1960.03.17

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 66η

Πέμπτη 17 Μαρτίου 1960

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.55′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ.κ. Τ. Τριανταφυλλάκος (Ὑφυπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως) καὶ Α. Δημητρᾶτος (Ὑπουργὸς Ἐργασίας) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων ἀφορώντων τοὺς ἐργάτας Τύπου καὶ Τυπογράφους». Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Ὁμοσπονδιακῆς Δημοκρατίας τῆς Γερμανίας ὑπογραφείσης ἐν Βόννῃ τῇ 28ῃ Ἰουνίου 1955 Συμφωνίας περὶ τῆς ἐξετάσεως καὶ ἐλέγχου τῶν οἴνων». 2) «Περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ 1958 οἰκον. ἔτη πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορίου καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ εἰδικοῦ λογαριασμοῦ «Κεφάλαια Διαχειρίσεως Καταναλωτικῶν Ἀγαθῶν». 3) «Περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ 1957 οἰκον. ἔτη πραγματοποιηθεισῶν ἄνευ ἀντιστοίχων πιστώσεων, δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορίου καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ εἰδικοῦ λογαριασμοῦ «Κεφάλαια Διαχειρίσεως Καταναλωτικῶν Ἀγαθῶν», (δραχμὰς 1.722.596,30). 4) «Περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ 1957 οἰκον. ἔτη πραγματοποιηθεισῶν ἄνευ ἀντιστοίχων πιστώσεων, δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορίου καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ εἰδικοῦ λογαριασμοῦ «Κεφάλαια Διαχειρίσεως Καταναλωτικῶν Ἀγαθῶν», (δραχμὰς 81.461.629,50) καὶ 5) «περὶ κυρώσεως τοῦ Β. Δ. τῆς 14 Νοεμβρίου 1956 «περὶ ἀναπροσαρμογῆς τῶν ἰσολογισμῶν τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν» καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 46652)2997 τῆς 3.12.1956 κοινῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐμπορίου». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Μεταξᾶς, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Θ. Μπάρμπας, Γ. Ἀνδρεάδης, Α. Λιάκος, Κ. Παπαγεωργίου, Ε. Κωστελίδης, Γ. Τζαμπάζης, Δ. Καρατζένης, Χ. Τσορλίνης, Γ. Οἰκονομόπουλος, Π. Τσακιρίδης καὶ Σ. Περτσινίδης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Ἰντζὲς καὶ Β. Κρῖκος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Βογιατζῆς, Θ. Δούκας, Χ. Γραμματίδης καὶ Χ. Σιανίδης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Ἰωάννου, Π. Σταυρόπουλος, Κ. Παπαδημητρίου καὶ Ε. Ἀθανασάκος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Ἰωάννου, Ν. Σπεντζάρης, Π. Σταυρόπουλος καὶ Κ. Παπαδημητρίου, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἐφέδρους Ἀξιωματικοὺς Πολεμιστάς, Ἀγωνιστὰς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως καὶ Ἀναπήρους καὶ Θύματα Πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Μαυρουκάκης, Α. Παπαχρήστου καὶ Α. Φράγκος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 3361) 1955 «περὶ ὀργανώσεως τῆς οἰνοπαραγωγῆς τῆς Ἐπαρχίας Ἀττικῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Χιωτάκης καὶ Ι. Κοντουδάκης, καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Χανίων διαμαρτυρούμενου διὰ διατάξεις συζητουμένου νομοσχεδίου «περὶ φοροδιαφυγῆς πλήττοντος τὸ ὑγιὲς ἐμπόριον καὶ αἰτουμένου τὴν μὴ ψήφισιν αὐτοῦ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Χούτας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Γεωργικῶν Πιστωτικῶν Συνεταιρισμῶν Στάνου, Σαρδινίων, Σπάρτου καὶ Ἀγρινίου ὡς καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν Ψηλῆς Παναγίας, Παραβόλας καὶ Ἀγρινίου αἰτουμένων ἀνάκλησιν τῆς κοινῆς ἀποφάσεως ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Συντονισμοῦ ἐπὶ τῷ τέλει διατηρήσεως τοῦ Ταμείου προστασίας ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καπνοῦ, συγκέντρωσιν καπνῶν ἐσοδείας 1958 καὶ χορήγησιν χρηματοδοτήσεως πρὸς ἀπορρόφησιν καπνῶν ἐσοδείας 1959. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Τσιπώρης, Ε. Σκούρας, Α. Παπαδόπουλος, Κ. Χιωτάκης, Ι. Ἀθητάκης, Σ. Ἠλιόπουλος, Δ. Σπυρίδης, Γ. Παπαγεωργίου καὶ Ν. Σκοπούλης, καταθέτουν τηλεγράφημα τοῦ Προέδρου τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου Ἀθηνῶν Α. Φλώρου διαμαρτυρουμένου ἐξ ὀνόματος τῆς Γενικῆς Συνελεύσεως τοῦ Συλλόγου, δι’ ὅσα ἐν τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογικῶν διατάξεων ἀναφέρονται σχετικῶς μὲ τοὺς ἰατροὺς καὶ αἰτοῦντες τὴν ἀπάλειψιν τῶν ἀντιϊατρικῶν διατάξεων κλπ Ὁ βουλευτὴς Σάμου κ. Μ. Κοτσώνης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνταξιούχων ΤΕΒΕ «ἡ Ἀγάπη» αἰτουμένης αὔξησιν τῶν πενιχρῶν συντάξεων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Λυμπερίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ζαχαροπλαστῶν Καβάλας αἰτουμένου, ὅπως μὴ ἀνακληθῇ ὁ εἰδικὸς τρόπος ἐπιβολῆς τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζαχαρωδῶν προϊόντων. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Ν. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Συνταξιούχων ΤΕΒΕ Νομοῦ Σερρῶν καὶ περιφερείας αἰτουμένου αὔξησιν τῶν πενιχρῶν συντάξεών των.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων φορολογικῶν νόμων καὶ μέτρων ἀφορώντων τὰς χερσαίας μεταφοράς». Κύριοι συνάδελφοι, ἡ αʹ συζήτησις τοῦ ἐν λόγῳ σχεδίου, τόσον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, ὅσον καὶ ἐπὶ τῶν ἄρθρων, ὑπῆρξε διεξοδικὴ καὶ λεπτομερειακή, ὥστε ἡ βʹ συζήτησις, ἐλπίζω, νὰ εἶναι σύντομος.

§6Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐπὶ τῆς προτάσεώς σας, κ. Πρόεδρε. Ὄντως τὸ φορολογικὸν νομοσχέδιον συνεζητήθη εἰς μακρὰς καὶ πολλὰς συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς καὶ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον. Αἱ συνεδριάσεις ὅμως αὐταὶ καὶ αἱ συζητήσεις, ἀπεδείχθη, ὅτι ὑπῆρξαν γόνιμοι, διότι ἀνεμορφώθη κατ’ ἐπανάληψιν τὸ νομοσχέδιον καὶ ὡρισμέναι διατάξεις, ἐπικριθεῖσαι, ἀπηλείφθησαν. Αὐτὰ εἰς ἀπάντησιν τῶν λεγομένων, ὅτι γίνεται χάριν κωλυσιεργίας ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας, ἐνῷ γίνεται ἐποικοδομητικῶς. Ἑπομένως, κατ’ ἀρχὴν δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν, ὅτι ἡ δευτέρα αὐτὴ συζήτησις πρέπει νὰ εἶναι ταχίστη. Ἔμειναν ὅμως 4 ἢ 5 ἐριστὰ ἄρθρα, ἐπὶ τῶν ὁποίων διὰ τελευταίαν φοράν, οὐχὶ δι’ ἀναπτύξεως πλέον τῶν ἀπόψεων, αἱ ὁποῖαι ἀνεπτύχθησαν διὰ μακρῶν καὶ εἶναι γνωσταί, θέλομεν νὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἐπανεξετάσῃ οὐχὶ ὑπὸ πνεῦμα πολιτικῆς ἀντιδικίας, ἀλλὰ ὀρθῆς ἐφαρμογῆς τῆς φορολογικῆς πολιτικῆς, τὰς ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι ἐξετέθησαν ἐδῶ. Εἶναι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 6, ἡ ὁποία ἀποκλείει οἱονδήποτε τρόπον νομίμου τηρήσεως βιβλίων ἀπὸ τοὺς ἐνδιαφερομένους ἐλευθέρους ἐπαγγελματίας. Εἶναι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 8, ἡ ὁποία ἀποκλείει οὐσιαστικῶς τὴν δημοσίευσιν, μόνον δραστικὸν μέτρον κατὰ τῆς φοροδιαφυγῆς. Εἶναι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 9, ἡ ὁποία ἔχει τὸ δρακόντειον μέτρον τοῦ κλεισίματος τῶν καταστημάτων, χωρίς, τοὐλάχιστον, νὰ προβλέπῃ ἐπὶ τέλους μίαν ἀναστολήν. Ἐπίσης εἶναι αἱ διατάξεις, αἱ σχετιζόμεναι μὲ τὴν φορολογίαν τῆς βενζίνης καὶ τοῦ πετρελαίου καὶ ἑπομένως μὲ τὴν ἄνοδον τοῦ κόστους τῆς ζωῆς. Νομίζομεν, ὅτι, κατόπιν τῶν ὅσων ἀνεπτύχθησαν, ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ ἔπρεπε ἐπὶ τῶν τελευταίων αὐτῶν σοβαρῶν ἐπιμάχων θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἀφήνει ἡ συζήτησις τοῦ φορολογικοῦ νομοσχεδίου, νὰ εἴπῃ, ἐὰν εἶναι διατεθειμένος νὰ προβῇ εἰς οἱανδήποτε βελτίωσιν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1, 2, 3, 4 καὶ 5;

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτά, δεκτά.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1, 2, 3, 4 καὶ 5. Ἄρθρον 6. Ὁ κ. Η. Ἠλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§10Η. ΗΛΙΟΥ. Εὕρετε μίαν διατύπωσιν. Ἐπὶ τέλους, τί θὰ κάμῃ ὁ τίμιος φορολογούμενος, πῶς ἕνας ἐλεύθερος ἐπαγγελματίας εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἥσυχος, ὅτι, τηρῶν τοὺς νομίμους τύπους τηρήσεως βιβλίων, θὰ εἶναι ἀνενόχλητος; Ἐδῶ παραδίδεται τὸ πᾶν εἰς τὴν αὐθαιρεσίαν τὴν διοικητικήν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτό; Δὲν ὑπάρχει οὐδὲν διέξοδον;

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 6 ὡς ἔχει;

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 6 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. (Ἀκολούθως ἐγένετο δεκτὸν καὶ τὸ ἄρθρον 7). Ἄρθρον 8. Ὁ κ. Μ. Κύρκος, ἔχει τὸν λόγον.

§14Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται νὰ ἀγορεύσω, οὔτε νὰ ὁμιλήσω διὰ μακρῶν, ἂν καὶ ἡ δευτέρα συζήτησις, διὰ νὰ νομοθετηθῇ σημαίνει, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ κάποια συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων, ἀλλὰ αἰσθάνομαι, ὅτι ἔχω ἕνα καθῆκον, νὰ εἴπω δύο λέξεις ἐπὶ τῆς παραγράφου 4 συγκεκριμένως τοῦ ἄρθρου 8, μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι ἐνδέχεται αὐτὴν τὴν φορὰν νὰ εἶμαι περισσότερον τυχερὸς ἀπ’ ὅ,τι ὑπῆρξα τὴν προηγουμένην φοράν, ὅτι ὁ ἐν τῷ μεταξὺ μεσολαβήσας χρόνος, αἱ συζητήσεις, τὰς ὁποίας εἶχεν ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν μὲ τὰς ἐνδιαφερομένας τάξεις, μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι ἴσως δυνατὸν νὰ ἔχουν ἐπιδράσει ἐπὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὥστε νὰ μὴ ἐπιδείξῃ καὶ ἀπόψε τὴν ἰδίαν ἐμμονήν, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξε κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τοὺς ἀναπτυχθέντας λόγους, νὰ διαγράψῃ τὴν παράγραφον 4 τοῦ ἄρθρου 8, ἡ ὁποία ἀφορᾷ εἰς τὴν δημοσίευσιν τῶν φορολογικῶν καταλόγων διὰ τοῦ Τύπου. Διότι, ἐὰν ἐμμείνῃ, ἡ ἀρχὴ τῆς δημοσιότητος τὴν ὁποίαν ἀπεδέχθη, θὰ μείνῃ τελείως ἀτελέσφορος. Δὲν ὑποθέτω νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ἀρχὴν τῆς δημοσιότητος, διὰ νὰ ἔχῃ ὁ οἱοσδήποτε τὴν περιέργειαν, μεταβαίνων, εἰς μίαν οἰκονομικὴν ἐφορίαν καὶ ἐρευνῶν τὸν φορολογικὸν κατάλογον νὰ ἴδῃ τὶ κατελογίσθη εἰς βάρος τοῦ α ἢ τοῦ β φορολογουμένου, ὡς φορολογητέον εἰσόδημα. Νομίζω, ὅτι καὶ ἐκεῖνος ἐνεπνεύσθη ἀπὸ τὴν ἰδίαν ἀρχὴν τῆς ἀσκήσεως μιᾶς πιέσεως ἐπὶ τῶν μὴ εἰλικρινῶν φορολογουμένων, ὥστε νὰ ἀναγκασθοῦν καὶ αὐτοὶ νὰ ὑποβάλουν εἰλικρινεῖς δηλώσεις. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θὰ παρακαλέσω, ἐὰν ὑπάρχῃ μία τοιαύτη μεταβολὴ σκέψεων καὶ ἀντιλήψεων, τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἀποδεχθῇ τὴν διαγραφὴν τῆς παραγράφου 4.

§15Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Λυποῦμαι πολύ, διότι δὲν μοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνταποκριθῶ εἰς τὴν πρότασιν τοῦ κ. Κύρκου. Αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου 8 ἐξασφαλίζουν πλήρη δημοσιότητα καὶ τοῦ καθολικοῦ φορολογικοῦ καταλόγου τοῦ συντασσομένου κατὰ ἐφορίαν καὶ τοῦ καταλόγου τοῦ περιλαμβάνοντος τὸν πίνακα τῶν φοροφυγάδων. Πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι, ὡς διαμορφοῦται τὸ σύστημα τῆς δημοσιεύσεως εἰς τὸν φορολογικὸν νόμον, τὸν ὁποῖον ψηφίζομεν σήμερον, τοῦτο εἶναι εὐρύτερον παντὸς γνωστοῦ συστήματος, μέχρι σήμερον ἐφαρμοζομένου εἰς οἱανδήποτε ἄλλην χώραν, ἐξαιρέσει τοῦ Ἰσραήλ. Εἰς τὴν Ἰταλίαν, ὡς εἶχον κατ’ ἐπανάληψιν τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπω, ἀπαγορεύεται ἀπολύτως οἱαδήποτε δημοσίευσις εἴτε ὅλου τοῦ πίνακος, εἴτε ἀποσπάσματος αὐτοῦ. Εἰς τὴν Γαλλίαν περιορίζεται μόνον εἰς τὴν ἀνάρτησιν τοῦ πίνακος εἰς τὸ Δημαρχεῖον. Εἰς τὴν Γερμανίαν, τὴν Ἀγγλίαν καὶ τὴν Ἀμερικήν, ἀπαγορεύεται οἱαδήποτε παροχὴ πληροφοριῶν. Κατὰ τὸν ἑλληνικὸν νόμον ἐπιτρέπεται ἡ δημοσίευσις διὰ τοῦ Τύπου ὁλοκλήρου τοῦ καταλόγου, ἐκτὸς βεβαίως τῆς ἀναρτήσεως καὶ τῆς καταθέσεως τοῦ πίνακος εἰς ἑκάστην οἰκονομικὴν ἐφορίαν. Προβλέπομεν ἀκόμη τὴν συγκέντρωσιν τῶν πινάκων εἰς εὐρυτέρας περιοχὰς ἢ εἰς μίαν πόλιν, ὅπου ὑπάρχουν πολλαὶ ἐφορίαι καὶ τὴν σύστασιν ἑνὸς ἑνιαίου πίνακος καὶ μάλιστα κατ’ ἐπάγγελμα, ὥστε νὰ εἶναι εὐχερὴς καὶ ἡ προσφυγὴ καὶ ὁ ἔλεγχος ἀπὸ τοὺς ἐνδιαφερομένους. Δὲν νομίζω, ὅτι ἔχει οὐδαμοῦ ἀλλοῦ διαμορφωθῆ εὐρύτερον σύστημα δημοσιεύσεως. Ἡ διάταξις αὕτη τοῦ πίνακος, τῆς δημοσιεύσεως τῶν καταλόγων καὶ τὰ ἄλλα μέτρα τῶν κυρώσεων, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὰ ὁποῖα οὐσιαστικῶς —ἐπαναλαμβάνω— καὶ διαρρυθμίζουν προϊσχυούσας διατάξεις, ὡς ἔλεγον καὶ εἰς προηγηθεῖσαν συνεδρίασιν, ἔπρεπε νὰ συμπληρωθοῦν μὲ τὴν εὐχέρειαν τῆς προσαρμογῆς τῶν λογιστικῶν βιβλίων καὶ τῶν δηλώσεων τῶν ἐν παρανομίᾳ βιούντων φορολογουμένων εἰς τὴν πραγματικὴν κατάστασιν. Ἐπρόκειτο περὶ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 14 καὶ ἐξήγησα τί περιελάμβανεν αὕτη. Ἀντετάχθη ὑπὸ τινων κ. συναδέλφων, ὅτι διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς ἠνοίγετο ὁ κίνδυνος συγκαλύψεως φοροδιαφυγῶν. Ἐλέχθη μάλιστα, ὅτι ἡ διάταξις αὐτή, πρόκειται νὰ συγκαλύψῃ τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν φοροφυγάδων τῆς ἐποχῆς καὶ ὑπηνίχθησαν ὡρισμένην βιομηχανίαν γνωστὴν ἐν Ἀθήναις. Κύριοι συνάδελφοι, ἐζήτησα ἀμέσως πληροφορίας. Παρέσχον βεβαίως εἰς τὴν Βουλὴν, ἀμέσως, ὅλας τὰς ἐξηγήσεις τὰς ὁποίας εἶχον εἰς τὴν διάθεσίν μου. Καὶ παρέσχον τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ὁ τρόπος τῆς διατυπώσεως τῶν διατάξεων, ἐξησφάλιζεν ὁπωσδήποτε, καὶ κατὰ πάντα τρόπον, ἀποκλεισμὸν νὰ ἐπωφεληθοῦν τῶν διατάξεων αὐτῶν, τῶν παρεχομένων πλεονεκτημάτων οἱασδήποτε ἐπιχειρήσεως, ἐναντίον τῆς ὁποίας εἶχε κινηθῆ ὁ ἔλεγχος καὶ διὰ τὴν ὁποίαν ὑπῆρχεν οἱαδήποτε πληροφορία καὶ ἔνδειξις φοροδιαφυγῆς. Τὸ εἰδικὸν συνεργεῖον ἐλέγχου ἐφαρμογῆς τοῦ Κώδικος Φορολογικῶν στοιχείων ἐπὶ ἐρωτήματός μου ἀπέστειλε τὸ ἀκόλουθον ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον θὰ τὸ καταθέσω, διὰ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. συναδέλφους, νὰ τὸ ἀκούσουν. «Λαμβάνω τὴν τιμὴν ν’ ἀναφέρω τὰ κάτωθι, εἰς ἀπάντησιν πληροφοριῶν τὰς ὁποίας προφορικῶς ἐζητήσατε, ἐπὶ τῶν διατυπώσεων ἃς ἠκολουθήσαμεν, κατὰ τὴν ἐνέργειαν ἐλέγχου, πρὸς διαπίστωσιν τῆς ἐφαρμογῆς τῶν διατάξεων τοῦ Κώδικος Φορολογικῶν Στοιχείων εἰς τὰς ἀνωνύμους ἑταιρείας α) «Κάρολος Φίξ», β) Ἐμπόριον–Προμήθειαι–Ἀντιπροσωπεῖαι «ΕΠΑ», γ) Ἑλληνικὴ Βιομηχανία Κατεργασίας Ἀγροτικῶν Προϊόντων «ΕΒΚΑΠ» καὶ δ) Ἀν. Ἑτ. Μεταφορῶν «ΜΕΠΕΞ». 1. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1354)26.9.59 ἀναφορᾶς, πρὸς τὸν κ. Εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν Ἀθηνῶν, παρεκαλέσαμεν ὅπως ὁρίσῃ ἀνακριτικὸν ὑπάλληλον ἵνα, τῇ συμπράξει καὶ τῶν ἐνταλθέντων πρὸς τοῦτο ὑφ’ ἡμᾶς ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων, προβῇ εἰς τὴν ἀνεύρεσιν καὶ ἐπίσχεσιν βιβλίων καὶ στοιχείων τῶν ὡς ἄνω ἐπιχειρήσεων καὶ ἅτινα ἤσκουν ἐπιρροὴν ἐπὶ τοῦ ἀκριβοῦς προσδιορισμοῦ τῆς φορολογητέας ὕλης. 2) Παραλλήλως, ἐδόθη ὑφ’ ἡμῶν ἔγγραφος ἐντολή, διὰ τὴν σύμπραξιν μετὰ τοῦ ἀνακριτικοῦ ὑπαλλήλου καὶ ἐνέργειαν τοῦ ἐλέγχου, εἰς ὑπαλλήλους τῆς Ὑπηρεσίας. Ἡ ἐντολὴ φέρει αὔξοντα ἀριθμὸν 1677 καὶ χρονολογίαν τὴν αὐτὴν τῆς πρὸς τὸν κ. Εἰσαγγελέα ἀναφορᾶς, ἤτοι 26.9. 59 διὰ τὴν Α. Ε. «Κάρολος Φὶξ» καὶ Α. Ε. «ΕΒΚΑΠ», ὑπ’ ἀριθ. 1678 ὑπὸ τὴν αὐτὴν χρονολογίαν διὰ τὴν Ἀν. Ἑτ. «ΕΠΑ» καὶ ὑπ’ ἀριθ. 1715 διὰ τὴν Ἀν. Ἑτ. «ΜΕ ΠΕΞ» ὑπὸ χρονολογίαν 6.10.59, καθ’ ἣν ἐγένετο ἡ ἑτέρα ἀναφορὰ πρὸς τὸν κ. Εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν, ἡ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 1409)6.10.59. 3. Ὑπὸ τοῦ κ. Εἰσαγγελέως ἐδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 58511) 26.9.59 παραγγελία πρὸς τὸ ΙΓʹ Ἀστυν. Τμῆμα, ἵνα προβῇ εἰς τὰς αἰτηθείσας ὑφ’ ἡμῶν ὡς ἄνω ἐνεργείας. 4. Ἅμα τῷ πέρατι κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν τῆς ἐρεύνης, συνετάγη ἔκθεσις κατασχέσεως, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 2 τοῦ Ν. Δ. 3848)58, ὑπογραφεῖσα ὑπὸ Ἀστυνομικοῦ ὀργάνου, ἐκπροσώπου τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ τῶν ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων. Ἑτέρα ἔκθεσις, κατὰ τὴν αὐτὴν ἡμέραν συνετάγη διὰ τὴν Ἀν. Ἑτ. «ΕΠΑ» ὑπογραφεῖσα ὑπὸ ἐκπροσώπου τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ τῶν ἐλεγκτῶν. 5. Οἱ ἐφοριακοὶ ὑπάλληλοι, κατὰ τὰς αὐτὰς ὡς ἄνω ἡμέρας, προέβησαν εἰς θεώρησιν τῶν ἐπισήμως τηρουμένων βιβλίων ἁπασῶν τῶν ἐπιχειρήσεων. 6. Ἡ Ὑπηρεσία τοῦ Συνεργείου ἐνημερώθη περὶ τῆς γενομένης ἐνάρξεως τοῦ ἐλέγχου καὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς ἐρεύνης ἐκ τῶν ὡς ἄνω ἐκθέσεων κατασχέσεως ὡς καὶ δι’ εἰδικῶν σημειωμάτων, ἅτινα συνετάγησαν αὐθημερὸν ὑπὸ τῶν ἐλεγκτῶν. Τὰ σημειώματα ταῦτα κατεχωρήθησαν εἰς εἰδικὸν βιβλίον ἔλαβον δὲ τοὺς ἀριθμοὺς 471, 472 καὶ 473. 7. Ἐν συνεχείᾳ ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 16247)19.11.59 διαταγὴ τῆς Οἰκον. Ἐφορίας Φορολογίας Ἀνων. Ἑταιρειῶν Ἀθηνῶν, ἐν συμπράξει μετὰ τῆς ὁποίας συνεχίζομεν τὸν ἔλεγχον, πρὸς τοὺς εἰδικῶς ἐνταλθέντας διὰ τὴν συνέχισιν τοῦ ἐλέγχου ὑπαλλήλους της. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον εἶχε διαπιστωθῆ, ὅτι εἶχεν ἀρχίσει ἢ εἶχε διαταχθῆ ὁ ἔλεγχος, κατὰ τῆς ἐπιχειρήσεως ἐκείνης. Καὶ ἐντολὴ ἔγγραφος ὑπῆρχε καὶ ἔκθεσις τῶν φορολογικῶν ὑπαλλήλων καὶ αἴτησις πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα καὶ πρᾶξις τοῦ Εἰσαγγελέως πρὸς τὸ Τμῆμα, περὶ τῆς διενεργείας ἐρεύνης καὶ ἔκθεσις ἀνακριτικὴ περὶ τῆς γενομένης ἐρεύνης καὶ ἔκθεσις τῶν ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων, περὶ τῶν ἐνεργειῶν εἰς τὰς ὁποίας προέβησαν καὶ ἐπὶ πλέον, θεώρησις τῶν βιβλίων, περὶ τῆς ὁποίας ἐπέμειναν, ὅτι γίνεται, εἰς τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν. Καὶ συμπληρώνει τὸ ἔγγραφον τοῦ Προϊσταμένου τοῦ Συνεργείου Ἐλέγχου Ἐφαρμογῆς τοῦ Κώδικος Φορολογικῶν Στοιχείων: «Γενικώτερον...... (ἀναγινώσκει) ......». Ἐπιμένω, κ. συνάδελφοι, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἐντολή, διὰ νὰ γίνῃ ἔλεγχος, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποβάλλεται εἰς ταλαιπωρίαν ὁ φορολογούμενος ἀπὸ οἱονδήποτε φορολογικὸν ὑπάλληλον, ὁ ὁποῖος θὰ ἐσκέπτετο μίαν οἱανδήποτε ἡμέραν νὰ προβῇ εἰς τὸν ἔλεγχον οἱασδήποτε ἐπιχειρήσεως. Οὕτω δὲ θὰ ἐξετίθεντο καὶ εἰς τὸν κίνδυνον τῆς διαβολῆς, τὰ φοροτεχνικὰ ὄργανα, ἐὰν ἄνευ ἐντολῆς καὶ κατὰ τὴν ἰδίαν των ἐκτίμησιν ἀπεφάσιζον τὸν ἔλεγχον οἱασδήποτε ἐπιχειρήσεως. Θὰ ὑπῆρχε καὶ βάσιμος ἡ περίπτωσις διατυπώσεως αἰτιάσεων τῶν ἐπιχειρήσεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι ἄνευ ἐντολῆς τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν θὰ ὑφίσταντο τὸν ἔλεγχον τὸν φοροτεχνικόν. Διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς ἔχουν ληφθῆ ὅλα τὰ ἐξασφαλιστικὰ μέτρα περὶ τῶν ὁποίων διεβεβαίωσα τὴν Βουλὴν κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν προσθέσας καὶ τὸ ὅτι ὡς ἁρμόδιος καὶ ὑπεύθυνος ὑπουργὸς εἶμαι εἰς θέσιν, τοὐλάχιστον διὰ τὰ θέματα αὐτά, νὰ γνωρίζω τὰς διατυπώσεις κατὰ τὰς ὁποίας γίνεται ὁ ἔλεγχος καθὼς καὶ τί ἔχει συμβῆ εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη ὁ κ. συνάδελφος. Ἐπωφελήθην μάλιστα τῆς εὐκαιρίας διὰ νὰ ἀποδείξω πόσον εἶχον δίκαιον, ὅταν εἶπον ὅσα εἶπον. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελον ἀκόμη νὰ ἐπαναλάβω καὶ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον καὶ τότε, ὅτι θὰ ἐπεθύμουν, ὅπως ἀπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς δοθῇ ἕνα νομοσχέδιον ἀρτιώτερον καὶ τὸ ταχύτερον καὶ δι’ αὐτὸ ἐπροτίμησα τὴν διαγραφὴν τῆς διατάξεως εἰς τὴν ὁποίαν ἐμμένω καὶ μετὰ τὴν συμπλήρωσιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμον σήμερον.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μαῦρος, ἔχει τὸν λόγον.

§17Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν εἰς τὴν ὁποίαν δὲν παρέστην διότι ἤμην ἐκτὸς τῶν Ἀθηνῶν, διεξήχθη ἡ συζήτησις ἐπὶ θέματος, τὸ ὁποῖον ἐγεννήθη ἀπὸ τὴν ἀγόρευσίν μου ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Καὶ θὰ ἐπεθύμουν, ὅπως ἐπειδὴ τὸ θέμα εἶναι σχετικὸν μὲ τὸ ἄρθρον 8, ἐπωφεληθῶ τῆς εὐκαιρίας διὰ νὰ ὑποβάλω ὡρισμένα ἐρωτήματα πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Τὸ ζήτημα ἐγεννήθη ἀπὸ ἕνα δημοσίευμα δύο ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι εἰς τόνον ἀνοίκειον ἐνόμισαν, ὅτι ἠδύναντο νὰ ἐπιτεθοῦν κατὰ δύο βουλευτῶν καὶ κατὰ σύμπτωσιν πρώην ὑπουργῶν τῶν Οἰκονομικῶν, δι’ ὅσα εἶπον ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς Κύριε Πρόεδρε, τὸ κείμενον τῶν δύο ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων στηρίζεται εἰς ἀπόλυτον διαστρέβλωσιν ἐκείνων τὰ ὁποῖα εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω εἰς τὸ Σῶμα. Ἐγὼ κατήγγειλον ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὅτι ὑπάρχει ὡρισμένος ἀριθμὸς ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν μεταβληθῆ εἰς ἐκβιαστὰς καὶ ἐκθέτουν οὕτω τὴν Φοροτεχνικὴν Ὑπηρεσίαν καὶ ἐζήτησα τὴν λῆψιν τῶν καταλλήλων μέτρων διὰ νὰ κατοχυρωθῇ τὸ κῦρος τῶν ὑπολοίπων ὑπαλλήλων τῆς Ὑπηρεσίας αὐτῆς, οἱ ὁποῖοι πράγματι ἐργάζονται κατὰ τρόπον ἀπαράμιλλον καὶ προστατεύουν τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου. Ἐπειδή, κ. Ὑπουργέ, ὑπάρχουν ὡρισμένα κρούσματα τοιούτων φαινομένων—χθὲς ἀκόμη ἐπληροφορήθην, ὅτι φοροτεχνικὸς ὑπάλληλος κατεδικάσθη δι’ ἐκβίασιν φορολογουμένων—διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἐπαναλαμβάνω ἐζήτησα τὴν κατοχύρωσιν τοῦ κύρους τοῦ Σώματος τῶν φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν μεγίστην αὐτῶν πλειονότητα εἶναι ἔντιμοι. Ἀντ’ αὐτοῦ, ἀντὶ νὰ γίνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὅλοι ἀνεμένομεν, δηλαδὴ μία ἔκκλησις τῆς διοικήσεως τῶν φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων, ὅπως οἱ ἴδιοι συνεργασθοῦν διὰ τὴν ἀποκάθαρσιν τοῦ Σώματος ἀπὸ τὰ ἄλλα στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα τὸ διαβάλλουν, εἴδομεν αὐτὸ τὸ περίεργον κείμενον, εἰς τὸ ὁποῖον ὑβρίζονται οἱ ἀνακινήσαντες τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Τὸ πρόβλημα μοῦ δημιουργεῖ τὰ ἑξῆς ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τίθενται καὶ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐρώτημα πρῶτον, διατὶ αὐτὸ τὸ ὑβριστικὸν καὶ ἀνοίκειον ἔγγραφον, ἔλαβε τοιαύτην δημοσιότητα καὶ ἐδόθη εἰς τρεῖς ἐκπομπὰς τοῦ ραδιοφωνικοῦ σταθμοῦ Ἀθηνῶν, ἐνῷ δὲν εἶχε μεταδοθῆ ἀπὸ τοῦ σταθμοῦ ἡ ὁμιλία ἡ ἰδική μου. Δεύτερον, ἐρωτῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐὰν ἠρεύνησε, διὰ τίνα λόγον οἱ δύο ἐφοριακοὶ ἐνόμισαν, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ταχθοῦν ἀλληλέγγυοι πρὸς τοὺς στηλιτευθέντας ἀπὸ τοῦ βήματος ὑπαλλήλους, τινὲς τῶν ὁποίων συλληφθέντες ἐπ’ αὐτοφώρῳ ἐδικάσθησαν ἤδη καὶ ἐναντίον ἄλλων ἔχουν ἤδη ληφθῆ μέτρα. Καί, τρίτον, ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νομίζει, ὅτι ὑποχρεοῦται νὰ λάβῃ μέτρα ἐναντίον ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι θεωροῦν ἐπιτετραμμένον νὰ ὑβρίζουν κατὰ τόσον χυδαῖον καὶ ἀνοίκειον τρόπον βουλευτὰς καὶ κατὰ σύμπτωσιν τέως προϊσταμένους των, διὰ γνώμας, τὰς ὁποίας ἐξέφρασαν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς.

§18Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ὁ κ. Μαῦρος δὲν θὰ ἔχῃ λάβει γνῶσιν τῶν λεχθέντων εἰς τὴν προηγηθεῖσαν συνεδρίασιν. Μὲ ξενίζει, πράγματι, ὁ τρόπος καὶ τὸ ὕφος τῆς ἀνακοινώσεως τῶν ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων. Καὶ εἶπον εἰς τὴν προηγηθεῖσαν συνεδρίασιν, ὅτι ὡς ὑπουργὸς δὲν ἐπιδοκιμάζω τοιαύτην ἐκδήλωσιν καὶ ἀσέβειαν πρὸς τὰ πρόσωπα ἐγκρίτων βουλευτῶν καὶ συμπαθῶν συναδέλφων. Ἀσχέτως πρὸς τὴν λυπηρὰν ταύτην ὑπόθεσιν, προσέθεσα κατὰ τὴν προηγηθεῖσαν συνεδρίασιν ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν παρακολουθεῖ ἐκ καθήκοντος καὶ ἔδωσε δείγματα τῆς διαθέσεώς του νὰ ἐλέγξῃ τὴν λειτουργίαν τῆς ὑπηρεσίας καὶ νὰ κολάσῃ μεμονωμένα περιστατικὰ κακῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἐλησμόνησαν τὸ καθῆκον καὶ τὴν ἀποστολήν των. Τοιαῦται περιπτώσεις δὲν εἶναι ἄγνωστοι εἰς ὅλας τὰς χώρας καὶ εἰς ὅλας τὰς ὑπηρεσίας. Ἐναπόκειται ὅμως εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὸ χρέος νὰ λαμβάνῃ τὰ ἐπιβαλλόμενα ἑκάστοτε μέτρα. Πρέπει νὰ προσθέσω, ὅτι αἰσθάνομαι ἱκανοποίησιν, διότι ὁ κύριος Μαῦρος διηυκρίνισε διὰ τῶν ὅσων εἶπεν, ὅτι τὰ μεμονωμένα ἐκεῖνα κρούσματα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κλονίσουν τὴν ἐμπιστοσύνην τῆς κοινωνίας ἐπὶ τῶν φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν δὲν παρέλειψε, κ. συνάδελφοι, καὶ δὲν θὰ παραλείψῃ καὶ εἰς τὸ μέλλον νὰ λαμβάνῃ αὐστηρὰς κυρώσεις ἐναντίον παντὸς παραβάτου. Καὶ δὲν αἰσθάνεται οὐδεμίαν δυσχέρειαν διὰ τὸν αὐστηρὸν κολασμὸν οἱασδήποτε περιπτώσεως παραβιάσεως τῆς ἐντολῆς ἐκ μέρους τῶν οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων. Νομίζω, ὅμως, ὅτι εἰς τὸ ἔργον αὐτὸ εἶναι ἀπαραίτητος ἡ συμπαράστασις τῆς μεγάλης πλειονότητος τοῦ συνόλου, θὰ ἔλεγον, τῶν ἐντίμων φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων. Ἐπὶ πλέον ὅμως ἐπιβάλλεται ἡ συμπαράστασις τῶν φορολογουμένων, πολὺ δὲ περισσότερον τῶν ἀξιοτίμων κυρίων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἠδύναντο νὰ ἐμπιστευθοῦν εἰς τὸν ὑπουργὸν πᾶσαν περιερχομένην τυχὸν εἰς γνῶσιν των μὲ τὴν ἀπόλυτον βεβαιότητα, ὅτι ἐκ τῆς καταγγελίας δὲν πρόκειται νὰ δημιουργηθῇ κίνδυνος διὰ τὸν δόντα τὴν εὐκαιρίαν τῆς διατυπώσεως τοῦ παραπόνου ἢ τῆς καταγγελίας. Δὲν δύναμαι νὰ γνωρίζω διὰ ποίους λόγους προσέλαβεν ὀξύτητα ἡ ἀνακοίνωσις τῆς Ἑνώσεως τῶν Ἐφοριακῶν Ὑπαλλήλων καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαντήσω ἐπὶ θεμάτων τὰ ὁποῖα δὲν ἀφοροῦν τὴν περιωρισμένην ἁρμοδιότητά μου. Ὁ δημοσιοϋπαλληλικὸς συνδικαλισμὸς ἀπησχόλει μέχρι σήμερον τοὺς ἀσκοῦντας τὴν πολιτικὴν ἐξουσίαν. Καὶ θὰ ἔχουν ὅλοι οἱ συνάδελφοι διαπιστώσει, ὅτι εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις αἱ ἐκδηλώσεις τῶν ἐκπροσωπούντων τὰς ὑπαλληλικὰς ὀργανώσεις προσλαμβάνουν μορφὴν δημοσίας καὶ προκλητικῆς κἄποτε ἀντιδικίας πρὸς τοὺς ὑπουργοὺς καὶ τὴν Κυβέρνησιν, ἐπὶ τῶν ἀπασχολούντων τοὺς ὑπαλλήλους μισθολογικῶν, βαθμολογικῶν ἢ ἄλλων ζητημάτων, λογικῶν ἢ ἀβασίμων. Νομίζω, ὅτι ἡ ἀποστολὴ τῶν δημοσιοϋπαλληλικῶν ὀργανώσεων δὲν θὰ πρέπει νὰ ὁδηγῇ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων εἰς ἀντιδικίαν μὲ τοὺς ἀσκοῦντας τὴν πολιτικὴν ἐξουσίαν. Καὶ θὰ πρέπει ἐπὶ πλέον νὰ γίνῃ κοινὴ συνείδησις, ὅτι πᾶσα παρεκτροπὴ θὰ πρέπει νὰ καταδικάζῃ ὄχι μόνον ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ ὁλόκληρος ἡ Ἑλληνικὴ Κοινωνία καὶ ὁ πολιτικὸς κόσμος ἐν ὁμοφωνίᾳ.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 8;

§20ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 8 ἐγένετο δεκτόν. Ἄρθρον 9. Ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§22Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔλαβα βεβαίως μέρος εἰς τὰς συζητήσεις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ διότι δὲν ἔχω καμμίαν εἰδικότητα εἰς τὰ φορολογικά. Πάντως ὅμως αἱ κυρώσεις αἱ θεσπιζόμεναι μὲ τὸ ἄρθρον 9 εἶναι τόσον καταθλιπτικαί, ὥστε μὲ ἀναγκάζουν νὰ εἴπω δύο λέξεις καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τοῦ ἑξῆς: Εἰς τὸ ἄρθρον αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι ἐπὶ μὴ τηρήσεως ἢ ἀνακριβοῦς τηρήσεως τῶν ὑπὸ τοῦ κώδικος προβλεπομένων βιβλίων, ἐπιβάλλεται τὸ κλείσιμον τῶν καταστημάτων, ἐργοστασίων κλπ., εἰ δυνατόν, ἀξιότιμε κ. Ὑπουργέ, νὰ γίνῃ ἐν ὑποτροπῇ. Ἂς δίδεται μία ἀναστολὴ διὰ τὴν πρώτην φορὰν καὶ τοὐλάχιστον νὰ θεσπίζωνται αἱ κυρώσεις αὐταὶ ἐν ὑποτροπῇ. Νομίζω, ὅτι θὰ συμφωνήσητε, κ. Ὑπουργέ, καὶ τὸ Σῶμα θὰ συμφωνήσῃ ἐπ’ αὐτοῦ. Εἶναι πολὺ σκληρὸν τὸ μέτρον, ὅπως θεσπίζεται εἰς τὸ ἄρθρον 9. Περιμένω μίαν ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ.

§23Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Λυποῦμαι πολύ, δὲν ἠμπορῶ νὰ συμφωνήσω.

§24Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ διάταξις ἡ προβλέπουσα τὸ κλείσιμον τῆς ἐπιχειρήσεως εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία δημιουργεῖ δι’ ἐμὲ τὸν κύριον καὶ ἀποκλειστικὸν λόγον νὰ καταψηφίσω τὸ νομοσχέδιον. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀντιληφθῶ, διατὶ πρέπει νὰ θεωρῆται ποινὴ τὸ κλείσιμον κατὰ τοῦ ἐπιχειρηματίου. Δὲν εἶναι κατὰ τοῦ ἐπιχειρηματίου μόνον, ἀλλὰ εἶναι ποινὴ καὶ κατὰ τῆς κοινωνίας καὶ τῶν ἐργαζομένων ἀνθρώπων. Καὶ αὐτὴ ἡ ποινὴ ἐγώ, τοὐλάχιστον, δὲν συγκατατίθεμαι νὰ ἐπιβληθῇ. Δι’ αὐτὸ τὸ ἄρθρον 9 καταψηφίζω, καὶ θὰ καταψηφίσω καὶ ὁλόκληρον τὸ νομοσχέδιον διὰ τὸν λόγον αὐτόν. (Ἀκολούθως γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 9, 10, 11, 12, 13, 14 καὶ 15).

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 16. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Κοιν. Προνοίας, κ. Στρᾶτος, ἔχει τὸν λόγον.

§26Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸν νόμον 4024 ἐκ παραδρομῆς, δὲν δύναμαι νὰ εὕρω τὸν ὑπαίτιον, ἀνεγράφη ὁ ἀριθμὸς 3486 ἀντὶ τοῦ ὀρθοῦ 3488. Δυστυχῶς τοῦτο εἶναι μέσα εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς καὶ εἶναι καὶ εἰς τὸν νόμον. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ἀρνεῖται νὰ διορθώσῃ τὸ 3486 καὶ νὰ τὸ κάμῃ 3488 καὶ ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ νόμου ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ἔχει ἤδη κατατεθῆ μία σχετικὴ τροπολογία καὶ παρακαλῶ ἐὰν δὲν ἔχῃ ἀντίρρησιν ἡ Βουλὴ νὰ τὴν δεχθῇ.

§27Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, ἐμφανίζεται ὡς τροπολογία ἡ πρότασις, ἀλλὰ οὐσιαστικῶς εἶναι διόρθωσις τῶν πρακτικῶν, διότι εἶναι γραφικὸν λάθος. Ἀντὶ τοῦ ἀριθμοῦ 3486 νὰ τεθῇ 3488, θὰ παρακαλέσω δὲ αὐτὴ ἡ συμπλήρωσις νὰ μὴ ἐμποδίσῃ τὴν ἀποδοχὴν καὶ εἰς τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου.

§28ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 16 ὡς ἔχει;

§30ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 16 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ὡς ἄρθρον 17 τίθεται ἡ γενομένη δεκτὴ ὡς φραστικὴ διόρθωσις πρότασις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. (Ἀκολούθως γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 17 τοῦ νομοσχεδίου λαμβάνοντος ἀριθμὸν 18). Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ δέχεται τὸ ὡς ἄνω σχέδιον Ν. Δ. καὶ εἰς τὸ σύνολον ὡς φραστικῶς διωρθώθη;

§32ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν καὶ εἰς τὸ σύνολον ὡς φραστικῶς διωρθώθη τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων φορολογικῶν νόμων καὶ μέτρων ἀφορώντων τὰς χερσαίας μεταφοράς».

§34Α. ΖΑΚΚΑΣ. Ἐμοῦ μειοψηφοῦντος, κ. Πρόεδρε.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 2 τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 11 Δεκεμβρίου 1959 συμβάσεως μεταξὺ ἀφ’ ἑνὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ ἀφ’ ἑτέρου τῆς ἐν BELAWARE τῶν Η.Π.Α. Ἑταιρείας ESSO HELLENIC ING περὶ παραχωρήσεως εἰς τὴν Ἑταιρείαν ταύτην τοῦ δικαιώματος ἐρεύνης καὶ ἐκμεταλλεύσεως ὑδρογονανθράκων ἔν τισι περιοχαῖς τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους». Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας, κ. Γ. Σαμαρᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§36Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως συνεκέντρωσεν ἡ ἀξιοποίησις τοῦ ὑπογείου πλούτου τῆς χώρας καὶ ἀπὸ τοῦ 1959 ἡ ἀνεύρεσις ὑδρογονανθράκων. Εἴμεθα ἡ μόνη χώρα τῆς Εὐρώπης, μετὰ τῆς Πορτογαλίας, ποὺ δὲν ἔχομεν ἀκόμη ἀνεύρει τὸ πολύτιμον αὐτὸ ὑγρόν, διὰ τὴν ἀνεύρεσιν τοῦ ὁποίου μέχρι στιγμῆς δὲν ἔγιναν οὔτε σοβαραὶ οὔτε συστηματικαὶ ἔρευναι. Περιβαλλόμεθα ἀπὸ χώρας αἱ ὁποῖαι παράγουν ἤδη πετρέλαιον. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τὰς χώρας τῆς Εὐρώπης αἱ ὁποῖαι παράγουν ὑδρογογάνθρακας: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ ἡ Βουλγαρία καὶ ἡ Γιουγκοσλαυΐα καὶ αὐτὴ ἀκόμη ἡ Ἀλβανία, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν ὁ Λίβανος, τὸ Ἰσραὴλ καὶ ἡ Αἴγυπτος ἔχουν ἀνεύρει πετρέλαια. Θὰ ἦτο λοιπὸν παράδοξον ἂν καὶ εἰς τὴν χώραν μας δὲν ἀνευρίσκετο τὸ ὀρυκτὸν αὐτό. Διὰ τὴν ἀνεύρεσιν ὅμως τούτου χρειάζονται ἐντατικαὶ καὶ σοβαραὶ ἔρευναι καὶ μόνον εἰς τὴν χώραν μας δὲν ἔγιναν τοιαῦται. Αἱ ἐνδείξεις περὶ ὑπάρξεως ὑδρογονανθράκων εἰς τὴν χώραν μας εἶναι σοβαραί. Προσφάτως ἀκόμη ὁ Γερμανὸς καθηγητὴς ΒΕΝΖ ἐμελέτησε καὶ διεπίστωσε τὴν δυνατότητα ὑπάρξεως πετρελαίων ἐν Ἑλλάδι, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴν ἀρχαιότητα ὁ Ἡρόδοτος ἀναφέρει περὶ τῆς ὑπάρξεως τοῦ πολυτίμου ὑγροῦ εἰς θέσιν Κερὶ τῆς Ζακύνθου. Καὶ ἐνῷ διὰ τὰ ἄλλα ὀρυκτὰ τὸ κόστος τῆς ἐρεύνης εἶναι μικρὸν καὶ τὸ κόστος τῆς ἐκμεταλλεύσεως εἶναι μεγάλον, μὲ τοὺς ὑδρογονάνθρακας συμβαίνει τὸ ἀντίθετον. Τὸ κόστος ἐρεύνης εἶναι τεράστιον ἐνῷ τὸ κόστος ἐκμεταλλεύσεως εἶναι μικρόν. Τελευταίως παρουσιάσθη τεράστιον διεθνὲς ἐνδιαφέρον διὰ τὴν ἐξερεύνησιν τῶν πετρελαιοφόρων περιοχῶν τῆς χώρας. Γάλλοι εἰδικοὶ ἠρεύνησαν τὴν περιοχὴν τῆς Πίνδου, Ρουμάνοι εἰδικοὶ ὑπέγραψαν σύμβασιν. Ἡ Ἑταιρεία Πετρελαίων Β.Ρ. ὑπογράφει σύμβασιν διὰ τὴν διερεύνησιν τῆς Αἰτωλοακαρνανίας καθὼς καὶ Γερμανοὶ εἰδικοὶ δι’ ἄλλην περιοχὴν καὶ ἐρωτᾶται, ποῦ ὀφείλεται τὸ γεγονὸς αὐτό; Ἐγὼ πιστεύω εἰς τὸν ψηφισθέντα νόμον 3948 τοῦ Μαρτίου τοῦ 1959. Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νόμου ἐκείνου ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, εἶχεν ἀποφασισθῆ, ὅπως κλιμάκιον τῆς Ἐπιτροπῆς μεταβῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας διὰ νὰ συζητήσῃ μετὰ τῶν ἁρμοδίων ὑπαλλήλων καὶ ἐπῆλθον τροποποιήσεις εἰς τὸν νόμον ποὺ ἀντιπροσώπευαν τὰς ἀπόψεις ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Βουλῆς καὶ οὕτω ἐψηφίσθη ὁ νόμος αὐτὸς καὶ ἡ Βουλὴ τὸν ἐψήφισεν ἀσυζητητί. Δεύτερον, πιστεύω, ὅτι συνετέλεσε καὶ ἡ ἀποδέσμευσίς μας ἐκ τῆς συμβάσεως Χέλη, ἡ ὁποία εἶχε δεσμεύσει ὅλην τὴν χώραν. Περαιτέρω συνετέλεσεν ἡ διεθνὴς προβολὴ τῶν ἀπόψεων τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἰνστιτούτου Γεωλογίας, ὁ Διευθυντής του κ. Ζάχος ὁ ὁποῖος ἀπέδειξεν εἰς τὸ Διεθνὲς συνέδριον τῆς Ν. Ὑόρκης τοῦ 1959, ὅτι ἡ Δυτικὴ πλευρὰ τῆς Πελοποννήσου καὶ τῆς Στερεᾶς πρέπει νὰ θεωρῆται γεωλογικῶς συνδεδεμένη μετὰ τῆς Ἰταλίας καὶ ἐφ’ ὅσον ἐκεῖ ὑπάρχουν ἀέρια καὶ ὑδρογονάνθρακες, κατὰ συνέπειαν, πρέπει νὰ ὑπάρχουν καὶ εἰς τὰς περιοχὰς αὐτὰς τῆς χώρας μας. Καὶ ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν ἀέρια καὶ ὑδρογονάνθρακες, εἶναι βέβαιον, ὅτι πρέπει καὶ εἰς τὴν περιοχὴν ἐκείνην τῆς Πελοποννήσου νὰ ὑπάρχουν πετρέλαια. Ἡ ἄποψις αὐτὴ τοῦ Ἰνστιτούτου ἐγένετο δεκτή. Ἐπακόλουθον ὅλης αὐτῆς τῆς προσπαθείας, ἡ ὁποία κατεβλήθη ἐκ μέρους τοῦ ὑπουργοῦ Βιομηχανίας καὶ φίλου κ. Μάρτη εἶναι ἡ πρότασις νόμου ἡ ὁποία ἀφορᾷ σύμβασιν μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ESSO, ἡ ὁποία ἑδρεύει εἰς τὴν πολιτείαν Μελάουερ τῆς Νέας Ὑόρκης. Αἱ διαπραγματεύσεις ἐγένοντο μὲ τὴν STANDARD OIL COMPANY, τῆς ὁποίας τὸ κῦρος καὶ ἡ δυναμικότης εἶναι γνωστὴ παγκοσμίως καὶ βάσει τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον παρέχει ὁ νόμος 3948) 1959 εἰς τὸν ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας. Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς εἶναι γνωστόν, ὅτι παρομοία σύμβασις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι προϊὸν Δημοπρασίας, παρὰ μόνον πρέπει νὰ συνάπτεται, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπ’ εὐθείας, διότι καὶ καλύτεροι ὅροι ἐπιτυγχάνονται, καὶ ἀνέφικτος εἶναι πᾶς διαγωνισμὸς εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν. Αὐτὸ ἀπεδείχθη κατὰ τὸν διαγωνισμὸν ποὺ προεκήρυξε τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας τὸν Αὔγουστον 1959 διὰ τὴν ἀνάθεσιν περιοχῶν τῆς χώρας πρὸς ἔρευναν πετρελαίων εἰς τὸν ὁποῖον οὐδεὶς σοβαρὸς διεθνὴς Οἶκος ἔλαβε μέρος. Πρέπει δὲ νὰ ἐξαρθῇ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ STANDARD OIL COMPANY ἐνδιεφέρθη διὰ τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐρεύνας. Τὸ κῦρος τῆς Ἑταιρείας αὐτῆς θὰ πρέπει νὰ μᾶς παρέχῃ τὴν βεβαιότητα, ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸ μιᾶς σοβαρᾶς προσπαθείας διὰ τὴν ἀνεύρεσιν ὑδρογονανθράκων ἐν Ἑλλάδι. Μόνον τοιούτου κύρους καὶ τοιαύτης ἰσχύος ἑταιρεῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ διακινδυνεύσουν τοιαῦτα κολοσσιαῖα ποσὰ μὲ δυνατότητα ἐπιτυχίας, ὅπως εἶναι εἰς τὴν Ἑλλάδα, 10%. Διὰ νὰ λάβετε μίαν εἰκόνα τῶν δυνατοτήτων τῆς διακινδυνεύσεως τῶν ἐρευνῶν αὐτῶν, θὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι εἰς τὴν Γερμανίαν ἐξετελέσθησαν 621 γεωτρήσεις μὲ 12% ἐπιτυχίαν, ἡ ἐπιτυχία τῆς Γαλλίας ἔφθασεν εἰς τὸ 0,6%. Ἡ Ἰταλία εἰς τὸ 25%. Κατὰ τὰ συμφωνηθέντα μὲ τὴν STANDARD OIL COMPANY, αὕτη ἵδρυσε μίαν ἄλλην ἑταιρείαν, τὴν ESSO HELLENIC INC, εἰς τὴν ὁποίαν παρέχει, δι’ εἰδικῆς ἐγγυητικῆς ἐπιστολῆς, τὴν ὁποίαν κατέθεσεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας καὶ ἡ ὁποία ἐπισυνάπτεται εἰς τὸ παρὸν νομοσχέδιον, πᾶσαν οἰκονομικὴν βοήθειαν πρὸς ἐκπλήρωσιν τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως μεταξὺ αὐτῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως κατηρτίσθησαν ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου Μεταλλείων, βάσει τοῦ νόμου 3948 καὶ τῶν κρατούντων διεθνῶς καὶ διὰ τῆς συμβάσεως ταύτης πιστεύω, ὅτι διεφυλάχθησαν ἀρκούντως τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου. Ἐπίσης ἐξασφαλίζονται καὶ τὰ συμφέροντα τῆς χώρας ἐκ τῆς πιθανῆς ἀνευρέσεως ὑδρογονανθράκων. Ἵνα λάβετε μίαν εἰκόνα τῶν διεθνῶς κρατούντων διὰ παρομοίας συμβάσεις, ἔχω νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι συμφωνίαι παρομοίας φύσεως εἶναι διεθνῶς τριῶν κατηγοριῶν. Πρῶτον, ὅταν ὑπάρχουν γνωσταὶ πετρελαιοφόραι πηγαί, ὅπως εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν, τὸ Τέξας. Ἐκεῖ λαμβάνει τὸ Κράτος 40% δικαίωμα. Εἰς περιοχὰς ὅπως εἶναι ἡ Ἑλλὰς τὸ δικαίωμα περιορίζεται εἰς τὰ 12%. Εἰς περιοχὰς μὲ πιὸ περιωρισμένας δυνατότητας τὸ ποσοστὸν εἶναι ἀκόμη πιὸ χαμηλό.

§37Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰς Ἀραβικὰς χώρας πόσον εἶναι, ἀντίστοιχα μὲ τὸ ἰδικόν μας;

§38Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ἡμεῖς ἔχομεν 50% ἐπὶ τῶν κερδῶν μιᾶς ἐκμεταλλεύσεως, μετ’ ἀφαίρεσιν τοῦ δικαιώματος. Εἰς περιοχὰς πετρελαιοφόρους, ὅπως τὸ Τέξας, ἐκεῖ ἡ ROTALLY φθάνει τὰ 50%. Εἰς τὴν δευτέραν κατηγορίαν πρέπει νὰ ὑπαχθῇ ἡ Ἑλλάς. Διότι τίποτε δὲν εἶναι γνωστόν, διότι πρέπει νὰ γίνουν γεωτρήσεις, διὰ νὰ εὑρεθῇ τὸ πετρέλαιον. Καὶ τώρα εἰσέρχομαι εἰς τὴν κυρίως σύμβασιν. Διὰ τῆς συμβάσεως αὐτῆς παραχωροῦνται εἰς τὴν ESSO πρὸς ἔρευναν καὶ πιθανὴν ἐκμετάλλευσιν αἱ περιοχαὶ Παξῶν– Ἀντιπαξῶν–Ζακύνθου–Κυλλήνης καὶ Πύλου Πελοποννήσου. Εἰς τὴν τελευταίαν ταύτην περιλαμβάνεται ἡ Δυτικὴ Τριφυλλία καὶ ὁλόκληρος ἡ ἐπαρχία Πύλου μετὰ τῶν νήσων. Ἐξαιροῦνται ἀπὸ παραχωρήσεις, μικραὶ ἄλλωστε ἐκτάσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὁριστικῶς παραχωρηθῆ ἐν Ζακύνθῳ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 2 ὁρίζονται τὰ δικαιώματα ἀνανεώσεως καὶ περιορισμοῦ τῶν ἀρχικῶς παραχωρηθησομένων χώρων. Αἱ ἀνωτέρω τρεῖς περιοχαὶ παραχωροῦνται πρὸς ἔρευναν διὰ 2 ἔτη. Ἕνα μῆνα πρὸ τοῦ τέλους τοῦ δευτέρου ἔτους ἡ ἑταιρεία δέον νὰ γνωστοποιῇ, ἐὰν ἐπιθυμῇ περαιτέρω νὰ συνεχίσῃ τὰς ἐρεύνας, ὁπότε ὁ χῶρος ὁ παραχωρηθεὶς κατὰ τὴν πρώτην περίοδον περιορίζεται εἰς τὸ 50%. Αἱ ἑταιρεῖαι ὑποχρεοῦνται κατὰ τὰ ἀκόλουθα 8 χρόνια νὰ ἐπενδύσουν τὰ ἀκόλουθα ποσά: Διὰ τὴν πρώτην τριετίαν 900.000 δολλάρια. Διὰ τὴν δευτέραν τριετίαν 1.800.000 δολλάρια καὶ τὴν τρίτην τριετίαν 3.600.000 δολλάρια. Διὰ πάντα χῶρον παρακρατούμενον, μετὰ τὴν παρέλευσιν τῆς τριετίας ὑποχρεοῦται διὰ περαιτέρω ἐρευνητικὰς ἐνεργείας νὰ ἐπενδύσῃ καθ’ ὅλην τὴν περίοδον τῶν τριῶν ἐτῶν, τὴν πρώτην τριετίαν 3.900.000 δολλάρια ἀνὰ στρέμμα, τὴν δευτέραν τριετίαν 1.550.000 καὶ τὴν τρίτην 2.500.000 καὶ μετὰ ταῦτα 3.000 δολλάρια ἀνὰ στρέμμα.

§39Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὶ σημαίνει νὰ ἐπενδύσῃ διὰ ἐρεύνας;

§40Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Νὰ δαπανήσῃ διὰ ἐρεύνας.

§41Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δηλαδὴ δὲν ἐννοεῖτε ἐπένδυσιν διὰ τεχνικὰς ἐγκαταστάσεις;

§42Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ὄχι, δι’ ἔρευναν, δι’ ἐρευνητικοὺς σκοπούς, καὶ ὄχι δι’ ἐγκαταστάσεις πρὸς ἐκμετάλλευσιν. Σᾶς εἶπον προηγουμένως, ὅμως, ὅτι τὸ κόστος τῆς ἐξορύξεως εἶναι ἐλάχιστον, μηδαμινὸν ἔναντι τοῦ κόστους τῆς ἐρεύνης. Πρόκειται, λοιπόν, δι’ ἐπενδύσεις διὰ ἔρευναν καὶ ὄχι διὰ ἐγκαταστάσεις.

§43Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπουργὸς Βιομηχανίας). Μόνον διὰ ἐρεύνας, διότι τὰ ἑλληνικὰ γεωτρύπανα θὰ τὰ πάρῃ πίσω.

§44Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μέσα εἰς τὰ 7.000.000 εἶναι καὶ ἡ ἀγορὰ γεωτρυπάνων;

§45Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ἐφ’ ὅσον χρησιμοποιήσῃ γεωτρύπανα Ρίτς, δηλαδή, γεωτρύπανα τὰ ὁποῖα θὰ φθάνουν μέχρι τῶν 1.800 μέτρων, τότε πλέον δικαιοῦνται εἰς ἀπόσβεσιν 20%.

§46Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄρα, περιλαμβάνεται καὶ ἡ ἀγορὰ γεωτρυπάνων, πέραν ὡρισμένου βάθους.

§47Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ἀπ’ ὅλας τὰς συμβάσεις τῶν τελευταίων ἐτῶν ποὺ ἔγιναν εἰς τὴν Τουρκίαν, εἰς τὴν Ἱσπανίαν, εἰς τὴν Γαλλικὴν Σακχάραν κτλ., τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν ποὺ διατίθεται ὡς ἐπένδυσις διὰ τὴν ἔρευναν, εἶναι εἰς τὴν σύμβασιν μὲ τὴν Ἑλλάδα.

§48Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ ἀμφισβητῶ, κ. Ὑπουργέ.

§49Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 4, κύριοι συνάδελφοι, ρυθμίζονται ὑποχρεώσεις τῆς ἑταιρείας, ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐρεύνας. Ἡ ἑταιρεία ὑποχρεοῦται ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς κατακυρώσεως τῆς συμβάσεως νὰ ἀρχίσῃ τὰς γεωλογικὰς καὶ γεωφυσικὰς μελέτας καὶ εἰς τοὺς τρεῖς χώρους, οἱ ὁποῖοι παραχωροῦνται. Ἡ ἔναρξις τῆς βαθείας γεωτρήσεως πρέπει νὰ ἀρχίσῃ ἐντὸς 16 μηνῶν ἀπὸ τῆς ἰσχύος τῆς συμβάσεως. Μεταξὺ τοῦ τρίτου καὶ τοῦ πέμπτου ἔτους πρέπει νὰ γίνουν ἐπὶ πλέον δύο βαθεῖαι γεωτρήσεις. Κατὰ τὴν τρίτην περίοδον τρεῖς πρῶται βαθεῖαι γεωτρήσεις, καὶ δέον νὰ χρησιμοποιήσῃ γεωτρύπανον, τὸ ὁποῖον θὰ φθάσῃ μέχρις 8.000 ποδῶν, δηλαδὴ μέχρι περίπου 2.500 μέτρων. Ὅπως δήποτε μέχρι λήξεως τῆς 8ετίας, πρέπει νὰ ὑπάρχῃ μία πλήρης γεώτρησις εἰς ἑκάστην περιοχήν. Ὡς βαθεῖα γεώτρησις, νοεῖται τοὐλάχιστον 1.500 μέτρα βάθος. Ἐπίσης, εἰς τὸ ἄρθρον 4 ἀναφέρονται λεπτομερειακῶς ποῖαι εἰδικαὶ περαιτέρω περιπτώσεις νοοῦνται καὶ εἶναι βαθεῖαι γεωτρήσεις. Ἄλλο ἄρθρον, τὸ ὁποῖον, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ μνημονεύσω, εἶναι τὸ ἀφορῶν τὸ δικαίωμα τῆς ἑταιρείας, ὅπως ἀναλαμβάνει παραχωρήσεις πρὸς ἐκμετάλλευσιν. «Ἡ ἑταιρεία δικαιοῦται νὰ ἀσκήσῃ παραχώρησιν ...... (ἀναγινώσκει) ......». Ἐὰν ἀποδείξῃ, ὅμως, ἡ ἑταιρεία, ὅτι ἡ πρὸς ἐκμετάλλευσιν ἔκτασις ἠμπορεῖ νὰ εἶναι μεγαλυτέρα τῆς τῶν 30 στρεμμάτων, ἠμπορεῖ νὰ φθάσῃ τὰ 100 τετραγωνικὰ χιλιόμετρα. Ἡ διάρκεια τῆς παραχωρήσεως εἶναι 30ετής. Θὰ δικαιοῦται νὰ ζητήσῃ ἀκόμη 10ετῆ παράτασιν, ἀλλὰ κατὰ τὴν τελευταίαν 10ετίαν θὰ ἰσχύουν οἱ ὑφιστάμενοι τότε νόμοι, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐκμετάλλευσιν καὶ τὴν ἀνεύρεσιν ὑδρογονανθράκων ἐν τῇ χώρᾳ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 8, ἡ ἑταιρεία θὰ καταβάλῃ εἰς τὸ Δημόσιον διὰ τὰς ἐκτάσεις, αἵτινες θὰ παραχωρηθοῦν πρὸς ἐκμετάλλευσιν, ἐτησίως 1.000 δραχ. ἀνὰ τετραγωνικὸν μέτρον. Διὰ τοῦ ἄρθρου 9, ρυθμίζονται, κύριοι συνάδελφοι, τὰ δικαιώματα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἡ ἑταιρεία θὰ καταβάλῃ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον 12,5% ἐπὶ πάσης ποσότητος παραγομένων ὑδρογονανθράκων εἰς εἶδος ἢ εἰς χρῆμα. Αὐτὸ εἶναι ὑπὸ τὴν ἀπόλυτον κρίσιν καὶ ἐκλογὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Καὶ ἐὰν μὲν εἶναι εἰς εἶδος, θὰ τὸ παραλαμβάνῃ εἰς τὸν τόπον παραγωγῆς. Ἐὰν δὲ εἶναι εἰς χρῆμα, ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία δὲν θὰ ἔχῃ καταστῇ ἐξαγώγιμος, ὡς τιμὴ θὰ λαμβάνεται ἡ τιμὴ ποὺ ἀγοράζει τὸ Κρατικὸν διϋλιστήριον. Ἐὰν ὅμως, ἡ ἑταιρεία εἶναι ἐξαγώγιμος, τότε θὰ ἐφαρμόζεται ἡ τιμή, βάσει τῆς ὁποίας πωλεῖ ἡ ἑταιρεία εἰς τὸ ἐξωτερικὸν C.F. Δηλαδή, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θὰ πληρώνεται εἰς χρῆμα μὲ τὴν τιμήν, μὲ τὴν ὁποίαν πωλεῖ ἡ ἑταιρεία τὰ προϊόντα της. Πέραν τούτων, διὰ τοῦ ἄρθρου 10, ἡ ἑταιρεία θὰ ὑπάγεται εἰς 5% φόρον εἰσοδήματος ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν της: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Κατὰ τὰ λοιπά, ἡ ἑταιρεία εἶναι ἐλευθέρα παντὸς φόρου, τελῶν κτλ. Οὕτως, ἡ ἑταιρεία καὶ οἱ ξένοι μέτοχοι, πλὴν τοῦ στρεμματικοῦ φόρου, θὰ ὑπόκεινται καὶ εἰς φόρον εἰσοδήματος. Διὰ τοῦ ἄρθρου 14, κύριοι συνάδελφοι, ρυθμίζονται ὡρισμέναι ὑποχρεώσεις τῆς ἑταιρείας καὶ κυρίως, ὅσον ἀφορᾷ τὰ συμπεράσματα εἰς τὰ ὁποῖα καταλήγει, ὑποχρεοῦται ἡ ἑταιρεία νὰ κρατῇ ἀκριβῆ στοιχεῖα πάσης ἐργασίας της, ἐρευνητικῆς, γεωτρήσεων, παραγωγῆς, μεταφορᾶς καὶ πωλήσεων καὶ νὰ ὑποβάλῃ ἀνὰ τρίμηνον ἔκθεσιν, καλύπτουσα ἁπάσας τὰς ἐργασίας της: «...... (ἀναγινώσκει) ... Ἐνταῦθα πρέπει νὰ γίνῃ μνεία, ὅτι ξένη Ἑταιρεία δύναται νὰ κάνῃ γνωστὰ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον τὰ συμπεράσματα, κατὰ τὴν ἀπόλυτον αὐτῆς κρίσιν. Ἀλλὰ φρονῶ, κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔρευναν τῶν πετρελαιοειδῶν, θὰ πρέπει νὰ συστήσῃ, καὶ νὰ διαμορφώσῃ μίαν ὑπηρεσίαν παρακολουθήσεως τῶν ἐρευνῶν αὐτῆς. Καὶ πέραν τούτου, νομίζω, καὶ ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, ὅτι θὰ πρέπει νὰ δημιουργήσῃ καὶ Ἕλληνας εἰδικοὺς τεχνικούς, νὰ ἐξειδικεύσῃ, νὰ ἀποστείλῃ εἰς τὴν ἀλλοδαπήν, χρησιμοποιῶν εἴτε τὴν τεχνικὴν βοήθειαν τῆς Γερμανίας, εἴτε τὴν τοιαύτην τοῦ ΟΗΕ, τεχνικούς, οἱ ὁποῖοι κατὰ κάποιον τρόπον θὰ ἐξειδικευθοῦν εἰς τὴν ἔρευναν τῶν πετρελαίων, διότι ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία ἔχει ἀνάγκην τοῦ ἀγαθοῦ αὐτοῦ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 21 τῆς συμβάσεως, προβλέπεται ἡ ἐπιβολὴ προστίμων καὶ ἡ ἔκπτωσις τῆς ἑταιρείας. Ἐπίσης δέ, ἡ λύσις τῆς συμβάσεως διὰ τῆς λήξεως. Δὲν χρειάζεται, νομίζω, νὰ ἀναφερθῶ εἰς λεπτομερείας, διότι τὸ θέμα εἶναι καθαρῶς νομικὸν καὶ ὡς ἐκ τούτου, δὲν θὰ ἤμην εἰδικός, ἵνα ἀναπτύξω τοῦτο ἐπαρκῶς. Διὰ τοῦ ἄρθρου 26 προβλέπεται διαιτησία τοῦ νόμου 3948)59 μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ἑταιρείας ἐν περιπτώσει διαφωνίας καὶ ὁρίζεται ὁ τρόπος διαιτησίας, τοῦ ἐπιδιαιτητοῦ ὁριζομένου ὑπὸ τοῦ Διεθνοῦς Δικαστηρίου τῆς Χάγης, διὰ τὰς περιπτώσεις μόνον ποὺ συνεπάγονται ἔκπτωσιν, ὡς καὶ ὡρισμένων περιπτώσεων τῶν ἄρθρων 3, 4, 6, 12 καὶ 13. Δὲν νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι πρέπει νὰ σᾶς κουράσω περαιτέρω μὲ τὰς λεπτομερείας ἀναλύσεως τῶν λοιπῶν ἄρθρων. Ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, εἶναι, ὅτι διὰ τοῦ ἄρθρου 30 τῆς συμβάσεως καθωρίσθη ἐγγύησις 300.000 δολλαρίων, ἤτοι 9.000.000 δραχμῶν, δηλαδή, ποσὸν πολὺ μεγαλύτερον τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ νόμου 3848)59 «περὶ ὑδρογονανθράκων» προβλεπομένης ἐκ δύο μόνον ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ἥτις καὶ κατετέθη ἐμπροθέσμως εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν μεταλλείων δι’ ἐγγυητικῆς ἐπιστολῆς τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Οἱ τεθέντες, κατὰ τὰ ὡς ἄνω ἀναφερθέντα, ὅροι τῆς συμβάσεως ταύτης, εἶναι ἀναμφισβητήτως ἐπ’ ὠφελείᾳ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ συμφερώτεροι ἄλλων διεθνῶν συμβάσεων. Κατὰ τὴν πρώτην 2ετίαν ἀπὸ τῆς ἰσχύος τῆς συμβάσεως, τίθεται ὑποχρεωτικὸν ὅριον δαπάνης 1.000.000 δολλαρίων διὰ ἐρευνητικὰς ἐργασίας, ἐνῷ εἰς τὸν νόμον 3848)59 δὲν καθωρίζετο τὸ μέγεθος τῆς δαπάνης διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν γεωφυσικῶν, γεωλογικῶν κλπ. ἐργασιῶν. Τὸ μίσθωμα καθορίζεται εἰς 12½% ἐπὶ τῶν πάσης ποσότητος παραγομένων ὑδρογονανθράκων καὶ ἐπὶ πλέον ἡ μισθώτρια ἑταιρεία ὑποχρεοῦται εἰς καταβολὴν φόρου ἴσου πρὸς 50% ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν ἐκ τῶν ἐργασιῶν αὐτῆς, μετ’ ἔκπτωσιν ἐκ τοῦ καταβλητέου φόρου τοῦ ὑπὸ μορφὴν μισθώματος καταβληθέντος ἤδη ποσοστοῦ τῶν 12½%, ἀντὶ τοῦ 40% τοῦ καθοριζομένου ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 19 τοῦ νόμου 3848)59. Τὸ βασικώτερον ὅμως εἶναι, ὡς ἀνέφερον καὶ προηγουμένως, ὅτι διὰ τοῦ ἄρθρου 30 τῆς συμβάσεως καθωρίσθη ἐγγύησις ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου ἐκ 300.000 δολλαρίων, κατατεθείσης ἤδη, μάλιστα, πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἐγγυητικῆς ἐπιστολῆς τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Δέον ἐπίσης νὰ σημειωθῇ ἐνταῦθα, ὅτι οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως ταύτης κατηρτίσθησαν μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου Μεταλλείων, ἀπασχοληθέντος ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου εἰς πλείστας συνεδριάσεις, ἐξετασθέντων τῶν ὁμοειδῶν ἀνὰ τὸν κόσμον συμβάσεων, καθὼς καὶ τῶν διεθνῶς σήμερον κρατούντων, ἐλήφθησαν δὲ κατὰ τὴν κατάρτισιν τῆς συμβάσεως τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τοῦ συμφέροντος τοῦ Δημοσίου, ὅσον καὶ τῆς ἐπιτεύξεως τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ τῆς διερευνήσεως ἑκάστης τῶν παραχωρουμένων περιοχῶν καὶ τὴν ἐξασφάλισιν ἐκ τῆς πιθανῆς ἀνευρέσεως ὑδρογονανθράκων τοῦ ταμιευτικοῦ συμφέροντος τῆς χώρας καὶ τῶν τοπικῶν εἰς ὑδρογονάνθρακας ἀναγκῶν αὐτῆς. Αὐτοί, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι οἱ κυριώτεροι ὅροι τῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ε.Σ. Σ.Ο., τῆς ὁποίας ζητεῖται ἡ κύρωσις παρ’ ἡμῶν. Ἐπειδὴ θεωρῶ τὴν σύμβασιν αὐτὴν ἀπολύτως συμφέρουσαν διὰ τὸ Δημόσιον, προτείνω τὴν ἀποδοχήν της. Προτοῦ ὅμως κατέλθω τοῦ βήματος, ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω καὶ τοῦτο: Παρὰ συναδέλφων, ὑπεβλήθη μία τροπολογία, εἰς τὸ κείμενον τῆς ὁποίας δὲν πρόκειται νὰ ἀναφερθῶ τὴν στιγμὴν αὐτήν, διότι νομίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ ὁμιλήσῃ καὶ θὰ δώσῃ ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ περιεχομένου τῆς τροπολογίας αὐτῆς. Ἐγὼ ἐπιφυλάσσομαι κατὰ τὴν περαιτέρω συζήτησιν νὰ ἀναφέρω τὰς ἀπόψεις μου ἐπὶ τῆς τροπολογίας ταύτης. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ φήμη τῆς Ἑταιρείας Στάνταρτ Ὄϊλ Κόμπανυ, εἶναι ἀρκετὴ νὰ μᾶς πείσῃ διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ καὶ ὡς ἐκ τούτου, εἶμαι ἀντίθετος πρὸς τὴν ὑποβληθεῖσαν πρότασιν χρηματοδοτήσεως ἐρευνῶν ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, διότι, ὡς ἀνέφερον προηγουμένως, πρόκειται περὶ τυχεροῦ παιγνιδίου καὶ τεραστίων ποσῶν καὶ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία δὲν ἀντέχει νὰ διαθέσῃ τεράστια ποσὰ A FOND RERDU.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Ν. Κιτσίκης, ἔχει τὸν λόγον.

§51Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, θεωρῶ χρήσιμον νὰ συμπληρώσω τὰς πληροφορίας ποὺ ἔδωσεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας διὰ τὴν ἱστορίαν τῶν ἐρευνῶν πετρελαίων στὴν Ἑλλάδα. Ἡ γνωστοτέρα πηγὴ ἀπὸ ἀρχαιοτάτων χρόνων βρίσκεται στὴν χερσόνησο Κερὶ στὸ Ν.Α. τμῆμα τῆς Ζακύνθου. Ἐκεῖ, καθὼς καὶ σ’ ἄλλα σημεῖα τῆς νήσου Μουζάκη, Πηγαδάκια, στὸ βόρειο μέρος ἰδίως, ἀναβλύζει ὑγρὸν χαρακτηριζόμενον ἀπὸ μερικοὺς ὡς βαρὺ φυσικὸν πετρέλαιον, ἀπὸ ἄλλους ὡς πισσάσφαλτος ἢ ὡς ἀσφαλτοῦχον ἔλαιον. Τὴν θέσιν Κερὶ μνημονεύει ὁ Ἡρόδοτος. Πρὶν ἀπὸ 100 καὶ περισσότερα χρόνια, εἶχαν ἀρχίσει στὴ Ζάκυνθο προσπάθειαι ἀνευρέσεως πετρελαίου. Στὰ 1865 ἔγιναν αἱ πρῶται γεωτρήσεις. Συνεχίσθησαν στὰ ἔτη 1891 καὶ 1903– 1905. Ἡ πρώτη ἑταιρεία ἦτο Ἀγγλική, ἡ ZANTE OIL FILDS LTD, Λονδῖνον. Διελύθη πρὸ 40 ἐτῶν. Τὸ 1914 ὁ Δ. Κολαΐτης ἔκαμε συμβόλαιον μὲ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν πετρελαίων τῆς περιοχῆς Κεριοῦ. Μὲ τὸ παραχωρητήριον συμβόλαιον ὁ Δ. Κολαΐτης ἀπέκτησε τὴν ἀποκλειστικὴν κυριότητα, νομὴν καὶ κατοχὴν τῶν μεταλλείων πισσασφάλτου, πετρελαίου κλπ. εἰς τὴν θέσιν Κερὶ τοῦ Δήμου Ναφθίων, ἐκτάσεως 987 στρεμμάτων. Ἐπίσης στὸν ἴδιον Δ. Κολαΐτην, παρεχωρήθη παρὰ τοῦ Κράτους κατὰ τὸ 1938 τὸ δικαίωμα ἐρεύνης καὶ ἐκμεταλλεύσεως διὰ 90 ἔτη, τῶν πετρελαιοφόρων περιοχῶν τῆς νήσου Ζακύνθου ἐπὶ ἐκτάσεως 970 στρεμμάτων εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Κοινότητος Παντοκράτορος καὶ εἰς τὴν νησίδα Μαραθωνῆσι. Ὁ Δ. Κολαΐτης ἐξεμεταλλεύθη μὲ πρωτόγονα μέσα τὰ μεταλλεῖα, μέχρι τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς ἔκαμε 30 γεωτρήσεις μὲ χειρωνακτικὰ μέσα εἰς βάθος 60 μέτρων καὶ ἐξήγαγε σημαντικὰς ποσότητας πισσασφάλτου καὶ εἰς ὑποτυπώδη διϋλιστήρια πετρέλαιον, βενζίνην, ὀρυκτέλαιον. Κατεσκεύασε καὶ δύο μεγάλας δεξαμενάς, ὅπου μὲ σωλῆνας μετεφέρετο τὸ ἀργὸν πετρέλαιον. Μὲ αὐτὸ ἐτροφοδοτεῖτο ἡ νῆσος ἀπὸ 1914–1940. Ὁ Δ. Κολαΐτης παρεχώρησε τὸ 1927 τὴν πετρελαιοφόρον περιοχὴν τοῦ Κεριοῦ σὲ Ἀγγλικὴν ἑταιρείαν γιὰ 27 χρόνια, ἡ ὁποία ὅμως δὲν ἔκαμε καμμίαν σοβαρὰν προσπάθειαν, ἐνῷ ἐπλήρωνε μίσθωμα 5.000 λιρῶν τὸν χρόνον στὸν Κολαΐτην. Παραλλήλως, ὁ ἴδιος συνέχιζε τὴν ἐκμετάλλευσιν μὲ τὰ ὑποτυπώδη μέσα του. Στὰς ἀρχὰς τοῦ 1941 ἐγκατεστάθησαν στὴν περιοχὴν Κεριοῦ Ἰταλοὶ καὶ ἄρχισαν σχετικὰς ἐρεύνας. Ἐπίσης οἱ Γερμανοὶ κατὰ τὴν κατοχὴν προσεπάθησαν νὰ ἐκμεταλλευθοῦν τὰ κοιτάσματα πετρελαίου τῆς Ζακύνθου, διορύξαντες 14 φρέατα, οὐχὶ μεγαλυτέρου βάθους ὅμως τῶν 400 μέτρων περίπου. Ἀποχωροῦντες οἱ Γερμανοὶ ἀνετίναξαν τὰς ἐγκαταστάσεις. Ὁ Δ. Κολαΐτης ἀπέθανε τὸ 1942. Οἱ κληρονόμοι του ἐπώλησαν τὰ μεταλλεῖα, οἱ δὲ νέοι ἰδιοκτῆται Τσιμένογλου καὶ ἄλλοι, τὰ ἐμίσθωσαν τὸ 1955 εἰς τὴν AMERICAN — GRECIAN OIL CO, ἔχουσαν Πρόεδρον τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τὸν MARTIN LERMAN, μὲ ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, δημοσιευθεῖσαν τὸ 1956 εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ἑταιρεία Λέρμαν ὑπεμίσθωσε τὸ 1957 τὸ δικαίωμα ἐρευνῶν καὶ ἐκμεταλλεύσεως εἰς τὰς ἑταιρείας ISRAEL MEDITERANEAN PETRO-LEUM καὶ ΡΑΝ–ISRAEL OIL COMPANY INC μὲ ἕδραν τὸν Παναμᾶ. Ἡ Ἰσραηλοκαναδικὴ ἑταιρεία Λέρμαν μετέφερε στὴν Ζάκυνθον μηχανήματα καὶ ἤρχισε τὴν σχετικὴν ἔρευναν. Ὅλοι περίμεναν τὴν ἐξόρυξιν πετρελαίου. Μάταια ὅμως. Ἡ ἑταιρεία δὲν ἦλθε στὴν Ζάκυνθον δι’ αὐτὸν τὸν σκοπόν. Ἀντίθετα, φαίνεται πὼς ἦλθε διὰ τὴν ἀπόκρυψιν τῶν πετρελαίων, ὡς ἐντολοδόχος μεγάλων Ἀγγλικῶν καὶ Ἀμερικανικῶν ἐπιχειρήσεων πετρελαίου. Τουλάχιστον αὐτὴ ἡ ἐντύπωσις ἐδημιουργήθη εἰς τοὺς κατοίκους. Ἡ ἑταιρεία Λέρμαν δὲν ἐτήρησε ἐξ ἄλλου κανένα ἀπολύτως ὅρον τῆς συμβάσεως. Ἔφθασε στὸ σημεῖον νὰ μὴ διενεργήσῃ σχεδὸν γεωτρήσεις, ὅπως ὥριζεν ἡ συμφωνία καὶ σὲ ἕνα σημεῖον, ὅπου σὲ μικρὸ βάθος ἀνέβλυσε πετρέλαιον ἔσπευσε νὰ κλείσῃ τὴν ὀπὴν μὲ λευκὸ τσιμέντο. Ἂς σημειωθῇ, ὅτι, κατὰ τὴν δειγματοληψίαν ποὺ διενηργήθη τὸ 1940 1945, διεπιστώθη, ὅτι τὸ πετρέλαιον Ζακύνθου εἶναι «ἐξαιρετικῆς ποιότητος εἰς περιεκτικότητα ὑδρογονανθράκων». Καὶ προσφάτως, ἡ εἰδικὴ ἐπιτροπὴ ποὺ ἀπεστάλη στὸ Κερὶ παρὰ τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, διεπίστωσεν ὅσα εἶχαν διαπιστώσει καὶ αἱ προηγούμεναι ἐπιτροπαί. Ἐπὶ πλέον, ἡ ἐν λόγῳ ἐπιτροπὴ εἰς τὴν ἔκθεσίν της τονίζει, ὅτι ἡ ἑταιρία Λέρμαν παρέβη ὅλους τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως καὶ συνεπῶς, νομίμως πρέπει νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος. Ἡ ἑταιρία Λέρμαν ἐκηρύχθη ἔκπτωτος καὶ τῆς ἐπεβλήθη πρόστιμον ἀσήμαντον, ὅμως, ἐν σχέσει μὲ τὰς ζημίας ποὺ προεκάλεσε, 10.000 δολ. Περὶ τῶν παραχωρήσεων Δ. Κολαΐτη ὁμιλεῖ τὸ ἄρθρον 1 τῆς συμβάσεως, τὸ καθορίζον δύο περιοχὰς τῆς Ζακύνθου, παραχωρηθείσας πρὸς τρίτους καὶ ἑπομένως μὴ ἐλευθέρας. Στὸ 1868 ὁ καθηγητὴς Χημείας Ἀναστάσιος Χρηστομᾶνος, διεπίστωσε στὸ Μπράλλο ἀναβλύσεις σταγόνων πετρελαίου. Γενικὰ σὲ πολλὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος διεπιστώθησαν ἐμφανίσεις «βιτουμενίων», ὅπως καλοῦνται συνοπτικὰ αἱ φυσικαὶ ὀργανικαὶ ἑνώσεις αἱ ἀποτελοῦσαι ὁμάδα, τῆς ὁποίας μέλος εἶναι τὸ πετρέλαιον. Ὑπάρχει ἀρκετὰ πλουσία βιβλιογραφία περὶ τῶν ἐμφανίσεων αὐτῶν καὶ οὕτω ἐδημιουργήθη ἡ διάχυτος πεποίθησις, ὅτι τὸ ὑπέδαφος τῆς Ἑλλάδος ἔχει κοιτάσματα πετρελαίου καὶ μάλιστα εἰς ἄλλας περιοχὰς ὄχι μόνον ἐκείνας ὅπου αἱ ἀναβλύσεις εἶναι φυσικαί, ὅπως εἰς τὴν Ζάκυνθον. Ἡ Ζάκυνθος δὲν συγκεντρώνει πλέον τὸ μεγαλύτερον ἐνδιαφέρον. Ἀλλὰ ἂς ἔλθωμεν εἰς ἄλλας ἀναζητήσεις τῶν τελευταίων ἐτῶν, κατὰ τὰ ὁποῖα αἱ ἔρευναι ἔλαβον κἄπως συστηματικὸν χαρακτῆρα. Τὸ 1939 παρεχωρήθη εἰς τὸν Χέλην, βαθύπλουτον Ἑλληνοαμερικανὸν πετρελαιοπαραγωγὸν τὸ δικαίωμα ἐρευνῶν εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα διὰ συμβάσεως συναφθείσης μὲ τὴν Κυβέρνησιν Μεταξᾶ. Τὴν 31ην Μαΐου 1939 ἤρχισεν ἡ πρώτη διάνοιξις βαθείας γεωτρήσεως στὴν περιφέρειαν Κατακώλου ἀπὸ Ἀμερικανοὺς εἰδικούς. Συνεχίσθησαν ἀπροσκόπως ὣς τὸν Ὀκτώβριον 1940, ὅταν ἐκηρύχθη ὁ Ἑλληνοϊταλικὸς πόλεμος. Ὁ Χέλης ἐπραγματοποίησεν ὀκτὼ γεωτρήσεις, μίαν εἰς τὸ Κατάκωλον εἰς βάθος 1.400 μ., ἄλλην εἰς Λάνθην βάθους 1.705 μ. καὶ συνολικὸν βάθος 5.710 μέτρων, δαπανήσας εἰς τὸν 1½ χρόνον περὶ τὰ 2.000.000 δολλάρια. Ἡ σύμβασις Χέλη ὥριζε συνολικὸν βάθος 9.250 μέτρων. Ἀναφέρω τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς, διότι εἶναι χρήσιμοι διὰ τὴν σύγκρισιν μὲ τοὺς ἀριθμοὺς τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως ESSO. Ὑπὸ εἰδικῶν συνεργείων τῆς ἐπιχειρήσεως Χέλη ἐξετελέσθησαν γεωλογικαὶ ἔρευναι καὶ χαρτογραφήσεις, ἐφηρμόσθησαν μέθοδοι γεωφυσικῆς ἐρεύνης τοῦ ὑπεδάφους. Ἐγένετο ἡ ἐξακρίβωσις τῆς παρουσίας εὐνοϊκῶν τεκτονικῶν στοιχείων, διὰ τὸν σχηματισμὸν κοιτασμάτων πετρελαίων. Οἱ Ἰταλοὶ ἔδειξαν ἐνδιαφέρον διὰ τὰς ἐρεύνας τοῦ Χέλη. Τὸ τότε Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, παρὰ τὴν ἀντίδρασιν τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας, παρέδωκεν εἰς τοὺς Ἰταλοὺς ὅλα τὰ στοιχεῖα ὅσα κατεῖχεν, ἐκθέσεις καὶ χάρτας. Τὰ μηχανήματα διηρπάγησαν. Ὁ Χέλης ἐπανῆλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα τὸ 1949 ἀποφασισμένος νὰ συνεχίσῃ. Ἀλλ’ ἀπέθανε τὸ αὐτὸ ἔτος. Ὁ υἱός του ἀνέλαβε τὴν συνέχισιν τῶν ἐρευνῶν, ἀλλ’ ὁ Κορεατικὸς πόλεμος ἐδημιούργησε πλεῖστα ἐμπόδια. Ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις ἀπηγόρευσε τὴν ἐξαγωγὴν οἱουδήποτε μηχανήματος. Μόνον τὸν Αὔγουστον τοῦ 1953 ἤρχισεν ἡ πρώτη μεταπολεμικὴ γεώτρησις εἰς θέσιν Βούναργον καὶ ἡ δευτέρα παρὰ τὸ χωρίον Πελόπιον τῆς Ἠλείας.

§52Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἄλλο εἶναι τὸ Βούναργον, κ. συνάδελφε, καὶ ἄλλο τὸ Πελόπιον. Ἔγιναν, δύο, τότε, γεωτρήσεις. Μία εἰς τὸ Βούναργον καὶ ἄλλη εἰς τὸ Πελόπιον.

§53Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Συμφωνῶ. Ἔπρεπε νὰ φθάσῃ εἰς βάθος ἐν συνόλῳ 3.540 μ., διὰ νὰ συμπληρώσῃ τὸ βάθος 9.250 μ., ποὺ ὥριζεν ἡ σύμβασις τοῦ 1939. Ὑπελείποντο 900 μέτρα, ὅταν ἔληξεν ἡ σύμβασις, ἡ ὁποία προέβλεπε 5 ἔτη ἐρευνῶν. Ὁ Χέλης ἐζήτησε παράτασιν 2 ἐτῶν. Δὲν τοῦ ἐδόθη. Τὸ γεωτρύπανον συνήντησεν ἀνυδρίτην–ἄνυδρον θειϊκὸν ἀσβέστιον, δηλαδὴ γῦψον–πέτρωμα, δύσκολα διαπερατόν, κάτω τοῦ ὁποίου πιθανολογεῖται ἡ ὕπαρξις πετρελαίου. Ἐπηκολούθησαν νέαι διαπραγματεύσεις μὲ τὸν Χέλην, κατέληξαν εἰς συμβάσεις ποὺ δὲν ἐφηρμόσθησαν ἐξ αἰτίας διαφωνιῶν διὰ τὴν ἑρμηνείαν καὶ ὁ Χέλης ἐπὶ ὑπουργοῦ Βιομηχανίας τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη, ἐκηρύχθη ἀπὸ τὰ Νομικὸν Συμβούλιον ἔκπτωτος τὸ 1956. Μὲ τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν συνεφώνησε καὶ τὸ Συμβούλιον Μεταλλείων τὸ 1957. Εἶναι ἀνάγκη νὰ σημειωθῇ, ὅτι τὸ 1953 τὸ γεωτρύπανον ποὺ ἔφερεν ὁ Χέλης ἦτο ἀπὸ τὰ βαρύτερα, ἱκανὸν διὰ διάτρησιν μέχρι βάθους 3.500 μέτρων. Τότε ἦλθαν διὰ τὰς ἐρεύνας οἱ Ἀμερικανοὶ γεωφυσικοὶ μηχανικοὶ Κωντὲ καὶ Ὀστεράουντ. Ἐξήτασαν τὴν Βορειοδυτικὴν Πελοπόννησον, ὁ δὲ Κλωντὲ ἐξέφρασε τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὑπάρχει πετρέλαιον. Ὁ Χέλης ἔφθασεν εἰς μέγιστον βάθος 2.600 μέτρων. Ἐδαπάνησε, καθὼς λέγεται, περὶ τὰ 6.500.000 δολλάρια. Τὰ πορίσματα τῶν ἐρευνῶν του δὲν ἐγνώσθησαν ποτέ. Αἱ ἐκθέσεις του παρέμειναν μυστικαί. Τὸ Ἰνστιτοῦτον Γεωλογίας οὐδὲν γνωρίζει περὶ αὐτῶν. Ἔτσι ἐτελείωσεν ἡ περιπετειώδης ἱστορία τῆς ἀναζητήσεως πετρελαίων εἰς τὸν Πύργον τῆς Ἠλείας. Συνεκεντρώθησαν δαπανηρότατα γεωτρητικὰ μηχανήματα εἰς τὰς ἐκεῖ ἀποθήκας, ὅπου καὶ ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν. Δὲν ἐπερατώθη ἡ σειρὰ τῶν προβλεπομένων ἐρευνῶν, ἀλλὰ προέκυψαν σοβαρώταται ἐνδείξεις, ὡς λόγου χάριν αἱ ἐνδείξεις «γηγενῶν ἀερίων», ποὺ συνυπάρχουν μὲ τὸ πετρέλαιον. Ἡ περιοχὴ τῶν ἐρευνῶν τοῦ Χέλη γειτονεύει μὲ τὰς περιοχὰς ΙΙ καὶ ΙΙΙ τῆς συμβάσεως ESSO. Τὸ γεγονὸς τοῦτο ἠμπορεῖ νὰ δημιουργήσῃ ἀνωμαλίας εἰς τὸ μέλλον. Τὸ ἄρθρον 31 τοῦ προσφάτως ψηφισθέντος νόμου προβλέπει τὴν περίπτωσιν Χέλη, διὰ τῶν ἀκολούθων διατάξεων: «1. Ἐκπτώσεις μισθωτῶν ἐκ τοῦ δικαιώματος ἐρεύνης καὶ ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐν τῷ παρόντι νόμῳ ἀναφερομένων ὀρυκτῶν δύνανται νὰ ἀνακληθῶσι, δι’ ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργοῦ Βιομηχανίας ἐντὸς ἑξαμήνου ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος νόμου, καὶ μετὰ σύμφωνον γνώμην τοῦ Συμβουλίου Μεταλλείων, ἐφ’ ὅσον α) ἡ ἔκπτωσις ἔλαβε χώραν ἐντὸς τῆς τελευταίας πενταετίας, πρὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος. β) Ὁ μισθωτὴς ἐξεπλήρωσε τοὐλάχιστον κατὰ τὰ ⅔ τὰς συμπεφωνημένας κατὰ τὸ στάδιον τῶν ἐρευνῶν γεωτρήσεις. γ) Ὁ μισθωτὴς ὑποβάλῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας (Διεύθυνσιν Δημοσίων Μεταλλείων) σχετικὴν αἴτησιν ἐντὸς δύο μηνῶν ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος νόμου, δι’ ἧς ἐξαιτούμενος τὴν ἀνάκλησιν θὰ δηλοῖ, ὅτι ἀποδέχεται τὸν περιορισμὸν τῆς ἐκτάσεως ἐφ’ ἧς τὸ ἀνακαλούμενον δικαίωμά του, εἰς μίαν ἑνιαίας περιμέτρου περιοχήν». Δὲν γνωρίζω, ἂν ὁ Χέλης ἐδέχθη νὰ συμμορφωθῇ πρὸς τὰς διατάξεις αὐτὰς καὶ ἑπομένως, ν’ ἀναγνωρίσῃ ὡς νομικῶς εὐσταθοῦσαν τὴν ἀπόφασιν περὶ ἐκπτώσεως. Φοβοῦμαι, ὅτι ἐξακολουθεῖ νὰ ἔχῃ ἀπαιτήσεις.

§54Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε συνάδελφε, τὰ εἶπα καὶ τότε. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ τὰ ἐπαναλάβω καὶ σήμερον, Τὴν διάταξιν αὐτήν, τὴν εἶχον θέσει εἰδικῶς διὰ τὸν Χέλην, ὁ ὁποῖος πράγματι εἶχεν ἐξοδεύσει 6.5 ἑκατομμύρια δολλάρια καὶ εἶχε κηρυχθῆ ἔκπτωτος. Καὶ εἶπα τότε, ὅτι, ἐὰν ὁ Χέλμης θελήσῃ νὰ πάρῃ τὴν ἔκτασιν, ἐντὸς τῆς ὁποίας ἔκαμε τὰς ἐρεύνας, εἴμεθα πρόθυμοι νὰ τοῦ τὴν δώσωμεν, ἀρκεῖ νὰ τὸ δηλώσῃ ἐντὸς δύο μηνῶν. Καὶ πάντως, ἡ ἔκτασις αὐτὴ δὲν θὰ ὑπερέβαινε τὰς 4.000 στρέμματα. Ὁ Χέλης δὲν ἦλθε νὰ κάμῃ τὴν δήλωσιν αὐτήν, παρὰ μόνον προσῆλθε τὴν τελευταίαν ἡμέραν καὶ ἔκαμε μίαν δήλωσιν ἀσαφῆ. Ὁ χῶρος εἶναι ἀκόμη ἐλεύθερος, καὶ τώρα ἐὰν θέλῃ νὰ δηλώσῃ, ἠμπορεῖ νὰ πάῃ εἰς τὸν χῶρον τὸν ὁποῖον κατεῖχε διὰ τὰς ἐρεύνας, ὑπὸ τοὺς ὅρους ὅμως, ποὺ θὰ πᾶνε καὶ οἱ ἄλλοι.

§55Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Ὅπως φαίνεται, τὸ θέμα Χέλη δὲν ἔχει λυθῆ, κύριοι συνάδελφοι. Εἰς τὸ ἄρθρον 1 τῆς συμβάσεως, ὑπάρχει ἡ διάταξις, καθ’ ἣν τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δηλοῖ, ὅτι ἐντὸς τῶν παραχωρουμένων περιοχῶν ὑφίστανται μόνον παραχωρήσεις πρὸς τρίτους, αἱ τοῦ Νομοῦ Ζακύνθου ἐπ’ ὀνόματι Κολαΐτου, εἰς θέσιν Κερὶ καὶ ἀλλαχοῦ, αὐταὶ ποὺ ἀνέφερα προηγουμένως, ὅτι δὲ μόνον ἐφ’ ὅσον τυχὸν αἱ περιοχαὶ αὗται ἤθελον ἐλευθερωθῆ, θὰ περιληφθοῦν εἰς τὰς ἐκτάσεις, ὧν τὴν ἔρευναν καὶ ἐκμετάλλευσιν ἀναλαμβάνει ἡ ESSO. Ἀφ’ ἑτέρου, τὸ ἄρθρον 28 τῆς συμβάσεως μὲ τὸν τίτλον «Εὐθύνη Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἐπὶ ὑπάρξεως δικαιωμάτων ἐπὶ τῶν παραχωρουμένων περιοχῶν», καθορίζει ὅτι: «Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δηλοῖ διὰ τοῦ παρόντος, ὅτι, πλὴν τῶν ἐν ἄρθρῳ 1 (α) καὶ (β) ἀναφερομένων παραχωρήσεων καὶ μισθώσεων, οὐδὲν ἕτερον νόμιμον δικαίωμα ἢ ἀπαίτησις ὑφίσταται ἀναφερόμενον εἰς τὰ ἐρευνητικὰ δικαιώματα καὶ τὰ δικαιώματα ἐκμεταλλεύσεως τῶν ὡς ἄνω τριῶν περιφερειῶν (τῶν ἐκχωρουμένων εἰς τὴν ἑταιρείαν δηλαδή), ἐὰν δὲ ἤθελεν ἀξιωθῆ τοιοῦτον δικαίωμα, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ προστατεύσῃ τὰ διὰ τῆς παρούσης συμβάσεως παραχωρούμενα εἰς τὴν ἑταιρείαν δικαιώματα καὶ νὰ ὑπερασπίσῃ τὰ συμφέροντα τῆς ἑταιρείας, ἔναντι τοιούτων ἀπαιτήσεων. Ἐάν, ἐν τούτοις, ἡ ἑταιρεία ἤθελεν ἐκκινηθῆ ὑπὸ τρίτου ἢ ἤθελεν ἀναγνωρισθῆ ὁριστικῶς καὶ τελεσιδίκως οἱονδήποτε τοιοῦτον δικαίωμα δι’ ἀποφάσεως Ἑλληνικοῦ δικαστηρίου ἢ ἄλλως πως, ἡ ἑταιρεία θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ καταγγείλῃ τὴν παροῦσαν συμφωνίαν ἀπαλλασσομένη οἱασδήποτε, βάσει ταύτης, ὑποχρεώσεώς της, τὸ δὲ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θὰ ὑποχρεοῦται νὰ ἀποζημιώσῃ τὴν ἑταιρείαν διὰ πᾶν ποσὸν δαπανηθὲν παρ’ αὐτῆς, βάσει τῆς παρούσης συμβάσεως, μέχρι τῆς τοιαύτης λύσεως». Ἡ ὕπαρξις καὶ μόνον τοῦ ἀνωτέρω ἄρθρου εἰς τὴν σύμβασιν, ἀνατρέπει τὴν ἐν αὐτῷ δήλωσιν τοῦ Δημοσίου, ὅτι δὲν ὑφίσταται ἀπαίτησις διὰ τὰ ἐκχωρούμενα εἰς ἑταιρείαν ἐδάφη. Λάθος τοῦ Ὑπουργείου, ὅτι μὲ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον, συζητεῖ διὰ τὴν ὕπαρξιν ἢ μὴ ἐκκρεμότητος, θὰ ἐπικαλεσθῇ δὲ τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἀσφαλῶς ὁ ἀντίδικος εἰς περίπτωσιν προσφυγῆς του εἰς τὰ δικαστήρια. Λάθος, ὅτι ἐξεχωρήθησαν δικαιώματα καὶ ἐπὶ ἐκτάσεως, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡ ἐπιχείρησις Χέλη δὲν ἔχει κάμει δήλωσιν, ὅτι παραιτεῖται καὶ τὴν διεκδικεῖ καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ὑπάρχει κατ’ αὐτὴν ἐκκαθάρισις. Ἠδύνατο νὰ ἐξαιρέσῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν ἔκτασιν, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἐπιχείρησις Χέλη ἔχει ἀντιρρήσεις καὶ ἡ ὁποία ἄλλωστε εἶναι μικρά, ὥστε νὰ μὴ διατρέχῃ κατόπιν τὸν κίνδυνον νὰ καταβάλῃ ἀποζημιώσεις τὸ Δημόσιον, κίνδυνον, τὸν ὁποῖον ἀναγνωρίζει μὲ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον. Ἀλλὰ διὰ νὰ περιληφθῇ τὸ ἄρθρον εἰς τὴν σύμβασιν, σημαίνει, ὅτι καὶ ἡ ESSO ἔχει ὑπ’ ὄψιν της τὴν ἐκκρεμότητα. Καὶ περιλαμβάνεται εἰς τὴν σύμβασιν ἡ ἀσαφὴς φράσις: «ἐὰν ἐν τούτοις ἡ ἑταιρεία ἤθελεν ἐκκινηθῆ ὑπὸ τρίτου ἢ ἤθελεν ἀναγνωρισθῆ κλπ. δι’ ἀποφάσεως Ἑλληνικοῦ δικαστηρίου ἢ ἄλλως πῶς», δηλαδὴ Ἀμερικανικοῦ δικαστηρίου, δεδομένου, ὅτι καὶ αἱ δύο ἑταιρεῖαι Χέλη καὶ ESSO εἶναι Ἀμερικανικαὶ — ἢ ἐπιτυγχάνουσα δικαιώματα ἄλλως πως, τότε... Ἀλλὰ τὶ θὰ συμβῇ τότε; Τότε τὰ σπασμένα θὰ τὰ πληρώσῃ μὲ ἀποζημιώσεις τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον; Ἂς ἔλθωμεν τώρα εἰς μίαν ἄλλην ἱστορίαν. Εἰς τὰς ἐρεύνας τοῦ Θρακικοῦ ὑπεδάφους. Ἐνταῦθα παρουσιάζονται ἐμφανίσεις ἀσφάλτου καὶ παχυρρεύστου πισσασφάλτου, κείμεναι εἰς διαφόρους θέσεις ΒΑ τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως, εἰς τὴν περιοχὴν Φερρῶν, πλησίον τῶν χωρίων Πυλαία, Μάνθια καὶ Ταύρη. Παρὰ τὸ χωρίον Πυλαία ὑπάρχει θέσις γνωστὴ μὲ τὸ ὄνομα Πετρελαιοπηγή, μὲ ἐμποτίσματα καὶ ἐκροὴν πισσασφάλτου. Εἰς τὴν θέσιν αὐτὴν ἔγιναν ἐπὶ Τουρκοκρατίας ὑποτυπώδεις ἐρευνητικαὶ ἐργασίαι. Ἡ λεκάνη, ἐξ ἧς ἀναμένεται ἡ προέλευσις πετρελαίου, ἀναπτύσσεται εἰς τὴν πρὸς Ἀνατολὰς ἐκτεινομένην περιοχὴν τῆς Ἀνατολικῆς Θράκης. Αἱ ἔρευναι ποὺ διεξήχθησαν τὸ 1911 ἀπὸ Γερμανικὰς ἑταιρείας ἐπὶ Τουρκοκρατίας, διεκόπησαν λόγῳ τῶν Βαλκανικῶν πολέμων καὶ ἐπανελήφθησαν τὸ 1937. Ἔγιναν τρεῖς βαθεῖαι γεωτρήσεις εἰς βάθος 1.000 μέτρων καὶ διεκόπησαν πάλιν λόγῳ τοῦ δευτέρου παγκοσμίου πολέμου. Ξαναρχίζουν τὸ 1952, ὁπότε ἔγινε λεπτομερὴς σεισμογραφικὴ ἀνακλαστικὴ ἔρευνα εἰς τὴν λεκάνην Ἀλεξανδρουπόλεως–Σουφλί, μὲ εὐνοϊκὰ ἀποτελέσματα. Στὴν Ἀλεξανδρούπολη ἔγινε, τὸ 1955, γεώτρησις εἰς βάθος 1.350 μ., ὁπότε ἀνεδύθησαν ἀναθυμιάσεις πετρελαίου. Δύο ἑταιρεῖαι, ἡ ἑλληνικὴ «Ἥλιος» (Σαμπάκης– Μποδοσάκης κλπ.) καὶ ἡ γερμανικὴ «Ντάϊλμα» συνηργάσθησαν ἀπὸ τὸ 1956 εἰς τὴν Δυτικὴν Θράκην, ἡ ὁποία σημειωτέον ἔχει ἐπισημανθῆ εἰς ἕνα τελευταῖον χάρτην τοῦ Ο.Ε.Ο.Σ. ὡς πετρελαιοφόρος λεκάνη. Ἐπραγματοποιήθησαν γεωτρήσεις ποικίλουσαι ἀπὸ 500 ἕως 2.700 μέτρα καὶ ἔφεραν εἰς τὴν ἐπιφάνειαν 120 τόννους πετρελαίου. Ἡ ποσότης αὐτὴ πολὺ μικρὰ βεβαίως δικαιολογεῖ ὅμως μεγάλας ἐλπίδας. Ἡ γεώτρησις παρὰ τὸ Ἀρδάνι περὶ τὰ 20 χιλιόμετρα ἔξω τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως ἔφθασεν εἰς βάθος 2.324 μέτρα συνήντησε τὸ πέτρωμα τοῦ ψαμμίτου, ποὺ εἶναι ὁ προθάλαμος τοῦ πετρελαίου, ἐνεφάνισε πλείστους πετρελαιοφόρους ὁρίζοντας, χωρὶς ὅπως εἴπομεν, ἱκανοποιητικὴν ἀπόδοσιν ποσοτήτων πετρελαίου. Τὸ ἐξαχθὲν ὅμως πετρέλαιον ἦτο ἀρίστης ποιότητος. Ἄλλη γεώτρησις στὴν θέσιν Ἕβρος ἔγινε σὲ βάθος 2.658 μέτρα χωρὶς ἱκανοποιητικὰ ἀποτελέσματα. Τρίτη γεώτρησις εἰς μικρότερον βάθος 1.335 μ. παρὰ τὴν Ταύρην ἔδωσε καλυτέρας ἐνδείξεις. Φαίνεται, ὅτι ἡ πιθανὴ πετρελαιοφόρος ζώνη ἐκτείνεται καὶ νοτίως τῆς Θράκης μὲ ἐπίκεντρον τὰς νήσους Σαμοθράκην, Λῆμνον καὶ Ἅγιον Εὐστράτιον, δηλαδὴ δὲν περιορίζεται εἰς τὸ χερσαῖον ἔδαφος τῆς Θράκης, ἀλλ’ ἔχει ἀκτῖνα πολὺ ἐκτεταμένην. Πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι εἰς τὰς περιοχὰς τῆς Τουρκικῆς Θράκης διεξάγονται ἔρευναι ὑπὸ πάσης ἐθνικότητος ἑταιρειῶν. Εἰς τὸ Λουλεμπουρκὰζ ἐπετεύχθη σημαντικὴ ἐξαγωγὴ πετρελαίου. Λίαν ἱκανοποιητικὰ εἶναι ἐπίσης τὰ ἀποτελέσματα εἰς τὴν περιοχὴν Καραμπουρέκ. Τὸ 1958 εὗρον οἱ Τοῦρκοι κοντὰ εἰς τὸ Διδυμότειχον πετρελαιοπηγὰς παροχῆς 10 τόννων τὸ 24ωρον, ποὺ ἀποτελεῖ παραγωγὴν ἐκμεταλλεύσιμον. Ἡ Τουρκία εἶχε σημαντικὰς ἐπιτυχίας εἰς τὰ Ἄδανα καὶ τὸ Γκανζιατὲπ καὶ ἐνεργεῖ μεγάλης ἐκτάσεως ἐρεύνας εἰς ὅλην τὴν χώραν. Τὸ συμπέρασμα εἶναι, ὅτι εἰς τὴν Θράκην ὑπάρχουν μέγισται ἐλπίδες, σχεδὸν βεβαιότης, ἀνευρέσεως ἱκανοποιητικῶν ποσῶν πετρελαίου. Ἀλλὰ αἱ δύο ἑταιρεῖαι «Ἅλιος» καὶ «Ντάϊλμαν ἀφοῦ ἐξώδευσαν διὰ τὰς ἐρεύνας 3–4 ἑκατομμύρια δολλάρια τὰς ἐγκατέλειψαν. Διεφώνησαν αἱ δύο ἑταιρεῖαι, διεκόπησαν αἱ ἐργασίαι καὶ ἡ γερμανικὴ ἑταιρεία «Ντάϊλμαν» ἀπεχώρησεν. Ἀλλὰ τὰ γεωτρύπανα διεπίστωσαν ἐνδιαφερούσας ἐνδείξεις καὶ οἱ Γερμανοὶ ἐκδηλώνουν διαθέσεις νὰ ἐπανέλθουν καὶ νὰ συνεχίσουν μόνοι των ὅμως.

§56Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἡ γερμανικὴ ἑταιρεία ἔφυγε, διότι ἡ ἑλληνικὴ ἑταιρεία «Ἅλιος» ἠρνήθη νὰ καταβάλῃ τὰς εἰς δραχμὰς δαπάνας. Ὁ «Ἅλιος» εὑρίσκεται εἰς διαπραγματεύσεις μὲ ρουμανικὴν καὶ γαλλικὴν ἑταιρείαν.

§57Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Ὁ διευθυντὴς τοῦ Ἰνστιτούτου Γεωλογίας καὶ Ἐρευνῶν Ὑπεδάφους κ. Ζάχος εἰς ἄρθρον του δημοσιευθὲν εἰς τὸν «Οἰκονομικὸν Ταχυδρόμον» (ἀριθ. 210 τῆς 24 Ἀπριλίου 1958) γράφει ὡς συμπέρασμα τῶν γενομένων ἐρευνῶν τ’ ἀκόλουθα: «Εἰς τὰ πετρέλαια τὰ ἐκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα εὑρίσκονται εἰς βάθος οὐχὶ ἑκατοντάδων μέτρων, ἀλλὰ χιλιάδων μέτρων. Αἱ ἐπιφανειακαὶ ἐνδείξεις πετρελαίων εἶναι στοιχεῖον μᾶλλον δυσάρεστον παρὰ εὐνοϊκὸν διὰ τὴν ὕπαρξιν ἐκμεταλλευσίμων κοιτασμάτων. Τοῦτο διότι διὰ νὰ ὑπάρχουν ἴχνη πετρελαίου ἐπὶ τῆς ἐπιφανείας ἢ καὶ εἰς μικρὸν βάθος, σημαίνει, ὅτι τὸ ὑπάρχον πετρέλαιον ἔχει διαφύγει μέσῳ ρωγμῶν τῶν πετρωμάτων ἢ διαπερατῶν στρωμάτων καὶ δὲν ὑπάρχει πιθανότης νὰ εὑρίσκεται ἐναποθηκευμένον ὑπὸ μορφὴν μεγάλων κοιτασμάτων». Στὸ ἴδιο ἄρθρον καθὼς καὶ εἰς πρόσφατον διάλεξίν του περὶ ἧς κατωτέρω ἀναφέρει: «Ἡ στατιστικὴ ἐπιτυχιῶν τῶν γεωτρήσεων εἶναι, μία ἐπιτυχὴς εἰς τὰς 12–15 ἐπὶ τῇ βάσει γεωλογικῶν μόνον δεδομένων καὶ μία ἐπιτυχὴς εἰς τὰς 7–10 ἐπὶ τῇ βάσει καὶ γεωφυσικῶν μετρήσεων». Αἱ παρατηρήσεις αὗται τοῦ κ. Ζάχου δικαιολογοῦν τὸ γεγονὸς διατὶ αἱ γεωτρήσεις Χέλη καὶ τῶν ἑταιρειῶν «Ἡλίου» καὶ «Ντάϊλμαν» δὲν εἶχαν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ἀνεύρεσιν πετρελαίου καὶ θὰ μᾶς βοηθήσουν εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῆς συναφθείσης συμβάσεως μὲ τὴν ἑταιρείαν ESSO. Εἰς τὸ «Ἰνστιτοῦτον Γεωλογίας καὶ ἐρευνῶν ὑπεδάφους» ὑφιστάμενον ἀπὸ τὸ 1950 ὑπάρχουν ἀξιόλογοι ἐπιστήμονες μεταλλειολόγοι, ὅπως οἱ κ.κ. Ζάχος, Ἀρώνης καὶ ἄλλοι, κανεὶς ὅμως ἐξ αὐτῶν δὲν ἔχει εἰδικευθῇ εἰς τὴν ἔρευναν πετρελαίων, ἡ ὁποία εἶναι πολύπλοκος καὶ δυσκολωτάτη ὑπόθεσις. Διὰ τὸν λόγον αὐτόν, τῇ εἰσηγήσει των, μετεκλήθησαν κατὰ καιροὺς ξένοι εἰδικοὶ ὅπως τὸ 1952 ὁ εἰδικὸς πετρελαιολόγος Οὗγγρος Ντὲ Λότζι (DE LOCZY), ὁ ὁποῖος ἐμελέτησεν ὅλον τὸ ὑπάρχον ὑλικόν, τοὺς χάρτας, τὰς ἐκθέσεις καὶ μὲ τὴν βοήθειαν τῶν κ. κ. Ζάχου, Ἀρώνη, Μπορνόβα προέβη εἰς ἐπίσκεψιν καὶ γεωλογικὴν ἀναγνώρισιν τῶν πετρελαιοπιθανῶν περιοχῶν. Τὰ συμπεράσματα τῆς ἀναγνωρίσεως καὶ μελέτης ἀπὸ τὸν Ντὲ Λότζι ὑπῆρξαν λίαν ἐνθαρρυντικὰ καὶ μάλιστα κατὰ σειρὰν προτεραιότητος αἱ πετρελαιοπιθαναὶ περιοχαὶ διεβαθμίσθησαν ὡς ἑξῆς: 1) Ζάκυνθος–Κεφαλληνία–Γαργαλιάνοι καὶ εἰδικῶς τὰ Β.Α. τῆς Ζακύνθου. Ἐπίσης Αἰτωλοακαρνανία, ὅπου εὑρίσκεται πιθανῶς ἡ λεκάνη τῶν πετρελαίων τῆς Ζακύνθου. Ἡ περιοχὴ Μεσολογγίου–Ἀμβρακικοῦ κόλπου παρουσιάζει εὐνοϊκὰς συνθήκας. 2) Ἡ Ἤπειρος (κοιλὰς Ζύρια–Πογώνη). Κατ’ ἐπέκτασιν αὐτῆς ἡ Ἀλβανία ἀνεῦρε πλουσίας πετρελαιοπηγάς. 3) Βορειοδυτικὴ Πελοπόννησος: Κυλλήνη, Κατάκωλον, Μαραθιόπολις. 4) Θεσσαλία (Γρεβενὰ πολὺ εὐνοϊκὴ περιοχὴ–Καλαμπάκα — ἡ βόρειος λεκάνη ἀπὸ Καλαμπάκας διὰ Γρεβενῶν μέχρι τῶν Ἀλβανικῶν συνόρων ἀποτελεῖ συνέχειαν τῆς λεκάνης τῆς Ἀλβανίας–Καρδίτσα–Τρίκαλα– Λάρισα). 5) Θράκη (Διδυμότειχον — νοτία Ταύτη μέχρις Ἕβρου). 6) Περιοχὴ Κατερίνης πεδιὰς Θεσσαλονίκης. Ἐλπιδοφόρος περιοχή. Ἔγιναν 7 ἐκθέσεις ἀπὸ τὸν Ντὲ Λότζι μὲ ἀνακεφαλαίωσιν τῶν παλαιῶν στοιχείων μὲ νέα στοιχεῖα καὶ μὲ γνώμας τοῦ Οὕγγρου εἰδικοῦ. Δι’ ἐντολῆς τοῦ τότε ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ κ. Μαρκεζίνη ἐδόθησαν αἱ ἐκθέσεις εἰς τὴν δημοσιότητα, κατόπιν συμφώνου γνώμης τοῦ Ἰνστιτούτου Γεωλογίας. Διὰ τὰς ἐκθέσεις αὐτὰς ὑπῆρχεν ἡ ἐσφαλμένη ἀντίληψις, ὅτι ἔπρεπε νὰ παραμείνουν μυστικαί. Συνεπεία τῆς δημοσιότητος τῶν ἐκθέσεων, πλεῖσται ξέναι ἑταιρεῖαι ἔστειλαν τεχνικοὺς καὶ γεωλόγους εἰς τὴν Ἑλλάδα, διὰ νὰ λάβουν γνῶσιν αὐτῶν, ὅπως λ.χ. ἡ Σόκονυ, ἡ Σέλλ, ἡ Ἔσσο καὶ ἄλλαι. Τὸ 1955 οἱ κ.κ. Ζάχος καὶ Ἀρώνης προέβησαν εἰς ἀνακοίνωσιν εἰς τὸ 4ον Διεθνὲς Συνέδριον Πετρελαίων τῆς Ρώμης μὲ τὸν τίτλον «Δυνατότητες ὑπάρξεως πετρελαίων στὴν Ἑλλάδα», ἐπηκολούθησε δὲ τὴν ἀνακοίνωσιν αὐτὴν συζήτησις μετὰ εἰδικῶν ξένων ἐπιστημόνων, μὲ πολὺ ἐνθαρρυντικὰ συμπεράσματα. Τὸ 1959 τὸ Ἰνστιτοῦτον Γεωλογίας ἔκαμε νεωτέραν ἔκθεσιν περὶ τῶν δυνατοτήτων αὐτῶν εἰς τὸ Παγκόσμιον Συνέδριον Πετρελαίων τῆς Νέας Ὑόρκης, ὅπου συνεκεντρώθησαν 5.000 γεωλόγοι, γεωτεκτονικοὶ πετρελαιολόγοι. Εἰς τὴν ἔκθεσιν αὐτὴν γίνεται παραλληλισμὸς τῶν ἀναλογιῶν τῆς περιοχῆς Παξῶν–Ζακύνθου–Πελοποννήσου μὲ τὴν περιοχὴν τῆς νοτίου Ἰταλίας, ὅπου ἔγιναν τελευταίως σοβαρώταται ἀνακαλύψεις πετρελαίου. Τέλος, εἶναι ἀναγκαῖον ν’ ἀναφέρωμεν, ὅτι τὸν Νοέμβριον τοῦ 1958 ἡ Εἰδικὴ διὰ τὰ πετρέλαια Ἐπιτροπὴ Μεταλλείων, ἡ ὁποία συνεστήθη προκειμένου νὰ μελετήσῃ διάφορα θέματα, σχετικὰ μὲ ἔρευναν καὶ ἐκμετάλλευσιν τῶν πετρελαιοφόρων στρωμάτων ὑπέβαλε τὰ πορίσματά της εἰς τὴν «Ἐπιτροπὴν Ἐρεύνης καὶ Ὀργανώσεως τοῦ Οἰκονομικοῦ Προγραμματισμοῦ». Ἐπισημαίνει δέκα πετρελαιοπιθανὰς περιοχὰς καὶ ὑποδεικνύει τὴν διενέργειαν σχετικῶν ἐρευνῶν: Εἰς μεγάλα τμήματα τῆς Πελοποννήσου καὶ εἰδικώτερα εἰς τοὺς Νομοὺς Μεσσηνίας, Ἠλείας, Κορινθίας, εἰς τὸ βόρειον τμῆμα τοῦ Νομοῦ Ἀργολίδος καὶ εἰς τὸ βορειοδυτικὸν μέρος τῆς Ἀρκαδίας ἐπεσημάνθησαν ἐδάφη, εἰς τὰ ὁποῖα, κατὰ τὰς προβλέψεις τῆς Ἐπιτροπῆς, ὑπάρχουν πλούσια στρώματα πετρελαίου. Προοπτικάς, ἐξ ἴσου σημαντικὰς διὰ τὴν ἐξεύρεσιν πετρελαίου, παρουσιάζουν καὶ οἱ Νομοὶ Λαρίσης, Τρικάλων, Καρδίτσης, οἱ Νομοὶ Πρεβέζης, Ἄρτης καὶ τὰ νοτιοδυτικὰ τμήματα τῶν Νομῶν Αἰτωλοακαρνανίας καὶ Εὐρυτανίας, περιοχαί τινες τῆς Ἀνατολικῆς καὶ Δυτικῆς Μακεδονίας, ὡς καὶ οἱ Νομοὶ τῆς Κεντρικῆς Μακεδονίας, Πιερίας, Ἡμαθίας καὶ Πέλλης. Ἐπίσης εἰς τοὺς Νομοὺς Ἰωαννίνων καὶ Κερκύρας. Ἀλλὰ εἰς τὴν τελευταίαν περιοχὴν αἱ δυνατότητες εἶναι μᾶλλον περιωρισμέναι. Αἱ ἀπόψεις αὐταὶ τῶν εἰδικῶν ἐνισχύονται καὶ ἀπὸ τὰς ἐργασίας, εἰς τὰς ὁποίας ἔχουν προβῆ οἱ Ἕλληνες γεωλόγοι, συμφωνήσαντες εἰς τὴν ὕπαρξιν πετρελαιοφόρων κοιτασμάτων εἰς τὸ ἑλληνικὸν ὑπέδαφος, δεδομένου, ὅτι ἡ γεωλογικὴ διαμόρφωσις τῆς Ἑλλάδος ἀποτελεῖ συνέχειαν τῆς Ρουμανικῆς τοιαύτης, εἰς τὴν ὁποίαν, ὡς γνωστόν, ὑπάρχουν ἀξιόλογα κοιτάσματα. Πράγματι, σημαντικὸν διὰ τὰς ἐμφανίσεις τῶν ὀρυκτῶν ὑδρογονανθράκων, τῶν ζωνῶν τῆς Δυτικῆς Ἑλλάδος εἶναι αἱ μεγάλαι ὁμοιότητες καὶ ἀναλογίαι μὲ τὰ στρωματογραφικὰ καὶ τεκτονικὰ χαρακτηριστικὰ τῆς πετρελαιοφόρου ζώνης τῶν Καρπαθίων. Αἱ ὁμοιότητες αὐταὶ καὶ ἀναλογίαι παρέχουν εὐνοϊκὰς συνθήκας σχηματισμοῦ καὶ διατηρήσεως κοιτασμάτων ὀρυκτῶν ὑδρογονανθράκων καὶ πετρελαίων. Ἰδιαιτέρας σημασίας εἶναι ἡ γνώμη τῆς Ἐπιτροπῆς καθ’ ἣν ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν πετρελαίων, εἰς οἱανδήποτε κατάστασιν καὶ ἂν εὑρίσκωνται, ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον μὲ δικαίωμα ἀναθέσεώς της εἰς φυσικὰ ἢ νομικὰ πρόσωπα Ἑλληνικῆς ἢ ἀλλοδαπῆς ἰθαγενείας. Ἡ πρόσφατος δρᾶσις τοῦ Ἰνστιτούτου Γεωλογίας περιλαμβάνει τὴν πρόσκλησιν κατὰ τὰ ἔτη 1956–1957– 1958 τοῦ καθηγητοῦ τῆς μικροπαλαιοντολογίας εἰς Μπάζελ καὶ Ζυρίχην κ. REICHEL. Ἔδωσεν εἰς τοὺς τεχνικοὺς τοῦ Ἰνστιτούτου μαθήματα μικροπαλαιοντολογίας ἑνὸς κλάδου ἀπαραιτήτου διὰ τὴν μελέτην τοῦ ὑπεδάφους. Ἰδιαιτέρως πρέπει ὅμως νὰ ἐξαρθῇ ἡ πρόσκλησις τοῦ Ἄλφρεντ Μπὲνς καθηγητοῦ, εἰδικοῦ πετρελαιολόγου ἐκ τῶν μεγαλυτέρων καὶ γνωστοτέρων τῆς Εὐρώπης. Ἦλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα τὸν Νοέμβριον τοῦ 1959 καὶ παρέμεινε 12 ἡμέρας. Ὑπέβαλεν ἔκθεσιν πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας εἰς τὴν ὁποίαν ἐκδηλώνει μεγάλην αἰσιοδοξίαν διὰ τὴν ὕπαρξιν πετρελαίων. Οἱ λόγοι ποὺ ἐπιβάλλουν τὴν αἰσιοδοξίαν εἰς ὅλους τοὺς μελετητὰς καὶ μάλιστα τοὺς σοβαρωτέρους ἄνευ ἐξαιρέσεως εἶναι πρῶτον, ὅτι εἰς ὅλας τὰς χώρας γύρω ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ἔχει ἀνευρεθῆ πετρέλαιον, δεύτερον, ὅτι οἱ γεωλογικοὶ σχηματισμοὶ εἶναι εὐνοϊκοί, τρίτον, ὅτι σαφεῖς ἐνδείξεις πετρελαίων ὑπάρχουν. Λόγου χάριν ὁ καθηγητὴς Μπὲνς ὁ ὁποῖος εἶχεν ἐπισκεφθῆ προσφάτως τὴν Ἀλβανίαν ἐπληροφόρησε τὸ Ἰνστιτοῦτον μας, ὅτι γεώτρησις εἰς τὸ Ἐλβασσὰν πολὺ ἐπιτυχὴς ἐξησφάλισε παραγωγὴν 2 ἑκατομμυρίων τόννων — δηλαδὴ ποσὸν τεράστιον ἐτησίως. Ὅμως τὸ Ἰνστιτοῦτον Γεωλογίας τὸ ὁποῖον εἶναι ὑπεραισιόδοξον φρονεῖ, ὅτι διὰ τὰ πετρέλαια ἀπαιτοῦνται ἔρευναι εἰς μεγάλα βάθη χιλιάδων μέτρων καὶ δαπάναι δεκάδων ἑκατομμυρίων δολλαρίων διὰ τὴν διάνοιξιν γεωτρήσεων εἰς μεγάλον ἀριθμόν. Εἰς τὸ Κουβέϊτ τοῦ Περσικοῦ κόλπου ἀνευρέθη τὸ πετρέλαιον ὕστερα ἀπὸ τὴν 11ην γεώτρησιν καὶ ἐξοδεύθησαν τεράστια ποσὰ δολλαρίων. Τὸν Μάρτιον τοῦ 1958 ἐκυκλοφόρησεν ἔκθεσις τοῦ ΟΕΟΣ, τὴν ὁποίαν ἐμνημόνευσα ἤδη. Ἀπὸ ἕνα πίνακα τῆς ἐκθέσεως τοῦ ΟΕΟΣ προκύπτει, ὅτι τὸ ἐλάχιστον τῶν διαφαινομένων πιθανοτήτων πετρελαιοφόρων περιοχῶν τῆς χώρας ἀνέρχεται εἰς 23,1% τῆς ὅλης ἐκτάσεως τῆς χώρας. Ὁ πίναξ αὐτὸς τοῦ 1958, ὁ ὁποῖος δίδει μίαν εἰκόνα τῶν πετρελαιοφόρων περιοχῶν τῆς Δυτικῆς μόνον Εὐρώπης (ἀπὸ τὰς σοσιαλιστικὰς χώρας περιλαμβάνεται μόνον ἡ Γιουγκοσλαυΐα) ἔχει ὡς ἑξῆς:

ΔΙΑΒΑΘΜΙΣΙΣ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΦΟΡΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΤΗΣ ΔΥΤ. ΕΥΡΩΠΗΣ

Ἡ ἔκθεσις τοῦ ΟΕΟΣ ἀναφέρει, ὅτι αἱ σχετικαὶ ἔρευναι διὰ τὴν ἀναζήτησιν πετρελαίου εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔχουν παραμεληθῆ παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι αἱ δυνατότητες εἶναι μεγάλαι. Ἡ ἔκθεσις διαιρεῖ τὸ ὑπέδαφος τῆς χώρας εἰς τέσσαρας κατηγορίας ἀναλόγως τῶν ἐνδείξεων ὡς πρὸς τὴν ὕπαρξιν κοιτασμάτων πετρελαίου. Σύμφωνα μὲ αὐτὴν μόνον διὰ τὸ 10% τοῦ Ἑλληνικοῦ ὑπεδάφους ἡ προοπτικὴ εἶναι ἀπολύτως δυσμενής. Διὰ τὸ 47% ἡ προοπτικὴ εἶναι μᾶλλον δυσμενής, διὰ τὸ 13,8% ὑπάρχουν μᾶλλον εὐνοϊκαὶ ἐνδείξεις, ἐνῷ τὰ 9,3% κατατάσσονται εἰς τὴν κατηγορίαν ὅπου ἡ προοπτικὴ εἶναι σαφῶς εὐνοϊκή. Εἰς τὴν τελευταίαν κατηγορίαν, ὑπάγονται συγκεκριμένα αἱ ἑξῆς περιοχαί. Εὐρεῖα ζώνη ἑκατέρωθεν τοῦ Θερμαϊκοῦ κόλπου καλύπτουσα ἀπὸ τῆς μιᾶς πλευρᾶς ὅλον τὸ Δυτ. τμῆμα τῆς Χαλκιδικῆς, μεγάλης ἐκτάσεως περιοχὴν τῆς Θεσσαλίας, τὸ Νότιον τμῆμα τῆς Θράκης, καθὼς καὶ περιοχὰς τῆς Δυτικῆς Μακεδονίας, τῆς Ἠπείρου, τῶν Ἰονίων καὶ τέλος, ὅλη σχεδὸν ἡ παράκτιος περιοχὴ τῆς Δυτικῆς Πελοποννήσου. Εἰς μίαν πολὺ ἐνδιαφέρουσαν ὁμιλίαν του πρό τινων ἡμερῶν ὁ κ. Ζάχος, ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Ἰνστιτούτου Γεωλογίας καὶ Ἐρευνῶν ὑπεδάφους μᾶς εἶπεν, ὅταν αἱ γεωτεκτονικαὶ προϋποθέσεις εἶναι εὐνοϊκαί, ὅπως ἀσφαλῶς συμβαίνει εἰς πλείστας περιοχὰς τῆς Ἑλλάδος, ἡ πιθανότης ἐπιτυχοῦς γεωτρήσεως εἶναι μία στὶς 12–15, ἐὰν ἔχῃ προηγηθῆ γεωφυσικὴ ἔρευνα στὶς 7 ἢ 10 γεωτρήσεις μπορεῖ ἡ μία νὰ εἶναι ἐπιτυχής. Στὴν Ἑλλάδα ἔγιναν ὡς τώρα 11 βαθεῖαι γεωτρήσεις μὲ συνολικὸν μῆκος 18.000 μέτρα, χωρὶς ν’ ἀνευρεθῇ πετρέλαιον εἰς ἐκμεταλλευσίμους ποσότητας, ἀλλὰ λίαν ἐνθαρρυντικαὶ ἐνδείξεις, πείθουσαι γιὰ τὴν ὕπαρξίν του. Κατὰ τὴν περίοδον 1950–1956 ἡ Γερμανία ἐξετέλεσεν 621 γεωτρήσεις μὲ 12% ἐπιτυχίαν, ἡ Γαλλία 352 γεωτρήσεις μὲ 6,5% ἐπιτυχίαν, ἡ Ἰταλία 220 γεωτρήσεις μὲ 25% ἐπιτυχίαν. Ἀλλὰ ἡ πλέον καταθλιπτικὴ σύγκρισις εἶναι μὲ τὴν ἐπαρχίαν τοῦ Ἀννοβέρου τῆς Γερμανίας, ἡ ὁποία ἔχει ἔκτασιν περίπου σὰν τὴν ἔκτασιν τῆς Ἑλλάδος καὶ εἰς τὴν ὁποίαν ἐξετελέσθησαν ἀπὸ τοῦ 1935 μέχρι τοῦ 1953, 10.000 γεωτρήσεις συνολικοῦ μήκους 5 ἑκατομμυρίων μέτρων. Συμπεραίνει δὲ ὁ κ. Ζάχος, ὅτι εἰς τὸ πετρέλαιον, τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τῆς δαπάνης ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἔρευναν. Τὸ κόστος ἐξορύξεως εἶναι μηδαμινόν. Πρέπει νὰ δαπανηθοῦν μεγάλα ποσὰ δι’ ἐρεύνας A FOND PERDU. Μία στατιστικὴ λέγει, ὅτι ἡ ἔρευνα διὰ κάθε διαπιστωθέντα τόννον πετρελαίου στὴν Ἀμερικὴ ἐστοίχισεν 7 δολλάρια, στὴν Δυτικὴ Εὐρώπη 3 δολλάρια. Ἂς ἀκολουθήσωμεν καὶ ἡμεῖς τὸν κανόνα τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης, διὰ νὰ βεβαιώσωμεν τὴν ὕπαρξιν πετρελαίων, π.χ. 15 ἑκατομμυρίων τόννων, ποὺ θὰ μποροῦν νὰ τροφοδοτοῦν ἐπὶ 10 μόνον χρόνια τὸ διϋλιστήριόν μας, θὰ πρέπει νὰ δαπανήσωμεν 45 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ὁ κ. Ζάχος καταλήγει. Ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ ἐρώτημα «ὑπάρχουν πετρέλαια εἰς τὴν Ἑλλάδα; εἶναι ἡ ἑξῆς: Θὰ ἦτο πολὺ παράξενον νὰ μὴ ὑπάρχουν, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐξοδευθοῦν πολλὰ χρήματα διὰ τὴν ἀνεύρεσίν των, νὰ διακινδυνευθοῦν μεγάλα χρηματικὰ ποσά». Κύριοι βουλευταί, σᾶς ζητῶ συγνώμην ἂν σᾶς ἐκούρασα μὲ τὴν μακρὰν κάπως ἔκθεσιν τῶν γενομένων μέχρι τοῦδε ἀναζητήσεων κοιτασμάτων πετρελαίου στὴν Ἑλλάδα. Ἀλλ’ ἦτο ἀπαραίτητον νὰ ἀναμνησθῶμεν τοῦ παρελθόντος διὰ νὰ ἀντλήσωμεν διδάγματα καὶ διὰ νὰ ἐνισχυθῶμεν εἰς τὴν πεποίθησιν, ὅτι πετρέλαια ὑπάρχουν. Ὅλοι οἱ ἐπιστήμονες Ἕλληνες καὶ ξένοι, χωρὶς καμμίαν ἀπολύτως ἐξαίρεσιν, εἶναι βέβαιοι περὶ αὐτοῦ. Πετρέλαια ὑπάρχουν. Ἀλλὰ θὰ ἀνευρεθοῦν; Αὐτὸ ὅμως εἶναι μία ἄλλη ἱστορία. Ἡ STANDARD OIL Co OF NEW JERSEY, ἡ ἀρχαιοτέρα Ἑταιρία τοῦ Ροκφέλλερ εἶναι μεγαλυτέρα τοῦ κόσμου. Ἔχει 40 θυγατέρας καλουμένας ESSO. Ἡ ESSO HELLENIC INC μεθ’ ἧς ἡ ὑπογραφεῖσα καὶ ὑποβαλλομένη πρὸς κύρωσιν σύμβασις περὶ παραχωρήσεως τοῦ δικαιώματος ἐρεύνης καὶ ἐκμεταλλεύσεως πετρελαίων εἰς μερικὰς περιοχὰς τῆς Ἑλλάδος εἶναι 41η θυγάτηρ. Ἡ μητέρα εἶναι ἐπικεφαλῆς τοῦ διεθνοῦς τρὰστ 21 Ἑταιρειῶν πετρελαίου, τὸ ὁποῖον παράγει, διαθέτει καὶ ἐμπορεύεται τὰ 80% τοῦ πετρελαίου τοῦ δυτικοῦ κόσμου. Ἡ STANDARD OIL Co. (N.J) μόνη διαθέτει τὰ 27% καὶ κατευθύνει τὴν διεθνῆ πολιτικὴν τῆς παραγωγῆς καὶ τῶν τιμῶν. Στὰς Η.Π.Α. τὰ τρὰστ εἶναι ἐκτὸς νόμου. Τὸ 1950– 1952 ἔγινε μήνυσις κατὰ 5 ἀρχικῶς, 22 κατόπιν Ἑταιρειῶν διότι συνέπηξαν τρὰστ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἐξεμεταλλεύοντο τὰς ξένας χώρας τῶν ὁποίων τὰ ἐλλείμματα ἐκάλυπτεν ὁ ἀμερικανὸς φορολογούμενος μὲ τὴν παρεχομένην ἀμερικανικὴν βοήθειαν. Ἐκτὸς τῶν ἀμερικανικῶν Ἑταιρειῶν αἱ ὁποῖαι ἐμηνύθησαν ὑπῆρχαν εἰς τὸ τράστ ἡ B. P. (BRITISH PETPOLEUM) ἡ SHELL καὶ ὅλαι αἱ ἄλλαι μεγάλαι Ἑταιρεῖαι τοῦ κόσμου. Ἡ μήνυσις αὐτὴ οὐδέποτε ἐξεδικάσθη καὶ σήμερον τὸ διεθνὲς τράστ εἶναι πανίσχυρον μὲ τεραστίαν οἰκονομικὴν καὶ πολιτικὴν ἐπιρροὴν εἰς τὰς χώρας τῶν ὁποίων κατέχει τὰς πετρελαιοπηγάς. Τὸ τράστ, δηλαδὴ ἡ STANDARD OIL ἀπέδειξαν τὴν δύναμιν των καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ προκηρυχθέντος τὴν 10.8.59 διαγωνισμοῦ, εἰς ὃν «κατ’ ἐντολὴν τοῦ τράστ», οὐδεὶς ἔλαβε μέρος. Στὴν Ἑλλάδα δὲν ἔχει ἀκόμη ἐγκατασταθῆ ἡ ESSO. Τὸ τράστ ἀποτελεῖται ἀπὸ πέντε ξένας ἐγκατεστημένας ἑταιρείας. Δύο ἀμερικανικὰς τὴν SOCONY MOBIL OIL, ποὺ ἐξεμίσθωσε καὶ ἐκμεταλλεύεται τὸ Κρατικὸν Διϋλιστήριον καὶ τὴν CALTEX (Ρέστης), τὴν Ἀγγλοολανδικὴν SHELL, τὴν Ἀγγλικὴν Β. Ρ. καὶ τὴν Βελγικὴν PURFINA. Εἶναι αἱ ἑταιρεῖαι τῆς παλαιᾶς κοινοπραξίας καὶ ἀποτελοῦν τὸ ἐπίσημον τράστ. Εἰς αὐτὰς προσετέθησαν ἀκόμη πέντε διὰ τὴν εἰδικὴν περίπτωσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Διϋλιστηρίου. Ἡ ΕΛΒΥΝ ἐμπορευομένη κυρίως ἰταλικὰ πετρελαιοειδῆ, ὁ Μαμιδάκης τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως ΠΕΤΡΟΛΕΣΣ, ἡ Ἑταιρεία Δ. Κ. Co καὶ ΘΕΔΟΛ (Μποδοσάκης). Αἱ δέκα αὐταὶ ἑταιρεῖαι ἐγένοντο διανομεῖς προϊόντων τοῦ κρατικοῦ διϋλιστηρίου ἀλλὰ ἡ καθεμία εἰσάγει χωριστὰ ἕτοιμα προϊόντα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ πρὸς διάθεσιν εἰς πλοῖα τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν δὲν ἐπαρκοῦν τὰ προϊόντα τοῦ διϋλιστηρίου. Διὰ τῆς συζητουμένης συμβάσεως ἄρθρον 29 ἐγκαθίσταται εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἡ STANDARD OIL Co (N.J.) διὰ τῆς θυγατρός της ESSO HELLENIC καὶ ἄνευ ἑτέρας διατυπώσεως ἀποκτᾷ αὐτοδικαίως τὸ δικαίωμα τῆς πωλήσεως καὶ διανομῆς πετρελαιοειδῶν ἐν Ἑλλάδι. «Ἡ Ἑταιρεία θὰ κέκτηται τὸ δικαίωμα νὰ εἰσάγῃ βενζίνην ἀεροπλάνων καὶ εἰδικὰ προϊόντα, ὡς ἀναγράφει ἡ παράγραφος 1 τοῦ ἄρθρου 29. «Τὸ Δημόσιον θὰ χορηγήσῃ τῇ Ἑταιρείᾳ πᾶσαν ἄδειαν ἢ ἔγκρισιν οἱασδήποτε φύσεως διὰ τὴν ἀπόκτησιν, κατασκευὴν καὶ ἐκμετάλλευσιν ἐγκαταστάσεων ἀποθηκεύσεως» πρὸς τροφοδότησιν τῆς ἐγχωρίου εἰς πετρελαιοειδῆ καθὼς καὶ τῆς διεθνοῦς ἀεροπορίας καὶ τῆς διεθνοῦς ναυτιλίας διὰ BUNKER FACILITIES κλπ. παρ. 2. Ἀποκτᾷ πρατήρια διανομῆς πετρελαιοειδῶν εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα παράγρ. 3. Τὰ δικαιώματα ταῦτα ἀποκτῶνται ἀπὸ τὴν ESSO ἀμέσως, ἅμα τῇ δημοσιεύσει τοῦ κυροῦντος τὴν σύμβασιν νόμου, ἀποτελοῦν τὸ πλουσιοπάροχον ἀντάλλαγμα τῆς τυχὸν δαπάνης 6.400.000 δολλαρίων διὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν ἐρευνητικῶν ἐργασιῶν. Τὰ δικαιώματα ταῦτα, τὰ ὁποῖα διὰ νὰ τ’ ἀποκτήσῃ θὰ ἔπρεπε νὰ καταβάλῃ ἐξαιρετικὰς προσπαθείας καὶ νὰ ὑπερνικήσῃ μεγίστας δυσκολίας τ’ ἀποκτᾷ αὐτομάτως καὶ εἰς τὸ διηνεκὲς καὶ ἂν ἀκόμη αἱ ἐρευνητικαὶ ἐργασίαι διακοποῦν, διότι κατὰ τὴν γνώμην τῆς Ἑταιρείας θ’ ἀποδειχθοῦν ἄκαρποι. Θὰ τῆς προσκομίσουν κέρδη πολὺ ἀνώτερα τῆς δαπάνης τῶν 6.400.000 δολλαρίων. Πράγματι, πάντα τ’ ἀνωτέρω ἀπὸ ἀπόψεως κερδῶν διὰ τὴν κεντρικὴν Ἑταιρείαν STANDARD OIL Co (N.J.) μεταφράζονται ὡς ἑξῆς: Ἡ STANDARD OIL ἔχει διεθνῆ συμβατικὴν ὑποχρέωσιν ἐξυπηρετήσεως ἐν Ἑλλάδι παλαιῶν πελατῶν της, ὡς εἶναι αἱ Ἀεροπορικαὶ καὶ Ναυτιλιακαὶ Ἑταιρεῖαι διὰ πετρελαιοειδῶν ἅτινα ἐν τῷ συνόλῳ των ὑπολογίζεται, ὅτι θὰ τῆς ἄφησαν ἐτήσια κέρδη τοῦ ὕψους ἑκατοντάδων χιλιάδων δολλαρίων. Μὴ διαθέτουσα ὅμως ἀναγκαιούσας ἐγκαταστάσεις μέχρι τοῦδε, ἔχει ἐκχωρήσει τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν πελατῶν της εἰς ἄλλην ἑταιρείαν ἤδη ἐγκατεστημένην ἐνταῦθα (τὴν SOCONY), καὶ ἐκ τῆς ἐκχωρήσεως ταύτης οὐδὲν ἀπολαμβάνει. Πέραν ὅμως τῶν ὡς ἄνω διαφευγόντων αὐτῇ, τῆς διαφεύγει συγχρόνως καὶ τὸ κέρδος ὅπερ θὰ εἶχεν ἐκ τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου ὅπερ ἐκ τῶν ἰδίων της ἀποθεμάτων θὰ διέθετε διὰ τὴν παραγωγὴν τῶν πετρελαιοειδῶν ἅτινα θὰ συνεπέφερον τὸ ὡς ἄνω ἐτήσιον κέρδος. Προμηθεύουσα, κατὰ τ’ ἀνωτέρω, ἡ STANDARD OIL τὸ ἀναλογοῦν αὐτῇ ποσοστὸν ἀργοῦ πετρελαίου διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Διϋλιστήριον καὶ δὴ ὡς προβλέπεται διὰ τῆς συμβάσεως τῆς ἐκμεταλλεύσεώς του ἔστω καὶ κατὰ τὸ ἐλάχιστον ποσοστὸν τῶν 10% εἰς ὃ θὰ φθάσῃ ἡ συμμετοχή της εἰς τὴν ἐμπορίαν πετρελαιοειδῶν εἰς τὴν χώραν ἐντὸς τῆς πρώτης ὀκταετίας ἀπὸ τῆς συμβάσεώς της, ἡ ESSO HELLENIC INC. ἐκ τῶν ἀποθεμάτων τῆς STANDARD OIL Co. μὲ τιμὰς POSTED, θὰ συναποκομίζῃ ἐτησίως μερικὰς ἀκόμη ἑκατοντάδας χιλιάδων δολλαρίων πλέον τῆς ἀξίας ἐκ τῆς διαθέσεως ἀργοῦ πετρελαίου ἐκ τῶν ἀποθεμάτων της, ὅπερ ἐὰν δὲν διατεθῇ ἀποτελεῖ θετικὴν ζημίαν, δεδομένου, ὅτι τῆς περισσεύει. Πλὴν ὅμως, ὅτι ὁ κύκλος ἐργασιῶν τῆς ESSO HELLE-NIC INC. ἐν Ἑλλάδι ραγδαίως ἀνερχόμενος θὰ φθάσῃ τάχιστα τὰ 20% τοὐλάχιστον τοῦ συνόλου τῶν ἐργασιῶν ἐπὶ πετρελαιοειδῶν ἐν τῇ χώρᾳ, οὐδεμία δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀμφιβολία καὶ ὡς ἐκ τούτου τὰ ὡς ἄνω δύο κονδύλια θὰ πολλαπλασιασθοῦν ἀνερχόμενα ἐν συνόλῳ τοὐλάχιστον εἰς ἓν ἑκατομμύριον δολλαρίων ἐτησίως κατὰ τοὺς μετριωτέρους ὑπολογισμούς. Ἡ ESSO HELLENIC INC. ἱδρύθη τὸν περασμένον Ἰούλιον εἰς DELAWARE τῶν Η.Π.Α. διὰ τῆς ἐκδόσεως 50.000 μετοχῶν τῶν 100 δολλαρίων. Ἐξεδόθησαν εὐθὺς ἀμέσως ἄλλαι 15.000 μετοχαί. Ἡ συνολικὴ ὀνομαστικὴ ἀξία ἑπομένως τῶν ἐκδοθεισῶν μετοχῶν ἀνέρχεται εἰς 6.500.000 δολλάρια ἀκριβῶς, ὅση καὶ ἡ ἀναφερομένη ἀξία τῶν ἐρευνητικῶν ἐργασιῶν εἰς ἃς ἡ Ἑταιρεία ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις ὑποχρεοῦται νὰ προβῇ. Εἰς τὸ ἄρθρον 34 δηλοῦται, ὅτι ὁ μόνος μέτοχος τῆς μικρᾶς Ἑταιρείας εἶναι ἡ μητέρα ἑταιρεία STANDARD OIL Co (N. J.) κατὰ πρωτοβουλίαν τῆς ὁποίας ἱδρύθη καὶ ὠργανώθη. Σχετικῶς μὲ τὸν φορέα τῆς ἐπιχειρήσεως περὶ ἧς ἡ σύμβασις εἶναι ἀνάγκη νὰ μνημονευθῇ τὸ ἄρθρον 23 βάσει τοῦ ὁποίου ἡ Ἑταιρεία ESSO HELLENIC δικαιοῦται νὰ ἐκχωρήσῃ τὴν σύμβασιν ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει ὑπὸ ὅρους συμφωνουμένους ἐλευθέρως παρ’ αὐτῆς εἰς ἑτέραν ἑταιρείαν ἐλεγχομένην παρ’ αὐτῆς ἢ παρὰ τῆς μητρὸς STANDARD OIL ἢ ὑπὸ ἄλλης ἑταιρείας ἐλεγχομένης παρὰ τῆς μητρὸς ἑταιρείας. Τὸ μικρὸν κεφάλαιον τῆς Ἀνωνύμου Ἑταιρείας ESSO HELLENIC καὶ τὸ ἐνδεχόμενον τῆς μεταβιβάσεως τῶν ὑποχρεώσεώς της εἰς ἄλλην ἑταιρείαν, ἐνισχύει τὴν πεποίθησίν μου, ὅτι ἡ μητέρα STANDARD OIL θὰ κηδεμονεύσῃ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς συμβάσεως κατὰ τὸ δοκοῦν καὶ σύμφωνα μὲ τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς πολιτικῆς της ὡς παγκοσμίου ρυθμιστρίας τῆς παραγωγῆς καὶ τῶν τιμῶν διὰ τὴν ἀνεύρεσιν ἢ μὴ ἀνεύρεσιν πετρελαίων. Ἀλλ’ ἂς ἴδωμεν ποία εἶναι ἡ διεθνὴς κατάστασις τῆς παραγωγῆς πετρελαίου εἰς τὸν Δυτικὸν κόσμον ἢ ἐλεγχομένη ἀπὸ τὸ τρὰστ καὶ γενικώτερον ἡ παγκοσμία παραγωγή. Ἀναμφισβητήτως ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν —γεγονὸς ποὺ δὲν προδικάζει τὸ μέλλον— ὑπερπαραγωγή. Ἡ ἐτησία κατανάλωσις πλησιάζει τὰ 1000 ἑκατομμύρια τόννων ἐτησίως, ἀλλὰ ἡ παραγωγὴ εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα. Τὰ τελευταῖα δέκα ἔτη ἡ διεθνὴς παραγωγὴ ἔχει σχεδὸν τριπλασιασθῆ. Τὰ 9)10 τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς ἀνήκουν εἰς 4 περιοχὰς τοῦ κόσμου. 1) Τὰς Η.Π.Α. μὲ τὸ ⅓ τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς. 2) Τὴν περιοχὴν τῆς Καραϊβικῆς θαλάσσης (Βενεζουέλα). 3) Τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. 4) Τὴν Μέσην Ἀνατολήν. Μία καὶ μόνη πετρελαιοπαραγωγὸς περιοχὴ τῆς Μέσης Ἀνατολῆς —ἡ οὐδετέρα ζώνη τοῦ Κουβέϊτ εἰς τὸν Περσικὸν κόλπον— ἔχει τὰ 24% ἀποθεμάτων εἰς πετρέλαιον ὁλοκλήρου τοῦ κόσμου. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου πρόσφατον ἔκδοσιν τοῦ Δελτίου «PETROLEUM INFORMA-TION BUREAU» ἐκδιδομένου στὸ Λονδῖνον καὶ περιέχοντος ἀπολύτως ἐξηκριβωμένας πληροφορίας διὰ τὴν κίνησιν τῶν πετρελαίων. Δίδει τὰ ἀποθέματα καὶ τὴν παγκόσμιον παραγωγὴν ἀπὸ 1925 ἕως 1959, ἐπίσης ἔχω τὸ PETROLEUM PRESS SERVICE, MARCH 1960. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἡ διεθνὴς παραγωγὴ πετρελαίων εἶναι πολὺ ἀνωτέρα τῆς παγκοσμίου ζητήσεως, τὰ δὲ ἁπανταχοῦ καὶ δὴ τὰ ἐν Μέσῃ Ἀνατολῇ καὶ Η.Π.Α. ἀποθέματα τῶν μεγάλων ἑταιρειῶν παραγωγῆς πετρελαίων εἶναι παμμέγιστα καὶ καλύπτουν πᾶσαν πρόβλεψιν περὶ αὐξήσεως τῆς καταναλώσεως. Αἱ μεγάλαι πηγαὶ εὑρίσκονται κυρίως εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν καὶ εἰς τὴν Βόρειον Ἀφρικήν. Ἡ Μέση Ἀνατολὴ καθὼς ἀναφέρει τὸ Δελτίον τοῦ «PETROLEUM INFORMATION BUREAU» περὶ τοῦ ὁποίου σᾶς ὡμίλησα περιέχει 64% τῶν γνωστῶν ἀποθεμάτων πετρελαίων τοῦ κόσμου —71% τοῦ μὴ σοσιαλιστικοῦ κόσμου. Αἱ τελευταῖαι ἀνακαλύψεις εἰς τὴν ἀπέραντον ἔρημον τῆς Σαχάρας φανερώνουν, ὅτι ὑπάρχει καὶ ἐκεῖ τεράστιος ἄθικτος πλοῦτος. Εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν αἱ παλαιαὶ Ἑταιρεῖαι αἱ ἀποτελοῦσαι τὸ τρὰστ ἔχουν μεγάλας ἐκχωρήσεις. Σχεδὸν τὰ 60% τῶν πετρελαίων τῆς περιοχῆς εὑρίσκονται εἰς χεῖρας Ἀμερικανικῶν Ἑταιρειῶν καὶ 30% εἰς χεῖρας Βρεταννικῶν Ἑταιρειῶν. Τὰ ὑπόλοιπα ἀνήκουν εἰς Ὁλλανδικὰς ἢ Γαλλικὰς ἑταιρείας, πάντως εἰς τὸ διεθνὲς τράστ. Τὸ ἀμερικανικὸν κεφάλαιον, ποὺ ἐλέγχει τὸ μεγαλύτερον μέρος πετρελαίων τοῦ κόσμου καὶ ποὺ ἐξακολουθεῖ νὰ ἐπεκτείνεται πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν, δὲν ἐδίστασε νὰ στραφῇ πρὸς τὴν Ἀραβίαν, τὴν Περσίαν, τὸ Ἰράκ, τὸ Κουβέϊτ, τὸ Μπαχρέϊν. Τὸ Ἰρὰκ εἶναι ἡ τετάρτη κατὰ σειρὰν χώρα παραγωγὸς πετρελαίου εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν καὶ ἡ ἑβδόμη εἰς ὁλόκληρον τὸν κόσμον. Τὰ πετρέλαια τοῦ Ἰρὰκ ἐλέγχονται ἀπὸ Βρεταννικές, Ἀμερικανικὲς καὶ Γαλλικὲς ἑταιρεῖες. Αἱ δύο Ἀμερικανικαὶ ἑταιρεῖαι, ἡ Στάνταρντ Ὄϊλ τῆς Νέας Ὑερσέης καὶ Σόκονυ Μόμπιλ Ὄϊλ, ἐλέγχουν τὸ 23¾% τῆς παραγωγῆς πετρελαίου εἰς τὸ Ἰράκ, ἡ ὁποία συνολικῶς ὑπερβαίνει τὰ 2000 ἑκατομμύρια βαρέλια ἐτησίως. Εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν πρῶτον εἰς παραγωγὴν πετρελαίου ἔρχεται τὸ Σεϊχᾶτον τοῦ Κουβέϊτ. Ἀκολουθοῦν ἡ Σαουδαραβία, ἡ Περσία, τὸ Ἰρὰκ καὶ τὸ Σεϊχᾶτον τοῦ Κατάρ. Αἱ Ἀμερικανικαί, Βρεταννικαί, Γαλλικαὶ καὶ Ὁλλανδικαὶ ἑταιρεῖαι πετρελαίου ἔχουν διαθέσει ἄνω τῶν τριῶν δισεκατομμυρίων δολλαρίων εἰς ἐγκαταστάσεις καὶ μηχανήματα. Αἱ Ἀμερικανικαὶ ἑταιρεῖαι, κατέχουν τὸ 47% τοῦ μηχανικοῦ αὐτοῦ ἐξοπλισμοῦ. Ἡ παραγωγὴ πετρελαίου ἐκάλυψε τὸ 23% τῆς συνολικῆς παραγωγῆς εἰς τὸν δυτικὸν κόσμον. Ἡ Ἑταιρεία ARAMCO εἶναι 100% Ἀμερικανική. Ἡ παραγωγή της ἦτο τὸ 1958 50 ἑκατομμύρια τόννοι τὸ χρόνο, ἡ Περσικὴ 40,6 ἑκατ. τόννοι, τὸ Ἰρὰκ 35,7 ἑκατ. τόννοι, τὸ Κουβέϊτ 70,2 ἑκατ. τόννοι κλπ. Ἐν συνόλῳ περίπου 215 ἑκατ. τόννοι. Ἐντὸς 12 ἐτῶν ὑπερεξαπλασιάσθη. Τὸ 1966 ὑπολογίζεται, ὅτι ἡ παραγωγὴ θὰ ὑπερβῇ τοὺς 400 ἑκατ. τόννους. Οἱ μονοπωληταὶ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἀπέσπασαν ἀπὸ τὴν Βρεταννίαν τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν πετρελαίων τῆς Μ. Ἀνατολῆς. Ἄν πρὸ ἐτῶν ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν πετρελαίων ἦταν εὔκολη γιὰ τὸ τράστ τὸ διευθυνόμενον ἀπὸ τὶς Η.Π.Α., σήμερα γίνεται δύσκολη, γιατὶ τὸ ἐθνικὸν κίνημα τῶν ἀραβικῶν λαῶν ἔχει ἀναπτυχθῆ τόσον πού, ἂν καὶ ὄχι ἄμεσα, ἔμμεσα τοὐλάχιστον ἀποτελεῖ κίνδυνον γιὰ τὰ συμφέροντά του. Αἱ ἐξελίξεις στὸ ἐσωτερικὸν τῶν χωρῶν αὐτῶν τῆς περιοχῆς θὰ καθορισθοῦν ἀσφαλῶς, ἀποκλειστικὰ ἀπὸ τοὺς λαοὺς τῶν χωρῶν αὐτῶν. Ἀλλ’ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ θὰ ἐπανέλθωμεν. Εἰς τὴν Εὐρώπην τὰ πράγματα ἔχουν ὡς ἑξῆς: Ὄλαι αἱ χῶραι γύρω ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ἔχουν βρῆ πετρέλαιον. Ἡ Δυτ. Γερμανία παρήγαγε τὸ 1959 5 ἑκατομμύρια τόννους καὶ ἔχει διαπιστώσει ἀπόθεμα 70 ἑκατομμυρίων. Ἡ Αὐστρία παρήγαγε περὶ τὰ 3 ἑκατομμύρια τόννους καὶ ἔχει διαπιστώσει ἀπόθεμα 60 ἑκατ. τόννων καὶ 30 δισεκατομμύρια κυβ. μέτρα φυσικὰ ἀέρια, ἰσοδύναμα πετρελαίων 40 ἑκατ. τόννων. Ἡ Γαλλία, ἐκτὸς τῆς Σαχάρας, ἔχει διαπιστώσει 40–50 ἑκατομμύρια τόννους πετρέλαια καὶ ἐπὶ πλέον 200 δισεκατομμύρια κυβικὰ μέτρα φυσικὰ ἀέρια στὴν περιοχὴν τοῦ LACQ, ἰσοδύναμα δηλαδὴ ἄλλων 200 ἑκατ. τόννων πετρελαίου. Ἡ Ἰταλία ἔχει διαπιστώσει 30 ἑκατ. τόννων πετρελαίου καὶ 90 δισεκατομμύρια κυβ. μέτρα φυσικῶν ἀερίων. Ἡ Γιουγκοσλαυΐα ἐβεβαίωσεν 20 ἑκατ. τόννων πετρελαίου καὶ 3 δισεκατ. κυβ. μέτρα ἀερίων. Δύο λέξεις ἀκόμη διὰ τὴν Σοβιετικὴν παραγωγὴν πετρελαίων. Τὰ πετρελαιοφόρα κοιτάσματα τῆς Ὑπερκαυκασίας, δηλαδὴ τοῦ Βακοῦ, πρωτευούσης τοῦ Ἀρτζεμπαϊτζάν, παρὰ τὰ σύνορα τῆς Περσίας, ἀπετέλουν μέχρι πρὸ ὀλίγων ἐτῶν τὸ κέντρον τῆς Σοβιετικῆς πετρελαιοβιομηχανίας. Εἰς αὐτὰ προσετέθησαν αἱ πλουσιώτεραι πετρελαιοπηγαὶ τοῦ κόσμου, αἱ εὑρισκόμεναι μεταξὺ Βόλγα καὶ Οὐραλίων. Τὸ 1945 ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις παρῆγεν 29.000.000 τόν. πετρελαίου, ἐκ τῶν ὁποίων τὰ ¾ προήρχοντο ἐκ Βακοῦ. Ἀλλὰ τὰ νέα κοιτάσματα τοῦ Ταρτὰρ καὶ Μπασκὶρ ἀπεδείχθησαν τόσον πλούσια, ὥστε ἡ συνολικὴ ἐφετεινὴ παραγωγὴ πετρελαίου εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν θὰ φθάσῃ σχεδὸν 150.000.000 τόν. Ἀπὸ τὰ γνωστὰ ἀποθέματα, τὰ προοριζόμενα διὰ μελλοντικὴν ἐκμετάλλευσιν, μόνον τὰ 15% εὑρίσκονται πέριξ τοῦ Βακοῦ. Τοῦτο δὲν ὀφείλεται μόνον εἰς τὰς νέας πηγάς. Ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν, ἡ παραγωγὴ ἦτο μικρὰ, διότι οἱ Ρῶσοι εἶχον ἀκατάλληλα μηχανήματα γεωτρήσεως. Τώρα, χρησιμοποιοῦν ἕνα γεωτρύπανον, τὸ ὁποῖον, συμφώνως πρὸς τοὺς Ἀμερικανοὺς εἰδικούς, εἶναι 10 φορὰς ταχύτερον ἀπὸ τὰ ἀνάλογα μηχανήματα τῆς Δύσεως. Λόγῳ τῶν γεγονότων αὐτῶν —καὶ τοῦ ὅτι τὰ Σοβιετικὰ κοιτάσματα εἶναι τὰ μεγαλύτερα τοῦ κόσμου— ὁ κ. Ἄλλαν Ντάλλες ἐδήλωσεν, εἰς τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, ὅτι τὸ 1972 ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις θὰ παράγῃ περισσότερον ἀργὸν πετρέλαιον ἀπὸ ὅ,τι θὰ παράγουν αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι καὶ θὰ ἠμπορῇ παρ’ ὅλην τὴν σημαντικὴν αὔξησιν τῆς ἐγχωρίου καταναλώσεως, νὰ ἐξάγῃ 100.000.000 τόνν. ἐτησίως. Ἡ τρέχουσα κατανάλωσις τῆς Δυτ. Εὐρώπης εἶναι 150.000.000 τόνν. ἐτησίως. Ἰδιαιτέραν σημασίαν διὰ τὴν ἰσορροπίαν τῶν πετρελαιοπαραγωγῶν δυνάμεων τοῦ καπιταλιστικοῦ κόσμου θὰ ἔχῃ ἡ ἀπόδοσις τῶν πηγῶν τῆς Σαχάρας. Φαίνεται, ὅπως εἴπομεν, ὅτι τὰ ἀποθέματα τῆς Ἐρήμου εἶναι τεράστια. Αὐτὸ πιστεύουν οἱ περισσότεροι γεωλόγοι. Πολλοὶ ἐμπειρογνώμονες ἔχουν τὴν γνώμην, ὅτι μὲ τὸν καιρὸν ἡ Ἀλγερία θὰ γίνῃ μία ἀπὸ τὰς μεγαλυτέρας πετρελαιοφόρους περιοχὰς καὶ μία ἀπὸ τὰς κυριωτέρας πηγὰς —ἂν ὄχι ἡ κυριωτέρα πηγὴ— διὰ τὰς προμηθείας τῆς Εὐρώπης, δεδομένου μάλιστα, ὅτι εὑρίσκεται εἰς μικρὰν ἀπόστασιν ἀπὸ τὴν μεγάλην εὐρωπαϊκὴν ἀγορὰν καὶ δὲν παρουσιάζει δυσχερῆ προβλήματα μεταφορᾶς. Δέκα ἑκατομμύρια τόννοι τὸ 1960. Εἴκοσι ἑκατομμύρια τὸ 1961. Εἴκοσι πέντε ἕως τριάντα ἑκατομμύρια τόννοι τὸ 1962, τριάντα πέντε ἕως σαράντα ἑκατομμύρια τὸ 1963, περίπου πενῆντα ἑκατομμύρια τὸ 1965. Ἐξοικονόμησις 175 ἑκατομμυρίων στερλινῶν εἰς συνάλλαγμα τὸ 1962 ἐκ μέρους τῆς Γαλλίας. Καθαρὸν ἔσοδον πλέον τῶν 100 ἑκατομμυρίων στερλινῶν τὸ 1965. Ἡ Γαλλία κατώρθωσε νὰ κρατήσῃ τὴν παραγωγὴν εἰς Γαλλικὰς χεῖρας. Μέγα ἐνδιαφέρον παρουσιάζει ἐπίσης ἡ Λιβύη. Ἀνακαλύπτονται πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου εἰς τὴν Λιβύην, καὶ θὰ μειωθοῦν δραματικῶς αἱ ἀποστάσεις μεταφορᾶς πετρελαίου πρὸς τὴν Δυτικὴν Εὐρώπην. Μέχρι σήμερον ὁ ὄγκος τοῦ πετρελαίου αὐτοῦ φορτώνεται εἰς τὸν Περσικὸν Κόλπον καὶ τὸ μικρότερον ποσοστὸν εἰς τοὺς λιμένας τῆς Συρίας καὶ τοῦ Λιβάνου. Ὅταν δὲ ἀρχίσουν πολλαὶ φορτώσεις εἰς τὴν Ἀλγερίαν καὶ τὴν Λιβύην, αἱ ἀποστάσεις θὰ μειωθοῦν εἰς τὸ ἥμισυ περίπου. Εἰς τὴν Ἔρημον αὐτὴν σὲ ἀπόστασιν 100 μιλλίων ἀπὸ τὴν Μεσόγειον ἐργάζονται τώρα δεκατέσσαρες Ἑταιρεῖαι Πετρελαίων, αἱ ἕνδεκα ἐκ τῶν ὁποίων εἶναι Ἀμερικανικαί. Μέχρι τοῦδε ἔχουν ἀνοιχθῆ ἕνδεκα φρέατα ἐπὶ ἐκτάσεως μήκους 600 καὶ πλάτους 300 μιλλίων. Ἕνα ἀπὸ τὰ φρέατα αὐτὰ παράγει 17.500 «βαρέλια» πετρελαίου ἡμερησίως, ποσὸν καταπληκτικόν, ὅταν συγκριθῇ ἀκόμη καὶ μὲ τὰς ἀποδόσεις πετρελαίων τῶν φρεάτων τοῦ Περσικοῦ Κόλπου. Ἡ ἐπισκόπησις αὐτὴ τῆς διεθνοῦς παραγωγῆς πετρελαίων ἦτο ἀναγκαία διὰ νὰ τοποθετηθῇ τὸ ἐρώτημα ἂν ἡ ΣΤΑΝΤΑΡ ΟΪΛ ΚΟΜΠΑΝΥ (Ν.Ι.) θὰ ἔχῃ συμφέρον νὰ ἐπιδιώξῃ διὰ τῆς θυγατρός της ΕΣΣΟ ΕΛΛΕΝΙΚ τὴν ἀνεύρεσιν πετρελαίων εἰς τὴν Ἑλλάδα ἢ ὄχι. Ἂν τὰ συμφέροντά της δηλαδὴ ἡ διατήρησις τοῦ ὕψους τῶν σημερινῶν τιμῶν πρὸ παντὸς ὅμως ἡ ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου τῆς παραγωγῆς καὶ ἐπὶ ἑλληνικῶν πετρελαιοπηγῶν κατ’ ἐπέκτασιν τοῦ ἐλέγχου, τὸν ὁποῖον ἀσκεῖ ἐπὶ τῶν πηγῶν τῆς Μ. Ἀνατολῆς ἐπιβάλλουν τὴν ἀνεύρεσιν ἢ ὄχι. Ἄν καὶ ποίαν σημασίαν ἔχουν δι’ αὐτὴν αἱ Ἑλληνικαὶ πηγαί. Ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ ἐρώτημα δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι σαφής. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἡ σύμβασις τῆς παρέχει ὅλας τὰς δυνατότητας νὰ ἀκολουθήσῃ οἱανδήποτε πολιτικὴν θελήσῃ. Τῆς παραδίδονται αἱ πηγαὶ τῶν τριῶν περιοχῶν τῶν καθοριζομένων ἀπὸ τοῦ ἄρθρου 1 τῆς συμβάσεως, ὁλικῆς ἐκτάσεως 3880 τετραγωνικῶν χιλιομέτρων καὶ καθορίζονται ὡρισμέναι ὑποχρεώσεις διὰ τὴν ἐνέργειαν ἐρευνητικῶν ἐργασιῶν. Ἐὰν ἡ ΕΣΣΟ τηρήσῃ ἁπλῶς τὰς ὑποχρεώσεις της, πετρέλαιον δὲν θ’ ἀνευρεθῇ. Ἐὰν ὅμως κατὰ τὴν παρέλευσιν τῶν ἐτῶν καταλήξῃ εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ προσαρτήσῃ τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸ κράτος τῆς Μέσης Ἀνατολῆς, νὰ ἐπιβάλῃ καὶ στὴν Ἑλλάδα τὸν πολιτικὸν καὶ οἰκονομικόν της ἔλεγχον, κάτω ἀπὸ τὸν ὁποῖον οἱ ὑποανάπτυκτοι λαοὶ τῆς Μέσης Ἀνατολῆς ὑποφέρουν, ἀλλὰ τὸν ὁποῖον ἀποτινάσσουν βαθμηδόν, τότε θὰ εὕρῃ πετρέλαιον. Ἀλλὰ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὴν τήρησιν τῶν ὑποχρεώσεών της. Θὰ δαπανήσῃ πολλὰς δεκάδας ἑκατομμυρίων δολλαρίων, θὰ κάμῃ πολλὰς δεκάδας γεωτρήσεων εἰς βάθος πολλαπλάσιον τῶν καθοριζομένων ὑπὸ τῆς συμβάσεως. Πράγματι, ἂς ἴδωμεν ποῖαι εἶναι αἱ ὑποχρεώσεις τῆς Ἑταιρείας εἰς τὸ διάστημα τῶν ὀκτὼ ἐτῶν ποὺ ἐνδεχομένως θὰ διαρκέσουν αἱ ἐρευνητικαὶ ἐργασίαι. Δὲν θέλω νὰ ἐπαναλάβω ὅσα ἀνέπτυξεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Σαμαρᾶς, σημειῶ ἐν τούτοις, ὅτι συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 2 ἡ ὁλικὴ περίοδος τῶν ὀκτὼ ἐτῶν διαιρεῖται εἰς τρεῖς: Εἰς τὴν πρώτην περίοδον τῶν δύο ἐτῶν καθ’ ἣν κρατεῖ τὰς τρεῖς ἀρχικὰς περιοχὰς καὶ εἰς τὸ τέλος τῆς ὁποίας ἐπιστρέφει κατ’ ἐκλογὴν της τὸ ἥμισυ τοῦ ὅλου χώρου τῶν 3.880 τετραγωνικῶν χιλιομέτρων, εἰς τὴν δευτέραν περίοδον τριῶν ἐτῶν εἰς τὸ τέλος τῆς ὁποίας ἐπιστρέφει ἀκόμη 25% τοῦ ἀρχικοῦ ὁλικοῦ χώρου ἐρευνῶν καὶ κρατεῖ οὕτω τὰ ὑπόλοιπα 25% τῶν 3.880 μ. διὰ τὰ τελευταῖα τρία ἔτη τοῦ ὁλικοῦ χρονικοῦ διαστήματος τῶν ὀκτὼ ἐτῶν, καθ’ ὃ θὰ διαρκέσουν αἱ ἐρευνητικαὶ ἐργασίαι. Ὑπάρχουν δυνατότητες λήξεως τῶν ἐρευνητικῶν ἐργασιῶν ἂν αὗται ἀπέβησαν ἄκαρποι εἰς τὸ τέλος τοῦ 8ου ἔτους, (ἄρθρον 2 παρ. 6) καὶ ἐπιστροφῆς ὅλων τῶν χώρων εἰς τὸ Δημόσιον ἢ ἂν εὕρῃ ἐκμεταλλεύσιμον πηγὴν διατηρήσεως πολλῶν μεγάλων ἐρευνητικῶν χώρων καὶ πέραν τοῦ ὀγδόου ἔτους διὰ διάστημα ἀκαθόριστον (ἄρθρον 3 παρ. 2) διὰ δαπάνης ἐλαχίστων ποσῶν κατὰ τετραγωνικὸν χιλιόμετρον ἀνὰ τριετίαν. Ἡ Ἑταιρεία ESSO συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 3 ὑποχρεοῦται νὰ δαπανήσῃ κατὰ τὰ δύο πρῶτα ἔτη δολλάρια 1.000.000 ἀπὸ τοῦ 3ου μέχρι τοῦ 5ου ἔτους 1.800.000. Κατὰ τὰ τελευταῖα τρία ἔτη 3.600.000 δηλαδή, ἐν συνόλῳ 6.400.000 δολλάρια. Τὰ ποσὰ αὐτὰ εἶναι ἀσήμαντα διὰ σοβαρὰς ἐρεύνας. Ὁ Χέλης ἐδαπάνησε ἐπίσης 6.500.000 δολλάρια εἰς πέντε ἔτη χωρὶς νὰ φθάσῃ εἰς ἀποτέλεσμα. Χρειάζονται δεκάδες ἑκατομμυρίων δολλαρίων ὡς καὶ ὁ κ. Ζάχος, ὁ διευθυντὴς τοῦ «Ἰνστιτούτου Γεωλογίας καὶ Ἐρευνῶν Ὑπεδάφους» τὸ διακηρύττει εἰς ἄρθρον του τὸ ὁποῖον ἀνέφερα. Ἡ ESSO ὑποχρεοῦται νὰ ἐνεργήσῃ ἐν συνόλῳ εἰς τὸ διάστημα τῶν ὀκτὼ ἐτῶν 6 βαθείας γεωτρήσεις, μίαν θ’ ἀρχίσῃ στοὺς πρώτους 16 μῆνας, δύο θὰ ἐκτελεσθοῦν μεταξὺ 3ου καὶ 5ου ἔτους καὶ ἄλλας τρεῖς μεταξὺ 6ου καὶ 8ου ἔτους. Βαθεῖα δὲ γεώτρησις θεωρεῖται γεώτρησις βάθους τοὐλάχιστον 1.500 μέτρων. Τὰ γεωτρύπανα ἐν τούτοις θὰ εἶναι ἱκανότητος γεωτρήσεως 8.000 ποδῶν δηλαδὴ 2.438 μέτρων. Μὲ 6 γεωτρήσεις καὶ μάλιστα βάθους 1.500 μέτρων μόνον, διενεργουμένων μὲ μικρὰ γεωτρύπανα ἱκανότητος γεωτρήσεως 2.438 μέτρων δὲν εἶναι καθόλου πιθανόν, ὅτι θ’ ἀνευρεθῇ πετρέλαιον. Καθὼς ἀνέφερα ἤδη, ὁ Χέλης, στὸν ἑνάμισυ χρόνον στὴν πρώτην περίοδον τῶν ἐρευνῶν του ἔκαμε ὀκτὼ γεωτρήσεις ἐξ ὧν μίαν εἰς τὸ Κατάκωλον εἰς βάθος 1.400 μέτρων, ἄλλην εἰς τὴν Λάνθην βάθους 1.765 μέτρων καὶ κατὰ τὴν δευτέραν περίοδον τῶν ἐρευνῶν του ἔφερε γεωτρύπανον 3.500 μέτρων καὶ ἔφθασε εἰς μέγιστον βάθος 2.600 μέτρων. Αἱ Ἑταιρεῖαι «Ἥλιος» καὶ «Ντίϊλμαν» ἐπραγματοποίησαν εἰς Θράκην μίαν γεώτρησιν 2.324 μ. ἄλλην 2.658 χωρὶς νὰ φθάσουν εἰς ἱκανοποιητικὰ ἀποτελέσματα. Ὁ καθηγητὴς τοῦ Πολυτεχνείου τῶν καυσίμων ὑλῶν, κ. Ν. Οἰκονομόπουλος, γράφει εἰς τὸ βιβλίον του («Αἱ καύσιμοι ὗλαι καὶ ἡ καῦσις αὐτῶν» Ἀθῆναι 1956 σελ. 118») τὸ πετρέλαιον ἀπολαμβάνεται σήμερον ἐκ βάθους μεγαλυτέρου τῶν 14.000 ποδῶν ἂν καὶ εἴς τινας περιπτώσεις ἔχουσι φθάσει καὶ εἰς βάθος 20.000 ποδῶν. Δηλαδή, 4.257 μ. καὶ 6.096 μέτρων. Παραπέμπω εἰς εἰδικά τινα τεχνικὰ περιοδικὰ περὶ πετρελαίου δίδοντας ἐπιτευχθέντα βάθη: 1) MODERN PETROLEUM TECHNOLOGY 1954 Σελὶς 110 1945: Βάθος 20.521 πόδες. 2) REVIEWS OF PETROLEUM TECHNOLOGY 1955 Σελὶς 22 1953: CALIFORNIA Βάθος 21.482 πόδες. 3) THE PETROLEUM HANDBOOK, SHELL

1959 Σελὶς 77

ΤΕΧΑΣ:

SEPTEMBER 1958 Βάθος 24.800 πόδες. Τὸ δελτίον «PETROLEUM INFORMATION BU-REAU» τοῦ Μαρτίου 1959 εἰς σελ. 2 δίδει τὰ ἑξῆς ἐπιτευχθέντα εἰς διάφορα ἔτη:

Εἰς τὴν Ἰταλίαν εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ ποταμοῦ Πάδου ἔγιναν τὸ 1958 πυκνόταται γεωτρήσεις εἰς βάθος μεγαλύτερον τῶν 5.500 μέτρων (18.046 ποδῶν) ἐπὶ ἐκτάσεως 52.900 τετρ. χιλιομέτρων. Ἐνῷ εἰς τὴν Γαλλίαν ἐπὶ 80.000 τ. χλμ. τῆς περιοχῆς Ἀκιταὶν (AQUITAINE) στὴν λεκάνη τῆς GARONNE παρὰ τὸν Ἀτλαντικὸν διενηργήθησαν γεωτρήσεις εἰς τὸ καταπληκτικὸν βάθος τῶν 9.000 ἕως 10.000 μέτρων δηλαδὴ 32.810 ποδῶν (πρβλ. «Οἰκονομικὸς Ταχυδρόμος» ἀριθ. 207. 3.4.58 σελ. 198). Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω εἶναι βέβαιον, ὅτι μὲ 6 γεωτρήσεις βάθους 1.500 μέτρων δὲν πρόκειται ν’ ἀνευρεθῇ πετρέλαιον τὸ ὁποῖον ὅλαι αἱ μέχρι τοῦδε μάλιστα ἔρευναι τοποθετοῦν εἰς μεγάλα βάθη. Διὰ κάθε ἐν τούτοις ἐνδεχόμενον καὶ δι’ αὐτὰ τὰ 1.500 μέτρα ἡ ESSO λαμβάνει τὰ μέτρα της. Ἡ παράγραφος 9 τοῦ ἄρθρου 4 περιέχει τὴν ἑξῆς διάταξιν: «Ἐὰν ἡ Ἑταιρεία ἐπιθυμῆ νὰ διακόψῃ τὴν γεώτρησιν οἱουδήποτε ἐρευνητικοῦ της φρέατος εἰς οἱονδήποτε βάθος καὶ χωρὶς νὰ ἔχῃ ἀνακαλύψει ἐν αὐτῷ ὑδρογονάνθρακας καὶ νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ φρέαρ τοῦτο ἡ Ἑταιρία θὰ δικαιοῦται νὰ τὸ πράξῃ κατὰ τὴν ἐλευθέραν της κρίσιν». Ἄν τὸ Δημόσιον, τὸ ὁποῖον ὡς ἀμέσως θὰ ἴδωμεν οὐδὲν ἐπιτρέπεται νὰ γνωρίζῃ περὶ τῶν ἀποκαλυπτομένων στοιχείων τῆς γεωτρήσεως καὶ ἑπομένως δὲν δύναται νὰ ἔχῃ γνώμην, ἐπιμένῃ εἰς συνέχισιν τῆς γεωτρήσεως, ὀφείλει νὰ πληρώσῃ τὴν συμπληρωματικὴν γεώτρησιν. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀκόμη ἀσφαλέστερον ἀπὸ τὸν μικρὸν ἀριθμὸν γεωτρήσεων καὶ τὰ μικρὰ βάθη κατοχυρώνει τὴν ἑταιρείαν ἀπὸ τὴν ἀνεπιθύμητον ἐνδεχομένως ἐκδήλωσιν ὑπάρξεως πετρελαίου καὶ ἑπομένως ἀπὸ τὸν κίνδυνον νὰ τὸ ἀνεύρῃ, εἶναι τὸ καταπληκτικὸν ἄρθρον 14 παρ. 2 εἰς τὸ ὁποῖον ὡς ἀνέφερα προηγουμένως διατυποῦται ἡ ἀπαγόρευσις εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν τῆς προόδου τῶν ἐρευνῶν καὶ νὰ ἐπιθεωρῇ διὰ τῶν ἁρμοδίων του ἀντιπροσώπων τὸ ἐπεξηγηματικὸν ὑλικὸν τῶν γεωτρήσεων ἐκ τοῦ φόβου μήπως ὁ ἔλεγχος «ἀποκαλύψει στοιχεῖα καὶ πληροφορίας ἅτινα ἡ ἑταιρία ἐπιθυμεῖ νὰ διατηρήσῃ ἐμπιστευτικὰ» καὶ προσθέτει τὸ αὐτὸ ἄρθρον 14 εἰς τὸ ἐδάφιον 3. «Τὰ συμπεράσματα εἰς ἅ καταλήγει ἡ Ἑταιρεία διὰ τῆς μελέτης τῶν πραγματικῶν στοιχείων θὰ μεταδίδωνται τῷ Ἑλληνικῷ Δημοσίῳ κατὰ τὴν ἀπόλυτον κρίσιν, τῆς Ἑταιρείας καὶ μόνον». Ἐὰν παρ’ ὅλα αὐτὰ τὰ προστατευτικὰ μέτρα κατὰ τῆς ἀδιακρισίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἔλθῃ εἰς τὴν ἐπιφάνειαν ὁ ὑπόγειος πλοῦτος πρέπει νὰ εἶναι εἰς ποσότητα ἐξασφαλίζουσαν κατὰ τὴν κρίσιν τῆς ἑταιρείας συμφέρουσαν εἰς αὐτὴν ἐκμετάλλευσιν, ἄλλως θ’ ἀγνοηθῇ (ἄρθρον 2 παρ. 6 καὶ 7). Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δὲν ἔχει καμμίαν γνώμην. Τὸ ἄρθρον 6 παρ. 3 ἀναφέρεται ρητῶς. «Εἰς οὐδεμίαν στιγμὴν ἡ Ἑταιρεία θὰ ὑποχρεωθῇ παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου νὰ προβῇ εἰς παραγωγὴν ὑδρογονανθράκων ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι οἰκονομικῶς συμφέρουσα, ἤτοι δὲν ἐξασφαλίζει εἰς τὴν Ἑταιρείαν κέρδη». Ἐν γένει τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θεωρεῖται ἐνοχλητικὸς παρείσακτος. Εἰς πλεῖστα μέρη τῆς συμβάσεως, διὰ τὰς ἐνδεχομένας ἐπισκέψεις τῶν ἀντιπροσώπων παρεμβάλλεται ἡ φράσις «Αἱ ἐπισκέψεις αὗται θὰ λαμβάνουν χώραν κατὰ τρόπον ὥστε νὰ μὴ παρακωλύωνται αἱ ἐργασίαι τῆς Ἑταιρείας» (βλ. λ.χ. ἄρθρον 14 παρ. 5 καὶ 6). Ἡ σύμβασις εἶναι τῆς χειροτέρας ἀποικιακῆς μορφῆς. Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις λέγει, ὅτι ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν «ὁμοειδεῖς συμβάσεις» φυσικὰ μὲ τὰς πολιτικὰς καὶ οἰκονομικὰς ὑποδούλους, ὑποαναπτύκτους χώρας τῆς Μέσης Ἀνατολῆς, αἱ ὁποῖαι ὅμως ἀπελευθεροῦνται καὶ καταγγέλλουν τώρα τὰς συμβάσεις αὐτὰς ἡ μία μετὰ τὴν ἄλλην. Τὸ γεγονὸς, ὅτι ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει τοιαύτης φύσεως «ὁμοειδεῖς συμβάσεις» φαίνεται ἰδίως ἐκ τῶν συνεπειῶν τὰς ὁποίας θὰ ἔχῃ ἡ περίπτωσις καθ’ ἥν ἡ ESSO ὑπερβάλλουσα κατὰ πολλαπλάσιον τὰς ὑποχρεώσεις της εἰς ἐπενδύσεις ἀποφασίσει νὰ εὕρῃ πετρέλαιον, διότι τὰ συμφέροντά της τυχὸν θὰ τὸ ἐπιβάλλουν. Ἄς ἴδωμεν τὶ θὰ συμβῇ τότε. Τὸ ἄρθρον 7 παρ. 4 καθορίζει, ὅτι «ἡ Ἑταιρεία θὰ ἔχῃ τὴν κυριότητα ἀπὶ ἁπάντων τῶν παραγομένων ὑδρογονανθράκων παρ’ αὐτῆς καὶ θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα της ἐλευθέρας αὐτῶν διαθέσεως, εἴτε διὰ τῆς πωλήσεώς των εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἀγορὰν, εἴτε διὰ τῆς ἐξαγωγῆς των». Ἡ παραχώρησις εἶναι τριακονταετὴς δυναμένη νὰ παραταθῇ αὐτομάτως ἐπὶ 10 ἔτη ἀκόμη. Τὸ μίσθωμα τὸ ὁποῖον θὰ καταβάλῃ ὁρίζεται εἰς τὸ ἄρθρον 9 παρ. 1 ἴσον πρὸς 12½% ἐπὶ τῶν παραγομένων ὑδρογονανθράκων τοῖς μετρητοῖς ἢ εἰς εἶδος. Καλεῖται φόρος εἰσοδήματος 50% ἐπὶ τῶν ἐργασιῶν αὐτῆς, ἡ συμμετοχὴ τοῦ Δημοσίου καὶ τοῦτο ἵνα ἀπαλλαγῇ ἡ ἑταιρεία ἀντιστοίχου φόρου εἰς τὰς Η.Π.Α. (Ἄρθρ. 10 παρ. 1 καὶ 2). Ἀλλὰ πραγματικὰ ὁ φόρος αὐτὸς ἢ ἡ συμμετοχὴ τοῦ Δημοσίου ἐκμηδενίζεται ἢ μᾶλλον καθίσταται ἀρνητικὸς διότι ἐκ τοῦ ποσοῦ τοῦ φόρου εἰσοδήματος θὰ ἀφαιρῆται ἡ ἀξία τοῦ μισθώματος δηλαδὴ ἡ ἀξία τῶν 12½% τῶν παραγομένων ὑδρογονανθράκων. Ἄλλωστε ὅστις διαβάσει τὸ τρίτον ἐδάφιον τῆς παραγράφου 6 τοῦ ἄρθρου 10 θ’ ἀντιληφθῇ, ὅτι καθαρὰ κέρδη δὲν πρόκειται νὰ ἐμφανισθοῦν εἰς τοὺς ἰσολογισμοὺς τῆς ἑταιρείας, ἐφ’ ὅσον ἐκ τῶν ἀκαθαρίστων ἐσόδων ἀφαιροῦνται ὡς δαπάναι ποσὰ δυνάμενα νὰ ἐξογκωθοῦν ἀπεριορίστως ὡς ἐπὶ παραδείγματι αἱ ἀνεξέλεγκτοι δαπάναι ἃς θὰ δηλώσῃ ἡ ἑταιρεία «ὡς γενομένας ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος». Τὸ «ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος» ἐπαναλαμβάνεται εἰς κἄθε περίπτωσιν προβλ. Ἄρθρον 3 παρ. 5 ἐδ. βʹ Γεν. Ἔξοδα, ἀτέρμονα πίνακα καὶ τῶν ἀορίστων βαρῶν τοῦ πίνακος Β. Αἱ «δαπάναι δι’ ἑρμηνευτικὰς ἐργασίας» περὶ ὧν ὁμιλεῖ ὁ πίναξ Β. πρέπει νὰ συσχετισθοῦν μὲ τὰς ἀναφερομένας εἰς τὴν παράγρ. 5 τοῦ ἄρθρου 3, «ἐν σχέσει μὲ τὴν σύστασιν τῆς ἑταιρείας τὰς διαπραγματεύσεις καὶ τὴν κατάρτισιν τῆς παρούσης συμβάσεως πρὸ τῆς διὰ τοῦ νόμου κυρώσεως αὐτῆς» δηλαδὴ τὰς δαπάνας διὰ τὴν ἀπόκτησιν τῆς συμβάσεως. Ἀφίνω τὴν ἀξίωσιν αὐτὴν ἄνευ σχολίων. Οὐδεὶς τρόπος ἐλέγχου τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ τῶν δαπανῶν προβλέπεται, ἀκόμη καὶ ἐκείνων ποὺ γίνονται ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος, ἔλεγχος ποὺ θὰ ἦτο ἐν τούτοις ἐπιβεβλημένος ἂν ἦτο σοβαρὰ διάταξις περὶ φόρου ἢ συμμετοχῆς τοῦ Δημοσίου κατὰ 50% ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν. Λόγου χάριν ἡ ἁπλῆ ἀνάγνωσις τοῦ ἐδαφίου βʹ τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 3, ὅπου ἀορίστως περιγράφονται τὰ Ἔξοδα Διοικήσεως καὶ τὰ Γενικὰ Ἔξοδα πείθει, ὅτι εἰς οὐδεμίαν περίπτωσιν καὶ ἂν ἀκόμη ἀνευρεθῇ πακτωλὸς πετρελαίων εἰς τὸ Ἑλληνικὸν ὑπέδαφος, θὰ ἐμφανισθῇ θετικὸς ἀριθμὸς «Καθαρῶν κερδῶν». Ἐπειδὴ ὁμιλοῦμεν διὰ τὴν εἰκονικὴν συμμετοχὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου κατὰ 50% εἰς τὰ καθαρὰ κέρδη καὶ ἐπειδὴ ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις ἀναφέρει, ὅτι ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν «ὁμοειδεῖς συμβάσεις», εἶναι σκόπιμον νὰ ρίψωμεν ἓν βλέμμα εἰς τὰ συμβαίνοντα εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν. Ἴσως θὰ ἔπρεπε ν’ ἀναφέρῃ κανεὶς καὶ τὴν Βενεζουέλαν ὅπου συνέβησαν συνταρακτικαὶ ἀνατροπαὶ τῶν ἰσχυόντων εἰς τὰς σχέσεις μεταξὺ Ἀμερικανικῶν ἑταιρειῶν πετρελαίων καὶ τοῦ Κράτους, ἀλλὰ διὰ τὴν Ἑλλάδα ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον ἔχει ὁ χῶρος τῆς Ἀνατολικῆς Μεσογείου, τοῦ Περσικοῦ κόλπου καὶ τὰ ἐνδιάμεσα μεταξὺ αὐτῶν Κράτη. Διότι ἀσφαλῶς συμβάσεις μὲ κράτη τῆς Μέσης Ἀνατολῆς εἶχαν ὡς πρότυπα οἱ συντάκται τῆς συμβάσεως ESSO. Τὸ σύστημα διανομῆς τῶν κερδῶν 50–50 ἦτο ἐκεῖ καθολικόν. Τώρα ἀναθεωρεῖται καθὼς καὶ ὅλον τὸ οἰκοδόμημα ὀργανώσεως τῆς πετρελαιοπαραγωγῆς. Ἡ Μέση Ἀνατολὴ εἶναι ἡ πλέον νευραλγικὴ περιοχὴ ὅλου τοῦ κόσμου ἐξ αἰτίας τῶν πετρελαίων. Ἡ Συρία, ἡ Αἴγυπτος, τὸ Ἰράκ–Κιρκοὺκ καὶ Μοσούλη— ὁ Λίβανος, ἡ Ἰορδανία καὶ αἱ μικρότεραι, ἀλλὰ ἀκόμη περισσότερον ἐνδιαφέρουσαι περιοχαὶ, ὅπως τὸ Κουβέϊτ, αἱ νῆσοι Μπαχρέϊν, ἡ χερσόνησος Κατάρ, τὸ Μασκάτ, τὸ Ὀμὰν καὶ ἡ Ὑεμένη, ἀποτελοῦν ἄλυσον σφυρηλατημένην ἀπὸ τὰ οἰκονομικὰ συμφέροντα τῶν Ἀμερικανικῶν καὶ Ἀγγλικῶν μονοπωλίων. Σεϊχᾶτα καὶ Σουλτανᾶτα ποὺ ἐκτείνονται στὴν μεγάλην ἀραβικὴν χερσόνησον ἀπὸ τὸ Ἄντεν εἰς τὸν Περσικὸν κόλπον, ἀποτελοῦν δάση ἀπὸ πύργους τῶν φρεάτων πετρελαίου. Ἡ ἀπέραντη αὐτοκρατορία τῶν πετρελαίων ποὺ ἐκτείνεται σὲ ὅλην τὴν ὑδρόγειον εἶναι συγκεντρωμένη στὰ χέρια τοῦ τράστ μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὰς Ἑταιρείας τοῦ Ροκφέλλερ. Ὅμως ἡ αὐτοκρατορία αὐτὴ κινδυνεύει νὰ χάσῃ τὸν ἔλεγχον ἐπὶ τῆς πολυτιμοτέρας περιοχῆς της, ἐπὶ τῆς Μέσης Ἀνατολῆς. Μερικαὶ ἐκδηλώσεις τῶν προσπαθειῶν ἀποτινάξεως τοῦ ζυγοῦ εἶναι χαρακτηριστικαί. Ἡ Ἡνωμένη Ἀραβικὴ Δημοκρατία καὶ ἡ Περσία συνῆψαν μὲ τὴν Ἰταλικὴν ΕΝΙ συμφωνίαν μὲ βάσιν συμμετοχῆς 75% τῆς Ἑταιρείας εἰς τὰ κέρδη. Ἡ Σαουδικὴ Ἀραβία ἐξησφάλισε συμμετοχὴν 57% ἀπὸ Ἰαπωνικὸν οἶκον ὄχι μόνον εἰς τὰ κέρδη ἀντλήσεως, ἀλλὰ καὶ διϋλίσεως, μεταφορᾶς καὶ ἐμπορίας τοῦ πετρελαίου γενικῶς εἰς ὅλα τὰ στάδια τῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ πετρελαίου. Ἡ Ἰρακινὴ Κυβέρνησις ἐπίσης, ἀξιοῖ ἀπὸ τὴν IRAC PETROLEUM CO συμμετοχὴν κατὰ 75% εἰς τὰ κέρδη καὶ τὴν ἐπιστροφὴν εἰς τὸ Ἰρακινὸν Κράτος 50% τῆς ἐκχωρήσεώς της, ὥστε τὸ Ἰρὰκ νὰ δυνηθῇ νὰ ἀποκτήσῃ ἰδίαν βιομηχανίαν πετρελαιοπαραγωγῆς. Σκοπὸς τοῦ ἀραβικοῦ ἐθνικισμοῦ, εἶναι νὰ σπάσῃ τὸν μονοπωλιακὸν κλοιὸν μὲ τὸν ὁποῖον τὸ διεθνὲς καρτέλ πετρελαίου περισφίγγει τὴν παραγωγὴν καὶ ἐμπορίαν τοῦ πετρελαίου. Οἱ ἀραβικοὶ λαοὶ ἐπιδιώκουν ὄχι μόνον τὴν αὔξησιν συμμετοχῆς εἰς τὰ κέρδη, ἀλλὰ τὴν ἐθνικοποίησιν, τὴν ἀπόκτησιν ἀραβικῶν πετρελαιαγωγῶν καὶ ἀραβικῶν δεξαμενοπλοίων. Θεωρεῖται βεβαία ἡ ἐπιτυχία τῆς ἐπαναστάσεως τῶν Ἀράβων ἐναντίον τῶν Ἑταιρειῶν πετρελαίου καὶ ὅμως ἡμεῖς δὲν λαμβάνομεν ὑπ’ ὄψει τὴν πεῖραν τῶν λαῶν αὐτῶν ποὺ βρέθηκαν κάτω ἀπὸ τὸν ζυγὸν πολλὲς δεκάδες χρόνια, ἀλλὰ ἑκουσίως περνοῦμεν εἰς τὸν λαιμόν μας τὸν μονοπωλιακὸν κλοιὸν καὶ δεχόμεθα τὸν ἀπεριόριστον ἔλεγχον ἐπὶ τῶν πετρελαίων μας, τῶν ὁποίων ἡ ἀνεύρεσις, ἡ παραγωγὴ καὶ ἡ ἐκμετάλλευσις εἶναι τεραστίας σημασίας διὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ μόνον αὐτὴ ἡ παραγωγὴ ἠμπορεῖ νὰ σημάνῃ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν τῆς χώρας. Ἡ αὐτοκρατορία τῶν πετρελαίων τῆς ὁποίας ἡγοῦνται αἱ Ἀμερικανικαὶ Ἑταιρεῖαι μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὴν STAN-DARD OIL CO (N.J) λαμβάνει ἐξαιρετικὰ μέτρα ἀμύνης. Τὸ «Δόγμα Ἀϊζενχάουερ» δὲν ἦταν τίποτε ἄλλο παρὰ τὸ Δόγμα πετρελαίου. Ἡ προσχώρησίς μας εἰς τὸ τελευταῖον διὰ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως ESSO δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ συνέχισις τῆς προσχωρήσεώς μας εἰς τὸ δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Ὁ χρόνος ποὺ ἐπέρασε μέχρι σήμερον ἀπέδειξεν, ὅτι καὶ τὰ δύο δόγματα ἐχρεωκόπησαν. Μόνον ἡμεῖς δὲν τὸ ἀντελήφθημεν ἀκόμη. Ἀλλ’ ἂς ἔλθωμεν εἰς ἄλλα ἄρθρα τῆς ἀποικιακῆς αὐτῆς συμβάσεως. Εἴπομεν, ὅτι ἡ ESSO HELLENIC INC, θὰ ἔχῃ τὴν ἀπόλυτον κυριότητα ἐπὶ τῶν 87½% τῶν παραγομένων πετρελαίων καὶ θὰ ἔχῃ τὸ ἀποκλειστικὸν δικαίωμα τῆς ἐλευθέρας αὐτῶν διαθέσεως, εἴτε διὰ τῆς πωλήσεως εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἀγοράν, εἴτε διὰ τῆς ἐξαγωγῆς των. Οὔτε ἓν δολλάριον δὲν πρόκειται ν’ ἀποκτήσῃ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἀπὸ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ πετρελαίου. Ἡ ἐξαγωγὴ συναλλάγματος δὲν γνωρίζει κανένα περιορισμὸν (ἄρθρον 13 παρ. 2, ἐδαφ. 2 καὶ α). Καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλ’ ἀντιθέτως θὰ δύναται νὰ μεταφέρῃ εἰς Ἑλλάδα συνάλλαγμα μὴ ἐλευθέρως μετατρέψιμον εἰς δολλάρια ΗΠΑ (ἄρθρον 13 παρ. 2γ). Ἐννοεῖται, ὅτι ἀφοῦ εἰσαχθῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα θὰ ἐπανεξαχθῇ εἰς δολλάρια (ἄρθρον 13, παρ. 6, 7 καὶ 8). Εἰς περίπτωσιν διαφορικῶν τιμῶν συναλλάγματος —ἂν λ.χ. ἡ Ἑλλὰς υἱοθετήσῃ τὸ σύστημα ποὺ ἐφήρμοσεν ἡ Τουρκία διὰ τὴν πώλησιν τῶν καπνῶν της— ἡ Ἑταιρεία θὰ εἶναι ἡ μᾶλλον εὐνοουμένη εἰς τὴν περίπτωσιν πωλήσεως καὶ ἀγορᾶς. Ἄν ἐξαιρέσῃ κανεὶς τὸν καλούμενον φόρον 50% ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν καὶ ὁ ὁποῖος καθὼς ἀπεδείξαμεν εἶναι εἰκονικὸς καὶ ἂν ἐξαιρέσῃ ἐπίσης τὸν ἀσήμαντον στρεμματικὸν φόρον ἐκ 1000 δραχμῶν κατὰ τετρ. χιλιόμετρον περὶ οὗ τὸ ἄρθρον 8. «Ἡ Ἑταιρεία, ἡ περιουσία αὑτῆς, αἱ ἐργασίαι της, τὰ δικαιώματά της καὶ τὰ εἰσοδήματα αὐτῆς ἐξ ἐργασιῶν, δυνάμει τῆς παρούσης συμβάσεως, καθὼς καὶ οἱαδήποτε μηχανήματα, ἀνταλλακτικά, ἐξαρτήματα, ἐργαλεῖα καὶ ὑλικὰ παντὸς εἴδους τὰ εἰσαγόμενα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ προοριζόμενα διὰ τὴν διεξαγωγὴν ἐργασιῶν τῆς Ἑταιρείας, συμφώνως πρὸς τὴν παροῦσαν σύμβασιν ὡς καὶ τῶν ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας παραγομένων ὑδρογονανθράκων, θὰ ἀπαλλάσσωνται παντὸς φόρου ἀμέσου ἢ ἐμμέσου, παντὸς εἴδους καὶ φύσεως δασμῶν, τελῶν, δικαιωμάτων, κρατήσεων ἢ εἰσφορῶν ἢ πάσης ἑτέρας εἰδικῆς ἐπιβαρύνσεως εἴτε τακτικῆς εἴτε ἐκτάκτου εἴτε ἐπιβαλλομένην δι’ εἰδικοὺς σκοποὺς ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἢ οἱασδήποτε ἑλληνικῆς ἀρχῆς ἢ νομικοῦ προσώπου καὶ γενικῶς παντὸς τρίτου, πλὴν τῶν καθαρῶς ἀνταποδοτικῶν εἰσφορῶν δι’ ὑπηρεσίας ἢ δικαιώματα πάσης φύσεως Ἀσφαλιστικῶν Ταμείων. (Ἄρθρον 10, παρ. 3). Ἐν συνεχείᾳ: «Ἡ παροῦσα σύμβασις καθὼς καὶ οἱαδήποτε συμφωνία ἢ σύμβασις βάσει ταύτης, ἢ καὶ σχετιζομένης πρὸς τοὺς σκοποὺς τῆς παρούσης συμβάσεως ἀπαλλάσσονται τελῶν, φόρων, τελῶν χαρτοσήμου, εἰσφορῶν, δικαιωμάτων καὶ κρατήσεων πρὸς ὄφελος τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἢ οἱασδήποτε Ἑλληνικῆς Ἀρχῆς ἢ Νομικοῦ Προσώπου καὶ γενικῶς οἱωνδήποτε τρίτων. Αἱ διατάξεις οἱωνδήποτε νόμων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὡς πρὸς τὰ κατώτατα ὅρια δικηγορικῶν ἀμοιβῶν δὲν τυγχάνουν ἐφαρμογῆς προκειμένου περὶ δικηγόρων οἱ ὁποῖοι παρέχουν ὑπηρεσίας σχετικὰς πρὸς τὴν παροῦσαν σύμβασιν». «Οἱ ἀλλοδαποὶ μέτοχοι τῆς Ἑταιρείας, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι κατοικοῦν ἢ διαμένουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀπαλλάσσονται ὡς πρὸς τὸ εἰσόδημα αὐτῶν ἐκ τῆς Ἑταιρείας παντὸς φόρου, τακτικοῦ ἢ ἐκτάκτου ἢ ἐπιβληθέντος δι’ εἰδικοὺς σκοπούς, τελῶν, κρατήσεων, εἰσφορῶν ἢ ἄλλων ἐπιβαρύνσεων ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἢ οἱασδήποτε Ἑλληνικῆς Ἀρχῆς ἢ Νομικοῦ Προσώπου ἢ τρίτων, λόγῳ τῆς ἰδιότητός των ὡς μετόχων τῆς Ἑταιρείας». Δηλαδὴ καθιεροῦται πλήρης φορολογικὴ ἀσυδοσία. Ὑπάρχει ὅμως ὁ δῆθεν φόρος εἰσοδήματος Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν βάσει παγίου συντελεστοῦ 50% ἐπὶ τῶν καθαρῶν κερδῶν, ὁ ἀπομένων μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τῆς ἀξίας τοῦ μισθώματος. Ἄν καὶ ὅπως εἴπομεν, μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν αὐτὴν καὶ ὕστερα ἀπὸ τὴν διαδικασίαν τῆς παραγράφου 7 τοῦ ἄρθρου 10 οὐδὲν θὰ παραμείνῃ διὰ νὰ μοιρασθῇ μεταξὺ Ἑταιρείας καὶ Δημοσίου, ἐν τούτοις ἡ παράγραφος 8 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου 10 λαμβάνει τὰ μέτρα της ὡς ἑξῆς: «Ὁ ὁριστικὸς ἔλεγχος τῶν φορολογικῶν δηλώσεων ἐνεργεῖται κατὰ παρέκκλισιν τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων ὑπὸ τριμελοῦς ἐπιτροπῆς ὁριζομένης διὰ κοινῆς ἀποφάσεως τῶν ὑπουργῶν Συντονισμοῦ, Οἰκονομικῶν καὶ Βιομηχανίας καὶ ἀποτελουμένης ἐξ ἑνὸς ἀνωτέρου ἢ ἀνωτάτου ὑπαλλήλου ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ἑνὸς ἀνωτάτου ἢ ἀνωτέρου ὑπαλλήλου ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας καὶ ἐξ ἑνὸς ὁρκωτοῦ λογιστοῦ». «Αἱ περὶ βεβαιώσεως φόρου ἔναντι τοῦ φόρου εἰσοδήματος τῆς διανυομένης διαχειριστικῆς περιόδου, ἰσχύουσαι ἑκάστοτε διατάξεις δὲν ἔχουσιν ἐφαρμογὴν ἐν προκειμένῳ». «Αἱ περὶ προσθέτων φόρων δι’ ἀνακριβῆ δήλωσιν διατάξεις τῆς ἑκάστοτε ἰσχυούσης νομοθεσίας, δὲν ἔχουσιν ἐφαρμογὴν ἐν προκειμένῳ. Δηλαδὴ μὲ τὴν ὑπογραφεῖσαν σύμβασιν ἀνατρέπονται οἱ ἰσχύοντες νόμοι καὶ ὁλόκληρον τὸ φορολογικὸν σύστημα. Δημιουργεῖται καθεστὼς διομολογήσεων εἰς τὸν τόπον». Περαιτέρω ὑπάρχει ἡ διάταξις: «Πάντα τὰ εἰσαγόμενα μηχανήματα, ἐξοπλισμός, ἀνταλλακτικὰ καὶ ὑλικὰ θὰ ἀπαλλάσσωνται δασμῶν εἰσαγωγῆς καὶ πάντων τῶν λοιπῶν φόρων, τελῶν, εἰσφορῶν καὶ τελῶν χαρτοσήμου (ἄρθρον 11 παρ. 2). Ἂς ἔλθωμεν εἰς κἄτι ἄλλο πολὺ ἐνδιαφέρον. Εἰς ποίας τιμὰς θὰ ὑποχρεοῦται τὸ Ἑλληνικὸν Διϋλιστήριον ν’ ἀγοράζῃ ἀργὸν πετρέλαιον παραγόμενον ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας ἐν Ἑλλάδι δηλαδὴ τὸ ἑλληνικὸν πετρέλαιον. Τὸ ἄρθρον 12 εἰς τὴν παράγραφον 11 ὁρίζει, ὅτι: «Πρὶν ἢ ἡ Ἑταιρεία καταστῇ ἐξαγωγεὺς ἀργοῦ πετρελαίου, ἡ τιμὴ εἰς ἣν θὰ ὑποχρεοῦται τὸ Ἑλληνικὸν Κρατικὸν Διϋλιστήριον καὶ οἱονδήποτε ἕτερον ἐν Ἑλλάδι Διϋλιστήριον, νὰ ἀγοράζῃ ἀργὸν πετρέλαιον παραγόμενον παρὰ τῆς Ἑταιρείας ἐν Ἑλλάδι, θὰ καθορίζηται εἰς τοὺς ἀποθηκευτικοὺς χώρους τοῦ ἐργοστασίου τῆς Ἑταιρείας, αἱ δὲ τιμαὶ αὗται θὰ εἶναι ὁ μαθηματικὸς μέσος ὅρος κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ἐν λόγῳ μηνός, τῶν POSTED τιμῆς ἢ τιμῶν (ὡς αὗται καθορίζονται εἰς τὸ PLATT'S OILGRAM ἢ ἄλλα ἀνάλογα δημοσιεύματα), τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου, εἰς SIDON καὶ TRIPOLI, LEBANON, BANIAS, STRIA καὶ τὸ Ἡνωμένον Βασίλειον τῆς Λιβύης. β) Ὅταν ἡ Ἑταιρεία καταστῇ ἐξαγωγεὺς ἀργοῦ πετρελαίου καὶ καθορίσῃ ἐν Ἑλλάδι τιμὴν προσφορᾶς (POSTED) εἰς τοὺς ἀποθηκευτικοὺς χώρους τοῦ ἐργοταξίου της ἡ τιμὴ εἰς ἣν τὸ Ἑλληνικὸν Κρατικὸν Διϋλιστήριον καὶ οἱονδήποτε ἕτερον Διϋλιστήριον ἐν Ἑλλάδι ὑποχρεοῦται νὰ ἀγοράζῃ τὸ Ἑλληνικὸν ἀργὸν πετρέλαιον θὰ εἶναι ἡ ὡς ἄνω τιμή. Ἡ τοιαύτη προσφερομένη τιμὴ (POSTED) θὰ λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν της τὰς γενικὰς διεθνεῖς συνθήκας τῆς ἀγορᾶς πετρελαίων τὰς ἰσχυούσας κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην λαμβανομένων ὑπ’ ὄψιν τῶν ποιοτικῶν χαρακτηριστικῶν καὶ τῆς τοποθεσίας τοῦ ἐξαγομένου ἀργοῦ πετρελαίου». Ἀλλ’ ὡς εἶναι γνωστόν, τὰ δελτία «διεθνῶν δεδηλωμένων τιμῶν» (τιμῶν POSTED) τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου ὡς ἀνέπτυξα κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως περὶ ἐκμισθώσεως καὶ ἐκμεταλλεύσεως τοῦ Κρατικοῦ Διϋλιστηρίου ἀπὸ τὴν SOCONY, τὸν Νιάρχον καὶ τὴν HYDROCAR-BON, τὰ δελτία ταῦτα ἀναφέρουν τὰς ἀνωτάτας τιμὰς FOB, δηλαδὴ ἀναφέρουν τὰς δεδηλωμένας τιμὰς προσφορᾶς ἐμπορεύματος. Ἄλλωστε τὸ Τεχνικὸν Ἐπιμελητήριον κατὰ τὰς συζητήσεις τοῦ 1954 εἶχεν ἑρμηνεύσει τί σημαίνουν δεδηλωμέναι (POSTED) τιμαὶ FOB. Ὅταν λέγωμεν διεθνεῖς τιμαὶ πετρελαίων πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει, ὅτι αὗται δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὸ κόστος. Εἶναι αἱ ὀνομαστικαὶ τιμαὶ τὰς ὁποίας ὁρίζουν κατόπιν συμφωνίας μεταξὺ των αἱ Ἑταιρεῖαι ποὺ ἀποτελοῦν τὸ τράστ πετρελαίων. Ἤδη αἱ τιμαὶ POSTED δὲν ἔγιναν σεβασταὶ ἀλλὰ ἐμειώθησαν εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολὴν κατὰ παραβίασιν τῶν συμφωνιῶν μεταξὺ τῶν Ἑταιρειῶν ποὺ ἀποτελοῦν τὸ καρτέλ. Ἡ STANDARD VACUUM καὶ ἡ CALTEX δύο ἀπὸ τὰς τέσσαρας ἑταιρείας πετρελαιοειδῶν, ποὺ εἶχαν συμβληθῆ εἰς τὴν γνωστὴν 100% Ἀμερικανικὴν Ἑταιρείαν, ARAMCO, ἐπώλησαν ἐπανειλημμένως πετρέλαια Σαουδικῆς Ἀραβίας εἰς τιμὴν 10% κατωτέραν καὶ εἴς τινας περιπτώσεις ἀκόμη χαμηλοτέρας τῶν δεδηλωμένων ἐπισήμων τιμῶν. Τὸ ἴδιο συνέβη εἰς τὴν Βενεζουέλαν. Ἀναφέρω δύο παραδείγματα μεταξὺ τῶν πολλῶν. Ἄλλωστε οἱ διαγωνισμοὶ ποὺ ἔγιναν κατὰ καιροὺς διὰ τὴν προμήθειαν πετρελαιοειδῶν ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῶν μεγάλων καταναλωτῶν, ὅπως τῆς ΗΕΑΠ, τῶν ἀκτοπλοϊκῶν Ἑταιρειῶν, εἶχον ὡς ἀποτέλεσμα τιμὰς κατὰ 30–40% κατωτέρας τῶν τιμῶν ποὺ ἔχουν ὡς βάσιν τῆς «διεθνεῖς τιμὰς» δηλαδὴ τὰς τιμὰς POSTED. Λοιπόν, μὲ αὐτὰς τὰς ἀνωτάτας τιμὰς θ’ ἀγοράζῃ τὸ Ἑλληνικὸν διϋλιστήριον τὸ ἑλληνικὸν πετρέλαιον. Ἀλλὰ σήμερον τὸ ἀγοράζει εὐθηνότερον κατὰ μικρὸν ποσόν, ἀλλὰ πάντως εὐθηνότερον κατὰ 3 σέντς τὸ βαρέλιον κάτω τῶν τιμῶν Μέσης Ἀνατολῆς, ὡς ὁρίζει τὸ ἄρθρον 6 τῆς συμβάσεως διϋλιστηρίων. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ πληρώνωμε τὰ ἑλληνικὰ πετρέλαια ἄνω τῶν ἐπιτυγχανομένων ἀπὸ τὸ ἑλληνικὸν διϋλιστήριον διὰ τὰ πετρέλαια τῆς Μέσης Ἀνατολῆς. Ὡς γνωστόν, τὸ ἀργὸν πετρέλαιον τοῦ ἑλληνικοῦ διϋλιστηρίου, τὸ προμηθεύει σήμερον ἡ SOCONT ἐνῷ τὰς μεταφορὰς τὰς διεξάγει μὲ τὰ ἰδικά του δεξαμενόπλοια ὁ Νιάρχος ὅστις ἔχει καὶ τὰ 86% τῶν μετοχῶν τῆς συσταθείσης Ἑταιρείας. Εἶναι λοιπόν, ὄχι ἁπλῶς πιθανόν, ἀλλὰ βέβαιον, ὅτι οἱ δύο αὐτοὶ σημαντικοὶ συνεταῖροι, ἰδίως ὁ Νιάρχος, ὁ ὁποῖος εἰς στιγμὰς ὀξυτάτης ναυτιλιακῆς κρίσεως ἀποκομίζει πολλὰ ἑκατομμύρια δολλαρίων τὸν χρόνον ἐκ τῶν μεταφορῶν θ’ ἀρνηθῇ τὴν μεταβολὴν τῆς συμβάσεως καὶ τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ πετρελαίου τῆς Μέσης Ἀνατολῆς μὲ τὸ ἑλληνικὸν πετρέλαιον. Ἡ παράγραφος 5 τοῦ ἄρθρου 12 ὑποχρεοῖ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον νὰ καταβάλῃ πᾶσαν προσπάθειαν διὰ νὰ τύχῃ προτεραιότητος ἀγορᾶς ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κρατικοῦ Διϋλιστηρίου καὶ παντὸς ἑτέρου ἐν Ἑλλάδι ὑφισταμένου διϋλιστηρίου, ἔναντι ἀργοῦ πετρελαίου εἰσαγομένου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ μέχρις ἱκανοποιήσεως τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐγχωρίου ἀγορᾶς. Ἐὰν τὸ ἑλληνικὸν πετρέλαιον εἶναι ἀκατάλληλον διὰ τὸ ἑλληνικὸν διϋλιστήριον ἡ Ἑταιρεία θὰ ὑποχρεοῦται νὰ ὑποκαταστήσῃ τὸ παρ’ αὐτῆς παραγόμενον ἀργὸν πετρέλαιον δι’ ἑτέρου ἀργοῦ πετρελαίου, ἐξάγουσα τὸ παρ’ αὐτῆς παραγόμενον ἀργὸν πετρέλαιον καὶ εἰσάγουσα ἕτερον ἀργὸν πετρέλαιον ἐκ τῶν ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος πηγῶν της τὸ δὲ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θὰ ὑποχρεοῦται νὰ ἀγοράζῃ τὸ ὑποκαθιστώμενον τοῦτο ἀργὸν πετρέλαιον ἢ νὰ λαμβάνῃ τὰ ἀναγκαῖα μέτρα διὰ τὴν ἀγορὰν τοῦ τοιούτου ἀργοῦ πετρελαίου παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κρατικοῦ Διϋλιστηρίου. Ἀφ’ ἑτέρου, ἡ παράγραφος 8 ὁρίζει, ὅτι: «Κατὰ τὴν διάρκειαν ἰσχύος τῆς σήμερον ὑφισταμένης συμβάσεως προμηθείας τῆς SOCONT, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ὑποχρεοῦται νὰ καταβάλῃ πᾶσαν δυνατὴν προσπάθειαν (ἀλλὰ μὲ ποῖα μέσα; Μὲ ἐκκλήσεις εἰς τὰ πατριωτικὰ αἰσθήματα τοῦ Νιάρχου θὰ ἐπιτύχῃ νὰ θυσιάσῃ οὗτος τεράστια συμφέροντα;) ἐντὸς τῶν ὑπὸ τῆς συμβάσεως τιθεμένων ὁρίων ἵνα ἐξασφαλίσῃ τὴν προτεραιότητα ἀγορᾶς τοῦ παραγομένου παρὰ τῆς Ἑταιρείας ἐγχωρίου ἀργοῦ πετρελαίου παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κρατικοῦ Διϋλιστηρίου μέχρι τοῦ συνόλου τῆς δυναμικότητος τοῦ Διϋλιστηρίου τούτου ἢ τοῦ συνόλου τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐγχωρίου ἀγορᾶς οἱαδήποτε τῶν δύο τούτων ποσοτήτων εἶναι μικροτέρα. Ἐάν, καὶ παρὰ τὴν προσπάθειαν ταύτην, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δὲν ἐπιτύχῃ τὸν ὡς ἄνω σκοπόν, τότε τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θὰ ὑποχρεοῦται πάντως, ὅπως ἐξασφαλίσῃ τὴν παρὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κρατικοῦ Διϋλιστηρίου καὶ τῶν ἑτέρων διϋλιστηρίων ἀγορὰν ποσότητος ἐκ τοῦ παρὰ τῆς ἑταιρείας παραγομένου ἀργοῦ πετρελαίου ἐξισουμένης τοὐλάχιστον πρὸς τὰ τριάκοντα ἐπὶ τοῖς ἑκατὸν (30%) τῆς δυναμικότητος τοῦ διϋλιστηρίου τούτου. Ἐὰν τὸ παρὰ τῆς ἑταιρείας παραγόμενον ἀργὸν πετρέλαιον εἶναι ἀκατάλληλον διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ὡς ἐν παραγράφῳ 7 τοῦ παρόντος ἄρθρου ἐκτίθεται, διὰ τὸ ποσοστὸν τοῦτο τῶν τριάκοντα ἐπὶ τοῖς ἑκατὸν θὰ ἐφαρμόζωνται οἱ αὐτοὶ κανόνες ἀντικαταστάσεως οἱ καθοριζόμενοι ἐν τῇ παραγράφῳ 7». Σημειωτέον, ὅτι ἂν διὰ τοὺς λόγους ποὺ ἀνέφερα, δὲν ἐπιτύχῃ ἡ προσπάθεια καὶ δὲν ἐφοδιάζῃ τὸ Ἑλληνικὸν διϋλιστήριον μὲ πετρέλαιον ἡ ἑταιρεία δὲν θὰ ὑποχρεοῦται νὰ παράγῃ καὶ παραδίδῃ ἐγχώριον ἀργὸν πετρέλαιον πέραν τῶν ποσοτήτων τῶν ἀγοραζομένων ἢ τυχὸν ἀντικαθισταμένων κατὰ τὰ προηγούμενα ἐδάφια τῆς παρούσης παραγράφου 8». Δηλαδή, ἡ Ἑταιρεία καὶ ἂν ἀνεύρῃ πετρέλαιον, δύναται νὰ περιορίσῃ τὴν παραγωγήν του εἰς τὸ ἐλάχιστον, τὸ ὁποῖον ἄλλωστε σαφῶς δηλοῦται εἰς τὴν παράγρ. 2 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου 12 διὰ τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν ἡ ἑταιρεία δηλώσῃ, ὅτι δὲν διαθέτει ἀγοράς, ὁπότε τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δύναται: α) Εἴτε νὰ ἀποδεχθῇ τὴν δήλωσιν τῆς Ἑταιρείας, ἀπαλλάσσον οὕτω τὴν Ἑταιρείαν τῆς ὑποχρεώσεως παραγωγῆς καὶ ἐξαγωγῆς τῶν τοιούτων ἐπὶ πλέον ποσοτήτων. β) Εἴτε νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν ἑταιρείαν νὰ παραγάγῃ τοιαύτας ἐπιπροσθέτους ποσότητας, ἐντὸς πάντως τῶν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 6, παρ. 3 τιθεμένων περιορισμῶν, δηλαδή, νὰ ἐξασφαλίζῃ κέρδη εἰς τὴν ἑταιρείαν, ὁπότε τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον θὰ ὑποχρεοῦται ἀντιστοίχως νὰ ἀγοράσῃ ἢ νὰ ἐπιμεληθῇ τῆς ἀγορᾶς τῶν τοιούτων ἐπὶ πλέον ποσοτήτων εἰς τὰς καθωρισμένας τιμὰς (POSTED PRICES). Εἶναι περιττὸν νὰ τονίσωμεν, ὅτι διὰ τοιούτων διατάξεων τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, παραιτεῖται οἱουδήποτε δικαιώματος προστασίας τῶν συμφερόντων του. Παραχωρεῖ τὸν ὑπόγειον πλοῦτόν του πρὸς ἐκμετάλλευσιν ἄνευ ὅρων. Εἰς οὐδεμίαν περίπτωσιν δικαιοῦται νὰ ἔχῃ γνώμην. Δὲν πληροφορεῖται ἂν αἱ γεωτρήσεις δίδουν ἐνθαρρυντικὰ ἀποτελέσματα, διότι ἀπαγορεύεται εἰς αὐτὸ νὰ κάμῃ ἀδιακρίτους ἐρωτήσεις καὶ νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν στοιχείων ποὺ χαρακτηρίζονται ἀπὸ τὴν ESSO ὡς ἀπόρρητα, δὲν μπορεῖ νὰ ἔχῃ γνώμην ἂν αἱ ἀνευρισκόμεναι ποσότητες εἶναι οἰκονομικῶς συμφέρουσαι πρὸς ἐκμετάλλευσιν, δὲν δικαιοῦται νὰ ἔχῃ ἀντιρρήσεις εἰς τὸν ἀκολουθούμενον ρυθμὸν παραγωγῆς πετρελαίων καὶ ν’ ἀντιτάξῃ τὸ ἰδικόν του συμφέρον εἰς τὸ συμφέρον τῆς STANDARD OIL ἡ ὁποία δι’ οἱονδήποτε ἀνεξερεύνητον λόγον θέλει νὰ περιορίσῃ τὴν παραγωγὴν εἰς τὸ ἐλάχιστον. Ἡ ἑταιρεία ESSO ἀποκτᾶ τὸ δικαίωμα κατασκευῆς διϋλιστηρίων εἴτε πρὸς ἐξαγωγὴν τῶν προϊόντων τῆς διϋλίσεως πετρελαίων, εἴτε διὰ τὰς ἐγχωρίους ἀνάγκας. Τὸ σχετικὸν ἄρθρον 29 παράγρ. 4 ἔχει ὡς ἑξῆς: Ἐὰν ἡ παραγωγὴ ἐγχωρίου ἀργοῦ πετρελαίου παρὰ τῆς Ἑταιρείας φθάσῃ εἰς ἐπίπεδον τοιοῦτον ὥστε νὰ δικαιοῦται νὰ ἐξάγῃ ἀργὸν πετρέλαιον αὕτη νὰ κέκτηται ὡσαύτως τὸ δικαίωμα νὰ ἀνεγείρῃ διϋλιστήριον διὰ τὴν διΰλισιν τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου ὅπερ δικαιοῦται νὰ ἐξάγῃ, ὡς καὶ νὰ ἐξάγῃ τὰ προϊόντα πετρελαίου τὰ προερχόμενα ἐκ τοῦ ἀργοῦ τούτου πετρελαίου. Β. Ἐὰν ἡ παραγωγὴ τῆς Ἑταιρείας ἐγχωρίου ἀργοῦ πετρελαίου εἶναι ἀνωτέρα τῆς δυναμικότητος τῶν ὑπαρχόντων διϋλιστηρίων διὰ τὰς ἐγχωρίους ἀνάγκας τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ὑποχρεοῦται: α) Εἴτε νὰ χορηγήσῃ τῇ Ἑταιρείᾳ ἄδειαν ἀνεγέρσεως καὶ ἐκμεταλλεύσεως διϋλιστηρίου διὰ τὰς ἀνάγκας ταύτας ἢ β) νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὴν Ἑταιρείαν νὰ χρησιμοποιήσῃ τὸ ἴδιόν της διϋλιστήριον δι’ αὐτάς. Διὰ τῶν νέων τούτων δικαιωμάτων ἡ Ἑταιρεία ESSO ἐν συνεργασίᾳ μὲ τὴν BRITISH PETROLEUM καὶ τὰς ἄλλας ἑταιρείας ποὺ θὰ ἀποκτήσουν ὁμοίας συμβάσεις, δηλαδὴ τὸ διεθνὲς τρὰστ καθίσταται ἀπόλυτος κύριος τῆς τύχης τῶν ἑλληνικῶν πετρελαίων. Εἶναι φυσικὸν ν’ ἀναμένωμεν, ὅτι καὶ τὸ Κρατικὸν Διϋλιστήριον τὸ ὁποῖον εἶναι ἤδη εἰς χεῖρας τοῦ τρὰστ δὲν θὰ ἐπανέλθῃ πλέον εἰς τὴν κυριότητα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἡ ESSO δὲν θὰ ἔχῃ μόνον ὡς σκοπὸν τὴν ἀνεύρεσιν καὶ ἐκμετάλλευσιν τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου παραδιδομένου εἰς αὐτὴν κατ’ ἀπόλυτον κυριότητα ἀλλὰ τὴν διΰλισιν τοῦ ἑλληνικοῦ πετρελαίου, τὴν πώλησιν καὶ τὴν διανομὴν πετρελαιοειδῶν ὄχι δὲ μόνον τῶν προερχομένων ἐκ τοῦ ἑλληνικοῦ πετρελαίου ἀλλὰ καὶ τῶν ἔξωθεν εἰσαγομένων. Παραδίδομεν εἰς τὰ ξένα μονοπώλια τὸν ἐθνικόν μας πλοῦτον καὶ ὁμιλοῦμεν ἔπειτα διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας. Τὸ ἄρθρον 16 τῆς συμβάσεως ἔχει ὡς τίτλον «χρησιμοποίησις ἐργολάβων» ἀλλὰ ἡ λέξις «Ἑλλήνων» οὐδαμοῦ ἀναγράφεται. Τὸ ἄρθρον 21 προβλέπει κυρώσεις διὰ παραβίασιν τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας ἀλλ’ αὗται εἶναι εἰκονικαί. Καὶ τέλος, ἂν ἔλθωμεν εἰς τὸ ἄρθρον 26 τὸ φέρον τὸν τίτλον Διαιτησία. Προβλέπεται ξένη διαιτησία. Τὸν Πρόεδρον τοῦ διαιτητικοῦ δικαστηρίου διορίζει εἰς περίπτωσιν διαφωνίας τῶν διαιτητῶν διὰ τὴν ἐκλογὴν του ὁ Πρόεδρος τοῦ Διεθνοῦς Διαρκοῦς Δικαστηρίου τῆς Χάγης. Διὰ ν’ ἀντιληφθῆτε τὴν σημασίαν τῆς ἀποδοχῆς τοῦ ὅρου τῆς ξένης διαιτησίας σᾶς ὑπενθυμίζω, ὅτι εἰς καμμίαν περίπτωσιν προσφυγῆς εἰς τὴν ξένην διαιτησίαν ἐκέρδισε τὸ πτωχὸν Ἑλληνικὸν Δημόσιον. Καὶ προσέφυγε πλειστάκις καλοπίστως καὶ ἀφελῶς, ὅπως λ. χ. πλέον ἢ δεκάκις εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς Πάουερ μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι θὰ δικαιωθῇ ἀπὸ τοὺς μεγάλους τιτλούχους τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου Ἐργασίας τῆς Γενεύης, τῶν Ἡν. Ἐθνῶν ἢ τοῦ Διεθνοῦς Δικαστηρίου τῆς Χάγης. Ἡ παραδοχὴ ξένης διαιτησίας ἀποτελεῖ κόλαφον κατὰ τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Συμπληρώνει τὴν εἰκόνα μιᾶς περιφρονημένης ὑποτελοῦς Ἑλλάδος. Αὐτὴ εἶναι ἡ σύμβασις τὴν ὁποίαν ὑπέγραψεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ τὴν ὁποίαν καλεῖται νὰ ἐπικυρώσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία. Δημιουργεῖ οἰκονομικὴν καὶ πολιτικὴν ὑποτέλειαν εἰς τὴν πανίσχυρον ἡγεμονίαν τοῦ τρὰστ πετρελαίων τοῦ καθοδηγουμένου ἀπὸ τὰς Ἀμερικανικὰς Ἑταιρείας μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὴν STANDARD OIL CO (N. J.) τὴν μητέρα τῆς ESSO HELLENIC. Ἂν τὴν ἀποδεχθῶμεν θὰ χρειασθῇ ἔπειτα μία ἐπανάστασις διὰ νὰ τὴν ἀποτινάξωμεν. Εὔχομαι νὰ μὴ φθάσωμεν εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀντιπολιτεύσεως).

§58Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τῶν πετρελαίων, πράγματι εἶναι πολὺ σοβαρόν. Αἱ χῶραι αἱ ὁποῖαι ἀνεῦρον πετρέλαιον, θεωροῦνται πλέον πλούσιαι χῶραι. Εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ πρώτην φορὰν σοβαρὰ καὶ συστηματικὴ προσπάθεια κατεβλήθη διὰ τὸ θέμα τῆς ἀνευρέσεως τῶν πετρελαίων ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Ἤδη ὑπεγράφη ἡ σύμβασις τῆς Κυβερνήσεως μετὰ τῆς ESSO διὰ τὴν περιοχὴν τὴν ὁποίαν ἀναφέρει ἡ σύμβασις καὶ ἡ ὁποία εἶναι σήμερον ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς. Ὑπεγράψαμεν σύμβασιν ἤδη μὲ τὴν Ρουμανικὴν Κυβέρνησιν διὰ μίαν περιοχὴν τῆς Ἑλλάδος. Κατελήξαμεν εἰς σύμβασιν μὲ τὴν ΒΡ διὰ τὴν περιοχὴν Αἰτωλοακαρνανίας καὶ σχεδὸν κατελήξαμεν καὶ μὲ τοὺς Γάλλους, οἱ ὁποῖοι θὰ κάμουν γεωτρήσεις εἰς τὴν Ἤπειρον καὶ εἰς τὴν περιοχὴν Γρεβενῶν καὶ αὐτοὶ διὰ λογαριασμὸν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Συνεπῶς, ἔχομεν πέντε περιοχάς, διότι οἱ Γάλλοι παίρνουν δύο περιοχὰς καὶ πλέον αὐτῶν καὶ ὁ Ἥλιος, ἤτοι 6 ἐν συνόλῳ καὶ εὑρισκόμεθα εἰς διαπραγματεύσεις καὶ μὲ ἄλλας ἑταιρείας, ὥστε συντόμως ἡ Ἑλλὰς νὰ διαπιστώσῃ ἐὰν πράγματι ἔχῃ ἢ δὲν ἔχῃ πετρέλαιον. Τὰ 95% τῶν χωρῶν τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης ἐχρησιμοποίησαν ξένας ἑταιρείας διὰ τὸ θέμα ἀνευρέσεως πετρελαίων. Καὶ εἰς τὴν Γαλλίαν καὶ εἰς τὴν Γερμανίαν ὑπάρχουν Ἀμερικανικαὶ ἑταιρεῖαι καὶ εἰς ὅλας τὰς ἄλλας χώρας τῆς Εὐρώπης ξέναι ἑταιρεῖαι κάμνουν γεωτρήσεις, διότι ἀπαιτεῖται τεχνικὸν καὶ εἰδικευμένον προσωπικὸν καθὼς καὶ τεράστια ποσὰ διὰ τὸ θέμα τῶν ἐρευνῶν. Σᾶς ἀναφέρω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν Τουρκίαν εἶναι 12 ξέναι ἑταιρεῖαι καὶ κάμνουν γεωτρήσεις. Εἰς τὴν Ἱσπανίαν 6 ξέναι ἑταιρεῖαι κάμνουν γεωτρήσεις καὶ εἰς τὴν Λιβύην 15 ξέναι ἑταιρεῖαι. Συνεπῶς, βλέπετε, ὅτι τελευταίως αἱ χῶραι αἱ ὁποῖαι δὲν εἶχον ἐξερευνηθῆ, κατέφυγον εἰς πολλὰς ξένας ἑταιρείας ὥστε συγχρόνως νὰ κάμνουν γεωτρήσεις εἰς ὅλας τὰς περιοχὰς διὰ νὰ ἐξακριβωθῇ τὸ ταχύτερον ἐὰν ὑπάρχῃ ἢ ὄχι πετρέλαιον. Μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου, ἡ Κυβέρνησις ἐπεδίωξε νὰ προσελκυσθῇ τὸ ξένον ἐνδιαφέρον καὶ τὸ ἐπέτυχεν. Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχε μεταξὺ ἄλλων καὶ ὁ κ. Ζίγδης, ὁ ὁποῖος τότε ὑπεστήριξε, καὶ εἶναι πρὸς τιμήν του αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀνέπτυξεν, ὅτι συμφέρον τῆς Ἑλλάδος εἶναι τὸ ταχύτερον νὰ γίνουν γεωτρήσεις, νὰ προσελκυσθοῦν ἑταιρεῖαι νὰ διαθέσουν χρήματα. Μάλιστα εἶχον ποσοστὸν συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὰ κέρδη τῶν γεωτρήσεων 45% καὶ ἐπιέσθην ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν νὰ τὸ μειώσω ἀκόμη καὶ εἰς 30%. Καὶ ἐγὼ τὸ 45% τὸ ἔκαμα 40% διὰ τῆς συμβάσεως δὲ ἐπετύχομεν συμμετοχὴν 50% εἰς τὰ κέρδη ἐκ τῶν γεωτρήσεων. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα θὰ σᾶς δώσω ἐν συνεχείᾳ θὰ πεισθῆτε, ὅτι ἡ σύμβασις αὐτὴ εἶναι ἐκ τῶν πλέον καλυτέρων συμβάσεων τῶν τελευταίων ἐτῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπεγράφησαν εἰς τὰς γειτονικὰς χώρας ἀπὸ ξένας ἑταιρείας. Εἰς τὸ θέμα τῶν ἐπενδύσεων εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἰς τὴν σύμβασιν τῆς ESSO ἔχομεν εἰς τὸ πρῶτον ἔτος 125 δολλάρια κατὰ τετρ. χιλιόμετρον, εἰς τὸ δεύτερον ἔτος ὁμοίως τὸ ἴδιον, εἰς τὸ τρίτον καὶ τὸ τέταρτον ἔτος 150 δολλάρια καὶ εἰς τὸ ἕκτον ἔτος 300 δολλάρια μέχρι καὶ τοῦ 8ου ἔτους κατὰ τετρ. χιλιόμετρον. Εἰς τὴν Λιβύην εἶναι τέσσαρα δολλάρια καὶ 20 σὲντς εἰς τὸ πρῶτον ἔτος, ἐνῷ ἡμεῖς ἔχομεν 125 δολλάρια. Εἰς τὴν Σαχάραν εἶναι 100 δολλάρια κατὰ τετρ. χιλιόμετρον ὅλα τὰ χρόνια μέχρι τοῦ 6ου ἔτους, ὁπότε περαιτέρω δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψει τίποτε. Εἰς δὲ τὴν Τουρκίαν, ἡ ὁποία προσήλκυσε καὶ 12 ἑταιρείας, δὲν ὑπάρχει καμμία ὑποχρέωσις. Ὑπέγραψαν τὰς συμβάσεις αἱ ξέναι ἑταιρεῖαι καὶ δὲν ἔχουν ὑποχρέωσιν νὰ δαπανήσουν δι’ ὅλα τὰ χρόνια οὔτε ἕνα δολλάριο. Τοὺς εἶπον οἱ Τοῦρκοι, κάμετε γεωτρήσεις μήπως εὑρεθῇ πετρέλαιον, χωρὶς καμμίαν ὑποχρέωσιν. Ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τῶν ὑποχρεώσεων διὰ τὴν ἔναρξιν τῶν γεωτρήσεων μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως. Εἰς τὴν Ἑλλάδα ἡ ὑποχρέωσις τῆς ESSO ἀρχίζει μετὰ 16 μῆνας ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως νὰ κάμῃ γεωτρήσεις καὶ τοῦτο εἶναι περίπου 4 μῆνες μικρότερον τοῦ ὁρίου ποὺ ἔχει ὁρίσει ὁ νόμος. Εἰς τὴν Τουρκίαν ἡ ὑποχρέωσις τῶν γεωτρήσεων ἀρχίζει μετὰ 5 ἔτη ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως καὶ ὄχι 16 μῆνας ποὺ ἔχει ἡ Ἑλλάς. Εἰς τὴν Λιβύην καὶ τὴν Γαλλικὴν Σαχάραν δὲν ὑπάρχει καμμία ὑποχρέωσις. Ἔγινεν ἡ σύμβασις, χωρὶς νὰ ἀναφερθῇ ἀπὸ πότε θὰ ἀρχίσουν αἱ γεωτρήσεις. Εἰς τὸ θέμα τοῦ περιορισμοῦ τῶν χώρων, τὸ ὁποῖον ἔχει καὶ ἰδιαιτέραν σημασίαν, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὁ κ. Κιτσίκης, ὁμολογῶ, ὅτι καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἐδῶ, ὑπεστήριξεν ἀπόψεις, τὰς ὁποίας δὲν ἀνέμενον ἀπὸ αὐτόν, λόγῳ τῆς ἰδιότητός του, διότι θὰ ἔπρεπε τέλος πάντων νὰ ὑποστηρίξῃ ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι νὰ στηρίζωνται ἐπὶ ἐπιστημονικῶν δεδομένων καὶ οὐχὶ ἐπὶ πολιτικῶν κριτηρίων. Εἶπε καὶ ἐπανέλαβεν, ὅτι εἰς ὅλας τὰς συμβάσεις πρόκειται περὶ ἀποικιακῶν συμβάσεων καὶ ὅτι ἡ Ἑλλὰς δίδει εἰς τὴν ESSO ὅλο τὸ πετρέλαιον τῆς Ἑλλάδος. Κύριοι, ἡ Ἑλλὰς ἔχει 120.000 τετραγωνικὰ χιλιόμετρα. Εἰς τὴν ESSO ἐδώσαμεν 4.000 τετραγωνικὰ χιλιόμετρα καὶ ὑποχρεοῦται αὕτη, διὰ τῆς συμβάσεως, εἰς τὸ δεύτερον ἔτος νὰ περιορισθῇ εἰς τὸ ἥμισυ τῆς ἐκτάσεως, εἰς τὸ τρίτον καὶ τέταρτον ἔτος εἰς τὰ 50% καὶ εἰς τὸ πέμπτον ἔτος ὑποχρεοῦται νὰ κρατήσῃ τὰ 25% τῆς ἐκτάσεως, τὸ ὁποῖον 25% θὰ κρατήσῃ ἐὰν εὕρῃ πετρέλαιον, ὁπότε καὶ θὰ πάρῃ ὁριστικὸν παραχωρητήριον, δηλαδὴ ἡ σύμβασίς μας λέγει: Ἔλα νὰ ἐξοδεύσῃς 6.500.000 δολλάρια, διὰ νὰ κρατήσῃς εἰς τὸ τέλος 25% τῆς ἐκτάσεως, ἐὰν εὕρῃς πετρέλαιον. Πῶς, συνεπῶς, ὑπεστήριξεν ὁ κ. Κιτσίκης καὶ τότε καὶ τώρα, ὅτι παραχωροῦμεν ὅλα τὰ πετρέλαια τῆς Ἑλλάδος, ὅτι παραχωροῦμεν ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα, διότι καὶ αὐτὸ ἐλέχθη. Τώρα, ἔναντι τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ἡμεῖς νὰ κρατήσῃ ἡ Ἑταιρεία τὰ 50% εἰς τὸ δεύτερον ἔτος καὶ μετὰ τὸ 25%, τί συμβαίνει εἰς ἄλλας χώρας. Εἰς τὴν Λιβύην εἰς τὸ 5ον ἔτος ὑποχρεοῦται νὰ παραιτηθῇ τοῦ 25%, ἐνῷ εἰς ἡμᾶς εἰς τὸ 5ον ἔτος θὰ παραιτῆται τοῦ 75% τῆς ἐκτάσεως. Εἰς τὴν Τουρκίαν μέχρι τοῦ 10ου ἔτους δὲν παραιτεῖται οὐδενὸς χώρου. Εἰς τὴν Γαλλικὴν Σαχάραν μέχρι καὶ τοῦ 4ου ἔτους δὲν παραιτεῖται οὐδενὸς χώρου. Καὶ μετὰ 5ετίαν ἀρχίζει ἡ παραίτησις ἀπὸ τὰ 50%, εἰς τὴν 10ετίαν φθάνει τὸ 62% καὶ εἰς τὴν 15ετίαν φθάνει εἰς τὰ 100%, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἐπιτυγχάνομεν εἰς τὸ 8ον ἔτος.

§59Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τί γίνεται εἰς τὴν Σικελίαν;

§60Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τί γίνεται εἰς τὴν Σικελίαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ συμμετοχὴ εἰς τὰ κέρδη κατὰ 50% εἶναι τὸ συνήθως ἰσχῦον. Ὑπάρχουν καὶ κατὰ πολὺ χειρότεροι ὅροι. Ὑπάρχει μόνον μία σύμβασις τὴν ὁποίαν ἔκαμαν οἱ Ἰταλοὶ εἰς τὸν Περσικὸν Κόλπον, ὅπου τὰ πετρέλαια εἶναι βέβαιον, ὅτι ὑπάρχουν καὶ ὅπου ὑπάρχει ἡ ἑξῆς διάκρισις, ἡ ὁποία πρέπει νὰ γίνῃ γνωστή, δηλαδὴ εἰς τὴν Εὐρώπην θεωρεῖται, ὅτι ἀπαιτεῖται ποσὸν τριῶν δολλαρίων κατὰ τόννον διὰ τὴν ἀνεύρεσιν πετρελαίων ἐνῷ εἰς τὰς Ἀραβικὰς χώρας χρειάζονται 4 σέντς. Φαντασθῆτε τὴν διαφοράν. Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ποὺ εἶναι βεβαία σχεδὸν ἡ ἀνεύρεσις πετρελαίων ἔχομεν μία σύμβασιν ὑπογραφεῖσαν μεταξὺ Ἰταλίας καὶ Περσίας δυνάμει τῆς ὁποίας παίρνουν οἱ Ἰταλοὶ 25% καὶ 75% παίρνει ἡ Περσία. Ἀλλὰ δὲν ἐτέθη ἐν ἰσχύϊ καὶ ὑπάρχει καὶ συμμετοχὴ τῆς Περσικῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰ ἔξοδα τὰ ὁποῖα δίδει ἡ Ἰταλικὴ Ἑταιρεία. Συνεπῶς, τὸ 50% εἶναι τὸ ἰσχῦον. Ἀλλὰ εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἰς τὰς συμβάσεις μας ὑπάρχει τὸ ἑξῆς πλεονέκτημα ἔναντι τῶν ἄλλων: Ὅτι δὲν ἀνεγνωρίσθη ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἰσχύει εἰς τὴν Τουρκίαν καὶ τὰς ἄλλας χώρας ὅπου ἀναγνωρίζεται, ὅτι μόλις βγῇ τὸ πετρέλαιον, ἀπὸ τὸ ἀκαθάριστον αὐτὸ νὰ ἀφαιρῆται ἕνα ποσοστὸν 27½% τὸ ὁποῖον ἀποχωρίζεται ἐκ τοῦ ὑπολοίπου καὶ ἐπὶ τῶν 62½% γίνεται ἡ συμμετοχή. Συνεπῶς, τὸ 50% τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς τὴν Τουρκίαν οὐσιαστικῶς εἶναι 63 διὰ τὴν Ἑταιρείαν καὶ 37 διὰ τὸ Κράτος. Αὐτοὶ εἶναι μερικοὶ βασικοὶ ὅροι τοὺς ὁποίους ἀναφέρω καὶ τοὺς ὁποίους σᾶς ἀνέπτυξα ἁπλῶς διὰ νὰ ἴδητε ποία εἶναι ἡ βάσις τῆς συμβάσεως καὶ ποίους ὅρους ἔχει ἔναντι ὅλων τῶν ἄλλων συμβάσεων. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται εἶναι τὸ ταχύτερον νὰ γίνουν γεωτρήσεις εἰς ὅλας τὰς περιοχὰς τῆς Ἑλλάδος. Ὅλαι αἱ χῶραι καλοῦν ξένας ἑταιρείας καὶ κάμνουν γεωτρήσεις. Γεώτρησις στοιχίζει πολλὰ χρήματα καὶ θεωρεῖται ὡσὰν ἕνα εἶδος χαρτοπαιγνίου. Σπαταλῶνται τεράστια ποσά. Ὁ ἴδιος ὁ Χέλης ἀνέφερεν, ὅτι ἐξώδευσεν, 6,5 ἑκατ. δολ. καὶ δὲν εὑρῆκε πετρέλαιον. Κατὰ μέσον ὅρον μία γεώτρησις ἀπαιτεῖ 500.000 δολλάρια. Συνεπῶς ἀφοῦ θεωρεῖται εἰς ὅλον τὸν κόσμον, ὅτι ἕνα πρὸς δέκα εἶναι αἱ κανονικαὶ γεωτρήσεις, θὰ πρέπει νὰ ὑπολογίζεται, ὅτι διὰ νὰ εὕρῃ πετρέλαιον ὁ ἐνεργῶν τὴν γεώτρησιν θὰ πρέπει διὰ κάθε περιοχὴν νὰ σπαταλῶνται 5 ἑκατομμύρια δολλάρια κατὰ μέσον ὅρον. Ὅταν συνεπῶς ἔχετε 120.000 τετραγωνικὰ χιλιόμετρα θὰ πρέπει νὰ διατεθῇ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ποσὸν περίπου 200 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καὶ χωρὶς τὴν βεβαιότητα, ὅτι θὰ εὑρεθῇ πετρέλαιον. Συνεπῶς ὁ μόνος τρόπος εἶναι ὁ τρόπος τὸν ὁποῖον ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις καὶ σᾶς πληροφορῶ, ὅτι οἱ ἁρμόδιοι εἰσηγηταί μας μᾶς εἶπον νὰ μὴ ἀναλάβωμεν δι’ αὐτεπιστασίας νὰ κάμωμεν γεωτρήσεις καὶ ὁ καθηγητὴς Μπένος μᾶς ἀπέτρεψε καὶ ὁ κ. Ζάχος ἀκόμη μᾶς εἶπεν ὅτι ἐγὼ δὲν συνιστῶ νὰ ἐξοδεύσητε τόσα λεπτὰ ὡς Κυβέρνησις. Ἐν τούτοις ἡμεῖς ὡς Κυβέρνησις ἀπεφασίσαμεν νὰ διακινδυνεύσωμεν σημαντικὰ ποσά. Εἰς τὴν περιοχὴν Ζακύνθου–Παξῶν καὶ Πύλου αἱ γεωτρήσεις θὰ γίνουν εἰς τὴν θάλασσαν. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἠρώτησα τὸν κ. Κιτσίκην ποία εἶναι ἡ ἰδική του ἄποψις. Μοῦ εἶπε νὰ τὰ κάμωμεν μόνοι μας. Ἐφέραμε Ρουμάνους διὰ νὰ κάμουν διὰ λογαριασμόν μας, ἀλλὰ ὅταν τοὺς εἶπα νὰ ἐξετάσουν τὴν Θεσσαλονίκην μοῦ ἀπήντησαν, ὅτι ἡ περιοχὴ τῆς Θεσσαλονίκης ὅπου ἠμπορεῖ νὰ εὑρεθῇ πετρέλαιον εἶναι ἐντὸς τῆς θαλάσσης καὶ ὅτι δὲν ἔχουν πεῖραν. Συνεπῶς ἡ περιοχὴ αὐτὴ ποὺ εἶναι θαλασσία μόνον εἰς ἑταιρείαν ὡς ἡ ΕΣΣΟ θὰ ἔπρεπε νὰ παραχωρηθῇ. Ἡ ἰδία Ἑταιρεία ἔχει εὕρει πετρέλαιον εἰς Σαχάραν ἐκεῖ ὅπου γαλλικὴ Ἑταιρεία ἔκαμε γεωτρήσεις καὶ δὲν εὗρε πετρέλαιον ἀλλὰ ἐν τούτοις αὐτὴ εὑρῆκε. Πῶς, κύριε Κιτσίκη, ἀπὸ τὴ μιὰ μεριὰ ἔρχεσθε καὶ λέγετε, ὅτι εἰς τὴν Σαχάραν εὑρῆκαν, ἐδῶ δὲν θέλουν νὰ εὕρουν; Εἶναι δυνατὸν νὰ τὰ ὑποστηρίζετε αὐτά; Ὁ κ. Κιτσίκης, πρῶτον, ἀνεφέρθη εἰς τὸ περίφημον ἄρθρον 29, ὅτι τὰ δίδομεν ἔναντι ἀνταλλαγμάτων. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ΜΠΑΓΚΕΡΙΝ ποὺ ἀναφέρετε εἶναι ἐλεύθερον εἰς τὴν Ἑλλάδα. Σᾶς ἀνέφερα εἰς ποίας Ἑταιρείας ἐδώσαμε δικαίωμα διαθέσεως πετρελαίων, διὰ πλοῖα, ἀεροπλάνα τὰ πάντα. Εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπῆρχον προπολεμικῶς ἡ Σέλλ, Μόμπιλ, Πουρφίνα, Μπί–Πί, Ρέστης. Ἐδώσαμε τώρα προσφάτως εἰς τὸν Μαμιδάκην, τὸ 58: «..... (ἀναγινώσκει) .....................». Ὅταν δίδωμεν εἰς τοὺς πάντας νὰ μὴ δώσωμεν εἰς τὴν μεγαλυτέραν ἑταιρείαν τοῦ κόσμου, ἡ ὁποία ἔχει διανομὴν εἰς ὅλην τὴν λοιπὴν Εὐρώπην, καὶ νὰ μὴ ἔκαμνε γεωτρήσεις, τὸ ὅτι θὰ ἤρχετο νὰ ἐξοδεύσῃ τόσα λεπτὰ εἶναι ἀρκετὸν νὰ τῆς δώσωμεν τὸ δικαίωμα αὐτὸ καὶ ἀπολαμβάνει πᾶς αἰτῶν, διαθέτων ὅμως πετρέλαια καὶ τεχνικὰ μέσα. Ἀπορῶ, πῶς ὁ κ. Κιτσίκης εἶναι ἀνακόλουθος εἰς τὰς ἀρχάς του, διότι τὸ δικαίωμα τῆς διανομῆς θίγει τὶς μεγάλες Ἀμερικανικὲς ἑταιρεῖες. Διότι τὸ νὰ ἔλθῃ ἡ Ε-ΣΣΟ εἰς τὴν Ἑλλάδα, σημαίνει, ὅτι θὰ μοιρασθῇ τὰ ὑπάρχοντα κέρδη μὲ τὴν Μπὶ–πί, τὴν Μόμπιλ κλπ. Ὁ κ. Κιτσίκης, εἶναι ὑπερασπιστὴς τῶν συμφερόντων τῶν ἑταιρειῶν αὐτῶν; Ἐφ’ ὅσον δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς πάντας, διατὶ νὰ μὴ τὸ δώσωμεν εἰς μίαν ἑταιρείαν ποὺ θὰ ἐξοδεύσῃ ἑκατομμύρια δολλάρια διὰ νὰ εὕρῃ τὸ πετρέλαιον; Ἐνῷ ὅλαι αὗται αἱ ἑταιρεῖαι ἔχουν δικαίωμα διανομῆς χωρὶς νὰ κάμουν καμμίαν προσπάθειαν διὰ γεωτρήσεις καὶ δὲν θὰ δώσωμεν δικαίωμα εἰς αὐτοὺς ποὺ θὰ ἐξώδευαν πολλὰ λεπτὰ διὰ νὰ ἰδῇ ἡ Ἑλλὰς μία καλύτερη ἡμέρα; Καὶ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἀντάλλαγμα. Ὁμολογῶ, ὅτι αὐτὸ μὲ ἐξέπληξεν. Ἦλθεν ὁ κ. Κιτσίκης, καὶ ἀνεφέρθη εἰς τὸ ἄρθρον 28. Ἐὰν ὁ κ. Κιτσίκης ἐρωτήσῃ ἕνα δικηγόρον, οἱονδήποτε, θὰ ἔβλεπεν, ὅτι εἰς κάθε σύμβασιν παραχωρήσεως, μπαίνει ὁ ὅρος, ἐὰν ἐκκινηθῇ αὐτό, ἀναλαμβάνει ὑποχρέωσιν. Δὲν ὑπάρχει σύμβασις πωλήσεως ἢ καταχωρήσεως εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἱστορίαν ποὺ νὰ μὴ μπαίνῃ ὁ ὅρος ἐκκίνησις. Σᾶς ἐδήλωσα, ὅτι ὁ Χέλης ἐξέπεσεν ὁριστικῶς. Τοῦ ἔδωσα τὸ δικαίωμα, ἐπειδὴ διέθεσε τόσα ἑκατομμύρια δολλάρια, νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα κατ’ ἀπόλυτον προτεραιότητα, νὰ πάρῃ ἕνα χῶρον καὶ τοῦ εἶπα, ἐντὸς δύο μηνῶν νὰ πᾶς εἰς τὸν χῶρον σου. Ἐξέπεσε καθ’ ὅλους τοὺς τύπους. Ἂν ἐμπῆκεν αὐτὴ ἡ διάταξις, εἶναι μία διάταξις ποὺ μπαίνει παντοῦ. Καὶ ἐνῷ ὁ κ. Κιτσίκης θὰ ἔπρεπε νὰ συγχαρῇ τὴν Κυβέρνησιν καὶ οἱοσδήποτε ὀφείλει νὰ τὴν συγχαρῇ, διότι καλοῦνται ξέναι ἑταιρεῖαι νὰ διαθέσουν τοῦ κόσμου τὰ λεπτὰ διὰ νὰ εὕρουν ἂν ὑπάρχῃ πετρέλαιον, ἔρχεται καὶ ψάχνει φιρί–φιρὶ νὰ βρῇ διάταξιν καὶ ἄρθρα ἀπίθανα, φορολογικά, ἀκόμη ἠσχολεῖτο καὶ μὲ νομικά, διὰ νὰ ἐπικρίνῃ τὴν σύμβασιν. Ὁ κ. Κιτσίκης, μετὰ τὸ ἄρθρον 29, ἀνεφέρθη εἰς ἕνα ἄλλο ἄρθρον καὶ εἶπεν, ὅτι τὸ Δημόσιον, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ εἰς τὴν ἑταιρείαν οὔτε λέξιν καὶ ὅτι ἡ ἑταιρεία κάνει ὅ,τι θέλει. Τὸ εἶπε δὲ κατὰ τρόπον πομπώδη καὶ σηκώθηκε εἷς ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων καὶ γελῶν ἠρώτησεν «ἀλήθεια;». Ὅμως, ἐὰν καὶ ὁ γελάσας καὶ ὁ κ. Κιτσίκης ἀνεγίνωσκον τὸ ἄρθρον, θὰ ἔβλεπον τὰ ἑξῆς: Τὸ ἄρθρον 14, λέγει εἰς τὴν παράγραφον 3: «Αἱ ἑταιρεῖαι ὑποχρεοῦνται νὰ ὑποβάλουν........ (ἀναγινώσκει)........». Ἡ παράγραφος 6 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου, λέγει: «...... ..... (ἀναγινώσκει)..........». Καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 19, λέγει: «Τὸ Δημόσιον ἐπιφυλάσσει εἰς ἑαυτὸ τὸ δικαίωμα...... (ἀναγινώσκει)......». Δηλαδή, ἀπὸ ὅσα ἐξάγονται, τὸ Δημόσιον παρακολουθεῖ καὶ ἐλέγχει ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν τὴν ἑταιρείαν. Ὁ κ. Κιτσίκης ἀνεφέρθη ἐν συνεχείᾳ εἰς τὸ θέμα τῆς μετατρεψιμότητος καὶ τῆς φορολογίας. Αὐτὰ τὰ ἀναφέρω, διὰ νὰ ὑποστηρίξω αὐτὰ ποὺ εἶπα πρὸ ὀλίγου, ὅ,τι, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὸ γενικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον εἶναι, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη εἰς τὴν Ἑλλάδα συγχρόνως νὰ γίνουν γεωτρήσεις εἰς ὅλας τὰς περιοχάς, καὶ θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον ἂν μπορούσαμεν νὰ καλύψωμεν εἰς ἕνα χρόνον τὰς περιοχὰς τῆς Ἑλλάδος καὶ νὰ γίνουν γεωτρήσεις εἰς ὅλας τὰς περιοχὰς τῆς χώρας, θὰ ἦτο καλὸν διὰ τὴν Ἑλλάδα, διότι θὰ ἐγνωρίζαμεν εἰς δύο, τρία ἔτη, ἂν ἔχωμεν ἢ ὄχι πετρέλαιον. Καλὸν εἶναι νὰ γίνωνται γεωτρήσεις εἰς πολλὰς περιοχὰς συγχρόνως, διότι ἐξασφαλίζεται ἕνα τεχνικὸν πλεονέκτημα. Μία γεώτρησις, εἰς ὡρισμένα σημεῖα, δίδει ἀσφαλῆ κριτήρια δι’ ἄλλας περιοχάς. Ἠμπορεῖ αἱ γεωτρήσεις ποὺ θὰ γίνουν ἢ ἀπὸ τοὺς Ρουμάνους ἢ ἀπὸ τοὺς Γάλλους, νὰ μᾶς δώσουν στοιχεῖα ἂν ὑπάρχουν πετρέλαια εἰς τὴν Πελοπόννησον καὶ τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν καὶ ἀντιθέτως, αἱ γεωτρήσεις ποὺ θὰ γίνουν εἰς τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν, νὰ μᾶς δώσουν στοιχεῖα ἂν ὑπάρχῃ πετρέλαιον εἰς τὴν Μακεδονίαν. Συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον εἶναι ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη νὰ γίνουν ταὐτοχρόνως εἰς πολλὰς περιοχάς, τὸ Κράτος ὤφειλε νὰ καλέσῃ ξένας ἑταιρείας νὰ κάμουν γεωτρήσεις συγχρόνως εἰς πολλὰ μέρη. Ἡ σύμβασις τὴν ὁποίαν ἐκάμαμεν, εἶναι ἀπὸ τὰς καλυτέρας συμβάσεις ποὺ ἐγένοντο εἰς τὰς γύρω περιοχάς. Καὶ εἰς τὸ θέμα τῶν ποσοστῶν καὶ εἰς τὸ θέμα τῶν ὅρων καὶ εἰς τὸ θέμα τῆς παρακολουθήσεως. Ὁ κ. Κιτσίκης, ἀνεφέρθη, ἐν συνεχείᾳ, εἰς τὸ θέμα τοῦ βάθους τῶν γεωτρήσεων καὶ μάλιστα, ἐθεώρησεν ἐξ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἔπρεπε νὰ βγάλῃ τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ ΕΣΣΟ δὲν θέλει νὰ βγάλῃ τὰ πετρέλαια εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ ἀντιθέτως, εἶπεν, ὅτι εἰς τὴν Λιβύην τὰ ἔβγαλε. Τώρα, γιατὶ δὲν θέλει εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ εἰς τὴν Λιβύην θέλει νὰ τὰ βγάλῃ, αὐτὸ μόνον ὁ κ. Κιτσίκης μπορεῖ νὰ μᾶς πῇ, πῶς ἔβγαλεν αὐτὸ τὸ συμπέρασμα. Δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω, πῶς μία ἑταιρεία, ὅπως ἡ ΕΣ-ΣΟ, θὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα νὰ ἐξοδεύσῃ 6,5 ἑκατομμύρια διὰ νὰ μὴ ἀνακαλύψῃ πετρέλαιον. Ξεύρετε πῶς ἠμποροῦσε νὰ συμβῇ αὐτό; Ἐὰν μὲ τὴν σύμβασιν δὲν ὑπεχρεοῦτο εἰς περιορισμὸν τοῦ χώρου καὶ ἐὰν εἰς μίαν 8ετίαν δὲν ἐπέστρεφεν ὅλον τὸν χῶρον. Μὲ τὴν σύμβασιν, ἔχει ὑποχρέωσιν εἰς τὸ δεύτερον ἔτος νὰ περιορίσῃ τὸν χῶρον του εἰς τὰ 50% καὶ εἰς τὸ 8ον ἔτος θὰ μᾶς δώσῃ ὅλην τὴν περιοχήν, ἂν δὲν βρῇ πετρέλαιον. Πῶς, κ. Κιτσίκη, λέγετε, ὅτι δὲν θὰ εὕρουν πετρέλαια; Τόσον ἀνόητοι εἶναι, νὰ ἐξοδεύσουν τόσα λεπτά, νὰ διακινδυνεύσουν τὸ κῦρος των καὶ μετὰ 8 χρόνια νὰ τοὺς πάρωμεν καὶ νὰ τοὺς πετάξωμεν, διότι ἐκ τῆς συμβάσεως φεύγουν. Καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλὰ δικαιούμεθα ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ εἴπωμεν, μὲ τὰ δικά σου γεωτρύπανα σὲ πληρώνομεν νὰ προχωρήσῃς. Κατὰ ποίαν λογικὴν σεῖς, κ. Κιτσίκη, ἐβγάλατε τὰ συμπεράσματα αὐτά; Ἐπίσης, ὁ κ. Κιτσίκης, κατέφυγεν εἰς ὡρισμένα περιοδικά, διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὰς ἀπόψεις του καὶ εἶπεν, ὅτι εἰς ὡρισμένας περιοχὰς ἔφθασαν 4.000 μέχρι 20.000 μέτρα. Ὁ κ. Κιτσίκης ἐξέχασεν ἤ, μᾶλλον, δὲν ἠθέλησε νὰ μάθῃ, ὅτι εἰς τὴν Ρουμανίαν εὑρῆκαν πετρέλαια καὶ εἰς 50 μέτρα καὶ εἰς 100 καὶ εἰς 1.000. Καὶ ὅλοι οἱ εἰδικοὶ ποὺ ἦλθον εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶπον, ὅτι δὲν θὰ ὑπερβοῦν τὰ 3.000 μέτρα. Δὲν γνωρίζω, ἠμπορεῖ νὰ εἶναι καὶ 1.500. Καὶ τὰ γεωτρύπανα τῆς ΕΣΣΟ εἶναι 8 χιλ. ποδῶν. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ἐκάμαμεν τὸν Νόμον...

§61Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐκάματε, ὄχι ἐκάμαμεν τὸν νόμον.

§62Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Μάλιστα, ἐκάμομεν τὸν νόμον, εἴχομεν τὴν τιμὴν νὰ τὸν κάμωμεν καὶ εἰς ἡμᾶς θὰ ὀφείλεται ἡ τιμή, ἐὰν εὑρεθοῦν πετρέλαια. Σεῖς κρατήσετε τὴν τιμήν, ὅτι δὲν ἐκάματε τὸν νόμον. Ἡμεῖς εἴμεθα ὑπερήφανοι, διότι ἐκάμαμεν τὸν νόμον καὶ θὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι, ἐὰν εὑρεθοῦν πετρέλαια. (Χειροκροτήματα). Ὅταν, λοιπόν, ἔγινεν ὁ νόμος, ἐθέσαμεν ὡρισμένα περιθώρια, καὶ ὅταν γίνεται μία σύμβασις, τίθενται συνήθως ὡρισμένα ὅρια. Δὲν ἕπεται, ὅτι θὰ φθάσουν τὰ 1.500 μέτρα ἢ 1.499 ἢ τὰ 1.401. Ἡ ἑταιρεία ἦλθε νὰ εὕρῃ πετρέλαια καὶ γνωρίζει, ὅτι, ἐὰν δὲν τὸ εὕρῃ θὰ τὰ εὕρωμεν ἡμεῖς καὶ ἑταιρεία, ὡς ἡ ΕΣΣΟ, δὲν διακινδυνεύει τὸ κῦρος της εἰς ὅλον τὸν κόσμον, ἐὰν τὰ εὕρωμεν ἡμεῖς καὶ δὲν τὰ εὕρῃ ἐκείνη. Ἐὰν ἡ ἑταιρεία ἴδῃ, ὅτι πρέπει νὰ φθάσῃ εἰς 1.800 μέτρα ἢ εἰς τὰ 3.000 μέτρα ἢ 3.500 μέτρα, θὰ φθάσῃ, διότι ἦλθεν ἐδῶ διὰ νὰ εὕρῃ πετρέλαια. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον. Ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ δὲν ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν, παρὰ μόνον εἰς τὰ κύρια σημεῖα της, εἰς τὰ ὁποῖα καὶ ἀπήντησα. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε δὲ νὰ κάμω μίαν παρομοίωσιν, ὅτι «μᾶς χαρίζουν τὸ γνωστὸν ὑποζύγιον καὶ τὸ βλέπομεν, ἐὰν μᾶς κάνῃ ἢ ὄχι». Καλοῦμεν τὰς ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐξοδεύσουν πολλὰ χρήματα καὶ ἐὰν εὕρουν πετρέλαια, θὰ μετάσχῃ καὶ ἡ Ἑλλάς. Καὶ ἂν εὑρεθοῦν πετρέλαια, θὰ κερδίσῃ καὶ ἡ Ἑλλάς. Πρέπει νὰ γνωρίζετε, κ. συνάδελφε, ὅτι ἀφ’ ἧς εὑρεθοῦν τὰ πετρέλαια, τὰ ἔξοδα εἶναι ἐλάχιστα διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν καὶ συνεπῶς, τὸ 50% εἶναι πολὺ σημαντικόν. Καὶ διὰ νὰ πεισθῆτε, σᾶς ἀναφέρω καὶ τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν περιοχὴν Θεσσαλονίκης, ὑπῆρξεν ἐνδιαφέρον μιᾶς Γερμανικῆς ἑταιρείας, μὲ τὴν ὁποίαν διαπραγματευόμεθα, χωρὶς εἰς τίποτε τὸ ὁριστικὸν νὰ ἔχωμεν καταλήξει, ἀλλὰ πάντως διαπραγματευόμεθα καὶ διαφωνοῦμεν εἰς τὸ ποσοστόν. Οἱ Γερμανοὶ ἐπιμένουν εἰς τὰ 40% καὶ ἡμεῖς δὲν δεχόμεθα κάτω τοῦ 50%. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι, διὰ πρώτην φορὰν ἡ Ἑλλάς, ὅπως ὅλαι αἱ χῶραι τοῦ κόσμου, κάμνει προσπάθειαν ἐκτεταμένην καὶ σημαντικὴν διὰ νὰ εὕρῃ πετρέλαια. Καὶ ἡ σύμβασις αὐτή, ἀποτελεῖ τὴν ἀρχὴν τῆς προσπαθείας αὐτῆς. Μὲ τὴν σύμβασιν τῶν Ρουμάνων, τὴν ὁποίαν θὰ φέρω συντόμως καὶ τὴν σύμβασιν μὲ τὴν ΜΠΙ– ΠΙ, τὴν ὁποίαν ἐπίσης θὰ φέρω, ὅπως ἐπίσης καὶ μὲ τὴν γαλλικήν, καὶ μὲ τὴν προσπάθειαν ποὺ κάμνει ἡ ἑταιρεία Ἣλιος, διὰ νὰ συμβληθῇ εἴτε μὲ Ρουμάνους, εἴτε μὲ Γαλλικάς, εἴτε, ἐνδεχομένως, μὲ ἄλλας ἑταιρείας, μὲ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα εἰς ἐπαφὴν διὰ γεωτρήσεις εἰς νήσους τοῦ Αἰγαίου καὶ εἰς τὸ Αἰγαῖον Πέλαγος, ὅπου ὑπάρχουν σημαντικαὶ ἐνδείξεις, ὅπως εἰς τὴν Σαμοθρᾴκην καὶ τὴν Λῆμνον, θὰ ἠμπορέσῃ ἡ Ἑλλὰς νὰ ἐξακριβώσῃ, ἐὰν ἔχῃ ἢ δὲν ἔχῃ πετρέλαια. Θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ εὕρωμεν πετρέλαια. Ἀλλὰ διὰ νὰ εὕρωμεν πετρέλαια, πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς συμβάσεις μὲ ξένας ἑταιρείας, νὰ προχωρήσωμεν εἰς θυσίας τοῦ Ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ προχωροῦμεν καὶ πρὸς τὰς δύο κατευθύνσεις καὶ πιστεύω μὲ πλήρη ἐπιτυχίαν καὶ μὲ συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι πλήρως ἱκανοποιητικαί. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα).

§63Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μόνον εἰς δύο σημεῖα θὰ ἤθελα νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι καὶ πολὺ σοβαρά, διότι δὲν φαντάζομαι νὰ ἐσοβαρεύετο ὁ κ. ὑπουργός, εἰπών, ὅτι ὅσα εἶπον, τὰ εἶπον διὰ τὰ συμφέροντα τῶν δύο ἑταιρειῶν.

§64Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Κιτσίκη, δὲν εἶπα τέτοιο πρᾶγμα, οὔτε τὸ ὑποστηρίζω ἐν οὐδεμιᾷ περιπτώσει. Ἔκαμα ἁπλῶς ἕνα συλλογισμόν.

§65Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ὑπεστήριξα, ὅτι κακῶς εἰσῆλθεν ἡ ΕΣΣΟ εἰς τὴν οἰκογένειαν τῶν ἑταιρειῶν ποὺ ἔχουν τὴν ἐμπορίαν τῶν πετρελαίων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἶπον, ὅτι ἡ ἑταιρεία ΕΣΣΟ, ἡ ὁποία μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν εἶχεν εἰσέλθει εἰς τὴν οἰκογένειαν αὐτήν, εἰσῆλθεν ἤδη, διὰ νὰ ἔχῃ τὸ ἀντάλλαγμα τῶν δαπανῶν διὰ τὰς γεωτρήσεις. Καὶ σᾶς εἶπα, ὅτι τὸ ἀντάλλαγμα θὰ εἶναι πλουσιώτερον ἀπ’ ὅ,τι ιθὰ δαπανήσῃ, θὰ εἶναι περίπου 1.000.000 δολλάρια τὸν χρόνον. Δὲν κάμνει συνεπῶς θυσίας, διότι δὲν διακινδυνεύει τίποτε καὶ καλύπτεται ἀπὸ τὸ ἄρθρον 29. Τὸ δεύτερον σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ἤθελα νὰ ἀπαντήσω, εἶναι τοῦτο: Καλῶς ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης ἐκήρυξε τὴν ἑταιρείαν Χέλη ἔκπτωτον τότε καὶ καλῶς συνεφώνησε τὸ Συμβούλιον Μεταλλείων εἰς τοῦτο, διότι ἔπρεπε νὰ ἀπαλλαγῇ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον τοῦ Χέλη. Εἶπα, ἐπίσης, ὅτι τὸ ἄρθρον 28 δημιουργεῖ ζητήματα διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ ἐὰν κερδίσῃ ὁ Χέλης τὰς ἀξιώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει προσφεύγων πρὸς τοῦτο εἰς ἕνα Ἀμερικανικὸν δικαστήριον, τὰς ζημίας θὰ τὰς πληρώσῃ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον. Τὰ ἄλλα ποὺ εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν ἀνασκευάζουν τοὺς ἰσχυρισμούς μου, οἱ ὁποῖοι παραμένουν ἀκέραιοι. Αὐτὸ ποὺ εἶπεν ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι τὸ Δημόσιον ἔχει δικαίωμα ἐλέγχου, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει διάταξις ποὺ θὰ ἐπιτρέπῃ εἰς τὸ Δημόσιον νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν τῶν ἐμπιστευτικῶν σημείων. Εἶναι πράγματι μία περίεργος ἀξίωσις τῆς ἑταιρείας, ποὺ ἐμποδίζει τὸν ἔλεγχον τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου.

§66Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ δώσω καὶ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ζίγδην, σχετικῶς μὲ τὴν Σικελίαν. Λέγω, λοιπόν, ὅτι καὶ εἰς αὐτὴν τὴν Σικελίαν, οἱ ὅροι εἶναι δυσμενέστεροι ἀπὸ τοὺς ἰδικούς μας. Οὕτω, εἰς ἡμᾶς ὑπάρχει ἡ πρόβλεψις μέσα σὲ 8 χρόνια νὰ ἀπέρχεται. Εἰς τὴν Σικελίαν εἶναι 9 χρόνια. Διὰ τὴν Σικελίαν προβλέπεται ἐπιστροφὴ τοῦ χώρου ἀνὰ τριετίαν, εἰς ἡμᾶς, ἀντιθέτως, προβλέπεται ἡ ἐπιστροφὴ τοῦ 50% τοῦ χώρου τὸν πρῶτον χρόνον.

§67Κ. ΔΕΣΠΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐὰν ἡ ἑταιρεία κάμῃ γεωτρήσεις εἰς βάθος 1.500 μέτρων καὶ δὲν εὕρῃ πετρέλαιον καὶ τὸ ἐγκαταλείψῃ, βάσει τῆς συμφωνίας, θὰ δύναται τὸ Δημόσιον νὰ προχωρήσῃ τὰς γεωτρήσεις. Ἀλλὰ μήπως αὐτὸ γίνῃ κανών;

§68Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἡ ἑταιρεία, μετὰ πάροδον 2 ἐτῶν, θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἐπιστρέψῃ τὸ 50% τοῦ φόρου καὶ ἐὰν δὲν εὕρῃ πετρέλαιον, μετὰ τὴν πάροδον τῆς 8ετίας, θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸν χῶρον ἐλεύθερον καὶ θὰ ἔχῃ ἐξοδεύσει ἐν τῷ μεταξὺ 6.500.000 δολλάρια. Δὲν ἔχει, συνεπῶς, ὄφελος ἡ ἑταιρεία νὰ μὴ εὕρῃ πετρέλαιον καὶ νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸν χῶρον.

§69Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ ἡ ὥρα εἶναι προκεχωρημένη—εἶναι ἤδη 11η νυκτερινή—καὶ θὰ πρέπει νὰ διαφωτισθῶμεν ἐπὶ τῶν τεχνικῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ἀνεπτύχθησαν καὶ διότι ἓν νομοσχέδιον τεραστίας σημασίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ ἐσπευσμένως καὶ εἰς μόνην συζήτησιν, θὰ ἐπρότεινα νὰ παραιτηθῶμεν τῆς τυχὸν προτάσεως, ὅπως ἀκολουθήσῃ τὸ ἐν λόγῳ νομοσχέδιον τὴν τακτικὴν εἰς δύο συζητήσεις ψήφισιν, ἀλλὰ νὰ ἀναβληθῇ ἡ περαιτέρω συζήτησις τούτου διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν.

§70Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν συμφωνοῦν ὅλα τὰ Κόμματα, νὰ μὴ ὑποβληθῇ πρότασις περὶ ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου εἰς δύο συζητήσεις καὶ ὅτι θὰ τελειώσωμεν τὴν προσεχῆ Δευτέραν, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις.

§71Γ. ΠΡΙΦΤΗΣ. Ἐκ μέρους τῆς ΕΔΑ, δὲν θὰ ὑποβληθῇ πρότασις. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Κρῖκος).

§72Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ μέρους τῆς ΕΔΑ θὰ ὁμιλήσουν τρεῖς καὶ δὲν θὰ ὑπάρξῃ κωλυσιεργία.

§73Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ μέρους τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων θὰ ὁμιλήσουν μόνον δύο.

§74Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐκ μέρους τῆς Νέας Πολιτικῆς Κινήσεως θὰ ὁμιλήσῃ ἕνας.

§75Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ τηρηθῇ ἡ σειρὰ τῶν ἐγγεγραμμένων;

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως, θὰ τηρηθῇ ἡ σειρὰ τῶν ἐγγεγραμμένων. Κύριοι βουλευταί, ἐπέρχεται συμφωνία μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ποῖοι θὰ ὁμιλήσουν κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Δευτέρας;

§77Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Καμμίαν συμφωνίαν δὲν ἀποδεχόμεθα ἡμεῖς, ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὁμιλητῶν. Ἡ συμφωνία τοῦ κ. ὑπουργοῦ καὶ τοῦ Κόμματος τῆς ΕΔΑ, εἶναι νὰ ὁμιλήσουν τρεῖς, ἐμᾶς δὲν μᾶς ἀφορᾷ.

§78Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἐὰν θελήσουν νὰ ὁμιλήσουν καὶ ἀπὸ τὸ Κόμμα τῶν Ἀγροτῶν, ἡμεῖς δὲν τὸ ἀρνούμεθα.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐγώ, βλέπετε, δὲν ἔλυσα τὴν συνεδρίασιν, πρὶν ἀκόμη συνεννοηθῶμεν. Ποῖος θὰ ὁμιλήσῃ ἀπὸ τὸ Κόμμα τῶν Ἀγροτῶν;

§80Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Ἕνας μόνον θὰ ὁμιλήσῃ, κ. Πρόεδρε.

§81Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ παρεξήγησις, ἡμεῖς εἴπομεν ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Κωστοπούλου, ὅτι ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ΕΔΑ θὰ καταβληθῇ προσπάθεια νὰ τερματισθῇ κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Δευτέρας ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου καὶ δι’ αὐτὸ περιωρίσαμεν τὸν ἀριθμὸν τῶν ὁμιλητῶν. Αὐτὸ δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι περιορίζομεν καὶ τοὺς ὁμιλητὰς καὶ τῶν ἄλλων Κομμάτων.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑπομένως, ὑπάρχει συμφωνία μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Δευτέρας, θὰ ὁμιλήσουν, ὁπότε καὶ θὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις, οἱ ἑξῆς: Ν. Ζορμπᾶς, Σ. Κωστόπουλος, Α. Κακογιάννης, Ι. Ζίγδης, Μ. Γαληνός, Ι. Σιαφλέκης, Σ. Ἡλιόπουλος, Θ. Λυμπερίδης καὶ Α. Τσιάρας. (Ἐν συνεχεία, ὁμοφωνίᾳ ὅλων τῶν Κομμάτων, λαμβάνεται ἀπόφασις, ὅπως διακοπῇ ἡ περαιτέρω συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου καὶ συνεχισθῇ αὕτη, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς προσεχοῦς Δευτέρας, ὁπότε θὰ ὁμιλήσουν μόνον οἱ ὡς ἄνω ἐγγεγραμμένοι καὶ θὰ περατωθῇ ἡ συζήτησις καὶ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου).

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§84ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 11.10′ μ.μ.)