1959.03.05

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 65η

Πέμπτη 5 Μαρτίου 1959

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.50′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Πυρομάγλου, ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Εὐστρατιάδης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Σ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ. κ. Γ. Βογιατζῆς (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων) καὶ Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως χώρου ἐν Γουδὶ Ἀθηνῶν, λόγῳ δημοσίας ὠφελείας πρὸς ἐπέκτασιν τῶν ἐγκαταστάσεων τοῦ Ἐθνικοῦ καὶ Καποδιστριακοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Πωλιουδάκης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καί συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 971)49 «περὶ ἀπονομῆς ἠθικῶν ἀμοιβῶν εἰς Ἐθνικὰς Ἀνταρτικὰς Ὁμάδας κλπ.», ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη καὶ συνεπληρώθη μεταγενεστέρως». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει τροπολογίας ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «περὶ ἑνιαίας προελεύσεως καὶ σταδιοδρομίας ἀξ)κῶν Τεχνικοῦ Κλάδου Β. Ν. καὶ τροποποιήσεως τῶν σχετικῶν διατάξεων» καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῆς περὶ Μ.Τ.Β.Ν. Νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Τούμπας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῆς περὶ Μ.Τ.Β.Ν. νομοθεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Η. Τσιριμῶκος, Κ. Μητσοτάκης, Κ. Μαρῆς, Ε. Ζαννῆς, Γ. Κασιμάτης, Σ. Ἀλλαμανῆς, Ι. Ὀρφανός, Π. Οἰκονομίδης, Α. Κοκκέβης, Φ. Ζαΐμης, Ν. Ζορμπᾶς, Π. Ξενοδοχειάρης, Ι. Τούμπας, Π. Πολυχρονίδης καὶ Μ. Στεφανίδης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 3562)1956». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Τριανταφυλλίδης, Α. Μέρος καὶ Θ. Παπαπαναγιώτου, καταθέτουσι τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 3562)1956». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Καρατζένης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ὁριστικῶν παραχωρητηρίων τῶν κλήρων διατάξεων τῆς Ἐποικιστικῆς Νομοθεσίας, κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 35712)2.3.59 ἀποφάσεως παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν ΑΤΕ διὰ τὴν ὑπὸ τῆς Τραπέζης ταύτης χορήγησιν δανείων πρὸς τοὺς σπογγαλιεῖς τῆς χώρας κατὰ τὴν περίοδον 1959 καὶ μέχρι ποσοστοῦ καλύπτοντος τὰ 20% τοῦ συνολικοῦ ποσοῦ τῶν χορηγηθησομένων ὑπ’ αὐτῆς δανείων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Εὐαγγέλου, Α. Λασκαρίδης, Β. Ἐφραιμίδης, Α. Κακογιάννης καὶ Ι. Παπαδημητρίου, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς ἐν Καβάλᾳ συνελθούσης Πανελλαδικῆς Πανσυνταξιουχικῆς καπνεργατικῆς συνδιασκέψεως καὶ τῆς Γενικῆς Συνελεύσεως Συνταξιούχων καπνεργατῶν Δράμας, αἰτούντων ἀκύρωσιν τῶν ἀντεργατικῶν διατάξεων τῶν νόμων 2348 καὶ 2519)53, κατάργησιν τοῦ «εἰδικοῦ λογαριασμοῦ» κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Σκούρας, Ι. Σιαφλέκης καὶ Α. Τσιάντος, καταθέτουσιν ἀναφορὰν τοῦ Α. Πατσιαντᾶ, διαμαρτυρομένου δι’ ἀπαραδέκτους κατ’ αὐτοῦ ἐνεργείας τοῦ Διοικητοῦ Ἀσφαλείας Βόλου καὶ αἰτοῦντος τὴν ἐπιβολὴν κυρώσεων κατὰ τοῦ ἐν λόγῳ Διοικητοῦ Ἀσφαλείας. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Αὐγερόπουλος, Ι. Εὐαγγελίδης, Β. Ἐφραιμίδης καὶ Α. Μπριλλάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν ἐξορίστων Ἁγίου Εὐστρατίου, αἰτούντων ἀποστολὴν φαρμάκων, ἔγκρισιν δαπάνης πρὸς ἀγορὰν καυσοξύλων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Πρίφτης, Ι. Δραγονέτης καὶ Μ. Χριστογιῶργος, καταθέτουν ὑπόμνημα τοῦ Συλλόγου Ἀμιγῶν Πυροπαθῶν Κερκύρας, αἰτοῦντος τὴν λῆψιν νομοθ. μέτρου, ἐπὶ τῷ τέλει χορηγήσεως ἀποζημιώσεως διὰ πολεμικὰς ζημίας προξενηθείσας κατὰ τὸν τελευταῖον παγκόσμιον πόλεμον. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Χιωτάκης, Ι. Κοντουδάκης καὶ Ε. Πρωϊμάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν: Εἰρήνης Βαρδάκη, Κατίνας Μανουσάκη κλπ. κατοίκων Χανίων, θυμάτων Γερμανῶν, διαμαρτυρομένων δι’ ἀμνήστευσιν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ὁ βουλευτὴς Χίου κ. Ν. Ζορμπᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν ἁλιέων Χίου, αἰτούντων ὅπως ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ρυθμίσεως τῶν σχέσεων Ἑλλάδος–Τουρκίας, ρυθμισθῇ καὶ τὸ θέμα τῆς ἁλιείας εἰς τὰς ἀκτὰς τῆς Μ. Ἀσίας καὶ τῆς καταργήσεως τοῦ Τουρκικοῦ νόμου, χαρακτηρίζοντος ὡς λαθρεμπόριον τὴν ἁλιείαν. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Ε. Ἀρβανιτάκις, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Εὐβοίας, αἰτοῦντος τὴν ἀπαγόρευσιν εἰσαγωγῆς πετρελαιομηχανῶν ἰσχύος 20 ἵππων καὶ κάτω ἐπὶ τῷ τέλει ἐνισχύσεως τῆς Ἑλληνικῆς Βιομηχανίας Πετρελαιομηχανῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακογιάννης, Γ. Αὐγερόπουλος καὶ Μ. Χριστογιῶργος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Ἀγρινίου, αἰτούσης κατάργησιν τῶν προστίμων ἐπὶ παλαιῶν συνδρομῶν ραδιοφώνου ὡς καὶ μείωσιν τῆς συνδρομῆς. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Σπηλιόπουλος, Δ. Παπαθανασόπουλος καὶ Ι. Δραγονέτης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἐφημεριδοπωλῶν Πατρῶν, αἰτοῦντος νὰ ὑπαχθοῦν τὰ μέλη του εἰς τὴν ἀσφάλισιν τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ἐφημεριδοπωλῶν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς. Ὁ βουλευτὴς Τρικάλων κ. Ν. Ἔξαρχος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Συνδέσμου Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου 1940–41 Νομοῦ Τρικάλων, αἰτοῦντος ἀναπροσαρμογὴν τοῦ Ταμείου Ἀρωγῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως συνταξιούχων ἐργατῶν καπνοῦ περιφερείας Δράμας, αἰτούσης ἄμεσον ἔνταξιν τῶν μελῶν της εἰς τὸ ΙΚΑ, διατήρησιν τῆς εἰσφορᾶς 3% ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν ἐξαγωγίμων καπνῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Γεωργικῶν Πιστωτικῶν Συνεταιρισμῶν Προσωτσάνης «Πρόοδος», «Ἐπεξεργασία», «Ἀναμόρφωσις», «Ἐλπίς», αἰτούντων προστασίαν τοῦ καπνοῦ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου ἐργατοτεχνικοῦ καὶ ὑπαλληλικοῦ προσωπικοῦ Υ.Μ.Κ. Δράμας διαμαρτυρομένου διὰ μελετωμένας μεταβολὰς κατὰ τῆς Υ.Μ.Κ.—Υ.Ε.Ε. Οἱ βουλευταὶ κκ. Ν. Κιτσίκης καὶ Ι. Εὐαγγελίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἐμποροϋπαλλήλων Ἀθηνῶν, αἰτοῦντος ματαίωσιν τῆς μελετωμένης διευρύνσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῆς ὁδοῦ Κοραῆ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ν. 560)1943 καὶ Ν. 594)1948, αἰτοῦντος τὴν σύστασιν ἐπιτροπῆς, πρὸς ἄρσιν προσγενομένης αὐτοῖς ἀδικίας, δυνάμει τῶς ὡς ἄνω νόμων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Χ. Πιπιλῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Βαρθολομιοῦ, Κάστρου, Λυγίας, Μάχου καὶ Νεοχωρίου Νομοῦ Ἠλείας, αἰτούντων ἀναγνώρισιν τῆς κατοχῆς καὶ κυριότητος τῶν δασικῶν ἐκτάσεων τῆς περιφερείας. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Κοινότητος Σταυροῦ Φαρσάλων, αἰτοῦντος τὴν χορήγησιν συμπληρωματικῆς ἀρωγῆς εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου καὶ Γεωργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Λακώνων Κερκύρας, αἰτούντων ἀναστολὴν ἐξαναγκαστικῶν μέτρων ὑπὸ τῆς Α.Τ.Ε. πρὸς εἴσπραξιν ὀφειλῶν των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ἐκτάκτων ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων, αἰτοῦντος μονιμοποίησιν τῶν μελῶν του. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἡρακλείου Κρήτης, αἰτοῦντος ἑνοποίησιν Ἀσφαλιστικῶν Ταμείων ἢ δημιουργίαν κοινωνικῶν πόρων ὑπὲρ τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ἐμπόρων. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου καὶ τοῦ Συνδέσμου Ἀναπήρων Θυμάτων Πολέμου Ἱεράπετρας, διαμαρτυρομένου διὰ τροποποίησιν σχεδίου τῆς ἐν λόγῳ πόλεως εἰς βάρος μοναδικοῦ οἰκοπέδου Σχολικῆς Ἐφορείας τοῦ Βʹ Δημοτικοῦ Σχολείου παρὰ ὑφυπουργοῦ κ. Ε. Κεφαλογιάννη καὶ αἰτούντων τὴν μὴ ἐκτέλεσιν τῆς ἄνω τροποποιήσεως.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 1093) 12.10.53, 2169)19.11.55, 1458)30.12.55, 978)9.5.55, 760)11.5.56, 1400)25.7.57 καὶ 1194)2.8.56 πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου».

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 1093)12.10.53, 2169)19.11.55, 1458)30.12.55, 978)9.5.55, 760)11.5.56, 1400)25.7. 1957 καὶ 1194)2.8 1956 πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 3562)1956». Ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§10Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ὡς ἕνα ἐκ τῶν μέσων ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως ἐθεσπίζετο τὸ μέτρον τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως τῶν ἐπιχειρήσεων, χωρὶς νὰ ἀποτρέπεται οὔτε ἡ ἀναγκαστικὴ κατάσχεσις, οὔτε καὶ ἡ περαιτέρω κήρυξις τοῦ ἐμπόρου εἰς πτώχευσιν, τὸ μέτρον τοῦτο ἀπέβλεπεν εἰς τὴν συγκράτησιν οἰκονομικῶς καὶ διευκόλυνσιν τῶν ἐπιχειρήσεων, αἵτινες εὑρέθησαν εἰς δυσχέρειαν εἰς μίαν κρίσιμον οἰκονομικὴν περίοδον. Ὅταν ἐλαμβάνετο τὸ μέτρον τοῦτο, προσεδοκᾶτο ὅτι θὰ ἀπέδιδε, ὅτι θὰ συνετέλει εἰς τὴν ἐξυγίανσιν τῶν ἐπιχειρήσεων, ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας. Καὶ πράγματι, διὰ μὲν τοὺς καλῆς πίστεως ὀφειλέτας ἀπέδωκεν, ἀλλὰ διὰ τοὺς κακῆς πίστεως ὀφειλέτας, καὶ τοιοῦτοι, ἀτυχῶς, ὑπῆρξαν οὐκ ὀλίγοι, ἀπέτυχεν. Οἱ ὀφειλέται οὗτοι, τὸν θεσμὸν τοῦτον ἐχρησιμοποίησαν πρὸς πορισμὸν ἰδίων ὠφελημάτων. Δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ἀσκοῦσα τὸ ἔργον τῆς ἐποπτείας διοίκησις ἀπὸ τὸ 1948–1954, ὅτε ἐδημιουργήθησαν αἱ παγωμέναι πιστώσεις, ἐπέδειξεν ὑπέρμετρον ἐπιείκειαν ἀντὶ πάσης αὐστηρότητος, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἐπιδειχθῇ ἔναντι τῶν κακοπίστων αὐτῶν ἐπιχειρήσεων. Πρὸς τακτοποίησιν τοῦ μεγάλου θέματος τῶν παγωμένων πιστώσεων, ἐψηφίσθη τὸ Ν. Δ. 3562)1956 «περὶ ὑπαγωγῆς ἀνωνύμων ἑταιρειῶν ὑπὸ τὴν διοίκησιν καὶ διαχείρισιν τῶν πιστωτῶν καὶ θέσεως αὐτῶν ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν». Ἀλλὰ καὶ τὸ νομοθετικὸν τοῦτο μέτρον ἀπέτυχεν, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἠναγκάσθη νὰ καταθέσῃ τὸ συζητούμενον σχέδιον νόμου. Εἷς ἐκ τῶν λόγων, ὁ κύριος λόγος τῆς ἀποτυχίας καὶ τοῦ νόμου 3562, εἶναι ἡ χλιαρὰ ἀντιμετώπισις τοῦ μεγάλου θέματος τῶν παγωμένων πιστώσεων ἀπὸ τὸ μεγαλόσχημον δυσκίνητον συμβούλιον καὶ ἡ ἀπουσία τῆς ἐποπτευούσης ἀρχῆς εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ ἐλέγχου ὑπ’ αὐτῆς τοῦ συμβουλίου τούτου ἐν τῇ ἐπιτελέσει τῆς ἀποστολῆς του καὶ ἡ πάλιν συντρέξασα ἀδικαιολόγητος ἐπιείκεια ἔναντι τῶν κακοπίστων ὀφειλετῶν. Πρόκειται, κύριοι βουλευταί, περὶ ἑκατοντάδων ἑκατομμυρίων δραχμῶν, αἵτινες διεσπαθίσθησαν, ἐπ’ ὠφελείᾳ ὡρισμένων κακοπίστων ὀφειλετῶν κατὰ τὰ ἔτη 1948–1954 καὶ εὐλόγως τὸ γεγονὸς τοῦτο συγκινεῖ τὴν κοινὴν γνώμην. Ἂς ἐλπίσωμεν, ὅτι τὸ σήμερον λαμβανόμενον νομοθετικὸν μέτρον, θὰ χαράξῃ διάφορον γραμμήν. Ἔναντι μὲν τῶν καλῆς πίστεως διαχειρίσεων νὰ ἐπιδειχθῇ, καὶ ὀρθὸν εἶναι νὰ ἐπιδειχθῇ, πᾶσα διευκόλυνσις, διότι τοῦτο θὰ ἀποβῇ πρὸς τὸ συμφέρον τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας, ἔναντι, ὅμως, τῶν κακῆς πίστεως διαχειρίσεων νὰ μὴ ἐπιδειχθῇ, καὶ ὀρθὸν εἶναι νὰ μὴ ἐπιδειχθῇ, ὥστε νὰ ἀπομείνουν μόνον αἱ βιώσιμοι ἐπιχειρήσεις, αἵτινες μέχρι σήμερον ἐπέδειξαν καλὴν πίστιν, δραστηριότητα καὶ συμμόρφωσιν πρὸς τὸ πνεῦμα τῶν νόμων, οἵτινες ἐψηφίσθησαν, ἵνα διευκολύνουν τὴν ἐξυγίανσιν καὶ βιωσιμότητα αὐτῶν. Ἀλλὰ κυριώτερον πιστεύω, ὅτι ὁ σημερινὸς ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, θὰ θελήσῃ νὰ συνδέσῃ τὸ ὄνομά του μὲ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ νόμου πρὸς τακτοποίησιν τοῦ μεγάλου θέματος τῶν παγωμένων πιστώσεων, τὸ ὁποῖον τόσον ἔχει συγκινήσει τὴν κοινὴν γνώμην, ὅτι θὰ παρακολουθήσῃ τὸ ἔργον τοῦ, ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένου, συμβουλίου, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν δύναται νὰ λεχθῇ, ὅτι ἐπέδειξε τὴν ἐπιβαλλομένην δραστηριότητα. Κύριε ὑπουργέ, τὸ νομοσχέδιον ἔχει ἀνάγκην συμπληρώσεως, διὰ προσθήκης μιᾶς δικαίας καὶ πλήρως δικαιολογημένης τροπολογίας, ἡ ὁποία, ἐνῷ ἐμπίπτει εἰς τὸ πνεῦμα τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νόμου, παρελείφθη ἐξ ἀβλεψίας ἢ παραδρομῆς. Πρόκειται, κύριε ὑπουργέ, περὶ τῶν ἐπιχειρήσεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι, ἐνῷ παράγουν τὰ προϊόντα των ὡς βιοτεχνικαὶ ἐπιχειρήσεις καὶ πωλοῦν ταῦτα αἱ ἴδιαι εἰς τὰ καταστήματά των, ὡς ἐμπορικαὶ ἐπιχειρήσεις, εἶναι δηλονότι μικταὶ ἐμποροβιοτεχνικαὶ ἐπιχειρήσεις, ἀπησχόλουν πρὸ τῆς θέσεώς των εἰς ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, κατὰ τὴν διάρκειαν αὐτῆς καὶ ἀπασχολοῦν κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος νόμου ἄνω τῶν 40 ἐργατοϋπαλλήλων, ἐξώφλησαν δὲ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως πλέον τῶν 60% τῶν ὀφειλῶν των, ἐν τούτοις δὲν περιλαμβάνονται εἰς τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, ἐνῷ προστατεύονται βιομηχανίαι καὶ βιοτεχνίαι, ἀπασχολοῦσαι 5–10 ἐργάτας μόνον καὶ ἐὰν ἀκόμη δὲν ἐξώφλησαν οὔτε μέρος τῶν ὀφειλῶν των, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεώς των. Εἶναι ἄνισος μεταχείρισις, ἐπὶ βλάβῃ ὑγιῶν καὶ ἀνθουσῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ἡ ἀνισότης αὕτη δέον νὰ ἐκλείψῃ, γινομένης δεκτῆς τῆς ἀκολούθου τροπολογίας, «....... (ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν).......», τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ ἀναπτύξω ἀναλυτικώτερον. Εἴπατε, κύριε ὑπουργέ, εἰς τὸν συνοδεύοντα τὸ νομοσχέδιον λόγον σας, ὅτι θὰ ἀφήσωμεν νὰ ἐπιζήσουν αἱ βιώσιμοι ἐπιχειρήσεις, τὰς δὲ ἄλλας μὴ βιωσίμους θὰ τὰς κλείσωμεν καὶ θὰ τὰς ἀπομακρύνωμεν ἀπὸ τὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας. Καὶ προσεθέσατε, κύριε ὑπουργέ, «πῶς θὰ διακρίνωμεν τὰς βιωσίμους ἐπιχειρήσεις ἀπὸ τὰς μή; Θὰ συστήσωμεν ἐπιτροπήν; Ἀλλὰ δὲν ἔχομεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν κρίσιν αὐτῆς, διότι οὐδεὶς μᾶς ἐγγυᾶται, ὅτι θὰ κρίνῃ ὀρθῶς· τὸ μόνον κριτήριον, εἶναι τὸ θετικὸν γεγονός, ὅτι ἡ ἐπιχείρησις ἐκπληροῖ τὰς ὑποχρεώσεις της, πληρώνει τὰς δόσεις της». Αὐτὰ εἴπατε, κύριε ὑπουργέ, ἑπομένως αἱ ἐπιχειρήσεις, εἰς τὰς ὁποίας ἀφορᾷ ἡ τροπολογία μου ἐμπίπτουν εἰς ὅσα ἀκριβῶς διεκηρύξατε, ἐξεπλήρωσαν καὶ ἐκπληροῦν τὰς ὑποχρεώσεις των, καταβάλλουν τὰς δόσεις των, ἀλλὰ καὶ πολὺ πέραν τούτων. Κατέβαλον ἄνω τῶν 60% τῶν ὑποχρεώσεών των κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεώς των. Ὀρθὸν καὶ δίκαιον εἶναι καὶ σύμφωνον πρὸς τὰς ἀπόψεις σας, ἃς ἐξηγγείλατε εἰς τὸν λόγον σας, ὅπως συμπεριληφθοῦν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου καὶ αἱ ἐμποροβιοτεχνικαὶ ἐπιχειρήσεις, περὶ ὧν ἡ ἀναγνωσθεῖσα τροπολογία μου, ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ ἐπανέλθω, κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Κοντοβράκης).

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Ταλιαδοῦρος, ἔχει τὸν λόγον.

§12Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἀπησχόλησε πολλάκις κατὰ τὸ παρελθὸν τὸ θέμα τῶν λεγομένων παγωμένων πιστώσεων. Μακραὶ ὑπῆρξαν αἱ συζητήσεις ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, κατὰ τὴν ψήφισιν τῶν διατάξεων τοῦ νόμου 3562, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιστεύσαμεν τότε, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ρευστοποιηθοῦν αἱ παγωμέναι πιστώσεις. Ἀτυχῶς, ὁ νόμος 3562, δι’ οὓς λόγους ἀργότερα θὰ ἐξηγήσω, δὲν ἀπέδωσε τὰ ἀποτελέσματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐπιστεύσαμεν τότε ὅλοι μας καὶ παρίσταται ἀνάγκη σήμερον νὰ φέρῃ ἡ Κυβέρνησις νόμον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ἐπιχειρῆται πάλιν ἡ ρευστοποίησις τῶν παγωμένων πιστώσεων. Αἱ παγωμέναι πιστώσεις, εἶναι ἕνα φαινόμενον, κύριοι βουλευταί, μεταπολεμικόν. Ἡ κάμψις, δηλαδή, τῆς τυπικότητος τῶν συναλλαγῶν καὶ ἡ κάμψις τῆς εὐθύνης καὶ τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ ὀφειλέτου. Ἡ κάμψις αὐτῆς τῆς τυπικότητος τῶν συναλλαγῶν καὶ τῆς εὐθύνης τοῦ ὀφειλέτου εἶναι ἀκριβῶς αὐτὸ τὸ ὁποῖον μᾶς ἐδημιούργησε τὸ πρόβλημα τῶν παγωμένων πιστώσεων. Μία πρωτοφανὴς καὶ ἐπικίνδυνος, θὰ ἔλεγα, ἐπιείκεια, ἡ ὁποία ἐξεπορεύθη ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ εὗρε πλήρη ἀνταπόκρισιν καὶ εἰς τὰ δικαστήρια, μᾶς ὁδηγεῖ εἰς ἕνα κατήφορον καὶ δὲν γνωρίζομεν τὸ τέρμα. Ἐὰν δὲν παύσῃ ἡ ἐπιείκεια αὐτὴ καὶ ἐὰν δὲν τεθῇ τέρμα εἰς αὐτὴν καὶ ἐὰν δὲν ἀφήσωμεν νὰ λειτουργήσουν οἱ νόμοι καὶ ἡ πτωχευτικὴ διαδικασία δι’ ὅσους ἔχουν ἀτυχήσει, τότε θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον, τὰ μὲν κέρδη νὰ ἀνήκουν εἰς τὸν ἐπιχειρηματίαν, αἱ δὲ ζημίαι νὰ βαρύνουν τὸ Ἔθνος, νὰ βαρύνουν τὸ σύνολον τῶν πολιτῶν. Τοῦτο εἶναι τελείως ἀπαράδεκτον. Τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, εἶναι θέμα πρωτίστως, θὰ ἔλεγα, ἠθικῆς τάξεως καὶ θέμα, ἐπίσης, οἰκονομικόν. Εἶναι θέμα οἰκονομικὸν τεράστιον, πελώριον, διότι τὸ ὕψος τῶν παγωμένων πιστώσεων ἀνέρχεται περίπου, σύμφωνα μὲ τὰ νούμερα τοῦ κ. ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, εἰς δραχμὰς 2 δισεκατομμύρια περίπου. Ἐγώ, θὰ ὁμιλήσω πάρα κάτω σχετικῶς καὶ νομίζω, ὅτι τὸ ὕψος τῶν παγωμένων πιστώσεων εἶναι ἀκόμη μεγαλύτερον. Ὅταν τὸ ὕψος τῆς χρηματοδοτήσεως τῆς γεωργίας ἀνέρχεται εἰς 6 περίπου δισεκατομμύρια δραχμῶν, βλέπομεν ὅτι τὸ ὕψος τῶν παγωμένων πιστώσεων εἶναι τὸ 30%. Πέραν τούτου, εἶναι θέμα ἠθικῆς τάξεως, διότι εἶναι ἀπαράδεκτον ὀλίγαι ἐπιχειρήσεις, ἀσχέτως διὰ ποίους λόγους, νὰ ὀφείλουν τόσον τεράστια ποσά, καθ’ ἣν στιγμὴν οἱ ἐπαγγελματίαι, οἱ πτωχοὶ ἀγρόται, οἱ ἐμπορευόμενοι καὶ ἄλλοι βιομήχανοι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρουν εὐχερῶς πιστώσεις. Ἡμεῖς ποὺ προερχόμεθα ἐκ γεωργικῶν περιφερειῶν γνωρίζομεν, ὅτι ἐκκρεμοῦν εἰς τὰ ὑποκαταστήματα τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης χιλιάδες αἰτήσεις γεωργῶν, ζητούντων δάνεια ἀρδευτικά, βελτιώσεων, προμηθείας ἀροτριώντων ζώων καὶ γνωρίζομεν, ὅτι κάθε φορά, ἐκ τῶν χιλιάδων αὐτῶν αἰτήσεων ἱκανοποιοῦνται αἰτήσεις τινες καὶ λέγουν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους οἱ διευθυνταὶ τῶν ὑποκαταστημάτων, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλη πίστωσις καὶ ὅτι ἀναμένουν τὸ ἑπόμενον ἔτος διὰ νὰ δοθοῦν νέαι πιστώσεις. Αὐτὸ εἶναι ἀπαράδεκτον καὶ πρέπει νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὰς παγωμένας πιστώσεις καὶ νὰ παύσῃ καὶ τὸ ἐπιχείρημα τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς, διότι αἱ παγωμέναι πιστώσεις τροφοδοτοῦν τὴν ἄκραν ἀριστερὰν μὲ τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι, πῶς θέλετε νὰ ἱκανοποιηθῆτε σεῖς, ὅταν βλέπετε ὀλίγοι ὀφείλουν τεράστια ποσά, ἑκατομμύρια ὁλόκληρα, τὰ ὁποῖα δὲν τὰ πληρώνουν; Εἶναι ἐθνικὸν συμφέρον τάχιστα, τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, κατὰ ἕνα τρόπον νὰ λυθῇ, νὰ ρευστοποιηθῇ ὅ,τι εἶναι δυνατὸν νὰ ρευστοποιηθῇ καὶ νὰ παραμείνουν ὅσαι ἐπιχειρήσεις εἶναι πράγματι βιώσιμοι καὶ οἰκονομικῶς λειτουργοῦν καλῶς καὶ εἶναι ὑγιεῖς. Τὸ ὕψος, κύριοι βουλευταί, τῶν παγωμένων πιστώσεων, κατὰ τὴν γνώμην μου, εἶναι πλέον τῶν 2 δισεκατομμυρίων δραχμῶν. Νομίζω, ὅτι εἶναι πέραν αὐτοῦ καὶ ἴσως νὰ φθάνῃ εἰς τὰ 3 δισεκατομμύρια. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπακριβῶς νὰ τὸ καθορίσωμεν, διότι δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἐπακριβῶς ὁ προσδιορισμὸς τῆς παγωμένης πιστώσεως καὶ τῆς καθυστερημένης ὀφειλῆς. Εἰς τοὺς ἀριθμοὺς τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος ἀναβιβάζει τὸ ποσὸν εἰς δύο δισεκατομμύρια δραχμῶν, πρέπει νὰ προσθέσωμεν καὶ τὰς ὀφειλὰς τῶν ἰδιωτῶν, διότι ὑπάρχουν καὶ ἰδιωτικαὶ ὀφειλαὶ πρὸς τὰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι καὶ αὐταὶ ἐπάγωσαν. Ὅσον δὲ παραμένουν αἱ παγωμέναι ὀφειλαί, θὰ ἀνέρχεται τὸ ὕψος αὐτῶν, διότι εἰς τὸ ἀρχικὸν κεφάλαιον προστίθενται οἱ τόκοι καὶ αἱ προσαυξήσεις καὶ οὕτω θὰ παριστάμεθα πρὸ τοῦ φαινομένου τῆς ἰλιγγιώδους καὶ συνεχοῦς αὐξήσεως τῶν ὀφειλῶν. Ὅταν συνεζητεῖτο ὁ νόμος 3562 τὸ 1956, ὁ τότε ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου εἶπεν, ὅτι τὸ ὕψος τῶν παγωμένων πιστώσεων εἶναι 1.500.000.000. Σήμερον μᾶς λέγει, ὅτι εἶναι 2 δισεκατομμύρια. Τὸ 1954 ἦτο εἰς τὰ 500.000.000, τὸ ὕψος τῶν παγωμένων πιστώσεων. Θέλω νὰ τονίσω, διὰ νὰ μὴ δημιουργηθῇ καμμία παρεξήγησις, ὅτι τὴν εὐθύνην δὲν τὴν φέρουν αἱ Κυβερνήσεις τῆς τελευταίας περιόδου ἀπὸ τὸ ἔτος 1956, διότι σημασίαν ἔχει πότε συνήφθη ἡ ἀρχικὴ ὀφειλή, ἡ ὁποία ἐπιβαρυνομένη μὲ τοὺς τόκους καὶ τὰς προσαυξήσεις, ἐμφανίζεται σήμερον διογκωμένη. Εἰς τὰ νούμερα τοῦ κ. ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, σαφῶς διεχωρίσθησαν τὰ χρονικὰ διαστήματα, πότε δηλαδὴ ἐχορηγήθησαν αἱ πιστώσεις καὶ φαίνεται ὅτι αἱ παγωμέναι πιστώσεις, αἱ περισσότεραι, ἐδόθησαν πρὸ τοῦ 1956. Κύριοι βουλευταί, ποία τώρα εἶναι παγωμένη πίστωσις; Παγωμένη πίστωσις, κατὰ τὴν γνώμην μου, εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἐντὸς τῶν συμβατικῶν προθεσμιῶν ἐκ δύο λόγων, εἴτε διότι ὑπάρχει ὑπαιτιότης, πταῖσμα, δηλαδὴ δόλος τοῦ ὀφειλέτου, μὴ ἐπιθυμοῦντος νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις του, ἢ διότι ἐξ ἀντικειμένου ὑπάρχει ἀπόλυτος ἀδυναμία, διότι ἡ ἐπιχείρησις δὲν λειτουργεῖ οἰκονομικῶς καλά, δὲν εἶναι ὑγιὴς ἐπιχείρησις καὶ συνεπῶς δὲν δύναται οἰκονομικῶς νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν ὑποχρέωσίν της. Τότε ἡ πίστωσις εἶναι παγωμένη. Καὶ εἶναι παγωμένη, ἀσχέτως τοῦ ὕψους τῆς ὀφειλῆς. Καὶ ἐὰν ἔχωμεν μίαν μικρὰν ὀφειλὴν καὶ ἐὰν ἕνας ἐπαγγελματίας ὀφείλῃ 2.000 δραχμῶν, ἀλλὰ δὲν δύναται ἢ δὲν θέλει αὐτὸς νὰ πληρώσῃ, πάλιν ἡ ὀφειλὴ αὐτὴ θεωρητικῶς καὶ ἐπιστημονικῶς δέον νὰ θεωρηθῇ ὅτι εἶναι παγωμένη. Ὁ κ. ὑπουργός, ἔκαμε τὴν διάκρισιν καὶ εἶπεν, ὅτι ἡ σύγχρονος κοινωνικὴ ἀντίληψις νομίζει, ὅτι θεωρεῖ παγωμένας πιστώσεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὀφειλὴν ἑνὸς ποσοῦ σημαντικοῦ. Βεβαίως, ἡ κοινὴ γνώμη αὐτὰς θεωρεῖ, ὅτι εἶναι παγωμέναι καὶ δὲν θεωρεῖ τοὺς μικροὺς καὶ πολλούς, τοὺς ὀφείλοντας ὀλίγα ποσά, μικρὰ ποσά, ἀλλὰ ἐν τῷ συνόλῳ εἶναι καὶ αὐτὰ τὰ ποσὰ τεράστια, διότι ἀνήκουν εἰς πολλὰς χιλιάδας ὀφειλετῶν, τὰ ὁποῖα δὲν τὰ θεωρεῖ παγωμένα. Θεωρητικῶς καὶ ἐπιστημονικῶς εἶναι ἀναμφισβητήτως καὶ ὅλα αὐτὰ παγωμένα. Παγωμένοι, ἐπίσης, κατὰ τὴν γνώμην μου εἶναι καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὀφείλουν ἕνα ποσὸν καὶ οἱ ὁποῖοι πληρώνουν μὲν ἔστω καὶ τακτικῶς τὰς δόσεις, ἀλλὰ ἡ δόσις, τὴν ὁποίαν πληρώνουν, τελεῖ εἰς προφανῆ δυσαναλογίαν μὲ τὸ ὀφειλόμενον ποσόν, εἴτε τοῦ κεφαλαίου, εἴτε τῆς δόσεως. Ἐὰν λόγου χάριν, ὀφείλῃ τις ἕνα ἑκατομμύριον δραχμῶν καὶ ἡ ἑξαμηνιαία δόσις εἶναι 50.000 δραχμὰς καὶ πληρώνῃ αὐτὸς 500 δραχμάς, τοῦτο γίνεται πρὸς καταστρατήγησιν καὶ ἀσφαλῶς καὶ αὐτὸς εἶναι παγωμένος, ἐν ἀντιθέσει πρὸς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος, ἐὰν πληρώσῃ ἕνα ποσὸν μὴ ἀνταποκρινόμενον ἀπολύτως πρὸς τὴν δόσιν τῆς ὀφειλῆς ἢ πρὸς τὸ ὕψος τοῦ ἀρχικοῦ χρέους, ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, μὴ τελοῦν εἰς τοιαύτην προφανῆ δυσαναλογίαν, αὐτὸς ἔχει καθυστερημένην ὀφειλὴν καὶ τοῦτο ἔχει σημασίαν. Καθυστερημένη ὀφειλὴ κατὰ τὴν γνώμην μου, κύριοι βουλευταί, εἶναι ἡ ὀφειλὴ ἐκείνη, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ὀφειλέτης, ἐκ λόγων προσωρινῶν ταμειακῶν, δὲν δύναται νὰ ἐκπληρώσῃ ἐμπροθέσμως τὴν ὀφειλήν του. Αὐτὸς εἶναι καθυστερημένος. Ἢ ἐκπληρώνει τὴν ὀφειλήν του καὶ ἐκπληρώνει μέρος τῆς ὀφειλῆς του τὸ ὁποῖον, ὅμως, μέρος τῆς ὀφειλῆς δὲν τελεῖ εἰς προφανῆ δυσαναλογίαν μὲ τὸ μέγεθος τοῦ κεφαλαίου καὶ τῆς δόσεως. Ἐάν τις ὀφείλῃ 10.000 δραχ. καὶ πληρώσῃ τὶς 5000 καὶ ἔχει τὴν δυνατότητα, μετὰ ταῦτα νὰ πληρώσῃ καὶ ἑτέρας 5000, ἀλλὰ τὰς πληρώσῃ μετὰ ἕνα ἢ δύο μῆνας, διὰ λόγους ταμειακῆς ἁπλῶς δυσχερείας, αὐτὸς δὲν εἶναι παγωμένος, ἀλλὰ αὐτοῦ ἡ ὀφειλὴ εἶναι καθυστερημένη. Πῶς ἐδημιουργήθησαν αἱ παγωμέναι ὀφειλαί; Κύριοι βουλευταί, πρέπει νὰ διαστείλωμεν τοὺς κακοὺς ὀφειλέτας καὶ τοὺς καλοὺς ὀφειλέτας, διότι ἀναμφισβητήτως, ἡ ἀπελευθέρωσις ἢ ἡ ἐλευθερία τῶν εἰσαγωγῶν, ὁ διπλασιασμὸς τοῦ δολλαρίου, ἐδημιούργησεν εἰς ὡρισμένας ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἦσαν καλαί, ἀδυναμίαν ἐκπληρώσεως τῶν ὀφειλῶν των. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου συμμοριόπληκτον βιομηχανίαν τῆς περιφερείας μου, κυλινδρόμυλον, ὁ ὁποῖος ἀνετινάχθη ὑπὸ τῶν φίλων τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς, ὑπὸ τῶν κομμουνιστῶν, κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ συμμοριτοπολέμου, ἀνετινάχθη ἐκ θεμελίων καὶ ἔλαβε πιστώσεις ἀπὸ τὴν Κ.Ε.Δ., τότε, καὶ ὄχι ἀπὸ τὸν ΟΧΟΑ καὶ ἔφτιασε τὴν βιομηχανίαν, τὴν μοναδικὴν εἰς τὴν περιφέρειαν, διὰ νὰ ἀξιοποιῆται ὁ σῖτος τῆς Θεσσαλίας, καὶ μίαν ἡμέραν ἐκεῖ ποὺ ὤφειλεν 100.000 δολλάρια, δηλαδὴ 1½ ἑκατομμύριον δραχμάς, ἐξύπνησε καὶ ὤφειλε 3 ἑκατομμύρια, τὸ διπλάσιον. Τοῦ ἐμειώθη, ὅπως γνωρίζω, ὁ τόκος ἀπὸ 8 ἔγινεν 6, ἀλλὰ οὐσιαστικῶς ἔγινε 12, διότι 6 καὶ 6 κάμνουν 12, ἐφ’ ὅσον ἐδιπλασιάσθη τὸ χρέος. Τὰ δικαιώματα τὰ ὁποῖα εἶχε, τὰ ἀλεστικά, δὲν ηὐξήθησαν, ἀλλὰ ἔμειναν σταθερά, τὸ χρέος του ἐδιπλασιάσθη, δὲν ἔμεινεν αὐτὸς παγωμένος πρὸς τιμήν του. Κάμνει τοῦ κόσμου τὰς προσπαθείας αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος, διὰ νὰ ἀντεπεξέλθῃ, πωλεῖ κάθε περιουσιακὸν στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον ἔχει.

§13Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ποῦ διέθεσε τὸ κεφάλαιον αὐτό;

§14Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Τὸ διέθεσεν εἰς τὴν κατασκευὴν καινουργῶν μηχανημάτων, μὲ ὅλους τοὺς κανόνας τῆς ἐπιστήμης.

§15Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ἢ ἀπὸ τὸ ἐσωτερικόν;

§16Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ἔφερε μηχανήματα καὶ κατεσκεύασε τὰς κτιριακὰς ἐγκαταστάσεις εἰς τὸ ἐσωτερικόν. Ἐὰν δὲν ἐπήρχετο ἡ ἀναπροσαρμογή, θὰ ὤφειλεν (ἐὰν τὸ δολλάριον παρέμενεν εἰς τὰς 15 ἢ εἰς τὰς 10 ποὺ τὸ εἶχε πάρει αὐτὸς τὸ 1947) τὸ ἥμισυ. Τὸ ἀλεστικὸν δικαίωμα ποὺ εἶχεν ὡς εἰσόδημα, δὲν τοῦ ηὐξήθη ἀναλόγως, ὡς εἶπον.

§17Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καθ’ ὃ ποσὸν ἦτο ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἔχει τὸν λόγον. Καθ’ ὃ ποσὸν ἦτο ἐσωτερικὴ δαπάνη, ποῖον λόγον εἶχεν ὁ διπλασιασμός; Ἐνθαρρύνω τὴν σκέψιν σας.

§18Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Τὸ ἀντιλαμβάνομαι. Πέραν αὐτοῦ, κύριοι βουλευταί, ἡ ἀπελευθέρωσις τῶν εἰσαγωγῶν ἐδημιούργησεν ἕνα τεράστιον πρόβλημα εἰς πλείστας ὅσας ὑγιεῖς καὶ καλὰς ἐπιχειρήσεις. Δὲν ὁμιλῶ περὶ τῶν κακοπίστων, περὶ τῶν ὁποίων θὰ ὁμιλήσω περαιτέρω. Ἡ ἀπελευθέρωσις, ἐπίσης τῶν εἰσαγωγῶν, κύριοι βουλευταί, ἐδημιούργησε μίαν ἀφόρητον κατάστασιν, εἰς ὡρισμένας ἐπιχειρήσεις ὑγιεῖς καὶ καλάς, ἀπὸ τὴν μίαν ἡμέραν ἕως τὴν ἄλλην ἐγέμισεν ὁ τόπος ἀπὸ ἐμπορεύματα ὁμοειδῆ, τὰ ὁποῖα ἦτο ἀδύνατον νὰ συναγωνισθοῦν αἱ ἐγχώριαι βιομηχανίαι, ὅσας προσπαθείας καὶ ἂν κατέβαλον, διὰ τοὺς πολλοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι τῆς στιγμῆς νὰ τοὺς ἀναφέρω. Ἐκτός, ὅμως, ἀπὸ αὐτὰς τὰς περιπτώσεις, ἀναμφισβητήτως, ὑπάρχουν καὶ οἱ κακοὶ βιομήχανοι, οἱ κακοὶ βιοτέχναι, οἱ κακοὶ ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι ὑπερεδανείσθησαν καὶ τὸ ἔπραξαν τοῦτο, πιστεύοντες εἰς τὸν πληθωρισμόν, διότι ἐπανειλημμένως κατὰ τὸ παρελθὸν ὁ πληθωρισμὸς ἐπέφερε τὴν ἀπόσβεσιν τοῦ χρέους ἢ τὴν μείωσιν αὐτοῦ καὶ ὁ πληθωρισμὸς ἀποτελεῖ, ἀναμφισβητήτως, τὸ δέλεαρ, νὰ πάρουν μεγάλας πιστώσεις, διότι ἐφαντάζοντο, ὅτι θὰ ἐπήρχετο εἴτε πλήρης ὁ πληθωρισμός, εἴτε μερικός, καὶ θὰ κατόρθωναν μὲ ἐλάχιστα ἐμπορεύματα νὰ ἐξοφλήσουν τὰ χρέη των. Ἐκτὸς αὐτοῦ, ὑπάρχουν καὶ οἱ κακοὶ ἐπιχειρηματίαι, οἱ ἀνάξιοι ἐπιχειρηματίαι, οἱ ἐπιχειρηματίαι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κάμνουν σπατάλας, οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως δὲν διέθεσαν τὸ κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον ἐπῆραν, διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν ἐπιχειρήσεων, οἱ ὁποῖοι ἐκ λόγων διαφόρων δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ διοικήσουν μίαν ἐπιχείρησιν. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, αὐτοὺς τοὺς ἐπιχειρηματίας, μὲ τὸ ἐπιχείρημα, τὸ κοινωνικόν, νὰ ἐρχώμεθα νὰ τοὺς ἐνισχύσωμεν καὶ νὰ τοὺς βοηθῶμεν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κατὰ τὴν γνώμην μου, αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἐδημιούργησαν τὰς παγωμένας πιστώσεις. Διὰ τοῦ νόμου 2870, προστίθενται εἰς τὰ γνωστὰ μέτρα τῆς ἐκτελέσεως, δηλαδὴ τῆς κατασχέσεως καὶ τῆς προσωπικῆς κρατήσεως, προστίθεται καὶ τρίτον μέσον, ἡ ἀναγκαστικὴ διαχείρισις, ἡ ὁποία ἀργότερον ἐξωπλίσθη καὶ μὲ τὸ ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ἐναντίον τῶν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν τελουσῶν ἐπιχειρήσεων νὰ χωρήσῃ ἀναγκαστικὴ ἐκτέλεσις ἢ νὰ κατατεθῇ αἴτησις πρὸς κήρυξιν πτωχεύσεως. Νομίζω, ὅτι ἀπὸ τὸν νόμον αὐτὸν ἀρχίζει ὁ ὀλισθηρὸς κατήφορος καὶ διὰ τὰς ἐπιχειρήσεις, διότι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ περισωθοῦν, ἐὰν τότε ἐκηρύσσοντο εἰς κατάστασιν πτωχείας, ὅ,τι ἦτο δυνατὸν νὰ περισωθῇ. Διότι οἱ τόκοι καὶ αἱ προσαυξήσεις ἐπιβαρύνουν τὸ ἀρχικὸν κεφάλαιον καὶ συνεπῶς καταστρέφουν ὁλόκληρον τὸ ἐνεργητικὸν τῆς περιουσίας αὐτῆς. Ἐπηκολούθησεν ὁ νόμος 3562 τοῦ 1956, ὁ ὁποῖος δὲν ἔφερε τὰ προσδοκώμενα ἀποτελέσματα, διότι ἦτο βραδυτάτη ἡ διαδικασία, ἦτο πολυτελὴς καὶ κυρίως διότι τὴν αἴτησιν τὴν ὑπέβαλον οἱ δανεισταὶ καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν εὐχερῶς νὰ συνεννοηθοῦν. Διὰ τοῦτο ἔχομεν βραδεῖαν κίνησιν τῆς διαδικασίας αὐτῆς τοῦ νόμου αὐτοῦ. Ἐπὶ πλέον, ἡ κρίσις τῆς Ἐπιτροπῆς περὶ τῆς σκοπιμότητος ἢ μὴ τῆς ἐπιχειρήσεως θὰ ἀπετέλει ἐμπόδιον, διότι εἶναι πολὺ δύσκολον νὰ εὑρεθῇ τὸ κριτήριον, ἂν ἡ ἐπιχείρησις εἶναι βιώσιμος ἢ ὄχι. Διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ἁπλοποιεῖται ἡ ὅλη διαδικασία καὶ κατὰ ἕνα τρόπον, κύριοι βουλευταί, αὐτόματον θὰ ἔλεγον, διὰ τοῦ ἄρθρου 8, ποὺ ἀπαιτεῖται ἡ προσκόμισις ἐγγυητικῆς ἐπιστολῆς, ἐκ μέρους τῆς Τραπέζης, διὰ τὴν καταβολὴν τῶν δόσεων. Διὰ τῆς ἐγγυητικῆς ἐπιστολῆς, κατὰ τρόπον αὐτόματον, θὰ ἐπέρχεται ὁ ἔλεγχος αὐτὸς τῆς βιωσίμου ἐπιχειρήσεως. Διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, δὲν θὰ ὑπαχθῇ τὸ σύνολον τῶν παγωμένων πιστώσεων ὑπὸ ρύθμισιν, ἀλλὰ θὰ ὑπαχθῇ μέρος αὐτῶν. Πρῶτον, θὰ ὑπαχθοῦν ἐκεῖναι αἱ ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι τελοῦν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, ἢ ἐναντίον τῶν ὁποίων εἶχε κινηθῇ ὁπωσδήποτε ἡ διαδικασία τοῦ νόμου 3562 καὶ μόνον αὗται. Δὲν γνωρίζομεν ἐπακριβῶς, πόσαι εἶναι, ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶναι τμῆμα τῶν παγωμένων. Περὶ τῶν ἄλλων δὲν λαμβάνεται μέριμνα εἰς τὸ νομοσχέδιον καὶ ἐξακολουθοῦν ἰσχύοντες οἱ διάφοροι νόμοι. Πέραν αὐτῶν, δὲν θὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ νομοσχεδίου ὅλα τὰ χρέη, ἀλλὰ μόνον ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐδημιουργήθησαν μέχρι τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου 3562, ἤτοι μέχρι τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1956. Καὶ πολὺ ὀρθῶς, διότι εἰς τοιούτους νόμους ὑπάρχουν συμφέροντα οἰκονομικὰ τεράστια. Ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός, κρίνουν, ὅτι μόνον αὐτὰ τὰ ἀντικειμενικὰ κριτήρια εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ καθίστων τὸν νόμον ἀδιάβλητον ἀπολύτως. Ἀλλὰ ἐκτὸς αὐτοῦ, ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι βαθύτεροι οἰκονομικοὶ λόγοι, ὅτι δὲν πρέπει, κύριοι βουλευταί, νὰ ὑπαχθοῦν ἅπασαι αἱ ἐπιχειρήσεις, διότι, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἡ πίστις, ἡ ὁποία τόσον ἔχει κλονισθῆ καὶ τραυματισθῆ, θὰ λάβῃ καὶ τὸ τελευταῖον κτύπημα. Βεβαίως, ἀπὸ ἀπόψεως δικαιοσύνης καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιχειρηματιῶν, θὰ ἔπρεπε ἅπασαι αἱ ἐπιχειρήσεις, μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ νόμου, νὰ ὑπαχθοῦν, διότι τὸ ἴδιον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ἐπικαλοῦνται αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐτέθησαν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ἢ αὐτοὶ ἐναντίον τῶν ὁποίων ἐκινήθησαν αἱ διατάξεις τοῦ νόμου 3562, τὸ ἴδιον ἐπιχείρημα ἠδύναντο νὰ τὸ ἐπικαλεσθοῦν καὶ αἱ νέαι ἐπιχειρήσεις, τὸ ἴδιον ἐπιχείρημα τὸ κοινωνικόν, ὅτι δηλαδή, ἡ ἀνεργία καὶ ἡ ὑποαπασχόλησις, ἡ ὁποία μαστίζει τὸν τόπον, θὰ ἐπιδεινωθῇ, ἂν κλείσουν αἱ ἐπιχειρήσεις, τὸ ἴδιον ἐπιχείρημα ἠδύναντο νὰ ἐπικαλεσθοῦν καὶ αἱ νέαι ἐπιχειρήσεις. Καὶ τὸ ἐπιχείρημα αὐτό, βεβαίως, εἶναι σοβαρὸν καὶ αὐτὸ εἶναι ὑποθέτω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀναγκάζει τὴν Πολιτείαν νὰ λάβῃ ὡρισμένα μέτρα. Πλήν, ὅμως, τὸ ἐπιχείρημα δὲν εἶναι ἀπολύτως βάσιμον, διότι προσκαίρως θὰ δημιουργηθῇ ἡ ἀνεργία. Καὶ ἂν κλείσῃ οἱαδήποτε ἐπιχείρησις, ἡ ὁποία ἢ λειτουργεῖ ἀντιοικονομικῶς ἢ ἠτύχησεν ἐξ οἱουδήποτε λόγου, ἄλλαι ἐπιχειρήσεις θὰ ἀναφανοῦν, ἄλλαι βιομηχανίαι θὰ ἀνακύψουν. Συνεπῶς, θὰ ἀπορροφήσουν πάλιν αὐτὸ τὸ προσωπικὸν τὸ ἐργατικὸν καὶ ὑπαλληλικόν, τὸ ὁποῖον προσκαίρως θὰ εὑρεθῇ ἄνευ ἐργασίας. Δι’ αὐτό, λέγω, ὅτι δὲν εἶναι πάντοτε ἀληθὲς νὰ ἐπικαλούμεθα τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ καὶ μὲ τὴν ἀνεργίαν καὶ ὑποαπασχόλησιν νὰ ἀναγκάζωμεν τὸ Κράτος νὰ λαμβάνῃ μέτρα προστατευτικά, τὰ ὁποῖα κλονίζουν τὴν πίστιν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὰ ἴδια ἐπιχειρήματα θὰ ἠδύναντο νὰ ἐπικαλεσθοῦν καὶ αἱ νέαι ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι τελοῦν ὑπὸ οἰκονομικὴν δυσχέρειαν. Ἀλλὰ νομίζω —καὶ αὐτὸ τὸ λέγω διὰ νὰ εἴπω, ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα φειδωλοὶ εἰς τὴν παραδοχὴν τῶν διαφόρων τροπολογιῶν, αἱ ὁποῖαι καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἦλθον καὶ ἐδῶ θὰ διατυπωθοῦν. Πρέπει μετὰ μεγάλης φειδοῦς νὰ κάμωμεν δεκτὰς τὰς διαφόρους τροπολογίας περὶ διευρύνσεως, αἱ ὁποῖαι θὰ περιληφθοῦν εἰς τὸν συμβιβασμόν, διότι θὰ κλονίσωμεν περισσότερον τὴν πίστιν. Ὁ δὲ κ. ὑπουργός, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν εὐθύνην τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, αὐτός, παρὰ τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς παραδοχῆς, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ὁ κ. ὑπουργός, ὁ ὁποῖος φέρει τὴν εὐθύνην τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν τομέα αὐτόν, θὰ κρίνῃ ποῖαι ἐκ τῶν τροπολογιῶν αὐτῶν πρέπει νὰ γίνουν δεκταί. Καὶ ὑπὸ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν καὶ ἐγὼ εἰσηγήθην ὡρισμένας τροπολογίας εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, τροποποιήσεις τοιαύτας, ὥστε ὁ ἀντίκτυπός των, ὁ οἰκονομικός, νὰ μὴ εἶναι εὐρύτερος, νὰ μὴ εἶναι τόσον σημαντικὸς καὶ νὰ μὴ πλήξῃ ὅλην τὴν οἰκονομίαν, καίτοι ἀπὸ ἀπόψεως δικαιοσύνης αἱ περισσότεραι τροπολογίαι θὰ ἔπρεπε νὰ συμπεριληφθοῦν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, θὰ γίνῃ ἡ ἀνάπτυξις αὐτῶν τῶν τροπολογιῶν. Θὰ ἤθελα μόνον νὰ κάμω μίαν παρατήρησιν, μήπως πρέπει νὰ διατυπωθῇ ἄρθρον, εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ κριθῇ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ Συμβιβασμοῦ, ὅτι εἶναι βιώσιμος μία ἐπιχείρησις καὶ πάρῃ αὕτη ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τὰς ἐγγυητικὰς ἐπιστολὰς καὶ θὰ ἐκπληρώνῃ τὰς ὑποχρεώσεις της, μήπως πρέπει νὰ διατυπώσωμεν ἄρθρον, ὥστε ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ εἰσηγῆται τὴν παροχὴν κεφαλαίων κινήσεως καὶ νὰ μὴ φθάσωμεν πάλιν εἰς δυσχερείας. Διότι καὶ ἂν κριθῇ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι ἡ ἐπιχείρησις εἶναι βιώσιμος καὶ ἂν ἐπέλθῃ ὁ συμβιβασμὸς καὶ ἂν μειωθοῦν οἱ τόκοι καὶ ἂν λάβῃ καὶ τὰς ἐγγυητικὰς ἐπιστολὰς τῶν Τραπεζῶν, ἂν δὲν ἔχῃ κεφάλαια κινήσεως, πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι θὰ ἀναγκασθῇ πάλιν νὰ προσφύγῃ εἰς τόκους ὑπερόγκους, ἔξω τῶν Τραπεζῶν καὶ πάλιν θὰ περιέλθῃ εἰς δυσχερείας. Ἁπλῶς κάμνω μίαν παρατήρησιν, θὰ τὴν εἴπω καὶ εἰς τὸ σχετικὸν ἄρθρον. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὸν συμβιβασμόν, λέγει τὸ νομοσχέδιον, ὅτι ἐξαιροῦνται ρητῶς τὰ χρέη, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὰ κεφάλαια καὶ διὰ τοῦ συμβιβασμοῦ θὰ μειωθοῦν μόνον οἱ τόκοι καὶ νομίζω πολὺ ὀρθῶς. Θὰ ἤθελα τελειώνων, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργόν, νὰ προβῇ εἰς τὴν δήλωσιν ὅτι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ εἶναι τὸ τελευταῖον, τὸ ὁποῖον ἔρχεται καὶ καθιερώνει διευκολύνσεις καὶ ἐπιεικείας καὶ ὅτι, ἐπὶ τέλους, εἶναι καιρὸς νὰ λειτουργήσουν οἱ νόμοι, νὰ λειτουργήσῃ ἡ διαδικασία τῆς πτωχεύσεως, ἡ ὁποία καὶ αὐτὴ προβλέπει τὸν συμβιβασμὸν καὶ νὰ τὸ πάρουν ἀπόφασιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δανείζονται, ὅτι, ὅταν δανεισθοῦν, πρέπει καὶ νὰ πληρώσουν. Καὶ νὰ γνωρίζουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπογράφουν μίαν συναλλαγματικήν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ κοιμηθοῦν ἤρεμοι, ἂν δὲν πληρώσουν τὴν συναλλαγματικὴν καὶ ὄχι ὁ δανειστής, ὁ ὁποῖος δίδει τὸ πρᾶγμα ἢ τὸ ἐμπόρευμα, νὰ μὴ κοιμᾶται αὐτὸς δυστυχῶς, ὅπως ἔγινεν, ἥσυχος, καὶ νὰ κοιμοῦνται ἥσυχοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὀφείλουν. Πρέπει, κύριοι βουλευταί, ἡ Πολιτεία, ἀφοῦ ἐξαντλήσει καὶ αὐτὸ τὸ στάδιον τῆς ἐπιεικείας σήμερον, πρὸς τὰς ὡρισμένας αὐτὰς ἐπιχειρήσεις, ὅπως τὰς ἔχει ὁ νόμος, πρέπει ἡ Πολιτεία σαφῶς νὰ διακηρύξῃ, ὅτι αὐτὸ θὰ εἶναι τὸ τέρμα καὶ ὅτι θὰ λειτουργήσουν οἱ νόμοι καὶ ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἠτύχησαν, θὰ πληρώσουν μοιραίως ἰδιὰ τῆς περιουσίας των. Ἐκεῖνοι, τῶν ὁποίων ἡ ἐπιχείρησις λειτουργεῖ κατὰ τρόπον ἀντιοικονομικόν, πρέπει νὰ τὸ πάρουν ἀπόφασιν, ὅτι πρέπει ἐγκαίρως νὰ σταματήσουν, διότι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ καλῆται τὸ σύνολον νὰ πληρώσῃ, διότι τελικῶς ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς πληρώνει ὅλας αὐτὰς τὰς παραχωρήσεις καὶ τὰς ἐπιεικείας. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ὡς ἔχει καί, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, ὀφείλω νὰ συγχαρῶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, διότι διὰ μιᾶς συνοπτικῆς καὶ εὐστόχου διαδικασίας, πιστεύω ἐγώ, ὅτι θὰ φθάσωμεν εἰς ἕνα καλὸν τέρμα, καὶ πολλαὶ τῶν λεγομένων πιστώσεων θὰ ρευστοποιηθοῦν. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργόν...

§19Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Μήπως, κύριε συνάδελφε, ἔχετε κάνει κανένα ὑπολογισμὸν ἢ γνωρίζετε ἄλλως πως, τὸν ἀριθμὸν τῶν παγωμένων πιστώσεων, ποὺ ἐνδεχομένως θὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὸ νομοσχέδιον;

§20Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον, κύριε συνάδελφε, θὰ ὑπαχθῇ μέρος τῶν παγωμένων πιστώσεων. Τὸν ἀκριβῆ ἀριθμὸν δὲν τὸν γνωρίζομεν, ἀλλὰ θὰ τὸν μάθωμεν συντομώτατα ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν, πρὸς τὴν ὁποίαν θὰ καταφύγουν ἀσφαλῶς οἱ ὀφειλέται ταχέως, ἐνῷ εἰς τὸν νόμον 3562 ἡ διαδικασία ἦτο βραδυκίνητος καὶ δὲν ἦτο εὔκολον τοῦτο. Θὰ καταφύγουν δὲ οἱ ὀφειλέται εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, διότι ἔχουν κἄθε συμφέρον νὰ μειώσουν τοὺς τόκους, τοὺς ὁποίους ὀφείλουν καὶ νὰ κάνουν καὶ τὸν συμβιβασμόν. Τὸν ἀκριβῆ, λοιπόν, ἀριθμόν, θὰ τὸν γνωρίζωμεν ἐντὸς ὀλίγου ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν, τὴν προβλεπομένην ὑπὸ τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου.

§21Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Πρέπει νὰ εἶναι βιώσιμοι αἱ ἐπιχειρήσεις καὶ νὰ δώσουν ὅλας αὐτὰς τὰς ἐγγυήσεις. Ἢ θὰ γίνῃ ὁ νόμος ὅπως τὸν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ θὰ εἶναι τότε περιωρισμένος ὁ ἀριθμός, ἢ κάμνομεν πάλιν ἕνα ἀκόμη βῆμα διὰ νὰ χειροτερεύσωμεν τὴν κατάστασιν.

§22Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Θὰ ἤθελα, λοιπόν, νὰ παρακαλέσω κατὰ τοῦτο τὸν κ. ὑπουργόν. Ἀνὰ τρίμηνον νὰ προσκομίζῃ εἰς τὴν Βουλὴν στοιχεῖα περὶ τῆς πορείας καὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ νόμου. Θὰ πρέπει νὰ παρακολουθῆτε μετὰ μεγάλης προσοχῆς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, κύριε ὑπουργέ, ὥστε ταχύτατα νὰ ἴδωμεν ἐὰν καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ψηφίζομεν, θὰ φέρῃ τὰ προσδοκώμενα ἀποτελέσματα ἤ, ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει, νὰ τὸ τροποποιήσωμεν, εἴτε νὰ τὸ καταργήσωμεν, εἴτε κατ’ ἄλλον τρόπον νὰ φροντίσωμεν νὰ ληφθοῦν τὰ κατάλληλα μέτρα. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§24Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, κατέστη συνήθεια, εἰς τὴν Βουλήν, τὴν μεταπολεμικήν, νὰ συζητῶνται συνεχῶς μέτρα ἐπιεικείας, πότε εἰς τὸν πολιτικὸν τομέα καὶ πότε εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα. Καὶ εἶναι δικαιολογημένη ἡ συζήτησις αὐτή, διότι πράγματι ἡ περίοδος, ἀπὸ τοῦ 1940 μέχρι τοῦ 1950, ἦτο συγκλονιστικὴ διὰ τὸ Ἔθνος μας καὶ ἄφησε τὰ κατάλοιπα αὐτὰ καὶ εἰς τὸν πολιτικὸν βίον καὶ εἰς τὸν οἰκονομικόν, τὰ ὁποῖα ἔρχεται ἡ σημερινὴ ἐποχὴ νὰ ἐκκαθαρίσῃ καὶ νὰ τακτοποιήσῃ. Καὶ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, εἶναι ἕνα νομοσχέδιον ἐκφράσεως ἐκ μέρους τῆς Πολιτείας, ἐπιεικείας πρὸς τοὺς ἁμαρτήσαντας ἢ μὴ ἁρματήσαντας ἢ ἀτυχήσαντας εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. Καὶ μὲ τὸ πνεῦμα, μὲ τὸ ὁποῖον συζητῶμεν τὰ μέτρα ἐπιεικείας εἰς τὸν πολιτικὸν τομέα, μὲ τὸ αὐτὸ πνεῦμα θὰ πρέπει νὰ ἀντιμετωπίσωμεν καὶ τὰς διατάξεις τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ἀποκαλύπτει τὴν πτυχὴν τῆς ὅλης οἰκονομικῆς μας ζωῆς, κατὰ τὰ τελευταῖα 20 ἔτη. Κυρίως ἀποκαλύπτει, ὅτι μετὰ τὸν πόλεμον, δὲν εἴμεθα ἕτοιμοι καὶ δὲν εἴμεθα ὠργανωμένοι, ὥστε νὰ ἀξιολογήσωμεν καὶ νὰ ἀξιοποιήσωμεν τὴν μεγάλην βοήθειαν, τὴν ὁποίαν μᾶς παρέσχον αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς. Ἐὰν τὴν οἰκονομικὴν βοήθειαν, ἡ ὁποία μᾶς παρεσχέθη τότε, εὐλόγως τὴν ἐτοποθετούσαμεν καὶ τὴν ἀξιοποιούσαμεν εἰς τὸν τόπον μας, δὲν θὰ εἴχαμε τὸ φαινόμενον τῶν παγωμένων πιστώσεων καὶ αὐτὰ τὰ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα τῆς διαχειρίσεως τῆς μεγάλης ἐκείνης οἰκονομικῆς βοηθείας, ἀλλὰ θὰ εἴχομεν ἀντίθετα ἀποτελέσματα, ἀποτελέσματα εὐημερίας εἰς τὸν τόπον μας. Διετέθησαν κεφάλαια καὶ ἐσχηματίσθησαν ἐπιχειρήσεις καὶ βιομηχανίαι δασμοβίωτοι, μόνον καὶ μόνον, διότι ἐκεῖνοι ποὺ τὰ ἔπαιρναν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἐτύγχανον τῆς εὐνοίας τῶν κρατούντων, τῶν ἡμετέρων ἢ καὶ τῶν ξένων πολλάκις. Ἐνῷ ἡ χώρα εἶχεν ἀνάγκην ἱδρύσεως βιομηχανιῶν, διὰ τὰς ὁποίας διαθέτει τὰς πρώτας ὕλας ἢ καὶ διὰ τὰς ὁποίας ἔχει μεγάλα περιθώρια καταναλώσεως, ὅπως, π.χ., τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἀζώτου, τῆς ζακχάρεως, τῶν χυμῶν καὶ ἄλλα ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα διαθέτουν τὴν πρώτην ὕλην ἢ ἔχουν εὐρὺ καταναλωτικὸν κοινόν, δὲν διετέθησαν δι’ αὐτὰς τὰς ἐπιχειρήσεις τὰ κεφάλαια ἐκεῖνα τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας, ἀλλὰ διετέθησαν διὰ νὰ ἱδρυθοῦν δασμοβίωτοι, ἐπαναλαμβάνω, ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιχειρήσεις, εἰς τὴν πρώτην ἀναταραχὴν τοῦ οἰκονομικοῦ βίου, κατὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τοῦ 1953, ἀπεδείχθη, ὅτι ἦτο ἀδύνατον νὰ σταθοῦν καὶ νὰ σταδιοδρομήσουν εἰς τὸν τόπον μας. Αἱ ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπήχθησαν εἰς τὰς περιπτώσεις τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως, ἠμποροῦν, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, νὰ καταμερισθοῦν εἰς τρεῖς κατηγορίας. Πρῶτον, εἰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐξ ὑπαρχῆς δὲν ἔπρεπε νὰ ἱδρυθοῦν, διότι ἦτο ἀδύνατον νὰ σταδιοδρομήσουν εἰς τὴν χώραν μας καὶ τῶν ὁποίων ἔπρεπε μὲ πᾶσαν δύναμιν νὰ ἀποτραπῇ ἡ ἵδρυσις. Διὰ τὴν ἀτυχίαν ἢ διὰ τὴν πτώχευσιν τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν, ἔχει ἐξ ὁλοκλήρου τὴν εὐθύνην ἡ Πολιτεία, ἡ ὁποία παρέσχε τὰ μέσα καὶ τὴν εὐχέρειαν πιστώσεων διὰ νὰ ἱδρυθοῦν. Δευτέρα κατηγορία ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐπτώχευσαν, λόγῳ ἀδυναμίας, λόγῳ ἀτυχῶν περιστατικῶν, καὶ τρίτη ἐκείνη, καθ’ ἣν αἱ ἐπιχειρήσεις ἐπτώχευσαν καὶ περιελήφθησαν εἰς τὴν ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, διότι οἱ ἐμφανιζόμενοι ὡς ἰδιοκτῆται των, δολίως ἐνήργησαν. Καὶ ἀναφέρονται περιπτώσεις ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον δάνεια ἐκ τῆς Ἀμερικαν. Βοηθείας, ἔλαβον πιστώσεις ἀπὸ τὰς Τραπέζας καὶ τὰς διέθετον δι’ ἄλλας ἐπιχειρήσεις εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ σήμερον ἔρχονται νὰ ἐπωφεληθοῦν τῶν μέτρων ἐπιεικείας τῆς Πολιτείας. Νομίζω, ὅτι ὅλα αὐτά, ὀφείλομεν σήμερον νὰ τὰ ἐνθυμηθῶμεν καὶ νὰ τὰ ἐνθυμηθῶμεν ἐντόνως καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς ψηφίσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου, ἀλλὰ καὶ τῆς ἐπικειμένης διαθέσεως καὶ ἀξιοποιήσεως γερμανικῶν πιστώσεων. Ἐντόνως ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ὥστε καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς διαθέσεως τῶν γερμανικῶν πιστώσεων νὰ μὴ ἐπικρατήσῃ τὸ ἴδιον πνεῦμα ἀνερματίστου οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ πνεῦμα σπατάλης ἢ πνεῦμα εὐμενείας πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τυχὸν θὰ ἔχουν τὰ μέσα μὲ τοὺς ἰσχυροὺς τῆς ἡμέρας, ὥστε νὰ μὴ κατασπαταληθοῦν καὶ αἱ πιστώσεις αὗται καὶ ἔλθωμεν μετά τινα ἔτη καὶ λάβωμεν καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτὴν μέτρα ἐπιεικείας. Δι’ αὐτό, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου, ὀφείλομεν νὰ σκεφθῶμεν ὅλοι τὴν κακὴν διαχείρισιν τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας. Καὶ ἐπειδὴ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν τίποτε δι’ ὅσα ἔγιναν τοὐλάχιστον νὰ προλάβωμεν τὰ κακὰ ἐκ τῆς διαχειρίσεως τῶν γερμανικῶν πιστώσεων. Τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου, θέλει νὰ βοηθήσῃ τὰς ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ἐπιχειρήσεις, διὰ νὰ τὰς ξαναζωντανέψῃ καὶ νὰ τὰς ἐπαναφέρῃ εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. Τὸ μέτρον θὰ ἔπρεπε νὰ ληφθῇ καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ ἔπρεπε νὰ μᾶς πληροφορήσῃ, ἐὰν πρέπει τώρα νὰ ληφθῇ, ἐὰν εἴμεθα ὥριμοι τώρα, διὰ νὰ ξαναζωντανέψωμεν τὰς ἐπιχειρήσεις αὐτὰς καὶ νὰ τὰς ἐπαναφέρωμεν εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωήν. Διότι μετὰ τὸ 1953, ἔγινε μία πάλη μεταξὺ τῶν ἐπιχειρήσεων. Ἐπέρασαν ἀπὸ κρίσιν δυνατὴν καὶ οἱ διαχειριζόμενοι καὶ οἱ διευθυνταὶ τῶν οἰκονομικῶν ἐπιχειρήσεων εἰς τὴν χώραν μας καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἐπιδεξιότητα, ἤ, ἐν πάσῃ περιπτώσει, πνεῦμα περισυλλογῆς, ἠδυνήθησαν νὰ ἐπιζήσουν, νὰ ὀργανώσουν ὀρθολογιστικῶς τὰς ἐπιχειρήσεις των καὶ νὰ παρουσιάσουν σήμερον βιομηχανίαν ἀξιόλογον εἰς τὸν τόπον μας. Ἠδυνήθησαν, δηλαδή, κατὰ ἕνα τρόπον νὰ κρατοῦνται διὰ τῶν ἰδίων των δυνάμεων καὶ μὲ τὰ συνήθη μέσα, τὰ ὁποῖα παρέχει ἡ Κυβέρνησις καὶ τὰ Τραπεζιτικὰ Ἱδρύματα, εἰς τὴν ζωήν. Αἱ ἄλλαι, ὅμως, ἐπιχειρήσεις, εἰς τὸν πρῶτον κλονισμόν, διὰ διαφόρους αἰτίας, δὲν ἠδυνήθησαν νὰ κρατηθοῦν εἰς τὴν ζωὴν καὶ ἠκολούθησαν τὸν εὐκολώτερον δρόμον, τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως. Σήμερον θέλομεν εἰς τὰς ζωντανὰς βιομηχανίας, εἰς τὰς ὑγιεῖς βιομηχανίας, τὰς ὁποίας ἔχομεν εἰς τὴν χώραν μας, νὰ παρουσιάσωμεν προσκόμματα καὶ ἐμπόδια, ζητοῦντες τὰς βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἠδυνήθησαν νὰ κρατηθοῦν εἰς τὴν ζωήν, μετὰ τὴν πάλην τοῦ 1953, νὰ τὰς ἐπαναφέρωμεν εἰς τὴν ζωήν. Αὐτὸ θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ, ἐὰν ἡ χώρα μας, καὶ ἐπ’ αὐτοῦ θὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου ἀργότερον, ἐὰν ἡ χώρα μας εἶχε κατορθώσει νὰ διευρύνῃ τὴν κατανάλωσιν τῶν βιομηχανικῶν της προϊόντων, εἴτε εἰς τὸ ἐσωτερικόν, εἴτε εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὥστε αἱ καθιστάμεναι ὑγιεῖς ἐπιχειρήσεις, διὰ τῶν μέτρων ποὺ λαμβάνομεν σήμερον, νὰ δυνηθοῦν νὰ γίνουν εὐθὺς ἀμέσως παραγωγικαὶ προϊόντων, τὰ ὁποῖα θὰ διατεθοῦν ἀμέσως εἰς τὴν κατανάλωσιν. Ἐάν, ὅμως, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ καταναλώσωμεν τὰ προϊόντα αὐτά, ποὺ θὰ παράγουν αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταί, τότε τί θὰ συμβῇ; Ὅταν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας τὴν ἀθρόαν εἰσαγωγὴν διαφόρων προϊόντων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι τὰ βιομηχανικά μας προϊόντα, δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀνταγωνισθοῦν τὰ ξένα προϊόντα, διότι ἀντιμετωπίζουν μέτρα ξένων Κυβερνήσεων, ξένων χωρῶν, ὅπως εἶναι τὰ Ντάπιγκ καὶ ἄλλα, τὰ ὁποῖα λαμβάνουν αἱ διάφοροι χῶραι καὶ οὕτω τὰ ἰδικά μας προϊόντα, τὰ ὁποῖα ποιοτικῶς ἠμποροῦν νὰ συναγωνισθοῦν τὰ ξένα προϊόντα, δὲν ἠμποροῦν νὰ τὰ συναγωνισθοῦν εἰς τὴν τιμὴν καὶ στέκουν μὲ τὰ δεκανίκια καὶ χίλια ζόρια, εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ἐρχώμεθα σήμερον καὶ νὰ θέλωμεν ἄλλας βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι ἠτύχησαν καὶ ἀπέδειξαν, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ κρατηθοῦν εἰς τὴν ζωήν, νὰ τὰς ἐπαναφέρωμεν εἰς τὴν ζωήν; Αὐτὸ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τὸ σκεφθῶμεν σοβαρῶς, ὅταν πρόκειται νὰ συζητήσωμεν θέμα τόσον σοβαρόν, ποὺ θίγει αὐτὴν τὴν οἰκονομικὴν ὑπόστασιν τῆς χώρας μας. Ἂς ὑποθέσωμεν καὶ ἂς δεχθῶμεν, ὅτι —ἂς πάρωμεν παράδειγμα ἕνα κλάδον τῆς βιομηχανίας, τὴν κλωστοϋφαντουργίαν— ὅτι ἡ κλωστοϋφαντουργία σήμερον ἀνταποκρίνεται πλήρως εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς καταναλώσεως. Ἂς εἴπωμεν, π.χ., ὅτι παράγει χιλίας μονάδας, αἱ ὁποῖαι ἀναγκαιοῦν διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν. Ἐάν, λοιπόν, εἰσάγωμεν εἰς τὴν βιομηχανίαν καὶ οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου, νεκρὰς ἤδη Βιομηχανίας καὶ αὐξήσωμεν τὴν παραγωγὴν εἰς 5 χιλιάδας μονάδας, τί θὰ συμβῇ; Αἱ 4 χιλιάδες μονάδες δὲ θὰ ἠμπορέσουν νὰ διατεθοῦν. Θὰ καταστοῦν βάρος τῆς παραγωγῆς μας. Οἱ νέοι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ζωντανεύουν καὶ ξαναέρχονται εἰς τὴν παραγωγὴν μας, εἶναι ἠμαυρωμένοι. Ἔχουν ἀτυχήσει. Δὲν πηγαίνουν καλά. Τί κάνουν; Κατεβάζουν τὰς τιμάς, φέρουν μίαν ἀναταραχὴν εἰς τὴν ἀγοράν, διὰ νὰ διαθέσουν τὸ ἐμπόρευμά των καὶ μετ’ ὀλίγον καιρὸν καταντοῦν καὶ πάλιν νεκροί, ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ θὰ ἔχουν παρασύρει εἰς τὴν καταστροφὴν καὶ ἄλλας ὑγιεῖς βιομηχανίας. Καὶ ἐνῷ λέγομεν σήμερον, ὅτι ἐρχόμεθα νὰ ζωντανέψωμεν βιομηχανίας, διὰ νὰ δημιουργήσωμεν ἐργασίαν καὶ νὰ μειώσωμεν τὴν ἀνεργίαν, ἡ ὁποία πράγματι, μαστίζει τὸν τόπον μας, δημιουργοῦμεν μετ’ ὀλίγον καιρὸν νέαν κρίσιν. Δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελα ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀπὸ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν Ἐμπορίου, πρὶν ἀκόμη προβῇ εἰς τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου αὐτοῦ, νὰ εἶχεν ἐξασφαλίσει τὴν κατανάλωσιν τῶν προϊόντων ἐκείνων τῶν βιομηχανιῶν, διότι ἄλλως φοβοῦμαι, ὅτι, λαμβάνοντες τὰ μέτρα αὐτά, θὰ τοὺς ἐπαναφέρωμεν εἰς τὴν ζωήν, ἀλλὰ θὰ θρηνήσωμεν μετ’ ὀλίγον καὶ αὐτὰς καὶ ἄλλας Βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι μετὰ δυσκολίας κρατοῦνται σήμερον εἰς τὴν ζωήν. Ἐπίσης, θὰ πρέπει ἡ Κυβέρνησις, νὰ σκεφθῇ πλέον σοβαρῶς, πῶς εἶναι δυνατὸν αὐτὰς τὰς ἐπιχειρήσεις νὰ ἠμπορέσῃ νὰ τὰς ἀνασυγκροτήσῃ καὶ νὰ φύγῃ ἀπὸ τὸ πνεῦμα τὸ ἀστυνομικὸν καὶ τὸ πνεῦμα τῆς κακότητος, τὸ ὁποῖον ἐνίοτε δείχνει ἡ Πολιτεία μας ἔναντι τῶν διαφόρων ἐπιχειρηματιῶν, μικρῶν ἢ μεγάλων. Ὅλα αὐτὰ τὰ φορολογικὰ μέτρα τὰ ὁποῖα αὐξάνουν, διπλασιάζουν, τὰ χρέη πρὸς τὸ Δημόσιον ἢ τὰ χρέη πρὸς τὰ Ταμεῖα τὰ διάφορα καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι αἱ αἰτίαι αἱ ὁποῖαι ἔχουν φέρει αὐτὸ τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, πρέπει, ἐπαναλαμβάνω, ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα νὰ ἀναθεωρηθοῦν. Ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις μικραί, αἱ ὁποῖαι χρεωστοῦν ἑξήκοντα χιλιάδες εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον. Ἐὰν τὸ Κράτος ἐπεδίωκε ταχέως νὰ εἰσπράξῃ αὐτὰς τὰς ἑξήκοντα χιλιάδας, θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὰς εἶχεν εἰσπράξει. Αὐτὸ τὸ πνεῦμα τῆς διώξεως τῶν μικρῶν ἐπιχειρήσεων πρέπει νὰ λείψῃ ἀπὸ τὸ Κράτος καὶ ἀπὸ τὰ διάφορα Ταμεῖα διότι ἄγει εἰς τὸν μαρασμὸν τῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ὄχι εἰς τὴν εἴσπραξιν τῶν ὀφειλομένων. Ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς ὀφείλουν νὰ σκεφθοῦν σοβαρῶς διὰ τὴν λῆψιν μέτρων πρὸς ἀνακούφισιν τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν καὶ ὄχι πρὸς κλείσιμον αὐτῶν. Θὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον, διότι εἴμεθα πάντοτε ὑπὲρ τῆς ἐπιεικείας, ἀλλὰ θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου νὰ προσέξῃ τὸ πρόβλημα σοβαρῶς καὶ νὰ μὴ ἐνισχύῃ ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ καταστοῦν βιώσιμοι, ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ δυνηθοῦν νὰ βοηθήσουν θετικῶς τὸν τόπον, ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι θὰ βλάψουν τὸν τόπον. Τὸ πρόβλημα εἶναι σοβαρόν, καὶ ὀφείλετε, κ. ὑπουργέ, νὰ τὸ παρακολουθῆτε μετὰ μεγάλης προσοχῆς. Πρῶτα–πρῶτα, ἐὰν θέλετε νὰ φέρετε ἐν ζωῇ ἐπιχειρήσεις, αὐτὸ θὰ τὸ κάμετε μόνον ὅταν ἔχετε ἐξασφαλίσῃ τὴν κατανάλωσιν τῶν προϊόντων των. Θὰ πρέπει νὰ προσέξῃ ἡ Κυβέρνησις περισσότερον τοὺς ζωντανοὺς ὀργανισμοὺς καὶ τὰς ὑγιεῖς ἐπιχειρήσεις καὶ νὰ μὴ θελήσῃ μὲ τὴν προσπάθειαν νὰ ξαναζωντανέψῃ τὰς νεκράς, νὰ φέρῃ τὸ φάσμα τοῦ θανάτου καὶ εἰς τὰς ὑγιεῖς σήμερον ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι ἐφάνησαν ἱκαναὶ καὶ τίμιαι καὶ δὲν ἐχρεωκόπησαν δολίως. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Γ. Κοντοβράκης).

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἡλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§26Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον Ν.Δ., εἶναι γνωστὸν καὶ εἰς τὴν παροῦσαν Βουλήν, διότι, ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, ἡ προερχομένη ἐκ τῆς σημερινῆς Βουλῆς, δὲν ἠσχολήθη μὲ τὸ θέμα αὐτὸ καὶ δὲν παρέτεινε τὰς προθεσμίας ἰσχύσεως τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐφαρμοσθῆ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου αὐτοῦ προβλήματος. Ἀλλὰ καὶ αἱ προηγούμεναι Βουλαί, καὶ ἡ Βουλὴ τοῦ 1956 καὶ ἡ Βουλὴ τοῦ 1952, εἶχον ἐπίσης ἀσχοληθῆ μὲ τὸ θέμα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἄλλως ἀπὸ ὅσα ἔχουν γραφῆ καὶ ἔχουν λεχθῆ εἰς τὸν τύπον καὶ εἰς τὸν λαόν, εἶναι ἀναμφισβητήτως γνωστόν, εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν, ὅτι εἶναι ἓν ἐκ τῶν σοβαρωτέρων προβλημάτων, τὸ ὁποῖον ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ σήμερον ἡ χώρα. Τὸ θέμα εἶναι παγωμένες πιστώσεις καὶ ἐπιχειρήσεις ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ὅπως σαφῶς καὶ ρητῶς ἀναφέρεται καὶ εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς σχεδίου νόμου. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀσχοληθῶ μὲ τὸ πῶς προέκυψε τὸ θέμα αὐτὸ καὶ πῶς ἐδημιουργήθη, διότι ἤδη ὑπάρχει σήμερον τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον καὶ πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, δὲν ὑπάρχουν τὰ ἀπαραίτητα καὶ ἀναγκαῖα στοιχεῖα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων θὰ ἠδύνατο ἡ Βουλὴ νὰ ἐκφέρῃ γνώμην διὰ τὴν καλλιτέραν λύσιν καὶ ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος αὐτοῦ. Αὐτό, λοιπόν, τὸ ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν εἶναι, ἐὰν τὸ παρὸν νομοσχέδιον δύναται νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ παρὸν θέμα. Τὸ καλοκαίρι, ὁ κ. ὑπουργὸς ὅταν ἐζήτησε νὰ παραταθῇ ἡ προθεσμία τῶν ἀναστολῶν, εἶχεν εἴπει πρὸς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, ὅτι λυπεῖται δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ θέσῃ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν στοιχεῖα καὶ ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε καὶ ὁ ἴδιος νὰ εἰσηγηθῇ ὁριστικὴν λύσιν τοῦ προβλήματος, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα. Μετὰ τὸ πρῶτον ἐκεῖνο Ν.Δ., ἐζητήθη καὶ δευτέρα παράτασις καὶ καθιερώθη μὲ Ν.Δ. καὶ ἐφθάσαμε σήμερον ἐνώπιον αὐτοῦ τοῦ σχεδίου νόμου, μὲ τὴν ἐλπίδα, ἀλλὰ καὶ τὴν δικαιολογημένην ἀξίωσιν, ὅτι τοὐλάχιστον μετὰ ἓξ μῆνας ἢ περίπου μετὰ 10 μῆνας ἀπὸ τῆς ἀνόδου τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἀρχήν, τοὐλάχιστον θὰ ἐφέροντο ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὅλα ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ σχηματίσῃ γνώμην περὶ τῆς ἐκτάσεως καὶ τῆς μορφῆς, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει τὸ πρόβλημα. Παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν λέγεται ὅτι τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἀντιμετωπίζει τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς εἶναι θέμα παγωμένων πιστώσεων καὶ ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως καὶ ὅτι τὸ ὅλον πρόβλημα θὰ ἀντιμετωπισθῇ, θὰ ρυθμισθῇ καὶ θὰ λυθῇ διὰ τοῦ νομοσχεδίου, παρὰ ταῦτα ἡ Βουλὴ δὲν γνωρίζει τὴν ἔκτασιν τοῦ θέματος. Ὁ δὲ κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου εἰς τὴν τελευταίαν του ἀγόρευσιν, ἀπεγοήτευσε πλήρως τὴν Βουλήν, διότι ὄχι μόνον δὲν ἔφερε τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα, ὥστε νὰ σχηματισθῇ ἡ γνώμη τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ θέματος καὶ πρὸ παντὸς νὰ δώσῃ τὴν γνώμην της περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἀντιμετωπίσεως καὶ τῆς λύσεως τοῦ προβλήματος, ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ ἐδήλωσε, πρὸς ἔκπληξίν μας, νομίζω, ὅτι δὲν πρόκειται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ ὅλον πρόβλημα τῶν παγωμένων πιστώσεων. Δὲν ἀντιμετωπίζονται αἱ παγωμέναι πιστώσεις διὰ τοῦ νομοσχεδίου. Μᾶς ἔδωσεν ὡρισμένους ἀριθμοὺς διὰ τὰς παγωμένας πιστώσεις, ἀλλὰ δὲν μᾶς ἔδωσεν ἀκριβῶς ἐκείνους τοὺς ἀριθμοὺς οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀπαραίτητοι διὰ νὰ γνωρίσωμεν τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἀντιμετωπίζει, κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ, τὸ νομοσχέδιον καὶ ἑπομένως, ἐπὶ τίνων συγκεκριμένων τμημάτων αὐτῶν τῶν παγωμένων πιστώσεων πρόκειται νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλή. Λυποῦμαι, διότι θὰ εἴπω, ὅτι μὲ κἄποιαν περιφρόνησιν, θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ τὸ εἴπω, πρὸς τὴν Βουλήν, ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργός, ἐδήλωσεν, ὅτι καὶ τὰ περιωρισμένα αὐτὰ στοιχεῖα ποὺ ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Βουλήν, δὲν τὰ ἀνεκοίνωσεν διὰ νὰ προσδιορισθοῦν αἱ εὐθῦναι ἐκείνου, ὁ ὁποῖος ἐδημιούργησε τὸ θέμα αὐτό, ἀλλὰ διὰ νὰ δημοσιευθοῦν εἰς τὸν τύπον καὶ νὰ πληροφορηθῇ ἡ κοινὴ γνώμη περὶ τῆς ἐκτάσεως τῆς εὐθύνης διὰ τὴν δημιουργίαν αὐτοῦ τοῦ προβλήματος.

§27Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Σᾶς βεβαιῶ εἰλικρινῶς, ὅτι δὲν ἔχω σκοπὸν νὰ διακόπτω τοὺς ρήτορας καὶ κατὰ συνέπειαν οὔτε καὶ σᾶς. Ἀλλὰ ἐπειδὴ εἴπατε μίαν κἄπως βαρεῖαν φράσιν, ὅτι ἡ ὁμιλία μου ἀπετέλεσε περιφρόνησιν πρὸς τὴν Βουλήν, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι σεῖς ἐδείξατε περιφρόνησιν εἰς τὸν ὁμιλοῦντα ὑπουργὸν καὶ δὲν ἐπροσέξατε τί εἶπεν ὁ ὑπουργός. Ὁ ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἔδωσε πλήρη στοιχεῖα ὡς πρὸς τὰς παγωμένας πιστώσεις. Ἐὰν θελήσητε νὰ κουρασθῆτε ὀλίγον, ὄχι πολύ, θὰ ἰδῆτε εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς τὸ ποσὸν τῶν παγωμένων πιστώσεων. Ἀνέφερον, ὅτι θὰ εἶναι ὑπερβολικὸν νὰ ζητηθῇ ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν νὰ προδικάσῃ τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ νὰ προσδιορίσῃ τὴν ἔκτασιν τῶν ὀφειλῶν τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι θὰ περιληφθοῦν εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου. Γνωρίζω, πολὺ καλῶς, ὅτι ὡς ἔχει συνταχθῆ ὁ νόμος περιλαμβάνει καὶ ὡρισμένας ὀφειλὰς μέχρι τῆς 8 Ὀκτωβρίου 1956. Κατὰ συνέπειαν, ὄχι μόνον τὸ σύνολον τῶν παγωμένων πιστώσεων δὲν συμπεριλαμβάνεται, οὔτε κἂν τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι περιλαμβάνονται εἰς τὸ νομοσχέδιον. Κατὰ συνέπειαν μὲ ὀλίγην προσοχὴν καὶ μὲ ἔλλειψιν περιφρονήσεως πρὸς τὰ λεγόμενα ἐδῶ καὶ μὲ ὀλίγην συναίσθησιν εὐθύνης, θὰ δυνηθῶμεν, νομίζω, νὰ συμφωνήσητε εἰς αὐτὰ ποὺ σᾶς εἶπον προηγουμένως.

§28Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, περὶ τοῦ πῶς ἐπιδιώκεται ἡ ρύθμισις καὶ τί ρυθμίζεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, θὰ εἴπω βέβαια περαιτέρω. Ἀλλὰ λέγω τὸ τί εἴπατε σχετικῶς μὲ τὰ στοιχεῖα. Ἐξακολουθῶ νὰ ἐπιμένω εἰς τὰς ἀπόψεις μου παρὰ τὰ ὅσα εἴπατε. Δηλῶ ὅμως, ὅτι ὁ σεβασμός μου καὶ πρὸς τὸ ἀξίωμα τοῦ ὑπουργοῦ, ἀλλὰ καὶ πρὸς ὑμᾶς δὲν μειώνεται ἐξ αὐτῆς τῆς ἀντιλήψεως, τὴν ὁποίαν ἔχω περὶ τῶν ὅσων εἴπατε καὶ συνεπῶς θέμα ἐλλείψεως σεβασμοῦ καὶ ἐκτιμήσεως πρὸς ὑμᾶς δὲν ὑπάρχει καὶ δὲν εἶναι τοῦτο ποὺ ὠθεῖ νὰ κάμω τὰς παρατηρήσεις αὐτάς. Κύριοι βουλευταί, ἠκούσατε τί εἶπε προχθὲς ὁ κ. ὑπουργός. Εἶπε τὰ ἑξῆς: «......(ἀναγινώσκει)......». Εἶπε, δηλαδή, ὅτι δὲν μεταδίδει τὰ στοιχεῖα καὶ τοὺς ἀριθμοὺς διὰ τὰς παγωμένας πιστώσεις διότι δὲν δίδουν τὴν εἰκόνα τῶν παγωμένων πιστώσεων ποὺ πρόκειται νὰ ρυθμισθοῦν διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ μᾶς ζητεῖ νὰ ἔχωμεν ὑπομονὴν νὰ τὰ πληροφορηθῶμεν ἀπὸ τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλὰ τότε θὰ πληροφορηθῶμεν πόσα κανόνια πρόκειται νὰ πέσουν καὶ πόσα λεπτὰ πρόκειται νὰ χαθοῦν. Τὸ δὲ νομοσχέδιον θὰ ἔχῃ διαφύγει ἀπὸ τὰ χέρια μας. Τί πρόκειται πλέον νὰ προσφέρῃ ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς διὰ τῆς κυρώσεως αὐτοῦ τοῦ νόμου, ἐὰν δὲν εἶναι κατὰ κἄποιον τρόπον προσδιωρισμένον ὄχι ἐπακριβῶς ἀλλὰ μὲ κἄποιον σταθερὸν βαθμόν, ὅτι πρόκειται νὰ ἀποδώσῃ ἕνα ἀποτέλεσμα; Ἔχομεν, ἐπὶ τέλους, μίαν ἐφαρμογὴν ἀπὸ τὸ παρελθὸν ὡρισμένων διατάξεων καὶ νομίζω, ὅτι αἱ διατάξεις, τὰς ὁποίας θεσπίζει τὸ νομοσχέδιον αὐτό, δὲν ἀπέχουν καὶ πολύ, ἡ διαδικασία ἁπλῶς μεταβάλλεται, ἀπὸ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 3562. Ἐὰν ὁ νόμος αὐτὸς δὲν ἀπέδωκε τίποτε, διατὶ προσδοκᾶτε, ὅτι πρόκειται αὐτὸς ὁ νόμος νὰ λύσῃ τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων ἔστω καὶ εἰς τὴν περιωρισμένην ἔκτασιν τῶν ἐπιχειρήσεων περὶ τῶν ὁποίων προβλέπει τὸ νομοσχέδιον αὐτό; Πῶς προσδοκᾶτε, ὅτι αὐτὸς ὁ νόμος θὰ εἶναι ταχύτερος ἀπὸ τὸν ἄλλον;

§29Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν μπορῶ νὰ συλλάβω τὴν σκέψιν σας. Δὲν λέγω, ὅτι στερεῖται ἀξίας ὁ ἰσχυρισμός σας, ἀλλὰ ὅταν φέρνωμεν εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα νομοσχέδιον διευκολύνσεων καὶ καθορίζωμεν δόσεις κλπ., γνωρίζομεν ἐκ τῶν προτέρων, ἐὰν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ εὐεργετηθοῦν ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ κάμουν χρῆσιν; Μποροῦμεν νὰ ξεύρωμεν ἐκ τῶν προτέρων τὰς συνεπείας; Διατὶ δίδετε τόσην σημασίαν εἰς τὸν προσδιορισμὸν ἐκ προοιμίων, ἐφ’ ὅσον ἡ πρόθεσις τοῦ νομοθέτου ἐκδηλοῦται σαφῶς καὶ θέλει νὰ ξεχωρίσῃ βιωσίμους καὶ μὴ ἐπιχειρήσεις. Διατὶ συνεπῶς πάσχει τὸ νομοθέτημα; Ἐγὼ συμφωνῶ μαζί σας καὶ θὰ ὑπερθεματίσω.

§30Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι ὅταν ἕνα θέμα μᾶς ταλαιπωρῇ ἐπὶ 5 χρόνια περίπου...

§31Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Συμφωνῶ, ὅτι εἶναι καρκίνωμα.

§32Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν φθάνωμεν εἰς μίαν στιγμὴν καὶ λέγομεν, ὅτι ὀφείλομεν νὰ τὸ ἀντιμετωπίσωμεν, πρέπει νὰ ἔχωμεν ἀντίληψιν καὶ συναίσθησιν τοῦ τί εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ κάμωμεν. Τὸ ἀντιμετωπίζομεν τὸ πρόβλημα; Πρόκειται νὰ τὸ λύσωμεν μὲ τὰς διατάξεις αὐτὰς ἢ πρόκειται νὰ κάμωμεν ἀκόμη μίαν δοκιμήν; Αὐτό, νομίζω, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ λύσιν τοῦ προβλήματος, δὲν ἀποτελεῖ κἂν προσέγγισιν τῆς λύσεως τοῦ προβλήματος. Θὰ εἴπω ὡρισμένας σκέψεις, πῶς θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προσεγγίσωμεν περισσότερον τὴν λύσιν τοῦ θέματος, διότι πράγματι, δὲν εἶναι τὰ θέματα, τῶν ὁποίων τὴν λύσιν ἐπιδιώκει αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου; Πρῶτον ἔχομεν τὸν μεγάλον κύκλον τῶν παγωμένων πιστώσεων. Διὰ τὰς πιστώσεις αὐτὰς ὁ κ. ὑπουργὸς μᾶς ἔδωσεν ἀριθμούς, οἱ ὁποῖοι συνολικῶς φθάνουν τὰ 2560 ἑκατομμύρια. Ἴσως τὸ ποσὸν εἶναι χαμηλότερον, διότι ἔγιναν καὶ ὡρισμέναι ρευστοποιήσεις καὶ ὡρισμέναι ρυθμίσεις ὡρισμένων χρεῶν καίτοι ἐξακολουθοῦν νὰ ὀφείλωνται.

§33Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἀπὸ τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ ἔδωσα δὲν νομίζω, ὅτι βγαίνει αὐτὸ τὸ σύνολον.

§34Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τῆς Κ.Ε.Δ. εἶναι ληξιπρόθεσμα, διότι εἶχον χορηγηθῆ διὰ 10–15 χρόνια.

§35Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔδωσα ἀναφέρονται εἰς τὸ σύνολον τοῦ χρέους καὶ ὄχι μόνον εἰς τὰς ληξιπροθέσμους ὀφειλάς. Ἐδόθησαν πλήρη στοιχεῖα, διότι ὡς πρὸς τὴν ΚΕΔ, αὐτὰ δὲν ἀποτελοῦν τὴν βάσιν τῶν παγωμένων πιστώσεων. Κινδυνεύω νὰ πιστεύσω καὶ ἐγὼ ἀπὸ τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. συναδέλφου, ὅτι δὲν ἐδόθησαν στοιχεῖα. Ἐδόθησαν λεπτομερέστατα στοιχεῖα καὶ ἀναβιβάζουν ὄχι ἁπλῶς τὰς ληξιπροθέσμους ὀφειλάς, ἀλλὰ καὶ ἐκείνας ποὺ πρόκειται νὰ λήξουν...

§36Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, εἶναι 691, εἰς αὐτὰ προστίθεται καὶ ἕνα ποσὸν 39691 ἐπισφαλεῖς ἀπαιτήσεις, τὰς ὁποίας δὲν ἔχετε ὑπολογίσει.

§37Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Αὐτὰ ἐχάθησαν καὶ δὲν ἀλλοιώνουν τὸ μέγεθος, ἐχάθησαν καὶ δὲν εἶναι παγωμένα. Παρὰ ταῦτα, ἐφ’ ὅσον πάλιν παραπονεῖσθε παρὰ ταῦτα, μὲ τὴν σχολαστικότητά μου, διὰ νὰ προλάβω πᾶν τυχὸν παράπονον, ἐδόθη καὶ τὸ στοιχεῖον αὐτό, ἐνῷ δὲν εἶναι παγωμένον.

§38Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ ἔπρεπε νὰ δοθῇ διὰ νὰ φανῇ ἐξ ἀρχῆς πῶς ἤρχισαν νὰ πετοῦν ὡρισμένα ἑκατομμύρια ἀπὸ τὰς παγωμένας πιστώσεις. Πάντως, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι παραχώρησις. Εἶναι 731, εἶναι 714 τῶν Τραπεζῶν καὶ εἶναι 601 τοῦ ΙΚΑ.

§39Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἔκαμα πλήρη ἀνάλυσιν τῶν στοιχείων τοῦ ΙΚΑ καὶ ἐὰν πράγματι τὰ ἐπροσέξατε, θὰ ἐβλέπατε, ὅτι δὲν εἶναι τόσα.

§40Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ κονδύλιον τὸ συνολικὸν εἶναι 601.

§41Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἔκαμα ἀνάλυσιν καὶ σᾶς εἶπα, ὅτι μέσα εἰς αὐτὰ περιλαμβάνονται καὶ 108 χιλ. ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι χρεωστοῦν κάτω τῶν 10.000 δραχ. καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι παγωμένα.

§42Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν τὸ λεπτολογῶ, οὔτε θέλω νὰ λεπτολογήσω τοὺς ἀριθμούς. Δὲν μὲ πειράζει ἐὰν τὸ ὕψος εἶναι 2.400 ἢ 2 ἑκατ... Αὐτὸ εἶναι τὸ κονδύλιον τῶν παγωμένων πιστώσεων. Πέραν αὐτῶν ἔχομεν τὴν κατηγορίαν τῶν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, διὰ τὰς ὁποίας δὲν εἶναι βέβαιον, ἐὰν αὐτὸ τὸ κονδύλιον εἶναι παγωμέναι πιστώσεις, τοὐλάχιστον καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐμπορικὰς ἐπιχειρήσεις, τὸ πιθανώτερον εἶναι, ὅτι δὲν περιλαμβάνονται εἰς τὸ κονδύλιον αὐτὸ, ἡ κατηγορία τῶν ὀφειλῶν τῶν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ἐπιχειρήσεων, δὲν περιλαμβάνεται εἰς τὸ κονδύλιον τῶν παγωμένων πιστώσεων, διότι εἶναι ὀφειλαὶ πρὸς ἰδιώτας καὶ ἑπομένως δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὰς παγωμένας πιστώσεις. Καὶ εἶναι καὶ ἡ τρίτη κατηγορία τῶν ἐπιχειρήσεων, ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν θὰ πρέπει νὰ περιλαμβάνωνται εἰς τὰς παγωμένας πιστώσεις, διότι πρόκειται ἐδῶ, εἰς τὸν νόμον 3562 περὶ Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν καὶ τὸ πιθανώτερον εἶναι, αἱ πιστώσεις αὐταὶ νὰ εἶναι μᾶλλον ἀπὸ Τραπέζας, δηλαδή, περισσότερον ἀπὸ Τραπέζας, Δημόσιον, Ι.Κ.Α., καὶ ὀλιγώτερον ἀπὸ ἰδιώτας. Συνεπῶς, τὸ κεφάλαιον αὐτὸ τῶν παγωμένων πιστώσεων καλύπτει ἐν μέρει μόνον τὰς ἀναγκαστικὰς διαχειρίσεις, ἴσως τὸ σύνολον, χωρὶς καὶ τοῦτο νὰ εἶναι βέβαιον, τῶν πιστώσεων πρὸς τὰς ἐπιχειρήσεις ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν. Ὁπωσδήποτε, ὅμως, εἶναι βέβαιον, ὅτι δὲν ἐξαντλεῖται ἐξ ὁλοκλήρου μὲ τὰς δύο αὐτὰς κατηγορίας τῶν ἀναγκαστικῶν διαχειρίσεων καὶ τῶν πιστώσεων πρὸς Ἑταιρείας ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν. Συνεπῶς, παραμένει μὲ αὐτὴν τὴν τυπικὴν τοποθέτησιν τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι ὑπάγονται εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ νόμου, ἓν μεγάλο τμῆμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, αἱ ὁποῖαι ὁπωσδήποτε δὲν δύνανται νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ. Καὶ ἐρωτῶ: Αὐτὸ τὸ τμῆμα τῶν παγωμένων πιστώσεων δὲν ἀποτελεῖ ἀντικείμενον μερίμνης διὰ τὴν Κυβέρνησιν; Δὲν ἔπρεπε νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον μερίμνης; Νομίζω, καὶ εἶναι τοῦτο ἓν παράδειγμα ποὺ ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἀντιμετωπίζει τὴν λύσιν τοῦ ὅλου θέματος τῶν παγωμένων πιστώσεων, παρὰ τὰς ἐξηγήσεις αἱ ὁποῖαι δίδονται εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νομοσχεδίου, ὅτι ἀφορᾷ τὴν λύσιν τοῦ ὅλου προβλήματος. Ἀλλὰ περαιτέρω καλύπτεται μήπως τὸ σύνολον τῶν ἀναγκαστικῶν ἐπιχειρήσεων, ἢ τῶν ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν ἐπιχειρήσεων; Διότι, διὰ τῶν ἀναγκαστικῶν διαχειρίσεων, μένουν ἔξω αἱ ἐμπορικαὶ ἐπιχειρήσεις καὶ πέραν αὐτῶν αἱ γεωργικαὶ ἐπιχειρήσεις, μένουν ἔξω τῆς ρυθμίσεως τοῦ νόμου 3562, καὶ περαιτέρω διὰ τῶν καθ’ ἕκαστον διατάξεων ἀφήνετε ἐκτὸς πάσης ρυθμίσεως ὡρισμένα πρόσωπα τῶν παγωμένων πιστώσεων, τὰ ὁποῖα μετέχουν εἴτε εἰς ἐπιχειρήσεις ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, εἴτε ὡς ἐπιχειρήσεις ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν. Βάζετε καὶ περιορισμούς, οἱ ὁποῖοι περιορίζουν τὸ τμῆμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, τὸ ὁποῖον ὑπόκειται εἰς ρύθμισιν, καὶ ὁ οὐσιαστικὸς περιορισμὸς τίθεται ὑπὸ τῆς διατάξεως κατὰ τὴν ὁποίαν, διὰ νὰ ὑπαχθοῦν ὑπὸ τὴν διάταξιν τοῦ νόμου αὐτοῦ αἱ ἐπιχειρήσεις περὶ τῶν ὁποίων προβλέπει τὸ ἄρθρον 4, πρέπει νὰ ἔχουν ἐγγύησιν Τραπέζης, ὅτι θὰ ἐκπληρώσουν τὰς ὑποχρεώσεις των. Τί ἔννοιαν ἔχει ἡ διάταξις αὐτή, θὰ σᾶς εἴπω κατωτέρω. Πάντως, ἀπὸ ὅσα ἐλέχθησαν, νομίζω, ὅτι προκύπτει σαφῶς, ὅτι ἓν τμῆμα, τῶν παγωμένων πιστώσεων ἀφήνεται ἐκτὸς πάσης ρυθμίσεως, ἀσχέτως τοῦ ἂν θὰ ἐπιτύχῃ ὁ νόμος. Ὅμως, τὸ θέμα τοῦτο ἐξακολουθεῖ νὰ ταλαιπωρῇ τὴν οἰκονομίαν μας καὶ περὶ αὐτοῦ δὲν λέγεται τίποτε.

§43Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑποθέτω, ὅτι τὸ τμῆμα τῶν πιστώσεων ποὺ μένει ἐκτὸς ρυθμίσεως, θὰ διέπεται εἰς τὸ μέλλον ἀπὸ τὰς ὀρθοδόξους ἀντιλήψεις.

§44Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω.

§45Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα εἶναι πρὸς κατάκρισιν. Ἡ προσωπική μου γνώμη εἶναι, ὅτι ἔχει ὀρθῶς. Ἔχω ὡρισμένας τροπολογίας, ἀλλὰ ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι ἀναλαμβάνει ὡρισμένας εὐθύνας καὶ νομίζω, ὅτι ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἐπανέλθωμεν.

§46Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τοὐλάχιστον νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Βουλή, τί πρόκειται νὰ προκύψῃ ἀπὸ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου.

§47Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἰδιαιτέρως ἀπευθύνομαι εἰς τὸν κ. Κωστόπουλον, ὄχι δι’ ἄλλον λόγον, ἀλλὰ διότι ἠσχολήθη μὲ τὸ θέμα αὐτό. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι ὑπῆρξα τόσο σαφὴς εἰς τὸ τί ζητεῖ τὸ νομοσχέδιον, ὥστε ἐν προκειμένῳ κατεβλήθη πᾶσα προσπάθεια διαφωτίσεως τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κοινῆς Γνώμης, διότι, ἐὰν δὲν δύναμαι νὰ κατηγορηθῶ διὰ κἄτι, εἶναι ἡ σαφήνεια τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ νομοσχέδιον. Τὸ λέγω αὐτὸ διὰ νὰ μὴ ταλαιπωρῆται ὁ κ. συνάδελφος, ἐπαναλαμβάνων πράγματα, τὰ ὁποῖα νομίζω, ὅτι ἔχουν γίνει κατανοητὰ καὶ διὰ νὰ μὴ ταλαιπωρῆται καὶ ἡ Βουλὴ μὲ τὸ νὰ ἀκούῃ τὰ ἴδια πράγματα. Προσπαθεῖτε, κ. συνάδελφε, καὶ παραπονοῦμαι, διότι δὲν μὲ ἠκούσατε, νὰ πείσητε τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν περιλαμβάνονται ὅλαι αἱ ἐπιχειρήσεις καὶ περιλαμβάνονται μόνον αἱ ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν καὶ ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν τελοῦσαι. Εἶναι γνωστόν, διατὶ δὲν περιλαμβάνεται τὸ σύνολον τῶν ἐπιχειρήσεων. Συνεπῶς, εἶναι ἄδικος ὁ κόπος σας νὰ προσπαθῆτε νὰ πείσετε τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ ἀντιθέτου. Τὸ λέγω αὐτὸ διὰ τὴν μεθόδευσιν τῆς συζητήσεως. Κατὰ συνέπειαν θὰ πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ψήφισιν ἢ τὴν ἀπόρριψιν τοῦ νομοσχεδίου ἐὰν δὲν εἶναι καλόν. Τὸ νὰ ἐπαναλαμβάνωμεν κἄτι τὸ ὁποῖον ἐλέχθη, ἀποτελεῖ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε τὴν φράσιν, ὑποτίμησιν τῆς νοημοσύνης τῆς Βουλῆς.

§48Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, κ. ὑπουργέ, νὰ διαφωνήσω μαζί σας. Ἐὰν παρηκολουθήσατε τοὺς προηγουμένους ὁμιλητάς, θὰ διαπιστώνατε, ὅτι δὲν ἐγένετο σαφὲς τὸ τί ἐπιδιώκετε νὰ ρυθμίσητε διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐπιμένω νὰ κουράζωμαι διὰ νὰ καταστῇ σαφές, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκετε νὰ ρυθμίσητε μὲ τὸν νόμον αὐτόν, εἶναι τοῦτο. Μόνον δι’ ὅσας ἐπιχειρήσεις ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ἢ ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν, δώσει ἡ Τράπεζα ἐγγυήσεις, θὰ ἔχῃ ἐφαρμογὴν ὁ νόμος καὶ διὰ τὸ μέχρι τοῦ 1956. Ἑπομένως ὅποια ἐπιχείρησιν θέλει ἡ Τράπεζα, αὐτὴ θὰ ὑπαχθῇ ὑπὸ τὴν ρύθμισιν αὐτήν. Αὐτὸ εἶναι τὸ σαφὲς καὶ ἀσφαλὲς συμπέρασμα ἀπὸ ὅλην αὐτὴν τὴν ἱστορίαν. Αὐτὸ ὅμως εἶναι τὸ πρόβλημα; Νομίζω, ὄχι. Καὶ δὲν ἔχετε καὶ τὸ θάρρος νὰ εἴπητε, ὅτι αἱ ἄλλαι ἐπιχειρήσεις, θὰ τεθοῦν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν ἐκτέλεσιν, διότι δὲν ὑπάρχει προστασία δι’ αὐτὰς καὶ συνεπῶς μετὰ 2–3 ἑκατοντάδες ἐπιχειρήσεων θὰ βγοῦν στὸ σφυρὶ καὶ πρέπει νὰ γίνῃ σαφές, τί ἐπιτυγχάνεται δι’ αὐτοῦ τοῦ μέτρου... Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ λήξῃ τὸ μέγα θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, θὰ προσχωρούσαμεν εἰς τὴν ἄποψιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Μάλιστα. Βγάλετε εἰς τὸν πλειστηριασμὸν ὅλας τὰς ἐπιχειρήσεις πρέπει αἱ ἀπαντήσεις αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν ὑπὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν Τραπεζῶν καὶ αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν πιστωτικὰ κεφάλαια διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς οἰκονομίας, θὰ πρέπει κἄποτε νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὸ χαρτοφυλάκιον τῶν Τραπεζῶν καὶ τοῦ Κράτους. Ἐὰν, λοιπόν, πρόκειται νὰ ἐπιτευχθῇ αὐτὸ θὰ προχωρήσω εἰς τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Ἐὰν προχωρήσητε, κ. ὑπουργέ, καὶ βγάλετε εἰς πλειστηριασμὸν ὅλας τὰς ἐπιχειρήσεις, ἐλπίζετε, ὅτι θὰ τὸ ἐπιτύχετε αὐτό; Νομίζω, ὅτι δὲν ἐπιλύεται δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου τὸ θέμα. Εἶναι γεγονός, ὅτι εἰς ὅσας περιπτώσεις ἐγένοντο ἀναγκαστικοὶ πλειστηριασμοί, δὲν ἀπέδωσαν κατ’ ἀνώτατον ὅριον τὸ 50% τῆς ἀξίας τῶν ἐπιχειρήσεων. Καὶ ἐπειδὴ αἱ πιστώσεις αἱ δοθεῖσαι πρὸς τὰς ἐπιχειρήσεις εἶναι πιστώσεις αἱ ὁποῖαι ὑπερβαίνουν τὸ ⅓ τῆς ἐσωτερικῆς ἀξίας τῶν ἐπιχειρήσεων, θὰ προκύψῃ ἀναμφισβητήτως, ὅπως προέκυψε εἰς πᾶσαν περίπτωσιν ποὺ ἔχομεν τοιούτου εἴδους ρευστοποίησιν, θὰ προκύψῃ μία ζημία διὰ τὰς Τραπέζας, ἰδιὰ τὸν ΟΧΟΑ, διὰ τὸ δημόσιον, διὰ τὸ ΙΚΑ. Ἐκτὸς ἐὰν εἴπητε ὅτι ἐκεῖνο ποὺ μὲ ἐνδιαφέρει εἶναι καὶ ἴσως, ἴσως θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε αὐτὴν τὴν πονηρὰν σκέψιν, μὴ τυχὸν τὸ Δημόσιον λέγει, ἐγὼ ἔχω τὸ προνόμιον, θὰ εἰσπράξω τοὺς φόρους, τὸ ΙΚΑ προνόμιον, θὰ εἰσπράξῃ καὶ τελικῶς ὁ ΟΧΟΑ καὶ αἱ Τράπεζαι δὲν θὰ εἰσπράξουν τίποτε. Δὲν ἠμπορῶ νὰ εἴπω μὲ βεβαιότητα, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ σκέψις τῆς Κυβερνήσεως. Πάντως, λύσιν τῆς εἰσπράξεως τῶν παγωμένων πιστώσεων δὲν δίδει τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Ἀλλὰ περαιτέρω, ὑπάρχει ἕνα θέμα καθαρῶς οἰκονομικόν.

§49Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν ἠδυνήθην ν’ ἀντιληφθῶ τὸ νόημα τῆς σκέψεως. Ἐὰν μία ἐπιχείρησις δὲν ἐτέθη ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, οὔτε εἰς τὴν διαδικασίαν τοῦ νόμου 3642 καὶ συνεχίζει ὑπὸ οἱανδήποτε συνθήκας νὰ ἐργάζεται, σεῖς λέγετε, ὅτι τὴν ἐπιχείρησιν αὐτὴν πρέπει νὰ τὴν περιλάβωμεν μέσα εἰς τὸ νομοσχέδιον;

§50Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ δὲν εἶπον νὰ περιληφθοῦν ἢ νὰ μὴ περιληφθοῦν εἰς τὸ νομοσχέδιον. Εἶπον δὲν ρυθμίζεται καὶ τὸ θέμα τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν.

§51Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Σημαίνει, ὅτι δὲν εἶναι παγωμένες.

§52Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι βιομηχανίαι, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον πιστώσεις καὶ ἐπάγωσαν αἱ πιστώσεις των. Ἕνα μέρος τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν ὑπήχθη ὑπὸ τὴν ρύθμισιν τοῦ νόμου 3562. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ ὡρισμέναι ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ὑπήχθησαν εἰς τὸ νόμον 3562 καὶ ἐναντίον των δὲν γίνεται κανενὸς εἴδους δίωξις. Ἄν καὶ εἶναι παγωμένες. Καὶ ἑπομένως προκύπτει τὸ ἐρώτημα καὶ εὐχαριστῶ ποὺ μὲ προκαλέσατε νὰ τὸ εἴπω, διατὶ μένουν ἄνευ διώξεως; Τί συμβαίνει μὲ τὰς ἐπιχειρήσεις αὐτάς, αἱ ὁποῖαι εἶναι μὲν παγωμένες, ἀλλὰ δὲν ὑπήχθησαν εἰς τὸν νόμον 3562, δὲν ὑπήχθησαν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν καὶ ἐπανῆλθον εἰς τὴν ζωήν, χωρὶς νὰ πληρώσουν;

§53Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι πράγματι εὑρίσκονται ἐν κινήσει καὶ ἐκπληροῦν τὰς ὑποχρεώσεις των, ἢ οἱ πιστωταί των δὲν ἐπιθυμοῦν τὴν δίωξίν των.

§54Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφ’ ὅσον εἶναι παγωμένες δὲν ἐκπληροῦν καὶ τὰς οἰκονομικάς των ὑποχρεώσεις. Ἑπομένως, λέγω, ὅτι ἕνα μεγάλο μέρος αὐτῶν τῶν παγωμένων πιστώσεων δὲν τὸ θίγει τὸ νομοσχέδιον. Συνεπῶς, θὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ρυθμίζει, πρόκειται νὰ ρυθμίσῃ μόνον τὰς πιστώσεις ἐκείνας διὰ τὰς ὁποίας θὰ δώσῃ ἐγγύησιν μία Τράπεζα, ὅτι θὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της καὶ εἰς τὴν κρίσιν τῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν κρίσιν τῆς Κυβερνήσεως, ἢ οἱουδήποτε ἄλλου, πρόκειται νὰ τεθῇ τὸ θέμα, ποῖαι ἐπιχειρήσεις θὰ διατηρηθοῦν. Ὅ,τι θέλει ἡ Τράπεζα θὰ κάμῃ καὶ μόνον ἐὰν θέλῃ ἡ Τράπεζα, τότε μόνον θὰ διατηρηθῇ εἰς τὴν ζωὴν μία ἐπιχείρησις. Καὶ ἐρωτῶ: ποῖαι εἶναι αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ αἱ ὁποῖαι ἐπὶ ἔτη τελοῦν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, ἢ ἐπὶ ἔτη τελοῦν ὑπὸ τὴν εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ νόμου 3562. Καὶ αἱ ὁποῖαι ἔχουν τὴν πίστιν, ὅτι μὲ ἀντικειμενικὰ κριτήρια θὰ ἠμπορέσουν νὰ ἔχουν τὰς ἐγγυήσεις ἐκείνας, τὰς ἀπαραιτήτους, αἱ ὁποῖαι θὰ τοὺς ἐπιτρέψουν νὰ περιληφθοῦν εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ νομοσχεδίου. Πιθανὸν νὰ ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις τῶν ὁποίων νὰ δικαιολογῆται ἡ καθυστέρησις καὶ αἱ ὁποῖαι δὲν φέρουν εὐθύνην ποὺ ἔφθασαν εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον. Ὅμως αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις, ἐὰν κατορθώσουν νὰ ἐξασφαλίσουν τὰς ἐγγυήσεις τῆς Τραπέζης δὲν πρόκειται νὰ περιληφθοῦν εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ νομοσχεδίου. Δύο τινὰ θὰ συμβοῦν. Ἢ αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ ἔχουν οἰκονομικὴν ἐπιφάνειαν μεγάλην, πέραν τῆς πίστεως, ἡ ὁποία δὲν ἔχει κλονισθῆ ὥστε αἱ Τράπεζαι νὰ τὰς δώσουν ἐγγυήσεις, ὁπότε, ἐφ’ ὅσον ἔχουν μεγάλην ἐπιφάνειαν πρὸς τί νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν ρύθμισιν; Ἢ ἔχουν τὴν εὔνοιαν πλέον τοῦ Τραπεζίτου. Καὶ ὑπ’ αὐτὴν τὴν εὔνοιαν καὶ ὑπ’ αὐτὴν τὴν μορφὴν ποὺ ἐμφανίζει τὸ νομοσχέδιον, μὲ αὐτὴν τὴν ἔκτασιν ρυθμίσεως τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ νομοσχέδιον, ἐρωτᾶται: τί πρόκειται νὰ ἐλπίσωμεν καὶ τί νὰ λύσωμεν μὲ τὸ νομοσχέδιον; Διὰ τὴν εἴσπραξιν τῶν παγωμένων πιστώσεων σᾶς εἶπον πρὸ ὀλίγου, ὅτι δὲν παρέχεται ἡ ἐλπίς, ὅτι θὰ ἐξασφαλισθῇ, διότι ἐὰν φθάσωμεν εἰς ρευστοποίησιν δι’ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως, ἀναμφισβητήτως θὰ ἔχωμεν ἕνα μεγάλο ποσοστὸν ζημίας. Δὲν θὰ πᾶνε οὔτε εἰς τὰ θησαυροφυλάκια τῶν Τραπεζῶν, οὔτε εἰς τὸ ΙΚΑ, οὔτε εἰς τὰ Δημόσιον, αἱ παγωμέναι πιστώσεις. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι θὰ προκύψῃ ἕνα τεράστιον οἰκονομικὸν ζήτημα εἰς διάστημα 2–3 μηνῶν θὰ βγάλωμεν εἰς πλειστηριασμὸν ἴσως πλέον τῶν 100 ἐπιχειρήσεων. Νὰ τὰ στοιχεῖα ποὺ ἠθέλαμε κ. ὑπουργέ, διὰ νὰ γνωρίζωμεν ποίας συνεπείας θὰ ἔχῃ αὐτὴ ἡ ἐλευθερία διώξεως καὶ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως τῶν ἐπιχειρήσεων. Πόσαι εἶναι αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις, καὶ τί ποσὰ ὀφείλουν ἀπὸ αὐτὰς τὰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἤδη ἐκ προοιμίων ἀποκλείονται ἀπὸ τὴν ρύθμισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ τὸν ὁποῖον μᾶς ὑπεβάλατε πρὸς ψήφισιν. Καὶ περαιτέρω, τῶν ἄλλων ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι τυπικῶς ἠμποροῦν νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὸν νόμον, ποία εἶναι ἡ οἰκονομικὴ των κατάστασις, ποία ἡ βιωσιμότης των καὶ ποῖαι αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας διατελοῦν, ὥστε νὰ κρίνωμεν ἐὰν αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις πρόκειται νὰ σταθοῦν μερικῶς. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὡς εἶπον, πρόκειται νὰ τεθοῦν εἰς πλειστηριασμὸν ἑκατοντάδες ἐπιχειρήσεων καὶ βιομηχανιῶν. Τίθεται, ὅμως, τὸ ἐρώτημα: Ὑπάρχουν κεφαλαιοῦχοι Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀγοράσουν μίαν ἐπιχείρησιν, ἡ ὁποία ἤδη ἔχει πτωχεύσει; Ἀπὸ ἕνα κατάλογον ποὺ ἐπῆρα ἀπὸ τὸ Πρωτοδικεῖον Ἀθηνῶν τῶν ἐπιχειρήσεων ποὺ ἔχουν ὑπαχθῆ εἰς τὸν νόμον 3562, προκύπτει, ὅτι μεταξὺ τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις ἀξιόλογοι καὶ μὲ ἱστορίαν μακράν. Αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις, θὰ ἔχουν ἀσφαλῶς κἄποιο ἐνδιαφέρον. Ἐάν, λοιπόν, κεφάλαια ἑλληνικὰ δὲν τοποθετηθοῦν ἐκεῖ μήπως θὰ ἔχωμεν καμμίαν ἐπιδρομὴν ξένων, οἱ ὁποῖοι νὰ διαλέξουν, νὰ ἀγοράσουν κοψοχρονιά, αὐτὰς τὰς ἐπιχειρήσεις διὰ νὰ καθίσουν ἔπειτα ἐπάνω εἰς τὸν σβέρκο μας μὲ μονοπώλια, ἐνδεχομένως εἰς ὡρισμένα εἴδη, μὲ μονοπώλια ἐνδεχομένως εἰς ὡρισμένα προϊόντα; Νομίζω, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα, θὰ ἔπρεπε νὰ τὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ μὴ ἀφήσῃ τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος, οὔτε εἰς τὴν διάθεσιν τῶν Τραπεζῶν — διότι ἐκεῖ τοποθετεῖται πλέον τὸ πρᾶγμα— καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ὑπάρχει μία σαφὴς ἀντίφασις καὶ ἀπορῶ πῶς ὁ κ. ὑπουργός, δὲν τὸ εἶδε, κατηγορῶν ἐμέ, ὅτι δὲν τὸ ἐπρόσεξα. Ὑπάρχει μία σαφὴς ἀντίφασις, διότι ἐνῷ λέγει, ὅτι δὲν ἐμπιστευόμεθα τὴν κρίσιν στὰ τῆς βιωσιμότητος μιᾶς ἐπιχειρήσεως εἰς μίαν Ἐπιτροπήν, τὴν Ἐπιτροπὴν τὴν ὁποίαν καθιδρύει ὁ ὑπὸ ψήφισιν νόμος, δὲν ἐμπιστευόμεθα δὲ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν διότι πρῶτον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἴμεθα βέβαιοι στὰ τῆς ὀρθῆς κρίσεως τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ δεύτερον, διαιωνίζομεν τὸ θέμα διότι ἐκ τῶν πραγμάτων εἶναι ἀδύνατον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν νὰ ἀποφανθῇ ἐντὸς εὐλόγου χρονικοῦ διαστήματος: «...... (ἀναγινώσκει)......». Δηλαδή, δὲν δέχεται, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ κρίνῃ ἀντικειμενικῶς τὴν βιωσιμότητα μία Ἐπιτροπή, ἡ Κυβέρνησις ἢ καὶ ἄλλοι παράγοντες καὶ βασίζεται ἡ Κυβέρνησις ἀπολύτως εἰς ἀντικειμενικὴν κρίσιν, εἰς τὴν κρίσιν μιᾶς Τραπέζης. Ἐὰν θὰ δώσῃ ἢ δὲν θὰ δώσῃ ἐγγύησιν. Δὲν θέλω νὰ κατηγορήσω καμμίαν Τράπεζαν, θὰ εἶναι γνωστὰ ὡρισμένα παζαρεύματα, καὶ ἀναφέρω τὸν Μποδοσάκην, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ἄλλοτε τὸ καλὸ καὶ χαϊδεμένο παιδὶ τῶν οἰκονομικῶν κύκλων, λεπτὰ ἀπ’ ἐδῶ, ΟΧΟΑ, Τράπεζα Ἑλλάδος, οἱ πάντες. Ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι πιστώσεις τῆς Τραπέζης τοῦ Μ.Τ.Σ. καὶ εἶναι γνωστὸν πρόβλημα, ἐθίγει πρὸ τριετίας ἀπὸ τὸν συνάδελφον κ. Ζίγδην καὶ ἐζήτει πληροφορίας τί εἶναι αὐτὴ ἡ μετάθεσις πιστώσεων ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν πρὸς τὴν Τράπεζαν τοῦ Μ.Τ.Σ.; Διότι ὑπάρχει ἐκεῖ ἕνα μεγάλο κονδύλιον παγωμένων πιστώσεων ποὺ δὲν ἐδικαιοῦτο νὰ χορηγήσῃ τὸ Μ.Τ.Σ., διότι ὑπερέβη κατὰ πολὺ τὰ μετοχικὰ κεφάλαια τοῦ Ταμείου, μὲ ἀπόφασιν δὲ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, εἶναι γνωστόν, ὅτι μέχρι τοῦ ⅓ τοῦ μετοχικοῦ κεφαλαίου ἠμπορεῖ νὰ χορηγῇ πιστώσεις μία Τράπεζα.

§55Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι νόμος.

§56Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Παρὰ τοῦτο, ἐνῷ ἡ Τράπεζα τοῦ Μ.Τ.Σ. εἶχε κεφάλαιον 5.000.000, τὸ ὁποῖον ἤδη μὲ τὴν ἀναπροσαρμογὴν ἔγινε 15.000.000, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, παρουσιάζει παγωμένας πιστώσεις 40.000.000. Εἶχε, λοιπόν, θίξει τὸ ζήτημα ὁ κ. Ζίγδης καὶ εἶχε ζητήσει πληροφορίας καὶ ἐλέχθη τότε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀνακοινωθοῦν εἰς τὴν Βουλὴν αἱ πληροφορίαι αὐταί, ἀλλὰ ἐὰν θέλῃ ἠμπορεῖ νὰ ὑπάγῃ εἰς τὸ ὑπουργεῖον του νὰ τοῦ δώσῃ τὰς πληροφορίας, ἀλλὰ πάντως, αἱ πιστώσεις αὐταὶ εἶναι ἀπολύτως ἐξησφαλισμέναι, ἔλεγε τότε ὁ κ. Παπαληγούρας. Ἀλλὰ βλέπω, ὅτι εἰς τὴν Τράπεζαν τοῦ Μ.Τ.Σ. παρουσιάζονται αὐτὰ τὰ 40.000.000 παγωμένων πιστώσεων καὶ ἔγιναν καὶ γίνονται πολλά, ὄχι ὀρθὰ καὶ ὄχι νόμιμα, ἐνδεχομένως μὲ τὸ θέμα τῶν πιστώσεων. Διατί, λοιπόν, θὰ τοποθετήσετε τὴν λύσιν τοῦ ὅλου θέματος εἰς τὴν κρίσιν τῶν Τραπεζῶν; Διότι Τράπεζαι, εἶναι συμφέροντα οἰκονομικά, καὶ διότι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ σκεφθῆτε, ὅτι ἡ Τράπεζα μόνον ἐὰν θὰ ἔχῃ ἡ ἰδία οἰκονομικὸν συμφέρον, θὰ δώσῃ ἐγγύησιν εἰς μίαν ἐπιχείρησιν, τὰς δὲ ἄλλας θὰ κυττάξῃ κατὰ κἄποιον τρόπον νὰ ρευστοποιήσῃ, ἐνδεχομένως νὰ ἐξυπηρετήσῃ καὶ ἄλλα συμφέροντα διὰ νὰ φύγουν ἀπὸ τὴν μέσην, νὰ εἰσπράξῃ τὰ λεπτὰ ἢ ἐνδεχομένως νὰ βοηθήσῃ τὴν ἄλλην ἐπιχείρησιν καὶ νὰ βγάλῃ ἀπὸ τὴν μέσην ἕνα ἀνταγωνιστήν, ὥστε ἐὰν ὑπάρχῃ κανεὶς λογικὸς νὰ θεωρήσῃ, ὅτι ἀποτελεῖ ἀντικειμενικὸν κριτήριον ἡ κρίσις τῆς Τραπέζης, ἐὰν θὰ δώσῃ ἢ δὲν θὰ δώσῃ ἐγγύησιν; Καί, διὰ νὰ τελειώνω, ὁ κ. ὑπουργός, ἐδικαιολόγησε τελικῶς τὴν γραμμὴν καὶ τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ τὸ νομοσχέδιον, διότι θὰ πρέπει νὰ λειτουργήσουν ἐλευθέρως οἱ θεσμοὶ τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας, θὰ πρέπει νὰ διαφυλαχθῇ ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης τῆς χώρας, τὴν ὁποίαν ἐξησφάλισεν ἡ Κυβέρνησις. Νομίζω, ὅτι καὶ εἰς τὸ ἕνα καὶ εἰς τὸ ἄλλο, ὑπάρχει κἄποια δόσις πλάνης, διότι οἰκονομικὴ σταθερότης μὲ αὐτὸ τὸ φαινόμενον, τὴν ἀνεργίαν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐννοηθῇ. Ἀλλὰ πέραν τούτου, ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης δὲν ἠμπορεῖ νὰ τοποθετηθῇ εἰς τὴν νομισματικὴν σταθερότητα, τὴν ὁποίαν πράγματι ἔχομεν ἐξασφαλίσει εἰς τὸν τόπον μας. Εἶναι τοῦτο βέβαιον, ἀλλὰ πάντως, δὲν προδικάζει τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα, κ. ὑπουργέ. Ὀφείλω καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν —καὶ ἄλλοτε τὸ εἶπον— ὀφείλω νὰ σᾶς προειδοποιήσω, διότι κἄποιοι κίνδυνοι ὑποβόσκουν κάτω ἀπὸ τὴν ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Μὴ βαυκαλίζεσθε μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἔχομεν οἰκονομικὴν σταθερότητα καί, ὅτι θὰ πηγαίνωμεν ἀπὸ τὸ καλὸν εἰς τὸ καλλίτερον. Ἀντιθέτως, ὑπάρχουν προβλήματα δεινά· ὑπάρχει εἰδικώτερον τὸ μέγα πρόβλημα τῆς ἀνεργίας, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ σᾶς ἀφήνῃ νὰ κάθεσθε ἥσυχος, ὅτι ἔχετε ἐξασφαλίσει οἰκονομικὴ σταθερότητα. Ἀλλὰ λέγετε, περαιτέρω, ὅτι ἐπιδιώκετε νὰ ἀφήσετε ἐλευθέρους τοὺς θεσμοὺς τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας νὰ λειτουργήσουν. Ἀλλὰ ὑπάρχει σήμερον ἡ λειτουργία τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν; Λειτουργία ἐλευθέρων θεσμῶν θὰ ἐσήμαινε, κ. ὑπουργέ, ἐὰν εἴχατε τὸ θάρρος νὰ εἴπητε, κάτω τὰ χέρια ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν τῶν παγωμένων πιστώσεων· ἂς προχωρήσωμεν, οἱ πιστωταὶ νὰ λάβουν οἱονδήποτε μέτρον. Αὐτὸ εἶναι ἐλευθέρα οἰκονομία. Δὲν σᾶς ἀφήνουν ὅμως τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν νὰ θέσετε εἰς ἐφαρμογὴν τὴν λειτουργίαν αὐτῶν τῶν ἐλευθέρων οἰκονομικῶν θεσμῶν. Δὲν σᾶς ἀφήνουν νὰ ἡσυχάσετε καὶ ἀναγκάζεσθε νὰ ἐπιχειρήσετε τὰς λύσεις αὐτὰς εἴτε θέλετε εἴτε δὲν θέλετε, εἴτε σᾶς εἶναι προσφιλὴς ἡ θεωρία περὶ ἐλευθέρας οἰκονομίας εἴτε ὄχι. Ἡ οὐσία εἶναι, ὅτι τὸ εἶπον καὶ ὅταν ἐψηφίζετο ὁ νόμος διὰ τὴν ἀναστολὴν τῶν προθεσμιῶν, εἴτε θέλετε εἴτε δὲν θέλετε ἀναγκάζεσθε ἐκ τῶν πραγμάτων, σεῖς οἱ ἴδιοι νὰ πλήττετε αὐτοὺς τοὺς θεσμοὺς τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας διότι εἰς τὰς σχέσεις ποὺ ἔχουν διαμορφωθῆ καὶ ἐξωτερικῶς καὶ διεθνῶς, δὲν εἶναι νοητὴ πλέον ἡ λειτουργία τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν, τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας, κ. ὑπουργέ. Ὁ Θεὸς νὰ μὲ βγάλῃ ψεύστην, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι θὰ ἀναγκασθῆτε μετ’ ὀλίγους μῆνας νὰ ξαναπάρετε μέτρα κάτω ἀπὸ τὸ ἀποτέλεσμα καὶ τὰ προβλήματα ποὺ θὰ προκύψουν ὀξύτατα ἀπὸ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν διατάξεων αὐτοῦ τοῦ νόμου. Καταλήγων, κ. ὑπουργέ, νομίζω, ὅτι ὅταν ἔφθασεν ἐκεῖ ποὺ ἔφθασε —δὲν λέγω ὅτι φταῖτε σεῖς ἢ οἱ προκάτοχοί σας ἢ ὅλοι μαζὶ— τὸ πρᾶγμα, πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ ὡς ἑξῆς: Τὸ πρῶτον ποὺ πρέπει νὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ, νομίζω, εἶναι, ὅτι τὰ κεφάλαια αὐτὰ πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὰ θησαυροφυλάκια Τραπέζας, Δημοσίου, Ι.Κ.Α. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, ὡρισμένοι ἀετονύχηδες, οἱ ὁποῖοι κατώρθωσαν νὰ βάλουν εἰς τὸ χέρι τὰ κεφάλαια τῆς ἀνοικοδομήσεως τῆς χώρας, νὰ ἀφεθοῦν ἀσύδοτοι καὶ νὰ κοροϊδεύουν ἴσως κατὰ τοιοῦτον τρόπον. Πρέπει κἄποτε νὰ τοὺς πιάσῃ ὁ χωροφύλαξ. Ἀλλὰ ὅταν ἐφθάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, νομίζω, ὅτι ἀντὶ νὰ παλινοδρομῆτε μὲ αὐτὰς τὰς Ἐπιτροπὰς καὶ τὰ μέτρα κλπ., θὰ πρέπει νὰ ἀφήσετε νὰ λειτουργήσῃ ἕνα μέτρον, τὸ ὁποῖον, νομίζω, ὅτι εὑρίσκεται περισσότερον ἐγγὺς πρὸς τοὺς κανόνας καὶ θεσμοὺς τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας. Τί θὰ ἔκαμνε ἕνας πιστωτὴς εἰς τὸν ὀφειλέτην του, ἐὰν ἔβλεπεν, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸν πληρώσῃ; Θὰ ἔδιδε προθεσμίαν ἐξοφλήσεως. Αὐτό, θὰ ἠμποροῦσε νομίζω, νὰ ἀποτελέσῃ λύσιν. Δὲν ἔχω τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα, ἐὰν εἶχον θὰ ἠμποροῦσα περισσότερον ὑπευθύνως νὰ κάμω προτάσεις λύσεως τοῦ ζητήματος. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἀντὶ νὰ πᾶτε εἰς τὰς ἐγγυήσεις τῶν Τραπεζῶν, θὰ πρέπει αὐτὸ τὸ μέτρον ποὺ θεσπίζετε, τῆς ἐξοφλήσεως διὰ δόσεων, νὰ τὸ γενικεύσετε, μὲ τὴν ρητὴν καὶ κατηγορηματικὴν προϋπόθεσιν: Εἰς περίπτωσιν καθυστερήσεως καὶ μιᾶς ἔστω δόσεως, θὰ βγῆτε εἰς τὸ σφυρί, θὰ γίνῃ ἡ ρευστοποίησις δι’ ἀναγκαστικοῦ πλειστηριασμοῦ. Τοῦτο θὰ εἶχε τὸ καλόν, ὅτι θὰ ἔδιδε τὴν εὐχέρειαν κἄπως ἀντικειμενικῶς καὶ μὲ περισσοτέραν εὐθύνην διὰ τὸν φορέα τῆς ἐπιχειρήσεως, νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα τῆς πληρωμῆς τοῦ χρέους του. Εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν καθίστατο δυνατὴ ἡ πληρωμὴ θὰ ἔβαινον οἱ πιστωταὶ ὡρισμένων ἐπιχειρήσεων εἰς ἀναγκαστικὸν πλειστηριασμόν. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν θὰ ἦτο ὁμαδικόν, θὰ ἐγένετο, ὅταν κᾶθε μία ἀπὸ τὰς ὀφειλέτιδας ἐπιχειρήσεις δὲν ἐπλήρωνεν τὴν δόσιν. Δὲν θὰ εἴχομεν ὁμαδικὴν ἀναγκαστικὴν ἐκτέλεσιν. Εἰς κᾶθε περίπτωσιν, δηλαδή, καθυστερήσεως θὰ ἔβγαινεν εἰς ἀναγκαστικὸν πλειστηριασμὸν καὶ νομίζω ὅτι εὐκολώτερον θὰ ἠμποροῦσε νὰ ρευστοποιηθῇ, ἀλλὰ πάντως ἡ εὐθύνη πλέον τῆς ρυθμίσεως τοῦ προβλήματος θὰ μετετίθετο ἐξ ὁλοκλήρου εἰς τὸν ὀφειλέτην. Καὶ μὲ αὐτὰς τὰς σκέψεις νομίζω, κ. ὑπουργέ, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀναθεωρήσετε καὶ σεῖς τὰς σκέψεις σας. Βεβαίως, ὅλοι εἴμεθα σύμφωνοι, ὅτι πρέπει νὰ λυθῇ τὸ πρόβλημα. Δὲν νομίζω, ὅτι δίδεται λύσις μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Τὸ πρόβλημα θὰ ὑπάρχῃ. Αἱ παγωμέναι πιστώσεις θὰ ἀποτελοῦν γάγγραιναν διὰ τὸν τόπον. (Χειροκροτήματα).

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Παπαρρηγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§58Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἀντιμετωπίζει ἕνα ἀπὸ τὰ σοβαρώτερα καὶ τὰ δυσχερέστερα προβλήματα ποὺ θίγουν βαθέως τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου καὶ συγκινοῦν τὴν κοινὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔχουν, οὐχὶ ἴσως ἀδίκως, δηλητηριάσει εἰς βαθμὸν ἐπικίνδυνον. Ἔγιναν πολλαὶ προσπάθειαι μέχρι τοῦδε νὰ λυθῇ τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων καὶ νὰ ρευστοποιηθοῦν αὗται κατὰ τὸν πλέον ὀρθολογιστικὸν τρόπον. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν, ὅτι αἱ προσπάθειαι αὗται δὲν ἀπέδωκαν ἀξιόλογα ἀποτελέσματα. Δυνάμεθα τοὐναντίον νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὅλα τὰ μέτρα αὐτὰ ἀπέτυχον. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἀντιμετωπίζει τὸ θέμα ριζικώτερον καὶ μὲ περισσότερον πρακτικὸν πνεῦμα, παρ’ ὅλον, ὅτι ἔχει ὡρισμένας ἀτελείας περὶ τῶν ὁποίων θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς εἴπω κατωτέρω ἐν συντομίᾳ τὴν γνώμην μου. Πάντως ὅμως, εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι γίνεται ἕνα σοβαρὸν βῆμα πρὸς τὰ ἐμπρός. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ μία ἀποσαφήνισις, διότι ἐπικρατεῖ κἄποια σύγχυσις ἐπάνω στὸ θέμα αὐτό. Γίνεται μέχρι τοῦδε μία διάκρισις μεταξὺ τοῦ θεσμοῦ τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως καὶ τοῦ νόμου 3562)56, τόσον ὡς πρὸς τὸν σκοπὸν τῶν νομοθετημάτων τούτων καὶ ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον. Ἡ διάκρισις αὐτὴ δὲν δικαιολογεῖται. Ὁ νόμος 3562, εἶναι συνέχεια τοῦ νόμου 2810)54 καὶ τὴν ψήφισίν του κατέστησεν ἀναπότρεπτον ἡ ἀποτυχία τοῦ νόμου 2810. Ὁ θεσμὸς τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως ὅσον καὶ ἂν ἀναγράφεται ἐν τῷ σχετικῷ νόμῳ, ὡς μέσον ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως, ἐν τούτοις δὲν ἐπιδιώκει εἰς τὴν οὐσίαν, σκοπὸν διάφορον ἐκείνου πρὸς τὸν ὁποῖον ἀποβλέπει ὁ νόμος 3562)56. Ἐν πρώτοις, ἀμφότεροι οἱ νόμοι, καλύπτουν τὸ σύνολον τῶν ὀφειλετῶν καὶ τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν. Καὶ ὁ νόμος 2810)54 περὶ ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως καὶ ὁ νόμος 3562)56, περιλαμβάνουν πάσας τὰς ἐπιχειρήσεις τόσον τὰς βιομηχανικὰς καὶ βιοτεχνικὰς ὅσον καὶ τὰς ἐμπορικὰς τοιαύτας, ὅπως ἐπίσης ἀμφότεροι καλύπτουν πάσας τὰς ὀφειλὰς ἄνευ οὐδεμιᾶς διακρίσεως τῆς αἰτίας ἐκ τῆς ὁποίας προέρχονται αὗται, εἴτε δηλαδὴ προέρχονται ἐξ ὀφειλῶν εἰς δολλάρια ἢ δραχμὰς πρὸς Τραπέζας ἢ ἰδιώτας, εἴτε ἐκ τοιούτων πρὸς τὸ Δημόσιον, τὸ ΙΚΑ καὶ τοὺς διαφόρους Ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμούς, ἐκ φόρων εἰσφορῶν, προσαυξήσεων, προστίμων κλπ. Ἀλλὰ οἱ αὐτοὶ λόγοι εἶναι ἐκεῖνοι ποὺ ἀπετέλεσαν τὴν αἰτίαν, ἡ ὁποία ἤγαγε διαδοχικῶς εἰς τὴν θέσπισιν τῶν νόμων 2810)54 κατ’ ἀρχὰς καὶ 3562)56 κατόπιν. Ἡ ἀδυναμία ἐκπληρώσεως τῶν ὑποχρεώσεων ἐκ μέρους τῶν ὀφειλετῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἡ ἐπιδίωξις τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν πιστωτῶν καὶ ρευστοποιήσεως τῶν πιστώσεων, ἀφ’ ἑτέρου, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ἐξυγίανσιν τῶν βιωσίμων ἐπιχειρηματικῶν μονάδων. Ἀδυναμία, λέγω, ἐκπληρώσεως τῶν ὑποχρεώσεων ὀφειλομένη κατὰ πρώτιστον λόγον εἰς τὴν ἐπελθοῦσαν ἐν ἔτει 1953 νομισματικὴν μεταρρύθμισιν, ἡ ὁποία εἶχεν ὡς ἄμεσον ἀποτέλεσμα τὴν ὑπέρμετρον ἐπιβάρυνσιν τῶν ὑποχρεώσεων τῶν ὀφειλετῶν ἰδιαιτέρως πληγέντων, ἐκείνων ἐξ αὐτῶν οἱ ὁποῖοι εἶχον συνάψει τὰς ὀφειλάς των εἰς ξένον νόμισμα. Καὶ καθὼς ἅπαντες γνωρίζομεν, τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τῶν ὀφειλῶν αὐτῶν ἀποτελοῦν αἱ λεγόμεναι παγωμέναι πιστώσεις. Κατὰ δεύτερον λόγον ἡ ἀδυναμία προῆλθεν ἐκ τοῦ λόγου, ὅτι δάνεια ληφθέντα ὑπὸ τῶν πάσης φύσεως ἐπιχειρήσεων καὶ ἰδίᾳ τῶν βιομηχανικῶν τοιούτων εἰς ἐποχὴν μεγάλης στενότητος ρευστοῦ χρήματος μὲ τὴν δικαιολογίαν ἀγορᾶς πρώτων ὑλῶν ἢ πρὸς ἀντιμετώπισιν τρεχουσῶν ἀναγκῶν, ἐχρησιμοποιοῦντο διὰ τὴν προμήθειαν μηχανημάτων καὶ ἐγκαταστάσεων, ἢ διὰ τὴν ἐπισκευὴν καὶ ἀνέγερσιν νέων κτιρίων. Καὶ ἦτο φυσικόν, τὰ δάνεια ταῦτα, βραχυπρόθεσμα ὄντα, νὰ μὴ πληρωθοῦν κατὰ τὴν λῆξιν των καὶ νὰ μείνουν παγωμένα. Ὁ νόμος 2810)54, ἀπέβλεψεν ἐν τῇ οὐσίᾳ του, εἰς τὴν ἐξυγίανσιν τῆς ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν τεθείσης ἐπιχειρήσεως, διὰ τῆς βαθμιαίας ρευστοποιήσεως τῶν πιστώσεων καὶ ἱκανοποιήσεως τῶν πιστωτῶν. Παρ’ ὅλον δέ, ὅτι ὁ νόμος οὗτος ὥριζεν, ὅτι ἡ θέσις ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν μιᾶς ἐπιχειρήσεως δὲν κωλύει τὴν παράλληλον λῆψιν κατ’ αὐτῆς παντὸς ἄλλου μέτρου ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως μηδὲ τῆς κηρύξεως τῆς ἐπιχειρήσεως εἰς κατάστασιν πτωχεύσεως ἐξαιρουμένης, ἐν τούτοις, εὐθὺς ἀμέσως ἀνεγνωρίσθη, ὅτι ἡ ἐπίτευξις τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ δὲν συνεβιβάζετο καθόλου μὲ τὴν συνέχισιν τῆς ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως, ἢ τὴν πτώχευσιν τοῦ ὀφειλέτου δι’ ὃν λόγον καὶ ἐπηκολούθησαν διαδοχικὰ νομοθετήματα διὰ τῶν ὁποίων ἐθεσπίσθη ἡ ἀναστολὴ τῆς ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως. Ὁ νόμος 2810 ἀπέτυχε. Καὶ ὄχι μόνον ἀπέτυχεν, ἀλλὰ ἀπετέλεσε καὶ ἕνα ὅπλον καταδολιεύσεως τῶν πιστωτῶν εἰς χεῖρας τῶν κακοπίστων ὀφειλετῶν. Ὅπως εὐφυῶς ἐλέχθη, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ ὅπως ἀνεγράφη καὶ εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τοῦ νόμου 3562, πολλοὶ ὀφειλέται ἔφθασαν νὰ ζητοῦν ὡς ρουσφέτι νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, διότι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ ἐξησφάλιζον τὴν διατήρησιν μιᾶς ἐπιχειρήσεως, ἡ ὁποία δὲν ἦτο βιώσιμος, ἡ ὁποία δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντεπεξέλθῃ εἰς τὰς ὑποχρεώσεις της καὶ θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε κηρυχθῆ εἰς πτώχευσιν. Ἦτο ἕνα μέσον, νὰ διατηρηθοῦν εἰς τὴν ζωὴν μὴ βιώσιμοι ἐπιχειρήσεις ὄχι βέβαια πρὸς ὄφελος τῶν πιστωτῶν. Τοὐναντίον ἡ ἀναγκαστικὴ διαχείρισις εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα νὰ χειροτερεύσῃ ἡ κατάστασις καὶ νὰ ἀποβῇ αἰτία νὰ παγώσουν περαιτέρω πιστώσεις. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον κάμνει μίαν δυσμενῆ μεταχείρισιν τῶν ἐπιχειρήσεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι τελοῦν ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν καὶ ἐπλήρωσαν ἕνα μέρος τῶν ὑποχρεώσεών των.

§59Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Σεῖς εἶσθε ἐναντίον τοῦ θεσμοῦ τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως;

§60Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπῆρξα ἀντίθετος τοῦ νόμου περὶ ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως. Καὶ τότε ἐπεσήμανα τοὺς κινδύνους καὶ ἐπηλήθευσα, δύναμαι νὰ εἴπω, κατὰ τρόπον πολὺ ὀδυνηρόν. Διότι εἶπον τότε, τί εἴδους ἀναγκαστικὴ διαχείρισις εἶναι αὐτή. Ἦλθον κατόπιν ἐπάλληλα νομοθετήματα καὶ ἔδωσαν μίαν ἀναστολὴν τῆς ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως. Μεταξὺ ἄλλων λόγων ἀπέτυχε καὶ λόγῳ τῆς κακῆς ἐκλογῆς τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα ὡρίσθησαν ὡς προσωρινοὶ διαχειρισταί.

§61Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο.

§62Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἕνας ἀπὸ τοὺς κυριωτέρους λόγους εἶναι αὐτός, διότι πρόσωπα ἀκατάλληλα, ἀνίδεα, μὴ ἔχοντα καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν ἐπιχείρησιν, καὶ μὴ ἔχοντα οὐδεμίαν πεῖραν, ὡρίσθησαν προσωρινοὶ διαχειρισταί. Καὶ εἶναι λυπηρόν, ὅτι ὡρίσθησαν μὲ κριτήρια ὄχι ἀντικειμενικὰ ἀλλὰ ἐν πολλοῖς μὲ προσωπικὰ τοιαῦτα. Τὸ ἀποτέλεσμα ὑπῆρξεν ἡ πλήρης ἀποτυχία τοῦ θεσμοῦ καὶ δὲν ἐπροχώρησε τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων. Ἦλθε τότε ὁ νόμος 3562 καὶ ὁ ὁποῖος ἐπιστεύθη, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ λύσῃ τὸ πρόβλημα. Ὁ νόμος 3562 ἦτο ἄρτιος ἀλλὰ πολυδαίδαλος καὶ αὐτὸ ἴσως ἀπετέλεσε καὶ τὸ ἐλάττωμά του... Ὁ νόμος 3562 καθιέρωσε τριπλοῦν σύστημα τῆς προσωρινῆς διαχειρίσεως, ἡ ὁποία εἶναι ἕνα εἶδος νέου θεσμοῦ. Κατόπιν εἶχε τὸν ὅρον εἰδικῆς διαχειρίσεως ἐκ μέρους τῶν πιστωτῶν καὶ τέλος εἶχε τὴν διάταξιν περὶ ἐκκαθαρίσεως τῆς ἐπιχειρήσεως. Καὶ παράλληλα πρὸς τὸ τριπλοῦν αὐτὸ σύστημα εἶχε καὶ μίαν ἐμβρυώδη προσπάθειαν συμβιβασμοῦ χωρὶς καμμίαν πρακτικότητα καὶ ταὐτοχρόνως διετηρεῖτο καὶ ὁ νόμος 2810. Εἴχομεν, λοιπόν, ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν, εἴχομεν τὴν προσωρινὴν ἐκκαθάρισιν ἡ ὁποία, πολλὲς φορές, διήρκει περισσότερον τοῦ δέοντος, εἴχομεν καὶ τὴν ἐκκαθάρισιν ἐκ μέρους τῶν πιστωτῶν καὶ τὴν εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν καὶ τέλος τὴν διαδικασίαν τοῦ συμβιβασμοῦ. Ὁ νόμος αὐτὸς δὲν ἀπέφερε τὸ προσδοκώμενον ἀποτέλεσμα. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἀποτελεῖ τὴν πρώτην πραγματικὴν προσπάθειαν ἀντιμετωπίσεως τοῦ θέματος. Ἀπὸ αὐτῆς τῆς πλευρᾶς εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀναγνωρίσω τιμὴν εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος μᾶς παρουσιάζει τὸ θέμα. Παρουσιάζει ὅμως τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ἱκανὰς ἐλλείψεις, τὰς ὁποίας μὲ ὅλην τὴν ἀγάπην τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν καὶ τὴν ἐκτίμησιν τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς τὴν ἱκανότητά του καὶ πρὸς τὴν πεῖραν του, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὰς ἐπισημάνω. Πρῶτον, θέλω νὰ τὰς ἐπισημάνω διότι ὅπως πολλοὶ συνάδελφοι εἶπον, πολὺ συντόμως, εἶναι δυνατόν, νὰ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ψηφίσωμεν καὶ ἄλλον νόμον. Τὸ θέμα πρέπει νὰ λήξῃ καὶ θὰ λήξῃ μόνον ἂν ὁλοκληρωθῇ ἡ προσπάθεια αὐτὴ ἀλλὰ ὄχι ἀποφασιστικόν. Σᾶς εἶπον, ὅτι καὶ οἱ δύο νόμοι 2810 καὶ 3562 ἀφοροῦν τὸ σύνολον τῶν ἐπιχειρήσεων, τὸ σύνολον τῶν ὀφειλετῶν, τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν. Καὶ οἱ δύο νόμοι ἐπιδιώκουν τὸν ἴδιον ἀντικειμενικὸν σκοπόν, δὲν ὑπάρχει καμμία διάκρισις. Πᾶσα ἀπόπειρα διακρίσεως δὲν στηρίζεται εἰς τὴν πραγματικότητα. Δὲν βλέπω, λοιπόν, διατὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον γίνεται ἡ διάκρισις, καὶ ἐξαιροῦνται αἱ ἐμπορικαὶ ἐπιχειρήσεις. Ἂν ὁ σκοπὸς τοῦ νομοθέτου τοῦ παρόντος νομοσχεδίου ἦτο νὰ ἀποδώσῃ μείζονα σημασίαν —καὶ ὀρθῶς τὸ κάνει τὸ ὑπουργεῖον— εἰς τὴν παραγωγήν, νὰ ἐνισχύσῃ τὴν παραγωγήν, ὁμιλεῖ μόνον περὶ βιομηχανικῶν καὶ βιοτεχνικῶν ἐπιχειρήσεων, ἂν τοῦτο εἶναι ἀληθές, νομίζω, ὅτι δὲν κωλύει τοῦτο, νὰ μὴ διακρίνῃ, νὰ μὴν ἐξαιρέσῃ τὰς ἐμπορικὰς ἐπιχειρήσεις, δεδομένου, ὅτι καὶ αἱ ἐμπορικαὶ ἐπιχειρήσεις συντελοῦν εἰς τὴν ὁλοκλήρωσιν τῆς προσπαθείας τῆς παραγωγῆς. Δὲν δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ παραγωγή, χωρὶς πραγματικῶς τὴν διάθεσιν τοῦ ἐμπορεύματος εἰς τὴν κατανάλωσιν ἡ ὁποία ἀνήκει εἰς τὸ Ἐμπόριον. Ἡ διάκρισις αὐτὴ δὲν δικαιολογεῖται. Ὁ νόμος 3562, εἶναι συνέχεια τοῦ νόμου 2810)54 καὶ τὴν ψήφισίν του κατέστησεν ἀναπότρεπτον ἡ ἀποτυχία τοῦ νόμου 2810. Ὁ θεσμὸς τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως ὅσον καὶ ἂν ἀναγράφεται ἐν τῷ σχετικῷ νόμῳ, ὡς μέσον ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως, ἐν τούτοις δὲν ἐπιδιώκει, εἰς τὴν οὐσίαν σκοπὸν διάφορον ἐκείνου πρὸς τὸν ὁποῖον ἀποβλέπει ὁ νόμος 3562 τοῦ 1956. Ἐν πρώτοις, ἀμφότεροι οἱ νόμοι καλύπτουν τὸ σύνολον τῶν ὀφειλετῶν καὶ τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν. Καὶ ὁ νόμος 2810)54 περὶ ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως καὶ ὁ νόμος 3562)56, περιλαμβάνουν πάσας τὰς ἐπιχειρήσεις τόσον τὰς βιομηχανικὰς καὶ βιοτεχνικὰς ὅσον καὶ τὰς ἐμπορικὰς τοιαύτας, ὅπως ἐπίσης ἀμφότεροι καλύπτουν πάσας τὰς ὀφειλὰς ἄνευ οὐδεμιᾶς διακρίσεως τῆς αἰτίας ἐκ τῆς ὁποίας προέρχονται αὗται, εἴτε δηλαδή, προέρχονται ἐξ ὀφειλῶν εἰς δολλάρια ἢ δραχμὰς πρὸς Τραπέζας ἢ ἰδιώτας, εἴτε ἐκ τοιούτων πρὸς τὸ Δημόσιον, τὸ ΙΚΑ καὶ τοὺς διαφόρους Ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμούς, ἐκ φόρων εἰσφορῶν, προσαυξήσεων, προστίμων κλπ. Πέραν ὅμως, αὐτοῦ, τὸ νομοσχέδιον ἀποκλείει τὰς ἐπιχειρήσεις ταύτας τοῦ συμβιβασμοῦ χωρὶς νὰ ἐξετάσῃ ἂν αὗται κατὰ τὸ στάδιον τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως, ὑπὸ τὴν ὁποίαν τελοῦν, κατέδειξαν, ὅτι εἶναι βιώσιμοι. Διότι, ὑπάρχουν τοιαύτης φύσεως ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ στάδιον τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως, ἐξώφλησαν πλέον τοῦ ἡμίσεος τῶν ὀφειλῶν των, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον καταδεικνύει προσπάθειαν περισυλλογῆς καὶ βιωσιμότητα. Ὑπέρ τῆς ἴσης μεταχειρίσεως συνηγορεῖ ἐπὶ πλέον, τὸ γεγονός, ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται ἀπασχολοῦν ἕνα σημαντικὸν ἀριθμὸν προσωπικοῦ ἐργατοϋπαλλήλων, ὥστε ἡ ἴση μεταχείρισίς των, νὰ πρέπει ν’ ἀντιμετωπισθῇ καὶ ἀπὸ κοινωνικῆς πλευρᾶς. Φρονῶ, ὅτι τὸ σημεῖον αὐτὸ εἶναι βασικὸν καὶ πρέπει ν’ ἀντιμετωπισθῇ, υἱοθετουμένης καὶ ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ, τῆς σχετικῆς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν παμψηφεὶ ἐδέξατο ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή. Θὰ ἠδύνατο, ἂν κρίνεται ἀπαραίτητον, νὰ τεθῇ καὶ ὅρος διὰ τὰς ὑπὸ ἀναγκαστικὴν διαχείρισιν ἐμπορικὰς ἐπιχειρήσεις ἡ ἐξόφλησις τοῦ 50% τοῦ ἀρχικοῦ χρέους των ἢ καὶ ἀκόμα, ἡ ἀπασχόλησις προσωπικοῦ ἐργατοϋπαλληλικοῦ ἄνω τῶν 30 προσώπων. Πέραν ὅμως, αὐτῆς τῆς παρατηρήσεως, θὰ εἶχα νὰ σημειώσω, ὅτι τὸ ἄρθρον 7 τοῦ Νομοσχεδίου, δὲν ἐπιτρέπει μείωσιν τῆς βασικῆς ὀφειλῆς, οὐδὲ τὴν ὁλικὴν διαγραφὴν τῶν συνεπειῶν τῆς ὑπερημερίας καὶ τῶν προστίμων, κατ’ ἀντίθεσιν πρὸς τὸ καταργούμενον ἄρθρον 24 τοῦ Νόμου 3562)54, τὸ ὁποῖον ἐν παραγράφῳ 4, μόνον δὲν ἀποκλείει, ἀλλὰ καὶ ρητῶς ἐπιτρέπει τὸν περιορισμὸν καὶ αὐτῆς ἀκόμα τῆς βασικῆς ὀφειλῆς. Δὲν γνωρίζω τὰς σκέψεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Νομίζω, ὅμως, ὅτι αὐτὸς ὁ περιορισμὸς θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ δυσαρέστους συνεπείας ἐπὶ τῆς λειτουργίας τοῦ ὅλου συστήματος τοῦ συμβιβασμοῦ. Διότι καὶ τὴν σύναψιν αὐτοῦ θὰ καταστήσῃ ἐνδεχομένως δυσχερῆ, ὅταν μάλιστα μέγα μέρος τῆς ὀφειλῆς προέρχεται ἀπὸ πρόστιμα καὶ ὑπερημερίας καί, ὅταν ἀκόμα, εἰς πάρα πολλὰς περιπτώσεις τὰ καταβληθέντα ποσὰ διὰ πρόστιμα ὑπερημερίας, καλύπτουν μέγα μέρος τῆς βασικῆς ὀφειλῆς, ὡς καὶ ὁλόκληρον τὸ κεφάλαιον αὐτῆς, κυρίως ὅμως, ἐνδέχεται νὰ δυσχεράνῃ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὅρων αὐτοῦ, ὁπότε θὰ κινδυνευθῇ νὰ καταρρεύσῃ τὸ ὅλον σύστημα. Νομίζω λοιπόν, ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωμεν κἄποιαν ἐλευθερίαν, τὴν ὁποίαν εἶχε τὸ προηγούμενον νομοσχέδιον, ὥστε ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ μὴ δεσμεύεται, διὰ νὰ φθάσῃ εἰς ἀποτέλεσμα καὶ νὰ μὴ προσκόπτῃ ἡ ἐκτέλεσις τοῦ συμβιβασμοῦ.

§63Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἁπλῶς διὰ νὰ διευκρινίσωμεν τὴν ἄποψίν σας, ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο. Ἐξ ὅσων ἐνθυμοῦμαι, τὸ ἄρθρον 7 τοῦ νόμου 3562 προβλέπει τὸν συμβιβασμὸν δι’ ὡρισμένας ἐπιχειρήσεις καὶ δι’ ὡρισμένας ὀφειλάς. Δηλαδή, πρῶτα προβλέπει τὸν συμβιβασμὸν διὰ τὸ Δημόσιον καὶ διὰ τὸ Ι.Κ.Α. μόνον.

§64Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, δι’ ὅλους προβλέπει συμβιβασμόν.

§65Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἐὰν ἔχετε τὴν καλωσύνην νὰ διαβάσετε πάλιν τὸ ἄρθρον τὸ ὁποῖον προηγουμένως ἀνεγνώσατε. Ἐπειδὴ ἀναφέρετε κατ’ ἐπανάληψιν πρόστιμα κλπ., ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω, ὅτι καὶ τὸ νομοσχέδιον δίδει τὴν εὐχέρειαν τῆς διαγραφῆς τῶν προστίμων.

§66Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, κ. ὑπουργέ.

§67Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν δίδει μόνον τὴν διαγραφὴν τῶν τόκων καὶ λέγει λελογισμένην.

§68Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ σᾶς εἴπω, τὶ λέγει τὸ νομοσχέδιον διὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ συμβιβασμοῦ: «Τὸ Συμβούλιον στερεῖται τοῦ οἱουδήποτε δικαιώματος ..... ....... εἰς λελογισμένην μείωσιν τῶν τόκων καὶ τῶν συνεπειῶν τῆς ὑπερημερίας ἐκ προσθέτων κλπ.». Δηλαδή, περιλαμβάνει τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς προσθέτους συνεπείας, αὐτὰς δύναται ἁπλῶς νὰ τὰς μειώσῃ.

§69Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Εἶναι μόνον ὡς πρὸς τοὺς τόκους.

§70Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, σᾶς κάμνω τὴν διευκρίνισιν αὐτήν. Βεβαίως, ἐξεγείρεται ἡ συνείδησίς μου ἐναντίον τῶν παγωμένων αὐτῶν ὀφειλετῶν, ἀλλὰ ἐδῶ πηγαίνομεν νὰ ξεκαθαρίσωμεν τὴν κατάστασιν καὶ νομίζω, ὅτι δὲν θὰ τὴν ξεκαθαρίσωμεν τὴν κατάστασιν αὐτήν. Ὅταν λέγωμεν, ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ θὰ πληρώσουν τὸ σύνολον τῆς ὀφειλῆς καὶ τοὐλάχιστον ἕνα μέρος τῶν τόκων ἢ τῶν προσαυξήσεων, δὲν κάμνομεν τίποτε. Οὐσιαστικῶς δὲν κάμνομεν τίποτε. Θὰ πρέπει νὰ πληρώσουν τοὺς τόκους μειωμένους. Τὸ νομοσχέδιόν σας ἀναμφισβητήτως, θὰ ἔχῃ καλὰ ἀποτελέσματα, ἀλλὰ φοβοῦμαι, ὅτι μὲ τὸν κίνδυνον μήπως παρεξηγηθῆτε δὲν δίδετε μίαν εὐχέρειαν διὰ νὰ πληρωθοῦν αἱ παγωμέναι πιστώσεις. Ἐδῶ ἔρχονται ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ὀφείλουν τόκους ὑπερημερίας ἢ πρόστιμα καὶ πληρώνουν καὶ ἄλλα τόσα ἐν τῷ συνόλῳ. Ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι μὲ βασικὴν ὀφειλὴν 200.000 δραχμῶν χρεωστοῦν σήμερον 600.000. Κύριε ὑπουργέ, ἐὰν θέλωμεν νὰ λύσωμεν τὸ θέμα τῶν παγωμένων πιστώσεων, προσπαθήσατε νὰ τὸ ἐφαρμώσητε, ἀλλ’ ὄχι ὅπως ἔχει τὸ νομοσχέδιον. Τὸ σημεῖον αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ προσέξωμεν, κ. ὑπουργέ, διότι ἄλλως φοβοῦμαι, ὅτι θὰ προσκόψωμεν. Ἐάν, κ. ὑπουργέ, δεχθῆτε καὶ τὰς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας ἐξέθεσα καὶ ὁλοκληρώσωμεν τὸ νομοσχέδιον, νομίζω, ὅτι θὰ λύσῃ τὸ πρόβλημα καὶ κατὰ τοῦτο τὸ τονίζω αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ὅτι εἶσθε ἄξιος συγχαρητηρίων διὰ τὸν νομοσχέδιον αὐτό. Ὅσοι δὲν ἐμπέσουν εἰς τὸν συμβιβασμὸν καὶ δὲν θὰ ἐμπέσουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ κριθοῦν τοὐλάχιστον, ὅτι δὲν εἶναι βιώσιμοι, αὐτὸς νομίζω εἶναι ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου, ὅσαι ἐπιχειρήσεις δὲν εἶναι βιώσιμοι νὰ δώσωμεν εἰς αὐτὰς τὴν εὐχέρειαν νὰ πληρώσουν μὲ εὐκολίας καὶ νὰ ζήσουν. Αἱ ἄλλαι ἐπιχειρήσεις τὶ θὰ γίνουν; Εἶναι καὶ αὐτὸ ἕνα σημεῖον, τὸ ὁποῖον νὰ ἐξετάσετε. Δηλαδή, διατηρεῖται καὶ πάλιν μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ τὸ πολυδαίδαλον σύστημα τῆς ἀναγκαστικῆς διαχειρίσεως τοῦ νόμου 3562, ἐνῷ ὅλα αὐτὰ πλέον, νομίζω, μετὰ τὸν συμβιβασμόν, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὴν ὁριστικὴν λύσιν, θὰ πρέπει νὰ λείψουν. Ὅσαι ἐπιχειρήσεις δὲν συμβιβαστοῦν, αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις θὰ τεθοῦν πλέον ὑπὸ τὴν ἀναγκαστικὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ νόμου 3562, ὄχι νὰ προχωρήσῃ ἡ ἀναγκαστικὴ ἐκτέλεσις τῶν διατάξεων τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας. Διότι, ἐδῶ ἔχομεν μίαν λεπτὴν πτυχὴν τῆς ὅλης ὑποθέσεως, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ προσέξωμεν. Ἔχομεν νὰ κάμωμεν μὲ βιομηχανικὰς μονάδας, αἱ ὁποῖαι θὰ πρέπει κατὰ κάποιον τρόπον νὰ πλειστηριασθοῦν, αὐτὰ τὰ μηχανήματα νὰ μὴ βγοῦν εἰς τὸν πλειστηριασμὸν ὡς παληοσίδερα καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς δὲν εἶμαι ὑπὲρ τοῦ συστήματος τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι τὸ κάθε ἐξάρτημα βγαίνει χωριστὰ εἰς τὸν πλειστηριασμόν, ἀλλὰ νὰ βγῇ ὡς σύνολον. Εὑρίσκω, ὅτι θὰ πρέπει, διὰ νὰ μὴ διατηρήσωμεν αὐτὸ τὸ πολυδαίδαλον σύστημα, νὰ καθορίσωμεν, ὅτι ὅσαι ἐπιχειρήσεις δὲν θὰ μποῦν εἰς τὸν συμβιβασμόν, θὰ μποῦν εἰς τὴν εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ νόμου 3562. Αὐτὴ εἶναι ἡ τελευταία παρατήρησίς μου. Κύριε ὑπουργέ, παίρνοντας ἀφορμὴν ἀπὸ μίαν παρατήρησιν καὶ τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἐργατῶν, σᾶς εἶπα προηγουμένως, ὅτι τάσσομαι εἰς τὸ νὰ δοθῇ μία μεγαλυτέρα εὐχέρεια, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ὅρους συμβιβασμοῦ, ἂν κριθῇ, ὅτι πρέπει μία ἐπιχείρησις νὰ διατηρηθῇ, νὰ εἶναι βιώσιμος, νὰ τῆς κάμωμεν ὅσον τὸ δυνατὸν γενναιοτέρους συμβιβασμούς. Κάμνω μίαν ἐξαίρεσιν, ὅσον ἀφορᾷ τὰς αἰτήσεις διὰ μισθοὺς καὶ ἡμερομίσθια. Ἐκεῖ δὲν πρέπει νὰ ὑπάρξῃ οὐδεμία ἐπιείκεια. Αἱ αἰτήσεις διὰ μισθοὺς καὶ ἡμερομίσθια πρέπει νὰ προστατευθοῦν. Οἱ ἄνθρωποι ποὺ δουλεύουν μὲ τὸν ἱδρῶτα των δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰδοῦν τὸ ἡμερομίσθιόν των ὑπαγόμενον εἰς κανενὸς εἴδους συμβιβασμόν. Εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον τάσσομαι ἀπολύτως μὲ τὴν ἄποψιν ποὺ διατυπώνει ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία Ἐργατῶν Ἑλλάδος. Αὐτὰ εἶχα νὰ σᾶς εἴπω. Νομίζω, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ πολὺ συνεκίνησε καὶ δηλητηριάζει τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου καὶ εἶναι φυσικόν, ὅταν ἀκούωμεν ἕναν ἀριθμὸν 2 ἑκατομμυρίων παγωμένων πιστώσεων, 2½ κατ’ ἄλλους, καὶ ἡ οἰκονομικὴ ζωὴ τοῦ τόπου νὰ ἐπηρεάζεται καὶ ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς νὰ συγκινῆται καὶ ἐπηρεάζεται, συντελούσης καὶ τῆς ἐκμεταλλεύσεως, ἡ ὁποία ἀσκεῖται, ἐν προκειμένῳ. Αὐτὸ εἶναι ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ τὸ παρακολουθήσῃ σύσσωμος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, διότι εἶναι ἀπὸ τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἐπισύρουν τὴν προσοχήν, ὅπως ἐπέσυρε τῆς Κυβερνήσεως, καὶ τῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. ὑπουργός, ὁ ὁποῖος ἔδειξε τοιαύτην γενναιότητα, θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα μέχρι τέλους καὶ θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐδέχετο ἡ Βουλὴ νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ Νομοσχέδιον κατ’ ἀρχήν, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐγγεγραμμένοι εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν νὰ ὁμιλήσουν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον;

§72Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι μία συνέχισις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς θὰ ὑπεβοήθει ὥστε, ἐν συνεχείᾳ, εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, ἐνδεχομένως, νὰ περιορισθῇ τὸ πλῆθος τῶν τροπολογιῶν ποὺ ὑπάρχει καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ ἔχῃ, ἐνδεχομένως, σχηματίσει ἀπόψεις εἰς τὸ νὰ μετατοπισθῇ καὶ νὰ δεχθῇ ὡρισμένας τροπολογίας. Ἑπομένως, ἂν συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, θὰ ἐξοικονομήσωμεν τὸν χρόνον αὐτὸν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Δι’ αὐτὸ νομίζομεν, ὅτι θὰ πρέπει ἀπόψε, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ δεχθῶμεν τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, νὰ συνεχίσωμεν τὴν Δευτέραν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς μὲ μίαν συντομωτέραν διαδικασίαν καὶ ἐν πεποιθήσει, ὅτι ὑποβοηθῶμεν τὴν συζήτησιν τῶν ἄρθρων.

§73Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Θὰ ἐπεθύμουν νὰ συγκεράσωμεν τὰς ἀπόψεις. Νὰ δεχθῶμεν κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον καὶ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ πρώτου ἄρθρου νὰ κάμωμεν τὴν ἀνάπτυξιν.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον συμβιβάζονται αἱ ἀπόψεις αἱ διϊστάμεναι καὶ παρακαλῶ νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχήν, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ πρώτου ἄρθρου θὰ γίνῃ εὐρυτέρα ἡ ἀνάπτυξις καὶ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου.

§75ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 3562)56». Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§77ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ. μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 10.10′ μ. μ.).