1960.01.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 33η

Τρίτη, 26 Ἰανουαρίου 1960

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.45′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Λ. Μπατρῖνος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μακρῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§2Κ. ΜΑΚΡΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Τριανταφυλλίδης, Χ. Γκαργκάνας, Π. Κάβδας, Π. Κλῆς καὶ Π. Πινάτσης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Ἰδιοκτητῶν Ἡμερησίων Ἐπαρχιακῶν Ἐφημερίδων» τοῦ Ν. 3505)56, ὡς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων, σχετικῶν πρὸς τὸν Τύπον». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Πολυχρονίδης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Νομ. Διατάγματος 3361)55 «περὶ ὀργανώσεως τῆς οἰνοπαραγωγῆς τῆς Ἐπαρχίας Ἀττικῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Παυλόπουλος καὶ Α. Βογιατζῆς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)59 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Σπηλιόπουλος, Γ. Βολουδάκης, Ε. Ἀθανασάκος, Ι. Παπαρτεμίου, Ν. Σπεντζάρης καὶ Π. Σταυρόπουλος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 162)59 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ ρυθμίσεως τρόπου ἐξοφλήσεως καθυστερουμένων ἀσφαλιστικῶν εἰσφορῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Β. Κρῖκος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Κοινοτήτων Ἀρτοτίνης, Τριστένων, Πενταγιῶν κλπ., αἰτουμένων τὴν ἄρσιν τῶν διατάξεων ἀπαγορεύσεως τῆς βοσκῆς. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ν. Κοντογιαννόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἀγροτῶν Καβασσίλων, αἰτουμένων τὴν λῆψιν προστατευτικῶν μέτρων, συνεπείᾳ ζημιῶν προελθουσῶν ἐκ πλημμυρῶν καὶ κακοκαιρίας. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν Ἕβρου, αἰτουμένου, ὅπως ἡ εἰς τοὺς Δήμους καὶ Κοινότητας προϋπηρεσία τῶν μελῶν του προσμετρηθῇ κατὰ τὴν προαγωγὴν αὐτῶν. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Σ. Χούτας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Καρροποιῶν καὶ Πεταλωτῶν, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ἐπελθοῦσαν ἐκ τῆς ἐπικρατήσεως τῶν τροχοφόρων αὐτοκινήτων καὶ τρακτὲρ ἀνεργίαν τῶν μελῶν του καὶ αἰτουμένου χορήγησιν ἀδειῶν αὐτοκινήτων ἢ οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Παγκρητίου Ἑνώσεως, αἰτουμένης τὴν ἀνέγερσιν ἀνδριάντος τοῦ Ἐθνάρχου Ἐλευθερίου Βενιζέλου. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Λ. Σαραφιανός, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἐργατοτεχνικῆς Ἑνώσεως Μεταλλωρύχων Στρατωνίου, αἰτουμένης, ὅπως περιληφθῇ εἰς τὸ ἐφετεινὸν πρόγραμμα ἐργατικῶν κατοικιῶν καὶ τὸ Στρατῶνι. Οἱ ἀγρόται Θέρμης–Μυτιλήνης, αἰτοῦν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλίσεως». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακογιάννης καὶ Μ. Χριστογεῶργος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Γ.Π.Σ. καπνοπαραγωγῶν Καινουρίου–Βλοχοῦ, δι’ ἧς διαμαρτύρεται δι’ ἀναβολὴν Νόμου συνταξιοδοτήσεως ἀγροτῶν. Ὁ βουλευτὴς Χίου κ. Ν. Ζορμπᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, αἰτουμένου τὸν ἐξωραϊσμόν, συντήρησιν τῶν ἱερῶν μνημείων τοῦ ἐν Μεσολογγίῳ Ταφείου τῶν Ἡρώων τοῦ 1821, τὴν ἀνέγερσιν τῶν δύο ἱστορικῶν μικρῶν ναῶν τοῦ Ἁγίου Νικολάου καὶ τῆς Παναγίας, ὡς καὶ τὸν ἐξωραϊσμὸν καὶ συντήρησιν καὶ ἄλλων, τῶν ἐν τῇ ἱερᾷ ταύτῃ πόλει ἱστορικῶν μνημείων, προτείνοντος πρὸς τοῦτο καὶ τὸν τρόπον ἐξευρέσεως πόρων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Παπαγεωργίου, Α. Κακογιάννης καὶ Μ. Χριστογεῶργος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν: Ἀγροτικοῦ Συλλόγου Λασηθίου (Ἡσίοδος), Γ.Π.Σ. Ἀγρινίου κλπ., αἰτουμένων τὴν συνταξιοδότησιν ἀγροτῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Κοντουδάκης, Κ. Χιωτάκης, Ι. Ἀθητάκης καὶ Γ. Παπαγεωργίου, καταθέτουν ἀναφορὰν κατοίκων τῆς πόλεως Χανίων, αἰτουμένων τὴν κατάργησιν τοῦ Α. Ν. 375, ὡς καὶ τῶν ἀντισυνταγματικῶν νόμων καὶ ψηφισμάτων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Λασκαρίδης, Κ. Κωνσταντάρας καὶ Γ. Εὐαγγέλου, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Καπνοβιομηχανίας Καβάλλας (Ν.Π.Δ.Δ.), αἰτουμένης χορήγησιν οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως ἐκ δραχ. 1.000.000, πρὸς συνέχισιν καὶ ἐπέκτασιν τῶν ἐργασιῶν της κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Ζαΐμης, Κ. Δεσποτόπουλος καὶ Π. Γλιγλῆς, καταθέτουν ἀναφορὰν κατοίκων Καρλοβασίου Σάμου, αἰτουμένων τὴν ἀπόλυσιν ἐκ τῶν φυλακῶν, βάσει τοῦ Ν. 2058)52 περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως τοῦ συμπατριώτου των Ἐμμ. Ἰωάν. Τζιώτη, ὡς καὶ ὅλων τῶν ἐν ταῖς φυλακαῖς κρατουμένων, διὰ τῆς χορηγήσεως γενικῆς ἀμνηστείας. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Β. Μπρακατσούλας, Χ. Φιλίππου καὶ Α. Τσιπώρης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Δημητρίου Γεωργ. Στουρνάρα, γεωργοκαπνοπαραγωγοῦ, κατοίκου Ἀνάβρας– Καρδίτσης, διαμαρτυρουμένου δι’ ἐπιβληθὲν αὐτῷ ἀδικαιολογήτως πρόστιμον ἐπὶ λαθραίᾳ δῆθεν κατοχῇ καπνοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Χιωτάκης, Ι. Κοντουδάκης, Β. Παπαγεωργίου καὶ Ι. Ἀθητάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν ἀγροτῶν τοῦ τέως Δήμου Πανεθίμου Χανίων Κρήτης, αἰτουμένων τὴν συμβολὴν τῆς Χώρας μας εἰς τὴν διεθνῆ ὕφεσιν καὶ εἰρήνην, εἰς τὴν ἀποκατάστασιν, εἰδικώτερον, φιλικῶν σχέσεων μετὰ τῶν γειτονικῶν Βαλκανικῶν λαῶν, ὡς καὶ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ἐσωτερικῆς ὁμαλότητος, διὰ τῆς καταργήσεως ὅλων τῶν ἀνελευθέρων νόμων καὶ ψηφισμάτων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Χιωτάκης, Ι. Κοντουδάκης, Γ. Παπαγεωργίου καὶ Ι. Ἀθητάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Χανίων, αἰτουμένων τὴν κατάργησιν ὅλων τῶν ἀντιδημοκρατικῶν νόμων καὶ ψηφισμάτων. Ὁ βουλευτὴς Ἄρτης κ. Π. Γαρουφαλιᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Λουτροτόπου–Ἄρτης, αἰτουμένων τὴν κατασκευὴν ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ ποταμοῦ Ἀράχθου. Ἀπαντήσεις Διαφόρων Ὑπουργείων Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Κοινων. Προνοίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη, Ε. Γιαρένη καὶ Κ. Τσιγάρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου, ἐν σχέσει μὲ κατατεθὲν ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Ἐφραιμίδη, Δ. Κελτεμλίδη κλπ., ὑπόμνημα τοῦ Συλλόγου Παραπηγματούχων Κάτω Τούμπας Θεσσαλονίκης, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Βάσει τῆς κειμένης Νομοθεσίας, οἱ κεκτημένοι δικαίωμα ἀποκαταστάσεως πρόσφυγες ἢ διαμένοντες εἰς παραπήγματα Κρατικῶν Συνοικισμῶν, προηγοῦνται εἰς τὴν στέγασιν πάσης ἄλλης κατηγορίας δικαιούχων προσφύγων. Ἐφ’ ὅσον, συνεπῶς, ἐν Θεσσαλονίκῃ ὑφίσταται σημαντικὸς ἀριθμὸς ἀναποκαταστάτων δικαιούχων παραπηγματούχων προσφύγων, τὸ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον πρὸ τῆς ὁριστικῆς στεγάσεως τούτων, δι’ ἣν καταβάλλει κάθε δυνατὴν προσπάθειαν, δὲν δύναται νὰ ἐπεκταθῇ εἰς τὴν στέγασιν καὶ ἑτέρων κατηγοριῶν παραπηγματούχων, μὴ δικαιουμένων κατὰ τὴν Νομοθεσίαν στεγάσεως, ὡς ἐν προκειμένῳ οἱ τοιοῦτοι Κάτω Τούμπας. Διὰ τούτους, ἐφ’ ὅσον εἶναι ἠσφαλισμένοι, ἁρμόδιοι διὰ τὴν στέγασίν των τυγχάνουν ἄλλοι, στεγαστικοὶ φορεῖς, ὡς ὁ Ὀργανισμὸς Ἐργατικῆς Κατοικίας κλπ. Ἐπὶ τούτοις, σημειοῦμεν, ὅτι, κατὰ τὴν ἐν τῷ μέλλοντι ἐκκαθάρισιν τοῦ περὶ οὗ πρόκειται συνοικισμοῦ, θέλει ληφθῆ μέριμνα στεγάσεως καὶ τῶν στερουμένων βασικοῦ στεγαστικοῦ δικαιώματος οἰκογενειῶν, ἐφ’ ὅσον αὗται τυγχάνουν ἄποροι, τελείως ἀκτήμονες καὶ ἔχουσιν ἐγκατασταθῆ εἰς τὰ παραπήγματα πρὸ πολλοῦ χρόνου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη καὶ Ν. Σκοπούλη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12286)23.12.59 ἐγγράφου σας, δι’ οὗ ὑπεβλήθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 870 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Κακογιάννη καὶ Ν. Σκοπούλη, σχετικῶς μὲ τὸν ἐκ δηλητηριάσεως θάνατον παιδίου, καθ’ ὃν χρόνον μετεφέρετο ἐκ Σαργιάδος εἰς Ἀγρίνιον, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ Κοινότης Σαργιάδος ἐξυπηρετεῖται ἀπὸ τὸ Κοινοτικὸν Ἰατρεῖον Ἁγίου Βλασίου, ὁ ἰατρὸς τοῦ ὁποίου ὄχι μόνον δὲν ἐκλήθη νὰ παράσχῃ τὰς ὑπηρεσίας του, ἀλλ’ οὔτε καὶ εἰδοποιήθη σχετικῶς, προφανῶς, διότι οἱ οἰκεῖοι τοῦ ἀσθενοῦς ἔκρινον σκοπιμώτερον νὰ μεταφέρουν τοῦτον εἰς τὸ Νοσοκομεῖον τοῦ εἰς ἀπόστασιν 16 χιλιομέτρων κειμένου Ἀγρινίου. Ἐπὶ τούτοις, γνωρίζομεν, ὅτι εἰς τὸν Νομὸν Αἰτωλοακαρνανίας, ἐκτὸς τῶν Νοσοκομείων Μεσολογγίου καὶ Ἀγρινίου καὶ τῶν 6 Κοινοτικῶν Ὑγειονομικῶν Σταθμῶν, ἐπὶ συνόλῳ προγραμματισθέντων 49 Κοινοτικῶν καὶ Ἀγροτικῶν Ἰατρείων, λειτουργοῦσιν 28 Κοινοτικὰ καὶ 12 Ἀγροτικά, παρεσχέθη δὲ ἔγκρισις λειτουργίας 2 εἰσέτι Ἀγροτικῶν. Τὰ ὑπόλοιπα δὲν λειτουργοῦσιν, ἐλλείψει ἰατρῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

II. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Καρακουλουξῆ, Δ. Γιαχνῆ, Ι. Εὐαγγελίδη, Σ. Ἡλιοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Καρακουλουξῆ, Δ. Γιαχνῆ, Ι. Εὐαγγελίδη καὶ Σ. Ἡλιοπούλου, ἀναφορικῶς μὲ τὴν δασμολογικὴν προστασίαν τῶν ἐγχωρίων τροχίσκων, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι τὸ θέμα τοῦτο ἐμπίπτει εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῶν Ὑπουργείων Βιομηχανίας, Ἐμπορίου καὶ Οἰκονομικῶν. Διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 37519)5453)27.5.59 ἐγγράφου μας διεβιβάσαμεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου τὴν ὑπ’ ἀριθ. 5)59)20.4.59 ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Ἐργοστασιαρχῶν Τορνευτικῆς Ξύλου ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου καὶ ἐζητήσαμεν τὴν προστασίαν τοῦ κατασκευαζομένου ἐνταῦθα τροχίσκου, καθ’ ὅσον διὰ τῆς εἰσαγωγῆς τοιούτων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ τῆς μειώσεως τοῦ δασμοῦ αὐτῶν, αἱ ἀσχολούμεναι μὲ τὴν παραγωγὴν τούτου ἐγχώριαι βιοτεχνίαι ἀκινητοποιήθησαν, τὸ δὲ προσωπικὸν αὐτῶν προσετέθη εἰς τὴν μᾶζαν τῶν ἀνέργων τῆς χώρας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Κοθρῆ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11900)59 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς διὰ τούτου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 782)8.12.59 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Κοθρῆ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἐπὶ τοῦ τρίτου σημείου τῆς ἐρωτήσεως περὶ ἐξυγιάνσεως καὶ ἐνισχύσεως τοῦ ΤΕΒΕ. Ἡ ἐξυγίανσις τῶν ἀσφαλιστικῶν Ὀργανισμῶν ἀποτελεῖ μίαν τῶν βασίμων καὶ σταθερῶν ἐπιδιώξεων τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, δοθέντος, ὅτι ἐξ αὐτῆς προσδοκᾶται ἡ ἐξύψωσις τοῦ ἐπιπέδου τῆς ἀσφαλιστικῆς προστασίας τῶν ἐργαζομένων. Ὡς ἐκ τούτου, σύντονοι προσπάθειαι κατεβλήθησαν καὶ καταβάλλονται πρὸς τὴν κατεύθυνσιν ταύτην, ἐπιτευχθείσης τῆς λήψεως ποικίλων μέτρων ὀργανωτικῆς οἰκονομικῆς ἢ ἀσφαλιστικῆς φύσεως. Τὰ μέτρα ταῦτα τείνουν κυρίως, εἴτε εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ὀργανώσεως τῶν ἐπὶ μέρους Ὀργανισμῶν, πρὸς τὸν σκοπὸν ἐλαττώσεως τῶν δαπανῶν διοικήσεως καὶ ταχυτέρας ἐξυπηρετήσεως τῶν ἠσφαλισμένων εἴτε, εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ἀσφαλιστικῆς νομοθεσίας, τῆς διεπούσης τοὺς Ὀργανισμούς, ἐπὶ τῷ τέλει προσαρμογῆς της πρὸς τὰς συγχρόνους περὶ Κοινωνικῆς ἀσφαλείας ἀντιλήψεις, εἰς τρόπον ὥστε ἡ παρεχομένη ἀσφαλιστικὴ προστασία νὰ καταστῇ περισσότερον ἀποτελεσματική. Εἰδικώτερον, ὡς πρὸς τὸ ΤΕΒΕ, κατηρτίσαμεν Ἐπιτροπὴν προσφόρου συνθέσεως, ἵνα ἐπιληφθῇ τῆς μελέτης ὅλων τῶν προβλημάτων τοῦ ΤΕΒΕ καὶ ὑποδείξῃ τὰ ληπτέα μέτρα, μὲ κυρίους ἀντικειμενικοὺς σκοπούς, τὴν ταχεῖαν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἠσφαλισμένων καὶ τὴν οἰκονομικωτέραν ὀργάνωσιν τοῦ Ταμείου τούτου. Τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς διεβιβάσθη ἤδη εἰς τὸ Δ. Σ. τοῦ ὡς εἴρηται Ταμείου, ἵνα, ἐν ὄψει καὶ τῶν ἀπόψεων τούτων, χωρήσωμεν εἰς τὴν λῆψιν ὅλων τῶν δυνατῶν καὶ ἀναγκαίων μέτρων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Λασκαρίδη, Γ. Εὐαγγέλου, Κ. Κωνσταντάρα καὶ Α. Παπαδοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Λασκαρίδη, Γ. Εὐαγγέλου, Κ. Κωνσταντάρα καὶ Α. Παπαδοπούλου, ἀφορώσης εἰς τὴν τροποποίησιν καὶ συμπλήρωσιν τῶν περὶ Καπνεργατῶν Νόμων 2348)53)2519)1953, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι συντελεῖται ἡ σχετικὴ ἐργασία, ἐπὶ τῷ τέλει καταρτίσεως νομοσχεδίου περὶ ρυθμίσεως τῶν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ὡς ἄνω Νόμων ἀνακυψάντων θεμάτων. Ἐπὶ τοῦ ἐν τῇ ἐρωτήσει ταύτῃ θιγομένου θέματος τῆς ἐκτάκτου ἐπιδοτήσεως τῶν ἀνέργων καπνεργατῶν, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἤδη διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 82823)13375)11. 12.59 ὑπουργικῆς ἀποφάσεως ἐνεκρίθη ἡ ἐκ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀσφαλίσεως Ἀνεργίας χορήγησις 45 ἡμερησίων ἐπιδομάτων εἰς ἕνα ἕκαστον ἐκ τῶν ἀνέργων καπνεργατῶν τῆς χώρας, τῆς ἐξ αὐτῶν πρώτης δόσεως ἐκ 10 ἡμερησίων ἐπιδομάτων, καταβληθησομένης ἀπὸ τῆς 20ῆς Δεκεμβρίου ἐ.ἔ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Μπακατσέλου. Εἰς ἀπάντησιν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Μπακατσέλου, ἐν σχέσει μὲ τὴν τροποποίησιν καὶ συμπλήρωσιν τῶν περὶ καπνεργατῶν Νόμων 234853 καὶ 2519)53, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι συντελεῖται ἡ σχετικὴ ἐργασία, ἐπὶ τῷ σκοπῷ καταρτίσεως νομοσχεδίου περὶ ρυθμίσεως τῶν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἄνω νόμων ἀνακυψάντων ζητημάτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Διευθυντὴς

Κ. ΜΑΛΑΤΕΣΤΑΣ

ΙΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Α. Τσιάντου καὶ Ε. Σκούρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12252)9624)23.12.59 ἡμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὸ θέμα τῆς παρουσιαζομένης καταστάσεως τῶν ἐλαιοδένδρων τῆς περιοχῆς Ἄλλης Μεριᾶς Βόλου, ἔχει ἐξετασθῆ ἀπὸ πολλοῦ χρόνου καὶ κατ’ ἐπανάληψιν ἀπὸ πολλοὺς εἰδικοὺς καὶ Ἐπιτροπὰς τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἐκ τῶν ἐξετάσεων τούτων ἔχει διαπιστωθῆ, ὅτι ἡ ἐκπεμπομένη ὑπὸ τῶν ἐργοστασίων καὶ ἐπικαθημένη ἐπὶ τῶν ἐλαιοδένδρων κόνις τσιμέντου προξενεῖ ζημίας διότι παρεμποδίζει τὴν λειτουργίαν τῆς φωτοσυνθέσεως τοῦ πρασίνου μέρους τῶν δένδρων, τὴν ἀναπνοήν, τὴν διαπνοήν, τὴν γονιμοποίησιν τῶν ἀνθέων καὶ προκαλεῖ τὴν γενικὴν καχεξίαν τῶν δένδρων ἡ ὁποία εὐνοεῖ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν κακοειδῶν. Ἐφ’ ὅσον τὸ προκαλοῦν τὴν καχεξίαν τῶν ἐλαιοδένδρων τούτων αἴτιον σταματήσῃ (τοῦ θέματος τούτου ἔχει ἐπιληφθῆ τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας) τότε τὰ ἐλαιόδενδρα τῆς περιοχῆς ταύτης δεχόμενα καὶ τὰς συνήθεις καλλιεργητικὰς φροντίδας μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὴν καταπολέμησιν τῶν κακοειδῶν θέλουσιν ἐπανέλθει εἰς φυσιολογικήν των κατάστασιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Π. Καπνίση καὶ Ν. Καθαροσπόρη. Ἐν συνεχείᾳ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 225839)23.11.59 ἡμετέρου κοινοποιηθέντος καὶ ὑμῖν καὶ εἰς ἀπάντησιν τοῦ ἐν ἐπικεφαλίδι ὑμετέρου ἐγγράφου σχετικῶς πρὸς τὴν κατατεθεῖσαν ὑμῖν ἐπερώτησιν τῶν βουλευτῶν κ. κ. Π. Καπνίση καὶ Ν. Καθαροσπόρη ἀναφορικῶς πρὸς τὰ ἀντιπλημμυρικὰ ἔργα ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Νηλέως Εὐβοίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον Εὐβοίας εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ ὁποίου ἐμπίπτει τὸ ἐν θέματι ἔργον, διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 36)59)27.2.59 καὶ 54)59 ἀποφάσεων τοῦ Δ. Συμβουλίου του ἐνέκρινε σύνολον πιστώσεων ἐκ δραχ. 270.000 ἐκ τῶν Μ.Κ.Ε. διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων εἰς θέσιν «Πλατανιᾶ» καὶ τοιούτων μετὰ ἔργων ἰσοπεδώσεως καὶ ἀποστραγγιστικῶν εἰς τὴν Κοινότητα Μαντουδίου. Τὰ ὡς ἄνω ἔργα ἐκτελοῦνται ὑπὸ τῆς Ὑπηρεσίας Μηχ. Καλλιεργείας Ὑπουργείου Γεωργίας βάσει τεχνικῆς μελέτης συνταχθείσης ὑπὸ ταύτης καὶ τῆς Δ)νσεως Γεωργίας. Ἐπὶ πλέον, εἰς τὸν ὑποβληθέντα πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων ὑπὸ τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου πίνακα ἔργων Νομοῦ Εὐβοίας, ἐκτελεστέων ὑπὸ τοῦ στρατοῦ, ἔχει περιληφθῆ καὶ τὸ ἀντιπλημμυρικὸν ἔργον ποταμοῦ Νηλέως διὰ τὴν πλήρη προστασίαν τῆς πεδινῆς περιοχῆς ἐκ τῶν πλημμυρῶν τοῦ ποταμοῦ τούτου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λαντζούνη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ἐγγράφου σας, δι’ οὗ διεβιβάσθη ὑμῖν ἡ ἀπὸ 10.11.59 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λαντζούνη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν, ὅτι ἀπὸ ὑπηρεσιακῆς πλευρᾶς δὲν κρίνεται ἀπαραίτητος ἡ ἐπανασύστασις τοῦ καταργηθέντος Δασοκομείου Μεσσήνης τὸ ὁποῖον δύναται ἄριστα νὰ λειτουργήσῃ ὡς Τμῆμα τοῦ Δ)χείου Καλαμῶν μετὰ μάλιστα τὴν ὑπαγωγὴν τῆς δασικῆς περιφερείας τοῦ ὡς εἴρηται Δ)χείου, δηλαδὴ τοῦ συμπλέγματος Ταϋγέτου, ἐξ ὁλοκλήρου εἰς τὸ νεοσυσταθὲν Δ)χεῖον Προτ. Δασοπονίας Ταϋγέτου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

IV. Τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βαλούρδου. Ἐν συνεχείᾳ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2101)Τ26.11.59 ἐγγράφου ἡμῶν ἔχομεν τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: 1) Κατόπιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 117847 τῆς 28 Νοεμβρίου 1959 τροποποιητικῆς πράξεως τοῦ συμβολαιογράφου Ἀθηνῶν Δ. Δημοκωστούλα ὑπογραφείσης μεταξὺ τοῦ Ταμείου Ἐθν. Ἀμύνης καὶ τῆς Α. Ε. Πεζᾶ, παρετάθη ἡ προθεσμία τῆς καταβολῆς τοῦ ἐκ δολλαρίων 575.000 ὑπολοίπου τιμήματος τοῦ οἰκοπέδου, ὑπὸ τῆς ἀγοραστρίας ὡς ἄνω ἑταιρείας, συμφωνηθέντος, ὅτι ποσὸν 275.000 δολλαρίων μετὰ τῶν πρὸς 6% τόκων τοῦ ἐκ 575.000 δολλαρίων ὑπολοίπου τιμήματος ἀπὸ 25.8.59 (ὅτε ἔδει νὰ εἶχε καταβληθῆ τοῦτο) μέχρι τῆς ὑπογραφῆς τῆς πράξεως, θὰ κατεβάλετο σὺν τῇ ὑπογραφῇ τῆς πράξεως ταύτης, ὅπερ καὶ ἐγένετο, τὸ δὲ ὑπόλοιπον ἐκ 300.000 δολλαρίων θὰ εἶναι πληρωτέον εἰς τρεῖς ἰσοπόσους ἐτησίας δόσεις ἐντόκως πρὸς 6% ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς ὡς ἄνω πράξεως. Οὕτω μέχρι τῆς 28.11.1962 δέον νὰ ἐξοφληθῇ τὸ ἐκ 300.000 δολλαρίων ὑπόλοιπον τοῦ τιμήματος ἐντόκως πρὸς 6%. ΙΙ. Ἐν τῷ ὡς ἐν ἀρχῇ ἐγγράφῳ μας, ἀναφέρεται τὸ σύνολον τῶν ὑπὸ Πεζᾶ εἰσαχθέντων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κεφαλαίων διὰ τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐπιχειρήσεις των. Πρὸς πληρέστερον ὅμως ἔλεγχον τῆς πορείας τῶν ἐργασιῶν τῆς Α. Ε. «Ξενοδοχειακαὶ Ἐπιχειρήσεις Πεζᾶ» ἐπροχωρήσαμεν εἰς τὴν ἔρευναν τῶν ποσῶν τὰ ὁποῖα εἰδικῶς ἡ ἑταιρεία ἐπενέδυσεν εἰς τὸ ὑπ’ αὐτῆς ἀνεγειρόμενον ξενοδοχεῖον. Ἐκ τῆς ἐρεύνης ταύτης προέκυψαν τὰ ἑξῆς: 1) Ὅτι ἐξ ἰδίων κεφαλαίων της, εἰσαχθέντων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ διέθεσεν αὕτη μέχρι σήμερον δραχ. 18.050.000 ἢ δολλάρια 602.000 περίπου, ἐξ ὧν δραχ. 6.750.000 ἢ δολλάρια 225.000 κατέβαλεν εἰς τὸ Ταμεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔναντι τοῦ τιμήματος τοῦ οἰκοπέδου καὶ δραχμὰς 11.300.000 ἢ δολλάρια 377.000 περίπου εἰς ἔργα καὶ ὑλικὰ ἀνοικοδομήσεως τοῦ ξενοδοχείου βάσει γενομένων πιστοποιήσεων καὶ 2) Ὅτι ἐξ ἰδίων κεφαλαίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαχθέντων φέρεται διαθέτουσα ἡ αὐτὴ ἑταιρεία δραχ. 3.000.000 ἢ δολ. 100.000 διὰ διαφόρους δαπάνας της (ἔξοδα συμβολαίων ἀγορᾶς οἰκοπέδου καὶ δανείων, ἀμοιβαὶ ἀρχιτεκτόνων κλπ. ὡς καὶ γενικὰ ἔξοδα αὐτῆς). ΙΙΙ. Παραλλήλως ἡ Α. Ε. Πεζᾶ ἔτυχε μέχρι σήμερον δανειοδοτήσεως παρὰ τοῦ ΟΧΟΑ 415.000 δολλαρίων, ἐξ ὧν δολλάρια 225.000 κατεβλήθησαν τῇ 28.11.1959 ἔναντι τοῦ τιμήματος οἰκοπέδου καὶ δολλάρια 190.000 ἔναντι πιστοποιηθεισῶν ἐργασιῶν. IV. Οὕτω, μέχρι σήμερον ἔχουν δαπανηθῆ ὑπὸ τῆς Α. Ε. Πεζᾶ δραχμαὶ 33.500.000, ἐξ ὧν δραχμαὶ 30.500.000 καθαραὶ δαπάναι τοῦ ἔργου (μὴ λαμβανομένων ὑπ’ ὄψει τῶν ἐκ δραχμῶν 3.000.000 γενομένων ὑπὸ τῆς Α. Ε. Πεζᾶ δαπανῶν διὰ συμβόλαια, ἀμοιβὰς κλπ.). Ἐκ τοῦ ποσοῦ τούτου τῶν δραχμῶν 30.500.000, δραχμαὶ 18.050.000 διετέθησαν ἐξ ἰδίων κεφαλαίων τῆς ἑταιρείας εἰσαχθέντων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ δραχμαὶ 12.450.000 ἐκ τοῦ δανείου ΟΧΟΑ. V. Εἰς περίπτωσιν καθ’ ἥν, ἐξ οἱασδήποτε αἰτίας, ἡ ἑταιρεία Πεζᾶ δὲν φανῇ συνεπὴς ὡς πρὸς τὰς ὑποχρεώσεις της τὰς ἀπορρεούσας α) ἐκ τῶν ἀπὸ 7.6.1957 καὶ 15–4)3.5.58 Β. Διαταγμάτων καὶ β) ἐκ τῶν συμβάσεων οἰκοπέδου, μισθώσεως καὶ δανεισμοῦ, βάσει ρητῶν συμβατικῶν ὅρων, ἀπόλλυσι πᾶν ὑπὲρ αὐτῆς δικαίωμα ἀπορρέον ἐκ τῶν διαταγμάτων καὶ συμβάσεων τούτων τὸ δὲ ποσὸν τῶν δραχμῶν 18.050.000 ὅπερ ἔχει καταβάλει αὕτη ἐξ ἰδίων της κεφαλαίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαχθέντων, θὰ περιέρχεται εἰς ὄφελος τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἐὰν εἰς τὸ ποσὸν τοῦτο προστεθῶσι καὶ αἱ ἐκ δραχ. 3.000.000 μὴ ὑπολογιζόμεναι λοιπαὶ δαπάναι τῆς ἑταιρείας Πεζᾶ, τὸ σύνολον τῆς ζημίας της ἐκ τῆς τυχὸν ἀθετήσεως ὑπ’ αὐτῆς τῶν ὑποχρεώσεών της ἀνέρχεται σήμερον, τοὐλάχιστον, εἰς τὸ ποσὸν τῶν δραχ. 21.050.000. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ

V. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἡ. Μπρεδήμα. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 12281)23.12.1959 ὑμέτερον ἔγγραφον δι’ οὗ διεβιβάσθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἡ κατατεθεῖσα ἐνώπιον ὑμῶν ὑπ’ ἀριθ. 865 π. ἔ. ἐρώτησις τοῦ ἐν περιλήψει κ. βουλευτοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι, καθ’ ὃ μέρος ἀφορᾷ αὕτη εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ Γεωργίου Πολυχρονοπούλου, ὡς Δημάρχου Τριπόλεως. Κατὰ τῆς ἐκλογῆς τοῦ εἰρημένου Γεωργίου Πολυχρονοπούλου προσέφυγεν ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, δι’ αἰτήσεώς του, ὁ Γεώργιος Μουτζουρόπουλος, δημοτικὸς σύμβουλος Τριπόλεως. Τὸ ἀνωτέρω Δικαστήριον, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2086 τῆς 18 Νοεμβρίου 1959 ἀποφάσεώς του ἀπέρριψε τὴν αἴτησιν ἀκυρώσεως, θεωρηθεῖσαν νόμιμον τὴν ἐκλογὴν τοῦ Γεωργίου Πολυχρονοπούλου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

VI. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωστοπούλου. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 787 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Κωστοπούλου νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ ἐν αὐτῇ θιγόμενον θέμα τακτοποιήσεως Ἀξ)κῶν ἀπομακρυνθέντων ἐκ τῆς ὑπηρεσίας διὰ λόγους ὑγείας, ρυθμίζεται διὰ τοῦ κατατεθέντος σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς Ἀξ)κοὺς Ὑπηρεσίας Γραφείου». Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης

Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ

VII. Τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Μερκούρη. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 8649)6879)28.9.59 ἔγγραφον ὑμῶν δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα εἰς τὴν Βουλὴν ὑπ’ ἀριθ. 322)59 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Σ. Μερκούρη ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐπὶ τοῦ ἐν αὐτῇ μνημονευομένου θέματος δὲν ὑπάρχει ἁρμοδιότης ἡμῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Η. Μπρεδήμα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12281 ἀπὸ 23.12.59 ἐγγράφου ὑμῶν δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἀντίγραφον ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἠλία Μπρεδήμα ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσω τὰ ἀκόλουθα: Ὡς καὶ κατὰ τὴν διεξαχθεῖσαν ἐν τῇ Βουλῇ συζήτησιν ἀνέπτυξα, δὲν ἐμπίπτει εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. βουλευτοῦ ἡ ἀπευθυνομένη πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐντελῶς ἀβασίμου τοῦ ἰσχυρισμοῦ τοῦ ἐρωτῶντος, ὅτι ὁ ὑφυπουργὸς κ. Τρύφων Τριανταφυλλάκος ἀπέκτησεν ὁποτεδήποτε οἰκίαν ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Πατησίων ἢ ἀλλαχοῦ τῶν Ἀθηνῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ

VIII. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Η. Σκυλλάκου καὶ Α. Χονδρονάσιου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12291 τῆς 23.12.50 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 875 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Η. Σκυλλάκου καὶ Α. Χονδρονάσιου περὶ τῆς ὑποχρεώσεως ὑποβολῆς ὑπὸ τῶν μαθητῶν τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Συκουρίου Λαρίσης τῆς ὑπὸ τοῦ Ν. Διατάγματος 3558)56 προβλεπομένης ἐκπαιδευτικῆς εἰσφορᾶς, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τὴν καταβολὴν τῆς ἐν λόγῳ εἰσφορᾶς ὑποχρεοῦνται ὄχι μόνον οἱ μαθηταὶ τῶν Δημοσίων Σχολείων Μ. Ε. ὡς εἶναι οἱ τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Συκουρίου, ἀλλὰ καὶ οἱ τῶν Ἰδιωτικῶν Σχολείων. Τὸ ἀνωτέρω Σχολεῖον εἶναι, ὡς γνωστόν, Παράρτημα τοῦ Αʹ Γυμνασίου ἀρρένων Λαρίσης, λειτουργοῦν καὶ ἐποπτευόμενον τόσον ὑπὸ τοῦ Γυμνασιάρχου τοῦ Γυμνασίου τούτου, ὅσον καὶ ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιθεωρητοῦ Μ. Ε. ΣΤʹ περιφερείας. Ἡ ἔγκρισις λειτουργίας τοῦ ἐν λόγῳ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος παρεσχέθη κατόπιν αἰτήσεως τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων Συκουρίου καὶ οἵτινες ἀνέλαβον τὴν ὑποχρέωσιν μισθοδοσίας τοῦ ἀναγκαιοῦντος προσωπικοῦ, καθ’ ὃν τρόπον λειτουργοῦσι καὶ τὰ λοιπὰ Γυμνασιακὰ Παραρτήματα πρὸς τὸ συμφέρον τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων καὶ τῶν τέκνων αὐτῶν. Παρά ταῦτα διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 150557)19.12.1959 ἡμετέρου ἐγγράφου διετάχθη ὁ Γενικὸς Ἐπιθεωρητὴς Μ. Ε. ΣΤʹ περιφερείας, ὅπως τοποθετήσῃ δι’ ἀποσπάσεως, δύο καθηγητὰς ἐξ ἑτέρων ὀργανικῶν Γυμνασίων, ἤτοι ἑνὸς φιλολόγου καὶ ἑνὸς μαθηματικοῦ διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Συκουρίου. Ἐπὶ τούτοις γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3970)1959 Ν. Δ)τος, καθιερώθη ἡ ἀπαλλαγὴ ἐκ τῶν τριῶν τετάρτων τοῦ ποσοῦ τῆς ἐν λόγῳ εἰσφορᾶς δι’ ἅπαντας γενικῶς τοὺς ἀπόρους μαθητὰς τῶν Δημοσίων Σχολείων. Συνεπῶς εἰς τὴν ἀπαλλαγὴν ταύτην περιλαμβάνονται καὶ οἱ μαθηταὶ τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Συκουρίου, ἐφ’ ὅσον τυγχάνουσιν ἄποροι. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Σωτηρίου, Κ. Δεσποτοπούλου, Β. Θανασέκου καὶ Δ. Γιαχνῆ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11046)25.11.59 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 676 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν Κ. Σωτηρίου, Κ. Δεσποτοπούλου, Β. Θανασέκου καὶ Δ. Γιαχνῆ «περὶ μὴ καταργήσεως τάξεων εἰς τὸ Γυμνασιακὸν Παράρτημα Ἀμοργοῦ» ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς ἐρωτῶντας βουλευτάς, ὅτι τὸ εἰρημένον Γυμνασιακὸν Παράρτημα ἐλειτούργει μὲ τέσσαρας τάξεις καὶ σύνολον φοιτώντων μαθητῶν 46 (Α)19, Β)12, Γ)8, Δ)7). Τὸ διδακτικὸν προσωπικὸν ἀποτελεῖται ἐξ ἑνὸς Θεολόγου, ἐπὶ συμβάσει. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 122939)23.10.59 ἐγκυκλίου διαταγῆς ἡμῶν ἀνεκλήθη ἡ λειτουργία τάξεων ἀριθμουσῶν μαθητὰς κάτω τῶν δέκα πέντε. Τὸ μέτρον τοῦτο ἐλήφθη διότι θὰ ἔχῃ εὐεργετικὴν ἐπίδρασιν εἰς τὴν κατάρτισιν τῶν μαθητῶν, οἵτινες θὰ φοιτήσωσιν εἰς πλησιέστερα ἀρτίως λειτουργοῦντα Σχολεῖα, αἱ δὲ ἀπομένουσαι τάξεις θὰ λειτουργήσωσιν ἐπίσης ἀρτιώτερον. Οὕτως ἀνεστάλη καὶ ἡ λειτουργία τῶν Βʹ, Γʹ καὶ Δʹ τάξεων τοῦ Γυμνασιακοῦ τούτου Παραρτήματος. Κατ’ ἀπόλυτον ἐξαίρεσιν καὶ λόγῳ τῶν συνθηκῶν συγκοινωνίας ἐπετράπη ἡ λειτουργία τῆς Βʹ τάξεως τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Ἀμοργοῦ, μὲ μόνον δώδεκα μαθητάς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Μπακατσέλου, Α. Τσιάρα καὶ Ι. Γιαλώφα. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12270)23.12.59 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθεῖσαν ἡμῖν ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Μπακατσέλου κλπ., περὶ τοῦ ἐν περιλήψει θέματος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 155018)7.1.1960 ἀποφάσεως ἡμῶν ἀπηλλάγησαν διὰ τὸ Πανεπιστημιακὸν ἔτος 1959–60 ἀπὸ τῆς καταβολῆς διδάκτρων, ἀσκήτρων κλπ. οἱ φοιτηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης οἱ καταγόμενοι ἐκ τῶν χαλαζοπλήκτων καὶ πλημμυροπαθῶν περιοχῶν τοῦ Νομοῦ Σερρῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Ν. ΚΑΡΜΙΡΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Μ. Σβώλου, Κ. Σωτηρίου καὶ Σ. Ἡλιοπούλου. Ἐπὶ τῶν κατατεθεισῶν ὑμῖν 1) ἀπὸ 16.12.59 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Βαλούρδου, ἡ ὁποία κατεχωρήθη ὑπ’ αὔξ. ἀριθμὸν βιβλίου ἐρωτήσεων 855)1959, καὶ 2) τῆς ἀπὸ 23.12.59 ἐρωτήσεως τῶν κ. κ. βουλευτῶν Μ. Σβώλου, Κ. Σωτηρίου καὶ Σ. Ἡλιοπούλου, ἡ ὁποία κατεχωρήθη ὡσαύτως ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλίου ἐρωτήσεων 881) 1959, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν ὑμᾶς τὰ ἑξῆς: α) Ὅτι διὰ τῆς ψηφίσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 3855) 1958 κατωχυρώθη διὰ πρώτην φορὰν ἡ θέσις τῶν ἰδιωτικῶν ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν διὰ τῆς καθιερώσεως τῆς ὑποχρεωτικῆς προσλήψεως αὐτῶν ὑπὸ τῶν ἰδιοκτητῶν τῶν ἰδιωτικῶν σχολείων διὰ μίαν τριετίαν τοὐλάχιστον, διὰ τῆς ἐξισώσεως τῶν ἀποδοχῶν τούτων πρὸς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ὁμοιοβάθμων συναδέλφων των τῶν δημοσίων σχολείων καὶ τέλος, διὰ τῆς καταβολῆς τῶν ἀποδοχῶν εἰς τοὺς δικαιούχους μέσῳ Τραπέζης. Διὰ τῶν μέτρων τούτων ἐπετεύχθη ὥστε οἱ μὲν ἰδιωτικοὶ ἐκπαιδευτικοὶ λειτουργοὶ ἀπερίσπαστοι ἀπὸ τὴν προσπάθειαν ἐξευρέσεως κατ’ ἔτος θέσεως καὶ ἀποφεύγοντες διὰ τῆς μέσῳ Τραπέζης καταβολῆς τῶν ἀποδοχῶν εἰς αὐτοὺς τὰς προστριβὰς πρὸς τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν ἰδιωτικῶν σχολείων, νὰ ἐπιδοθῶσιν εἰς τὸ καθαρῶς μορφωτικὸν καὶ παιδαγωγικὸν ἔργον των, συντελοῦντες οὕτω εἰς τὴν ἐξύψωσιν τῆς ἰδιωτικῆς ἐκπαιδεύσεως, οἱ δὲ ἰδιοκτῆται τῶν ἰδιωτικῶν ἐκπαιδευτηρίων νὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι ἐκ τῶν πραγμάτων, ἀλλὰ καὶ ἐκ τοῦ καλῶς νοουμένου συμφέροντός των, νὰ ἐπιδιώξουν οὐσιαστικὴν συνεργασίαν μετὰ τῶν ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν τῶν σχολείων των πρὸς ἐξεύρεσιν τρόπου ἀποδοτικωτέρας λειτουργίας αὐτῶν. β) Ὅτι ἀσκεῖται αὐστηρότατος ἔλεγχος ὄχι μόνον διὰ τὴν τήρησιν τῆς ὑπὸ τοῦ Ν. Δ. 3855)1958 ἐπιβαλλομένης ὑποχρεώσεως πληρωμῆς μέσῳ Ἐθνικῆς Τραπέζης τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἰδιωτικῶν ἐκπαιδευτικῶν, ἀλλὰ καὶ γενικῶς περὶ τῆς ὁμαλῆς καὶ συμφώνου πρὸς τοὺς νόμους λειτουργίας τῶν ἰδιωτικῶν σχολείων, καὶ γ) ὅτι συντόμως θέλομεν καταθέσει εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν πρὸς ψήφισιν νομοσχέδιον περὶ τῆς ἰδιωτικῆς ἐν γένει ἐκπαιδεύσεως, τὸ ὁποῖον ἐπεξεργαζόμεθα νῦν ἀπὸ πάσης ἀπόψεως ὥστε περιλαμβάνον τοῦτο ὅ,τι δύναται νὰ ἀφορᾷ εἰς τὴν ἰδιωτικὴν ἐκπαίδευσιν, ἰδίᾳ μετὰ τὴν ψήφισιν τῶν Ν. Διαταγμάτων «περὶ Τεχνικῆς καὶ Ἐπαγγελματικῆς Ἐκπαιδεύσεως», νὰ καταστῇ Καταστατικὸς Χάρτης αὐτῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ι. Σιαφλέκη, Α. Τσιάντου καὶ Ε. Σκούρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11355)2.12.59 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 714 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν Ι. Σιαφλέκη, Α. Τσιάντου καὶ Ε. Σκούρα «περὶ ἱδρύσεως αὐτοτελῶν Γυμνασίων εἰς τὰς κωμοπόλεις Βελεστῖνον καὶ Ἀργαλαστήν», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς, ὅπως πληροφορήσητε τοὺς ἐρωτῶντας βουλευτάς, ὅτι τὸ Γυμνασιακὸν Παράρτημα Ἀργαλαστῆς λειτουργεῖ μὲ τρεῖς τάξεις. Εἰς τὴν πρώτην τάξιν φοιτοῦν κατὰ τὸ τρέχον σχολικὸν ἔτος 27 μαθηταί, εἰς τὴν δευτέραν 19 καὶ εἰς τὴν τρίτην 15, ἤτοι ἐν συνόλῳ 61 μαθηταί Εἰς αὐτὸ ὑπηρετοῦσι κατ’ ἀπόσπασιν μὲν εἷς Μαθηματικὸς καθηγητὴς ὡς προσωρινοὶ δὲ δύο καθηγηταὶ μισθοδοτούμενοι ὑπὸ τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τῶν μαθητῶν. Τὸ Γυμνασιακὸν Παράρτημα Βελεστίνου λειτουργεῖ μὲ πέντε τάξεις. Εἰς τὴν πρώτην τάξιν τούτου κατὰ τὸ τρέχον σχολικὸν ἔτος φοιτοῦν 57 μαθηταί, εἰς τὴν δευτέραν 35, εἰς τὴν τρίτην 25, εἰς τὴν τετράτην 25 καὶ εἰς τὴν πέμπτην 22, ἐν συνόλῳ 164 μαθηταί. Εἰς τοῦτο ὑπηρετοῦσι κατ’ ἀπόσπασιν μὲν εἷς φιλόλογος καθηγητής, εἷς μαθηματικὸς Α)θμιος καθηγητὴς ὡς προσωρινοὶ δὲ τέσσαρες καθηγηταὶ μισθοδοτούμενοι ὑπὸ τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τῶν μαθητῶν. Περαιτέρω ἐνίσχυσις τῶν Παραρτημάτων τούτων δι’ ἀποσπάσεως καὶ ἑτέρων καθηγητῶν δὲν εἶναι εὐχερὴς πρὸς τὸ παρόν. Ἄλλωστε τὰ Γυμνασιακὰ Παραρτήματα ἱδρύθησαν ὑπὸ τὸν ὅρον, τῆς ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων ἀντιμετωπίσεως τῶν δαπανῶν τῆς λειτουργίας των, διὰ νὰ μὴ ἀπομακρύνωνται οἱ μαθηταὶ ἀπὸ τὰς ἑστίας των. Διὰ τὴν μετατροπὴν τῶν Παραρτημάτων εἰς Δημόσια Γυμνάσια, τὸ θέμα θ’ ἀντιμετωπισθῇ συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 30 τοῦ Ν. Δ. 3971)1959 «περὶ ὀργανώσεως τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως κλπ.», ὑπὸ τοῦ διὰ τοῦ ἄρθρου 37 τοῦ αὐτοῦ Ν. Δ)τος προβλεπομένου Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἐκπαιδευτικοῦ Προγράμματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη καὶ Γ. Αὐγεροπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12274)23.12.59 ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη καὶ Γ. Αὐγεροπούλου καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθμὸν ἐρωτήσεως 861 περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν μαθητῶν τέκνων τῶν τραυματιῶν καὶ ἐκ κρυοπαγημάτων παθόντων πολέμου 1940–41 καὶ μὴ συνταξιοδοτηθέντων ἐκ τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι δυνάμει τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3970)1959 Ν. Δ)τος καθιερώθη ἀπαλλαγὴ ἐκ τῶν τριῶν τετάρτων τῆς ὑπὸ τοῦ Ν. Δ. 3558)1956 προβλεπομένης ἐκπαιδευτικῆς εἰσφορᾶς διὰ τοὺς ἀπόρους γενικῶς μαθητὰς τῶν δημοσίων σχολείων Μ. Ε. Συνεπῶς εἰς τὴν κατηγορίαν ταύτην περιλαμβάνονται καὶ οἱ μαθηταὶ τέκνα τῶν ἀνωτέρω παθόντων ἐφ’ ὅσον τυγχάνωσιν ἄποροι. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Η. Σκυλλάκου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10837)8569)23.11.59 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 626 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Η. Σκυλλάκου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τὸν ἐρωτῶντα βουλευτήν, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 133057)12.11.59 ἡμετέρας διαταγῆς ἐπετράπη ἡ λειτουργία τῆς ΣΤʹ τάξεως τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Δεσκάτης κατὰ τὸ τρέχον σχολικὸν ἔτος, ἐφ’ ὅσον ἐνεγράφησαν ἐν αὐτῇ τοὐλάχιστον δέκα τέσσαρες μαθηταί. Τὸ σύνολον τῶν φοιτώντων εἰς τὸ Γυμνασιακὸν Παράρτημα μαθητῶν ἀνέρχεται εἰς 127 μαθητάς, ἤτοι εἰς τὴν πρώτην τάξιν αὐτοῦ φοιτοῦν 36 μαθηταί, εἰς τὴν δευτέραν 18, εἰς τὴν τρίτην 27, εἰς τὴν τετάρτην 14, εἰς τὴν πέμπτην 18, εἰς τὴν ἕκτην 14. Εἰς τὸ περὶ οὗ ὁ λόγος Γυμνασιακὸν Παράρτημα ὑπηρετοῦσι κατ’ ἀπόσπασιν μὲν εἷς καθηγητής, ὡς προσωρινοὶ δὲ τέσσαρες καθηγηταὶ μισθοδοτούμενοι ὑπὸ τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τῶν μαθητῶν. Περαιτέρω ἐνίσχυσις τοῦ Παραρτήματος δι’ ἀποσπάσεως καὶ ἑτέρων καθηγητῶν δὲν εἶναι εὐχερὴς πρὸς τὸ παρόν. Ἄλλωστε τὰ Γυμνασιακὰ Παραρτήματα ἱδρύθησαν ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων ἀντιμετωπίσεως τῶν δαπανῶν τῆς λειτουργίας των ἐξ ὁλοκλήρου διὰ νὰ μὴ ἀπομακρύνωνται οἱ μαθηταὶ ἀπὸ τὰς ἑστίας των. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἀνεγέρσεως διδακτηρίου διὰ στέγασιν τοῦ Γυμνασιακοῦ Παραρτήματος Δεσκάτης, παρακαλοῦμεν ὅπως γνωρίσητε εἰς τὸν ἐρωτῶντα κ. βουλευτήν, ὅτι ἀπὸ τετραετίας διατίθενται διὰ τὰς διδακτηριακὰς ἀνάγκας τῆς χώρας πολλαπλάσιαι πιστώσεις ἀπὸ τὰς τῶν προηγουμένων ἐτῶν. Εἰδικῶς διὰ τὴν ΣΤʹ περιφέρειαν Μ. Ε. διετέθησαν κατὰ τὰ ἔτη 1956, 1957, 1958 καὶ 1959 δραχ. 5.557.000. Διὰ τὴν ἐξέτασιν τοῦ θέματος ἀνεγέρσεως τοῦ διδακτηρίου, Μ. Ε. Δεσκάτης, θὰ ἐπιληφθῇ τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον Λαρίσης πρὸς τὸ ὁποῖον ἀποστέλλονται ἀποκεντρούμεναι αἱ σχετικαὶ πιστώσεις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Διβάρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12280)9653)23.12.1959 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 877 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Διβάρη ἐν σχέσει πρὸς τὴν λειτουργίαν τοῦ Γυμνασίου Ληξουρίου ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τὸν ἐρωτῶντα βουλευτήν, ὅτι ὡς προκύπτει ἐκ τοῦ ὑποβληθέντος ἡμῖν ὑπὸ τοῦ οἰκείου Γενικοῦ Ἐπιθεωρητοῦ δελτίου κινήσεως προσωπικοῦ μηνὸς Νοεμβρίου τὸ Γυμνάσιον τοῦτο λειτουργεῖ ἱκανοποιητικῶς. Ἡ κενὴ θέσις Γυμνασιάρχου θὰ πληρωθῇ κατὰ τὰς διενεργηθησομένας προσεχεῖς προαγωγὰς καθηγητῶν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ Γυμνασιάρχου. Ἐπίσης ἡ ἀντικατάστασις τοῦ ὑπηρετοῦντος προσωρινοῦ φιλολόγου καθηγητοῦ διὰ μονίμου τοιούτου θὰ ἀντιμετωπισθῇ κατὰ τοὺς προσεχεῖς διορισμούς. Ὅσον ἀφορᾶ εἰς τὴν ἔλλειψιν Καθηγητῶν Γαλλικῶν, Τεχνικῶν καὶ Ὠδικῆς αὕτη ὀφείλεται εἰς τὴν παρατηρουμένην ἔλλειψιν ὑποψηφίων πρὸς διορισμὸν καθηγητῶν τῶν ἐν λόγῳ εἰδικοτήτων. Τὴν ἔλλειψιν ταύτην τὸ Ὑπουργεῖον σκέπτεται ν’ ἀντιμετωπίσῃ διὰ σειρᾶς, ὑπὸ μελέτην μέτρων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12227)23.12.59 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθεῖσαν ἡμῖν ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα καὶ τὴν ἀπὸ 8.12.59 ἀναφορὰν τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς Συλλόγων Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, διαβιβασθεῖσαν ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11629)102 ἐ. ἔ. ἐγγράφου σας, ἐν σχέσει μὲ τὴν ρύθμισιν τῶν αἰτημάτων τῶν φοιτητῶν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο διεξήχθη σχετικὴ συζήτησις εἰς τὴν Βουλὴν καθ’ ἣν παρεσχέθησαν σχετικαὶ πληροφορίαι παρὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Πέραν αὐτῶν γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Σύγκλητος τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν ἔλαβεν ἤδη τὴν ἀπόφασιν τῆς συνεχίσεως τῆς παροχῆς τῶν ἀτελῶν ἢ ἐπὶ ἐκπτώσει ἐγγραφῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Ν. ΚΑΡΜΙΡΗΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11775)9232)10.12.59 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 750 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως πληροφορήσητε τὸν ἐρωτῶντα βουλευτήν, ὅτι ὡς προκύπτει ἐκ τοῦ ὑποβληθέντος ἡμῖν ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου Γεν. Ἐπιθεωρητοῦ δελτίου κινήσεως προσωπικοῦ μηνὸς Νοεμβρίου τοῦ Γυμνασίου Κάτω Κλειτορίας ἡ λειτουργία τοῦ Γυμνασίου τούτου εἶναι ἱκανοποιητικὴ δεδομένου, ὅτι ὑπηρετοῦσιν ἐν αὐτῷ ὀκτὼ καθηγηταὶ ἐξ ὧν δύο φιλόλογοι, δύο θεολόγοι, εἷς μαθηματικός, εἷς φυσικὸς καὶ δύο γυμνασταί. Ὡς πρὸς τὴν πλήρωσιν τῶν ὑφισταμένων κενῶν σχολείων τῆς στοιχειώδους Ἐκπαιδεύσεως τῆς ἐκπαιδευτικῆς περιφερείας Καλαβρύτων ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τοῦ διορισμοῦ 1.700 δημοδιδασκάλων καὶ 300 εἰσέτι οἵτινες θὰ διορισθῶσιν ἐντὸς τῶν προσεχῶν ἡμερῶν καλύπτονται καὶ τὰ ὑπάρχοντα ἐλάχιστα κενὰ εἰς τὴν περιφέρειαν τούτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1960

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§4Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, κ. συνάδελφοι, κατὰ τὸ τέλος τῆς προτελευταίας συνεδριάσεως τῆς Βουλῆς, λόγῳ τοῦ ἐπεισοδίου, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη κατὰ τὴν ψηφοφορίαν, ἐπεισοδίου τὸ ὁποῖον ἐλπίζω ὅλοι νὰ ἀναγνωρίσετε, ὅτι δὲν εἶχε κἂν λογικὴν αἰτιολογίαν, διότι ἐπρόκειτο περὶ τῆς διατυπώσεως μόνον τοῦ ἐρωτήματος, ἐκτὸς ἐὰν ἄλλοι λόγοι προεκάλεσαν τὸ ἐπεισόδιον, δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ καθορισθῇ, μετὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ τεθέντος Συνταγματικοῦ θέματος, ἡ διαδικασία τὴν ὁποίαν θὰ ἀκολουθήσωμεν εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ οὐσιαστικοῦ προβλήματος. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐδήλωσεν ἐνώπιον ὑμῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι πρόθυμος τὸ θέμα τῆς κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως τῶν ἀγροτῶν νὰ ἀχθῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεως καὶ ὅτι θὰ συνίστα εἰς τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς, ὅπως δεχθῇ τὴν πρόταξιν ἐπερωτήσεως, ἀναφερομένης εἰς τὸ θέμα τοῦτο. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων ἀπηύθυνεν αἴτησιν, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ τὴν κατάθεσιν ὡρισμένων ἐγγράφων. Ἡ Κυβέρνησις δηλοῖ, ὅτι εἶναι πρόθυμος νὰ καταθέσῃ τὰ ἔγγραφα. Ἅπαντα τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ζητεῖ ὁ Πρόεδρος κ. Παπανδρέου, θὰ ἔχουν κατατεθῆ ὁπωσδήποτε μέχρι τῆς Παρασκευῆς —ἐλπίζω καὶ μέχρι τῆς μεσημβρίας τῆς Πέμπτης. Ἤδη πρέπει νὰ καθορίσωμεν τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν. Ὑπάρχουν κατατεθειμέναι πολλαὶ ἐπερωτήσεις. Ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι ἡ συζήτησις πρέπει νὰ γίνῃ ἐξ ἀφορμῆς μιᾶς ἐκ τῶν πολλῶν ἐπερωτήσεων, ὁσονδήποτε συναφεῖς καὶ συγγενεῖς καὶ ἐὰν εἶναι αἱ ἐπερωτήσεις αὐταί. Διὰ νὰ καταστῇ ὅμως δυνατὴ ἡ κἄπως συστηματικωτέρα ἐν τῇ Βουλῇ συζήτησις, διὰ νὰ εἶναι δυνατόν, ὅπως ἔχωμεν κατ’ ἀρχὴν ἀποφασίσει, ἐντὸς 2 ἡμερῶν, δηλαδὴ εἰς δύο συνεδριάσεις, νὰ ἐξαντληθῇ τὸ θέμα, θὰ πρέπει νὰ ἐπιλέξωμεν μία τῶν ἐπερωτήσεων καὶ ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ τὸ ἐπιθυμεῖ καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι αὐτονόητον, ὅτι θὰ ἐκδηλώσῃ τὴν ἐπιθυμίαν αὐτήν, νὰ γίνῃ γενίκευσις τῆς συζητήσεως. Αὐτὴ εἶναι κατὰ τὴν Κυβέρνησιν ἡ ὀρθοτέρα γραμμή. Καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν ἀποδέχεται τὴν πρόταξιν ἐπερωτήσεως, δηλαδὴ ὄχι ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ ἡ πλειοψηφία, ἐφ’ ὅσον καὶ καθ’ ὃ μέτρον δικαιοῦμαι αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ διερμηνεύσω τὴν γνώμην τῶν κ. βουλευτῶν τῆς πλειοψηφίας. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Πρόεδρον νὰ προβῇ εἰς τὴν διευκρίνισιν τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐκκρεμές, ποία δηλαδὴ ἐκ τῶν ἐπερωτήσεων πρέπει νὰ προταχθῇ. Κύριοι, πρὶν ἢ ὁ κ. Πρόεδρος, μὲ τὴν βοήθειαν ὅλων ἡμῶν, προβῇ εἰς τὴν λύσιν τοῦ θέματος αὐτοῦ, θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω, ὅπως προταχθῇ ὁπωσδήποτε ἐπερώτησις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ ἑνός, ἢ πολὺ ὀλίγων βουλευτῶν. Αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὸ θέμα εἶναι 5–6 καὶ τὸ ἄθροισμα τῶν βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ὑπογράψει τὴν ἐπερώτησιν αὐτὴν ὑπερβαίνει τὸν ἀριθμὸν 20. Ὑπὸ τοιούτους ὅρους συζήτησις κανονικὴ καὶ συστηματικὴ ἐν τῇ Βουλῇ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Ἄρα καὶ ἡ συγχώνευσις ὅλων τῶν ἐπερωτήσεων εἰς μίαν ἀποκλείεται, ἀλλὰ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς ἐγγραφῆς δύναταί τις νὰ λάβῃ τὸν λόγον. Συγχώνευσις λοιπὸν κατὰ τὴν Κυβερνητικὴν ἄποψιν ἀποκλείεται, ἀλλὰ καὶ πρόταξις ἐπερωτήσεως ὑπογεγραμμένης ἀπὸ πολλούς.

§5Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Διατί;

§6Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Διότι θὰ δυσχερανθῇ ἡ συζήτησις. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω νὰ συμμερίζεται ἡ πλειοψηφία. Ἐπίσης θὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς τὴν προθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἡ συζήτησις ἀρχίσῃ τὴν Παρασκευὴν καὶ ἐφ’ ὅσον ἀφιερωθοῦν διὰ τὴν συζήτησιν δύο συνεδριάσεις, θὰ εἶναι δυνατὸν τὴν Τρίτην νὰ τερματίσωμε τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ μεγάλου αὐτοῦ θέματος.

§7Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἡ πρωτοβουλία αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔρχεται ὀλίγον εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸν κανόνα τὸν Κοινοβουλευτικόν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις διευθύνει βεβαίως τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν, ἡ δὲ ἀντιπολίτευσις ἀσκεῖ τὸν ἔλεγχον καὶ ἔχει προέχοντα λόγον διὰ τὴν διαδικασίαν καὶ διὰ τὸν καθορισμὸν τῶν προτιμήσεων, προκειμένου περὶ περιπτώσεων κατὰ τὰς ὁποίας ἡ σειρὰ τῶν ἐπερωτήσεων δὲν θὰ ἠκολουθεῖτο. Βεβαίως ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς, δηλαδὴ ἡ Κυβερνητικὴ πλειοψηφία, θὰ ἠδύνατο ἐν ἀντιθέτῳ περιπτώσει καὶ νὰ ματαιώσῃ πάντα ἔλεγχον, προτάσσουσα ἑκάστοτε μίαν οἱανδήποτε ἐπερώτησιν, διὰ τῆς δυνάμεως τοῦ ἀριθμοῦ. Αὐτὸ ὅμως δὲν εἶναι ὀρθόν. Ἤδη κατὰ τὴν πρώτην ἐπὶ τῆς δικονομίας τοῦ θέματος συζήτησιν τῆς προηγουμένης ἑβδομάδος, ἐνῷ συνεζητεῖτο τὸ Συνταγματικῶς παραδεκτόν, ἔγινε ἐκεῖνος ὁ χειρισμός, δυνάμει τοῦ ὁποίου, κατανεύσει τοῦ Προέδρου, ὁ κ. ὑπουργὸς Γεωργίας καὶ ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων ἐπὶ 2½ ὥρας ὁμιλοῦντες εἰσῆλθον εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ θέματος —προκειμένου περὶ θέματος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου πρωτοβουλία ὑπῆρχε καὶ ἀπὸ ἄλλη πλευρὰ τῆς ἀντιπολιτεύσεως— καὶ ὅταν ἐζητήθη νὰ εἰσέλθωμεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὴν οὐσίαν, ἐγένετο δεκτή, πολὺ ἀργά, διὰ νὰ ἀποκλεισθῶμεν τῆς συζητήσεως, ἡ πρότασις τοῦ κ. Τσιριμώκου, νὰ μὴ προχωρήσωμεν εἰς καμμίαν συζήτησιν, πρὶν ἐκτυπωθοῦν καὶ διανεμηθοῦν τὰ κείμενα. Καὶ σήμερον, κύριοι, ὁ ἀξιότιμος Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, κατονομάζων τὰ χαρακτηριστικὰ τῆς ἐπερωτήσεως τὴν ὁποίαν θέλει νὰ προτάξῃ ἡ Κυβέρνησις, νὰ εἶναι ὑπογεγραμμένη ἀπὸ ἕνα καὶ ὄχι πολλούς, κατὰ κἄποιον τρόπον προσδιορίζει μεταξὺ ποίου Κόμματος καὶ αὐτῆς ἐπιθυμεῖ νὰ περιορισθῇ καὶ νὰ ἐντοπισθῇ περίπου ἡ συζήτησις, τοὐλάχιστον κατὰ τὸ πρῶτον στάδιον τῆς ἀναπτύξεως τῆς ἐπερωτήσεως......

§8Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ κ. Παπανδρέου.

§9Η. ΗΛΙΟΥ. Εἶναι φανερὸν τὸ πρᾶγμα. Νομίζω λοιπόν, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἐφ’ ὅσον πρῶτα–πρῶτα δὲν γίνει καμμία ἀπολύτως προτίμησις ἔχομε κατὰ σύμπτωσιν εἰς τὴν σειρὰν τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἐπερωτήσεων πρώτην, μίαν ἐπερώτησιν τοῦ Κόμματος Ἀγροτῶν καὶ Ἐργαζομένων καὶ ἀμέσως ἑπομένην τὴν ἐπερώτησιν τοῦ κ. Κιτσίκη καὶ ἐμοῦ ἐπὶ τῆς γενικῆς μὲν οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἡ ὁποία ἔχει αὐτοτελὲς κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον ἀπεσπάσαμεν καὶ κατεθέσαμεν εἰς ἰδίαν ἐπερώτησιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς συνταξιοδοτήσεως τῶν ἀγροτῶν. Εἶναι ἀκατανόητον λοιπόν, πῶς ἐνῷ πρόκειται περὶ ἐπερωτήσεων τοῦ αὐτοῦ θέματος, θὰ παραμερισθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις αὑταὶ καὶ θὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ μιᾶς ἄλλης ἐπερωτήσεως, τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν Φιλελευθέρων, τῶν ὑπολοίπων μὴ ὄντων ἐπερωτώντων, ἀλλὰ δυναμένων κατὰ τύχην, νὰ μετάσχουν τῆς συζητήσεως, ἢ ὄχι. Δὲν ἠμπορῶ, κύριοι, νὰ προεξοφλήσω κανενὸς ἄλλου Κόμματος τὰς ἀπόψεις, ἀλλὰ —ἐν τῷ μέτρῳ τῆς συμβολῆς ὅλων μας διὰ τὴν ταχεῖαν διεξαγωγὴν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου— διὰ τὴν ἰδικήν μας παράταξιν ἀναλαμβάνω τὴν εὐθύνην τοῦ περιορισμοῦ εἰς τὸ ἐλάχιστον τῶν ἐγγεγραμμένων, διότι τὸ θέμα αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ δὲν χρήζει πολλῶν ἀγορητῶν διὰ νὰ ὑποστηριχθῇ, δεδομένου, ὅτι εἶναι ἕνα θέμα μέγα, ἀλλὰ ἁπλοῦν. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ τῆς συμβολῆς τῆς ἀντιπολιτεύσεως, τὴν ὁποίαν ὅσον ἀφορᾷ ἡμᾶς, τὴν ὑποσχόμεθα ἐκ τῶν προτέρων, τὴν θέλομεν, συμβολῆς τῆς ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὴν συντόμευσιν, μέχρι τῆς εὑρέσεως διαδικασίας διὰ τῆς ὁποίας θὰ παραμερίζωνται ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐπερωτῶντες καὶ θὰ καταργηθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις των, διὰ νὰ ἐκδηλωθῇ ἡ προτίμησις τῆς Κυβερνήσεως εἰς ἕνα ἐπερωτῶντα, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει μία ἀπόστασις καὶ ἀπόστασις, ἡ ὁποία ἀλλοιώνουσα τὰ δικαιώματα τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἐπὶ τῆς ἀσκήσεως ἐλέγχου, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τύχῃ τῆς ἀποδοχῆς τῆς παρατάξεώς μας.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§11Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἕνα ἐρώτημα θέλω νὰ ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§12Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὁρίστε, κ. Μπαλτατζῆ.

§13Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Θὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, κ. Πρόεδρε, ὅτι τὸ Κόμμα τῶν Ἀγροτῶν καὶ Ἐργαζομένων ἀπὸ 6μήνου ἔχει καταθέσει ἐπερώτησιν αὐτοτελῆ καὶ εἰδικὴν διὰ τὸ θέμα τῆς ἀσφαλίσεως τῶν ἀγροτῶν καὶ διὰ τὸ θέμα τῆς συντάξεως τοῦ γήρατος. Αἱ ἄλλαι ἐπερωτήσεις τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε, κ. Πρόεδρε......

§14Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διατὶ δὲν τηρεῖται ἡ σειρὰ τῶν ἀγορητῶν; Ὑπάρχει κανένας λόγος; Θέλω νὰ μοῦ τὸ γνωρίσετε αὐτό. Σᾶς ἐζήτησα τὸν λόγον καὶ δὲν ἐτηρήσατε τὴν σειρὰν τῶν Ἀρχηγῶν.

§15Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, προέκυψεν ἕνα ζήτημα.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἐπερωτῶν, ὁ κ. Μπαλτατζῆς καὶ δὲν ἀντελήφθη τὸ Προεδρεῖον, ὅτι ἐζητήσατε τὸν λόγον.

§17Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχουν προνόμια, εἰς τὸ Σῶμα καὶ δὲν θέλομεν νὰ δημιουργήσωμεν ζητήματα. Καὶ εἰς τὴν συγκεκριμένην τὸ Κόμμα τὸ ἰδικό μας καταντᾶ νὰ πνίγεται εἴτε ἀπὸ τὴ μία μεριά, εἴτε ἀπὸ τὴν ἄλλη.

§18Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Μπαλτατζῆς εἶπεν, ὅτι θὰ μοῦ θέσῃ ἕνα ἐρώτημα. Δικαίως παραπονεῖται ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, ὁ ὁποῖος εἶχε ζητήσει τὸν λόγον. Ἠγέρθην διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἦτο κανονικὸν καὶ ἐπέτρεψα ἕνα ἐρώτημα, ἀγόρευσιν δὲν ἠμποροῦσα νὰ ἐπιτρέψω.

§19Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ σᾶς ἔθεσα ἕνα θέμα, θὰ ἰδῆτε πόσον σύντομος θὰ εἶμαι... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§20Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τὸ ἐθέσατε τὸ θέμα. Ἠγέρθην καὶ μὲ ἀφήσατε ὄρθιον νὰ περιμένω. Δὲν σᾶς διέκοψα ἐγώ, σεῖς μὲ διακόψατε.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπαλτατζῆ, σᾶς παρακαλῶ. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§22Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Θέλω νὰ ἐρωτήσω......

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς ἔδωσα τὸν λόγον διὰ νὰ θέσετε ἕνα ἐρώτημα εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον καὶ ὄχι νὰ ἀγορεύσετε.

§24Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δύο λόγια θὰ εἴπωμεν. Ἄλλωστε θὰ εἶχα τελειώσει ἂν μὲ ἀφήνατε.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπαλτατζῆ, ἐρωτήσατε διατὶ δὲν προτάσσεται ἡ δική σας ἐπερώτησις. Ἀφήσατε τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ σᾶς ἀπαντήσῃ.

§26Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνέφερεν εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι ὑπάρχουν 5–6 ἐπερωτήσεις. Θέλω τοῦτο νὰ διευκρινίσω καὶ νὰ τὸ ὑπογραμμίσω, ὅτι ὅλαι αὐταὶ αἱ ἐπερωτήσεις εἶναι ἐπερωτήσεις τῆς τελευταίας ἑβδομάδος. Ὑπάρχει ἐπερώτησις τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος ἀπὸ μηνῶν.

§27Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε —ἐλπίζω νὰ μὴ θεωρηθῇ ὡς ἀντικανονικόν, ὅτι θὰ δώσω ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ. Λυποῦμαι, διότι ἡ ἄδεια, τὴν ὁποίαν ἔδωσα εἰς τὸν κ. Μπαλτατζῆ νὰ μοῦ θέσῃ ἕνα ἐρώτημα, ἔδωσε ἀφορμὴν εἰς τὴν παραβίασιν τοῦ Κανονισμοῦ, δεδομένου, ὅτι ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων εἶχε ζητήσει τὸν λόγον καὶ εἶχε δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ πρὸ ὑμῶν.

§28Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Αἱ διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ εἶναι διὰ νὰ ὑπάρχουν προνομιοῦχοι; (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§29Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι διὰ τὸν τόνον τοῦ ἀγαπητοῦ κ. Μπαλτατζῆ διότι περὶ τύπου πρόκειται, ἀλλὰ οἱ τύποι πρέπει νὰ τηροῦνται καὶ ἐπειδὴ ἤμην ὑπεύθυνος.....

§30Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. ...... (ὁμιλεῖ ἀπὸ τῆς θέσεώς του μὴ ἀκουόμενος).

§31Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐπιτρέψατέ μου νὰ ὁμιλήσω. Ἠγέρθην νὰ ὁμιλήσω καὶ σᾶς ἐπέτρεψα νὰ μοῦ θέσετε ἕνα ἐρώτημα καὶ εἶναι παραβίασις τοῦ Κανονισμοῦ, ὅτι ἀντὶ ἐρωτήματος ἠγορεύσατε, ἐνῷ ἐγὼ παρέμενον ὄρθιος. Ἀφήσατε νὰ τηρήσωμεν τὸν Κανονισμόν. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιτρέψατέ μου νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν σύντομον, εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ. Ὁ κ. Ἠλιοῦ εἶπεν καὶ ὀρθῶς εἶπεν, ὅτι τὰ τῶν ἐπερωτήσεων κανονίζονται κατ’ ἀρχὴν ὑπὸ τῆς ἀντιπολιτεύσεως καὶ οὐχὶ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, τῆς τελευταίας οὔσης κατὰ κύριον λόγον ὑπευθύνου νὰ ρυθμίζῃ τὸ νομοθετικὸν ἔργον τῆς Βουλῆς. Αὐτὸ εἶναι γεγονός. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀνεμίχθη εἰς τὸ θέμα παρὰ μόνον προκληθεῖσα καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει προκειμένου περὶ προτάξεως μιᾶς ἐπερωτήσεως, ἡ πρόταξις προϋποθέτει τὴν βούλησιν τῆς πλειοψηφίας καὶ ἐπειδὴ προϋποθέτει ἡ πρόταξις μιᾶς ἐπερωτήσεως τὴν βούλησιν τῆς πλειοψηφίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθορίζῃ τὴν πρόταξιν ἡ μειοψηφία, ἀλλὰ ἡ πλειοψηφία, διότι εἶναι γεγονός, ὅτι ἡ πλειοψηφία ἀποφαίνεται περὶ τῶν πραγμάτων τὰ ὁποῖα εἴτε τὸ Σύνταγμα, εἴτε ὁ Κανονισμὸς ἀναθέτει εἰς τὴν θέλησιν τῆς ὁλομελείας. Ἑπομένως, εἶναι ζήτημα τῆς ἀντιπολιτεύσεως νὰ ὑποβάλῃ ἐπερώτησιν καὶ νὰ τὴν ὑποβάλῃ ὅταν θέλῃ, ἀλλὰ ὅταν τίθεται ζήτημα προτάξεως, ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ πλειοψηφία ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφέρουν γνώμην καὶ τελικῶς ἐὰν ἡ γνώμη των δὲν γίνῃ δεκτή, νὰ ματαιώσουν καὶ τὴν πρόταξιν. Αὐτὸ ἀποτελεῖ προϋπόθεσιν λειτουργίας ἑνὸς συλλογικοῦ Σώματος δὲν ἀποτελεῖ ἡ βούλησις καὶ ἡ ἐπικράτησις τῆς θελήσεως τῶν ὀλίγων ἀλλὰ τῶν πολλῶν. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, κ. Ἠλιοῦ, καὶ κ. συνάδελφοι, οὐδέποτε ἔκαμε κατάχρησιν τινὰ εἰς τὸ θέμα τῆς προτάξεως. Ὁ κ. Ἠλιοῦ προέβη ἐμμέσως εἰς τὴν διατύπωσιν μιᾶς μομφῆς, ὡς πρὸς τὴν ἐνδεχομένην πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἐπηρεάσῃ διὰ τῆς προτάξεως ἐπερωτήσεως, τὸ ἔργον τοῦ ἐλέγχου. Οὐδέποτε τὸ ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐὰν εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἀποδέχεται, καὶ μάλιστα εὐχαρίστως καὶ θεωρεῖ ἀναγκαίαν τὴν πρόταξιν μιᾶς τῶν ἐπερωτήσεων, αἱ ὁποῖαι εἶναι τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου, τὰ πράττει ἀκριβῶς διότι ἐτέθη ζήτημα, διότι τὸ ζήτημα συγκινεῖ τὴν κοινὴν γνώμην, διότι τὸ ζήτημα συγκινεῖ αὐτὴν ταύτην τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὡς ἐκ τούτου ἐφ’ ὅσον συμπίπτει ἡ συγκίνησις τῆς Κυβερνήσεως μὲ τὴν συγκίνησιν τῆς ἀντιπολιτεύσεως, δεχόμεθα ὅπως γίνῃ πρόταξις μιᾶς ἐκ τῶν ἐπερωτήσεων τὴν ὁποίαν ὑμεῖς ἔχετε διατυπώσει καὶ οὐχὶ ἡ πλειοψηφία. Εἴπατε, ὅτι τὰ κριτήρια, τὰ ὁποῖα διετύπωσα ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπερώτησιν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ προταχθῇ, ἀφήνουν νὰ ἐννοηθῇ ποίαν ἐπερώτησιν προτιμᾶ ἡ Κυβέρνησις, δηλαδὴ ποίαν θεωρεῖ ὡς προτιμητέαν ἀπὸ ἀπόψεως προτάξεως.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὑπάρχει εἰς τὸ Προεδρεῖον αἴτησις νὰ προταχθῇ, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ ἀπαιτουμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν.

§33Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Μάλιστα, μοῦ τὸ εἶπον πρὸ ὀλίγου καὶ ἐπισήμως τὸ πληροφοροῦμαι αὐτὴν τὴν στιγμήν. Πάντως ἀσχέτως αὐτοῦ, ἐὰν ὑπάρχῃ ἡ πρόταξις, πρέπει νὰ τὸ ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα καὶ ἀπὸ ἀπόψεως τάξεως Κοινοβουλευτικῆς, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ καμμία περὶ τοῦ ὀρθοῦ ἀμφιβολία. Ἐὰν δεχθοῦμε, κύριοι, τὴν πρόταξιν ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία, εἶναι ὑπογεγραμμένη ἀπὸ πολλούς, ἄγομεν —καὶ αὐτὸ δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ τὸ δεχθῶ— εἰς δύσκολον θέσιν τοὺς βουλευτὰς τῆς πλειοψηφίας καὶ ἡ πλειοψηφία, τῆς ὁποίας ἡ συμβολὴ καὶ ἡ πρωτοβουλία εἶναι ἀπαραίτητος, διὰ νὰ προταχθῇ μία ἐπερώτησις, διότι προϋπόθεσις τῆς προτάξεως εἶναι ἡ βούλησις τῆς πλειοψηφίας, δὲν εἶναι διατεθειμένη νὰ ὑποστῇ αὐτὴν τὴν μείωσιν καὶ νὰ ὁμιλήσουν κατὰ σειρὰν μόνον βουλευταὶ τῆς ἀντιπολιτεύσεως, δυναμένων μόνον τῶν ὑπουργῶν νὰ παρεμβληθοῦν. Ἡ Κυβέρνησις σέβεται τοὺς βουλευτὰς καὶ δὲν ἐννοεῖ τοὺς βουλευτὰς τῆς πλειοψηφίας νὰ τοὺς φέρῃ εἰς τὴν δύσκολον αὐτὴν θέσιν καὶ θέλει νὰ δοθῇ εἰς ὅλους ἡ δυνατότης τῆς ἴσης προβολῆς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Δι’ αὐτὸν ἀκριβῶς καὶ μόνον δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, προτείνει ἡ Κυβέρνησις, ὅπως προταχθῇ καὶ τώρα πληροφοροῦμαι, ὅτι ὑπάρχει καὶ αἴτησις σχετική, ὅπως προταχθῇ ἐπερώτησις, ἡ ὁποία εἶναι ὑπογεγραμμένη ἀπὸ πολλούς. Εἰς τὸν φίλον ἀρχηγὸν τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος δίδω τὴν ἀπάντησιν, ὅτι γνωρίζω ἄριστα, ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως χρονολογικῆς ἡ ἐπερώτησις τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος, ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Μπαλτατζῆ εἶναι ἡ παλαιοτέρα ὅλων, ὄχι ἁπλῶς συγκριτικῶς, ἀλλὰ ἀπολύτως, διότι δὲν εἶναι κἂν προχθεσινὴ ἐν σχέσει μὲ τὰς ἄλλας, αἱ ὁποῖαι εἶναι χθεσιναί, ἀλλὰ ἔχει κατατεθῆ ἤδη πρὸ πολλῶν μηνῶν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας, ἀδιάφορον ἐὰν ἀπὸ ἀπόψεως τύπου, τοῦ Κανονισμοῦ, νομίζω—ἂς μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ εἴπω ὁ κ. Μπαλτατζῆς—ὅτι ἦτο ἀντικανονικὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔκαμεν, ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας εἶχε δίκαιον, διατυπώνων τὴν ἄποψίν του. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Μπαλτατζῆ ἢ μᾶλλον τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος, εἶναι ὑπογεγραμμένη, λόγῳ ἑνὸς σφάλματος ἀρχῆς, ἡ ὁποία ἀκολουθεῖται ἀπὸ μίαν κακὴν συνήθειαν, ἀπὸ 4 βουλευτάς. Αὐτὸ ἀποτελεῖ κατ’ ἀρχὴν σφάλμα. Αἱ ἐπερωτήσεις πρέπει νὰ ὑπογράφωνται ἀπὸ ἕνα ἢ τὸ πολὺ ἀπὸ δύο βουλευτὰς. Ἄλλωστε ὅταν γενικεύεται ἡ συζήτησις, οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων καὶ ὑμεῖς, κ. Ἠλιοῦ, καὶ ἅπαντες οἱ ἄλλοι ἀρχηγοὶ ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ παρεμβληθοῦν ἢ μᾶλλον ὄχι νὰ παρεμβληθοῦν μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων μόνον οἱ ὑπουργοὶ εἶναι δυνατὸν νὰ δώσουν ἀπάντησιν ἤδη μετὰ τὸν πρῶτον, ἀλλὰ νὰ εἶναι πρῶτος μετὰ τοὺς ἐπερωτῶντας. Ἄρα ἡ Κυβέρνησις προτείνουσα αὐτὸ τὸ ὁποῖον προτείνει, δὲν πρόκειται νὰ μειώσῃ τὴν δυνατότητα ἐκφράσεως γνώμης, οἱουδήποτε ἐκ τῶν κομμάτων, οἱασδήποτε ἐκ τῶν Κοινοβουλευτικῶν ὁμάδων, ἁπλῶς καὶ μόνον προτείνει ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν νὰ συμβάλῃ κατὰ τρόπον θετικώτερον εἰς τὴν συνεργασίαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. Ἠλιοῦ, καὶ τῆς παρατάξεως τοῦ κ. Μπαλτατζῆ.

§34Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, ὅπως ἐδήλωσεν ἐνώπιον τοῦ Σώματος, δὲν εἶναι βέβαιον, ὅτι τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐζητήθησαν θὰ προσκομισθοῦν μέχρι τὴν Πέμπτην, ἀλλὰ πιθανώτατα τὴν Παρασκευήν, θὰ ἐπρότεινα νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις διὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα. Νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τὴν Τρίτην, ὥστε νὰ μπορέσουν οἱ κ.κ. βουλευταί, μελετῶντες τὰ στοιχεῖα, διότι ἀμφισβητοῦντες ἐὰν οἱ ἀριθμοί, οἱ ὁποῖοι ἐδόθησαν εἶναι ἀκριβεῖς καὶ πρέπει νὰ ἔχωμεν ὅλα τὰ στοιχεῖα τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ὥστε νὰ μπορέσωμεν νὰ κρίνωμεν μὲ ἀντικειμενικὰ κριτήρια. Δι’ αὐτὸ ἐὰν δὲν ἔχῃ ἀντίρρησιν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀρχίσωμεν τὴν Τρίτην. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον θέμα, τὸ ὁποῖον δὲν ξεύρω διατὶ προτείνει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος νὰ εἶναι ἕνας ὁ ἐπερωτῶν, ἀλλὰ τὸ πρακτικὸν ἀποτέλεσμα εἶναι ἓν καὶ τὸ αὐτό. Δὲν βλέπω διὰ ποῖον λόγον, νὰ συμβαίνῃ αὐτό, δεδομένου, ὅτι γενικευομένης τῆς συζητήσεως θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα καθεὶς νὰ ὁμιλήσῃ.

§35Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἶναι εἰς βάρος τῆς πλειοψηφίας.

§36Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι αὐτό. Τότε νὰ παρεμβληθοῦν μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων καὶ οἱ βουλευταὶ τῆς πλειοψηφίας, διὰ νὰ ὁμιλήσουν. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει κανένας λόγος νὰ περιορισθῶμεν εἰς ἕνα ἐπερωτῶντα, δοθέντος, ὅτι εἶναι ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ ὅλους. Δέχομαι νὰ παρεμβληθοῦν καὶ οἱ βουλευταὶ τῆς πλειοψηφίας καὶ νὰ ἀποφύγωμεν αὐτὸ τὸ νὰ εἶναι ἕνας ὁ ἐπερωτῶν ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος.

§37Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐδήλωσεν, ὅτι ἡ ἀπόφασις ἀνήκει εἰς τὴν πλειοψηφίαν. Ἑπομένως εἶναι σχεδὸν περιττὸν νὰ ὁμιλοῦμεν, διότι φυσικὰ ἡ πλειοψηφία θὰ ψηφίσῃ αὐτά, τὰ ὁποῖα θέλει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§38Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ποῖα θέλει; Μήπως παράνομα;

§39Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὅλα νόμιμα εἶναι, περὶ τύπου πρόκειται, πάντοτε περὶ τύπου. Ὑπάρχει καὶ ἡ ἐλευθερία τοῦ τύπου καὶ ὁ καθεὶς προσπαθεῖ νὰ τοποθετήσῃ μέσα εἰς τὸν τύπον τὴν λύσιν τῆς ἀρεσκείας του.

§40Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Σεῖς ἤδη τὰς γνώμας σας τὰς εἴπατε δημοσιογραφῶν καὶ ἑπομένως δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη νὰ ἀγορεύσητε.

§41Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, τὰς γνώμας μου τὰς λέγω δημοσιογραφῶν, τὰς λέγω ἐντὸς τῆς Βουλῆς, ἀκόμη καὶ τηλεφωνικῶς, καθ’ οἱονδήποτε τρόπον, ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἐκοπίασα νὰ γράψω ἓν ἄρθρον, θὰ μοῦ ἀπαγορευθῇ ὁ λόγος ἐν τῇ Βουλῇ.

§42Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κάθε ἄλλο.

§43Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Μήπως πρέπει νὰ θεσπισθῇ ἡ ὑποχρέωσις διὰ τοὺς ἀντιπολιτευομένους νὰ κάμουν ἐπιλογὴν μέσων, ἐὰν γράφουν ἓν ἄρθρον νὰ μὴ δικαιοῦνται νὰ ὁμιλοῦν; Τότε νὰ παύσω νὰ γράφω ἄρθρα! Παρὰ ταῦτα ὑποθέτω, ὅτι ἡ συζήτησις γίνεται διὰ νὰ εὑρεθῇ μία λογικὴ λύσις, ἡ ὁποία νὰ ἱκανοποιῇ κατὰ κἄποιον τρόπον καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Νόμιμον θὰ ἐθεώρουν τὴν συζήτησιν —πρόκειται περὶ ἰδανικοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον κἄποτε θὰ φθάσῃ καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον— νὰ συζητῆται μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως ὁ ἀριθμὸς τῶν ρητόρων καὶ τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Θὰ ἔπρεπε δηλαδὴ δι’ ἕκαστον θέμα νὰ ὡρίζετο, ὅτι δὲν θὰ καταναλώσωμεν περισσοτέρας ἀπὸ 2–3 συνεδριάσεις. Λογικῶς αὐτὸ σημαίνει, ὅτι θὰ ἔπρεπε οἱ ρήτορες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ εἶναι 5 ἕως 8 καὶ τῆς Συμπολιτεύσεως πλὴν τῶν ὑπουργῶν 2–3 βουλευταί. Αὐτὸ θὰ ἦτο τὸ χρησιμώτερον διὰ τὴν διεξαγωγὴν τῶν συζητήσεων, διὰ νὰ ἠμπορῇ νὰ ὑπάρξῃ κἄποτε ἕνα τέρμα ὁμαλὸν τῆς συζητήσεως....

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ λέγει ὁ Κανονισμός.

§45Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. ... καὶ ὄχι ἀσθμαῖνον τὴν τελευταίαν στιγμὴν κἄποιαν 3ην πρωϊνὴν ὥραν. Αὐτοῦ δὲν ἐφθάσαμεν ἀκόμη. Ὁ Κανονισμὸς δὲν τὸ ὁρίζει. Συνήθως διὰ συνεννοήσεων γίνονται αὐτά. Ἔξω τῆς λύσεως αὐτῆς ἐὰν εἶναι ἕνας ἐπερωτῶν καὶ ἐπέλθῃ γενίκευσις, κατ’ αὐτὴν ἠμποροῦν νὰ ἐγγραφοῦν ὅσοι θέλουν. Ὁπότε ἠμποροῦν νὰ διατεθοῦν 5 συνεδριάσεις καὶ ἴσως — ἀναλόγως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐγγεγραμμένων— δεκαπέντε. Εἶναι μοιραῖον νὰ διεκδικῇ τὰ δικαιώματά της ἡ Ἀντιπολίτευσις, διότι ὁ ἔλεγχος εἶναι ἰδικόν της προνόμιον καὶ ὄχι τῆς Συμπολιτεύσεως. Κατ’ ἀρχὴν ἡ γενίκευσις τῆς συζητήσεως μειώνει κατὰ πολὺ τὰ πλεονεκτήματα τῆς προτάσεως τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι ὁ ἀριθμὸς τῶν ρητόρων θὰ αὐξηθῇ. Ἐνῷ ἀντιθέτως, συνεννόησις μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων καὶ τῶν κομμάτων, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ κομματικῶν ρητόρων, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μειώσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ρητόρων καὶ ἑπομένως, τὸ μῆκος τῆς συζητήσεως. Τούτων οὕτως ἐχόντων, ἐφ’ ὅσον ἡ γενίκευσις θὰ ἐπέλθῃ, ἕνα μειονέκτημα μόνον ἀπομένει διὰ τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν, ὅτι πολλοὶ ἐκ τῶν ρητόρων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως θὰ προηγηθοῦν, πρὶν λάβουν τὸν λόγον βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως. Ἀλλὰ καὶ αὐτὸ ἠδύνατο νὰ θεραπευθῇ διὰ συνεννοήσεως. Πάντως νομίζω, ὅτι πρωτότυπον καὶ ἰδιόρρυθμον θέμα γεννᾶται πάλιν ἄνευ αἰτίας. Ἀπὸ τῆς ἰδικῆς μου πλευρᾶς δὲν θὰ εἶχον κανένα λόγον ἐπιλογῆς μεταξὺ τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος καὶ τοῦ Κόμματος τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων. Αἱ ἐπερωτήσεις τῶν ἰδικῶν μας βουλευτῶν εἶναι τελευταῖαι. Ἑπομένως δὲν θὰ προτείνω νὰ προηγηθῇ ἐπερώτησις τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως. Θὰ ἔλεγον, ὅμως, ὅτι τὸ λογικώτερον θὰ ἦτο νὰ ἀκολουθηθῇ ἡ συνήθεια νὰ συγχωνευθοῦν ὅλαι αἱ ἐπερωτήσεις, νὰ γίνῃ συνεννόησις, ὥστε ἐκ τῶν ὑπολοίπων κομματικῶν ἐπερωτήσεων νὰ προηγηθῇ εἷς τῶν ἐπερωτώντων, οὕτως ὥστε νὰ μειωθῇ ὁ ἀριθμὸς καὶ κατόπιν εἰς τὴν γενίκευσιν νὰ ἐγγραφοῦν οἱ ὑπόλοιποι ἐπερωτῶντες καὶ οἱ Κυβερνητικοὶ βουλευταί. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἀντὶ ἑνὸς ἐπερωτῶντος θὰ ἔχωμεν τρεῖς ἢ τέσσαρας καὶ θὰ ἐγίνετο αὐτό, χωρὶς νὰ φανῇ, ὅτι ὑπάρχει προτίμησις τῆς Συμπολιτεύσεως διὰ τὰς ἐπερωτήσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ χωρὶς νὰ ἔχῃ κανὲν ἐκ τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τὸ αἴσθημα, ὅτι γίνεται προσπάθεια, ἡ σημασία τῆς ἰδικῆς του φωνῆς νὰ μειωθῇ. Ἡ Δημοκρατικὴ Ἕνωσις τάσσεται ὅθεν ὑπὲρ τῆς κανονικῆς διαδικασίας καὶ τῆς συγχωνεύσεως τῶν ἐπερωτήσεων ὅλων τῶν Κομμάτων.

§46Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει κατ’ ἀρχὴν μία σύγχυσις, εἰς τὸ θέμα, ὅπως ἐτέθη, καὶ ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀπὸ μέρους τῶν μέχρι τοῦδε ὁμιλησάντων κ. συναδέλφων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Τὸ θέμα δὲν πρόκειται νὰ κανονισθῇ δι’ ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, σήμερον, οὔτε τί θὰ συζητηθῇ καὶ πῶς θὰ συζητηθῇ. Τὸ θέμα ἔχει κανονισθῆ ἀπὸ τὴν προηγουμένην ἑβδομάδα, ὁπότε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐδήλωσε σαφῶς, καὶ ἡ δήλωσίς του ἐκείνη διηυκόλυνεν ἀπολύτως τὴν συζήτησιν, ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Παπανδρέου. Ἐζήτησεν, ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὸν χωρισμὸν τῶν δύο θεμάτων ἐπὶ τῆς προτάσεως Παπανδρέου, τοῦ θέματος τῆς Συνταγματικότητος καὶ τοῦ θέματος τῆς οὐσίας. Τοῦ θέματος, δηλαδή, ἐὰν θὰ ἦτο δεκτὸν νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἡ πρότασις Παπανδρέου καὶ δεύτερον, τὸ θέμα οὐσίας, συνιστάμενον εἰς τὸ ἐὰν ἡ πρότασις περὶ παροχῆς συντάξεων, ἂς εἴπωμεν τὴν ἰδίαν λέξιν, εἰς τοὺς ὑπερήλικας ἀγρότας, καθ’ ὃν τρόπον τὴν προτείνει ἡ πρότασις Παπανδρέου, εἶναι πραγματοποιήσιμος καὶ δὴ τώρα. Αὐτὰ ἦσαν τὰ δύο θέματα, ἀσχέτως ὑπάρξεως οἱασδήποτε ἐπερωτήσεως. Καὶ εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἂς τερματίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Συνταγματικοῦ θέματος καὶ εἶμαι πρόθυμος ὡς Πρωθυπουργός, ἡ πλειοψηφία, ἡ Κυβέρνησις νὰ συζητήσωμεν τὸ δεύτερον θέμα εἰς τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα. Ποῖον θέμα νὰ συζητηθῇ; Ὄχι τὸ θέμα τῆς γενικῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς. Τὸ θέμα τοῦ ἐὰν ἡ παροχὴ συντάξεων εἰς τοὺς ὑπερήλικας ἀγρότας, καθ’ ὃν τρόπον τὸ προβλέπει ἡ πρότασις Παπανδρέου εἶναι πραγματοποιήσιμος. Καὶ τότε ὁ κ. Παπανδρέου εἶπεν: Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, καλὰ νὰ τὸ συζητήσωμεν, ἀλλὰ ἐδῶ εἶναι θέμα ἀριθμῶν, εἶναι θέμα στοιχείων. Τί θὰ συζητήσωμεν ἐὰν δὲν ἔχουν διερευνηθῆ οἱ ἀριθμοὶ καὶ δι’ αὐτό, παρακαλῶ, ὅταν θὰ ἔλθῃ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα, δηλαδὴ τὴν τρέχουσαν ἑβδομάδα, τὸ θέμα ποὺ συζητοῦμε, νὰ ἔχωμεν τοὺς ἀριθμούς. Ὡς δὲ ἐδήλωσεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, οἱ ἀριθμοὶ θὰ κατατεθοῦν τὴν Πέμπτην. Ἑπομένως ἡ συζήτησις πρόκειται νὰ γίνῃ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ συγκεκριμένου θέματος. Βεβαίως, εἰς κανένα βουλευτὴν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαγορευθῇ νὰ συζητήσῃ ἐντὸς τῆς Βουλῆς περὶ τῆς γενικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως ἀλλὰ κατὰ διάφορον ὁδόν. Τότε θὰ τεθῇ ζήτημα συζητήσεως τῆς αʹ ἐπερωτήσεως, ἢ τῆς βʹ. Ἔκαμα αὐτὴν τὴν προσθήκην διὰ νὰ δικαιολογήσω τοὺς ἰδικούς μου λόγους, τὴν παρ’ ἡμῖν κατατιθεμένην ἄποψιν τοῦ θέματος. Συνεπῶς, ἡ παρατήρησις τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, ὅτι τάχα ἡμεῖς, δηλαδὴ τὸ Κόμμα τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων καὶ προσωπικῶς ὁ κ. Παπανδρέου πρόκειται νὰ ἀπολαύσῃ μιᾶς οἱασδήποτε φιλικῆς προτιμήσεως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ πρόταξιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς οὐσίας τῆς προτάσεώς του, δὲν ἔχει βάσιν καμμίαν. Ἡ πρότασις ὑπεβλήθη. Ἡ πρότασις συνεζητήθη ἀπὸ ἀπόψεως συνταγματικῆς καὶ πρόκειται κατόπιν δηλώσεως τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ συζητηθῇ καὶ κατ’ οὐσίαν μετὰ τὴν ὑποβολὴν τῶν ἐγγράφων. Συνεπῶς, πρόταξις οἱασδήποτε ἐπερωτήσεως δὲν ἔχει θέσιν. Ἐὰν ὁ κ. Παπανδρέου εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὑποβάλῃ τὴν ἐπερώτησίν του, ἐκεῖνο εἶναι τὸ μόνον ζήτημα τύπου. Διότι εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως «ὑποβάλλατε μίαν ἐπερώτησιν καὶ νὰ τὴν συζητήσωμεν». Ὑπεβλήθη ἐπερώτησις καὶ ἡ ἐπερώτησις αὐτὴ εἶναι ἀπολύτως περιωρισμένου περιεχομένου. Δὲν ἀφορᾷ τὴν ὅλην ἀγροτικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Ἀφορᾷ τὴν ἄρνησιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ δεχθῇ τὰ προτεινόμενα ὑπὸ τοῦ κ. Παπανδρέου μέτρα εἰδικῶς καὶ περιωρισμένως διὰ τὴν ἄμεσον παροχὴν συντάξεως εἰς τοὺς ὑπερήλικας ἀγρότας. Συνεπῶς, νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὸ θέμα κατ’ οὐσίαν ἔχει λυθῆ ἀπὸ τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως τὴν παρελθοῦσαν ἑβδομάδα καὶ σήμερον ἔρχεται ἡ πραγμάτωσις τῶν δηλώσεων.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ εὕρωμεν τὴν δικονομικὴν ὁδόν, ἡ ὁποία θὰ μᾶς ἀγάγῃ εἰς τὴν οὐσίαν.

§48Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τώρα, ἐὰν δὲν ἐπαρκοῦν αἱ δύο ἢ τρεῖς συνεδριάσεις, δὲν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλὴν σήμερον. Θὰ συζητηθῇ τὸ θέμα ὅταν συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Παπανδρέου, ἡ ὁποία ἔρχεται κατόπιν τῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω ὅμως καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, καὶ προσωπικῶς διὰ τὸν κ. Παπανδρέου, ἐφ’ ὅσον ἀμφισβητοῦνται οἱ ἀριθμοί, ἡ δὲ Κυβέρνησις θὰ τοὺς καταθέσῃ τὴν Πέμπτην, ὅτι ὀρθὸν εἶναι νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τὴν προσεχῆ Τρίτην. Δὲν εἶναι δηλαδὴ καὶ ἐπωφελὲς δι’ αὐτὴν ταύτην τὴν συζήτησιν νὰ ἀρχίσῃ βεβιασμένα, ὥστε νὰ ἔλθῃ μεθαύριον ὁ κ. Παπανδρέου καὶ νὰ εἴπῃ, χθὲς μοῦ τὰ ἐδώσατε τὰ στοιχεῖα, ἀφήσατέ με νὰ τὰ μελετήσω.

§49Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι καὶ τὰ πρακτικὰ ἀναγράφουν τί ἐλέχθη ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ τέλους δὲν παρῆλθε τοσοῦτος χρόνος, ὥστε νὰ μὴ ἐνθυμῆται διὰ ζώσης μνήμης ἕκαστος ἐξ ἡμῶν τί ἐλέχθη. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως διακόπτων, διότι τὸν ἠρώτησα «κατὰ πᾶσαν περίπτωσιν θέλετε νὰ συζητηθῇ ἔστω καὶ ἐὰν κριθῇ συνταγματικῶς ἀπαράδεκτος; Μάλιστα. Ἡ πρότασις ἡ ἰδική σας, τῆς ΕΔΑ, καὶ τῶν συνεργαζομένων κομμάτων, εἶναι πρότασις, ἡ ὁποία καθ’ ἡμᾶς ἐπάγεται δαπάνην 2½ δισ. δραχμῶν. Ἡ πρότασις τοῦ κ. Παπανδρέου, εἶναι πρότασις, ἡ ὁποία καθ’ ἡμᾶς ἐπάγεται δαπάνην ἑνὸς δισ. δραχμῶν. Ἐπὶ τῶν προτάσεων αὐτῶν εἶμαι ἕτοιμος νὰ συζητήσω καθ’ οἱανδήποτε δικονομίαν». Καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅταν ἔλεγεν, ὅτι εἶναι ἑτοίμη ἡ Κυβέρνησις νὰ συζητηθῇ, δὲν ὑπῆρχε κατατεθειμένη οὔτε πρότασις Παπανδρέου, οὔτε πρότασις ἄλλου κόμματος, οὔτε πρότασις ΕΔΑ ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου θέματος, τὴν κατέθεσα εἰς τὸ τέλος τοῦ λόγου μου. Ὑπῆρχε μία τοῦ ΚΑΕ καὶ ἡ παλαιοτέρα, ἡ ἰδική μας, ἐπὶ τῆς γενικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία εἶχεν ἕνα κεφάλαιον ἐπὶ τῶν ἀγροτικῶν συντάξεων. Σήμερον ἔρχεται πρὸ πάσης συζητήσεως, πρὸ πάσης προτάξεως, ἔρχεται ἡ πρότασις τῶν βουλευτῶν τῆς πλειοψηφίας, οἱ ὁποῖοι λέγουν, ζητοῦμεν νὰ προταχθῇ ἡ πρότασις Παπανδρέου. Ἐὰν ὑπῆρχε μία πρότασις. Παπανδρέου περὶ ἀγροτικῶν συντάξεων, μία πρότασις τῶν Φιλελευθέρων περὶ τῶν ἔργων τοῦ Ἀχελώου, μία πρότασις τῆς ΕΔΑ περὶ δοσιλόγων καὶ μία πρότασις τοῦ Προοδευτικοῦ Κόμματος περὶ δὲν ἠξεύρω τί, τότε βεβαίως προκειμένου περὶ θεμάτων διαφορετικῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συζητηθῇ, τί τὸ προτακταῖον καὶ ἐν διαφωνίᾳ νὰ μὴ προταχθῇ τίποτε καὶ νὰ ἀκολουθηθῇ ἡ σειρὰ ἐγγραφῆς τῶν ἐπερωτήσεων. Ἀλλὰ αὐτὸς ὁ διαχωρισμός, τὸν ὁποῖον ἠθέλησε νὰ ὑποστηρίξῃ καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω μὴ προσέξας εἰς τὰς ἀντιρρήσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως διὰ τὰ ὅσα ὁ Κανονισμὸς διαγράφει, αὐτὸς ὁ διαχωρισμὸς ἐπὶ ἐπερωτήσεων, αἱ ὁποῖαι οὐσιαστικῶς ἀποτελοῦν ἔλεγχον δι’ ἕνα καὶ τὸ αὐτὸ θέμα καὶ ὁ κατ’ ἐπιλογὴν τῆς ἐλεγχομένης Κυβερνήσεως διαχωρισμὸς τῶν ἐλεγχόντων εἰς πρόβατα καὶ ἐρίφια καὶ προτίμησις αὐτῶν, ποῖον θὰ ἔχῃ ἀντίλογον ἡ Κυβέρνησις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπαναλαμβάνω, καθίσταται καθ’ ὅσον ἐκ τοῦ χειρισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἔγινε κατὰ τὴν ἐπὶ τοῦ συνταγματικῶς παραδεκτοῦ συζήτησιν ἐνετοπίσθη καὶ πάλιν μεταξὺ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας καὶ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων, καταδειχθέντος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει ὡς ἀντιλέγον ἕνα πρόσωπον καὶ κανένα ἄλλον —καὶ ὄχι μάλιστα τὸ πρόσωπον τὸ ὁποῖον ἐκφράζει τὰς ἀπόψεις τῆς μεγαλυτέρας παρατάξεως ἐδῶ— νομίζω, ὅτι τοῦτο ἄγει εἰς μίαν κατάστασιν τὴν ὁποίαν, οἱαδήποτε καὶ ἂν εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ ἀριθμοῦ, ἐγὼ ὀφείλω νὰ τὴν καταγγείλω, ὅτι φιμώνει τὸν ἔλεγχον ἡ Κυβέρνησις ὁρίζουσα ποίους ἐπιθυμεῖ νὰ ἐπιτρέπῃ νὰ τὴν ἐλέγχουν καὶ ποίους δὲν θέλει νὰ ἐπιτρέπῃ νὰ τὴν ἐλέγχουν. Ἐπρότεινα ἤδη —ἐπανέλαβε τὴν πρότασιν σαφέστατα ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως —ἐπρότεινα νὰ περιορισθῇ ὁ ἀριθμός. Περιορίζομεν τὸν ἀριθμὸν καὶ εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ συμβάλωμεν εἰς τὸ νὰ διεξαχθῇ ἡ συζήτησις ὄχι κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος νὰ ἀγάγῃ εἰς ἀποτελμάτωσιν τοῦ θέματος, οὐδὲ κατὰ τὸν τρόπον, ὁ ὁποῖος νὰ καταπνίγῃ τὴν εὔλογον ἀξίωσιν τῆς πτέρυγος ἐκείνης νὰ δίδεται ὁ ἀντίλογος δι’ ἐναλλαγῆς τῶν ὁμιλητῶν. Ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ, τῆς πάσης θεμιτῆς διευκολύνσεως μέχρι τοῦ ἄλλου σημείου, τῆς καταστρατηγήσεως —διότι περὶ καταστρατηγήσεως πρόκειται τοῦ θέματος τοῦ ἐλέγχου— ὑπάρχει τοσαύτη ἀπόστασις ὥστε εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀποκαλύψω τὸν χειρισμόν, ἔστω καὶ ἂν πρόκειται νὰ ἐπιμείνῃ ἡ Κυβέρνησις —κακῶς θὰ ἐπέμενε τότε— ἐὰν ἐπιβάλῃ αὕτη χειρισμὸν διὰ τῆς δυνάμεως τῶν ἀριθμῶν.

§50Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὀφείλω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐπιθυμίαν, τὴν ὁποίαν διετύπωσεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων —καὶ τὴν ὁποίαν συνεμερίσθη καὶ ὁ κ. Μπακόπουλος ἐκ μέρους τῶν Δημοκρατικῶν Φιλελευθέρων. Ὁ κ. Βενιζέλος καὶ ὁ κ. Μπακόπουλος παρετήρησαν, ὅτι θὰ ἦτο ὀρθότερον νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τὴν ἑπομένην ἑβδομάδα, δηλαδὴ τὴν προσεχῆ Τρίτην, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν οἱ ὁμιληταὶ νὰ λάβουν γνῶσιν —ὄχι ἁπλῶς νὰ λάβουν γνῶσιν τῶν κειμένων, ἀλλὰ καὶ νὰ τὰ μελετήσουν. Μολονότι ἡ Κυβέρνησις πιστεύει, ὅτι θὰ εἶναι δυνατὸν ὅλα τὰ στοιχεῖα νὰ ἔχουν κατατεθῆ μέχρι τῆς Πέμπτης, μέχρι τῆς μεσημβρίας τῆς Πέμπτης, ἐν τούτοις, ἐὰν ἐπιμένετε, οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχομεν νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τὴν προσεχῆ Τρίτην. Ὅσον ἀφορᾶ τὸ γενικώτερον θέμα, ποία ἐπερώτησις πρέπει νὰ προταχθῇ, ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω, ὅτι ἐκτὸς τοῦ ἐπιχειρήματος, τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθην, ὅτι πρέπει νὰ προταχθῇ ἐπερώτησις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ ἑνός, διότι αὐτὸ ἀποτελεῖ ἠθικὸν συμφέρον τῆς πλειοψηφίας, ἡ ὁποία καλεῖται νὰ συμβάλῃ καί, μάλιστα, νὰ πρωτοστατήσῃ εἰς τὴν πρόταξιν, ἐκτὸς τοῦ ἐπιχειρήματος αὐτοῦ ὑπάρχουν πράγματι καὶ τὰ οὐσιαστικὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Μπακόπουλος ἀνέπτυξε. Δὲν τὰ ἐπεκαλέσθην, διότι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ τὰ ἐπικαλεσθῶ ἀπὸ ἀπόψεως νομικοῦ τύπου. Σήμερον καλούμεθα νὰ εἴπωμεν ποία τῶν ἐπερωτήσεων πρέπει νὰ προταχθῇ ἢ ἂν πρέπει νὰ συγχωνευθοῦν ἅπασαι ἤ, ἂν δὲν πρέπει νὰ συγχωνευθοῦν, ἂν πρέπει νὰ προτιμηθῇ ἡ Α ἢ ἡ Β ἐπερώτησις ἀπὸ ἀπόψεως τύπου πάλιν. Διότι εἰς τὴν οὐσίαν θὰ δοθῇ εἰς ὅλους τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν κομμάτων ἡ δυνατότης ἐπὶ βάσεως ἰσονομίας καὶ ἰσοτιμίας νὰ ὁμιλήσουν καὶ νὰ ἐπιχειρηματολογήσουν. Τὰ ὅσα εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Ἡλιοῦ περὶ στραγγαλισμοῦ τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐλέγχου ἀποτελοῦν φράσεις αἱ ὁποῖαι λέγονται διὰ νὰ δημοσιευθοῦν αὔριον εἰς τὴν «Αὐγήν», ἀλλὰ ἀποτελοῦν φράσεις περιεχούσας ἀναληθείας, διότι θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα καὶ ὁ κ. Ἡλιοῦ καὶ ὁ κ. Τσιριμῶκος καὶ ἅπαντες νὰ λάβουν τὸν λόγον. Τὸ ἐὰν λάβουν τὸν λόγον μετὰ τὸν κ. Παπανδρέου ἢ μετὰ τὸν κ. Μπαλτατζῆ, αὐτὸ δὲν νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ στραγγαλισμόν. Ἀπεναντίας μάλιστα, θὰ ἔχῃ τὴν δυνατότητα ὁ κ. Ἡλιοῦ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του τὰ ὅσα θὰ εἴπουν οἱ προηγούμενοι διὰ νὰ φανῇ ἀκόμη περισσότερον γενναιόδωρος καὶ νὰ ἀσκήσῃ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν συνηθίζει ἡ ἄκρα ἀριστερὰ νὰ ἀσκῇ χωρὶς τὴν συνείδησιν τῆς εὐθύνης καὶ χωρὶς εὐτυχῶς τὴν συνείδησιν τῆς εὐθύνης..... (δὲν ἠκούσθη). (Κωδωνοκρουσίαι).

§51Η. ΗΛΙΟΥ. ..... (Διακόπτει μὴ ἀκουόμενος). (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς).

§52Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ κάμω κρίσιν, δὲν ἐχρησιμοποίησα λέξεις ὑβριστικάς. Ἔχω δικαίωμα ἀπόλυτον νὰ διατυπώσω κρίσιν καὶ δὲν θὰ μοῦ ἀπαγορεύσητε σεῖς νὰ διατυπώσω τὴν κρίσιν μου.

§53Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. ... (Διακόπτει μὴ ἀκουόμενος).

§54ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς). Καθῆστε κάτω.

§55Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως) Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀνακαλέσῃ ὁ κ. Παπαδημητρίου.

§56ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀνακαλέσῃ.

§57Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, παρὰ τὰς διαμαρτυρίας τοῦ κ. Ἡλιοῦ, καὶ τοῦ μόλις ἐγερθέντος κατὰ τρόπον ἀντικανονικὸν καὶ κραυγάσαντος, θὰ συμπληρώσω τὴν φράσιν μου. Εἶναι εὐτύχημα, ὅτι διέπεται ἡ ἄκρα Ἀριστερὰ ἀπὸ τὸ αἴσθημα αὐτό, δηλαδὴ ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν τοῦ αἰσθήματος εὐθύνης. Διατὶ διέπεται ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν τοῦ αἰσθήματος εὐθύνης; Διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι γνωρίζει, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ Κυβέρνησις, διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν θὰ τὸ ἐπιτρέψῃ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγος). Κύριοι συνάδελφοι, κρίσιν καὶ πρόβλεψιν διατυπώνω, ἡ ὁποία δὲν ἀποτελεῖ, βάσει κανενὸς ἄρθρου τοῦ Κανονισμοῦ φράσιν προσβλητικήν. Ἔχω δικαίωμα καὶ πρόβλεψιν νὰ διατυπώσω καὶ κρίσιν νὰ διατυπώσω περὶ τῶν προθέσεών σας καὶ περὶ τῆς ἐλλείψεως τῆς εὐθύνης τῆς ἄκρας Ἀριστερᾶς. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶχε δικαίωμα ὁ κ. Ἠλιοῦ νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀποβλέπει εἰς τὸν στραγγαλισμὸν τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐλέγχου. Θὰ ἔχῃ καὶ ὁ κ. Ἠλιοῦ καὶ οἱ πάντες τὸ δικαίωμα τοῦτο θὰ τὸ ἔχουν. Πράγματι τὰ οὐσιαστικὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐδικαιούμην εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ ἐπικαλεσθῶ, τὰ ὁποῖα ἐμνημόνευσεν ὁμιλήσας ὁ φίλος κ. Ν. Μπακόπουλος, εἶναι ἐν πολλοῖς ἔτσι ὅπως τὰ εἶπεν. Ἡ μνήμη μου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνασυγκροτήσῃ αὐτὴν τὴν στιγμήν, διότι δὲν ἐδιάβασα τὰ πρακτικά, τὰ ὅσα ἐλέχθησαν, ἀλλὰ αὐτὴν τὴν ἐντύπωσιν ἐσχημάτισα, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ζητήσας τὸν διαχωρισμὸν τοῦ προβλήματος τοῦ συνταγματικοῦ, ἀπὸ τὸ πρόβλημα τὸ οὐσιαστικὸν εἶπεν, ὅτι εἶναι πρόθυμος νὰ δεχθῇ συζήτησιν ἐπὶ τοῦ οὐσιαστικοῦ προβλήματος, ὅπως τὸ οὐσιαστικὸν πρόβλημα ἐνεφανίσθη εἰς τὸ μὴ γενόμενον ἀπὸ ἀπόψεως συνταγματικῆς διαδικασίας δεκτὸν πρὸς συζήτησιν σχέδιον τοῦ κ. Παπανδρέου. Αὐτὸ τὸ σχέδιον μεταβάλλεται ἀπὸ σχέδιον προτάσεως νόμου ἢ μᾶλλον ἀπὸ πρότασιν νόμου εἰς περιεχόμενον ἐπερωτήσεως. Βεβαίως ὅμως ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ ἐὰν ἔτσι ἑκατὸν τοῖς ἑκατὸν ἔχουν τὰ πράγματα, διότι δὲν ἐνθυμοῦμαι τὴν φράσιν ποὺ ἐχρησιμοποίησεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀποκλείεται καὶ μία ἄλλη λύσις. Δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἀποκλείεται, δεδομένου, ὅτι τὸ Ἀγροτικὸν Κόμμα τοῦ κ. Μπαλτατζῆ ὑπέβαλεν ἐπερώτησιν, νὰ εἴπῃ, ὅτι εἰς ἣν περίπτωσιν περιορίσῃ τὸ Ἀγροτικὸν Κόμμα, ὅπως πρὸς στιγμὴν εἶπεν ὁ κ. Μπαλτατζῆς, τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑπογραφόντων τὴν ἐπερώτησιν ἀπὸ 4 εἰς ἕνα, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀποκρούει ἡ Κυβέρνησις τὴν πρόταξιν αὐτῆς τῆς ἐπερωτήσεως. Ἀλλά, πάντως, ἐπαναλαμβάνω, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι θὰ εἶναι ἕνας ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ τὴν ἀναπτύξῃ διὰ νὰ γίνῃ μετὰ ταῦτα ἀνέτως καὶ ὑπὸ τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων ἀμέσως καὶ μετὰ τὴν Κυβέρνησιν φυσικὰ ἡ ἀνάπτυξις τῶν ἀπόψεών των. Κατ’ οὐσίαν θὰ εἶναι ἐπερωτῶν ὁ κ. Ἠλιοῦ, ὁ κ. Τσιριμῶκος καὶ ὅσοι κύριοι νομίζουν, ὅτι πρέπει νὰ ἐπερωτήσουν τὴν Κυβέρνησιν. Ἀντὶ νὰ ὁμιλήσουν τὴν πρώτην ἡμέραν, θὰ ὁμιλήσουν κατὰ τὴν δευτέραν συνεδρίασιν ἢ ἀντὶ νὰ ὁμιλήσουν εἰς τὰς 4.30′ θὰ ὁμιλήσουν εἰς τὰς 8.30′ ἢ εἰς τὰς 9 μ.μ. Κύριοι, ἀφήνω εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἀποφανθῇ ἐὰν πρέπει ἡ πρότασις τοῦ κ. Παπανδρέου, τῆς ὁποίας ἡ πρόταξις ἔχει αὐτὰ τὰ οὐσιαστικὰ ἐπιχειρήματα ὑπὲρ αὐτῆς, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Μπακόπουλος, ἐὰν πρέπει αὐτὴ νὰ προταχθῇ ἢ ἡ ἐπερώτησις τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος. Θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω, ὅμως καὶ τοῦτο. Ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, παρακαλῶ νὰ μὲ διορθώσητε σεῖς, κύριε Πρόεδρε, ἢ ὁ κ. Μπαλτατζῆς ἐὰν κάμνω λάθος, τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος ἡ ἐπερώτησις δὲν ἀναφέρεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ θέμα καὶ εἴπομεν —καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ ὁπωσδήποτε μίαν δέσμευσιν ὅλων μας, δέσμευσιν μεταξὺ ἀλλήλων— ὅτι θὰ προταχθῇ ἐπερώτησις ἡ ὁποία θὰ ἀφορᾷ τὴν ἀσφάλισιν διὰ τὸ γῆρας τῶν ἀγροτῶν καὶ δὴ διὰ νὰ ἐξακριβωθῇ ἐὰν εἶναι δυνατὸν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τίνων στοιχείων εἶναι δυνατὸν ἡ ἀσφάλισις αὐτὴ νὰ θεσπισθῇ ἀμέσως ἢ πότε εἶναι δυνατὸν νὰ θεσπισθῇ, πότε εἶναι δυνατὸν νὰ συγκεντρωθοῦν καὶ βάσει τίνος συμπληρωματικῆς μελέτης νὰ ἐξασφαλισθοῦν τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς δώσουν τὸ δικαίωμα νὰ ἀποφανθῶμεν ἐὰν καὶ πότε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαινιασθῇ ἡ ἀσφάλισις αὐτή. Ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, κύριε Μπαλτατζῆ, ἔτσι ἔχει τὸ πρᾶγμα. Ἑπομένως ἐκτὸς τοῦ οὐσιαστικοῦ ἐπιχειρήματος, τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Μπακόπουλος, ὑπάρχει καὶ τὸ πρόσθετον οὐσιαστικὸν ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Παπανδρέου ἀναφέρεται μόνον εἰς τὸ περιεχόμενον τῆς προτάσεως νόμου, ἡ ὁποία ἐθεωρήθη ὡς ἀντισυνταγματικῶς κατατεθεῖσα, ἐνῷ ἡ ἰδική σας ἐπερώτησις, κ. Μπαλτατζῆ, εἶναι γενικωτέρα.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπαλτατζῆς, ἔχει τὸν λόγον.

§59Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐρώτησιν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἡμεῖς δὲν ἀντιτασσόμεθα εἰς τὸ νὰ προτιμηθῇ καὶ νὰ πάρῃ τὴν πρώτην σειρὰν ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Παπανδρέου, ἂν καὶ χρονικῶς εἴμεθα πολὺ παλαιότεροι, ἀλλὰ διὰ λόγους γενικωτέρους καὶ διότι ἔγινεν ἡ συζήτησις εἰς τὴν πρότασιν νόμου, νὰ λάβῃ πρῶτα τὸν λόγον ὁ κ. Παπανδρέου. Ἀλλὰ νομίζομεν, ὅτι καλὸν εἶναι νὰ συγχωνευθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις καὶ μετὰ νὰ ἀκολουθήσωμεν τὴν σειρὰν ἐκείνην ποὺ ἀναφέρεται εἰς τὰ βιβλία τῶν ἐπερωτήσεων ποὺ τηροῦνται ἀπὸ τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τῆς Βουλῆς. Κατὰ χρονολογικὴν σειρὰν νὰ διεξαχθῇ ἡ συζήτησις, ὁπότε ἀμέσως μετὰ τὸν κ. Παπανδρέου θὰ ἔλθῃ τὸ Ἀγροτικὸν Κόμμα. Πέραν τούτου θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ἐπερώτησίς μας ἐξ ὁλοκλήρου ἀφορᾷ τὸ θέμα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων, ἔχει τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν καὶ τὴν ἀσφάλισιν ἔναντι τοῦ γήρατος. Ἑπομένως εἶναι ἀπολύτως μέσα εἰς τὸν σκοπὸν καὶ εἰς τὸ θέμα ποὺ ἀπασχολεῖ τὴν Βουλὴν διότι εἶναι γενικώτερον τὸ θέμα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων τῶν ἀγροτῶν καὶ εἰδικώτερον ἐκεῖνο τοῦ γήρατος. Ἐὰν συγχωνευθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις αὐταί, εὐχαρίστως θὰ παραχωρήσωμεν τὴν πρώτην θέσιν εἰς τὸν κ. Παπανδρέου. Καίτοι προηγούμεθα, δεχόμεθα νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Παπανδρέου πρῶτος καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ ὁμιλήσουν καὶ τὰ κόμματα χωρὶς νὰ καταργηθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις καὶ νὰ ἀρχίσῃ νέα ἐγγραφή. Ἀλλὰ καὶ τότε δύναται νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἀπὸ ἀπόψεως ἐγγραφῆς τῶν ρητόρων ἡ σειρὰ τῶν ἐπερωτησάντων.

§60Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον ἐτέθη εἰς τὴν ἀρχὴν τὸ πρόβλημα, ὡς προτίμησις τῆς Κυβερνήσεως δι’ ἐπερώτησιν, ἡ ὁποία ὑπογράφεται ὑπὸ ἑνὸς βουλευτοῦ, ἔδωσα τὴν ἀπάντησιν, προτείνων, νὰ ἐλαττωθῇ μόνον ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐπερωτώντων, διὰ νὰ ἐξυπηρετηθοῦν ὅλα τὰ κόμματα καὶ ὑπελόγισα, ὅτι ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν ἠμπορεῖ νὰ φθάσῃ εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν 5–6 ἐπερωτώντων. Ἀλλὰ ἐφ’ ὅσον προστίθενται ἐπιχειρήματα ἐπὶ τῆς οὐσίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λάβω διὰ δευτέραν φορὰν τὸν λόγον. Πρέπει κανεὶς ὄχι μόνον νὰ μὴ παρέστη εἰς τὴν συνεδρίασιν ἀλλὰ οὔτε ἐφημερίδας νὰ ἀνέγνωσε, διὰ νὰ μὴ γνωρίζῃ, ὅτι ἡ συζήτησις προεκλήθη ἐξ ἀφορμῆς δύο προτάσεων νόμων. Τῆς πρώτης τοῦ κυρίου Ἀρχηγοῦ τοῦ Φιλευλευθέρου Δημοκρατικοῦ Κόμματος καὶ τῆς ἄλλης βουλευτῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν Δημοκρατικὴν Ἕνωσιν καὶ εἰς τὴν ΕΔΑ. Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τὴν οὐσίαν τῶν δύο προτάσεων νόμου, δέχεται νὰ τὴν συζητήσῃ, ὑπὸ μορφὴν ἐπερωτήσεως εἰς ἄλλην συνεδρίασιν, ἀφοῦ λυθῇ τὸ θέμα τῆς συνταγματικότητος. Ἑπομένως, κανονικῶς σήμερον, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ συζήτησις περιωρισμένη, θὰ ἔπρεπε νὰ λεχθῇ, ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἐκ συγκεκριμένης ἀφορμῆς προεκλήθη ἡ συζήτησις, θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ αὕτη εἰς ἕνα, τὸν κ. Παπανδρέου, ὑποβαλόντα τὴν ἰδικήν του πρότασιν νόμου καὶ εἰς τρεῖς ἐκ τῶν ἐπερωτώντων, οἱ ὁποῖοι εἶχον ὑποβάλλει τὴν ἄλλην πρότασιν νόμου. Αὐτὴ θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἡ λογικὴ λύσις τοῦ θέματος. Ἡ παλαιὰ ἐπερώτησις τοῦ κ. Μπαλτατζῆ, τῆς ὁποίας οὐδέποτε εἶχε ζητηθῆ πρόταξις ἢ ἡ ὑστερογενὴς πρότασις τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, εἶναι πρόσθετα στοιχεῖα. Ἡ συζήτησις ἤρχισεν ἀπὸ τὰς δύο προτάσεις νόμου. Ἐὰν δὲν ἔκαμον λόγον περὶ αὐτοῦ πρὶν δὲν τὸ ἔκαμον, διότι δὲν ἤθελον νὰ φαντασθῇ κανείς, ὅτι ζητῶ προνόμιόν τι ὑπὲρ τῶν βουλευτῶν τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως ἢ τῆς ΕΔΑ ἢ τοῦ Ν.Α.Κ. καὶ ὅτι θέλω νὰ ἀποκλείσω τοὺς βουλευτὰς τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος ἢ τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ. Ἐφ’ ὅσον ὅμως τίθεται τὸ πρόβλημα ἐπὶ τοῦ οὐσιαστικοῦ θέματος, λέγω, ὅτι ἠθικῶς, ὅπως λέγει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν δύναται νὰ δοθῇ ἄλλη λύσις ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν προτείνω, δηλαδὴ νὰ προταχθῇ ἡ πρότασις τοῦ κ. Παπανδρέου, μολονότι προηγεῖται ἡ ἰδική μας πρότασις, δὲν μᾶς πειράζει καὶ νὰ γίνῃ ἐπιλογὴ τριῶν ρητόρων ἐκ τῶν τριῶν κομμάτων, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλον τὴν ἰδικήν μας πρότασιν νόμου, διὰ νὰ γίνῃ ὅ,τι ἐλέχθη ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, δηλαδὴ νὰ συζητηθῇ ἡ οὐσία τῶν δύο προτάσεων. Βεβαίως, κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, δὲν πρόκειται νὰ στραγγαλισθῇ τὸ δικαίωμά μας νὰ ὁμιλήσωμεν. Εὐχαριστῶ διότι εἴπατε, ὅτι ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσω. Ἀλλὰ τὸ γνωρίζω. Γνωρίζω νὰ κάμνω καὶ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν ἔκαμον ποτὲ ἀλλὰ τὸ ἔκαμον ἄλλοι, δηλαδὴ χωρὶς νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ λαμβάνουν τὸν λόγον. Πάντως, τὸ δικαίωμά μας νὰ ὁμιλήσωμεν δὲν δύναται νὰ στραγγαλισθῇ. Πέραν ὅμως τοῦ θέματος τούτου, ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται, δὲν πρέπει νὰ ἐπιδεικνύῃ προτίμησιν ὑπὲρ τῆς μιᾶς ἢ τῆς ἄλλης προτάσεως καί, ἀναμιγνυομένη εἰς τὸ κατ’ ἐξοχὴν ἔργον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον, νὰ δίδῃ προβάδισμα ἠθικὸν ἢ ψυχολογικὸν ἔναντι τῆς κοινῆς γνώμης εἰς τὸ Α ἢ Β κόμμα. Ἑπομένως θὰ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ δεχθῇ τὴν ἰδικήν μας πρότασιν, ἀναγκαῖον συμπέρασμα, τῆς συζητήσεως ἥτις ἔγινε προχθές.

§61Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀνοίγων τὴν συζήτησιν, πρὸ παντὸς ἄλλου, εἶπε τὴν Παρασκευὴν τὰ ἀκόλουθα: «Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι, ἡ ἐπιμονὴ τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς ἀντισυνταγματικότητος τῆς προτάσεως, δὲν ὀφείλεται εἰς ἀπροθυμίαν αὐτῆς νὰ συζητήσῃ τὴν οὐσίαν. Ἀλλὰ...... (ἀναγινώσκει)....». Δηλαδή, ἐκτὸς τῆς Τρίτης καὶ τῆς Παρασκευῆς, ἡμέρας κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἐπρότεινεν ὅπως καὶ τὴν Δευτέραν γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τῆς οὐσίας τῶν δύο προτάσεων. Καὶ ἐπειδὴ ἐκεῖνο τὸ βράδυ, μόλις ἀναρρώσας ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶχε μίαν ἄρθρωσιν, ἡ ὁποία δὲν καθίστα καθόλου καταληπτὰ τὰ ὅσα εἶπε καὶ ἐκ τοῦ λόγου τούτου δὲν ἠδυνήθην νὰ συλλάβω τί ἀκριβῶς εἶπεν. Λαβὼν δὲ ἀμέσως τὸν λόγον, θέτω τὸ ἐρώτημα, ἐὰν κατὰ πᾶσαν περίπτωσιν θὰ ἐπακολουθήσῃ συζήτησις ἐπὶ τῆς οὐσίας τὴν Τρίτην ἢ Τετάρτην ἢ μόνον ἂν κριθοῦν αἱ προτάσεις συνταγματικῶς παραδεκταί. Ἀπαντῶν δὲ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως λέγει, ὅτι: «...... (ἀναγινώσκει)......».

§62Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριοι συνάδελφοι, ὑπὸ οἱανδήποτε μορφὴν... ...... (ἀναγινώσκει)...... ἡ διαδικασία». Σήμερον ὅμως τίθεται θέμα ποία πρότασις θὰ συζητηθῇ πρώτη.

§63Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκτὸς τῶν ὅσων εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω προηγουμένως θὰ ἤθελον καὶ τώρα νὰ προσθέσω, ὅτι εὐχαρίστως διεπίστωσα τὸν συνάδελφον κ. Μπαλτατζῆν ἐκφραζόμενον μὲ περισσὴν τιμὴν πρὸς τὸν ἀρχηγὸν μου. Καὶ ἐπωφελούμενος τῆς εὐκαιρίας, ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ ἀρχηγοῦ μου, θὰ ἤθελον νὰ ἐκφράσω τὰς εὐχαριστίας ὅλων τῶν φίλων τοῦ ἀρχηγοῦ μου, διὰ τὴν εὐγένειαν μὲ τὴν ὁποίαν ὡμίλησεν ὁ ἀξιότιμος κ. Μπαλτατζῆς διὰ τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Παπανδρέου. Ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν, προσθέτω τὰ ἑξῆς: Προκειμένου νὰ λάβῃ τὴν ἀπόφασίν της ἡ Βουλὴ περὶ τοῦ ποία ἐπερώτησις θὰ προηγηθῇ, κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι δὲν ἀποκλείεται ἀπὸ οὐδένα τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ. Τὸ μόνον πλεονέκτημα, τὸ ὁποῖον ἔχει εἶναι, ὅτι καθορίζεται ὁ πρῶτος ὁμιλητής. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, πιστεύω, ὅτι θὰ εἶναι ἐπωφελὲς διὰ τὴν ὅλην συζήτησιν, νὰ προταχθῇ ὡς πρῶτος ἀγορητής, ὁ κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος ἔχει τοὺς ἀριθμούς του, θὰ καταθέσῃ δὲ καὶ ἡ Κυβέρνησις τοὺς ἰδικούς της ἀριθμοὺς καὶ θὰ τοὺς συγκρίνῃ μὲ τοὺς ἰδικούς του καὶ θὰ διαφωτισθῇ τὸ Σῶμα κατὰ τὸν θετικώτερον καὶ μᾶλλον ὑπεύθυνον τρόπον, ἀπὸ ἀπόψεως Ἀντιπολιτεύσεως πῶς ἔχει τὸ θέμα καὶ οὕτω θὰ διευκολυνθῇ ἡ περαιτέρω συζήτησις. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι, ἀπευθυνόμενος πρὸς τὸ σύνολον τῆς Βουλῆς, προκειμένου νὰ ληφθῇ ἀπόφασις, ἀπὸ πάσης πλευρᾶς, θὰ πρέπει νὰ θεωρηθῇ, ὅτι τὸ ὀρθότερον εἶναι νὰ συζητηθῇ πρώτη, ἡ πρότασις Παπανδρέου.

§64Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, νὰ χειρισθῆτε ὑμεῖς τὸ θέμα, ὅπως κρίνετε.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει πρότασις ὑποβληθεῖσα βάσει τοῦ ἄρθρου 51 τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ προβλεπομένου ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ ἀριθμοῦ βουλευτῶν, ὅπως προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 165 ἐπερώτησις τοῦ κ. Παπανδρέου, ἡ ἀναφερομένη εἰς τὴν ἀσφάλισιν γήρατος τῶν ἀγροτῶν. Κύριοι βουλευταί, τὸ Προεδρεῖον, δοθέντος, ὅτι θὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀγροτικῆς ἀσφαλίσεως, δὲν νομίζει, ὅτι ὑπάρχει διαφορὰ εἰς τὴν πρόταξιν τῆς μιᾶς ἢ τῆς ἄλλης ἐπερωτήσεως. Ὡς ἀφετηρία γενικεύσεως τῆς συζητήσεως θὰ τεθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 165 ἐπερώτησις καὶ τὸ μόνον προνόμιον τὸ ὁποῖον θὰ ὑπάρξῃ θὰ εἶναι νὰ ὁμιλήσῃ ὁ πρῶτος ἐπερωτῶν, ὁ κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος ἄλλωστε ὁπωσδήποτε προηγεῖται καθ’ ὃ Ἀρχηγὸς Κόμματος. Ἡ πρότασις ἔχει ὡς ἑξῆς: Οἱ ὑπογεγραμμένοι βουλευταί, προτείνομεν ὅπως προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 165 ἐπερώτησις τοῦ κ. Γ. Παπανδρέου, ἡ ἀναφερομένη εἰς τὴν ἀσφάλισιν τῶν ἀγροτῶν, βάσει τοῦ ἄρθρου 51 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς. Ἀθῆναι 26.1.1960 Οἱ προτείνοντες βουλευταὶ 1) Α. Παυλόπουλος, 2) Σ. Εὐστρατιάδης, 3) Γ. Οἰκονομόπουλος, 4) Η. Παπαηλιοῦ, 5) Ν. Ζαρντινίδης, 6) Γ. Σαμαρᾶς, 7) Θ. Δούκας, 8) Χρ. Μπουγᾶς, 9) Α. Καμβύσης, 10) Γ. Σταμάτης. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς τὸ ζήτημα τῆς διαδικασίας, τὸ ὁποῖον ἐπρότεινον οἱ κ.κ. Ἠλιοῦ καὶ Τσιριμῶκος. Πρῶτον. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις;

§66Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ποῖοι προτείνουν τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς;

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ βουλευταὶ τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 165 ἐπερώτησις;

§68ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἐπίσης ἡ Βουλὴ νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις;

§70ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως, νὰ ὁρίσωμεν τὴν Τρίτην;

§72Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ἀντ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τὴν Παρασκευήν. Ἐὰν ὅμως ἡ Βουλή, συμφωνοῦσα μὲ τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ κ. Βενιζέλου καὶ τοῦ κ. Μπακοπούλου, νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ τὴν προσεχῆ Τρίτην ἡ ἔναρξις, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει ἀντίρρησιν. Ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἑτοίμη νὰ συζητήσῃ τὸ θέμα τὸ ταχύτερον. Παρακαλῶ νὰ γίνῃ ἐπ’ αὐτοῦ συνεννόησις.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε, ἐφόσον οἱ κ.κ. Ἀρχηγοὶ ἐπιθυμοῦν νὰ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν τὴν προσεχῆ Τρίτην, νὰ ὁρίσωμεν διὰ τὴν ἡμέραν ταύτην τὴν συζήτησιν. Θὰ παρεκάλουν τώρα νὰ ἔλθωμεν εἰς τὸ ἄλλο θέμα τῆς ἐγγραφῆς τῶν ρητόρων. Τὸ Προεδρεῖον προτείνει νὰ ὁρισθῇ ἀπὸ ἕνας ἀγορητὴς διὰ κάθε ἐπερώτησιν.

§74Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐγενικεύθη καὶ συνεπῶς δὲν ὑπάρχει θέμα.

§75Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ ὁμιλήσῃ ὁ ἐπερωτῶν, θὰ λάβουν τὸν λόγον οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων καὶ θὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις. Θὰ ἔχωμεν ἔτσι ὅλην τὴν ἄνεσιν, τὴν ὁποίαν ὄχι μόνον δὲν ἀμφισβητεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ τὴν ἐξασφαλίζει κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον περισσότερον ἀπὸ ὅσον θὰ ἐξασφαλίζετο ἐὰν ὡμίλουν 20 ἐπερωτῶντες.

§76Η. ΗΛΙΟΥ. Δηλαδὴ θὰ μείνουν ἐγγεγραμμέναι αἱ ἄλλαι ἐπερωτήσεις, ἀφοῦ δὲν συνεχωνεύθησαν καὶ συνεπῶς μετὰ τὴν πρώτην ἐπερώτησιν θὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τῆς δευτέρας καὶ ἐν συνεχείᾳ τῆς τρίτης κλπ.; Αὐτὸ ἄγει εἰς ἄτοπον, τὸ νὰ ἀπομονώσωμεν ἐπὶ ἐπερωτήσεων τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου, μίαν.

§77Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν νομίζω, ὅτι ἔχει δίκαιον ὁ κ. Ἠλιοῦ, ἰσχυριζόμενος, ὅτι γίνεται ἀπομόνωσις τῆς μιᾶς. Ἐτονίσθη, ὅτι αἱ περισσότεραι ἔχουν γενικώτερον περιεχόμενον. Ἀκόμη καὶ ἡ ἐπερώτησις τὴν ὁποίαν κατέθεσε τὸ Ἀγροτικὸν Κόμμα, ἔχει εὐρύτερον περιεχόμενον, διότι ἀφορᾷ καὶ τὴν ἰατρικὴν περίθαλψιν καὶ τὴν ἀσφάλισιν τοῦ γήρατος. Συνεπῶς, εἶναι φανερόν, ὅτι ἡ ἐπερώτησις ἡ ὁποία θὰ συζητηθῇ θὰ εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν ἀσφάλισιν τοῦ γήρατος καὶ τὰς δυνατότητας ὅπως προβῶμεν εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος βάσει τῶν ὑπαρχόντων στοιχείων ἢ ὄχι. Βεβαίως, ἐὰν θέλῃ ἡ ΕΔΑ ἢ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, θὰ εἶναι δυνατὸν μετὰ τὴν λῆξιν τῆς συζητήσεως τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς νὰ συζητήσῃ καὶ τὰς ἰδικάς του, ὅταν ὅμως ἔλθῃ ἡ σειρά του, διότι ὡς πρὸς τὰς ἄλλας, δὲν νομίζω, ὅτι ἔχει διάθεσιν ἡ πλειοψηφία νὰ ζητήσῃ τὴν πρόταξίν των.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 13 ἐπερώτησις τῆς ΕΔΑ, ἔχει 12 κεφάλαια. Ἐὰν τὴν συγχωνεύσωμεν, τότε πῶς θὰ γίνῃ ἡ συζήτησις; Ἐφόσον θὰ συζητῆται ἡ ἐπερώτησις Παπανδρέου δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπεκταθῇ ἡ συζήσις καὶ ἐπὶ τῶν 12 κεφαλαίων τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης. Συνεπῶς πρέπει μόνον ἐπὶ τοῦ κειμένου τῆς ἐπερωτήσεως Παπανδρέου νὰ συζητήσωμεν.

§79Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπροτιμήσατε τὴν ἐπερώτησιν Παπανδρέου. Θὰ πᾶμε εἰς τὸ ἄγνωστον μὲ βάρκα τὴν ἐλπίδα. Οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων δὲν εὑρίσκουν ὅτι θὰ ὁμιλήσουν μετὰ τοὺς ἐπερωτῶντας. Θὰ ὁμιλήσουν καὶ οἱ βουλευταὶ γενικευομένης τῆς συζητήσεως; Ἐφόσον δὲν ἐπῆλθε συνεννόησις ὡς πρὸς τὴν συγχώνευσιν τῶν ἐπερωτήσεων καὶ τὸν περιορισμὸν τῶν ἐπερωτώντων, προχωρήσατε εἰς τὸ ἄγνωστον μὲ βάρκα τὴν ἐλπίδα.

§80Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἡμεῖς διαφωνοῦμεν, κύριε Πρόεδρε.

§81Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ὁσάκις ὑπάρχουν πλείονες ἐπερωτήσεις ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος..... (δὲν ἠκούσθη).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ὅλαι τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου. Ἡ 13η εἶναι διάφορος.

§83Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τοὐλάχιστον ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι εἶναι περίπου τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου, ἡ πρακτικὴ τοῦ Σώματος καὶ ἡ σκοπιμότης τῶν συζητήσεων ἔχει καθιερώσει, ὅτι ὅλαι αὐταὶ συγχωνεύονται καὶ μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων τηρεῖται ἡ σειρά. Φυσικὰ ἐφόσον ὑπάρχουν Ἀρχηγοὶ ἐπερωτῶντες, ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσουν ἐκτὸς σειρᾶς. Διατὶ δὲν καθιερώνετε αὐτὴν τὴν ἀρχήν;

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, προτάσσεται ἡ ὑπ’ ἀριθ. 165.

§85Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ γνωστόν, ὅτι ἡμεῖς διαφωνοῦμεν, μὲ τὴν λύσιν τὴν ὁποίαν δίδετε. Συνεπῶς, δὲν ὑπάρχει συμφωνία μεταξὺ τῶν Κομμάτων.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σεῖς, τί προτείνετε;

§87Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Νὰ συγχωνευθοῦν αἱ ἐπερωτήσεις. Νὰ ὁμιλήσῃ πρῶτος ὁ κ. Παπανδρέου καὶ ἐφόσον θέλουν νὰ ὁμιλήσουν καὶ οἱ Κυβερνητικοὶ βουλευταὶ δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν νὰ καθορισθῇ ἡ σειρὰ κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ὁμιλήσουν. Αὐτὴ εἶναι ἡ συμφωνία τὴν ὁποίαν δεχόμεθα. Ἐὰν σεῖς θέλετε νὰ ἐπιβάλετε τὴν θέλησιν τῆς πλειοψηφίας, ἡμεῖς διαφωνοῦμεν.

§88Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἡ πρότασις αὐτὴ σημαίνει παρέκκλισιν ἀπὸ τὴν ἀρχήν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεμβληθοῦν μεταξὺ τῶν ἐπερωτώντων παρὰ μόνον ὑπουργοὶ δίδοντες ἀπάντησιν. Ἐφόσον δεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν αὐτήν, κατὰ τί διαφέρει ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρὸ ὀλίγου ἀπεφάσισεν ἡ Βουλὴ ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προέτεινεν ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων; Θὰ εἶναι δυνατὸν κάλλιστα τὸ Προεδρεῖον μετὰ τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων νὰ συνεννοηθῇ ὥστε, μετὰ τὸν πρῶτον ἐπερωτῶντα, ὁ ὁποῖος θὰ θεωρηθῇ καὶ τύποις, ἐπερωτῶν, μετ’ αὐτόν, μετὰ τὴν Κυβέρνησιν, δικαιουμένην νὰ παρεμβληθῇ οἱανδήποτε στιγμήν, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ συνεννόησις διὰ νὰ καθορισθῇ ἡ σειρὰ τῶν ὁμιλητῶν. Ἐπειδὴ ἀκριβῶς μάλιστα εἶπεν ὁ κ. Τσιριμῶκος, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ λάβουν τὸν λόγον οἱ ἀρχηγοί, διότι αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν ἀρχὴν ἡ ὁποία κακῶς, ἀλλοιώνει τὴν δημοκρατικὴν ὀντότητα καὶ λειτουργίαν τῆς Βουλῆς, εἰς τὴν διάκρισιν καὶ τὴν διάθεσιν τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων εἶναι νὰ ἀποφανθοῦν, ὅτι δὲν θὰ ὁμιλήσουν αὐτοὶ καὶ νὰ ὁρίσουν τοὺς ἐπερωτῶντας. Εἶναι δυνατὸν μάλιστα, συνεννοούμενοι μετὰ τοῦ Προεδρείου τῆς Βουλῆς, νὰ ὁρίσουν, ὅτι μετὰ τὸν ἐπερωτῶντα καὶ μετὰ τὴν Κυβέρνησιν θὰ λάβουν τὸν λόγον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπογράφουν τὰς ἐπερωτήσεις. Βεβαίως, τότε, ὅμως, δὲν θὰ εἶναι παραχώρησις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅταν θὰ παρεμβάλλωνται βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως, ἀλλὰ θὰ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει ὁ Κανονισμός. Καὶ ἐπειδὴ ἡ πλειοψηφία δὲν δέχεται παραχωρήσεις ἐκ μέρους τῆς μειοψηφίας, δι’ αὐτὸ προτιμᾷ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπεφάσισεν ὥστε δικαιωματικῶς νὰ παρεμβάλλωνται μεταξὺ τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα σεῖς θὰ ὁρίσετε, οἱ βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως. Αὐτὴ εἶναι οὐσιαστικῶς ἡ αὐτὴ λύσις. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Βενιζέλος πρὸ ὀλίγου εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον συνεννοήσεως καὶ νὰ γίνῃ ὅπως ἀκριβῶς τὸ προτείνει.

§89Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ, ἀπαντῶν εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἴπω εἰς αὐτόν, ὅτι οὐδεμίαν πρόθεσιν ἔχω νὰ κάμω παραχωρήσεις πρὸς τὴν Κυβερνητικὴν πτέρυγα. Νομίζω, ὅτι ἔχουν τὴν δύναμιν νὰ ἐπιβάλουν τὰς ἀπόψεις των. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν εἶναι, ὅτι πρέπει νὰ συγχωνευθοῦν ὅλαι αἱ ὁμοειδεῖς ἐπερωτήσεις. Νὰ ὁμιλήσῃ πρῶτον ὁ κ. Παπανδρέου καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ μία συνεννόησις τῶν Κομμάτων, διότι πολλὲς φορὲς παραβιάζεται ὁ Κανονισμὸς διὰ συμφωνίας τῶν κομμάτων, καὶ νὰ ὁμιλήσῃ ἕνας ἐξ ἑκάστου κόμματος μετὰ τὸν κ. Παπανδρέου καὶ κατόπιν νὰ ἐπακολουθήσῃ ἡ γενίκευσις τῆς συζητήσεως κατὰ τὴν ὁποίαν ἐναλλὰξ θὰ ὁμιλοῦν βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν λογικὴν λύσιν, τὴν ὁποίαν καὶ ἡμεῖς εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ ἀποδεχθῶμεν. Πέραν αὐτοῦ δὲν συμφωνοῦμεν.

§90Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἐπιμένῃ ὁ κ. Βενιζέλος καὶ ἐὰν τὸ πρᾶγμα προσλαμβάνῃ ἄνευ λόγου τὴν μορφὴν μιᾶς παρεξηγήσεως καὶ διενέξεως, νὰ τὸ διακανονίσωμεν ἀπόψε. Δὲν ἔχει ἡ Κυβέρνησις κανένα λόγον νὰ παραμερίσῃ κανένα. Ἀπεναντίας μάλιστα θέλει νὰ διευκολύνῃ τοὺς βουλευτάς. Ἂν τὰ κόμματα θέλουν διὰ τῶν ἰδίων αὐτῶν ἀρχηγῶν νὰ λάβουν τὸν λόγον, τότε ἡ πρότασις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις νὰ εἶναι μία ἡ ἐπερώτησις, ἡ ὁποία θὰ προταχθῇ, εἶναι εὐνοϊκωτέρα καὶ διευκολύνει. Ἂν πάλιν οἱ ἀρχηγοὶ δὲν θέλουν νὰ λάβουν τὸν λόγον πρῶτοι κατὰ σειρὰν καὶ θέλουν νὰ ἀφίσουν τὰ μέλη τῶν κομμάτων τὰ ὁποῖα ἔχουν ὑπογράψει τὰς ἐπερωτήσεις νὰ λάβουν τὸν λόγον καὶ αὐτὸ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Ἂν οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων θέλουν αὐτὸ νὰ τὸ ἐπισημοποιήσωμεν καὶ ὑπὸ τὴν μορφὴν μιᾶς τυπικῆς συγχωνεύσεως τῶν ἐπερωτήσεων, τῶν ὁμοειδῶν ὅμως καὶ τῶν πράγματι ταυτιζομένων καὶ ὄχι ἐκείνων αἱ ὁποῖαι ἔχουν γενικώτερον χαρακτῆρα, καὶ αὐτό, κ. Ἀρχηγὲ τῶν Φιλελευθέρων, δὲν ἔχει λόγον ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ἀρνηθῇ. Ἡμεῖς τὸ μόνον τὸ ὁποῖον προσπαθοῦμεν εἶναι νὰ καταστήσωμεν εὐχερεστέραν τὴν συζήτησιν, συστηματικωτέραν καὶ ἀποδοτικωτέραν χάριν τοῦ λαοῦ καὶ ἡμῶν τῶν ἐκπροσώπων τοῦ λαοῦ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρόθεσίς μας.

§91Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Αὐτὴ εἶναι καὶ ἡ ἰδική μας πρόθεσις. Δὲν ἔχομεν διαφοράν.

§92Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἶναι προτιμότερον νὰ μὴ συγχωνευθοῦν, ὥστε νὰ μὴ θεωρηθῇ ὡς παραχώρησις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως πρὸς τὴν Συμπολίτευσιν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀπὸ ἀπόψεως ὀρθῆς λειτουργίας τοῦ Κοινοβουλίου κανονικόν. Δι’ αὐτό, λέγω, ὅτι εἶναι προτιμότερον. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει συζητήσιμον εἶναι καὶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον προτείνει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, νὰ ἐρωτήσῃ καὶ τοὺς ἄλλους κ.κ. Ἀρχηγούς.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, εἶναι σύμφωνα τὰ κόμματα;

§94Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Θέλω νὰ εἴπω, ὅτι δέχομαι βεβαίως τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι συγχωνεύονται αἱ ὁμοειδεῖς ἐπερωτήσεις.

§95Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Αἱ ταυτιζόμεναι εἶπον, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συγχωνευθοῦν αἱ ὁμοειδεῖς.

§96Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἠρωτήθην ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον, ἂν δέχομαι τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Βενιζέλου.

§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐπειδὴ ἀμέσως καὶ εἰς τὴν πρώτην σας φράσιν ἐχρησιμοποιήθη μία λέξις, ἡ ὁποία προκαλεῖ μίαν μεταβολὴν τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβον, ἐπιτρέψατέ μου νὰ ἐξηγήσω τὴν σκέψιν μου, διατὶ λέγω οὐχὶ αἱ ἁπλῶς ὁμοειδεῖς, ἀλλὰ αἱ ἀπολύτως ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου ταυτιζόμεναι. Διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα πρακτικοὶ καὶ ρεαλισταὶ καὶ πρέπει ἀντὶ νὰ γενικεύσωμεν τὴν συζήτησιν καὶ νὰ ὁμιλῶμεν περὶ τοῦ παντός, νὰ συζητήσωμεν εἰδικώτερον ἐπὶ τῇ βάσει στοιχείων μόνον καὶ μόνον περὶ τοῦ πόσοι εἶναι οἱ ἄνω τῶν 65 ἐτῶν γέροντες ἀγρόται, περὶ τοῦ πόση εἶναι ἡ δυνατὴ ἐπιβάρυνσις, περὶ τοῦ πῶς εἶναι δυνατὸν ἢ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ θεσμός. Νὰ εἴμεθα πρακτικοί. Ἐκτὸς ἐὰν ἡ διάθεσίς σας εἶναι νὰ μὴ εἶσθε πρακτικοί. Ἡμεῖς, ἡ Κυβέρνησις, ἔχομεν ὄχι ἁπλῶς διάθεσιν νὰ εἴμεθα πρακτικοί, ἀλλὰ καὶ ἀπόφασιν, διότι ἡμεῖς εἴμεθα ὑποχρεωμένοι εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ληφθῇ ἐν τῇ αἰθούσῃ αὐτῇ μία ἀπόφασις, δηλαδὴ ἐν ᾗ περιπτώσει αὔριον ἢ μεθαύριον ψηφισθῇ ἕνας νόμος, νὰ τὸν ἐφαρμόσωμεν καὶ ἑπομένως θέλομεν πρὶν ἢ καταλήξωμεν εἰς οἱανδήποτε ἀπόφασιν καὶ ἀσχέτως ἐρεύνης εἰς τὴν ὁποίαν προβαίνομεν ἡμεῖς καὶ ἡ ὁποία ἔρευνα θὰ εἶναι ἐμπεριστατωμένη νὰ γίνῃ συζήτησις ρεαλιστικὴ καὶ ὄχι νὰ γίνεται συζήτησις περὶ τοῦ παντός, περὶ τῶν 4 ἀνέμων καὶ τῶν 4 ὁριζόντων ἢ μᾶλλον τοῦ ἑνὸς ὁρίζοντος μὲ τὰς 4 φάσεις του. Δὲν νομίζω, ὅτι προάγει οὔτε τὸ Κοινοβούλιον, οὔτε τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ τοιαύτη γενίκευσις τῆς συζητήσεως, ἡ ὁποία ἐπὶ μακρὰ ἔτη καὶ πρὶν ἢ εἰσέλθῃ ἡ ΕΔΑ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ κατὰ τὸ διάστημα τῆς Βουλῆς τοῦ 1946–50, ὡδήγησεν εἰς τὸ βάθος εἰς τὴν ματαίωσιν λήψεως ἀποφάσεως. Ἐνθυμούμεθα, ὅτι εἰς μίαν περίοδον, θὰ τὸ ἐνθυμοῦνται οἱ βουλευταὶ τῆς Βουλῆς ἐκείνης, τὸ καλοκαίρι τοῦ 1946 διήρκεσεν ἐπὶ 2μηνον ἢ 3μηνον ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ καπνοῦ, καὶ ὅταν ἔληξεν ἡ συζήτησις δὲν ὑπῆρχε κανένας λόγος πλέον διὰ νὰ γίνῃ, διότι εἴχομεν ὑπερβῆ τὸ ὅριον τοῦ χρόνου ἐντὸς τοῦ ὁποίου ἦτο δυνατὸν ἡ συζήτησις νὰ ἀποβῇ πρὸς ὄφελος τοῦ καπνοῦ καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι αἱ συζητήσεις δὲν πρέπει νὰ ἔχουν αὐτὸν τὸν γενικὸν χαρακτῆρα. Οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ὁμιλήσουν, δικαίωμά των εἶναι νὰ ὁμιλήσουν ὅπως θέλουν, ἀλλὰ ἐπιτρέψατέ μου νὰ κάμω μίαν σύστασιν, ἡ ὁποία, ἂν γίνῃ δεκτή, θὰ βοηθήσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ τὴν εὐθύνην τῆς ἐφαρμογῆς ἑνὸς θεσμοῦ, ἐφ’ ὅσον ὁ θεσμὸς αὐτὸς κριθῇ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαινιασθῇ. Θὰ πρέπει νὰ φέρουν στοιχεῖα, ἀντὶ φράσεων γενικῶν, νὰ φέρουν στοιχεῖα καὶ νὰ θεμελιώσουν τὰ στοιχεῖα καὶ νὰ εἴπουν διατὶ νομίζουν, ὅτι οἱ ἄνω τῶν 65 ἐτῶν ἀγρόται εἶναι τόσοι, διατὶ νομίζουν, ὅτι αἱ γυναῖκες ἄνω τῶν 65 ἐτῶν, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ περιληφθοῦν εἰς τὴν ἀσφάλισιν εἶναι 16 χιλιάδες ἢ 50 χιλιάδες ἢ 75, νὰ μᾶς εἴπουν ποῦ στηρίζουν τοὺς ὑπολογισμούς των. Νὰ μᾶς εἴπουν τί σημαίνει, γενικῶς, διὰ τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα, ἐν τῷ πλαισίῳ μιᾶς οἰκονομίας, ἡ ὁποία διαρκῶς προχωρεῖ καὶ διὰ τῆς ὁποίας προόδου της μειοῦται ἡ δυστυχία τοῦ λαοῦ, τί σημαίνει διὰ τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν 300 ἢ 500 χιλιάδων ἢ 700 ἑκατομμυρίων ἢ ἑνὸς δισεκατομμυρίου. Νὰ εἴπουν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ κατὰ τρόπον ἄμεμπτον ὁ θεσμός. Αὐτὸ θὰ συζητήσωμεν. Ἡμεῖς θὰ σᾶς τὰ εἴπωμεν. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων ποὺ ἔχομεν θὰ σᾶς εἴπωμεν τὴν σκέψιν μας. Τὴν Πέμπτην θὰ ἔχωμεν καταθέσει καὶ τὸ κείμενον τῆς μελέτης τῆς πενταμελοῦς —νομίζω πενταμελὴς ἦτο— Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἠρεύνησεν ἐπὶ ἓν ἔτος ὁλόκληρον τὸ θέμα. Πρόκειται περὶ ἑνὸς ἐμπεριστατωμένου κειμένου. Θὰ σᾶς καταθέσωμεν, ἐπίσης, καὶ ὅλα τὰ ἄλλα στοιχεῖα καὶ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ καὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπόδοσιν τῶν κοινωνικῶν εἰσφορῶν, τὰς ὁποίας προβλέπει τὸ σχέδιον τοῦ κ. Παπανδρέου. Ἡμεῖς θὰ εἴμεθα πρακτικοὶ καὶ ρεαλισταί. Παρακαλοῦμεν καὶ σεῖς νὰ εἶσθε. Προϋπόθεσις διὰ νὰ καταστῇ εἰς ὑμᾶς, τοὺς ἐκπροσώπους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως δυνατὸν νὰ εἶσθε πρακτικοὶ εἶναι νὰ εἰδικεύσωμεν τὴν ἐπερώτησιν καὶ νὰ μὴ ὁμιλήσωμεν περὶ τοῦ παντός. Δι’ αὐτό, ἀξιότιμοι καὶ ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι μόνον εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπάρχουν —καὶ ὁμολογῶ, ὅτι δὲ γνωρίζω αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἂν ὑπάρχουν, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχουν— ἐπερωτήσεις ταὐτιζόμεναι ἀπολύτως ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συγχωνευθοῦν καὶ θὰ παρεκάλουν τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς νὰ τὸ δεχθῇ. Ἐπειδὴ νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεμία δευτέρα ἐπερώτησις, ἡ ὁποία νὰ εἶναι ἀποκλειστικὴ καὶ μόνον ἐπερωτήσεις ἀναφερόμεναι εἰς τὸ θέμα τῆς ἀσφαλίσεως κατὰ τῆς ἀνικανότητος καὶ τοῦ γήρατος τῶν ἀγροτῶν, δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι κατ’ ἀνάγκην, θὰ μείνωμεν εἰς τὴν ἀπόφασιν.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, ἡ Βουλὴ ἀποφασίζει νὰ συνεζητηθοῦν, ὄχι νὰ συγχωνευθοῦν, αἱ ἀπολύτως, ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου, ταὐτιζόμεναι ἐπερωτήσεις μὲ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 165.

§99Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Θὰ ἦτο καλλίτερον νὰ ἀφήνατε τὴν πρώτην ἀπόφασιν ποὺ ἐπήραμεν. Ἀπολύτως ταὐτιζόμεναι τί θὰ εἴπῃ; Θὰ ἀρχίσωμεν μίαν συζήτησιν ἄνευ τέλους. Ἀφήσατε τὴν πρώτην ἀπόφασιν. Διότι ὅταν λέγωμεν «ὁμοειδεῖς» ἐννοοῦμεν ἐπερωτήσεις ἀναφερομένας εἰς τὴν κοινωνικὴν ἀσφάλισιν τῶν ἀγροτῶν. Ἀπολύτως ταὐτιζόμεναι τί θὰ εἴπῃ; Ἐκεῖναι ποὺ θὰ ἔχουν τὸ ἴδιον περιεχόμενον μὲ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Παπανδρέου. Ἂν εἶχον τὸ αὐτὸ περιεχόμενον, δὲν θὰ εἶχον ὑπάρξει δύο προτάσεις νόμου χωριστά. Τὸ ἀντικείμενον πρέπει νὰ εἶναι τὸ ἴδιον. Ἢ συγχωνεύομεν τὰς ὁμοειδεῖς προτάσεις, ἢ θὰ μείνωμεν εἰς τὴν πρώτην ἀπόφασιν.

§100Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ἐννοῶ τὰ μέτρα τὰ προτεινόμενα.

§101Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ θέμα τῆς συνταξιοδοτήσεως τοῦ γήρατος, ἐφ’ ὅσον περιέχεται εἰς τὰς ἄλλας ἐπερωτήσεις, νὰ θεωρηθῇ ἐξαντληθὲν διὰ τῆς αὐριανῆς ἢ μεθαυριανῆς συζητήσεως. Τὸ ἀντικείμενον εἶναι αὐτό: Ἡ συνταξιοδότησις τοῦ γήρατος. Ἐφ’ ὅσον αὐτὸ περιέχεται εἰς τὰς ἄλλας ἐπερωτήσεις, θὰ ἐξαντληθῇ.

§102Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὸ ἀκριβῶς ἤθελα νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Τσιριμῶκον ὅταν δὲν μὲ ἐπρόσεχεν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὀρθὴ τοποθέτησις. Ὑπάρχει μία ἐπερώτησις, ἡ ὁποία εἶναι 100% ἐπερώτησις ἀναφερομένη εἰς τὴν ἀσφάλισιν κατὰ τῆς ἀνικανότητος τοῦ γήρατος. Ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι, τινὲς τῶν ὁποίων περιέχουν καὶ αὐτὸ τὸ θέμα. Καθ’ ὃ μέτρον περιέχουν τὸ θέμα αὐτό, τῇ συγκαταθέσει τῶν ἐπερωτώντων, θὰ θεωρηθοῦν ἐξαντληθεῖσαι.

§103Η. ΗΛΙΟΥ. Καταργουμένων τῶν ἐπερωτώντων, θὰ θεωρηθοῦν ἐξαντληθεῖσαι. Διατὶ τὸ λέγετε αὐτό;

§104Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Ἠλιοῦ, δὲν νομίζω, ὅτι ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ διαστρέφετε τοὺς λόγους μου. Λέγω «τῇ συγκαταθέσει τῶν ἐπερωτώντων». Δὲν ἐννοοῦν νὰ ἀκούσουν διότι εἶναι δύσκολον νὰ ἀπαντήσουν. Ἐννοοῦν νὰ ἐμμένουν εἰς τὸν σκοπὸν καὶ εἰς τὴν γραμμήν των. Λέγω, κύριε Ἠλιοῦ, ὅτι «τῇ συγκαταθέσει τῶν ἐπερωτώντων». Διατὶ λέγω «τῇ συγκαταθέσει;» Θὰ ἦτο αὐτονόητον. Τὴν ἑπομένην τῆς λήξεως τῆς συζητήσεως ἂν οἱ ὑπογράψαντες τὰς ἄλλας ἐπερωτήσεις θελήσουν καὶ ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό, τὸ ἀναφερόμενον εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ γήρατος, νὰ γίνῃ, ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρὰ τῆς ἐπερωτήσεως, συζήτησις, δὲν μποροῦμε νὰ τὸ ἀποκλείσωμεν. Δι’ αὐτὸ εἶπον «τῇ συγκαταθέσει τῶν ἐπερωτώντων θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ἐξαντληθὲν τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τῆς ἐπερωτήσεως τὸ ἀναφερόμενον εἰς τὴν ἀσφάλισιν κατὰ τοῦ γήρατος τῶν ἀγροτῶν».

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, μποροῦν νὰ ὁρίσουν τὰ κόμματα τοὺς ὁμιλητάς. Ἀποφασίζομεν, ὅτι ὅλαι αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὴν ἀσφάλισιν τοῦ γήρατος τῶν ἀγροτῶν, θὰ συζητηθοῦν.

§106Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Θὰ συγχωνευθοῦν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει συγχώνευσις. Θὰ συζητηθοῦν κατὰ τὴν διαδικασίαν τὴν ὁποίαν εἰσηγήθη ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων καὶ ἀπεδέχθη ἡ Βουλή. Συνοψίζω τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων: 1ον) Θὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Παπανδρέου, οὗτινος ἡ ἐπερώτησις προετάχθη. 2ον) Εἷς ἐκ τῶν ἐπερωτώντων ἐξ ἑκάστης συζητουμένης ἐπερωτήσεως τῶν ἐν τῇ σημερινῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει ἀναγραφομένων, τῇ ὑποδείξει τοῦ κόμματος εἰς ὃ ἀνήκει. 3ον) Δοθέντος, ὅτι ἐγενικεύθη ἡ συζήτησις θὰ δίδεται ὁ λόγος ἐναλλὰξ εἰς ἕνα ἐκ τῶν ἐγγεγραμμένων βουλευτῶν τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ ἕνα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἡ συζήτησις θὰ πρέπει νὰ περατωθῇ ἐντὸς 2 ἢ 3 τὸ πολὺ συνεδριάσεων, ὅπως ἔχῃ ἤδη καθιερωθῆ καὶ δι’ ἄλλας ἐπερωτήσεις γενικῆς φύσεως. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὴν ἀνωτέρω πρότασιν;

§108ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Κύριοι βουλευταί, πρὶν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων, δίδεται ὁ λόγος εἰς τὸν κ. Η. Ἠλιοῦ, βάσει τοῦ ἄρθρου 49 τοῦ Κανονισμοῦ, προκειμένου ν’ ἀναπτύξῃ δι’ ὀλίγων κατατεθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ πρότασιν νόμου.

§110Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ΕΔΑ καὶ τὰ ἄλλα μετ’ αὐτῆς συνεργαζόμενα κόμματα διετύπωσαν ἐνώπιον τοῦ λαοῦ τέσσαρα νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν μίαν ἑνότητα σχετικῶς μὲ τὸ ὀξύτατον ἀγροτικὸν πρόβλημα καὶ τὰ ὁποῖα πιστεύομεν, ὅτι γενόμενα ἀποδεκτὰ ἢ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἐπηρεάζοντα τὴν Κυβερνητικὴν πλειοψηφίαν, ὥστε νὰ ἀποδεχθῇ κατ’ ἀρχὴν τὰς κατευθυντηρίους γραμμάς των, πρόκειται ἀσφαλῶς, νὰ ἐλαφρύνουν τὴν δυστυχίαν τὴν μαύρην, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἀγροτικὴ τάξις καὶ νὰ μεταβάλουν, κατὰ σημαντικὸν βαθμόν, τὴν κατάστασιν. Τὰ νομοσχέδια αὐτὰ εἶναι τὸ συζητηθησόμενον κατ’ οὐσίαν διὰ τῆς ἐπερωτήσεως μεθαύριον, μετὰ τὴν ἀπομάκρυνσίν του λόγῳ τῆς ἐνστάσεως τῆς ἀντισυνταγματικότητος, εἶναι τὸ ἀπὸ πέρυσι κατατεθὲν καὶ ἐκκρεμοῦν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Γεωργίας νομοσχέδιον «περὶ προστασίας τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς», εἶναι τὸ μήπω ἐκτυπωθὲν καὶ διανεμηθὲν νομοσχέδιόν μας «περὶ συνδέσεως τῶν εἰσαγωγῶν πρὸς τὰς ἐξαγωγὰς» καὶ τέταρτον εἶναι τὸ νομοσχέδιον τῶν τριῶν συνεργασθέντων κομμάτων, τὸ νομοσχέδιον «περὶ ρυθμίσεως ἐνίων χρεῶν τῶν ἀγροτῶν». Κύριοι συνάδελφοι, ἡ παραγωγικὴ διαδικασία εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν δυσχεραίνεται, λόγῳ τῆς γνωστῆς εἰς ὅλους μας –διότι ὅλοι ἀπὸ ἀγροτικὰς περιοχὰς προερχόμεθα– ὑπερχρεώσεως τῶν ἀγροτῶν. Ἡ παραγωγικὴ δραστηριότης ἐπηρεάζεται δυσμενέστατα. Ἡ μόνη τάξις εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ μάλιστα τὰ ⅔ τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ, ἡ ὁποία ζῇ δαπάναις τοῦ εἰσοδήματος τοῦ ἑπομένου ἔτους, εἶναι ἡ ἀγροτική. Ὅλαι αἱ ἄλλαι κατηγορίαι, στρώματα καὶ τάξεις πολιτῶν, καὶ αἱ ἐνδεέστεραι, ὁ ἐργάτης καὶ ὁ ἄνεργος ἀκόμη ζῇ μὲ τὸ μεροκάματο, τῆς χθές, τῆς σήμερον, ὁ ὑπάλληλος μὲ τὸ ἑβδομαδιαῖον ἢ τὸ μηνιαῖον εἰσόδημα. Ὁ ἀγρότης ἐσοδεύων μίαν φοράν, τὸν χρόνον ὀφείλει διὰ τῆς ἐσοδείας του νὰ ζήσῃ ἐπὶ ἓν ὁλόκληρον ἔτος. Λόγῳ τῶν γνωστῶν συνθηκῶν καὶ τῆς μὴ διαθέσεως τῶν προϊόντων καὶ τῶν χαμηλῶν τιμῶν, ἐνίοτε καὶ τῶν καιρικῶν συνθηκῶν κτλ., ἀπὸ χρόνου εἰς χρόνον μεγαλώνει τὸ τμῆμα τοῦ ἔτους κατὰ τὸ ὁποῖον μένει ἀκάλυπτος ἀπὸ ἀπόψεως ἐπαρκείας διὰ νὰ συντηρήσῃ τὸν ἑαυτόν του καὶ ἀναγκάζεται νὰ προσφεύγῃ εἰς τὸν δανεισμόν. Ὁ διαπρεπὴς ἐπὶ τοῦ θέματος καθηγητὴς τοῦ Γαλλικοῦ Πανεπιστημίου Πιὲρ Ζώρζ εἰς μίαν πρόσφατον μελέτην του τοῦ Δεκεμβρίου 1959, διαπιστώνει, ὅτι τὸ πρόβλημα τῆς ὑποχρεώσεως τῶν ἀγροτῶν, διότι συνεχῶς κἄθε χρόνον μένει ἀκάλυπτον ἕνα μέρος τοῦ χρέους ἀπὸ τὴν παραγωγὴν τοῦ παρελθόντος, εἶναι τόσον παλαιόν, ὅσον παλαιὰ εἶναι καὶ ἡ ὕπαρξις τῶν ἀγροτικῶν κοινωνιῶν. Εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν τῆς Ἑλλάδος, οἱ ἀγρόται εὑρίσκονται εἰς μεγίστην πράγματι ἀνέχειαν καὶ δυστυχίαν. Ἀπὸ μίαν λαμπρὰν ἐργασίαν, ἡ ὁποία πράγματι μὲ τόσην ἀρτιότητα ἔχει γίνει ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Στατιστικὴν Ὑπηρεσίαν τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ ὁποία ἔχει δημοσιευθῆ εἰς ἓν μηνιαῖον της δελτίον τοῦ Ἀπριλίου τοῦ 1959, προκύπτει, ὅτι ἐνῷ ὁ μέσος ὅρος τῆς δαπάνης κατὰ κεφαλὴν εἶναι 7270 δι’ ὅλους τοὺς Ἕλληνας, διὰ τοὺς κατοίκους τῶν Ἀθηνῶν εἶναι 16.800 καὶ διὰ τοὺς κατοίκους ἄλλων ἀστικῶν κέντρων 10.277. Ἤτοι κατὰ μέσον ὅρον 13,5 κατὰ κεφαλὴν κατ’ ἔτος διὰ τοὺς κατοίκους ἀστικῶν κέντρων, συμπεριλαμβανομένης τῆς Πρωτευούσης καὶ διὰ τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν εἶναι 3.646 κατ’ ἔτος. Ἀλλὰ μέσα εἰς τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν ὑπάρχει ἐπίσης μεγίστη διαφοροποίησις. 617.000 ἔχουν 2,5 δρχ. τὴν ἡμέραν εἰσόδημα καὶ 2.613 ἔχουν 6,5 δρχ. τὴν ἡμέραν. Ἡ τρομερὴ αὐτὴ κατάστασις ἐπιβάλλει ὁπωσδήποτε τὴν λῆψιν μέτρου χρεωστασίου διὰ τὴν ἀνακούφισιν τῆς σημερινῆς δυστυχίας.

§111Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Κανονισμὸς λέγει, ὅτι κατὰ τὴν κατάθεσιν τῆς προτάσεως γίνεται ἡ ἀνάπτυξις τοῦ θέματος.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁ κ. Ἠλιοῦ, ἐζήτησε τὸν λόγον ἅμα τῇ καταθέσει. Ἀλλὰ παρενεβλήθη τὸ ζήτημα τῶν συντάξεων τῶν ἀγροτῶν ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον καὶ ἀνεβλήθη ἡ ἀνάπτυξις διὰ τὴν ἑπομένην ἡμέραν.

§113Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν πρόκειται, κ. συνάδελφε, περὶ αὐθαιρεσίας, ἀλλὰ πρόκειται περὶ συνεννοήσεως, ἡ ὁποία ἐμεσολάβησεν. Ἔτσι λοιπὸν ἐφθάσαμεν, κ. συνάδελφοι, εἰς μίαν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν ὅλοι γνωρίζετε. Ἐγὼ τοὐλάχιστον ἐκ τῆς ἰδιαιτέρας μου ἐκλογικῆς περιφερείας, γνωρίζω, ὅτι ἐνῷ δὲν συνεπληρώθη ἀκόμη ἡ ἐλαιοσυγκομιδὴ τοῦ 1959, οἱ πενέστεροι ἀπὸ τώρα προπωλοῦν τὴν συγκομιδὴν διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος πρὸς 7 δρχ. τὸ κιλόν. Ἔχομεν ἐπίσης τὸ γεγονὸς τῆς αὐτοκτονίας τοῦ ἀγρότου εἰς Κῶ, ἔχομεν τὴν καταδίκην προχθὲς ἀπὸ τὸν Πλημμελειοδικεῖον Λαρίσης ἐπὶ τοκογλυφίᾳ διὰ εἴσπραξιν τόκου 90% εἰς βάρος τῶν ἀγροτῶν. Τὰ στοιχεῖα τῆς προτάσεως νόμου ἐν συντομίᾳ εἶναι τὰ ἀκόλουθα: Μετατροπὴ εἰς μεσοπρόθεσμα τῶν βραχυπροθέσμων χρεῶν πρὸς τὴν ΑΤΕ, πρὸς τὸ Δημόσιον, καὶ πρὸς τὸν ΟΧΟΑ, τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, ἐξοφλουμένων ἐντὸς πενταετίας. Ἔναρξις ἐξυπηρετήσεως μετὰ τρία ἔτη ἀπὸ τῆς ψηφίσεως καὶ ἐξόφλησις εἰς 5 ἑξαμήνους δόσεις μὲ 3%. Διαγραφὴ τῶν τόκων καὶ τῶν ἐπιβαρύνσεων καὶ μείωσις κατὰ 30% τοῦ κεφαλαίου. Εὐεργετούμενοι εἶναι οἱ ἀγρόται πλὴν τῶν ὑποκειμένων εἰς φόρον εἰσοδήματος ἐκ τῆς δασικῆς οἰκονομίας καὶ τῆς ἁλιείας καὶ αἱ Συνεταιριστικαὶ Ὀργανώσεις. Εἰσφοραὶ εἰς τὸ Ε.Ι.Ρ. καθυστερούμεναι ὡς καὶ μαθητικαὶ εἰσφοραὶ καθυστερούμεναι ἀπὸ τὸν ἀγροτικὸν κόσμον διαγράφονται. Ὡς πρὸς τὰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὑποχρεώσεις καὶ ἀναγκάζονται νὰ βλέπουν ἐκποιούμενα εἰς δημοπρασίας τὰ ἐργοστάσιά των, ἐλαιοκομεῖα των, ἐκκοκκιστήρια ἢ τὰ ἁλιευτικά των συγκροτήματα, λόγῳ τῆς μετατροπῆς τῆς βάσεως τοῦ δολλαρίου κατὰ τὴν ἀναπροσαρμογήν, προβλέπει, ὅτι θὰ ἐξοφληθοῦν ἐπὶ τῇ τιμῇ τοῦ δολλαρίου εἰς δραχμὰς τὴν ὁποίαν ἐπραγματοποίησαν κατὰ τὴν λῆψιν τοῦ δανείου. Τὸ σύνολον, κ. συνάδελφοι —διὰ νὰ μὴ ἀντιταχθῇ, ὅτι αὐτὸ εἶναι δυσεφάρμοστον— τὸ σύνολον τῶν βραχυπροθέσμων χρηματοδοτήσεων τῆς ΑΤΕ ἀνέρχεται εἰς 4 δισ. 600 ἑκ., ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 3 ἑκ. εἶναι καλλιεργητικὰ δάνεια, 1.383 ἑκ. δάνεια ἐπ’ ἐνεχύρῳ καὶ 200 ἑκ. λοιπὰ δάνεια. Αὐτὰ δίδονται εἰς 5 ἑκατ. ἐργάτας μὲ ὑψηλὸν ποσοστὸν ρευστότητος 97%, διότι ἐξοφλοῦνται κατὰ τὴν συγκομιδήν, ἀμέσως συντελοῦντες διὰ τῆς ἐξοφλήσεως εἰς τὴν πτῶσιν τῶν τιμῶν, διότι ἀναγκάζεται ἀθρόως ὁ ἀγρότης νὰ ἀποξενωθῇ ἀπὸ τὸ προϊὸν τοῦ μόχθου του, ἐνῷ διὰ τοὺς 1000 ἢ 1500 μεγαλοεπιχειρηματίας ἔχομεν τὰς γνωστὰς παγωμένας πιστώσεις τῶν τριῶν δισεκατομμυρίων. Ἡ μετατροπὴ δανείων εἰς μεσοπρόθεσμα δὲν εἶναι κἄτι τι ἄγνωστον εἰς τὸν σύγχρονον χειρισμὸν τῆς χρηματοδοτήσεως. Καὶ ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας τὰς γνωστὰς περιπτώσεις μεγάλων πιστούχων βραχυπροθέσμων πιστώσεων ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν καὶ ἀπὸ τὰς ἄλλας Τραπέζας, αἱ ὁποῖαι παρεπέμφθησαν εἰς τὸν ΟΧΟΑ, διότι ἐπρόκειτο περὶ μεγαλοβιομηχάνων καὶ ἔγιναν μεσοπρόθεσμοι. Ὡς πρὸς τὰ περιθώρια τῶν διαθεσίμων διὰ τὴν συνέχισιν τῆς πιστοδοτήσεως τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι θὰ ἐδημιουργεῖτο τοιοῦτον θέμα, δὲν θὰ πρέπει νὰ μᾶς ἐπηρεάσῃ, διότι τὰ διαθέσιμα κατ’ ἔτος αὐξάνουν καὶ αἱ καταθέσεις κατ’ ἔτος αὐξάνουν. Τέλος δέ, ὑπάρχει τὸ ἀδιάθετον ἐκ τῆς περυσινῆς βοηθείας ποσόν, τῶν 5 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καὶ περαιτέρω ὑπάρχουν αἱ Γερμανικαὶ πιστοδοτήσεις. Ἀλλὰ πέραν αὐτῶν, ὅταν τὰ 5 ἑκατομμύρια τῶν ἀγροτῶν πάρουν τὰ 4.600 ἑκατομμύρια, ἀμέσως ἐξοφλοῦν τὰ χρέη των. Ἡ ἀναστολή, λοιπόν, θὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν, ὅτι θὰ εἶναι ὀλιγώτεραι αἱ ἀνάγκαι χρηματοδοτήσεως διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος. Ἀλλὰ καὶ περαιτέρω, αὐτὴ ἡ διευκόλυνσις τῶν ἀγροτῶν, εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ δραστηριοποιήσῃ τὰς συναλλαγάς. Θὰ τονώσῃ τὴν κατανάλωσιν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ εὐεργετικὴν ἐπίδρασιν εἰς τὴν καθόλου οἰκονομίαν τῆς χώρας.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§115Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§117Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν ἀνατύπωσιν τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν Ἐρωτήσεων, παρελείφθη ἡ ἐρώτησίς μας, ἡ σχετικὴ μὲ τὸ αἴτημα τοῦ προσφάτως συνελθόντος Πανπροσφυγικοῦ Συνεδρίου. Πρόκειται περὶ σοβαρωτάτης ἐρωτήσεως καὶ ἐὰν εἶναι ἠθελημένη ἡ παράλειψις.... (δὲν ἠκούσθη).

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἠθελημένη παράλειψις. Δίδετε μίαν μομφὴν εἰς τὴν Ὑπηρεσίαν, ἐνῷ τοῦτο δὲν εἶναι ἐπιτρεπτόν. Διεγράφη, διότι ἐλήφθη ἀπάντησις. Ὁ κ. Κ. Κωνσταντάρας, ἔχει τὸν λόγον.

§119Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὡς ἀπεδείχθη ἀπὸ τὴν μέχρι τοῦδε συζήτησιν, ἡ ἀπὸ τριετίας ἐμφανισθεῖσα καπνικὴ κρίσις, συνεχῶς ἐντείνεται καὶ ἔχει φθάσει εἰς ἀδιέξοδον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον δὲν πρόκειται νὰ ἐξέλθωμεν, διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει τὴν τόλμην νὰ προχωρήσῃ εἰς ριζικὰς λύσεις πρὸς ἀπαλλαγὴν ἀπὸ τὰ παλαιὰ ἀποθέματα καὶ διὰ νὰ ἀκολουθήσῃ περαιτέρω ὑγιῆ καπνικὴν πολιτικήν, τόσον εἰς τὸν ἐμπορικόν, ὅσον καὶ εἰς τὸν παραγωγικὸν τομέα. Τὸ ἀποτέλεσμα τῆς Κυβερνητικῆς αὐτῆς πολιτικῆς, ὑπῆρξεν ἡ ζημία τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ ἡ τραγικὴ κατάστασις τῶν καπνοπαραγωγῶν. Εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν καὶ Θράκην, οἱ καπνοπαραγωγοὶ εὑρίσκονται εἰς πράγματι τραγικὴν κατάστασιν καὶ ἔχουν ἐξοδεύσει καὶ τὸ εἰσόδημα τοῦ 1960. Εἰδικώτερον, εἰς τὴν Καβάλαν τὸ εἰσόδημα τῶν καπνοπαραγωγῶν ἔχει μειωθῆ εἰς τὸ 50% σύμφωνα μὲ ἔκθεσιν τῆς ἑνώσεως γεωργικῶν συνεταιρισμῶν Καβάλας. Καὶ τῶν καπνεργατῶν ἡ κατάστασις εἶναι ἡ ἰδία μὲ τὴν τῶν ἀγροτῶν, ἂν μὴ χειροτέρα. Λόγῳ τῆς πτώσεως τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ καὶ καπνεργατικοῦ εἰσοδήματος, αἱ πόλεις τῶν καπνικῶν περιοχῶν ἔχουν περιέλθει εἰς προκεχωρημένον πλέον στάδιον ὑφέσεως. Βιοτέχναι, ἐπαγγελματίαι καὶ ἔμποροι ζοῦν μὲ τὴν ἀγωνίαν τῆς χρεωκοπίας. Εἰς τὴν Καβάλαν ἀπὸ ἔτους καὶ πλέον συνεκροτήθη ἐπιτροπὴ ἀπαρτιζομένη ἐξ ἀντιπροσώπων ὅλων τῶν παραγωγικῶν τάξεων μὲ σκοπὸν τὴν σωτηρίαν τῆς πόλεως, ἥτις πολλὰς συσκέψεις καὶ διαβήματα ἔκαμε καὶ πολλὰ ὑπομνήματα ὑπέβαλε. Τελευταίως σωρεία ψηφισμάτων ἔφθασεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐκ μέρους τῶν Ἑνώσεων Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν μὲ ἐκκλήσεις καὶ ὑποδείξεις διὰ τὴν λῆψιν μέτρων ἐπειγούσης ἀνάγκης καὶ μέτρων πρὸς ὁριστικὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ζητήματος. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν φωνὴν τῶν δυστυχῶν παραγωγῶν, αὕτη δυσκόλως φθάνει μέχρι τῆς Κυβερνήσεως. Εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Σταυρουπόλεως κατεβλήθη ἐκ μέρους τῶν παραγωγῶν προσπάθεια νὰ σταματήσουν τὸ τραῖνο νὰ κατέλθουν μέχρι τῆς πόλεως Ξάνθης καὶ τὰ μέτρα ποὺ ἐλήφθησαν δι’ αὐτοὺς ἦσαν καταδίκαι καπνοπαραγωγῶν, ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν, εἰς 6μηνον φυλάκισιν μὲ ἀναστολήν. Ἐπίσης ἐκ μέρους 15 Συνεταιρισμῶν τῆς περιοχῆς τοῦ Παγγαίου ὑπεβλήθη ὑπόμνημα πρὸς τὴν Κυβ)σιν τὴν 11.10.59 εἰς τὸ ὁποῖον διετραγῳδεῖτο ἡ ἐξαθλίωσίς των καὶ ὑπεδεικνύοντο τὰ ληπτέα μέτρα. Ἐν τούτοις, μετὰ 8ήμερον ὑπεβλήθη καὶ πάλιν κατόπιν πιέσεων, εἰς τὴν Κυβ)σιν ἐκ μέρους τῶν ἰδίων Συνεταιρισμῶν τῆς αὐτῆς περιοχῆς καὶ μὲ τὰς ἰδίας ὑπογραφὰς καὶ δεύτερον ὑπόμνημα μὲ εὐχαριστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ συνέβη ὅ,τι συνέβαινεν ἄλλοτε μὲ τοὺς μελλοθανάτους ποὺ ἀνεφώνουν τὸ χαῖρε Καῖσαρ. Πληροφοροῦμαι, ὅτι δύο ἐκ τῶν Προέδρων Συνεταιρισμῶν ὑπέβαλαν μηνύσεις κατὰ τῆς Ἑνώσεως τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν ἐπὶ πλαστογραφίᾳ. Εἰς τὴν σύσκεψιν τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Καβάλας τὴν 1ην παρελθόντος Δεκεμβρίου ἐξετέθη ἡ τραγικὴ κατάστασις τῶν καπνοπαραγωγικῶν περιοχῶν καὶ ἀπεφασίσθη ὅπως αὗται ἀποδυθοῦν εἰς ἀγῶνας πρὸς διεκδίκησιν τῶν δικαιωμάτων των καὶ ἐν οἷς ἡ κάθοδος εἰς συλλαλητήριον. Ὁμοίως ἐξετέθη καὶ ἐξητάσθη ἡ ὅλη καπνικὴ κατάστασις, ὁ δὲ Διευθυντὴς τῆς ΠΑΣΙΓΕΣ ἀνέφερεν, ὅτι 19 πελάτριαι Ἑταιρεῖαι Ἑλληνικῶν καπνῶν δὲν πρόκειται κατὰ τὸ τρέχον ἔτος νὰ προβοῦν εἰς ἀγορὰς καπνῶν μας. Ἀνεφέρθη ἐπίσης, ὅτι ἡ Δυτικὴ Γερμανία θὰ μειώσῃ τὴν ἀγορὰν τῶν καπνῶν κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἀπὸ 20.000 εἰς 13.000 τόννους, ὅτι ἡ Ἀνατολικὴ Γερμανία δὲν πρόκειται νὰ προβῇ εἰς ἀγορὰς λόγῳ τῆς κατασχέσεως τοῦ φορτίου βάμβακος εἰς τὸ πλοῖον Μάρθα, εἰς δὲ τὴν Ἰταλίαν δὲν πρόκειται νὰ εἰσαχθοῦν εὐγενῆ καπνὰ παρὰ τοῦ Ἰταλικοῦ μονοπωλίου λόγῳ τῆς δυνατότητος ποὺ παρέχεται ἐξευρέσεως καπνῶν εἰς μειωμένας τιμάς, ἤτοι λόγῳ τῆς προσφορᾶς καπνῶν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμάς. Εἰς τὴν σύσκεψιν αὐτὴν ἐτονίσθη ἡ ἀνάγκη ἐπεμβάσεως τοῦ Κράτους εἰς τὰς εἰσαγωγάς, ἡ παρέμβασις τῆς ΕΟΚ εἰς τὰς ἀγορὰς συγχρόνως μὲ τὸ καπνεμπόριον, ἡ ἀναστολὴ τῶν χρεῶν ἀτόκως, ὁ καθορισμὸς τιμῶν ἀσφαλείας, ἡ πριμοδότησις τῶν κλασσικῶν καπνῶν καὶ ἄλλα μέτρα. Δὲν θὰ ἐπεξέτειναν τὴν ἀγόρευσίν μου ἐπὶ τῆς τραγικῆς καταστάσεως τῶν καπνοπαραγωγῶν διότι τοῦτο ἐτονίσθη ὑπὸ τῶν προηγουμένων ὁμιλητῶν, ἐὰν δὲν ἀνεγίγνωσκον εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς τῆς 28.11.59 τὴν καταπληκτικὴν γνωμοδότησιν τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου καθ’ ἣν ἡ ὑφισταμένη κρίσις δὲν θίγει τοὺς καπνοπαραγωγούς. Δὲν νομίζω, ὅτι πράγματι ἀγνοεῖ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι οἱ καπνοπαραγωγοί μας δὲν ἔχουν νὰ ἀγοράσουν λάδι καὶ ψωμὶ διὰ τὰς οἰκογενείας των καί, ὅτι εἶναι εἰς χειροτέραν κατάστασιν ἀπὸ ὅ,τι ἦσαν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς Κατοχῆς.

§120Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Πρὸς ἀποφυγὴν παρεξηγήσεως, κ. συνάδελφε, νὰ σᾶς δώσω μίαν ἐξήγησιν τῶν ὅσων ἠννόουν. Ἔλεγον τότε, ὅτι εὐτυχῶς διὰ τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ἡ Κυβέρνησις προβαίνει εἰς συγκέντρωσιν τοῦ συνόλου τῆς παραγωγῆς μὲ ἄμεσον συνέπειαν ὁ καπνοπαραγωγὸς νὰ διασφαλίζῃ τὴν διάθεσιν τοῦ καπνοῦ του. Εἶναι γεγονὸς, ὅτι παρ’ ὅλην τὴν μείωσιν τῶν ἐξαγωγῶν ἀνατολικῶν καπνῶν εἰς τὰς διεθνεῖς ἀγοράς, παρὰ ταῦτα, παρ’ ὅλα δηλαδὴ ὅσα λέγετε, ἡ Κυβέρνησις συνεκέντρωσε τὰ εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν εὑρισκόμενα καπνὰ καὶ προβαίνει εἰς τὴν πώλησιν αὐτῶν ἔναντι κεφαλαιουχικῶν ἀγαθῶν. Μέχρι σήμερον διετέθησαν καπνὰ ἀξίας 11.000.000 δολλαρίων.

§121Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Ἡ Κυβέρνησις ὁμοίως ἀνεκοίνωσεν, ὅτι ἀνεβίβασε τὴν ἐξαγωγικὴν τιμὴν τοῦ καπνοῦ ἀπὸ 1,18 εἰς 1,36 δολλάρια. Ἐπιθυμῶ νὰ ἐρωτήσω κατὰ ποῖον τρόπον ἔλαβε χώραν αὐτὴ ἡ αὔξησις; Μήπως μὲ συμφωνίας ὅπως ἐκείνη μὲ τὸν Πορτογαλικὸν Ὅμιλον; Ἢ μήπως μὲ τὸν τρόπον ποὺ ἐδόθησαν καπνὰ εἰς τὴν μεγάλην Γερμανικὴν Ἑταιρείαν Ρέεμτσμα μὲ πιστωτικὰς εὐκολίας 2 ἐτῶν; Ἢ μὲ τὸν τρόπον τῶν ἀνακοινώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου, ὅτι προσφέρει τὰ καπνὰ ὅσο κι’ ὅσο μὲ οἱασδήποτε πιστωτικὰς εὐκολίας πρὸς ὅλας τὰς χώρας καὶ τὰς Ἀνατολικάς; Αὐτὸ ὅμως κ. συνάδελφοι, ἀποτελεῖ τακτικὴν τῶν χρεωκοπημένων ἐμπόρων ποὺ κάνουν ξεπούλημα. Ἀλλ’ αὐτὸς ὁ τρόπος ἀκριβῶς εἶναι ποὺ ἐξευτελίζει τὸ ἐθνικόν μας αὐτὸ προϊόν, διότι ρίχνει τὴν ἀξίαν, τοῦ ρίχνει τὴν τιμήν. Καὶ νὰ τὰ ἀποτελέσματα: Ἡ μεγάλη Γερμανικὴ Ἑταιρεία Ρέεμτσμα ἥτις κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη εἰσήγαγε περίπου 12.000 τόννους καπνῶν, ἐφέτος θὰ εἰσαγάγῃ μόνον 7.000 τόννους, τὸ δὲ Ἰταλικὸν μονοπώλιον δὲν θὰ προβῇ εἰς ἀγορὰς καπνῶν ἐφ’ ὅσον τὸ Κράτος τοῦ τὰ προσφέρει εἰς τιμὰς χαμηλοτέρας.

§122Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Τὰ γεγονότα εἶναι πράγματι ὡς τὰ ἐξεθέσατε, κ. συνάδελφε, ἀπὸ ἀπόψεως ἀγορῶν καπνῶν, ἡ ζήτησις τῶν ὁποίων ἐμφανίζεται μειωμένη τόσον ἐν Γερμανίᾳ ὅσον καὶ ἐν Ἰταλίᾳ. Ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις διέθεσεν ἐκ τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ τὸ ποσὸν τῶν 300.000.000 δραχμῶν διὰ τὴν προστασίαν του καπνοῦ, ἑνὸς προϊόντος τὸ ὁποῖον πράγματι ἀξίζει τὴν τοιαύτην προστασίαν. Διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν καπνικὴν ἱστορίαν τῆς χώρας, ὁ σημερινὸς Πρωθυπουργὸς καθιέρωσε τὴν προστασίαν τοῦ καπνοῦ ὡς μόνιμον θεσμόν.

§123Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Εἰς τὰ Πρακτικὰ τῆς αὐτῆς ἡμερομηνίας ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου λέγει, ὅτι τὸ Κράτος προβαίνει εἰς συγκέντρωσιν τῶν καπνῶν ἀπὸ τοὺς παραγωγούς. Ἐν τούτοις εἰς τὴν σύσκεψιν τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Καβάλας ὁ κ. Ἀνδρεάδης, λαβὼν μέρος εἰς ταύτην, εἶπεν, ὅτι ἐὰν παραμείνῃ ἀπώλητος ποσότης καπνῶν πέραν τῶν 3.000 τόννων ἡ Κυβέρνησις θὰ διστάσῃ νὰ προβῇ εἰς συγκέντρωσιν. Ἐπειδὴ μία τοιαύτη δήλωσις εἶναι σπουδαία, διότι παρακινεῖ τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ἐν ὄψει τῶν καπναγορῶν, ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξηγήσῃ διὰ ποῖον λόγον τὸ εἶπεν.

§124Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, εἶναι ὁμολογουμένως κάπως περίεργα ὅλα αὐτὰ ποὺ λέγετε. Ἐπιθυμεῖτε ἐν κατακλεῖδι ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου νὰ διευκρινήσῃ τί καθ’ ὑμᾶς εἶπεν ὁ κ. Ἀνδρεάδης, ἢ ὁ Α ἢ ὁ Β πολίτης ἢ ἔστω καὶ δημόσιος ὑπάλληλος. Ἀλλά, κ. συνάδελφε, ἔχετε ἐπίσημον τὴν δήλωσιν τῆς Κυβερνήσεως, ἄλλο ἐὰν σεῖς τὴν ἀμφισβητῆτε ἢ προσπαθῆτε νὰ τὴν ἀγνοήσητε. Ἐπαναλαμβάνομεν, ὅτι ἡ συγκέντρωσις τῶν καπνῶν ὡς μέσον προστασίας τῆς καπνοπαραγωγῆς, ἀποτελεῖ πάγιον θεσμὸν διὰ τὴν πολιτικὴν τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Εἶναι βεβαίως γεγονός, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὑποχρεοῦται τὰ συγκεντρούμενα καπνὰ νὰ τὰ δίδῃ μὲ ὡρισμένας εὐκολίας, μὲ ὡρισμένας ἐκπτώσεις τιμῶν, ἐκπτώσεις αἱ ὁποῖαι εἶναι ὁπωσδήποτε φυσιολογικαί, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ πάροδος τοῦ χρόνου ἐπηρεάζει τὴν τιμὴν καπνῶν παρελθόντων ἐτῶν. Τὸ σπουδαιότερον ἐξ ὅλων ἔγκειται εἰς τὸ γεγονός, ὅτι ἡ Κυβέρνησις διέθεσεν ἐκ τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ 300 ἑκατομμ. δραχμῶν διὰ τὴν προστασίαν τοῦ προϊόντος. Ἐπίσης τὸ ἐκ τοῦ καπνοῦ εἰσόδημα ἦτο κατὰ τὸ 1952 560.000.000, τὸ ἔτος 1958 ἀνῆλθεν εἰς 2.000.000.000.

§125Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Ἐπειδὴ κ. Ὑπουργέ, ὡμιλήσατε περὶ προστασίας τῶν καπνοπαραγωγῶν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἔχω νὰ σᾶς ἀπαντήσω, ὅτι ἐκ τῶν κατατεθέντων παρὰ τῶν ἄλλων ὁμιλητῶν μέχρι τοῦδε στοιχείων προέκυψαν, ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν τελευταίων ἐτῶν ἦσαν πολὺ κατώτεραι ἀπὸ τὰς τιμὰς τῶν προηγουμένων ἐτῶν. Καὶ ἐγὼ ὅπως γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, κατέθεσα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον σας ὀνομαστικὴν κατάστασιν ἐκ τῆς ὁποίας ἀποδεικνύονται πολλαὶ ἀδικίαι, ἀλλὰ κυρίως, ὅτι ἐδόθησαν ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Κ. χαμηλότεραι τιμαὶ μέχρι 50 καὶ 60% ἀπὸ ὅ,τι εἶχαν δώσει οἱ καπνέμποροι εἰς τὰ ἴδια καπνὰ καὶ ἔτσι ἐδέχθησαν ἀπὸ τὸ Κράτος τὴν χαριστικὴν βολὴν οἱ παραγωγοί. Μὲ αὐτὰ θέλω νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἐπαρκὴς κρατικὴ προστασία διὰ τὴν στήριξιν τῶν τιμῶν, ἡ διαμόρφωσις τῶν ὁποίων ἀφήνεται εἰς τὴν ἀπόλυτον ἐλευθερίαν τοῦ ἐμπορίου. Ἡ ἐπέμβασις τοῦ Ε.Ο.Κ. εἰς τὸ τέλος τῶν καπναγορῶν ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν εἶναι ἀποτελεσματική, διότι οἱ καπνέμποροι πραγματοποιοῦν ἐν τῷ μεταξὺ τὰς ἀγορὰς καπνοῦ εἰς χαμηλὰς τιμὰς καὶ ἐπειδὴ αἱ τιμαὶ ἐλέγχονται ἀπὸ πολλὰς ἑταιρείας τοῦ ἐξωτερικοῦ, πίπτουν αἱ τιμαὶ καὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐπὶ ζημίᾳ τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας. Θὰ πρέπει, ἐὰν θέλωμεν νὰ ἀσκήσωμεν πολιτικὴν στηρίξεως τῶν τιμῶν νὰ ἐπεμβαίνῃ ὁ ΕΟΚ συγχρόνως μὲ τὸ καπνεμπόριον καὶ ὁρίζεται τιμὴ ἀσφαλείας. Αὐτὰ ποὺ λέγω, περιλαμβάνονται εἰς τὰ ψηφίσματα τῶν συσκέψεων τῶν καπνοπαραγωγῶν, τὰ ὁποῖα ἀποστέλλονται εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐκτὸς αὐτοῦ, κ. Ὑπουργέ, δὲν ἔχει καθιερωθῆ μέχρι τοῦδε θεσμὸς διὰ τὴν καθολικὴν ἀπορρόφησιν τῶν καπνῶν μας, ἐνῷ εἰς ὅλας σχεδὸν τὰς ἄλλας ἀξιόλογους καπνοπαραγωγικὰς χώρας τοῦ Κόσμου ὑπάρχουν προστατευτικοὶ θεσμοὶ διὰ τὴν στήριξιν τῶν τιμῶν, τὴν ἀπορρόφησιν τῆς παραγωγῆς καὶ τὴν ἐξεύρεσιν ἀγορῶν. Τινὲς τῶν ξένων χωρῶν ἔχουν μονοπώλια καπνοῦ, ὅπως ἡ Ἰταλία, Γαλλία, Ἱσπανία, Γιουγκοσλαυΐα, Ἀνατολικαὶ Χῶραι κλπ., διὰ τὴν πλήρη ἀπορρόφησιν τῶν καπνῶν μεριμνᾶ τὸ Κράτος, ἐνῷ τὴν τιμὴν αὐτῶν τὴν ρυθμίζει τὸ Μονοπώλιον εἰς συνεργασίαν μὲ ἀντιπροσώπους τῶν ἀγοραστῶν. Ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς ἄλλας χώρας εἰς τὰς ὁποίας ἰσχύει ἡ ἀρχὴ τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου, καὶ ἐκεῖ αἱ ἀγοροπωλησίαι τοῦ καπνοῦ γίνονται ὑπὸ τῶν καπνοπαραγωγικῶν ἑνώσεων καὶ αἱ τιμαὶ αὐτοῦ καθορίζονται ὑπὸ τοῦ Κράτους. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ διαγραφομένη δι’ ἐφέτος μείωσις τῶν ἐξαγωγῶν καπνοῦ καὶ ἡ ὡς ἐκ τούτου αὔξησις τῶν ἀποθεμάτων, ἀποτελοῦν σημεῖα ἀνησυχητικὰ καὶ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν λῆψιν ριζικῶν καὶ τολμηρῶν μέτρων. Κατὰ τὴν γνώμην μας, θὰ ἔπρεπε νὰ λάβετε ὡρισμένα μέτρα διὰ τὴν διάθεσιν τῶν ἀποθεμάτων τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν ἐλάβατε, παραλλήλως δὲ δὲν ἐλήφθη πρόνοια διὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῆς καλλιεργείας, ὥστε νὰ ἔχωμεν τυποποιημένην παραγωγὴν ἵνα ἀνταποκρίνεται εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς διεθνοῦς ζητήσεως. Εἶναι ἀνάγκη, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐπεμβαίνῃ τὸ Κράτος διὰ τὴν ἀναστολὴν τῆς ἐλευθερίας τῶν εἰσαγωγῶν. Δὲν εἶναι αὐτὸ μόνον τῶν καπνοπαραγωγῶν αἴτημα. Εἶναι αἴτημα γενικώτερον ὅλων τῶν παραγόντων τοῦ καπνικοῦ θέματος καὶ ἀναφέρω ὡς παράδειγμα τὸν Πρόεδρον τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Μακεδονίας καὶ Θράκης, ὁ ὁποῖος προτείνει ὡς λυσιτελὲς μέτρον τὴν προσωρινὴν ἀναστολὴν τῶν εἰσαγωγῶν ἐκ τῶν Χωρῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Νομισματικῆς Συμφωνίας ἐκ τῶν ὁποίων τὰ εἰσαγόμενα εἰς ἡμᾶς εἴδη πληρώνονται ἀπὸ ἡμᾶς εἰς δολλάρια. Εἶναι ἀληθές, κ. Ὑπουργέ, ὅτι γεννῶνται πολλὰ προβλήματα καὶ μάλιστα προβλήματα δύσκολα. Θὰ πρέπει ὅμως νὰ καταβληθῇ πλέον συστηματικὴ καὶ ἐπίμονος προσπάθεια διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς τὰς ἐνδεδειγμένας λύσεις. Μέχρι σήμερα, κ. Ὑπουργέ, ἔγιναν πολλὰ λάθη. Δὲν εἶναι ἀνεκτὸν χώρα ὅπως ἡ Ἑλλὰς ἥτις εἰσάγει ἐμπορεύματα ἀξίας 510.000.000 δολλαρίων καὶ ποὺ ἐξάγει προϊόντα της ἀξίας μόνον 250.000.000 δολλαρίων νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ διαθέτῃ τὰ πλεονάσματα τῶν καπνῶν της ποὺ ἡ ἀξία των δὲν ὑπερβαίνει τὰ 40 ἑκατομμ. δολλάρια. Θὰ πρέπει νὰ ἀπαιτήσωμεν ἀπὸ ὅλας τὰς χώρας αἱ ὁποῖαι εἰσάγουν εἰς ἡμᾶς πολλαπλάσια ἀπὸ ἐκεῖνα ποὺ ἐξάγομεν ἡμεῖς εἰς αὐτὰς νὰ τὰς πειθαναγκάσωμεν χάριν τῆς εἰσαγωγῆς τῶν προϊόντων των νὰ μᾶς πάρουν τὰ ἀποθέματα καὶ γενικὰ νὰ ἀγοράζουν ἀπὸ ἡμᾶς περισσότερα προϊόντα. Ἡ Δυτικὴ Γερμανία π.χ. ἐξάγει πρὸς ἡμᾶς ἐμπορεύματα ἀξίας 90.000.000 δολλαρίων καὶ εἰσάγει ἐμπορεύματα μόνον ἀξίας 37.000.000 δολλαρίων. Ἐπίσης ἡ Ἀγγλία ἡ μεγαλυτέρα εἰσαγωγικὴ χώρα τοῦ κόσμου (120.000 τόννους) εἰσάγει μόνον 700–800 τόννους ἀπὸ ἡμᾶς. Ἐπίσης ἐπὶ 51.000 τόννων καπνῶν ποὺ εἰσήγαγον αἱ Δυτικαὶ χῶραι ἐκ τῆς ἐσοδείας 1957–58, αἱ Η.Π. ἔλαβον ἐκ τῆς Ἑλλάδος μόνον 13,5 χιλιάδας τόννους, ἐνῷ λαμβάνει ἐκ τῆς Τουρκίας 30 χιλιάδας τόννους. Ἐπίσης θὰ ἤθελα νὰ σημειώσω, ὅτι οὐχὶ ὀρθῶς, κ. Ὑπουργέ, παρῃτήθη ἡ Κυβέρνησίς σας ἀπὸ τὸ αἴτημα τὸ ὁποῖον εἶχε διατυπώσει πρὸς τὰ λοιπὰ μέλη τῆς κοινῆς εὐρωπαϊκῆς ἀγορᾶς ὅπως ἐξασφαλισθῇ ἡ ἀπορρόφησις τοῦ καπνοῦ καὶ τοῦ βάμβακος. Μόνον ἐὰν κ. Ὑπουργέ, ἀναστείλετε τὴν ἐλευθερίαν τῶν εἰσαγωγῶν θὰ δυνηθῆτε νὰ τοποθετήσητε τὰ προϊόντα μας εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς καὶ νὰ ἀπαλλαγῆτε ἀπὸ τὰ ἀποθέματα. Τὸ ΛΕΣΣΕ ΦΕΡ τοῦ 18ου αἰῶνος δὲν ἔχει πλέον τὴν θέσιν εἰς τὴν σημερινὴν οἰκονομίαν. Ἡ πραγματικότης σήμερον εἰς τὰς ἐμπορικάς μας σχέσεις εἶναι αἱ διμερεῖς συμφωνίαι μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ὑπάρχουν ὅμως πολλαὶ χῶραι εἰς τὸν κόσμον, αἱ ὁποῖαι, εἴτε ἔχουν πάρει συμπτωματικῶς καὶ εἰς περιωρισμένην κλίμακα καπνά μας κατὰ διαφόρους ἐποχάς, εἴτε δὲν τὰ γνωρίζουν καθόλου. Ὑπάρχουν ἐπίσης αἱ Ἀνατολικαὶ χῶραι, αἱ ὁποῖαι διαθέτουν ἀνεπτυγμένην βιομηχανίαν καὶ αἱ ὁποῖαι ἐπίσης ἔχουν πολλὰ πράγματα χρήσιμα διὰ τὸν τόπον μας καὶ πρὸς τὰς ὁποίας διεξάγεται ἕνας πραγματικὸς ἀγὼν δρόμου ἀπὸ ὅλας τὰς χώρας τοῦ κόσμου, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ αἱ Ἡνωμ. Πολιτεῖαι, ὅπως ἀναπτύξουν μὲ αὐτὰς ἐμπορικὰς σχέσεις. Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι, ὅπως δὲν ἔχομεν τὴν ἐλευθερίαν τῶν εἰσαγωγῶν ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, ὅπως ἀπὸ τὰς Δυτικάς, τὸ ἴδιον δὲν ἔχομεν καὶ τὴν ἐλευθερίαν τῆς περαιτέρω ἀναπτύξεως τῶν ἐμπορικῶν μας σχέσεων μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ἄλλως δὲν ἐξηγοῦνται αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τὴν 21 Νοεμβρίου ποὺ ἐκ προοιμίου υἱοθετεῖται ἀρνητικὴ στάσις διὰ τὴν εὐρεῖαν ἐπέκτασιν τῶν ἐμπορικῶν μας σχέσεων μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Εἰς τὰς δηλώσεις αὐτὰς ἀνεφέροντο κατὰ τὴν γνώμην μου ἀνακριβῆ στοιχεῖα καὶ χρησιμοποιοῦνται αὐτὰ ὡς προσχήματα διὰ νὰ καλυφθοῦν τὰ πραγματικὰ αἴτια, διότι καὶ τὴν ποιότητα τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως τὴν γνωρίζομεν ἀπὸ τὰ ἐκθέματα εἰς τὴν Διεθνῆ Ἔκθεσιν Θεσσαλονίκης, ἀλλὰ καὶ τὰς τιμὰς τὰς γνωρίζομεν. Ἔχουν ἔλθει εἴδη ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, τὰ ὁποῖα εἶναι εὐθηνότερα ἀπὸ κάθε ἄλλης χώρας. Καὶ τὰ αὐτοκίνητα καὶ αἱ ραπτομηχαναί, καὶ τὰ ποδήλατα καὶ πολλὰ ἄλλα εἴδη, εἶναι πολὺ εὐθηνότερα, δὲν εἶναι λοιπὸν ζήτημα τιμῶν. Εἷς μόνον λόγος σοβαρὸς ὑπάρχει ὁ ὁποῖος θὰ ἠμποροῦσε νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐμπόδιον, ὁ λόγος αὐτὸς εἶναι, ὅτι αἱ εἰσαγωγαί μας εὑρίσκουν μεγαλυτέρας πιστωτικὰς εὐκολίας εἰς τὰς Δυτικὰς ἀγοράς, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ ἐμπόδιον, θὰ ἠμποροῦσε μὲ διαβήματα πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς νὰ ὑπερπηδηθῇ.

§126Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Παρακαλῶ μίαν ἐρώτησιν, κ. συνάδελφε. Εἴπετε, ὅτι αὐτοκίνητα ἢ ἄλλα εἴδη εὑρίσκονται εὐθηνότερα ἐκεῖ. Τί ἐμποδίζει οἱανδήποτε Ἕλληνα εἰσαγωγέα—ἢ σᾶς ἂν θέλετε,—νὰ κάνῃ αὐτὰς τὰς εἰσαγωγάς; Ὑπάρχει κανὲν ἐμπόδιον; Ἀντιθέτως εὐνοοῦμεν αὐτὰς καὶ γνωρίζετε, ὅτι ἐλάβομεν μέτρα καὶ ὑπεχρεώσαμεν τὸν Ἕλληνα εἰσαγωγέα νὰ πάῃ εἰς τὰς Ἀνατολικὰς ἀγορὰς καὶ ἐρωτῶ: Διατὶ τὰ λαμβάνομεν τὰ μέτρα αὐτὰ νὰ ὑποχρεώσωμεν τὸν εἰσαγωγέα καὶ διατὶ ὁ εἰσαγωγεὺς ἀφοῦ εὑρίσκει εὐθηνότερα καὶ καλλίτερα πράγματα δὲν στρέφεται πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας; Ὑπάρχει κανὲν ἐμπόδιον οἱουδήποτε Ἕλληνος ἐξαγωγέως ἀριστεροῦ ἢ δεξιοῦ ἢ κεντρώου νὰ ἀπευθυνθῇ πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας καὶ νὰ φέρῃ ἐμπορεύματα; Ὄχι μόνον δὲν ὑπάρχει νόμος, ἀλλὰ εὐνοεῖται καὶ ἐξαναγκάζεται νὰ στραφῇ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν καὶ παρὰ ταῦτα, ἂν ἔλθετε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου, θὰ ἰδῆτε, ὅτι κάθε ἡμέραν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δέχωμαι ἐπιτροπὰς πολιτῶν καὶ ἐμπορευομένων διαμαρτυρομένων διατὶ τοὺς ὑποχρεώνομεν. Τὶ σημαίνει αὐτό;

§127Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχουν πράγματι πολλὰ ἐμπόδια τὰ ὁποῖα ἐμποδίζουν τοὺς εἰσαγωγεῖς νὰ φέρουν τὰ εἴδη ἀπὸ ἐκεῖ. Ἔχω ἔλθει κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, καὶ ἔχομεν κάνει καὶ συζητήσεις ἐπάνω εἰς αὐτὰ τὰ θέματα, παρεμβάλλονται ἐμπόδια, ὁ ἄνθραξ ὁ Πολωνικὸς ἔχει 2 θερμίδες δῆθεν πάρα κάτω, ἡ ζάκχαρις δὲν εἶναι καλλιτέρα τῆς Τσεχοσλοβακίας εἶναι ἡ ἄλλη, τοιαῦτα τεχνικὰ ἐμπόδια παρεμβάλλονται εἰς ὅλους διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῶν εἰσαγωγῶν.

§128Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἀνεφέρατε τὴν ζάκχαριν, ἔχω κ. συνάδελφε, ἀπαγορεύσει τὴν εἰσαγωγὴν ζακχάρεως ἀπὸ τὰς Δυτικὰς χώρας, καὶ ὑπεχρέωσα τὴν Ἑλληνικὴν κατανάλωσιν νὰ παίρνῃ μόνον ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἀπηγορεύθη ἡ εἰσαγωγὴ ζακχάρεως ἀπὸ τὰς Δυτικὰς χώρας καὶ ἐπιτρέπεται μόνον ἀπὸ τὰς Ἀνατολικάς. Προσωπικῶς δὲ καλῶ τὰς ἐμπορικὰς ἀντιπροσωπείας ὅλων τῶν Πρεσβειῶν καὶ τοὺς παρακαλῶ νὰ μοῦ προσφέρουν ζάκχαριν, λοιπὸν διατὶ τὰ λέγετε αὐτά; Διατὶ σᾶς ἀρέσει νὰ ὁμιλῆτε ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς κατὰ τρόπον ἀνεύθυνον;

§129Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Δὲν ὁμιλῶ κατὰ τρόπον ἀνεύθυνον.

§130Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Κάνατε καμμίαν παραχώρησιν πολιτικὴν εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας διὰ νὰ πάρωμεν ζάκχαριν;

§131Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἡ μεγαλυτέρα παραχώρησις εἶναι, ὅτι ἀπαγορεύομεν τὴν εἰσαγωγὴν ἀπὸ ὅλας τὰς χώρας καὶ ἐπιτρέπομεν μόνον ἀπὸ ἐκείνας. Τὶ ἄλλο νὰ κάνωμεν;

§132Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τὸ εἶπον αὐτό, μήπως τυχὸν φοβεῖσθε, ὅτι θὰ πάθῃ τίποτε ἡ Δημοκρατία.

§133Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργός, ὁσάκις ἔλθῃ τὸ ζήτημα διὰ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, μᾶς λέγει, ὅτι ἐπὶ τῆς Ὑπουργίας του ηὐξήθησαν αἱ ἀνταλλαγαί μας μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, μάλιστα ἔχει ἀναφερθῆ κατ’ ἐπανάληψιν, ὅτι ἀπὸ 9 ἑκατομμύρια δολλάρια, αἱ ἐξαγωγαί μας πρὸς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν ἔφθασεν 38,1 ἑκατομμ. δολλάρια. Ἐπίσης προχθὲς ἀπαντῶν εἰς ἄλλον ἐπερωτῶντα, ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι εἶναι πίστις του ἡ αὔξησις τῶν ἐμπορικῶν μας συναλλαγῶν μὲ τὰς ἄλλας χώρας, ἐγὼ δὲν νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς ὁ ὁποῖος νὰ μὴ βλέπῃ, ὅτι ἐφ’ ὅσον τὰ καπνά μας τὰ ἐξεδίωξε τὸ φίλτρον καὶ τὰ Βιρτζίνια ἀπὸ τὰς Δυτικὰς χώρας, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀναζητήσωμεν ἀλλοῦ ἀγοραστὰς διὰ νὰ τοποθετήσωμεν τὰ προϊόντα μας. Βεβαίως, ἐγὼ τοὐλάχιστον, ἔχω ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν ὀρθὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀλλὰ γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ὑπάρχουν πολλὰ ἐμπόδια τὰ ὁποῖα θὰ πρέπει νὰ τὰ ξεπεράσῃ διὰ νὰ γίνῃ ἡ πίστις αὐτὴ ἐπιδίωξις καὶ πραγματικότης. Διότι ἐγὼ ξεκίνησα ἀπὸ τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, διὰ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς 21ης Νοεμβρίου. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ἐδῶ καί μίαν δήλωσιν τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, ποὺ ὑπάρχουν περιθώρια διὰ πολὺ εὐρυτέρας συναλλαγάς. Ἡ δήλωσις αὐτὴ λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις εἶναι ἑτοίμη νὰ ἐξετάσῃ καὶ ἄλλης μορφῆς οἰκονομικὰς συναλλαγὰς μὲ τὴν Ἑλλάδα, ποὺ θὰ ἠδύναντο νὰ βοηθήσουν τῆς ἐκβιομηχάνισιν αὐτῆς καὶ νὰ καταστήσουν ἀνεξάρτητον τὴν οἰκονομίαν της, ἐὰν ἀπὸ Ἑλληνικῆς πλευρᾶς ἐκδηλωθῆ παρόμοιον ἐνδιαφέρον». Ἔχω ἐπίσης ὑπ’ ὄψιν μου, κ. Ὑπουργέ, τοὺς λόγους τοῦ Πρεσβευτοῦ τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως εἰς τὴν Καβάλαν πέρυσι εἰς τὰς 25 Ἰουνίου. Τοῦ ἔκαναν ἕνα τραπέζι οἱ καπνέμποροι τῆς Καβάλας, καὶ οἱ ὁποῖοι τοῦ ἐζήτησαν ὅπως μεσολαβήσῃ διὰ τὴν λῆψιν περισσοτέρων καπνῶν ἐκ μέρους τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, καὶ ἀπαντῶν ὁ Πρεσβευτὴς τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, εἶπεν μεταξὺ ἄλλων, ὅτι εἴμεθα πρόθυμοι νὰ πάρωμεν περισσότερα καπνά σας, ἐφ’ ὅσον καὶ σεῖς βεβαίως παίρνετε περισσότερα προϊόντα ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Μάλιστα ὁ Πρόεδρος τοῦ Συλλόγου Καπνεμπόρων ποὺ προσεφώνησε τὸν Πρεσβευτὴν εἶπεν, ὅτι εἶναι δυνατόν, ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις νὰ παίρνῃ 20 χιλιάδας τόννους Ἑλληνικῶν καπνῶν.

§134Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, κ. συνάδελφε, ὅτι εἰς τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ ἀναφέρατε εἶσθε ἐκτὸς πραγματικότητος, δὲν θέλω νὰ ἀναφερθῶ περισσότερον, ἀλλὰ ἐπειδὴ κατὰ τρόπον ὑπεύθυνον διεξῆγον τὰς συζητήσεις μὲ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω, ποῖαι εἶναι αἱ σκέψεις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος τῶν ὑπευθύνων καὶ ἁρμοδίων, τῶν ἐχόντων τὴν εὐθύνην τῆς ἐμπορικῆς πολιτικῆς τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, καὶ κατὰ συνέπειαν οἱ ἀριθμοί σας εἶναι ἐκτὸς πραγματικότητος. Λυποῦμαι διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον καὶ δὲν πρέπει νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον.

§135Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Βεβαίως δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐπεκταθῆτε, ἀλλὰ τὰ στοιχεῖα αὐτὰ ποὺ σᾶς λέγω ἐγὼ εἶναι πραγματικὰ γεγονότα, οἱ λόγοι αὐτοὶ ἔχουν λεχθῆ εἰς τὸ Κοινοβούλιον καὶ ἔχουν γραφῆ εἰς τὰς ἐφημερίδας.

§136Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Εἴπετε, ὅτι δὲν διευκολύνει ἡ Κυβέρνησις τὰς ἐξαγωγὰς πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι κατὰ τὴν σύμβασιν τοῦ 1959 προεβλέπετο μεταξὺ τῶν ἄλλων προϊόντων νὰ ἐξαχθοῦν εἰς τὴν Ρωσσίαν καὶ μῆλα. Ἐπειδὴ προέρχομαι ἀπὸ περιοχὴν ποὺ ἐξαγάγει μῆλα, σᾶς λέγω, ὅτι μέχρι σήμερον τὴν 26ην Ἰανουαρίου οὔτε ἓν μῆλον ἐξήχθη εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, ἁπλῶς μᾶς λέγουν, ὅτι θέλομεν ἀλλὰ δὲν παίρνομεν. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ; ὑπάρχει καμμία ἀπαγόρευσις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ δι’ Ἕλληνα ἐξαγωγέα, ὁ ὁποῖος θὰ ἤθελε νὰ ἐξαγάγῃ προϊόντα εἰς Ἀνατολικὰς χώρας;

§137Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ὅπως καὶ σεῖς μὲ τὴν ὁμιλίαν σας δίδετε μίαν ὑπερβολὴν πρὸς μίαν κατεύθυνσιν, οὕτω καὶ ὁ κ. συνάδελφος, δίδει μίαν ὑπερβολὴν πρὸς μίαν ἄλλην κατεύθυνσιν. Κύριοι ἐὰν πράγματι θέλωμεν τὸ συμφέρον καὶ τῆς οἰκονομίας μας καὶ τῶν ἀγροτῶν μας, δὲν θὰ πρέπει νὰ μεταβάλωμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα κατὰ ἕνα τρόπον εἰς μίαν πολιτικὴν κομματικῆς ἢ ἄλλης ἐπιδιώξεως. Κύριοι, τὸ ἐμπόριόν μας μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας ἀναπτύσσεται, ἀναπτύσσεται κανονικῶς καὶ ἐγὼ πιστεύω, ὅτι πράγματι θὰ ἀναπτυχθῇ ἔτι περαιτέρω, καὶ πολὺ σωστὰ εἴπετε προηγουμένως, ὅτι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα πρέπει νὰ γίνῃ πρὸς τὸ συμφέρον ἡμῶν αὐτῶν, διότι ἔχομεν ἀνάγκην νὰ διαθέσωμεν τὰ γεωργικά μας προϊόντα, ἀφοῦ δὲν ἠμποροῦμεν ἐν τῷ συνόλῳ νὰ τὰ διαθέσωμεν πρὸς ἕνα γεωγραφικὸν χῶρον, πρέπει νὰ διερευνήσωμεν ὅλους τοὺς γεωγραφικοὺς χώρους καὶ νὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἐπαυξήσωμεν τὰς ἐξαγωγάς μας πρὸς ὅλους τοὺς γεωγραφικοὺς χώρους. Αὐτὴ ἡ προσπάθεια γίνεται καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ νομίζω, ὅτι εἰδικῶς μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας γίνεται καὶ ἐπιτυχῶς, δὲν γίνονται θεαματικαὶ ἐπιτυχίαι, διότι τοιαῦται ἐπιτυχίαι, ὄχι μόνον δὲν εἶναι δυναταί, ἀλλὰ εἶναι καὶ ἐπιβλαβεῖς, τὸ ἐμπόριον ἀναπτύσσεται κανονικῶς, φυσιολογικῶς καὶ κατὰ ἕνα τρόπον ὠργανωμένον, ὥστε πράγματι νὰ μὴ δημιουργηθοῦν ἀντανακλαστικὰ φαινόμενα ἐπιζήμια γενικώτερον διὰ τὴν οἰκονομικὴν μας καὶ διὰ τὴν ἐμπορικήν μας πολιτικήν. Πράγματι ἐκ μέρους τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, ἔχω μίαν ἀνταπόκρισιν, καὶ δι’ αὐτὸ βλέπομεν συνεχῶς αὐξανομένας τὰς ἐξαγωγάς μας. Ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον διαμαρτύρομαι, κ. συνάδελφοι, εἶναι, ὅτι κατηγορεῖτε τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐπερωτᾶτε τὸν ὁμιλοῦντα Ὑπουργόν, διότι δὲν ἔκανε ὅ,τι ἔπρεπε διὰ νὰ ἀναπτύξῃ τὰς συναλλαγὰς αὐτάς, ἀφοῦ γνωρίζετε, ὅτι δὲν ἐπιτρέπομεν τὴν εἰσαγωγὴν ξυλείας πέραν ὡρισμένου ὁρίου διὰ τὰς χώρας τοῦ ἐλευθέρου συναλλάγματος, καὶ ἀφήσαμεν ἀπεριόριστον τὴν εἰσαγωγὴν διὰ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας εἰς ξυλείαν, ἄνθρακα, χαρτόμαζα, ἐλαστικὰ καὶ εἰς ἄλλα εἴδη. Ὅσα εἴδη δυνάμεθα νὰ ἐξεύρωμεν ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας καὶ δυνάμεθα νὰ ὑποχρεώσωμεν τὴν Ἑλληνικὴν κατανάλωσιν νὰ τὰ ἀπορροφήσῃ τὸ πράττομεν. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν λαμβάνωμεν μίαν ἀπόφασιν καὶ λέγομεν, ξυλείαν ἀπὸ τὰς χώρας ἐλευθέρου συναλλάγματος, δηλαδὴ ἀπὸ τὰς Δυτικάς, θὰ φέρετε μέχρι τοῦ ποσοῦ 2.000.000, ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς ἀπεριορίστως, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ λέγετε, ὅτι εὐνοοῦμεν τὰς εἰσαγωγὰς ἀπὸ ἐκεῖ καὶ δὲν τὰς εὐνοοῦμεν ἀπὸ ἐδῶ. Ὅταν λέγωμεν κάρβουνα θὰ φέρετε τόσον ποσοστὸν ἀπὸ ἐδῶ, ἀπὸ ἐκεῖ ἀπεριορίστως, ἐλαστικὰ τὸ ἴδιον, τί γίνεται μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον; Πειθαναγκάζομεν τὸν Ἕλληνα εἰσαγωγέα, ὁ ὁποῖος ἀρνεῖται νὰ παίρνῃ ἀπὸ ἐκεῖ, νὰ στραφῇ πρὸς Ἀνατολικὰς χώρας, ὄχι διότι θέλομεν νὰ εὐνοήσωμεν τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, ἀλλὰ διότι θέλομεν νὰ δημιουργήσωμεν τὰς προϋποθέσεις τῆς ἀπορροφήσεως τῶν γεωργικῶν μας πλεονασμάτων, ἀλλὰ αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ ἀναγνωρίζητε.

§138Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, οἱ ἀριθμοὶ εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δίδουν μίαν πλήρη εἰκόνα τῶν ἐμπορικῶν μας σχέσεων μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, καὶ ἐν προκειμένῳ ὁμιλοῦμεν διὰ τὸν καπνόν, καὶ ὅταν ὁμιλῶ διὰ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, δὲν ξεκινῶ ἀπὸ καμμίαν ἄλλην αἰτίαν παρὰ ἀπὸ τὴν ἑξῆς: Σεῖς διαρκῶς προβάλλετε ὡσὰν ἀντικειμενικὴν αἰτίαν τῆς κρίσεως, τὴν ἐκδίωξιν τῶν καπνῶν μας ἀπὸ τὸ φίλτρον καὶ ἀπὸ τὰ Βιρτζίνια, εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, δὲν ὑπάρχει τὸ φίλτρον καὶ τὰ Βιρτζίνια, ἑπομένως ἐκεῖ θὰ πρέπει νὰ αὐξήσωμεν τὰς προσπαθείας μας, καὶ ὄχι μόνον εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλας χώρας, ὅπως εἶναι αἱ Ἰνδίαι, ἡ Ἐγγὺς Ἀνατολή, ἡ Ἰαπωνία, ἡ Κίνα, αἱ χῶραι τῆς Νοτίου Ἀμερικῆς, εἰς ὅλας ὅπου δὲν ἔχει ἐπικρατήσει τὸ φίλτρον καὶ τὸ Βιρτζίνια, θὰ πρέπει νὰ αὐξήσωμεν τὴν προσοχήν μας.

§139Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Ποῦ δὲν ἔχει ἐπικρατήσει τὸ Βιρτζίνια; Ἀναφέρατε τὴν Κίναν καὶ τὴν Ἰαπωνίαν, ἐκεῖ ἤδη ἔχει ἐπικρατήσει τὸ Βιρτζίνια, καὶ πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι εἰς τὰς χώρας αὐτάς, ἔχουν παραγωγὴν πολὺ μεγαλυτέραν ἀπὸ τὴν κατανάλωσιν.

§140Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Διὰ τὴν Κίνα ἔχουν λεχθῆ πολλά, ἔχει ἰδικά της καπνά, ἐν τούτοις ἡ Κίνα ἐνδιαφέρεται διὰ τὰ καλῆς ποιότητος Ἑλληνικὰ καπνὰ καὶ ἔχει ζητήσει ἀπὸ τοὺς καπνεμπόρους τῆς Καβάλας ποὺ ἀντιπροσωπεύουν διαφόρους ἑταιρείας νὰ τῆς στείλουν λευκώματα καπνῶν καὶ μάλιστα ἐστάλησαν καὶ εὐχαριστίαι εἰς τοὺς καπνεμπόρους διὰ τὸ λεύκωμα ποὺ ἔστειλαν ἐκεῖ. Ἀλλὰ μία ἀτυχὴς ἀγοραπωλησία ὀλίγων ἑκατοντάδων τόννων καπνῶν τὰ ὁποῖα ἦσαν κατεστραμμένα, ὑπῆρξεν ἡ ἀφορμὴ νὰ διακοποῦν αἱ ἐμπορικαί μας σχέσεις.

§141Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Λυποῦμαι πάρα πολὺ διότι ἀναφέρομαι εἰς θέματα ὄχι τόσον εὐχάριστα διὰ τὸν ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου. Ὀφείλομεν νὰ ἀντιληφθῶμεν, ὅτι δὲν προσφέρομεν ὑπηρεσίαν εἰς τὴν καπνοπαραγωγὴν μὲ τὸ νὰ λέγωμεν, ὅτι ὑπάρχει τὸ ἀνεξάντλητον τῆς δυνατότητος τῶν Ἀνατολικῶν χωρῶν εἰς ἀπορρόφησιν Ἑλληνικῶν καπνῶν. Λυποῦμαι δὲ διότι θὰ ὑποχρεωθῶ νὰ εἴπω κάτι τὶ τὸ ὁποῖον ἐνδεχομένως δὲν θὰ ἔπρεπε, ἀλλὰ ἀναγκάζομαι νὰ τὸ εἴπω ἀμυνόμενος. Κύριοι συνάδελφοι, τὰς ἡμέρας αὐτὰς συνῆψα συμφωνίας μὲ 3 Ἀνατολικὰς χώρας.

§142Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Αὐτὸ εἶναι πάρα πολὺ εὐχάριστον, κ. Ὑπουργέ, νὰ συνεχίσετε τὰς προσπαθείας σας.

§143Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορ.). Παρεκάλεσα μὲ τοὺς ἰδίους ὅρους, χωρὶς νὰ ἐπιβαρυνθοῦν οὔτε μίαν δραχμὴν νὰ πάρουν τὸν ἀνάλογον καπνὸν καὶ μοῦ ἠρνήθησαν, ὄχι κακοπίστως, διότι μοῦ εἶπον, ὅτι, κύριοι, δὲν ἐννοοῦμεν νὰ πάρωμεν τὸν καπνὸν εἰς ἕνα χρόνον, διότι δὲν τὸν χρειαζόμεθα. Αἱ συμβάσεις δὲν θὰ προχωροῦσαν ἐὰν ἐπέμενα νὰ πάρουν τὰ καπνὰ ἐντὸς τοῦ ἔτους. Ἐγὼ προσωπικῶς, ἐπιθυμῶν νὰ ἀποσυμφορήσω τὴν καπνικὴν οἰκονομίαν ἀπὸ τὰ καπνά, ἐζήτησα ὡς ὅρον, τὰ καπνὰ τὰ ὁποῖα ἐδίδοντο ἔναντι κεφαλαιουχικῶν ὑλικῶν, νὰ ἀπορροφηθοῦν ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας ἐντὸς τοῦ ἔτους 1960, καὶ μοῦ ἠρνήθησαν, ἐπαναλαμβάνω, ὄχι κακοπίστως. Ἀναγνωρίζω τὴν καλὴν πίστιν, μοῦ εἶπον, ὅτι δὲν τὰ χρειαζόμεθα, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὰ ἀπορροφήσωμεν, δὲν ἔχομεν μεγαλυτέρας δυνατότητας, ἔχομεν καὶ ἄλλας ὑποχρεώσεις. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ λέγῃ ὁ ὑπουργὸς τὶ συζητεῖ κεκλεισμένων τῶν θυρῶν, ἀλλὰ γίνεται πλέον μία ἐκμετάλλευσις τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐλπίζω, ὅτι καὶ οἱ ἴδιοι θὰ ἀντιληφθοῦν, ὅτι ἀποτελεῖ χρέος μου νὰ τὸ εἴπω. Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι συνῆψα 3 συμβάσεις, αἱ συμβάσεις αὐταὶ δὲν θὰ προχωροῦσαν ἐὰν ἐπέμενον νὰ πάρουν τὸ σύνολον τῶν καπνῶν ἐντὸς τοῦ ἔτους 1960. Διότι ἔχομεν δηλώσει, ὅτι δὲν ἔχουν περαιτέρω ἀπορροφητικότητα καὶ δὲν θέλουν νὰ τὰ πάρουν. Τί εἶναι αὐτὰ ποὺ λέγετε, κ. συνάδελφοι;

§144Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω, εἶναι, ὅτι ἡ μὲν Τουρκία ἐξήγαγεν εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν 25.000 τόννους καπνῶν, ἐνῷ ἡμεῖς, μόλις κατέστη δυνατὸν νὰ ἐξαγάγωμεν 3.060 τόννους καπνῶν τὸ 1957–58. Αὐτὴν τὴν ἀπάντησιν σᾶς δίδω, κ. Ὑπουργέ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅλα ὅσα ἀνέφερον προηγουμένως, ἀφοροῦν τὰ ἐμπορικὰ αἴτια τῆς κρίσεως. Ὑπάρχουν, ὅμως, καὶ τὰ παραγωγικὰ αἴτια καὶ τὰ ἀντικειμενικὰ αἴτια ποὺ ἐπεκαλέσθη ὁ κ. ὑπουργός. Πράγματι, οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι μεταπολεμικῶς ὑπῆρξεν ἁλματώδης ἡ διάδοσις τῶν καπνῶν Βιρτζίνια διὰ τοὺς λόγους ποὺ ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ ὁ κ. Μερκούρης, ὡς καὶ ἡ ἐξάπλωσις τοῦ φίλτρου. Ἐν τούτοις, ὅμως, ὁ κ. ὑπουργὸς ἐλησμόνησε νὰ εἴπῃ, ὅτι ἔχει σημαντικῶς αὐξηθῆ καὶ ὁ ἀριθμὸς τῶν καπνιστῶν. Ὑπάρχει σήμερα καὶ ἡ νέα βιομηχανικὴ πραγματικότης, πρὸς τὴν ὁποίαν δὲν προσαρμοστήκαμε, ὅπως αἱ ἄλλαι χῶραι. Αἱ 14 ποικιλίαι τῶν ἰδικῶν μας καπνῶν, δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν καὶ συνεπῶς, παρίσταται ἀνάγκη ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν διὰ νὰ προσαρμοσθοῦν αὗται πρὸς τὴν διεθνῆ ζήτησιν καὶ θὰ ἔπρεπε τοῦτο νὰ ἦτο ἡ βασικὴ γραμμὴ τῆς παραγωγικῆς καπνικῆς μας πολιτικῆς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε γίνει ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Ἐπιβάλλεται, ἐπίσης, νὰ διατηρήσωμεν τὰ σκῆπτρα τῆς ποιοτικῆς ἀνωτερότητος τῶν καπνῶν μας, διὰ τῆς καλῆς συλλογῆς καὶ ξηράνσεως τῶν φύλλων, τῆς καλυτέρας συσκευασίας. Προπολεμικῶς, ὁ ἔφορος εἰς ἑκάστην καπνικὴν περιφέρειαν, ἤλεγχε τὴν συσκευασίαν τῶν καπνῶν. Σήμερον ὁ ἔλεγχος αὐτὸς δὲν ἀσκεῖται ἀπὸ τὸν ἔφορον. Καὶ διὰ τοῦτο, νομίζω, ὅτι ἕνα ἐκ τῶν πρώτων μέτρων, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ληφθοῦν, εἶναι ὁ ἔλεγχος τῆς χωρικῆς συσκευασίας διὰ νὰ μὴ γίνεται ἐκμετάλλευσις τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἐπίσης, πρέπει νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι θὰ πρέπει τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς νὰ μειωθῇ σημαντικῶς διὰ τῆς ἀπαλλαγῆς τῶν ἐνδιαμέσων προσθέτων ἐπιβαρύνσεων καὶ τῶν ὑψηλῶν τραπεζιτικῶν ἐπιτοκίων, πρᾶγμα ποὺ θὰ συντελέσῃ νὰ ἀνέλθουν οἱ παραγωγικὲς τιμὲς καὶ νὰ πλησιάσουν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς καὶ τὸν τιμάριθμον. Τελευτῶν, κ. συνάδελφοι, ἔχω νὰ τονίσω, ὅτι πράγματι ἡ καπνικὴ κρίσις ἔχει φθάσει εἰς κρίσιμον σημεῖον. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, νομίζω, ὅτι ὑπάρχουν τὰ φάρμακα τῆς σωτηρίας, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἀναζητήσωμεν καὶ νὰ θέσωμεν εἰς ἄμεσον ἐφαρμογὴν διὰ νὰ σταματήσωμεν τὴν κρίσιν αὐτήν. Δυσμενῆ ἀντικειμενικὰ αἴτια θὰ ὑπάρχουν πάντοτε διὰ νὰ τὰ ἐπικαλῆται ὁ ἑκάστοτε ὑπουργός, δικαιολογῶν τὴν πολιτικὴν τῆς ἀνεπαρκοῦς διαθέσεως τῶν καπνῶν μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἐγὼ προσωπικῶς, πιστεύω, κ. συνάδελφοι, ὅτι τὸ μέλλον τῶν καπνῶν μας θὰ εἶναι εὐοίωνον, ἐὰν ληφθοῦν ἐγκαίρως ριζικὰ μέτρα. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνησυχητικόν, εἶναι τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχασε τὴν ψυχραιμίαν της ἐξ αἰτίας τῶν ἀποθεμάτων καὶ προβαίνει εἰς σπασμωδικὰς ἐνεργείας ποὺ προδικάζουν τὴν ἔτι χειροτέρευσιν τῆς καταστάσεως. Καὶ ἡ ἔλλειψις ψυχραιμίας δὲν ὀφείλεται πάντοτε εἰς τὴν ἄγνοιαν ἑνὸς προβλήματος. Ἐν προκειμένῳ ὀφείλεται εἰς τὴν γνῶσιν αὐτοῦ. Ἡ Κυβέρνησις γνωρίζει τὶ πρέπει νὰ κάμῃ καὶ ποία μέτρα πρέπει νὰ λάβῃ διὰ τὸν καπνόν, διότι αὐτὰ τῆς ἔχουν ὑποδειχθῆ ἀπὸ ὅλους τοὺς παράγοντας τοῦ καπνικοῦ θέματος. Ἐν τούτοις δὲν προβαίνει εἰς τὴν λῆψιν τῶν μέτρων αὐτῶν ὄχι δι’ ἄλλον λόγον ἀλλὰ διότι δὲν θέλει νὰ δυσαρεστήσῃ ὡρισμένας χώρας εἰς τὰς ὁποίας εἶναι ὑποταγμένη ἡ ἐθνική μας οἰκονομία. Αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι καὶ μόνον, κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ ἡ δῆθεν προσήλωσίς μας εἰς τὴν ἐλευθερίαν τοῦ ἐμπορίου ἀποτελεῖ πρόσχημα.

§145Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὑπάρχει ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ὅπως ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως ἐπὶ τοῦ καπνοῦ καὶ δι’ ὅλας τὰς ἐπερωτήσεις περιορισθῇ εἰς τρεῖς συνεδριάσεις. Ἀπόψε εἶναι ἡ τρίτη συνεδρίασις. Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἰσχύσῃ ἡ ἀπόφασις αὕτη, τοὐλάχιστον διὰ τὴν ὑπὸ συζήτησιν ἐπερώτησιν, διότι τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς ἀποψινῆς συνεδριάσεως κατηναλώθη, ὅπως ἠξεύρετε, εἰς τὴν συζήτησιν ἄλλου θέματος. Λέγω τοῦτο, διότι ὑπάρχουν ἀκόμη ἐγγεγραμμένοι 8 ἢ 9 καὶ ἐγὼ εἶμαι 8ος ἢ 9ος. Δὲν θὰ πρέπει νὰ ἰσχύσῃ ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς διὰ τὰς τρεῖς συνεδριάσεις, διότι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις, ἐπαναλαμβάνω, κατηναλώθη δι’ ἄλλα θέματα. Συνεπῶς, μένομεν μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι θὰ ὁμιλήσουν 2–3 ἀκόμη ἀγορηταὶ καὶ ὅτι οἱ ὑπόλοιποι θὰ συνεχίσουν τὴν Παρασκευήν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Κρῖκος).

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἀπόφασις τοῦ Σώματος εἶναι ἀπόφασις καὶ δὲν ἠμπορῶ νὰ τὴν ἀνατρέψω.

§147Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἄλλωστε εἶναι ἀκάλυπτος ἡ Παρασκευή, διότι δὲν ἔχει ὁρισθῆ συζήτησις ἐπὶ μιᾶς συγκεκριμένης ἐπερωτήσεως.

§148Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Ἀπόφασις δὲν ἐλήφθη, κ. Πρόεδρε, ἁπλῶς ἐξεφράσθη εὐχὴ νὰ περατωθῇ ἡ συζήτησις, τὸ πολὺ εἰς τρεῖς συνεδριάσεις. Δεδομένου, ὅτι ἀπόψε τὸ ἥμισυ τῆς συνεδριάσεως κατηναλώθη διὰ τὸ γνωστὸν θέμα, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις τὴν Παρασκευὴν καὶ νὰ τερματισθῇ τὴν Παρασκευήν.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθὼς γνωρίζετε, αἱ εὐχαὶ δὲν δεσμεύουν τὸ Σῶμα. Ἐὰν δὲν ἔχῃ ληφθῆ ἀπόφασις —διότι δὲν ἤμην παρὼν ἐγὼ κατὰ τὴν συζήτησιν αὐτοῦ τοῦ θέματος— ἡ συζήτησις θὰ συνεχισθῇ τὴν Παρασκευήν. Ὁ ἐκπρόσωπος τῆς ΕΠΕΚ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§150Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ περιφέρειά μου παράγει 300 τόννους ἀρωματικὰ καπνὰ τύπου Σμύρνης, δηλαδή, ἐκλεκτά, οἱ ὁποῖοι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ προκαλέσουν κανένα πρόβλημα διὰ τοὺς παραγωγούς, διότι καὶ περιζήτητον εἶναι τὸ προϊὸν καὶ ἡ ποσότης, ἡ ὁποία παράγεται εἶναι μικρά. Ἐν τούτοις κατὰ τὴν περυσινὴν περίοδον παρετηρήθη τὸ φαινόμενον νὰ μὴ ἀπορροφηθῇ ἡ ποσότης αὐτὴ ἀπὸ τὸ ἐμπόριον, νὰ μείνουν ἀρκετὰ ἀποθέματα εἰς τὴν μικρὰν αὐτὴν παραγωγὴν καὶ νὰ πιέσουν τοὺς παραγωγούς, οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν εἰς μίαν κατάστασιν κυριολεκτικῶς λυπηρὰν καὶ εἰς κατάστασιν, ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ἀπογνώσεως, διότι ἐστήριζαν εἰς τὸ μικρὸν αὐτὸ εἰσόδημα κἄποιαν ἐλπίδα βελτιώσεως τῆς θέσεώς των. Κύριοι βουλευταί, ἐξ ὅσων ἐλέχθησαν μέχρι τοῦδε, εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς, καὶ ἐξ ὅσων γνωρίζομεν, πράγματι εἰς τὸ θέμα τῆς διαχειρίσεως τῶν καπνῶν μας καὶ τῶν ἄλλων γεωργικῶν προϊόντων, παρατηρεῖται μία ἀναρχία, καὶ ἔχει δημιουργηθῆ ἕνα κλῖμα δυσμενὲς εἰς τὴν χώραν μας τὸ ὁποῖον καταπιέζει τοὺς παραγωγοὺς καὶ δημιουργεῖ προϋποθέσεις, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ αὐξάνωνται ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος τὰ ἀποθέματα καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ μειώνωνται ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος αἱ τιμαί. Τὸ κλῖμα αὐτὸ τὸ δυσμενὲς ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ἀντιληφθῇ καὶ νὰ λάβῃ ὅλα τὰ κατάλληλα μέτρα ὥστε νὰ τὸ διαλύσῃ καὶ νὰ ἐμπνεύσῃ ἐμπιστοσύνην εἰς τοὺς παραγωγούς, ὅτι ἡ κατάστασις θὰ βελτιωθῇ. Καὶ νομίζω, ὅτι ἔχει τὰ μέσα ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ πράξῃ αὐτό, ὅπως τὸ ἔπραξαν ἄλλαι Κυβερνήσεις εἰς τὸ παρελθόν. Μέχρι τῆς στιγμῆς ἡ Κυβέρνησις σήμερον ἔχει ἀφίσει ἔκθετα τὰ προϊόντα καὶ καταπιέζεται ἀπὸ τὰ ἀποθέματα μὴ γνωρίζουσα πῶς καὶ ποῦ θὰ τὰ διαθέσῃ. Ἐὰν δὲν ὑπῆρχον τὰ ἀποθέματα αὐτά, ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν θὰ ἔκαμε τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν ἔκαμε προηγουμένως, ὅτι εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ διαθέσωμεν τὰ καπνὰ ὁπουδήποτε καὶ εἰς οἱανδήποτε τιμήν. Δὲν εἶναι πολιτικὴ νὰ διαθέτωμεν ὁπωσδήποτε τὰ προϊόντα μας, ἀλλὰ νὰ διαθέσωμεν ταῦτα εἰς καλὰς τιμάς. Τὸ κλῖμα τῆς ἀβεβαιότητος, κ. συνάδελφοι, ἀρχίζει ἀπὸ τοὺς τόπους τῆς παραγωγῆς. Εἰς τὰς καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας μας γίνεται κατ’ ἔτος τὸ ἑξῆς: Ἕνα μῆνα πρὸ τῆς συγκεντρώσεως τοῦ καπνοῦ, ἐμφανίζεται ἐκεῖ ἕνας καπνομεσίτης ὁ ὁποῖος ἐμπνέει τὴν ἀνησυχίαν εἰς τοὺς παραγωγούς, ὡς πρὸς τὴν διάθεσιν τοῦ προϊόντος. Οὗτος ἐμφανίζεται εἰς τὰ καφενεῖα καὶ λέγει εἰς τοὺς παραγωγούς, ὅτι ἡ Γερμανία καὶ αἱ ἄλλαι χῶραι δὲν πρόκειται ἐφέτος νὰ ἀγοράσουν πολλὰ καπνά, ὅτι αἱ τιμαὶ εἶναι χαμηλαὶ κλπ. Καὶ οὕτω δημιουργεῖται μία ἀτμόσφαιρα καταθλιπτικὴ εἰς τοὺς παραγωγούς. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου δὲν ἔχει ἐκεῖ κανένα ὄργανον διὰ νὰ παρακολουθήσῃ αὐτὰς τὰς κινήσεις τοῦ καπνεμπορίου καὶ νὰ διαφωτίσῃ καὶ συμβουλεύσῃ τοὺς καπνοπαραγωγούς, ὅτι αὐτὰ εἶναι ἀναληθῆ καὶ ὅτι λέγονται διὰ νὰ ἐπέλθῃ πανικὸς εἰς τοὺς παραγωγοὺς καὶ συνεπῶς πτῶσις τῶν τιμῶν. Ἀφοῦ λοιπὸν ὁ καπνομεσίτης δημιουργήσει αὐτὴν τὴν δυσμενῆ ἀτμόσφαιραν εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, μετὰ ἕνα μῆνα ἐμφανίζεται ὁ καπνέμπορος, καὶ ἀγοράζει τὰ καπνὰ εἰς χαμηλὰς τιμάς. Εὑρίσκει τὰ θύματά του ἕτοιμα νὰ παραδοθοῦν. Προηγήθη ἡ πέμπτη φάλαγξ τῆς ἀπογοητεύσεως τῶν καπνοπαραγωγῶν. Καὶ διερωτῶμαι, κ. συνάδελφοι, πῶς τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον χρηματοδοτεῖ τὸ καπνεμπόριον δὲν ἔχει τὴν δύναμιν νὰ προστατεύσῃ τοὺς καπνοπαραγωγούς. Τὸ Κράτος ὀφείλει νὰ διαφωτίσῃ τοὺς παραγωγοὺς καὶ νὰ σταματήσῃ αὐτὴν τὴν ἀπαράδεκτον τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ τὸ καπνεμπόριον.

§151Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, μοῦ δημιουργεῖτε μίαν ἐντύπωσιν, ὅτι ἔχετε ἐνδεχομένως τὴν ψευδαίσθησιν, ὅτι ὁμιλεῖτε ἐπὶ γεγονότων τὰ ὁποῖα συνέβαινον πρὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ ὄχι ἐπὶ γεγονότων τὰ ὁποῖα συμβαίνουν τὸ 1960. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγετε εἶναι ἀληθῆ. Ἀλλὰ συνέβησαν πρὸ 8ετίας. Διότι ὁ παραγωγὸς τότε παρέμενεν ἀπροστάτευτος, διότι ἐγνώριζεν, ὅτι εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν θὰ ἐπώλει τὰ καπνά του, τὸ Κράτος δὲν θὰ ἤρχετο νὰ ἀγοράσῃ ταῦτα, ἐνῷ σήμερον γνωρίζει, ὅτι εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν τὸ καπνεμπόριον δὲν ἔλθῃ νὰ ἀγοράσῃ τὰ καπνά του, ἡ Κυβέρνησις τοῦ 1955, 56, 57, 58, 59, 1960, δὲν θὰ τὸν ἀφίσῃ ἀπροστάτευτον, ὅπως αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις, ἀλλὰ θὰ σπεύσῃ μὲ τὰ ὄργανά της νὰ ἀγοράσῃ τὰ καπνά του. Γνωρίζετε πολὺ καλά, κ. συνάδελφε, ὅτι τὰ ἀποθέματα περὶ τῶν ὁποίων ὡμιλήσατε πρὸ ὀλίγου, προέρχονται ἀπὸ τοὺς καπνοπαραγωγούς, τοὺς ὁποίους προστατεύει ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, καὶ εἶναι πάντοτε παροῦσα, ὥστε νὰ μὴ τοὺς ἀφίσῃ τὸ προϊόν των ἀδιάθετον.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τ. Μιχαηλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§153Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ἀναφέρεσθε εἰς τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἀγοράζουν οἱ καπνέμποροι τὰ καπνά. Πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ λεπτομέρειαν καὶ δὲν ἀποτελεῖ ἀκριβῆ διάγνωσιν τῆς παθήσεως. Αὐτὰ εἰς τὰ ὁποῖα ἀνεφέρθητε, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ συμβαίνουν, ἀλλὰ δὲν ἀποτελοῦν τὸ αἴτιον τοῦ κακοῦ. Τὸ αἴτιον εἶναι ἄλλο. Ἄλλοτε, ποὺ δὲν ὑπῆρχε κρατικὴ παρέμβασις, ἀνενοχλήτως οἱ ἔμποροι ἔφθαναν εἰς τοὺς τόπους τῶν ἀγορῶν καὶ ἠγόραζαν τὰ καπνὰ εἰς πολὺ ὑψηλὰς τιμάς, μὲ μίαν λίραν τὴν ὀκᾶν. Εἴπατε τὶ κάνουν οἱ καπνέμποροι. Γνωρίζω, ὅτι τὸ ἐμπόριον εἰς τὴν Ξάνθην δὲν ἠγόρασε τόσας ποσότητας, ὥστε νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι ἠγόρασε τὰ καλὰ καπνὰ καὶ ἄφισε μόνον τὰ σκάρτα. Ἐν τούτοις, βάσει ἐπισήμων στοιχείων, βεβαιοῦται, ὅτι εἰς τὴν περιοχὴν Σταυρουπόλεως (Ξάνθης) ἡ διαμορφωθεῖσα ἐκ τῶν ἀγορῶν τοῦ καπνεμπορίου μέση τιμὴ ὑπῆρξε δραχ. 34,91 ἐνῷ τοῦ Ε.Ο.Κ. μόνον 24,41. Παρὰ τὰς χαμηλὰς αὐτὰς τιμάς, ἔρχεται ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ λέγει, ὅτι τὸ Κράτος εἶναι διατεθειμένον νὰ πωλήσῃ τὰ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἀγορασθέντα καπνὰ μὲ ζημίαν 300 ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι νοσεῖ κάτι εἰς τὴν ὑπόθεσιν τῶν καπνῶν καὶ αὐτὸ πρέπει νὰ ἀνεύρωμεν. Καὶ τὸ κάτι δὲν εἶναι ὁ καπνέμπορος ἢ ἄλλαι μικρολεπτομέρειαι. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι θὰ προσφέρωμεν μεγαλυτέραν ὑπηρεσίαν ἐὰν ἀφίσωμεν αὐτὰς τὰς λεπτομερείας, αὐτὸ τὸ θόλωμα τῶν νερῶν καὶ προσπαθήσωμεν νὰ διαπιστώσουμε τὰ πραγματικὰ αἴτια διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν.

§154Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι εὑρίσκεται ἐκτὸς πραγματικότητος. Κύριε Ὑπουργέ, πότε παρεμβαίνει τὸ Κράτος; Ἀφοῦ περάσουν οἱ μῆνες τοῦ καπνεμπορίου. Δὲν παρεμβαίνει συγχρόνως μὲ τοὺς καπνεμπόρους, δηλαδὴ τὴν ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ παραγωγοὶ ἔχουν νὰ ἀντιμετωπίσουν ἀμέσους ἀνάγκας καὶ καταπιέζονται ἀπὸ τοὺς ὀφειλέτας των. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην δηλαδὴ τὴν κατάλληλον στιγμὴν τὸ Κράτος δὲν εἶναι παρόν. Καὶ διὰ τοῦτο οἱ παραγωγοὶ πίπτουν θύματα καὶ παραδίδουν τὰ προϊόντα των ὅπως ὅπως. Εἰς τὰς ἐπαρχίας ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα ἔχουν τοὺς ὀφθαλμούς των. Ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, δὲν ἔχει ὀφθαλμὸν εἰς τὰς παραγωγικὰς περιφερείας. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ὑπαλλήλους καταλλήλους εἰς τὰς παραγωγικὰς περιφερείας, διὰ νὰ διαφωτίζουν τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ βοηθοῦν τὴν ἡγεσίαν τοῦ Ὑπουργείου εἰς τὴν λῆψιν τῶν καταλλήλων μέτρων. Ἴσως ἡ ἀποψινὴ συζήτησις ἐμβάλλει εἰς σκέψεις τὸν κ. ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου. Αὐτὴ εἶναι, κ. συνάδελφοι, ἡ κατάστασις εἰς τοὺς τόπους τῆς παραγωγῆς. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ κλῖμα τῶν Ἀθηνῶν. Δηλαδὴ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ἡ ὁποία ἀκολουθεῖται εἰς τὰς Ἀθήνας διὰ τὴν ἐμπορίαν τῶν καπνῶν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπιδιώκει τὴν ἄμεσον διάθεσιν τῶν καπνῶν. Ἀλλὰ νομίζει, ὅτι ἐκτελεῖ προστατευτικὴν πολιτικὴν τοῦ προϊόντος διὰ τῆς δημιουργίας ἀποθεμάτων. Αὐτό, ὅμως, δὲν εἶναι ὀρθὴ πολιτική. Πολιτικὴ ὀρθὴ θὰ ἦτο ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἦτο ἐναντίον τῶν ἀποθεμάτων καὶ προέβαινεν εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τῶν προϊόντων ἀμέσως μετὰ τὴν συγκομιδήν των. Τὰ ἀποθέματα καταλήγουν νὰ εἶναι εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν. Καὶ λόγῳ τῆς καταπιέσεως τούτων δημιουργεῖται τὸ κλῖμα τοῦ πανικοῦ, τῆς διαθέσεως τῶν ἀποθεμάτων ὅπως–ὅπως. Παράδειγμα τοιαύτης πανικοβλήτου διαθέσεως τῶν καπνῶν εἶναι ἡ ἐξαγωγὴ πρὸς Πορτογαλίαν. Ἕνας ὅμιλος ἀποδήμων Ἑλλήνων ἐπιδιώκει τὴν ἐξαγωγὴν αὐτῶν διὰ νὰ ἀγοράσῃ δύο πλοῖα — ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα τοῖς προσφέρονται μὲ τὴν τιμὴν τῶν 2.000.000 δολλαρίων, ἐνῷ ἡ διεθνὴς τιμή των δὲν εἶναι ἀνωτέρα τῶν 1.500.000 δολλαρίων, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ ἰδία Πορτογαλία παραγγέλλει τὰ ἰδικά της παρόμοια πλοῖα εἰς Γερμανίαν. Καὶ τὴν ἀξίαν τῶν 5.200 τόννων καπνῶν ὁ ὅμιλος θὰ τὴν ἐξοφλήσῃ ἐντὸς ὀκτὼ ἐτῶν, μὲ τόκον 3% μόνον.

§155Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἐθίξατε ἕνα συγκεκριμένον γεγονός. Βεβαίως δὲν εἶναι τὸ γεγονὸς αὐτὸ θέμα τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως. Ἐπιθυμῶ, ὅμως, νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι τόσον χαριστικὴ αὐτὴ ἡ σύμβασις, ὥστε ἐὰν ἐμφανισθῇ πᾶς τις ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους, θὰ δεχθῶμεν νὰ παράσχωμεν τὰς ἰδίας χαριστικὰς διευκολύνσεις. Ὅλοι ἐπιθυμοῦμεν τὴν διεύρυνσιν τῶν ἀγορῶν καὶ ἡ Πορτογαλικὴ σύμβασις εἶναι ἕνας τρόπος διευρύνσεως τῶν ἀγορῶν μας. Κατωρθώσαμεν εἰς μίαν εὐρωπαϊκὴν χώραν νὰ διαθέσωμεν ἑλληνικὰ καπνά, τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἀπὸ τὰς ἄλλας χώρας ἐκτοπίζεται ὁ ἀνατολικὸς καπνός. Τὰ πλοῖα, ἄλλωστε, δὲν παραγγέλλονται διὰ λογαριασμὸν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ διὰ λογαριασμὸν τῶν ἰδιωτῶν καὶ αὐτοὶ ἔχουν συμφέρον νὰ χρεωθοῦν μὲ τὸ ὀλιγώτερον δυνατὸν τίμημα. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ πιστευτόν, ὅτι διὰ τῆς συμβάσεως αὐτῆς ἐζημιώθησαν τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους, ἀλλὰ δηλῶ, ὅτι ἀπεναντίας, ἐξησφαλίσθη ἡ τοποθέτησις ἑλληνικῶν καπνῶν καὶ ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν ὑπάρχῃ καὶ ἄλλος τὶς ποὺ προσφέρει τοὺς αὐτοὺς καπνικοὺς ὅρους, ὅπως ἡ Πορτογαλικὴ πρότασις, τὸν ἀναμένομεν νὰ ἐμφανισθῇ καὶ εἴμεθα πρόθυμοι νὰ τοῦ κάνωμεν ἄλλην μίαν, δῆθεν, χαριστικὴν σύμβασιν. Ἐζητήσατε, κ. συνάδελφε, τὸν φάκελλον, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἀκόμη ἔχομεν κατ’ ἀρχὴν συμφωνίαν, τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Ὅταν ὁλοκληρωθῇ ἡ σύμβασις, θὰ σᾶς δοθοῦν τὰ στοιχεῖα.

§156Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἀνέφερα τὴν περίπτωσιν αὐτήν, κ. Ὑπουργέ, ὡς παράδειγμα, διὰ νὰ ἀποδείξω τὴν ἔλλειψιν ψυχραιμίας τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ὀφείλεται εἰς τὴν ὕπαρξιν ἀποθεμάτων. Καὶ διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι τὸ ἐπικρατοῦν εἰς τὸ ἐξαγωγικόν μας ἐμπόριον κλῖμα εἶναι δυσμενὲς διὰ τὰ προϊόντα μας, δυσμενὲς διὰ τοὺς παραγωγοὺς μας. Εἰς τὴν Πορτογαλίαν ἐξήγοντο καὶ προπολεμικῶς πολλὰ ἑλληνικὰ καπνὰ καὶ ἡ ἀγορά των ἦτο γνωστὴ εἰς Ἑλλάδα. Δὲν εἶναι νέα κατάκτησις. Ἠδύνατο νὰ γίνῃ ἡ σύνδεσις μὲ εὐνοϊκωτέρους ὅρους, ἐὰν διετηρούσατε τὴν ψυχραιμίαν σας καὶ δὲν κατεπιέζεσθε ἀπὸ τὰ ἀποθέματα τῶν καπνῶν. Τὸ ἐξαγωγικόν μας ἐμπόριον, κ. συνάδελφοι, χωλαίνει καὶ χωλαίνει σοβαρῶς. Εἶναι πρόβλημα ἐθνικὸν καὶ ἐὰν δὲν τὸ προσέξωμεν θὰ δημιουργῇ συνεχῶς ἀνωμαλίας καὶ ζημίας ποὺ θὰ ἐπιβαρύνουν τελικῶς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Πρέπει ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου νὰ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὰς ψυχώσεις διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ συναλλάσσεται ὡς ἔμπορος μὲ ὅρους ἐμπορικούς, μὲ ὅλους ποὺ προσφέρονται νὰ συναλλαγοῦν μαζί μας, ὅπως πράττουν αἱ ἄλλαι χῶραι ὅταν διαχειρίζωνται τὸ ἐμπορικόν των πρόβλημα. Ἐπὶ παραδείγματι ἡ Σουηδία εὑρισκομένη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐξαγάγῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀνταλλακτικὰ αὐτοκινήτων διὰ νὰ μὴ κλείσῃ τὸ ἐργοστάσιόν της ἐκινητοποίησε πᾶσαν δύναμιν διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὴν μεγάλην ἐκείνην καὶ συμφέρουσαν δι’ αὐτὴν παραγγελίαν. Τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ζητήσωμεν μίαν ἀνταλλαγὴν μὲ ἑλληνικὰ προϊόντα, ἀπὸ τὴν Σουηδικὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ δὲν τὸ ἐπράξαμεν. Ἀναφέρω αὐτὸ τὸ γεγονὸς διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι μᾶς λείπει ἡ ψυχραιμία, ὅτι ἔχομεν ἀναρχίαν εἰς τὰς συναλλαγάς μας καὶ πίπτομεν αἰώνια θύματα ἰσχυροτέρων ἐμπόρων. Ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου ποὺ διαχειρίζεται τὸ πρόβλημα τῶν ἐξαγωγῶν, πρέπει νὰ ἀντελήφθη, ὅτι τὸ πρόβλημα τοῦτο εἶναι μέγα, εἶναι Ἐθνικόν. Καὶ διὰ νὰ λυθῇ ἐπιτυχῶς χρειάζεται ἀλλαγὴν κλίματος. Δὲν εἶναι τὸ σημερινὸν κλῖμα κατάλληλον δι’ ἐξαγωγὰς προϊόντων μας. Χρειάζεται ἀλλαγὴ κλίματος καὶ χρειάζεται ἀλλαγὴ νοοτροπίας. Αὐτὴν τὴν ἀλλαγὴν νοοτροπίας συνιστῶμεν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν ἐὰν θέλῃ σωστὰ καὶ ἀποτελεσματικὰ νὰ ἐκτελέσῃ τὸ καθῆκον του, ὡς διαχειριζόμενος τὰ προβλήματα τοῦ ἐξαγωγικοῦ μας ἐμπορίου.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ν. Ἰντζές. Θὰ δεχθῆτε διακοπάς, κ. Ἰντζέ;

§158Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἀνήκω εἰς Δημοκρατικὸν Κόμμα, κ. Πρόεδρε, καί, δὲν δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι δὲν θὰ δεχθῶ διακοπάς.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ γίνωνται διακοπαὶ διότι δὲν θὰ τελειώσωμεν ποτέ.

§160Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Τὸ Προεδρεῖον κατὰ τὴν κρίσιν του ἐστερήθη διακοπάς;

§161Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκφράζω τὴν βαθεῖαν μου λύπην διότι ὁμιλῶ ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων ἐπὶ ἑνὸς τόσον ζωτικοῦ καὶ ἐθνικοῦ θέματος καὶ τοῦ ὁποίου ἡ ἐπίδρασις εἶναι τόσον βαθεῖα εἰς τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν. Κύριοι βουλευταί, εἶναι γνωστόν, ὅτι πρὸ τοῦ πολέμου ὁ καπνὸς εἰς τὸ ἐμπορικόν μας ἰσοζύγιον ἀποτελοῦσε τὸ 47% τοῦ ὅλου ἐξαγωγικοῦ μας ἐμπορίου. Αὐτὸ ἀποδεικνύει τὴν σημασίαν τοῦ προϊόντος. Εἶναι ἐπίσης γνωστόν, ὅτι πρὸ τοῦ πολέμου δὲν ὑπῆρχε κρίσις καπνοῦ, διότι ἡ Ἑλλὰς εἶχε μίαν προνομιοῦχον ἀγοράν, τὴν ἀγορὰν τῆς Γερμανίας, ἡ ὁποία ἀπορροφοῦσε τὰ ⅔ τῆς ὅλης παραγωγῆς τῶν κλασσικῶν καπνῶν. Ἡ κρίσις ἐμφανίζεται μεταπολεμικῶς καὶ ἀπότομα. Σὲ καμμίαν Κυβέρνησιν δὲν θὰ δώσω συγχωροχάρτι. Ἀπὸ τοῦ 1945 καὶ ἐντεῦθεν δεχόμεθα τὰ δολλάρια καὶ τὰς λίρας διὰ νὰ ἀνασυγκροτηθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπὸ τὰ ἐρείπια τοῦ πολέμου, ἀλλὰ δυστυχῶς καμμία Κυβέρνησις μὴ ἐξαιρουμένου καὶ τοῦ Κέντρου, ἔκαμε διάβημα εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς διὰ νὰ τονίσῃ, ὅτι αἰτία τῆς κρίσεως τοῦ καπνοῦ εἶναι ἡ ἀπώλεια τῆς Γερμανικῆς ἀγορᾶς, τὴν ὁποίαν οἱ Ἀμερικανοὶ διὰ τοῦ στρατοῦ του κατέκλυσαν μὲ τὰ καπνά Βιρτζίνια. Ἕνας κεφαλαιώδης λοιπὸν λόγος εἰς τὸν ὁποῖον ὀφείλεται ἡ σημερινὴ κρίσις εἶναι ἡ ἀπώλεια τῆς ἀγορᾶς ταύτης. Περαιτέρω, ἂς ἐξετάσωμεν τὶ ἔκαμαν αἱ μέχρι σήμερον Κυβερνήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἂν καταλογίζω βαρυτάτας εὐθύνας εἰς ὅλας τὰς μεταπολεμικὰς Κυβερνήσεις, καταλογίζω ἀκόμη βαρυτέραν τοιαύτην εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν σημερινήν. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις προεδρεύεται ἀπὸ ἄνδρα προερχόμενον ἀπὸ καπνοπαραγωγικὴν οἰκογένειαν καὶ ὁ ὁποῖος γνωρίζει ὁ ἴδιος τὴν τραγικὴν θέσιν τῶν παραγωγῶν. Ἀνέμενε λοιπὸν ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος τῆς Βορείου Ἑλλάδος καὶ ὅλης τῆς χώρας, ἐφ’ ὅσον ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι πολιτικὸς ὁ ὁποῖος προέρχεται ἀπὸ τὴν τάξιν του, νὰ δώσῃ ταχύτατα λύσιν εἰς τὰ θέματα τοῦ κόσμου αὐτοῦ.

§162Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἀναγνωρίζετε τίποτε εἰς τὴν Κυβέρνησιν τοῦ κ. Καραμανλῆ;

§163Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι συνάδελφοι, βεβαιωθῆτε εἰλικρινῶς, ὅτι δὲν ἐλαύνομαι ἀπὸ οἱοδήποτε ἀντιπολιτευτικὸν ἐλατήριον. Ἐὰν ὁ σημερινὸς Πρωθυπουργὸς ὁ ὁποῖος συμβαίνει νὰ εἶναι καὶ πολιτικὸς ἀντίπαλός μου εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου ἐκλογικὴν περιφέρειαν δώσῃ λύσιν εἰς τὸ θέμα, βεβαιωθῆτε, ὅτι θὰ εἶμαι ὁ πρῶτος ὁ ὁποῖος θὰ τὸν χειροκροτήσω. Τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ εἶναι θέμα ἐθνικόν. Ἐφ’ ὅσον ἐχάσαμε τὴν Γερμανίαν, ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ στραφῇ πρὸς ἄλλας ἀγοράς. Ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ πάντοτε σεμνὸς καὶ συμπαθὴς κατὰ τὰ ἄλλα, προχθὲς ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα καὶ ὡς ἄλλος Ἡρόστρατος εἶπεν, ὅτι προσφέρει ὅλα τὰ ἀποθέματα, ὅτι ἔχει, πρὸς πᾶσαν χώραν, ἀρκεῖ ἡ χώρα αὐτὴ νὰ ἐκδηλώσῃ σοβαρὰν πρόθεσιν πρὸς τοῦτο. Δὲν εἶπεν ὅμως ὁ κ. ὑπουργὸς ἐὰν ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν μὲ καμμίαν Κυβέρνησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία, κ. συνάδελφοι, νὰ ἐπισκεφθῶ τὴν Τσεχοσλοβακίαν. Ὅταν εὑρέθην εἰς τὴν Πράγαν, ἠθέλησα νὰ ἐπισκεφθῶ τὸν ἐκεῖ ἀντιπρόσωπον τῆς χώρας μας. Δυστυχῶς δὲν εὗρον οὔτε Πρεσβευτήν, οὔτε Σύμβουλον τῆς Πρεσβείας, οὔτε Ἐμπορικὸν Ἀκόλουθον. Ἡ χώρα μας ἐκπροσωπεῖται ἀπὸ ἕνα γραφέα καὶ ἕνα κλητῆρα. Εἶναι δυνατόν, κ. Ὑπουργέ, νὰ ὁμιλῶμεν περὶ δυνατότητος διαθέσεως τῶν προϊόντων μας εἰς μίαν χώραν ὡς ἡ Τσεχοσλοβακία, ὅταν ἡ χώρα μας ἐκπροσωπῆται ἐκεῖ ὡς ἐκπροσωπεῖται;

§164Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἐν πρώτοις, πρέπει νὰ πληροφορηθῆτε, ὅτι εἰς τὴν Πράγαν ὑφίσταται καὶ Πρεσβεία καὶ Ἐμπορικὸς Ἀκόλουθος. Ἐὰν κατὰ σύμπτωσιν δὲν εὑρίσκοντο εἰς τὴν ἕδραν των ὅτε ἐπεσκέφθητε τὴν Πρεσβείαν, τοῦτο δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν ὑπάρχει Πρεσβευτὴς καὶ Ἐμπορικὸς Ἀκόλουθος. Ἐνδεχομένως νὰ εὑρίσκοντο εἰς μίαν ἄλλην πόλιν τῆς Τσεχοσλοβακίας ἢ νὰ ἦσαν ἀπησχολημένοι εἰς ὑπηρεσίαν ἐκτὸς τῆς Πρεσβείας. Εἶναι ὡσὰν νὰ διέλθῃ τις ἀπὸ μίαν πόλιν καὶ ἐὰν δὲν εὕρῃ τὸν Δήμαρχον, νὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν ὑπάρχει Δήμαρχος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει καὶ Πρέσβυς καὶ Ἐμπορικὸς Ἀκόλουθος ὑπάρχει εἰς τὴν Πράγαν καὶ ἀπορῶ πῶς δὲν ἐλάβατε τὸν κόπον νὰ πληροφορηθῆτε περὶ τῆς ὑπάρξεως τούτων. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον σημεῖον τῆς ἀγορεύσεώς σας, ὅτι δηλαδὴ δὲν εἶχον προβῆ εἰς πρότασιν πωλήσεως καπνῶν εἰς Ἀνατολικὰς χώρας πρὶν τὸ δηλώσω ἀπὸ τοῦ βήματος, ἤθελα νὰ ἐρωτήσω ἂν σοβαρῶς πιστεύετε, ὅτι δὲν εἴχομεν κάμει αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ ὅτι ἔρχεται ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς καὶ βεβαιώνει τοῦτο ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀληθές, ὅτι παρ’ ὅλον, ὅτι ἔχω συζητήσει κατ’ ἰδίαν μὲ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν χωρῶν τούτων, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ τὸ ἀνακοινώσω ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος, διότι γίνεται μία ἀφόρητος δημοκοπία, ὅτι δῆθεν ὑφίστανται δυνατότητες διαθέσεως τῶν καπνῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει νὰ ἐπωφεληθῇ τῶν δυνατοτήτων αὐτῶν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω, διότι ἐνδέχεται οἱ καπνοπαραγωγοὶ νὰ πιστεύουν αὐτὰ τὰ πράγματα. Ὑπεχρεώθην καὶ προηγουμένως νὰ εἴπω, ὅτι συνῆψα σύμβασιν διὰ κεφαλαιουχικὰ ἀγαθὰ καὶ παρεκάλεσα τὸν ἀντισυμβαλλόμενον νὰ πάρῃ τὰ συμφωνηθέντα καπνά, ἐντὸς τοῦ ἔτους καὶ μοῦ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις, ὅτι δὲν ἔχουν ἀπορροφητικότητα. Κατόπιν τούτου, προκειμένου νὰ ματαιώσω τὴν σύμβασιν, ἀπεδέχθην τὸ αἴτημα τῆς κλιμακωτῆς παραδόσεως καπνῶν, διότι εὗρον τὴν ἀπάντησιν λογικήν. Ὑπεχρεώθην νὰ εἴπω, ὡς ὑπουργός, πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν θὰ τὰ ἔλεγον, ἐὰν δὲν ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ ἀμυνθῶ κατὰ τῆς κατηγορίας, ὅτι δῆθεν δὲν σπεύδω νὰ ἐπωφεληθῶ τῆς εὐκαιρίας πωλήσεως καπνῶν. Θὰ προσθέσω ἐπίσης, ὅτι δικαίως ἐστήριξαν οἱ καπνοπαραγωγοὶ τὰς ἐλπίδας των εἰς τὸν κ. Καραμανλῆν, διότι τὸ εἴπατε καὶ σεῖς, τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐγώ, ὅτι παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι προπολεμικῶς τὰ 97% τῶν καταναλισκομένων σιγαρέττων ἐν Γερμανίᾳ ἦσαν καπνὰ ἀνατολικά, ἐνῷ σήμερον τὸ ποσοστὸν ἔχει κατέλθει εἰς 10%, ἐνῷ ἡ παραγωγὴ ἔχει διπλασιασθῆ, παρὰ ταῦτα ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ, εὑρίσκει τρόπον νὰ προστατεύσῃ τοὺς παραγωγοὺς συγκεντρώνουσα τὰ καπνά των.

§165Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἔχει ἐπικρατήσει ἡ συνήθεια, ὅταν ἡ ἀντιπολίτευσις ἀσκῇ ἔλεγχον τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως; ὁ καθ’ οὗ ὁ ἔλεγχος ὑπουργὸς προσπαθεῖ διὰ τῶν παρεμβάσεών του νὰ ἐξαφανίζῃ τὴν ἐντύπωσιν ἐκ τοῦ ἀσκουμένου ἐκ μέρους τοῦ ἐπερωτῶντος ἐλέγχου. Ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὅτι διερχόμενος ἀπὸ τὴν Πράγαν δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντιληφθῶ τὴν πραγματικότητα, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω, ὅτι παρέμεινα ἐκεῖ ἐπὶ 8ήμερον καὶ δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι οὔτε πρεσβευτὴς δὲν ὑπάρχει. Περαιτέρω ἡ ἀνάπτυξις τῶν ἐμπορικῶν σχέσεων προϋποθέτει τὴν δημιουργίαν τοῦ καταλλήλου κλίματος. Ἀτυχῶς ὅμως οὔτε ὁ Συναγερμὸς οὔτε ἡ Ε.Ρ.Ε. κατέβαλον τοιαύτην προσπάθειαν, τοὐναντίον μάλιστα συστηματικῶς καλλιεργοῦν ἕνα καθεστὼς ψυχρότητος. Συνεπῶς εἶναι βαρυτάτη ἡ εὐθύνη τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως μὴ θελήσαντος τὴν δημιουργίαν θερμοῦ κλίματος πρὸς ἀνάπτυξιν τῶν ἐμπορικῶν μας σχέσεων μὲ ὅλας τὰς χώρας. Ἐγὼ ἀνήκω εἰς τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων καὶ δὲν πρακτορεύω καμμίαν χώραν ἢ παρὰ μόνον τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἕνας ἄλλος λόγος συντελεστικὸς εἰς τὴν λύσιν τοῦ καπνικοῦ θέματος, εἶναι ὁ τρόπος τῆς ἐκδηλώσεως καὶ πραγματοποιήσεως τῆς καπνικῆς πολιτικῆς. Εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ὑπάρχει ἕνας καπνικὸς ὀργανισμὸς ὁ ὁποῖος πρὸ 2ετίας ὠνομάσθη ἐθνικὸς καπνικὸς ὀργανισμός. Εἰς μίαν εὐνομουμένην χώραν, ὁ ἔλεγχος θὰ πρέπει νὰ στρέφεται πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὄχι εἰς τὰ ὄργανα διότι ἡ Κυβέρνησις φέρει τὴν εὐθύνην τοῦ τρόπου καθ’ ὃν ἐνεργοῦν τὰ ὄργανα. Συνάδελφος τῆς συμπολιτεύσεως τῆς Ν. Ἑλλάδος ἔκαμεν ἀνοικτὴν ἐπίθεσιν κατὰ τοῦ Ε.Ο.Κ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ πιστεύω, ὅτι τὴν εὐθύνην τὴν ἔχει ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου πρὸς αὐτὴν ἔπρεπε νὰ στραφῇ.

§166Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφ’ ὅσον μὲ ἀνεφέρατε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μίαν ἀπάντησιν. Εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ ἀναγνωρίσητε, ὅτι μόνον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις εἶχε τὸ θάρρος νὰ καθιερώσῃ τὸν θεσμὸν τῆς κρατικῆς παρεμβάσεως, ὅπως ἐπίσης πρέπει νὰ ἀναγνωρισθῇ ἀπὸ ὅλας τὰς πτέρυγας τῆς Βουλῆς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὰς ἑκάστοτε παρεμβάσεις τὰς ὁποίας διενήργησε, καθώρισε πάντοτε τὰς διαμορφωθείσας διεθνεῖς τιμάς. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν Ὀργανισμὸν Καπνοῦ, ὀφείλω νὰ δηλώσω ὑπακούων εἰς τὴν φωνὴν τῆς συνειδήσεώς μου, ὅτι ὁ ρόλος του καὶ γενικῶς καὶ εἰδικῶς κατὰ τὰς παρεμβάσεις, ὑπῆρξε καταστρεπτικὸς καὶ πράγματι κατεβαράθρωσε τὰ συμφέροντα τῶν καπνοπαραγωγῶν, τὰ ὁποῖα προσπαθεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ κατοχυρώσῃ. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ καὶ ἐν προκειμένῳ τὰ προσήκοντα μέτρα. Ὁ Ὀργανισμὸς Καπνοῦ, περιλαμβάνει ἀσφαλῶς καὶ ἔντιμα στελέχη. Ἀλλὰ ἡ ἡγεσία τούτου εἶναι κατωτέρα τῆς ἀποστολῆς της καὶ δυστυχῶς καὶ ἐμπνέει καὶ κατευθύνει. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ὅπως συγκεντρώσῃ τὰ ἐναπομείναντα καπνὰ ἐσοδείας 1958.

§167Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἀδικεῖτε καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὰς εὐεργετικὰς διὰ τὴν παραγωγὴν προσπαθείας, τὰς ὁποίας κατέβαλεν ὁ ΕΟΚ.

§168Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ὁ κ. Σταυρόπουλος, ὡς Κυβερνητικὸς βουλευτὴς καὶ ὑποψήφιος ὑπουργός, καλῶς δικαιώνει τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐπιρρίπτει τὰς εὐθύνας εἰς τὸν Ε.Ο.Κ. Ἐγὼ πιστεύω, ὅτι ἡ εὐθύνη βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν.

§169Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς τονίσω, καὶ πρέπει αὐτὸ νὰ τὸ γνωρίζετε, ὅτι ὁμιλῶ πάντοτε ἐν ὀνόματι τῆς συνειδήσεώς μου καὶ μόνον.

§170Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ὅταν ἐψηφίζετο τὸ νομοσχέδιον περὶ Ἐθνικοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ, ἐπεσημάναμεν τοὺς κινδύνους. Ἐπεσημάναμεν τὸν κίνδυνον ὡς πρὸς τὸ πολυμελὲς τοῦ διοικητικοῦ αὐτοῦ συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἀπαρτίζεται ἀπὸ χρηματιστάς, γενικοὺς διευθυντὰς καὶ διευθυντὰς Ὑπουργείων καὶ μεταξὺ τῶν 16 μελῶν, περιλαμβάνονται μόνον 2–3 ἐκπρόσωποι τῶν καπνοκαλλιεργητῶν. Ἦτο ποτὲ δυνατὸν νὰ ἔχωμεν καλὰ ἀποτελέσματα ἀπὸ μίαν διοίκησιν ἀπαρτιζομένην ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὸν καπνὸν καὶ μὲ τὴν καπνοκαλλιέργειαν; Ἡ εὐθύνη, ἑπομένως, ἐὰν τυπικῶς βαρύνῃ τὸ συμβούλιον, οὐσιαστικῶς βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν. Εἶναι γνωσταὶ αἱ μέθοδοι τὰς ὁποίας χρησιμοποιοῦν οἱ καπνέμποροι ἐπισκεπτόμενοι τὰ καπνοχώρια καὶ δίδοντες μίαν τιμὴν καὶ ἐπιστρέφουν μετὰ 3μηνον διὰ νὰ δώσουν μικροτέραν τιμήν. Τί ἔκανε ἡ Κυβέρνησις κατὰ τῶν ἀδιστάκτων καπνεμπόρων, οἵτινες καταληστεύουν καὶ λεηλατοῦν ἀνεξελέγκτως τοὺς ἀνυπερασπίστους καπνοπαραγωγούς; Ὑπὸ τοιούτους ὅρους, ὑπὸ τοιαύτας δυσμενεῖς διὰ τὴν παραγωγὴν συνθήκας καὶ παρόμοιον νομικὸν καθεστὼς εἶναι ἀδύνατον νὰ εὑρεθῇ τρόπος λύσεως τοῦ ζητήματος. Ὑπάρχει κἄποια Νομισματικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία λειτουργεῖ ἐν Ἑλλάδι τῇ ὑποδείξει τοῦ ξένου παράγοντος, Διατὶ ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ χρηματοδοτεῖ τὸ καπνεμπόριον κατὰ 85 καί, 95% ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει καπνικὸς ὀργανισμός. Ἐὰν παρείχετο τὸ δικαίωμα τῆς συγκεντρώσεως εἰς τὸν καπνικὸν ὀργανισμόν, ἡ συγκέντρωσις τῶν καπνῶν θὰ ἐπραγματοποιεῖτο καὶ ἡ τοποθέτησις τούτων θὰ ἐγένετο εἰς τὰς ξένας ἀγοράς, ἔστω καὶ ἐπὶ πιστώσει, ἀλλ’ ἄνευ τῆς παρεμβάσεως τῶν καπνεμπόρων. Ὅλα, λοιπόν, διατίθενται ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τῶν ὀλίγων.

§171Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ καθιερώθη τὸ πρῶτον, ἱδρυθεῖσα ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου, πρόκειται δὲ περὶ ὀρθοτάτης πράξεως τῆς τότε Κυβερνήσεως. Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι πράγματι, χρηματοδοτεῖται τὸ καπνεμπόριον ἐπὶ τῷ σκοπῷ, ὅπως δημιουργηθοῦν αἱ προϋποθέσεις τῆς ἀπορροφήσεως τοῦ καπνοῦ ἀπὸ τὰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν. Τὸ γεγονὸς καὶ μόνον, ὅτι τὸ καπνεμπόριον παρ’ ὅλον ποὺ χρηματοδοτεῖται, ἀρνεῖται νὰ προβῇ εἰς ἀγοράς, σημαίνει, ὅτι δὲν εὑρίσκει συμφέρουσαν τὴν παρ’ αὐτοῦ ἀγορὰν καπνοῦ.

§172Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Τὸ ἐπιχείρημά σας, κ. Ὑπουργέ, δὲν ἀντέχει οὔτε εἰς λογικὴν νηπίου.

§173Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου).... σημαίνει, ὅτι τὸ Κράτος.....

§174Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Σημαίνει, ὅτι δὲν ὑπάρχει καπνεμπόριον.

§175Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου)..... καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ποτέ, κ. συνάδελφοι, νὰ ὑποθέσωμεν, ὅτι ἕνας ἔμπορος ἀρνεῖται νὰ κερδίσῃ. Καλόπιστοι συνάδελφοι τῶν ἀγροτικῶν περιφερειῶν, ἐδήλωσαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ὅτι ἔμποροι ἐνίοτε προσφέρουν διπλασίαν τιμὴν ἀπὸ τὴν προσφερομένην ὑπὸ τοῦ Κράτους. Ὑμεῖς, κ. συνάδελφε, ἰσχυρίζεσθε τὸ ἀντίθετον καὶ λέγετε, ὅτι ἡ συγκέντρωσις πρέπει νὰ γίνῃ διὰ τοῦ ὀργανισμοῦ καπνοῦ, τὸν ὁποῖον ὅμως, ἐμφανίζετε ὡς μὴ ἀνταποκρινόμενον εἰς τὴν εὐθύνην του.

§176Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἐπειδὴ ὁ κ. ὑπουργὸς ἀνεφέρθη εἰς δηλώσεις μου, ἐπιθυμῶ νὰ γνωρίσω εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι οἱ ἀριθμοί, τοὺς ὁποίους παρέθεσα, προέρχονται ἀπὸ ἐπίσημα στοιχεῖα. Πράγματι διεμορφώθη μὲ τὰς ἀγορὰς τοῦ καπνεμπορίου μέση τιμὴ ἀγορᾶς 34,91 κατὰ κιλόν, ἡ δὲ διαμορφωθεῖσα παρὰ τοῦ Κράτους τιμὴ ὑπῆρξε 24,41. Ἀλλὰ σήμερον δὲν ὑπάρχει, κ. συνάδελφοι, καπνεμπόριον ὑπὸ τὴν διεθνῆ ἔννοιαν τῆς λέξεως, διότι ἐμπόριον ἐννοῶ τὴν ἐπιχείρησιν ἐκείνην, ἡ ὁποία διακινδυνεύει ζημίας διὰ νὰ πραγματοποιήσῃ κέρδη. Σήμερον αἱ ἀγοραὶ πραγματοποιοῦνται παρὰ ἐντολοδόχων ἢ βιομηχανιῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ ἢ τοῦ ἐσωτερικοῦ, οὐχὶ ὅμως ὡς εἰς παλαιότερα ἔτη ἀπὸ ἐμπόρους τῶν μικρομερίδων 50 ἢ 100.000 ὀκάδων, αἱ ὁποῖαι πρὸ τοῦ κινδύνου ζημίας ἐκ τῆς μὴ ἐγκαίρου πωλήσεως τῶν καπνῶν των, περιήρχοντο ὁλόκληρον τὴν ὑδρόγειον πρὸς ἀναζήτησιν ἢ ἀκόμη καὶ δημιουργίαν ἀγοραστῶν διὰ τὰ ἐκλεκτὰ καπνά μας. Σκιαμαχοῦμεν, κ. συνάδελφοι, ἐπιτιθέμενοι κατὰ τοῦ καπνεμπορίου, τοῦ ἀνυπάρκτου. Σήμερον ἔχομεν τὰς ξένας μεγάλας βιομηχανίας, τῶν ὁποίων τὰ συμφέροντα ὁδηγοῦν εἰς τὴν ἐξαφάνισιν τῶν σιγαρέττων εὐγενῶν ποικιλιῶν μικρᾶς καταναλώσεως καὶ τὴν ἐπιβολὴν εἰς τὴν κατανάλωσιν σιγαρέττων ἑνιαίου τύπου.

§177Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ καπνεμπόρων, δὲν συναποκλείομεν καὶ τοὺς βιομηχάνους. Δὲν ἔπραξα παρόμοιον διαχωρισμόν. Καὶ οἱ καπνοβιομήχανοι εἶναι ἔμποροι καὶ ὡς ἔμποροι νοοῦνται κατὰ τὰς διατάξεις περὶ ἀνωνύμων ἑταιρειῶν.

§178Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου ἐπεκαλέσθη προλαλήσαντας συναδέλφους διὰ νὰ ἀντικρούσῃ τὸ ἐπιχείρημά σας, ἐννοῶν πιθανὸν ἐμὲ καὶ τὸν κ. Παπαπαναγιώτου, ἰσχυρισθείς, ὅτι ἀνεφέραμεν, ὅτι τὸ καπνεμπόριον ἔδωσε διπλασίας τιμὰς ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Κ. Πράγματι ὑπάρχουν τοιαῦται περιπτώσεις. Ἀλλὰ ὁ κ. ὑπουργὸς παρενόησε, δὲν πιστεύω σκοπίμως, ὑποθέτω ἐκ πλάνης, ἐκεῖνα ποὺ εἴπομεν. Ἡμεῖς ἐτονίσαμεν, ὅτι ἂν καὶ γνωστόν, ὅτι οἱ καπνέμποροι ἀνέκαθεν δίδουν ἐξευτελιστικὰς τιμάς, ὁ Ὀργανισμὸς Καπνοῦ ἔδωσε πολὺ μικροτέρας καὶ αὐτῶν τῶν τιμῶν.

§179Α. ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΙΔΗΣ. Εἰς ἡμᾶς συνέβη τὸ ἀντίθετον. Οἱ περιελθόντες τὴν περιφέρειάν μας ἔμποροι, ἔδωσαν τιμὰς μεγαλυτέρας ἀπὸ τὰς τιμὰς ποὺ ἐδόθησαν ὑπὸ τοῦ Ὀργανισμοῦ.

§180Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ διαφωνήσω οὔτε μὲ τὸν κ. ὑπουργόν, οὔτε μὲ τὸν κ. Λυμπερίδην, γνώστην τῶν ζητημάτων. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι κατὰ τὸν χρόνον ποὺ διενεργοῦνται αἱ ἀγοραί, οἱ ἔμποροι ἐμφανίζονται νύκτωρ, δίκην Λεστρυγόνων, Κυκλώπων ἢ ὡς ἑκατόγχειρες μὲ συνέπειαν ὁ παραγωγὸς νὰ ἀναγκασθῇ νὰ παραδίδῃ καὶ ὁλόκληρον εἰσέτι τὴν οἰκογένειάν του. Πάντα ταῦτα, κ. βουλευταί, ὀφείλονται εἰς τὴν ἔλλειψιν διατάξεων μὲ κυρώσεις κατὰ τῶν ἀσυνειδήτων τούτων ἐμπόρων. Ἀποτέλεσμα τούτου εἶναι ἡ ἐπικρατοῦσα σύγχυσις ἁρμοδιοτήτων καὶ ὁ ἀνταγωνισμὸς ὡς πρὸς τὸ ποῖος πρῶτος θὰ πατήσῃ ἐπὶ τοῦ πτώματος τοῦ παραγωγοῦ.

§181Θ. ΔΟΥΚΑΣ. Δὲν γνωρίζω, κ. συνάδελφε, ἂν ὁ τρόπος τὸν ὁποῖον ἀκολουθῆτε εἶναι ὁ ἐνδεδειγμένος, προκειμένου νὰ ἐξυπηρετήσητε τὸν σκοπόν, τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκετε, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι ὀφείλομεν νὰ ἐκθέτωμεν κατὰ συνείδησιν τὰς γνώμας μας. Ἀνεφέρθητε εἰς τὸ πραγματικὸν περιστατικόν, κατὰ τὸ ὁποῖον αἱ ἀγοραὶ πραγματοποιοῦνται ὑπὸ τῶν ἐμπόρων κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς νυκτός. Παρὰ ταῦτα, ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι καὶ κατὰ τὴν προπολεμικὴν περίοδον, ὅτε ὁ καπνὸς εὑρίσκετο εἰς τὴν ἄνθησίν του, αἱ ἀγοραὶ ἐπραγματοποιοῦντο κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς νυκτὸς καὶ διὰ τεχνικούς, ὡς γνωρίζετε, λόγους. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ μεταβληθῶ εἰς ὑπερασπιστὴν τῶν καπνεμπόρων, ἀλλὰ τοιουτοτρόπως δὲν ἐξυπηρετεῖται τὸ πρόβλημα, οὔτε δικαιούμεθα νὰ ἀρνηθῶμεν, ὅτι οἱ καπνέμποροι προσφέρουν ὑπηρεσίαν. Ὑπάρχει τὸ σοβαρὸν καπνεμπόριον καὶ οἱ ἐκ περιστάσεως καπνέμποροι, οἱ ὁποῖοι εἶναι οἱ αἴτιοι τῶν παρανομιῶν. Ἄς μὴ δημιουργοῦμεν, λοιπόν, ζητήματα, ἐπιρρίπτοντες ἄνευ διακρίσεως μομφάς.

§182Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Δὲν θὰ σᾶς ἀπαντήσω, κ. Δούκα. Παρεσύρθητε ἀπόψε καὶ ἐγίνατε συνήγορος τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων ποὺ βάλλουν κατὰ τοῦ Ἔθνους. Γυρίζουν σὰν τσακάλια τὴ νύχτα διὰ νὰ ἐπιτύχουν περισσότερα. Εἷς ἄλλος παράγων συντελῶν εἰς αὐτὴν τὴν νοσηρότητα εἶναι ἡ ὕπαρξις πολλῶν γραφείων, πολλῶν ἁρμοδιοτήτων, πολλῶν ὑπευθύνων διὰ τὰ αὐτὰ θέματα. Χωρὶς νὰ ἐλέγχεται π. χ. τὸ κατάλληλον τοῦ ἐδάφους ἀπαγορεύεται ἀπὸ τὸ Κέντρον ἡ καπνοκαλλιέργεια εἰς μίαν περιοχήν. Ἐφέτος π. χ. ἀπηγορεύθη ἡ καπνοκαλλιέργεια εἰς 7.000 στρέμματα τῆς περιοχῆς Φυλίδος ὅπου ἔχομεν μονοκαλλιέργεια. Πέραν αὐτῶν ἡ Κυβέρνησις οὐδὲν ἔπραξε διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ὁ καπνοπαραγωγὸς ἀσφαλιστικὴν συνείδησιν διὰ νὰ ἀσφαλίζῃ τὴν παραγωγήν του ὥστε εἰς περίπτωσιν θεομηνίας νὰ δύναται νὰ ἔχῃ τὸ ψωμὶ τῶν παιδιῶν του. Καὶ ἐπειδὴ κύριοι βουλευταί, παρῆλθεν ἡ ὥρα τελειώνω τὴν ὁμιλίαν μου μὲ τὴν ἑξῆς ἔκκλησιν πρὸς τὸν κ. ὑπουργόν. Αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας ζῇ ὁ καπνοπαραγωγός, κ. Ὑπουργέ, εἶναι ἐξοργιστικῶς δραματικαί. Μὴ ἀκοῦτε, τί σᾶς εἰσηγοῦνται. Πηγαίνετε μόνος σας εἰς τὰς καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας νὰ ἀντιληφθῆτε τὴν κατάστασιν. Ὑπάρχουν παραγωγοὶ ποὺ στεροῦνται καὶ αὐτοῦ τοῦ ἄρτου καὶ ὑπάρχουν οἰκογένειαι ποὺ τὰ παιδιὰ των δὲν δύνανται νὰ πηγαίνουν εἰς τὸ σχολεῖον διότι λιποθυμοῦν εἰς τὸν δρόμον ἀπὸ τὴν πεῖναν. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ καπνικὸν πρόβλημα δὲν θὰ λυθῇ ἐὰν ὁ καπνὸς δὲν συγκεντροῦται καὶ δὲν διατίθεται ὑπὸ τοῦ Κράτους. Ἐὰν τὸ Κράτος δὲν δύναται νὰ συγκεντρώσῃ τὸν καπνόν, θὰ πρέπει τοὐλάχιστον νὰ ὁρίσῃ τιμὴν ἀσφαλείας αὐτοῦ. Ἐπίσης θὰ πρέπει νὰ θέση προθεσμίαν εἰς τὰς ἀγορὰς καπνοῦ. Ἄλλως, κ. Ὑπουργέ, οἱ καπνοπαραγωγοὶ θὰ εἶναι καταδικασμένοι εἰς τὴν βαθμιαίαν ἐξαφάνισιν. (Χειροκροτήματα ἐκ τοῦ Κέντρου).

§183Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Εἶναι ἀναμφισβήτητον, κ. συνάδελφε, ὅτι οἱ καπνοπαραγωγοὶ ὑποφέρουν καὶ πρέπει τὸ εἰσόδημά των νὰ αὐξηθῇ. Πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅμως, ὅτι τὸ ἀκαθάριστον εἰσόδημα τῶν καπνοπαραγωγῶν κατὰ τὸ 1952 ἀνήρχετο εἰς 566 ἑκατομμύρια. Ἐνῷ κατὰ τὸ 1957 ἀνῆλθεν εἰς δύο δισεκατομμύρια. Ἀπορῶ, πῶς δὲν ἐξηγέρθη ἡ συνείδησίς σας κατὰ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1952, ὁπότε τὸ εἰσόδημα τῶν καπνοπαραγωγῶν ἦτο τόσον μικρόν, ὁπότε τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα ἦτο 4.500 δραχ. περίπου, ἐνῷ τὸ 1958 ἦτο 8.500 δραχ. Συμφωνῶ, ὅτι ὁ καπνοπαραγωγὸς θὰ πρέπει νὰ τύχῃ προστασίας καὶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ καταβάλωμεν κἄθε προσπάθειαν διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματός των. Πρὸς τὸν σκοπὸν ὅμως αὐτὸν τί ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις τοῦ 1952 τὴν ὁποίαν περιεβάλλατε διὰ τῆς ἐμπιστοσύνης σας;

§184Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἀπόψε, ὁ κ. ὑπουργός, ὑπῆρξε καταπληκτικός. Ἐμαρμάρωσε τὴν ἀντίδρασίν του μὲ σύγκρισιν τὸ 1952. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ ἀριθμὸς εἶναι ἀκριβής, διότι ὁ κ. ὑπουργὸς ἔπαθε καὶ ἐκφυλισμὸν τῆς μνήμης του. Γνωρίζω ὅμως, ὅτι ἐπὶ 11/2 ἔτος ποὺ ἐκυβέρνησε τὸ Κέντρον, ἡ θέσις τοῦ καπνοπαραγωγοῦ ἦτο καλλιτέρα, διότι τότε, κ. Ὑπουργέ, ὁ καπνοπαραγωγός, ἔδιδε μίαν ὀκᾶν καπνὸν καὶ ἔπαιρνε 2–3 ὀκάδες λάδι, ἐνῷ τώρα δίδει μίαν ὀκᾶν καπνὸν καὶ παίρνει 100 γραμμάρια λάδι. Ποῖος δὲν ἐνθυμεῖται, ὅτι ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου ἐδόθη κἄποια πριμοδότησις εἰς τὰ καπνὰ καὶ ποῖος δὲν ἐνθυμεῖται, ὅτι ὅταν τότε ἐκλήθησαν ἐμπειρογνώμονες ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν διὰ νὰ ἐπιδιωχθῇ ὁ τοποθέτησις τῶν καπνῶν καὶ εἰς τὴν χώραν των, ὁ ἀείμνηστος τότε Ἀρχηγός σας, κ. Ὑπουργέ, περιοδεύων τὴν Πελοπόννησον ἔλεγεν, ὅτι κάμνομεν γιάφκας.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§186ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν, συζήτησιν προτάσεων νόμων περὶ τροποποιήσεως κλπ. Ν.Δ. τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος. (Ὥρα 11.25′ μ.μ.)