1957.01.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 28η

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 18 Ἰανουαρίου 1957

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα.

§2Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἀπαρτία, ὑποβάλλω ἔνστασιν.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν δὲν θέλετε νὰ ὑπάρχῃ ἀπαρτία, εἶναι εἰς βάρος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δεδομένου ὅτι σήμερον, εἶναι ἡμέρα ἐλέγχου. Πρέπει νὰ γνωρίζητε ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν συνεδριάζουν δύο Κοινοβουλευτικαὶ Ἐπιτροπαί. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Ἀποσκίτης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως

§4Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Κλῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§6Γ. ΚΛΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Δ. Ἀλιπράντης (Ὑφ)γὸς Οἰκονομικῶν), καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ ἐπιβολῆς φόρου καταναλώσεως ἐπὶ τοῦ ἀμυλοσιροπίου». Ὁ κ. Δ. Μανέντης (Ὑφ)γὸς Γεωργίας), καταθέτει τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ ἐπιβολῆς φόρου καταναλώσεως ἐπὶ τοῦ ἀμυλοσιροπίου» καὶ 2) «Περὶ οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τοῦ Ταμείου Συντάξεων Προσωπικοῦ τῶν Τραπεζῶν (πρώην Ἐθνικῆς). Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 881) 20.7.51 Πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ μέτρων προστασίας τῆς σταφιδοπαραγωγῆς 1951–52». 2) «Περὶ ἐξαιρέσεως τοῦ Κεντρικοῦ Ταμείου Γεωργίας, Κτηνοτροφίας καὶ Δασῶν ἐκ τῶν περὶ ἀποδεικτικῶν συναλλάγματος διατάξεων τοῦ Ν.Δ. 481) 47 δι’ εἰσαχθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ ποσότητα 3.500 τόννων μελάσσης πρὸς καταπολέμησιν τοῦ δάκου τῆς ἐλαίας» καὶ 3) «Περὶ ἐγκρίσεως ἀναγραφῆς πιστώσεως εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου ποσοῦ δρχ. 107.505,45 διὰ τὴν τακτοποίησιν γενομένης προκαταβολῆς εἰς τὴν Α. Ε. παραγωγῶν Κορινθίας ἐξ ἐνεργηθείσης παρ’ αὐτῆς ἐξαγωγῆς σταφίδος εἰς Ρωσίαν βάσει παρασχεθείσης σχετικῆς ἐγγυήσεως ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καὶ περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ, 195) 26.1.1955 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου περὶ καταβολῆς ποσοῦ δραχμῶν 52.000 εἰς τὴν Ἕνωσιν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Κιάτου, συνεπείᾳ ἐξαγωγῆς ὑπὸ ταύτης λεμονίων καὶ πορτοκαλίων εἰς Ρωσίαν». Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Σαββόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, κατατέτει ἀναφορὰν τῶν Γ. Χατζηγεωργιάδου, Μ. Ἐφραιμίδη, Θ. Νικολαΐδη, Κ. Φωτιάδη, Κ. Γεωργιάδη, Σ. Στεργιάδη καὶ Κ. Σαββίδη, ὡς ἐκπροσώπων 30 οἰκογενειῶν καπνοπαραγωγῶν Ἀνθοχωρίου, αἰτούντων ὅπως τὰ εἰς χεῖρας των ἀπώλητα καπνὰ ἐσοδείας 1955 ἐξ ὀκάδων 14.000 συγκεντρωθοῦν ὑπὸ τοῦ Κράτους, διὰ νὰ ἀπαλλαγοῦν ἀπὸ τὰς δανειακὰς πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. καὶ πρὸς τοὺς πιστωτάς των ἐμπόρους ὑποχρεώσεις των. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Συνεταιρισμῶν «Πρόοδος», «Ἐπεξεργασία», «Ἀναμόρφωσις» καὶ «Ἐλπὶς» Προσωτσάνης, συνυπογραφομένην καὶ ὑπὸ τοῦ Δημάρχου Προσωτσάνης κ. Τριανταφυλλίδου, δι’ ἧς αἰτοῦσιν ὅπως χορηγηθῇ ἔγκρισις εἰς τὴν Ἀγροτράπεζαν καὶ χορηγήσῃ συμπληρωματικὸν πλασματικὸν δάνειον 5 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν, πρὸς συγκράτησιν τῶν καπνοπαραγωγῶν ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ καπνεμπορίου. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν δέκα ἀγροτικῶν οἰκογενειῶν Πλατανοβρύσεως, τῶν ὁποίων αἱ οἰκίαι ἐπυρπολήθησαν κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς ὑπὸ τῶν ἐπιδρομέων Βουλγάρων, αἰτούντων οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν διὰ τὴν αὐτοστέγασίν των. Ὁ βουλευτὴς Θεσπρωτίας καὶ Ἰωαννίνων κ. Χ. Παπασταύρου, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἀδελφότητος Ἁγίας Μαρίνης Ἠπείρου, ζητούσης ὅπως παραχωρηθῶσιν εἰς τὴν Κοινότητα Ἁγίας Μαρίνης τὰ λειβάδια τῆς Κοινότητος πρὸς ἀπόκτησιν ἐσόδων τὰ ὁποῖα ἐξ ἀπαλλοτριώσεως περιῆλθον εἰς τὸν Σ.Α.Α.Κ. Ἁγίας Μαρίνης. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Β. Θανασέκου καὶ Κ. Τσιγάρας, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Καισαριανῆς, ζητοῦντος ἀπομάκρυνσιν τοῦ Σκοπευτηρίου Καισαριανῆς ἐκεῖθεν, πρὸς ἀποτροπὴν καὶ ἄλλων ἀτυχημάτων ἐξ ἀποστρακιζομένων σφαιρῶν. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Α. Σχινᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Καλαμῶν καὶ τῶν Προέδρων τῶν Συλλόγων Δικηγορικοῦ, Ἰατρικοῦ καὶ λοιπῶν ὀργανώσεων Καλαμῶν ζητούντων ταχεῖαν ἐξαγορὰν τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρίας τῆς πόλεώς των ὑπὸ τῆς Δ.Ε.Η., χορήγησιν ρεύματος παρὰ τοῦ Ἐθνικοῦ δικτύου κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἰδιοκτητῶν Ἀστικῶν Λεωφορείων ἐλάσσονος τύπου Σ3 ζητοῦντος ἄμεσον ἔκδοσιν ἀποφάσεως διὰ τὴν ταχεῖαν ἀντικατάστασιν τῶν λεωφορείων τῶν μελῶν του, διὰ τοῦ ἐγκεκριμένου μείζονος «Α» τύπου λεωφορείων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Ἐπαγγελματιῶν καὶ Καταστηματαρχῶν Ἁγίας Τριάδος Πεντέλης, ζητούντων ἐπαναφορὰν τοῦ τέρματος λεωφορείων αὐτοκινήτων Πεντέλης εἰς τὴν πρὸ τοῦ ἀγάλματος Κρυστάλλη θέσιν. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Κλινομεταλλουργῶν καὶ Χαλυβουργῶν, ἐλαφρᾶς καὶ βαρείας βιομηχανίας Ἀθηνῶν– Πειραιῶς, ζητούσης αὔξησιν τοῦ προστατευτικοῦ δασμοῦ ἐπὶ τῶν σιδηροφύλλων ἀπὸ 14% εἰς 20% διὰ τὴν προστασίαν τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας σιδηροφύλλων. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Χ. Κόρακας καὶ Ι. Ροζιώτης, καταθέτουν ἀναφορὰν φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων, Δήμου Λαρίσης, ζητούντων ὑπαγωγὴν αὐτῶν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ν. 2112. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Πολιτικῶν Συνταξιούχων Μεσσηνίας, ζητοῦντος ταχεῖαν ψήφισιν τοῦ συνταξιοδοτικοῦ Κώδικος, βελτίωσιν τῶν συντάξεων κ.λ.π. Οἱ βουλευταὶ Λευκάδος κ.κ. Θ. Χαβίνης καὶ Κ. Καλκάνης, καταθέτουν τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῆς Συνελεύσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Λευκάδος, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Νομαρχοῦντος ἀπόλυσιν ὡς μὴ νομιμοφρόνων 4 μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ καὶ 1 τοῦ Ἐποπτικοῦ Συμβουλίου τῆς αὐτῆς Γεωργικῆς Ἑνώσεως. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικοβοιωτίας κ. Γ. Τζώρτζης διὰ τηλεγραφήματός του ζητεῖ ἀπαγόρευσιν εἰσαγωγῆς πατάτας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ λῆψιν μέτρων προστασίας ἐγχωρίου παραγωγῆς. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 11574) 14.1.57 ἀποφάσεώς του ἀνακοινοῖ ὅτι παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος ὑπὲρ τῆς Δημοσίας Ἐπιχειρήσεως Ἠλεκτρισμοῦ, διὰ τὴν ἐκ μέρους αὐτῆς ἐξόφλησιν τῆς ὑπὸ τῆς Τραπέζης ταύτης χορηγηθησομένης πιστώσεως εἰς δραχμὰς ἰσοπόσου δολλαρίων δύο ἑκατομμυρίων πεντακοσίων χιλιάδων (2.500. 000) ὡς καὶ τῶν τόκων πρὸς 5% ἐτησίως ἀπὸ τῆς ἀναλήψεως κ.λ.π. ἐξόδων αὐτῆς καὶ δι’ ἣν ἐξόφλησιν ἰσχύει ὑπὸ τοὺς ὅρους τῶν αὐτῶν ὡς ἄνω ἀποφάσεων τῆς Ν. Ε. ἡ ρήτρα τοῦ δολλαρίου. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 10958) 12.1.57 ἀποφάσεώς του ἀνακοινοῖ ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθμὸν 114969) 20.5.54 ἀποφάσεώς του παρασχεθεῖσα ἐγγύησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος καὶ Ἀθηνῶν διὰ τὴν χορήγησιν ὑπ’ αὐτῆς δανείου δραχμῶν 1.500.000 εἰς τὴν Ἕνωσιν Σταφιδεργοστασιαρχῶν Ἐξαγωγέων Ζακύνθου, ἰσχύσῃ ὡς ἐνεκρίθη ἡ ἐξόφλησις τοῦ ὑπολοίπου δανείου τούτου ὑπὸ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς ἤτοι ὅπως αἱ καθορισθεῖσαι μηνιαῖαι δόσεις τοῦ δανείου τούτου ἀπὸ 1.11.56 μέχρι 31.10.57, ἐξοφληθῶσιν εἰς τὰς τακτὰς λήξεις των κατὰ τὸ 50% τὸ δὲ ὑπόλοιπον 50% βαρύνῃ τὰς μηνιαίας τοκοχρεωλυτικὰς δόσεις τοῦ τελευταίου ἔτους.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θὰ ἤθελον, προκειμένου περὶ τῶν ἐρωτήσεων καὶ ἀναφορῶν νὰ συμφωνήσωμεν καὶ νὰ καθιερώσωμεν μίαν ἀρχήν, ὅτι δὲν πρόκειται διὰ τῆς ἐρωτήσεως ὁ βουλευτὴς νὰ πείσῃ τὸν Ὑπουργόν, ἀλλὰ μετὰ τὴν ἐκδήλωσιν ἐνδιαφέροντος διὰ τὸ θέμα, νὰ λάβῃ μίαν ἀπάντησιν καὶ ἐὰν εἶναι ἱκανοποιητικὴ νὰ τὸν εὐχαριστήσῃ, ἄλλως νὰ μετατρέψῃ τὴν ἐρώτησιν εἰς ἐπερώτησιν. Ἐὰν ἡ συζήτησις κάθε ἐρωτήσεως διαρκῇ πλέον τοῦ ἑνὸς τετάρτου, τότε θὰ συζητοῦμεν δύο μόνον ἐρωτήσεις, δεδομένου ὅτι ὁ Κανονισμὸς ὁρίζει μόνον ἡμίωρον διὰ τὰς ἀναφορὰς καὶ ἐρωτήσεις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀποβαίνει εἰς βάρος τοῦ συνόλου τοῦ ἐλέγχου. Εἰς τὰς ἄλλας Βουλὰς καὶ ἰδίως εἰς τὴν Ἀγγλικὴν ὁ βουλευτὴς ἐγείρεται καὶ ἀκούει ὄρθιος τὴν ἀπάντησιν τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ ἢ λέγει εὐχαριστῶ ἢ δηλοῖ ὅτι θὰ κάμῃ ἐπερώτησιν. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγω δὲν θέλω νὰ νομίσητε ὅτι ἀποτελοῦν φραγμὸν εἰς τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου, ἀκριβῶς πρέπει νὰ γίνῃ αὐτὸ διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ φραγμὸς εἰς τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λόγου τῶν ἄλλων.

§8Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω σχετικὴν τροπολογίαν καὶ ὅταν θὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν ἡ τροποποίησις τοῦ Κανονισμοῦ θὰ τὴν προτείνω. Πρέπει νὰ γίνῃ μία διάκρισις μεταξὺ τῶν συστάσεων καὶ τῶν ἐπερωτήσεων. Ἡ ἐπερώτησις εἶναι μομφή, ἐνῷ ἡ σύστασις εἶναι ἀνάπτυξις προγράμματος ὑπὸ ἑκάστου βουλευτοῦ. Π. χ. διὰ τὸν καπνόν, διὰ τὸν σῖτον, διὰ τὴν σταφίδα, διὰ τὸ λάδι, διὰ τὸ βαμβάκι, ὅλοι οἱ βουλευταὶ θὰ ὁμιλήσουν καὶ θὰ εἴπουν τὸ πρόγραμμά τους. Δι’ αὐτὸ ὁ λόγος πρέπει νὰ εἶναι περιωρισμένος. Ὅλος ὁ χρόνος πηγαίνει μὲ τὸν καπνὸν καὶ μὲ τὸ λάδι καὶ μὲ τίποτε ἄλλο, ἐὰν δὲν γίνῃ διάκρισις μεταξὺ ἐρωτήσεως καὶ συστάσεως δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ λειτουργήσῃ τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα.

§9Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴπατε ὅτι ἐὰν ἡ ἀπάντησις τῶν Ὑπουργῶν δὲν εἶναι ἱκανοποιητική, κατὰ τὸν Κανονισμὸν δυνάμεθα νὰ ὑποβάλωμεν ἐπερώτησιν. Ἐπερώτησις δὲν ἔχει γίνει καμμία μέχρι στιγμῆς, διότι προτάσσονται αἱ ἐπερωτήσεις αἱ ὁποῖαι εἶναι γενικοῦ ἐνδιαφέροντος, ὅπως διὰ τὸ λάδι καὶ διὰ τὸν καπνόν. Καὶ ἔτσι ἀποφεύγεται ὁ ἔλεγχος τῆς Κυβερνήσεως.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγώ, κύριε συνάδελφε, ὡμίλησα ὑπὲρ τοῦ ἐλέγχου. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἀφορώσης τὴν πλημμελῆ κατασκευὴν τῆς στέγης τοῦ Σανατορίου Ἰωαννίνων.

§11Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, πρὸ τριῶν ἐτῶν, παρεδόθη τὸ Σανατόριον Ἰωαννίνων μὲ πλήρη ἀνασυγκρότησιν, ἤδη τὰ νερὰ τῆς στέγης πίπτουν εἰς τὸ πρῶτον πάτωμα καὶ τὸ κατέστησαν ἀχρησιμοποίητον. Ἔμαθον τελευταίως ὅτι ἡ στέγη ὑπέστη καθίζησιν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραλαμβάνωνται ἀνεξελέγκτως τοιαῦτα ἔργα, ἢ ἐὰν παρελήφθησαν κατόπιν ἐλέγχου πρέπει νὰ ὑφίστανται κυρώσεις οἱ παραλαμβάνοντες αὐτά. Παρόμοιον φαινόμενον παρουσιάσθη εἰς τὸ Τοσίτσειον Ἵδρυμα. Μοῦ ἔκαμεν ἔκπληξιν διότι τὰ χρήματα αὐτὰ τὰ συγκεντρώνομεν μὲ τὸ αἷμα τοῦ λαοῦ. Προχθὲς περνοῦσα ἀπὸ τὴν ὁδὸν Σταδίου καὶ εἶδον ἕνα ὅμιλον πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκύτταζον τὴν Βουλήν. Τί νομίζετε ὅτι ἐκύτταζον; Ἐνῷ ἐπισκευάζεται ἀκόμη ἡ Βουλὴ εἶχον δημιουργηθῆ ρωγμαί. Νομίζει κανεὶς ὅτι τὸ ἔργον αὐτὸ τὸ ἔχουν κάμει μπαλλωματίδικο καὶ χωρὶς νὰ πληρωθοῦν. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, δὲν ὑπάρχει κανεὶς νὰ λυπηθῇ αὐτὰ τὰ χρήματα τοῦ Δημοσίου; Δὲν ὑπάρχει Κυβέρνησις νὰ ἴδῃ αὐτὴν τὴν κατάστασιν;

§12ΛΙΝΑ Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗ (Ὑπ. Κοιν. Προν.). Κύριε συνάδελφε, ὅπως καὶ σεῖς ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, τὸ θέμα ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργοῦ Δημοσίων Ἔργων, τοῦ ὁποίου αἱ περιφερειακαὶ ὑπηρεσίαι παρακολουθοῦν τὰ κτίρια αὐτά. Εὐθὺς ὡς ἐπληροφορήθην τὰς ζημίας αἱ ὁποῖαι ἔγιναν κατὰ Νοέμβριον ἀμέσως διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 4043)23. 11.56 ἐγγράφου καὶ τηλεγραφικῶς πρὸς τὸν Νομάρχην Ἰωαννίνων, ἐζήτησα πληροφορίας περὶ τῆς φύσεως τῶν ζημιῶν καὶ περὶ τῶν αἰτίων αὐτῶν ὡς καὶ περὶ τῆς σοβαρότητος αὐτῶν. Συγχρόνως δὲ ἐτηλεφώνησα πρὸς τὸ Ὑγειονομικὸν Κέντρον Ἰωαννίνων διὰ νὰ μάθω τὸ ταχύτερον ἀπὸ τὰς τεχνικὰς ὑπηρεσίας τῆς περιφερείας τὸ τί συνέβη. Ἐχρειάσθη μία πίστωσις 110.000 δραχμῶν, ἡ ὁποία ἐνεκρίθη καὶ ἀπεστάλη ἀμέσως. Ἔχω μαζί μου τὴν σχετικὴν ἔκθεσιν ἡ ὁποία μοῦ ἀπεστάλη καὶ ἡ ὁποία λέγει τὰ ἑξῆς: «Ὅλη ἡ κατασκευὴ...... (ἀναγινώσκει)......».

§13Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κυρία Ὑπουργός, ἡ ἔκθεσις, τὴν ὁποίαν ἀνεγνώσατε δὲν μὲ ἱκανοποιεῖ καὶ τοῦτο διότι ὁμολογεῖ ὅτι ἔγινεν πλημμελὴς κατασκευὴ καὶ ἐκτὸς τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως καὶ τῆς διακηρύξεως. Νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐπακολουθήσουν κυρώσεις, διότι μὲ τὸ νὰ δίδωμεν συνεχῶς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν, δὲν θὰ σταματήσῃ ποτὲ ὁ κατήφορος ποὺ παίρνουν ὅλα τὰ δημόσια ἔργα. Δὲν ὑπάρχει δημόσιον ἔργον ποὺ νὰ μὴ ἐμφανίζῃ ἐλαττωματικότητα. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ συσταθῇ μία Ἐπιτροπὴ διὰ νὰ γίνῃ ἕνας ἔλεγχος.

§14ΛΙΝΑ Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗ (Ὑπ. Κοινων. Προνοίας). Σᾶς ἐπαναλαμβάνω ὅτι διὰ τὸ θέμα αὐτὸ ἁρμόδιον εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαηλιάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ἰατροφαρμακευτικῆς περιθάλψεως καὶ εἰς τοὺς πολιτικοὺς συνταξιούχους.

§16Ι. ΠΑΠΑΗΛΙΑΚΗΣ. Οἱ ἀνὰ τὴν Χώραν μας νομίμως λειτουργοῦντες Σύλλογοι τῶν πολιτικῶν συνταξιούχων ἔχουν ζητήσει κατ’ ἐπανάληψιν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Κοινωνικῆς Προνοίας νὰ τύχωσι τὰ μέλη αὐτῶν ἰατροφαρμακευτικῆς περιθάλψεως, ὅπως ἀκριβῶς συμβαίνει μὲ τοὺς συνταξιούχους τῶν Τραπεζῶν, τοὺς ἀγρότας, τοὺς ἐργάτας. Εἰς τὴν φωνὴν αὐτὴν τῶν συνανθρώπων μας τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας, μέχρι πρὸ ὀλίγου δὲν ἔδιδε καμμίαν ἀπάντησιν. Νομίζω ὅτι ἡ ἀξιότιμος κυρία Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας θὰ πρέπει νὰ ἀκούσῃ τὴν φωνὴν αὐτὴν τῶν συμπαθῶν συνανθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἠνάλωσαν τὴν ζωήν των εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Δημοσίου. Νομίζω ὅτι εἶναι σοβαρὸν τὸ θέμα καὶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀσχοληθῇ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία καὶ προεκλογικῶς εἶχεν δώσει ὑπόσχεσιν, ὅτι, ἐρχομένη εἰς τὴν ἀρχήν, θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ζήτημα αὐτό. Εἰς τὴν ἐρώτησίν μου αὐτήν, τὴν ὁποίαν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀναπτύσσω ἔλαβον ἔγγραφον ἀπάντησιν, ἀλλὰ ἡ ἀπάντησις αὐτὴ δὲν ἱκανοποιεῖ οὔτε ἐμέ, οὔτε τοὺς λοιποὺς συναδέλφους.

§17ΛΙΝΑ Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν ἐρώτησιν τοῦ κ. συναδέλφου, πράγματι ἀπήντησα σχετικῶς, ὅπως πρὸ ὀλίγου εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος. Αἱ διατάξεις διὰ τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἐξηρτήθησαν ἀπὸ τὸν Δημοσιοϋπαλληλικὸν Κώδικα καὶ ἐξεδόθησαν τὰ σχετικὰ διατάγματα. Διὰ τοὺς πολιτικοὺς συνταξιούχους δὲν ἐλήφθησαν ἀκόμη μέτρα καὶ δὲν ὑπάρχουν σχετικαὶ διατάξεις. Παρὰ ταῦτα, τὸ ἡμέτερον Ὑπουργεῖον, παρὰ τὸ γεγονός, ὅπως εἶπον, ὅτι δὲν ὑπάρχουν προστατευτικαὶ διατάξεις, ἔδωσε σχετικὰς ὁδηγίας, ὥστε οἱ λαμβάνοντες συντάξεις μέχρι 1000 δραχμῶν νὰ ἀπολαμβάνουν περιθάλψεως ὅπως οἱ ἄποροι Βʹ κατηγορίας καὶ ἀπὸ 1001 μέχρι 1500 δραχμὰς νὰ ἀπολαμβάνουν περιθάλψεως ὅπως οἱ ἄποροι Γʹ κατηγορίας. Θὰ εἶμαι δὲ ἰδιαιτέρως εὐτυχὴς ἐὰν περιληφθῇ τοιαύτη διάταξις εἰς τὸ μέλλον.

§18Ι. ΠΑΠΑΗΛΙΑΚΗΣ. Μᾶς ἱκανοποιεῖ ἡ ἀπάντησις τῆς κυρίας Ὑπουργοῦ ὅτι θὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ αἴτημα τῆς τάξεως αὐτῆς.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Πατσιαντᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ σχετικῆς ἐρωτήσεως δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ ληφθῶσι διὰ τὴν ἄμεσον ἀνακούφισιν τῶν κατὰ τὸν παρόντα χρόνον διαμενόντων ὑπὸ σκηνὰς σεισμοπλήκτων Βόλου, ὑποστάντων καὶ νέας δοκιμασίας, λόγῳ τῶν τελευταίων θεομηνιῶν.

§20Α. ΠΑΤΣΙΑΝΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελον νὰ ἀναφέρω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν δραματικὴν κατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων Βόλου οἱ ὁποῖοι ἐξακολουθοῦν νὰ διαβιοῦν ὑπὸ σκηνὰς καὶ νὰ τὸν ἐρωτήσω ποῖα μέτρα σκέπτεται νὰ λάβῃ ὑπὲρ αὐτῶν. Ἀπὸ τὴν ἀπάντησιν τὴν ὁποίαν μοῦ ἔδωσε δὲν φαίνεται πῶς σκέπτεται νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ζήτημα αὐτὸ τὸ Ὑπουργεῖον. Ἡ κατάστασις τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται ἀκόμη ὑπὸ σκηνάς, εἶναι δραματικὴ καὶ θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς ἐπιτραπῇ τὰ πατώματα τῶν σκηνῶν νὰ τὰ κάμουν παραπήγματα, τὰ ὁποῖα εἶναι κάπως καλύτερα ἀπὸ τὰς σκηνάς.

§21Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζήτημα τῶν σεισμοπλήκτων κατ’ ἐπανάληψιν ἀπησχόλησεν τὴν Βουλὴν καὶ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ὅταν ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς ἐφορολογήθη διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων, ὅταν ἐγένοντο δωρεαὶ ὑπὲρ αὐτῶν, καὶ ὅταν μεγάλα ποσὰ ἐγγράφωνται εἰς τὸν προϋπολογισμὸν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφήνωνται οἱ σεισμόπληκτοι εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν καὶ νὰ διέρχωνται δριμύτατον χειμῶνα ὑπὸ σκηνάς. Δι’ αὐτὸ ὀφείλει τὸ Ὑπουργεῖον νὰ δώσῃ τὸ ταχύτερον λύσιν εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῶν σεισμοπλήκτων, ἡ κατάστασις τῶν ὁποίων εἶναι ἀπελπιστική.

§22Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ (Ὑφ. Κοινων. Προνοίας). Κύριοι συνάδελφοι, γνωρίζετε ὅτι τὸ θέμα τῶν σεισμοπλήκτων Βόλου ἀντιμετωπίζεται ἰδιαιτέρως ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκισμοῦ καὶ Δημοσίων Ἔργων. Παρὰ ταῦτα, ἐπειδὴ τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας ἀναγνωρίζει ὅτι αἱ συνθῆκαι τῶν σεισμοπλήκτων ὑπὸ τὰς σκηνὰς εἶναι λίαν δυσμενεῖς, προσπαθεῖ ὅπως, ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ Ὑπουργείου Οἰκισμοῦ, δημιουργήσῃ συνθήκας διαβιώσεως διὰ τοὺς σεισμοπαθεῖς, καλλιτέρας τῶν σημερινῶν. Νὰ ἔχετε ὅμως, ὑπ’ ὄψιν σας ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας δὲν ἔχει περιθώρια οἰκονομικά, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν μόνιμον στέγασιν τῶν σεισμοπλήκτων Βόλου.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Πατσιαντᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ σχετικῆς ἐρωτήσεως διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ἐὰν πρόκειται νὰ ἐπισκευασθῇ καὶ ἐπαναλειτουργήσῃ τὸ Τσιτσιλιάνειον Νοσοκομεῖον Καλῶν Νερῶν Μαγνησίας.

§24Α. ΠΑΤΣΙΑΝΤΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ Τσιτσιλιάνειον Νοσοκομεῖον ὑπέστη σοβαρὰς βλάβας ἀπὸ τοὺς σεισμοὺς καὶ συνεπεία τούτου δὲν λειτουργεῖ. Ἤθελον νὰ παρακαλέσω νὰ μᾶς πληροφορήσητε ποῖα μέτρα σκέπτεσθε νὰ λάβητε τόσον διὰ τὴν ἐπισκευὴν τοῦ Τσιτσιλιανείου Νοσοκομείου, ὅσον καὶ διὰ τὴν ἐπαναλειτουργίαν αὐτοῦ ὥστε νὰ ἐξυπηρετηθοῦν οἱ ἀσθενεῖς τῆς περιφερείας αὐτῆς. Εἶναι ἀπαραίτητον νὰ ἐπαναλειτουργήσῃ τὸ Νοσοκομεῖον αὐτό, διότι ἄλλως θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐξυπηρετηθοῦν οἱ ἀσθενεῖς τοῦ Νομοῦ Μαγνησίας.

§25Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ Τσιτσιλιάνειον Νοσοκομεῖον ἐνοσηλεύοντο 350 ἀσθενεῖς καὶ χιλιάδες ἀσθενῶν εὕρισκον περίθαλψιν εἰς τὰ ἐξωτερικὰ ἰατρεῖα αὐτοῦ. Ἀφ’ ἧς ἔπαυσε νὰ λειτουργῇ τὸ Νοσοκομεῖον αὐτὸ οἱ ἀσθενεῖς καταφεύγουν εἰς τὴν Λάρισαν ἢ τὰς Ἀθήνας καὶ ταλαιπωροῦνται. Πρέπει νὰ ληφθοῦν τὰ κατάλληλα μέτρα ὥστε νὰ ἐπισκευασθῇ τὸ Τσιτσιλιάνειον Νοσοκομεῖον διὰ νὰ χρησιμεύσῃ ἐπ’ ἀγαθῷ τοῦ Λαοῦ τοῦ Νομοῦ Μαγνησίας.

§26ΛΙΝΑ Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Ἐπιθυμῶ νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν τῶν κυρίων συναδέλφων ὅτι τὰ νοσοκομεῖα εἰς τὰ ὁποῖα τὸ Ὑπουργεῖον νοσηλεύει τοὺς ἀπόρους του διέπονται ἀπὸ τὸν νόμον 2592) 53. Τὸ Τσιτσιλιάνειον Νοσοκομεῖον δὲν ἔχει ὑπαχθῆ εἰς τὸν νόμον αὐτὸν καὶ ὡς ἐκ τούτου τὸ Ὑπουργεῖον δὲν δύναται νὰ τὸ ἐπιδοτήσῃ διὰ τὴν νοσηλείαν ἀπόρων. Αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου πιστεύουν ὅτι οἱ ἄποροι θὰ ἐξυπηρετοῦνται ἀρκούντως ἀπὸ τὸ νοσοκομεῖον τοῦ Βόλου. Μάλιστα εἰς τὸν Βόλον ἀντιμετωπίζομεν καὶ τὴν περίπτωσιν τῆς ἀνεγέρσεως νέου Νοσοκομείου. Θὰ ἐξετάσω καὶ πάλιν ὅσα εἶπον οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι οἱ ἀσθενεῖς περιμένουν ἐπὶ μακρὸν χρόνον διὰ νὰ εἰσαχθοῦν. Ἀλλ’ αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου καὶ τοῦ Ὑγειονομικοῦ Κέντρου τοῦ Νομοῦ, δὲν μοῦ παρέσχον τοιαύτας πληροφορίας.

§27Α. ΠΑΤΣΙΑΝΤΑΣ. Κυρία Ὑπουργός, τὸ Τσιτσιλιάνειον ἔχει περιουσίαν, ἡ ὁποία ὅμως, δὲν ἀποδίδει, διότι δὲν καλλιεργεῖται. Θὰ παρακαλέσω νὰ γίνῃ μία προσωρινὴ ἐπιδότησις ἑνὸς ἔτους, ἕως ὅτου καλλιεργηθοῦν τὰ κτήματα.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαηλιάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν μονιμοποίησιν τῶν διδασκαλισσῶν Οἰκοκυρικῶν Σχολῶν.

§29Ι. ΠΑΠΑΗΛΙΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, (δυνάμει τοῦ Α.Ν. 1470) 40 συνεστήθησαν αἱ Ἀγροτικαὶ μεταβατικαὶ Οἰκοκυρικαὶ Σχολαί. Εἰς τὰς Σχολὰς αὐτάς, ὡς γνωστόν, ἐτοποθετήθησαν ὡς Διευθύντριαι διδασκάλισσαι ὀρφαναί, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ τότε μέχρι σήμερον παραμένουν ἀδιόριστοι. Ἀπὸ τότε μέχρι σήμερον αἱ διδασκάλισσαι αὗται, κατόπιν μιᾶς ἀποφάσεως, ἐχαρακτηρίσθησαν ὄχι μόνιμοι δημόσιοι ὑπάλληλοι, ἀλλ’ ἔκτακτοι. Ἤδη ζητοῦν, ὅπως εἶναι δίκαιον καὶ ὀρθόν, δεδομένου ὅτι καὶ κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ μεταγενεστέρως προσέφερον ἐθνικὰς ὑπηρεσίας, νὰ μονιμοποιηθῶσι, νὰ ἀναγνωρισθῇ ὁ χρόνος προϋπηρεσίας των καὶ νὰ μὴ ἀφεθοῦν εἰς τὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ διότι σήμερον ἐὰν ἀπολυθοῦν δὲν θὰ τύχωσι οὔτε τῆς ἀποζημιώσεως τοῦ Ν. 2112. Αἱ διδασκάλισσαι αὐταὶ δὲν ὑπερβαίνουν τὰς 120 καὶ δεδομένου ὅτι ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ Προϋπολογισμοῦ θὰ εἶναι μικρὰ παρακαλῶ ὅπως ἐξευρεθοῦν αἱ ἀναγκαῖαι πιστώσεις καὶ μονιμοποιηθῶσι.

§30ΛΙΝΑ Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗ (Ὑπ. Κοινων. Προνοίας). Εἰς τὴν ἐρώτησιν αὐτὴν ἀπήντησα ἐγγράφως. Ἀλλὰ πολὺ εὐχαρίστως ἐπανέρχομαι διὰ νὰ εἴπω ὅτι πράγματι αἱ διδασκάλισσαι αὐταὶ τῶν Οἰκοκυρικῶν Σχολῶν, αἱ ὁποῖαι κυρίως ὑπηρετοῦν εἰς τὰς ἀκριτικὰς περιοχὰς ἐκτελοῦν ἔργον ἐθνικόν, ἔργον ἄξιον προσοχῆς. Ἀντελήφθην τοῦτο ἐπὶ τόπου εἰς τὰς περιοδείας μου καὶ πράγματι εἶναι ἄξιαι ὑποστηρίξεως αἱ ἔκτακτοι αὐταὶ ὑπάλληλοι. Ἐλπίζω ὅτι καὶ τὰς πιστώσεις θὰ εὕρωμεν καὶ τὴν μονιμοποίησίν των θὰ ἐπιτύχωμεν. Πάντως, θὰ κάμω πᾶν τὸ δυνατόν, διότι τὸ θέμα μὲ ἐνδιαφέρει καὶ προσωπικῶς καὶ ἔχει ἀπασχολήσει ἀπὸ πολλοῦ καὶ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας διὰ τὰς ἀναφο-

ρὰς καὶ ἐρωτήσεις εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνεχίζεται ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως ἐπὶ τοῦ καπνοῦ. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω, πρῶτον μέν, ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς νὰ μὴ λάβῃ τὴν ὁδὸν τῶν πολλῶν συνεδριάσεων διότι, οὕτω, ματαιοῦται οὐσιαστικῶς ὁ ἔλεγχος καί, δεύτερον, ὅτι οἱ ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν εἶναι μόνον οἱ ἐπερωτῶντες. Συνεπῶς ἐὰν ὑπάρχουν ἄλλοι οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ὁμιλήσουν πρέπει νὰ ὑποβάλουν πρότασιν γενικεύσεως τῆς συζητήσεως. Ἄλλως θὰ κηρύξω περαιωμένην τὴν συζήτησιν μετὰ τὴν ὁμιλίαν τῶν ἐπερωτώντων. Ὁ κ. Κ. Τσιγάρας ἔχει τὸν λόγον.

§32Κ. ΤΣΙΓΑΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἔχουν λεχθῆ πολλὰ διὰ τὴν σημασίαν τοῦ καπνοῦ καὶ δὲν χρειάζεται νὰ προσθέσω παρὰ ὀλίγα τινά. Τρεῖς εἶναι οἱ παράγοντες καὶ οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους ἔχει μεγάλην σημασίαν ὁ καπνὸς διὰ τὴν ἐθνικὴν καὶ ἰδιαιτέρως διὰ τὴν ἀγροτικήν μας οἰκονομίαν. 1) Διότι ὁ καπνὸς ἀποτελεῖ κατ’ ἐξοχὴν ἐξαγώγιμον προϊὸν καὶ παρέχει εἰς τὴν οἰκονομίαν τοῦ τόπου συνάλλαγμα πλέον τοῦ ἡμίσεος ἀπὸ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον παρέχει τὸ σύνολον τῶν ἐξαγωγίμων προϊόντων μας. 2) Διότι ἡ καλλιέργεια τοῦ καπνοῦ ἀξιοποιεῖ ἐδάφη ἡμιορεινά, χαλικώδη, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἀρκετὰ γόνιμα καὶ παρ’ ὅλα αὐτὰ ἡ στρεμματικὴ ἀπόδοσις τοῦ καπνοῦ εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα τῶν ἄλλων ἀγροτικῶν προϊόντων καὶ σχεδὸν ἑπταπλασία τῆς τοῦ σίτου καὶ 3) Διότι ἡ καλλιέργεια τοῦ καπνοῦ ἀπασχολεῖ περισσότερον ἀπὸ κάθε ἄλλην καλλιεργητικὴν τὰς ἀγροτικὰς χεῖρας αἱ ὁποῖαι εἶναι ὡς γνωστὸν καταδικασμέναι εἰς ἀνεργίαν ἢ ὑποαπασχόλησιν κατὰ τὸ μεγαλύτερον διάστημα τοῦ ἔτους. Ἐπὶ πλέον ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς εἶναι ὁ καλλίτερος τοῦ κόσμου καὶ δι’ αὐτὸ εἶναι ἀπαραίτητος εἰς τὰς ξένας καπνοβιομηχανίας διὰ τὴν πρόσμιξίν του μὲ ἄλλα καπνά. Τέλος, εἶναι γνωστὸν ὅτι μεταπολεμικῶς ἡ χρῆσις τοῦ καπνοῦ ἔχει καταστῆ πλέον ἐνδιαφέρουσα. Ἐνῷ τόσον μεγάλη ἡ σημασία, τοῦ καπνοῦ ἐν τούτοις δὲν κατεβλήθη οὔτε καταβάλλεται ἡ ἁρμόζουσα προσπάθεια διὰ νὰ ἀξιοποιηθῇ ὄχι μόνον ὁ φορολογικὸς τομεὺς τοῦ προβλήματος καὶ τὰ κέρδη τῶν καπνεμπόρων, ἀλλὰ νὰ προστατευθοῦν καὶ τὰ συμφέροντα τῶν μοχθούντων καπνοκαλλιεργητῶν καὶ τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὴν καπνεργασίαν καπνεργατῶν τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ τῶν καπνεργατῶν. Τὸ καπνεμπόριον εἰς τὸ ἐσωτερικόν, κύριοι συνάδελφοι, ἔχει διαμορφωθῆ εἰς μονοπώλιον καὶ ἐπηρεάζει πρὸς ὄφελος τῶν καπνεμπόρων τὰς τιμὰς τοῦ καπνοῦ. Ἀλλὰ καὶ τὸ ἐξωτερικὸν καπνεμπόριον ἔχει προσλάβει μεταπολεμικῶς τὴν μορφὴν τῶν μονοπωλίων. Προπολεμικῶς ἡ οἰκονομία τῶν διαφόρων χωρῶν τῆς Εὐρώπης ἦτο ἀνταγωνιστικὴ καὶ τὰ ἐξαγώγιμα προϊόντα μας εἶχον τὴν δυνατότητα νὰ ἐπωφεληθοῦν τοῦ ἀνταγωνισμοῦ αὐτοῦ καὶ νὰ ἐπιτύχουν καλὰς τιμάς. Μεταπολεμικῶς ὅμως, δὲν ὑπάρχει αὐτὸς ὁ ἀνταγωνισμὸς ἀλλὰ ὑπάρχει ἕνα εἶδος μονοπωλίου ἐξ αἰτίας τοῦ ὁποίου συμπιέζονται αἱ τιμαί. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Π. Οἰκονομίδης). Ἐάν, κύριοι, ρίξουμε μιὰ ματιὰ στὶς τιμὲς τῶν καπνῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ, θὰ ἴδωμεν τὸ περίεργον ὅτι, ἀπὸ τοῦ 1952 καὶ ἐντεῦθεν ἐνῷ αἱ τιμαὶ τῶν Τουρκικῶν καὶ Ἀμερικανικῶν καπνῶν συνεχῶς ἀνέρχονται, ἐνῷ ταῦτα ὑστεροῦν εἰς ποιότητα, αἱ τιμαὶ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν τὰ ὁποῖα εἶναι καὶ ἀνωτέρας ποιότητος, συνεχῶς πίπτουν. Τὸ μεγαλεμπόριον μεταχειρίζεται διάφορα τεχνάσματα γιὰ νὰ συγκεντρώνῃ τὰ προϊόντα σὲ χαμηλὲς τιμές. Πέρυσι π. χ. ἐρρίφθη ἡ διάδοσις ὅτι ἡ Εὐρωπαϊκὴ ἀγορὰ θὰ ἐπλημμύριζε ἀπὸ πέντε ἑκατομμύρια μπάλες Ἀμερικανικοῦ βάμβακος. Μὲ τὸν τρόπον αὐτὸν ἐδημιουργήθη μία ἀτμόσφαιρα πανικοῦ καὶ οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοὶ ἱκέτευον τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ μέτρα προστασίας τῶν τιμῶν. Μέσα στὴν ἀτμόσφαιραν αὐτὴν ἤρχισαν αἱ ἀγοραὶ βάμβακος ἀπὸ 7,80– 8,40 καὶ αἱ μεγαλύτεραι ποσότητες ἠγοράσθησαν μέχρι τῆς 21 Ὀκτωβρίου μὲ αὐτὰς τὰς τιμάς. Εὐθὺς μετὰ τὰ γεγονότα τοῦ Σουὲζ ἐσημειώθη ἄνοδος τῶν τιμῶν κατὰ 40%, καίτοι ἐγὼ θεωρῶ ὅτι τὰ γεγονότα αὐτὰ ὑπῆρξαν ἡ μοναδικὴ αἰτία τῆς ἀνόδου τῶν τιμῶν εἰς τὸ ἐπίπεδον αὐτό. Πρὶν ὅμως ἐπανέλθωμεν εἰς τὸν καπνὸν θὰ κάμωμεν μίαν παρέκβασιν. Τὸ 1936 μετὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῶν ἀποξηραντικῶν καὶ παραγωγικῶν ἔργων ἀπεδόθησαν εἰς τὴν καλλιέργειαν νέαι ἐκτάσεις 700.000 περίπου στρεμμάτων εἰς τὴν Μακεδονίαν, 500.000 δὲ εἰς τὴν Θεσσαλίαν καὶ οὕτω ηὐξήθη γενικῶς ἡ γεωργικὴ παραγωγή. Ἐν τῷ μεταξὺ ἤρχισε νὰ νεφελοῦται ὁ διεθνὴς ὁρίζων καὶ ἐδημιουργεῖτο ζήτημα σιταρκείας τῆς Χώρας. Πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἐδόθη προστασία εἰς τὸν σῖτον κατὰ προτίμησιν καὶ ὑπὲρ οἱονδήποτε ἄλλο γεωργικὸν προϊόν. Ἐδόθη ἡ τιμὴ τῶν 8 δραχμῶν εἰς τὸ προϊὸν καὶ οὕτω κατωρθώθη νὰ αὐξηθῇ ἡ παραγωγὴ ἀπὸ 200.000 τόννους εἰς 1.200.000. Ὅταν μετὰ τὸν πόλεμον αἱ ἀνάγκαι τῆς Χώρας εἰς σῖτον δὲν ἦσαν ἐπιτακτικαὶ διότι ἐξησφαλίσθη ἡ προμήθεια σίτου ἀπὸ τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς Ἀμερικῆς, ἤρχισε νὰ μειοῦται ἡ δραστηριότης τῶν ἀγροτῶν μας ὡς πρὸς τὸν σῖτον καὶ νὰ ἀναπτύσσεται ὡς πρὸς τὰ ἄλλα γεωργικὰ προϊόντα, αὐτὸ συνέβη καὶ μὲ τὸν καπνόν. Οὕτω, ἐνῷ τὸ 1910 εἴχομεν παραγωγὴν καπνῶν 9.000 τόννων, αὐξανομένης τῆς παραγωγῆς συνεχῶς, ἐφθάσαμεν τὸ 1926 τοὺς 26.000 τόννους, μεταπολεμικῶς δὲ ἤρχισε νὰ αὐξάνεται ἔτι περαιτέρω ἡ παραγωγή. Ἔτσι τὸ 1949 εἴχομεν 36.590 τόννους, τὸ 1950 52.950 τόννους, τὸ 1951 58 χιλ. τόννους, τὸ 1952 62 χιλ. τόννους, τὸ 1954 60 χιλ. τόννους, τὸ 1955 96.005 τόννους καὶ τὸ 1956 77.0000 τόννους. Ἡ αὔξησις τῆς παραγωγῆς δὲν δύναται νὰ ἀποδοθῇ εἰς τὴν πολιτικὴν τῶν Κυβερνήσεων ὅπως ἐπίσης δὲν δύναται νὰ ἀποδοθῇ καὶ ἡ παρατηρηθεῖσα μείωσις τὸ 1956, διότι ἐγὼ πιστεύω ὅτι ἡ αὔξησις ἢ ἡ μείωσις τῆς παραγωγῆς ἑνὸς προϊόντος καθὼς καὶ ὁ προσανατολισμὸς τῶν καλλιεργητῶν προέρχεται ἀπὸ τὴν προσφορὰν ἢ τὴν ζήτησιν, δηλαδὴ ἀπὸ τὰς τιμὰς τὰς ὁποίας ἐπιτυγχάνουν τὰ διάφορα προϊόντα. Τὸ γεγονὸς ὅτι αἱ τιμαὶ τοῦ σίτου μεταπολεμικῶς ἔπεσαν σὲ ἐξευτελιστικὰ ἐπίπεδα καὶ δὲν ἱκανοποιοῦν τοὺς παραγωγοὺς ἀναγκάζει αὐτοὺς νὰ στραφοῦν εἰς ἀποδοτικωτέρας καλλιεργείας. Ἀλλ’ ἂς ἐπανέλθωμεν εἰς τὸν καπνόν. Μὲ τὴν σημερινὴν ἐσοδείαν ἔχομεν πάλιν τὸ φαινόμενον τῆς δυσφημίσεως τῶν καπνῶν κατ’ ἀντίστροφον τρόπον. Ἐνῷ πέρυσιν οἱ καπνέμποροι ἔλεγον ὅτι αἱ βροχαὶ ἠλλοίωσαν τὴν ποιότητα, ἐφέτος οἱ μεσῖται των λέγουν ὅτι ὁ πολὺς ἥλιος, ἡ ἡλίασις, ἔβλαψε τὸν καπνὸν καὶ ἑπομένως θὰ ἔχῃ ὀλιγώτερα γράδα. Καὶ ἐνῷ ἤδη ἔχουν ἀρχίσει αἱ ἀγοραὶ καὶ ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος εὑρίσκεται εἰς δεινὴν οἰκονομικὴν θέσιν, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐξήγγειλεν εἰσέτι κανένα μέτρον διὰ τὴν προστασίαν τοῦ καπνοῦ, παρὰ μόνον τὴν σύνταξιν νομοσχεδίου ἱδρύοντος τὸν Ὀργανισμὸν Καπνοῦ, διὰ τὸν ὁποῖον ἡμεῖς ἔχομεν βασίμους ἀμφιβολίας ἐὰν θὰ ἐπιτελέσῃ τὸν ἐπιδιωκόμενον σκοπὸν προστασίας τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἡ μόνη δοθεῖσα προστασία εἶναι τὰ λεγόμενα πλασματικὰ δάνεια. Ἀλλὰ καὶ αὐτὰ εἶναι μηδαμινὰ μὴ καλύπτοντα οὔτε τὸ τρίτον τῆς τιμῆς τῶν καπνῶν. Δίδονται δὲ εἰς δύο δόσεις καὶ συνδυάζονται μὲ τὴν ἐξόφλησιν τῶν ὀφειλομένων εἰς Α.Τ.Ε. ὁπότε καταλήγει ὁ παραγωγὸς μὲ τὴν πρώτην δόσιν ἀφοῦ ἐξοφλήσῃ τὴν Τράπεζαν νὰ μὴ τοῦ ἀπομένῃ παρὰ ἓν ἐλάχιστον καὶ ἀσήμαντον ποσὸν ἐντελῶς ἀνεπαρκὲς διὰ τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας αὐτοῦ, ὁπότε πλέον εἶναι ὥριμος διὰ νὰ πέσῃ εἰς τὰ χέρια τῶν καπνεμπόρων. Πρέπει, κύριοι συνάδελφοι, νὰ προσέξωμεν τὸν ἀγροτικὸν κόσμον, διότι παρ’ ὅλα τὰ λεγόμενα ἡ κατάστασίς του εἶναι ἀξιοθρήνητος καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πίπτῃ συνεχῶς τὸ βιοτικὸν αὐτοῦ ἐπίπεδον. Ἀπὸ τὸν ἀγροτικὸν κόσμον τῆς Χώρας μόνον 15–20 τὸ πολὺ τοῖς ἑκατὸν εὑρίσκεται εἰς ἐπίπεδον κάποιας εὐζωΐας. Ἀλλὰ αὐτὸ τὸ μικρὸν ποσοστὸν ἀποτελεῖ τὸ ἀπατηλὸν παραπέτασμα ὄπισθεν τοῦ ὁποίου κρύβεται ἡ ἀνήκουστος δυστυχία τῆς μεγάλης μάζης τῶν ἀγροτῶν. Ἡ ἐξαθλίωσίς των δὲν ὀφείλεται εἰς μικρὰν παραγωγήν, διότι ἡ παραγωγὴ ἔχει ἀνέλθει εἰς ὅλα τὰ εἴδη, οὔτε εἰς τὴν ὀκνηρίαν, οὔτε εἰς σπάταλον βίον τῶν ἀγροτῶν, ἀλλὰ εἰς ἄλλους παράγοντας, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ κυριώτερος εἶναι ἡ ἔλλειψις προστασίας τῶν γεωργικῶν προϊόντων. Ἡ ἀλήθεια αὐτὴ ἔγινε κτῆμα καὶ συνείδησις τῶν ἀγροτῶν μας καὶ ἐκφράζεται ὄχι μὲ οἰκονομολογικοὺς ὅρους, ἀλλὰ μὲ σκέψεις καὶ συλλογισμοὺς τῆς ἁπλῆς λογικῆς. Ὁ Ἕλλην παραγωγὸς ἔχει μνήμην καὶ ἐνθυμεῖται ὅτι προπολεμικῶς μὲ 40 ὀκάδες σιτάρι ἐπρομηθεύετο ἓν ζεῦγος ὑποδημάτων. Ὅτι μὲ δύο ὀκάδες σιτάρι ἐπρομηθεύετο ἕνα ὑνί, ἐνῷ τώρα γιὰ νὰ προμηθευθῇ ἕνα ζεῦγος ὑποδημάτων θέλει 65 ὀκάδες σιτάρι καὶ ἕνα ὑνὶ 7 ὀκάδες σιτάρι. Αὐτοὺς τοὺς συλλογισμοὺς κάνουν πολλοὶ ἀγρόται ὅπως καὶ πολλοὶ κτηνοτρόφοι. Τὸ πρόβειο γάλα προπολεμικῶς εἶχεν 8.50 δραχμάς, τώρα ἔχει 4 δραχμὰς περίπου. Προπολεμικῶς μὲ 45 ὀκάδες γάλα ὁ κτηνοτρόφος ἐπρομηθεύετο ἕνα ζεῦγος ὑποδημάτων, ἐνῷ τώρα θέλει 65 ὀκάδες γάλα. Νὰ ποῦ ὀφείλεται ἡ πτῶσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῶν ἀγροτῶν. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἡ κυριωτέρα αἰτία μειώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῶν ἀγροτῶν εἶναι ἡ ἔλλειψις προστασίας τῶν γεωργικῶν προϊόντων. Πρέπει νὰ σταματήσῃ αὐτὸ τὸ ἄνοιγμα τῆς ψαλίδος μεταξὺ τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων καὶ ἀγροτικῶν τοιούτων. Καὶ ὄχι μόνον νὰ σταματήσῃ, ἀλλὰ νὰ κλείσῃ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον, διότι ἡ πτῶσις τοῦ βιοτικοῦ των ἐπιπέδου θὰ ἐνταθῇ, καὶ αἱ συνέπειαι θὰ εἶναι τραγικαὶ διὰ τὴν Χώραν. Θὰ πρέπει νὰ προστατευθῇ ὁ μόχθος τῶν ἐργατῶν τῆς ὑπαίθρου καί, ὅπως πολὺ χαρακτηριστικὰ ἔλεγε ἕνας ἁπλὸς ἀγρότης, πρέπει νὰ παύσῃ ὁ ἱδρῶτας τῶν ἀγροτῶν νὰ γίνεται ἀναψυκτικὸν διὰ τοὺς ἐκμεταλλευτάς των. Ἡ ἐκμετάλλευσις, ὅμως, τοῦ παραγωγοῦ, κύριοι συνάδελφοι, δὲν γίνεται μόνον κατὰ τὴν διαμόρφωσιν τῆς τιμῆς τῶν καπνῶν, ἀλλὰ καὶ περαιτέρω κατὰ τὴν παράδοσιν αὐτῶν. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους ὅτι ὅσον μικροτέρα εἶναι ἡ τιμὴ τόσον μικρότερος εἶναι ὁ φόρος τὸν ὁποῖον πληρώνει ὁ ἔμπορος. Ἔχει συμφέρον συνεπῶς ὁ ἔμπορος νὰ σχηματίζῃ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερα δέματα δευτέρας ποιότητος καπνοῦ διὰ νὰ πληρώνῃ ἀκριβῶς ὀλιγώτερον φόρον. Ὁ παραγωγὸς εἰς τὴν ἀξίωσιν αὐτὴν τοῦ ἐμπόρου δὲν δύναται νὰ ἀντιδράσῃ διότι ὁ ἔμπορος θὰ τοῦ ἀφήσῃ τὰ δέματα αὐτὰ τὰ ὁποῖα χαρακτηρίζει ὡς δευτέρας ποιότητος, τὰ ὁποῖα ὁ παραγωγὸς θὰ δυσκολευθῇ νὰ διαθέσῃ. Οὕτω πως, λοιπόν, ὁ ἔμπορος καὶ τὸ Κράτος κλέπτει καὶ τὸν παραγωγὸν ζημιώνει. Ὅσον ἀφορᾷ τώρα τὸ στάδιον τῆς κατεργασίας δὲν ἐπιθυμῶ ἐπ’ αὐτοῦ νὰ ἐπεκταθῶ διότι πολλὰ μέχρι σήμερον δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα ἔχουν λεχθῆ. Θὰ θίξω μόνον δύο σημεῖα. Ὅλοι εἴμεθα γνῶσται τῶν λιποθυμιῶν αἱ ὁποῖαι συχνὰ λαμβάνουν χώραν εἰς τὰς καπνεργατρίας διότι ἐργάζονται ὑπὸ λίαν ἀνθυγιεινοὺς ὅρους εἰς τὰς καπναποθήκας. Πᾶς καλόπιστος δύναται ἀπὸ τὸ γεγονὸς αὐτὸ νὰ βγάλῃ τὰ συμπεράσματά του διὰ τὸ ἀπαίσιον καθεστὼς τὸ ὁποῖον ἐπικρατεῖ εἰς τὰ καπνεργοστάσια. Δεύτερον. Διὰ τῶν ἀντεργατικῶν νόμων τοῦ Γονῆ ἡ κατεργασία πέρασε ὁλοκληρωτικὰ στὰ χέρια τῶν καπνεργατριῶν κι’ ἔτσι, ὅπως λέγουν οἱ καπνεργάται, δουλεύουν τώρα αἱ γυναῖκες διὰ νὰ τρέφουν τοὺς ἄνδρας των. Καὶ διὰ νὰ μὴ μακρηγορήσω ἔτι περισσότερον, κ. συνάδελφοι, τελειώνω μὲ τὰς ἑξῆς προτάσεις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν: Ἐὰν ἐπιθυμῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς τοῦ καπνοπαραγωγοῦ θὰ πρέπει πέραν τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ἤδη λαμβάνει νὰ πράξῃ καὶ τὰ ἑξῆς: Πρῶτον, τὰ μέτρα ἀσφαλείας νὰ τὰ ἐξαγγέλῃ ἐγκαίρως. Δεύτερον, νὰ καθιερωθῇ ἐπακριβὴς χρόνος ἐνάρξεως καὶ πρὸ πάντων λήξεως τῶν ἀγορῶν καπνοῦ, τρίτον νὰ καταβληθῇ κάθε προσπάθεια πρὸς ἀνάπτυξιν τῶν ἀγορῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Καὶ ἐπειδὴ ὅλα σχεδὸν τὰ δυτικὰ κράτη ἔχουν συνδυάσει οὕτω πως τὰ συμφέροντά των ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ πραγματικὸς ἀνταγωνισμός, εἰς τὸν τομέα τοῦ καπνοῦ μας, τοῦτο δὲ δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ συμβῇ μόνον μεταξὺ τῶν Κρατῶν τοῦ Ἀνατολικοῦ καὶ τοῦ Δυτικοῦ μπλόκ θὰ πρέπει νὰ προσπαθήσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀναπτύξῃ μὲ περισσοτέραν πρωτοβουλίαν καὶ μεγαλυτέραν ἀνεξαρτησίαν τὰς ἀγορὰς τοῦ ἀνατολικοῦ μπλὸκ ὥστε νὰ ἐκμεταλλευθῶμεν αὐτὸν τὸν ἀνταγωνισμὸν ἐπ’ ὠφελείᾳ τῶν καπνοπαραγωγῶν μας. Τέταρτον, νὰ γίνῃ συντονισμὸς ὅλων τῶν ὑπηρεσιῶν αἱ ὁποῖαι ἀσχολοῦνται μὲ τὰ καπνικὰ ζητήματα. Καὶ πέμπτον νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ συνεταιριστικαὶ ὀργανώσεις ὥστε νὰ ἀναλάβουν αὐταὶ τὸ καπνεμπόριον. Βεβαίως τὸ καπνεμπόριον σήμερον εἶναι ἀπαραίτητον καὶ δὲν δύναται ἄνευ ζημιῶν νὰ ἐξοβελισθῇ ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. Τὸ Κράτος, ὅμως, τὸ ὁποῖον ἐξ ἄλλου χρηματοδοτεῖ ἐξ ὁλοκλήρου τὸ καπνεμπόριον θὰ πρέπει νὰ κτυπήσῃ τὴν ἀσυδοσίαν καὶ νὰ περιορίσῃ τὰ τεράστια κέρδη τῶν καπνεμπόρων πρὸς ὄφελος τοῦ ἐργαζομένου καὶ μοχθοῦντος καπνοπαραγωγοῦ. Ἡ ἐξαθλίωσις τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὸν καπνὸν παραγωγῶν καὶ καπνεργατῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ χωρὶς νὰ ἔχῃ τὸν ἀνάλογον ἀντίκτυπον στὴν ὅλη Ἐθνική μας ὑπόστασιν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Νικολαΐδης ἔχει τὸν λόγον.

§34Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ προσπαθήσω νὰ κάμω ἐπερώτησιν καὶ ὄχι διάλεξιν. Ἔχω τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ σημερινὴ ἀκολουθεῖ μίαν περίεργον τακτικήν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον γενικώτερον. Δηλαδὴ καὶ ἐπὶ τῶν θεμάτων ἐκείνων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὑπάρχει κάποια σύμπτωσις ἀπόψεων μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ἀγωνίζεται, θὰ ἔλεγε κανείς, νὰ δημιουργήσῃ ἀφορμὰς εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, διὰ νὰ ἐπανέρχεται ἡ Ἀντιπολίτευσις συχνὰ ἐπὶ τῶν θεμάτων αὑτῶν δι’ ἐπερωτήσεων. Κλασσικὸν παράδειγμα αὐτῆς τῆς περιέργου τακτικῆς τῆς Κυβερνήσεως εἶναι τὸ Καπνικὸν θέμα. Ἐνθυμεῖσθε, ὅσοι εἴμεθα ἀπὸ καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας, ὅτι καὶ κατὰ τὰς ἐκλογὰς καὶ μετὰ τὰς ἐκλογάς, ἐμείναμεν σύμφωνοι καὶ διεκηρύξαμεν καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡμεῖς, ὅτι ἔφθασεν ἡ ὥρα νὰ ληφθοῦν ὡρισμένα ριζικὰ μέτρα διὰ τὴν λύσιν τῶν καπνικῶν προβλημάτων, δηλαδὴ καὶ διὰ τὴν προστασίαν τῶν καπνοπαραγωγῶν κατὰ τὰς καπναγορὰς ἰδίως, καὶ διὰ τὴν διεύρυνσιν τῶν ἀγορῶν πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ διὰ τὴν ἄρσιν ὡρισμένων ἀδικιῶν τῶν καπνεργατῶν. Συμφωνία καὶ ἐπὶ τῶν τριῶν σημείων. Τί ἔπραξεν, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τῶν τριῶν αὐτῶν σημείων, κυρίως τοῦ καπνικοῦ θέματος μέχρι σήμερον;

§35Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κατέθεσε τοὺς νόμους, οἱ ὁποῖοι ἐκκρεμοῦν.

§36Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Μὴ βιάζεσθε, κύριε Ὑπουργέ! Δὲν θὰ σᾶς ἀδικήσω, θὰ τὰ εἴπω ὅλα. Ἡ Κυβέρνησις ἀντὶ νὰ σπεύσῃ νὰ λύσῃ τὰ προβλήματα τάχιστα καὶ νὰ δημιουργήσῃ ἕνα λόγον ἐγκαυχήσεως ἱκανοποιοῦσα ὅλους τοὺς ἐνδιαφερομένους διὰ τὸν καπνόν, ἐπὶ ἕνα περίπου ἔτος καθυστέρησε νὰ λάβῃ τὰ μέτρα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐνομίζομεν ὅτι εἴμεθα σύμφωνοι. Εἶναι ἀληθές, διὰ νὰ ἱκανοποιήσω τὸν ἀξιότιμον κύριον Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, πρὸ ὀλίγου καιροῦ κατέθεσαν, ὁ μὲν κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας ἕνα νομοσχέδιον διὰ νὰ ἐπανορθώσῃ μερικὰς ἐκ τῶν ἀδικιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν εἰς βάρος τῶν καπνεργατῶν, ὁ δὲ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου πρὸ τῶν ἑορτῶν, ὕστερα ἀπὸ τὴν πίεσιν καὶ τῆς δημοσίας γνώμης καὶ τῶν βουλευτῶν ἐκ τῆς παρατάξεως καὶ τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, κατέθεσεν τὸ νομοσχέδιον περὶ ΕΟΚ. Αὐτὴ ἡ καθυστέρησις, κύριοι συνάδελφοι, ἦτο πολὺ φυσικὸν νὰ γεννήσῃ εἰς τὰς ψυχὰς τῶν ἐνδιαφερομένων καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ καπνεργατῶν μίαν πικρίαν. Καὶ ἦτο ἀδικαιολόγητος αὐτὴ ἡ καθυστέρησις, διότι καὶ τὰ δύο νομοσχέδια ἦτο δυνατὸν νὰ κατατεθοῦν ἀπὸ τῶν πρώτων μηνῶν, ποὺ ἀνέλαβεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐξουσίαν. Διότι δὲν ἦσαν δύσκολα εἰς καταρτισμὸν τὰ νομοσχέδια αὐτά. Περίπου αὐτά, τὰ ὁποῖα περιέχονται εἰς τὰ νομοσχέδια, μᾶς τὰ ἔλεγον οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ κατὰ τὴν ἔναρξιν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, μετὰ τὰς ἐκλογάς. Διατί, λοιπόν, καθυστέρησεν αὐτὴ ἡ κατάθεσις τῶν νομοσχεδίων; Εἰς τὴν ψυχὴν τῶν καπνοπαραγωγῶν ἐγεννήθη καὶ γεννᾶται τὸ ἑξῆς ἐρώτημα: Μήπως ἡ Κυβέρνησις καθυστέρησε, διὰ νὰ μὴ ἐφαρμοσθῇ κατὰ τὰς ἐφετεινὰς καπναγορὰς ὁ νόμος τῆς κρατικῆς παρεμβάσεως; Ἐφ’ ὅσον, μέχρι τῆς στιγμῆς, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι νομοσχέδιον καὶ δὲν ἐψηφίσθη ὡς νόμος, εἶναι δικαία αὐτὴ ἡ ὑπόνοια τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠθέλησε νὰ παρέμβῃ ἐφέτος διὰ τοῦ Ὀργανισμοῦ, τὸν ὁποῖον κατήρτισεν. Εἶναι δίκαιον τὸ παράπονον καὶ δικαία ἡ ἐπίκρισίς μας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό. Ἀλλά, τουλάχιστον, ἐὰν διὰ τῆς καθυστερήσεως αὐτῆς ἡ Κυβέρνησις μᾶς παρουσίαζεν ἕνα ἄρτιον νομοσχέδιον, θὰ ἦτο κάπως συγκεχωρημένη καὶ ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων πληθυσμῶν. Δὲν πρόκειται νὰ εἰσέλθω σήμερον εἰς τὴν κρίσιν τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ κανονικῆς συζητήσεως τούτου. Ἀλλὰ θέλω νὰ ἀναφέρω εἰς τὸ Σῶμα τὴν κεντρικὴν γραμμήν, ἡ ὁποία διέπει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, μὲ τὴν ἐλπίδα, μήπως μέχρι τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου θελήσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας καὶ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος λυποῦμαι ποὺ λείπει αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπὸ τὴν αἴθουσαν, θελήσῃ καὶ ἀναμορφώσῃ, εἰς αὐτὸ τὸ βασικὸν σημεῖον, τὸ νομοσχέδιον. Κύριοι συνάδελφοι, μέχρι σήμερον συνεστήθησαν καὶ ὑπάρχουν διάφοροι Ὀργανισμοὶ προστασίας τῶν ἐθνικῶν μας προϊόντων. Μεταξὺ αὐτῶν, καὶ ὁ Ὀργανισμὸς τοῦ Καπνοῦ. Ἕως τώρα ὑπάρχουν, ψηφισθέντες, δύο ἢ τρεῖς βασικοὶ νόμοι, οἱ ὁποῖοι ἀνεμόρφωσαν τὸν τρόπον προστασίας τοῦ καπνοῦ. Πρῶτον, ὑπῆρξεν ὁ νόμος περὶ προστασίας Καπνοῦ, καὶ δεύτερον ὁ νόμος περὶ Α.Ο.Ε.Κ. Ἀλλὰ γενικῶς, ὅλοι οἱ νόμοι, οἱ ὁποῖοι ἀποβλέπουν εἰς τὴν προστασίαν τῶν ἐθνικῶν προϊόντων, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι παρουσιάζουν ἓν βασικὸν ἐλάττωμα, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἀφήσαμεν τὸν ἁρμόδιον παράγοντα, τὸν παραγωγόν, μακρὰν καὶ ἔξω τῶν Ὀργανισμῶν. Εἶναι ὁ πτωχὸς συγγενής, εἶναι τὸ ἀνήλικον, τρόπον τινά, τέκνον τῆς Πολιτείας, τὸ ὁποῖον ἀνέχεται τὸ Κράτος — δηλαδή, οἱ Ὑπουργοὶ καὶ οἱ ὑπάλληλοι — νὰ τὸ προστατεύσουν, χωρὶς κἂν καὶ νὰ τὸ παρουσιάσουν εἰς τὴν τράπεζαν αὐτὴν τῆς διοικήσεως τῆς προστασίας καὶ νὰ ζητήσουν τὴν γνώμην του, συνεχῶς καὶ κανονικῶς. Ἴσως τὸ γεγονός, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ Ὀργανισμοὶ καὶ οἱ Ὀργανισμοὶ προστασίας Καπνοῦ καὶ ὁ Ὀργανισμὸς προστασίας σίτου καὶ σταφίδος, ἴσως δὲν ἐπέτυχον ἕως τώρα τὸν προορισμόν των, διότι δὲν παρίσταται εἰς τὰς διοικήσεις αὐτῶν τῶν Ὀργανισμῶν, μὲ μίαν ἰσοτιμίαν, ὁ παράγων, ποὺ λέγεται παραγωγός. Καὶ εἰς τὸν σημερινὸν Ὀργανισμόν, τὸν ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, ἐπαναλαμβάνεται τὸ ἴδιον ἐλάττωμα. Δίς, ἕως τώρα, ἡμαρτήσαμεν ὡς νομοθετικὸν Σῶμα καὶ ἠγνοήσαμεν τὸν παραγωγόν. Νομίζω, ὅτι ἂν τὸ «δὶς ἐξαμαρτεῖν οὐκ ἀνδρὸς σοφοῦ», τὸ τρὶς εἶναι ἴδιον ἀνδρὸς μωροῦ. Καὶ ὁ ἀξιότιμος κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος διακρίνεται διὰ τὴν μόρφωσιν καὶ εὐστοχίαν του, ἀπορῶ πῶς δὲν ἐπρόσεξεν αὐτὸν τὸν σπουδαῖον παράγοντα, νὰ εἰσαγάγῃ, δηλαδή, τὸν παραγωγόν, εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ, κατὰ τρόπον ἰσότιμον. Ὅσοι ὑπάλληλοι, δηλαδή, θὰ εἶναι ὡς μέλη τοῦ Συμβουλίου, ἄλλοι τόσοι πρέπει νὰ εἶναι καὶ οἱ παραγωγοὶ καὶ ἂς ἔχῃ ὁ Πρόεδρος τὴν νικῶσαν ψῆφον διὰ νὰ λαμβάνωνται ἰσόρροποι ἀποφάσεις πρὸς τὸ συμφέρον καὶ τῶν παραγωγῶν καὶ τοῦ Κράτους. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι ὡς πρώτη βασικὴ τροποποίησις, τὴν ὁποίαν μέχρι τῆς προσαγωγῆς τοῦ νομοσχεδίου πρέπει νὰ ἐπιδιώξῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός, εἶναι νὰ καθορίσῃ τὸν θεσμὸν τῆς συμμετοχῆς τοῦ παραγωγικοῦ κόσμου εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Ἐθνικοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, χρειάζεται ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς νὰ ἔχῃ μόνιμον ἐμπορικὸν καὶ τεχνικὸν ὄργανον, τὸ ὁποῖον νὰ παρακολουθῇ καθ’ ὅλον τὸ ἔτος τὴν τύχην τοῦ καπνοῦ καὶ κατὰ τὰς καπναγορὰς νὰ παρεμβαίνῃ, ἀλλὰ καὶ πρὸ τῶν καπναγορῶν νὰ καθορίσῃ τὴν ἐλαχίστην τιμήν, κάτω τῆς ὁποίας νὰ μὴ δικαιοῦται οὐδεὶς ἀγοραστὴς νὰ προσφέρῃ τιμὴν εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς. Μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσωμεν μίαν κανονικὴν καὶ ρυθμικὴν λειτουργίαν τῶν ἀγοραπωλησιῶν, χωρὶς νὰ διαμαρτύρεται, συνεχῶς, ὅπως διαμαρτύρεται ὁ παραγωγός, καὶ χωρὶς νὰ δίδεται εἰς τοὺς ἀγοραστὰς ἡ εὐκαιρία καταπιέσεως ἐπὶ τῶν παραγωγῶν καὶ πιέσεως τῶν τιμῶν, πρὸς τὰ κάτω. Ἀλλά, διὰ νὰ γίνῃ καὶ αὐτό, πρέπει νὰ ληφθῇ ἕνα ἄλλο, ριζικώτερον μέτρον. Διὰ νὰ εἶναι μόνιμος καὶ νὰ ἔχῃ ἐργασίαν, καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τοῦ ἔτους τὸ ὄργανον τῆς παρεμβάσεως, δηλαδὴ ἡ Ἐπιτροπὴ ἀγορῶν, ποὺ ἀναφέρει τὸ νομοσχέδιον, πρέπει νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ἐθνικοποίησιν τῆς ἐμπορίας τῶν καπνῶν τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Κύριοι συνάδελφοι, θητεύων ἀπὸ τριακονταετίας εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ παρακολουθῶν τὸ καπνικὸν πρόβλημα, ἐσχημάτισα ἑδραίαν τὴν πεποίθησιν, ὅτι διὰ νὰ σταματήσῃ ἡ διαμάχη μεταξὺ καπνοπαραγωγῶν τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καὶ τῶν καπνοβιομηχάνων, εἶναι καιρὸς νὰ παρέμβῃ τὸ Κράτος. Νὰ παρέμβῃ τὸ Κράτος, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον αὐτὸ διαθέτει τὰ κεφάλαια διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν καπνῶν. Καὶ θὰ εἶναι δυνατόν, διὰ τῆς παρεμβάσεως τοῦ Κράτους, διὰ τῆς ἐθνικοποιήσεως τῶν καπνῶν τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, νὰ δώσωμεν εἰς τὸν Ὀργανισμὸν αὐτόν, καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἀγορῶν, ἐργασίαν συνεχῆ, καθ’ ὅλον τὸ ἔτος. Διότι, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ θὰ καταγίνεται εἰς τὸ νὰ ἀγοράζῃ τὰ καπνὰ τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καί, ἀφ’ ἑτέρου, θὰ παρακολουθῇ τὰς ἀγορὰς διὰ τὰ καπνὰ τῆς ἐξωτερικῆς καταναλώσεως. Νομίζω, ὅτι διὰ τῆς λήψεως αὐτῶν τῶν ριζικῶν μέτρων, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ προστατεύσωμεν τὸν παραγωγὸν ἀπὸ οἱανδήποτε πίεσιν καὶ νὰ ἑτοιμάσωμεν τὰ καπνὰ διὰ τὴν προσφοράν των εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ διάθεσις τῶν καπνῶν μας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἡ διεύρυνσις τῶν ἀγορῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ, εἶναι τὸ δεύτερον σκέλος τῆς ἐπερωτήσεως. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἐπρόσεξεν, ὅσον ἔπρεπε νὰ προσέξῃ, τὸ κεφάλαιον τῆς διευρύνσεως τῶν καπνῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὡς πρὸς τὰς ἀγορὰς τῆς Δύσεως καὶ τῆς Ἀμερικῆς, ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν μέχρι σήμερον ἔγιναν, βέβαια, ἀρκετὰ διαβήματα, ἀρκεταὶ ἐνέργειαι καὶ ἔχομεν καλὰ ἀποτελέσματα. Ἰδίως ἀπὸ τῆς ἐποχῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν διὰ τῆς προσωπικῆς μεταβάσεως εἰς τὴν Γερμανίαν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων καὶ Ἀρχηγοῦ μου, κ. Παπανδρέου, κατωρθώθη νὰ ἐπανακτήσωμεν τὴν Γερμανικὴν ἀγοράν, ἡ ὁποία προπολεμικῶς ἠγόραζε περὶ τὰ 20 ἑκατ. κιλῶν καπνοῦ. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ, δὲν μᾶς ἱκανοποιεῖ, δὲν μᾶς φθάνει οὔτε ἡ ἀγορὰ τῆς Εὐρώπης, οὔτε τῆς Ἀμερικῆς. Εἶναι ἀνάγκη, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, νὰ ἀποβλέψωμεν πρὸς Ἀνατολάς, πρὸς τὴν ἀγορὰν τῆς Ρωσίας καὶ Κίνας καὶ γενικώτερον τῆς Ἀνατολῆς. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ σᾶς βεβαιώσω καὶ ἐγὼ καὶ οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἔχομεν ἐπισκεφθῆ ἐσχάτως τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν ὅτι ὑπάρχει καλὴ διάθεσις ἀπορροφήσεως τῶν ἐθνικῶν μας προϊόντων, ἰδίως δὲ τοῦ καπνοῦ. Θὰ σᾶς ἀναφέρω χαρακτηριστικῶς μίαν συνομιλίαν, τὴν ὁποίαν εἴχομεν μὲ τὸν Πρόεδρον τοῦ Ἀνωτάτου Σοβιέτ, τὸν Στρατάρχην κ. Βοροσίλωφ. Μετὰ τὰς προσφωνήσεις τὰς συνήθεις καὶ τὰς ἀντιφωνήσεις ἦλθεν ὁ λόγος εἰς τὸ τὶ προϊόντα εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ διαθέσῃ εἰς τὴν Ρωσίαν. Μᾶς ἠρώτησεν ὁ κ. Βοροσίλωφ ὅταν τοῦ ἀπηντήσαμεν πρωτίστως ὅτι ἡ Ἑλλὰς διαθέτει μεγάλην ποσότητα καπνοῦ, μᾶς εἶπεν μὲ ἕνα χαριτωμένο χιοῦμορ: «Καπνά; Ἐγὼ δὲν καπνίζω, διότι θεωρῶ τὸν καπνὸν δηλητήριο καὶ τοὺς καπνιστὰς τοὺς θεωρῶ, — νὰ μὲ συγχωρῆτε — τρελλούς. Ἀλλὰ μὴ ἀνησυχῆτε ἀπὸ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Εἰς τὴν Ρωσίαν ὑπάρχουν πάρα πολλοὶ τρελλοί, οἱ ὁποῖοι καπνίζουν. Φέρετε τὰ καπνά σας, νὰ πάρωμεν ἡμεῖς τὰ ἰδικά σας προϊόντα καὶ σεῖς οἱ Ἕλληνες νὰ πάρετε ἰδικά μας προϊόντα, τῶν ὁποίων ἔχετε ἀνάγκην. Δὲν ἀποκρύπτω, ὅτι καὶ εἰς ἐμὲ καὶ εἰς τοὺς ἄλλους συναδέλφους ἐδημιουργήθη ἡ ἐντύπωσις, ὅτι αὐτὴ ἡ δήλωσις εἶχε καὶ κάποιαν δόσιν προπαγάνδας, δικαιολογημένης καὶ ὀρθῆς κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου. Ἀλλὰ ἤδη γενικώτερον αὐτὴ ἡ δήλωσις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Βοροσίλωφ, δεικνύει τὰς ἀγαθὰς διαθέσεις τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως περὶ προμηθείας Ἑλληνικῶν καπνῶν. Ἀπέναντι αὐτῶν τῶν διαθέσεων, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος μᾶς κάμει αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν τιμὴν νὰ μᾶς ἀκούῃ, τί ἔπραξεν μέχρι σήμερον; Νομίζω, ὅτι ἐπέρασε πολὺς καιρός, διὰ νὰ σταλῇ μία ἀντιπροσωπεία ἐξ ὑπαλλήλων καὶ κατόπιν ἐστάλη ὁ Ὑφυπουργὸς κ. Μάρτης, ὁ συμπαθὴς συνάδελφος, ὡς ἐπικεφαλῆς τῆς ἀντιπροσωπείας αὐτῆς. Κύριοι συνάδελφοι καὶ κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, νομίζω, ὅτι ὅταν θέλωμεν νὰ κατακτήσωμεν μίαν ἀγοράν, πρέπει νὰ στέλλωμεν τὰ πλέον ἔγκυρα πολιτικὰ πρόσωπα. Καὶ ὡς τοιοῦτος πρώτιστος εἶναι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας, διότι πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ποίαν σημασίαν ἀποδίδουν σήμερον κυρίως οἱ Σοβιετικοὶ Ὑπουργοί, ἡ Κυβέρνησις, εἰς τὰς ἀντιπροσωπείας αὐτάς. Εἰς τὴν Ρωσίαν ὁ Ὑφυπουργὸς εἶναι ὑπηρεσιακὸς εἰσηγητὴς πρὸς τὸν Ὑπουργόν, διὰ νὰ λάβῃ οὗτος σχετικὰς ἀποφάσεις ὁ ἴδιος, ἐκτὸς βεβαίως, ὅταν λάβῃ ἐντολὴν ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν δι’ ὡρισμένα θέματα. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει εἰς τὴν συνείδησιν τῶν Σοβιετικῶν Ἀρχηγῶν ὁ Ὑπουργὸς εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ὑπευθύνως καὶ πρωτοβούλως δύναται νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἐπὶ σοβαρῶν διαπραγματεύσεων. Δι’ αὐτὸ λέγω, ὅτι ὑπῆρξε σφάλμα, τὸ ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν Μόσχαν δὲν εὑρίσκεται ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, συμπαραστατούμενος, εἰ δυνατόν, ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, διὰ νὰ τονισθῇ εἰς τὴν Σοβιετικὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν τοποθέτησιν Ἑλληνικῶν καπνῶν εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, ἀλλὰ ἐνδιαφέρεται ἐπίσης νὰ λάβῃ ἀπὸ τὴν Ρωσίαν ὡρισμένα προϊόντα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα καὶ τὰ ὁποῖα ἔχει ἀνάγκην ἡ Χώρα μας.

§37Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν). Κύριοι συνάδελφοι, φυσικά, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν Ἀποστολὴ εἰς τὴν Μόσχαν, δὲν πρόκειται νὰ προβῶ εἰς οὐδεμίαν ἀνακοίνωσιν. Ἅμα ὑπογραφῇ ἡ σχετικὴ συμφωνία, θὰ προβῶ εἰς ἀνακοινώσεις. Θέλω μόνον νὰ σημειώσω τοῦτο τὸ γεγονός, ὅτι δὲν δύναται νὰ θεσπισθῇ ἡ ἀρχή, κατὰ τὴν ὁποίαν προκειμένης τῆς ὑπογραφῆς μιᾶς οἱασδήποτε ἐμπορικῆς ἢ καὶ οἰκονομικῆς συμφωνίας πρέπει νὰ μετακινῆται ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἢ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας. Διότι, ἐὰν ἀκολουθήσωμεν αὐτὴν τὴν ἀρχὴν καὶ ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν σχέσιν τῶν συναλλαγῶν, φέρ’ εἰπεῖν, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς Ἑλλάδος καὶ Δυτικῆς Γερμανίας ἀφ’ ἑτέρου, θὰ ἔπρεπε ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου κατὰ τὴν ἰδίαν ἀρχήν, νὰ εἶναι μονίμως ἐγκατεστημένοι εἰς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν, εἰς τὴν Γαλλίαν ἢ εἰς ἄλλας χώρας. Δὲ νομίζω, κύριε συνάδελφε, λοιπόν, ὅτι ἔχετε δίκαιον. Ἡ Κυβέρνησις ἐξετίμησε καὶ ἐστάθμισεν ὀρθῶς, ὅτι ἔπρεπε νὰ πάῃ ὁ Ὑφυπουργὸς Ἐμπορίου καὶ ἐπῆγε εἰς τὴν Ρωσίαν. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι τὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶναι ἱκανοποιητικά. Ἐγὼ ὁ ἴδιος, ἐὰν τὰ ἀποτελέσματα εἶναι ἱκανοποιητικά, θὰ τὰ ἐξάρω. Ἡ Ἑλλὰς ἔκαμεν ὅ,τι ἠμποροῦσε, διὰ νὰ διατηρήσῃ εἰς τὸ θέμα τῶν ἐμπορικῶν καὶ οἰκονομικῶν της σχέσεων, πραγματικὴν οὐδετερότητα. Ὀφείλω, μάλιστα, νὰ εἴπω πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι ἐὰν ὑπάρχουν χῶραι, αἱ ὁποῖαι κατά τινα τρόπον ἐμμέσως ἀπὸ τὴν ἀσκουμένην πολιτικὴν εὐνοοῦνται ἀπὸ ἀπόψεως ἐμπορικῆς, εἶναι αἱ χῶραι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν ἐλευθέραν οἰκονομίαν καὶ τοῦτο, διότι μὲ τὰς χώρας αὐτὰς ἐπιτρέπεται νὰ γίνουν καὶ γίνονται ὡρισμένου τύπου ἀνταλλαγαί, βάσει τῶν ὁποίων ἐμμέσως γίνεται καὶ κάποια πιστοδότησις τῶν ἐκεῖθεν εἰσαγωγῶν, ἐνῷ, ἀντιστοίχως πιστοδότησις τῶν ἀπὸ τὴν Δύσιν εἰσαγωγῶν δὲν γίνεται, ἢ γίνεται εἰς περισσότερον περιωρισμένην κλίμακα. Πρέπει, λοιπόν, νὰ δεχθῆτε, ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐὰν δὲν λάβετε αὐτὴν ὑπ’ ὄψιν τὴν διάκρισιν, τὴν ὁποίαν σᾶς εἶπον, αἱ ἐμπορικαὶ ἀγοραὶ κινοῦνται βάσει κριτηρίων ἀπολύτως ἀντικειμενικῶν. Ἔχομεν ἀπολύτως σχεδὸν ἐλευθερίαν τῶν εἰσαγωγῶν. Κριτὴς εἶναι καὶ εἰς τὰς δύο περιπτώσεις αἱ διεθνεῖς τιμαὶ καὶ ἡ ἐπίτευξις συμφωνίας μεταξὺ τῶν ἐνδιαφερομένων μερῶν. Κριτὴς εἶναι ἡ συναγωνιστικότης. Δὲν θέλω νὰ εἴπω ὅτι δὲν ὑπάρχει στάδιον ἐπεκτάσεως τῶν ἐμπορικῶν συναλλαγῶν τῆς Ἑλλάδος πρὸς πολλὰς κατευθύνσεις, ἀλλὰ πρέπει νὰ καταλάβῃ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς καὶ νομίζω καὶ ἡ Βουλή, ποία εἶναι ἡ σύνθεσις τῆς Ἑλληνικῆς Οἰκονομίας καὶ πρὸς ποίαν κατεύθυνσιν κατ’ ἀρχήν, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἔχωμεν προσανατολισμένην τὴν οἰκονομίαν.

§38ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ (τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Δηλαδή;

§39Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δηλαδή, θὰ ἐπαναλάβω ὡρισμένους ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους ἔχω εἴπει πλειστάκις: Δηλαδή, ἡ Ἑλλὰς εἶναι μία Χώρα, ἡ ὁποία στηρίζεται εἰς τὰς ἐξαγωγάς της καὶ εἰς τοὺς ἀδήλους πόρους. Ἐκ τῶν 216 ἑκατομ. δολλαρίων τῶν περυσινῶν π. χ. ἐξαγωγῶν 14 ἑκατομμύρια μόνον ἦσαν ἐξαγωγαὶ πρὸς χώρας Ἀνατολικάς. Καὶ δηλαδή, ἡ Ἑλλὰς εἶναι μία χώρα, ἡ ὁποία, ὡς γνωστόν, εἶναι ναυτιλιακή, τουριστικὴ καὶ μεταναστευτικὴ καὶ ἑπομένως στηρίζεται σχεδὸν ἐξ ἴσου καὶ ἐπὶ τῶν ἀδήλων της πόρων, διότι ἐκ τῶν ἀδήλων αὐτῆς πόρων εἰσεπράξαμεν 180 ἑκατομμύρια δολλάρια, ἀπὸ τὰ ὁποῖα 180 ἑκατομμύρια τὰ 179,2 ἑκατομμύρια δολλάρια προῆλθον ἀπὸ τὸν λεγόμενον δυτικὸν κόσμον. Ἑπομένως, δὲν εἶναι ζήτημα προτιμήσεως τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐμπνέωμεν ὡρισμένας παραλόγους ἐλπίδας, αἱ ὁποῖαι, κύριοι συνάδελφοι, θὰ διαψευσθοῦν, αἱ ὁποῖαι εἶναι παράλογοι. Ἡ Ἑλληνικὴ Οἰκονομία ἀνέκαθεν καὶ ἦτο καὶ εἶναι προσανατολισμένη, εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε ὄχι πρὸς τὴν Δύσιν. Αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι δὲν πρέπει πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν νὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὰς συναλλαγάς μας, ἀλλὰ σημαίνει ἀσφαλῶς ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ λέγωμεν ὅτι ὑπάρχει λύσις τοῦ Ἑλληνικοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος, δυναμένη νὰ ἔλθῃ ἐξ ἀνατολῶν. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔπραξεν ὅ,τι ἦτο δυνατὸν νὰ πράξῃ εἰς τὸν τομέα τῶν ἐμπορικῶν σχέσεων πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν, διότι οἱαδήποτε Κυβέρνησις, ἀνεξαρτήτως πολιτικῶν ἀποχρώσεων, ἐὰν δὲν ἔπραττεν, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἐπράξαμεν, θὰ ἦτο Κυβέρνησις μωρά. Διότι τὴν Κυβέρνησιν πρὸ παντὸς συμφέρει νὰ ἐπιτευχθῇ τὸ μέγιστον δυνατὸν εἰς τὸν τομέα τῶν ἐξαγωγῶν καὶ τὴν Κυβέρνησιν ἐνδιαφέρει νὰ ἐπιτευχθῇ τὸ μέγιστον δυνατὸν εἰς τὸν τομέα τῶν ἀδήλων πόρων καὶ τοῦτο ἐνδιαφέρει πᾶσαν Κυβέρνησιν, ὄχι μόνον τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν Νομίζω ὅτι ἐθίξατε ἕνα λίαν οὐσιῶδες θέμα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ λάβω θέσιν καὶ ἔλαβον θέσιν. Καὶ νομίζω ὅτι σκοπὸς τῆς διεξαγομένης συζητήσεως ἐδῶ δὲν εἶναι νὰ μονολογοῦν οἱ διάφοροι συνάδελφοι ἐπὶ τοῦ βήματος, ἀλλά, διότι ἀποδίδων σημασίαν εἰς ὅσα εἴπατε, ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου νὰ ἀπαντήσω καὶ σᾶς διέκοψα, ζητήσας τὴν ἄδειαν νὰ σᾶς διακόψω.

§40Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Μὲ καταργήσατε, κύριε Ὑπουργέ.

§41Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, νομίζω ὅτι ἔχω δικαίωμα νὰ τελειώσω τὴν σκέψιν μου, διότι δὲν ἐννοῶ νὰ παρεξηγηθῶ. Ἡ θέσις, κύριοι συνάδελφοι, τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως εἶναι σαφὴς ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ πεδίου. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, νὰ εἴμεθα προσανατολισμένοι καὶ εἴμεθα προσανατολισμένοι πρὸς τὴν Δύσιν. Αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι δὲν θὰ κάμωμεν ὅ,τι δήποτε διὰ νὰ ἀναπτύξωμεν συναλλαγὰς καὶ μετὰ τοῦ Ἀνατολικοῦ κόσμου. Κατεβλήθη καὶ θὰ καταβληθῇ πᾶσα προσπάθεια καὶ καλὴν θέλησιν ἐπεδείξαμεν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐδῶ ὑπάρχει πειραματικὴ τοῦ πράγματος ἀπόδειξις. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ εἴπητε ποῖος κανών, διέπει τὴν ἐμπορικὴν καὶ τὴν πιστωτικὴν πολιτικὴν τῆς Ἑλλάδος ὄχι μόνον κατὰ τὰ τελευταῖα πέντε ἔτη ἀλλὰ κατὰ τὰ τελευταῖα δέκα ἔτη, παρημπόδισε τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν τῶν σχέσεων μετὰ τῶν Ἀνατολικῶν χωρῶν. Ὑπάρχει τοιοῦτος κανών; Ἐὰν ὑπάρχῃ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ εἴπητε ποῖος εἶναι.

§42Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας μὲ μίαν διακοπὴν παρενέβαλε μίαν ὁλόκληρον ἀγόρευσιν, ἀφορῶσαν τὴν ὅλην ἐθνικὴν οἰκονομίαν ἢ μᾶλλον τὴν ὅλην ἐξαγωγικὴν πολιτικὴν τῆς Χώρας. Ἐγὼ δὲν ἰσχυρίσθην ὅτι πρέπει νὰ ἀλλάξωμεν προσανατολισμόν, ὅτι πρέπει νὰ ἀδιαφορήσωμεν διὰ τὴν ἀγορὰν τῆς Δύσεως καὶ τῆς Ἀμερικῆς καὶ τὴν εἰς αὐτὰς τοποθέτησιν τῶν προϊόντων μας, ὥστε νὰ δοθῇ ἀφορμὴ εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν νὰ κάμῃ ὅλην αὐτὴν τὴν ἀναδρομὴν τῶν σκέψεων διὰ τὴν ἐξαγωγικήν μας πολιτικήν. Ἐγώ, κύριε Ὑπουργέ τοῦ Ἐμπορίου, ὁμιλῶ περὶ καπνῶν καὶ περὶ τῆς ἀνάγκης νὰ αὐξήσωμεν τὴν παραγωγήν μας καὶ νὰ διαθέσωμεν τὴν παραγωγὴν αὐτήν. Διότι, ὑποθέτω, ὅτι δὲν λησμονεῖ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ὅτι εἴμεθα ἡ πλέον καθυστερημένη χώρα, ὅσον ἀφορᾷ καὶ τὰς παραγωγὰς τοῦ καπνοῦ καὶ τὰς ἐξαγωγὰς ἐν σχέσει πρὸς τοὺς γείτονάς μας. Γνωρίζει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ὅτι οἱ Τοῦρκοι, ἐν σχέσει πρὸς τὴν προπολεμικὴν των παραγωγήν, ἔχουν διπλασιάσει αὐτὴν καὶ ἔφθασαν τὸ 80%, ἐν σχέσει μὲ τὰς προπολεμικὰς ἐξαγωγάς. Ἡ Σερβία σήμερον ἔχει τριπλασίαν τὴν προπολεμικήν της καπνοπαραγωγὴν καὶ ἔχει διπλασιάσει τὰς ἐξαγωγάς της. Ἡ Ἑλλὰς δὲν ηὔξησε οὔτε μέχρι τὸ 40% τὴν προπολεμικήν της καπνοπαραγωγήν.

§43Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τί λέτε, κύριε συνάδελφε;

§44Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Μὴ παρασύρεσθε, κύριε Ὑπουργέ, ἀπὸ τὰ τελευταῖα δύο ἔτη. Πρέπει νὰ λάβετε τὸν μέσον ὅρον τῆς παραγωγῆς τῶν μεταπολεμικῶν ἐτῶν.

§45Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Λέγετε πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν πραγματικότητα.

§46Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ συγκριτικῶς ὅσον ἀφορᾷ τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς μας καὶ ἐν σχέσει μὲ τὴν προπολεμικὴν καπνοπαραγωγήν.

§47Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, σεῖς εἶναι δυνατὸν νὰ λέγετε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Ἐγὼ δὲν τὸ καταλαβαίνω. Ἡ μέση γενικὰ παραγωγὴ τοῦ 1936–1940 ἦτο 48.442 τόννοι. Ἡ περυσινὴ παραγωγὴ π. χ. ἦτο ἡ μεγαλυτέρα, ἦτο 78.000 τόννοι, ἡ προπερυσινή, ἡ ὁποία ἦτο ὁμαλή, ἦτο 52.000 τόννοι, ἡ ἀναμενομένη, ἡ ὁποία εἶναι ὁμαλή, εἶναι 60.000 τόννοι, ἡ δὲ ἀντιπροπερυσινὴ ἦτο 47.000 τόννοι. Τὸ γεγονὸς ὅτι κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ συμμοριτοπολέμου εἴχομεν μικροτέραν παραγωγήν, διότι δὲν ὑπῆρχε καλλιέργεια, εἶναι δυνατὸν νὰ χρησιμεύσῃ ὡς ἐπίκλησις τοῦ ὅτι καλλιεργοῦνται σήμερον ὀλιγώτερα καπνὰ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ ὅ,τι ἐκαλλιεργοῦντο προπολεμικά;

§48Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον, κύριε Ὑπουργέ, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἐγὼ δὲν εἶπον ὅτι ἡ αὔξησις τῆς παραγωγῆς δὲν εἶναι ἀνάλογος καὶ ἀνωτέρα πρὸς τὴν προπολεμικήν, Ἐγὼ ὡμίλησα περὶ τῆς αὐξήσεως ὄχι τῆς ἐφετεινῆς παραγωγῆς, ἐν σχέσει πρὸς τὴν προπολεμικήν, ἀλλὰ περὶ τῆς αὐξήσεως τῆς ἰδικῆς μας παραγωγῆς. Ἐν σχέσει πρὸς τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς τῶν γειτονικῶν χωρῶν. Διότι ἡ μὲν Τουρκία ἐδιπλασίασε τὰ καπνά της, ἡ Γιουγκοσλαβία τὰ ἐτριπλασίασε, ἡ Ἑλλὰς ηὔξησε τὴν παραγωγήν της μόλις μέχρι 40%. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι τὸ θέμα μου τόσον αὐτό, ὅσον εἶναι τοῦτο: Ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ αὐξήσωμεν τὴν παραγωγήν μας καὶ ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἐξαγάγωμεν αὐτὴν τὴν παραγωγήν. Ποῦ θὰ διαθέσωμεν αὐτὴν τὴν παραγωγήν; Θὰ μένωμεν προσανατολισμένοι πρὸς τὴν Δύσιν καὶ θὰ ἀδιαφορήσωμεν ἢ θὰ δείξωμεν περιωρισμένον ἐνδιαφέρον διὰ τὰς ἀγορὰς τῆς Ἀνατολῆς; Αὐτὸ εἶναι αὐτοκτονία, κύριε Ὑπουργέ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπέμεινε κατὰ τρόπον ἐνδεικτικὸν ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα προσανατολισμένοι πρὸς τὴν Δύσιν καὶ ὅτι εἶναι δυνατὸν ν’ ἀδιαφορήσωμεν διὰ τὴν δημιουργίαν τῶν νέων ἀγορῶν πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Δὲν νομίζω ὅτι ἡ πολιτικὴ γραμμὴ εἶναι ὀρθή. Νομίζω ὅτι ἡμεῖς πρέπει νὰ ἐκτιμήσωμεν τὰς ἀγορὰς ἀναλόγως τῆς ἀπορροφητικότητος τὴν ὁποίαν διαθέτουν αὐταὶ αἱ ἀγοραί. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ὁσηνδήποτε συμπάθειαν καὶ ἂν ἔχωμεν, καὶ ἔχομεν πρὸς τὰς Δυτ. χώρας καὶ κατ’ ἐξαίρεσιν πρὸς τὴν Ἀμερικήν, εἶναι γνωστὸν ὅτι εἶναι ἀνταγωνίστριαι, κυρίως ἡ Ἀμερική, πρὸς ἡμᾶς. Συνεπῶς θὰ διαθέσωμεν, καὶ διαθέτομεν, δυστυχῶς, περιωρισμένην ποσότητα, πρὸς τὴν Ἀμερικὴν καὶ πρὸς τὰς Εὐρωπαϊκὰς χώρας. Ἂν θέλωμεν νὰ αὐξήσωμεν τὴν παραγωγὴν καὶ νὰ ἔχωμεν ἐλπίδας διαθέσεως τῆς παραγωγῆς θέλομεν δὲν θέλομεν, κύριε Ὑπουργέ, θὰ προσανατολισθῶμεν ἀποφασιστικῶς καὶ πρὸς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, χωρὶς νὰ ἀφήσωμεν τὴν Δύσιν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἰδική μας πολιτικὴ γραμμή, αὐτὴ εἶναι ἡ γραμμὴ τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Ἐγὼ δὲν ὑπετίμησα τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὴν προσπάθειάν της διὰ τὴν διάθεσιν τῶν καπνῶν πρὸς Δυσμάς. Θὰ ἤμην τοὐλάχιστον ἀμελέτητος τοῦ καπνικοῦ θέματος, ἂν δὲν ἐγνώριζον ὅτι ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ αὐξήσωμεν καὶ νὰ διευρύνωμεν τὰς ἀγοράς μας πρὸς τὴν Δύσιν καὶ τὴν Ἀμερικήν. Ἀλλὰ εἶπον κάτι εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἤθελον νὰ εἶναι σύμφωνος καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὅτι δηλαδὴ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι καὶ εἶναι συμφέρον μας, ὅταν ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ ἀγαθὴ διάθεσις καὶ ἐκ μέρους τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως καὶ τῆς Κίνας, νὰ διαπραγματευθῶμεν εἰς ἕνα ἀνώτερον ἐπίπεδον τὰ θέματα αὐτά, ἀποστέλλοντες — καὶ δὲν θέλω νὰ θεωρηθῇ αὐτὸ ὡς μία αἰχμὴ διὰ τὸν συνάδελφον κ. Μάρτην — τοὺς Ὑπουργοὺς καὶ ὄχι τοὺς Ὑφυπουργοὺς ἐκεῖ. Δὲν θὰ ἐπηγαίνατε, κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν καὶ τὴν Μόσχαν διαρκῶς, μίαν φορὰν θὰ ἐπηγαίνατε καὶ θὰ ἐκαλλιεργούσατε τὸ ἔδαφος, ἐν σχέσει μὲ τὰς ἁρμοδιότητας τὰς ὁποίας ἔχετε καὶ θὰ ἐπιστρέφατε ἀπὸ τὴν Μόσχαν πολὺ εὐχαριστημένος. Ἄν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶσθε σεῖς εἰς τὴν Μόσχαν δὲν θὰ ἐλέγατε αὐτὰ τὰ ὁποῖα μᾶς εἴπατε, κύριε Ὑπουργέ. Νομίζω, λοιπόν, κύριοι συννάδελφοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔσφαλεν εἰς τὴν διαχείρισιν τῆς διευρύνσεως τῶν ἀγορῶν τοῦ καπνοῦ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Καὶ τώρα θὰ ἤθελον νὰ θίξω τὸ τρίτον σημεῖον τῆς ἐπερωτήσεώς μου, τὸ καπνεργατικόν. Δὲν θὰ μακρηγορήσω, κύριοι συνάδελφοι. Θέλω νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω μόνον τοῦτο: Ὅτι τὸ 1953 διεπράχθη ἕνα ἔγκλημα. Ἐπετάχθησαν εἰς τὸν δρόμον χιλιάδες καπνεργατῶν χωρὶς καμμίαν σοβαρὰν δικαιολογίαν. Τὸ γεγονὸς ὅτι ἔπρεπε νὰ μειώσωμεν τὸ κόστος τοῦ καπνοῦ δὲν τὸ ἠμφισβήτησε κανεὶς ποτέ, οὔτε αὐτοὶ οἱ καπνεργάται, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐδέχθησαν ἀπὸ τοῦ 1950, βαθμιαίως, εἴτε διὰ τῆς συνταξιοδοτήσεως, εἴτε διὰ τῆς ἐθελουσίας ἐξόδου, νὰ ἐξέλθουν τοῦ ἐπαγγέλματος καὶ νὰ παραμείνῃ τὸ ἐπάγγελμα αὐτὸ κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὰς γυναῖκας, διότι προσιδιάζει περισσότερον πρὸς τὴν φύσιν τῶν γυναικῶν ὡς χειροτεχνία. Ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχε αὐτὴ ἡ διάθεσις καὶ ἐκ μέρους αὐτῶν τῶν καπνεργατῶν ἀκόμη νομίζω ὅτι τὸ ληφθὲν μέτρον τῆς ἐκδιώξεως τῶν καπνεργατῶν ἀπὸ τὸ ἐπάγγελμά των, ὄχι μόνον ἄδικον ἦτο, ἀλλὰ καὶ ἄχρηστον, ἰδίως διὰ τὸ ἔτος ἐκεῖνο. Διότι τί συνέβη; Ὁ ἀξιότιμος, τότε, Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅταν, μετὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν διεκήρυξεν ὅτι ἀπὸ τῆς στιγμῆς κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνελάβομεν τὴν ἐξουσίαν, τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1952, ἐσκεπτόμεθα, εἴχομεν λάβει ἀπόφασιν, νὰ κάμωμεν τὴν ἀναπροσαρμογήν. Ἐν ὄψει αὐτῆς τῆς καταστάσεως, ἐν ὄψει δηλαδὴ τοῦ γεγονότος ὅτι θὰ ἐγένετο ἀναπροσαρμογὴ καὶ συνεπῶς τὰ καπνὰ τὰ ὁποῖα θὰ εὑρίσκοντο εἰς χεῖρας τοῦ καπνεμπορίου θὰ εἶχον ἕνα ὑπερτίμημα, ἐφ’ ὅσον τὸ ἐγνώριζεν αὐτὸ ἡ Κυβέρνησις, δὲν ὑπῆρχε καμμία ἀνάγκη νὰ ἀναστατώσῃ τὸν κόσμον τὸν καπνεργατικόν, διότι ἀπὸ τὸ ὑπερτίμημα αὐτὸ τὸ ἀξιόλογον περὶ τὰ 600 ἑκατ. δραχ., ἦτο δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθοῦν οἱ καπνεργάται, χωρὶς ποσῶς νὰ δυσχερανθῇ ἡ ἐξαγωγὴ τῶν καπνῶν εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§49Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριε συνάδελφε, ἄν δὲν ἀπατῶμαι, μετείχετε τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ 1950, ὑπὸ τὸν μακαρίτην Λαμπριανίδην. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη κατέληξε εἰς σύστασιν ὑποχρεωτικῆς ἐξόδου τῶν καπνεργατῶν.

§50Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ὄχι ὑποχρεωτικῆς, ἀλλ’ ἑκουσίας ἐξόδου.

§51Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐπίσης ἡ προηγουμένη, ὑπὸ τὸν κ. Μπακάλμπασην, εἶχεν εἴπει νὰ χρησιμοποιηθοῦν 75% γυναῖκες καὶ 25% ἄνδρες διὰ τὴν καπνεργασίαν. Συνεπῶς ὅλα αὐτὰ ἐλέγοντο ἀνέκαθεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ τὰς Ἐπιτροπὰς καὶ ἐγένοντο τὸ 1953 διὰ τὴν προστασίαν τοῦ προϊόντος.

§52Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Αὐτὰ ἔγιναν;

§53Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὰ ἔγιναν.

§54Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ἔχετε ἕνα λάθος εἰς τοὺς συλλογισμούς σας. Ἐγὼ πρὸ ὀλίγου εἶπον ὅτι βαθμηδόν, εἴτε διὰ τῆς ἐθελουσίας ἐξόδου, εἴτε διὰ τῆς συνταξιοδοτήσεως, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξέλθουν οἱ περισσότεροι τῶν καπνεργατῶν καὶ νὰ μείνῃ ἡ ἐργασία αὐτὴ κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τὰς γυναῖκας. Συνεπῶς ἡ διακοπή σας, κύριε Ὑπουργέ, δὲν εἶχε καμμίαν θέσιν. Ὁ δεύτερος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον οἱ καπνεργάται ἐξεδιώχθησαν ἀπὸ τὴν ἐργασίαν των, ἦτο πολιτικός. Ἐλέχθη, δηλαδή, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, τότε, ὅτι αἱ καπναποθῆκαι καὶ τὰ σαλόνια ἐγέμισαν ἀπὸ τὰ Σοβιέτ, καὶ ὅτι ἔπρεπε νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν. Κύριοι συνάδελφοι, ἦτο ἐσκεμμένως ἀνακριβὴς ὁ ἰσχυρισμός. Δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ εἴπῃ ὅτι εἰς τὰς καπναποθήκας δὲν συνέβαινον πολλαὶ ἀταξίαι καὶ ἀνωμαλίαι, ἀλλὰ αὐταὶ προήρχοντο ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι οἱ καπνεργάται, σύμφωνα μὲ τοὺς Ἑλληνικοὺς νόμους, διεξεδίκουν τὰ δικαιώματά των. Δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ δὲν ἦτο δυνατόν, διότι ὑπῆρχον μερικοὶ ἐκ τῆς ἄκρας Ἀριστερᾶς καὶ ἔκαμαν ὡρισμένα ἐπεισόδια μέσα εἰς τὰ σαλόνια, αὐτὸ νὰ ἐκληφθῇ ὡς βασικὸς λόγος νὰ ἐκδιωχθοῦν συλλήβδην καὶ ἀθρόως ὅλοι οἱ καπνεργάται, χωρὶς νὰ ἐξασφαλισθῇ μία περαιτέρω ἐργασία. Διότι ἡ μικρὰ ἀποζημίωσις ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τοὺς νεωτέρους τῶν καπνεργατῶν, εἶναι γνωστόν, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ἔχει ἐξανεμισθῆ ἐντὸς τοῦ ἔτους, καὶ ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι καὶ σήμερον ἀκόμη εἶναι ἄνεργοι. Ἔπρεπε, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις, τότε, νὰ ἀκολουθήσῃ εἰς τὸ θέμα αὐτὸ μίαν στοργικὴν καὶ συστηματικὴν τακτικὴν διὰ νὰ ἐξέλθουν καὶ οἱ καπνεργάται, ἀλλὰ καὶ νὰ μὴ ἀναστατωθῇ μία ὁλόκληρος κοινωνία, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐδημιούργησε δράματα οἰκογενειακά, κυριολεκτικῶς, μέσα εἰς τὰς πόλεις αἱ ὁποῖαι συντηροῦνται ἀπὸ τὸν καπνόν. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ προχωρήσω εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ περισσότερον, διότι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιθυμῶ σήμερον νὰ τονίσω εἶναι ὅτι ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπανορθώσῃ πρὸ πολλοῦ τὰς ἀδικίας ἐκείνας αἱ ὁποῖαι διεπράχθησαν μὲ τὸν νόμον αὐτόν. Οὐδεὶς ζητεῖ νὰ ἐπαναφέρῃ τοὺς καπνεργάτας ὅλους εἰς τὴν ἐργασίαν των, διότι τοῦτο θὰ ἦτο ὑπόθεσις ἀναστάσεως νεκρῶν. Οὔτε ἐκεῖνοι, οὔτε ἡμεῖς ζητοῦμεν τοιοῦτον πρᾶγμα, ἀλλὰ τὰς ἀδικίας τοὐλάχιστον, αἱ ὁποῖαι διεπράχθησαν, ἔπρεπε νὰ τὰς ἐπανορθώσῃ. Ποῖαι εἶναι αὗται, ὑπάρχει μία περίεργος, ἂς εἴπω αὐτὴν τὴν λιτὴν ἔκφρασιν, διάταξις εἰς τὸν νόμον, ὅτι οἱ καπνεργάται, θὰ ἐργάζωνται ἐπὶ 6 ἡμέρας, θὰ ἔχουν μίαν συλλογικὴν σύμβασιν 6 ἡμερῶν καὶ τὴν 7ην ἡμέραν, θὰ ἀγωνιοῦν ἀντὶ νὰ ἀναπαύωνται, διερωτώμενοι, ἐὰν θὰ προσληφθοῦν εἰς τὴν ἐργασίαν καὶ τὴν ἑπομένην Δευτέραν. Ὅλοι οἱ ἐργαζόμενοι, ἐργαζόμεθα 6 ἡμέρας καὶ τὴν 7ην ἀναπαυόμεθα. Ὅλοι πλὴν τῶν καπνεργατῶν. Κατηργήσατε καὶ μίαν ἐκ Θεοῦ διάταξιν ἀναπαύσεως, κ. Ὑπουργέ, καὶ δὲν κατωρθώσατε αὐτὸ τὸ ἁπλοῦν πρᾶγμα ἐντὸς τῶν δέκα μηνῶν ποὺ ἐπέρασαν, σεῖς ὁ ὁποῖος διακρίνεσθε καὶ διὰ τὰ φιλεργατικὰ καὶ διὰ τὰ φιλανθρωπικά σας αἰσθήματα, αὐτὴν τὴν διάταξιν νὰ τὴν καταργήσητε. Δὲν τὸ κατωρθώσατε μέχρι σήμερον καὶ λυποῦμαι καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος παρὰ τὴν συμπάθειαν τὴν ὁποίαν ἔχω πάντοτε πρὸς τὸ πρόσωπόν σας νὰ σᾶς ἐπικρίνω δριμύτατα εἰς τὸ σημεῖον αὐτό.

§55Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριε συνάδελφε, χωρὶς νὰ συμμερίζωμαι τὴν ἄποψίν σας ὅτι ὁ νόμος 2348 περιέχει ἀδικίας, σᾶς πληροφορῶ ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἔχω καταθέσει........

§56Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Δὲν περιέχει ἀδικίας;

§57Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κατὰ τὴν ἀντίληψίν σας. Κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου ἀπεκατέστησεν ἕνα καθεστὼς εἰς τὴν καπνεργασίαν καὶ ἐρρύθμισε διὰ τὸ μέλλον τὸ θέμα τῶν σχέσεων ἐργασίας κατὰ ἕνα τρόπον, ὁ ὁποῖος τοὐλάχιστον ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων του, εἶναι ὑπὲρ τοῦ ἐθνικοῦ μας προϊόντος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ ἐκμετάλλευσις εἰς τὸ νομοσχέδιόν μου καὶ τὴν Ἐπιτροπὴν κατήργησα, ὅπως γνωρίζετε, καὶ ἔπαυσε πλέον νὰ συμμετέχῃ ἀστυνομικός, ἀλλὰ αἱ προσλήψεις ἐργατῶν γίνονται διὰ τῶν Γραφείων Εὑρέσεως Ἐργασίας καὶ ὁ περίφημος Κανονισμὸς μὲ τὰς ποινικὰς κυρώσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐφηρμόζοντο, διὰ τοῦτο λέγω ὅτι δὲν περιέχει ἀδικίας ὁ νόμος ἐκεῖνος, καταργεῖται καὶ ἐφαρμόζονται οἱ κοινοὶ ἐσωτερικοὶ Κανονισμοὶ καὶ ὅροι ἐργασίας. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν 6ήμερον ἐργασίαν, ἡ ὁποία θεωρητικῶς ἐμφανίζει ὑπὲρ τῆς ἀπόψεώς σας τὴν ὄψιν τοῦ δικαίου, γνωρίζετε ὅτι εἶναι ἡ ἀφορμὴ τῆς καθυστερήσεως τοῦ νομοσχεδίου, διότι ἤθελον νὰ συλλέξω στοιχεῖα, νὰ ἴδω ἐὰν πράγματι γίνονται ἀπολύσεις. Καὶ ἀπὸ τὰ Γραφεῖα Εὑρέσεως Ἐργασίας ἐπληροφορήθην ὅτι αἱ ἀπολύσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται εἶναι αἱ φυσιολογικαί, ὀφειλόμεναι εἰς παραπτώματα καὶ εἰς ἄλλους λόγους. Δὲν ὑπάρχουν ἀπολύσεις καπνεργατῶν λόγῳ τῆς 6μέρου ἐργασίας. Ἐάν, συνεπῶς, ἐφαρμόσωμεν εἰς τὴν καπνεργασίαν τοὺς κανόνας τοῦ νόμου 2112 θὰ ἔχωμεν ὡς ἀποτέλεσμα, τὸ ἐποχιακὸν αὐτὸ ἐπάγγελμα νὰ ἔχῃ μίαν προνομιακὴν μεταχείρισιν ἔναντι τῶν λοιπῶν ἐργατῶν. Διότι ὅπως γνωρίζετε καὶ ὅπως ὅλοι οἱ συνάδελφοι τῶν καπνοπαραγωγικῶν περιφερειῶν ὑποστηρίζουν, εἶναι ἡ ὥρα τοῦ ἐπιδόματος καὶ πρέπει νὰ δώσωμεν ἐπιδόματα ὅπως ἐδώσαμεν καὶ πέρυσιν καὶ τώρα μελετῶ τὸ θέμα τῆς ἐπιδοτήσεως καὶ μάλιστα εὐρύτερον. Βλέπετε ὅτι λαμβάνομεν πρόνοιαν συνεχῶς διὰ τοὺς καπνεργάτας.

§58Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀναγνωρίζετε ὅτι αὐτὴ ἡ διάταξις τῆς συμβάσεως τῶν 6 ἡμερῶν εἶναι ἄδικος; Ναὶ ἢ ὄχι; Εἶναι ἀντίθετος πρὸς τὴν ὅλην Ἐργατικὴν νομοθεσίαν; Εἶναι μία ἐξαίρεσις ἄδικος; Εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ συμφωνήσητε....

§59Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Εἶναι ἐξαίρεσις, ἀλλὰ δὲν ἔχει συνεπείας διὰ τοὺς καπνεργάτας.

§60Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις ἀποτελεῖ στῖγμα κ. Ὑπουργέ, διὰ τὴν Ἑλληνικὴν Ἐργατικὴν νομοθεσίαν καὶ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ ἐπιμείνητε περισσότερον φέροντες ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀσταθῆ καὶ ἀβάσιμα. Διατὶ ἐπιμένετε; Νομίζω ὅτι ἐὰν βαθύτερα μελετήσητε τὸ θέμα θὰ μᾶς φέρετε τὸ νομοσχέδιόν σας, ἀφοῦ ἐπιφέρετε ὡρισμένας τροποποιήσεις διὰ νὰ εἴμεθα σύμφωνοι καὶ νὰ χαροῦμε καὶ ἡμεῖς καὶ οἱ καπνεργάται. Δὲν ἐπιτρέπεται ἐπὶ μίαν ἑβδομάδα νὰ ἔχουν μίαν σύμβασιν καὶ νὰ τρέμουν οἱ καπνεργάται ὅτι τὴν Δευτέραν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπολυθοῦν.

§61Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Διατὶ τρίμηνον, κ. συνάδελφε;

§62Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, πρέπει νὰ γνωρίζετε τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἐὰν δὲν γίνωνται ἀπολύσεις συχναὶ αὐτὸ ὑπαγορεύεται ἀπὸ τὸ συμφέρον τῶν ἐργοδοτῶν. Ἀλλὰ ἐὰν ἀφήσωμεν τὸν ἐργάτην εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ἐργοδότου τί θὰ γίνῃ; Δὲν ἐπιτρέπεται, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἀφήσωμεν ὄχι τὸν καπνεργάτην, τὸν οἱονδήποτε ἐργάτην εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ἐργοδότου. Ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὴν ἀρχὴν τῶν Συλλογικῶν Συμβάσεων, πρέπει νὰ τὰς σεβώμεθα καὶ νὰ τὰς ἐφαρμόζωμεν γενικῶς, πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν καὶ ὄχι νὰ κάμνωμεν ἐξαίρεσιν διὰ τοὺς καπνεργάτας.

§63Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὑποστηρίζετε ὅτι ἡ διάταξις ἀφήνει τὸν ἐργάτην εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ καπνεμπόρου; Σᾶς λέγω ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ χρόνια ποὺ ἐφηρμόζετο, δὲν ὑπῆρξαν παρὰ μόνον αἱ συνήθεις ἀπολύσεις.

§64Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Δὲν ἔχει σημασίαν αὐτό.

§65Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡ περίφημος ἀποζημίωσις εἶναι ἀσήμαντος. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἐφέτος ἐχρησιμοποιήθησαν 45.000 καὶ πλέον καπνεργάται, ἔναντι τῶν 25–30.000 τοῦ παρελθόντος ἔτους. Σημαίνει τοῦτο ὅτι καὶ ἂν τὸν ἀπέλυσεν εὗρεν ἀμέσως δουλειά.

§66Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Λυποῦμαι, διότι σεῖς ποὺ παρακολουθεῖτε τὴν ὑπόθεσιν, καὶ δὲν θέλετε νὰ πεισθῆτε ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι τελείως — πῶς νὰ τὴν χαρακτηρίσωμεν;— ἀπάνθρωπος. Ἀπὸ τὴν θεωρίαν προέρχεται ἡ πρᾶξις. Δίδετε εἰς τὸν καπνέμπορον τὸ δικαίωμα νὰ ἀπολύσῃ κάθε Δευτέραν τοὺς ἐργάτας ποὺ θέλει. Διατὶ δὲν τὸ ὑποστηρίζετε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ διὰ τοὺς ἄλλους ἐργάτας τῶν ἄλλων κατηγοριῶν;

§67Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριε συνάδελφε, ἡ ἀποζημίωσις τοῦ ἐργάτου διὰ τὸν μικρὸν αὐτὸν χρόνον εἶναι ἀσήμαντος. Τὸ θέμα εἶναι, ὅταν θὰ ἀπολυθῇ, εἰς τὸ τέλος τῆς καπνεργασίας, νὰ πάρῃ ἀποζημίωσιν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπιβαρύνει τὸ κόστος τοῦ προϊόντος.

§68Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θέλομεν ἰσοτιμίαν εἰς τὴν ἐργατικὴν πολιτικήν. Ὅπως ὅλοι οἱ ἐργαζόμενοι συνάπτουν μίαν Συλλογικὴν Σύμβασιν μέχρι τήξεως τῆς ἐργασίας των, τὸ ἴδιον πρέπει νὰ γίνεται καὶ διὰ τοὺς καπνεργάτας. Εἰς τὸ θέμα αὐτὸ διϊστάμεθα ἀπολύτως καὶ λυποῦμαι βαθύτατα.

§69Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ 6ήμερος σχέσις ἐργασίας εἶναι πιεστικὴ διὰ τοὺς καπνεργάτας. Ὅταν τὸ πρῶτον οἱ καπνέμποροι προσλαμβάνουν τοὺς καπνεργάτας κάθωνται ἐπάνω ἀπὸ τὸ κεφάλι τους καὶ τοὺς δοκιμάζουν εἰς τὴν ἀπόδοσιν τῆς ἐργασίας. Καὶ ἔτυχον περιπτώσεις νὰ ἀπολύσουν ἐργάτας ἐντὸς 6 ἡμερῶν καὶ ἦλθον καὶ ἔκαμον παράπονα. Αὐτὸ τὸ ἀποτέλεσμα ἔχει ἡ 6ήμερος σχέσις ἐργασίας. Ἡ καπνεργασία εἶναι δι’ ὡρισμένον χρόνον. Ὅταν προσλαμβάνῃ ἕνας καπνέμπορος καπνεργάτην, τὸν προσλαμβάνει διὰ τὰ καπνὰ τῆς ἐσοδείας ἐκείνης τῆς ὁποίας κάμνει τὴν κατεργασίαν. Ὅταν τελειώσῃ ἡ ἐσοδεία εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπολύσῃ τοὺς καπνεργάτας. Ἐπομένως, τοὺς προσλαμβάνει δι’ ὡρισμένον χρόνον. Ὅταν ἀπολυθοῦν, λοιπόν, οἱ προσλαμβανόμενοι διὰ τὸν ὡρισμένον χρόνον, ὁ νόμος 2112 δὲν προβλέπει ἀποζημίωσιν. Ἀπορῶ πῶς τὸ λέγετε αὐτό.

§70Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Τότε, κ. συνάδελφε, διατὶ ἐξανίστασθε καὶ διατὶ θέλετε νὰ λυθῇ ἓν τοιοῦτον θέμα, βάσει μιᾶς τοιαύτης ἐξαιρέσεως;

§71Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ἐξαίρεσις γίνεται σήμερον. Ἐφέτος εἰργάσθησαν 48.000 ἐργάται, ἕκαστος τῶν ὁποίων ἐπραγματοποίησεν 120 ἡμερομίσθια. Ὅταν, λοιπόν, ἐπιμένετε εἰς τὸ σήμερον, ἐνῷ ὑπάρχει βασικὸς ν. 2112, νομίζω ὅτι ἀδικεῖτε τὴν ἐργατικὴν τάξιν.

§72Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν ἐνομοθέτησα ἐγὼ τὸ σήμερον, τὸ εὑρῆκα.

§73Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Τὸ συμπέρασμα εἶναι ὅτι ἐπιμένετε νὰ διατηρήσητε τὴν σήμερον σύμβασιν.

§74Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐπιμένω ὡς Ὑπουργὸς Ἐργασίας. Ὄχι θεωρητικῶς.

§75Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Τὸ μέτρον αὐτό, κ. Ὑπουργέ, θὰ πρέπει νὰ καταργηθῇ, διότι ἐὰν ἡ Ἀσφάλεια ἔφυγεν ἀπὸ τὸ προσκήνιον, εὑρίσκεται εἰς τὸ παρασκήνιον. Εἶχον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταρτίσῃ τὴν ἁρμοδίαν Ἐπιτροπὴν προσλήψεων, ἀπὸ ἕνα δικαστικὸν τῆς πόλεως ποὺ γίνεται ἡ πρόσληψις καὶ δύο ἀνωτάτους ὑπαλλήλους. Μόνον οὕτω θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνεξαρτοποιηθῇ ἡ Ἐπιτροπὴ ἀπὸ τὴν Ἀσφάλειαν.

§76Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον, κύριε συνάδελφε, δὲν ἐψηφίσθη ἀκόμη. Τὸ μέτρον τοῦτο ἐφηρμόσθη κατόπιν προφορικῶν ὁδηγιῶν.

§77Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ σήμερον, καταρτίζεται ἀπὸ τὸν Ἐπόπτην Ἐργασίας, καὶ δύο κατωτέρους ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι δὲν κάμνουν τίποτε ἄνευ τῆς ἐπεμβάσεως τῆς Ἀσφαλείας.

§78Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Διατί, κ. Ὑπουργέ, δὲν δίδετε τὸ δικαίωμα καπνεργασίας εἰς τοὺς ἐργάτας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν λάβει ἀποζημίωσιν; Νομίζω ὅτι ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐλευθερίας τῆς ἐργασίας σεῖς κατηργήσατε τὴν κατοχύρωσιν τῶν καπνεργατῶν. Μὲ τὸ νομοσχέδιον ποὺ θὰ καταθέσητε, δὲν προβλέπεται νὰ καταργήσητε τὸ μέτρον αὐτὸ τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς καπνεργασίας; Διότι ἡ ἀποζημίωσις ἐδόθη διὰ τὴν κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως τοῦ ἐπαγγέλματος καὶ ὄχι διὰ τὴν ἀπαγόρευσιν τοῦ λοιποῦ τῆς καπνεργασίας εἰς τοὺς ἀποζημιωθέντας. Εἴπατε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι οἱ καπνεργάται θὰ συνταξιοδοτηθῶσιν. Διατὶ ὅμως, κ. Ὑπουργέ, τοὺς ἔχετε ὡς παρίας εἰς τὸ Ι.Κ.Α. καὶ δὲν τοὺς ἐξομοιώνετε μὲ τοὺς ἄλλους συνταξιούχους τοῦ Ι.Κ.Α.; Νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι τὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται διὰ τὴν συνταξιοδότησιν τῶν καπνεργατῶν εἶναι ἕνα– δύο ἑκατομμύρια τὸν μῆνα, διὰ 10.000 συνταξιούχους. Διατί, κ. Ὑπουργέ, σήμερον προβαίνετε εἰς τὴν κατάργησιν τῶν 3%; Τὸ ποσὸν αὐτὸ θὰ ἠδύνατο ἄριστα νὰ διατεθῇ ὑπὲρ τῆς συνταξιοδοτήσεως αὐτῶν ἐπί τινα χρόνον. Μὴ παραπλανᾶσθε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἐὰν καταργηθῇ τὸ 3% ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ γίνωνται ἐξαγωγαὶ καπνοῦ εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Διατηρήσατε αὐτὸ τὸ 3% καὶ διαθέσατέ το ὑπὲρ τῆς συνταξιοδοτήσεως τῶν καπνεργατῶν, μέχρις ὅτου ἀνδρωθῇ οἰκονομικῶς τὸ Ι.Κ.Α.

§79Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἡ ἐξίσωσις ἐγένετο ντὲ φάκτο. Διὰ τοῦ νέου Ὀργανισμοῦ τοῦ Ι.Κ.Α. γίνεται πλήρης ἐξίσωσις πρὸς τοὺς ἄλλους συνταξιούχους. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς βοηθηματούχους, ἐλάβομεν ἓν μέτρον, διὰ τὸ ὁποῖον μᾶς συνεχάρητε. Ἠμποδίσαμεν τὴν ἐργασίαν τῶν ἐκ τῆς ὑπαίθρου ἐρχομένων προσκαίρως εἰς τὸ Κέντρον. Πέραν τούτου, ἀνεχόμεθα τὴν ἐργασίαν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον τὸ ἐφ’ ἅπαξ βοήθημα καὶ αὐτό, εἰς βάρος τῶν συναδέλφων των.

§80Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Νὰ καταργήσητε τὴν διάταξιν ἐκείνην, καθ’ ἣν ἀπαγορεύεται ἡ ἐργασία εἰς τοὺς ἐργάτας ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔλαβον τὴν ἐφ’ ἅπαξ ἀποζημίωσιν.

§81Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Τοῦτο θὰ ἦτο ἀντεργατικόν, δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔλαβον τὸ ἐφ’ ἅπαξ.

§82Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ἐφ’ ὅσον, κ. Ὑπουργέ, λέγετε ὅτι ἐξισοῦνται οἱ συνταξιοδοτούμενοι ὑπὸ τοῦ ΤΑΚ μὲ τοὺς συνταξιούχους τοῦ Ι.Κ.Α. πρὸς τίνα σκοπὸν εἰς τὸν νέον Ὀργανισμὸν λέγετε ὅτι τὸ ΙΚΑ ὑπεισέρχεται εἰς τὰ δικαιώματα καὶ τὰς ὑποχρεώσεις τοῦ εἰδικοῦ λογαριασμοῦ; Νομίζω ὅτι τὸ Ι. Κ.Α. θὰ χρησιμοποιήσῃ τὴν διάταξιν αὐτὴν διὰ νὰ κρατήσῃ τὰς συντάξεις τῶν καπνεργατῶν εἰς τὰ αὐτὰ ἐπίπεδα.

§83Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Πέραν αὐτῶν τῶν διατάξεων, νομίζω, κ. Ὑπουργέ, ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιόν σας θὰ πρέπει νὰ μελετήσητε καὶ τὸ ἑξῆς: Διὰ νὰ λείψουν τὰ ἐμπόδια τῶν καπνεμπόρων, πρὸς μεγαλυτέραν ἀπόδοσιν τῶν ἐργατῶν, θὰ πρέπει νὰ φροντίσητε νὰ εἰσάγητε διὰ τοῦ νομοσχεδίου σας τὸ σύστημα περὶ δεικτῶν ἀποδόσεως. Νομίζω ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιόν σας θὰ πρέπει νὰ περιλάβητε καὶ αὐτὴν τὴν διάταξιν. Κύριοι συνάδελφοι, τελειώνω, σᾶς ἐκούρασα πολύ, ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἔθιξα θέματα τὰ ὁποῖα εἶναι φλέγοντα διὰ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ καπνοῦ γενικώτερα καὶ διὰ τὰς τάξεις τὰς καπνοπαραγωγικὰς καὶ τῶν καπνεργατῶν. Ἐπρότεινα εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ αὐτὰ τὰ ριζοσπαστικὰ μέτρα, ὅσον ἀφορᾷ, ἰδίως τὴν παρέμβασιν. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις προέρχεται ἀπὸ ἕνα Κόμμα τὸ ὁποῖον λέγεται Ε.Ρ.Ε. Δίδεται ἡ εὐκαιρία καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὸ κόμμα τὸ ὁποῖον κυβερνᾷ, νὰ φανῇ τοὐλάχιστον μίαν φοράν, ριζοσπαστικὸν καὶ νὰ δικαιώσῃ τὸν τίτλον της.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαδημητρίου ἔχει τὸν λόγον.

§85Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ συζητουμένη ἐπερώτησις ἀφορᾷ τόσον τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ τοὺς καπνεργάτας, ὅσον γενικώτερον καὶ τὴν καπνικήν μας πολιτικήν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου εἶπεν ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα προσανατολισμένοι πρὸς τὴν Δύσιν καὶ ὁ κ. Νικολαΐδης ἀπήντησεν, ὅτι αὐτὸ εἶναι αὐτοκτονία. Καὶ βέβαια, κ. συνάδελφοι, εἶναι αὐτοκτονία, ὅσον ἀφορᾷ τοὐλάχιστον τὸν καπνόν. Οἱ Ἀμερικανοὶ κατώρθωσαν καὶ μᾶς ἐξετώπισαν ἀπὸ τὰς ἀγορὰς τῆς Δύσεως. Ἐπὶ παραδείγματι εἰς τὴν Φιλανδίαν ἔδωσαν ἰδικά τους καπνὰ ἐπὶ πιστώσει καὶ μὲ Φιλανδικὸν νόμισμα. Τὸ ἴδιον ἔπραξαν εἰς τὴν Ὁλλανδίαν, καὶ τὸ ἴδιον δύνανται νὰ πράξουν καὶ δι’ οἱανδήποτε ἄλλην χώραν τῆς Δύσεως, ἀγοράζοντες τὰ ἰδικά μας ἐκλεκτὰ καπνὰ καὶ μεταπωλοῦντες αὐτὰ εἰς ὑψηλοτέρας τιμάς. Ἀπομένουν ἑπομένως αἱ ἀγοραὶ τῆς Ἀνατολῆς.

§86Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, σᾶς ἀπέδειξε μὲ νούμερα ὅτι αἱ Ἑλληνικαὶ ἐξαγωγαὶ βασίζονται εἰς τὴν Δύσιν καὶ προσέθεσεν ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἀναπτύξῃ τὰς ἐξαγωγὰς πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν.

§87Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, εἶπεν ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα προσανατολισμένοι μὲ τὴν Δύσιν καὶ ἐγὼ ἀπαντῶν εἰς αὐτὸ λέγω ὅτι ὅσον ἀφορᾷ τὸν καπνὸν εἶναι καταστροφή. Ἡ Ἀμερικὴ δὲν φροντίζει διὰ τὰς ἀγορὰς τῆς Ἀνατολῆς καὶ καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ φροντίσῃ νὰ κατακτήσῃ τὰς ἀγορὰς αὐτάς, ὅπως ἔπραξε καὶ ἡ Τουρκία. Θὰ σᾶς ἀναφέρω ἐξαχθείσας ποσότητας κατὰ τὸ 1955–56 ὑπὸ τῆς Τουρκίας καὶ τῆς Ἑλλάδος. Ἀνατολικὴ Γερμανία: Ἑλλὰς ἐξαγωγὴ 891.000 κιλά, Τουρκία 6.500.000, Οὐγγαρία: Ἑλλὰς 1.045.000, Τουρκία 1.047.000, Τσεχοσλοβακία: Ἑλλὰς 115.633, Τουρκία 4.839.000.

§88Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Θὰ σᾶς δώσω μίαν ἐξήγησιν. Αἱ θῦραι εἶναι ἀνοικταὶ καὶ θὰ εἴμεθα εὐγνώμονες ἐὰν ἐπεξετείνοντο αἱ συναλλαγαί. Μέχρις ὥρας, παρὰ τὴν προσπάθειαν καὶ παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι αἱ θῦραι εἶναι ὀρθάνοικται, αἱ συναλλαγαὶ δὲν ἐπεταχύνθησαν. Δὲν εἶπον ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα προσανατολισμένοι πρὸς τὴν Δύσιν, εἶπον ὅτι φύσει εἴμεθα καὶ τὸ ἀπέδειξα στατιστικῶς αὐτό. Οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους ὁ κ. συνάδελφος, φέρ’ εἰπεῖν, ἀνέφερεν, ὡς πρὸς τὴν Τουρκίαν, εἶναι εὐεξήγητοι. Διατὶ εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν τῆς Τουρκίας ἔγιναν περισσότεραι ὄντως ἐξαγωγαὶ τουρκικῶν καπνῶν, πρὸς τὴν Τσεχοσλοβακίαν; Ἡ ἀπάντησις εἶναι εὐχερεστάτη: Ἡ Τουρκία εὑρίσκεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς μίαν σχετικῶς δυσχερῆ συναλλαγματικὴν θέσιν. Εὑρισκομένη εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ κάμῃ εἰσαγωγὰς πάσῃ ἢ μὲ μεγαλυτέραν θυσίαν ἀπὸ ὅσην θυσίαν χρειάζεται νὰ κάμῃ ἡ Ἑλλὰς αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ ἡ ἀνταλλαγή, ἡ ὁποία εἶναι ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους βαρυτέρους δυνατὴ διὰ τὴν Τουρκίαν δὲν εἶναι δυνατὴ ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς βαρυτέρους ὅρους διὰ τὴν Ἑλλάδα. Σεῖς, κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τῆς ἰδεολογικῆς παρατάξεως εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκετε, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξετε, ὅτι οἱ ἐμπορευόμενοι, οἱ ὁποῖοι τοποθετοῦν τὰ καπνά, αὐτοὶ εἶναι, οἱ ὁποῖοι τοποθετοῦν τὰ διάφορα προϊόντα ἐξωτερικῆς καταναλώσεως, δὲν θὰ κατηυθύνοντο, εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει πράγματι ἀπόλυτος ἐλευθερία καὶ πράγματι ἀπόλυτος πιστωτικὴ ἰσότης πρὸς μίαν ἀγορὰν ἡ ὁποία δὲν τοὺς συμφέρει; Διατὶ δὲν τὸ κάμουν;

§89Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§90Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐγώ, κ. συνάδελφοι, συμπεραίνω, ἁπλούστατα, ὅτι οἱ ὅροι τοῦ ἐμπορίου εἶναι εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐντελῶς ἀντικειμενικοί. Προτιμᾶται τὸ ἀγαθόν, τὸ ὁποῖον εἶναι καὶ ἀπὸ ἀπόψεως τιμῆς ἀσυναγώνιστον καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ποιότητος καλλίτερον. Καὶ αὐτὸ ὡς πρὸς τὰς εἰσαγωγάς. Ὡς πρὸς τὰς ἐξαγωγὰς καὶ ἐκεῖ ἡμεῖς κατακτοῦμεν τὴν θέσιν μας, διότι διατηροῦμεν τὰ ἰδικά μας προϊόντα εἰς ἐπίπεδα διεθνοῦς διαγωνισμοῦ. Κριτὴς τῶν καπνικῶν σχέσεων δὲν εἶναι ἡ Κυβέρνησις. Ἡ Κυβέρνησις ἐθέσπισε μερικοὺς κανόνας, οἱ ὁποῖοι οὐδεμίαν διάκρισιν δὲν κάμουν μεταξὺ Ἀνατολῆς καὶ Δύσεως. Οἱ ἴδιοι οἱ κανόνες ἰσχύουν. Ἴσχυσαν εἰς πλείστας περιπτώσεις εὐνοϊκότεροι κανόνες διά τινας χώρας τῆς Ἀνατολῆς. Ἡ Κυβέρνησις καὶ προσεπάθησεν καὶ προσπαθεῖ καὶ θὰ προσπαθήσῃ νὰ ἀναπτύξῃ τὰς σχέσεις μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον εἶναι ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ κάμωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἰσοζύγιον ἐξωτερικῶν πληρωμῶν καλυπτόμενον κατὰ 400 ἑκατομμ. ἀπὸ τὴν Δύσιν καὶ κατὰ 14 ἑκατομ. ἀπὸ τὴν Ἀνατολήν, χωρὶς νὰ λογαριάσωμεν τὰ οἱαδήποτε ἑκατομμύρια τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας καὶ νὰ μὴ λέγωμεν ὅτι ἡ οἰκονομία αὐτῆς τῆς χώρας εἶναι προσανατολισμένη πρὸς αὐτὴν τὴν πλευρὰν ἀπὸ τὴν ὁποίαν προέρχονται τὰ 400 ἑκατομμ. καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν πλευρὰν ποὺ προέρχονται τὰ 14 ἑκατομμύρια. Αὐτὰ καὶ μόνον εἶπον καὶ δι’ αὐτὸ ἀγωνιῶμεν τὰ 14 νὰ τὰ κάμωμεν 24–34–44. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύωμεν, ὅτι θὰ λησμονήσωμεν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἶναι χώρα, ἡ ὁποία στηρίζεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὰ 400 καὶ εἶναι χώρα, ἡ ὁποία στηρίζεται εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν, ἡ ὁποία εἶναι φέρ’ εἰπεῖν τῆς τάξεως τῶν 60. Τί συζητοῦμεν;

§91Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐπομένως, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι θεάρεστον νὰ ἴδωμεν τὰ καπνά μας εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς νὰ τὰ ἐξάγουν μὲ ἀνωτέρας τιμὰς καὶ ἡμεῖς νὰ μὴ φροντίζωμεν διὰ τὴν κατάκτησιν ἀγορῶν. Ὡμιλήσατε περὶ τοῦ καπνεμπορίου, ὅτι εἶναι ἐλεύθερον, ἀπαντῶ, ὅτι δὲν ὑπάρχει καπνεμπόριον ἀλλὰ καπνομεσῖται, καὶ ἄνευ κρατικῆς παρακολουθήσεως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατακτήσωμεν ἀγοράς. Γνωρίζετε πῶς γίνονται αἱ ἀγοραί; Οἱ καπνέμποροι λόγῳ τῆς ἐσοδείας, ἡ ὁποία ὑπάρχει ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἀγορὰς ἀπὸ τοὺς ἀγρότας πηγαίνουν εἰς τὴν Γερμανίαν ἢ Γαλλίαν, βλέπουν πόσον ἔχουν αἱ τιμαὶ τῶν μονοπωλίων καὶ λέγουν ὅτι ἡμεῖς προσφέρομεν λιγώτερα. Ἔρχονται κατόπιν ἐλεύθεροι εἰς τοὺς ἀγρότας καὶ σύμφωνα μὲ τὰς τιμὰς ποὺ ἔχουν πάρει, κανονίζουν τὰ κέρδη των, ἐκμεταλλεύονται τοὺς ἀγρότας καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνδιαφερθοῦν διὰ τὸ ἄνοιγμα τῶν ἀγορῶν, τὸ ὁποῖον ἄνοιγμα τῶν ἀγορῶν θὰ γίνῃ μόνον μὲ τὴν κρατικὴν καπνικὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία μέχρι στιγμῆς εἶναι ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων καὶ ὄχι ὑπὲρ τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ καπνεργατῶν.

§92Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ πιστεύω, ὅτι δὲν γνωρίζετε τὴν ἱστορίαν τοῦ λαοῦ αὐτοῦ ὁ ὁποῖος λέγεται Ἑλληνικός. Διότι ἕνα πρᾶγμα διακρίνει τοὺς Ἕλληνας: Τὸ δαιμόνιον Ἑλληνικὸ μυαλό. Ὅταν ἡμεῖς, ἐρχώμεθα ἐδῶ καὶ ὑποστηρίζομεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ καὶ λέγομεν ὅτι ὑπάρχουν Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι ἀσχολοῦνται μὲ τὸ καπνεμπόριον καὶ δὲν εἶναι ἔμποροι καταρρακώνουν τὸ μεγαλύτερον, τὸ κυριώτερον στοιχεῖον τὸ ὁποῖον ἔχομεν.

§93Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε συνάδελφε, οἱ ἀγρόται ἔχουν καταλάβει πότε εἶναι δυνατὸν τὸ καπνεμπόριον νὰ γίνῃ πράγματι καπνεμπόριον καὶ γνωρίζουν τί μέτρα πρέπει νὰ ληφθοῦν. Καὶ τὰ μέτρα αὐτὰ εἶναι μόνον ἡ κρατικὴ παρέμβασις. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ ζητοῦν νὰ καθορισθῇ ὁ χρόνος λήξεως τῶν ἀγορῶν καὶ νὰ παρεμβαίνουν κατόπιν αἱ Συνεταιριστικαὶ Ὀργανώσεις αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν τὰ ἀνάλογα κεφάλαια, καὶ τότε θὰ ἀναγκασθῇ τὸ καπνεμπόριον νὰ τρέξῃ νὰ ἀγοράσῃ καπνά, ὁπότε ἀγοράζοντας μὲ μεγαλυτέρας τιμὰς θὰ ἀναγκασθῇ νὰ προσπαθήσῃ διὰ τὴν κατάκτησιν νέων ἀγορῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§94Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, τότε διατὶ δὲν ἔρχονται αἱ χῶραι τῆς Ἀνατολῆς νὰ ἀγοράσουν καπνὰ εἰς τὰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς τῆς Δύσεως;

§95Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, ξέρετε γιατὶ δὲν ἔρχονται; Δὲν ἔρχονται διότι ἂν ἀγοράζωμεν καὶ ἡμεῖς βιομηχανικὰ προϊόντα ἀπὸ αὐτάς. Τὰ αἰτήματα τῶν καπνοπαραγωγῶν εἶναι σαφῆ. Ζητοῦν νὰ βελτιωθοῦν οἱ καλλιεργητικοὶ ὅροι καὶ ζητοῦν ἀκόμη νὰ καθορισθῇ ὁ χρόνος λήξεως τῶν ἀγορῶν, ὡς ἐπίσης καὶ τιμὰς ἀσφαλείας. Ὅπως γνωρίζετε, μόλις ἡ Κυβέρνησις πέρυσιν ἐξήγγειλεν ὅτι θὰ παρέμβῃ, οἱ καπνέμποροι, οἱ ὁποῖοι ἐπερίμεναν νὰ ρίξουν ἀκόμη περισσότερον τὰς τιμάς, ἔσπευσαν καὶ ἀγόρασαν 5.000.000 ὀκάδες καπνῶν, ἐνῷ μέχρι τῆς ἐξαγγελίας τῆς παρεμβάσεως δὲν εἶχον ἀγοράσει οὔτε 2.000.000 ὀκάδες. Ἐὰν οἱ καπνέμποροι μέχρι τοῦ χρόνου λήξεως τῶν ἀγορῶν δὲν ἀγοράζουν καπνά, τότε νὰ παρεμβαίνῃ τὸ Κράτος καὶ νὰ ἀγοράζῃ καπνά, ὁπότε οἱ καπνέμποροι θὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ σπεύσουν νὰ ἀγοράσουν διὰ νὰ κερδίσουν καὶ θὰ προσπαθήσουν νὰ κατακτήσουν νέας ἀγορὰς εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ὅσον ἀφορᾶ τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γίνουν ἀντικείμενον κρατικοῦ μονοπωλίου διότι, ὅπως ἠξεύρετε, αὐτὰ εἶναι εἰς τὰ χέρια 4 καπνοβιομηχάνων, οἱ ὁποῖοι καθορίζουν καὶ τὰ χωριὰ ποὺ θὰ πάῃ ἕκαστος νὰ ἀγοράσῃ καὶ ἐκμεταλλεύονται τοὺς καπνοπαραγωγούς.

§96Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Μήπως ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας ποῖα εἶναι τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, διότι ὡς Πρόεδρος τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς, ἀπετάθην εἰς τοὺς βιομηχάνους, εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, εἰς τοὺς καπνεμπόρους καὶ ἀπὸ κανένα μέχρι σήμερον δὲν ἠμπόρεσα νὰ πληροφορηθῶ ποῖα εἶναι τὰ χωρία ποὺ βγάζουν τὸν καπνὸν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως.

§97Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τὰ καπνὰ Μακεδονίας καὶ Θρᾴκης, εἶναι καπνὰ ἐξαγώγιμα. Τὰ καπνὰ Ἀγρινίου καὶ ἄλλων περιφερειῶν ἀγοράζονται εἰς τὸ σύνολον ἀπὸ τοὺς καπνοβιομηχάνους.

§98Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ὅταν λέγετε καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, θὰ ἐννοεῖτε τὰ καπνὰ ἀπὸ τὸν Ὄλυμπον καὶ κάτω.

§99Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ἡ μέχρι τοῦδε ἀσκηθεῖσα καπνικὴ πολιτική, ἦτο πολιτικὴ ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων. Ὅπως γνωρίζετε οἱ καπνέμποροι ὠφελήθησαν ἀπὸ τὴν ὑποτίμησιν τῆς δραχμῆς, ὠφελήθησαν ἀπὸ τὸ ἄνοιγμα τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος, ἀπὸ τὴν ἀνάκτησιν τῶν ἀγορῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἀπὸ τὴν περυσινὴν κρατικὴν παρέμβασιν, ἐπίσης δὲ καὶ ἀπὸ τὴν ἄνοδόν των εἰς τὴν Διεθνῆ ἀγοράν. Ὅπως γνωρίζετε, ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε πέρυσιν νὰ ἀσκήσῃ παρέμβασιν, ἡ ὁποία ἐγένετο μέσῳ τῶν καπνεμπόρων. Τὰ καπνὰ ποὺ ἠγόρασαν μὲ τὰ χρήματα τοῦ Δημοσίου τὰ ἐναποθήκευσαν εἰς τὰς ἀποθήκας των μὲ τὰ ἰδικά των καπνά. Μὲ τὸν τρόπον ποὺ ἔγινε ἡ παρέμβασις ἐκ μέρους τῶν καπνεμπόρων, τὸ Κράτος ἔβαλε τὸν λύκον νὰ φυλάξῃ τὰ πρόβατα. Οἱ κύριοι καπνέμποροι, παρουσίασαν τὰ καπνὰ πρώτης ποιότητος τοῦ Κράτους ὡς ἰδικά των καὶ τὰ δευτέρας καὶ τρίτης ποιότητος ἰδικά των καπνὰ ὡς Κρατικὰ καπνά. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα πρὸς προστασίαν τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου. Εἶναι ἐπίσης γνωστὸν ὅτι οἱ καπνέμποροι κερδίζουν τεράστια ποσά. Ἀπὸ τεῦχος τῆς ΣΕΚΕ διαπιστοῦται ὅτι αὕτη εἰς μίαν 8ετίαν 26πλασίασε τὰ κεφάλαιά της. Ἀπὸ αὐτὸ ἠμποροῦμεν νὰ καταλάβωμεν ποῖα εἶναι τὰ κέρδη τῶν καπνεμπόρων. Βάσει τῶν στοιχείων τῶν Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν, τὰ καπνὰ τοῦ 1955 τῆς Κεντρικῆς Μακεδονίας ἠγοράσθησαν μὲ μέσην τιμὴν 19.20 καὶ οἱ καπνέμποροι τὰ ἐπώλησαν πρὸς 1,40 δολλ. τὸ κιλό, ἤτοι ἀπεκόμισαν κέρδος 30 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν. Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ ὅτι οἱ ἀγρόται ὠφελήθησαν; Κάμνω μίαν σχετικὴν σύγκρισιν ἵνα καταφανῇ τὸ μέγεθος τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν καπνοπαραγωγῶν ὑπὸ τῶν καπνεμπόρων.

§100Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάνετε σύγκρισιν μὲ ὡρισμένα καπνὰ πολυτελείας. Ἡ τιμὴ τὴν ὁποίαν ἀνεφέρατε δὲν εἶναι ἀκριβής. Πέρυσι ἐπωλήθησαν αὐτὰ τὰ καπνὰ μυρωδᾶτα Ξάνθης 1,04 καὶ ἐφέτος ἐθεωρήθη ἀπὸ ὅλους τοὺς ἐμπειρογνώμονας ὅτι ἔπρεπε νὰ ὑποτιμήσωμεν τὴν ἐφετεινὴν ἐσοδείαν. Ἐπετεύχθη καὶ τιμὴ 1,12, ἀλλ’ ἀφορᾶ ὡρισμένας Γερμανικὰς ἐξαγωγάς, ἐνῷ ἄλλαι ἀγοραὶ ἐπέτυχον τιμὴν 1.09. Ἀναφέρω τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς κατὰ προσέγγισιν. Τὰς τιμὰς τὰς ἐφετεινὰς θὰ τὰς ἀνακοινώσω τὴν Τρίτην. Ἐπίσης αὐτονόητον εἶναι ὅτι ἂν ἕνας καπνέμπορος ἐπιτύχῃ κέρδη ὑπερβολικὰ θὰ φορολογηθῇ ἀναλόγως, διότι σήμερον ἰσχύει ὁ ἑνιαῖος φόρος.

§101Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Τὰ καπνά, κ. Ὑπουργέ, τὰ ὁποῖα ἐπωλήθησαν πρὸς 1,04 δὲν ἠγοράσθησαν μὲ 19 δραχμάς, διότι τότε θὰ ἦτο καλὴ ἡ τιμή.

§102Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τὰ μυρωδᾶτα Ξάνθης, ἐκυμάνθησαν ἐλαφρῶς ὑπὲρ τὰς 19 δραχμάς.

§103Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐφ’ ὅσον σύμφωνα μὲ τὴν δήλωσιν τῶν Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν ἠγοράσθησαν κατὰ μέσον ὅρον ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς πρὸς 19.20, ὁμιλῶ περὶ τῆς ἐσοδείας τοῦ 1955 καὶ ἐπέτυχον μέσην τιμὴν 1,40, δηλαδὴ ἐπέτυχον κέρδη 30 δραχμῶν τί μέτρα ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ μὴ ζημιωθοῦν οἱ παραγωγοὶ οἱ πωλήσαντες εἰς τόσον ἐξευτελιστικὰς τιμάς;

§104Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Ἡ ἀγορὰ ἐγένετο μὲ 24–26 δραχμάς.

§105Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορ. καὶ Βιομηχαν.). Ὄχι, πρόκειται διὰ τὰ καπνὰ τοῦ 1955, τῆς Δυτικῆς Μακεδονίας.

§106Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐρωτῶ, τί μέτρα ἔλαβε τὸ Κράτος διὰ νὰ προστατεύσῃ τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ποὺ ἔδωσαν τὰ καπνά των μὲ αὐτὰς τὰς τιμάς; Θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω καὶ τὸ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τῆς προηγουμένης Συνόδου, ὅταν οἱ συνάδελφοι διετράνωσαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου τὴν ἀθλιότητα εἰς τὴν ὁποίαν εἶχον βυθισθῆ οἱ καπνοπαραγωγοί, ἐξήγγειλεν ὅτι θὰ λάβῃ μέτρα προστασίας λίαν συντόμως. Καὶ ἤδη ἐφθάσαμεν ἀπὸ τοῦ Δεκεμβρίου εἰς ἐποχὴν ἀγορῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀντὶ μέτρων προστασίας λέγει ὅτι ἔχει καταθέσει νομοσχέδιον. Εἶχεν ὅλον τὸν ἀπαιτούμενον χρόνον νὰ ἐξαγγείλῃ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ προστατεύσουν τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ ἔπρεπε νὰ τὸ εἶχε πράξει.

§107Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Διαμαρτύρομαι, κ. Πρόεδρε, διότι γίνεται ἡ συζήτησις ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος ὅπως εἶναι τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων. Καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν παρίστανται μόνον δύο Ὑπουργοί.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρῶτον, κ. συνάδελφοι, δὲν ὑπάρχει κανένας καταναγκασμὸς καὶ δεύτερον ὁ ἔλεγχος ἀφορᾷ κυρίως τὴν Ἀντιπολίτευσιν καὶ θὰ ἔπρεπεν οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ εἶναι παρόντες.

§109Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Πρέπει, κ. Ὑπουργέ, νὰ ληφθοῦν τὰ ἑξῆς μέτρα: Πρῶτον νὰ καθορισθῇ χρόνος λήξεως τῶν ἀγορῶν καπνοῦ. Δεύτερον νὰ ὁρισθῇ τιμὴ ἀσφαλείας. Τρίτον νὰ χαραχθῇ πολιτικὴ ἀγορῶν. Τέταρτον νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ συνεταιριστικαὶ ὀργανώσεις. Πέμπτον νὰ συσταθῇ ὄργανον συγκεντρώσεως καὶ τέλος νὰ ληφθοῦν μέτρα διὰ τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Ἤδη εἰσέρχομαι εἰς τὸ θέμα τῶν καπνεργατῶν. Ὁ νόμος 2348 καὶ τὸ Ν. Δ. 2519 δὲν εἶναι μόνον ἀντεργατικὰ καὶ ἀντικοινωνικὰ νομοθετήματα, ἀλλὰ εἶναι καὶ νομοθετήματα ἀπάτης. Θὰ ἔπρεπε ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐργασίας, νὰ μελετήσῃ αὐτὰ τὰ νομοθετήματα διὰ νὰ ἴδῃ πόσες ἀδικίες περιέχουν ἰδιὰ νὰ μὴ ὑποστηρίζῃ ὅτι δὲν περιέχουν ἀδικίας. Ὁ νόμος 2348 καταργεῖ τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν καὶ καθορίζει ὅτι ἡ ἀσφάλισις περιέρχεται εἰς τὸ Ι.Κ.Α. Ἔρχεται ἀκολούθως τὸ Ν. Δ. 2519 καὶ λέγει, ὅτι ὅλα τὰ ἡμερομίσθια τῶν καπνεργατῶν ἐξαφανίζονται καὶ θὰ πρέπει ὁ καπνεργάτης, ποὺ εἶναι τώρα ἡλικίας 40 καὶ 50 ἐτῶν, νὰ δημιουργήσῃ νέας προϋποθέσεις, ὥστε νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν τὰ ἡμερομίσθια ποὺ εἶχεν ὡς καπνεργάτης. Πρόκειται περὶ ἀπάτης, διότι δὲν συνεχίζεται ἡ ἀσφάλισις εἰς τὸ Ι.Κ.Α., καθόσον μόνον ἂν ἀποκτήσουν τὰς προϋποθέσεις θὰ συνεχίσουν τὴν ἀσφάλισιν εἰς τὸ Ι.Κ.Α. Πῶς, ἑπομένως, ἰσχυρίζεται, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἀδικίαι; Δὲν εἶναι μόνον αὐταὶ αἱ ἀδικίαι τοῦ νόμου 2348. Εἶναι καὶ ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων. Καὶ κατέθεσε σχετικὸν ν)διον αἶρον ὡρισμένας ἀδικίας εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως, καὶ αὐτὸ τὸ ἔπραξεν κατόπιν συνεχῶν καὶ ἐπὶ ἔτη πιέσεων ὅλων τῶν ἀδικηθέντων καπνεργατῶν καὶ τῶν χιλιάδων θυμάτων τοῦ νόμου 2348 καὶ Ν. Δ. 2519, τὰ ὁποῖα δὲν ἔτυχον οὐδεμιᾶς ἀποζημιώσεως, παρὰ τὰς ρητὰς ὑποσχέσεις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Ἀλλὰ ποῖοι λόγοι τὸν ἠνάγκασαν νὰ μὴ τὸ προωθήσῃ διὰ νὰ ψηφισθῇ; Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ τὸ ἐπανέφερε πρὸ μηνὸς εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ καὶ πάλιν δὲν τὸ προώθησε, καὶ μόνον τὴν τελευταίαν ἡμέραν εἶπεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ὅτι τὸ ἀπέσυρε διὰ νὰ τὸ βελτιώσῃ ἡ Ἐπιτροπή. Ἐπιμένει, ὅμως, εἰς τὸ ὅτι ἡ ἑξαήμερος σχέσις ἐργασίας θὰ συνεχισθῇ. Τοῦτο εἶναι ἄδικος μεταχείρισις τῶν καπνεργατῶν, κατὰ παράβασιν παντὸς ἠθικοῦ κανόνος. Ἰσχυρίσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λαμβάνουν καὶ ἀποζημίωσιν καὶ ἐπίδομα ἀνεργίας, ἀλλὰ τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ δὲν εὐσταθεῖ, διότι τὸ ἐπάγγελμα τοῦ καπνεργάτου εἶναι ἐποχιακόν, καὶ φαίνεται ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀγνοεῖ ὅτι εἰς τὴν λῆξιν ἐργασίας ἐπὶ συμβάσεων ὡρισμένης διαρκείας δὲν χορηγεῖται ἡ ἀποζημίωσις τοῦ νόμου 2112. Ἐπιέσθη, ὅμως, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπὸ τοὺς καπνεμπόρους καὶ θέλει νὰ τοὺς ἀπαλλάξῃ ἀπὸ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταβάλλουν ἀποζημιώσεις ὁσάκις διαρκούσης τῆς καπνεργασίας προβαίνουν εἰς ἀπολύσεις ἐργατῶν. Δὲν εἶναι κοινωνικὴ πολιτικὴ αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως ἀλλὰ μέτρα καταδυναστεύσεως καὶ ἐξοντώσεως τῶν χιλιάδων καπνεργατῶν, πρὸς ὄφελος τῶν εὐνοουμένων τῆς καπνεμπόρων οἱ ὁποῖοι κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ὠργίασαν εἰς βάρος ἀγροτῶν καὶ ἐργατῶν καὶ ἐθησαύρισαν μὲ ἄνομα κέρδη. Μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπιχειρεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ βοηθήσῃ τοὺς καπνεμπόρους, διότι ἐὰν ἀπολύσῃ ἕνα καπνεργάτην μετὰ δύο μῆνας θὰ ὑποχρεοῦται νὰ καταβάλῃ εἰς αὐτὸν ἀποζημίωσιν 5 ἡμερῶν. Ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἀποζημίωσιν θέλει νὰ τὸν ἀποστερήσῃ εἰς τρόπον ὥστε οἱ καπνεργάται ὑπὸ τὴν ἀπειλὴν τῆς ἀμέσου ἀπολύσεως νὰ εἶναι πάντοτε εἰς τὴν καλὴν διάθεσιν τοῦ καπνοβιομηχάνου. Αὐτὴ εἶναι ἡ προστατευτικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τοῦ ἐργάτου.

§110Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Εἶπον τὴν ἄποψίν μου διὰ τὸ ἑξαήμερον, κύριοι συνάδελφοι. Περισσότερα περὶ αὐτοῦ θὰ εἴπω κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου. Ἐὰν δὲν ἔφερον τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρὸς συζήτησιν πρὸ τῶν ἑορτῶν, τὸ ἔκαμα ἀκριβῶς διὰ νὰ συγκεντρώσω στοιχεῖα διὰ τὴν περίπτωσιν ταύτην, τὰ ὁποῖα στοιχεῖα, σημειωθήτω, δὲν μὲ ἔπεισαν διὰ τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου, τὸ ὁποῖον ζητεῖτε. Δὲν δύνασθε συνεπῶς νὰ λέγετε ὅτι κάμνομεν πολιτικὴν ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων.

§111Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ὁ νόμος 2112, κ. Ὑπουργέ, εἶναι δυνατὸν νὰ προστατεύσῃ τοὺς καπνεργάτας εἰς τὸ ἑξῆς σημεῖον: Ὅταν ἕνας ἔμπορος ἔχῃ νὰ ἐπεξεργασθῇ 100.000 ὀκάδες, ἡ σύμβασις τῶν ἐργατῶν ποὺ θὰ προσέλθουν, θὰ λήξῃ μὲ τὸ πέρας τῆς ἐπεξεργασίας τοῦ καπνοῦ. Ὁ ἔμπορος δηλαδὴ δὲν θὰ δύναται νὰ ἀπολύσῃ εἰς τὸ μέσον τῆς ἐπεξεργασίας ἕνα ἐργάτην, χωρὶς νὰ ὑποστῇ τὰς συνεπείας τοῦ νόμου 2112.

§112Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Αὐτὸ τὸ ἐτόνισα κατὰ κόρον, κ. συνάδελφε, δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ τὸ ἐπαναλάβητε. Εἶπον, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἡ πολιτική σας εἶναι πολιτικὴ ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων καὶ πρὸς ἀπόδειξιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ μου τούτου σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς: Κατεθέσατε ἕνα νομοσχέδιον καὶ ἠθελήσατε μὲ αὐτὸ νὰ ἄρητε ὡρισμένας ἀδικίας. Λέγετε εἰς τὸ σχέδιον αὐτὸ ὅτι ὁ εἰδικὸς λογαριασμὸς περιέρχεται εἰς τὸ Ι.Κ.Α., τὸ ὁποῖον ἀναλαμβάνει τὰς ὑποχρεώσεις του. Ἐν συνεχείᾳ τὸ σοβαρὸν αὐτὸ θέμα, τὸ κληρώνετε μὲ ἄλλο νομοσχέδιον, ἀκριβῶς διὰ νὰ ἀπαλλάξητε τοὺς καπνεμπόρους τῆς εἰσφορᾶς τοῦ 3%. Εἶναι, λοιπόν, ἢ δὲν εἶναι πολιτικὴ ὑπὲρ τῶν καπνεμπόρων αὐτό; Περαιτέρω, κ. Ὑπουργέ, ὑπάρχουν καὶ ἐκεῖνοι οἱ ἀποζημιωθέντες εἰς τοὺς ὁποίους ἀπαγορεύεται νὰ ἐργασθοῦν. Ἐὰν ἕνας ἐργάτης ὑπηρέτει εἰς ἕνα σιδηροδρομικὸν δίκτυον καὶ ἀπελύετο ἀποζημιούμενος, θὰ ἠδύνατο νὰ ἐργασθῇ εἰς ἄλλο σιδηροδρομικὸν δίκτυον. Τοῦτο τὸ δικαίωμα τὸ στερεῖτε ἀπὸ τοὺς καπνεργάτας. Εἶναι δυνατὸν ὁ καπνεργάτης, ὁ ὁποῖος ἔζησε ἐπὶ τόσα ἔτη εἰς τὸ ἐπάγγελμα αὐτό, νὰ ἐργασθῇ εἰς ἄλλο ἐπάγγελμα; Δι’ ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα, κ. Ὑπουργέ, ἔχετε σωρείαν διαμαρτυριῶν καὶ ὑπομνημάτων καὶ σᾶς πληροφορῶ ὅτι ὁλόκληρος ἡ Μακεδονία εἶναι ἀνάστατος. Οἱ καπνεργάται κινητοποιοῦνται διὰ τὴν ἐπίλυσιν τῶν ζητημάτων αὐτῶν καὶ θὰ ἐξακολουθήσουν, κ. Ὑπουργέ, νὰ κινητοποιοῦνται ἐὰν δὲν ἄρητε τὰς προγενομένας εἰς αὐτοὺς ἀδικίας. Περαιτέρω, κ. Ὑπουργέ, θὰ πρέπει νὰ ἐπιλύσητε τὸ ζήτημα τῶν ἐπιδομάτων.

§113Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐπ’ αὐτοῦ εἶπον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐχορηγήσαμεν ἕνα ποσὸν καὶ ἤδη συγκεντρώνομεν στοιχεῖα διὰ νὰ ἴδωμεν ἐὰν θὰ δυνηθῶμεν νὰ χορηγήσωμεν τὸ ἐπίδομα αὐτὸ καὶ περαιτέρω.

§114Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Εἴπατε, κ. Ὑπουργέ, καὶ οἱ καπνεργάται ἔμειναν μὲ τὴν ἀντίληψιν αὐτὴν ὅτι ἡ ἐπιδότησις θὰ ἐπαναρχίσῃ ἀπὸ 1ης Φεβρουαρίου. Λυποῦμαι διότι διότι διαπιστώνω ὅτι οὐδεμία δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα ἐλήφθη ἀπόφασις. Περαιτέρω, κ. Ὑπουργέ, εἶναι καὶ ἄλλα μέτρα καὶ μάλιστα πολλά, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λάβετε διὰ τὴν προστασίαν τῶν καπνεργατῶν. Ἐνδεικτικῶς ἀναφέρω ὅτι πρέπει νὰ ὑποχρεώσετε τοὺς καπνεμπόρους νὰ κάμουν ἑστιατόρια διὰ νὰ μὴ τρώγουν οἱ καπνεργάται καὶ καπνεργάτριες τὶς τομάτες καὶ τὸ ψωμί τους εἰς τὰ πεζοδρόμια. Ὅλα αὐτὰ τὰ ζητήματα πρέπει, κ. Ὑπουργέ, νὰ τὰ ἀντιμετωπίσετε καὶ ἀκόμη θὰ πρέπει νὰ σταματήσουν πλέον αἱ ἐπιτροπαὶ νὰ τοποθετοῦν τοὺς καπνεργάτας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξαρτᾶται ἡ ἐργασία ἑνὸς ἀνθρώπου ἀπὸ τὴν διάθεσιν τῶν ὀργάνων ἀσφαλείας. Πλέον αὐτῶν θὰ πρέπει νὰ κάμετε ἕνα κανονισμόν. Σήμερον ὑπάρχει ἕνα καθεστὼς δουλείας, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐξακολουθήσῃ. Δὲν ἀρκεῖ ἡ κατάργησις τῶν ποινικῶν διατάξεων καὶ νὰ ἐξακολουθῇ ἰσχῦον τὸ διάταγμα, τὸ ὁποῖον ἐντρέπεταί τις νὰ τὸ ἀναγνώσῃ ἀκόμη. Θὰ πρέπει, κ. Ὑπουργέ, νὰ προλάβητε νὰ τὰ ρυθμίσητε αὐτὰ τὰ πράγματα, διότι ἄλλως θὰ ἀναγκασθῆτε νὰ τὰ ρυθμίσητε, διότι, κ. Ὑπουργέ, τὸ σημερινὸν καθεστὼς τῆς δουλείας δὲν ἠμπορεῖ νὰ διατηρηθῇ. (Χειροκροτήματα).

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑπεβλήθη πρότασις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν καὶ διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖται ἡ γενίκευσις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ καπνοῦ. Ἡ πρότασις εἶναι ὑποχρεωτικὴ καὶ κατόπιν τούτου ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ καπνοῦ γενικεύεται. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§116ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν, μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.10′ μ. μ.)