1957.05.24

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 5η

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 24 Μαΐου 1957

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.20′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Κλῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΚΛΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως ἐκφράσεως ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ὁ συναρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων κ. Σ. Βενιζέλος, ἔχει τὸν λόγον.

§4Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, παρ’ ὅλην τὴν σοβαρότητα, τὴν ὁποίαν ἐμφανίζουν τὰ γενικώτερα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἐθίγησαν ἀπὸ τοὺς διαφόρους ὁμιλητὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ πρόθεσίς μου εἶναι νὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὰ θέματα ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων ἐζήτησε τὴν ἔκτακτον σύγκλησιν τῆς Βουλῆς. Θὰ προσπαθήσω νὰ περιορίσω καὶ τὸν ἑαυτόν μου ἐντὸς τοῦ χρονικοῦ ὁρίου, τὸ ὁποῖον ἐπεβλήθη χθὲς ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς. Πέντε εἶναι τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ θίξω: Τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ, τὸ Κυπριακόν, ἡ ἐπιστολὴ Σαρπέρ, αἱ ἀτομικαὶ βάσεις καὶ θὰ τελειώσω μὲ τὸ πολιτικὸν θέμα. Ἐν σχέσει μὲ τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν, ἀμφιβάλλω δὲ ἂν καὶ αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις γνωρίζῃ σήμερον ποῖαι εἶναι αἱ ὑποχρεώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀνελήφθησαν διὰ τῆς ὑπογραφείσης συμφωνίας. Διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐτόνισεν, ὅτι σημασίαν θὰ ἔχουν αἱ διμερεῖς συμφωνίαι, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ ἐπακολουθήσουν τὴν ὑπογραφήν. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δύναται νὰ διαδραματίσῃ ἕνα σημαντικὸν ρόλον εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν, λόγῳ τοῦ κύρους, τὸ ὁποῖον διαθέτει εἰς τὰς Ἀραβικὰς χώρας. Φοβοῦμαι, ὅμως, ὅτι ἡ ὑπογραφὴ ὡς αὕτη ἐγένετο, μὲ τὴν προχειρότητα, μεθ’ ἧς ἐγένετο, θὰ μᾶς ἀποκλείσῃ τοῦ δικαιώματος νὰ παίξωμεν τὸν σημαντικὸν αὐτὸν ρόλον. Θὰ ἔπρεπε, πρὶν θέσωμεν τὴν ὑπογραφήν μας, νὰ δηλώσωμεν εἰς τοὺς φίλους μας Ἀμερικανούς, ὅτι δεχόμεθα κατ’ ἀρχὴν τὴν εἴσοδον εἰς τὸ Δόγμα Αϊζενχάουερ, ὑπὸ τὸν ἀπαράβαστον ὅρον, ὅτι ὁλόκληρος ὁ Ἀραβικὸς κόσμος θὰ προσεχώρει. Διότι ἀντιλαμβάνεσθε πόσον σοβαρὸν εἶναι τὸ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς μίαν συμφωνίαν, εἰς τὴν ὁποίαν μόνον ὁμὰς Ἀραβικῶν χωρῶν συμμετέχει καὶ νὰ λάβωμεν θέσιν ἔναντι τῆς ἄλλης. Καὶ δὲν πρέπει νὰ παραγνωρίζωμεν ὅτι τὸ Δόγμα Αϊζενχάουερ μᾶς συνδέει, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, μὲ τὸ Σύμφωνον τῆς Βαγδάτης, μὲ τὸ ὁποῖον ἡ ἀντίθεσίς μας εἶναι ἀπόλυτος. Τὸ Σύμφωνον τῆς Βαγδάτης, εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον διῄρεσε τὸν Ἀραβικὸν κόσμον καὶ εἶχεν ὡς μοιραίαν συνέπειαν τὴν ἐνεργὸν πλέον ἀνάμιξιν τῆς Ρωσίας μέσα εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Μέσης Ἀνατολῆς. Κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ σοβαρῶς ὅτι διὰ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμφωνίας ἀνελήφθησαν δεσμεύσεις καὶ ὑποχρεώσεις. Δὲν ἔχω ἀνάγκην κἂν τῆς τελευταίας δηλώσεως τοῦ κ. Ρίτσαρντς ἀλλὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διανοηθῇ κανεὶς ἐξ ὑμῶν ὅτι ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ Προέδρου τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε μίαν τόσον σοβαρὰν ἀποστολήν, ἦλθεν ἐδῶ, παρέτεινε τὴν παραμονήν του ἐπὶ 48 ὥρας, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ὑπογράψῃ μίαν συμφωνίαν φιλολογικοῦ περιεχομένου; Προχθές, ἢ μᾶλλον κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν τῆς συζητήσεως, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ἐκ μέρους τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ἐζητήθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ μᾶς δηλώσῃ ποῖαι χῶραι ἔχουν μέχρι σήμερον προσχωρήσει εἰς τὸ Δόγμα Αϊζενχάουερ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, παρ’ ὅλον ὅτι ὑπεσχέθη νὰ φέρῃ τὰ ὀνόματα τῶν χωρῶν, δὲν τὰ προσεκόμισε μέχρι σήμερον. Ἐὰν αἱ ἰδικαί μου πληροφορίαι εἶναι ἀκριβεῖς, καὶ δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ δηλώσω ὅτι προέρχονται ἀπὸ τὸ διεθνοῦς κύρους περιοδικὸν «ΤΑΪΜ», ἡ θέσις τῶν διαφόρων χωρῶν τῆς περιοχῆς Μέσης Ἀνατολῆς καὶ γενικώτερον τοῦ Ἀραβικοῦ κόσμου, ἔχει ὡς ἑξῆς: Πέντε χῶραι προσεχώρησαν ὁλοψύχως εἰς τὸ Δόγμα, δηλαδὴ αἱ τέσσαραι χῶραι τοῦ Συμφώνου τῆς Βαγδάτης, Τουρκία, Ἰράν, Ἰράκ, Πακιστὰν καὶ ἡ Ἑλλάς. Εἰς τοῦτο δέον νὰ προστεθῇ καὶ τὸ Ἰσραήλ, τὸ ὁποῖον προσεχώρησεν ἐκ τῶν ὑστέρων, καὶ μετά τινας ἀμφιταλαντεύσεις καὶ ἤδη ἔχει προκληθῆ ζωηροτάτη ἀντίδρασις ἐντὸς τοῦ Ἰσραηλινοῦ Κοινοβουλίου καὶ ὑπάρχει κίνδυνος ἀνατροπῆς τῆς Κυβερνήσεως Μπὲν Γκουριόν. Τέσσαρες χῶραι ὑπέγραψαν δήλωσιν περὶ ἀντιθέσεώς των κατὰ τοῦ διεθνοῦς κομμουνισμοῦ, χωρὶς νὰ προχωρήσουν ἐπισήμως εἰς τὸ Δόγμα. Καὶ εἶναι ἡ Σαουδικὴ Ἀραβία, ὁ Λίβανος, ἡ Λιβύη καὶ ἡ Αἰθιοπία. Εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν πρόκειται νὰ προστεθῇ καὶ τὸ Μαρόκον, τὸ ὁποῖον ἐπεσκέφθη τελευταῖον ἐξ ὅλων τῶν χωρῶν ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ Προέδρου τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Μία χώρα, τὸ Ἀφγανιστάν, προέβη εἰς ἀόριστον δήλωσιν περὶ εὐρύνσεως τῶν σκοπῶν τῆς Ἀμερικῆς ἐν Μέσῃ Ἀνατολῇ καὶ δύο χῶραι, αἱ ἀσκήσασαι τὸ δικαίωμα τῆς αὐτοδιαθέσεως, τὸ Σουδὰν καὶ ἡ Ὑεμένη, ὑπεδέχθησαν ψυχρὰ τὸν κ. Ρίτσαρντς καὶ τελικῶς ἠρνήθησαν νὰ προσχωρήσουν. Αἱ ὑπόλοιπαι τρεῖς χῶραι, Αἴγυπτος, Συρία καὶ Ἰορδανία, δὲν προσεκάλεσαν κἂν τὸν κ. Ρίτσαρντς νὰ τὰς ἐπισκεφθῇ. Καὶ διερωτῶμαι, κύριοι βουλευταί, ἐφ’ ὅσον οὕτως ἐμφανίζεται ἡ κατάστασις, διατὶ ἐσπεύσαμεν ἡμεῖς νὰ προσχωρήσωμεν μὲ τόσην προχειρότητα; Δὲν ἦτο καλύτερον νὰ δηλώσωμεν τὴν κατ’ ἀρχὴν προσχώρησίν μας ἀλλὰ νὰ περιμένωμεν νὰ ἴδωμεν ποῖαι χῶραι πρόκειται νὰ συμμετάσχουν καὶ ποῖαι ὄχι; Ἐπεβάλλετο μία μεγαλυτέρα ἐπιφυλακτικότης ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ἡ διαφωνία μας ὑφίσταται. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τοῦ Κυπριακοῦ, ἡ Κυβέρνησις ἐπαρκῶς ἐθριαμβολόγησε μετὰ τὴν ἐπιστροφὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν ἐκ τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, διότι κατώρθωσε νὰ ἐπιτύχῃ μίαν περιφανῆ νίκην καὶ κατετρόπωσε τὸν ἀντίπαλόν του, διὰ τῆς ὑπογραφῆς τῆς προτάσεως Μένον. Ἔκτοτε παρῆλθεν τέσσαρες μῆνες, χωρὶς νὰ σημειωθῇ οὐδὲ ἡ παραμικρὰ πρόοδος εἰς τὴν Κυπριακὴν ὑπόθεσιν. Ἡ Ἀντιπολίτευσις, κατὰ τὴν πρώτην ἐκείνην συζήτησιν, ἔφερε σοβαρὰς ἀντιρρήσεις καὶ ἐπέκρινε τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι δὲν ἠθέλησε νὰ ἐκμαιεύσῃ ἀπόφασιν εἴτε εἰς τὴν Γενικὴν Συνέλευσιν, εἴτε εἰς τὴν Πολιτικὴν Ἐπιτροπήν, διὰ νὰ πληροφορηθῇ ποῖαι εἶναι αἱ ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀναλαμβάνει ἡ κατέχουσα Δύναμις. Διότι, πολὺ φοβούμεθα, ὅτι θὰ παρέλθῃ τὸ διάστημα μέχρι τῆς νέας Συνελεύσεως καὶ ἡ Ἀγγλία δὲν πρόκειται νὰ προβῇ εἰς καμμίαν διαπραγμάτευσιν, τοὐλάχιστον αὐτὰ λέγουν τὰ γεγονότα μέχρι σήμερον. Καὶ ἐρωτῶ, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, θὰ ἐμφανισθῆτε καὶ πάλιν ἐνώπιον τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, διὰ νὰ ζητήσητε τὸ δικαίωμα τῆς αὐτοδιαθέσεως τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ, τὸν ὁποῖον μὲ τόσην εὐκολίαν ἐγκαταλείπετε μόλις σᾶς ἐμφανισθῇ μία συμβιβαστικὴ πρότασις; Κύριοι βουλευταί, δὲν μένει εἰς ἐμὲ καμμία ἀμφιβολία ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἀφ’ ἧς ἐσχηματίσθη, ἔχει ἐγκαταλείψει τὸ θέμα τῆς αὐτοδιαθέσεως καὶ τοῦτο προκύπτει σαφῶς ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι δὲν ἀνέφερεν εἰς τὰς προγραμματικάς της δηλώσεις οὐδεμίαν φορὰν τὴν λέξιν αὐτοδιάθεσις. Ἡ Κυβέρνησις, εἶμαι βέβαιος, καὶ τὸ εἶπον κατὰ τὴν τελευταίαν μου ὁμιλίαν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἐπεδίωκε συμβιβαστικὴν λύσιν καὶ αὐτὸ θὰ ἦτο μία πολιτική, ὅπως εἶπον καὶ τότε, Δὲν ἐτόλμησε νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν συμβιβαστικὴν αὐτὴν λύσιν, ἡ ὁποία ἀπέβλεπεν εἰς αὐτοκυβέρνησιν, ἐν ὄψει τῶν ἐκλογῶν. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατηγορία, τὴν ὁποίαν ἔχομεν νὰ ἀπευθύνωμεν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὅταν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων ἐζήτησε πρὸ τῆς ἀναχωρήσεως τῆς Ἀντιπροσωπείας διὰ τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη νὰ ὑπογραφῇ ψήφισμα ἀπὸ τὴν ὁλότητα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας διὰ τὸ αἴτημα τῆς αὐτοδιαθέσεως, ἡ Κυβέρνησις καὶ τότε ἠρνήθη νὰ τὸ πράξῃ. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι πρέπει νὰ μείνωμεν σύμφωνοι ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, διότι, ἐὰν διαφωνῆτε, πρέπει σαφῶς νὰ τὸ δηλώσητε, μὴ ἐλπίζητε ὅτι εἶναι δυνατόν, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ Συντηρητικὴ Κυβέρνησις εἰς τὴν Ἀρχήν, ὅτι θὰ ἠμπορέσητε νὰ εὕρητε λύσιν ἀνεκτήν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχητε λύσιν καὶ διὰ τοῦτο πρέπει σταθερῶς καὶ ἀκλονήτως νὰ ἐμφανισθῶμεν ἐνώπιον τοῦ Ο.Η.Ε., διεκδικοῦντες ὡς μοναδικὸν αἴτημα τὸ δικαίωμα τῆς αὐτοδιαθέσεως, δηλοῦντες ὅτι οὐδεμία ἄλλη λύσις ἢ πρότασις μᾶς ἐνδιαφέρει. Οὕτω μόνον θὰ σώσωμεν καὶ τὴν ἀξιοπρέπειάν μας καὶ θὰ δώσωμεν τὴν ἐντύπωσιν εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν διαφόρων κρατῶν τὰ ὁποῖα συμπαθοῦν τὴν Κυπριακὴν ὑπόθεσιν, ὅτι ἡ ἐπιμονή μας αὐτὴν τὴν φορὰν εἶναι σοβαρά. Καὶ ἔρχομαι ἤδη εἰς τὴν ἐπιστολὴν Σαρπέρ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, μόνον τὸν ἑαυτόν του πρέπει νὰ αἰτιᾶται, ἐὰν ὁ Σαρπὲρ εὑρῆκεν ἐπιχείρημα νὰ ἀπευθύνῃ τὴν γνωστὴν ἐπιστολὴν εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη, διότι, ὁμολογῶ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐνήργησε μὲ ἀσυγχώρητον ἐλαφρότητα. Πῶς ὁ ἴδιος διενοήθη ὅτι εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ ἐκστομίσῃ, εἴτε ὑπὸ μορφὴν ἐρωτήσεως, πρὸς τὸν Τοῦρκον ἀντιπρόσωπον, εἴτε ὑπὸ μορφὴν προτάσεως πρὸς τὴν Ἀγγλικὴν ἀντιπροσωπείαν, ὅτι δέχεται νὰ δηλώσῃ ὅτι οὐδέποτε θὰ ζητήσῃ τὴν Ἕνωσιν τῆς Κύπρου. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, δὲν θέλω μὲ αὐτὸ νὰ σᾶς κατηγορήσω ὅτι ἐγκατελείψατε τὴν Κυπριακὴν ὑπόθεσιν, ἀποτελεῖ, ὅμως, διὰ νὰ μὴ χρησιμοποιήσω βαρύτερον ὅρον, ἀποτελεῖ ἔλλειψιν σοβαρότητος, τὸ ὅτι ἠμπορέσατε νὰ διατυπώσητε μίαν τοιαύτην φράσιν, ἡ ὁποία στερεῖ τὸν Κυπριακὸν λαὸν τοῦ μόνου δικαιώματος, τὸ ὁποῖον συγκινεῖ κἄθε Ἑλληνικὴν ψυχήν, δηλαδὴ τοῦ νὰ ἀποφανθῇ ἐνδεχομένως ἐὰν τοῦ δοθῇ τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ τὴν Ἕνωσιν μὲ τὴν Ἑλλάδα. (Χειροκροτήματα). Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, κατέστησε τὴν θέσιν του ἀκόμη πλέον δυσχερῆ διὰ τῆς ἀπαντήσεως, τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ ἐπιχείρημα τὸ ὁποῖον ἐχρησιμοποίησεν ὁ Σαρπὲρ διὰ νὰ ἀπευθύνῃ τὴν γνωστὴν ἐπιστολήν, διὰ τῆς ὁποίας κατηγόρησεν ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Ἑλλάδος δὲν εἶναι ἀξιόπιστον πρόσωπον, διότι ἄλλα λέγει εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη καὶ ἄλλα λέγει ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Οὔτε εὑρίσκομεν ἐπαρκῆ τὴν ἀπάντησιν, ἡ ὁποία ἐδόθη ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ τοῦ μονίμου ἀντιπροσώπου εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη, διότι, τὸ νὰ ἰσχυριζώμεθα, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ὅταν ζητῇ κανεὶς τὴν τιμὴν ἑνὸς σπιτιοῦ δὲν συνεπάγεται τοῦτο καὶ ἀγορὰν τοῦ σπιτιοῦ, δὲν εἶναι σοβαρὸν ἐπιχείρημα. Αὐτὰ μὲν ὡς πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Τί νὰ εἴπω, ὅμως, διὰ τὰς ἐπιπολαιότητας, αἱ ὁποῖαι διεπράχθησαν ἐπανειλημμένως ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἄνευ Χαρτοφυλακίου; Θὰ ἀναφέρω ὡρισμένα γεγονότα, διότι δὲν θὰ ἐδικαιούμην νὰ ἀπευθύνω τοιαύτην μομφήν, ἐὰν δὲν εἶχον τὰ στοιχεῖα. Προχθὲς ἀκόμη, ὁμιλῶν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι τὸ Ἀμερικανικὸν Κογκρέσσον δὲν ἦτο διατεθειμένον νὰ ψηφίσῃ τὰς πιστώσεις, τὰς ὁποίας ἐζήτει ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν δι’ οἰκονομικὴν βοήθειαν καὶ διὰ νὰ κατανικήσῃ τὴν ἀντίδρασιν τοῦ Κογκρέσσου, ἠναγκάσθη νὰ θέσῃ ἐντὸς τοῦ Δόγματος καὶ στρατιωτικοὺς σκοπούς. Δηλαδὴ θέλει νὰ σᾶς εἴπῃ ὅτι ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἐξηπάτησε τὸ Κογκρέσσον, ἄλλος ἦτο ὁ σκοπὸς τοῦ Δόγματος καὶ ἄλλος ἐνεφανίσθη διὰ νὰ ὑπερνικήσῃ τὴν ἀντίδρασιν τοῦ Κογκρέσσου. Οὔτε ἔχει βάσιν τὸ γεγονὸς τὸ ὁποῖον εἶπεν ὅτι ἡ Ἀμερικὴ ἐπιδιώκει τὴν συνένωσιν τοῦ Ἀραβικοῦ κόσμου διὰ νὰ κτυπήσῃ καὶ τὰ τελευταῖα ὑπολείμματα τῆς Ἀγγλικῆς ἀποικιοκρατίας. Ὁ κ. Κασιμάτης θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ ὅτι ἡ Ἀμερική, ἡ ὁποία ἔχει τὴν ἡγεσίαν τοῦ Δυτικοῦ κόσμου ἔχει τεράστια συμφέροντα εἰς τὴν ὑδρόγειον σφαῖραν καὶ ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ζητήσῃ τὴν βοήθειαν ὄχι μόνον τῆς Ἀγγλίας, ἀλλὰ καὶ τῶν μικροτέρων κρατῶν καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑποστηριχθῇ σοβαρῶς ὅτι πάει νὰ κτυπήσῃ καὶ τὰ τελευταῖα ὑπολείμματα τῆς ἀποικιοκρατίας, ὡς εἶπεν ὁ κ. Κασιμάτης. Ἕνα ἄλλο σημαντικὸν γεγονός, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ ἔχῃ σοβαρωτάτας συνεπείας, εἶναι ὅτι τὸ 1950, ὡς ἐκπρόσωπος διὰ μίαν συνεδρίασιν εἰς τὴν Πολιτικὴν Ἐπιτροπήν, χωρὶς νὰ ζητήσῃ τὴν ἄδειαν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑλληνικῆς Ἀντιπροσωπείας, προέβη εἰς μίαν πρότασιν διὰ τῆς ὁποίας ὑπεστήριξεν εἰς τὸ ζήτημα τοῦ ἀφοπλισμοῦ τὴν Ρωσικὴν ἄποψιν ἐναντίον τῶν ἀπόψεων τῶν συμμάχων καὶ φίλων μας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπέσυρε τὴν δικαίαν ἀγανάκτησιν τῶν Ἀμερικανῶν. Τέλος, τὸ γεγονὸς ὅτι ἀκόμη πρὸ τῆς ἀναχωρήσεως ἐκ Νέας Ὑόρκης, ὅταν ἐδήλου εἰς τοὺς δημοσιογράφους ὅτι τὸ θέμα τῆς Κύπρου θὰ ἔχῃ τὴν πλήρη του εὐόδωσιν ἐκτὸς ἐὰν διαπραχθοῦν σφάλματα ἐκ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ τὸ διαχειρισθοῦν. Καὶ ἦτο τὸ πάρθιον βέλος, τὸ ὁποῖον ἔρριψεν ἐναντίον τοῦ συναδέλφου του ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὀφείλετε νὰ δώσητε μεγαλυτέραν προσοχὴν εἰς τὰ πρόσωπα τὰ ὁποῖα στέλλονται ἔξω διὰ τὴν ὑπεράσπισιν τῶν ἐθνικῶν συμφερόντων, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ προκληθοῦν ἀνυπολόγιστοι ζημίαι.

§5Α. ΛΙΑΚΟΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§6Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὄχι, παρακαλῶ. Ἠμπορεῖ νὰ ἔχετε καὶ εἰδικότητα εἰς τὰ ἐξωτερικά, ἀλλὰ μὴ μὲ διακόπτετε. Ὡς πρὸς τὰς ἀτομικὰς βάσεις ναὶ μὲν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν μᾶς ἔδωσε τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι τὸ θέμα δὲν συνεζητήθη εἰς τὸ ΝΑΤΟ. Ἐγώ, δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν νὰ τὸ δεχθῶ. Θὰ παρεκάλουν, ὅμως, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, διὰ νὰ καθησυχάσῃ τὰς εὐλόγους ἀνησυχίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐὰν ἦτο δυνατόν, τοὐλάχιστον εἰς τοὺς Ἀρχηγοὺς τῶν Κομμάτων, νὰ μᾶς δοθοῦν οἱ φάκελλοι τῶν πρακτικῶν τῆς συνεδριάσεως τοῦ ΝΑΤΟ, διὰ νὰ ἀντιληφθῶμεν διὰ ποῖον λόγον ὁ κ. Ἀβέρωφ, μόνος αὐτός, ἀνέλαβε τὴν πρωτοβουλίαν ἐντὸς τοῦ ΝΑΤΟ νὰ ὁμιλήσῃ περὶ ἀτομικῶν βάσεων; Εἰς ἕνα ἄλλο σημεῖον ἔχω ἐπίσης νὰ ἐπισύρω ἰδιαιτέρως τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ αὐτὸ τὸ σημεῖον εἶναι ὅτι κατὰ τὸ 1953 ἢ 1954, ὑπεγράφη συμφωνία περὶ παραχωρήσεως βάσεων ὄχι εἰς τὸ ΝΑΤΟ, ἀλλὰ εἰς τὴν στρατηγικὴν ἀεροπορίαν τῆς Ἀμερικῆς. Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω καί, ἴσως, ὁ εἰδικώτερος ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἦτο ὁ κ. Κανελλόπουλος, νὰ μᾶς δηλώσῃ, ἂν κατὰ τὴν παραχώρησιν ἐκείνων ἡ Κυβέρνησις, ὅπως ἔκαμαν ἄλλαι Κυβερνήσεις, διετύπωσεν ἐπιφύλαξιν, ὅτι, προκειμένου νὰ χρησιμοποιηθοῦν ἀτομικὰ ὅπλα εἰς τὰς βάσεις αὐτάς, θὰ ἔπρεπε νὰ προηγηθῇ νεωτέρα συμφωνία.

§7Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιφύλαξις, κύριε συναρχηγὲ τῶν Φιλελευθέρων, δὲν ἐγένετο εἰδική. Ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ συμφωνία ἐκείνη ἦτο συμφωνία «πλαίσιον». Ἐντὸς τοῦ πλαισίου αὐτοῦ ἑκάστοτε προβλέπεται εἰδικὴ συνεννόησις καὶ εἰδικὴ συμφωνία. Εἴπατε, πρὸ ὀλίγου, ὅτι αἱ βάσεις εἶχον χαρακτηρισθῆ ὡς βάσεις στρατηγικῆς ἀεροπορίας. Δὲν ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς βάσεις στρατηγικῆς ἀεροπορίας, ἁπλῶς καὶ μόνον, ὡς εὐκολίαι στρατηγικαί. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔκφρασις ἡ τεχνική, ἡ ὁποία ἐχρησιμοποιήθη. Βεβαίως, εἰς τὴν διεθνῆ στρατηγικὴν γλῶσσαν, ὅταν λέγωμεν «εὐκολίαι στρατηγικαί», ἐννοοῦμεν βάσεις στρατηγικὰς ἢ ναυτικὰς ἢ ἀεροπορικάς. Νομίζω, ὅτι ἡ συμφωνία ἡ ὁποία, τότε, ὑπεγράφη, καὶ τῆς ὁποίας ἡ εἰδικωτέρα εὐθύνη βαρύνει ἐμέ, προσωπικῶς ἦτο μία συμφωνία, ἡ ὁποία, ὄχι μόνον δὲν παρέβλαπτε τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ ἀπεναντίας μάλιστα κατωχύρωνε ταῦτα, ἔτι μᾶλλον. Ἐπαναλαμβάνω, ὅμως, ὅτι δὲν ἐγένετο εἰδικὴ ἐπιφύλαξις ὡς πρὸς τὸ κρίσιμον σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἐθίξατε.

§8Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Διὰ τοῦτο, θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως γίνῃ μία διευκρίνισις ἐπ’ αὐτοῦ, διότι, ὡς γνωρίζω ἀσφαλῶς, ἄλλαι χῶραι ἐζήτησαν καὶ προσετέθη σαφὴς ὅρος, προκειμένου περὶ ἐγκαταστάσεως ἀτομικῶν βάσεων, θὰ γίνῃ νέα συμφωνία. Καί, ἤδη, κύριοι βουλευταί, εἰσέρχομαι εἰς τὸ τελευταῖον κεφάλαιον τῆς ὁμιλίας μου, τὸ πολιτικὸν ζήτημα. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ ἐρωτήσω διατί, παρὰ τὸν χαρακτῆρα του, ἔδωσε ἕνα τόνον βίαιον εἰς τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν. Μήπως τύψεις συνειδήσεως τὸν ἠνάγκασαν νὰ δώσῃ αὐτὸν τὸν τόνον, τόσον ἀσυνήθη εἰς τὸν χαρακτῆρα του; Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας ἠθέλησε, τρόπον τινά, νὰ δικαιολογήσῃ τὴν πολιτικὴν ἀνωμαλίαν, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη διὰ τοῦ σχηματισμοῦ τῆς Κυβερνήσεως τὴν 6ην Ὀκτωβρίου 1955. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Προεδρίας: «Διατὶ διαμαρτύρεσθε; Ἡ Κυβέρνησις ΕΡΕ ἔλαβε 47% τῶν ψήφων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ». Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Προεδρίας, ἔλαβε 47%, ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ: Τί θὰ συνέβαινε ἐάν, ὅπως εἴχατε καθῆκον, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, πρῶτον ὡς ὑπεύθυνος Σύμβουλος τοῦ Στέμματος, ἐζήτει ἢ μᾶλλον παρῃτεῖτο διὰ νὰ σχηματισθῇ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις, τὴν ὁποίαν ἠξίου ὁλόκληρος ὁ ὑπόλοιπος πολιτικὸς κόσμος; Καὶ πῶς ἡμεῖς, κατὰ τὸ 1952, εἰς τὸ αἴτημα τοῦ Στρατάρχου Παπάγου, ἀνταπεκρίθημεν καὶ εἰσηγήθημεν εἰς τὸν ρυθμιστὴν τοῦ πολιτεύματος τὸν σχηματισμὸν Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως; Ποῖα θὰ ἦσαν τὰ ποσοστά, τὰ ὁποῖα ἐλαμβάνετε, ἐὰν δὲν εἶσθε εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ χρησιμοποιήσητε ὅλα τὰ μέσα διὰ τὴν ἐκλογικήν σας ἐπικράτησιν καὶ ἂν ἔλειπον αἱ ψῆφοι τοῦ Στρατοῦ; Αὐτὸ εἶναι τὸ ἐρώτημα, τὸ ὁποῖον τίθεται. Συνεπῶς, δὲν δύνασθε νὰ ἐπικαλῆσθε αὐτὰ τὰ 47%, τὰ ὁποῖα δὲν σᾶς ἀνήκουν, ἀλλὰ εἶναι πλασματικά. (Χειροκροτήματα). Ἔκαμεν ἐπίσης ἕνα παραλληλισμὸν μεταξὺ τῆς περιπτώσεως τοῦ κ. Καραμανλῆ καὶ τοῦ κ. Μὰκ Μίλλαν. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἔχω οὐδεμίαν ἀπολύτως δυσκολίαν νὰ σᾶς πείσω πόσον ὁ παραλληλισμὸς αὐτὸς ἦτο ἀτυχής. Διότι ὁ κ. Μὰκ Μίλλαν ὑπεδείχθη εἰς τὴν Βασίλισσαν τῆς Ἀγγλίας ἀπὸ τὴν μεγάλην προσωπικότητα τοῦ Τσῶρτσιλ, ὡς ἀπὸ τὸν Λόρδον Σώλσμπερυ, ὁ ὁποῖος ἀσκεῖ τεραστίαν ἐπιρροὴν εἰς τὸ Συντηρητικὸν Κόμμα. Ἀλλὰ λέγει ἐπιπροσθέτως......

§9Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τὸν οὐσιαστικὸν τοῦ Κόμματος τοῦ Συντηρητικοῦ.

§10Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Σᾶς προσθέτω, ἐπὶ πλέον, ὅτι ἐὰν ἐγίνετο ψηφοφορία ἐντὸς τοῦ Συντηρητικοῦ Κόμματος, ἡ ψηφοφορία θὰ ἀπέβαινε ὑπὲρ τοῦ κ. Μὰκ Μίλλαν, διότι οἱ Συντηρητικοὶ βουλευταὶ τῆς δεξιᾶς, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν καὶ τὸ μεγαλύτερον ποσοστόν, κατεπολέμουν λυσσαλέως τὸν Μπάτλερ, τὸν ὁποῖον ἐθεώρουν ὑπεύθυνον τῆς ἐγκαταλείψεως τῆς ἐκστρατείας τῆς Αἰγύπτου. Ὥστε δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ σύγκρισις μεταξὺ τῶν δύο περιπτώσεων. Ὁ κ. Μὰκ Μίλλαν, οὕτως ἢ ἄλλως, θὰ ἐξελέγετο Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος καί, ἁπλῶς, ἐκερδήθη χρόνος. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας ὑποστηρίζει μὲ τόσον φανατισμὸν τὴν Κυβέρνησιν τῆς Ε.Ρ.Ε., διότι εἶναι ἐκ τῶν κυριωτέρων συντελεστῶν τῆς συνωμοσίας, ἡ ὁποία ἔφερεν εἰς τὴν Ἀρχὴν τὴν ἀνώμαλον σημερινὴν Κυβέρνησιν. (Χειροκροτήματα). Ἕξ μῆνας ὁλοκλήρους, ἀπὸ τῆς ἀνόδου τῆς Κυβερνήσεως, ζῶντος ἀκόμη τοῦ Στρατάρχου Παπάγου, συνετελεῖτο ἡ συνωμοσία, εἰς τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας ἔπαιξε πρωτεύοντα ρόλον, καὶ οὕτω ἐξησφάλισε μίαν προέχουσαν θέσιν εἰς τὸ νεοπαγὲς κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἔθεσεν πολιτικὸν ζήτημα, ἀλλ’ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν ὅτι εἰς ὃ σημεῖον περιῆλθον τὰ πράγματα δὲν εἶναι ζήτημα ἀριθμῶν. Τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ὀρθοῦνται ἐνώπιον τῆς χώρας, εἶναι τεράστια. Ἡ πλειοψηφία σας εἶναι ἀνύπαρκτος καὶ ἡ κοινοβουλευτική σας δύναμις ὑπόκειται ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν εἰς μίαν ἀνατροπήν. Δὲν ἠμπορεῖτε, λοιπόν, μὲ μίαν τόσον ἀσταθῆ πλειοψηφίαν, νὰ διαχειρίζεσθε μονοπωλιακῶς τὰ τεράστια θέματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὸν κόσμον ὁλόκληρον καὶ ἡμᾶς ἰδιαιτέρως μέσα εἰς τὴν περιοχὴν ταύτην. Ἔχομεν τὴν γνώμην ὅτι τὸ ὅλον ζήτημα πρέπει νὰ τεθῇ ἐνώπιον τοῦ λαοῦ. Πρέπει νὰ γίνῃ νέα προσφυγὴ εἰς τὴν λαϊκὴν ἐτυμηγορίαν, διὰ νὰ ἴδωμεν ἐὰν ὄντως ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς σᾶς ἀκολουθῇ κατὰ πλειοψηφίαν, καὶ τότε θὰ ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ συνεχίσητε τὴν ἀλλοπρόσαλλον πολιτικήν σας ἢ ἐάν, ὅπως ἡμεῖς πιστεύομεν ἀκραδάντως, θὰ ἀναθέσῃ εἰς ἡμᾶς τὰς τύχας τῆς διακυβερνήσεως, διὰ νὰ ἐπαναφέρωμεν εἰς τὴν χώραν τὴν Δημοκρατίαν καὶ νὰ ἀποκαταστήσωμεν τὴν Ἑλληνικὴν ἀξιοπρέπειαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§12Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ μακρόν. Θὰ διευκρινίσω ὡρισμένα σημεῖα, τὰ ὁποῖα μὲ ἔκπληξιν εἶδον ὅτι ἔθιξεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων. Τὸ πρῶτον εἶναι ἐκεῖνο, κατὰ τὸ ὁποῖον διετυπώθη ἡ θεωρία ὅτι, εἰς τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ προσεχώρησαν μόνον 5 Δυνάμεις, αἱ χῶραι τοῦ Συμφώνου τῆς Βαγδάτης καὶ ἡ Ἑλλάς. Ἀλλὰ ἐξ αὐτῶν τούτων τῶν κειμένων, τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, προκύπτει ὅτι ἄλλαι χῶραι ἐξέδωσαν ἀνακοινωθέντα, διὰ τῶν ὁποίων ἀναγνωρίζουν τὴν ὀρθότητα τῶν σκοπῶν τοῦ Δόγματος Ἀϊζενχάουερ. Δι’ αὐτό, κύριοι, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δώσω μίαν σαφῆ ἀπάντησιν ποῖαι χῶραι προσεχώρησαν καὶ ποῖαι ὄχι. Διότι, ἑκάστη προσεχώρησε κατ’ ἴδιον τρόπον. Ὅταν μία μικρὰ χώρα δι’ ἀνακοινωθέντος ἀναγνωρίζῃ τοὺς σκοποὺς τοῦ Δόγματος εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι αὐτὴ ἡ χώρα ἀναγνωρίζει ὅτι τὸ Δόγμα εἶναι ὑγιὲς καὶ καλὸν διὰ τὴν Μέσην Ἀνατολήν. Ἔφθασεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, ὁ τόσον ἀγαπητὸς καὶ ἔμπειρος εἰς τὰ ἐξωτερικὰ ζητήματα, νὰ μᾶς εἴπῃ σήμερον, εἰς τὴν ὥραν τῆς ὀξύτητος τῆς μάχης, ὅτι καὶ ἡ Ἰορδανία δὲν προσεχώρησεν. Ἀλλὰ ἤδη ἡ Ἰορδανία φαίνεται ὅτι ἔλαβεν οἰκονομικὴν βοήθειαν βάσει τοῦ Δόγματος Ἀϊζενχάουερ, καὶ ἀπετέλεσε πρὸ ἡμερῶν εἰς τὴν ἐπιχειρηματολογίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μέγα ὅπλον, διότι ἐλέχθη ὅτι ὁ 6ος Ἀμερικανικὸς Στόλος ἐκινητοποιήθη ὑπὲρ τῆς Ἰορδανίας, εἰς ἐκπλήρωσιν τῶν σκοπῶν τοῦ Δόγματος. Καὶ σήμερον ἡ Ἰορδανία θεωρεῖται ὅτι εἶναι ἐναντίον τοῦ Δόγματος.

§13Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὑπάρχει μία βασικὴ παρεξήγησις. Ἐγὼ σᾶς εἶπον ὅτι δὲν μᾶς ἐδώσατε ἀπάντησιν εἰς τὸ ἐρώτημα τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος. Ἀνέφερον δὲ σαφῶς ὅτι τὰς πληροφορίας τὰς ἠρύσθην ἀπὸ τὸ διεθνοῦς κύρους περιοδικὸν «Τάϊμς».

§14Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἤθελον νὰ τονίσω τὰ ἑξῆς: Ἐν τῇ ἐννοίᾳ τῆς προσχωρήσεως ἐγὼ τοὐλάχιστον ἀντιλαμβάνομαι ὡρισμένας ἀνακοινώσεις. Δὲν γνωρίζω τὶ ἑκάστη τῶν χωρῶν περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλεῖτε ἀνεκοίνωσεν ἰδιαιτέρως ἢ μονοπλεύρως. Κοινὰς ἀνακοινώσεις, οἵαν ἔχομεν περὶ Ἑλλάδος, μόνον πέντε χῶραι ἔχουν κάμει, αὐταὶ περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. Βενιζέλος.

§15Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, δὲν πρόκειται νὰ παρασυρθῶ καὶ πάλιν εἰς θέματα, τὰ ὁποῖα θὰ μὲ ἔκαμον νὰ ἀναμιχθῶ καὶ εἰς τὰ ἐσωτερικὰ τῶν Ἀραδικῶν χωρῶν, τὰ ὁποῖα καὶ ἐν πολλοῖς καθορίζουν τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἐκδηλοῦνται προκειμένου περὶ τοῦ Δόγματος Ἀϊζενχάουερ. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ σᾶς εἴπω εἶναι ὅτι ἀπὸ αὐτὰ ταῦτα τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα προσεκόμισεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων προκύπτει ὅτι, ὅλαι αἱ χῶραι, πλὴν τριῶν, ἐξεδήλωσαν τὴν ἔγκρισίν των πρὸς τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Ἀνέφερε μεταξὺ τῶν τριῶν, μίαν χώραν διὰ τὴν ὁποίαν ὅλοι θεωροῦμεν ὅτι ἐνέκρινε τὸ Δόγμα. Καὶ προσθέτω ἐγὼ ὅτι αἱ δύο λοιπαὶ χῶραι, πάντως ἐπισήμως δὲν ἀπεδοκίμασαν τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Πέραν αὐτοῦ δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ προχωρήσω, διότι καθίσταται σαφές, ὅτι ἐκ μέρους ὁλοκλήρου τοῦ Ἀραβικοῦ κόσμου ἢ δὲν ὑπάρχει ἐπίσημος ἀποδοκιμασία, παρ’ οὐδενὸς Κράτους, ἢ ὑπάρχει ἔγκρισις ὑπὸ τὴν μίαν ἢ τὴν ἄλλην μορφήν.

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι, ὅμως, προσχώρησις.

§17Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Ἐν συνεχείᾳ ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων ἔθιξε τὸ θέμα τῆς Κύπρου καὶ εἶπεν ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς κατὰ τὴν ὁποίαν ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις τοῦ Ο.Η.Ε., οὐδεμία πρόοδος ἐσημειώθη. Πράγματι, κύριοι, εἴμεθα ἡμεῖς ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πρῶτοι θὰ ἀναγνωρίσωμεν ὅτι ἡ πρόοδος ἡ ὁποία ἐσημειώθη δὲν εἶναι ἐπαρκής. Εἴμεθα ἡμεῖς πρῶτοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ καταγγείλωμεν ὅτι ἡ Μ. Βρεταννία δὲν ἐφαρμόζει ἐπαρκῶς τὴν ἀπόφασιν καὶ ὅτι ἐν Κύπρῳ συμβαίνουν δράματα, ὅπως τὸ δρᾶμα τοῦ Μιλικοῦρι καὶ τὰ δράματα τόσων ἄλλων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι κρατοῦνται εἰς τὰ στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν οὐδεὶς νὰ ἰσχυρισθῇ ὅτι δὲν ἐσημειώθη οὐδεμία πρόοδος ἔκτοτε. Ἐὰν αἱ ἄλλαι συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς, κύριοι βουλευταί, ἐγίνοντο ὑπὸ τὰς φωνὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι τολμῶμεν νὰ ὁμιλῶμεν, ἐνῷ ἀγχόναι, ὡς ἡ ἀγχόνη τοῦ ἥρωος Παλληκαρίδη, ἦσαν στημέναι, σήμερον δὲν εἶχε κανεὶς τὴν γενναιοφροσύνην νὰ εἴπῃ ὅτι οὐδεμία ἀγχόνη ὑπάρχει στημένη καὶ ὅτι οὐδεμία θανατικὴ καταδικαστικὴ ἀπόφασις ἐκκρεμεῖ. (Φωναὶ — διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§18Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἀπεκηρύξατε τὸν ἀγῶνα καὶ δὲν ὑπάρχει ἀγών.

§19Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Εἶναι ἐντροπή, νὰ λέγωνται αὐτὰ τὰ πράγματα ἀπὸ στόματος τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§20Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Ἐνοχλεῖ ἡ διαπίστωσις τοὺς κ. κ. συναδέλφους. Εἶπον, καὶ αὐτὸ δὲν τὸ ἀντελήφθη ὁ κ. Χούτας, ὅτι δὲν ἐκκρεμεῖ καμμία καταδικαστικὴ ἀπόφασις εἰς θάνατον αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐνῷ ἐκκρεμοῦσι τοιαῦται. Κατηγοροῦμεν τὴν Ἀγγλικὴν Κυβέρνησιν ὅτι δὲν ἐφαρμόζει πλήρως τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ο.Η.Ε. ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα παρὰ νὰ ἀναγνωρίσωμεν ὅτι ἐκεῖ ὅπου μᾶς συνεῖχεν ἡ ἀγωνία διὰ τὸν θάνατον ἡρώων, τουλάχιστον ὡς πρὸς αὐτὸ ὑπάρχει μία πρόοδος. Οὐδεὶς εἶχεν ἐπίσης τὴν γενναιοφροσύνην νὰ ἀναγνωρίσῃ ὅτι ὅταν συνεζητούσαμεν τὴν ἄλλην φορὰν ἀμέσως μετὰ τὴν ἀπόφασιν τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ὁ ἄξιος ἐκπρόσωπος τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος, εὑρίσκετο εἰς τὰς Σεϋχέλλας, ἐνῷ σήμερον εὑρίσκεται μεταξὺ ἡμῶν καὶ δύναται νὰ ἐργασθῇ διὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς Κύπρου. (Χειροκροτήματα).

§21Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἀγωνία μᾶς συνέχει, διότι ἐσταμάτησεν ὁ ἀπελευθερωτικὸς ἀγὼν τῶν Κυπρίων κατόπιν τῆς ἀποφάσεως τοῦ Ο.Η.Ε.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Χούτα, βάσει ποίου ἄρθρου τοῦ Κανονισμοῦ προβαίνετε εἰς διακοπάς; Δύο μέτρα καὶ δύο σταθμὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμόζωμεν. Χρειάζεται ἀμοιβαῖος σεβασμὸς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ παρακαλῶ τοὺς κ. κ. Ἀρχηγοὺς νὰ συστήσουν εἰς τοὺς βουλευτάς των σεβασμὸν πρὸς τοὺς ρήτορας.

§23Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Δὲν ἀνέμενον ὅτι ὁ ἐκνευρισμὸς τοῦ κ. Χούτα θὰ τὸν ὡδήγει μέχρι τοῦ σημείου νὰ εἴπῃ δι’ ἡρωϊκοὺς ἀγωνιστὰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπε. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἐνῷ δὲν ἐσημειώθη πλήρης πρόοδος μετὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ο.Η.Ε. ἐσημειώθη πάντως μία πρόοδος ἡ ὁποία ἐπιτρέπει νὰ ἐλπίζωμεν περισσότερα εἰς τὸ μέλλον, καὶ ἐπιτρέπει, πρὸ ὀλίγων ἀκόμη ἡμερῶν, νὰ κατηγοροῦμεν διὰ τῆς ἐπιστολῆς τοῦ ἀντιπροσώπου μας εἰς τὸν Ο.Η.Ε. τὴν Μεγάλην Βρεταννίαν ὅτι δὲν ἐφαρμόζει τὴν ἀπόφασιν. Καὶ ἔχομεν καὶ κἄτι ἄλλο, τὸ ὅτι λόγῳ αὐτῆς τῆς ἀποφάσεως, δυνάμεθα εἰς τὴν προσεχῆ Συνέλευσιν τοῦ Ο.Η.Ε., νὰ προσφύγωμεν ἐκ νέου μὲ αἴτημα τὴν αὐτοδιάθεσιν, κατὰ τρόπον πολὺ ἰσχυρότερον, διότι θὰ κατηγορήσωμεν ὅτι ἡ ἐκδοθεῖσα ἀπόφασις δὲν ἐφηρμόσθη καὶ προσεβλήθησαν οἱ κανόνες τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν.

§24Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Σεῖς θὰ πᾶτε πάλιν εἰς τὸν ΟΗΕ;

§25Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Μάλιστα, κύριε συνάδελφε, διότι μὲ διακρίνει πάντοτε τὸ θάρρος νὰ ἀναλαμβάνω τὰς εὐθύνας. Δὲν ὠρρώδησα καὶ πέρυσι, παρὰ τοὺς κινδύνους τοὺς ὁποίους εἶχεν ἡ προσφυγή μας, νὰ μεταβῶ αὐτοπροσώπως εἰς τὸν Ο.Η.Ε. καὶ νὰ δώσω τὴν μάχην, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐξήλθομεν κατὰ γενικὴν ἀναγνώρισιν νικηταί. (Χειροκροτήματα). Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἐθίγη διὰ πολλοστὴν φορὰν καὶ ἔθιξεν ἐπίσης ἀπόψε ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, τὸ θέμα τῆς ἐπιστολῆς Σαρπέρ. Ἔδωσα ἤδη ἐξηγήσεις πρὸς τὸ Σῶμα. Δὲν θὰ ἀναφερθῶ εἰς ἄλλα γεγονότα. Δὲν θὰ εἴπω ἐγὼ ποῖοι ὑπηνίχθησαν καὶ ποῖοι ὄχι, καὶ ποῖοι τὰ εἶπον σαφέστερον, οὔτε καὶ διατί. Καὶ ἐγὼ τὸ ὑπηνίχθην, ὅπως σᾶς εἶπον τὴν ἄλλην φοράν, ἀκινδύνως. Θὰ ξεκαθαρίσω, ὅμως, ἕνα–δύο σημεῖα. Ἐπανελήφθη ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῶν Φιλελευθέρων καὶ διετυμπανίσθη ἀπὸ τὸν κ. Συναρχηγόν, ὅτι εἶπον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, ὅτι θὰ εὕρισκον τρόπον νὰ ὑπεκφύγω, ἐὰν ἐδίδετο θετικὴ ἀπάντησις εἰς τὸ ἐρώτημά μου. Τοῦτο, σεβαστέ μου Ἀρχηγὲ τῶν Φιλελευθέρων, δὲν ἀνευρίσκεται πουθενὰ εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς. Ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν ἔδωσα εἰς ἐπιμόνους, ὀξυτάτας ἐπιθέσεις, πυρέσσων καὶ κουρασμένος, ἦτο τοιαύτη, ὥστε νὰ δυνάμεθα νὰ ἀπαντήσωμεν εἰς τὰ Ἡνωμένα Ἔθνη, κατὰ τρόπον ἀπολύτως κανονικόν. Εἶπον: Ἔθεσα ἐρώτημα ἢ ἔστω ἀόριστον πρότασιν — ὅπως ἐπιμένει ὁ κ. Συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων — διότι ἤμην βέβαιος, περὶ τοῦ ἀναπαντήτου, καὶ ἐδικαιώθην εἰς τὸ ἀναπάντητον. Καὶ ἐπειδὴ ἐπέμενε, κατὰ τρόπον—ὁμολογῶ—τοιοῦτον, ποὺ προτιμῶ νὰ μὴ τὸν χαρακτηρίσω εἰς τὸ «τὶ θὰ ἀπήντων», εἶπον: Θὰ ἔλεγον, ὅτι θὰ συνεννοηθῶμεν μὲ τὴν Κυβέρνησιν, θὰ συζητήσωμεν τὰς λεπτομερείας καὶ θὰ ἴδωμεν τὶ θὰ γίνῃ. Καὶ δι’ αὐτὸ εἰς τὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Παλαμᾶ, εἴπομεν, ὅτι, κύριοι, ἡ ἀπάντησις αὐτὴ ἦτο σύμφωνος πρὸς τὰ διεθνῆ καθιερωμένα διὰ τὰς πάντοτε Ad Referendum διεθνεῖς συζητήσεις. Ἀλλὰ λυποῦμαι, εἰλικρινῶς, διότι ἄνθρωπος τοῦ κύρους τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων, εἶπεν ἀπόψε ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου τούτου Ἑλληνικοῦ βήματος, ὅτι δὲν τὸν ἔπεισεν ἡ ἐπιστολὴ Παλαμᾶ. Τὰ τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα ἔχω ἀπὸ τὸν κ. Παλαμᾶ, εἶναι ὅτι ἔπεισαν ὅλους τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν. Εὔχομαι, ὁ κ. Σαρπέρ, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἀνεύρῃ ἄλλα ἐπιχειρήματα, νὰ μὴ χρησιμοποιήσῃ τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι πρώην Πρωθυπουργὸς τῆς Ἑλλάδος καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, θεωρεῖ αὐτὸς ὅτι δὲν εἶναι πειστικὴ ἡ ἐπιστολὴ Παλαμᾶ. Ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τῆς πρωτοβουλίας τῆς ὁμιλίας, περὶ ἀτομικῶν βάσεων εἰς τὸ ΝΑΤΟ. Οὐδεμία πρωτοβουλία ἰδική μου ὑπῆρξεν. Κατὰ τὰς προηγηθείσας συνομιλίας, πρὶν ἀρχίσουν αἱ συνεδριάσεις, εἶχε καθιερωθῆ ἓν εἶδος συμφωνίας ὅτι ὅσοι εἴχομεν δεχθῆ ρωσικὸν διάβημα διὰ τὰς ἀτομικὰς βάσεις, θὰ προεβαίνομεν εἰς ἀνακοινώσεις περὶ τοῦ λεπτομεροῦς περιεχομένου τῶν ἀνακοινώσεων αὐτῶν. Πέραν αὐτοῦ οὐδὲν ἔκαμεν ὁ Ἕλλην ἀντιπρόσωπος, δὲν ἦτο δυνατὸν δὲ ὁ Ἕλλην ἀντιπρόσωπος νὰ ἀποκρύψῃ, ὅτι εἶχε γίνει καὶ πρὸς αὐτὸν ἕνα διάβημα. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, τέλος, ἔθιξε τὸ θέμα τῆς συμφωνίας τοῦ 1953, θέμα, τὸ ὁποῖον εἰλικρινῶς θὰ ηὐχόμην, νὰ μὴ εἶχε θίξει ἄνθρωπος μὲ τὸ παρελθὸν καὶ μὲ τὸ μέλλον τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων. Δὲν εἶμαι ἕτοιμος, καὶ δὲν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον μοῦ ἐπιτρέπει νὰ προβῶ εἰς ἐκτενεστέρας ἀνακοινώσεις. Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ προβοῦν εἰς λεπτομερεῖς ἀνακοινώσεις, δύναμαι, ὅμως, νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐξασφαλίσει τὰς δεούσας διαβεβαιώσεις, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἥσυχος, ὅτι ἡ Ἑλλὰς οὔτε κατὰ τρόπον ἔμμεσον δὲν ἀποτελεῖ ἀτομικὴν βάσιν. Κύριοι, ἐτελείωσα. Αἰσθάνομαι, ὅτι ἐν τῷ μέσῳ μεγάλων σκοπέλων, ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ ὁδηγεῖ τὸ σκάφος εἰς τὸν καλὸν λιμένα. Λυποῦμαι, ὅμως, βαθύτατα, ὅτι ἄλλοι σκόπελοι δημιουργοῦνται ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Γιαννόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§27Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφισβητηθῇ τοὐλάχιστον καλοπίστως ἡ ἀντικειμενικότης καὶ ἡ εἰλικρίνεια τῆς διαπιστώσεως ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως νὰ διακόψῃ τόσον προώρως τὰς ἐργασίας τῆς Βουλῆς, κηρύξασα τὴν τακτικὴν Σύνοδον λήξασαν, προεκάλεσε γενικὴν κατάπληξιν, ὄχι μόνον εἰς τὸν πολιτικὸν κόσμον, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Καὶ δὲν προεκάλεσε μόνον κατάπληξιν. Ἔχω τὴν γνώμην ὅτι προεκάλεσε καὶ ἀλγεινὴν ἐντύπωσιν εἰς τὴν κοινὴν γνώμην ἡ πρόωρος αὕτη ἀργία τῆς Βουλῆς. Πρὸς ἀπόδειξιν τούτου δὲν ἔχω παρὰ νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν γνώμην τοῦ Τύπου, τῆς πλειονότητος τοῦ Τύπου καὶ δὴ τοῦ Κυβερνητικοῦ Τύπου, ὁ ὁποῖος παρ’ ὅλην τὴν συμπάθειαν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν δὲν ἐτόλμησε νὰ ἀντιδράσῃ κατὰ τῆς κοινῆς ἀντιλήψεως. Ἐπίσης, κύριοι βουλευταί, πιστεύω, ὅτι δὲν εἶναι ἀποτέλεσμα κομματικοῦ μου ἐπηρεασμοῦ, νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ἀντιδράσῃ κατὰ τῆς τοιαύτης διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, ἐγένετο ἀποδεκτὴ μὲ ἱκανοποίησιν ἀπὸ τὴν κοινὴν γνώμην, ὅπως ἐγένετο καὶ ἀποδεκτὴ ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐπανορθώσῃ τὸ σφάλμα της καὶ νὰ συγκαλέσῃ ἐκτάκτως τὴν Βουλήν. Διερωτῶμαι ἡ κοινὴ γνώμη, κύριοι βουλευταί, καὶ μετὰ ταύτης διερωτῶμαι καὶ ἐγώ, διατὶ προέβη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν πρόωρον αὐτὴν λῆξιν τῆς Συνόδου καὶ εἰς τὸ στεῖρον ἐκεῖνο θυροκόλλημα τῆς ἀργίας τῆς Βουλῆς ἐπὶ πεντάμηνον. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠθέλησε νὰ ἐξηγήσῃ τοὺς λόγους τῆς τοιαύτης της ἀποφάσεως. Εἰς πρόκλησιν, ὅμως, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ εἰς τὴν κατηγορίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ πραξικόπημα, ἀπήντησε διὰ μιᾶς ἁπλῆς δηλώσεως, ὅτι ἡ ἐνέργειά της εἶναι Συνταγματική. Δὲν δύναμαι κύριοι βουλευταί, νὰ συνομολογήσω, ὅτι τὸ Σύνταγμα καθιερώνει μίαν προθεσμίαν τρίμηνον, ἀλλὰ τὴν προθεσμίαν τὴν τρίμηνον τὴν τάσσει εἰς τὸ ἐλάχιστον ὅριον τῆς τακτικῆς Συνόδου. Καὶ ἐὰν θελήσῃ κανεὶς νὰ ἐρευνήσῃ τὸ πνεῦμα τοῦ Συντάγματος, θὰ διακρίνῃ ὅτι ἡ τρίμηνος αὕτη προθεσμία τῶν ἐργασιῶν, προϋποθέτει πραγματικὴν ἐργασίαν, διότι ἀφαιρεῖ ἐξ αὐτῆς τὸν λόγον τῆς ἀναστολῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς καὶ κατὰ συνέπειαν ἔπρεπε νὰ ἀφαιρεθοῦν καὶ αἱ ἡμέραι τῶν διακοπῶν τῆς Βουλῆς. Ἐν πάσῃ περιπτώσει βέβαια, παρῆλθεν καὶ ὁμολογῶ ὅτι παρῆλθεν τὸ τρίμηνον καὶ πλέον τοῦ τριμήνου μὲ ὀγδοήκοντα συνεδριάσεις τῆς τακτικῆς Συνόδου τῆς Βουλῆς. Ἀλλὰ ἐπιτρέπει τὸ Σύνταγμα, μετὰ παρέλευσιν τοῦ τριμήνου, νὰ κηρύσσεται περαιωμένη ἡ τακτικὴ Σύνοδος, ἐπιτάσσει δέ, εἰς ἄλλο ἄρθρον, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Βουλή, κατὰ τὴν τακτικὴν της Σύνοδον, νὰ ψηφίσῃ τὸν Προϋπολογισμόν. Ἡ Κυβέρνησις ἀναφέρεται εἰς τὴν προηγουμένην τακτικὴν τῶν μεταπολεμικῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι δὲν συνεμορφώθησαν πρὸς τὴν διάταξιν αὐτὴν τοῦ Συντάγματος. Τὸ ἐπιχείρημα τοῦτο, κύριοι βουλευταί, δὲν εὐσταθεῖ διὰ δύο λόγους. Πρῶτον, διότι αἱ Κυβερνήσεις περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ἡ Κυβέρνησις δὲν κατώρθωσαν κἂν νὰ καταρτίσουν τὸν Προϋπολογισμόν, ἐξ ἀντικειμενικῶν ἀδυναμιῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν ὑπολογισμὸν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους. Δεύτερον, δὲν ἠδυνήθησαν ὡς ἐκ τοῦ πρώτου λόγου, οὐδέποτε νὰ καταθέσουν τὸν Προϋπολογισμὸν εἰς τὴν Βουλήν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡ παράλειψις τῶν τότε Κυβερνήσεων ὠφείλετο εἰς ἀντικειμενικὴν ἀδυναμίαν. Σήμερον, ὅμως, τί συμβαίνει; Συντρέχουν ἄραγε αἱ ἴδιαι προϋποθέσεις; Σήμερον, κύριοι βουλευταί, ἡ μὴ συζήτησις καὶ ψήφισις τοῦ Προϋπολογισμοῦ ὀφείλεται εἰς ὑποκειμενικὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως. Σήμερον ἡ Κυβέρνησις κατήρτισε τὸν Προϋπολογισμὸν καὶ τὸν κατέθεσε εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ ὁ Προϋπολογισμὸς δὲν συνεζητήθη, διότι ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσεν, καθ’ ὃ τρόπον ἔσπευσεν εἰς τὸ κλείσιμον τῆς Βουλῆς. Ὑπάρχει, συνεπῶς, ἐν προκειμένῳ κατάφωρος Συνταγματικὴ παράλειψις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ ἀνεξαρτήτως αὐτοῦ, νομίζω, ὅτι μία Κυβέρνησις νεοανδρική μία Κυβέρνησις ριζοσπαστική, ἡ ὁποία ἐδήλωσεν ὅτι θὰ εἶναι ἀφωσιωμένη εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ὁδηγῆται ἀπὸ τὰς παραλείψεις καὶ τὰ σφάλματα τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων, τὰ ὁποῖα κατὰ τὰς διακηρύξεις της ἦλθε νὰ διορθώσῃ. Δι’ αὐτὸ δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἰσχυρίζεται ὅτι ἡ διακοπὴ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς εἶναι ἐξ ὁλοκλήρου Συνταγματική. Παραμένει, συνεπῶς, ἀναπάντητον τὸ ἐρώτημα διατὶ αὐτὴ ἡ ἐσπευσμένη ἀποστολὴ τῆς Βουλῆς εἰς ἀργίαν. Ἡ Ἀντιπολίτευσις ὑπεστήριξεν ὅτι ὁ λόγος ποὺ ὡδήγησε τὴν Κυβέρνησιν καὶ δὴ εἰς μίαν γόνιμον περίοδον, νὰ κλείσῃ τὴν Βουλὴν, ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονὸς τῆς ἀποφυγῆς τοῦ ἐλέγχου. Ἐπὶ τέλους ἡ Κυβέρνησις ὑπὸ τὴν πίεσιν καὶ τὰς διαμαρτυρίας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ τῆς κοινῆς γνώμης ἐμφανίζεται ὅτι ἐνδίδει καὶ προέβη εἰς τὸ ἄνοιγμα τῆς Βουλῆς. Ἀντί, ὅμως, Ἡμερησίας Διατάξεως, εὑρέθημεν ἐνώπιον τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δηλώσαντος ὅτι διὰ νὰ ἀποδείξῃ ἡ Κυβέρνησις ὅτι δὲν φοβεῖται τὸν ἔλεγχον, θέτει πολιτικὸν ζήτημα, θέτει ζήτημα ἐμπιστοσύνης τὸ ὁποῖον ἐνέχει τὴν ἔννοιαν, μετὰ τὸ πέρας τῆς συζητήσεως, τὴν κήρυξιν τῆς λήξεως τῶν ἐργασιῶν τῆς ἐκτάκου Συνόδου. Καὶ οὕτω, κύριοι συνάδελφοι, τὸ ἐρώτημά μας καθίσταται ἔτι ἐντονώτερον. Ἐν τῇ ἀναζητήσει τῶν αἰτίων διερωτώμεθα μήπως ἐξεδηλώθη κάματος τῆς Βουλῆς. Ἀλλὰ τοῦτο βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἡ αἰτία διότι εὐτυχῶς ἀναπαυόμεθα ἀπὸ τῆς 12ης Ἀπριλίου. Τότε τί ἀπομένει πρὸς ἐξήγησιν; Πρέπει, κύριοι, νὰ ἀναμνησθῶμεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ ἰδίως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐκδηλώνεται μὲ ὀργὴν καὶ ἀγανάκτησιν διὰ πᾶσαν μομφήν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις διαπνέεται ἀπὸ ἀντικοινοβουλευτικὸν πνεῦμα. Ἐν τούτοις, ὡς μόνη αἰτία τοῦ κλεισίματος τῆς Βουλῆς δὲν ἀπομένει παρὰ ἡ ἀντιπάθεια τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τῆς ἐνεργοῦ παρουσίας τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Καὶ τοῦτο διότι ἔχει τὴν ἀντίληψιν ὅτι ἡ παρουσία τῆς Βουλῆς ἐμποδίζει ἢ βλάπτει τὸ Κυβερνητικὸν καὶ νομοθετικὸν ἔργον. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, χρειάζεται μεγαλύτερον πλῆγμα ὁ Κοινοβουλευτισμὸς ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἀντίληψιν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ Κυβέρνησις δι’ αὐτόν; Κύριοι βουλευταί, ἔχω πρόσφατον, τὸ δεῖγμα τῆς δημοσίας γνώμης, ἡ ὁποία διερμηνεύεται ἀπὸ τὰς στήλας τῶν καθημερινῶν ἐφημερίδων καὶ συγκεκριμένως ἀπὸ κυβερνητικὰ φύλλα, ὡς εἶναι ἡ «Καθημερινή» καὶ μάλιστα εἰς τὸ χθεσινόν της φύλλον, ἡ ὁποία γράφει σχετικῶς μὲ τὸν κοινοβουλευτισμὸν τὰ ἑξῆς: «.... (ἀναγινώσκει)....». Αὐτή, κύριοι βουλευταί, εἶναι ἡ βαρεῖα μομφὴ ἡ ὁποία μᾶς ἀποδίδεται ἀπὸ τὴν δημοσίαν γνώμην. Δὲν εἶναι, λοιπόν, δυνατὸν νὰ μὴ ἀξιώσω ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ αὐτὸ ὑπὸ σοβαρὰν ἄποψιν καὶ νὰ ἐκκαθαρίσῃ τὴν θέσιν της ἀπέναντι τοῦ λαοῦ. Πρέπει, κύριοι, νὰ ἐκκαθαρίσωμεν τὴν θέσιν μας ἀπέναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἦτο ἀδικαιολόγητος ἐὰν μᾶς ἀπέδιδε τὴν μομφὴν τῶν ἀργομίσθων. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι ὑπὸ τὸν θόλον τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ ἐπὶ μακρὰ ἔτη, ἀπὸ τὸ 1926 καὶ συνήθισα νὰ τὸν εὐλαβοῦμαι καὶ νὰ τὸν πιστεύω. Ἀντετάχθην πάντοτε εἰς τὰς ἀντικοινοβουλευτικὰς τάσεις καὶ ὅταν αὗται ἐξεπροσωποῦντο ἀπὸ ἕνα προσφιλῆ μου κοινοβουλευτικὸν Ἀρχηγόν, τὸν ὁποῖον ἠκολούθησα πιστῶς ἐπὶ μίαν δεκαπενταετίαν καὶ τοῦ ὁποίου τὸ κοινοβουλευτικὸν κίνημα μὲ εὑρῆκε βουλευτήν του καὶ διὰ τοῦτο εἶμαι ἐξαιρετικὰ εὐαίσθητος εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι καὶ οἱ νεώτεροι, σεβόμενοι τὸ ἀξίωμά των τὸ ὑψηλὸν δὲν θὰ πρέπει νὰ ἔχουν τὴν ἰδίαν εὐαισθησίαν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Κύριοι βουλευταί, ἤκουσα καὶ ὅλοι ἠκούσατε καὶ ὁμολογῶ μετ’ ἱκανοποιήσεως τὰς αἰσιοδόξους ἀντιλήψεις τῶν κ. κ. Οἰκονομικῶν Ὑπουργῶν καὶ τὰ πλούσια στατιστικὰ δεδομένα. Δὲν θὰ εἶχον λόγους νὰ ἔχω ἀντιρρήσεις. Ἐν τούτοις, ὅμως, ζῶμεν ὅλοι τὴν πραγματικότητα τὴν Ἑλληνικήν. Παρ’ ὅλην τὴν αὔξησιν τὴν ὁποίαν βεβαιοῦν τοῦ Ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, παρ’ ὅλην τὴν εἰσαγωγὴν συναλλάγματος, παρ’ ὅλας τὰς ηὐξημένας ἐξαγωγάς μας, παρ’ ὅλας τὰς ἐπενδύσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται περισσότεραι, παρ’ ὅλα ταῦτα, ποία εἶναι ἡ Ἑλληνικὴ πραγματικότης; Ὅτι ἡ πενία ἐξαπλοῦται, ὅτι ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις τοῦ κοινοῦ, ὅσον πηγαίνει ἐλαττουμένη διὰ τὰς μεγάλας μάζας τοῦ λαοῦ, ὁ γογγυσμὸς ἀπὸ ὅλας τὰς τάξεις τοῦ λαοῦ εἶναι ἀκουστὸς καὶ ἡ ἐξαθλίωσις ἐπίσης τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου εἶναι ἕνα φαινόμενον, τὸ ὁποῖον ἐπιπίπτει εἰς τὴν ἀντίληψιν τοῦ καθενός. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἐπιτρέψατέ μου μίαν μικρὰν παρένθεσιν. Χθὲς καὶ προχθὲς ὁ φίλος ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου μὲ πολλὴν αὐτάρκειαν ἐβεβαίωνε τὴν Βουλήν, ὅτι ὅλα τὰ γεωργικὰ προϊόντα ἐπροστατεύθησαν, αἱ τιμαὶ τῶν ἐξαγομένων προϊόντων ὑπῆρξαν ἀνώτεραι τῶν διεθνῶν καὶ τῶν προϊόντων ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ἐπίσης. Δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν δι’ ὅλα τὰ προϊόντα, ἕνα ἔχω νὰ τοῦ εἴπω, διὰ τὴν ἐπαρχίαν μου, διὰ τὴν σταφίδα, τὴν ὁποίαν ἀνεφέρατε, ἔχω σπουδαίας ἀντιρρήσεις. Πρέπει νὰ ἠξεύρετε, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ παρελθὸν ἔτος ἦτο τὸ εὐτυχέστερον παραγωγικὸν ἔτος διὰ τὴν σταφίδα. Εἴχομεν μίαν πλουσίαν παραγωγὴν προϊόντων καὶ μίαν ἀζημίωτον συγκομιδήν, καὶ ὅλων αἱ ἐλπίδες ἀνεπτερώθησαν. Αἱ τιμαὶ τοῦ προϊόντος κατὰ τὸ προηγούμενον ἔτος ἦσαν 8 μὲ 10 δρχ. Ὡρίσθησαν αἱ τιμαὶ ἀσφαλείας εἰς 8 δρχ. Δὲν ἐκφράζω τὸ παράπονον...

§28Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Θεωρεῖτε ὡς μὴ ἱκανοποιητικὴν τὴν τιμήν;... (Θόρυβος–κωδωνοκρουσίαι).

§29Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐκφράζω τὸ παράπονον διὰ τὸ ὅριον τῆς τιμῆς ἀσφαλείας. Ὡρίσθησαν ὡς τιμὴ ἀσφαλείας 8 δραχ., ἀλλὰ μὲ τὴν ὑποχρέωσιν τοῦ Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ νὰ παραλαμβάνῃ τὴν σταφίδα, νὰ πληρώνῃ τὶς 8 δραχ. κατ’ ὀκᾶν καὶ εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ μεταπώλησις τοῦ προϊόντος αὐτοῦ ἀποδίδει περισσότερον, νὰ μὴ λαμβάνουν μέρος εἰς τὰ κέρδη, ὅπως συνέβαινε κατὰ τὸ παρελθόν, οἱ παραγωγοί. Ἡ ἀστοχοτάτη, δὲν θέλω ἄλλως νὰ χαρακτηρίσω τὴν ἀπόφασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, συνετέλεσεν, ὥστε τὸ ὅριον τὸ εὐτυχὲς ἐκεῖνο ἔτος τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, νὰ μεταβληθῇ εἰς ἔτος μαρτυρίων καὶ ἀκούσατε τί ἔγινε. Ὅλος ὁ κόσμος ὁ παραγωγικός, ἔχων ὑπ’ ὄψιν τὰς τιμὰς τῶν 9 καὶ 10 δραχμῶν, ποὺ ἐπωλεῖτο ἡ σταφὶς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἤλπισεν εἰς καλυτέρας τιμὰς ἀπὸ αὐτάς. Δὲν ἔσπευσε, λοιπόν, τὴν σταφίδα νὰ τὴν παραδώσῃ εἰς τὸν Ὀργανισμόν, διότι ὑπελόγιζεν εἰς καλυτέρας τιμάς. Ἐπειδὴ αἱ ἀνάγκαι τὸν ἐπίεζον ἠναγκάσθη νὰ τὴν δώσῃ εἰς τοὺς ἐμπόρους, ἐπὶ δηλώσει. Οἱ ἔμποροι προσέφερον ἀθρόως καὶ ἔτσι κατέληξεν ἡ σταφίδα νὰ πωληθῇ τὸ πλεῖστον κάτω τῶν 7½ δραχμῶν, καὶ νὰ μείνῃ καὶ ἀζήτητη.

§30Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Εἶναι κατοχυρωμένον αὐτό.

§31Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔρχεται ἐκ τῶν ὑστέρων τὸ Ὑπουργεῖον καὶ διορθώνει τὸ σφάλμα καὶ ἐπιτρέπει εἰς τὸν Ὀργανισμὸν νὰ παραλαμβάνῃ σταφίδα μὲ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ μετέχουν οἱ ἀγρόται καὶ εἰς τὸ ἐνδεχόμενον κέρδος. Ὅταν ἔγινε ἡ διόρθωσις εἶχε φύγει ἡ σταφίδα ἀπὸ τὰ χέρια τῶν παραγωγῶν, διότι οἱ παραγωγοὶ εἶχον ἀνάγκην χρημάτων καὶ τὴν εἶχον δηλώσει εἰς τοὺς ἐμπόρους καὶ κατέληξεν ἡ ἐπιβάρυνσις διὰ τὴν ὁποίαν ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, τῶν 30 ἑκατομ., νὰ γίνῃ εἰς ὄφελος ἐκείνων τῶν ἐμπόρων, οἱ ὁποῖοι ἐπῆραν τὴν σταφίδα εἰς πολὺ μικροτέραν τιμὴν καὶ τοὺς ὁποίους δὲν ἠμπορῶ νὰ κατηγορήσω Καὶ οὕτω, τὸ ὡραῖον αὐτὸ ἔτος μετεβλήθη, ὡς σᾶς βεβαιώνω, ἐν πάσῃ εἰλικρινείᾳ, εἰς ἔτος μαρτυρίων.

§32Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. .. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος). (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§33Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν τὸ ἀναφέρω ὡς λόγον ἐλέγχου τῆς Κυβερνήσεως. Ἐγὼ τὸ ἀναφέρω ἐπεισοδιακῶς, διὰ νὰ προχωρήσω εἰς κἄτι ἄλλο. Καὶ ἐν παρενθέσει λέγω, ὅτι ὁ γογγυσμὸς ὅλων τῶν τάξεων εἶναι ἀκουστός. Ὅλαι αἱ τάξεις ὑποφέρουν καὶ ἡμεῖς εὑρισκόμεθα εἰς μίαν κοινωνίαν ἀγανακτισμένων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἀναζητοῦν αἰτίας. Ἐφ’ ὅσον ὅλα εὐτυχοῦν, ἐφ’ ὅσον ὅλα πηγαίνουν καλά, διατὶ ἡμεῖς νὰ δυστυχοῦμε, διατὶ ἡμεῖς νὰ ὑποφέρωμεν; Καὶ ἀναζητοῦν τὸν ἔνοχον. Φαντασθῆτε, κύριοι συνάδελφοι, τὶ θὰ γίνῃ εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὡς ἔνοχος θεωρηθῇ ὁ Ἑλληνικὸς Κοινοβουλευτισμὸς καὶ ὁ λαὸς ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἶναι εὔπιστος, καὶ ἀφελὴς ἐν τῇ ἀπελπισίᾳ του εὐκόλως ἀποδέχεται καὶ τὴν κατηγορίαν, εὐκόλως ἀποδέχεται καὶ τοὺς κατονομαζομένους ὡς ἐνόχους, ἡμᾶς, τοὺς ἐκπροσωποῦντας εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Σκεφθῆτε τί θὰ συμβῇ, εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἀντίληψις αὕτη, ὅτι ἡ αἰτία τοῦ κακοῦ τῆς Ἑλλάδος εἶναι ὁ Κοινοβουλευτισμός, ἀντίληψις, ἡ ὁποία καλλιεργεῖται ὑπούλως, ἀλλὰ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ καλλιεργῆται καὶ νὰ ἐπισπεύδεται τὸ ἐνδεχόμενον αὐτοῦ τοῦ εἴδους καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τῆς ἐμπιστοσύνης μας διὰ τῶν πράξεων τῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅπως ἡ παροῦσα διακοπὴ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς καὶ ἡ ἀποστολὴ ἡμῶν εἰς τὸ σπίτι μας, ὡς ἀχρήστων καὶ ἐπικινδύνων.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, συντομεύσατε.

§35Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι, ἔχω τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ἡ παροῦσα Κυβέρνησις κατ’ ἐξαίρεσιν, τοὐλάχιστον, ἡ πεῖρα μοῦ τὸ ἐπιτρέπει, δὲν ἔχει λόγους νὰ παραπονῆται ἀπὸ τὴν ἐνεργὸν παρουσίαν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, καὶ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἡ ἐργασία ὑπῆρξεν ὁμαλωτάτη. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐβοηθήθη πολὺ εἰς τὸ νομοθετικόν της ἔργον. Δὲν νομίζω ὅτι ὑπῆρξε νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον παρουσιάσθη εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, καὶ τοῦ ὁποίου ἐπεζήτησε τὴν ἐπιψήφισιν, ἡ Κυβέρνησις, καὶ παρενεβλήθη κώλυμα ἀπὸ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἔχω μάλιστα νὰ ἐπαινέσω, κύριοι βουλευταί, τὴν Κοινοβουλευτικωτάτην καὶ καθ’ ὅλα σεμνὴν στάσιν καὶ τῆς ἄκρας ἀκόμη ἀριστερᾶς, ὄχι μόνον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς Κοινοβουλευτικὰς Ἐπιτροπάς, ἐπέδειξε πνεῦμα συνεργασίας καὶ κατανοήσεως. Ἀλλὰ κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου καὶ ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος ἠσκήθη μὲ πολλὴν σεμνότητα καὶ μὲ πολλὴν μετριοπάθειαν. Καὶ ἐὰν ποῦ καὶ ποῦ παρουσιάσθη καμμία ὀξύτης, θὰ μοῦ συγχωρήσουν οἱ κ. κ. Ὑπουργοὶ νὰ βεβαιώσω ὅτι κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, ἡ ὀξύτης αὐτὴ ὀφείλεται εἰς τὴν εὐεξαψίαν τῶν νέων Ὑπουργῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπίστευον ἑκάστοτε ὅτι ἕνα παράπονον ἐκφραζόμενον ἐκ μέρους ἑνὸς βουλευτοῦ, σημαίνει καὶ ἐπίκρισιν ἐναντίον των καὶ αὐτὰ ἐδημιούργουν τὴν ὀξύτητα ὡς ἐπίσης ἦτο φυσικὸν νὰ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι εἶναι πολλοὶ νέοι βουλευταί, ἄπειροι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν μίαν ἀνεξαρτησίαν καὶ ἕνα φανατισμὸν καὶ τοῦ ὁποίου τὴν ἐκδήλωσιν ἐνόμιζον ὅτι πρέπει νὰ κάμουν κατὰ ἕνα τρόπον, ὁ ὁποῖος ἐδημιούργει μίαν σχετικὴν ὀξύτητα. Κατὰ τὰ ἄλλα, δὲν νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ αὐτὴ παρουσίασε ἀνησυχίας Μία εἶναι ἡ ἀδιαλλαξία τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἰς τὸ ζήτημα τὸ ἐθνικόν, τῆς Κύπρου. Ἀλλὰ δι’ αὐτὴν τὴν ἀδιαλλαξίαν καὶ τὴν στάσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι εὐγνώμων ἡ Κυβέρνησις, διότι τὴν διευκολύνει εἰς τὸ νὰ κρατήσῃ τὴν ἐθνικὴν γραμμὴν καὶ νὰ ἀντιστῇ εἰς τὰς πιέσεις τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐὰν ὑπάρχουν τοιαῦται. Δὲν εἶχε λόγον ἡ Κυβέρνησις νὰ δυσανασχετῇ διὰ τὴν ἀδιαλλαξίαν, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ἡ Ἀντιπολίτευσις εἰς τὸ μέγα ἐθνικὸν ζήτημα. Ἐγὼ ἀντιθέτως πιστεύω ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν ἐθνικὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἔτι πλέον, μίαν βοήθειαν σημαντικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλοῦ, κ.κ. βουλευταί, ὑπάρχουν δύο Βουλαί. Κατὰ τὸ παρελθόν, εἴχομεν καὶ ἡμεῖς δύο Βουλάς. Τώρα τὰς περιωρίσαμεν εἰς μίαν καὶ ἐπιδιώκομεν νὰ τὴν καταργήσωμεν καὶ αὐτὴν διὰ τῆς Νομοθετικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τῶν Κυβερνητικῶν πράξεων. Ἀντιλαμβάνομαι ὅτι εἶναι συμπαθὴς ἡ διαδικασία τῶν Ν. Δ., εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργούς. Ἀλλὰ θὰ εἶχον νὰ εἴπω, ἠμπορεῖ νὰ εἶναι συμπαθής, ἠμπορεῖ νὰ εἶναι εὐχερὴς ἡ διαδικασία τῶν Ν. Δ., ἀλλὰ δὲν ἐγγυᾶται καὶ τὴν πληρότητα τοῦ νομοθετήματος. Ἐνῷ ἀντιθέτως, ἡ διαδικασία, ἡ κάπως πολυδυσχερεστέρα, τῆς Βουλῆς, μὲ τὴν ὕπαρξιν τῶν Κοινοβουλευτικῶν Ἐπιτροπῶν, εἰς τὰς ὁποίας πάντοτε λαμβάνουν μέρος οἱ εἰδικώτεροι, μὲ τὴν διπλῆν συζήτησιν τῆς Βουλῆς, ἐγγυᾶται κἄποιον καλύτερον νομοθέτημα. Καὶ ἔχομεν μίαν πεῖραν πικρὰν ὅτι ἡ...

§36Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, συμμετεῖχον καὶ ἐγώ, ὅπως καὶ σεῖς, εἰς τὴν Συνταγματικὴν Ἐπιτροπήν, εἰς τὴν Δʹ Ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν τοῦ 1946. Ἐνθυμῆσθε ὅτι ἡ Συνταγματικὴ Ἐπιτροπὴ εἶχε προτείνει ὅπως ἡ Βουλὴ ἀπασχολῆται μὲ νόμους «πλαίσια».

§37Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σύμφωνοι εἴμεθα. Μὲ νόμους πλαίσια. Ἀλλὰ αὐτὰ τὰ πλαίσια νόμων δὲν ἀποκλείουν τὴν ἐνεργὸν παρουσίαν τῆς Βουλῆς.

§38Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Περιελήφθη αὐτὸ εἰς τὸ Σύνταγμα;

§39Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Δὲν περιελήφθη, ἀλλὰ ἐγένετο μακρὰ συζήτησις.

§40Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνῷ, λοιπόν, λέγω εἶναι εὐκολωτέρα ἡ διαδικασία καὶ διευκολύνει τοὺς Ὑπουργούς, ἐν τούτοις δὲν διευκολύνει τὸ νομοθετικὸν ἔργον ἡ διαδικασία αὐτή. Καὶ ἐπὶ πλέον, θὰ εἶχον νὰ εἴπω εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργούς: Φιλοδοξήσατε, ἐπὶ τέλους, τὸ νομοθέτημα νὰ εἶναι ἀποτέλεσμα ἑνὸς ἀγῶνος. Εἶναι τοῦτο ὡραῖον πρᾶγμα, ὅταν τὸ ἐπίτευγμά σου εἶναι κἄτι τὸ ὁποῖον θὰ σὲ ἱκανοποιῇ. Κύριοι, αὐταὶ ἦσαν αἱ ὀλίγαι σκέψεις, τὰς ὁποίας ἤθελον νὰ ἐκθέσω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ θὰ ἤθελον νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, ἐν ὀνόματι τῶν μεγάλων ἐνδόξων Ἑλληνικῶν κοινοβουλευτικῶν παραδόσεων, ἐν ὀνόματι τοῦ γοήτρου καὶ τοῦ κύρους τοῦ Κοινοβουλίου, ἐν ὀνόματι τῶν δημοκρατικῶν καὶ κοινοβουλευτικῶν ἀγώνων, ἀλλὰ καὶ κυρίως ἐν ὀνόματι τοῦ ὑψηλοῦ ἀξιώματος μὲ τὸ ὁποῖον μᾶς ἔχει περιβάλλει ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι, νὰ ἀντιδράσῃ ἡ Βουλὴ κατὰ τῆς σκέψεως τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀποστείλῃ τοὺς βουλευτὰς πάλιν ἐκτὸς τοῦ Κοινοβουλίου καὶ νὰ κλείσῃ τὴν Βουλήν. Ἡ ἀπόφασις αὐτή, κύριοι, τῆς Κυβερνήσεως, δὲν σημαίνει μονάχα μείωσιν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ κύρους, σημαίνει καὶ κἄτι πλέον. Σημαίνει μίαν ἐπίσημον πιστοποίησιν τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία διὰ τῆς ἐνεργοῦ παρουσίας της, παραβλάπτει τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους καὶ τὰ συμφέροντα τῆς καλῆς λειτουργίας τοῦ πολιτεύματος καὶ τὸ κυβερνητικὸν καὶ τὸ νομοθετικὸν ἔργον. Τώρα ὁ λόγος εἶναι εἰς τοὺς βουλευτὰς τῆς Συμπολιτεύσεως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀλλαμανῆς, ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, ἔχει τὸν λόγον.

§42Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρῖστε, ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§44Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδροι, οἱ κ. κ. συνάδελφοι, ἀναμασσοῦν συνεχῶς τὸ Σῶμα, τὸν Κανονισμόν, τὰ Κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα, καὶ ἐν ὀνόματι αὐτῶν καταπατοῦνται τὰ πάντα. Δὲν ἔλαβεν ἀπόφασιν χθὲς ἡ Βουλή, νὰ περιορισθῇ ὁ λόγος εἰς 15 λεπτά, κατ’ ἀνοχὴν δὲ 5–10 λεπτὰ παραπάνω; Ὅταν, ὅμως, παρὰ τὴν ἀπόφασιν αὐτήν, ὁμιλοῦν ἐπὶ ὥρας ὁλοκλήρους, ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἐπικαλοῦνται τὸν Κανονισμὸν καὶ τὸ κῦρος τοῦ Σώματος;

§45Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Πρόθεσίς μου, εἶναι κύριοι βουλευταί, κατὰ τὴν ἀποψινὴν παρέμβασιν, κυρίως νὰ συνοψίσω τὰς ἀπόψεις τοῦ Κόμματος, τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκπροσωπῶ, ἐπὶ τῶν θεμάτων τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς ὑπὸ τὸ φῶς τῶν πενθημέρων συζητήσεων τῶν διεξαχθεισῶν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον μακραὶ κυβερνητικαὶ ἀνακοινώσεις ἐγένοντο, εἰς ἀπάντησιν ἐπικρίσεων τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐπὶ καιρίων τομέων τῆς ἐσωτερικῆς πολιτικῆς, θὰ μοῦ συγχωρηθῇ, ἐν πάσῃ δυνατῇ συντομίᾳ, νὰ ἐκθέσω τὰς ἀπόψεις τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος καὶ ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν. Εἰς τὸν τομέα τῆς Διοικήσεως, διαπιστοῦμεν παράλυσιν τῆς κρατικῆς μηχανῆς, ἕνα πρωτοφανῆ κομματικὸν ἐκτραχισμόν, τὸν ὁποῖον δὲν ἐγνώρισεν ἡ νεωτέρα Ἑλλάς, τοὐλάχιστον κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς τελευταίας 50ετίας. Ἐξηγγέλθη πρὸ μακροῦ ὡς κυβερνητικὸν ἐπίτευγμα ἡ ἀποκέντρωσις. Διετυπώσαμεν ἔκτοτε σαφεῖς ἐπιφυλάξεις καὶ λυπούμεθα, διότι ἐκ τῶν ὑστέρων αἱ προβλέψεις μας ἐπηλήθευσαν. Μὲ ἐκπροσώπους τῆς Κυβερνήσεως, τυφλὰ ὄργανα αὐτῆς, μὲ ἀνεπαρκὲς προσωπικόν, μὲ ἀνεπαρκεῖς, ἐν πολλοῖς, τοὺς ἰδίους τοὺς Νομάρχας, ἡ ἀποκέντρωσις δὲν εἶναι ἁπλοῦς ἐμπαιγμὸς — εἶναι δημόσιος κίνδυνος διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Περαιτέρω, κύριοι βουλευταί, διεκηρύξαμεν κατὰ τὴν μακρὰν συζήτησιν ποὺ διεξήχθη εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πρὶν ἀκόμη γίνουν αἱ διακοπαὶ τῶν ἐργασιῶν, λόγῳ τῶν ἑορτῶν τοῦ Πάσχα, πόσον εἰς ἔκτασιν τεραστίαν καὶ εἰς βάθος νοθεύονται οἱ δημοκρατικοὶ θεσμοί, εἰς τὴν χώραν αὐτήν, πόσον βαθεῖα περιφρόνησις ὑπάρχει πρὸς τὰς ἀρχὰς ἐργασίας τῆς ἰσοπολιτείας, πόσον φαλκιδεύονται εἰς περιεχόμενον αὐτῶν τὰ ἀτομικὰ συνδικαλιστικὰ καὶ πολιτικὰ δικαιώματα τῶν Ἑλλήνων καὶ πόσον τὸ πνεῦμα τῆς μισαλλοδοξίας κυριαρχεῖ εἰς τὴν χώραν αὐτήν. Καὶ ἀκόμη θὰ ἔλεγον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ καθῆκον ἔχει, δοθείσης εὐκαιρίας ἐκ τῆς ἐκτάκτου αὐτῆς Συνόδου, νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης νὰ καθορίσῃ τὴν θέσιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν τῆς ἐσωτερικῆς λειτουργίας τῆς Δημοκρατίας, ὅπερ ἐνῷ ἐξήγγειλεν ὅτι θὰ πράξῃ δὲν τὸ ἐπραγματοποίησε, διότι ἐμεσολάβησαν αἱ διακοπαὶ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, λόγῳ τῶν Πασχαλινῶν ἑορτῶν. Εἰς τὸν τομέα τῆς ἐργατικῆς πολιτικῆς πλήρης ἀγνόησις τῶν βασικῶν αἰτημάτων τῆς ἐργατικῆς τάξεως καὶ ἄμεσος ἀπειλὴ τῆς οἰκονομικῆς ὑποστάσεως τῶν Ἀσφαλιστικῶν Ταμείων. Εἰς τὴν Παιδείαν ἀπὸ μακροῦ πλήρης εἰκὼν ἐγκαταλείψεως παρουσιάζεται καὶ συμβολίζει τὴν νοοτροπίαν αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν τομέα αὐτόν, ἡ διατήρησις κενῆς τῆς θέσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας ἐπὶ σειρὰν μηνῶν ἀρκετῶν. Ἀκόμη ἡ ἀπόφασις, ἡ ληφθεῖσα κατὰ τὸ παρελθὸν θέρος, παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως διὰ τὴν σύστασιν Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν προβλημάτων, τὴν ὕπαρξιν τῶν ὁποίων καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀνεγνώρισε, τῆς Παιδείας, περιμένει ἀκόμη τὴν πραγματοποίησίν της. Καὶ εἰσέρχομαι τώρα, κύριοι συνάδελφοι, ὑπόσχομαι δι’ ὀλίγων, εἰς τὸν τομέα τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Ποῖος θὰ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι κυρίως καὶ καιρίως ἐνδιαφέρει τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἡ ὀρθὴ ἀντιμετώπισις τῶν οἰκονομικῶν προβλημάτων του; Ποῦ ἐστηρίχθη ἡ δημοσιονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως; Οἱ ἀριθμοὶ ὁμιλοῦν εὐγλώττως διὰ τὴν αὔξησιν τὴν τεραστίαν αὔξησιν τῶν ἐμμέσων φόρων. Ἰδοὺ τρεῖς καὶ μόνον ἀριθμοὶ εἰς ἀπόδειξιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ αὐτοῦ: 1951 –1952 ἔμμεσοι φόροι 3.665 ἑκατομμύρια, 1954–1955 5.920 ἑκατομμύρια. Ἀναφέρω τὸ 1954–55, διότι ἔκτοτε ἀρχίζει ἡ εὐθύνη τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, διότι συχνὰ προβάλλεται ἡ ἀπεμπόλησις τῶν εὐθυνῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, δι’ ὅσα συνέβησαν ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ Στρατάρχου Παπάγου. Κατὰ τὸ 1956, κύριοι βουλευταί, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, οἱ ἔμμεσοι φόροι ἀνέρχονται εἰς 7.654. Ὑπερδιπλασιασμὸς τῶν ἐμμέσων φόρων τῶν εἰσπραχθέντων κατὰ τὸ 1951–1952. Ὑπάρχει κανείς, ὁ ὁποῖος θὰ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι δεῖγμα ἀδιάψευστον ἀντιλαϊκῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, εἶναι ἡ αὔξησις τῶν ἐμμέσων φόρων; Ποῖος ἠμπορεῖ νὰ ἀμφισβητήσῃ ὅτι ὁ μόνος ἀσφαλὴς τρόπος νὰ πληγοῦν αἱ ἐργαζόμεναι τάξεις εἶναι ἡ αὔξησις τῶν ἐμμέσων φόρων. Ἀλλὰ ὑπῆρξεν ἄραγε, ὁ μόνος τρόπος διὰ τοῦ ὁποίου ἐπλήγησαν ὑπὸ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως αἱ λαϊκαὶ καὶ μεσαῖαι τάξεις; Ἡ θέσπισις ἑνιαίου φόρου, ἡ ὁποία δὲν βαρύνει φυσικὰ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, βαρύνει ἁπλῶς τὸν ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας κ. Ὑπουργόν, τότε Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, διὰ τοῦ ὁποίου ὡς προεβλέφθη ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἐπλήγησαν τὰ μεσαῖα εἰσοδήματα πρὸ παντὸς τὰ εἰσοδήματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λόγω τῆς ὑφῆς των δὲν ὑπόκεινται εἰς ἀπόκρυψιν, τὰ εἰσοδήματα τῶν μισθοσυντηρήτων, αὐτὰ κυρίως πλήττει. Ἐνῷ, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὰ συμβαίνουν εἰς τὸ σκέλος τῶν ἐσόδων τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ποίαν εἰκόνα παρουσιάζει τὸ σκέλος τῶν ἐξόδων; Αἱ στρατιωτικαὶ δαπάναι, καθ’ ὅλην τὴν περίοδον αὐτήν, ἀνέρχονται σταθερῶς. Καὶ ὑπὸ τὸ βάρος τῶν δαπανῶν αὐτῶν, τῶν στρατιωτικῶν, συνετάγη ὁ Προϋπολογισμὸς καὶ ἀγνοοῦνται αἰτήματα βασικὰ τῶν λαϊκῶν τάξεων. Συστηματικὴ ἀγνόησις τῶν κοινωνικῶν δαπανῶν τοῦ αἰτήματος τῶν συνταξιούχων καὶ δημοσίων ὑπαλλήλων διὰ τὴν προσαρμογὴν τῶν μισθῶν των εἰς ἀνεκτὰ ἐπίπεδα. Καὶ θὰ ἐπεθύμουν νὰ γνωρίζῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ὅτι ἐνῷ ἡ αὔξησις τῶν μισθῶν ἀπὸ τὸ 1952 ἕως τὸ 1956 ἀνέρχεται κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τῆς Κυβερνήσεως, εἰς 61% κατὰ τὸ ἴδιον διάστημα ηὐξήθη τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα κατὰ 94%. Μὲ ποίαν λογικήν, μὲ ποίαν ἀρχὴν δικαιοσύνης ἠμπορεῖ νὰ ἀρνηθῇ κανεὶς εἰς μίαν μεγάλην κατηγορίαν Ἑλλήνων πολιτῶν νὰ συμμερισθῇ τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καθ’ ὃ ποσοστὸν αὕτη ἐσημειώθη; Περαιτέρω ἡ διατήρησις αὐτὴ τοῦ ἀπαραδέκτου ὕψους τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν δὲν ἐπιτρέπει τὴν εἰς τὸ ἐμπρέπον ὕψος διάθεσιν πιστώσεων δι’ ἐπενδύσεις παραγωγικάς Καὶ σημειῶ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι αἱ κρατικαὶ ἐπενδύσεις παρουσίασαν τὴν ἑξῆς δραματικὴν ἐξέλιξιν: Εἰς σταθερὰς δραχμὰς τοῦ 1954 (δελτίον στατιστικῆς ἐπίσημον, Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἔτους 1956), 1951–1956 κρατικαὶ παραγωγικαὶ ἐπενδύσεις 2.063 ἑκατομμύρια, 1955–1956 1.046 ἑκατομμύρια. Εἶναι τὸ πρῶτον ἔτος τῆς διακυβερνήσεως ἀπὸ μέρους τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Διὰ τὸ 1957 πρόβλεψις μόνον 1.539 ἑκατομμυρίων. Διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ παρεξήγησις 1.900 ἑκατομμύρια τρεχουσῶν δραχμῶν ἀντιστοιχοῦντα εἰς 1.539 ἀναγόμενα εἰς δραχμὰς τοῦ 1954. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ πρόβλεψις. Σᾶς εἶπε χθὲς ὁ συνάδελφος κ. Μαῦρος πόσαι ἐνδείξεις ὑπάρχουν ὅτι ἡ πρόβλεψις δὲν θὰ ἐπαληθεύσῃ. Ἔχομεν, λοιπόν, κατὰ 50% μείωσιν τῶν κρατικῶν ἐπενδύσεων, ἐν σχέσει μὲ τὸ ὕψος αὐτῶν, ὅταν ἐκυβέρνα ἡ «ἁμαρτωλὴ» ἐκείνη Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου. Τί ἄλλο χαρακτηρίζει τὴν δημοσιονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως; Ἡ ἀνειλικρίνεια εἰς τὴν παράθεσιν τῶν στοιχείων, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἁπλῶς ἕνα ἠθικὸν παράπτωμα αὐτό. Εἶναι καὶ θὰ εἴπω, ὅσον καὶ ἂν θεωρηθῇ ὅτι συχνὰ ἐπαναλαμβάνεται εἰς τὴν Σύνοδον ἡ ἀσέβεια τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τοὺς συνταγματικοὺς θεσμούς, εἶναι σαφὴς συνταγματικὴ παράβασις; Διατί, κύριοι βουλευταί; Τὸ Σύνταγμα ἐπιβάλλει ὁ Προϋπολογισμὸς καταλεπτῶς νὰ ἀναφέρῃ τὰ πραγματικὰ ἔσοδα καὶ ἔξοδα. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὅτι τὸ Σουὲζ πταίει. «Δὲν μοῦ ἐπέτρεψε νὰ προβῶ εἰς πραγματικὰς καὶ ὑπὸ ὁμαλὰς συνθήκας προβλέψεις, ἰδίᾳ τῶν ἐμμέσων φόρων». Ἀλλὰ ἡ κρίσις τοῦ Σουὲζ ἀποτελεῖ γεγονὸς πασίδηλον, πρὸ πολλῶν μηνῶν παρῆλθε. Διατὶ ἔκτοτε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἀναπροσήρμοζε τὰς ἀπαισιοδόξους, ἴσως δικαιολογημένως, προβλέψεις του; Νομίζω ὅτι ἐλέχθη, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐπαναληφθῇ διὰ νὰ καταστῇ ἀνάγλυφον, ὅτι κατὰ τὸ τετράμηνον τοῦ 1957 ηὐξήθησαν αἱ εἰσαγωγαὶ κατὰ 22% ἐν σχέσει μὲ τὸ πρῶτον τετράμηνον τοῦ 1956. Αὐτὸ σημαίνει αὔξησιν τῶν εἰσαγωγῶν κατὰ 31 ἑκατομμύρια δολλάρια ἐντὸς τοῦ πρώτου 4μήνου τοῦ 1957 ἄρα ἐντὸς τοῦ ἔτους κατὰ 124 ἑκατομμύρια. Τί νομίζετε ὅτι ὁ Προϋπολογισμὸς προβλέπει σχετικῶς μὲ τὸ ὕψος τῶν δαπανῶν, ὅταν ἤδη εἶναι ἀποδεδειγμένη ἡ αὔξησις τῶν εἰσαγωγῶν κατὰ 22%. Μείωσιν τῶν εἰσπράξεων. Ἄρα εἶναι ἀπόκρυψις πασίδηλος 700 ἑκατομμυρίων ν. δραχμῶν. Προβλέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν στασιμότητα εἰς τὴν ἀπόδοσιν τῶν φόρων καταναλώσεως, 2.117 τὸ 1956 ἀπολογιστικῶς, 2.119 Προϋπολογισμὸς διὰ τὸ 1957. Ὥστε δὲν θὰ ὑπάρξῃ αὔξησις ἐθνικοῦ εἰσοδήματος κατὰ τὸ 1957 οὔτε 2, 3, 4 ἢ 5%; Τόση ἀπαισιοδοξία κατέχει τὴν Κυβέρνησιν; Καὶ ὅμως, καθ’ ὅλα τὰ ἔτη, καὶ τῆς Κυβερνήσεως Παπάγου καὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου, ὑπῆρξε σταθερὰ αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Ἀλλοίμονον ἐὰν ἐπρόκειτο εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ ἐξαγγείλωμεν ὅτι ἐπέστη μετὰ τόσα ἔτη τὸ 1957, διὰ νὰ μὴ σημειωθῇ καμμία αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Ἄρα θὰ ὑπάρξῃ αὐτόματος αὔξησις καὶ τῶν φόρων καταναλώσεως. Περαιτέρω μία πιθανότης αὐξήσεως τοῦ τιμαρίθμου κατὰ 2–3% ὑπάρχει. Αὐτόματον αὔξησιν τῶν φόρων καταναλώσεως, κατὰ 200 ἑκατομμύρια, θὰ ἔχωμεν ἐκ τῶν δύο αἰτίων, ἤτοι ἐκ τῆς αὐξήσεως κατὰ 10% τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καὶ τοῦ τιμαρίθμου εἰς τρεχούσας δραχμὰς κατὰ τὸ 1957, ὁπότε ἔχετε ἀπόκρυψιν συνολικῶν τοὐλάχιστον 900 ἑκατομμυρίων ἄνευ περαιτέρω ἀνάγκης ἀποδείξεως. Καὶ ἐρωτῶ: Ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ ἀναμολόγητοι σκοποὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀποκρύπτοντος τὰ ἀληθῆ ἔσοδα; Εἶναι πρωτοφανὲς τοῦτο εἰς τὴν ἱστορίαν τὴν δημοσιονομικὴν τῆς χώρας. Εἶπε χθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι πρώτην φορὰν κατηγορεῖται Ὑπουργὸς διὰ πλεονάσματα. Ὄχι, κύριε Ὑπουργέ, σᾶς κατηγοροῦμεν διότι ἐγκαινιάζετε τὸ καταπληκτικὸν σύστημα τῆς ἀποκρύψεως τῶν ἀσφαλῶν ἐσόδων τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Ἐν ἔτει 1955, ὑπουργοῦντος ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ τοῦ σημερινοῦ ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας καὶ Ἐμπορίου Ὑπουργοῦ κ. Παπαληγούρα, ἐπεβλήθησαν φόροι τῆς τάξεως τῶν 1500 ἑκατομμυρίων πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν τότε καταστρεπτικῶν σεισμῶν τοῦ Βόλου. Ἀντιμετωπίσθη, μερικῶς, βεβαίως, τὸ θέμα τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν σεισμοπλήκτων, ὅμως ἐν τῷ συνόλῳ σχεδὸν οἱ φόροι παραμένουν. Ἰδοὺ πόθεν τὰ πλεονάσματα. Καὶ καλεῖσθε κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ δὲν σᾶς ἀπαλλάσσει κανεὶς ἀπὸ τὴν ὑποχρέωσιν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, νὰ εἴπητε ποῦ θὰ διαθέσητε τὰ πλεονάσματα αὐτὰ τοῦ Προϋπολογισμοῦ; Πῶς εἶναι δυνατὸν τὴν ἀπάντησιν αὐτὴν νὰ μὴ δώσητε πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν; Θὰ ὑποθέσωμεν, δικαιούμεθα, ἐφ’ ὅσον ἐσιωπήσατε κατὰ τὴν χθεσινήν σας ἀγόρευσιν, ὅτι σκοπὸς τῆς ἀποκρύψεως εἶναι πρῶτον ἡ ἀποφυγὴ ἱκανοποιήσεως τῶν δικαίων αἰτημάτων δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ συνταξιούχων καὶ δεύτερον ἡ ἀποφυγὴ τῆς φορολογικῆς ἀνακουφίσεως τῶν λαϊκῶν καὶ μεσαίων τάξεων, αἱ ὁποῖαι στενάζουν ὑπὸ τὸ βάρος τῶν φόρων, τοὺς ὁποίους καθιέρωσεν ὁ φόρος εἰσοδήματος πρῶτον καὶ δεύτερον ἡ τεραστία κατὰ 50% αὔξησις τῶν δασμῶν ἐντὸς ἑνὸς ἔτους, τοῦ σωτηρίου ἔτους τῆς διακυβερνήσεως τῆς ἰδικῆς σας. Ἀποτελεῖ, κύριοι βουλευταί, κριτήριον τῆς πολιτικῆς μιᾶς Κυβερνήσεως καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν προοδευτικότητα αὐτῆς, ἐὰν ἐν τῇ ἀσκήσει τῆς δημοσιονομικῆς πολιτικῆς ἐπιδιώκει καὶ ἐπιτυγχάνει τὴν ἀναδιανομὴν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἐπὶ τῷ τέλει νὰ ὑπάρξῃ μία στοιχειώδης κοινωνικὴ δικαιοσύνη, ἤτοι μεταφορὰ ἀναγκαστικὴ ἔμμεσος εἰσοδημάτων ἐκ τῶν πλουσίων χειρῶν εἰς τὰς ἀπόρους. Καὶ πῶς μαρτυρεῖται τοῦτο; Ἐκ τῆς σχέσεως τῶν ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων. Ποία ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως; Παρέλαβεν ἐν ἔτει 1951–52, ὄχι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, παρεδώσαμεν θὰ ἔλεγον ἡμεῖς ὡς Κυβέρνησις ποσοστὸν συμμετοχῆς τῶν ἐμμέσων εἰς τὸ σύνολον τῶν ἀμέσων φόρων 22,2%. 1025 ἄμεσοι φόροι, 3665 ἔμμεσοι φόροι. Καὶ πότε, τὴν ἐπαύριον τῆς λήξεως τῆς ἐσωτερικῆς ἀνωμαλίας πρὶν ἢ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἀναδιοργάνωσις τῶν φοροτεχνικῶν ὑπηρεσιῶν. Ὑπὸ τὸ κράτος τοιούτων συνθηκῶν εἴχομεν φθάσει εἰς ποσοστὸν 22,2% συμμετοχὴν τῶν ἐμμέσων εἰς τὸ σύνολον τῶν φόρων, 1956, εἶναι τὸ πρῶτον ἔτος τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, ποσοστὸν συμμετοχῆς ἐμμέσων εἰς σύνολον φόρων. Τοῦτο 20,08%, σημαίνει, μετὰ 5ετίαν ὁλόκληρον ἀναδιοργανώσεως τῶν φοροτεχνικῶν ὑπηρεσιῶν θυσίας τοῦ Προϋπολογισμοῦ δικαιολογημένας πρὸς τοῦτο, αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, μείωσιν τοῦ ποσοστοῦ συμμετοχῆς τῶν ἐμμέσων φόρων εἰς τὸ σύνολον τῆς φορολογικῆς ἀποδόσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Προϋπολογισμοῦ. Αὐτὰ εἶναι τὰ κατορθώματα τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν δημοσιονομικὸν τομέα, διὰ τὰ ὁποῖα μὲ τόσην αὐταρέσκειαν ὡμίλησε χθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀλλὰ θὰ ἔλεγεν ἡ Κυβέρνησις, εἶναι στεῖρα ἡ Ἀντιπολίτευσις. Θὰ μᾶς ἐρωτήσῃ «σεῖς τί ἐκάματε ἆραγε;» Δὲν εἶναι ὑποχρέωσις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ὑποδεικνύῃ ὑπευθύνως τὰ ληπτέα ἐπὶ μέρους δημοσιονομικὰ μέτρα. Χρέος ἔχει νὰ ἐξαγγείλῃ τὰς γενικὰς γραμμὰς τῆς ἰδικῆς της οἰκονομικῆς καὶ δημοσιονομικῆς πολιτικῆς. Ἀλλὰ ἰδού, κύριε Ὑπουργέ, μία εὐκαιρία νὰ ἀπαλλαγῆτε ἀπὸ ἕνα βάρος δυσβάστακτον, τὸ ὁποῖον ἐμποδίζει τὴν ἀκώλυτον δίωξιν τῆς φοροδιαφυγῆς. Ἔχω ἀνὰ χεῖρας ἐπίσημα κείμενα τοῦ Ὑπουργείου σας, ἐμφαίνοντα τὰς ὑποβληθείσας δηλώσεις καὶ τὸ φορολογητέον εἰσόδημα τοῦ ἑνιαίου φόρου χρήσεως 1955) 56. Δηλώσεις ὑποβληθεῖσαι 200.138 καὶ εἰσόδημα δηλωθὲν 787.209.000. Κύριοι βουλευταί, θὰ σᾶς φανῇ ἀπίστευτον, ἀλλὰ εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐκ τῶν ὑποβληθεισῶν δηλώσεων 126.518 δηλώσεις ἀφοροῦν πολίτας ἔχοντας εἰσόδημα μηνιαῖον 2.000 δραχμῶν περίπου καὶ ἐτήσιον πάντως ὀλιγώτερον τῶν 28.000 δραχμῶν. Τί νομίζετε ὅτι κερδίζει ὁ Προϋπολογισμὸς ἀπὸ αὐτὴν τὴν μὴ ἀπαλλαγὴν τῶν 126.518 φορολογουμένων, οἱ ὁποῖοι εἶναι μικροϊδιοκτῆται, μικροεπαγγελματίαι καὶ μισθοσυντήρητοι; Ἔ, λοιπόν, κερδίζει ὁ Προϋπολογισμὸς 57.000.000 δραχμῶν. Καὶ ἐρωτῶ, κ. κ. βουλευταί, ἐὰν τοὺς ἀπαλλάξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν αὐτοὺς τοὺς φορολογουμένους, ἡ φοροτεχνική του ὑπηρεσία ἀπαλλασσομένη ἀπὸ τὸ βάρος τοῦ ἐλέγχου 126.518 δηλώσεων καὶ ἀσχολουμένη μόνον μὲ τοὺς ὑπολοίπους 73.000 μεγάλους φορολογουμένους δὲν θὰ ἔχῃ, πέραν τῆς δαπάνης ποὺ θὰ ἀποφύγῃ διὰ τὰς μετακινήσεις κ.λ.π., ἀπόδοσιν μεγαλυτέραν καὶ πρὸ παντὸς προσπάθειαν ἐπιτυχῆ νὰ ἐλέγξῃ ἀποτελεσματικῶς τοὺς μεγάλους φορολογουμένους καὶ νὰ πατάξῃ ἔστω καὶ ἕως ἕνα σημεῖον τὴν φοροδιαφυγήν; Ἰδού, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, μία πρακτικὴ πρότασις. Δὲν λέγω ὅτι εἶσθε ὑποχρεωμένος νὰ τὴν δεχθῆτε ἀβασανίστως ἀλλὰ οἱ ἀριθμοὶ εἶναι ἀπὸ ἰδικόν σας ἐπίσημον πίνακα, τὸν ὁποῖον κατεθέσατε χθὲς εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων εἶχε τὴν νομοθετικὴν πρωτοβουλίαν νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν θέσπισιν διατάξεων, αἱ ὁποῖαι κατατείνουν εἰς τὴν μείωσιν τῶν φορολογικῶν συντελεστῶν, οἱ ὁποῖοι βαρύνουν τὰ μεσαῖα εἰσοδήματα. Ὑπῆρξε σταθερὰ ἄποψίς μας, τὴν ὁποίαν ὑπεστηρίξαμεν ὅταν τὸ νομοσχέδιον περὶ φόρου εἰσοδήματος συνεζητεῖτο ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως. Ἡ βασικὴ αὐτὴ διαφωνία μὲ τὸν νόμον αὐτὸν τοῦ φόρου εἰσοδήματος ὑπῆρξε καὶ τότε καὶ ὑφίσταται καὶ σήμερον. Ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου τῶν Φιλελευθέρων θὰ ἀναπτύξωμεν τὰς ἀπόψεις μας λεπτομερέστερον ὅταν ἐπιστῇ ἡ ὥρα. Ἀπὸ τοῦδε λέγομεν ὅτι ἡμεῖς ζητοῦμεν νὰ ἐκλείψῃ ἡ ἀνωμαλία τῆς προεισπράξεως τῶν φόρων, ἐντὸς τοῦ ἔτους, διότι δὲν συντάσσονται προϋπολογισμοὶ ἀπὸ 3 χρόνια ἐνωρίτερον. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἴπωμεν ἀπὸ σήμερον ὅτι μετὰ 3 ἔτη θὰ καταργήσωμεν ἕνα μέρος τῆς προεισπράξεως, οὔτε ἠμπορεῖ νὰ γνωρίζωμεν ποία θὰ εἶναι ἡ τότε κατάστασις. Εἶναι ἀνωμαλία ἡ προείσπραξις; Ναὶ ἢ ὄχι; Βεβαίως εἶναι ἀνωμαλία, διότι προσθέτει ἀκόμη ἕνα βάρος εἰς τὸν Ἕλληνα φορολογούμενον καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ καταργηθῇ αὐθωρεί. Ἰδοὺ ἡ ἄποψίς μας. (Χειροκροτήματα). Ἡ Κυβέρνησις παρουσιάζει ἕνα τομέα, εἰς τὸν ὁποῖον εὐκόλως δρέπει χειροκροτήματα, εἶναι ὁ τομεὺς τῆς Νομισματικῆς πολιτικῆς. Σταθερότης νομισματικὴ καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ διὰ πρώτην πράγματι φορὰν εἰς τὴν ἱστορίαν τὴν μεταπολεμικὴν τοῦ τόπου αὐτοῦ αὔξησις ραγδαία τῶν καταθέσεων. (Ἀπαραίτητος εἶναι ἡ διευκρίνισις, οὐχὶ τῆς ἀποταμιεύσεως, ἀλλὰ τῶν καταθέσεων ὄψεως μὲ ἀντάλλαγμα 10% τόκον ἀφορολόγητον). Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐνθυμοῦνται οἱ παλαιότεροι, πάντως ἐγὼ δὲν ἐνθυμοῦμαι τοιοῦτον ἐπιτόκιον ἀπηλλαγμένον φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως. Ἀπέδωσε τὸ μέτρον ἀλλὰ ὑπῆρξεν ἄνευ προγραμματισμοῦ. Ἢ δὲν ἐπίστευεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἀποτελεσματικότητα ἢ ἐπίστευε μὲν ἀλλὰ δὲν ἐπρογραμμάτισεν. Ἰδοὺ τὰ κεφάλαια συρρέουν εἰς τὰ χρηματοκιβώτια τῶν Τραπεζῶν καὶ ἀμηχανία παρατηρεῖται εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὀξύταται διαφωνίαι ἀνακύπτουν εἰς τοὺς κόλπους αὐτῆς καὶ τῶν συμβούλων της περὶ τοῦ τρόπου διαθέσεως τῶν νέων αὐτῶν κεφαλαίων. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ κ. Παπαληγούρα, ὡς Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐπεδιώχθη ἐν ἔτει 1955 καὶ ἐπετεύχθη μείωσις τῶν ἐπιτοκίων. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις ἐθέσπισε αὔξησιν σημαντικὴν τῶν ἐπιτοκίων. Ἰδοὺ ἡ ἀντινομία. Θὰ ἤθελον νὰ ἴδω πῶς θὰ ἐπιτύχῃ διὰ νὰ ἄρῃ τὴν ἀντινομίαν αὐτὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὅταν θὰ μὲ διαδεχθῇ εἰς τὸ βῆμα. Πῶς συμβιβάζεται ἡ ὀρθὴ πολιτικὴ τῆς πτώσεως τοῦ κόστους τοῦ χρήματος μὲ αὐτὴν τὴν αὔξησιν τοῦ ἐπιτοκίου, ἡ ὁποία διότι ὑπῆρξε καταπληκτικὴ δημιουργεῖ δυσχερείας εἰς τὴν διάθεσιν τῶν καταθέσεων πρὸς πιστοδότησιν τῆς οἰκονομίας. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχουν τομεῖς ἄραγε πρὸς τοὺς ὁποίους εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ διοχετεύσῃ τὰ κεφάλαια αὐτὰ χωρὶς δισταγμούς; Ἐν ἔτει 1955 τὸν Δεκέμβριον μῆνα, λέγουν τὰ ἐπίσημα στατιστικὰ στοιχεῖα τῆς Τραπέζης Ἑλλάδος «ἡ πιστοδότησις τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας .... (ἀναγινώσκει)....» ἀνέρχεται εἰς 3805 ἑκατομ., καὶ τὸν Δεκέμβριον 1956 εἰς 4548. Αὔξησις ὀνομαστικὴ 74 ἑκατομ. Κατὰ τὸν ἴδιον χρόνον αὔξησις τῆς πιστοδοτήσεως τῆς βιομηχανίας κατὰ 1102 ἑκατομ. (4319–5421 ἑκατομ.». Ἄρα ποσοστὸν αὐξήσεως τῆς μὲν πιστοδοτήσεως τῆς γεωργίας 19% τῆς δὲ βιομηχανίας κατὰ 26,5%. Αὐτὴ εἶναι ἡ στοργὴ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν ἀγρότην. Ἀλλ’ ἰδοὺ στάδιον δόξης λαμπρόν. Νὰ διατεθοῦν τὰ κεφάλαια τῶν νέων καταθέσεων διὰ τὴν γεωργίαν. Διατὶ δὲν τὸ πράττει ἡ Κυβέρνησις;

§46Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μὲ ἐπιτόκιον 10% δύναται νὰ πάρῃ τὰ χρήματα αὐτὰ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα;

§47Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Αὐτὸ νὰ τὸ σκεφθῇ ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ἐθέσπισε τὰ ὑψηλὰ ἐπιτόκια. Ἀλλὰ ἐπειδὴ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντιταχθῇ ὅτι ὑφ’ ἡμῶν κακῶς ὑποστηρίζεται ὅτι δὲν χρηματοδοτεῖται ἐπαρκῶς ἡ ἀγροτικὴ οἰκονομία, ἂς ἴδωμεν τὶ ὑποστηρίζεται εἰς ἕνα πρόσφατον ἐπίσημον κείμενον. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἔκθεσιν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τοῦ ἔτους 1955 (σελὶς 28) ἡ ὁποία λέγει: «Εἶναι ἐκτὸς ἀμφισβητήσεως ὅτι ἡ ἐλλιπὴς αὐτὴ πιστοδότησις τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας ἐμφανίζεται ὡς ἀνασχετικὸς παράγων τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος καὶ προόδου εἰς πολλοὺς τομεῖς τῆς ἀγροτικῆς σφαίρας». Αὐτὰ λέγει τὸ πιστωτικὸν ἵδρυμα τῶν Ἑλλήνων Ἀγροτῶν, δὲν ἔχω νὰ προσθέσω περισσότερα ἐπ’ αὐτοῦ. Ὡμίλησα δι’ ὀλίγων διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ δυσφορία τις ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πλευρᾶς καὶ ἐκ τοῦ Προεδρείου.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, συντομεύσατε, κύριε Ἀλλαμανῆ.

§49Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Σᾶς ὑπενθυμίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι πρό τινος πέντε βουλευταὶ τοῦ κόμματός μας παρητήθησαν τοῦ λόγου διὰ νὰ διευκολύνουν τὴν συζήτησιν. Ἀλλὰ ποία ὑπῆρξε, κύριοι βουλευταί, ἡ τύχη καὶ ἡ ἀνέλιξις τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως; Ἀναφέρομαι καὶ πάλιν εἰς τὸ ἐπίσημον κείμενον, εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Λέγει ἡ ἔκθεσις: «Ἐν ἔτει 1954 συμμετοχὴ τοῦ ἀγροτικοῦ εἰς τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα 36%, τῷ 1955 35,6% καὶ τὸ 1956 — ἐπὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως — 34,8%». Ὅμως ἡ Κυβέρνησις δημιουργεῖ ἐντυπώσεις ὅτι ἀνέρχεται τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα καὶ οἱ ἀγρόται βελτιώνουν τὴν θέσιν των. Ἰδοὺ ὅτι πίπτει τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοὐλάχιστον τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἠδύνατο νὰ διαπιστώσῃ τις ἀκόμη αὐτὸ τὸ ὁποῖον γνωρίζετε ὅλοι, κύριοι συνάδελφοι, τὴν παρατηρηθεῖσαν κατὰ τὰ τελευταῖα πέντε ἔτη τρομακτικὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν τῶν χημικῶν λιπασμάτων, τῶν καυσίμων καὶ γεωργικῶν φαρμάκων. Θὰ ὑποστηρίξῃ τις ἐν προκειμένῳ ὅτι ἡ αὔξησις αὐτὴ ὑπῆρξε μικροτέρα ἀπὸ τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων; Θὰ ἦτο παράλογον. Ἕνα ἀκόμη θέμα, διὰ νὰ κλείσω τὸν ἀγροτικὸν τομέα. Κατὰ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἡγέτου τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος, εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας, ὅτι διὰ τὰ ἐξαγώγιμα προϊόντα ἐξησφαλίσαμεν διεθνεῖς τιμάς, διὰ δὲ τὰ τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, ἐξησφαλίσαμεν τιμὰς ἀνωτέρας τῶν διεθνῶν. Ἀλλὰ διαφεύγει τῆς ἐγνωσμένης εὐφυΐας τοῦ κ. Παπαληγούρα, ὅτι ἡ ηὐξημένη, ἐν σχέσει μὲ τὴν διεθνῆ τιμήν, ἡ ὁποία δίδεται εἰς τὸν ἐγχώριον σῖτον, ἀποτελεῖ σταθερὰν πολιτικὴν παράδοσιν ἀπὸ 30ετίας. Μόνον πρὸ τοῦ 1952 ἡ προστασία ἦτο ὑψηλή, ἐνῶ τώρα ἐχρειάζετο μεγάλη προσπάθεια διὰ νὰ πείσῃ ἡ Κυβέρνησις τοὺς ἀγρότας ὅτι μόλις φθάνει τὴν διεθνῆ τιμὴν ἡ τιμὴ ἀσφαλείας τοῦ σίτου κατὰ τὰς συγκεντρώσεις τῶν τελευταίων τριῶν ἐτῶν; Κύριοι συνάδελφοι, πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν προέρχεσθε ἀπὸ σιτοπαραγωγικὰς περιφερείας. Δὲν εἶναι δυνατὸν συνεπῶς νὰ ἀντιπαρέλθωμεν τὸ γεγονὸς ὅτι τερματίζει ἀπόψε τὰς ἐργασίας της καὶ ἡ ἔκτακτος σύνοδος τῆς Βουλῆς. Εἶναι ἐπὶ θύραις ὁ θερισμὸς καὶ οὔτε ὑπόνοια περὶ ἐξαγγελίας μέτρων περὶ τῆς ἐφετεινῆς συγκεντρώσεως τοῦ σίτου. Εἶναι παρέκκλισις αὐτὸ ἀπὸ σταθερὰν παράδοσιν. Εἶναι εὔλογος συνεπῶς ἡ ἀγωνία τῶν σιτοπαραγωγῶν ναὶ ἢ ὄχι; Τί θὰ συμβῇ; Ἡ Βουλὴ δὲν θὰ λειτουργήσῃ ἀπὸ αὔριον. Τί ἄραγε ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐν νῷ; Δὲν εἶναι εὐκαιρία ἀπόψε ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς ἢ καλύτερον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς συνηθίζεται, νὰ ἐξαγγείλῃ εἰς βασικὰς γραμμὰς τὰ μέτρα τῆς προστασίας τῆς ἐφετεινῆς σιτοεσοδείας; Ἐὰν θέλετε νὰ γνωρίζετε τὴν ἄποψιν τοῦ σιτοπαραγωγικοῦ κόσμου, τὴν ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας ἀπὸ ὑπομνήματα τῶν ἐνδιαφερομένων Συνεταιρισμῶν. Ἀπεριόριστος καὶ ἔγκαιρος συγκέντρωσις καὶ τιμὴ ἀσφαλείας 5.000 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Υἱοθετοῦμεν ἀνεπιφυλάκτως τὸ δίκαιον αὐτὸ αἴτημα. Ἐπιθυμῶ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ ἑνὸς ἄλλου εὐλόγου αἰτήματος μιᾶς μερίδος σιτοπαραγωγῶν. Δὲν ὑποθέτω ὅτι θὰ τὸ παρίδῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἀφορᾶ τοὺς σεισμοπλήκτους σιτοπαραγωγοὺς Θεσσαλίας. Τρία ἀλλεπάλληλα πλήγματα ὑπέστησαν ἐκ σεισμῶν ἐν διαστήματι δύο–τριῶν ἐτῶν, καὶ δύο ἐτῶν ἀφορίας πρωΐμου καὶ ὀψίμου παραγωγῆς. Αἱ ὑπηρεσίαι τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης δύνανται νὰ πληροφορήσουν τὴν Κυβέρνησιν ὅτι ἡ κατάστασις αὐτὴ τῶν ἀγροτῶν τῶν σεισμοπλήκτων τῆς Θεσσαλίας, ἐνθυμίζει τὸ 1932, ἀπὸ ἀπόψεως τρομακτικῆς ἐπιβαρύνσεως διὰ χρεῶν πρὸς τοὺς ἰδιώτας καὶ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Κατάστασις ἐξαθλιώσεως. Δὲν πρέπει νὰ ἐπιφυλάξῃ ἄραγε ἡ Κυβέρνησις μίαν προνομιακὴν μεταχείρισιν εἰς αὐτοὺς τοὺς σεισμοπλήκτους Θεσσαλίας καὶ Δομοκοῦ; Νομίζω ὅτι διατυπώνομεν δίκαιον καὶ λογικὸν αἴτημα, ταῦτα ὑποστηρίζοντες. Στασιμότης ἀνησυχαστικὴ παρατηρεῖται, κύριοι βουλευταί, καὶ εἰς τὸν ἄλλον τομέα τῆς ἐθνικῆς μας παραγωγῆς, τῆς βιομηχανικῆς. Τρεῖς ἀριθμοὶ θὰ λεχθοῦν καὶ κλείει τὸ κεφάλαιον αὐτό. Τὸ 1954 ἡ βιομηχανική μας παραγωγὴ ηὐξήθη ἐν σχέσει πρὸς τὸ προηγούμενον ἔτος κατὰ 21%. Τὸ 1955 — δὲν εἶναι τυπικῶς ὑπεύθυνος ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις — ηὐξήθη κατὰ 5,2%. Ἀλλὰ τὸ 1956, ποὺ ὑπεύθυνος εἶναι ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ, ἡ αὔξησις ἐκμηδενίζεται, γίνεται 1,2%, ἴσον μηδέν. Αὐτὴ εἶναι ἡ θλιβερὰ εἰκών της. Πότε δὲ αὐτά; Ἐν ὄψει, κύριοι συνάδελφοι, τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγορὰν τῆς ὁποίας τὰ μετέχοντα κράτη παρουσιάζουν σταθερῶς μίαν αὔξησιν τῆς βιομηχανικῆς των παραγωγῆς ἀπὸ 8–18% ἐτησίως. Ἐν ἔτει 1956 ἔχομεν ἐξ ἄλλου μείωσιν τῆς ἀπασχολήσεως κατὰ 3%. Τὰ στοιχεῖα, κύριε Ὑπουργέ, ὁπόθεν ἤντλησα τοὺς ἀριθμούς, εἶναι ὁ ἐπίσημος δείκτης τοῦ Συνδέσμου Βιομηχάνων, ἐλλείψει ἄλλης πηγῆς ἐπισημοτέρας. Τὸ 1955 τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα αὐξάνεται κατὰ 7% ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ προηγούμενον ἔτος, ἐν ἔτει δὲ 1956 μόνον κατὰ 5%. Ἐὰν θελήσωμεν νὰ ἀπομονώσωμεν τὴν παραγωγήν, βιομηχανικὴν καὶ γεωργικήν, ἡ αὔξησις τοῦ 1956 εἶναι 50% μικροτέρα τῆς αὐξήσεως τοῦ 1955. Αὐτοὶ οἱ ἀριθμοὶ μαρτυροῦν καὶ συνθέτουν τὸν ἀπολογισμὸν τῆς κυβερνητικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Καὶ εἶναι ἀριθμοὶ ἀδιάψευστοι, ἀπὸ ἐπίσημα κείμενα εἰλημμένοι. Μὲ αὐτὴν τὴν εἰκόνα τῆς οἰκονομίας μας, κύριοι συνάδελφοι, ἀντιμετωπίζει ἡ Ἑλλὰς καὶ ἡ Κυβέρνησις τὸ στυγνὸν δίλημμα. Ἡ οἰκονομικὴ ἑνότης τῆς Εὐρώπης ἐγένετο μερικῶς, πρὸ 2 καὶ ἡμίσεος μηνῶν, ὅτε ὑπεγράφη ἡ σύμβασις τῆς Κοινῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀγορᾶς εἰς Ρώμην. Μετέχουν εἰς αὐτὴν ἓξ Κράτη τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης, ἀλλὰ πολὺ πρὶν ὑπογραφῇ ἡ σύμβασις αὐτή, ἀπὸ διετίας ἐγένοντο συζητήσεις διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς κοινῆς αὐτῆς ἀγορᾶς καὶ παραλλήλως διὰ τὴν δημιουργίαν τῆς ἑνιαίας Εὐρωπαϊκῆς Ζώνης Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν μεταξὺ τῶν Κρατῶν ποὺ μετέχουν εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Συνεργασίας τὸν ἑδρεύοντα εἰς τὸ Παρίσι. Ποῖα ἀβυσσαλέα ἠμπορεῖ νὰ εἶναι τὰ ἐπιζήμια ἀποτελέσματα μιᾶς ἀπερισκέπτου ἐντάξεως, ἢ μὴ ἐντάξεως τῆς χώρας μας εἰς τὴν ἀγορὰν αὐτήν, πρέπει ὅλοι νὰ τὸ συνειδητοποιήσωμεν. Θὰ εἴπω μόνον ἐν προκειμένῳ δύο λέξεις τὰς ὁποίας ἀπήγγειλεν ὁ Πρόεδρος τὴν ἐν Γενεύῃ οἰκονομικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὴν Εὐρώπην τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, ὁ σοφὸς Σουηδὸς οἰκονομολόγος Μυρτάλ, ὁ ὁποῖος πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν παρῃτήθη διὰ νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὴν μελέτην τῶν οἰκονομικῶν προβλημάτων τῶν ὑποαναπτύκτων Ἀσιατικῶν λαῶν. Εἶπεν αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν καὶ ἐδημιούργησεν ἕνα πνεῦμα δυσμενείας τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς ἐναντίον τῶν σχεδίων εὐρυτέρας Εὐρωπαϊκῆς οἰκονομικῆς ἑνότητος. Ὅταν συναντῶνται εἰς ἑνιαῖον χῶρον Κράτη καὶ οἰκονομίαι ἀνεπτυγμέναι, συγχρόνως δὲ καὶ οἰκονομίαι ὑποανάπτυκτοι, τὸ μοιραῖον καὶ ἀναπόφευκτον ἀποτέλεσμα εἶναι, τὸ χάσμα νὰ διευρυνθῇ, αἱ ἀνεπτυγμέναι οἰκονομίαι νὰ γνωρίσουν μίαν πρωτοφανῆ ἄνθησιν καὶ αἱ ὑποανάπτυκτοι νὰ βυθισθοῦν εἰς ἀπαθλίωσιν πολὺ μεγαλυτέραν ἐκείνης ποὺ εἶχον, πρὶν εἰσέλθουν εἰς τὴν Ἑνιαίαν Ἀγοράν. Εἶναι φανερὴ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ σοφία τοῦ ἀποφθέγματος αὐτοῦ. Ἡ Κυβέρνησίς μας φέρει βαρείας εὐθύνας καὶ τῆς τὰς καταλογίζομεν τὴν ὑστάτην αὐτὴν ὥραν. Ἐνῷ ἀπὸ διετίας διεξήγοντο διαπραγματεύσεις, ἐνῷ ὑπάρχει ἀντιπροσωπεία μας εἰς Παρισίους, παρακολουθοῦσα τὰς σχετικὰς διαπραγματεύσεις, τί συνέβη, κύριοι βουλευταί; Τὴν 3ην Ἀπριλίου 1957, ἕνα μῆνα μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ συμφώνου τῆς Ρώμης καὶ ἕνα καὶ ἥμισυ μῆνα μετὰ τὴν ἐπιστροφὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ ἐκ Παρισίων ὅπου ἔλαβε μέρος εἰς τὰς συζητήσεις τοῦ Ὀργανισμοῦ Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Συνεργασίας, ὑπέγραψε τὴν ἀπόφασιν τῆς συγκροτήσεως τῶν Ἐπιτροπῶν διὰ τὴν μελέτην ζητημάτων σχετικῶν μὲ τὴν Ἑνιαίαν Ἀγοράν. Ἐν τάχει, κατ’ ἀνάγκην, αἱ Ἐπιτροπαὶ αὗται ἀποπεράτωσαν τὴν μελέτην των. Κι’ ὁ πλέον ἀνίδεος ἐὰν τὰς ἀναγνώσῃ θὰ ἴδῃ μὲ πόσην προχειρότητα συνετάγησαν αὗται. Ἐνῷ ἀφοροῦν τὸ ὀξύτερον πρόβλημα ποὺ συνήντησε ποτὲ ἡ οἰκονομία μας ἐκ τῆς ἐπιτυχοῦς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ὁποίου ἐξαρτᾶται — δὲν εἶναι σχῆμα λόγου — ἡ ἐπιβίωσις τοῦ λαοῦ καὶ τοῦ Ἔθνους μας. Ἐν τῷ μεταξὺ ἀπεστέλλοντο εἰς Παρισίους τὰ πορίσματα καὶ τὰ ὑπομνήματα τῶν διαφόρων χωρῶν, ἡ προθεσμία τῆς ὑποβολῆς πρὸ πολλοῦ ἐξέπνευσε καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐδόθη τελευταία παράτασις μέχρι τῆς 16ης Μαΐου, διότι προβλέπεται εἰς τὰς 15 Ἰουνίου νὰ ὑποβληθοῦν αἱ ἐκθέσεις τῶν ἁρμοδίων Ἐπιτροπῶν εἰς τὸν Πρόεδρον τοῦ Ὀργανισμοῦ. Καὶ ἐρωτᾶται, πῶς ἡ ἰδική μας ἀντιπροσωπεία θὰ προβῇ εἰς τὴν διατύπωσιν τῶν ἀπόψεών μας ἀφοῦ δὲν ἔλαβεν ἐγκαίρως τὰς ὁδηγίας τὰς κυβερνητικάς; Βαρεῖα παράλειψις καὶ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως. Ἐλπίζω καὶ φοβοῦμαι ὅτι θὰ ὑπάρξουν ἐπιζήμιοι διὰ τὴν χώραν μας συνέπειαι. Μὲ τοιοῦτον πνεῦμα μακαριότητος ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζει αὐτὸ τὸ μεγάλο πρόβλημα, ποὺ εἶναι — ὡς προεῖπον — πρόβλημα ἐπιβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀκόμη, νομίζω, καὶ τὸ ἐτόνισα ὅταν ὡμίλουν πρὸ ἡμερῶν, ὅτι ὑπῆρξε βαρεῖα εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν ἐσκέφθη νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν, παραλλήλως μὲ τὰς τεχνικὰς Ἐπιτροπάς, διὰ νὰ ἀκουσθοῦν, ἐπὶ τέλους, καὶ αἱ γνῶμαι καὶ ἡμῶν τῶν ταπεινῶν ἀνθρώπων ποὺ παρακαθήμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, διὰ τὸ πλέον ἀγωνιῶδες πρόβλημα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Κλείει ἡ Βουλὴ καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ ἀποφάσεις. Ἡ Βουλὴ θὰ τὰς ἀγνοῇ. Ἆραγε αὐτὴν τὴν ἑσπέραν, ἐρωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐνημερώσῃ τοὐλάχιστον τὴν Βουλὴν ποίας ἀποφάσεις ἔλαβε καὶ ποίας σκέψεις θὰ διατυπώσῃ εἰς τὸ ὑπόμνημά της πρὸς τὸν Ὀργανισμὸν Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Συνεργασίας; Ἤδη ἡ προθεσμία ὑποβολῆς του ἐξέπνευσε. Ἀλλὰ δύναται, τοὐλάχιστον, ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐνημερώσῃ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Δὲν δικαιοῦται ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ πληροφορηθῇ, ποῖαι εἶναι αἱ ἀποφάσεις της; Λυποῦμαι, ἀλλὰ φοβοῦμαι, ὅτι οὔτε αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει καταλήξει ἀκόμη εἰς ἀποφάσεις. Ἐκτὸς ἐὰν πρόκειται νὰ υἱοθετήσῃ τὴν διατυπωθεῖσαν ἁρμοδίως ἄποψιν, νὰ ἐμφανισθῶμεν, κύριοι βουλευταί, ἐνώπιον τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ αὐτοῦ ὀργάνου καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι μᾶς χρειάζεται μία τριετία διὰ νὰ μελετήσωμεν τὰ προβλήματα τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἐπὶ 10 ἔτη ἤδη ἐκπονοῦνται σχέδια οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως, τεράστια κεφάλαια βοηθείας εἰσρέουν καὶ διατίθενται διὰ παραγωγικὰς ἐπενδύσεις καὶ θέλομεν ἀκόμη μίαν τριετίαν διὰ νὰ μελετήσωμεν τὰ οἰκονομικά μας προβλήματα. Καὶ θὰ τὸ εἴπωμεν αὐτὸ καὶ δὲν θὰ καγχάσουν οἱ Εὐρωπαῖοι; Καταλογίζω ἀκόμη τὴν εὐθύνην εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διότι δὲν ἐκινήθη μέχρις ὅτου ὑπογραφῇ ἡ σύμβασις τῶν ἓξ τῆς Ρώμης. Διότι, κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι ἁπλῶς ὁ κίνδυνος τῆς Ζώνης Ἐλευθέρων Ἀγορῶν. Εἶναι ὁ κίνδυνος ἐκ τοῦ τελεσμένου γεγονότος τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως Κοινῆς Ἀγορᾶς τῶν ἓξ χωρῶν. Γνωρίζετε, ὅτι ἡ σύμβασις αὐτὴ προβλέπει αὔξησιν τῶν δασμῶν τῶν ὑπαρχόντων σήμερον, ἐπὶ τῶν εἰσαγωγῶν γεωργικῶν προϊόντων καὶ ἐκ τῆς χώρας μας; Γνωρίζετε ὅτι αἱ χῶραι αὗται εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουν συμφέρον λόγῳ τῶν μεγάλων δασμῶν νὰ παραγάγουν εἰς ἱκανοποιητικὰ ἐπίπεδα προϊόντα τὰ ὁποῖα σήμερον δὲν παράγουν καὶ τὰ ὁποῖα ἀπὸ τὴν ἰδικήν μας οἰκονομίαν ἀντλοῦν καὶ ὅτι θὰ ὑπάρξῃ ἀντίκτυπος λ. χ. εἰς τὰς ἐξαγωγὰς τοῦ καπνοῦ καὶ ὅπου προβλέπεται δασμὸς 30% ἐπὶ τῆς ἀξίας του. Διερχόμενος πρὸ ἡμερῶν ἐκ Παρισίων, ἵνα μεταβῶ εἰς τὸ Εὐρωπαϊκὸν Κοινοβούλιον τοῦ Στρασβούργου, συνεζήτησα τὰ θέματα αὐτὰ μὲ κατ’ ἐξοχὴν ἁρμοδίους, προκειμένου νὰ εἴπω τὴν ταπεινήν μου γνώμην εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Συνέλευσιν, ὅπου συνεζητήθη κυρίως τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς τῶν 6 καὶ τῆς Ἐλευθέρας Ζώνης τῆς Εὐρώπης. Δὲν εἶχον πληροφορηθῆ, κανεὶς δὲν μοῦ τὸ εἶχεν εἴπει, ὅτι πράγματι λαμβάνονται μέτρα δασμολογικὰ ἀπὸ τὰ ἓξ Κράτη εἰς βάρος γεωργικῶν προϊόντων, ὄχι μόνον Ἑλληνικῶν, ἀλλὰ γενικῶς κρατῶν κειμένων ἐκτὸς τῆς ζώνης τῶν ἓξ κρατῶν. Ἀλλὰ τυχαίως ἀνέγνωσα εἰς τὴν ἐγκυροτέραν ἐφημερίδα τῶν Βρυξελλῶν, τὴν «Ἑσπέραν», μίαν ὁλόκληρον ἔρευναν ἀπὸ ἕνα δημοσιογράφον, πλησίον τῆς Ὁμοσπονδίας τῶν Καπνοπαραγωγικῶν Συνεταιρισμῶν Βελγίου καὶ τοῦ Συνδέσμου Καπνοβιομηχάνων Βελγίου, καὶ ἐπληροφορήθην τί; Ὅτι ἀζήτητα ἀπὸ ἐτῶν ἀποθέματα ἐσχάτης ποιότητος καπνῶν τοῦ Βελγίου ἀπερροφήθησαν ἐν τάχει καὶ σύμβασις ὑπογράφεται μεταξὺ Βέλγων καπνοπαραγωγῶν καὶ Βέλγων βιομηχάνων διὰ τὴν αὔξησιν τῆς ἐσοδείας τοῦ 1957 καὶ τὴν διασφάλισιν τῆς τοποθετήσεως αὐτῆς. Ταῦτα ἐν ὄψει τῶν νέων δασμῶν τῆς συμβάσεως Ρώμης. Οἱ κίνδυνοι εἶναι μεγάλοι. Ἡ Κυβέρνησις δὲν τοὺς ἔχει κἂν πληροφορηθῆ. Καὶ ἐὰν τοὺς ἔχῃ πληροφορηθῆ πῶς ἀντέδρασεν; Ἠδράνησε καὶ ἡ εὐθύνη της εἶναι τεραστία.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τελειώνετε, παρακαλῶ, κύριε συνάδελφε.

§51Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐτελείωσα, καὶ ὑποθέτω ὡμίλησα συνοπτικῶς, κύριε Πρόεδρε. Διότι εἰς ἐμὲ ἔλαχεν ὁ κλῆρος, τῇ ἀγαθῇ ἐπινεύσει τῶν κ.κ. συναδέλφων τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, νὰ θίξω ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα. Ἀπομένει νὰ συνοψίσω τὰς ἀπόψεις τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος ἐπὶ τῶν θεμάτων τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, ὑπὸ τὸ πρῖσμα καὶ τὸ φῶς τῆς πενθημέρου συζητήσεως. Ἡ στάσις μας παραμένει ἀμετάβλητος, ἡ βασικὴ ἀντίθεσίς μας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔνταξιν τῆς χώρας εἰς τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ παραμένει. Πιστεύομεν καλοπίστως ὅτι ὀφέλη κατ’ οὐδένα τρόπον θὰ προκύψουν, ἐνδεχομένως δὲ ζημίαι βαρεῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξουν διὰ τὴν χώραν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι πέραν τούτου ἀνακύπτει ἕνα ἐρώτημα. Ἐπὶ λέξει μεταφέρω, κύριοι βουλευταί, τί εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ τί εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἄνευ Χαρτοφυλακίου ἐπὶ τοῦ ἰδίου θέματος τῆς προσχωρήσεως τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Συνεδρίασις τῆς 20.5.57, σελὶς 7 καὶ ἐπέκεινα: «Τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ εἶναι ....(ἀναγινώσκει...). Καὶ πάντα ταῦτα παραμένουν καὶ εὑρίσκονται εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς. Ἴδωμεν τί θέσιν ἔλαβεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἄνευ Χαρτοφυλακίου. Συνεδρίασις τῆς 21.5.57, πρακτικὰ σελὶς 4: «Τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ.... Αὐτὰ ἔχουν σαφῶς καθορισθῆ καὶ διευκρινισθῆ». Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐν ὄψει τῆς ἀντιθέσεως αὐτῆς μεταξὺ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν σας καὶ τοῦ κ. Ρίτσαρντς, μόνου ἁρμοδίου νὰ ὁμιλήσῃ ὡς ἐντεταλμένου ἀντιπροσώπου τοῦ Προέδρου τῆς Ἀμερικανικῆς Δημοκρατίας, ἀλλὰ καὶ τῆς προδήλου ἀντιφάσεως μεταξὺ τῶν δύο Ὑπουργῶν σας, δημιουργεῖται τὸ καθῆκον ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἀποψινῆς παρεμβάσεώς σας νὰ διαλύσητε τὴν ἀσάφειαν καὶ νὰ ἄρητε τὴν ἀντινομίαν. Ἀνελάβατε προσωπικῶς τὴν εὐθύνην τῆς ἐντάξεως τῆς χώρας εἰς τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ. Τοὐλάχιστον ἐκ τῶν ὑστέρων δικαιοῦται ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ γνωρίζῃ ἀπὸ τὸ ἰδικόν σας στόμα τὶ ἀκριβῶς συνέβη καὶ τὶ ὑποχρεώσεις διὰ λογαριασμὸν τῆς χώρας μας ἀνελάβατε διὰ τοῦ συμφώνου αὐτοῦ; Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων ἀνεκίνησεν ἀπόψε ἕνα θέμα εὔφλεκτον. Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν δυνατότητα χρησιμοποιήσεως τῶν παραχωρηθεισῶν ἤδη ἀεροπορικῶν βάσεων εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας δι’ ἐφοδιασμόν των μὲ ἀτομικὰ ὅπλα, δὲν ὑπῆρξεν σαφὴς ἀλλ’ οὔτε καὶ ἱκανοποιητική. Ἡμεῖς ἀπεκρούσαμεν καὶ ἀποκρούομεν πᾶσαν ἰδέαν χρησιμοποιήσεως ὁποτεδήποτε τῶν ἐδαφῶν τῆς χώρας μας δι’ ἀτομικὰς βάσεις. Ἡ χώρα μας εἶναι μικρά. Ἡ χώρα μας κεῖται εἰς νευραλγικὸν σημεῖον, εἰς τὸ μεταίχμιον τῶν δύο κόσμων καὶ θὰ ἐμπλακῇ μοιραίως κατὰ τὴν προπαρασκευαστικὴν φάσιν τοῦ πολέμου (ἐὰν θὰ γίνῃ, ποὺ εὔχομαι καὶ πιστεύω ἀκραδάντως ὅτι δὲν θὰ γίνῃ ποτέ) καὶ πιθανώτατα ἐδῶ θὰ γίνῃ ἡ πρώτη ἀτομικὴ μονομαχία. Ἐξ ἄλλου ὑπάρχει σκιὰ κἂν ἐλπίδος ὅτι θὰ ὑπάρξῃ ἴχνος ἀμύνης κατὰ ἀτομικῶν ἐπιθέσεων; Εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς Ἀμερικῆς τεράστιοι προϋπολογισμοὶ ἐγκρίνονται διὰ τὴν προπαρασκευὴν τῆς ἀμύνης κατὰ τῶν ἀτομικῶν βάσεων. Τὸ Ἔθνος καὶ ἡ φυλή μας τίθενται ἐν κινδύνῳ ἐξαφανίσεώς των. Κύριοι βουλευταί, ὑπεστηρίχθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἄνευ Χαρτοφυλακίου ὅτι τὸ ζήτημα τῶν θερμοπυρηνικῶν δοκιμῶν ἀποτελεῖ θέμα ἀπασχολήσεως μόνον τῶν ἐπιστημόνων. Θὰ ἤθελον νὰ τὸν πληροφορήσω ὅτι εἶναι πρόσφατος ἡ ὁμόφωνος ἀπόφασις ὄχι κἄποιας Ἀκαδημίας, ἀλλὰ τοῦ Γερμανικοῦ Κοινοβουλίου, περὶ ἀμέσου διακοπῆς τῶν θερμοπυρηνικῶν δοκιμῶν. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ διὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, διεβιβάσθη εἰς τὰς Κυβερνήσεις Ἀγγλίας, Ἀμερικῆς καὶ Ρωσίας. Ἰδοὺ παράδειγμα πρὸς μίμησιν, κύριοι βουλευταί. Δὲν θὰ ἐπαναλάβω, κύριοι συνάδελφοι, τὰς ἐπικρίσεις τὰς διατυπωθείσας κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, διὰ τὸν κακὸν χειρισμὸν καὶ τὰ βαρύτατα σφάλματά των, Κυβερνήσεως καὶ εἰδικώτερον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, κατὰ τὴν τελευταίαν σύνοδον τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἡνωμένων Ἐθνῶν. Δὲν νομίζω ὅτι αἱ συζητήσεις ποὺ ἐπηκολούθησαν, μετέβαλον κατὰ τίποτε τὰ πράγματα, ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἀνακύπτουν δύο ἐρωτήματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡ ἀπάντησις πρέπει νὰ δοθῇ πρὶν κλείσῃ ἀπόψε ἡ συνεδρίασις. Κύριοι βουλευταί, ἐσκέφθητε καθόλου, ὅτι ἀποχωριζόμενοι ἀπόψε, δὲν θὰ ἔχωμεν πληροφορηθῆ ἀπὸ ὑπεύθυνα χείλη τῆς Κυβερνήσεως, τίποτε περὶ τῆς ἐξελίξεως ποὺ ἐσημείωσε τὸ ἐθνικὸν θέμα, τὸ Κυπριακὸν κατὰ τὸ διάστημα τῶν τριῶν μηνῶν, ἀπὸ τῆς ἀποφάσεως τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν; Προσεπάθησα, μέσῳ τῶν ἀγορεύσεων τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν, ἀνέγνωσα τὰ πρακτικὰ κατ’ ἐπανάληψιν καὶ δὲν εἶδον μίαν ἔμμεσον ἔστω πληροφορίαν διὰ νὰ ἐνημερωθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ποῦ εὑρίσκεται τὸ Κυπριακὸν ζήτημα. Καὶ ὑποθέτω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐνέδωσεν εἰς τὴν πίεσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ συνεκάλεσε τὴν Βουλὴν κυρίως διὰ τὸν σκοπὸν αὐτόν. Ὑπάρχει μόνον ἡ πληροφορία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι εἰς τὴν Βόννην εὑρισκόμενος ἐνημέρωσε τοὺς συναδέλφους του εἰς τὸ ΝΑΤΟ καὶ τοὺς διεφώτισε διὰ ποῖον λόγον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῇ τὴν παρέμβασίν του. Ὑπάρχει ἀκόμη κἄτι ἄλλο, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν προέρχεται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ὑπάρχει ἀνακοίνωσις τῆς Ἀμερικανικῆς Πρεσβείας ὅτι δι’ αὐτῆς διεβιβάσθησαν προτάσεις τοῦ Ἐθνάρχου Μακαρίου πρὸς τὸν κ. Ντάλλες καὶ ἀναμένεται ἀπάντησις. Ἀλλ’ εἶναι νοητόν, κύριοι βουλευταί, ἐπὶ ἐθνικοῦ θέματος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ πληροφορῆται ἀπὸ ξένας Πρεσβείας καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησίν του;

§52Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ λέγωμεν ἀνακριβείας, αἱ ὁποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ προκαλέσουν παρεξηγήσεις καὶ ζημίας. Οὐδαμόθεν ἐγένετο τοιαύτη ἀνακοίνωσις. Ἐγένετο μία ἀνακοίνωσις ἡ ὁποία λέγει ἁπλῶς ὅτι τὴν τάδε Ἀπριλίου ὁ Ἀμερικανὸς Πρεσβευτὴς ἐδέχθη τὸν Ἀρχιεπίσκοπον Μακάριον, ὁ ὁποῖος ἐξέθεσεν εἰς αὐτὸν τὰς ἀπόψεις του.

§53Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἀλλὰ πρέπει καὶ σεῖς νὰ ἀποδεχθῆτε τοῦτο, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐγὼ ἀποδέχομαι τὴν ἄποψίν σας, ὑποχρεωμένος ὢν πρὸς τοῦτο, ὅτι αὐτὰ ποὺ ἀνέφερον ἐνεγράφησαν ὁμοιομόρφως σχεδὸν εἰς ὅλον τὸν ἡμερήσιον Τύπον, ὡς ἀνακοίνωσις τῆς Ἀμερικανικῆς Πρεσβείας, καὶ δὲν ὑπῆρξε διάψευσις.

§54Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι, ὅλοι ἐδιαβάσαμεν καὶ ἐγὼ δὲν ἠξεύρω παρὰ ἀπὸ τὸν Τύπον. Ἀκριβῶς διότι ἐγράφησαν πολλὰ ἀπὸ τὸν ξένον καὶ ἐγχώριον Τύπον, ἐν σχέσει μὲ τὰς ἐπαφὰς τοῦ Μακαρίου. Ἡ Ἀμερικανικὴ Πρεσβεία εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κάμῃ μίαν ἀνακοίνωσιν ὅτι ὁ Ἀμερικανὸς Πρεσβευτὴς ἅπαξ ἐδέχθη τὸν Ἀρχιεπίσκοπον Μακάριον, ὁ ὁποῖος μὲ τὴν εὐκαιρίαν τοῦ εἶπε πῶς ἀντιλαμβάνεται τὸ Κυπριακὸν θέμα. Πῶς λέγετε, λοιπόν, ὅτι ὑπάρχει ἐπίσημος ἀνακοίνωσις, ὅτι ἐπεδόθη ὑπόμνημα. Αὐτὰ εἶναι ὑπερβολαὶ ἢ ἀνακρίβειαι, αἱ ὁποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργήσουν παρεξηγήσεις καὶ νὰ βλάψουν τὴν ὑπόθεσιν.

§55Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Θὰ ἀνακαλέσω, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπιμένει ὅτι ἠμπορεῖ νὰ βλάψουν αὐτά. Πάντως, αὐτὸ δὲν αἴρει καὶ δὲν μειώνει τὴν ὑποχρέωσιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νὰ εἴπῃ πρὸς τὴν Βουλήν, ὅσον ἐπιτρέπει τὸ συμφέρον τοῦ θέματος, νὰ εἴπῃ ἐπὶ τέλους, ποῖαι ἐξελίξεις ὑπῆρξαν κατὰ τὸ τρίμηνον αὐτὸ ἐπὶ τοῦ Ἐθνικοῦ θέματος. Καὶ ἕνα δεύτερον ἐρώτημα ἀνακύπτει ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος: Ὅλοι μας ἐδῶ, Ἀντιπολίτευσις καὶ Κυβέρνησις, διεκηρύξαμεν τοὐλάχιστον ὅτι παραμένομεν προσηλωμένοι εἰς τὸ ἱερὸν καὶ ἀναφαίρετον δικαίωμα τῶν Κυπρίων, ν’ ἀποφασίσουν περὶ τῆς τύχης των καὶ εἰς τοῦτο συμπεριλαμβάνεται ν’ ἀποφανθοῦν ἐνδεχομένως καὶ περὶ τῆς Ἑνώσεώς των μετὰ τῆς Μητρὸς Ἑλλάδος. Ἐμείναμεν ἀκόμη σύμφωνοι, ὑποθέτω, ἀλλὰ διὰ λόγους διπλωματικῆς τακτικῆς δὲν ἐγένετο διὰ Ψηφίσματος τῆς Βουλῆς ἀποδεκτόν, ὅτι ἡ αὐτοδιάθεσις θὰ ἐπιδιωχθῇ ἀνενδότως ἐντὸς τακτῆς καὶ εὐλόγου προθεσμίας. Αὐτὴ εἶναι, διακηρύσσεται ὅτι εἶναι, ἡ ἄποψις ἀπὸ ὅλας τὰς πτέρυγας τῆς Βουλῆς καὶ ὅτι παραμένει ἡ σταθερὰ πολιτικὴ τῆς Ἑλλάδος. Καὶ τοῦ ἁρμοδιωτέρου ὅλων, τοῦ Ἐθνάρχου Μακαρίου, αἱ πρόσφατοι διακηρύξεις, ἐπιβεβαιώνουν αὐτὴν τὴν ἐμμονήν. Θὰ μὲ συγχωρήσῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ὑποθέτω ὅτι δὲν ἰσχυρίσθη ὅτι θὰ βλάψῃ τοῦτο ἂν εἴπω, ὅτι ἐπίμονοι πληροφορίαι τοῦ Τύπου πάσης ἀποχρώσεως, ἐπιμένουν τὰς τελευταίας ἡμέρας, ὅτι εἰς αὐτὸ τὸ αἴτημα καὶ εἰς αὐτὴν τὴν λύσιν ὑποκαθίσταται μία ἄλλη λύσις, λύσις βαδίζουσα, βεβαίως, σταδιακῶς, ἀλλὰ ἔχουσα ὡς τέρμα τῶν ἐθνικῶν ἐπιδιώξεων, τὴν ἀνεξαρτησίαν τῆς Κύπρου, μὲ κατωχυρωμένην τὴν ὑποχρέωσιν νὰ μὴ ζητήσῃ ποτὲ τὴν Ἕνωσιν μετὰ τῆς Μητρὸς Ἑλλάδος. Αὐτὴ εἶναι ἡ πληροφορία, ἡ ὁποία ἐπιμόνως ἀναγράφεται καὶ τὴν ὁποίαν, ὑποθέτω, ὁ συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων κ. Παπανδρέου, ὠνόμασε ὡς κατωχυρωμένην ἀνεξαρτησίαν.

§56Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν ὡμίλησα περὶ αὐτοῦ.

§57Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἔχετε δίκαιον. Ὡμιλήσατε δι’ αὐτοδιάθεσιν κατωχυρωμένην. Ἐνῷ ἐδῶ πρόκειται περὶ κατοχυρώσεως τῆς μὴ Ἑνώσεως.

§58Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κατωχυρωμένην κατὰ τῆς Ἑλλάδος.

§59Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, κύριοι βουλευταί, χωρὶς νὰ παρακαλέσωμεν ἔστω, τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ εἴπῃ, κατὰ τρόπον σαφῆ: Ἐμμένει εἰς τὴν πρώτην ἄποψιν τῆς πλήρους αὐτοδιαθέσεως, ἐντὸς εὐλόγου καὶ τακτῆς προθεσμίας καὶ θὰ ἀποκρούσῃ πάντοτε τὸ δεύτερον, δηλαδή, τὴν ἀνεξαρτησίαν χωρὶς Ἕνωσιν; Ἰδοὺ ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν μᾶς ὀφείλει, ὀφείλει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς πρὸς τοὺς Κυπρίους καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν.

§60Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Ἐπιτρέπετε μίαν ἐρώτησιν;

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε.

§62Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἠσχολήθην μὲ τὴν ἀγόρευσίν σας. Τελειώνω, ἄλλως τε. Ἐγένετο μακρὰ συζήτησις εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, κατὰ τὸ πενθήμερον «περὶ διεξαγωγῆς ἐκλογῶν, περὶ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου». Ἡ ἀντίθεσις μεταξὺ Ἀντιπολιτεύσεως καὶ Κυβερνήσεως παραμένει οἵα ὑπῆρξε καὶ πρότερον. Ἡ Κυβέρνησις ἐμμένει εἰς τὴν ἄποψιν ὅτι εἶναι πρόωρος κἂν ἡ συζήτησις περὶ ἐκλογικοῦ συστήματος, διότι αἱ ἐκλογαὶ εὑρίσκονται πολὺ μακράν. Αὐτό, σαφῶς ἀντιτίθεται πρὸς παλαιοτέραν ἰδεολογικὴν καὶ πολιτικὴν τοποθέτησιν τοῦ σημερινοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως διεκήρυξε, καὶ ὀρθῶς, ὅτι εἶναι ἀνωμαλία νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἐκλογικὸς νόμος πολὺν χρόνον πρὸ τῶν ἐκλογῶν. Ἀλλὰ ὑπεστήριξεν ἀκόμη, μὲ δειλίαν κάπως ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν βλέπει ὅτι πρέπει νὰ μεταβληθῇ καὶ τὸ ὑπάρχον ἐκλογικὸν σύστημα. Ὑπάρχει εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἀγεφύρωτος ἀντίθεσις μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς Βουλῆς. Ἡμεῖς πιστεύομεν, ὅτι παρ’ οἱανδήποτε Κυβερνητικὴν ἐπιμονὴν ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν πραγμάτων, ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν εὐθυνῶν, ἡ Κυβέρνησις θὰ ὑποχωρήσῃ. Γνωρίζομεν πόσον, ἡ ἀλλαγὴ καὶ μόνον τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου θὰ σημάνῃ ἀμέσως ρῆγμα εἰς τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν. Ἀλλά, παρὰ ταῦτα, ζῶμεν εἰς καθεστὼς Δημοκρατικόν, ἀλλὰ ὅσον καὶ ἂν ἔχῃ φαλκιδευθῇ τὸ οὐσιαστικὸν περιεχόμενον αὐτοῦ, ἡ θέλησις τοῦ λαοῦ θὰ ἐπιβληθῇ καὶ πολὺ σύντομα τίμιον ἐκλογικὸν σύστημα θὰ θεσπισθῇ, εἴτε τὸ θέλει, ἡ Κυβέρνησις, εἴτε ὄχι. Θὰ ὑπάρξῃ τίμιον ἐκλογικὸν σύστημα καὶ συντόμως θὰ προσφύγωμεν εἰς τὴν λαϊκὴν ἐτυμηγορίαν, διότι αὐτὸ ἐπιτάσσουν τὰ συμφέροντα τοῦ Ἔθνους, κύριοι βουλευταί. (Χειροκροτήματα).

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἔχει τὸν λόγον. Πρὶν ἀρχίσῃ ὁ κ. Ὑπουργός, παρακαλῶ, τὴν Βουλὴν νὰ ἐπικυρώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως, τὰ ὁποῖα μὲ ποιάν τινα καθυστέρησιν διενεμήθησαν. Ὑπάρχει ἀντίρρησις;

§64Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Φέρομαι εἰπὼν εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως, ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἐτῶν 1952– 1956 οὐδὲν πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως ἐξετελέσθη. Παρελείφθη μία φράσις «ἐξ ὁλοκλήρου».

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ ἐδιωρθώσατε εἰς τὰ ἐστενογραφημένα; Δώσατε σημείωμα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν νὰ διορθωθοῦν. Μεθ’ ὃ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ὡς διωρθώθησαν κατόπιν παρατηρήσεως τοῦ κ. Γ. Μαύρου.

§66Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Αἰσθάνομαι, κύριοι βουλευταί, ὅτι δὲν ἐπείσαμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν περὶ τῆς χρησιμότητος τῶν διεξαχθεισῶν κατὰ τὸ τελευταῖον 5θήμερον εἰς τὴν αἴθουσαν συζητήσεων καὶ ἔχω τὸν φόβον ὅτι σχεδὸν μὲ ἀδιαφορίαν παρακολουθεῖ ἡ κοινὴ γνώμη ὅλους ἡμᾶς, ἄλλοτε μακρολογοῦντας ἐπὶ θεμάτων μικρῶν καὶ ἄλλοτε μικρολογοῦντας ἐπὶ θεμάτων μεγάλων. Συνήλθομεν, ὑποτίθεται, εἰς ἔκτακτον Σύνοδον διότι κατείχετο ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπὸ ἀγωνίαν περὶ τὰ ἐθνικὰ θέματα καὶ αἱ συζητήσεις ἀπέδειξαν ὅτι ἀσχολουμένη περὶ τὰ θέματα τὰ ἐθνικὰ ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἐπαναλαμβάνει ἁπλῶς παλαιὰς της αἰτιάσεις. Ἀπεδείχθη ἀκόμη, ὅτι ἡ κριτικὴ της ἐπὶ τοῦ μεγίστου τῶν ἐθνικῶν ζητημάτων ἐστηρίχθη εἰς μίαν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν οὔτε ὁ συντάξας τὸ κείμενον τῆς ἀποφάσεως τοῦ Ο.Η.Ε. ἔδωσεν, οὔτε ἄλλος τις τῶν ὑπὲρ αὐτῆς ψηφισάντων ἔδωσεν, οὔτε ἡ Βρεταννικὴ Ἀντιπολίτευσις ἔδωσε, οὔτε κἂν ἡ Βρεταννικὴ Κυβέρνησις ἐτόλμησε νὰ υἱοθετήσῃ. Ἔχει πρὸ πολλοῦ ἀντιληφθῆ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὅτι διὰ νὰ λυθῇ οἱονδήποτε μεγάλο ἐθνικὸν θέμα καὶ μάλιστα διὰ νὰ λυθῇ τὸ μέγα ἐθνικὸν θέμα τῆς Κύπρου, κατὰ τὸν μόνον παραδεκτὸν δι’ ὅλους ἡμᾶς τρόπον, θὰ χρειασθῇ καὶ νὰ ἔχωμεν ἱκανότητα ἑλιγμῶν καὶ νὰ ἀποκτήσωμεν τὴν ἀπαιτουμένην ἐθνικὴν ὑπομονήν. Ἐὰν ἡ ἐκδοχὴ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κύριοι συνάδελφοι, ἦτο ὀρθή, δὲν θὰ ἐχρειάζετο νὰ ἀσκηθῇ οἱαδήποτε ἐξωτερικὴ πολιτική. Θὰ ἤρκει ἡ συνεχὴς ἐπανάληψις τοῦ αἰτήματος, θέλομεν αὐτοδιάθεσιν ἐντὸς συντόμου καὶ τακτῆς προθεσμίας. Συγχέει συνεχῶς ἡ Ἀντιπολίτευσις τὸν σκοπὸν πρὸς τὰ μέσα. Ἔργον τῶν πολιτικῶν δὲν εἶναι ἁπλῶς νὰ προβάλλουν τοὺς σκοπούς, δὲν εἶναι ἁπλῶς νὰ εὔχωνται. Ἔργον τῶν πολιτικῶν εἶναι νὰ ἐφευρίσκουν τὰς μεθόδους διὰ τῶν ὁποίων θὰ πραγματοποιηθοῦν οἱ σκοποὶ καὶ διὰ τῶν ὁποίων θὰ εὐοδωθοῦν αἱ εὐχαί.

§67Α. ΖΑΚΚΑΣ. Καὶ ἐπιμένουν εἰς τοὺς σκοποὺς ἀπολύτως.

§68Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Φοβοῦμαι, κύριοι βουλευταί, ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἡ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἀσκηθεῖσα ἐπὶ τῶν ἐθνικῶν θεμάτων κριτικὴ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐμείωσε τὰς ἐλπίδας τὰς ὁποίας ἐστήριξεν ὁ λαὸς ἐπὶ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, καὶ ὄχι, βεβαίως, τὴν ἐμπιστοσύνην τὴν ὁποίαν στηρίζει ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπὶ τὴν Κυβέρνησιν. (Χειροκροτήματα). Καὶ ἐπειδὴ ὡμιλήσαμεν κατὰ κόρον περὶ ἀνωμαλιῶν, νομίζω ὅτι συμβαίνει τὸν τελευταῖον καιρὸν τοῦτο τοὐλάχιστον τὸ παράδοξον, τὸ πράγματι παράδοξον καὶ καταπληκτικόν. Ἀντὶ διὰ τῆς παρόδου τοῦ χρόνου νὰ φθείρεται, ὅπως θὰ ἦτο φυσικόν, ἡ Κυβέρνησις, φθείρεται ἡ Ἀντιπολίτευσις. (Χειροκροτήματα).

§69Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἰδοὺ ἡ ρόδος, ἰδοὺ καὶ τὸ πήδημα. Ἐὰν τολμᾶτε, νὰ πᾶμε πρὸς ἐκλογάς. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§70Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἀλλὰ καὶ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν θεμάτων δὲν ὑπῆρξε περισσότερον ἐποικοδομητική. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι περὶ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν θεμάτων τούτων ἡ Ἀντιπολίτευσις υἱοθέτησε διάφορον καὶ μάλιστα ἄντικρυς ἀντίθετον μέθοδον. Τὰ ἐθνικὰ θέματα τὰ ἀντιμετωπίζει διὰ τῆς συνήθους καὶ μονοτόνου ἐπαναλήψεως μιᾶς φράσεως. Τὰ οἰκονομικὰ θέματα τὰ ἀντιμετωπίζει μὲ μίαν τοποθέτησιν ἡ ὁποία εἶναι ἐκ διαμέτρου διάφορος τῆς τοποθετήσεως τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ ἰδία ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅταν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνέγνωσε τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις καὶ ὅταν ἐπὶ τῶν δηλώσεων αὐτῶν ἔγινε συζήτησις. Ἐξηγοῦμαι. Ἐνθυμεῖσθε, κύριοι συνάδελφοι, τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὅτι ἡ κυριωτέρα κριτικὴ ὅλων τῶν ἀξιοτίμων ρητόρων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι ἠσχολήθησαν μὲ τὰ οἰκονομικὰ θέματα καὶ τῶν ἀξιοτίμων ρητόρων τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, οἱ ὁποῖοι ἠσχολήθησαν μὲ τὸ οἰκονομικὸν θέμα, ὅτι ἡ βασικὴ κριτική, ἡ ὁποία ἠσκήθη τότε ἐναντίον μας συνίστατο εἰς τοῦτο. Εἰς τὸ ὅτι ὁδηγοῦμεν τὸν τόπον εἰς τὸν πληθωρισμόν. Καὶ ἄλλοι μὲν τῶν κ.κ. συναδέλφων μετεχειρίσθησαν τὴν ἔκφρασιν ὅτι ὁ πληθωρισμὸς εἶναι ἕρπων καὶ ἐντὸς ὀλίγου θὰ γίνῃ καλπάζων, ὁ δὲ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος ἀπευθυνόμενος πρὸς τὴν Κυβέρνησιν εἶπε, διατὶ ἐπὶ τέλους δὲν ὁμολογεῖτε ὅτι ἔχετε τὴν πρόθεσιν νὰ ἀσκῆτε, ἀδιάφορον ἐὰν δὲν ἠμπορῆτε, διευθυνόμενον, κατευθυνόμενον πληθωρισμόν; Τώρα ποία εἶναι ἡ βασικὴ κριτικὴ τῶν ρητόρων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως; Ἡ βασικὴ κριτικὴ εἶναι ἀκριβῶς ἡ ἀντίθετος. Μᾶς λέγουν, ὅτι ναὶ μὲν δὲν ἐδημιουργήθη πληθωρισμός, ἀλλὰ ἐξαντλοῦνται, λόγῳ τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἀσκεῖτε, τὰ συναλλαγματικὰ περιθώρια τῆς χώρας. Ἔχομεν, διὰ νὰ μεταχειρισθῶ ἔκφρασιν τὴν ὁποίαν μετεχειρίσθη συνάδελφος προλαλήσας, ἔχομεν συστηματικῶς ἀσκήσει πολιτικὴν διὰ τῆς ὁποίας ἐξάγομεν τὸν πληθωρισμὸν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ αἰτίασις. Ἐνθυμῆσθε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὅταν συνεζητούσαμεν πρὸ ὀλίγων μηνῶν τὰ οἰκονομικὰ θέματα ἐδῶ, εἶχε διαμειφθῆ συζήτησις μεταξὺ τῶν κ. κ. Καρτάλη καὶ Μητσοτάκη ἀφ’ ἑνός, τοῦ κ. Χέλμη καὶ ἐμοῦ ἀφ’ ἑτέρου, καὶ ἐνθυμῆσθε ἀκόμη ὅτι τόσον πολὺ ἦτο βεβαία ἡ Ἀντιπολίτευσις, περὶ τοῦ ὅτι πρόβλημα συναλλάγματος δὲν ὑπῆρχε, ἀλλὰ ὑπῆρχε πρόβλημα δραχμῶν, ὥστε μᾶς ἐλέχθη ὅτι βλάπτουν καὶ αὐταὶ αἱ ὑπερπόντιοι παραγγελίαι. Καὶ ἔκαμεν ἡ Ἀντιπολίτευσις τὴν περίεργον διάκρισιν μεταξὺ μιᾶς ἐξαγομένης βόμβας ἡ ὁποία καὶ συνάλλαγμα πορίζει καὶ εἰς τὸν κτώμενον τὸ συνάλλαγμα βεβαίως δημιουργεῖ δραχμὰς καὶ ἑνὸς ἐξαγομένου σύκου, τὸ ὁποῖον ἀκριβῶς τὰς ἰδίας συνεπείας οἰκονομικῶς ἔχει ἐξαγόμενον. Μίαν διαφορὰν δύναται νὰ ἔχῃ ἡ βόμβα ἀπὸ τὸ σῦκον ὅταν ἐξάγεται, καὶ ἡ διαφορὰ αὐτὴ εἶναι ἰδεολογική, εἰς ποῖον κόμμα ἀνήκει ἡ βόμβα καὶ εἰς ποῖον κόμμα ἀνήκει τὸ σῦκον. Πότε εἶχε, κύριοι συνάδελφοι, δίκαιον ἡ Ἀντιπολίτευσις; Τότε ἢ τώρα; Οὔτε τότε, οὔτε τώρα.

§71Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Ὑπάρχει ἀντίθεσις μεταξὺ τῶν τότε καὶ τῶν τώρα;

§72Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ μὴ μὲ διακόπτετε, διότι, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει ἀπόλυτος ἀντίθεσις, διότι ἐπεχειρήσαμεν, τότε, νὰ πείσωμεν τὸν Ἀρχηγόν σας, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔλεγεν ὅτι τὸ ἄνοιγμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν εἶναι τόσον, ὅτι τὸ ἄνοιγμα αὐτὸ δὲν εἶναι κἄτι τὸ ἀνελαστικόν, ἀλλὰ εἶναι κἄτι τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ διαστείλῃ κανεὶς καὶ πρέπει νὰ τὸ διαστείλῃ, ὅταν θέλῃ νὰ ἀσκήσῃ πολιτικὴν οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως ἀρκεῖ νὰ ἔχῃ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα χρειάζονται διὰ νὰ καλύψῃ τὸ ἄνοιγμα. Ὑπάρχει, λοιπόν, κραυγάζουσα ἀντίθεσις μεταξὺ τῆς θέσεως ὅτι ἐκινδύνευε ἡ χώρα ἀπὸ πληθωρισμόν, ὅτι δὲν μᾶς χρειάζεται σχεδὸν ἀμερικανικὴ βοήθεια, ὅτι δὲν μᾶς χρειάζονται αἱ ὑπερπόντιοι παραγγελίαι, ὅτι μᾶς βλάπτῃ τὰ ἔσοδα τῆς κοινῆς ὑποδομῆς, εἶναι ἐκ διαμέτρου ἀντίθετος ἡ ἄποψις αὐτὴ πρὸς τὴν ἄποψιν ὅτι τείνομεν πρὸς ἐξάντλησιν τῶν συναλλαγματικῶν ἀποθεμάτων τῆς χώρας λόγῳ αὐξήσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ διευρύνσεως τοῦ ἀνοίγματος τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν. Καὶ ὅτι μὲν τότε ἐπλανᾶτο ἡ Ἀντιπολίτευσις, τὸ ὡμολόγησε. Τὸ ὁμολογεῖ, ὅμως, περισσότερον παντὸς ἄλλου ὁ τιμάριθμος τόσον τῆς χονδρικῆς πωλήσεως, ὅσον καὶ τῆς ἀκριβείας τῆς ζωῆς. Κύριοι, δὲν θέλω νὰ ἀπασχολήσω τὸ Σῶμα μὲ ἀριθμούς. Καὶ διὰ τοῦτο θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ καταθέσω τοὺς σχετικοὺς πίνακας. Ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ εἴπητε, πότε συνέβη ἄλλοτε εἰς τὴν πρόσφατον οἰκονομικὴν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος νὰ ἔχωμεν ἕνα ἔτος κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ μὲν μεταβολὴ τοῦ τιμαρίθμου χονδρικῆς πωλήσεως νὰ εἶναι ἴση πρὸς 1,9% εἰς τὴν Ἑλλάδα, τοῦ τιμαρίθμου ἀκριβείας τῆς ζωῆς νὰ εἶναι ἴση πρὸς 1,2% εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ τοῦ τιμαρίθμου χονδρικῆς πωλήσεως νὰ εἶναι εἰς τὴν Αὐστρίαν 6,6%.

§73Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Διὰ ποίαν περίοδον εἰς τὴν Αὐστρίαν;

§74Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δεκέμβριος 1955 ἕως Δεκέμβριον 1956. Εἶναι στοιχεῖα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Εἰς τὴν Νορβηγίαν 5,6%, εἰς τὰς Η.Π.Α. 4,9%, εἰς τὴν Ἑλβετίαν 4,9%, εἰς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν 4,4%, εἰς τὴν Γαλλίαν 3,9%, εἰς τὸ Βέλγιον 3,9% καὶ εἰς τὸν Καναδᾶν 3%. Ἀκόμη καλλιτέρα εἶναι ἡ κατάστασις συγκρινομένη εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ τιμαρίθμου ἀκριβείας τῆς ζωῆς. Σᾶς ἀπαλλάσσω, κύριοι συνάδελφοι, τοῦ νὰ ἀκούσητε τοὺς ἀριθμοὺς καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ σκεφθῆτε, νὰ ἐνθυμηθῆτε καθένας ἀπὸ σᾶς εἰς τὴν πρόσφατον τοὐλάχιστον οἰκονομικὴν ἱστορίαν τοιαύτην κατάστασιν σταθερότητος τιμῶν. (Χειροκροτήματα). Ἀλλὰ μήπως ἐπιτυγχάνομεν μὲ αὐτὴν τὴν σταθερότητα, καταδαπανῶμεν, ὅμως, τὸ κτώμενον συνάλλαγμα καὶ πρόκειται μετὰ τὴν πάροδον ἑνὸς βραχέος χρονικοῦ διαστήματος νὰ εὑρεθῶμεν εἰς δύσκολον θέσιν. Αὐτὸ εἶναι τὸ δεύτερον ἐρώτημα τὸ ὁποῖον τίθεται. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι ἡ ἐξέλιξις τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν κατὰ τὰ τρία τελευταῖα ἔτη, ἀλλὰ καὶ ἡ ἐξέλιξις τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν κατὰ τὸ τελευταῖον 4μηνον, ἀποδεικνύει ὅτι ἐσημειώθη βεβαίως μία διαστολὴ σημαντική, μία αὔξησις σημαντικὴ τῶν εἰσαγωγῶν ἀλλὰ ἐσημειώθη ἐν τούτῳ τῷ μεταξὺ καὶ μία παράλληλος αὔξησις τῶν ἐξαγωγῶν καὶ μία σημαντικὴ αὔξησις ἄκρως εὐχάριστος τῶν ἀδήλων πόρων, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν πλέον τὸ δυναμικὸν στοιχεῖον τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν. Εἶναι χαρακτηριστικόν, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν συγκρίνωμεν τὸ τετράμηνον Ἰανουαρίου–Ἀπριλίου 1956 πρὸς τὸ τετράμηνον Ἰανουαρίου–Ἀπριλίου τοῦ 1957, ἔχομεν ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον παθητικὸν 72 ἑκατομμυρίων δολλαρίων πέρυσι, 71 ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἐφέτος, δηλαδὴ ἡ ἰδία κατάστασις ὅπως ἦτο πέρυσι. Ἔχομεν ἰσοζύγιον ἀδήλων πόρων ἐνεργητικόν, πέρυσι 34, ἑκατομμύρια δολλάρια, ἐφέτος 55 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἰσοζύγιον τρεχουσῶν συναλλαγῶν πέρυσι εἴχομεν ἄνοιγμα 38 ἑκατομμύρια διὰ τὸ ἴδιον τετράμηνον, ἐφέτος ἔχομεν ἄνοιγμα 16 ἑκατομμύρια.

§75Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Ἡ ἐξήγησις ποία, εἶναι, ποῦ ὀφείλεται;

§76Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν). Σᾶς παρακαλῶ νὰ μὴ μὲ διακόπτετε. Νὰ εἶσθε βέβαιος ὅτι θὰ ἐπιχειρήσω, διότι θέλω νὰ εἶμαι σύντομος, νὰ δώσω ὅσον εἶναι δυνατὸν ἐξήγησιν τοῦ φαινομένου. Ἡ ἐξέλιξις τῶν ἰδιωτικῶν εἰσαγωγῶν ἀπὸ τὰς ὁποίας δῆθεν ἀπειλούμεθα, δεικνύει ὅτι αἱ εἰσαγωγαὶ ἔφθασαν καὶ ὑπερέβησαν κατὰ τὸ τρίτον καὶ τέταρτον τρίμηνον τοῦ 1956 τὴν στάθμην τῶν 90 ἑκατομμυρίων τὸ τρίμηνον. Καὶ ἤδη πίπτουν πάλιν καὶ κυμαίνονται πέριξ τοῦ ἀριθμοῦ 90 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ τρίμηνον. Ἔχομεν, δηλαδή, εἰσαγωγὰς ἰδιωτικὰς διότι περὶ αὐτῶν κυρίως πρέπει νὰ ὁμιλῶμεν καὶ αὐταὶ εἶναι αἱ εἰσαγωγαὶ τὰς ὁποίας κανεὶς πρέπει νὰ παρακολουθήσῃ ἰδιαζόντως, ἔχομεν τὰς εἰσαγωγὰς σταθεροποιουμένας, τό γε νῦν ἔχον πέριξ αὐτοῦ τοῦ ἀριθμοῦ. Αἱ ἐξαγωγαὶ τὰς ὁποίας πράγματι καὶ ἐγὼ παραδέχομαι ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσδοκᾷ κανεὶς ὅτι θὰ ἔχουν ἐτησίως καμμίαν καταπληκτικὴν αὔξησιν...

§77Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. .. (δὲν ἠκούσθη).

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τζαννετάκη, δὲν θὰ γίνῃ διαλογικὴ συζήτησις ἐπὶ ἀριθμῶν. Πάρετέ το ἀπόφασιν. Ἀγόρευσις εἶναι, θὰ τὴν ἀκούσητε, καὶ ἂν θέλετε νὰ ἀπαντήσητε. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαδικασία τοῦ Κανονισμοῦ.

§79Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Διευκρινίσεις ζητῶ, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ ἀριθμῶν.

§80Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Αἱ ἐξαγωγαὶ βεβαίως δὲν παρουσιάζουν τὴν ἰδίαν μὲ τοὺς ἀδήλους πόρους αὔξησιν καὶ δὲν θὰ παρουσιάσουν μέχρις οὗ ἐπιτευχθῇ ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῆς χώρας καὶ ἐξελιχθῇ αὕτη εἰς ἕνα σημεῖον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον πράγματι ἀρκούντως ἀπέχομεν. Πάντως, νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ κανεὶς εὐλόγως νὰ προσδοκᾷ κἄποιαν αὔξησιν τῶν ἐξαγωγῶν, ἡ ὁποία π. χ. ὑπῆρξε διὰ τὸ ἐξαγωγικὸν ἔτος — καὶ νομίζω ὅτι αὐτὴν τὴν μονάδα πρέπει νὰ παίρνῃ κανεὶς ὅταν κάμνῃ σύγκρισιν διότι δὲν ἠμπορεῖ νὰ πάρῃ οὔτε τὸ Ἡμερολογιακόν, οὔτε τὸ πρώην οἰκονομικὸν ἔτος — ἅμα πάρῃ ὡς ἐξαγωγικὸν ἔτος τὴν 1ην Ἀπριλίου μέχρι 31 Μαρτίου βλέπει ὅτι τὸ σύνολον τῶν ἐξαγωγῶν μας χωρὶς τὸ ΝΑΤΟ, ἦτο πέρυσι 193 ἑκατομμύρια, ἐφέτος 213 ἑκατομμύρια. Ἔχομεν, δηλαδή, μίαν αὔξησιν περίπου ἴσην πρὸς 10%. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζω ὅτι ἔχομεν ἀνάγκην βαθυτέρας φιλοσοφικῆς ἀνατενίσεως τοῦ θέματος, διότι ὑπάρχει πειραματικὴ ἀπόδειξις περὶ τοῦ ποῦ βαίνομεν ἀπὸ ἀπόψεως συναλλαγματικῆς. Ὑπάρχουν, κύριοι συνάδελφοι, τὰ συναλλαγματικὰ διαθέσιμα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Εἶμαι πρόθυμος νὰ κυττάξωμεν τοὺς Δεκεμβρίους καὶ τοὺς Ἀπριλίους καὶ θὰ ἴδητε ὅτι συνεχῶς τὰ συναλλαγματικὰ διαθέσιμα αὐξάνονται. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι βεβαιότατα δὲν αὐξάνει πλέον μὲ τὸν ρυθμὸν μὲ τὸν ὁποῖον ηὔξανε καὶ εἶναι, νομίζω, ἀκριβὲς ὅτι τὰ συναλλαγματικὰ διαθέσιμα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος δι’ ἓν ἀρκετὰ μικρὸν χρονικὸν διάστημα θὰ περιστρέφωνται συνεχῶς πέριξ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν 200 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Καθῆκον μας εἶναι αὐτὰ τὰ συναλλαγματικὰ διαθέσιμα νὰ τὰ διαφυλάξωμεν ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ. Καθῆκον μας εἶναι οἱανδήποτε πηγὴν ἡ ὁποία θὰ μᾶς δημιουργήσῃ αὔξησιν τῶν συναλλαγματικῶν διαθεσίμων νὰ μὴ τὴν περιφρονήσωμεν εἰς οἱανδήποτε ἰδεολογίαν καὶ ἂν ἀνήκῃ ἡ πηγὴ αὕτη. Καὶ διὰ νὰ σᾶς καθησυχάσω, κύριοι συνάδελφοι, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς ἀναφέρω ὅτι ἐνῷ τὸν Δεκέμβριον π. χ. τοῦ 1955 ἦσαν 185 ἑκατομμύρια δολλάρια τὰ συναλλαγματικὰ διαθέσιμα, τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1956 190 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἐνῷ τὸν Ἀπρίλιον 1955 ἦσαν 151,6, τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1956 196 καὶ σήμερον 207,4. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἐγένετο κριτικὴ τοῦ συστήματος τὸ ὁποῖον ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις, ὡς πρὸς τὰς εἰσαγωγὰς καὶ ἐκατηγορήθημεν, ὅτι αἱ εἰσαγωγαὶ ἐστράφησαν, κυρίως πρὸς εἴδη πολυτελείας. Δηλῶ — καὶ εἶμαι πρόθυμος νὰ καταθέσω λεπτομερέστατα στοιχεῖα — ὅτι αἱ εἰσαγωγαὶ τῶν εἰδῶν πολυτελείας εἶναι ἀσήμαντοι, ἐν σχέσει πρὸς τὸ σύνολον τῶν εἰσαγωγῶν. Ἡ οἰκονομικὴ πολιτική, κύριοι συνάδελφοι, καὶ εἰδικώτερον ἡ ἐμπορικὴ καὶ ἡ συναλλαγματικὴ πολιτικὴ κρίνεται ἐκ τοῦ συνόλου τῶν ἀποτελεσμάτων. Θὰ ἦτο θαυμάσιον πρᾶγμα, νὰ ἠμποροῦσε νὰ ἰσχύσῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἕνα σύστημα, τὸ ὁποῖον νὰ ἔχῃ ὅλα τὰ πλεονεκτήματα τῶν ἐμπορικῶν καὶ συναλλαγματικῶν συστημάτων, τῶν θεσπιζόντων ἐλέγχους καὶ ταὐτοχρόνως ὅλα τὰ πλεονεκτήματα τῶν οἰκονομικῶν συστημάτων καὶ τῶν ἐμπορικῶν, τῶν φιλελευθέρων. Δυστυχῶς, τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ δυστυχῶς εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, νὰ κάμωμεν μίαν βασικήν, μίαν θεμελιώδη, μεταξὺ τῶν δύο συστημάτων, ἐπιλογήν. Καὶ τὸ ἀκριβέστερον, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι, ὅτι οὔτε κἂν εἰς τὴν ἐπιλογὴν αὐτὴν εἴμεθα ἐντελῶς ἐλεύθεροι. Διότι ἡ Ἑλλὰς εἶναι, ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς, ἴσως περισσότερον ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ἀπὸ ὅ,τι εἶναι ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς, συνδεδεμένη μὲ τὸν δυτικὸν κόσμον καὶ διότι εἰς τὸν δυτικὸν κόσμον ἀσκεῖται, αὐτὴν τὴν στιγμήν, μία φιλελευθέρα οἰκονομικὴ πολιτική, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλάς, ἀτιμωρητί, νὰ ἀποτελέσῃ ἐξαίρεσιν. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἀσκηθείσης οἰκονομικῆς πολιτικῆς πρέπει νὰ κριθοῦν, ὅπως σᾶς εἶπον, συνολικῶς καὶ πρέπει νὰ συγκριθοῦν μὲ τὰ ἀποτελέσματα τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς ἀντιθέτου, ἡ ὁποία ἠσκήθη ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν. Ὅταν εἴχομεν ἀδήλους συναλλαγάς, ἀδήλους πόρους 74.000.000 δολλάρια τὸν χρόνον καὶ τώρα πλησιάζομεν τὰ 200.000.000, ὅταν εἴχομεν ἐξαγωγὰς 115.000.000 δολλάρια, καὶ τώρα πλησιάζομεν τὰ 225.000.000, ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν ἐπετελέσθη εἰς τὸν τομέα αὐτόν, χάρις εἰς τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἠσκήθη, πρόοδος, καὶ αὐτὴν τὴν πρόοδον, θὰ τὴν ἀνακόψωμεν μὲ τὸ δημοκοπικὸν ἐπιχείρημα, ὅτι εἰσήχθησαν καί τινα ἰδιωτικὰ αὐτοκίνητα, τὰ ὁποῖα πράγματι ἐστοίχισαν συνάλλαγμα; Ἀλλά, πόσον νομίζετε, ὅτι εἶναι αὐτὸ τὸ συνάλλαγμα; Λοιπόν, πρὸ τῆς ἐλευθερίας τῶν εἰσαγωγῶν. Ἔχω ἐδῶ τὰ ἔτη 1953–54, αὐτοκίνητα ἐπιβατικὰ 2,3 ἑκατομμύρια δολλάρια, τὸ ἑπόμενον ἔτος 2,9 καὶ τὸ μεθεπόμενον ἔτος 3. Αὐτοκίνητα λεωφορεῖα καὶ φορτηγὰ 4,7 καὶ 4,9. Ἀνταλλακτικὰ αὐτοκινήτων 2,4 καὶ 2,6. Καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ 2 καὶ 4 ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ἐδαπανήθησαν διὰ τὰ ἐπιβατικὰ αὐτοκίνητα ἀντισταθμίζουν τὰ 250.000.000 τῆς βελτιώσεως τῆς συνολικῆς μας θέσεως.

§81Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Πόσα γεωργικὰ μηχανήματα εἰσῆλθον;

§82Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἀμέσως θὰ σᾶς πληροφορήσω. Δὲν δέχομαι διακοπάς, ἀλλὰ εἰς αὐτὸν τὸν πειρασμὸν δὲν θὰ ἀνθέξω. Μηχανήματα εἰσήγοντο 18.000.000 δολλάρια. Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι εἰσήχθησαν τὸ 1955–56 εἶναι ὁ τελευταῖος ἀριθμὸς, τὸν ὁποῖον ἔχω, μὲ ἀνάλυσιν πλήρη 35.800.000 δολλ. Ἀπὸ 18 ἑκατομμύρια εἰς 35.000.000. Γεωργικοὶ ἀνελκυστῆρες ἀπὸ 1.000.000 δολλ. εἰς 3.170.000. Ἕτερα γεωργικὰ μηχανήματα θεριζοαλωνιστικὰ ἀπὸ 38.000 δολλ. εἰς 1.000.000 δολλ.

§83Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Συγκριτικῶς, ἡ αὔξησις εἶναι μικρά.

§84Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἡ αὔξησις εἶναι κολοσσιαία, διότι γενικῶς παρατηρεῖται μία αὔξησις εἰς ἐξοπλισμὸν κεφαλαιουχικόν. Διότι, ὅταν εἰς δύο χρόνια τὰ μηχανήματα, τὰ ὁποῖα ἦσαν 18.000.000 γίνονται 35.8000.000, σημαίνει, ὅτι ἐπιτελεῖται κἄποια ἐπένδυσις καὶ ὅτι ἡ ἐπένδυσις αὕτη εἶναι ἐνδεικτική, τοὐλάχιστον, τῆς παραγωγῆς, ἡ ὁποία, ἂν δὲν ἔχῃ πραγματοποιηθῆ ἀκόμη, θὰ πραγματοποιηθῇ ἀσφαλῶς εἰς τὸ ἐγγύτατον μέλλον. Ἀλλὰ πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, ἐφέτος ἔχομεν μίαν αὔξησιν σημαντικωτάτην τῶν εἰσαγωγῶν, τὴν ὁποίαν δικαιολογοῦν, πλὴν τῶν φαινομένων τῆς ὀργανικῆς φυσιολογικῶς καὶ εὐκτέας διαστολῆς τῆς ὑγιοῦς διαστολῆς τῶν Ἑλληνικῶν οἰκονομικῶν, καὶ περιστατικὰ ἐξαιρετικά. Καὶ πρῶτον περιστατικὸν ἦτο, ὅτι εἴχομεν ἀνάγκην νὰ εἰσαγάγωμεν, περισσότερον τοῦ συνήθους, σῖτον καὶ δὲν ἠδυνάμεθα, παρὰ νὰ τὸν εἰσαγάγωμεν. Δεύτερον, ἐσημειώθη οὐσιώδης ὕψωσις τῶν ναύλων, κατὰ τοὺς μῆνας, καθ’ οὓς ἰδίως ἐπηρέασε τοὺς ναύλους ἡ ὑπόθεσις τοῦ Σουέζ, ἀλλὰ καὶ πρὸ αὐτῶν εἶχε σημειωθῆ ἡ ὕψωσις τῶν ναύλων. Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω καὶ μερικὰ χαρακτηριστικά. Ἠξεύρετε, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅπως ἐμφαίνεται ἐκ τοῦ πίνακος αὐτοῦ, ἀρχίζει σιγὰ–σιγά, καὶ μεταβάλλει τὸ διαιτολόγιόν του; Ἠξεύρετε, ὅτι αἱ κατώτεραι ποιότητες τῶν ὀσπρίων ἐξηφανίσθησαν; Ἠξεύρετε, ὅτι μία μεγάλη ποσότης βακαλάου ἀντικαθίσταται ἀπὸ κατεψυγμένα κρέατα καὶ ἰχθεῖς; Ἠξεύρετε, ὅτι ἐκτὸς τοῦ γάλακτος τοῦ παραγομένου εἰς τὸν τόπον τοῦ γάλακτος, τοῦ διανεμομένου ἀπὸ δωρεάς, τὸ γάλα, τὸ ἀγοραζόμενον ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, εἶναι 3.500.000 δολλάρια; Τὸ κατεψυγμένον κρέας μόνον τὸ τελευταῖον ἑξάμηνον εἶναι 4.000.000 δολλάρια. Κύριοι συνάδελφοι, ποῖοι καταναλίσκουν περισσότερον κατεψυγμένον κρέας; Ποῖοι καταναλίσκουν γάλα περισσότερον ἀπὸ ὅ,τι κατηνάλισκον πρίν; Ἢ καταναλίσκουν περισσότερα λαϊκὰ ὑφάσματα;

§85Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Στρατὸς καὶ τὰ νοσοκομεῖα.

§86Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐπειδὴ συμπίπτει ἓν τμῆμα τοῦ ἰδικοῦ μου Ὑπουργείου νὰ ἐφοδιάζῃ τὸν Στρατόν, νὰ ἔλθετε ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μάθετε ποία εἶναι ἡ ἀξία ποὺ χορηγεῖται εἰς τὸν Στρατόν, καὶ νὰ συγκρίνητε πόσον κατεψυγμένον κρέας τρώγει ὁ Στρατὸς καὶ πόσον ὁ Ἑλληνικὸς πληθυσμὸς καὶ θὰ μείνετε πλήρως ἱκανοποιημένος. Ἐσημειώθη, κύριοι βουλευταί, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, μία καταπληκτικὴ πρόοδος εἰς τὸν τομέα αὐτόν, καὶ πρόοδος πρὸς δύο κατευθύνσεις. Ηὐξήθη τὸ ἐπίπεδον τῆς λαϊκῆς καταναλώσεως—διότι θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι οἱ κεφαλαιοκράται, ὅσην ζάχαριν ἔτρωγον πρίν, τὴν αὐτὴν τρώγουν καὶ τώρα, οὐδὲ ἀνέμενον τὰ ἰδικά μας μέτρα, διὰ νὰ φάγουν περισσότερον κρέας καὶ δὴ κατεψυγμένον— καὶ ἐστράφη ἡ εἰσαγωγή, διὰ πρώτην φοράν, εἰς εἴδη κεφαλαιουχικά. Κύριοι συνάδελφοι, βεβαιότατα ἡ Ἑλλὰς καὶ ἡμεῖς τὸ εἴπομεν ἀπὸ τὴν ἀρχὴν αὐτὸ ἀντιμετωπίζει καὶ θὰ ἀντιμετωπίσῃ πίεσιν εἰς τὸν τομέα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν της πληρωμῶν. Οὐδὲ εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ὑφίσταται τὴν πίεσιν αὐτήν, παρ’ ἐκτὸς ἐὰν ἀποφασίσῃ ἓν ἐκ τῶν δύο, εἴτε νὰ μειώσῃ τὸ ἤδη χαμηλὸν βιοτικὸν ἐπίπεδον τοῦ λαοῦ, δηλαδὴ τὴν κατανάλωσιν, εἴτε νὰ ἀποκλείσῃ τὴν περαιτέρω ἐπένδυσιν, δηλαδὴ τὴν ἐλπίδα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διὰ τὸ μέλλον. Τί προτιμᾶτε, κύριοι συνάδελφοι, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, νὰ μειώσωμεν τὴν κατανάλωσιν, ἢ τὴν ἐπένδυσιν; Θὰ εἴχατε δικαίωμα νὰ μᾶς μεμφθῆτε, ἐὰν ἀκολουθοῦντες αὐτὴν τὴν πολιτικὴν εἴχομεν διασπαθίσει τὰ συναλλαγματικὰ μας ἀποθέματα. Ἀλλὰ ἡμεῖς δὲν τὰ διεσπαθίσαμεν, τὰ ηὐξήσαμεν. Καὶ εἷς ἐκ τῶν λόγων διὰ τοὺς ὁποίους ἡμεῖς ἐμμένομεν εἰς τὸ ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔχει ἀπόλυτον ἀνάγκην τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας, εἶναι ἀκριβῶς διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκηθῇ πολιτικὴ ἀνελίξεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ συνεπῶς, πολιτικὴ ἐπενδύσεων, ἐὰν δὲν ἔχομεν κἄποιον, ὁ ὁποῖος, τὸ ὀργανικὸν ἔλλειμμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν, ἐφ’ ὅσον θὰ παρέμενεν εἰς μίαν ὡρισμένην τάξιν, θὰ ἀνελάμβανε νὰ μᾶς καλύπτῃ, καὶ αὐτὸς ὁ κἄποιος εἶναι, τό γε νῦν ἔχον, οἱ Ἀμερικανοί. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, θὰ ἠμπορούσατε νὰ μοῦ εἴπητε ὅτι ἡ γραμμὴ τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσατε ἦτο ὑπερβαλλόντως δημοκοπικὰ κοινωνική. Νομίζω ὄχι. Ἰδοὺ ὁ Πίναξ:... «.... (ἀναγινώσκει)....». Εἴχομεν μεταξὺ τῶν ἐτῶν 1952–1956 μίαν αὔξησιν τοῦ ἀκαθαρίστου ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἴσην πρὸς 35% καί, ἀντιστοίχως κατὰ τὴν αὐτὴν περίοδον μίαν αὔξησιν τῶν ἐπενδύσεων παγίου κεφαλαίου, κατὰ 48%. Ἐὰν μάλιστα ἴδητε ποία εἶναι ἡ ἐξέλιξις τῶν ἰδίων ἀριθμῶν, ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν καὶ ἐπενδύσεων ἀπὸ τὴν ἄλλην, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, θὰ ἴδητε ὅτι αἱ σχέσεις εἶναι ἀκόμη καλλίτεραι. Μεταξὺ τῶν ἐτῶν 1954 καὶ 1956 ἡ σχέσις εἶναι 14% αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καὶ 22% αὔξησις τῶν ἐπενδύσεων εἰς πάγιον κεφάλαιον. Αὐτὸ σημαίνει, κύριοι βουλευταί, μὲ ἁπλᾶ λόγια ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῆς αὐξήσεως τῶν ἐπενδύσεων εἶναι ταχύτερος τοῦ ρυθμοῦ τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔχει ἐμπιστοσύνην καὶ ἐπενδύει. Διότι εἶναι χαρακτηριστικὸν ὅτι τὸ πραγματικὸν μέρος τῶν ἐπενδύσεων τούτων εἶναι βεβαίως ἐπενδύσεις ἰδιωτικαί. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου ἐπιτρέψατε νὰ ἐπανέλθω ἀργότερον, ἐξετάζων εἰδικώτερα θέματα. Ἀλλά, μήπως, κύριοι βουλευταί, ἀντιθέτως, κάμνομεν καμμίαν βάρβαρον πρᾶξιν καὶ ἠγνοήσαμεν ὅτι κυβερνῶμεν ἀνθρώπους; Μήπως ἐλάβομεν ἀποφάσεις ὑπερμέτρους καί, ἐστραγγαλίσαμεν τῶν διαφόρων ἐργαζομένων τάξεων τὰ εἰσοδήματα; Μήπως ἠκολουθήσαμεν πολιτικήν, ἡ ὁποία, κύριοι συνάδελφοι, κατέληξεν εἰς τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, διότι ἐτέθη καὶ αὐτὸ τὸ ἐρώτημα. Σᾶς πληροφορῶ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ περίφημος ψαλίς, ἡ σχέσις δηλαδὴ μεταξὺ τῶν τιμῶν τῶν προϊόντων τῶν ὁποίων ἀπολαμβάνουν οἱ ἀγρόται πρὸς τὰς τιμάς, τὰς ὁποίας καταβάλλουν διὰ τὴν προμήθειαν βιομηχανικῶν εἰδῶν, ἐξειλίχθη κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ὡς ἀκολούθως: Δείκτης ψαλίδος. Σχέσις μεταξὺ τῶν τιμῶν ἃς ἀπολαμβάνυν οἱ γεωργοὶ εἰς τὰς πωλήσεις τῶν ἰδίων αὐτῶν προϊόνων πρὸς τὰς τιμάς, ἃς καταβάλλουν διὰ τὴν προμήθειαν βιομηχανικῶν εἰδῶν.

(Χειροκροτήματα παρατεταμένα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως). Ἡ διαφορὰ αὐτή, κύριοι συνάδελφοι, μεταξὺ 0,76 καὶ 0,77 προκειμένου περὶ τῆς σχέσεως ταύτης, νομίζω, ὅτι λέγεται εἰς πᾶσαν γλῶσσαν, ἑλληνιστί, ἀραβιστί, ἑβραϊστί, πρόοδος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως).

§87Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Νὰ μᾶς εἴπητε, κύριε Ὑπουργέ, ποῖος ἐκαρπώθη αὐτά;

§88Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος). (Κωδωνοκρουσίαι).

§89Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἰσχυρίζεται βεβαίως ἡ Κυβέρνησις ὅτι ὅλα πηγαίνουν θαυμάσια εἰς τὸν τόπον αὐτόν, καὶ ὅτι δύναται νὰ ἐπαναπαυθῇ ἐπὶ τῶν δαφνῶν. Ἐὰν ἄλλωστε ἡ Κυβέρνησις εἶχεν αὐτὸ τὸ αἴσθημα θὰ ἐτήρει ἄλλην στάσιν ἔναντι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις ἔχει μέγα ἔργον νὰ ἐπιτελέσῃ. Ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ μέγα ὀργανικὸν πρόβλημα τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας, τὸ ὁποῖον λόγῳ τῶν τελευταίων ἐξωτερικῶν ἐξελίξεων προσλαμβάνει μίαν ἰδιάζουσαν καὶ μίαν ἀπειλητικὴν ὀξύτητα. Καὶ πάντοτε, κύριοι, τὸ πρόβλημα τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ, τὸ πρόβλημα τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος εἶναι πρόβλημα ἐθνικόν, σήμερον, ὅμως, καθίσταται τὸ πρόβλημα αὐτὸ ἐθνικὸν καὶ ὑπὸ τὴν στενὴν τῆς λέξεως ἔννοιαν. Περιβαλλόμεθα, κύριοι βουλευταί, ἀπὸ κράτη τῶν ὁποίων αἱ οἰκονομίαι εἶναι ὠργανωμέναι κατὰ δύο βασικῶς διάφορα συστήματα. Ἀπὸ τὰς ἐξειλιγμένας τεχνικῶς καὶ οἰκονομικῶς Δυτικὰς Δημοκρατίας καὶ ἀπὸ τὰς κομμουνιστικὰς Δημοκρατίας. Μὲ τὰς οἰκονομίας δὲ αὐτῶν τῶν κρατῶν θὰ πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ ὅτι καὶ εἰς τὴν Δύσιν καὶ εἰς τὴν Ἀνατολὴν εἰς κάθε περίπτωσιν, μὲ μέθοδον διάφορον γίνεται αὐτὴν τὴν στιγμήν, μία τεραστία προσπάθεια πρὸς αὔξησιν τῆς παραγωγῆς διὰ τῆς συστηματικῆς καὶ προγραμματισμένης συγκεντρώσεως καὶ ἐπενδύσεως τεραστίων πράγματι κεφαλαίων, καὶ διὰ μιᾶς προσπαθείας ὀργανωτικῆς, ἡ ὁποία εἶναι πράγματι καταπληκτική. Ἡ δυτικὴ Εὐρώπη προσπαθεῖ νὰ εὕρῃ μίαν μέθοδον διὰ τῆς ὁποίας θὰ καταργηθῇ ἡ οἰκονομικὴ αὐτονομία μεταξὺ τῶν λαῶν, οἱ ὁποῖοι τὴν ἀπαρτίζουν σήμερον, προοδευτικῶς. Διότι ἀποδεικνύεται ὅτι καὶ τὸ μεγαλύτερον κράτος τῆς Εὐρώπης δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ μονάδα οἰκονομικήν, μὲ τὴν νεωτέραν ἐξέλιξιν τῶν μεθόδων τῆς παραγωγῆς. Καὶ ἀποδεικνύεται, ἢ μᾶλλον θὰ ἀποδειχθῇ εἰς τὸ μέλλον καὶ εἶναι ἴσως ἀνάγκη νὰ γίνῃ πρόνοια ἀπὸ τοῦδε, ὅτι τίθενται πρὸς ἐπίλυσιν τεράστια προβλήματα παραγωγῆς, ἐνεργείας, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιλυθοῦν, βεβαιότατα, μέσα εἰς τὰ πλαίσια τὰ στενὰ ἑνὸς οἱουδήποτε μεγάλου, ἔστω, Εὐρωπαϊκοῦ Κράτους, εἴτε αὐτὸ ἀνήκει εἰς τὸν ἀνατολικὸν τύπον, εἴτε ἀνήκει εἰς τὸν δυτικὸν τύπον. Καὶ εἰσάγονται αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς ὅλα τὰ βιομηχανικὰ κέντρα μέθοδοι αὐτοματισμοῦ καὶ εἰς τὴν γεωργίαν ὅπου ὑπάρχει εἰς τὰ κράτη αὐτὰ σημαντικὴ γεωργικὴ παραγωγὴ μέθοδοι πρωτάκουστοι, αἱ ὁποῖαι πρόκειται ἐφαρμοζόμεναι νὰ πολλαπλασιάσουν τὸ εἰσόδημα τῶν ἤδη πλουσίων λαῶν τῆς Δύσεως. Καὶ νὰ καταστήσουν, ἐὰν ἡμεῖς δὲν λάβωμεν ἐγκαίρως τὰ μέτρα μας, τὴν μεταξὺ αὐτῶν καὶ ἡμῶν ἀπόστασιν ἀκόμη μεγαλυτέραν. Αἱ κομμουνιστικαὶ δικτατορίαι ἐπιδιώκουν δι’ ἄλλων μεθόδων τὰ ἴδια ἀποτελέσματα. Καὶ ἡμεῖς μὲν δικαιούμεθα νὰ πιστεύωμεν ὅτι ἡ μέθοδος τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦν αἱ ἀνατολικαὶ δικτατορίαι εἶναι ὀλιγώτερον ἀποτελεσματικὴ τῆς μεθόδου τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦν αἱ δυτικαὶ δημοκρατίαι. Καὶ τοῦτο διότι πιστεύουν ὅτι ἡ ἐνεργουμένη εἰς τὰς χώρας αὐτὰς ὑπερεπένδυσις ἀφ’ ἑνὸς ἡ ὁποία κατεξαντλεῖ τὸ ἐργαζόμενον ἄτομον καὶ ὑποβιβάζει τὴν στάθμην του μέχρι τῶν ὁρίων τῆς βιολογικῆς ἀντοχῆς, δὲν ἠμπορεῖ εἰς τὸ τέλος παρὰ νὰ ἔχῃ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ἀποτελέσματα τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἐπιβραδυντικὰ τῆς ἐξελίξεως τῆς οἰκονομίας. Καὶ διότι ἀκόμη ἀπὸ ἀπόψεως καθαρῶς τεχνικῆς ἡ κατεύθυνσις πρὸς τὴν ὁποίαν γίνεται ἡ ἐπένδυσις εἰς τὰ κράτη ταῦτα ἐπειδὴ γίνεται καθ’ ὃν τρόπον γίνεται, δὲν ἐπιτρέπει τὴν ὀργανικὴν καὶ σύμμετρον ἀνάπτυξιν τῶν διαφόρων κλάδων, τῆς οἰκονομίας καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ προσκρούουν καὶ προσκρούουν συχνότατα εἰς τεράστια προβλήματα κόστους, εἰς τεράστια προβλήματα τὰ ὁποῖα ἔχουν τὴν ἐκδήλωσίν των, ἀλλὰ εἰς γεγονότα δραματικά, ὅπως εἶναι τὰ γεγονότα τὰ σημειωθέντα εἰς τὴν Οὐγγαρίαν καὶ ἄλλοτε κατὰ τρόπον διάφορον καὶ ἠρεμώτερον. Ἀλλὰ πάντως, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι καὶ ἂν συμβαίνῃ ἐκεῖ, κἄτι ἀπὸ αὐτὴν τὴν προσπάθειαν θὰ μείνῃ ἡ ὁποία εἶναι τεραστία. Κἄτι αὐταὶ αἱ ἐπενδύσεις θὰ ἀποδώσουν. Τὸ πρόβλημα εἶναι ἐὰν εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ ἀναπτύξῃ τὴν οἰκονομίαν κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ ἠμπορέσῃ νὰ καταστῇ συναγωνιστικὴ καὶ πρὸς τὰς δύο κατευθύνσεις, διότι πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ ὅτι εἶναι πολὺ εὐκολώτερον νὰ ἀσκήσῃ μία Κυβέρνησις πολιτικὴν ἐπενδύσεων ὅταν εἶναι δικτατορία καὶ πολὺ δυσκολώτερον ὅταν δὲν εἶναι δικτατορία. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, οὐκ’ ἔστι ἄλλο δυνατὸν γενέσθαι. Τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα μοιράζεται μεταξὺ καταναλώσεως καὶ ἐπενδύσεων καὶ ἡ Δημοκρατία εἶναι ἐκ τῆς φύσεώς της ὑποχρεωμένη νὰ σεβασθῇ καὶ καυχᾶται διότι σέβεται τὴν προσωπικότητα τοῦ ἀνθρώπου καὶ ἑπομένως εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Δημοκρατία νὰ εὕρῃ τὸ χρυσοῦν μέτρον μεταξὺ καταναλώσεως καὶ ἐπενδύσεως, τὸ χρυσοῦν μέτρον μεταξὺ τῶν δικαιωμάτων τοῦ ἀνθρώπου ὡς ἀτόμου καὶ τῶν ὑποχρεώσεών του ἐκ τῆς εὐθύνης του ὡς πατρὸς τῶν παιδιῶν του καὶ ὡς φορέως τῆς συνειδήσεως τοῦ Ἔθνους του. Αἱ δικτατορίαι δὲν ἀντιμετωπίζουν τοιούτου εἴδους προβλήματα, διότι δὲν ὑπάρχει εἰς τὰς δικτατορίας κοινὴ γνώμη καὶ διότι δὲν ὑφίστανται τὰ καθεστῶτα ἐκεῖνα τὴν πίεσιν τῶν λαϊκῶν μαζῶν, εἰς τὰς ὁποίας δὲν εἶναι εὔκολον νὰ κάμῃ κανεὶς οἰκονομικὰς θεωρίας καὶ οἰκονομικὰς ἀναλύσεις, ὅταν μάλιστα τὸ ἐπίπεδον διαβιώσεώς των εἶναι τόσον χαμηλὸν ὅσον εἶναι τὸ ἐπίπεδον τῶν Ἑλληνικῶν μαζῶν. Καθῆκον τῆς πολιτικῆς ἡγεσίας τοῦ τόπου, καθῆκον ὅλων ἡμῶν, εἶναι νὰ διδάξωμεν αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ νὰ μὴ προσπαθῇ, δὲν λέγω ὅτι τὸ πράττει, νὰ ἐξωθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις τὴν ὑπερβολικὴν κατανάλωσιν κολακεύουσα τὸν λαὸν καὶ καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ μὴ ἐξωθῇ τὸν λαὸν πρὸς τὴν ὑπερεπένδυσιν. Τὸ πρόβλημα, κύριοι, ἔτσι θεωρητικῶς τιθέμενον εἶναι ἀπὸ τὰ δυνάμενα νὰ ἀναπτυχθοῦν κατὰ τρόπον γλαφυρόν, τὸ πρόβλημα ὅμως πρακτικῶς τιθέμενον ἐνώπιον τοῦ Ὑπουργοῦ, τοῦ οἱουδήποτε Ὑπουργοῦ καὶ ἐνώπιον τῆς οἱασδήποτε Κυβερνήσεως εἶναι πρόβλημα τρομακτικόν. Καὶ νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ ἰδική μας ἀπέδειξεν ὅτι εἶναι εἰς θέσιν νὰ λάβῃ τὰς εὐθύνας της καὶ νὰ κάμῃ μίαν κατανομὴν ἡ ὁποία ὁδηγεῖ πρὸς ἕνα καλύτερον μέλλον, μίαν κατανομὴν μεταξὺ τῆς καταναλώσεως καὶ τῆς ἐπενδύσεως ἡ ὁποία ὁδηγεῖ εἰς τὸ καλύτερον μέλλον.

§90Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Καὶ οὐδεὶς σᾶς κατηγόρησε διὰ ὑπερεπένδυσιν.

§91Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, σεῖς εἰδικῶς καὶ ἡ παράταξίς σας ἐπειδὴ ἐδώσατε καὶ μερικοὺς ἀριθμοὺς ἐπενδύσεως, λησμονεῖτε μίαν ἀσήμαντον ὄντως λεπτομέρειαν. Ἡ ἀσήμαντος λεπτομέρεια τὴν ὁποίαν ἐλησμόνησαν οἱ κ. κ. συνάδελφοι, προφανῶς ἐκ συγχύσεως περὶ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν στοιχείων τῶν στατιστικῶν, συνίσταται εἰς τοῦτο τὸ περιστατικόν, ὅτι δὲν ἀντελήφθησαν, μολονότι ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος κατάγεται ἐκ Βόλου καὶ μολονότι ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀλλαμανῆς εἶναι καὶ αὐτὸς Θεσσαλός, ὅτι ἔγιναν σεισμοὶ καὶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἐκτὸς ἀπὸ τὸ πρόβλημα τῆς ἐπενδύσεως, εἶχε νὰ ἐξυπηρετήσῃ καὶ ἐξυπηρέτησε καὶ ἐξυπηρετεῖ ἕνα πρόβλημα σεισμοπλήκτων ἀξιολογώτατον καὶ ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς 2.500 ἑκατομμύρια ἔχομεν ἐξοδεύσει πρὸς τὴν κατεύθυνσιν ταύτην, ἐπενδύσαντες βεβαίως (χειροκροτήματα), τὰ ὁποῖα ποσὰ δὲν περιλαμβάνονται εἰς τοὺς ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους οἱ κ. κ. συνάδελφοι, Θεσσαλοὶ ὄντες ἀνέφερον, καὶ ἑπομένως θὰ ἔπρεπε νὰ τὰ εἶχον ἐνθυμηθῆ, καὶ νὰ τὰ ἀνέφερον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Καὶ ἐλησμόνησαν οἱ κ. κ. συνάδελφοι, ὅτι ὅταν αὐτοὶ ἦσαν εἰς τὴν ἐξουσίαν συνέβησαν σεισμοί τινες, συγκρινόμενοι μὲ τοὺς ἰδικούς μας σεισμοὺς καὶ αὐτοὺς τοὺς σεισμοὺς ἄφησαν εἰς ἡμᾶς τὴν τιμὴν καὶ τὴν δόξαν (χειροκροτήματα), νὰ τοὺς ἀποκαταστήσωμεν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις ἤσκησε μίαν πολιτικὴν οἰκονομικῆς σταθερότητος καὶ οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως ταυτοχρόνως καὶ ὁ συγκερασμὸς αὐτῶν τῶν δύο ἐννοιῶν εἶναι, βεβαιότατα, δύσκολος. Ἐξησφάλισε ἡ Κυβέρνησις τὰ δημοσιονομικὰ πλαίσια πρῶτον, μιᾶς ὑγιοῦς καταστάσεως οἰκονομικῆς, ἐξησφάλισε, λόγῳ ἀκριβῶς τῆς πολιτικῆς τῆς γενικωτέρας, τὴν ὁποίαν ἤσκησε, τὸν σεβασμὸν τοῦ ὀνόματος τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς, τὴν πίστιν τῆς Ἑλλάδος. Πότε ἄλλοτε, κύριοι συνάδελφοι, ἐζήτει ἡ Ἑλλὰς 20ετῆ δάνεια, 8ετῆ δάνεια καὶ ἔβγαινε εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν καὶ τὰ ἐπετύγχανε; Δὲν ὁμιλῶ κύριοι συνάδελφοι, περὶ τῶν ἐθνικῶν βεβαίως δανείων, τὰ ὁποῖα γνωρίζετε πῶς ἡ μικρὰ Ἑλλὰς τοῦ 19ου αἰῶνος καὶ ἐν συνεχείᾳ ἡ μικρὰ Ἑλλὰς ἡ προπολεμικὴ ἐπετύγχανε καὶ πῶς τὰ ἐπετύγχανε. Ἐδῶ συναγωνίζεται τίς πρῶτος καὶ τὶς ὕστατος θὰ ἔλθῃ νὰ μᾶς προσφέρῃ ὅρους συναγωνιστικούς, ὅταν διενεργοῦμεν διεθνεῖς διαγωνισμοὺς διὰ νὰ κατασκευάσωμεν παραγωγικὰ ἔργα καὶ μᾶς προσφέρουν ὅλοι πιστώσεις μακροπροθέσμους.

§92Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν προσφέρουν ὅλοι.

§93Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Σοβαρὰ ὁμιλεῖτε, κύριε συνάδελφε; Αὐτὴν τὴν στιγμὴν τεράστια ἔργα κατασκευάζονται μὲ πιστώσεις Ἀμερικανικάς, Γερμανικάς, Γαλλικάς, Ἰταλικάς, Ἑλβετικὰς καὶ Ὁλλανδικάς. Πότε ἄλλοτε εἰς τὴν Ἑλλάδα, πότε ἄλλοτε ἀπέναντι τῆς Ἑλλάδος ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ ἐμπιστοσύνη; Μήπως τὴν ἐμπιστοσύνην ἔναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ ὀνόματος εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τὴν ἐνέπνευσεν ἡ Κυβέρνησις μὲ τὶς ρεκλάμες, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Μαῦρος, οἱ ὁποῖες δημοσιεύονται εἰς τὸν Ἀθηναϊκὸν Τύπον;

§94Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Αἱ ὁποῖαι ἔπαυσαν νὰ δημοσιεύωνται.

§95Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δημοσιεύονται ἄλλαι, κύριε συνάδελφε. Τὸ θέμα αὐτὴν τὴν στιγμήν, κύριοι, εἶναι διὰ τὴν Ἑλλάδα τὸ ἑξῆς: Ἔχομεν δημιουργημένας τὰς δυνατότητας, πράγματι, καὶ τὰς δημοσιονομικὰς καὶ τὰς δυνατότητας, αἱ ὁποῖαι προέκυψαν ἀπὸ τὴν ἀφθονίαν τῶν καταθέσεων παρὰ Τραπέζαις, ἔχομεν τὰς δυνατότητας τῆς παραγωγικῆς κινητοποιήσεως τοῦ δυναμικοῦ τῆς χώρας καὶ τὰς ἔχομεν εἰς σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν τὰς εἶχε μέχρι σήμερον ἡ χώρα ποτέ. Καὶ αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἐπίτευγμα τῆς Κυβερνήσεως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). Διότι, εἶναι ἐπίτευγμα νὰ ἔχῃ ἡ Ἑλλὰς αὐτὴν τὴν στιγμὴν 200 ἑκατομμύρια δολλάρια συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα καὶ πέντε χιλιάδας ἑκατομμύρια καταθέσεις, ὄψεως καὶ ταμιευτηρίου, παρὰ Τραπέζαις. Ἐρωτᾷ ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος ἐκ Καρδίτσης, πῶς καὶ διατὶ μετεβλήθη ἡ ἐπὶ τοῦ τόκου πολιτικὴ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Λυποῦμαι, διότι δὲν ἔχω αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὰ στοιχεῖα διὰ νὰ τοῦ ἀποδείξω ὅτι ἡ Γερμανία π. χ. μετέβαλε τὴν πολιτικήν της ἐπὶ τοῦ τόκου τετράκις ἐντὸς τοῦ αὐτοῦ ἔτους καὶ δὴ ὄχι κατὰ τὴν αὐτὴν κατεύθυνσιν, ἄλλοτε ἀνέβαζε, ἄλλοτε κατέβαζε, ἄλλοτε ξανακατέβαζε τὸν τόκον. Τὸ ἴδιον ἔκαμαν καὶ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς, τὸ ἴδιον κάμνουν ὅλα τὰ πεπολιτισμένα Κράτη τοῦ κόσμου. Μόνον ἐδῶ θεωρεῖται ὅτι ἡ πολιτικὴ τοῦ τόκου εἶναι μία ἀπόφασις μηχανική, τὴν ὁποίαν λαμβάνει αὐθαιρέτως ἡ Κυβέρνησις. Ἐδῶ, κύριοι συνάδελφοι, ἐπεδιώκοντο, ὅταν ἐχαμηλώσαμεν τὸν τόκον, ὡρισμένα ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα καὶ ἐπέφερε, τότε, τὸ χαμήλωμα, καὶ ὅταν ὑψώσαμεν τὸν τόκον, ἐπεδιώξαμεν ὡρισμένα ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα ἐπέφερον, ἀποδεδειγμένως, ἡ ὕψωσις τοῦ τόκου. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἡ Ἑλλὰς καλεῖται νὰ λύσῃ ἓν πρόβλημα, τὸ ὁποῖον διὰ τοὺς Ἕλληνας εἶναι, κατ’ ἐξοχὴν δυσεπίλυτον. Ἀφοῦ ἐδημιούργησεν ἡ Κυβέρνησις τὰς προϋποθέσεις τὰς συναλλαγματικὰς καὶ τὰς προϋποθέσεις εἰς ἐσωτερικὸν νόμισμα τῆς ἀνασυγκροτήσεως, τῆς μένει νὰ δημιουργήσῃ προϋποθέσεις, αἱ ὁποῖαι μέχρι τοῦδε δὲν ὑπῆρχον εἰς τὸν τόπον αὐτὸν καὶ δὲν ὑπῆρχον εἰς οἱονδήποτε ἐκ τῶν τομέων τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος, τὰς προϋποθέσεις τὰς ὀργανωτικάς, τὰς ἀνταποκρινομένας εἰς τὸ τεχνικὸν πνεῦμα τοῦ 20οῦ αἰῶνος. Κύριοι συνάδελφοι, ἢ ἡ τεχνικὴ ἐξέλιξις πρέπει νὰ γίνῃ εἰς ἡμᾶς τοὺς Ἕλληνας βίωμα, δὲν μοῦ ἀρέσει αὐτὴ ἡ πομπώδης ἔκφρασις, ἀλλὰ αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν εὑρίσκω ἄλλην καλλιτέραν. Δὲν ὑπάρχει τρόπος νὰ παραμείνωμεν ὡς ἔθνος ἀνεξάρτητον, ἐὰν δὲν ἀντιληφθῇ ὁ Κρατικός μας μηχανισμὸς τί σημαίνει σύγχρονος τεχνική. Ἢ θὰ πεισθοῦν αἱ Τράπεζαί μας νὰ ἀναδιοργανωθοῦν καὶ νὰ κατευθυνθοῦν πρὸς τὴν κατεύθυνσιν πρὸς τὴν ὁποίαν κατευθύνονται ὅλαι αἱ ἐκσυγχρονισμέναι Τράπεζαι τοῦ κόσμου, ἢ δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ ἀναπτυχθῇ οἰκονομικῶς μὲ τὸν ρυθμόν, ὁ ὁποῖος τῆς εἶναι ἀπαραίτητος διὰ νὰ σμικρυνθῇ ἡ μεταξὺ αὐτῆς καὶ τῶν ἐλευθέρων δημοκρατιῶν ἀπόστασις. Ἢ, καὶ αὐταὶ ἀκόμη αἱ ἰδιωτικαὶ ἐπιχειρήσεις θὰ ἀντιληφθοῦν τὴν ἀλήθειαν ταύτην καὶ θὰ παύσουν νὰ ζητοῦν ὡς μόνην διέξοδον καὶ ὡς αὐτοσκοπὸν τὰς δασμολογικὰς προστασίας, ἢ δὲν θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἀποκτήσωμεν μίαν βιομηχανίαν διὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἠμπορῇ νὰ εἶναι ὑπερήφανον τὸ Ἔθνος. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία περὶ τῶν δυνατοτήτων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, περὶ τῶν δυνατοτήτων τῶν φορέων τῆς κρατικῆς μηχανῆς, περὶ τῶν δυνατοτήτων τῶν φορέων τῶν τραπεζιτικῶν, νὰ ἀναπροσαρμοσθοῦν. Πρέπει τὸν τόνον αὐτὸν τοῦ ἐκσυγχρονισμοῦ καὶ τῆς ἀναδιοργανώσεως νὰ τὸν δώσῃ, καὶ τὸν δίδει, ὅσον ἠμπορεῖ περισσότερον, ἡ Κυβέρνησις. Δὲν πρέπει νὰ νομισθῇ ὅτι ἡ πολιτικὴ αὕτη, ἡ ὁποία κατ’ ἀνάγκην ἔχει ὡς συνέπειαν τὴν στροφὴν τῶν τραπεζιτικῶν τοποθετήσεων πρὸς τοποθετήσεις περισσότερον μακροπροθέσμους, ὅτι ἡ στροφὴ αὐτὴ πρόκειται νὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα, ζημίαν τῶν Τραπεζῶν. Οὔτε πρόκειται ἡ ὀργάνωσις τῆς κεφαλαιαγορᾶς, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἀπαραίτητον προϋπόθεσιν διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἕνα ἐκσυγχρονισμένον πιστωτικὸν ἐποικοδόμημα τῆς οἰκονομίας, νὰ εἶναι ἀνταγωνιστικὴ τοῦ τραπεζιτικοῦ μηχανισμοῦ. Θὰ ἀποκτήσουν αἱ Τράπεζαι, ὅταν θὰ ἠμπορέσουν νὰ ἐκσυγχρονισθοῦν, νέας εὐκαιρίας παραγωγικῆς, δημιουργικῆς καί, ταὐτοχρόνως, ἀποδοτικῆς ἐργασίας. Πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἡ Κυβέρνησις ἐπιχειρεῖ νὰ ἐκδώσῃ, καὶ θὰ ἐκδώσῃ, ἔντονα γραμμάτια τοῦ Δημοσίου, ὅπως ἐδήλωσεν ὁ κ. συνάδελφός μου ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, καὶ ὁμολογίας, ὅπως ἐδήλωσεν εἰς τὰς τελευταίας του δηλώσεις, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§96Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Θὰ μειώσῃ καὶ τὸν τόκον τῶν καταθέσεων;

§97Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς παρακαλέσω, νὰ μὴ κάμνετε τοιούτου εἴδους ἐρωτήσεις, σεῖς εἰδικῶς.

§98Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Διατί, κύριε Ὑπουργέ;

§99Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Διότι, κύριε συνάδελφε....

§100Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διότι, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀπαντήσῃ.

§101Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχουν κἄποιαν σχέσιν αὐτὰ μὲ τὸ ἐπίπεδον τοῦ τόκου.

§102Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Διότι εἶναι, νομίζω, ἀστεῖον καὶ νὰ τίθεται τοιοῦτον ἐρώτημα καὶ νὰ ἀναμένεται ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἀπάντησις καί, μάλιστα, ὅταν τὸ ἐρώτημα τὸ θέτει οἰκονομολόγος. (Χειροκροτήματα).

§103Α. ΖΑΚΚΑΣ. Δὲν πρέπει νὰ τὸ μάθωμεν;

§104Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχουν, ὅμως, καὶ προϋποθέσεις, ἐκτὸς τῶν προϋποθέσεων τῶν ἀφορωσῶν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ὀργάνωσιν. Ὑπάρχουν καὶ αἱ προϋποθέσεις αἱ ἀφορῶσαι εἰς τὰς διεθνεῖς οἰκονομικὰς σχέσεις τῆς Ἑλλάδος. Εἶπον καὶ πρίν, ὅτι σημειοῦται εἰς τὴν Δυτικὴν Εὐρώπην μία σημαντικωτάτη κίνησις πρὸς ἑνοποίησιν καὶ πρὸς ὀργάνωσιν, ἐπὶ βάσεως ὑπερεθνικῆς, τῶν οἰκονομιῶν τῶν Κρατῶν τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης. Αὐτὸ ἐξεδηλώθη προσφάτως καὶ διὰ τῆς συνομολογηθείσης συμφωνίας μεταξὺ τῶν ἕξ, περὶ Κοινῆς Ἀγορᾶς. Πρόκειται ἐπίσης κατὰ τὴν προσεχῆ σύνοδον τοῦ Ο.Ε.Ο.Σ., ἡ ὁποία θὰ συνέλθῃ ἐντὸς 2½ μηνῶν, εἰς Παρισίους, νὰ συζητηθῇ καὶ μεταξὺ τῶν ὑπολειπομένων 11 Κρατῶν τοῦ Ὀργανισμοῦ Οἰκονομικῆς Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας, αἱ δυνατότητες τοῦ σχηματισμοῦ Ζώνης Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν. Ἀνεγράφησαν, κύριοι συνάδελφοι εἰς τὰς ἐφημερίδας διάφορα περὶ θέσεως τῆς Ἑλλάδος ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου τοῦ σοβαρωτάτου καὶ κατηγορήθη, μάλιστα, ἡ Κυβέρνησις, διότι φαίνεται ὅτι δὲν εἶναι ἀρκούντως, κατὰ τὴν κρίσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μονολιθική. Φυσικὸν εἶναι ἐπὶ θεμάτων τοιούτων νὰ ὑπάρξουν μεταξὺ τῶν ὑπηρεσιῶν καὶ νὰ ὑπάρξουν μεταξὺ τῶν διαφόρων ἐμπειρογνωμόνων ἀπόψεις διάφοροι καὶ φυσικὸν εἶναι, ὅταν ἕνα Κράτος δημοκρατῆται, νὰ θέλῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ ἐπιθυμῇ ἐλευθέρως νὰ ἐκφρασθοῦν πρὸς αὐτὴν αἱ ἀπόψεις τῶν ἁρμοδίων. Ἀλλὰ ποῖος σᾶς εἶπεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει γραμμήν; Ὅπως ποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι πράγματι ὡρισμένοι ἁρμόδιοι παράγοντες τραπεζιτικοὶ ἔχουν διαφόρους μεταξὺ των γνώμας περὶ τοῦ τρόπου καθ’ ὃν πρέπει νὰ γίνῃ ἡ χρησιμοποίησις τῶν καταθέσεων, ὅτι ὑπάρχει μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως τάχα οἱαδήποτε διαφορά; Δικαίωμα καὶ καθῆκον εἶναι τῶν διοικητῶν τῶν μεγάλων τραπεζιτικῶν ἱδρυμάτων νὰ ἔχουν γνώμην καὶ τὴν γνώμην αὐτὴν νὰ τὴν ὑποβάλλουν καὶ νὰ τὴν ὑποστηρίζουν. Καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἐπιλέξῃ καὶ νὰ ἐπιλέγῃ μετὰ θάρρους καὶ ἀποφασιστικότητος τὴν ἀκολουθητέαν ὁδόν. Τὸ ἴδιον συνέβη καὶ μὲ τὴν περίπτωσιν τῶν ὑποβληθεισῶν ἐκθέσεων ἐπὶ τῆς συμμετοχῆς μας, ἢ μή, εἰς τὴν κίνησιν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ζώνης Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν. Καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψει τῆς Κυβερνήσεως ἐκθέσεις τῶν Ἐπιτροπῶν, τὸ γεγονὸς ὅτι ἐζητήθη ἡ γνώμη ὅλων τῶν ὠργανωμένων τάξεων, σημαίνει ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἤθελε καὶ δὲν θέλει νὰ ἐκφράσῃ τὰς γνώμας της, πρὶν ἀκούσῃ ὅλας τὰς ἀπόψεις. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐπὶ τοῦ θέματος σαφῆ γραμμήν. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἡ μὲν Κοινὴ Ἀγορὰ στηρίζεται εἰς μίαν σύμβασιν, τὴν ὁποίαν ὑπέγραψαν οἱ ἕξ, ἀνεξαρτήτως ἡμῶν. Θέμα εἶναι ἐὰν καὶ ὑπὸ ποίους ὅρους ἡμεῖς θὰ εἰσέλθωμεν, εἰς τὴν Ἐλευθέραν Ζώνην Εὐρωπαϊκῶν Συναλλαγῶν. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις δὲν θεωρεῖ σκόπιμον νὰ ἐκθέσῃ λεπτομερῶς τὰς ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου ἀπόψεις της. Νομίζω, ὅμως, ὅτι εἶναι σκόπιμον νὰ τονίσω τὰ ἑξῆς: Ἀπὸ τὴν κίνησιν αὐτήν, ἡ ὁποία γενικώτερον παρατηρεῖται εἰς τὴν Δυτικὴν Εὐρώπην, ἠμπορεῖ νὰ προκύψῃ, ἢ ἕνα μεγάλο ἀγαθόν, ἢ ἕνα μέγα κακόν. Θὰ προκύψῃ μέγα ἀγαθὸν ἐὰν δὲν πρόκειται νὰ καταλήξῃ ἡ κίνησις εἰς τὸ νὰ γίνῃ μία ἑταιρία τῶν πλουσίων Κρατῶν εἰς βάρος τῶν πτωχῶν κρατῶν. Ἀλλὰ κανένα λόγον δὲν ἔχει ἡ Κυβέρνησις νὰ πιστεύῃ ὅτι πρὸς τὴν ἐσφαλμένην κατεύθυνσιν ὁδηγοῦνται αἱ δυτικαὶ Δημοκρατίαι. Πιστεύει ὅτι συμφέρον τῶν Δυτικῶν Δημοκρατιῶν εἶναι ἡ ἑνότης. Δὲν εἶναι, ὅμως, δυνατὸν νὰ περιορισθῇ ἡ ἑνότης εἰς τὸν στενὸν πυρῆνα τῶν ἕξ πλουσιωτέρων Κρατῶν, ἀλλὰ καθῆκον τῶν ἕξ πλουσιωτέρων τούτων Κρατῶν εἶναι νὰ λάβουν μέριμναν ὑπὲρ τῶν ὑποαναπτύκτων καὶ περιφερειακῶν Κρατῶν τοῦ Δυτικοῦ κόσμου. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν δὲν λάβουν αὐτὴν τὴν μέριμναν, καὶ βεβαίως ἡ φράσις αὐτὴ δὲν ἔχει ἔννοιαν ἀπειλῆς, ἔχει ἔννοιαν διαπιστώσεως, βέβαιον εἶναι ὅτι θὰ καταπέσουν τὰ περιφερειακὰ καὶ ὑπανάπτυκτα Κράτη καὶ ὅτι θὰ προσανατολισθοῦν πρὸς ἄλλην κατεύθυνσιν διεθνῆ. Εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια. Καὶ θὰ ἀγωνισθῶμεν διὰ νὰ κατανοήσουν τὴν ἀλήθειαν ταύτην οἱ μεγάλοι δυτικοί μας σύμμαχοι. Ἔχομεν δὲ κάθε λόγον νὰ πιστεύσωμεν ὅτι τὴν κατανοοῦν ἤδη, διότι εἶναι φανερὰ ἀφ’ ἑαυτῆς. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι διατεθειμένη ἡ Κυβέρνησις λεπτομερῶς νὰ σᾶς ἐκθέσῃ τὰς ἀπόψεις της, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ὑπάρχει συγκεκριμένον σχέδιον Ζώνης Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν, εἰς τὸ ὁποῖον καλούμεθα νὰ εἰσέλθωμεν. Ἀντιθέτως ἡ Ἑλλάς, ὡς ἰσότιμον μέλος τῆς Εὐρωπαϊκῆς συνεργασίας, ἰσότιμος μὲ τὰ ἄλλα μέλη, θὰ ἀντιμετωπίσῃ καὶ ἀντιμετωπίζει διὰ τῶν ὑπηρεσιακῶν της ὀργάνων καὶ διὰ τῶν ἁρμοδίων της κυβερνητικῶν ὀργάνων τὸ θέμα. Ἤθελον μόνον νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ μία μηχανικὴ ἁπλῶς τελωνειακὴ ἕνωσις, χωρὶς ὡρισμένας βασικὰς προϋποθέσεις. Αἱ προϋποθέσεις αὗται εἶναι στοιχειώδεις, ὥστε δὲν προδίδουν καὶ τὴν εἰδικωτέραν ἐπὶ τοῦ θέματος κυβερνητικὴν θέσιν. Ἡ γραμμὴ ἄλλωστε τῆς Ἑλλάδος εἶναι τόσον σαφής, ἡ πολιτική μας τόσον μονοσημάντως προσανατολισμένη πρὸς τὴν Δύσιν, ὥστε δὲν χρειάζεται κἂν νὰ εἴπῃ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὅτι ὡς ἀρχήν, τὴν ἑνότητα τῆς Εὐρώπης καὶ τὴν δέχεται καὶ ἀπαραίτητον τὴν θεωρεῖ. Περὶ τῶν μεθόδων δύναται νὰ γίνῃ καὶ πρέπει νὰ γίνῃ συζήτησις. Καὶ αἱ μέθοδοι, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἁπλαῖ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις περὶ καταργήσεως τῶν δασμολογικῶν τοιχῶν, ἂν δὲν γίνῃ συζήτησις καὶ περὶ τῆς ἀναλήψεως ἀπὸ κοινοῦ ὡρισμένων βαρῶν. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπὶ πλέον νὰ γίνῃ συζήτησις περὶ τοιούτων ἑνώσεων, ἂν δὲν γίνῃ λεπτομερὴς ἐξέτασις τῆς θέσεως ἑκάστου ἐκ τῶν ἀσθενεστέρων κρατῶν καὶ ἂν δὲν μᾶς δοθοῦν σημαντικώτατα χρονικὰ περιθώρια ἀναπροσαρμογῆς, κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν ὁποίων θὰ ἔχωμεν ὡρισμένα προνόμια καὶ δὲν θὰ ἔχωμεν κατ’ ἀνάγκην, τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας θὰ ἔχουν οἱ ἰσχυρότεροι ἀπὸ ἡμᾶς. Ἀκόμη εἶναι ἀνάγκη, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἱδρυθῇ ἕνα Ταμεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ συνεισφέρουν, φυσικά, τὰ κράτη τὰ πλουσιώτερα, ἕνα Ταμεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ χρησιμεύσῃ εἰς τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῶν οἰκονομικῶν μονάδων, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ πληγοῦν. Ἄλλη ἀποστολὴ τοῦ Ταμείου θὰ εἶναι νὰ χρησιμεύσῃ εἰς τὴν οἰκονομικὴν ὑποδομὴν τοῦ τόπου, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἐκσυγχρονίσωμεν καὶ νὰ ἀναπτύξωμεν, ἀναδιαρθροῦντες τὴν οἰκονομίαν μας. Καὶ τέλος θὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ μία Τράπεζα, ἡ ὁποία νὰ λειτουργήσῃ μὲ τὴν πρόθεσιν καὶ τὴν παγίαν πολιτικήν, νὰ βοηθήσῃ τὰς ὑποαναπτύκτους χώρας, μία Τράπεζα, ἡ ὁποία δὲν θὰ εἶναι θεσμὸς οἰκονομικός, ἀλλὰ θεσμὸς πραγματικός, ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιθυμῇ νὰ λειτουργήσῃ καὶ ὁ ὁποῖος θὰ ἐπενδύσῃ συνειδητῶς εὐρωπαϊκὰ κεφάλαια εἰς τὴν περιφέρειαν καὶ ὄχι ἁπλῶς εἰς τὸ ἤδη τόσον ἀπὸ ἀπόψεως τεχνικῶς καὶ οἰκονομικῶς προηγμένον κέντρον τῆς Εὐρωπαϊκῆς ἠπείρου. Ὑπάρχει ἀκόμη καὶ ἄλλη αὐτονόητος προϋπόθεσις, ἀφορῶσα εἰς τὰς νομισματικὰς σχέσεις μεταξὺ τῶν κρατῶν. Ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον προέχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ τονισθῇ ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς, εἶναι ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ θέλησις τῆς Ἑλλάδος, μὲ ὅλην της τὴν δημιουργίαν μιᾶς πραγματικῆς Ἑνώσεως Εὐρωπαϊκῆς, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ἡ θέλησις τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐξηγήσῃ τὰς προϋποθέσεις ὑπὸ τὰς ὁποίας καὶ μόνον εἶναι δυνατὸν νὰ εὐδοκιμήσῃ ἡ Ἕνωσις αὐτή, ὁ ἀναγκαῖος θεσμός, νὰ εὐδοκιμήσῃ κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος θὰ συμφέρῃ διὰ τὸν κόσμον τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς Δημοκρατίας. (Χειροκροτήματα).

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ἀρβανιτάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§106Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἠκούσαμεν προχθὲς τὸ βράδυ τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Καὶ ὅσοι μὲν εἶναι μεμυημένοι εἰς τὰ μυστήρια τῆς οἰκονομικῆς ἐπιστήμης ἴσως ἀντελήφθησαν ἐὰν αὐτὰ ποὺ εἶπεν ἦσαν ἀληθῆ ἢ ὄχι. Ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἴμεθα μεμυημένοι εἰς τὰ μυστήρια τῆς οἰκονομικῆς ἐπιστήμης, δὲν ἀντελήφθημεν καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ γνωρίζωμεν ἐὰν ἦσαν σωστὰ ἢ ἀναληθῆ αὐτὰ ποὺ ἐξέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀντελήφθην, ὅμως, κἄτι, ποὺ εἶπε κατὰ τὴν τελευταίαν στιγμὴν τοῦ λόγου του. Κομπορρημονῶν καὶ ὑπερηφανευόμενος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἶπεν ὅτι «ἐπήγαμε τὴν ἰατρικὴν καὶ φαρμακευτικὴν περίθαλψιν καὶ στὴν τελευταία καλύβα τοῦ ἀγρότου». Ἐάν, κύριε Ὑπουργέ, ὅσα ἐξεθέσατε διὰ τὴν οἰκονομικήν μας κατάστασιν ἦσαν ἀληθῆ, ὅπως αὐτό, ὅτι ἐπήγατε τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν ἕως τὴν τελευταίαν καλύβα τοῦ ἀγρότου, τότε σᾶς συλλυποῦμαι, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Ἀλλ’ ἐπειδὴ πρέπει νὰ συντομεύσωμεν τὴν ὁμιλίαν μας σᾶς λέγω τοῦτο, ἔχων ὑπ’ ὄψει μου τὸ γνωμικὸν «ἐξ ὄνυχος τὸν λέοντα». Εἰς τὴν πατρίδα μου συνέβη τὸ ἑξῆς, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς. Ἐπεσκέφθην τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς καὶ τοῦ εἶπον ὅτι: «Πρόκειται νὰ ἱδρύσητε ἕνα ἀγροτικὸν ἰατρεῖον εἰς τὸ χωριὸ Αἰδηψός. Δίπλα, ὅμως ἀπὸ αὐτὸ ὑπάρχει ἕνα χωριὸ «Ἅγιοι», ποὺ ἀπέχει 4 χιλιόμετρα καὶ ἔχει ἰατρεῖον ἀγροτικόν. Πῶς θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὸ νέον ἰατρεῖον, τὸ ὁποῖον ἤρχισε λειτουργοῦν ἀπὸ τὴν πρώτην τοῦ μηνός, χωριὰ δύσβατα καὶ ὀρεινά, ποὺ ἀπέχουν 20 καὶ 30 χιλιόμετρα; Θὰ γίνῃ τὸ ἰατρεῖον ὄχι διὰ νὰ ἐξυπηρετηθοῦν οἱ ἀγρόται, ἀλλὰ διὰ νὰ συμπληρωθῇ καὶ νὰ παίρνῃ 5.000 δραχμὰς τὸν μῆνα ὁ κομματάρχης ἰατρὸς τῆς Κυβερνήσεως». Κομματάρχας ἐξυπηρετεῖτε καὶ ὄχι τοὺς ἀγρότας, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν. Κανένα χωριὸ ἀπὸ αὐτά, ποὺ ἔχουν πράγματι ἀνάγκην ἰατρικῆς καὶ φαρμακευτικῆς περιθάλψεως, δὲν ἐκαλύφθη. Εἰς τὰ χωριὰ ποὺ δὲν διαθέτουν ὁδικὸν δίκτυον καὶ θέλουν 8–10 ὧρες διὰ νὰ κατεβάσουν τοὺς ἀρρώστους των, δὲν ὑπάρχει κανὲν ἰατρεῖον. Ἐκάματε τὰ ἰατρεῖα, ὄχι διὰ νὰ ἐξυπηρετήσητε τὸν κόσμον, ἀλλὰ διὰ νὰ ἱκανοποιήσητε καὶ νὰ ἀμείψητε τοὺς κομματάρχας σας. Ἐπειδή, ὅμως, βλέπω ἐδῶ καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης—ἡ δὲ Κυβέρνησις Καραμανλῆ ἔγινε κόμμα καὶ μόνον κόμμα καὶ ὄχι Κράτος, σᾶς λέγω καὶ τοῦτο τὸ περίεργον φαινόμενον: Ἐπεσκέφθην τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ τοῦ κατήγγειλα πρᾶξιν ἐπαίσχυντον, ἀπὸ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος χάνει χιλιάδες ἑκατομμύρια τὸν χρόνο. Ὑπάρχουν εἰς τὴν Χαλκίδα δύο πλυντήρια, ἕνα ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ἀναλάβῃ διὰ δημοπρασίας τὸ πλύσιμο τῶν ἐσωρρούχων τοῦ στρατοῦ. Ὁ ἕνας, ὅμως, εἶναι φίλος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ἄλλος δὲν εἶναι — προσέτι δὲ εἶχε καταγγελθῆ ὅτι εἶχε κάμει ὡρισμένα ἐγκλήματα ἐπὶ κατοχῆς. Σημειώσατε ὅτι ἀπηλλάγη διὰ βουλεύματος ἀπὸ τὶς κατηγορίες αὐτές, εἶχε δὲ λευκὸ χαρτὶ κοινωνικῶν φρονημάτων. Δὲν τὸν δέχονται εἰς τὸν διαγωνισμόν, διότι πρέπει νὰ τὰ παίρνῃ ὁ ἄλλος, εἰς τιμὴν δὲ διπλασίαν ἢ τριπλασίαν. Τὸ κατήγγειλα τὸ πρᾶγμα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ δὲν μὲ ἠξίωσεν οὔτε κἂν ἀπαντήσεώς του.

§107Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν ἔχω πρόχειρον τὸ θέμα...

§108Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Εἶναι ἀκριβῶς ὅπως σᾶς λέγω.

§109Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ δεχθῶ ὅπως τὸ λέγετε, ἀλλ’ ἂν ἔχῃ ἔτσι θὰ κάμω ἐξέτασιν.

§110Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Εἶναι, ἐπαναλαμβάνω, ἀκριβῶς ὅπως σᾶς τὰ λέγω. Ἐὰν ὑπερηφανεύεσθε, κύριοι, διὰ τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, ἐγὼ ἐντρέπομαι τουλάχιστον ποὺ τοὺς βλέπω τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ἐκεῖ. Καὶ εἴχατε ρητὴν ὑποχρέωσιν πρὸς τοῦτο, διότι χιλιάδες ψήφους ἐλάβετε μὲ τὴν ἐξαγγελίαν ὅτι θὰ δώσητε πλήρη ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν ὡς πρῶτον στάδιον τῶν ἀγροτικῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων. Ἐὰν νομίζετε, κύριοι βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως, ὅτι ὑπάρχει ἰατροφαρμακευτικὴ περίθαλψις τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, τότε ἀπατᾶσθε. Μὴ ὑπερηφανεύεσθε διὰ τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, ὁ ὁποῖος ἔρχεται εἰς τὰ νοσοκομεῖα τῶν Ἀθηνῶν, εἰς τὰ δευτέρας τάξεως νοσοκομεῖα εἰς τὰ ὁποῖα ντρέπεσαι νὰ μπῇς. Καὶ ὅμως ἐκεῖ νοσηλεύονται οἱ ἀγρότες μας, διὰ τοὺς ὁποίους ὁμιλοῦμεν ἀπὸ τὸ πρωῒ ὣς τὸ βράδυ ἐδῶ. Ὑπάρχει τὸ Δημόσιον Ψυχιατρεῖον, ποὺ εἶναι ἐντροπὴ διὰ τὸν πολιτισμόν μας. Καὶ ὅμως ὑπάρχει. Εἶναι τὸ νοσοκομεῖον Συγγροῦ, ποὺ ἐντρέπεσθε νὰ εἰσέλθητε μέσα, καὶ ὅμως ὑπάρχει. Καὶ ὅμως ὑπάρχουν κτηνιατρικὲς κλινικὲς σκύλων, πολυτελέστατες. Μήπως κανεὶς τῶν κ. κ. συναδέλφων τὶς ἐπεσκέφθη ποτέ; Ἡ ἰατροφαρμακευτικὴ περίθαλψις τῶν ἀγροτῶν μας, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι κατωτέρα ἀπὸ ἐκείνην, ποὺ παρέχεται εἰς τοὺς σκύλους!...

§111ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Συμπολιτεύσεως). Σεῖς τί ἐκάματε;

§112Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἕνδεκα μῆνες ἐκυβερνήσαμε καὶ μοιράσαμε χιλιάδες στρέμματα χωράφια, ὅταν σεῖς ἀντιδρούσατε.

§113Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ συχνὰ συμπολιτευόμενοι βουλευταί, ὅταν εὑρεθοῦν εἰς στενόχωρον θέσιν καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ δικαιολογήσουν τὰς πράξεις τῆς Κυβερνήσεως, λέγουν «σεῖς τί ἐκάματε τόσα χρόνια ποὺ ἐκυβερνήσατε», πρέπει νὰ ἐνθυμοῦνται — καὶ ἂς τὸ ἀκούσῃ ἄλλην μίαν φορὰν ὄχι ἡ Συμπολίτευσις, διότι τὸ ἠξεύρει, ὁ λαός, ὅτι ἀπὸ τὸ 1933 καὶ ἐντεῦθεν κυβερνοῦν συνεχῶς οἱ ἴδιοι, εἴτε ὑπὸ τὴν μίαν μορφήν, εἴτε ὑπὸ τὴν ἄλλην— ἀλλάζουν μόνον τὸ ὄνομα. Ὑπάρχουν, βέβαια, ἐλάχιστα διαλείμματα συγκυβερνήσεως. Πάντοτε, ὅμως, ἀπὸ τὸ 1933, ὁ ἴδιος κόσμος κυβερνᾷ. Καὶ ἔχουν τὴν εὐαισθησίαν τὴν πολιτικὴν καὶ τὴν ἀτομικὴν εἰλικρίνειαν νὰ ἀλλάζουν ὑποκάμισο καὶ νὰ λέγουν: «Δὲν εἴμεθα Συναγερμός. Τότε ἦτο σκοῦρο τὸ πουκάμισο. Τώρα εἴμεθα Ε.Ρ.Ε., εἶναι ἄσπρο». Μεθαύριον θὰ ἀλλάξουν καὶ ἄλλο καὶ θὰ ἔχουν τὴν ἰδίαν γλῶσσαν. Νὰ τὰ ξεκαθαρίσωμεν τὰ πράγματα ἅπαξ διὰ παντός: Ἕκαστος εὐθύνεται διὰ τὰς ἰδίας πράξεις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν χρόνον διακυβερνήσεως τῆς χώρας ἀπὸ τοῦ 1933, μέχρι σήμερον, ἐπὶ 24 χρόνια, ἡμεῖς ἐκυβερνήσαμεν μόνον 11 μῆνας.

§114Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀναπτυχθῇ τὸ θέμα τῆς ὑγιεινῆς μέσα σὲ 5–10 λεπτά, νομίζω ὅτι ἦσαν ἀρκετὰ αὐτὰ τὰ χαρακτηριστικὰ ποὺ ἐτόνισα προηγουμένως. Εἶναι, σᾶς εἶπον, πολὺ καλλίτερες οἱ κλινικὲς τῶν σκύλων παρὰ διὰ τοὺς ἀγρότας. Μὴ ὑπερηφανεύεσθε, λοιπόν, δι’ αὐτὰ τὰ πράγματα. Καὶ τώρα, θὰ ἤθελον νὰ ἦτο παρὼν ὁ σεβαστός μου Πρόεδρος κ. Κανελλόπουλος, ὁ ὁποῖος ἀνέβηκε προχθὲς εἰς τὸ βῆμα καὶ ἐδικαιολόγησε τὴν Κυβέρνησιν, καὶ εἶπεν ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία ἀνωμαλία εἰς τὴν ἀναρρίχησιν τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ εἰς τὴν ἐξουσίαν. Θὰ ἤθελον νὰ τοῦ εἴπω μίαν λέξιν μονάχα. Ἡ ἀπομόνωσίς του καὶ ὁ ἐξαναγκασμός του νὰ προσφεύγῃ καὶ νὰ γίνεται ὑποψήφιος ἑνὸς κόμματος ἄλλου, διὰ νὰ βγαίνῃ βουλευτής, αὐτὸ δὲν εἶναι ἀνωμαλία; Ἀκόμη θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω: Ὁ κ. Στεφανόπουλος, τὸν ὁποῖον ὁ γεννήτωρ σας, ὁ Στρατάρχης Παπάγος, ὑπέδειξεν ὡς Ἀρχηγὸν τοῦ Κόμματος, ποὺ εὑρίσκεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ ποία ἀπάτη ἔγινε διὰ νὰ εἶναι ἐκεῖ ὅπου εἶναι σήμερον; Καὶ ὅταν ὑπεγράφη, τὸ βράδυ, πρωτόκολλον τιμῆς ἐναντίον τοῦ κ. Καραμανλῆ, τί ἐμεσολάβησε, ὥστε τὸ πρωῒ νὰ ἐξαφανισθῇ τὸ πρωτόκολλον ἐκεῖνο τιμῆς; Ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχε πρωτόκολλον τιμῆς, διὰ τοῦ ὁποίου ἀπεκρούετο ὡς Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος ὁ κ. Καραμανλῆς, ποία δύναμις ἔφερε τὸν κ. Καραμανλῆν ὡς Ἀρχηγὸν τοῦ Κόμματος διὰ νὰ ἐνεργήσῃ τὰς ἐκλογάς; Εἰς αὐτὰ ἤθελον νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Κανελλόπουλος καὶ τίποτε ἄλλο.

§115Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Κύριε Ἀρβανιτάκη, εἶσθε ἐκλεκτὸς ἰατρός, ἀλλὰ ἐκ τῶν ὅσων εἴπατε εἰς τὴν ἀρχὴν περὶ τῆς ὀργανώσεως τῆς ὑγειονομικῆς περιθάλψεως τῶν ἀγροτῶν, ἀφήνετε ἐκτεθειμένους τοὺς συναδέλφους σας ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος, διότι ἐδώσατε τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἐπιστήμονες ἰατροὶ ἀντὶ τῆς ἀντιμισθίας τῶν ἀγροτικῶν ἰατρείων, ὁμιλῶ περὶ τῶν Ὑγειονομικῶν Σταθμῶν, ἀντὶ ἀντιμισθίας 3–4–5 χιλιάδων δραχμῶν...

§116Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἐγὼ ὡμίλησα ἐπὶ συγκεκριμένων θεμάτων. Εἶπον ἐξ ὄνυχος τὸν λέοντα. Εἰς τὴν πατρίδα μου συμβαίνουν αὐτὰ καὶ ὑπάρχουν συνάδελφοι ἐκ τῆς πατρίδος μου καὶ ἂς μὲ διαψεύσουν.

§117Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Εἶπον ὅτι ἀφήνετε ἐκτεθειμένους τοὺς ἰατρούς, ὅτι ἀντὶ ἀντιμισθίας 3–4–5 χιλιάδων δραχμῶν, μεταβάλλονται εἰς κομματάρχας τοῦ α ἢ β Κόμματος. Καὶ ἐπειδὴ γνωρίζω ὅτι εἶσθε ἐκλεκτὸς ἐπιστήμων νομίζω ὅτι δὲν θὰ κατέλθητε τοῦ βήματος, ἐὰν δὲν ἀποκαταστήσητε δὲν διασαφηνίσητε αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἴπατε, ἐν σχέσει μὲ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν τῶν ἰατρῶν.

§118Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Εἶπον ὅτι ὑπάρχουν ἰατροὶ ὡς κομματάρχαι ἐκεῖ ἀντὶ νὰ διορίσουν ἰατροὺς οἱ ὁποῖοι νὰ πᾶνε νὰ προσφέρουν ὑπηρεσίαν εἰς τὰ μακρυνὰ χωριά. Κάναμε δύο ἰατρεῖα εἰς ἀπόστασιν 4 χιλιομέτρων εἰς χωρία ποὺ συνδέονται μὲ ἄσφαλτον. Εἰς τὸ χωρίον ποὺ ἔγινε τὸ ἰατρεῖον εἶναι Δῆμος καὶ ὑπάρχει δημοτικὸς ἰατρὸς ὁ ὁποῖος προσφέρει ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν δωρεὰν εἰς τοὺς ἀπόρους. Κύριοι συνάδελφοι, εἶπον ὅτι ἔχω πληροφορίας ἐπισήμους, ὅτι ὑπεγράφη πρωτόκολλον τιμῆς ἐναντίον τῆς πρωθυπουργοποιήσεως τοῦ κ. Καραμανλῆ, ὅταν τὸ βράδυ ὁ κ. Καραμανλῆς ἐπροτάθη διὰ Πρωθυπουργὸς καὶ τὸ πρωῒ εἰς τὰς 8 ἡ ὥρα τὸ πρωτόκολλον τιμῆς ἐξηφανίσθη καὶ ὁ οὐσιαστικὸς Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τοῦ Συναγερμοῦ τὸν ὁποῖον ὥρισεν ὁ γεννήτωρ Στρατάρχης Παπάγος, εὑρίσκεται ἐκτὸς Βουλῆς δι’ ἀπάτης. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως — θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι κ.λ.π.). Ὁ κ. Λοϊζίδης εἶπε προχθὲς ἐδῶ ὡραῖα πράγματα καὶ ὡς Κύπριος πραγματικὰ μὲ συνεκίνησε καὶ ἂν δὲν εἶχον προηγούμενα, θὰ τὸ ἐπίστευα πραγματικὰ ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπε θὰ ἦτο σωστά. Ἀλλά, κύριε Λοϊζίδη, εἴχατε ἀνέβει καὶ ἄλλην φορὰν εἰς τὸ βῆμα, αὐτό, ὅταν Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἦτο ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κερκύρας κ. συνάδελφος καὶ ὁ ὁποῖος μᾶς ἔλεγε τὶς διάφορες φόρμουλες καὶ μᾶς εἶχε μπερδέψει, σεῖς ἀνεβήκατε εἰς τὸ βῆμα καὶ εἴπατε περίπου τὰ ἴδια ποὺ εἴπατε καὶ τώρα ὅτι ἐπετύχατε ὅτι ἐκάματε τοῦτο, ὅτι ἐκάματε ἐκεῖνο, ὅτι πράγματι ἡ Ε.Ρ.Ε. ἐσήκωσε πάνω τὴν Κύπρο καὶ μετὰ δύο ἡμέρας ἀναγκάζετε νὰ παραιτηθῇ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἀφοῦ ἔκαμε καλά, ὅπως εἴπατε, τότε, ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν διατὶ ἠναγκάσθη νὰ παραιτηθῇ; Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι πράγματι μὲ τὶς προσπάθειές σας ἐπετύχατε κἄτι σοβαρὸν ὑπὲρ τῆς Κύπρου. Δηλαδή, ἐνῷ τὸ Ἐργατικὸν Κόμμα ἀπὸ τῆς ἀνόδου εἰς τὴν Ἀρχὴν τῆς Ε.Ρ.Ε. εἶχε κηρυχθῆ ἀνοικτὰ ὑπὲρ τῆς αὐτοδιαθέσεως τῆς Κύπρου, σήμερον ἔχει κηρυχθῆ ὑπὲρ τῆς αὐτοκυβερνήσεως τῆς Κύπρου. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπιτυχία τῆς Κυβερνήσεώς σας.

§119Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἡ μόνη ἐπιτυχία τῆς Κυβερνήσεως.

§120Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, πρῶτα–πρῶτα σᾶς χρεωστῶ μίαν ἀπάντησιν τὴν ὁποίαν δὲν σᾶς ἔδωσα, διότι δὲν σᾶς ἤκουσα ὅταν ἤμην εἰς τὸ βῆμα τὴν προηγουμένην φοράν. Εἴχατε εἴπει κἄτι τὸ ὁποῖον δὲν εἶχον ἀκούσει καὶ τὸ ὁποῖον εἶδον εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ εἰς τὰς ἐφημερίδας. Εἴπατε ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἄλλοι ἀγωνίζονται κάτω, ἐγὼ ἐδῶ ἀπολαμβάνω. Δὲν τὸ ἤκουσα καὶ τὸ εἶχον βάρος εἰς τὴν συνείδησίν μου καὶ εὐχαριστῶ ποὺ μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ ἀπαντήσω. Κύριε συνάδελφε, εἴτε δὲν ἠξεύρετε τὴν Κυπριακὴν ἱστορίαν, εἴτε μὲ συκοφαντεῖτε κατὰ τρόπον τὸν ὁποῖον δὲν θέλω νὰ χαρακτηρίσω. Ἄν, κύριε συνάδελφε, ἠξεύρατε τὴν Κυπριακὴν ἱστορίαν, θὰ ἠξεύρατε ὅτι ἐπὶ 30ετίαν εἶμαι ἀγωνιστὴς ποὺ μόνον θυσίες ἔχω νὰ ἐπιδείξω.

§121Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Δὲν ὑπῆρχον κίνδυνοι, τότε.

§122Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Ὑπῆρχον καὶ παραϋπῆρχον. Ἄν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἠμποροῦσα νὰ πάω εἰς τὴν Κύπρον ἐγὼ τὰ ἠξεύρω τὶ θὰ ἔκαμνα καὶ τὸ τί θὰ ἔκαμνα πολὺ καλὰ τὸ γνωρίζουν οἱ ἀντίπαλοί μας.

§123Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Τί θὰ σᾶς ἔκαμνεν ὁ Διγενῆς, ἂν πηγαίνατε εἰς τὴν Κύπρον;

§124Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐλέχθη ὅτι δὲν ὑπῆρχε κίνδυνος. Τὸ 1931 ὑπῆρχε μεγαλύτερος κίνδυνος. Εἴμεθα ὀλιγώτερον προπαρασκευασμένοι καὶ τότε ἠγωνίσθην, ἐφυλακίσθην, ἐξωρίσθην καὶ δεύτερον ἀπὸ τὴν οἰκογένειάν μου ἔχω καὶ νεκρόν. Καὶ σήμερον, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ εἴπητε ὅτι ἄλλοι ἀγωνίζονται καὶ ἐγὼ ἀπολαμβάνω, διότι ἠξεύρετε ὅτι καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀγωνίζομαι καὶ τὸ τὶ ἔχω συντελέσει εἰς τὸν σημερινὸν ἀγῶνα.

§125Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἐὰν ἠγωνίζεσθε τίμια, ἔπρεπε νὰ εἶσθε ἀνεξάρτητος καὶ ὄχι νὰ προσκολληθῆτε εἰς ἕνα κόμμα. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως — θόρυβος καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). (Ὁ κ. Μυριδάκης ἐγερθεὶς ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου μὴ ἀκουόμενος). Ἀγωνίζεσθε ὅπως οἱ κοτσαμπάσηδες τὸ 1821, διὰ νὰ ἐκμεταλλεύεσθε τὸν λαόν. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§126Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου). Ἀποτελεῖ ἀσέβειαν πρὸς τὸν κ. συνάδελφον αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε. (Ἐν μέσῳ θορύβου καὶ κωδωνοκρουσιῶν, ἐγείρεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν).

§127Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, φοβοῦμαι ὅτι βαρύταται ἐκφράσεις ἐξεστομίσθησαν. Ὁ ρήτωρ ἀπὸ τοῦ βήματος, κατηγόρησε τὸν κ. Λοϊζίδην ὡς ἐκμεταλλευόμενον τὸν λαόν. Δὲν βλέπω πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ στηριχθῇ τοιαύτη κατηγορία εἰς ἀγωνιστὴν ποὺ εὑρίσκεται ἐξόριστος ἀπὸ τὴν Κύπρον. Καὶ δηλῶ ὑπευθύνως ὅτι ὁ κ. Λοϊζίδης προσέφερε μεγάλην ὑπηρεσίαν εἰς τὸν ἀγῶνα τῶν Κυπρίων. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἀκόμη δὲν προσέφερε ὑπηρεσίαν, πῶς εἶναι νοητὸν νὰ λέγῃ συνάδελφος διὰ συνάδελφον ὅτι ἐκμεταλλεύεται τὸν λαὸν διὰ τοῦ ἀγῶνος του; Αὐτὸ εἶναι λυπηρὸν νὰ λέγεται ὅτι εἰς ἕνα τέτοιον ἀγῶνα, Κύπριος ἐκμεταλλεύεται τὸν ἀγῶνα αὐτόν.

§128Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι πρώτη φορά, κύριοι συνάδελφοι, ποὺ βλέπομεν νὰ ἐκμεταλλεύωνται τὸν ἀγῶνα τοῦ λαοῦ ἄνθρωποι. Ὑπῆρξαν εἰς ὅλους τοὺς ἀγῶνας.

§129Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Πῶς ἐκμεταλλεύεται τὸν ἀγῶνα, ποῦ τὸ εἴδατε;

§130Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Εἰς ὅλους τοὺς ἀγῶνας ποὺ ἔγιναν τοῦ Ἔθνους, ὑπῆρξαν πάντοτε ἐκμεταλλευταὶ τοῦ ἀγῶνος.

§131Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Ἀνέμενον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι οἱ ἀξιότιμοι κ. κ. Ἀρχηγοὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, θὰ παρενέβαινον καὶ θὰ παρεκάλουν τὸν ρήτορα νὰ ἀνακαλέσῃ τὴν φράσιν του. Νομίζω ὅτι εἶναι καθῆκον τῶν κ. κ. Ἀρχηγῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§132Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἄν ὁ κ. Λοϊζίδης γίνῃ ἀνεξάρτητος, θὰ ἀνακαλέσω τὴν φράσιν μου. Ἐφ’ ὅσον μᾶς εἶπεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα ἡνωμένοι διὰ τὸν Κυπριακὸν ἀγῶνα, ὅλοι, καὶ ὁ κ. Λοϊζίδης ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι προσκεκολλημένος εἰς ἐκεῖνο τὸ κόμμα, δὲν πρόκειται νὰ ἀνακαλέσω. Τὴν ἄλλην φορὰν ἠναγκάσθη νὰ δώσῃ ψῆφον ἢ νὰ δώσῃ ψῆφον ἀνοχῆς. Μπερδεμένο τὸ πρᾶγμα. Λυποῦμαι, κύριε Λοϊζίδη, νὰ μπῆτε εἰς τὴν μέσην νὰ μᾶς ἑνώσητε. Καὶ πάλιν ἐδηλώσατε προχθὲς ὅτι μπήκατε εἰς τὴν μέσην διὰ νὰ μᾶς ἑνώσητε. Ἂν πράγματι εἶσθε διατεθειμένος νὰ μᾶς ἑνώσητε, πρέπει νὰ γίνετε ἀνεξάρτητος, διὰ νὰ ἐπιτύχητε τοῦτο. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§133Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε...... (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου, μὴ ἀκουόμενος) (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι). Πρῶτα–πρῶτα, κύριε Πρόεδρε, ζητῶ νὰ μὲ προστατεύσητε ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, νὰ ἠμπορέσω νὰ ἀπαντήσω.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε δίκαιον, ὁμιλήσατε.

§135Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, κύριοι συνάδελφοι, δὲν χρειάζομαι ἀπὸ κανένα συνηγορίαν. Νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ μόνον νὰ ἀπαντήσω.

§136Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ἐγὼ θὰ κρίνω ἐὰν θὰ ἀπαντήσω ἢ ὄχι. Δὲν ἐπιτρέπω εἰς κανένα νὰ μοῦ ὑποδείξῃ τὶ θὰ κάμω. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν μοῦ εἶπε νὰ ἀνακαλέσω καὶ θὰ ἀνακαλέσω ἐὰν μπῆτε, κύριε Λοϊζίδη, στὴ μέση τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ μᾶς συμφιλιώσητε.

§137Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, κανεὶς δὲν δοκιμάζει ἱκανοποίησιν ἀπὸ τὴν ἔντασιν τὴν ὁποίαν προσέλαβεν εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον ἡ συζήτησις. Ἐπιθυμῶ νὰ προσδιορίσω συνοπτικῶς τὴν θέσιν τοῦ ζητήματος μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι ἡ σύνοψις αὐτὴ θὰ τερματίσῃ τὴν ἀντιδικίαν. Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ὁ κ. συνάδελφος ἐπὶ τοῦ βήματος οὐσιαστικῶς ἤσκησε μόνον πολιτικὸν ἔλεγχον τοῦ κ. Λοϊζίδη, διότι κατὰ τὴν γνώμην του, ὡς Κύπριος, θὰ ἦτο περισσότερον ἐνδεδειγμένον νὰ εὑρίσκεται ἐκτὸς τῶν κομμάτων καὶ νὰ μὴ ἔχῃ ἐνταχθῆ εἰς ἓν κόμμα. Ὁ κ. Λοϊζίδης εἶχε δικαίωμα νὰ λάβῃ τὰς ἰδικάς του ἀποφάσεις, ὅπως ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος ὁ κ. Ἀρβανιτάκης δύναται νὰ ἔχῃ διάφορον γνώμην. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορὰ πολιτικῆς γνώμης καὶ δύναται ἕκαστος νὰ ἔχῃ ἐλευθερίαν ἐκδηλώσεως. Πέραν τούτου, κατὰ τὴν γνώμην μου, θέμα ἄλλο δὲν ὑπάρχει καὶ νομίζω ὅτι θὰ ἦτο εὐκταῖον νὰ θεωρηθῇ τὸ ζήτημα λῆξαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§138Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει δι’ ἐμὲ ἀκόμη ζήτημα ἀνοικτόν. Πρέπει νὰ ἀπαντήσω, κύριε Πρόεδρε.

§139Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀφοῦ ὁ κ. συνάδελφος ἐπὶ τοῦ βήματος ἔμεινε σύμφωνος εἰς αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν τῶν λόγων του, ἠμπορεῖτε, κύριε Λοϊζίδη, νὰ συμφωνήσητε καὶ σεῖς.

§140Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Μένει ἀνοικτὸν τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον δι’ ἐμὲ ἔχει προσωπικὴν σημασίαν.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Λοϊζίδη, ἔχετε τὸν λόγον, ἀπαντήσατε.

§142Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τῆς Βουλῆς, βεβαίως σεῖς θὰ διαχειρισθῆτε τὴν συνέχειαν τῶν συζητήσεων. Ἡμεῖς, ὡς ὑπεύθυνοι ἡγέται τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, καὶ συνδεόμενοι μὲ τὸν ὁμιλητὴν ἐκ τοῦ λόγου ὅτι ἀνήκει εἰς τὸ Κόμμα, ἐπράξαμεν τὸ καθῆκον μας καὶ ὁ κ. συνάδελφός μας ἐπὶ τοῦ βήματος, ἀπεδέχθη τὴν ἑρμηνείαν μας, εὔχομαι νὰ μὴ δοθῇ συνέχεια. Ἐὰν ὑπάρξῃ συνέχεια, ἡ εὐθύνη πλέον δὲν βαρύνει ἡμᾶς.

§143Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, μετὰ τὰ λεχθέντα ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, καὶ ἡ Κυβέρνησις φρονεῖ ὅτι δὲν ὑπάρχει προσωπικὸν ζήτημα.

§144Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κανεὶς δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ μοῦ ἀφαιρέσῃ τὸν λόγον ἀπὸ τοῦ νὰ δώσω ἀπάντησιν, οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἡ Ἀντιπολίτευσις.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Λοϊζίδη, παρακαλῶ καὶ ἐγώ, ἐφ’ ὅσον ἐδόθη αὐτὴ ἡ ἑρμηνεία, νὰ θελήσητε νὰ ὑποχωρήσητε.

§146Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Δι’ ἐμὲ ὑπάρχει ζήτημα, κύριε Πρόεδρε. Θὰ ἀπαντήσω.

§147Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§148Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μόλις κατέλθῃ τοῦ βήματος ὁ ρήτωρ, νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§150Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, κάμνω μόνον μίαν σύστασιν: Προσέξατε τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμόν, ἐκμεταλλεύεσθε πολὺ ὅτι ἔχουν οἱ ἀγρόται ἱερὰ μέσα τους τὴν θρησκείαν, τὴν Πατρίδα, καὶ τὴν οἰκογενειακήν τους ἀγάπην. Ἕως πότε θὰ τὸν ἐκμεταλλεύεσθε; Θὰ ἐξαφανισθοῦμε μίαν ἡμέραν καὶ τότε θὰ δῆτε ἀπὸ ποῦ ὑπάρχει ἡ ἀπειλὴ τοῦ κομμουνισμοῦ, ἀπὸ ἐκεῖ ἢ ἀπὸ σᾶς, ὅταν τοὺς ἔχετε εἰς αὐτὴν τὴν ἀσυδοσίαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ 5 λεπτά.

(Ὥρα 10.5′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10.15′ μ. μ.)

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Σ. Λοϊζίδης, ἰσχυρίζεται ὅτι ὑπάρχει προσωπικὸν θέμα. Εἰς τὸ Προεδρεῖον ὑπάρχει ἀμφιβολία, ἐὰν ὑπάρχῃ προσωπικὸν θέμα, ἰδίᾳ μετὰ τὴν τοποθέτησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμε ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, διότι ἐδόθησαν πλήρεις ἐξηγήσεις. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Λοϊζίδης ἐπιμένει, θὰ λάβῃ, βεβαίως τὸν λόγον, ἀλλὰ θὰ παρεκάλουν νὰ μὴ δημιουργηθῇ μὲ τὴν ὁμιλίαν του νέον προσωπικὸν θέμα, διότι θὰ πρέπει ἐντὸς ὀλίγου νὰ ἀρχίσῃ ἡ ψηφοφορία.

§153Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Εὐχαριστῶ, κύριε Πρόεδρε, διότι μοῦ ἐδώσατε τὸν λόγον. Σᾶς πληροφορῶ, κύριοι βουλευταί, ὅτι δὲν αἰσθάνομαι δυσαρέσκειαν διὰ τὸ ἐπεισόδιον, τὸ ὁποῖον ἐσημειώθη. Κατὰ βάθος εὐχαριστῶ τὸν κ. συνάδελφον, ποὺ μοῦ ἔδωσε τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπω δύο λόγια, καὶ νὰ τοῦ ἀπαντήσω σχετικῶς, εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν, ὅσον ἀφορᾷ ἰδίᾳ, τὴν σκοπιμότητα τοῦ νὰ εὑρίσκωμαι εἰς ὡρισμένην παράταξιν καὶ ἰδίᾳ εἰς τὴν Κυβερνητικήν. Ἴσως τοιαῦται σκέψεις νὰ ὑπῆρχον καὶ εἰς τὴν συνείδησιν ἑτέρων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι, ὅμως, νὰ μὴ εἶχον τὸ θάρρος νὰ τὰς ἐκθέσουν.

§154Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Τὸ εἴπαμε ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς.

§155Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Βενιζέλον, εἰς τὸν ὁποῖον ἐξακολουθῶ νὰ τρέφω ἐκτίμησιν, ποὺ μοῦ δίδει τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναφερθῶ δι’ ὀλίγων εἰς τὸ θέμα αὐτό, διότι ἴσως καὶ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν κοινὴν γνώμην νὰ ὑπάρχουν ὡρισμέναι παρόμοιαι ἀντιλήψεις. Εἶναι γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἀπὸ 30ετίας διὰ τὴν Κυπριακὴν ὑπόθεσιν, ἀπὸ τὴν πεῖραν, τὴν ὁποίαν ἔχω περὶ τὸν χειρισμὸν τοῦ Κυπριακοῦ ἰδίᾳ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀπέκτησα τὴν πεποίθησιν, ὅτι κἄποια ἰδιότης, ὑποβοηθεῖ καλύτερον τὴν ἐργασίαν ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος. Καὶ ὅταν ἀκόμη ἤμην Δημοτικὸς Σύμβουλος Ἀθηνῶν, συνήντων εἰς τὸ ἐξωτερικὸν μεγαλύτερον κῦρος. Ὅταν μοῦ ἐγένετο ἡ τιμητικὴ προσφορὰ νὰ ἐκτεθῶ ὡς ὑποψήφιος βουλευτὴς τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως — καὶ ἦτο ἡ πρώτη παράταξις ἡ ὁποία μοῦ ἔκαμε τὴν προσφορὰν αὐτὴν — τὸ ἐσκέφθην πολύ, ἂν θὰ ἔπρεπε νὰ τὸ δεχθῶ. Ἐὰν μοῦ ἐγένετο προηγουμένως ἡ προσφορὰ αὐτὴ ἀπὸ τὸν κ. Βενιζέλον, ὄχι, ὅμως, καὶ μὲ τὸ σχῆμα τῶν προηγουμένων ἐκλογῶν, θὰ ἔσπευδον μὲ μεγαλυτέραν προθυμίαν νὰ καταταχθῶ εἰς τὸν συνδυασμόν του.

§156Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ σᾶς ἐδεχόμην εἰς τὸν συνδυασμόν, ἀλλὰ θὰ σᾶς ἐζήτουν νὰ παραιτηθῆτε ἀπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ μέλους τῆς Ἐθναρχίας. Δὲν σᾶς κατηγοροῦμεν, διότι εἶσθε βουλευτὴς τῆς Ε.Ρ.Ε., ἀλλὰ διότι ἐξακολουθεῖτε νὰ εἶσθε ἐντὸς τῆς Ἐθναρχίας.

§157Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ὑπάρχουν, κύριοι συνάδελφοι, ἐν Ἀθήναις, ἐν ἐνεργείᾳ μέλη τῆς Ἐθναρχίας. Ἐδῶ ὑπάρχουν Κύπριοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν δικαίωμα καὶ ὑποχρέωσιν, διὰ παντὸς τρόπου, νὰ ἀγωνίζωνται ὑπὲρ τῆς Κυπριακῆς ὑποθέσεως.

§158Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Εἶσθε, κύριε Λοϊζίδη, ἢ δὲν εἶσθε μέλος τῆς Ἐθναρχίας;

§159Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Τὸ ζήτημα τοῦτο ἠγέρθη καὶ πρὸ τῶν ἐκλογῶν, καὶ ἔδωσα μίαν ἐξήγησιν καὶ ἔκτοτε ἔπαυσα νὰ χρησιμοποιῶ τὸν τίτλον τοῦ Ἐθναρχικοῦ Συμβούλου. Ὁ τίτλος αὐτὸς εἶναι μία τιμητικὴ διάκρισις εἰς ἕνα ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος προσέφερεν ὑπηρεσίας ὑπὲρ τῆς Κυπριακῆς ὑποθέσεως. Εἴτε κάμνω χρῆσιν τῆς διακρίσεως αὐτῆς, εἴτε ὄχι, εἰς τὴν κοινὴν συνείδησιν μοῦ ἀποδίδεται ὁ τίτλος, χωρὶς οὐσιαστικὸν περιεχόμενον. Ἁπλῶς ὅπως ὅταν ζῆτε καὶ ἔχετε κάμει μίαν ἐργασίαν ἐπὶ διδακτορίᾳ, σᾶς προσκολλᾶται εἰς τὸ ὄνομά σας ἡ λέξις ντόκτωρ, ἔτσι καὶ ἐγώ, ἀγωνισθεὶς διὰ τὸ Κυπριακὸν ζήτημα φέρω ἕνα τίτλον τιμητικόν, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἐν ἐνεργείᾳ ἐθναρχικὸν Συμβούλιον, χωρὶς κατ’ οὐσίαν νὰ εἶμαι Σύμβουλος καὶ νὰ ἔχω ὡρισμένα δικαιώματα ἐκ τοῦ τίτλου αὐτοῦ, ὥστε νὰ ἠμπορῶ νὰ παραιτηθῶ, ὡς ἐὰν ἤμην ὑπάλληλος μιᾶς Τραπέζης, ἀπ’ ὅπου θὰ ἠμποροῦσα ὁποτεδήποτε ἤθελον νὰ παραιτηθῶ. Κύριοί μου, ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Κύπρου εἶναι πλέον τοῦ μηνὸς ἐδῶ, εἶδε Ἐπιτροπὰς καὶ κόσμο πολὺ καὶ σᾶς λέγω ὅτι δὲν ἐκάλεσε διὰ νὰ ἀκούσῃ τὸ Ἐθναρχικὸν Συμβούλιον καὶ τοὺς Ἐθναρχικοὺς Συμβούλους. Διότι, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ὑπάρχει ἐν ἐνεργείᾳ ἐδῶ Ἐθναρχικὸν Συμβούλιον. Εἶναι, λοιπόν, ἕνας τίτλος τιμῆς, ὁ ὁποῖος μοῦ ἀπεδόθη λόγῳ τῶν ὑπηρεσιῶν ποὺ προσέφερα, ὁ ὁποῖος προσεκολλήθη εἰς τὸ ὄνομά μου καὶ χρησιμοποιεῖται διαρκῶς καὶ ἀπὸ τὸν κόσμον καὶ ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας. Δὲν πταίω ἐγώ, ἐὰν χρησιμοποιεῖται ἀκόμη. Ἐγένοντο αἱ ἐκλογαὶ καὶ ὁ Ἀθηναϊκὸς λαὸς μοῦ ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ μὲ ἐκλέξῃ. Δὲν ἠξεύρω ποῖος ἀπὸ σᾶς, πολὺ εὐσυνείδητος, χωρὶς νὰ τοῦ δοθῇ καμμία ἀφορμή, θὰ μετεπήδα ἀπὸ τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν εἰς τὴν ὁποίαν ἐξελέγη, εἰς μίαν ἄλλην παράταξιν. Ἀλλὰ ἀφ’ ἧς ἐξελέγην τί ἔκαμον ἐδῶ μέσα; Ποτὲ δὲν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα νὰ ὁμιλήσω καὶ νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὰ ἐσωτερικὰ κομματικά σας ζητήματα.

§160ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ἡ ψῆφος σας;

§161Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Τότε ἔχω ἐν πλήρει συνειδήσει νὰ κρίνω τὶ θὰ κάμω. Ὅταν κάμῃς ἕνα ἀγῶνα ἠμπορεῖς νὰ χρησιμοποιήσῃς ὅ,τι δήποτε ἰδιὰ νὰ βγάλῃς περισσότερα διὰ τὸν ἀγῶνα ποὺ κάμνεις. Καὶ συνήθως περισσότερα βγάζεις ἀπὸ τὴν ἐν ἐνεργείᾳ Κυβέρνησιν οἱαδήποτε καὶ ἂν εἶναι. Ἐὰν ἐτύγχανε νὰ ἦτο ἄλλη παράταξις εἰς τὴν Κυβέρνησιν, θὰ προσεπάθουν, παρακαλῶν, πιέζων, πολλὲς φορές, νὰ ἐπιτύχω ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερα, διὰ νὰ διεξαγάγωμεν τὸν ἀγῶνα αὐτόν, εἰς τὸν ὁποῖον ἔχω καὶ ἐγὼ κἄποιαν εὐθύνην. Ἔτσι ἐπροχωρήσαμεν καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον ὅτι πρέπει νὰ τηρήσωμεν τὴν στάσιν ποὺ ἐτηρήσαμεν. Εἶναι πάντοτε καθῆκον μου νὰ βάζω στὴ ζυγαριὰ καὶ νὰ σταθμίζω τὸ τὶ ἠμπορῶ νὰ ἐπιτύχω διὰ τὴν χώραν μου. Ἔπειτα, μὴ λησμονῆτε, ὅτι ἔχω χρόνια πολλὰ ἔλθει ἐδῶ, ἦλθον εἰς ἐπαφὴν μὲ ὅλους τοὺς πολιτικούς, μὲ κόμματα, μὲ Κυβερνήσεις, καὶ ἐσφυγμομέτρησα τὶ ἠμπορῶ νὰ βγάλω ἀπὸ κάθε Κυβέρνησιν, ἀπὸ κάθε κόμμα, εἴτε τῆς Συμπολιτεύσεως, εἴτε τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Καὶ ἐπαναλαμβάνω, ἐφ’ ὅσον μέχρι αὐτῆς τῆς στιγμῆς, καὶ λέγω μέχρι αὐτῆς τῆς στιγμῆς, διότι ἴσως ἔπειτα θὰ ἀπορήσουν μερικοὶ διὰ τὸ τὶ θὰ ψηφίσω, ἐφ’ ὅσον δὲν ἀκούεται κανὲν παράπονον ἀπὸ τοὺς Κυπρίους ἀγωνιστὰς κατὰ τῆς ἡγεσίας τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, ποὺ νὰ δημιουργήσῃ ἐπιφυλάξεις ὅσον ἀφορᾷ τὴν θέσιν μου ἀπέναντί της, ἡ στάσις μου εἶναι αὐτὴ τὴν ὁποίαν τηρῶ. Ὅταν, ὅμως, παρουσιασθῇ τέτοιο ζήτημα, ἀπὸ Κυπριακῆς πλευρᾶς, τότε πάλιν τὴν ἰδικήν μου θέσιν θὰ τὴν ἴδητε, ὅπως τὴν εἴδατε καὶ κατὰ τὸ παρελθόν. (Χειροκροτήματα).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Κωστόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§163Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ βῆμα μὲ φέρει ἡ δήλωσις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος θέτων τὸ πολιτικὸν θέμα, ἔσπευσε νὰ διευκρινίσῃ, ὅτι ἐν τῇ ἐννοίᾳ τῆς ψήφου ἐμπιστοσύνης περιλαμβάνεται καὶ ἡ ἔγκρισις τοῦ τερματισμοῦ τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος. Πρόκειται, δηλαδή, περὶ ἀμέσου διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς. Εἶναι προφανές, ὅτι δὲν δίδεται πλέον οὐδὲν περιθώριον συζητήσεως φλεγόντων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὸν ἐργαζόμενον καὶ μοχθοῦντα λαόν, πέραν τῶν καθαρῶς ἐθνικῶν θεμάτων καὶ τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν ὄχι ἁπλῶς τὰς καθημερινὰς ἀνάγκας του, ἀλλὰ αὐτὸ τοῦτο τὸ θέμα τῆς ἐπιβιώσεώς του. Εἶναι ἐπίσης προφανές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐννοεῖ νὰ ἐκμεταλλευθῇ μέχρι τῶν ἐσχάτων της συνεπειῶν τὴν εὔκολον ἐπιτυχίαν, τὴν ὁποίαν τῆς ἐξασφαλίζει ἡ συμβατικὴ κατανομὴ τῶν ἑδρῶν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ Κύριοι βουλευταί, εὑρίσκομαι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἀπὸ τοῦ 1928 συνεχῶς, μὲ μίαν μόνον ἐξαίρεσιν. Καὶ οἱ παλαιότεροι ἐξ ὑμῶν θὰ ἐνθυμοῦνται, καὶ πρέπει νὰ ἐνθυμοῦνται, ὅτι οὐδέποτε ἠκολούθησα τὴν ὁδὸν τῆς ἀδιαλλαξίας. Θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἴπω, ὅτι ἀνήκω εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν μετριοπαθῶν, ὄχι τόσον ἐξ ἰδιοσυγκρασίας, ἀλλὰ διότι ἐπίστευσα πάντοτε καὶ πιστεύω, ὅτι ἐπάνω ἀπὸ τὴν θέσιν καὶ τὴν ἀντίθεσιν, ὑπάρχει ἡ σύνθεσις, μέσα εἰς τὴν ὁποίαν γίνεται ἡ καλυτέρα ἐξυπηρέτησις τῶν γενικωτέρων συμφερόντων τῆς χώρας. Παρ’ ὅλην, ὅμως, αὐτήν, τὴν — ἂς εἴπω ἰδεολογικήν μου τοποθέτησιν — μοῦ εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἐκφράσω, ὄχι μόνον τὸ αἴσθημα πικρίας, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀληθῆ ἐξέγεσιν, τὴν ὁποίαν δοκιμάζω διὰ τὰς νέας αὐτὰς κοινοβουλευτικὰς μεθόδους αἱ ὁποῖαι κατὰ τοιοῦτον τρόπον καθιεροῦνται. Προτοῦ εἰσέλθω εἰς τὰ καθαρῶς οἰκονομικὰ θέματα, περὶ τῶν ὁποίων ὑπηνίχθην, ὅτι θὰ ὁμιλήσω, ἐπιτρέψατέ μου νὰ κάμω μίαν μικρὰν παρένθεσιν. Εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀγνοήσωμεν, ἐπειδὴ ὁ λόγος περὶ κοινοβουλευτικῶν τάσεων νεοπαγῶν, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀγνοήσωμεν τὸ γεγονός, ὅτι μέλος τῆς Κυβερνήσεως, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ἀφοῦ περίπου ὑπηνίχθη, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τοῦ ὑπεξῄρεσε τὸ δικαίωμα πνευματικῆς ἐργασίας ἐπὶ τοῦ λεγομένου κακῶς κατ’ αὐτὸν Δόγματος Ἀϊζενχάουερ, μετὰ ταῦτα, κατὰ τὴν προσφυεστάτην ἔκφρασιν τοῦ συναδέλφου κ. Τσάτσου, εἰσήγαγε τὴν ζωολογίαν εἰς τὸ Κοινοβούλιον καὶ μάλιστα εἰς βάρος τῆς πολιτικῆς καταστάσεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνῆκεν ὁ ἴδιος πρὸ ὀλίγων μηνῶν. Βεβαίως ὑπάρχει ἕνα ἐλαφρυντικὸν διὰ τὸ μέλος τοῦτο τῆς Κυβερνήσεως, διότι ὁ Κοινοβουλευτικός του μανδύας εἶναι κάπως πρόσφατος. Ἀλλὰ ὅσον καὶ ἂν εἶναι πρόσφατος ὁ κοινοβουλευτικός του μανδύας, ὅσον καὶ ἐὰν φέρῃ ἀκόμη τὰ ἴχνη τῆς ἀγκιστρώσεώς του εἰς τὴν 4ην Αὐγούστου, ὅσον καὶ ἐὰν ὁ Κοινοβουλευτικός του αὐτὸς μανδύας προσηρμόσθη ἑκάστοτε μὲ ὅλους τοὺς χρωματισμούς, ἀπὸ τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς μέχρι τῆς ἄκρας δεξιᾶς, ὑπάρχει κἄποιο τέλος εἰς ὅλα αὐτά. Πάντως, ἐκ μέρους τῆς παλαιᾶς παρατάξεως εἰς τὴν ὁποίαν ἀνῆκε πρὸ τινων μηνῶν, τὸ μέλος τοῦτο τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ᾐσθάνθη, ὅτι ἀπωλέσαμεν ἐλέφαντά τινα. Προφανῶς ἡ μεταμόρφωσις εἰς ἐλέφαντα θὰ ἔγινε κατὰ τὸ πτερούγισμα τοῦ χθεσινοῦ ψύλλου, πρὸς τοὺς σημερινοὺς ἐλέφαντας τῆς ἐξουσίας. Καὶ τώρα, κύριοι, κλείνω τὴν παρένθεσιν ἡ ὁποία εἶναι ξένη καὶ πρὸς τὰς προσωπικάς μου συνηθείας καὶ πρὸς τὰς πολιτικάς μου παραδόσεις καὶ εἰσέρχομαι εἰς τὰ θέματα μὲ τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ σᾶς ἀπασχολήσω. Πρῶτον θέμα εἶναι τὸ καθαρῶς δημοσιονομικόν. Γνωρίζετε τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν τόσον τὸ Σύνταγμα, ὅσον καὶ ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς ἐπιφυλάσσει εἰς τὴν συζήτησιν καὶ τὴν ψήφισιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ, καὶ ἐν τούτοις, κύριοι συνάδελφοι, ὁ κατατεθεὶς ὑπὸ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως Προϋπολογισμὸς εἰς τὴν Βουλὴν μὲ τὴν ἀκολουθουμένην πολιτικὴν δὲν πρόκειται νὰ συζητηθῇ. Καὶ ὅμως πρὸ ἑπτακοσίων ἐτῶν εἰς μίαν πρωτόγονον ἀγροτικὴν κοινωνίαν, ὅπως ἦτο ἡ Ἀγγλικὴ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, οἱ γαιοκτήμονες ἐξηγέρθησαν καὶ ἐζήτησαν νὰ τοὺς παρασχεθῇ τὸ πρῶτον Σύνταγμα τοῦ κόσμου, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἔχουν τὰ δικαιώματα νὰ συζητοῦν περὶ τοῦ τρόπου τῆς εἰσπράξεως τῆς φορολογίας καὶ περὶ τοῦ τρόπου τῆς διαθέσεώς της. Ἐπέπρωτο μετὰ ἑπτὰ αἰῶνας εἰς τὴν χώραν αὐτὴν ὅπου τὸ πρῶτον ἐδημιουργήθησαν αἱ πολιτικαὶ ἐλευθερίαι, νὰ καταργηθῇ κάθε συζήτησις ἐπὶ τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν καὶ νὰ ἀχρηστευθῇ ὁ βασικὸς αὐτὸς ρόλος τοῦ Κοινοβουλίου. Γνωρίζω ὅτι θὰ ὑπάρξῃ ἡ ἀντίρρησις περὶ τοῦ τὶ ἐγένετο εἰς τὸ παρελθόν. Δὲν διεκδικῶ δάφνας ὑπὲρ τοῦ παρελθόντος ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γίνεται σύγκρισις μὲ τὸ τὶ ἐγένετο εἰς τὸ παρελθὸν καὶ τὸ τὶ συμβαίνει εἰς τὸ παρόν, ὅταν μάλιστα τόσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπιδεικνύουν τόσην εὐθιξίαν διὰ τὰς κοινοβουλευτικάς τους παραδόσεις. Πότε, κύριοι συνάδελφοι, πρόκειται νὰ συζητηθῇ ὁ Προϋπολογισμός; Ὡς διεμορφώθησαν τὰ πράγματα μὲ τὸν τερματισμὸν τῆς τακτικῆς Συνόδου τῆς Βουλῆς καὶ τὸν ἀναμενόμενον ἀπόψε τερματισμὸν τῆς ἐκτάκτου Συνόδου, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ποτέ. Θὰ πρέπει, λοιπόν, ἀπόψε, νὰ σπεύσωμεν ἐντὸς τῶν στενῶν ὁρίων τῆς ὀλίγης ὥρας τὴν ὁποίαν διαθέτομεν μέχρι τοῦ μεσονυκτίου καὶ ἐντὸς τοῦ καθωρισμένου τετάρτου, νὰ εἴπωμεν ὀλίγας λέξεις, διότι εἶναι προφανές, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι συζήτησις ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ. Ὑπὸ τοὺς ὅρους αὐτοὺς δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω μὲ τὰς φορολογίας καὶ γενικώτερον μὲ τὰ ζητήματα τοῦ Προϋπολογισμοῦ, θέματα τὰ ὁποῖα ἐχειρίσθη κατὰ τρόπον ἐξαιρετικὰ σαφῆ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἀθηνῶν κ. Γεώργιος Μαῦρος. Νομίζω, ὅμως, χρήσιμον, καὶ λυποῦμαι, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν παρίσταται, νὰ θίξω δύο σημεῖα, τὰ ὁποῖα ἀπετέλεσαν ἀντικείμενον διαλογικῆς συζητήσεως, ἡ ὁποία, μάλιστα, ἐπῆρε καὶ κἄποιαν ὀξύτητα. Τὸ πρῶτον θέμα ἀφορᾷ τὴν περίφημον πρᾶξιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ὑπ’ ἀριθ. 560 διὰ τῆς ὁποίας ἠλαττώθησαν αἰφνιδίως αἱ φορολογίαι. Ἠρωτήθη πῶς ἕνα μῆνα μετὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ αἰφνιδίως τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ἀπεφάσισε ὡρισμένας φορολογικὰς μεταρρυθμίσεις; Ὅταν ἐγένετο ἡ ἐρώτησις καὶ ἡ διακοπὴ αὐτὴ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἔσπευσε νὰ δηλώσῃ ὅτι ἡ ὑπόσχεσις περὶ φορολογικῶν μεταρρυθμίσεων ὑπῆρξε εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ του, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει ἐπιδοθῆ ἐσχάτως εἰς τὰ δημοσιονομικὰ καὶ οἰκονομικὰ ζητήματα καὶ ὁ ὁποῖος ἔκαμε μίαν ἐξαιρετικῶς ἐνδιαφέρουσαν διάλεξιν καθὼς καὶ μίαν εἰσήγησιν ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ, τὰς ὁποίας μάλιστα καὶ ἐξέδωκεν εἰς καλλιτεχνικὰς ἐκδόσεις καὶ ἔστειλεν εἰς ὅλους, ἐλησμόνησεν ὅτι ὁ Προϋπολογισμὸς δὲν εἶναι λογιστικὴ κατάστασις, ἀλλὰ εἶναι πολιτικὸν πρόγραμμα. Καὶ ὅτι μέσα εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν χαράσσονται αἱ γραμμαὶ τὰς ὁποίας πρόκειται νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ ὅλων τῶν φλεγόντων προβλημάτων, διαρκούσης τῆς ἀντιστοίχου χρήσεως. Αὐτὴν ἄλλωστε τὴν ἔννοιαν εἶχε τὸ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐν τῇ κατακλεῖδι τῆς εἰσηγήσεώς του εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, ἐνεθυμήθη τὸ παλαιὸν ρητὸν τοῦ Γλάδστωνος, ὁ ὁποῖος προσωμοίασε τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν κρατοῦντα τὸν ζυγὸν τῆς ἰσορροπίας. Ἡ ἰσορροπία, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, εἶναι ἀκριβῶς ὁ Προϋπολογισμός. Δὲν εἶναι νοητὸν τριάντα ἡμέρας μετὰ τὴν ἀναγγελίαν τοῦ Προϋπολογισμοῦ σας νὰ τὸν ἀνατρέψητε. Ἐφ’ ὅσον τοῦτο ἐπράξατε, εἶναι βέβαιον ὅτι τὰ μέτρα αὐτὰ δὲν περιελαμβάνοντο εἰς τὰς προθέσεις σας. Ἀφήνω ὅτι κατὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς προρρηθείσης πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐκάματε δηλώσεις καὶ εἴπατε α) ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ μάξιμουμ ποὺ ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις, β) τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ ἐπηρεάσουν τὸν Προϋπολογισμόν. Ἐκ τούτων εἶναι σαφὲς ὅτι ὅταν ἐκάματε τὸν Προϋπολογισμὸν δὲν εἴχατε ὑπ’ ὄψει νὰ κάμετε αὐτὰς τὰς φορολογικὰς διευκολύνσεις καὶ τὸ συμπέρασμα τὸ ὁποῖον ἐξάγεται εἶναι ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ἐπράξατε ρυμουλκηθέντες ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἄνευ οὐδενὸς προγράμματος καὶ χωρὶς ἰδικήν σας πρωτοβουλίαν. Περαιτέρω, ὑπενθυμίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίαν ἰσχυρίσθη ὅτι ὁ λογαριασμὸς ἐφοδίων ἀφήνει ἕνα περίσσευμα 550 ἑκατομ. Ὅταν εἶπε τοῦτο χθές, τὸν διέκοψα διότι εἶχε πέσει προφανῶς θῦμα πλάνης καὶ τοῦ εἶπα, προσέξατε, κύριε Ὑπουργέ, διότι ξεχνᾶτε τὰ ἑκατομμύρια ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν χρυσῶν λιρῶν. Βεβαίως ὑπάρχουν 1090 ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα....

§164Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§165Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι, διότι καὶ μετὰ τὴν χθεσινὴν διακοπήν, ὑποπίπτετε εἰς τὴν ἰδίαν πλάνην ἢ ἀνακρίβειαν.

§166Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐθέσατε ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς ὑπηρεσίας τὰ στοιχεῖα σας, ἡ ὁποία σᾶς διεβεβαίωσεν ὅτι ἔχετε λάθος εἰς τοὺς λογαριασμούς σας, διότι ἄλλο τὸ ποσὸν τῶν 1090 ἑκατομ. Τὰ ἐκ τοῦ χρυσοῦ ἔσοδα, δυνάμει τῆς συμβάσεως ἤχθησαν εἰς τὸν λογαριασμὸν ἐφοδίων, ἀλλὰ τὸ ἐνεργητικὸν καλύπτει καὶ ὑπερβαίνει τὰ 500 ἑκατομμύρια.

§167Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι εὔκολον, παρὰ τὴν ἐμπειρίαν του, νὰ πέσῃ θῦμα μιᾶς λογιστικῆς πλάνης. Δὲν δικαιολογεῖται, ὅμως, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς διαθέτει μίαν παλαιὰν δικανικὴν εὐχέρειαν καὶ εἶναι πάντοτε διακεκριμένος νομικός. Καὶ ἐψηφίσθη παρὰ τῆς Βουλῆς ὁ νόμος 3610, τὸν ὁποῖον ἐπέβαλεν ὁ ἴδιος καὶ διὰ τοῦ ὁποίου ἐκυρώθη ἡ σύμβασις μετὰ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, ἡ ὁποία διεκανόνισε τοὺς λογαριασμοὺς αὐτούς. Τί λέγει ὁ νόμος 3610. Λέγει ὅτι ἀπὸ τὴν ὑπεραξίαν τῆς πωλήσεως τῶν χρυσῶν λιρῶν, προέκυψε κέρδος καθαρὸν 3.835 ἑκατομμύρια. Εἰς ταῦτα προσετέθησαν καὶ 200 ἑκατομμύρια περίπου ἐξ ἄλλων ἀπαιτήσεων καὶ τὸ σύνολον τοῦ λογαριασμοῦ ἀνῆλθεν εἰς 4.180. Ἐξ αὐτῶν, μὲ τὴν συμφωνίαν τοῦ Νοεμβρίου 1955, δηλαδὴ ἐπὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, συνεψηφίσθησαν διὰ τὸ μέχρι τότε ἔλλειμμα τοῦ λογαριασμοῦ Ἐφοδίων δρχ. 3.090 καὶ ἀπομένουν 1.090 ἑκατομμύρια. Τοῦτο ἐπεχείρησα νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ἠρνήθη καὶ εἶπεν ὅτι ἔχει πλεόνασμα εἰς τὸν λογαριασμὸν ἐφοδίων, μὴ ἀντιληφθεὶς ὅτι διὰ τῆς δηλώσεώς του αὐτῆς προέβη εἰς ὁμολογίαν. Εἶπε, δηλαδή, ὅτι ἔχει πλεόνασμα 500 ἑκατομμύρια. Ἀφοῦ, λοιπόν, τὸ πλεόνασμα τῶν 1090 ἑκατομμυρίων περιωρίσθη εἰς 550 ἑκατομμύρια, εἶναι σαφέστατον ὅτι ὑπῆρξεν ἔλλειμμα 600 ἑκατομμύρια ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν σημερινῶν Κυβερνήσεων. Τοῦτο εἶναι ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως.

§168Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Καὶ εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ τὸ ἐμφανίσῃ εἰς τὸν Προϋπολογισμόν.

§169Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ περίεργον δὲν εἶναι ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ὑπέπεσεν εἰς μίαν λογιστικὴν πλάνην.

§170Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀπὸ τῆς 1. 3.53 μέχρι σήμερον, βεβαίως μᾶς στοιχίζει 1.090 ἑκατομμύρια καὶ περαιτέρω ἔχομεν περίσσευμα 500 ἑκατομμύρια. Ἐφ’ ὅσον δὲ ἐδώσαμεν 1.100, βεβαίως μᾶς ἔχει στοιχίσει εἰς τὸ παρελθὸν 600 ἑκατομμύρια.

§171Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως, εἴμεθα σύμφωνοι ὅτι ὑπάρχει ἔλλειμμα 550 ἑκατομμύρια.

§172Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὴν στιγμὴν αὐτὴν δὲν ἀφήνει ἔλλειμμα.

§173Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ σήμερον ἐξακολουθεῖ νὰ ἀφήνῃ ἔλλειμμα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ περίεργον δὲν εἶναι αὐτό, ἀλλὰ τὸ περίεργον εἶναι ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς μὲ τὴν διακρίνουσαν αὐτὸν δικανικὴν εὐφυΐαν, ἀντὶ νὰ πάρῃ ὡς ἐπιχείρημα τὸ ἔλλειμμα τῶν 500 ἑκατομμυρίων καὶ νὰ τὸ στρέψῃ ἐναντίον τοῦ φίλου μου κ. Μαύρου, ἐπιμένει εἰς τὸ περίσσευμά του. Προφανῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει τόσον μεθυσθῆ ἀπὸ τὴν παραμονήν του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὥστε νὰ βλέπῃ παντοῦ ρόδινα καὶ μέσα εἰς τὰς ἀκάνθας τοῦ μακαρίτου Γλάδστωνος ἀνακαλύπτει διαρκῶς ἀνθοφορίαν καὶ καρποφορίαν.

§174Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Αὐτὰ λέγει ὁ κ. Μαῦρος.

§175Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως, ἦτο δυνατὸν τοῦτο νὰ σᾶς χρησιμεύσῃ ὡς ἐπιχείρημα. Ἐγὼ σᾶς τὸ προσφέρω. Ἀλλὰ συγχρόνως σᾶς φέρω καὶ τὸ ἀντίθετον. Διότι τὸ γεγονὸς ὅτι ὑπάρχει σήμερον εἰς χεῖρας σας ἕνα περίσσευμα 550 ἑκατομμυρίων ἐκτὸς Προϋπολογισμοῦ καὶ τὸ ὁποῖον ἔπρεπε κανονικῶς καὶ σύμφωνα μὲ τὰς τελευταίας ἀντιλήψεις τοῦ Γλάδστωνος νὰ εἶναι εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, ἐπεκύρωσε τὰ ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Μαύρου. Διότι ἔχετε, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, περιθώριον περαιτέρω μειώσεως τῆς φορολογίας, ὡς ὑπεστήριξεν ὁ κ. Μαῦρος, ὄχι μόνον τὴν ὑποεκτίμησιν τῶν ἐσόδων ἀλλὰ καὶ τὸ περίφημόν σας περίσσευμα καὶ τὸν λογαριασμὸν ἐφοδίων. Ταῦτα διὰ τὴν ἱστορίαν. (Χειροκροτήματα). Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, πέραν τοῦ ἐλλείμματος αὐτοῦ, τοῦ λογαριασμοῦ ἐφοδίων, τὸ ὁποῖον ἔλλειμμα σημειωτέον παραμένει ἐκτὸς ὄχι πλέον παντὸς ἐλέγχου, ἀλλὰ καὶ πάσης γνώσεως τοῦ Κοινοβουλίου — καὶ εἶναι τοῦτο ἕνα θέμα βασικόν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν ἐκτὸς Προϋπολογισμοῦ κονδύλια τῶν ὁποίων τὴν τύχην ἀποφασίζουν ὡρισμέναι ἀποφάσεις Ὑπουργῶν — πέραν τοῦ κονδυλίου αὐτοῦ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπισημάνω καὶ ἕνα ἄλλο κονδύλιον. Εἶναι τὸ κονδύλιον τῶν 95 ἑκατομμυρίων, τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς τὴν σελίδα 54 τοῦ Δημοσιονομικοῦ Δελτίου τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως, μὲ τὴν ἑξῆς δικαιολογίαν: Ἀπὸ τοῦ Δεκεμβρίου 1955 μέχρι 31 Δεκεμβρίου 1956 διάφορα δάνεια ἐχορήγησαν πρὸς βιομηχάνους τῇ ἐγγυήσει τοῦ Κράτους. Κύριοι βουλευταί, τοῦτο εἶναι μία ἄλλη πλευρὰ ἀπροσδόκητος τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον γίνεται ἡ διεύθυνσις τῶν οἰκονομικῶν μας, ὅτι ἔχουν χορηγηθῆ τῇ ἐγγυήσει τοῦ Δημοσίου 95 ἑκατομμύρια εἰς βιομηχάνους. Ποῖοι εἶναι οἱ βιομήχανοι αὐτοὶ καὶ διὰ ποῖον λόγον ἐχορηγήθησαν τὰ ἑκατομμύρια αὐτὰ μᾶς εἶναι ἄγνωστον, καὶ πρέπει νὰ μᾶς δώσῃ μίαν ἐξήγησιν ὁ κ. Ὑπουργός. Ἐνδεχομένως, νὰ περιλαμβάνεται εἰς τὸ ποσὸν αὐτὸ τὸ κονδύλιον Λαναρᾶ. Ἀλλ’ ἐκεῖνο ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἤθελον μίαν σαφῆ ἀπάντησιν καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ 1946, κατόπιν προσωπικῆς μου ἐπιμονῆς, εἶχε ψηφισθῆ μία διάταξις, σύμφωνα μὲ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος δὲν δύναται νὰ χορηγῇ τὴν ἐγγύησίν του, οὔτε νὰ δώσῃ καμμίαν προκαταβολήν, ἐὰν παραλλήλως δὲν τὸ γνωστοποιήσῃ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δι’ ἐγγράφου του εἰς τὴν Βουλήν. Εἶμαι ἐκ τῶν βουλευτῶν οἱ ὁποῖοι συχνότατα φοιτοῦν εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλ’ οὐδέποτε ἤκουσα νὰ ἀνακοινωθῇ τοιοῦτον ἔγγραφον. Δὲν γνωρίζω ἐὰν πρόκειται περὶ καταργήσεως, κἄπως αὐθαιρέτου, τῆς διατάξεως αὐτῆς, ἢ ἐὰν τυχὸν ἔχει παρεμπέσει καμμία ἄλλη διάταξις βάσει τῆς ὁποίας κατηργήθη ἡ προηγουμένη.

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ἐγγυήσεις ἀναγινώσκονται εἰς τὴν Βουλήν.

§177Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἀνακοινοῦνται εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως θὰ σᾶς πληροφορήσῃ ἡ Γραμματεία καὶ ἀναμφισβητήτως θὰ ἔχῃ ἀνακοινωθῆ καὶ αὐτή.

§178Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀναμένω, τόσον ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργούς, νὰ μᾶς δώσουν, ἐπὶ τέλους, μίαν λεπτομερῆ ἀνάλυσιν τοῦ κονδυλίου τῶν 95 ἑκατομμυρίων, τὸ ὁποῖον, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα πρόκειται νὰ εἶναι ἀποκλειστικὰ εἰς βάρος τοῦ Δημοσίου Ταμείου.

§179Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ προσκομίσῃ τὰ στοιχεῖα σήμερον τὸ Προεδρεῖον. Διότι ἢ ἔχουν σταλῆ, ὁπότε ἔχει καλῶς, ἢ δὲν ἔχουν σταλῆ, καὶ ἡ βεβαίωσις εἶναι ψευδής.

§180Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν Βουλὴν στέλλεται καὶ λαμβάνεται κἄθε μῆνα δελτίον δημοσιονομικῶν στοιχείων.

§181Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀνέφερα καὶ ἐγὼ τὸ Δελτίον δημοσιονομικῶν μας στοιχείων. Μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἐκεῖ ἀναγράφονται συνολικῶς τὰ ποσά, ἀλλὰ δὲν ἀναγράφεται ποίους βιομηχάνους ἀφορᾷ οὔτε διὰ ποῖον σκοπὸν ἐδόθησαν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω ὅτι εἶναι χρέος κοινοβουλευτικὸν νὰ διαφωτίσητε τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ κονδυλίου αὐτοῦ τῶν 95 ἑκατομμυρίων.

§182Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Πρόκειται κατὰ μέγιστον μέρος περὶ ποσῶν τὰ ὁποῖα διετέθησαν εἰς τὴν Ἐριουργίαν Λαναρᾶ–Κύρτση, ἡ ὁποία ἤδη τελεῖ ὑπὸ ἐκκαθάρισιν. Εἶναι παλαιὰ προκαταβολὴ γενομένη ὑπὸ τῆς Τραπέζης καὶ ἡ ὁποία εἶναι καταχωρημένη εἰς εἰδικὸν λογαριασμόν. Ἐὰν ἐνδιαφέρῃ τὴν Βουλὴν εἰς τὸ προσεχὲς δελτίον, νὰ σᾶς δώσω ἀναλυτικῶς τὰ ποσά.

§183Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαρίστως θὰ ἐβλέπομεν τὴν ἀνάλυσιν. Πέραν τῶν καθαρῶς δημοσιονομικῶν αὐτῶν παρατηρήσεων, ἤθελον νὰ κάμω ὡρισμένας παρατηρήσεις ἐν σχέσει μὲ τὴν νομισματικὴν καὶ πιστωτικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Κατὰ βάσιν συμφωνῶ μὲ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Τζαννετάκης, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐφαρμοζομένην πολιτικήν. Δηλαδὴ πράγματι ἐφαρμόζεται μία ἄκαμπτος πολιτικὴ νομισματικῆς σταθερότητος εἰς βάρος οἱασδήποτε πολιτικῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἠμπορεῖ νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ ἐναντίον. Διαφωνῶ βασικῶς μαζί του καὶ πρὸς ἀπόδειξιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ μου δὲν ἔχω παρὰ νὰ ὑπενθυμίσω ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὴν ὑπερηφάνειαν μὲ τὴν ὁποίαν ἐκαυχήθη ὅτι τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος παραμένει σταθερόν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει τὴν ἀποκλειστικήν του μέριμναν διὰ τὸ ἀπόθεμα αὐτὸ καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ ἴδιος παραδέχεται τὴν αὔξησιν τῶν εἰσαγωγῶν, ἡ ὁποία ἀκριβῶς ἔχει διογκωθῆ, διὰ νὰ δοθῇ διέξοδος εἰς τὸν πληθωρισμόν. Ὁ πληθωρισμός, δηλαδὴ διοχετεύθη πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν δι’ αὐξήσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τοιουτοτρόπως πρὸς τὸ παρὸν ἀποφεύγομεν τὰς συνεπείας του. Ἀλλὰ πέραν αὐτῶν, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ μίαν δραματικὴν πλευρὰν εἰς τὴν ὅλην προοπτικὴν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας εἶναι ἡ ἔλλειψις σοβαρᾶς προσπαθείας οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως διὰ τῆς διαθέσεως σοβαρῶν κονδυλίων εἰς τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ γενικῶς εἰς τὰς ἐπενδύσεις. Οἱ ἀριθμοί, δυστυχῶς, εἶναι σαφεῖς καὶ λέγουν ὅτι ἐὰν ἀναγάγωμεν τὰ σήμερον διατιθέμενα καὶ προβλεπόμενα ὑπὸ τοῦ Προϋπολογισμοῦ ποσὰ εἰς δραχμὰς ἀγοραστικῆς ἀξίας τοῦ 1953, καταλήγομεν εἰς 1539 ἑκατομμύρια, δηλαδὴ εἰς τὸ ἥμισυ περίπου τῶν ποσῶν, τὰ ὁποῖα διετίθεντο τὸ 1950, 1951 καὶ 1952 διὰ τὸν ἴδιον σκοπόν. Τοῦτο εἶναι ἐξαιρετικὰ ἐπικίνδυνον, κύριοι βουλευταί. Ὅλοι σας θὰ ζῆτε καθημερινῶς τὴν τραγῳδίαν τῆς νέας γενεᾶς, ἡ ὁποία πλημμυρίζει τὰ πολιτικά μας γραφεῖα καὶ ζητεῖ μίαν ἐργασίαν. Τὸ φαινόμενον ἔχει πάρει τοιαύτην ἔκτασιν, ὥστε ἔχει πρὸ πολλοῦ ξεπεράσει τὸ σύνηθες φαινόμενον τῆς θεσιθηρίας. Εἶναι ἕνα κοινωνικὸν φαινόμενον τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ αὐτὴν τὴν βάσιν τῆς κοινωνίας καὶ τοῦ Ἔθνους. Ποία εἶναι ἡ διέξοδος, τὴν ὁποίαν προετοιμάζομεν διὰ τὴν ἀγωνιῶσαν αὐτὴν νεολαίαν, εἶναι σήμερον ἕτοιμος μὲ ἀπολυτήριον Γυμνασίου ἀκόμη καὶ μὲ πτυχίον Ἀνωτάτης Σχολῆς νὰ πᾶνε ἔστω καὶ ὡς ἐργάται εἰς ἕνα ἐργοστάσιον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνέγνωσεν ἕνα κατάλογον ἔργων διὰ τὰ ὁποῖα ἐκαυχήθη ὅτι μεριμνᾷ ἡ Κυβέρνησις. Πρέπει νὰ κάμωμεν μίαν διάκρισιν μεταξὺ κρατικῶν καὶ μὴ κρατικῶν ἐπενδύσεων ἢ ἐπενδύσεων αἱ ὁποῖαι βαίνουν παραλλήλως πρὸς τὰς κρατικάς, ὅπως τῆς Δ.Ε.Η., ἡ ὁποία ἔχει μίαν οἰκονομικὴν αὐτονομίαν, διὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπαίρεται ὁ ἑκάστοτε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Διότι οἱ Ἀμερικανοὶ τὴν ἐχρηματοδότησαν μὲ 150 ἑκατομμύρια δολλάρια ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ Κέντρου.

§184Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Δὲν εἶναι ἀληθὲς αὐτό. Ἡ χρηματοδότησις τοῦ προγράμματος τῆς ΔΕΗ δὲν γίνεται μὲ τὴν αὐτόνομον οἰκονομικὴν ἀντοχὴν τῆς Δ. Ε.Η. Διότι, πέραν τῶν ἰδικῶν της πόρων, διατίθενται πρὸς τὴν Δ.Ε.Η. 500 ἑκατομ. ἐκ τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ ὁλόκληρον τὸ συνάλλαγμα ἐκ τῶν ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων.

§185Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν διετέθησαν χρήματα, κύριε Ὑπουργέ, καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας;

§186Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Βεβαίως, διετέθησαν.

§187Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπόν, πῶς θέλετε νὰ θεωρήσωμεν ὅτι τὰ 150 ἑκατομ. δολλάρια τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας εἶναι μηδέν;

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ παρέμβω. Παρακαλῶ νὰ ἀφήσωμεν τὸν ρήτορα νὰ συνεχίσῃ ἄνευ διακοπῶν.

§189Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖαι εἶναι αἱ ἐπενδύσεις αὐταί; Οἱ ἀριθμοὶ εἶναι τραγικοί. Ἐὰν τοὺς περιορίσωμεν εἰς τὰς καθαρῶς κρατικὰς ἐπενδύσεις καὶ εἰς τὰς ἤδη ἐκτελουμένας ὄχι τὰς ἐν σχεδίῳ ἢ τὰς μελλούσας νὰ ἐκτελεσθοῦν, καταλήγομεν εἰς τὸ τραγικὸν συμπέρασμα ὅτι αἱ σήμερον γενόμεναι ἐπενδύσεις εἶναι κατώτεραι τοῦ 50% τῶν ἐπενδύσεων αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο τὸ 1951–52. Τὸ δρᾶμα τῆς νεολαίας σᾶς τὸ ἀνέπτυξα καὶ ἐν τούτοις ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, παρ’ ὅλας τὰς τραγικὰς διαπιστώσεις, εἰς δηλώσεις, τὰς ὁποίας εὐστόχως ἀνέφερε προχθὲς ὁ κ. Τζαννετάκης, ὑπεστήριξεν ὅτι ὑπάρχει αὔξησις τῆς ἀπασχολήσεως κατὰ 4%. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὁ ὁποῖος ἔχει πεῖραν πολὺ μεγαλυτέραν εἰς τὰ οἰκονομικὰ ζητήματα, ἔπεσε θῦμα πληροφοριῶν, ἢ ἴσως θῦμα τῆς ἀπομονώσεως, τὴν ὁποίαν ὑφίστανται οἱ Ὑπουργοὶ ζῶντες εἰς τοὺς πύργους τῶν Ὑπουργείων καὶ μὴ ἔχοντες ἀπ’ εὐθείας ἐπαφὴν μὲ τὸ κοινόν. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἔκτασις τῆς ἀνεργίας, ὄχι δὲ μόνον εἰς τὴν καθαρῶς ἐργατικὴν τάξιν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν νεολαίαν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ φυτώριον, τὴν ἐλπίδα καὶ τὸ μέλλον τῆς Πατρίδος, εἶναι τοιαύτη, ὥστε θὰ ἔπρεπε ἀπὸ τὸ πρωῒ μέχρι τὸ βράδυ νὰ ἀπασχολούμεθα μὲ αὐτὸ τὸ ζήτημα καὶ μὲ τίποτε ἄλλο.

§190Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω ὅτι αὐτὸν τὸν ὑπολογισμὸν τὸν ἔχει κάμει ἡ ὑπηρεσία τῶν ἐθνικῶν λογαριασμῶν, τὴν ὁποίαν κατ’ ἐπανάληψιν ἐπεκαλέσθητε ἀπόψε.

§191Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Συνεχίζων, θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὴν αὔξησιν τῶν καταθέσεων, διὰ τὰς ὁποίας ἐκαυχήθη καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου σήμερον, Ὑπάρχει πράγματι, κύριοι βουλευταί, μία σημαντικὴ αὔξησις τῶν καταθέσεων. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας διὰ νὰ σᾶς ἐξηγήσω ὅτι ἡ αὔξησις αὐτὴ ἔγινε εἰς βάρος τῶν καταθέσεων ὄψεως καὶ ὑπὲρ τῶν καταθέσεων ταμιευτηρίων μόνον διότι προσειλκύσθησαν ἀπὸ τὸ ἐπιτόκιον 10%. Θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὴν διαπίστωσιν ταύτην.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἔχετε ἤδη ὑπερβῆ τὰ 40 λεπτά.

§193Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὀρθῶς ἐτέθη τὸ τέταρτον. Ὑπάρχει, ὅμως, εἰδικὴ περίπτωσις. Παρεμβαίνουν οἱ κ.κ. Ὑπουργοὶ οἱ ὁποῖοι ὁμιλοῦν πέραν τοῦ τετάρτου. Εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς ὁ ἐκ μέρους τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐξουσιοδοτούμενος βουλευτής, δικαιοῦται νὰ ἀπαντήσῃ, ἄλλως τὸ τέταρτον εἶναι στραγγαλισμὸς τῆς συζητήσεως.

§194Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι αἱ διακοπαὶ τῶν κυρίων Ὑπουργῶν δὲν ἔχουν φαλκιδεύσει τὸν χρόνον τὸν ὁποῖον ἔθεσεν εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ρήτορος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς. Ὁ ρήτωρ ὁμιλεῖ ἤδη ὑπὲρ τὰ τρία τέταρτα, ἀλλὰ ὁμολογῶ ὅτι ἡ ὁμιλία του εἶναι ἐνδιαφέρουσα καὶ πρέπει νὰ τὸν ἀκούσωμεν. Θὰ ὑποβάλω, ὅμως, τὴν παράκλησιν, διότι ὑπολείπονται καὶ ἄλλοι συνάδελφοι, νὰ συντομεύσῃ τὴν ἀγόρευσίν του, ἐκτὸς ἐὰν οἱ ἐγγεγραμμένοι συνάδελφοι παραιτηθοῦν, διὰ νὰ διευκολύνουν τὸν ρήτορα.

§195Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν δὲν παραιτηθοῦν οἱ ἄλλοι συνάδελφοι, ἐφ’ ὅσον θὰ τηρηθῇ ὁ περιορισμὸς τοῦ μεσονυκτίου εἶναι ἐξ ἄλλου τοῦ λόγου παρῃτημένοι.

§196Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι συνάδελφοι, ὅπως δικαίως παρετηρήθη, ἡ αὔξησις τῶν καταθέσεων, διὰ τὰς ὁποίας τόσον καυχᾶται ἡ Κυβέρνησις, εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, ὅτι τὴν εὗρε τελείως ἀπαράσκευον. Ζῶμεν ὑπὸ καθεστὼς ἀφθονίας καταθέσεων καὶ δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον ὅλοι οἱ κ. κ. συνάδελφοι, τελοῦν ἐν πλήρει γνώσει τῶν λεπτομερειῶν τοῦ πιστωτικοῦ μας Ὀργανισμοῦ. Διότι, παραλλήλως, ζῶμεν εἰς καθεστὼς περιορισμοῦ τῆς διαθέσεως τῶν καταθέσεων, διότι εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον ὅτι αἱ Τράπεζαι εἶναι ὑποχρεωμέναι νὰ διατηροῦν τὸ 30% τῆς αὐξήσεως τῶν καταθέσεων δεσμευμένον παρὰ τῇ Τραπέζῃ τῆς Ἑλλάδος διὰ τὰς εἰδικὰς χορηγήσεις κυρίως διὰ τὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον, τὸ ὁποῖον, ὅμως, περιορίζεται, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, εἰς 6 μῆνας τὸν χρόνον. Καὶ τοιουτοτρόπως ἐπὶ 6 μῆνας τὸν χρόνον εἶναι διαθέσιμα τὰ 30% καὶ τοὺς ἄλλους 6 μῆνας θὰ εἶναι νεκρωμένα ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος. Φυσικὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπεσχέθη ὅτι ἐντὸς ὀλίγου, χάρις εἰς τὴν ὕψωσιν τῶν καταθέσεων θὰ δῇ ὁ ἐργαζόμενος καὶ ὁ ἐμπορικὸς κόσμος αὔξησιν καὶ πληθωρισμὸν πιστώσεων καὶ θὰ ἐξαλειφθοῦν αὐτομάτως τὰ δεινά. Ἀντὶ πάσης ἀπαντήσεως, περιορίζομαι νὰ διαβάσω τὶ λέγει ἡ ἔκθεσις τοῦ Διοικητοῦ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ὅσον ἀφορᾶ τὸ ἐπίμαχον αὐτὸ θέμα, τὴν διάθεσιν τῶν καταθέσεων, λέγει ὁ ὑπεύθυνος οἰκονομικὸς σύμβουλος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν σελ. 37 τῆς ἐτησίας ἐκθέσεώς του: «Αἱ παρατηρήσεις αὐταὶ εἶναι ἰδιαιτέρας σημασίας, διότι ὁδηγοῦν εἰς τὸ οὐσιῶδες συμπέρασμα διὰ τὴν διαμόρφωσιν τῆς νομισματικῆς πολιτικῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα κατὰ τοὺς προσεχεῖς μῆνας καὶ ἔτη ὅτι ἡ ἐκ καταθέσεων δημιουργία τραπεζικῶν διαθεσίμων καὶ ἡ ἐκ ταύτης διεύρυνσις τῆς χρηματοδοτήσεως δὲν εἶναι ἄνευ κινδύνου πληθωρικῶν ἐπιδράσεων». Ἐὰν ὑπάρχῃ διαφωνία μεταξὺ τοῦ Διοικητοῦ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ κάμῃ τὴν διαφωνίαν κατὰ ἕνα οἱονδήποτε τρόπον, ὥστε εἴτε νὰ προσαρμόζεται ὁ Διοικητὴς πρὸς τὴν πολιτικήν της, εἴτε νὰ ἀποπέμψῃ αὐτὸν ἐκ τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν κατέχει. Μέχρι τῆς ὥρας, ὅμως, δὲν ἐξεδηλώθη καμμία διαφωνία καὶ ἐπειδὴ ἔχομεν κἄποιαν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν οἰκονομικὴν κατάρτισιν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ σεβασθῶμεν περισσότερον τὴν γνώμην του, παρὰ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀπόδειξις ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι αἰχμάλωτος τῶν καταθέσεων ἀποτελεῖ τὸ γεγονὸς ὅτι αἱ ἀπὸ καιροῦ πλημμυρίζουσαι τὰς ἐφημερίδας διαφημίσεις περὶ αὐξήσεως τῶν καταθέσεων αἰφνιδίως ἐσταμάτησαν. Θὰ γνωρίζετε ὅλοι σας, κύριοι βουλευταί, τὰς διαφημίσεις καὶ δημοσιεύσεις ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου δι’ ὅλων τῶν Ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων καὶ δι’ ἐνίων ἐφημερίδων τῶν ἐπαρχιῶν. Ἀπὸ ἑνὸς ὅμως ἢ δύο μηνῶν ἔληξεν αὐτό, διότι αἱ διαφημίσεις πληρώνονται καὶ θὰ σᾶς ἐξηγήσω πόσον κοστίζουν καὶ ἤρχισαν νὰ δημοσιεύουν αἱ ἐφημερίδες διαφημίσεις περὶ ἀγορᾶς ἑλληνικῶν προϊόντων καὶ προστασίας τῆς ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Ἡ Κυβέρνησις ἀντελήφθη ὅτι κινδυνεύει νὰ πάθῃ τὸ πάθημα τοῦ παλαιοῦ Βασιλέως τῆς Λυδίας, ὁ ὁποῖος εὑρέθη αἰχμάλωτος τοῦ χρυσοῦ, διότι ὅ,τι ἔπιανε ἐγένετο χρυσάφι καὶ κατέληξε εἰς τὸν ἐκ πείνης θάνατον. Τώρα, ἐφ’ ὅσον ἔθιξα τὸ ζήτημα αὐτό, θὰ ἤθελον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ νὰ προσθέσω μερικὰ ἀκόμη κονδύλια διαρροῆς δημοσίου χρήματος, τὰ ὁποῖα δὲν ἐμφανίζονται εἰς τὸν Προϋπολογισμόν. Τὸ πρῶτον ἀφορᾷ τὴν ἐπιδότησιν τοῦ καθημερινοῦ Τύπου τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς Θεσσαλονίκης. Διὰ νὰ ἀποφευχθῇ ἡ ἄνοδος τῆς τιμῆς τῶν ἐφημερίδων εἶναι γεγονὸς ὅτι ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Νοεμβρίου μέχρι σήμερον, ἔχει διατεθῆ ἕνα σημαντικὸν ποσὸν διὰ τὴν ἐπιδότησιν τοῦ καθημερινοῦ Τύπου, ἡ ὁποία κατὰ πρόχειρον ὑπολογισμόν του, ἀνέρχεται μέχρι σήμερον εἰς 15.000.000 δραχμάς, δηλαδὴ εἰς 500.000 δολλάρια καὶ θὰ ἰσχύσῃ μέχρι τοῦ προσεχοῦς Νοεμβρίου, θὰ φθάσωμεν εἰς ἕνα ποσὸν τῆς τάξεως τῶν 1.000.000 δολλαρίων.

§197Χ. ΘΗΒΑΙΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπλήρωσεν ἡ Κυβέρνησις διὰ τὰς διαφημίσεις 750.000, τὰ ὑπόλοιπα πληρώνει ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ Ἐθνική. Ἀλλὰ διὰ τῆς μεθόδου αὐτῆς ἐπετεύχθη ὁ σκοπὸς τῆς διαφημίσεως καὶ ἀποκατεστάθη ἡ πίστις καὶ ηὐξήθησαν αἱ καταθέσεις.

§198Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν, ὅτι δὲν τὰς πληρώνει ὁ Προϋπολογισμός. Ἐν τούτοις, τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον πληρώνεται ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος ἀνήκει καὶ πάλιν εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι βάσει τοῦ Καταστατικοῦ τῆς Τραπέζης μετὰ τὴν διανομὴν ὡρισμένου μερίσματος εἰς τοὺς μετόχους, τὰ ὑπόλοιπα κέρδη πηγαίνουν εἰς τὸ Κράτος. Ἀφ’ ἑτέρου ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα πληρώνει ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα, ἐκπίπτονται τῶν κερδῶν της καὶ συνεπῶς δὲν φορολογοῦνται ὡς κέρδη καὶ δὲν εἰσπράττεται ὁ φόρος τοῦ Δημοσίου. (Χειροκροτήματα). Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτὸ τὸ τερατῶδες ποσὸν τῶν 15.000.000 δραχμῶν. Ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐξήγγειλαν μὲ θριαμβευτικὸν περίπου τόνον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ καὶ ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἔκδοσιν ἐντόκων γραμματίων, διὰ τῶν ὁποίων θὰ διευκολυνθῇ ἡ διοχέτευσις τοῦ χρήματος εἰς μακροπροθέσμους τοποθετήσεις. Καθ’ ὅσον γνωρίζω καὶ εἶμαι εἰς θέσιν κἄτι νὰ γνωρίζω, ἀπὸ τὰ παρασκήνια τῶν Τραπεζικῶν Ἱδρυμάτων, ὁ ρόλος καὶ ὁ προορισμὸς τῶν ἐντόκων γραμματίων ἂν ὄχι ἐν ὅλῳ, ἀλλὰ πάντως εἰς σοβαρὸν ποσοστόν, εἶναι νὰ διευκολύνῃ ἐν μέρει μόνον τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, ἐν μέρει δὲ τὰς ἄλλας Ἐμπορικὰς Τραπέζας, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον: Ὅπως σᾶς εἶπον προηγουμένως, τὸ 30% τῶν καταθέσεων τῶν Τραπεζῶν εἶναι δεσμευμένον παρὰ τῇ Τραπέζῃ τῆς Ἑλλάδος. Αἱ Τράπεζαι πληρώνουν 10% τόκον διὰ τὰς καταθέσεις αὐτάς, ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος δίνει 5% ἑπομένως ζημιώνονται 5% καὶ συγχρόνως ἐπιβαρύνεται καὶ ἡ Τράπεζα Ἑλλάδος. Ἐφευρέθη, λοιπόν, ἡ μέθοδος τῶν ἐντόκων γραμματίων, τὰ ὁποῖα δίδουν τόκον 8% καὶ ἡ ζημία τῶν Τραπεζῶν ἀπὸ 5% θὰ περιορισθῇ εἰς 2%. Ἐὰν πράγματι αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος καὶ ὁ προορισμὸς τῶν ἐντόκων γραμματίων, νομίζω, ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ γίνεται τόσος πανηγυρισμὸς περὶ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, διότι θὰ καταλήξῃ ὁ περίφημος αὐτὸς θεσμὸς νὰ ἀποτελέσῃ μίαν πληγήν, ἡ ὁποία θὰ ἀνοίξῃ νέας αἱμορραγίας εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τὰς ὁποίας εἶναι δύσκολον αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ὑπολογίσωμεν, διότι καὶ τὸ 5% τὸ ὁποῖον θὰ ὠφελῆται ἡ Τράπεζα Ἑλλάδος, θὰ εἶναι εἰς βάρος τοῦ Προϋπολογισμοῦ, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, διότι τὰ κέρδη της ἀνήκουν εἰς τὸν Δημόσιον Προϋπολογισμόν. Πέραν αὐτοῦ, πρὸ δύο μηνῶν, αἰφνιδίως ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ἔχει γίνει ὁ Μήδας τοῦ παραμυθιοῦ καὶ ἔχει καλυφθῆ ἀπὸ χρυσάφι, ἐφρόντισε νὰ χαρίσῃ τὸ ποσὸν τῶν 4.000. 000–5.000.000 εἰς τοὺς μετόχους τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Εἶναι γνωστόν, ὅτι, σύμφωνα μὲ τὸ Καταστατικὸν τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, τὸ μέρισμα, τὸ ὁποῖον μοιράζεται εἰς τοὺς μετόχους, εἶναι 4% ἐπὶ τῆς ὀνομαστικῆς ἀξίας τοῦ κεφαλαίου. Βάσει ἑνὸς διατάγματος, ἔγινε μία προσαρμογὴ τῶν κεφαλαίων τῶν ἀνωνύμων ἑταιριῶν, δεδομένου ὅτι ἡ τελευταία προσαρμογὴ τοῦ 1948 ἀπεῖχε τῆς πραγματικότητος. Τί συνέβη μὲ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος; Βάσει τῆς προσαρμογῆς, ἐδιπλασιάσθη λογιστικῶς τὸ κεφάλαιον καὶ παράλληλα ἐδιπλασιάσθη καὶ τὸ μέρισμα τῶν μετόχων ἀπὸ τὸ ἓν ἔτος εἰς τὸ ἄλλο, χωρὶς νὰ μεσολαβήσῃ πραγματικὴ αὔξησις τοῦ κεφαλαίου τους καὶ εἰς βάρος τῶν ποσῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἐδικαιοῦτο νὰ πάρῃ τὸ Δημόσιον ὡς περίσσευμα. Ἐν συντομίᾳ σᾶς ἀνέφερον ὅλα τὰ κονδύλια, διὰ νὰ ἴδητε, κατὰ ποῖον τρόπον διασπαθίζονται σημαντικὰ ποσὰ τοῦ δημοσίου χρήματος, εἴτε ἀμέσως, εἴτε ἐμμέσως, εἴτε ἀνήκουν εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, εἴτε εὑρίσκονται ἐκτὸς αὐτοῦ καὶ τὰ ὁποῖα κατὰ 99% γίνονται ἐν ἀγνοίᾳ τῆς Βουλῆς κατὰ ἕνα τρόπον, ὁ ὁποῖος ὄχι μόνον δὲν δικαιολογεῖται εἰς αὐτὰς τὰς περιστάσεις, ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀγαπητὸς κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τοῦ ἀπευθύνω προσωπικῶς τὴν παρατήρησιν, ὅτι δὲν δικαιολογεῖται καὶ ἀπὸ τὸ προσωπικόν του παρελθὸν ὡς Ὑπουργοῦ εὐδοκιμήσαντος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων καὶ ἀποδώσαντος πράγματι ἔργον λαμπρόν, χάρις εἰς τὴν ἐπιτυχίαν του, κατὰ τὴν ἐξεύρεσιν τῶν ἀναγκαίων πόρων. Ἐὰν βάλῃ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς νὰ κάμουν ἕνα λογαριασμὸν τῶν κονδυλίων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερον, θὰ ἴδῃ ὅτι φθάνουν εἰς ἕνα ποσὸν τῆς τάξεως τῶν 5 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ἠμποροῦσε νὰ τεθοῦν αἱ βάσεις ἑνὸς ἐκ τῶν πλέον σημαντικῶν ἔργων ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας. (Χειροκροτήματα). Κύριοι βουλευταί, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω ὀλίγα τώρα, ὅσον ἀφορᾶ τὴν Κοινὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν, ἀλλὰ ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος κ. Ἀλλαμανῆς μὲ ἐπρόλαβε, ἐξαντλήσας τὸ θέμα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφήσω, ὅμως, ἄνευ ἀπαντήσεως τὴν αἰνιγματικὴν δήλωσιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι, ὅπως εἶναι σήμερον τὰ πράγματα, δὲν δύναται νὰ προβῇ εἰς οὐδεμίαν δήλωσιν πρὸς τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ τῆς στάσεως τῆς Κυβερνήσεως. Αἱ ἡμερομηνίαι εἶναι τόσον σαφεῖς, ὥστε νὰ εἶναι ἀδικαιολόγητος, ἀκόμη, οἱαδήποτε ἐπιφύλαξις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀρχικῶς, εἴχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ὑποβάλωμεν ἓν ὑπόμνημα μέχρι τῆς 30ῆς Ἀπριλίου. Μᾶς ἐδόθη παράτασις μέχρι τῆς 15ης Μαΐου. Ἤδη, εὑρισκόμεθα εἰς τὰς 24 Μαΐου καὶ ἀκόμη δὲν ἔχει ὑποβληθῆ τὸ ὑπόμνημα. Ἀλλά, ἐπὶ τέλους, εἰς τὰς 15 Ἰουνίου πρέπει νὰ ἔχῃ ὑποβληθῆ.

§199Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Διατὶ λέγετε εἰς τὰς 15 Ἰουνίου;

§200Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὴ ἦτο ἡ προθεσμία, τὴν ὁποίαν σᾶς ἔδωσαν. Τὴν 15ην Ἰουνίου συνέρχεται εἰς τὸ Παρίσι ἡ Συνδιάσκεψις, ὁπότε πρέπει νὰ ἔχῃ ὑποβληθῆ. Νομίζετε, λοιπόν, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ εἶναι τόσον μικρὸν καὶ ἐπὶ τέλους τὸ Κοινοβούλιον αὐτὸ εἶναι τόσον ἀνάξιον, ὥστε νὰ συζητήσῃ ἐπὶ τοῦ θέματος αὑτοῦ, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐξαρτᾶται τὸ μέλλον ὁλοκλήρου τῆς οἰκονομίας μας; Καὶ εἶναι ἄξιον αὐτῆς τῆς τύχης τὸ Κοινοβούλιον αὐτό, τὸ ὁποῖον κατὰ πλειοψηφίαν περιβάλλει μετ’ ἐμπιστοσύνης τὴν Κυβέρνησιν, ὥστε ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ σκεφθῇ, ὅτι ἄν, τέλος πάντων, καιρὸν δὲν ἔχομεν διὰ νὰ κάμωμεν κοινοβουλευτικὰς συζητήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος, διότι μᾶς ἔπνιξαν τὰ ἐθνικὰ θέματα καὶ ἡ προθεσμία, διότι πρέπει ἀπόψε νὰ τελειώσωμεν, ὅτι τοὐλάχιστον θὰ ἠμποροῦσε νὰ συσταθῇ μία εἰδικὴ κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἀπὸ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα κἄτι ἔχουν, ἐπὶ τέλους, νὰ προσφέρουν, παραλλήλως μὲ τὰς ὑπηρεσίας, ποὺ ἔχει εἰς τὴν διάθεσίν του ὁ κ. Ὑπουργός, κἄτι, τέλος πάντων, νὰ εἰσφέρῃ καὶ τὸ ἀτυχὲς αὐτὸ Κοινοβούλιον, εἰς ἕνα βασικὸν καὶ κρίσιμον θέμα, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐξαρτᾶται ἡ ὅλη ὕπαρξις τῆς οἰκογενείας μας. (Χειροκροτήματα). Κύριοι βουλευταί, ἐτελείωσα. Θὰ ἤθελον μόνον, νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν ἀγαπητὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας, ἐπὶ τοῦ ἰσχυρισμοῦ του, σύμφωνα μὲ τὸν ὁποῖον ὅλα τὰ Εὐρωπαϊκὰ Κράτη μᾶς κατακλύζουν μὲ προσφορὰς πιστώσεων καὶ οὐδέποτε ἡ Ἑλλὰς εὑρέθη εἰς τοιαύτην εὐφορίαν οἰκονομικήν, ὥστε νὰ πλημμυρίζεται ἀπὸ προσφορὰς πιστώσεων. Λυποῦμαι πολύ, διότι, εἶμαι ἠναγκασμένος, νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν δύο τινά. Πρῶτον, ὅτι αἱ πιστώσεις αὐταὶ κατὰ τὰ 99%, ἀφοροῦν ὡρισμένον κλάδον τὴν

Δ.Ε.Η.

§201ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἀφοροῦν τὰ μεταλλεῖα ἀμιάντου;

§202Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ μεταλλεῖα καὶ ὁ ἀμίαντος εἶναι ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι θὰ φέρουν ἰδικά των κεφάλαια. Ἀφοροῦν, κατὰ 99% τὴν Δ.Ε.Η., καὶ τὴν ἀφοροῦν διὰ δύο λόγους. Πρῶτον, ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμήν, μία ὑπερπαραγωγὴ εἰδῶν, σχετικῶς μὲ τὸν ἠλεκτρισμὸν καὶ συναγωνισμὸς μεταξὺ Γαλλίας–Γερμανίας–Ἑλβετίας καὶ εἶναι φυσικὸν ἡ καπιταλιστικὴ αὐτὴ συγκυρία νὰ ἐμφανισθῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπὸ μορφὴν συναγωνισμοῦ. Καὶ ἡ Δ.Ε.Η. ἠμπορεῖ νὰ εἶναι δημοσία ἐπιχείρησις, ἀλλὰ εἶναι ἐπιχείρησις ἡ ὁποία διαθέτει σεβαστὸν κεφάλαιον 150 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Τὸ κεφάλαιον αὐτὸ ἀποτελεῖ ἐπιφάνειαν πρὸς τὴν ὁποίαν εὐχαρίστως ἀπευθύνονται οἱ ξένοι οἶκοι τοῦ ἐξωτερικοῦ, διὰ νὰ δώσουν πιστώσεις. Θὰ ἠθέλομεν ὅμως, νὰ ἴδωμεν, ποῖαι πιστώσεις δίδονται διὰ τὰς ἄλλας ἐπενδύσεις. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐμεγαλοποίησε τὸν ρόλον τῶν πιστώσεων. Ἰσχυρίσθη δηλαδή, ὅτι ἡ Ἑλλάς, ἴσως ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ Τρικούπη, οὐδέποτε ἄλλοτε ἐνεφάνισε ἐνώπιον τῆς Εὐρώπης μίαν τοιαύτην ἄνεσιν. Ἐλησμόνησεν ἕνα βασικὸν γεγονός, ὅτι πρὸ 6 ἢ 7 ἐτῶν, ὅταν τὸ ἀτυχὲς Κέντρον ἦτο εἰς τὴν ἐξουσίαν οὐδεὶς λόγος ὑπῆρχε νὰ ἐπιδιωχθοῦν πιστώσεις καὶ νὰ τὰς δεχθῶμεν, διότι εἴχομεν μίαν μεγάλην Ἀμερικανικὴν βοήθειαν δωρεάν. Σήμερον βεβαίως, δεχόμεθα τὰς πιστώσεις, διότι δὲν ἔχομεν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν. Θέλει ὁ τόσον εὐφυὴς καὶ τολμηρὸς εἰς τὸ εἶδος του, ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ μᾶς κάμῃ νὰ πιστεύσωμεν ὅτι, ἐπὶ τέλους, εἶναι προτιμότερον νὰ δανειζώμεθα μὲ μορφὴν πιστώσεων καὶ μάλιστα πρὸς ἀγορὰν ὡρισμένων ὑλικῶν ἢ νὰ πιστεύσωμεν ὅτι ἡ ἐποχὴ ἐκείνη ἦτο δυστυχὴς διὰ τὰς πιστώσεις ἢ ἀκριβὰς τιμὰς διὰ τὰ ὑλικὰ καὶ σήμερον, πληρώνοντες τόκους εἰσήλθομεν εἰς τὸν χρυσοῦν αἰῶνα; Ἐπίσης, ὑπάρχει καὶ τὸ θέμα τοῦ διϋλιστηρίου. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς ἐζητήθη δι’ ἐγγράφου καὶ μέσῳ τῆς Βουλῆς ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, νὰ μᾶς πληροφορήσῃ, τί σκέπτεται νὰ κάμῃ, προκειμένου περὶ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ ἑτοίμου ἤδη διϋλιστηρίου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπαντῶν εἰς τὸ σχετικὸν ἔγγραφον τῆς Βουλῆς, ἐδήλωσεν ἐγγράφως, ὅτι ἔχει ἕτοιμον νομοσχέδιον, διὰ νὰ τὸ καταθέσῃ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως. Ὅλως αἰφνιδίως, ὅμως, σήμερον ἐπληροφορήθημεν ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ἀντὶ νὰ περιμένωμεν νὰ συνέλθῃ ἡ Ἐπιτροπὴ Ἐξουσιοδοτήσεως καὶ νὰ ἀποφασίσῃ, ἐπὶ τέλους, τὸ δύστυχο αὐτὸ Κοινοβούλιον, τί πρόκειται νὰ γίνῃ διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν ἑνὸς συγκροτήματος βιομηχανικοῦ, τὸ ὁποῖον ἐκόστισεν 26.000.000 δολλάρια διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, πληροφορούμεθα ὅτι εἶναι περιττόν, νὰ συζητήσῃ καὶ νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἡ Ἐπιτροπὴ Ἐξουσιοδοτήσεως, διότι ἡ Κυβέρνησις θὰ προκηρύξῃ τὴν δημοπρασίαν καὶ τὰ ἀποτελέσματα θὰ φέρῃ ἐκ τῶν ὑστέρων εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως. Θὰ ἤθελον μίαν ὑπεύθυνον ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν. Ἐπὶ τέλους τὸ Κοινοβούλιον αὐτὸ δὲν θὰ μάθῃ ποτὲ κατὰ ποῖον τρόπον, πρόκειται νὰ διατεθῇ ἡ περιουσία τοῦ Δημοσίου; Θὰ τὸ πληροφορηθῇ μόνον ἐκ τῶν ὑστέρων καὶ μετὰ τὴν διενέργειαν τῆς δημοπρασίας.

§203Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριοι συνάδελφοι, τὸ διϋλιστήριον μοῦ ὑπενθυμίζει, ὅτι ἔγινε καὶ αὐτὸ μὲ πιστώσεις. Ἄρα, πιστώσεις δὲν χορηγοῦνται μόνον πρὸς τὴν Δ.Ε.Η. Τοῦ κόσμου τὰ ἔργα αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐκτελοῦνται εἰς τὸν τόπον μας μὲ πιστώσεις καὶ εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι οὐδέποτε ὑπῆρχε τοιαύτη προσφορὰ πιστώσεων. Βεβαιότατα, θὰ ἦτο προτιμότερον, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἐδαπανᾶτο βοήθεια παρεχομένη δωρεάν, διὰ τὰς ἐπενδύσεις, αὐτάς. Βέβαιον εἶναι, ὅτι τὸ ποσὸν τῆς παρεχομένης βοηθείας δὲν ἐπιτρέπει τὴν ἐξυπηρέτησιν ὅλων τῶν προγραμμάτων καὶ βέβαιον εἶναι, ὅτι εἶναι ἀνάγκη ἡ παρεχομένη βοήθεια νὰ συμπληρωθῇ καὶ διὰ κεφαλαίων δανειακῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον συμβαίνει. Ὅσον ἀφορᾷ εἰδικώτερον εἰς τὸ διϋλιστήριον, ἡ Κυβέρνησις θὰ προκηρύξῃ διαγωνισμόν, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι οὐδενὸς πράγματος προδικαστικός. Διότι ὁ διαγωνισμὸς θὰ ἀφορᾷ ταὐτοχρόνως εἰς ὅλα τὰ λογικῶς δυνατὰ ἐνδεχόμενα. Ἡ Κυβέρνησις θὰ ζητήσῃ προσφορὰς διὰ λύσεις, διὰ πόρους, θὰ ζητήσῃ ὅλας τὰς λογικῶς δυνατὰς λύσεις. Ἀφοῦ μελετήσῃ διὰ τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιῶν της καὶ τῶν τεχνικῶν της συμβούλων τὰς προσφοράς, ἀφοῦ μελετήσῃ συγκεκριμένως τὰς προσφορὰς ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου, ἡ Κυβέρνησις θὰ κρίνῃ καὶ θὰ καταρτίσῃ σύμβασιν, ἡ ὁποία δὲν πρόκειται νὰ ἰσχύσῃ, φυσικά, παρὰ μόνον ἀφοῦ, κύριοι συνάδελφοι, τὴν ἐγκρίνητε σεῖς. Πράγματι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ φέρῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα νομοσχέδιον ἁπλῶς διὰ νὰ γνωρίζῃ ἐκ τῶν προτέρων, πρὸ τοῦ διαγωνισμοῦ, ποῖαι εἶναι αἱ ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῶν διαφόρων ἐνδεχομένων. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, νομίζω, ὅτι ὀρθῶς χαράσσει τὴν γραμμὴν τοῦ νὰ μὴ προκηρύξῃ διαγωνισμὸν παραγωγῆς ἐνοικιάσεως τοῦ διϋλιστηρίου ἢ διαγωνισμὸν διὰ τὴν ἀνάθεσιν τῆς τεχνικῆς λειτουργίας τοῦ διϋλιστηρίου εἰς ἐμπορικὸν οἶκον, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως νὰ προκηρύξῃ διαγωνισμὸν διὰ τὰ δύο αὐτὰ ἐνδεχόμενα καὶ ἀκόμη καὶ διὰ τὸ ἐνδεχόμενον τῆς ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους φυσικά, πωλήσεως τοῦ διϋλιστηρίου καὶ ἀφοῦ ἴδῃ τὶ θὰ προσφερθῇ καὶ διὰ τὰς τρεῖς αὐτὰς περιπτώσεις, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀποφασίσῃ ἐὰν θὰ κάμῃ κρατικὴν ἐπιχείρησιν, ἀνάλογον τῆς Δ.Ε.Η., ἢ ἐὰν θὰ παραδώσῃ τὸ διϋλιστήριον εἰς ἑταιρίαν τινά, ἡ ὁποία θὰ λειτουργήσῃ ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους μίσθωμα καὶ πόρους προϊόντος εἰς ὡρισμένας τιμὰς ἢ θὰ δώσῃ ἄλλην τιμήν, συγκροτοῦσα παραγωγικὴν Ἑλληνικὴν Ἑταιρίαν. Νομίζω, ὅτι οὐδενὸς δικαιώματος ἡ Κυβέρνησις ἀποστερεῖ τὴν Βουλήν. Ἁπλῶς ἐπιτυγχάνει τὴν διαδικασίαν.

§204Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Πότε θὰ εἶναι ἕτοιμον, κύριε Ὑπουργέ;

§205Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐλπίζω ὅτι θὰ εἶναι ἕτοιμον τὸν Νοέμβριον.

§206Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Θὰ ἤθελον μίαν ἀπάντησιν, κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν. Πρὸ πέντε ἡμερῶν ἠρώτησα τὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ διϋλιστηρίου καὶ μοῦ ἀπήντησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ἄλλην τακτικὴν καὶ ὅτι ἐπρόκειτο νὰ φέρῃ σχετικὸν σχέδιον νόμου. Σᾶς τὸ ἀναγινώσκω: «Ἀντιμετωπίζουσα ἡ Κυβέρνησις.... (ἀναγινώσκει)...». Τὸ διϋλιστήριον κατασκευάζεται ἀπὸ διετίας. Ἡ Κυβέρνησις πρὸ πέντε ἡμερῶν εἶχεν ἄλλην τακτικὴν ἐπὶ τοῦ θέματος. Θέλω νὰ μάθω τὶ ἐμεσολάβησε, ὥστε εἰς διάστημα πέντε ἡμερῶν νὰ μεταβάλῃ τὴν τακτικήν της.

§207Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Ὅπως γνωρίζετε, συνήθως αἱ συμβάσεις γίνονται ὑπ’ εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἔρχονται κατόπιν πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν. Εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν, ἡ Κυβέρνησις ἠθέλησε, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ τίποτε τὸ διαβλητόν, προκαταβολικῶς νὰ ἔχῃ τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, ὅσον ἀφορᾷ τὴν γενικὴν γραμμὴν καὶ κατεύθυνσιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἀκολουθήσῃ διὰ τὴν λύσιν τοῦ θέματος. Ἐπειδὴ δὲν ἐπαρκεῖ ὁ χρόνος, ἀπεφάσισε νὰ προκηρύξῃ διαγωνισμὸν καὶ νὰ φέρῃ τὴν σύμβασιν ἀκολούθως. ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς.....

§208Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Δέχομαι τὴν ἐξήγησιν.

§209Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως).... διὰ τὸν λόγον, ὅτι, ἐὰν ἐπιβραδυνθῇ πέραν τοῦ δέοντος, θὰ εἶναι εἰς ζημίαν τοῦ Δημοσίου. Πρὸς ἐξοικονόμησιν χρόνου, ἀντὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ζητήσῃ προκαταβολικῶς τὴν ἔγκρισιν ἐκείνην, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὁποίας θὰ γίνῃ ὁ διαγωνισμός, θὰ κάμῃ τὸν διαγωνισμὸν καὶ θὰ φέρῃ τὴν σύμβασιν πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶναι σύνηθες. Πάντοτε αἱ συμβάσεις, πλὴν μιᾶς περιπτώσεως, τῆς συμβάσεως τῆς ἀφορώσης τὴν Πτολεμαΐδα, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἕτερος ἐκ τῶν συναρχηγῶν τῶν Φιλελευθέρων, ζητήσας ἐκ τῶν προτέρων τὴν ἔγκρισιν τῆς Βουλῆς, κατὰ κανόνα, αἱ συμβάσεις συνάπτονται ὑπ’ εὐθύνῃ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἔρχονται πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν. Λοιπόν, αὐτὸ θὰ συμβῇ καὶ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν.

§210Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ ὅτι ἡ σύμβασις θὰ ἔλθῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, δὲν ἀποτελεῖ καμμίαν παραχώρησιν τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸ Σῶμα. Εἶναι ὑποχρέωσίς σας αὐτή, τὸ ὅτι τὸ θέμα ἐπείγει, ἐρωτῶ: Πότε τὸ ἀνεκάλυψεν ἡ Κυβέρνησις: Ἐγώ, πρὸ δύο μηνῶν, σᾶς εἶπον: Περατοῦται τὸ διϋλιστήριον. Τί ἐκάματε διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν; Εἶσθε ἕτοιμοι νὰ τὸ παραλάβητε;

§211Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν Ἑλλάδα γίνεται διϋλιστήριον καὶ ὅπως γνωρίζετε, ἡ Ἑλλάς, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, δὲν εἶναι τεχνικῶς παρεσκευασμένη. Παρέστη ἀνάγκη, ἐπὶ τέσσαρας–πέντε μῆνας, εἰδικοὶ Ἕλληνες τεχνικοὶ νὰ ταξιδεύσουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, διὰ νὰ μελετήσουν τὰς διαφόρους μορφὰς ἐκμεταλλεύσεως. Ἦτο, λοιπόν, ἀνάγκη νὰ γίνῃ μία προεργασία, διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς αὐτὴν τὴν λύσιν. Σᾶς ἐξηγῶ ποίαν διαδικασίαν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ φθάσῃ εἰς αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν.

§212Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ γεγονός, ὅτι μετέβαλε γραμμήν, σημαίνει, ὅτι τὸ πρόβλημα εἶναι δυσχερὲς καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν τὸ ἔχει ἐπαρκῶς μελετήσει. Δὲν ἔχετε γραμμὴν πορείας.

§213Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Πρὸς ἐξοικονόμησιν χρόνου καὶ ἀποτροπὴν ζημίας τοῦ Δημοσίου, ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις αὕτη.

§214Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἶναι δύο ἔτη...

§215Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Σᾶς ἐξήγησα τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ ποία λύσις τὴν ὤθησεν εἰς τὴν ἀπόφασίν της αὐτήν.

§216Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ γίνουν τὰ διϋλιστήρια ὑπεβλήθησαν ὑπὸ μεγάλων ἑταιριῶν πετρελαίου προτάσεις δι’ ἀνάληψιν τοῦ ἔργου καὶ καμμία ἐκ τῶν ὑποβαλουσῶν προσφορὰς ἑταιριῶν δὲν προέβλεψε δαπάνην μεγαλυτέραν τῶν 16 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Πῶς ἔφθασε νὰ στοιχίσῃ ἡ κατασκευὴ τῶν διϋλιστηρίων ἀπὸ τὴν ὑδροκαρμπὸν εἰς τὰ 26 ἑκατομμύρια δολλαρίων;

§217Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Πρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ διατυπώνετε ὑπαινιγμοὺς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἀποτελοῦμεν Κυβέρνησιν ἐντίμων ἀνθρώπων. (Χειροκροτήματα).

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Διαμαντόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§219Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐδήλωσε ὅτι κατὰ τὴν συμφωνίαν διὰ τὸ Δόγμα Ἀϊζενχάουερ παρίσταντο, πλὴν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ καὶ ὅτι δὲν ἀνελήφθησαν ὑποχρεώσεις. Θὰ ἤθελον νὰ γνωρίσω ἂν παρέστησαν οἱ Ὑπουργοί, Οἰκονομικῶν, Παιδείας, Κοινωνικῆς Προνοίας, κ.λ.π., ὥστε νὰ συμπεράνωμεν ὅτι ἡ συμφωνία προάγει πνευματικὰ καὶ οἰκονομικὰ συμφέροντα ἢ παρέστη καὶ ὁ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Ὑπουργὸς διὰ νὰ ἐξαγάγωμεν τὰ ἀναγκαῖα συμπεράσματα. Ἐπίσης ὁ κ. Ἀβέρωφ κατὰ κόρον ἐτόνισε τὴν ἐπιτυχῆ δρᾶσιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τοῦ κ. Θεοτόκη καὶ αὐτοῦ τοῦ ἰδίου ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ. Διὰ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν εἰς τὸ ἀποσταλὲν εἰς αὐτὸν τηλεγράφημα ἅμα τῇ ἀναλήψει τῆς Πρωθυπουργίας, εἶχον διατυπώσει τὴν προοπτικήν του καὶ τὰ γεγονότα δὲν μὲ διέψευσαν. Ὁ κ. Ἀβέρωφ δὲν μὲ ἔπεισε μέχρι σήμερον ὅτι προώθησε τὸ θέμα. Ὁ κ. Θεοτόκης, ὅμως, ἀφοῦ κατὰ τὸν κ. Ἀβέρωφ ἐπέτυχε διατὶ ἀντικατεστάθη; Ἡ ἐρώτησις μένουσα ἀναπάντητος μᾶς δίδει δικαίωμα ἀναλόγου κρίσεως. Εὔχομαι ὡς Ἕλλην νὰ χειροκροτήσω πρῶτος τὴν Κυβέρνησιν, ἐπιτυγχάνουσαν ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ καὶ ἀπεύχομαι νὰ τὴν ἴδω πρὸ ἀποδόσεως αὐτῆς. Διὰ τὸν κ. Θηβαῖον ἔχω παράπονον ὅτι ὡς ἁρμόδιος Ὑπουργός, μοῦ ἐδήλωσεν ὅτι δὲν γνωρίζει τὰ ποσὰ ποὺ ἐδόθησαν ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐκεῖθεν εἰς τὸ Γερουλάνειον Ἵδρυμα. Δὲν εἶναι, βέβαια, δυνατόν, νὰ σᾶς μεταδώσω τὰς σκέψεις μου, ποὺ μοῦ ἐδημιουργήθησαν κάθε φοράν, ἀπὸ τῆς τελευταίας ψήφου ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν μέχρι σήμερον ποὺ ἐδιάβαζα τὶς ἐφημερίδες, παρακαλῶ, ὅμως, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς μεταδώσω τὶ αἰσθάνθηκα ἀπὸ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς τελευταίας ἐκδοθείσης σήμερον «Ἑστίας». Εἰς τὸ κύριον ἄρθρον της ἀναφέρονται αἱ οἰκονομίαι τοῦ Κογκρέσσου εἰς τὰ κρατικὰ αὐτοκίνητα καὶ ἀναφέρεται ὅτι τὰ ἰδικά μας στοιχίζουν 10 φορὲς περισσότερον. Καὶ ἐρωτῶ; διατὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς μέχρι σήμερον δὲν ἀπήντησεν εἰς ἐρώτησίν μου πόσα κρατικὰ αὐτοκίνητα ὑπάρχουν καὶ τὶ κοστίζουν διὰ τὰς κρατικὰς ἀνάγκας διὰ τοὺς φίλους καὶ συγγενεῖς αὐτῶν; Ὅλοι γνωρίζομεν ὅτι σὲ κάθε σπίτι πρέπει νὰ κρατᾶμε ἴσιο μὲ τὰ ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδα. Ἡ Κυβέρνησίς μας ἐνδιαφέρεται μόνον διὰ φορολογίες καὶ ὄχι οἰκονομίες. Κάτω ἀπὸ τὸ κύριον ἄρθρον δημοσιεύεται ἐπιστολὴ Κυπρίου, περὶ τῶν ἀσυνεπῶν δηλώσεων τῶν κ. κ. Ἀβέρωφ καὶ Λοϊζίδη καὶ διὰ τὴν ὁποίαν ἐπιστολὴν δὲν εὑρίσκομεν νὰ εἶναι ἄδικος. Ἐν συνεχείᾳ ἀναφέρει διὰ τὰ διϋλιστήρια, καὶ περιττεύει νὰ ἀσχοληθῶ, γιατὶ ἀνεφέρθησαν ἐπ’ αὐτοῦ οἱ κ. κ. Κωστόπουλος, Μαῦρος καὶ Λυμπέρης. Εἰς ἄλλο ἀρθρίδιον ἀναφέρεται φράσις τοῦ κ. Τσάτσου, σχετικῶς μὲ τὸ φεστιβάλ, ἔχουσα οὕτω: «Βεβαίως, εἰς τὴν θεωρίαν, οἱ διαμαρτυρόμενοι κατὰ τῶν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἔχουν δίκαιον, ἐξεταστέον, ὅμως, ἐὰν ἔχουν δίκαιον καὶ εἰς τὴν πρᾶξιν». Ἐπειδὴ εἶμαι ὁ πρῶτος καταθέσας τὴν σχετικὴν ἐρώτησιν, ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, εἶναι ἁπλῆ θεωρία τὰ 9 χιλ. δολλάρια; Πιὸ κάτω ἀναφέρονται καὶ ἄλλα, τὰ ὁποῖα παραλείπω καὶ καταθέτω, γιὰ νὰ μὴ σᾶς κουράζω, ὅπως π. χ. ἐνῷ πρὸ ἡμερῶν ἠρώτησα ἂν ὁ Γεν. Διευθυντὴς τοῦ Ε.Ι.Ρ. εὑρίσκεται ὑπὸ κατηγορίαν καὶ δὲν ἔλαβον ἀπάντησιν, σήμερον ἀνέγνωσα ὅτι ἀντικατεστάθη. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶμαι εἰδικὸς περὶ τὰ οἰκονομολογικά, ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐννοήσω πῶς συμβιβάζονται οἱ λόγοι τοῦ κ. Θηβαίου ὅτι πλέομεν εἰς πελάγη εὐτυχίας καθ’ ἣν στιγμὴν οἱ κάτοικοι τῆς ὑπαίθρου κρύβονται συνεχῶς λόγῳ τῶν ἐνταλμάτων; Πρὶν τελειώσω γιὰ τὸ οἰκονομικόν, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Κασιμάτης ἐνεκαινίασε, κατὰ τὴν συζήτησιν τὰς παροιμίας, ἂς μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ ἐγὼ μίαν ἀνατολίτικην: «Κάποτε ἕνας ἄρχοντας, διέταξε τὸν εἰδικὸν νὰ βάλῃ στὸν λαό του τοὺς φόρους. Τῷ ἀνεφέρθη ἡ ἐκτέλεσις. Νέα διαταγή. Νέα εἴσπραξις, ὀλιγωτέρα τῆς προηγουμένης. Νέα διαταγή. Ἀναφορὰ ὅτι ὁ κόσμος δυσανασχετεῖ καὶ κλείει τὰ μαγαζιά του· παρὰ ταῦτα νέα διαταγή, ὁπότε ὁ ἄρχοντας ἐπληροφορήθη ὅτι ὅλοι γλεντοῦν καὶ διαλύουν τὰ πάντα, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν τίποτε γιὰ νὰ πληρώσουν φόρους». Φοβοῦμαι ὅτι καὶ ἡμεῖς σήμερον μὲ τὴν ἔλλειψιν οἰκονομίας στὴν κρατικὴ διαχείρισι, καὶ τὴν βαρεῖα φορολογία στὴν κληρονομία, προῖκα, εἰσόδημα κ.λ.π., θὰ φθάσουμε σὲ ἕνα ρὸκ ἔντ ρόλλ, διαλύσεως τῆς ἰδιοκτησίας καὶ τῶν θεμελίων τοῦ ἀστικοῦ καθεστῶτος. Καὶ τώρα ἂς μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἰσέλθω εἰς θέμα τῆς ἁρμοδιότητός μου. Δυστυχῶς, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ συμφωνήσω μὲ τὸν κ. Ἀρβανιτάκην. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὴν προθυμίαν ποὺ δεικνύουν ἡ Ὑπουργὸς κ. Τσαλδάρη καὶ ὁ Ὑφυπουργὸς κ. Ψαρρέας, διὰ τὴν προώθησιν τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ, παρακαλῶ νὰ δεχθοῦν τὴν πρότασίν μου διὰ δημιουργίαν Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς ἀπόρων ἀσθενῶν εἰς Κρατικὰ Νοσοκομεῖα, διότι μοῦ συνέβη τὸ ἑξῆς καταπληκτικὸν τελευταίως. Εἶχον ἀσθενῆ ἄπορον ἐκ τῆς ἐπαρχίας μου, δι’ ἣν καθημερινῶς ἠνώχλουν τὸν κ. Διευθυντὴν τοῦ Ἱπποκρατείου (μὲ κανονικὸν εἰσιτήριον καὶ ἔγκρισιν τοῦ Ὑγειονομικοῦ Κέντρου) ἵνα τὴν εἰσαγάγω, λαμβάνων στερεοτύπως τὴν ἀπάντησιν ὅτι δὲν ὑπάρχουν κεναὶ κλῖναι. Τὴν περασμένην Τετάρτην ὁ ἀδελφὸς τῆς ἀσθενοῦς μοῦ ἐδήλωσε: «Γιατρέ, ἠμπορεῖ νὰ εἶσαι βουλευτής, ἀλλ’ ἐγὼ θὰ τὴν εἰσαγάγω μέσῳ τοῦ Πολιτικοῦ Γραφείου». Ἀμέσως ἐπῆρα τὸν Διευθυντήν, τοῦ ἐγνώρισα τὰ ἀνωτέρω καὶ τὸν παρεκάλεσα νὰ μοῦ δώσῃ κρεββάτι, γιὰ νὰ μὴ μειωθῶ ἠθικῶς ὡς βουλευτής. Συγχρόνως τὸν παρεκάλεσα καὶ ὡς συνάδελφος ἐν τῇ ἰατρικῇ. Ἔλαβον διαβεβαίωσιν ἐλλείψεως κλίνης καὶ προτιμήσεως μετὰ 2–3 ἡμέρας. Τὴν ἑπομένην ὁ ἀδελφὸς τῆς ἀσθενοῦς καὶ τὴν μεθεπομένην δὲν μὲ ἐπεσκέφθη ἐκ νέου. Θυμήθηκα τὰς λέξεις ποὺ μοῦ εἶπε καὶ ἀμέσως ἐπῆγα στὸ Ἱπποκράτειον. Βρῆκα τὴν ἀσθενῆ νοσηλευομένην. Προσῆλθον στὸν Διευθυντὴν καὶ τὸν ἠρώτησα ἂν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ μοῦ εἰσαγάγῃ τὴν ἀσθενῆ διὰ τὴν ὁποίαν πρώτην φορὰν τὸν ἠνώχλουν, δεδομένου ὅτι οὐδέποτε ἄλλοτε τοῦ ἐζήτησα προτίμησιν. Καὶ πάλιν μοῦ ἀπήντησεν ὅτι δὲν ἔχει κρεββάτι. Τὸν ηὐχαρίστησα, διότι μὲ ἐσεβάσθη ὡς βουλευτήν, καὶ ἰατρόν, διὰ τῆς ἐξαπατήσεώς μου καὶ ἀνέφερον τὸ γεγονὸς εἰς τὴν κ. Ὑπουργόν, λαβὼν ἀμέσως ἀπάντησιν περὶ πλήρους ἠθικῆς ἀποκαταστάσεώς μου, ἥτις, ὅμως, μέχρι σήμερον δὲν μοὶ ἐδόθη. Ἐπανέρχομαι διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος τῆς εἰσαγωγῆς τῶν ἀπόρων ἀσθενῶν εἰς τὰ νοσοκομεῖα. Κύριοι βουλευταί, πρὶν ἢ κατέλθω τοῦ βήματος, παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ κάμω μίαν παρομοίωσιν τῆς σχέσεως Κυβερνήσεως καὶ λαοῦ μὲ ἰατρὸν καὶ ἀσθενῆ. Ἔχομεν ἰατρὸν οὐχὶ πεπειραμένον, ἄνευ συνειδήσεως ἰατρικῆς, ἄνευ πλήρους μορφώσεως, ἀλλὰ μὲ ὑπέρμετρον ἐγωϊσμόν, μὴ δυνάμενον νὰ θεραπεύσῃ ἀσθενῆ μὲ πολλαπλᾶς νοσηρὰς ἐκδηλώσεις καὶ μὴ δεχόμενον συμβούλιον ἐμπείρων καὶ εἰδικῶν εἰς βάρος τοῦ ἀσθενοῦς, τὸ ἴδιον συμβαίνει μὲ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν καὶ τὴν Κυβέρνησίν του διὰ τὴν Ἑλλάδα. Οὔτε Συμβούλιον Στέμματος δέχονται, οὔτε Ὑπουργῶν τῶν Ἐξωτερικῶν, οὔτε συνεργασίαν εἰδικωτέρων, παραμένοντες νὰ λύσουν τὰ σήμερον ὑπάρχοντα σοβαρὰ θέματα τῆς Πατρίδος, μόνοι ἐξ ἐγωϊσμοῦ, ἐκτὸς ἂν παραδεχθῶμεν ἐξ ἀνειλημμένων ὑποχρεώσεων.

§220Θ. ΛΥΜΠΕΡΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν παρελθόντα Σεπτέμβριον ἐψηφίσθη νόμος, ὁ ὁποῖος ἐρρύθμιζε τὰς παγωμένας πιστώσεις. Τότε ἐπροτάθη ἀπὸ ὅλους ἡ σύστασις Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ νὰ κατανείμῃ τὰς εὐθύνας, ἐὰν ὑπάρχουν τοιαῦται. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐδήλωσεν, ὅτι ἀποδέχεται τὴν σύστασιν αὐτῆς τῆς Ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ ἔκτοτε δὲν συνεστήθη. Καὶ ἐρωτῶ, διατὶ δὲν συνεστήθη;

§221Σ. ΛΟΪΖΙΔΗΣ. Ἡ ἐπιστολή, ἡ ὁποία ἀνεφέρθη ὑπὸ τοῦ κ. Διαμαντοπούλου, ὅτι δημοσιεύεται εἰς τὴν «Ἑστίαν» εἶναι ἀνώνυμος.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ τεθέντος πολιτικοῦ θέματος κηρύσσεται περαιωμένη. Πρὶν χωρήσωμεν εἰς τὴν ψηφοφορίαν, θὰ σᾶς ἀνακοινώσω τὰ ἑξῆς τηλεγραφήματα, ἀπουσιαζόντων κ. κ. συναδέλφων: Πρόεδρον Βουλῆς Ἀθήνας Ἀπουσία μου ἐκ ψηφοφορίας ὀφείλεται ἐλλείψει συγκοινωνίας. Τσαντίρης». «Προκειμένου τεθῇ ζήτημα ἐμπιστοσύνης παρακαλοῦμεν ἀνακοινώσητε Βουλὴν ὅτι ἀρνούμεθα ἐμπιστοσύνην μας πρὸς Κυβέρνησιν. Α. Βαχλιώτης, Ι. Παπαηλιάκης, βουλευταί». Ἀξιότιμον Πρόεδρον Βουλῆς Ἑλλήνων Ἀθήνας «Δηλῶ ὅτι παρέχω ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς Κυβέρνησιν. Ἐμμανουὴλ Σκορδίλης, βουλευτὴς Πειραιῶς–Νήσων». Κωνστ. Ροδόπουλον Πρόεδρον Βουλῆς Ἑλλήνων Ἀθήνας «Λόγῳ ἀνυπερβλήτου κωλύματος ἀδυνατῶ ἀναχωρήσω ἐντεῦθεν παραστῶ συνεδριάσεως Σώματος στόπ, εἰς περίπτωσιν διενεργείας ψηφοφορίας διὰ ψῆφον ἐμπιστοσύνης πρὸς Κυβέρνησιν καταψηφίζω ταύτην. Γεώργ. Γρηγορίου». Ἐπίσης ἀνακοινῶ ὅτι ὁ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εὑρισκόμενος βουλευτὴς κ. Λ. Δερτιλῆς, διὰ τηλεγραφήματός του, δηλοῖ ὅτι ἐκφράζει τὴν ἐμπιστοσύνην του πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Τὸ ἐρώτημα τίθεται ὡς ἑξῆς: Οἱ ἐκφράζοντες ἐμπιστοσύνην πρὸς τὴν Κυβέρνησιν λέγουσιν ναὶ καὶ οἱ ἀρνούμενοι ψῆφον ἐμπιστοσύνης πρὸς αὐτὴν λέγουσιν ὄχι. (Καλοῦνται ὡς ψηφολέκται ἐπὶ τοῦ καταλόγου οἱ κ.κ. Δ. Λαντζούνης καὶ Τ. Κολοκυθᾶς καὶ ἄρχεται ἡ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Διεξαχθείσης τῆς ψηφοφορίας καὶ γενομένης διαλογῆς, ἀνακοινοῦται τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα): Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 290. Εἶπον ΝΑΙ 159, ΟΧΙ 130, καὶ εἷς ἠρνήθη ψῆφον, κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον:

Συνεπῶς ἡ Κυβέρνησις ἔτυχε τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ Σώματος. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Συμπολιτεύσεως). Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι κατήρτισα τὴν Εἰδικὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, διὰ τὴν παροῦσαν ἔκτακτον Σύνοδον, ὡς ἑξῆς: α) Τακτικὰ μέλη: 1) Κων. Ροδόπουλος, 2) Γεώργ. Πλατῆς, 3) Βασ. Βύζας, 4) Πολυζ. Οἰκονομίδης, 5) Κων. Ἀδαμόπουλος, 6) Εὐστρ. Ἀλιπράντης, 7) Γεώργ. Ἀνδρεάδης, 8) Κων. Καλλίας, 9) Βασ. Βασιλικός, 10) Δημ. Θανόπουλος, 11) Ἐμμ. Κεφαλογιάννης, 12) Εὐάγ. Καλαντζῆς. 13) Βασ. Κρῖκος, 14) Ἀνδρ. Λαμπρόπουλος, 15) Γεράσ. Λύχνος, 16) Πάρις Λιαροῦτσος, 17) Ἰωάν. Λύρας, 18) Στέφ. Μακρόπουλος, 19) Κων. Παπαδόπουλος, 20) Φώτ. Πιτούλης, 21) Ἀλέξ. Παπαθανάσης, 22) Νικ. Ρηγόπουλος, 23) Γεώργ. Ρουμάνης, 24) Δημ. Στεφάνου, 25) Ἀθαν. Ταλιαδοῦρος, 26) Δημ. Βρανόπουλος, 27) Ἀριστ. Λιάκος. 28) Ἰωάν. Νικολίτσας, 29) Παναγ. Γυιόκας, 30) Τριαντ. Μιχαηλίδης, 31) Φώτ. Κατσιάμπας, 32) Χασὰν Ὀγλοῦ Γιουσούφ, 33) Κων. Μαρῆς, 34) Σταῦρος Κωστόπουλος, 35) Κων. Μητσοτάκης, 36) Ἐμμ. Κοθρῆς, 37) Βασ. Μουράτογλου, 38) Μιχ. Χλουβεράκης, 39) Δημ. Παπασπύρου, 40) Πολυχ. Πολυχρονίδης, 41) Χρῆστ. Παπασταύρου, 42) Θ. Χαβίνης, 43) Θεμ. Τσάτσος, 44) Ἄγγελος Τσουκαλᾶς, 45) Παῦλος Ντεντιδάκης, 46) Εὐστ. Μαλαμίδας, 47) Κων. Βασαρδάνης, 48) Στυλ. Ἀλλαμανῆς, 49) Κων. Βουδούρης, 50) Παν. Τζαννετάκης, 51) Βασ. Ἐφραιμίδης, 52) Πιέρ. Πετρουπουλάκης, 53) Ἐμμ. Πρωϊμάκης, 54) Ἐμμ. Μπακλατζῆς, 55) Ἀθαν. Γιαννόπουλος, 56) Κων. Πετρόπουλος, 57) Γεώργ. Καραγκιόζης, 58) Βασ. Πανούσης, 59) Παν. Κανελλόπουλος καὶ 60) Πέτρος Γαρουφαλιᾶς. Ἀναπληρωματικὰ μέλη: 1) Εὐστρ. Ἀθανασάκος, 2) Βρασίδας Ἀλεξᾶτος, 3) Κων. Ἀποσκίτης, 4) Ἀπ. Ἀηδονᾶς, 5) Βασ. Ἀναστασᾶτος, 6) Παν. Βουδούρης, 7) Νικ. Βαφειάδης, 8) Παν. Γαστερᾶτος, 9) Χρῆστ. Γκαργκάνας, 10) Ἀπόστ. Καρασπήλιος, 11) Νικ. Λαμπρινάκος, 12) Γ. Οἰκονομόπουλος, 13) Γρηγ. Παπαδόπετρος, 14) Πελ. Πινάτσης, 15) Κων. Φρόντζος, 16) Ἰωάν. Χατζηδῆμος, 17) Παῦλ. Βαρδινογιάννης, 18) Ἐλευθ. Βενιζέλος, 19) Γεώργ. Ἐργαζάκης, 20) Ἀντών. Πετραλιᾶς, 21) Ἀνδρ. Κοκκέβης, 22) Νικ. Μαλλιάκας, 23) Ἰωάν. Σπηλιόπουλος, 24) Ἠλίας Μπρεδῆμας, 25) Γεώργ. Γρηγορίου, 26) Ἄγγ. Λασκαρίδης, 27) Κων. Τσιγάρας, 28) Ἰωάν. Γιαμᾶς, 29) Γεώργ. Ἀναγνωστόπουλος καὶ 30) Θεόδ. Λυμπερίδης. Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἀπὸ 12 Ἀπριλίου 1957 ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παραχωρήσεως Δημοσίων Δασῶν εἰς Κοινότητας, Συνδέσμους Κοινοτήτων χωρικοὺς καὶ δασεργάτας». Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἀπὸ 1 Ἀπριλίου 1957 ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαβαθμίσεως καὶ ἐντάξεως προσωπικοῦ κατέχοντος προσωρινὰς θέσεις τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ ἀπὸ 3.4.1954 Β. Διατάγματος «περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Ν. Δ. 2500)53 ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν Ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ τακτοποιήσεως ἑτέρων τινῶν κατηγοριῶν προσωπικοῦ». Ἀνακοινῶ ἐπιστολὴν τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Παπαπαναγιώτου, ἔχουσαν οὕτω: Ἐν Ἀθήναις τῇ 9ῃ Ἀπριλίου 1957 Κύριε Πρόεδρε, Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 22 Μαρτίου ἐ. ἔ., γενομένου λόγου περὶ καθυστερήσεως συζητήσεως διαφόρων ἐπερωτήσεων, ἀνεφέρθην εἰς ὑπ’ ἐμοῦ κατατεθεῖσαν ἐπερώτησιν, ἀφορῶσαν εἰς ἐνίσχυσιν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας ὡρισμένης Σχολῆς Κωφαλάλων ἐν Γλυφάδᾳ. Ἐκ γενομένης ἐρεύνης καὶ ἐξ αὐτοπροσώπου ἐπισκέψεώς μου εἰς τὸ ἐν λόγῳ σχολεῖον ἐπείσθην ὅτι αἱ πληροφορίαι ἐπὶ τῶν ὁποίων εἶχον βασίσει τὴν ἐπερώτησίν μου, δὲν ἦσαν ἀκριβεῖς. Ἡ ἐν λόγῳ Σχολὴ — «Πρότυπον Εἰδικὸν Ἐκπαιδευτήριον» διὰ κωφὰ καὶ βαρήκοα παιδιὰ — οὐδεμίαν ἐδέχθη νὰ λάβῃ ἐνίσχυσιν. Τὸ μόνον ὅπερ ἐγένετο εἶναι ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας ἀπέστειλε πέντε ἄπορα κωφάλαλα παιδιὰ ἐξ ἐπαρχιῶν ὡς οἰκοτρόφους μαθητὰς εἰς τὴν ἐν λόγῳ Σχολὴν ἐπὶ καταβολῇ διδάκτρων καὶ τροφείων, ἠλαττωμένων, μάλιστα, κατὰ 50% ἀπὸ τὰ ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ της ὁριζόμενα. Κατόπιν τούτου, θεωρῶ ὑποχρέωσίν μου νὰ ἀποσύρω τὴν ἐν λόγῳ ἐπερώτησιν, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον τὸ «Πρότυπον Εἰδικὸν Ἐκπαιδευτήριον» Γλυφάδας ἐκπληροῖ τὸν προορισμόν του κατὰ τρόπον, ὡς ἐξηκρίβωσα, λίαν ἱκανοποιητικόν, εἰς ἕνα τομέα ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἡ Πολιτεία οὐδὲν μέχρι τοῦδε ἠδυνήθη νὰ πράξῃ. Εὐχῆς δὲ ἔργον θὰ ἦτο νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν εἰς τὴν Σχολήν, εἰσαγομένων ἀπόρων κωφαλάλων παιδιῶν, δοθέντος ὅτι ὁ εἰδικὸς λογαριασμός, ὁ ψηφισθεὶς ὑπὸ τῆς Βουλῆς διὰ τὸν σκοπὸν αὐτόν, παραμένει σχεδὸν ἀνέπαφος.

Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς

ΘΕΟΦ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ

Βουλευτὴς Δράμας Κύριοι βουλευταί, μετὰ τὰ λεχθέντα, ἐν σχέσει μὲ τὰ ζητήματα τοῦ Τύπου καὶ τὴν ἐκφρασθεῖσαν ἑκατέρωθεν ἐπιθυμίαν, ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, δέχεται νὰ προβῶμεν εἰς τὴν σύστασιν Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς μὲ οἵας ἁρμοδιότητας ἀνέπτυξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως; Ἐὰν ναί, παρακαλῶ ὅπως μὲ ἐξουσιοδοτήσητε καὶ διατυπώσω τὴν σχετικὴν ἀπόφασιν.

§223ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Κύριοι βουλευταί, παραμένει ἐκκρεμὴς ἡ πρότασις τοῦ κ. Ἠλιοῦ. Θέλετε νὰ τὴν συζητήσωμεν σήμερον ἢ ν’ ἀναβληθῇ δι’ ἄλλην συνεδρίασιν;

§225ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ν’ ἀναβληθῇ διὰ τὴν Τρίτην.

§226ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ὅπως μὲ ἐξουσιοδοτήσῃ καὶ ἐπικυρώσω ὑπ’ εὐθύνῃ μου τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως.

§227ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§229ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην, καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 0.45′ π. μ.) Περὶ κηρύξεως τῆς λήξεως τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐκτάκτου Συνόδου τῆς Δʹ Περιόδου τῆς Βουλῆς.

ΠΑΥΛΟΣ

ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 37 τοῦ Συντάγματος, Κηρύσσομεν τὴν λῆξιν τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐκτάκτου Συνόδου τῆς Δʹ. Περιόδου τῆς Βουλῆς. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἡμετέρου Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου θέλει δημοσιεύσει καὶ ἐκτελέσει τὸ παρὸν Διάταγμα.

Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Μαΐου 1957

ΠΑΥΛΟΣ

Β.

Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ