς καὶ ἡ ναυτιλία ἀποτελοῦν βασικοὺς συντελεστὰς τοῦ ἐθνικοῦ μας πλούτου, ἀλλὰ οἱ πλέον σταθεροὶ συντελεσταὶ εἶναι ἡ βιομηχανία καὶ ἡ γεωργία. Τὰ θέματα τῆς βιομηχανίας ἀνεπτύχθησαν ἤδη ὑπὸ διακεκριμένων ὁμιλητῶν Ἐλέχθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, χθές, ὅτι εἰς τὸν τομέα τῆς βιομηχανικῆς δραστηριότητος ἀδίκως κατακρίνεται ἡ Κυβέρνησις, διότι σημειοῦνται σταθερὰ βήματα ἀνόδου τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ θεωροῦνται εἰς ἀρκετὸν βαθμὸν ἱκανοποιητικά. Παρὰ ταῦτα ὅμως ὁ ἴδιος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὁμιλῶν τὴν παρελθοῦσαν Πέμπτην πρὸς τοὺς ἐκπροσώπους τοῦ βιομηχανικοῦ κόσμου, εἶπεν ὅτι ἡ δραστηριότης τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας εἶναι ἐντελῶς χαμηλὴ καὶ ὅτι ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία, οἱ ἐπιχειρηματίαι δὲν σπεύδουν νὰ ἐνδιαφερθοῦν διὰ τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν, καὶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ὑποχρεωθῇ νὰ λάβῃ ἰδιαίτερα μέτρα καὶ νὰ καταφύγῃ εἰς ἄλλας λύσεις. Καὶ μόνον ἡ δήλωσις αὐτὴ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως μαρτυρεῖ ὅτι ἡ βιομηχανικὴ ἀνάπτυξις τῆς χώρας εὑρίσκεται εἰς χαμηλὸν σημεῖον. Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅτι κατὰ τὸ 1955 αἱ ἰδιωτικαὶ ἐπενδύσεις εἰς τὴν βιομηχανίαν ἐκάλυψαν τὸ 73% τοῦ συνόλου τῶν ἐπενδύσεων, ἐνῷ τὸ 1961 ἐκάλυψαν τὸ 61%. Πέραν αὐτοῦ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνεφέρθη μὲ ἰδιαιτέραν ἔμφασιν εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι αἱ ἐπενδύσεις εἰς τὴν βιομηχανίαν κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἀνῆλθον εἰς 3.960.000.000, σημειώσατε αὔξησιν κατὰ 1.400 ἑκατομμύρια, ἤτοι κατὰ 57%, ἐνῷ ἡ ἀντίστοιχος αὔξησις τῶν ἐπενδύσεων τῆς γεωργίας ὑπῆρξεν 6.3%. Λυποῦμαι, διότι ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζεται ἐγκαταλείπουσα τὴν ἀνάπτυξιν τῆς γεωργίας. Ἡ ἀνάπτυξις τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς δὲν σημαίνει ἐγκατάλειψιν τοῦ γεωργικοῦ τομέως, ὁ ὁποῖος ἀπασχολεῖ τὴν πλειοψηφίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ὁ ὁποῖος ἀντιπροσωπεύει τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Θὰ ηὐχόμην, κύριοι βουλευταί, τὸ βιομηχανικὸν εἰσόδημα νὰ ἦτο 4πλάσιον ἀπὸ τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα. Δυστυχῶς ὅμως ἡ πορεία τῆς τελευταίας 6ετίας μᾶς ἀποδεικνύει μὲ πόσην δυσκολίαν ἡ ἐθνικὴ οἰκονομία διανοίγει τὸν δρόμον της πρὸς τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ. καὶ τὴν ἐκβιομηχάνισιν πόσον δύσκολα θὰ προσαρμοσθῇ καὶ πόσον δύσκολα θὰ δημιουργήσωμεν ἐξαγωγικὰς βιομηχανικὰς μονάδας. Πρέπει νὰ εἶναι ἑπομένως παράλληλος ἡ προσπάθεια τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ γεωργικοῦ τομέως. Ἡμεῖς πιστεύομεν ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ γεωργία νὰ αὐξήσῃ τὸ εἰσόδημά της διὰ νὰ συμβάλῃ καὶ εἰς τὴν αὔξησιν τῶν ἐξαγωγῶν καὶ εἰς τὴν κάλυψιν μεγάλου μέρους τῶν εἰσαγομένων γεωργικῶν προϊόντων. Ὑπεστηρίχθη ὅτι μετὰ τὴν εἴσοδον τῆς χώρας εἰς τὴν ΕΟΚ ξέναι βιομηχανίαι θὰ ἱδρυθοῦν ἀθρόως εἰς τὴν χώραν λόγῳ τοῦ εὐθηνοῦ ἐργατικοῦ ἡμερομισθίου καὶ τῆς προστασίας τῆς ἐσωτερικῆς ἀγορᾶς ἀπὸ τοὺς δασμούς. Ἀλλὰ καὶ τὰ δύο αὐτὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα ὑπεστήριξεν ἡ Κυβέρνησις, ἐκ τῶν πραγμάτων διαψεύδονται. Διότι τὸ εὐθηνὸν ἐργατικὸν ἡμεροκάματον καὶ οἱ Ἕλληνες ἐργάται ἀντὶ νὰ προσελκύσουν τὸ ξένον κεφάλαιον εἰς τὸν τόπον μας, φεύγουν διὰ τὸ ἐξωτερικόν. Ὅσον ἀφορᾶ τοὺς προστατευτικοὺς δασμούς, οἱ ὁποῖοι εἶναι προσωρινοί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσελκύσουν βιομηχανικὰς μονάδας, αἱ ὁποῖαι νὰ ἀσχοληθοῦν μὲ τὴν ἐξαγωγικὴν βιομηχανίαν. Ἦτο βασικὸν σφάλμα, κατὰ τὴν περίοδον τῶν διαπραγματεύσεων μὲ τοὺς ἕξ, νὰ μὴ θέσωμεν τὸ πρόβλημα τῆς συνδέσεώς μας κατηγορηματικῶς ἐπὶ μιᾶς βάσεως ἀλληλεγγύης μὲ τοὺς συμμάχους οἱ ὁποῖοι δὲν πρέπει μόνον νὰ ζητοῦν τὴν ἀλληλεγγύην μας κατὰ τὰς δυσκόλους στιγμάς, ἀλλὰ νὰ ἔρχωνται καὶ αὐτοὶ ἀλληλέγγυοι εἰς τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὴν χώραν μας καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀγνοῆται ἀπὸ τοὺς συμμάχους ἡ Ἑλλὰς καὶ νὰ μὴ λαμβάνωνται μέτρα προστασίας, καθ’ ἣν στιγμὴν μάλιστα ἡ χώρα μας συνδέεται μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα μὲ μίαν προοπτικὴν καὶ πολιτικῆς ἑνότητος. Ἄλλωστε, ἡ ἀρχὴ τῆς περιφερειακῆς ἀναπτύξεως, ἡ ὁποία σήμερον χαρακτηρίζεται ὡς στοιχειώδης προϋπόθεσις τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἡ ὁποία ἐφαρμόζεται εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας καὶ εἰς τὴν Εὐρώπην, πρέπει νὰ ἐφαρμόζεται ἡ ἀρχὴ αὐτὴ καὶ διακριτικῶς, ἐφόσον πορευόμεθα εἰς μίαν οἰκονομικὴν καὶ πολιτικὴν ἑνότητα. Ἔπρεπε τὸ θέμα νὰ τεθῇ κατὰ τρόπον σταθερὸν καὶ ἀποφασιστικόν, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον κατηγορήσαμεν καὶ τότε τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι παρασυρόμενοι ἀπὸ οἱονδήποτε αἴσθημα κριτικῆς καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ ἀπὸ αἴσθημα ἐθνικῆς εὐθύνης, ὅτι δὲν εἶχε τὸ θάρρος ἡ Κυβέρνησις, νὰ θέσῃ τὸ μέγα αὐτὸ πρόβλημα κατὰ τρόπον κατηγορηματικόν. Κινδυνεύομεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατώρθωσαν ἐπὶ αἰῶνας οἱ πρόγονοί μας νὰ πραγματοποιήσουν, ἡμεῖς σήμερον νὰ καταστρέψωμεν. Ἐὰν συνεχίσωμεν τὸν ρυθμὸν τὸν ὁποῖον ἤδη ἀκολουθοῦμεν εἰς τὴν μετανάστευσιν θὰ κινδυνεύσωμεν σὲ 15–20 ἔτη νὰ μείνωμεν 6.000.000, ἐνῷ οἱ γείτονές μας θὰ διπλασιάσουν τὸν πληθυσμόν των. Ἐν τῇ συναισθήσει αὐτῶν τῶν κινδύνων διὰ τὸ μέλλον κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι εἰς τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ καὶ εἰς τὰ μέγιστα τῶν ἐθνικῶν προβλημάτων, δὲν λαμβάνει ὑπ’ ὄψει τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἡ ὁποία ἐκπροσωπεῖ τὴν πλειοψηφίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, πολλὰ ἐλέχθησαν διὰ τὰ κριτήρια, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ ν’ ἀναπτυχθῇ ἡ βιομηχανία μας. Ἐλέχθη μεταξὺ ἄλλων, ὅτι αἱ ἄδειαι σκοπιμότητος, ἐφ’ ὅσον εἰσήλθομεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἔπρεπε νὰ ἔχουν ἐλαστικότητα ἐκδόσεως. Ἐν τούτοις, τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας μὲ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔλαβε, τὰς ἀδείας σκοπιμότητος τὰς χορηγεῖ μὲ πολλοὺς περιορισμούς. Ξένοι ἐμπειρογνώμονες ὑπεστήριξαν, ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα προστατεύονται ἰσχυρὰ ἐπενδεδυμένα συμφέροντα. Θὰ ἤθελα ν’ ἀναφέρω, ὅτι εἰδικώτερον εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας, ὅταν οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοὶ ἐζήτησαν νὰ ἱδρύσουν Ἀσφαλιστικὴν Ἑταιρείαν, οἱ ὁποῖοι κατέθεσαν ἀμέσως τὸ ἀπαιτούμενον κεφάλαιον ἐκ 2.000.000 εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν καὶ ἦσαν ἕτοιμοι νὰ τὸ ἀνεβάσουν εἰς 10.000.000, τὰ χρήματα αὐτὰ εὑρίσκονται ἀτυχῶς ἀκόμη εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν ἀτόκως, τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας ἠρνήθη νὰ δεχθῇ τὴν ἵδρυσιν τῆς Ἀσφαλιστικῆς αὐτῆς Ἑταιρείας. Οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοί, εἶναι μονάδες, αἱ ὁποῖαι δὲν στηρίζονται εἰς τὸν Κρατικὸν Προϋπολογισμόν, ἀλλὰ εἰς τὸ ὑστέρημα τοῦ Γεωργικοῦ κόσμου, τὰ μέλη τῶν ὁποίων ἐλευθέρως εἰσέρχονται καὶ ἐλευθέρως ἐξέρχονται ἐξ αὐτῶν. Ἡ Κυβέρνησις συγκινεῖται μόνον, ὅταν πρόκειται νὰ παράσχῃ οἱανδήποτε ἐξυπηρέτησιν εἰς τοὺς μεγιστάνας τοῦ πλούτου. Ἀκόμη καὶ Συνεταιριστικὸν Τυπογραφεῖον ποὺ ἐζήτησαν αἱ Ὀργανώσεις νὰ ἱδρύσουν, τοὺς ἐδόθη ἡ ἄδεια, ἀλλὰ μὲ καθυστέρησιν καὶ μὲ αὐστηροτάτους περιορισμούς, ὥστε νὰ χρησιμοποιοῦν τὸ Τυπογραφεῖον μόνον οἱ μέτοχοι τῆς Ἑταιρείας. Κύριοι συνάδελφοι καὶ ἄλλοτε ὑπεστήριξα, ὅτι ἡ γεωργία εἶναι ὁ βασικώτερος, ὁ σπουδαιότερος κλάδος τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Εἶναι μεγίστη ἡ ἀναλογία τῆς εἰσφορᾶς τῆς γεωργίας μας εἰς τὸ Ἐθνικὸν εἰσόδημα. Δηλῶ ἐκ τῶν προτέρων ὅτι θὰ ἤμην εὐτυχὴς καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω, ἂν προχωρήσωμεν εἰς τὴν βιομηχάνισιν μὲ ταχύτερα βήματα, μὲ ἀποτελεσματικώτερα βήματα καὶ νὰ διπλασιασθῇ καὶ νὰ τετραπλασιασθῇ ἡ βιομηχανική μας παραγωγή. Ἀλλ’ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ γεωργική μας παραγωγὴ ὄχι μόνον ἀντιπροσωπεύει τὸ μεγαλύτερον τμῆμα τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος, ὄχι μόνον συνθέτει τὰ ἐξαγώγιμα ἐθνικά μας προϊόντα καὶ ἐξυπηρετεῖ τὸ ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον τῆς χώρας, ἀλλὰ δίδει ἐργασίαν καὶ εἰς τὴν πλειοψηφίαν, εἰς τὴν μεγαλυτέραν μερίδα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἐντελῶς ἰδιάζουσα ἡ προσοχὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ πολιτικοῦ κόσμου ἐπάνω εἰς τὴν ἀγροτικὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν καλεῖται ἡ Ἑλλὰς νὰ ἀκολουθήσῃ, ἰδίως σήμερον ποὺ εἰσέρχεται εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Διότι πράγματι εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα καὶ παντοῦ, ἀποδίδεται ἰδιαιτέρα σημασία εἰς τὴν ἀγροτικὴν ἀνάπτυξιν καὶ αἱ γεωργικαὶ ἐπιχειρήσεις προσλαμβάνουν ἐπιχειρηματικὴν μορφήν, ἐνῷ εἰς τὴν Ἑλλάδα μὲ τὴν μικρὰν γεωργικὴν ἐπιχείρησιν ὁ ἀγροτικὸς πληθυσμὸς εὑρίσκεται εἰς μίαν πραγματικὴν ἀθλιότητα καὶ εἰς μίαν κατάστασιν μονίμου ὑποσιτισμοῦ. Εὑρίσκεται εἰς μίαν πραγματικὴν ὑποχώρησιν καὶ ἔναντι τῶν ξένων καὶ ἔναντι τῶν ἄλλων μερίδων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα κατὰ τὴν τελευταίαν πενταετίαν, ἀπὸ τὰ στατιστικὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν κατὰ τὰ ἔτη 1957–62 σημειώνει στασιμότητα. Ἐὰν πάρωμεν αὐτὰ τὰ 5 ἔτη, θὰ ἴδωμεν ὅτι δὲν ἔχομεν καμμίαν πρόοδον καὶ ἄνοδον εἰς τὸν τομέα τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος. Ἐὰν δέ, πάρωμεν τὰ ἔτη 1955–62 ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν ὅτι ἔχομεν μίαν αὔξησιν τοῦ ἀγροτικοῦ μας εἰσοδήματος ποὺ ἀναλογεῖ εἰς 2,5%. Αὐτὸ θὰ εἰπῇ ἐπίσης στασιμότητα εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐπηγγέλθη μέτρα ὑπὲρ τῆς γεωργίας, ἐκ τῶν πραγμάτων ἀποδεικνύεται ὅτι ἀπέτυχεν ἐντελῶς εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας. Τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐπήρχετο ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν, ἀποδεικνύονται ἀτελέσφορα εἰς τὸν τόπον μας. Πόσοι εἶναι οἱ λόγοι θὰ τὸ ἀντιλαμβάνεσθε καὶ τὸ ἀντιλαμβάνομαι καὶ ἐγώ. Δὲν πρόκειται τὴν στιγμὴν αὐτὴν νὰ τὸ ἀναλύσω, ἀλλὰ θὰ εἶναι χρήσιμον νὰ λεχθῇ ὅτι τελευταίως ἀκόμη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁμιλῶν εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, ἀνεφέρθη, εἰς τὰς δαπάνας τοῦ 1957–61, ποὺ ἀνέρχονται εἰς 4.500.000 δρχ., διὰ τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα, διὰ τῶν ὁποίων ἡ Κυβέρνησις ὑποστηρίζει ὅτι ἀποδίδει εἰς τὴν γεωργίαν 1 ἑκατ. στρέμματα νέων ἀρδευομένων ἐκτάσεων, ὅτι ἐπροστατεύθησαν ἀπὸ πλημμύρας 1.800.000 στρέμματα καὶ ὅτι πέραν αὐτῶν ἀπεδόθησαν τὸ πρῶτον εἰς τὴν καλλιέργειαν 450.000 στρέμματα. Ἐν τούτοις, παρὰ τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς ποὺ ἔπρεπε νὰ συμβάλουν εἰς τὴν αὔξησιν τῆς ἐθνικῆς μας παραγωγῆς καὶ εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ὄγκου τῆς παραγωγῆς, ἐν τούτοις, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν τὸ βλέπομεν εἰς τὴν πραγματικότητα, δὲν τὸ βλέπει ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἀλλὰ καὶ οἱ στατιστικοὶ πίνακες, οἱ ὁποῖοι κατασκευάζονται ὅπως κατασκευάζονται, κατὰ τρόπον, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, διαβλητόν, διότι οὐδέποτε ἠθελήσατε νὰ ὑπαγάγετε τὰς ὑπηρεσίας, αἱ ὁποῖαι συνθέτουν τοὺς ἐθνικοὺς λογ)σμοὺς καὶ τὰ στατιστικὰ στοιχεῖα, ὑπὸ μίαν διακομματικὴν καὶ ἀδιάβλητον καθοδήγησιν. Καὶ αὐτὰ τὰ στοιχεῖα τὰ κυβερνητικὰ δὲν παρουσιάζουν καμμίαν βελτίωσιν εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας, παρὰ τὰς δαπάνας ποὺ ἔγιναν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μητακίδης). Κύριοι συνάδελφοι, θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα μικρὸν παράδειγμα: Ἐγὼ κατάγομαι ἀπὸ ἕνα χωρίον τοῦ Νομοῦ Ξάνθης, ἔχω ἐγκατασιαθῆ ἀπὸ τὸ 1922 ὡς ἀγρότης πρόσφυξ, εἰς τὸ Νεοχώριον τῆς Ξάνθης, καὶ ἐκεῖ ἐγκατεστάθην καὶ ἐκεῖ ἤσκησα τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἀγρότου καὶ ἀπὸ ἐκεῖ ἐξώρμησα καὶ εἰς τὴν συνεταιριστικὴν καὶ εἰς τὴν πολιτικήν μου δρᾶσιν. Εἰς τὸ χωρίον, λοιπόν, τὸ ἰδικόν μου, πέρυσι, ἡ Κυβέρνησις, διὰ τῶν κονδυλίων τῶν ἐπενδύσεων κλπ., διέθεσε 1.300.000 δραχ., διότι εὑρίσκεται ἐπάνω εἰς τὸν Νέστον, διὰ νὰ γίνῃ ἀντιπλημμυρικὸν φράγμα εἰς τοὺς βάλτους τοῦ χωρίου. Καὶ ὁ ἐργολάβος, ὁ ὁποῖος ἐγκατεστάθη εἰσέπραξεν 1 ἑκατ. δραχ. καὶ ἤρχισε τὰς ἐργασίας του εἰς τὸν Νέστον τὸν Αὔγουστον μῆνα μὲ μεγάλην βραδύτητα, μὲ ἐλλιπῆ καὶ ἀκατάλληλα μηχανήματα καὶ ἐξ ὑπαιτιότητός του, ὅταν ἔπεσαν τὸν Δεκέμβριον αἱ πρῶται βροχαὶ καὶ μία μικροπλημμῦρα, ποὺ εἶναι σύνηθες φαινόμενον εἰς τὸν Νέστον, παρεσύρθη ὁλόκληρον τὸ ἔργον. Καὶ ἐνῷ ἐδαπανήθη ἕνα ἑκατ. δραχ., αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὁ ἐργολάβος ἐνήγαγε τὴν Κοινότητα καὶ ζητεῖ ἀποζημίωσιν 1.300.000 δραχ., ὄχι διότι ἐξετελέσθη τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει, καὶ ἔγινε καὶ πρόξενος μάλιστα μεγαλυτέρας ζημίας εἰς τὴν κτηματικὴν περιοχὴν τοῦ Βάλτου Νεοχωρίου. Καὶ οἱ κάτοικοι διερωτῶνται καὶ λέγουν: Αὐτὰ εἶναι τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα βλέπομεν καὶ διαβάζομεν εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ ἀκούομεν εἰς τὸ περίφημον ραδιόφωνον; Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Καὶ δὲν ὑπάρχει καμμία ἐξουσία κρατικὴ νὰ λάβῃ ἀμέσως μέτρα, νὰ ἴδῃ πῶς ἔγινεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Ἕνα ἑκατομμύριον ἐσπαταλήθη καὶ 1.300.000 διεκδικεῖ ὁ ἐργολάβος, εἰς βάρος τῆς Κοινότητος, ποὺ θὰ τὰ πληρώσῃ τελικῶς τὸ Κράτος. Τί ἔκαμαν οἱ ἁρμόδιοι μηχανικοί; Δὲν ὑπάρχει ὑπεύθυνος; Δὲν ἐλέγχεται εἰς τὸν τόπον αὐτὸν κανείς; Εἶναι κἄτι τὸ καταπληκτικόν, τὸ ὁποῖον θεωρῶ χρέος μου νὰ ἀναφέρω, ὄχι διότι ἀφορᾷ ἰδικήν μου περίπτωσιν, ἀλλὰ διότι εἶναι χαρακτηριστικὸν τὸ πρᾶγμα. Μέσα εἰς τὸ ποσὸν τῶν 4,5 δισεκ. θὰ ὑπάρχῃ καὶ αὐτὸ τὸ κονδύλιον βεβαίως καὶ πολλὰ ἄλλα ἑκατομμύρια. Καὶ τὸ ἑκατομμύριον αὐτὸ κινδυνεύει νὰ φθάσῃ τὰ 2,5 ἑκατ., ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον ὄχι μόνον δὲν ἔγινεν, ἀλλὰ ἔγινε καὶ πρόξενος ζημιῶν. Ἀλλὰ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν, περὶ τῆς ὁποίας τόσος λόγος γίνεται καὶ ποὺ εἶχεν ὡς στόχον τὴν ἀνάπτυξιν τῆς βαμβακοκαλλιεργείας καὶ τῆς κτηνοτροφίας ἐπίσης, κατὰ τὴν ἰδικήν μας γνώμην δὲν ἀπέδωσεν. Καὶ ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι ὁ κτηνοτροφικός μας πλοῦτος εἶναι στάσιμος, ὅτι πέρυσι εἴχομεν εἰσαγωγὰς ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ζωοκομικῶν προϊόντων ἀξίας 40 ἑκατ. δολλαρίων, ἐνῷ τὸ 1955 εἴχομεν 37 ἑκατ. δολλ. ζωοκομικὰ προϊόντα καὶ τώρα ἐφθάσαμεν, ὕστερα ἀπὸ 6 χρόνια, νὰ εἰσαγάγωμεν πάλιν 40 ἑκατ. δολλάρια ζωοκομικὰ προϊόντα ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Οὔτε εἰς τὸν τομέα τῆς βαμβακοκαλλιεργείας, οὔτε εἰς τὸν τομέα τῆς καπνοκαλλιεργείας. Χθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐτόνισεν, ὅτι ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν ἀπέδωσεν, διότι αὐξάνονται αἱ ἐξαγωγαὶ τῶν καπνῶν καὶ τοῦ βάμβακος. Καὶ ἡ μὲν ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν οὔτε ὑπάρχουν στοιχεῖα. Διότι μέχρι τοῦ 1960 τὸ Κράτος ἐφρόντισεν συνεχῶς νὰ μειώνῃ τὴν καπνοκαλλιέργειαν. Ἐὰν ἀπέδωσεν περισσότερα δολλάρια ὁ καπνὸς ὀφείλεται εἰς τὴν ἀνατίμησιν τοῦ κόστους λόγῳ τῆς καταστροφῆς τῆς Εὐρωπαϊκῆς καπνοκαλλιεργείας καὶ καπνοπαραγωγῆς τῆς τάξεως τῶν 100 ἑκατομμυρίων κιλῶν. Εἰς τὴν Εὐρώπην 100 ἑκατ. κιλὰ κατεστράφησαν καὶ ὅσα καπνὰ διεσώθησαν ἐπεβαρύνθησαν μὲ ὑψηλὸν κόστος παραγωγῆς, διότι ἡ καταπολέμησις τοῦ περονοσπόρου ἐπηύξησεν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον παρουσιάζεται εἰς τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐξαγωγῶν, χωρὶς νὰ ἔχωμεν αὔξησιν τοῦ ὄγκου τῆς παραγωγῆς μας, χωρὶς νὰ ἔχωμεν αὔξησιν τῆς ποσότητος τῶν ἐξαγωγίμων προϊόντων, νὰ ἔχωμεν ἐνδεχομένως τὸ 1962 αὔξησιν εἰς δολλάρια. Διότι ὑπάρχει πράγματι ἡ ἀνατίμησις. Ἀλλὰ εἰς στρέμματα, ἐνῷ τὸ 1955 εἴχομεν καλλιεργήσει 1.290.000 στρέμματα καπνοῦ, τὸ 1959 1.021.000 καὶ τὸ 1960 ποὺ ἀρχίζει ἡ ἀναδιάρθρωσις κατεβαίνομεν εἰς 912.000 στρέμματα. Πῶς ἠμπορεῖ, ἑπομένως, νὰ ἐπαίρηται ἡ Κυβέρνησις; Μόνον ἐφέτος ὑπάρχει περαιτέρω τάσις ἀναπτύξεως. Αὐτὸ ὅμως, δὲν δίδει εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ μᾶς λέγῃ, ὅτι ἔλαβε μέτρα ἀναδιαρθρώσεως καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἔγινεν ὅ,τι ἔγινεν. Ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, λυποῦμαι ποὺ θὰ τὸ εἴπω, δὲν ἀφορᾷ προσωπικῶς τὸν ἴδιον ἀλλὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὑπέστη μίαν σύγχυσιν, ὅταν μᾶς λέγει, ὅτι τὸ βαμβάκι εἶναι ἕνα πολύτιμον ἐθνικὸν προϊόν ποὺ ἔχει μέλλον, ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ Ἑλλὰς συνεδέθη μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Τί σημασίαν ἔχει ἡ ἀνάπτυξις τῆς βαμβακοκαλλιεργείας μὲ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα; Τὸ ζήτημα εἶναι ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ βάμβακος. Καὶ ἡ Ἑλλὰς οὐδέποτε ἔπρεπε νὰ δεχθῇ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, χωρὶς νὰ λύσῃ ἕνα τόσον ζωτικὸν πρόβλημα διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, νομίζω, ὅτι ἀνέφερεν, ὅτι 3.000.000 τόννοι βάμβακος εἶναι ἡ κατανάλωσις εἰς τὴν Εὐρώπην. Δὲν ἐφρόντισα νὰ ἐρευνήσω τὸν ἀριθμόν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι εἶναι μικρότερος. Ἀλλὰ καὶ μικροτέρα ἐὰν εἶναι ἡ κατανάλωσις βάμβακος εἰς τὴν Εὐρώπην, καὶ ἐὰν εἶναι 2.000.000 τόννοι ἢ 1.000.000 τόννοι αὐτὸ εἶναι τεράστιον ποσόν, ἐνῷ ἡ Ἑλλὰς ἐξάγει 30.000 τόννους. Αὐτὴ ἡ ποσότης εἶναι σταγὼν εἰς τὸν ὠκεανόν. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσῃ εἰς 60.000, 90.000 ἢ καὶ 100.000 τόννους. Ὁ βάμβαξ εἶναι τὸ μόνον προϊόν, τὸ ὁποῖον ἠμποροῦσε νὰ εὐνοηθῇ ἀπὸ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Διὰ τὸν βάμβακα ὅμως, δὲν ὑπάρχει καμμία προστασία ἀπὸ ἀπόψεως δασμῶν. Καὶ ὄχι μόνον δὲν ὑπάρχει καμμία προστασία, ἀλλὰ ἡ Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης ἀπετέλεσε πρόσχημα καὶ ἀφορμὴν διὰ τὴν Κυβέρνησιν νὰ εἴπῃ πρὸ ὀλίγων μηνῶν, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία διὰ νὰ προσαρμοσθῇ καὶ συμβαδίσῃ μὲ τὰ Κράτη τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, καὶ ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει δασμὸς ἐπὶ τοῦ βάμβακος εἰς τὰς χώρας τῆς Ε.Ο.Κ. πρέπει νὰ καταργήσῃ τὸν εἰσαγωγικὸν δασμὸν ἐπὶ τοῦ βάμβακος. Καὶ ἔτσι μὲ τὸ πρόσχημα τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος κατηργήσαμεν τὸν δασμόν. Οἱ Εὐρωπαῖοι φυσικὰ δὲν ἔχουν δασμὸν ἐπὶ τοῦ βάμβακος, διότι δι’ αὐτοὺς εἶναι πρώτη ὕλη, ἐνῷ δι’ ἡμᾶς εἶναι ἕνα προϊόν, ἀπὸ τὸ ὁποῖον θὰ ὠφελῆται τὸ ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον κατὰ πολλὰς δεκάδας ἑκατομμύρια. Τὸ θέμα τοῦ βάμβακος δὲν εἶναι θέμα κομματικόν. Εἶναι ἕνα μέγα ἐθνικὸν πρόβλημα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐπισύρῃ τὴν ἀμέριστον προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως, διότι εἰς τὰ τεῦτλα, εἰς τὴν σάκχαριν, εἰς τὰ κτηνοτροφικὰ προϊόντα δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συναγωνισθῶμεν τοὺς Εὐρωπαίους. Τὸ θέμα τοῦ βάμβακος, εἶναι ἕνα θέμα ἐξαιρετικῆς σημασίας. Καὶ πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν προστασίαν καὶ τοῦ βάμβακος καὶ γενικώτερον τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Διότι ἡ Ἑλληνικὴ παραγωγὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καὶ τῆς ἀπασχολήσεως παραλλήλως μὲ τὴν βιομηχανίαν, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ καλλιεργήσιμος ἔκτασις εἶναι περιωρισμένη καὶ ἴσως νὰ μὴ εἶναι καὶ τόσον γόνιμη, καὶ πράγματι δὲν εἶναι τόσον γόνιμη. Αἱ κλιματολογικαὶ ὅμως συνθῆκαι μᾶς εὐνοοῦν. Ἡ Ὁλλανδία, ἡ ὁποία δὲν ἔχει μεγαλυτέραν ἔκτασιν ἐξήγαγεν ἀγροτικὰ προϊόντα τῆς τάξεως τῶν 1.682 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, ἐνῷ ἡ Ἑλλὰς ζήτημα εἶναι ἐὰν ἐξήγαγεν γεωργικὰ προϊόντα 140 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Ἡ Δανία, ἡ ὁποία ἀπὸ ἀπόψεως πληθυσμοῦ ὑστερεῖ ἔναντι ἡμῶν ἐξήγαγε γεωργικὰ προϊόντα ἀξίας 823 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Δὲν λέγω νὰ τοὺς φθάσωμεν. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὑπάρχουν μεγάλα περιθώρια, ἐὰν ἐκ παραλλήλου μὲ τὴν βιομηχανίαν ἀσχοληθῶμεν καὶ μὲ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς γεωργίας, νὰ βελτιώσωμεν τὸ ἐπίπεδον τῆς ζωῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὰ κρίσιμα προβλήματα, τὰ ὁποῖα συνδέονται μὲ τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα, μὲ τὴν νομισματικὴν σταθερότητα, τὴν ὁποίαν ὀρθῶς ἡ Κυβέρνησις ὑποστηρίζει, ὅτι ὀφείλομεν νὰ τὴν προσέξωμεν. Ἀλλά, ὅπως ἐτόνισα, αὐτὸ δὲν εἶναι ἀρκετόν. Ἠμπορεῖ νὰ ἔχωμεν σταθερότητα νομισματικὴν καὶ νὰ ἔχωμεν ἐσωτερικὴν χρεωκοπίαν, νὰ ἔχωμεν ἕνα λαόν, ὁ ὁποῖος νὰ τρέπεται εἰς φυγὴν καὶ νὰ ἀναζητῇ στέγην καὶ ἐργασίαν ὑπὸ τόσον δυσμενεῖς συνθήκας, εἰς τὸ ἐξωτερικόν; Αὐτὸ ὀφείλομεν ν’ ἀποφύγωμεν. Μὲ τὴν αὔξησιν τῶν ἐξαγωγῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων δεχόμεθα ν’ ἀντιμετωπίσωμεν τὰ προβλήματα τοῦ ἐμπορικοῦ μας ἰσοζυγίου καὶ νὰ κατοχυρώσωμεν τὴν νομισματικήν μας σταθερότητα. Αἱ γεωργικαὶ βιομηχανίαι παραμένουν ἐν καθυστερήσει, καὶ τὰ γεωργικὰ προϊόντα παραμένουν ἀναξιοποίητα. Τὸ κυβερνητικὸν πρόγραμμα ἐσημείωσε πλήρη ἀποτυχίαν. Χαρακτηριστικὸν τούτου, εἶναι ἡ ὑποβληθεῖσα αἴτησις χρηματοδοτήσεως τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἡ ὁποία καὶ ἀπερρίφθη, ἐνῷ ἐχρηματοδοτήθη μὲ 15 ἑκατ. δολλάρια ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα καὶ ὁ Ο.Χ.Ο.Α. Ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ συνδέσῃ τὴν Α.Τ.Ε. μὲ τὸ ἰδιωτικὸν κεφάλαιον. Ἡ Α.Τ.Ε. ἀνήκει εἰς τοὺς ἀγρότας. Καὶ ἐνῷ ἀνήκει εἰς τοὺς ἀγρότας, ἡ Κυβέρνησις ἀρνεῖται εἰς αὐτοὺς ἀπὸ κοινοῦ νὰ προχωρήσουν εἰς τὴν ἐκβιομηχάνισιν τῆς γεωργίας. Διὰ τὸν ἀγροτικὸν κόσμον καὶ διὰ τὰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις τῶν ἀγροτῶν, τοῦτο εἶναι ἀπαράδεκτον. Διὰ τὸ μέγα γαλακτοκομικὸν ἐργοστάσιον τοῦ Γιδᾶ, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ δοθῇ εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς καὶ τὴν Α.Τ.Ε., ἡ Κυβέρνησις ἀμφιταλαντεύεται καὶ ἐσκέπτετο νὰ δώσῃ τὴν ἐκμετάλλευσίν του εἰς τὴν ἑταιρείαν ΕΒΓΑ, παρὰ τὰς ἀντιδράσεις τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου. Κάτι σχετικὸν συμβαίνει καὶ μὲ τὸ ἔλαιον καὶ μὲ ἄλλα γεωργικὰ προϊόντα. Εἶναι γνωστοὶ οἱ δεσμοὶ τοῦ μεγάλου κεφαλαίου μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι εἰς βάρος τοῦ πτωχοῦ ἐργάτου, εἰς βάρος τοῦ πτωχοῦ ἀγρότου, εἰς βάρος τῶν ὀργανώσεων τῶν ἀγροτῶν. Ἀποδοκιμάζομεν αὐτὴν τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ ἴδιον συνέβη μὲ τὰ σακχαρουργεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι παθητικὰ καὶ κινδυνεύει νὰ γίνουν καρκινώματα τῆς οἰκονομίας μας, ἀντιοικονομικὰ καὶ μικρὰ ἐντὸς τῆς Ε.Ο.Κ. Διεψεύσθη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸν ὑπολογισμὸν τοῦ χρόνου λειτουργίας των καὶ εἰς τὸ ποσὸν τῆς κατεργασίας. Ἡ κομματικὴ ἐπέμβασις δὲν ἀσκεῖται εἰς τὸν δημόσιον τομέα τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος. Δὲν εἶμαι ἐναντίον τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, ἀλλὰ συμπαθῶ τὰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι δροῦν ἐντὸς τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας καὶ ἔχουν κοινωνικὸν χαρακτῆρα. Συμπαθῶ ἀκόμη καὶ τὰς κρατικὰς ἐπιχειρήσεις, ἐκεῖ ὅπου ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία σταματᾷ. Ἀλλὰ ἂν πρόκειται νὰ ἔχωμεν τοιαύτην κομματικὴν ἐπέμβασιν, τότε ἐρρέτω τοιαύτη ἐπιχείρησις. Θὰ θίξω, ἐπίσης, ἕνα σοβαρώτατον θέμα, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ ὁλόκληρον τὸν γεωργικὸν κόσμον τῆς χώρας μας. Τὸ θέμα τοῦτο εἶναι ἡ προστασία τῶν γεωργικῶν μας προϊόντων. Οὐδέποτε ὁ ἀγρότης γνωρίζει τί θὰ εἰσπράξῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν γνωρίζει τί ποσὸν θὰ παραχθῇ. Ἄλλο σημεῖον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ θιγῇ, εἶναι τὸ κόστος τῆς διακινήσεως, τῆς ἐμπορίας τῶν γεωργικῶν προϊόντων. Δὲν θὰ ὁμιλήσω διὰ τὴν τιμὴν τοῦ πετρελαίου, τῶν λιπασμάτων, τῶν τόκων, ἀλλὰ διὰ τὴν καθυστέρησιν τῆς ὀργανώσεως, συσκευαστηρίων, ψυγείων, μεταφορῶν, ἀγορῶν. Ἡ μεγάλη λαχαναγορὰ τῶν Ἀθηνῶν, ἡ ὁποία ἐπρογραμματίσθη ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ διὰ τὴν ὁποίαν ἐδαπανήθησαν ἑκατοντάδες ἑκατομμύρια δραχμῶν, δὲν ἐλειτούργησε ἀκόμη. Ἡ στασιμότης τῆς παραγωγῆς καὶ ἡ μὴ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν, ἐδημιούργησαν τὴν ὑποχρέωσιν τῆς γεωργίας μας. Τὸ πρόβλημα τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν θὰ πρέπει νὰ ἀπασχολήσῃ σοβαρῶς τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ Ε. Κ., διὰ τοῦ στόματος τοῦ Ἀρχηγοῦ αὐτῆς κ. Παπανδρέου, ἐπεσήμανε τὰς εὐθύνας τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἄλλοτε, ἡ Κυβέρνησις, ἀπέκρουε τὴν ἀσφάλισιν τῶν ἀγροτῶν, τελικῶς ὅμως, ἐδέχθη τὴν χορήγησιν συντάξεως εἰς τοὺς ἀγρότας, τὸ αὐτὸ θὰ συμβῇ καὶ τώρα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν γεωργικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας μας, ἐὰν δὲν ρυθμισθοῦν τὰ ἀγροτικὰ χρέη. Βεβαίως ὅπως καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἐκατηγορήθη ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου κ. Παπανδρέου, ὅτι δημαγωγεῖ ὅταν εἰσηγήθη τὰς γεωργικὰς ἀσφαλίσεις καὶ συντάξεις, ἀλλὰ εἰς τὸ τέλος ἡ Κυβέρνησις τὰς ἐφήρμοσεν, ἔστω καὶ κακῶς, ἔτσι καὶ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν εἶμαι βέβαιος, ὅτι κάτω ἀπὸ τὴν ἀμείλικτον Ἑλληνικὴν πραγματικότητα θὰ προχωρήσῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ρύθμισιν τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν καὶ δὲν πρέπει νὰ καθυστερήσῃ, διότι κάθε καθυστέρησις εἶναι λίαν ἐπιζημία διὰ τὴν γεωργικήν μας παραγωγήν. Πέραν τῶν ἀριθμῶν ποὺ παρουσιάζονται διὰ τὴν στασιμότητα τοῦ γεωργικοῦ εἰσοδήματος, πάρτε τὰ στοιχεῖα τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης διὰ τὴν δανειοδότησιν τῶν ἀγροτῶν, καὶ θὰ ἰδῆτε ἀπὸ τὰ στοιχεῖα αὐτά, ὅτι ὁ ρυθμὸς τῆς χορηγήσεως τῶν ἀγροτικῶν δανείων εὑρίσκεται ἐν πλήρει ὑποχωρήσει, ἰδίως εἰς τὸν τομέα τῶν μέσων καὶ μακροπροθέσμων δανείων, ἐκεῖ ὅπου ἀκριβῶς τὰ δάνεια αὐτὰ πρέπει νὰ ἀναπτυχθοῦν, διότι εἶναι ἐπένδυσις ἰδιωτικὴ εἰς τὴν γεωργίαν, ἡ ὁποία θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν αὔξησιν καὶ τοῦ ὄγκου καὶ τῆς ποιότητος τῆς παραγωγῆς. Ἐν τούτοις ἐφέτος μέχρι τῆς στιγμῆς, κατὰ τὰς πληροφορίας μας ποὺ δημοσιεύονται εἰς τὸν οἰκονομικὸν τύπον, ἔχομεν ἐν σχέσει μὲ τὸ περυσινὸν ἔτος 40% ἐπὶ ἔλλατον. Εἶναι καταπληκτικὸν αὐτὸ τὸ στοιχεῖον, δὲν φθάνομε τὰς περυσινὰς χορηγήσεις τῶν μεσοπροθέσμων δανείων, ἔχομεν κάμψιν, φθάνομεν εἰς 40% πάρα κάτω ἀπὸ πέρυσι. Ποίαν μεγαλυτέραν ἀπόδειξιν θέλετε διὰ νὰ πιστοποιήσητε τὴν κρισιμότητα τῆς καταστάσεως ἡ ὁποία πλανᾶται εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ὕπαιθρον; Ἢ νομίζετε ὅτι ἐὰν ἐμποδίζετε τὰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις ἢ τοὺς ἀγροτικοὺς συλλόγους νὰ διαμαρτύρωνται καὶ νὰ προβάλλουν τὰ αἰτήματά των, νομίζετε ὅτι ἠμπορεῖτε νὰ πνίγετε τὴν φωνὴν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου τῆς Ἑλλάδος καὶ μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ παραμερισθοῦν αὐτὰ τὰ μεγάλα ἐθνικά μας κρίσιμα καὶ οἰκονομικά μας προβλήματα; Πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι ὁ ἀγροτικός μας κόσμος, ἐὰν δὲν ἐπροχώρησε ἀκόμη εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτὸν ὁ ὁποῖος εἶναι συνδεδεμένος μὲ τὴν ἐπιβίωσίν του, δὲν εἶναι μόνον ὑπὸ τὴν συνταγματικότητα καὶ τὴν ...... ὁποία τὸν χαρακτηρίζει, ἀλλὰ ἀπὸ μίαν συναίσθησιν εὐθύνης γενικωτέρας διὰ τὸν τόπον, καὶ ἀπὸ μίαν ἐλπίδα ὅτι εἶναι δυνατὸν καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις νὰ συνέλθῃ, νὰ προσέξῃ καὶ νὰ ἐμβαθύνῃ εἰς αὐτὰ τὰ οἰκονομικὰ προβλήματα ποὺ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ταλανίζουν τὴν ἀγροτικὴν τάξιν. Πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐμποδίζετε τὰς ἀγροτικὰς ὀργανώσεις μὲ τὴν κατηγορίαν τῆς κομμουνιστικῆς δραστηριότητος, τῆς ἀνυπάρκτου. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐπηρεάσετε τοὺς ἀγροτικοὺς συλλόγους καὶ τὰς γεωργικὰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις, αἱ ὁποῖαι θέλουν νὰ σταθοῦν μακρὰν ἀπὸ πολιτικὰς ἐκδηλώσεις. Ἐὰν δὲν προχωρήσετε καὶ δὲν προσέξετε τὰ βασικὰ αὐτὰ αἰτήματα τῆς ἀγροτικῆς τάξεως, νὰ εἶσθε ἀπολύτως βέβαιοι, ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσετε γενικωτέραν ἐξέγερσιν τῆς ἀγροτικῆς τάξεως. Καὶ καμμία ἀπολύτως δύναμις δὲν εἶναι ἱκανὴ νὰ σταματήσῃ αὐτὴν τὴν λαϊκὴν ἐξέγερσιν. Ἄν αὐτὴ ἡ λαϊκὴ ἐξέγερσις δὲν πραγματοποιεῖται, δὲν πραγματοποιεῖται μόνον καὶ μόνον διότι αὐτὴ εἶναι ἡ καθοδήγησις τῆς ἀγροτικῆς, τῆς συνεταιριστικῆς καὶ τῆς συνδικαλιστικῆς ἡγεσίας ἡ ὁποία εἶναι ὡπλισμένη μὲ ἀρκετὴν ὑπομονὴν διὰ νὰ περιμένῃ τὰ ἔργα καὶ τὰς πράξεις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ καὶ ἡ ὑπομονὴ ἔχει τὰ ὅριά της, καὶ ὅταν φθάσῃ ἡ στιγμὴ τῆς ἐξαντλήσεως, νὰ εἶσθε ἀπολύτως βέβαιοι, ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσετε τὸν ἀγροτικὸν κόσμον ἀποφασισμένον μὲ σταθερότητα νὰ διεκδικήσῃ τὰ δικαιώματα τὰ ὁποῖα ἔχει καὶ αὐτὸς εἰς τὴν ζωήν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ. Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Θανόπουλος). Ἀλλὰ αὐτὴ ἡ κατάστασις κ. συνάδελφοι δημιουργεῖ τὸ μέγα πρόβλημα τῆς φυγῆς τῶν Ἑλλήνων εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ μετανάστευσις, αὐτὴ ἡ μεγάλη μάστιγξ —ἐλέχθη ὅτι εἶναι εὐλογία Θεοῦ— καὶ πράγματι ἀντὶ νὰ ἔχωμεν τοὺς χωρικοὺς εἰς τὰ σπίτια τους καὶ νὰ μαραίνωνται αὐτοὶ καὶ νὰ μαραίνωνται καὶ τὰ παιδιὰ τῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν ἄλλων ἐργαζομένων τάξεων, νὰ φύγουν ἐπὶ τέλους εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἀλλὰ εἶναι λύσις αὐτὴ ἡ ὁποία τιμᾷ τὸν τόπον; Εἶναι δυνατὸν ὁ ρυθμὸς αὐτὸς τῆς μεταναστεύσεως νὰ συνεχισθῇ χωρὶς νὰ σημάνῃ ἡ ὥρα τοῦ ἐθνικοῦ συναγερμοῦ, νὰ σημάνῃ ἡ ὥρα ποὺ πρέπει ὅλοι νὰ ἀναμετρήσωμεν τὰς εὐθύνας ποὺ ἔχομεν ἀπέναντι τοῦ Ἔθνους, ἀπέναντι τῆς ἱστορίας, καὶ ἀπέναντι τοῦ μέλλοντος αὐτοῦ τοῦ τόπου; Εἶναι δυνατὸν ἐνῷ αἱ γεννήσεις, ἡ αὔξησις τοῦ πληθυσμοῦ ἐγγίζει τὰς 80–85 χιλιάδας, ἡ μετανάστευσις νὰ ἐγγίζῃ καὶ ἐκείνη τὰς 70–85 χιλιάδας ἄτομα, καὶ ὅπως ἦτο ὁ ρυθμὸς τῆς μεταναστεύσεως τὸ πρῶτον τρίμηνον τοῦ 1962 ἔπρεπε νὰ φθάσωμεν εἰς 120 χιλιάδας μετανάστας, ὅπως ὑπεστήριξαν ἔγκριτα οἰκονομικὰ περιοδικὰ καὶ ἐμφαίνεται καὶ ἀπὸ μελέτην τῶν στατιστικῶν στοιχείων. Ἄλλωστε δὲν χρειάζεται καμμία μελέτη ἂν πάρετε τὰ συγκριτικὰ στοιχεῖα τῆς μεταναστεύσεως τοῦ πρώτου τριμήνου τοῦ 1962 θὰ ἰδῆτε, ὅτι θὰ ἐφθάναμεν εἰς τὰς 120 χιλιάδας. Ἐὰν ἐφέτος δὲν θὰ φθάσωμεν τὰς 100 χιλιάδας, τοῦτο ὀφείλεται εἰς ἰδιαίτερα μέτρα τὰ ὁποῖα προφανῶς ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ἰσχυρίζεται ὅτι ἦτο θεῖον δῶρον, ἠναγκάσθη ἐκ τῶν πραγμάτων νὰ λάβῃ διὰ νὰ περιορίσῃ τὴν μετανάστευσιν. Γνωρίζομεν ὅτι χιλιάδες αἰτήσεις ὑπάρχουν εἰς τὰ γραφεῖα ἐργασίας ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι ζητοῦν νὰ φύγουν καὶ συναντοῦν πλέον ἄλλην πολιτικήν. Σήμερον διὰ νὰ φύγῃς εἰς τὴν Γερμανίαν πρέπει νὰ ἔχῃς πρόσκλησιν, ἐνῷ εἰς τὸ παρελθὸν δὲν ἦτο ἔτσι. Σήμερον διὰ νὰ φύγῃς χρειάζεται νὰ ἔχῃς βιβλιάριον τοῦ ΙΚΑ, ὅτι εἶσαι εἰδικευμένος ἐργάτης καὶ ὄχι ἀνειδίκευτος. Ἄλλοτε ἐπήγαιναν ἀνειδίκευτοι εἰς τὰ ὀρυχεῖα καὶ τὶς ἄλλες βιομηχανικὲς ἐπιχειρήσεις τῆς Γερμανίας, σήμερον θὰ εἶναι εἰδικευμένοι καὶ θὰ ἔχουν βιβλιάριον τοῦ ΙΚΑ καὶ θὰ ἀποδεικνύεται ὅτι ἐπληρώνοντο 80–100 δραχμάς. Ἡ ἀνάσχεσις τῆς μεταναστεύσεως ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐκ τῶν πραγμάτων ἀναγκάζεται νὰ ὑπαναχωρήσῃ, ἐκ τῶν πραγμάτων ἀντιφάσκει πλέον καὶ διαψεύδει τὸν ἑαυτόν της μὲ ὅσα εἰς τὸ παρελθὸν ὑπεστήριξεν.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπαλτατζῆ, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς κάμω μίαν σύστασιν. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας μίαν συμφωνίαν, νὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις.

§65Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Τὴν ξέρω καὶ τὴν σέβομαι. Τελειώνω κ. Πρόεδρε, ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ παρ’ ὅλην τὴν προσπάθειάν μου, φαίνεται εἶναι ἐλάττωμά μας νὰ παρασυρώμεθα. Ἀλλὰ καὶ πέραν τούτου, κύριοι, ἡ ἀρχὴ τῆς περιφερειακῆς ἀναπτύξεως τὴν ὁποίαν εὐθέως ἔθεσα εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ὁμιλίας μου καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἕνα μέγα θέμα ποὺ ἔχει σχέσιν μὲ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν καὶ μὲ τὸ ἐθνικόν μας εἰσόδημα, διότι σήμερον εἶναι ἀλληλένδετα αὐτὰ τὰ προβλήματα, δὲν ἔχει καμμίαν ἀξίαν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος, ἐὰν δὲν ταξινομήσωμεν τὴν δραστηριότητά μας τὴν οἰκονομικὴν καὶ τὴν παραγωγικήν. Εἶναι πολλὰ ποὺ ἐλέχθησαν καὶ ἐγράφησαν καὶ τελευταίως παρουσίᾳ τοῦ ξένου τοῦ κ. Φὼρ τοῦ ἀρχηγοῦ τῶν ριζοσπαστῶν τῆς Γαλλίας εἰς ἕνα συνέδριον ποὺ ἔγινεν ἐτονίσθη ὅτι ἡ προώθησις τῆς οἰκονομικῆς ἑνοποιήσεως πρέπει νὰ συνδυασθῇ μὲ τὴν ἐφαρμογὴν συνειδητῆς πολιτικῆς διὰ τὴν περιφερειακὴν ἀνάπτυξιν. Ἡ κατάστασις, ὅμως, εἰς τὰ νησιὰ καὶ εἰς ὅλην τὴν ὕπαιθρον χώραν εἶναι τραγική. Δὲν ὁμιλῶ διὰ τὴν Θράκην, ἡ ὁποία ἀποκαλεῖται Θρακιστάν, οὐδεμία κρατικὴ δραστηριότης ὑπάρχει.

§66Χ. ΖΗΣΙΑΔΗΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, διαμαρτύρομαι. Εἰδικῶς εἰς τὴν Κομοτινὴν γίνονται μεγάλα ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα.

§67Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν ὑπάρχουν μελέται. Ἀπὸ τοὺς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, ἡ κατάστασις εἰς τὴν ὕπαιθρον εἶναι τραγική. Ἡ Κυβέρνησις ἐνῷ δὲν ἐνδιαφέρεται διὰ τὰ μεγάλα αἰτήματα τῆς ἀγροτικῆς τάξεως καὶ διὰ τὸ εἰσόδημα τῶν ἐργατοϋπαλλήλων, ἐν τούτοις περιβάλλει μὲ στοργὴν καὶ προστασίαν τὰς μεγάλας ἐπιχειρήσεις καὶ τὴν ὀλιγαρχίαν τοῦ πλούτου. Τὸ ἐπιτόκιον τῆς ἀγροτικῆς Τραπέζης δὲν μειώνεται καὶ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα πληρώνει εἰς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος 80 ἑκατομ. ἐτησίως, τὰ ὁποῖα διὰ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος περιέρχονται εἰς τὸ Δημόσιον. Δὲν λαμβάνονται μέτρα διὰ τὴν ρύθμισιν τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν ἐνῷ ὑπάρχει πλήρης ἀσυδοσία τῶν ἐμπορικῶν τραπεζῶν.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, κύριε Μπαλτατζῆ, παρακαλῶ νὰ περιορισθῆτε εἰς τὸ θέμα.

§69Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Οἱ ἰσολογισμοὶ τῶν ἐμπορικῶν τραπεζῶν κατὰ τὸ 1961 παρουσίασαν καθαρὰ κέρδη 282 ἑκ. καὶ δὲν ἀναφέρομαι εἰς τὰς κολοσσιαίας ἀσφαλιστικὰς ἐπιχειρήσεις. Ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα καὶ ἡ Ἐμπορικὴ Τράπεζα κυρίως ἐπραγματοποίησαν 282 ἑκ. κέρδη ἐπὶ χορηγήσεων 14 δισ. τὸ 1961. Παρὰ τὰς βαλίτσας, τὰς ὁποίας εἶχε τὴν τόλμην ὁ γενικὸς διευθυντὴς τῆς Ἐμπορικῆς Τραπέζης κ. Ἀνδρεάδης νὰ εἴπῃ εἰς τὸ δικαστήριον καὶ παρὰ τὰ ἄλλα διατεθέντα μυστικὰ κονδύλια, ἐπραγματοποίησαν 282 ἑκ. κέρδη καὶ δὲν ὁμιλῶ διὰ τὰς βαλίτσας τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης καὶ τὰ ἄλλα κονδύλια, τὰ ὁποῖα διέθεσεν ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα πρὸς ἐπηρεασμὸν τοῦ Τύπου καὶ τῆς πολιτικῆς ζωῆς τοῦ τόπου. Ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα διέγραψεν 60 ἑκ. ἀπὸ τοὺς πελάτας της διὰ δάνεια παγωμένα. Τὰ ἀγροτικὰ δάνεια δὲν παγώνουν. Ὀφείλω νὰ καταγγείλω τοῦτο εἰς τὴν κοινὴν γνώμην καὶ νὰ ἐπισημάνω τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ τραπεζιτικοῦ συστήματος. Δὲν ὁμιλῶ διὰ τὴν φοροκλοπὴν καὶ διὰ τὰ κέρδη τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι βαδίζει ἀντίθετα πρὸς τὸ πνεῦμα τῆς ἐποχῆς. Πρέπει νὰ προσέξῃ τὰ αἰτήματα τῶν λαϊκῶν τάξεων καὶ πρέπει νὰ σμικρύνῃ τὴν ἀπόστασιν μεταξὺ πλούτου καὶ φτώχειας. Αὐτὸ εἶναι τὸ παγκόσμιον κλῖμα εἰς τὸ ὁποῖον βαδίζει ἡ ἀνθρωπότης. Καὶ οἱ ἀγρόται πρέπει νὰ ἀπολαύσουν τὰς κατακτήσεις τοῦ πολιτισμοῦ, διότι ἄλλως θὰ τὰς λάβουν μόνοι των. Κύριοι συνάδελφοι, τελειώνων θέλω νὰ εἴπω ὀλίγα τινὰ δι’ ὅσα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶχε τὴν ἀτυχῆ ἔμπνευσιν νὰ διακηρύξῃ χθὲς ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς ὡς πρὸς τὸ νόημα τοῦ ἀγῶνος, τοῦ ἀνενδότου τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Οὔτε ὀλίγον, οὔτε πολὺ ὑπεστήριξεν, ὅτι ἡ καλόπιστος κριτικὴ τὴν ὁποίαν ἀσκοῦμεν ἐμπνέεται ἀπὸ ἕν αἴσθημα δῆθεν ἀποτυχίας τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος μας καὶ περαιτέρω ἐπροχώρησεν εἰς προσωπικὴν ἐπίθεσιν κατὰ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Καὶ ὡς πρὸς τὸν ἀνένδοτον ἀγῶνα, πρέπει νὰ πληροφορηθῇ, ὅτι οὗτος οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν δι’ ἡμᾶς θεωρεῖται ὅτι εὑρίσκεται εἰς στασιμότητα ἢ κάμψιν. Ἡμεῖς ἐμπνεόμεθα ἀπὸ ἕν ἀνώτερον ἰδανικόν. Πιστεύομεν, ὅτι τὸ λειτούργημα τοῦ πολιτικοῦ δὲν εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει ἀντὶ πάσης θυσίας εἰς τὴν κάρπωσιν καὶ τὴν κατάκτησιν τῆς ἐξουσίας, ἀλλὰ κἄτι ποὺ ἐπιβάλλει θυσίας διὰ τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Πιστεύομεν ὅτι ἀποτελεῖ ἐθνικὴν ἀνάγκην ἡ ἀποκατάστασις τῶν ἐλευθεριῶν καὶ τῶν δημοκρατικῶν θεσμῶν. Ὁ ἀνένδοτος ἀγών μας δὲν εἶναι βραχυπρόθεσμος, ἀλλὰ θὰ συνεχισθῇ ἕως ὅτου ἡ θέλησις τοῦ λαοῦ ἀποκαταστήσῃ τὰς ἐλευθερίας καὶ τὴν πολιτικὴν Δημοκρατίαν. Περαιτέρω ἡ ἐπίθεσις κατὰ τοῦ Ἀρχηγοῦ μας δὲν θίγει τὴν ἰδικήν μας πλευράν, ἀλλὰ τὴν πολιτικὴν μερίδα ἐκ τῆς ὁποίας ἐξετοξεύθη. Διότι, ὅταν ἐκεῖθεν χύνεται ἔλαιον εἰς τὴν πυρὰν καὶ ρίπτονται ὑπαινιγμοὶ περὶ λαοκρατίας καὶ ἄκρας ἀριστερᾶς, ἀντιλαμβάνεσθε πόσον δύσκολος εἶναι ἡ ἀποκατάστασις τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος εἰς τὸν τόπον μας. Χρειάζεται πολὺ τόλμη διὰ νὰ γίνῃ ἐπίθεσις τοιαύτης μορφῆς, ἐκ μέρους ἑνὸς κόμματος τὸ ὁποῖον μάλιστα ἰσχυρίζεται, ὅτι εἶναι τεταγμένον νὰ προστατεύῃ τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἦτο ἱκανοποιημένη ἡ κυβερνητικὴ πλειοψηφία μὲ τὴν σύνθεσιν τῆς Βουλῆς τοῦ 1958, ὅτε ἀξιωματικὴ Ἀντιπολίτευσις ἦτο ἡ ΕΔΑ. Φαίνεται ὅμως ὅτι, τότε, δὲν ἠνωχλῆτο ἐνῷ σήμερον ἐνοχλεῖται διότι τὴν θέσιν αὐτὴν κατέχει πολιτικὸς κόσμος, ὁ ὁποῖος ἔδωσε παράδειγμα ἑνότητος ὑπὸ τὴν ἀξίαν ἡγεσίαν τοῦ μεγάλου πολιτικοῦ ἀνδρὸς Γεωργίου Παπανδρέου. Καὶ πρέπει νὰ ἀναγνωρισθῇ ἡ ἱστορικὴ ὑπηρεσία τὴν ὁποίαν προσέφερεν εἰς τὸν τόπον κατορθώσας νὰ ἑνώσῃ τὴν ἐθνικόφρονα Ἀντιπολίτευσιν, διὰ νὰ σχηματισθῇ τὸ διάδοχον σχῆμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπαραίτητον διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος. Δὲν ἔχω λόγους νὰ κάμω φιλοφρονήσεις πρὸς οἱανδήποτε πλευράν, ὑπακούω εἰς τὴν συνείδησίν μου, πιστεύω ὅμως, ὅτι ὅλοι ἡμεῖς προσεφέραμεν ἐθνικὴν ὑπηρεσίαν, δημιουργήσαντες τὴν Ε. Κ. ποὺ συγκεντρώνει, κατὰ τὴν γνώμην μας, τὰς ὑγιεστέρας πολιτικὰς δυνάμεις τοῦ τόπου. Καὶ νομίζω, ὅτι τὸ ὀλιγώτερον, ἡ κυβερνητικὴ πλειοψηφία πρέπει νὰ σιωπᾷ καὶ νὰ αἰσθάνεται κατὰ βάθος ἱκανοποίησιν, ὅτι ἐδημιουργήθη ἐθνικὴ παράταξις, ποὺ ἐγγυᾶται τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τοῦ πολιτεύματος. Ἐάν, ὅμως, ἐνοχλῆται, διότι κἄποτε θὰ ἐπέλθῃ ἡ διαδοχή, ὀφείλω νὰ τῆς εἴπω, ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ νόμος τῆς Δημοκρατίας καὶ ὑπῆρξε βαρύτατον τὸ σφάλμα τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι προέβη εἰς τοιαύτην ἐπίθεσιν. Ἡμεῖς θὰ συνεχίσωμεν τὸν ἀγῶνα μὲ ἀκλόνητον πίστιν, ὅτι προσφέρομεν πραγματικὴν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ Ἔθνος, ἐπιδιώκοντες τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἐλευθεριῶν καὶ τῆς Δημοκρατίας. Πιστεύομεν ὅτι ὁ ἀγών μας, θὰ δικαιωθῇ ἐκ τῶν πραγμάτων καὶ θὰ τὸν συνεχίσωμεν μὲ ἀκλόνητον πίστιν καὶ αἰσιοδοξίαν, ὅτι τὸ μέλλον εἶναι ἰδικόν μας. (Χειροκροτήματα).

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀλλαμανῆς, ἔχει τὸν λόγον.

§71Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὶν ἀρχίσω τὸν λόγον μου, ἐπιθυμῶ νὰ κάμω μίαν δήλωσιν πρὸς τὸ Προεδρεῖον, ἡ ὁποία μὲ ἀφορᾷ προσωπικῶς, δήλωσιν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐμμείνω ἀμετακλήτως καὶ ἀμετακινήτως. Δὲν ἐννοῶ εἰς ἄλλην περίπτωσιν νὰ δεχθῶ αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν μεταχείρισιν, ἡ ὁποία μοῦ ἐπεφυλάχθη. Ὅστις συνάδελφος ἐπιθυμεῖ νὰ παραιτηθῇ, ἡ θέσις του εἶναι ὑπὲρ τοῦ ἀμέσως ἑπομένου. Εἶναι ἀγαπητοὶ καὶ διακεκριμένοι οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι προηγήθησαν ἐμοῦ εἰς τὸ βῆμα, μολονότι εἵποντο εἰς τὸν κατάλογον, ἀλλὰ ἐκφράζω τὸ παράπονόν μου, ὅτι ἐνῷ κατ’ αὐτὸν τὸν ἀνώμαλον τρόπον προηγήθησαν εἰς τὸ βῆμα, ἐθεώρησαν ἀναγκαῖον νὰ τὸ κρατήσουν ἐπὶ πεντάωρον, ἐν γνώσει των, ὅτι ἀφήνουν ἑπτὰ συναδέλφους νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ 20 λεπτὰ ἕκαστος.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε ἀπολύτως δίκαιον.

§73Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, θὰ διεκδικῶ πάντοτε τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν κατέχω εἰς τὸν κατάλογον τοῦ Προεδρείου.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον ἠθέλησε νὰ διευκολύνῃ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἅπαξ ἔλαβε τὴν ἔκτασιν αὐτὴν ἡ συζήτησις, καὶ ἔκαμεν ὅ,τι ἦτο δυνατὸν πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτόν. Τὸ κακὸν ἦτο, ὅτι ἐγένετο κατάχρησις ὅλης αὐτῆς τῆς παραχωρήσεως τὴν ὁποίαν ἔκαμε τὸ Προεδρεῖον, ἐν γνώσει του ὅτι δὲν ἦτο ἐν τάξει κατὰ τὸν Κανονισμόν. Δι’ αὐτό, δὲν πρέπει νὰ παραπονῆσθε κατὰ τοῦ Προεδρείου, ἀλλὰ κατὰ τῶν συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν κατάχρησιν τοῦ λόγου. Πάντως, τοῦτο τὸ λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν.

§75Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ὥρα δὲν ἐπιτρέπει νὰ προβῇ κανεὶς εἰς γενικὴν ἀνασκόπησιν τῶν οἰκονομικῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὴν χώραν μας. Θὰ ἐντοπίσω τὴν ὁμιλίαν μου εἰς ἕνα εἰδικὸν τομέα, τὸν τομέα τῶν ἐπενδύσεων καὶ εἰδικώτερον ἀκόμη τὸν τομέα τῶν ἐπενδύσεων εἰς τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα. Ἕνα τομέα, διὰ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησίς μας ἐσυνήθισε νὰ ἐπαίρεται καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου ὅμως, ἕνας ἔλεγχος στοιχειώδης θὰ ὁδηγήσῃ εἰς συμπεράσματα μελαγχολικά. Θὰ προβῶ κατ’ ἀνάγκην εἰς τὴν γενικὴν παρατήρησιν ἡ ὁποία διετυπώθη ἀπὸ προλαλήσαντας συναδέλφους, ὅτι θεωρῶ καὶ ἐγὼ ἐντελῶς ἀσυγχώρητον τὴν παράλειψιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ τηρήσῃ μίαν θεμελιώδη συνταγματικὴν ἐπιταγήν, ἐκείνην, κατὰ τὴν ὁποίαν πρέπει ἐγκαίρως νὰ κατατίθεται ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους, ὥστε νὰ δύναται τὸ Σῶμα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐνσαρκώνει τὴν ἔννοιαν τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας, νὰ συζητῇ καὶ νὰ ἀποφαίνεται ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ θὰ ἐπαναλάβω κἄτι, τὸ ὁποῖον εἶπε χθὲς διακόπτων ἄλλος συνάδελφος, ὅτι εἶναι τόσον περισσότερον ἀδικαιολόγητος ἡ Κυβέρνησις τῆς Ἑλλάδος, ὅταν εἰς τὴν γείτονα Τουρκίαν, τὴν ὁποίαν ἀπασχολοῦν κατὰ μείζονα λόγον τὰ προβλήματα τῆς ξένης βοηθείας, ὁ προϋπολογισμὸς καὶ ἔχει κατατεθῆ πρὸ πολλοῦ καὶ εἶναι ὑπὸ συζήτησιν εἰς τὴν Τουρκικὴν Ἐθνοσυνέλευσιν. Θεωρῶ δὲ περίεργον καὶ ἄκρως ἐπικίνδυνον τὴν θεωρίαν, τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔχει συνηθίσει εἰς ἕνα σεβασμὸν πρὸς τὰ κοινοβουλευτικὰ θέσμια, θεωρίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει αἱ Κυβερνήσεις νὰ ἀναμένουν τὰ ἀπολογιστικὰ στοιχεῖα τοῦ λήγοντος ἔτους διὰ νὰ καταθέσουν τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ἑπομένου ἔτους. Μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον ὁδηγούμεθα εἰς καθιέρωσιν, παγίως πλέον, παραβάσεως αὐτῆς τῆς θεμελιώδους συνταγματικῆς ἐπιταγῆς καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν καὶ ἐπικίνδυνος καὶ ἀποκρουστέα εἶναι. Θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ καὶ κἄτι, τὸ ὁποῖον, νομίζω δὲν ἐλέχθη, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἀρνεῖται νὰ θέσῃ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους, τὸν ἔχει ἤδη θέσει κατὰ τὰ οὐσιώδη αὐτοῦ στοιχεῖα καὶ κατ’ ἀμφότερα τὰ σκέλη τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ἐξόδων ὑπ’ ὄψει τοῦ κονσόρτσιουμ, εἰς τὸ ὁποῖον σήμερον ἀποκαλύπτεται ἀπὸ ἔγκυρον οἰκονομικὸν περιοδικόν, ὅτι πρὸ πολλοῦ ἡ Κυβέρνησις τὸ ἔχει ἐνημερώσει ἐπὶ τοῦ ὕψους τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1963. Καὶ ὅμως, τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον δὲν δικαιοῦται αὐτῆς τῆς τιμῆς, νὰ γνωρίζῃ τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος. Θὰ ἤθελα ἀκόμη νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ χρεωκοπία τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν τομέα τῆς ξένης βοηθείας σήμερον πλέον ἔχει πλήρως διαπιστωθῆ. Ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν ὑπῆρξε γενικὴ ἡ διακοπὴ τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, τὸ θλιβερὸν προνόμιον τῆς ἐξαιρέσεως ἀποτελεῖ ἡ Ἑλλάς, διότι εἰς ὅλας τὰς ἄλλας χώρας χορηγεῖται βοήθεια, ἡ Τουρκία ἔλαβε βοήθειαν. Ἡ ἔμπνευσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ προσφύγωμεν εἰς τὸ κονσόρτσιουμ ἀποτελεῖ φιάσκο, τὸ δὲ ΝΑΤΟ προβάλλει τὴν ἀξίωσιν νὰ αὐξήσωμεν τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας. Εἰς τὴν φορολογικήν της πολιτικὴν ἡ Κυβέρνησις ἐξ ἐπισήμων στοιχείων προκύπτει, ὅτι ἀπέτυχε καὶ ἀπέτυχε κατὰ τρόπον ἐπικίνδυνον, μὲ τὰς ἀντιλαϊκὰς της φορολογικὰς διατάξεις. Ἀνέφερε χθὲς ὁ κ. Μητσοτάκης τὴν σχέσιν ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων. Δὲν νομίζω, ὅτι ἀπέδωσε πλήρως τὴν πραγματικὴν εἰκόνα τῆς ἀντικοινωνικότητος τῆς ἐφαρμοζομένης φορολογικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε. Τὸ 1952 οἱ ἄμεσοι φόροι μετεῖχον τοῦ συνόλου τῶν φορολογικῶν ἐσόδων κατὰ 41% καὶ κατὰ 59% οἱ ἔμμεσοι φόροι. Τὸ 1962 καὶ ὁ σχεδιαζόμενος προϋπολογισμὸς τοῦ 1963 προβλέπει συμμετοχὴν τῶν ἀμέσων φόρων κατὰ 23% ἔναντι τοῦ 41% τοῦ 1952 καὶ κατὰ 77% τῶν ἐμμέσων φόρων. Καὶ εἶναι κοινῶς γνωστὸν τί σημαίνει αὐτό. Ἡ τεραστία αὔξησις τῶν ἐμμέσων φόρων σημαίνει μίαν πρωτοφανῆ ἐπιβάρυνσιν τῶν πενεστέρων τάξεων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἰς τὸν τομέα τῶν ἐπενδύσεων θὰ εἴπω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι ὑπάρχει μία μελαγχολικὴ διαπίστωσις ἀπολογιστικὴ διὰ τὸ 1962. Ἔχουν προϋπολογισθῆ ἓξ δισεκατομμύρια ἐπενδύσεις καὶ καθ’ ὅλας τὰς ἐνδείξεις δὲν θὰ τερματισθῇ τὸ ἔτος αὐτὸ μὲ τὴν πραγματοποίησιν τοῦ ὕψους αὐτοῦ τῶν ἐπενδύσεων. Πραγματικὸν ἔργον θὰ ἔχῃ ἐπιτελεσθῆ τοῦ ὕψους τῶν 4½ δισεκατομμυρίων, κατὰ 25% τὸ προγραμματισθὲν ποσὸν δὲν πραγματοῦται καὶ ἀξίζει νὰ συγκριθῇ μὲ τὸ ἀπολογιστικὸν ἔργον ἐπενδύσεων τοῦ 1961, τὸ ὁποῖον ἀνήρχετο εἰς 5,05, ἤγουν ἀνώτερον κατὰ 500 ἑκατομμύρια ἀπὸ τὸ ἐκτελεσθὲν ἔργον τοῦ 1962. Γνωρίσματα τῶν ἐπενδύσεων τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἦσαν τὸ ἀπρογραμμάτιστον, τὸ ἀμελέτητον, ἡ ἔλλειψις ὀρθῆς ἱεραρχήσεως τῶν πιστώσεων καὶ δαπανῶν τῶν ἐπενδύσεων, ὅπου τὰ ἔργα ἐπιδείξεως καὶ ἐκεῖνα τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα κυρίως εὐκόλως ἀπορροφοῦν τὰς πιστώσεις, εἶχον τὴν προτεραιότητα καὶ ὄχι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐξ ἀντικειμένου ἐπιβάλλεται νὰ εἶχον τὴν προτεραιότητα εἰς τὸν προγραμματισμόν. Ἀφήνω τὰς ὑπερβάσεις, τὰς κακοτεχνίας καὶ τὰ σκάνδαλα, τὰ ὁποῖα κατηγγέλθησαν κατὰ καιροὺς βάσει ἐπισήμων στοιχείων, ὡς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων ἐκ πιστώσεων τῶν ἐπενδύσεων. Πράγματι, εἶναι ἀστρονομικὰ τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα διετέθησαν δι’ ἐπενδύσεις κατὰ τὴν ἑπταετίαν τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε., διότι πέραν τῆς ἀστρονομικῆς αὐξήσεως τῶν φόρων κατὰ τὸ διάστημα αὐτό, ὑπάρχει καὶ ἕνα ἄλλο στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ γνωσθῇ. Ἐντὸς τετραετίας ἔχει τετραπλασιασθῆ τὸ μεταπολεμικὸν δημόσιον χρέος τῆς χώρας μας. Τὸ 1958 ἀνήρχετο τοῦτο εἰς τρία δισεκατομμύρια καὶ τὸν Μάϊον τοῦ 1962 ἔφθασε τὰ 11 δισεκατομμύρια 940 ἑκατομμύρια. Ἐν τῆς 4ετίας ἐτετραπλασιάσθη τὸ δημόσιον χρέος καὶ ἐὰν αὐτὸ μεταφράζεται εἰς φόρους διὰ τὰ ἔτη αὐτά, θὰ πληρωθοῦν ἀπὸ τὰ ἑπόμενα ἔτη. Καὶ θὰ ἤξιζε τὸν κόπον νὰ διαπιστώσωμεν μὲ ἀριθμοὺς ἐπίσης, κ. βουλευταί, τί ἀπέδωσαν αὗται αἱ τεράστιαι ἐπενδύσεις ποὺ ἀπέρρευσαν ἀπὸ μίαν καταθλιπτικὴν φορολογίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἀπὸ αὐτὴν τὴν αὔξησιν τοῦ δημοσίου χρέους. Ἄλλοι συνάδελφοι ἠσχολήθησαν καὶ μὲ τὸ πρῶτον καὶ τὸ δεύτερον διϋλιστήριον. Ἡ πεῖρα τοῦ πρώτου ἔδειξεν, ὅτι τὸ ἔργον αὐτὸ ἀπέδωσεν εἰς τὸν δημόσιον προϋπολογισμόν, ἀπέδωσεν εἰς ἕνα ἰδιώτην τεράστια ποσά, ὅμως διὰ τὴν οἰκονομίαν εἶναι καὶ παραμένει βάρος. Προϊόντα Ἑλληνικά, τὰ ὁποῖα εἶχον ἐπιτύχει, ἄνευ οὐδεμιᾶς βοηθείας, νὰ γίνουν ἀνταγωνιστικά, βιομηχανικὰ προϊόντα, σήμερον ἔχασαν τὴν ἀνταγωνιστικότητα, λόγῳ τῶν ὑψηλῶν τιμῶν τῶν καυσίμων, μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς λειτουργίας τοῦ διϋλιστηρίου. Καὶ ἀναφέρομαι εἰς τὴν γνωστὴν διαμαρτυρίαν ποὺ διετύπωσεν ὁ Πρόεδρος τῶν βιομηχάνων ἄλλοτε καὶ ἰδιοκτήτης τῆς μεγαλυτέρας ἐπιχειρήσεως τσιμέντων, ὁ κ. Τσάτσος, ὅταν δι’ ἀδιασείστων στοιχείων ἀποδεικνύει, ὅτι κατὰ ἕνα δολλάριον ηὐξήθη τὸ κόστος τοῦ τσιμέντου, λόγῳ τοῦ διϋλιστηρίου. Καὶ τὸ ἕνα δολλάριον αὐτὸ ἀποτελεῖ φραγμὸν διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς δραστηριότητος αὐτῆς τῆς ἐπιχειρήσεως. Ἀλλ’ ὑπάρχουν, ἀκόμη, ἀριθμοί, οἱ ὁποῖοι, εἰς τὸ σύνολον τῶν ἐπενδύσεων, ἀποδεικνύουν, ὅτι ἀπὸ τὸ 1957 καὶ ἐντεῦθεν χειροτερεύει ἡ σχέσις μεταξὺ ὑψηλοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καὶ ὑψηλῶν κρατικῶν ἐπενδύσεων. Τὸ 1955 ἡ σχέσις μεταξὺ εἰσοδήματος καὶ ἐπενδύσεων ἦτο 63 πρὸς 100, δηλαδὴ εἰς τὰς 100 μονάδας ἐπενδύσεων τὸ εἰσόδημα αὐξάνει κατὰ 63%. Τὸ 1960 ἡ σχέσις αὐτὴ ἔφθασεν εἰς τὸ ⅓. Ἔναντι 100 μονάδων ἐπενδύσεων, ἔχομεν αὔξησιν ἐθνικοῦ εἰσοδήματος κατὰ 21%. Εἰς τὸ ⅓ περιωρίσθη ἡ ἀποδοτικότης τῶν ἐπιχειρήσεων, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἑπταετίας αὐτῆς. Θὰ κάμω φειδὼ τῶν πινάκων, διότι ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι μὲ μεγαλυτέραν ἄνεσιν θὰ τοὺς ἀναγνώσετε εἰς τὰ πρακτικά. Δι’ αὐτὸ ἐλαχίστους θὰ ἀναγνώσω, ὅλους δὲ ἐξηγμένους ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τῆς κρατικῆς ὑπηρεσίας. Ἔρχομαι τώρα εἰς αὐτὸ ποὺ ὑπεσχέθην ν’ ἀποτελέσῃ τὸν τομέα ποὺ θὰ ἀπασχολήσῃ τὴν ὁμιλίαν μου, τὰς ἐπενδύσεις εἰς ἔργα ἐγγείου βελτιώσεως. Δὲν θὰ χρειασθῇ νὰ ἀναζητήσω στοιχεῖα ἀπὸ ἐχθρικὰς ἢ καὶ οὐδετέρας διὰ τὴν Κυβέρνησιν πηγάς. Πρὸ ὀλίγων μηνῶν, εἰς ἔγκυρον οἰκονομικὸν περιοδικὸν ἐδημοσιεύθη εὐρυτάτη περίληψις ἐκθέσεως αὐτῆς ταύτης τῆς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας Ἐγγείων Βελτιώσεων τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Καὶ ἀπὸ ἐκεῖ θὰ ἀποσύρω ὡρισμένους ἀριθμοὺς καὶ ὡρισμένα συμπεράσματα. Λέγει ἡ ἔκθεσις αὐτὴ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ὅτι τόση ὑπῆρξεν ἡ ἀδυναμία νὰ ἐκτιμήσουν τὴν δαπάνην τῶν προγραμματισθέντων διὰ τὴν πενταετίαν 1960–1964 ἔργων ἐγγείου βελτιώσεως, ὥστε, ἐνῷ ἀρχικῶς εἶχον ὑπολογίσει καὶ ἀνεγράφη εἰς τὸ πρόγραμμα, ὅτι τὰ ἔργα τῆς πενταετίας θὰ στοιχίσουν 8 δισεκατομμύρια, πρὶν κἂν ἀρχίσῃ ἡ ἐκτέλεσις τοῦ προγράμματος, προέβησαν εἰς ἀναθεώρησιν, μετὰ νεωτέραν ἔρευναν, διὰ νὰ φθάσῃ ὁ προϋπολογισμὸς τῆς δαπάνης εἰς 16.410, δηλαδὴ 100% ηὐξήθη ἡ νέα πρόβλεψις ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀρχικὴν τοῦ πενταετοῦς προγράμματος. Εἶναι ἐνδεικτικὸν ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς ἀριθμούς, μὲ ποίαν ἐπιπολαιότητα συνετάγησαν τὰ πενταετῆ προγράμματα. Εἶχε προβλεφθῆ ἀπὸ τὸ πενταετὲς πρόγραμμα, λέγει ἡ ἔκθεσις ἡ ἰδία, ἐντὸς τῆς πενταετίας νὰ αὐξηθῇ ἡ ἀρδευομένη ἔκτασις κατὰ 1.800.000 στρέμματα. Γνωρίζετε πόσα, κατὰ τὴν ἰδίαν ἔκθεσιν, ἐπέτυχον νὰ καταστοῦν ἀρδεύσιμα ἐδάφη εἰς τὴν διετίαν 1960–1961; 135.000 στρέμματα εἰς τὴν πρώτην διετίαν, ἐπὶ προγραμματισθέντος ἀριθμοῦ 1.800.000 στρεμμάτων, μέχρι τέλους τοῦ 1964. Ἐξ αὐτοῦ ἠμπορεῖ νὰ εἰκάσητε κατὰ πόσον θὰ ὑστερήσῃ τὸ ἔργον, ποὺ θὰ ἐκτελεσθῇ, ἀπὸ ἐκεῖνο ποὺ ἐπρογραμματίσθη. Ὅμως, ἐνῷ τὰ ποσὰ ποὺ προγραμματίζονται διατίθενται, κατὰ τὸ μέγιστον μέρος, ἡ ἀπόδοσις εἶναι μηδαμινή. Ἡ ἔκθεσις προσθέτει, ὅτι πέραν τῶν ἄλλων λόγων καὶ ἀδυναμιῶν, οἱ ὁποῖοι ὡδήγησαν εἰς αὐτὰ τὰ μελαγχολικὰ ἀποτελέσματα, ἐν μέρει ὀφείλεται καὶ εἰς τὴν ἰδιοτροπίαν τῶν ἁρμοδίων κυβερνητικῶν παραγόντων νὰ θέτουν εἰς τὴν διάθεσιν τῆς ὑπηρεσίας αὐτῆς καὶ ἐπαρκεῖς πιστώσεις, δυναμένας νὰ ἀπορροφηθοῦν, καὶ ἐν καιρῷ. Ἰδοὺ τί συνέβη τὸ 1962. Ζητεῖ ἡ ὑπηρεσία αὐτή, γενικῶς, τοῦ πενταετοῦς προγράμματος ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ πιστώσεις 1.200 ἑκατ. Ἀποδεικνύεται διὰ στοιχείων ἀδιασείστων, ὅτι δύναται νὰ ἀπορροφήσῃ τὸ ποσὸν αὐτὸ καὶ νὰ ἐκτελεσθῇ τὸ πρόγραμμα, τὸ ἀντιστοιχοῦν εἰς τὸ ἔτος 1962. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ποὺ χειρίζεται, προσωπικῶς, τὰ θέματα αὐτά, ἐνέκρινε 845 ἑκατομμύρια καὶ εἶναι ἄδηλον ἄν, τελικῶς, διετέθησαν. Καὶ ἀκόμη ἐξ αὐτῶν τῶν 845 ἑκατ. τὰ 100 προωρίζοντο διὰ τὴν ἀγορὰν μηχανημάτων. Καὶ προσθέτει ἡ ἔκθεσις: Ἐκ τοῦ λόγου τούτου, ἐπεβραδύνθη ὁ ρυθμὸς τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἔργων τοῦ 1962 καὶ ἀνεστάλη ἡ ἔναρξις τῆς ἐκτελέσεως ὡρισμένων ἔργων, ἐπίσης, τὰ ὁποῖα εἶχον προγραμματισθῆ. Ποῦ ἀποδίδει ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας τὴν ἀποτυχίαν, τὴν χρεωκοπίαν τοῦ πενταετοῦς προγράμματος εἰς τὸν τομέα αὐτόν; Λέγει, ὑπάρχουν δυσχέρειαι καὶ εἰς τὴν ἐκπόνησιν τῶν μελετῶν, ὁ ρυθμὸς εἶναι πάρα πολὺ βραδύς. Διατί; Διότι δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν εἰς τὴν διάθεσιν τῆς ὑπηρεσίας αὐτῆς τὰ ὑδρολογικὰ στοιχεῖα τῆς χώρας. Πλεῖσται ὑπηρεσίαι, κρατικαί, ἀσχολοῦνται μὲ αὐτά. Οὐδεὶς συντονισμὸς ὑπάρχει μεταξὺ τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτῶν διὰ τὴν συστηματικὴν κατάταξιν καὶ διερεύνησιν τῶν ὑδρολογικῶν στοιχείων, ποὺ γνωρίζετε, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἀποτελοῦν τὸ ὑπόβαθρον τῆς μελέτης ἑνὸς ἀρδευτικοῦ ἢ ἐγγειοβελτιωτικοῦ ἔργου. Δὲν ὑπάρχουν, ἐπίσης, ἐπαρκῆ ἰδιωτικὰ τεχνικὰ γραφεῖα μελετῶν εἰς τὴν χώραν μας. Ἐπαναλαμβάνει ὡς λόγον καθυστερήσεως τῆς ἐκτελέσεως τοῦ προγράμματος τὴν ἄρνησιν πιστώσεων ἀπὸ μέρους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν πρόσληψιν ἐπαρκοῦς καὶ εἰδικευμένου προσωπικοῦ. Εἶναι τεράστιον τὸ προγραμματισθὲν ἔργον, ὥστε νὰ μὴ δύναται μὲ τὴν παλαιὰν σύνθεσιν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ ἔργον αὐτό. Ὅμως, ὁ ἑκάστοτε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν δίδει τὰς ὀλίγας αὐτὰς πιστώσεις, διὰ νὰ ἐπανδρωθῇ ἡ ὑπηρεσία δι’ ἐπαρκοῦς προσωπικοῦ. Τέλος, ἀποδίδει τὴν ἀποτυχίαν εἰς τὴν ἔλλειψιν συγχρονισμένης νομοθεσίας περὶ μελετῶν ἐγγειοβελτιωτικῶν ἔργων. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ στάδιον τῆς ἐκτελέσεως, ἡ ἰδία ἔκθεσις παραπονεῖται, ὡς σᾶς εἶπον, διὰ τὴν μὴ χορήγησιν ἐπαρκῶν καὶ ἐγκαίρως πιστώσεων, ὅτι εἶναι πολὺ μακρὰ ἡ διαδικασία τῶν ἀπαλλοτριώσεων, διότι κρατᾷ 8–10 μῆνας πολλὰς φοράς, ὅτι ἡ διαδικασία, ἐπίσης, τῶν προμηθειῶν τῶν μηχανημάτων διὰ μέσου τῆς γνωστῆς Ἐπιτροπῆς Κρατικῶν Προμηθειῶν, δὲν προσφέρεται δι’ ἕνα γοργὸν ρυθμὸν προμηθειῶν, ἀναγκαῖον διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων. Καὶ τέλος, θεωρεῖ ἀπηρχαιωμένην τὴν νομοθεσίαν περὶ δημοπρατήσεως καὶ ἐκτελέσεως τῶν ἔργων αὐτῶν. Κύριοι βουλευταί, ἀφοῦ σᾶς ἔδωσα μίαν εἰκόνα, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἰδική μου, εἶναι τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, θὰ ἀναφέρω μερικὰ γνωστὰ καὶ μεμονωμένα παραδείγματα ἐγγειοβελτιωτικῶν ἔργων, ὅπου ἡ χρεωκοπία εἶναι ἔκδηλος καὶ πλήρης. Καὶ θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν, τὴν Θεσσαλίαν. Ἐν ἔτει 1955, ὁ σημερινὸς Πρωθυπουργὸς ἐγκαινιάζων τὴν πολιτικήν του σταδιοδρομίαν, ὡς Ἀρχηγὸς Κόμματος, ἐνεκαινίαζεν, ἐπίσης, τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ μεγάλου ὑδροηλεκτρικοῦ ἔργου τοῦ Ταυρωποῦ. Τὸ ἔργον αὐτὸ εἶχε μελετηθῆ τὸ 1951 ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως, ἀπὸ μίαν Ἀμερικανικὴν ἑταιρείαν, ὡς μικτὸν ἔργον, ἀρδευτικὸν καὶ ὑδροηλεκτρικόν. Ἔτσι ἀποκτᾷ μίαν ὄψιν οἰκονομικὴν διὰ τοῦ συνδυασμοῦ τῶν δύο ἔργων, τοῦ ὑδροηλεκτρικοῦ καὶ τοῦ ἀρδευτικοῦ. Καὶ ἐνῷ θὰ ἔπρεπε κατ’ ἀμφότερα τὰ σκέλη τὸ ἔργον νὰ περατωθῇ ἐντὸς 5 ἐτῶν, τὸ μὲν ὑδροηλεκτρικὸν σκέλος ἐπερατώθη πρὸ διετίας, τὸ δὲ ἀρδευτικὸν δὲν προβλέπεται νὰ τελειώσῃ οὔτε μετὰ τετραετίαν. Δὲν ἐλήφθη ἡ πρόνοια ὥστε νὰ συγχρονισθῇ ἡ μελέτη τοῦ ἀρδευτικοῦ ἔργου καὶ νὰ περατωθῇ πρὶν τελειώσῃ τὸ ὑδροηλεκτρικόν. Εἰς ἐπανειλημμένας ὀχλήσεις μου μοῦ ἀπήντων, ὅτι θὰ συμπέσῃ ἡ ἀποπεράτωσις τοῦ ὑδροηλεκτρικοῦ μὲ τοῦ ἀρδευτικοῦ. Ὅλα αὐτὰ ὀφείλονται εἰς τὴν ἔλλειψιν ὀργανώσεως, εἰς τὴν ἔλλειψιν προβλέψεως τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Ἐπιθυμῶ ἀκόμη νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι τὰ 2.500.000 στρέμματα τοῦ Θεσσαλικοῦ κάμπου, ποὺ ἀπετέλουν ἀνέκαθεν τὴν ἐλπίδα διὰ τὸν τόπον αὐτόν, παραμένουν χωρὶς κἂν προμελέτην διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀρδευτικῶν ἔργων. Ζητεῖ ἀπὸ τοὺς Θεσσαλοὺς ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀναδιαρθρώσουν τὰς καλλιεργείας των, νὰ ἀφήσουν τὸ σιτάρι καὶ νὰ πᾶνε εἰς τὸ βαμβάκι καὶ τὰ τεῦτλα, ὡς νὰ ἀγνοῇ, ὅτι πρωταρχικὸς παράγων εἶναι ἡ ἄρδευσις. Διὰ τὴν ἄρδευσιν τῆς Θεσσαλίας οὐδεμίαν ἔλαβε πρόνοιαν. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν συντάσσεται ἀκόμη ἡ προμελέτη τῶν ἀρδευτικῶν ἔργων. Πρὸ τριμήνου ἐζήτησεν ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν, ἡ ὁποία συντάσσει τὴν προμελέτην, νὰ προχωρήσῃ βεβιασμένα εἰς τὴν μελέτην, διὰ νὰ τὴν χρησιμοποιήσῃ καὶ νὰ αἰτιολογήσῃ τὰς πιστώσεις, τὰς ὁποίας ζητεῖ ἀπὸ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Τράπεζαν Ἐπενδύσεων. Τρεῖς μῆνες παρῆλθον καὶ αἱ γραφειοκρατικαὶ διατυπώσεις δὲν συνετελέσθησαν, διὰ νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐκπόνησις τῆς ἐκθέσεως αὐτῆς σκοπιμότητος τοῦ ἔργου, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ χρηματοδοτηθῇ ἀπὸ τὰς πιστώσεις τῆς Εὐρωπαϊκῆς Τραπέζης Ἐπενδύσεων. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ ὁλοκληρώσω τὴν εἰκόνα τῆς ἐγκαταλείψεως καὶ τῆς ἀστοργίας τῆς γονίμου ἐκείνης περιοχῆς ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὰ ἀντιπλημμυρικὰ ἔργα τῆς Θεσσαλίας τὰ ὁποῖα ἤρχισαν τὸ 1936, διὰ τὰ ὁποῖα ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις μέχρι τοῦ 1952, 1953 διέθεταν πιστώσεις, διὰ νὰ ἔλθουν εἰς πέρας, ἔκτοτε ἐσταμάτησαν. Ματαίως τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων ἔργων ζητεῖ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ τὴν διάθεσιν 25 δισεκ., διὰ νὰ ἀποπερατωθῇ τὸ ἀντιπλημμυρικὸν δίκτυον τῆς Θεσσαλίας. Τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἀρνεῖται ἐπιμόνως. Ἀποτέλεσμα ἀπὸ τὰ 130.000 στρέμματα τοῦ κάμπου τῆς Καρδίτσης τῶν 100.000 στρεμμάτων ἡ παραγωγὴ καταστρέφεται, διότι δὲν ὁλοκληροῦται τὸ ἀντιπλημμυρικὸν δίκτυον καὶ πλημμυρίζουν, ὄχι διότι ἀρχῆθεν ἐπλημμύριζαν, ἀλλὰ διότι ἔγιναν τὰ ἔργα. Ἀπὸ χθὲς εὑρίσκεται ἐδῶ πολυμελὴς ἐπιτροπὴ τῶν χωρίων τῆς περιοχῆς αὐτῆς, διὰ νὰ παρακαλέσῃ, νὰ ἱκετεύσῃ ἵνα ἐπὶ τέλους συγκινηθῇ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ.

§76Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι τὰ ἔργα Κάρλας ἐπρογραμματίσθησαν τὸ 1956 συνεπληρώθη ἀπὸ διετίας τὸ τμῆμα τῆς ἐκροῆς τῶν ὑδάτων πρὸς τὴν θάλασσαν καὶ ἐν τούτοις μέχρι σήμερον δὲν ὑπάρχει κἂν μελέτη διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ δικτύου ἀρδεύσεως 250.000 περίπου στρεμμάτων, ὅσα δηλαδὴ δύνανται νὰ ἀρδευθοῦν. Δεύτερον, διὰ τὸ Πήλιον ὑπάρχει μελέτη κατὰ τὴν ὁποίαν μὲ 40 ἑκατομ. δραχμὰς δύνανται νὰ ἀρδευθοῦν ὑπερδιπλάσιαι ἐκτάσεις τῶν σημερινῶν καὶ μὲ τὸ μικρότερον κόστος δι’ ἀρδευτικὰ ἔργα, ἤτοι εἰς δραχ. 400 κατὰ στρέμμα. Ἡ μελέτη αὐτὴ παραμένει εἰς τὰ χρονοντούλαπα τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας.

§77Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Θὰ ἀφήσω, κύριοι συνάδελφοι, τὴν Θεσσαλίαν, καὶ θὰ προχωρήσω βορειότερον, διὰ νὰ ἀποθαυμάσωμεν τὰ ἀρδευτικὰ φράγματα τῆς Μακεδονίας, διὰ τὰ ὁποῖα χιλιάδες ἑκατομμυρίων διέθεσεν ὁ σημερινὸς Μακεδὼν Πρωθυπουργός, ἔγιναν τὰ φράγματα, ἀλλὰ οὐδὲν γίνεται διὰ τὰ ἀρδευτικὰ δίκτυα. Ἐτελείωσαν τὰ φράγματα καὶ παραμένουν ὡς μνημεῖα ἀβδηριτισμοῦ, ἀναμένοντα νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ μελέτη τῶν ἀρδευτικῶν δικτύων, τὰ ὁποῖα μόλις τώρα φθάνουν εἰς τὸ τέρμα των. Καὶ εἶναι πράγματι ἀνατριχιαστικὴ ἡ καταγγελία, τὴν ὁποίαν ἔκαμε μὲ στοιχεῖα ἀδιάσειστα ὁ συνάδελφος ἐξ Ἠμαθίας, κ. Γιαμᾶς, ὁ ὁποῖος οὔτε ὀλίγον οὔτε πολὺ καταγγέλει: «............ ......... (ἀναγινώσκει)........................». Δὲν ἀνεφέρθη μέχρι τῆς στιγμῆς τὸ θέμα γύρω ἀπὸ τὰ δύο ἐργοστάσια γάλακτος. Ἀγνοεῖ ἡ Βουλὴ δύο ἄλλας τραγικὰς περιπτώσεις ἐργοστασίων γάλακτος τοῦ ἑνὸς εἰς τὴν Λαμίαν καὶ τοῦ ἑτέρου εἰς τὰ Τρίκαλα τῆς Θεσσαλίας. Ἐν ἔτει 1956 θεμελιοῦται τὸ ἓν ἐργοστάσιον καὶ εὑρισκόμεθα εἰς τὸ 1962 καὶ ἀκόμη γίνονται προμελέται. Δὲν ἔχει ἀκόμη τεθῇ ἐν λειτουργίᾳ καὶ ἀναμένουν οἱ ἀγελαδοτρόφοι νὰ εὕρουν διέξοδον διὰ τὴν τοποθέτησιν τοῦ γάλακτός των. Τὸ ἐργοστάσιον Τρικάλων ἀφοῦ μετὰ πολλὴν καθυστέρησιν ἐτελείωσεν ἡ κατασκευή του ὕστερα ἀπὸ 1½ χρόνον, τότε ἡ Κυβέρνησις ἐσκέφθη, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ λειτουργήσῃ εἰς αὐτὸ καὶ παστεριωτήριον πλὴν τῆς παρασκευῆς συμπεπυκνωμένου γάλακτος καὶ τοῦ τυροκομείου. Καὶ ἡ καθυστέρησις συμπληροῦται διὰ τῆς ἀναμονῆς τῆς εἰσαγωγῆς τῶν μηχανημάτων ἐκ Γερμανίας. Καθ’ ὅλα αὐτὰ τὰ ἔτη ἡ ΑΤΕ καὶ ἡ Δ)νσις Γεωργίας ἔκαμαν μίαν πραγματικὴν προπαγάνδαν εἰς τοὺς ἀγελαδοτρόφους μας, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ μακροῦ ἐπεδόθησαν εἰς τὴν ἀγελαδοτροφίαν μὲ ζωϊκὸν κεφάλαιον εὐγενῶν φυλῶν μεγάλης ἀποδόσεως εἰς γάλα. Ποία ἡ τύχη των; Ἀφοῦ ἐπὶ ματαίῳ ἀνέμενον νὰ ἀνοίξῃ ἡ θύρα τοῦ ἐργοστασίου καὶ νὰ προσφέρουν τὸ γάλα των, αἱ ἀγελάδες ἐπωλήθησαν κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς ἐμπόρους τῶν Ἀθηνῶν ἀντὶ πινακίου φακῆς, ἀντὶ 6 καὶ 7 χιλιοδράχμων ἑκάστη. Μίαν ἀμυδρὰν εἰκόνα αὐτῆς τῆς τραγῳδίας τῶν κτηνοτρόφων τῆς περιφερείας μας δίδει ἡ τοπικὴ ἐφημερὶς τῆς περιφερείας μου, τὴν ὁποίαν καταθέτω καὶ παρακαλῶ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Πέραν αὐτῶν ἔχομεν τὸ ἐργοστάσιον σακχάρεως τοῦ ὁποίου ἡ ἀποτυχία ὀφείλεται εἰς σφάλματα θανάσιμα, τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν. Κύριοι συνάδελφοι, τὰ τεῦτλα παράγονται εἰς τὴν δυτικὴν Θεσσαλίαν καὶ τὸ ἐργοστάσιον ἔγινεν εἰς τὴν ἀνατολικὴν Θεσσαλίαν. Δεκαπέντε λεπτὰ πρόσθετον βάρος εἰς τὸ κόστος τοῦ προϊόντος, διὰ νὰ γίνῃ τὸ ἐργοστάσιον ἐκεῖ ποὺ ἰσχυρὸς κυβερνητικὸς παράγων ἤθελε, δίπλα εἰς τὴν πόλιν ποὺ κατοικεῖ καὶ νὰ μὴ γίνῃ ἐκεῖ ὅπου τὸ τοποθετοῦν αἱ φυσικαὶ προϋποθέσεις, ἐκεῖ ποὺ ὁ ἀείμνηστος... (δὲν ἠκούσθη)... εἶχε δημιουργήσει τὸ πρῶτον σακχαρουργεῖον ἐν Ἑλλάδι. Ἐπελέγη λοιπόν, ἡ θέσις μὲ καθαρῶς κομματικὰ κριτήρια. Ἐπίσης διὰ τὴν ἐλαττωματικὴν λειτουργίαν τοῦ ἐργοστασίου Λαρίσης ὑπεύθυνοι ἐθεωρήθησαν ἀπίθανα πρόσωπα, ἐνῷ ἦσαν ἄλλοι ὑπεύθυνοι. Ἀποτέλεσμα, αἱ καταχρήσεις αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν καὶ παρέστη ἀνάγκη νὰ ἐπέμβῃ ὁ Εἰσαγγελεὺς Θεσσαλονίκης. Ὑπάρχει σχετικὴ δικογραφία. Ὅταν συνεζητῆτο ἡ σύμβασις αὐτή, εἴχομεν ὑποδείξει τότε τὸν τρόπον ὅστις θὰ ἦτο ὁ συμφέρον διὰ τὸν τόπον, ἀλλὰ ἡ φωνή μας τότε κατέληξε φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ καὶ ἐπελέγει ἡ πλέον ἀσύμφορος σύμβασις μὲ τοὺς πλέον βαρυτέρους ὅρους. Ἔτσι καταλήγουν αἱ ἐπενδύσεις τῶν γεωργικῶν βιομηχανιῶν, ὄχι μόνον χωρὶς νὰ ὠφελήσουν τὸν παραγωγόν, ἀλλὰ καὶ νὰ ἐξανεμίζουν τὸ χρῆμα καὶ πέραν αὐτοῦ νὰ καταθλίβουν τὴν κατανάλωσιν ἡ ὁποία βαρύνεται μὲ τόσα βάρη συνεχῶς διὰ τῶν αὐξανομένων τιμῶν τῶν σακχαροειδῶν, τὰ ὁποῖα δὲν ἀποτελοῦν εἶδος πολυτελείας ἀλλὰ εἶδος πρώτης ἀνάγκης. Ἔτσι ἡ περίφημος πολιτικὴ τῆς ἀναδιαρθρώσεως, εἶναι φανερόν, ὅτι ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας ὁδηγεῖται εἰς πλήρη χρεωκοπίαν. Τὸ 1955–1956 οἱ Ἕλληνες σιτοπαραγωγοὶ καλλιέργησαν 10.400.000 στρέμματα: «................... .......... (ἀναγινώσκει)..................». Ἐφέτος, ὁμοίως, μὲ τὴν ξηρασίαν ὅσοι προοδευτικοὶ βαμβακοπαραγωγοὶ ἔβαλαν βαμβάκι κατεστράφησαν. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι συνέχισαν τὴν σιτοκαλλιέργειαν ἐξοντώνονται, μὲ τὰς τιμὰς προστασίας τὰς ὁποίας δίδει ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλὰ καὶ ὅσοι ἠσχολήθησαν μὲ ξένας καλλιεργείας, δυσπραγοῦν ὑπὸ τὸ βάρος τῶν χρεῶν διὰ τὴν ἀγορὰν μηχανημάτων καὶ τὸν καθορισμὸν τῶν τιμῶν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, βάσει τοῦ διεθνοῦς χρηματιστηρίου τῶν ἐμπόρων. Συχνά, ἡ Κυβέρνησις ἐπαίρεται διὰ τὸ ὕψος τῆς χρηματοδοτήσεως τῆς γεωργικῆς βιομηχανίας. Ἰδοὺ οἱ ἀριθμοὶ εἰλημμένοι ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τοῦ 1961 τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος: «Ἐν ἔτει 1956 μὲ βάσιν τοῦ 1955 ἦτο τὸ 100, ἡ Γεωργία........................ .......... (ἀναγινώσκει)....................». Αὐτὴ εἶναι ἡ στοργικὴ μεταχείρισις τῆς Γεωργίας ὑπὸ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Ἀκόμη, κ. συνάδελφοι, πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα, ὑπέστη καὶ ὑφίσταται ὀπισθοδρόμησιν. Ἰδοὺ τί προκύπτει ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τοῦ ἔτους 1961. «Ἐνῷ κατὰ τὰ ἔτη 1954 καὶ 1955 ἡ ἀξία τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς ἦτο........... ............. (ἀναγινώσκει)..................». Κύριοι βουλευταί, ἐκ τῶν ἀριθμῶν τοὺς ὁποίους σᾶς ἀνέφερον καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰλημμένοι ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν ἐθνικῶν λογαριασμῶν, προκύπτει πόση εἶναι ἡ μέση ἐτησία αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἀλλὰ καὶ τοῦ κατὰ κεφαλὴν ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος κατὰ τὴν περίοδον ποὺ κυβερνᾷ ἡ ΕΡΕ. Καὶ αὐτὸ λέγεται, ἐπιτυχία τῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς. Καὶ τώρα, κ. συνάδελφοι, θὰ τελειώσω τοὺς ἀριθμοὺς διὰ νὰ φύγω ἀπὸ τὴν γεωργίαν καὶ θὰ συγκρίνω τὰ ἐπιτεύγματα τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἐπαρχίαν. Μήπως, δηλαδή, τυχόν, αὐτὴ ἡ μεγαλόπνοος πολιτική, ἐπέφερε βελτίωσιν τῆς θέσεως τῆς ἐπαρχίας ἐν σχέσει μὲ τὴν πρωτεύουσαν. Καὶ πάλιν τὸν λόγον ἔχει ἡ Ἐθνικὴ Ὑπηρεσία τῶν Ἐθνικῶν Λογαριασμῶν τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Τὸ 1956, τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα ἦτο 11.531: «.... ............. (ἀναγινώσκει)..................».

§78Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω ποία ἀκριβῶς εἶναι ἡ κατάστασις, μεταξὺ Ἐπαρχιῶν καὶ Πρωτευούσης. Μοῦ ἀνήγγειλαν τηλεγραφικῶς ἀπὸ τὸν Βόλον, ὅτι αὔριον, κατόπιν ἀποφάσεως τῶν ἐργατῶν, τῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ ἐπιστημόνων τοῦ Βόλου, ὁλόκληρος ἡ ἀγορὰ κλείνει ἐπὶ δίωρον, εἰς ἔνδειξιν διαμαρτυρίας, διότι ἡ Κυβέρνησις ἠθέτησε τὰς ὑποσχέσεις τὰς ὁποίας εἶχε δώσει. Αὐτὸ εἶναι τὸ κατάντημα τῆς ἐπαρχίας.

§79Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἕνας ἐνδιαφέρων ἐπίσης ἀριθμός, εἶναι τῆς κινήσεως τοῦ πληθυσμοῦ τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῶν Ἐπαρχιῶν. Κατὰ τὴν 6ετίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν κυβερνᾷ ἡ Ε.Ρ.Ε., ὁ πληθυσμὸς τῆς πρωτευούσης αὐξάνεται κατὰ 12%. Δὲν εὑρισκόμεθα πλέον εἰς περίοδον συμμοριτοπολέμου, εἴμεθα ἐν πλήρει εἰρηνικῇ περιόδῳ καὶ ἡ Πρωτεύουσα αὐξάνει τὸν πληθυσμόν της κατὰ 12%, ἡ δὲ ἐπαρχία μόλις κατὰ 1,8%. Κύριοι συνάδελφοι, καθὼς βλέπετε, τὸ πρῶτον σκέλος μαρτυρίας εἶναι ἡ ἔκθεσις τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ τὸ δεύτερον σκέλος εἶναι ἡ ἔκθεσις τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Τοὐλάχιστον τὰ πρακτικά, ἐλπίζω νὰ σᾶς φωτίσουν περισσότερον. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ ὀλίγας φράσεις νὰ συνθέσῃ κανεὶς τὸν ἀπολογισμὸν τοῦ κυβερνητικοῦ ἔργου μετὰ μίαν ὁλόκληρον 7ετίαν. Τὸ φαινόμενον τὸ ἔκδηλον ποὺ ἐνυπάρχει εἰς τὴν διακυβέρνησιν τῆς Ε.Ρ.Ε. εἶναι, ὅτι ὅλαι αἱ τάξεις δυσπραγοῦν. Διαμαρτύρονται οἱ Ἕλληνες ἀγρόται, οἱ βαμβακοπαραγωγοί, οἱ σιτοπαραγωγοὶ διαμαρτύρονται, ὅτι ἔχουν ἐξουθενωθῆ. Οἱ λεμονοπαραγωγοὶ δὲν εὑρίσκουν τρόπον νὰ ἐξαγάγουν τὰ λεμόνια των καὶ συγκροτοῦν συλλαλητήρια. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ φθάνουν μέχρι αἱματηρῶν ἐκδηλώσεων, διὰ νὰ ἐκβιάσουν μίαν λύσιν. Ἀκόμη τάξεις συντηρητικαί, ὅπως οἱ ἐπαγγελματίαι, εἰς τὰς ἐπαρχίας καθημερινῶς διαμαρτύρονται. Καὶ εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς διαμαρτυρίας προστίθεται ἡ τελευταία ἐκδήλωσις τῆς σπουδαζούσης νεολαίας. Ὁ ἀπολογισμὸς τοῦ ἔργου τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε. εἶναι, ὅτι περιήγαγεν ὅλας τὰς ἐργαζομένας τάξεις εἰς ἀπόγνωσιν. Καὶ πέραν τούτου, ἔχει ὀργανωθῆ κατὰ τρόπον συστηματικὸν καὶ πράγματι ἐπιτυχῆ ἕνα κομματικὸν καὶ ἀστυνομικὸν Κράτος, ὑπὸ τὴν πίεσιν καὶ τυραννίαν τοῦ ὁποίου σφαδάζει ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ὅταν μία τοιαύτη χρεωκοπία ἔχει σημειωθῆ εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς καὶ τῆς οἰκονομίας καὶ τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, ὅταν τίποτε δὲν ἔχει μείνει ὄρθιον, διερωτᾶται κανείς, τί ἀναμένει τὸ κυβερνῶν κόμμα διὰ νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν ἐξουσίαν; Δὲν ἀντιλαμβάνεται, ὅτι ὅσον τὸ ταχύτερον ἀπαγκιστρωθῆ ἀπὸ αὐτήν, τόσον τὸ καλλίτερον καὶ διὰ τὸν Λαὸν καὶ διὰ τὸ Ἔθνος καὶ διὰ τὴν Δημοκρατίαν; (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§80Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ὑποθέτω, ὅτι ἡ συζήτησις πρέπει νὰ θεωρηθῇ περαιωμένη, σύμφωνα μὲ τὴν συμφωνίαν, ἡ ὁποία ἐγένετο χθὲς καὶ χαίρω ὅλως ἰδιαιτέρως, διότι διὰ τὴν Κοινοβουλευτικὴν τάξιν, ἀποδεικνύεται ἐκ τῆς περατώσεως αὐτῆς, ὅτι ὄντως εἶναι δυνατὸν μεταξὺ Συμπολιτεύσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ἐπέρχεται συμφωνία διὰ τὴν ὁμαλοτέραν λειτουργίαν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλή, ἀφοῦ ἐπὶ πεντάωρον ἤκουσα τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἡ ὁποία ὑποθέτω, ὅτι θὰ ἐσημείωσεν, ὅτι ἀπὸ μέρους τῆς Συμπολιτεύσεως ἀπεφεύχθη νὰ ἐγγραφῇ οἱοσδήποτε ρήτωρ διὰ νὰ παρασχεθῇ ἄνεσις εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, σύμφωνα μὲ τὴν συμφωνίαν, διὰ νὰ διατυπώσῃ τὴν γνώμην της, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ, λέγω, ἡ Βουλὴ νὰ σημειώσω δύο σημεῖα. Αἱ θέσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐξετέθησαν ἐκτενῶς. Ἡ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως ν’ ἀπαντήσῃ περιωρίσθη εἰς ὡρισμένους τομεῖς, ἀκριβῶς διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἄνεσις εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ διατυπώσῃ τὰς αἰτιάσεις της. Ἐκ τῆς ὁμαλοτέρας ἐξελίξεως τῆς συζητήσεως γενικῶς ἐν τῇ Βουλῇ, θὰ δοθῇ εὐκαιρία τόσον εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὅσον καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀσχοληθοῦν μὲ ὅλα τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἐθίγησαν, κατὰ τὴν μέλλουσαν πορείαν τῶν Κοινοβουλευτικῶν μας ἐργασιῶν. Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο θὰ ἠδυνάμην νὰ τερματίσω τὰ ὀλίγα τὰ ὁποῖα ἐνόμισα, ὅτι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ ὑποσημειώσω. Ἐν τούτοις, σὰν δημόσιος ἀνὴρ καὶ παλαιὸν Κοινοβουλευτικὸν μέλος, δὲν δύναμαι νὰ ἀποσιωπήσω, ἢ μᾶλλον νὰ ἀφήσω νὰ περάσῃ ἀπαρατήρητος μία κατηγορία ἡ ὁποία μοῦ ἀπεδόθη καὶ ἡ ὁποία δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα. Ἐλέχθη, ὅτι ἐπεδίωξα προσωπικὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Μακρὰν ἐμοῦ ἡ σκέψις αὐτή. Οὐδέποτε ἐσκέφθην νὰ κάμω προσωπικὴν ἐπίθεσιν καθ’ οἱουδήποτε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἔτι δὲ μᾶλλον κατ’ Ἀρχηγοῦ Κόμματος. Ἀλλὰ πιστεύω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ μοῦ ἀναγνωρισθῇ ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι ὅταν κανεὶς συνάγει ἐν τῇ Βουλῇ ὡρισμένα συμπεράσματα ἐπὶ τῶν πολιτικῶν γνωμῶν, αἱ ὁποῖαι διατυποῦνται ἀπὸ δημοσίους ἄνδρας τῆς χώρας, εἴτε ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, εἴτε καὶ ἐκτὸς αὐτῆς, δὲν κάμνει προσωπικὴν ἐπίθεσιν, ἀλλὰ κρίνει τὰς πολιτικὰς των γνώμας καὶ τὴν πολιτείαν των. Ἐὰν αἱ κρίσεις περὶ τῶν πολιτικῶν γνωμῶν τῶν δημοσίων ἀνδρῶν μεθερμηνεύονται ὡς δυνάμεναι νὰ ἐνέχουν τὴν ἔννοιαν τῆς προσωπικῆς ἐπιθέσεως, τότε, ἀξιότιμοι συνάδελφοι, τόσον τῆς Συμπολιτεύσεως, ὅσον καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐγὼ τοὐλάχιστον μὲ τὴν ἤδη μακράν μου πεῖραν περὶ τῶν κοινοβουλευτικῶν πραγμάτων, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ πλέον συζήτησις. Διότι ἡ σύγχυσις μεταξὺ τῶν πολιτικῶν πράξεων καὶ πολιτικῶν γνωμῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τῶν μεθερμηνευομένων ὡς προσωπικῶν ἐπιθέσεων, δύναται νὰ φθάσῃ εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε πράγματι αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς, δηλαδὴ ἡ βασικὴ σκέψις νὰ βουλεύωνται οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες νὰ καθίσταται ἀδύνατος. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, διαμαρτύρομαι διὰ τὴν ἀποδοθεῖσαν εἰς ἐμὲ κατηγορίαν περὶ προσωπικῆς ἐπιθέσεως, ἡ ὁποία δὲν ἦτο ἄλλο τι παρὰ ἡ διατύπωσις ἀντιλήψεων ἐπὶ ὡρισμένων πολιτικῶν πράξεων. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, νομίζω, ὅτι θ’ ἀναγνωρίσῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ τὴν καλήν μου πίστιν, στηριζομένην εἰς τὴν μακρὰν κοινοβουλευτικήν μου παράδοσιν. Ἐπιθυμῶ καὶ πάλιν νὰ ἐκφράσω εἰς τὸ Σῶμα τὴν ἱκανοποίησίν μου, διότι ἐτηρήθη μία συμφωνία, ἡ ὁποία, ἐπαναλαμβάνω, ἀποτελεῖ τὴν ἀπαρχὴν ὁμαλοτέρων κοινοβουλευτικῶν συζητήσεων. (Χειροκροτήματα).

§81Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πρώτοις, ὀφείλω νὰ γνωρίσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἔλαβε σήμερον ἀπόφασιν ὅπως τερματισθῇ σήμερον, σύμφωνα μὲ τὴν χθεσινὴν συμφωνίαν μας, ἡ συζήτησις αὐτή. Ὡς πρὸς τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, δηλαδὴ τῆς προσωπικῆς ἐπιθέσεως ἐναντίον τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Κέντρου καὶ μάλιστα ἀπόντος, θὰ διαφωνήσω ριζικῶς. Θὰ διαφωνήσω ριζικῶς, διότι δὲν ἀφορᾷ τὰς πράξεις ἢ ἐνεργείας τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Κέντρου, ἀφορᾷ τὸ ὕφος καὶ δὲν ἔχω παρὰ νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω αὐτὴν τὴν ἀντίφασιν, ἡ ὁποία ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἐλέχθη, σχετικῶς μὲ τὸ ὕφος τοῦ Προέδρου τοῦ Κέντρου, ὅτι ἀφ’ ἑνὸς πλατειάζει καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἶναι ἐπιγραμματικός. Αὐτὸ τὸ γεγονὸς ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ ἐπίθεσις δὲν ἀφεώρα, τόσον τὰς πράξεις ἢ τὰς ἐνεργείας του, πράξεις ἄλλως τε τὰς ὁποίας ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Κέντρου δὲν τὰς συνηθίζει. Καὶ ὀφείλω νὰ τονίσω ἰδιαιτέρως εἰς τὸν κ. Θεοτόκην, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα τιμῶ ἐγὼ προσωπικῶς, διότι ὁ πάππος του εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἰσήγαγε τὴν σεμνότητα, τὴν εὐπρέπειαν καὶ τὴν εὐγένειαν εἰς τὰ κοινοβουλευτικά μας ἤθη, ὅποιος διαβάζει τὴν Κοινοβουλευτικὴν ἱστορίαν μας θὰ συναντήσῃ τὸ ὄνομα τοῦ Γεωργίου Θεοτόκη, ὁ ὁποῖος οὐδέποτε δὲν εἶπεν ἀπὸ τὸ στόμα του, οὐδὲ ἐπέτρεψεν εἰς τοὺς φίλους του νὰ εἴπουν φράσεις, τὰς ὁποίας αὐτὸς κατεδίκαζε καὶ αἱ ὁποῖαι ἴσως εἰς τὸ παρελθὸν ἐδῶ ἀντηλλάσσοντο μεταξὺ τῶν βουλευτῶν, εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἰσήγαγε τὸν σεβασμόν, τὴν εὐγένειαν, τὴν ἐξημέρωσιν τῶν Κοινοβουλευτικῶν ἠθῶν καὶ λυποῦμαι ἰδιαιτέρως, ὅτι ὁ ἀπόγονός του, ὄχι μόνον δὲν συνέχισε τὰς παραδόσεις του, ἀλλὰ ἔρχεται ἀντιστρόφως νὰ μετατρέψῃ τοῦτο, δηλαδὴ κἄτι τὸ ὁποῖον ἐθεωρεῖτο ὡς ἀπόκτημα τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου. Ὅταν φράσεις προσωπικάς, φράσεις αἱ ὁποῖαι λέγονται, εἴτε εἰς τὸ ὕφος, εἴτε εἰς τὴν ἔκφρασιν, ὅταν εἶναι φράσεις ἀπαράδεκτοι καὶ θὰ ἤθελον ἀκριβῶς ὁ κ. Θεοτόκης, ὄχι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ ἀνακαλέσῃ καὶ τὰς φράσεις αὐτάς, διότι δὲν ἔχουν θέσιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ὅτι τοῦ λοιποῦ, μεταξύ μας τοὐλάχιστον, θὰ συμπεριφερώμεθα κατὰ τρόπον ἁβρότατον, διότι τοῦτο εἶναι ἡ βάσις διὰ νὰ σταθῇ τὸ Κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα καὶ νὰ ὑπάρχῃ κἄποιο κῦρος ἔναντι τοῦ λαοῦ, διότι μία διαφορετικὴ διάλεκτος γλώσσης πρέπει νὰ γνωρίζητε, κύριε Πρόεδρε, καὶ τὸ γνωρίζετε, ὅτι μᾶς καταρρίπτει καὶ μᾶς παραδίδει εἰς τὴν περιφρόνησιν τοῦ Λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραιτηθέντων τῶν ὑπολειπομένων ρητόρων, κηρύσσομεν περαιωμένην τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν τοῦ νοομοσχεδίου.

§83Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, θὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρέπει νὰ ὑποβάλητε αἴτησιν ὑπογεγραμμένην ἀπὸ δύο βουλευτάς.

§85Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στερῆτε τοὺς βουλευτὰς τοῦ λόγου. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι συζήτησις ἐπὶ δωδεκατημορίων περιορίζεται εἰς δύο ἡμέρας. Δὲν γνωρίζω τί συνεφωνήθη μεταξὺ Συμπολιτεύσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως. Οἱαδήποτε ὅμως συμφωνία δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στερήσῃ βουλευτὰς τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς τοῦ δικαιώματος νὰ εἴπουν τὴν γνώμην των. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι ἐξέφρασε τὴν ἱκανοποίησίν του διὰ τὴν συμφωνίαν ἀλλὰ ἡ ἄποψις αὐτὴ δὲν συμβιβάζεται μὲ τὴν κοινοβουλευτικήν του ἀνατροφήν. Οὐδέποτε βουλευτὴς ἐστερήθη τοῦ λόγου.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γιαννόπουλος, ἐνεγράφη μόλις πρὸ μιᾶς ὥρας διὰ νὰ ὁμιλήσῃ. Ἐὰν βεβαίως ἐπιμείνῃ δὲν δύναμαι ἄλλως νὰ πράξω κατὰ τὸν Κανονισμὸν ἀπὸ τοῦ νὰ τοῦ δώσω τὸν λόγον. Εἶμαι σύμφωνος, ὅμως μὲ ὅσα ὁ κ. Στεφανόπουλος εἶπεν ἐπὶ τοῦ κύρους τοῦ Κοινοβουλίου καὶ δι’ αὐτὸν ἀκριβῶς τὸν λόγον ὀφείλομεν νὰ τηρῶμεν τὰ συμπεφωνημένα. Μὴ λησμονῆτε, ὅτι μὲ τὴν ὑποβληθεῖσαν πρότασιν χθὲς περὶ ἐξαντλήσεως τοῦ θέματος, ἦτο δυνατὸν ἡ συζήτησις νὰ περατωθῇ, μὲ τὸν περιορισμὸν τοῦ τετάρτου. Ἐν τούτοις ἡ πρότασις ἀπεσύρθη διὰ νὰ δοθῇ πᾶσαν ἄνεσις εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ ἐκφέρῃ τὰς ἀπόψεις της.

§87Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, καίτοι δὲν παριστάμην χθὲς κατὰ τὴν συζήτησιν ὅτε ἐγένετο ἡ συμφωνία, ἐν τούτοις, δὲν θὰ συμφωνήσω μὲ τὸν προλαλήσαντα συνάδελφον, διότι ἐφ’ ὅσον τὰ κόμματα προῆλθον εἰς μίαν συμφωνίαν ἡμεῖς, ὀφείλομεν νὰ τὴν τηρήσωμεν. Νομίζω ὅμως, ὅτι τὸ Προεδρεῖον, ὑπέπεσεν εἰς σφάλμα κατὰ τὴν τήρησιν τῆς σειράς. Ὡμίλησεν ὁ κ. Μπαλτατζῆς, ὁ ὁποῖος εἵπετο εἰς τὴν σειράν. Αἱ συμφωνίαι πρέπει νὰ τηρῶνται, ἀλλὰ πρέπει νὰ τηρῆται καὶ ἡ σειρά. Τοιουτοτρόπως ἐγὼ ἀπεστερήθην τοῦ δικαιώματος νὰ εἴπω ὡρισμένα πράγματα τοὐλάχιστον ἀφορῶντα εἰς τὴν ἐπιστήμην μου, διότι κολακεύομαι νὰ πιστεύω, ὅτι κἄτι θὰ προσέφερε καὶ ἡ ὁμιλία μου.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἔχετε δίκαιον ὅταν λέγετε, ὅτι δὲν ἐτηρήθη ἡ σειρά. Παρὰ ταῦτα, τοῦτο ἔγινε πρὸς διευκόλυνσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ὁ κ. Παγκοῦτσος, παρῃτήθη καὶ παρεχώρησε τὴν σειράν του εἰς τὸν κ. Μπαλτατζῆν. Ἡ τοιαύτη ὅμως μεταχείρισις, δὲν πρόκειται νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ δηλῶ, διότι ὡδηγούμεθα εἰς εὐλόγους διαμαρτυρίας.

§89Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔγινε διὰ τὸν Μπαλτατζῆν, γίνεται ἀπὸ ἡμερῶν δι’ ὅλους τοὺς συναδέλφους.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τελευταία ὅμως περίπτωσις, ἡ ἰδική σας, ἀπετέλεσεν ἀφορμὴν δι’ ὅλην τὴν ἀνωμαλίαν.

§91Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἀληθές, εἶναι, ὅτι ἐγένετο χθὲς μία συμφωνία καὶ ὅτι ἡ συμφωνία ἐπὶ πλέον περιελάμβανε καὶ τὸν τερματισμὸν τῆς συζητήσεως εἰς τὰς 12 ἀπόψε. Τὸ πνεῦμα μας, ἦτο, ὅτι θὰ ἐτερματίζετο καὶ ἡ συνεδρίασις καὶ ἡ συζήτησις. Εἰς τὴν συνεδρίασιν τῆς κοινοβουλευτικῆς ὁμάδος τοῦ κόμματος τὸ ζήτημα τῆς συμφωνίας ἐτέθη, καὶ ἐνεκρίθη καὶ κατὰ συνέπειαν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, παρακαλῶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους τῆς Ε.Κ. νὰ μὴ θελήσουν νὰ ἐμφανισθοῦν, ἔστω καὶ ἕνας, ὅτι δὲν σέβονται τὰς ἀποφάσεις τοῦ κόμματος. Πέραν τούτου δύνανται νὰ πράξουν ὅ,τι θέλουν.

§92Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ συμφωνία ἐγένετο καὶ ἐφ’ ὅσον τίθεται οὕτω τὸ ζήτημα, θὰ πειθαρχήσωμεν. Δὲν ἀφεώρα, ὅμως, ἡ συμφωνία καὶ τὴν ὥραν, εἰς τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο νὰ τελειώσωμεν. Ἄλλως τε, κατὰ τὸν Κανονισμόν, οὐδεὶς ἔχει δικαίωμα νὰ διαγράψῃ κανένα βουλευτήν.

§93Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ὁ κ. Κοθρῆς ἐπιμένῃ νὰ ὁμιλήσῃ παρὰ τὰς ἀντιρρήσεις τοῦ Κόμματος, τότε κύριε Πρόεδρε, νὰ τοῦ δώσητε τὸν λόγον.

§94Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, ἐπαναλαμβάνω, παραιτηθέντων τῶν κυρίων συναδέλφων, τῶν ἐγγεγραμμένων νὰ ὁμιλήσουν, κηρύσσομεν περαιωμένην τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, γίνεται κατ’ ἀρχὴν δεκτὸν τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου;

§96ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§98Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι ἡ συζήτησις πρόκειται νὰ περαιωθῇ, ἀλλὰ τοῦτο δὲν σημαίνει, ὅτι θὰ τελειώσωμεν καὶ τὴν 12ην.

§99Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ὄχι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται αὐτό.

§100Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀναγινώσκω τὰ πρακτικά. «...(ἀναγινώσκει)...».

§101Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Καὶ πρὸ αὐτοῦ, τί λέγουσι τὰ πρακτικά;

§102Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Διὰ νὰ μὴ ταλαιπωρῶ τὸ Σῶμα, θὰ προχωρήσω εἰς τὸ ἄρθρον 1. Τὸ ἄρθρον 1 λέγει: «Μέχρι νομοθετικῆς κυρώσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ 1963». Καὶ ἐρωτῶ, προβλέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς νομοθετικὴν κύρωσιν ἐντὸς τοῦ 1963; Ἢ θὰ γεννηθῇ ζήτημα δημοσιονομικόν; Δηλαδὴ διαχειρίσεως ἀκύρου προϋπολογισμοῦ;

§103Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Δὲν ὑπάρχει ζήτημα δημοσιονομικόν. Ἐλπίζω, ὅτι θὰ κυρωθῇ. Οὐδέποτε ἔλαβε χώραν ἀμφισβήτησις, διὰ τὸ περιεχόμενον καὶ τὸ γράμμα τοῦ νόμου τῶν δωδεκατημορίων. Στερεοτύπως ἐπαναλαμβάνεται ἡ διάταξις.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1;

§105Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἐγένετο ἡ διόρθωσις τῆς λέξεως «κατατεθειμένου» εἰς «κατατεθησομένου»;

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κύριε Ὑπουργέ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1, ὡς διωρθώθη;

§107ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, τὸ ἄρθρον 1 ἐγένετο δεκτόν, ὡς διωρθώθη. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2, ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§109Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς παρ. 2 τοῦ ἄρθρου 2, θέλομεν μίαν διευκρίνησιν. Εἰς τὴν παράγραφον 2 ἀναγράφονται τὰ ἑξῆς: «Ἐπιτρέπεται ὑπέρβασις τῶν κατὰ τὴν προηγουμένην παράγραφον δωδεκατημορίων χρονικῶς, κατόπιν εἰδικῶν δι’ ἑκάστην περίπτωσιν ἀποφάσεων τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ...... (ἀναγινώσκει) ......». Τί ἐννοεῖτε; Δηλαδή, πέραν τῶν 2 δωδεκατημορίων, ποίαν ἐπέκτασιν προβλέπετε νὰ κάμητε;

§110Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριε συνάδελφε, πᾶσα ἐπέκτασις θὰ ἐπιτρέπεται δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ μεταφορᾶς ἀπὸ τὴν μίαν πίστωσιν εἰς τὴν ἄλλην.

§111Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐντὸς τῶν δύο δωδεκατημορίων;

§112Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2;

§114ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 2, ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3, ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§116Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν παράγραφον 2 τοῦ ἄρθρου 3, ἀναγράφεται ὅτι: «Δι’ ἀποφάσεων τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐγγράφονται αἱ ἀπαιτούμεναι πιστώσεις πρὸς πληρωμὴν δαπανῶν τοῦ οἰκον. ἔτους 1963 ἀπὸ τῆς καταθέσεως αὐτοῦ εἰς τὴν Βουλήν». Ἐκ τούτου συνάγω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις προτίθεται νὰ δημιουργήσῃ νέους πόρους διὰ τὸν προϋπολογισμὸν δι’ ἐπιβολῆς νέων φορολογιῶν. Ἐπειδὴ ἡ φορολογικὴ ἀντοχὴ τοῦ λαοῦ ἔχει ἤδη ἐξαντληθῆ, ἐρωτῶ σαφῶς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν προτίθεται νὰ ἐπιβάλῃ νέας φορολογίας καὶ διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς ζητεῖ ἐξουσιοδότησιν.

§117Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ὂχι, κύριε συνάδελφε.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3;

§119ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 3, ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4, ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§121Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πέραν τοῦ ἄρθρου 4, συντρέχει μία περίπτωσις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ τὴν ὁποίαν ἐπικαλοῦμαι δι’ ὀλίγα λεπτὰ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διότι τὸ παρὸν νομοσχέδιον εἶναι τὸ τελευταῖον οἰκονομικὸν νομοσχέδιον, ποὺ ψηφίζεται ἐντὸς τοῦ ἔτους τούτου. Εἰς τὸν πίνακα τῶν προακτέων Τμηματαρχῶν Αʹ Τελωνειακῶν, περιλαμβάνεται ὑπάλληλος παλαιὸς πολεμιστής, κατ’ ἀπόλυτον ἐκλογὴν προακτέος, ὅστις καταλαμβάνεται ὑπὸ τοῦ ὁρίου ἡλικίας τὴν 31ην Δεκεμβρίου. Θὰ παρεκάλουν, νὰ περιληφθῇ ἡ διάταξις προαγωγῆς τοῦ ὑπαλλήλου τούτου, πρὸ τῆς καταλήψεώς του ὑπὸ τοῦ ὁρίου ἡλικίας.

§122Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριε Ζορμπᾶ, δὲν δέχομαι κἂν συζήτησιν, δι’ οἱονδήποτε θέμα, πέραν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὸ νομοθέτημα. Κατὰ συνέπειαν, ἀπαντῶ, ὅτι οὔτε ἀπορρίπτω, οὔτε δέχομαι συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4;

§124ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 4, ἐγένετο δεκτόν. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5;

§126ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 5, ἐγένετο δεκτόν. Δεκτὸν τὸ σχέδιον νόμου καὶ εἰς τὸ σύνολον;

§128ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1963». Κύριοι βουλευταί, θὰ παρεκάλουν, ἐὰν θέλητε, νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐνοικιοστασίου». Ἐὰν ἡ παράκλησίς μου αὐτὴ δὲν γίνῃ δεκτή, τότε θὰ ἐπρότεινα, ὅπως αὔριον, μετὰ τὸ τέρμα τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων, εἰσέλθωμεν εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν, προκειμένου νὰ συζητηθῇ τὸ σχέδιον νόμου αὐτό, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τοῦτο ἐνδιαφέρει ὅλους μας καὶ πρέπει νὰ δημοσιευθῇ τὸ ταχύτερον. Ἐξ ἄλλου, αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς δυνατὸν νὰ διακοποῦν κατὰ τὸ τέλος τῆς ἑβδομάδος αὐτῆς, ἵνα οἱ ἐξ ἐπαρχιῶν συνάδελφοι φύγουν διὰ τὰς ἐπαρχίας των.

§130Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Κύριοι βουλευταί, ἤθελα νὰ κάμω τὴν ἑξῆς παράκλησιν. Ἐὰν θέλητε καὶ δὲν ἔχετε ἀντίρρησιν, νὰ παραμείνωμεν ἀπόψε νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἐνοικιοστασίου», τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει κυρίως λαϊκὰς τάξεις. Ἐὰν δὲν θέλετε ἀπόψε, νὰ γίνῃ αὔριον πρὸ ἢ μετὰ τὸν ἔλεγχον. Διότι θὰ εἶναι ἀδικία —ἐάν, εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ δὲν καταλήξωμεν εἰς συμφωνίαν διὰ τὴν συζήτησιν ὡρισμένων ἐπερωτήσεων, ἡ ὁποία θὰ λάβῃ χώραν τὴν προσεχῆ Τρίτην, ὁπότε εἶναι πιθανὸν εἰς τὸ τέλος τῆς παρούσης ἑβδομάδος νὰ διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος— νὰ ἀναγκασθοῦν, δὲν εἶναι ὀρθόν, φρονῶ, οἱ ἐξ ἐπαρχίας βουλευταὶ νὰ ἔλθουν τὴν Δευτέραν διὰ μίαν καὶ μόνην συνεδρίασιν διὰ τὸ ἐνοικιοστάσιον, τὸ ὁποῖον, ἄλλως τε, δὲν θὰ ἔχῃ μακρὰν συζήτησιν.

§131Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν Δευτέραν νὰ τὸ συζητήσωμεν, κύριε Πρόεδρε.

§132Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Νὰ τὸ συζητήσωμεν ἀπόψε, ἢ μίαν ὥραν αὔριον πρὸ τῆς ἐνάρξεως τοῦ ἐλέγχου ἢ μετὰ τὸν ἔλεγχον. Ἐξυπηρετοῦνται οὕτως οἱ βουλευταὶ τῶν ἐπαρχιῶν.

§133Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ὁμάδος, συνεζητήσαμεν κατ’ ἀρχὴν τὰ τοῦ ἐνοικιοστασίου. Καθωρίσαμεν μίαν γενικὴν γραμμὴν καὶ ποῖοι θὰ ἐκπροσωπήσουν τὸ Κόμμα. Αὐτοὶ δὲν εἶναι παρόντες σήμερον, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προΐδωμεν, ὅτι θὰ γίνῃ συζήτησις σήμερον ἐπὶ τοῦ ἐνοικιοστασίου. Ἑπομένως, τὴν Δευτέραν. Εἴδατε μὲ ποίαν καλὴν πίστιν καὶ μὲ ποίαν σταθερότητα τὸ Κόμμα ἐτήρησε τὴν ὑπόσχεσίν του.

§134Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Δὲν ἐννοῶ νὰ ἐπιβάλω τὰς ἀπόψεις μου, ἀλλὰ διατὶ νὰ μὴ κάμωμεν συνεδρίασιν τὸ Σάββατον τὴν πρωΐαν; Ἐγὼ καὶ σεῖς, κύριε συνάδελφε, θὰ μείνωμεν εἰς τὰς Ἀθήνας, ἀλλ’ ἄλλοι θὰ ἔλθουν ἐξ Ἀλεξανδρουπόλεως, Ἰωαννίνων, Κρήτης κλπ.

§135Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μείνωμεν διὰ μίαν ἡμέραν.

§136Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Σκεφθῆτέ το, κύριε Μπακόπουλε. Τί ἔχομεν νὰ κερδίσωμεν μεταξὺ πρωΐας Σαββάτου καὶ Δευτέρας ἀπόγευμα.

§137Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Προσωπικῶς, τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, δὲν τὸν ἐνδιαφέρει καὶ δὲν θὰ εἶχε καμμίαν δυσκολίαν νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦ ἐνοικιοστασίου τὴν Δευτέραν. Προσωπικῶς, δὲν ἔχω κανένα λόγον νὰ ἐπείγωμαι. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ ἀναχώρησις τῶν συναδέλφων διὰ τὴν ἐπαρχίαν, θὰ δημιουργήσῃ κἄποιον πρόβλημα. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, παρακαλῶ, ἐὰν θέλουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον ἢ αὔριον ἢ τὸ Σάββατον.

§138Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς, ὡμιλήσατε καὶ περὶ ἐλέγχου, ὁ ὁποῖος ἠμπορεῖ νὰ ἀσκηθῇ τὴν Τρίτην. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, μοιραίως θὰ ἔλθουν οἱ κ. συνάδελφοι.

§139Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Ἐπ’ αὐτοῦ δὲν ἔγινε συμφωνία ἀκόμη. Αὔριον τὸ βράδυ θὰ ἴδωμεν. Ἔγινε μία ἐπαφή, ἀλλ’ ἀπόφασις θὰ ληφθῇ αὔριον βράδυ. Ὁ ἔλεγχος δύναται νὰ γίνῃ, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐνοικιοστάσιον πρέπει νὰ ψηφισθῇ.

§140Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν δευτέραν, κύριε Πρόεδρε, νὰ συζητήσωμεν τὸ ἐνοικιοστάσιον.

§141Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Δὲν κατελήξαμεν, ὅτι θὰ γίνῃ ἔλεγχος τὴν Τρίτην. Πιθανὸν νὰ μὴ γίνῃ. Ἐὰν συμβῇ αὐτό, δηλαδὴ δὲν ἐπέλθῃ συμφωνία, τότε διὰ νὰ μὴ ἐπανέλθουν οἱ βουλευταί, δύναται νὰ διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς τὸ Σάββατον.

§142Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι καλῶς ἀντελήφθην προηγουμένως, ὅταν μοῦ εἴπατε, ἐὰν ἠμπορῇ νὰ ὑπάρξῃ μία συνεννόησις, διότι διεβίβασα τὴν γνώμην σας, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ μία συνεννόησις νὰ διεξαχθῇ ὁ ἔλεγχος τὴν Τρίτην ἐπὶ μιᾶς ὡρισμένης ἐπερωτήσεως. Ὑποθέτω, ὅτι δὲν παρήκουσα. Μοῦ εἴπατε νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἰδική σας παράκλησις, νὰ συνεννοηθῶμεν ἐπὶ τοῦ θέματος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἀσκηθῇ τὴν Τρίτην ὁ ἔλεγχος. Κατόπιν αὐτοῦ διεβιβάσθη.

§143Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Δὲν ἀρνοῦμαι αὐτὸ ποὺ εἴπατε. Δὲν ἐπροχώρησα, ὅμως, εἰς τὰς συνεννοήσεις μὲ τὰ ἄλλα Κόμματα, οὔτε καὶ μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Ἦτο πρωτοβουλία ἰδική μου καὶ δὲν γνωρίζω, τί θὰ θελήσουν τὰ ἄλλα Κόματα καὶ ἡ Κυβέρνησις. Λαμβάνω, ὅμως, ὑπ’ ὄψει δύο πράγματα. Πρῶτον, τὴν ἀνάγκην τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐνοικιοστασίου» καί, δεύτερον, τὸ περιττὸν νὰ ἐπανέλθουν οἱ βουλευταὶ τὴν Δευτέραν, ἐὰν δὲν ἔχωμεν καταλήξει εἰς ἄλλην συμφωνίαν.

§144Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Δευτέρα, νὰ ὁρισθῇ ὡς ἡμέρα συζητήσεως τοῦ ἐνοικιοστασίου.

§145Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Θὰ ἤθελα, κύριε Πρόεδρε, νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ἐὰν αὔριον ἀποφασισθῇ συνεδρίασις μὲ ἔλεγχον τὴν Τρίτην, δὲν γεννᾶται ζήτημα, ὅτι αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος θὰ συνεχισθοῦν καὶ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα. Ἐὰν αὔριον ληφθῇ ἀπόφασις νὰ μὴ διεξαχθῇ ἡ συνεδρίασις τοῦ ἐλέγχου τὴν Τρίτην, τὸ ἰδικόν μας Κόμμα, διὰ νὰ διευκολύνῃ τοὺς κ. συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως πρόκειται νὰ μεταβοῦν εἰς τὰς ἐπαρχίας των, δὲν ἔχει ἀντίρρησιν νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἐνοικιοστασίου» τὸ Σάββατον.

§146Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Ἑπομένως, θὰ ληφθῇ ἀπόφασις αὔριον, δεδομένου, ὅτι ὁπωσδήποτε αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς, καὶ ἂν ἀκόμη γίνῃ ἔλεγχος τὴν Τρίτην, θὰ διακοποῦν τὴν Τρίτην ἑσπέραν διὰ μετὰ τὰς ἑορτάς. Αὐτὸ εἶναι ὁριστικόν.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλή, νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§148ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις, ἐπερωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 1.15′ π.μ.).