1956.12.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 20ὴ

ΤΡΙΤΗ 18 Δεκεμβρίου 1956

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.20′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Κλῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΚΛΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου» ἐπροτάθη τροπολογία περὶ ἀποκαταστάσεως τεσσάρων ἐκτάκτων ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἀπολυθέντων πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου 3070 τοῦ 1954. Καὶ ἐνῷ κατὰ τὴν ὁμιλίαν μου ἐτάχθην κατὰ τῆς τροπολογίας, εἰς τὰ πρακτικὰ ἀναγράφεται, ὅτι τὴν ὑπεστήριξα. Παρακαλῶ ὅπως γίνῃ ἡ σχετικὴ διόρθωσις.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κ. συνάδελφε, θὰ διορθωθοῦν τὰ πρακτικά, σύμφωνα μὲ τὰς παρατηρήσεις σας.

§5Κ. ΦΡΟΝΤΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἀνωτέρω νομοσχεδίου, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔκαμεν ἀποδεκτὰς τρεῖς τροπολογίας, καθὼς καὶ ἄλλας προταθείσας ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Εἰς τὸ ἀνατυπωθὲν ὅμως νομοσχέδιον περιλαμβάνεται μόνον ἡ μία τροπολογία.

§6Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἔγινε λάθος, διότι δὲν εἰσήλθομεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν καὶ ἔπρεπε τὸ νομοσχέδιον νὰ ἀνατυπωθῇ ἄνευ τροπολογιῶν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ ὀρθόν. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Ἀπασκίτης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§8Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ. κ. Π. Παπαληγούρας (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου, Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης) καὶ Χ. Θηβαῖος (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν.Δ. 3562)1956 «περὶ ὑπαγωγῆς Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν ὑπὸ τὴν διοίκησιν καὶ διαχείρισιν τῶν πιστωτῶν καὶ θέσεως αὐτῶν ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν». Ὁ κ. Γ. Ράλλης (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἐντάξεως τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἐλευθέρας Ζώνης καὶ Λιμένος Θεσσαλονίκης (Ε.Ζ.Λ.Θ.)». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ Ναυτικῆς Σχολῆς Πολέμου». 2) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 1931)38 «περὶ καταστάσεως Διόπων, Ναυτῶν καὶ Ναυτοπαίδων». 3) «Περὶ ἐξασφαλίσεως διαβαθμισμένων πληροφοριῶν Ν.Α.Τ.Ο.». 4) «Περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Ταμείου Ἀλληλοβοηθείας Ἀξιωματικῶν τοῦ Στρατοῦ (Τ.Α.Α.Σ.) ἰσχυουσῶν διατάξεων». 5) «Περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 54302)30)913708)3–9–55 καὶ 54302)34)913941 19.9.1955 διαταγῶν Γενικοῦ Ἐπιτελείου Στρατοῦ». 6) «Περὶ καθορισμοῦ τῶν ὀργανικῶν θέσεων τῶν μονίμων Ἀξιωματικῶν καὶ Ὑπαξιωματικῶν τῆς Βασ. Ἀεροπορίας». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Διεθνῆ Ἐπιτροπὴν Ἐγκληματολογικῆς Ἀστυνομίας». Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 3562)1956, περὶ ὑπαγωγῆς Ἀνωνύμων Ἑταιριῶν ὑπὸ τὴν Διοίκησιν καὶ Διαχείρισιν τῶν πιστωτῶν καὶ θέσεως αὐτῶν ὑπὸ εἰδικὴν ἐκκαθάρισιν». Ἡ ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φορολογίας μεταβιβάσεως μεταλλείων». Ἡ ἐπὶ τῶν Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν προτάσεων νόμων: 1) Περὶ καταργήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3560)56 Ν.Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως Ν. Δ. 1856)1956 καὶ τοῦ Νομοθ. Διατ)τος 3006)1954 ὡς καὶ περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 30 Ἰουλίου 1956 συμβάσεως περὶ ἀεροπορικῶν Συγκοινωνιῶν». 2) Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν.Δ. 3569) 56 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 1856)1951 καὶ τοῦ Ν. Δ. 46)1954 ὡς καὶ περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 30 Ἰουλίου 1956 συμβάσεως περὶ ἀεροπορικῶν συγκοινωνιῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Χριστόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ Συμβολαιογράφων καὶ Ὑποθηκοφυλάκων διατάξεων κ.λ.π.». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Τσακιρίδης, Ι. Λαυρεντίδης καὶ Π. Κηπουρὸς καταθέτουσιν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ συμβολαιογράφων καὶ ὑποθηκοφυλάκων διατάξεων κ.λ.π.». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Θανόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς Γραμματείας τῶν Δικαστηρίων καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Μήτρου, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μειώσεως δασμῶν ἐνίων εἰδῶν γενικῆς καταναλώσεως καὶ τροποποιήσεως δασμολογικῶν καὶ τελωνειακῶν τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Αὐγερινός, Κ. Χριστόπουλος καὶ Γ. Τρουλλινός, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Νικολαΐδης, Χ. Παπασταύρου, Γ. Μπακατσέλος, Ν. Μπακόπουλος καὶ Θ. Τσάτσος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ Ι.Κ.Α.» ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως». Ἀπαντήσεις Ὑπουργείων ἐπὶ ὑποβληθεισῶν ἐρωτήσεων ὑπὸ τῶν κ.κ. βουλευτῶν. 1) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθν. Ἀμύνης. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα. Ἔχομεν τὴν τιμὴν εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα, ἀφορῶσα τὸ ἱδρυθὲν Πρατήριον παρὰ τῷ Βασ. Ναυστάθμῳ Σαλαμῖνος, νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: α) Ἡ ἵδρυσις τοῦ Πρατηρίου εἶναι πλήρως σύμφωνος πρὸς τὸν νόμον, διότι τοῦτο προορίζεται ν’ ἀποτελέσῃ Παράρτημα τοῦ Προμηθευτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Β.Ν., ὅστις ἔχει ἱδρυθῆ διὰ Β. Δ. βάσει τοῦ Ν. Δ. 635)1948 «περὶ ὀργανώσεως Στρατιωτικῶν Πρατηρίων», μέχρι δὲ προωθήσεως τῶν σχετικῶν Διοικητικῶν Πράξεων ἐτέθη δοκιμαστικῶς ἐν λειτουργίᾳ πρὸς ἐξαγωγὴν συμπερασμάτων ἐκ τῆς πείρας ὡς πρὸς τὴν ὀργάνωσιν καὶ τὴν λειτουργίαν του. β) Σκοπὸς τῆς ἱδρύσεως τοῦ Πρατηρίου ἐντὸς τῆς περιοχῆς τοῦ Β.Ν.Σ. εἶναι ἡ ἐξασφάλισις τῆς καλυτέρας τροφοδοσίας τῶν πληρωμάτων τῶν Ναυτικῶν ὑπηρεσιῶν καὶ τῶν πλοίων, ὡς καὶ τοῦ ἰδιωτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Β.Ν.Σ., οἵτινες εἶναι καὶ αὐτοὶ τέκνα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐπιτυγχάνεται δὲ ἡ καλυτέρα ἐξυπηρέτησις διὰ τοῦ Πρατηρίου ἀναμφισβητήτως χάρις εἰς τὴν καλυτέραν ποιότητα, τὰς χαμηλοτέρας τιμὰς καὶ τὴν τήρησιν αὐστηρῶν κανόνων ὑγιεινῆς ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὰ διάφορα μικροκαταστήματα παρὰ τὸν Β.Ν.Σ. συνοικισμοῦ. γ) Ὡς πρὸς τοὺς καταστηματάρχας τῶν τελευταίων τούτων φρονοῦμεν ὅτι, οὗτοι οὐδένα λόγον ἔχουν νὰ παραπονοῦνται, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διότι δὲν εὐσταθεῖ ἡ ἀξίωσίς των περὶ μονοπωλιακῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Β.Ν.Σ. ὡς πελατῶν, ἀφ’ ἑτέρου δέ, διότι ὁ Α.Β.Ν. διὰ λόγους καθαρῶς ἀνθρωπιστικοὺς δὲν διέταξε οὔτε τὴν δίωξίν των οὔτε τὴν ἐκβολήν των ἐπὶ παραβάσει τῶν σχετικῶν ἀστυνομικῶν διατάξεων, ἀλλὰ μόνον περιωρίσθη εἰς ὑποδείξεις. δ) Ὡς πρὸς τὸ προσωπικὸν τὸ ἀσχολούμενον εἰς τὸ ἐν λόγῳ Πρατήριον καθίσταται γνωστόν, ὅτι τοῦτο δὲν προέρχεται οὔτε ἐκ τοῦ στρατιωτικοῦ προσωπικοῦ οὔτε ἐκ τοῦ ἡμερομισθίου τοιούτου τοῦ Β.Ν.Σ. καὶ συνεπῶς δὲν βαρύνει τὸ Δημόσιον οὐδένα ὀβολόν. Τὸ προσωπικὸν τοῦτο ἀμείβεται ἐκ τῶν κερδῶν τοῦ Πρατηρίου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης

ΔΗΜ. ΔΑΒΑΚΗΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Δ. Βρανοπούλου καὶ Δ. Παπαδημητρίου. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Δ. Βρανοπούλου καὶ Δ. Παπαδημητρίου, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: α) Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀναγνωρίζον καὶ τὰς ὑπηρεσιακὰς ἀνάγκας καὶ τὴν ἀνάγκην τακτοποιήσεως τῶν ἐκτάκτων αὐτοῦ ὑπαλλήλων, κατήρτισε ἀπὸ μακροῦ σχέδιον νόμου, δι’ οὗ αὐξάνονται κατὰ 900 περίπου αἱ θέσεις τῶν τακτικῶν (μονίμων) ὑπαλλήλων του. β) Δυστυχῶς καὶ παρὰ τὰ ἐπανειλημμένα διαβήματα, τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν δὲν παρέσχεν εἰσέτι τὴν σχετικὴν κατὰ νόμον ἔγκρισιν λόγῳ τῆς σημαντικῆς ἀπαιτουμένης δαπάνης. Σχετικὴ τυγχάνει ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τῆς ἀπὸ 15.5.56 σχετικῆς ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Παπασταύρου. γ) Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης δὲν ἔχει ἐγκαταλείψει τὸ θέμα, ἀλλὰ θὰ συνεχίσῃ τὰς ἐπ’ αὐτοῦ προσπαθείας του. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης

ΔΗΜ. ΔΑΒΑΚΗΣ

γ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Χλουβεράκη. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Χλουβεράκην, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: α) Αἱ ὑπάρχουσαι εἰς Ἅγιον Νικόλαον Κρήτης ἐγκαταστάσεις δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὴν Στρατιωτικὴν Ὑπηρεσίαν, ἀλλ’ εἰς τὴν Χωροφυλακήν, τὸ δὲ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν ἀπηύθυνεν ὑμῖν σχετικὴν ἀπάντησιν. β) Ἐγκατάστασις στρατιωτικῆς Μονάδος εἰς Ἅγιον Νικόλαον Κρήτης δὲν εἶναι σκόπιμον οὔτε δυνατὸν νὰ μελετηθῇ ὑπὸ τὸ πρῖσμα τῆς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τῆς πόλεως· παρομοίαν αἴτησιν ἔχουσιν ὑποβάλει πλεῖσται ὅσαι πόλεις καὶ κωμοπόλεις τῆς Ἑλλάδος. γ) Ἡ διάταξις σταθμεύσεως τῶν Μονάδων τοῦ Στρατοῦ ὑπαγορεύεται ἀπὸ διαφόρους ἀνάγκας (ἀσφαλείας καὶ ἀμύνης τῆς Χώρας, εὐκολιῶν ἐκπαιδεύσεως καὶ μεταφορῶν κ.λ.π.), οὐδεμία δὲ τοιαύτη ἀνάγκη ἐπιβάλλει τὴν ἐγκατάστασιν στρατιωτικῆς Μονάδος εἰς Ἅγιον Νικόλαον Κρήτης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης

Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

ΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Πινάτση. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὡς ἄνω ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Πινάτση ἐν σχέσει μὲ τὸν προγραμματισμὸν καὶ ἐκτέλεσιν τοῦ ἀρδευτικοῦ ἔργου Σιταγρῶν–Μεγαλοκάμπου ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι τὸ ἔργον τοῦτο δὲν συμπεριελήφθη εἰς τὸ πρόγραμμα συνεχιζομένων ἔργων τῆς ΥΠΕΜ τοῦ οἰκον. ἔτους 1957, ὡς μὴ περατωθείσης εἰσέτι τῆς τεχνικῆς μελέτης τοῦ ἔργου. Τὸ ὡς ἄνω πρόγραμμα διεβιβάσθη ἤδη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ διὰ τὴν ἔγκρισιν. Ἐφ’ ὅσον ἤθελεν ἐν τῷ μεταξὺ περατωθῇ καὶ ἐγκριθῇ ἡ τεχνικὴ μελέτη τοῦ ἔργου θὰ μεριμνήσωμεν διὰ τὴν ἔνταξιν καὶ τούτου εἰς τὸ πρόγραμμα νέων ἔργων τοῦ 1957. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΜΑΝΕΝΤΗΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Παπασταύρου. Κατόπιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7069)5646)9.10.56 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 93 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Παπασταύρου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἡ ἰσχύουσα Δασικὴ Νομοθεσία ἀπαγορεύει ὄχι μόνον τοὺς ἐμπρησμοὺς τῶν δασῶν καὶ δασικῶν ἐν γένει ἐκτάσεων, ἀλλὰ καὶ πᾶσαν πρᾶξιν καὶ ἐνέργειαν δυναμένην νὰ προκαλέσῃ πυρκαϊὰν δασῶν, καὶ προβλέπει τὴν ἐπιβολὴν αὐστηρῶν ποινικῶν αἱ διοικητικῶν κυρώσεων. Αἱ ἁρμόδιαι ὑπηρεσίαι, τῇ συνδρομῇ καὶ τοῦ στρατοῦ, τῆς Χωροφυλακῆς καὶ τῶν πολιτῶν λαμβάνουν ὅλα τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα προλήψεως καὶ καταστολῆς τῶν πυρκαϊῶν καὶ δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι, κατὰ τὰ τελευταῖα τοὐλάχιστον ἔτη, αἱ ἐκ τῶν πυρκαϊῶν καταστροφαὶ δασῶν ἔχουν περιορισθῇ αἰσθητῶς. Τὸ κακὸν ὅμως δὲν εἶναι δυνατὸν δυστυχῶς καὶ νὰ ἐκλείψῃ τελείως διότι καὶ οἱ παραβάται τοῦ νόμου εἴτε ἐκ προθέσεως εἴτε ἐξ ἀμελείας ἢ ἀδιαφορίας, δὲν λείπουν, ἀλλὰ καὶ αἱ κλιματολογικαὶ συνθῆκαι τῆς Χώρας μας εἶναι τοιαῦται ὥστε αἱ πυρκαϊαὶ κατὰ τὸ θέρος νὰ εἶναι ἀναπόφευκτοι. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ καταρτισθέντος ἐπταετοῦς προγράμματος ἀναπτύξεως τῆς δασοπονίας μας, ἐλπίζει νὰ ἐπιτύχῃ τὴν πρόληψιν τοῦ ἀναγκαίου προσωπικοῦ καὶ προμήθειαν τῶν ἀπαραιτήτων μέσων, ὥστε ν’ ἀντιμετωπίσῃ ἀποτελεσματικώτερον καὶ εἰς τὸ προσεχὲς μέλλον καὶ τὸ θέμα τῶν πυρκαϊῶν τῶν δασῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΜΑΝΕΝΤΗΣ

γ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8369)2649 καὶ 8524 ἀπὸ 20.11.56 ὑμετέρων ἐγγράφων, ἐν σχέσει πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 283 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἰακ. Διαμαντοπούλου, ἀναφερομένην εἰς παράπονα καὶ διαμαρτυρίας τῶν εἰς Κωπαΐδα ἀποκαθισταμένων ἀκτημόνων καλλιεργητῶν κατοίκων Παναγίας Θηβῶν καὶ 2) τὰς ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Παπασπύρου κατατεθείσας καὶ ἀνακοινωθείσας ἀναφορὰς τῶν δικαιωθέντων κλήρου ἐκ γαιῶν τῆς Κωπαΐδος ἀκτημόνων καλλιεργητῶν κατοίκων Ἁγίου Σπυρίδωνος, Βαγίων Ὀρχομενοῦ καὶ Παναγίας Βοιωτίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Τὰ εἰς τὴν ἀνωτέρω ἀναφορὰν διατυπούμενα παράπονα διὰ τὴν κατὰ τὴν διενεργουμένην ὁριστικὴν διανομὴν γαιῶν Κωπαΐδος ἀναλογικὴν κατὰ 23–24% περίπου μείωσιν τῶν ἐκ τῶν γαιῶν τῆς Κωπαΐδος κλήρων μόνον τῶν ἀποκατασταθέντων ἀκτημόνων καλλιεργητῶν, οὐχὶ δὲ καὶ τῶν τέως μισθωτῶν τῆς προκατόχου ἑταιρίας Λίμνης Κωπαΐδος, δὲν κρίνονται βάσιμα διὰ τοὺς κάτωθι λόγους: Ἡ ἀνωτέρω μείωσις, ἐπιβαλλομένη λόγῳ τῆς μὴ ἐπαρκείας τῶν ὑπὸ διάθεσιν γαιῶν Κωπαΐδος ὀρθῶς καὶ νομίμως, κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ Ν. Δ. 2643)53 «περὶ παραχωρήσεως πρὸς ἀποκατάστασιν καλλιεργητῶν τῶν γαιῶν τοῦ Κωπαϊδικοῦ πεδίου, ὡς καὶ τοῦ ἀπὸ 17.3.27 Ν. Δ. «περὶ τρόπου διανομῆς ἀγροκτημόνων κ.λ.π., ὡς τοῦτο ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως, θὰ βαρύνῃ μόνον τοὺς δικαιωθέντας ἀκτήμονας καλλιεργητὰς οὐχὶ δὲ καὶ τοὺς τέως μισθωτὰς τῆς προκατόχου ἑταιρίας Λίμνης Κωπαΐδος, καθ’ ὅσον οἱ τελευταῖοι οὗτοι ἀποκαθίστανται προνομιακῶς καὶ κατὰ πρῶτον λόγον, κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ ἀνωτέρω Ν. Δ. 2643)1953, εἰς τὸ ἥμισυ τοῦ συνόλου τῶν γαιῶν Κωπαΐδος. Πέραν τούτου δέ, ὡς κατὰ τὴν παρὰ τῆς ἁρμοδίας Βʹ Ε.Α. Λεβαδείας ἐκδίκασιν τοῦ κτήματος προέκυψε, διατίθεται ὑπὲρ τῶν κριθέντων ὡς δικαιούχων μισθωτῶν συνολικὴ ἔκτασις ὑπολειπομένη τοῦ ὑπὸ τοῦ νόμου προσδιορισθέντος δι’ αὐτοὺς ἡμίσεος τοῦ συνόλου τῶν γαιῶν Κωπαΐδος τὸ δὲ περίσσευμα προστίθεται εἰς τὴν μερίδα τῶν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν ὑπὲρ ὧν καὶ θέλει διενεργηθῆ κατὰ τὴν διενεργουμένην ὡς προδιελήφθη ὁριστικὴν διανομήν, εἰς τρόπον ὥστε, ἐν ὄψει πάντοτε τῆς παραγρ. 1 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Ν. Δ. 2643)53, δὲν προκύπτει περίπτωσις μειώσεως τοῦ κλήρου τῶν μισθωτῶν. Ἑτέρωθεν ὑπὸ τῆς διατάξεως τῆς παρ. 7 τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ Ν. Δ. 2643)53 παρέχεται εἰς τὴν οἰκείαν ἐπιτροπὴν διανομῶν ἡ εὐχέρεια ὅπως κατὰ τὴν ὁριστικὴν διανομὴν τῶν ὑπ’ ὄψιν γαιῶν χορηγῇ κατὰ προτίμησιν τὴν παραχωρουμένην εἰς τοὺς μισθωτὰς ἔκτασιν ἐκ τῶν παρ’ αὐτῶν ἀνέκαθεν ὑπὸ τὴν ἰδιότητά των ταύτην καλλιεργουμένων ἐκτάσεων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΜΑΝΕΝΤΗΣ

δ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Κουτσοπετάλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8728)4.12 ἐ. ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου ἐν σχέσει μὲ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 352 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Κουτσοπετάλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Πρὸς ταχυτέραν καὶ διὰ τὸν καλλίτερον τρόπον διεξαγωγὴν τοῦ ἔργου τῆς διαθέσεως τῶν γαιῶν τοῦ Κωπαϊδικοῦ Πεδίου ἐλήφθησαν παρὰ τῆς Διοικήσεως ὅλως ἐξαιρετικὰ καὶ εἰδικὰ μέτρα, χάρις εἰς τὰ ὁποῖα κατέστη ἤδη δυνατὸν νὰ ἀχθῇ εἰς αἴσιον πέρας τὸ τεράστιον τοῦτο ἔργον, διὰ τῆς παρὰ τῆς ἁρμοδίας Βʹ Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεων Λεβαδείας ἐκδόσεως καὶ δημοσιεύσεως καὶ τῶν ἀναθεωρητικῶν, τῶν πρωτοδίκων τοιούτων, ἀποφάσεών της, βάσει τῶν ὁποίων καὶ ἤρξατο ἤδη ἡ διενέργεια τῶν ὁριστικῶν διανομῶν τῶν διατεθεισῶν γαιῶν μεταξὺ τῶν δικαιωθέντων κλήρου, οὕτως ὥστε νὰ θεωρῆται βεβαία ἡ ἐντὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους ἐγκατάστασις τῶν δικαιούχων ἐπὶ τῶν κλήρων των καὶ παγίωσις τοῦ ἐν τῇ περιοχῇ ταύτῃ κτηματικοῦ καθεστῶτος. Αἱ ὡς ἄνω ἀποφάσεις τῆς ἁρμοδίας Βʹ Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεων εἶναι, νόμῳ, ὁριστικαὶ καὶ ἀμετάκλητοι, ὑποκείμεναι οὐχ’ ἧττον βάσει τῶν κειμένων διατάξεων εἰς ἀναπομπὴν πρὸς ἀναθεώρησιν ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν βασίμως συντρέχει πρὸς τοῦτο λόγος. Ἐπὶ ὑποβληθεισῶν καὶ ὑποβαλλομένων τοιούτων αἰτήσεων περὶ ἀναπομπῆς πρὸς ἀναθεώρησιν τῶν οἰκείων ἐκδικαστικῶν τοῦ ὑπ’ ὄψιν ἀγροκτήματος ἀποφάσεων τῆς ἀνωτέρω Ἐπιτροπῆς, ἁρμοδιότητα ὅπως ἀποφασίζῃ σχετικῶς, ἔχει ἤδη ὁ Νομάρχης Βοιωτίας κατόπιν τοῦ ἀπὸ 23 Νοεμβρίου 1956 νεαροῦ Διατάγματος «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Νομάρχου ἐπὶ θεμάτων τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας». (Φ.Ε.Κ. Αʹ 286). ΙΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Αὐγερινοῦ. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8814) 6.12.56 ὑμετέρου ἀναφορικῶς μὲ τὴν καταχωρηθεῖσαν ἐν τῷ παρ’ ὑμῖν βιβλίῳ ἐρωτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 358 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Ἠλείας κ. Ν. Αὐγερινοῦ σχετικῶς μὲ τὴν στέγασιν τῶν πολεμοπαθῶν Πύργου Ἠλείας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος τῶν πολεμοπαθῶν Πύργου Ἠλείας ἀνηγέρθη εἰς τὴν ἐν λόγῳ πόλιν Ἀστικὴ Πολυκατοικία ἐκ 4 διαμερισμάτων καὶ 8 καταστημάτων ἅτινα συντόμως θὰ διατεθοῦν εἰς δικαιούχους πολεμοπαθεῖς τοῦ Πύργου. Ἐν παραλλήλου εἰς τὸν προϋπολογισμὸν Δημοσίων Ἐπεγδύσεων 1957 ἀνεγράφη εἰδικὴ πίστωσις διὰ τὴν χορήγησιν στεγαστικῶν δανείων εἰς τοὺς πολεμοπαθεῖς Ν. Ἠλείας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ αὐτοῦ ὡς ἄνω κ. βουλευτοῦ. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8815) 6.12.1956 ὑμετέρου ἀναφορικῶς μὲ τὴν καταχωρηθεῖσαν ἐν τῷ παρ’ ὑμῖν βιβλίῳ ἐρωτήσεων ὑπ’ ἀριθ. 359 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Αὐγερινοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι ἐν σχέσει μὲ τὴν στέγασιν τῶν σεισμοπαθῶν Ν. Ἠλείας. Δοθέντος ὅτι ἡ ἄμεσος καὶ ταυτόχρονος στέγασις τῶν ἐκ θεομηνιῶν τῶν τελευταίων ἐτῶν πληγέντων εἶναι ἀδύνατος, ἀπεφασίσθη, ὅπως τὸ τεράστιον αὐτὸ θέμα ἀντιμετωπισθῇ τμηματικῶς καὶ ἐν τῷ μέτρῳ τῶν ἑκάστοτε οἰκονομικῶν δυνατοτήτων τοῦ Κράτους. Βάσει τῶν ἀνωτέρω, ἡ στέγασις τῶν πληγέντων τοῦ αὐτοῦ Νομοῦ θὰ πραγματοποιηθῇ τμηματικῶς, κατὰ τὴν ἀρχὴν τῆς στεγάσεως κατὰ πρῶτον λόγον τῶν βαρύτερον πληγέντων. Διὰ τὴν πιστὴν ἐφαρμογὴν τῆς ἀνωτέρω χαραχθείσης γραμμῆς, ἡ ἀνὰ οἰκισμὸν κατανομὴ τῶν ἑκάστοτε ἀνὰ Νομόν, διατιθεμένων πρὸς τοῦτο πιστώσεων, ἀνετέθη εἰς τὰς οἰκείας Νομαρχιακὰς Ἐπιτροπάς, αἵτινες ἀποτελοῦνται ἀπὸ τὸν Νομάρχην, τὸν Νομομηχανικὸν καὶ τὸν Προϊστάμενον τοῦ Κέντρου Κοιν. Προνοίας. Μέχρι τοῦδε διετέθη διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἐκ τῶν σεισμῶν πληγεισῶν κατοίκων Ν. Ἠλείας πίστωσις, δραχμῶν 11.900.000, ἥτις καὶ κατενεμήθη ὑπὸ τῆς οἰκείας Νομαρχιακῆς Ἐπιτροπῆς εἰς 40 οἰκισμοὺς διὰ δὲ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ἐπαγγελματικῆς στέγης εἰδικὴ πίστωσις 500.000 δραχμῶν. Ἐπὶ τούτοις γνωρίζομεν ὅτι καταβάλλονται προσπάθειαι διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῶν ἀπαιτουμένων συμπληρωματικῶν πιστώσεων διὰ τὴν συνέχισιν τῶν ἔργων στεγάσεως σεισμοπαθῶν κ.λ.π. Συνεπῶς, εὐθὺς ὡς τεθῶσιν εἰς τὴν διάθεσίν μας αἱ ζητηθεῖσαι ἤδη πιστώσεις, θὰ διατεθῇ ἀνάλογον ποσὸν καὶ διὰ τοὺς σεισμοπαθεῖς Νομοῦ Ἠλείας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

ΙΓ) Τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Θ. Λυμπερίδη καὶ Δ. Καρατζένη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8701)4.12.56 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτημα τῶν βουλευτῶν Θ. Λυμπερίδη καὶ Δ. Καρατζένη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν ὅτι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 10 τῆς ὑπ’ ἀριθ. 59)45 Συν. Πράξεως ἀφορᾷ ἅπαντας τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, ἐφ’ ὅσον δὲν παρετάθη ἡ ἰσχὺς αὐτῆς διὰ τοὺς διοικητικοὺς ὑπαλλήλους δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἐξαίρεσις διὰ τοὺς δικαστικοὺς τοιούτους. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Πίσπα. Ἔχομεν τὴν τιμήν, ἀπαντῶντες ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8689)1956 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Πίσπα, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Περιπτώσεις δηγμάτων ὑπὸ ποντικῶν, ἀνεφέρθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῶν Φυλακῶν Γυάρου μόνον ὑπὸ κομμουνιστῶν κρατουμένων. Μολονότι ἡ τοιαύτη ἀπὸ μιᾶς πλευρᾶς διατύπωσις παραπόνων περὶ δηγμάτων, ἡ προέλευσις τῶν ὁποίων δὲν δύναται νὰ προσδιορισθῇ, θὰ ἠδύνατο νὰ μὴ τύχῃ ἰδιαιτέρας προσοχῆς, ἐν τούτοις ἐλήφθησαν ταχέως μέτρα ἐξοντώσεως τῶν εἰς τὸν χῶρον τῶν Φυλακῶν τρωκτικῶν. Πρὸς τοῦτο μετέβη εἰς Γυάρον καὶ Ἐπιθεωρητὴς τῶν Φυλακῶν, ὅστις συνειργάσθη ἐπιτοπίως μετὰ τῶν ἁρμοδίων ὑγειονομικῶν ἀρχῶν. Περαιτέρω καὶ παρὰ τὸ ὅτι οὔτε ἡ αἰτία τῆς προελεύσεως εἶναι βεβαία, οὔτε ἡ ὕπαρξις λυσσόντων ποντικῶν εἰς τὴν νῆσον διεπιστώθη ὁπωσδήποτε, ἡ διεύθυνσις τῶν Φυλακῶν, προληπτικῶς καὶ διὰ νὰ ἀποκλείσῃ ἐνδεχόμενον κίνδυνον καὶ τὰς διαμαρτυρίας τῶν κρατουμένων, ἀντιμετωπίζει οἱανδήποτε προβαλλομένην περίπτωσιν δι’ ἀμέσου ἀντιλυσσικῆς θεραπείας ἐν Σύρῳ. Εἰς ἃς περιπτώσεις ἐπροτάθη ἁρμοδίως καὶ ἡ μεταγωγὴ κρατουμένων ὡς δηχθέντων, εἰς Ἀθήνας, διετάχθη καὶ ἐπραγματοποιήθη αὕτη ἀμέσως. Ἀνάγκη νὰ προστεθῇ ὅτι μία ἢ δύο περιπτώσεις δήγματος προεβλήθησαν ἀπὸ τοὺς ἀνανήψαντας κομμουνιστάς, οὐδεμία δὲ ἀπὸ τοὺς ἄλλους καταδίκους. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατάργησιν τῶν Φυλακῶν Γυάρου, τὸ Ὑπουργεῖον δὲν ἔχει στοιχεῖα ἐπιτρέποντα τὴν ἀντιμετώπισιν τοιούτου θέματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

ΙΔ) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Γαληνοῦ. Ἅμα τῇ λήψει σχετικοῦ τηλεγραφήματος τοῦ ἐν Καρακὰς Προξένου τῆς Ἑλλάδος, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν ἐνήργησε παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐσωτερικῶν ὅπερ διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 43117 ἐγγράφου του τῆς 5ης Νοεμβρίου 1956 ἐζήτησεν ἀπὸ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον νὰ ἐγκρίνῃ τὴν ἀποστολὴν 30.000 δολλαρίων πρὸς ἐπαναπατρισμὸν ἐκ Βενεζουέλας 100 ἀνέργων Ἑλλήνων μεταναστῶν. Τὸ ποσὸν τοῦτο ὅμως δὲν ἀπεστάλη διότι τὴν 10ην Νοεμβρίου 1956 ἔλαβε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν νεώτερον τηλεγράφημα τοῦ ἐν Καρακὰς Προξένου, ἀναφέρον ὅτι: «Κυβέρνησις Βενεζουέλας ἔδωσε βοήθειαν καὶ ἐργασίαν εἰς Ἕλληνας. Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη ἀποστολῆς χρημάτων». Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ

VI) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Πρίφτη καὶ Α. Λασκαρίδη: Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὡς ἄνω σημειούμενον ὑμέτερον ἔγγραφον δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 297) 1956 ἐρώτησις τῶν ἐν περιλήψει κ.κ. βουλευτῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Ἐκ τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 27 παράγρ. 1 καὶ 5 τοῦ ἀπὸ 19.12.1955 Βασ. Διατάγματος «περὶ κωδικοποιήσεως εἰς ἑνιαῖον κείμενον νόμου τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ τῶν προσόδων τῶν δήμων καὶ κοινοτήτων» καθ’ ἃς ἐπιβάλλεται ὑπὲρ Δήμου ἢ Κοινότητος φόρος ἐπὶ τοῦ ἐν τῇ περιφερείᾳ αὐτοῦ παραγομένου ἐλαίου, συνιστάμενος εἰς τὴν λῆψιν τῶν μετὰ τὴν συλλογὴν τοῦ ἐλαίου ὑπολειπομένων ταγαρελαίων, ἐφ’ ὅσον ταῦτα δὲν παραλαμβάνονται παρὰ τοῦ παραγωγοῦ τῶν ἐλαίων ......... ἐλαιοτριβεῖα μὴ διαθέτοντα ταγαρελαιοδεξαμενὰς δὲν ἐπιτρέπεται νὰ λειτουργοῦν ........» σαφῶς προκύπτει ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ φόρου δὲν εἶναι μόνον ταμιευτικός, ἀλλὰ ἀποβλέπει εἰς τὴν προστασίαν ἐλαιοπαραγωγῶν, ἀφοῦ τὸ ταγαρέλαιον ἀνήκει εἰς τοὺς δήμους καὶ κοινότητας, ἐφ’ ὅσον δὲν παραλαμβάνεται τοῦτο παρὰ τῶν παραγωγῶν τῶν ἐλαιῶν. Ἵνα ὅμως ἀποφεύγηται ἡ διαφυγὴ τοῦ ταγαρελαίου καὶ καθίσταται δυνατὴ ἡ ἀπόληψις τούτου ὑπὸ τοῦ δικαιούχου παραγωγοῦ ἢ τοῦ δήμου κ.λ.π. ἐκρίθη σκόπιμον ὅπως ὑποχρεωθοῦν οἱ ἰδιοκτῆται τῶν ἐλαιοτριβείων νὰ κατασκευάσουν δεξαμενὰς εἰς ἃς νὰ διοχετεύηται τὸ ταγαρέλαιον καὶ ἐκεῖθεν νὰ παραλαμβάνηται τοῦτο ὑπὸ τῶν δικαιούχων παραγωγῶν καὶ εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν δὲν παραλαμβάνεται ὑπὸ τούτων νὰ παραλαμβάνηται παρὰ τοῦ Δήμου ἢ τῆς Κοινότητος. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω προκύπτει ὅτι, ὑπὸ τῶν κειμένων διτάξεων ὅτι, εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἣν δὲν παραλαμβάνεται ὑπὸ τούτων τῶν παραγωγῶν καὶ τῶν ὀργανισμῶν τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν συντρέχει λόγος λήψεως καὶ νέων μέτρων διὰ τὴν φορολογίαν ταύτην. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Δεκεμβρίου 1956

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

§9Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δοθέντος ὅτι ἐπίκειται ἡ λῆξις τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, καὶ ἔχομεν οὐσιαστικῶς, πλὴν τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως, δύο ἡμέρας ἀκόμη συνεδρίασιν νομοθετικῆς ἐργασίας καὶ μίαν ἡμέραν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, θὰ ἦτο εὐκταῖον, ἐὰν θὰ ἦτο δυνατόν, νὰ διευκρινισθῇ ποῖα ἐκ τῶν νομοθετημάτων ἔχει πρόθεσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ συζητήσῃ καὶ εἰδικὰ ποῖα ἐκ τῶν νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα προηγοῦνται κατὰ τὸ Σύνταγμα ἀπὸ αὐτά, τὰ ὁποῖα ἐπανέφερε ἡ Ἀντιπολίτευσις. Ἐὰν θὰ μπορούσατε νὰ μᾶς ἐνημερώσητε.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνδέεται τὸ θέμα χθεσινῆς συνεδριάσεως. Κύριε Μητσοτάκη, ἐπὶ τοῦ θέματός σας ἀπαντῶ τὰ ἑξῆς: Ἡ Ἡμερησία Διάταξις ἡ αὐριανὴ ἔχει τό, δυνάμει ἀκριβῶς προτάσεως τοῦ Συντάγματος, περὶ κυρώσεως τῶν ἀεροπορικῶν συγκοινωνιῶν καὶ ἐπίσης τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης. Ἐπίσης, πάλιν κατὰ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Συντάγματος περὶ μετατροπῆς τῶν ποινῶν διὰ τὴν προσεχῆ Πέμπτην, θὰ ἔχωμεν ψηφοφορίαν διὰ τὴν δίωξιν ὡρισμένων βουλευτῶν καὶ ἄλλων τινῶν νομοσχεδίων τὰ ὁποῖα εἶναι ἐκκρεμῆ διὰ τὴν Ἐπιτροπήν. Αὐτὰ εἶναι τὰ σπουδαιότερα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔχωμεν. Δηλ. δι’ αὔριον θὰ ἔχωμεν, τὰς ἀεροπορικὰς συγκοινωνίας καὶ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, τὴν Πέμπτην εἶναι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου.

§11Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ.). Κύριοι βουλευταί, ἐλπίζω, νὰ εἶναι σύμφωνος εἰς τοῦτο καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις. Παρέστη ἀνάγκη ἐπειγούσης τροποποιήσεως δύο ἄρθρων τοῦ νόμου τοῦ ἀφορῶντος εἰς τὰς παγωμένας πιστώσεις. Ἐὰν ἡ Βουλὴ καὶ εἰδικώτερα ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν ἔχει ἀντίρρησιν, θὰ παρακαλέσω τὴν ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Ἐπιτροπὴν νὰ συνέλθῃ ἀπόψε διὰ νὰ μπορέσωμεν νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον νομίζω ὅτι εἶναι ἀσήμαντον ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου τὴν προσεχῆ Πέμπτην.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι περὶ παρατάσεως προθεσμίας.

§13Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπ.). Μάλιστα, περὶ παρατάσεως προθεσμίας διὰ ἕνα δίμηνον τὴν ὁποίαν εἰσηγοῦμαι καὶ εἶναι ἐπὶ πλέον καὶ κάτι ἄλλο: Ἐνθυμεῖσθε ὅτι τὸ Ν.Δ. ἐκεῖνο ἔδιδε ἐξουσιοδότησιν διὰ Β. Δ., νὰ ἐπεκταθῇ ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου περὶ παγωμένων πιστώσεων καὶ εἰς ὁμορρύθμους καὶ ἑτερορρύθμους ἑταιρίας καὶ ἀνέκυψε ὅμως ἕνα εἰδικὸ θέμα, τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν κρίσιν τῶν νομικῶν δὲν καλύπτεται ὑπὸ τῆς ἐξουσιοδοτήσεως. Τούτου ἕνεκεν, εἶναι ἀνάγκη ἡ Βουλὴ νὰ ψηφίσῃ μίαν διάταξιν, ἡ ὁποία νὰ εἶναι διάταξις νόμου, καὶ ὄχι διάταξις, ἡ ὁποία θὰ περιληφθῇ εἰς Διάταγμα, ἐκδιδόμενον κατ’ ἐξουσιοδότησιν νόμου. Ἐάν, λοιπόν, ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν ἔχῃ ἀντίρρησιν, θὰ παρεκάλουν νὰ συνέλθῃ ἀπόψε ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου, ἰδιὰ νὰ ἐγκρίνῃ αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου καὶ νὰ τὸ συζητήσωμεν τὴν προσεχῆ Πέμπτην.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ γίνῃ ὅ,τι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ, βάσει τοῦ Κανονισμοῦ. Αὐτὰ εἶναι τὰ νομοθετήματα. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, ἤθελα νὰ ἐρωτήσω καὶ τὴν Βουλήν, διότι πολλοὶ τῶν κυρίων συναδέλφων μὲ ἠρώτησαν, ὅσον ἀφορᾶ τὸ ζήτημα τῶν διακοπῶν. Τὴν Παρασκευὴν εἶναι ἡμέρα κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Εἶναι θέμα Ἀντιπολιτεύσεως. Ἐγὼ θὰ ἤθελα, ἐπειδὴ πολλοὶ τῶν κ. συναδέλφων θὰ ἤθελαν νὰ ἀναχωρήσουν τὴν Παρασκευήν, θὰ ἤθελα νὰ προτείνω, ὅπως τὸ Σῶμα συνέλθῃ τὴν 14ην Ἰανουαρίου καὶ κάμωμεν δύο ἡμέρας ἔλεγχον, 14ην καὶ 15ην, εἰς τρόπον ὥστε ἡ Παρασκευὴ αὐτή, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ἀπώλεια διὰ τὸν ἔλεγχον, προστεθῇ εὐθὺς ἅμα τῇ ἐνάρξει τῶν ἐργασιῶν. Δεκτόν;

§15ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφορᾶ τοὺς κ. συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι μένουν εἰς τὴν ἐπαρχίαν. Συνεπῶς, γίνεται δεκτόν.

§17Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μᾶς εἴχατε χθὲς ὑποσχεθῆ ὅτι θὰ ἐνδιαφερθῆτε διὰ τὴν ψήφισιν, πρὸ τῶν ἑορτῶν τῆς προτάσεως νόμου, τῆς ἀφορώσης τὴν ἀναθεώρησιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, πρόκειται περὶ προτάσεως νόμου, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ὥριμος. Εἰδοποίησα τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ κάμῃ τὰ καθ’ ἑαυτόν. Δὲν εἶναι ὥριμος, νομίζω, ἡ ὑπόθεσις. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, χρειάζεται προθεσμία. Παρακαλῶ, διαβάσατε τὸν Κανονισμόν.

§19Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὸν διάβασα, Κε Πρόεδρε.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ ἔκαμα μίαν σύστασιν. Δὲν ἔχω δικαίωμα νὰ τὸ ἐπιβάλω εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Ἐσωτερικῶν. Λαμβάνεται ἀπόφασις, ὅπως ἡ Βουλὴ διακόψῃ τὴν Πέμπτην τὸ ἑσπέρας, ἀντὶ τῆς Παρασκευῆς. Τὴν 14ην Ἰανουαρίου, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἡμέρα ἐλέγχου, θὰ κάμωμεν ἔλεγχον.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἀφορώσης τὴν δρομολόγησιν τοῦ φέρρυ–μπότ Ἰταλίας– Ἑλλάδος.

§21Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἡ τετάρτη φορὰ ποὺ ἔρχεται ἡ ἐρώτησίς μου, σχετικῶς μὲ τὸ φέρρυ– μπότ Ἰταλίας–Κερκύρας. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν εἶναι ἐνήμερος νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως αὐτῆς;

§22Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ (Ὑφυπ. Συγκοιν.). Ὅπως ξεύρετε, ἡ ἐρώτησις ἀπευθύνεται πρὸς τὴν Προεδρίαν τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας καί, κατὰ τρίτον λόγον, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν. Ἔχω νὰ σᾶς εἴπω ὅτι διεβιβάσαμεν τὴν ἀναφοράν σας πρὸς τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς καὶ ὅτι τὸ ὅλον θέμα εὑρίσκεται ἐν τῆ ἐξελίξει του. Ἔχω δὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ ληφθησομένη ἀπόφασις θὰ εἶναι, τουλάχιστον διὰ σᾶς προσωπικῶς, λίαν ἱκανοποιητική.

§23Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἡ τετάρτη, ἐπαναλαμβάνω, φορὰ ποὺ ἔρχεται ἡ συζήτησις ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Δυστυχῶς, καὶ τὰς τέσσαρας φοράς, ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς Δημ. Ἔργων δὲν μᾶς ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ ἐμφανισθῇ ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ νὰ ἀκούσῃ, τόσον τὰς ἐρωτήσεις, ὅσον καὶ τὰς συστάσεις καὶ παράπονα, τὰ ὁποῖα ἔχουν οἱ πολῖται καὶ τὰ διαβιβάζουν μέσω τῶν ἀντιπροσώπων των. Ἡ πληροφορία, τὴν ὁποίαν μοῦ ἔδωσεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑφυπουργὸς ἐπὶ τῶν Συγκοινωνιῶν, εἶναι πληροφορία ἁπλῆς μεταβιβάσεως τῆς σχετικῆς ἐρωτήσεως εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα, ἵνα ἀπαντήσουν σχετικῶς ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἔκαμε δὲ καὶ ἕναν ὑπαινιγμόν. Ὅτι τὸ θέμα τοῦ φέρρυ–μπότ, κατὰ τὰς ἀτομικὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔχει καὶ οὐχὶ τὰς θετικὰς καὶ τὰς ἁρμοδίας, ὅτι μπαίνει εἰς μίαν νέαν σειράν. Ἀλλ’ αὐτό, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἀπάντησις, ἱκανοποιοῦσα τὸ αἴτημα καὶ τὴν ἀναφοράν. Θὰ παρακαλέσω, θερμῶς, νὰ γίνῃ ἡ σχετικὴ σύστασις εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν Δημοσίων Ἔργων καὶ νὰ μᾶς κάμῃ τὴν τιμὴν νὰ ἔλθῃ εἰς τὸ Σῶμα, κάποτε, νὰ ἀκούσῃ τί ζητήματα εὑρίσκονται ὑπὸ συζήτησιν, νὰ μᾶς δώσῃ τὴν σχετικὴν ἀπάντησιν καὶ νὰ μὴ νομίζῃ ὁ κόσμος ὅτι μᾶς περιφρονεῖ, οὔτε καὶ ἡμεῖς ὅτι δὲν μᾶς κάμνει τὴν τιμὴν νὰ μᾶς ἀκούσῃ, τί θὰ εἴπωμεν.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ διακόψωμεν διὰ πέντε λεπτά;

§25ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις ἐπὶ πέντε λεπτά.

(Ὥρα 7.20′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 7.40′ μ. μ.)

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου, ἔχει τὸν λόγον.

§28Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ζήτημα τοῦ φέρρυ–μπότ μεταξὺ Ἰταλίας καὶ Ἑλλάδος, ὡς γνωστὸν ἐνδιαφέρει πολὺ τὴν Ἤπειρον. Ἀνεγνώσαμεν εἰς τὰς ἐφημερίδας πρὸ ἡμερῶν ὅτι ἐγένετο μία σύσκεψις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας διὰ τὸν καθορισμὸν τῆς νηολογήσεως, ἢ μᾶλλον τῆς δημοπρατήσεως καὶ νηολογήσεως ἑνὸς φέρρυ–μπότ μέσω Ἰταλίας πρὸς Κέρκυραν. Πέραν τῆς ἀνακοινώσεως αὐτῆς τίποτε ἄλλο δὲν ἔχει περιέλθει εἰς γνῶσιν τοῦ κοινοῦ καὶ ὡς εἶναι φυσικόν, ὁ Ἠπειρωτικὸς λαὸς ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρεται δι’ αὐτό, δικαίως ἀνησυχεῖ καὶ θέλει νὰ μάθῃ, ἐὰν ἡ δρομολόγησις τοῦ φέρρυ–μπὸτ θὰ γίνῃ μεταξὺ Ἰταλίας–Κερκύρας–Ἡγουμενίτσης ἢ θὰ δοθῇ ἀντίθετος πρὸς τὰ συμφέροντα τῆς Ἠπείρου λύσις ἡ ὁποία ὁδηγεῖ ἀπὸ τὴν Παλαιοκαστρίτσαν εἰς τὰς Πάτρας. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς πληροφορήσῃ ποία ἄποψις θὰ ἐπικρατήσῃ. Ἐὰν ἐπικρατήσῃ τὸ δρομολόγιον Ἰταλίας–Κερκύρας–Ἡγουμενίτσης καὶ ἐκεῖθεν μέσῳ Ἰωαννίνων, διὰ τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα, ἀπαιτεῖται ἡ ἀσφαλτόστρωσις τῆς ὁδοῦ Ἰωαννίνων–Ἡγουμενίτσης, ἡ ὁποία ἤρχισε πρὸ καιροῦ, ἀλλὰ αἱ ἐργασίαι ἐπιβραδύνονται. Πρέπει νὰ ἐπισπευσθῇ ἡ ἐπισκευὴ τῆς ἐν λόγῳ ὁδοῦ, διότι τὴν ἄνοιξιν, ἐὰν τεθῇ εἰς ἐφαρμογὴν ἡ ἐπικοινωνία μετὰ τῆς Ἰταλίας, θὰ εἶναι προβληματικὴ ἡ κυκλοφορία τῶν αὐτοκινήτων. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, νὰ μᾶς πληροφορήσητε, ποία εἶναι ἡ σκέψις τῆς Κυβερνήσεως, ποῦ θὰ κατευθύνεται ἡ πορεία τοῦ φέρρυ–μπότ καὶ ἐὰν σοβαρῶς ἀντιμετωπίζεται τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλτοστρώσεως τοῦ δρόμου αὐτοῦ διὰ νὰ συνδεθῇ ἡ δρομολόγησις τοῦ φέρρυ–μπότ μὲ τὴν Ἤπειρον, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἐπισπευσθῇ, διότι ἄλλως θὰ καταστῇ προβληματικὴ ἡ τουριστικὴ κίνησις.

§29Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Προεδρ. Κυβερν.). Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὴν τελευταίαν σύσκεψιν μετὰ τῶν ἀξιοτίμων κ. συναδέλφων, ὅλων τῶν ἐνδιαφερομένων περιοχῶν, τὸ ζήτημα τοῦ φέρρυ–μπότ εἶχε μίαν ἐξέλιξιν, τὴν ἑξῆς: Πρῶτον μέν, διεπιστώθη, ὅτι ἡ μετάβασις φέρρυ–μπότ ἐξ Ἰταλίας πρὸς Πάτρας ἀποκλείεται. Δεύτερον: ἠτοιμάσθη διακήρυξις κατόπιν μακρῶν συζητήσεων καὶ κατόπιν ὡρισμένων εἰσηγήσεων τοῦ Καθηγητοῦ τοῦ Πολυτεχνείου κ. Πίπα, διὰ τὴν κριθεῖσαν ὡς συμφερωτέραν λύσιν φέρρυ–μπότ, μεταξὺ Παλαιοκαστρίτσης καὶ Ἰταλίας. Ἀλλὰ τὴν τελευταίαν στιγμήν, ἐνῷ εἶχε ἑτοιμασθῆ ἡ διακήρυξις, βάσει αὐτῆς τῆς σκέψεως, τὸ Ὑπουργεῖον Ναυτικῶν προέβαλε σοβαρωτάτας ἀντιρρήσεις καὶ ἰσχυρίσθη, ὅτι δὲν ἐνδείκνυται ἡ ἐπιλογὴ ὡς λιμένος προσορμήσεως τῆς Παλαιοκαστρίτσης διότι πνέουν νότιοι ἄνεμοι, οἱ ὁποῖοι καθιστοῦν τὴν προσόρμησιν σχεδὸν ἀδύνατον κατὰ 25–30%.

§30Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Θὰ καταστραφῇ τὸ τοπίον τῆς Παλαιοκαστρίτσης.

§31Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Δὲν θὰ ἦτο ἀκριβῶς ἐπὶ τῆς Παλαιοκαστρίτσης ὁ λιμήν. Θὰ ἐγίνετο κάπως ἀριστερώτερα καὶ ἑπομένως τὸ τοπίον δὲν θὰ ἐβλάπτετο. Θὰ γίνῃ λιμὴν εἰς τὴν Παλαιοκαστρίτσαν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἠδυνάμεθα ἐντὸς 4½ ὡρῶν νὰ φθάσωμεν ἐξ Ἰταλίας, θὰ πρέπει νὰ γίνουν ἔργα δαπανηρότατα. Κατόπιν τῆς συσκέψεως ποὺ ἔγινεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ναυτικῶν ἀπεφασίσθη νὰ γίνῃ τὸ φέρρυ–μπότ μὲ γραμμὴν Ἰταλίας–Ἡγουμενίτσης —Κερκύρας. Δὲν θὰ δύναται νὰ ἐπιστρέφῃ αὐθημερὸν τὸ πλοῖον εἰς Ἰταλίαν. Τὸ πλοῖον θὰ διέρχεται πρῶτον ἐξ Ἡγουμενίτσης καὶ μετὰ θὰ πηγαίνῃ εἰς Κέρκυραν. Καὶ κατὰ τὴν ἐπιστροφὴν θὰ κάνῃ ἀντιστρόφως τὴν ἰδίαν διαδρομήν. Αὐτὴ ἡ γραμμὴ θὰ παρατείνῃ τὸν πλοῦν ἀπὸ 4½ εἰς 7½ καὶ πλέον ὥρας. Αἱ ὧραι αὗται θὰ περιορισθοῦν μόλις διευθετηθοῦν αἱ σχέσεις μας μὲ τὴν Ἀλβανίαν καὶ θὰ διερχώμεθα ἀπὸ τὸ στενόν. Μὲ τὸν ταχύπλουν πλοῦν, τὸν ὁποῖον ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας νὰ χρησιμοποιήσωμεν, πλοῦν ταχύτητος 20 μιλλίων, θὰ διαρκέσῃ ὁ πλοῦς ἐπὶ 7½ ὥρας. Θὰ ξεκινᾷ τὸ πλοῖον τὸ πρωΐ ἐξ Ἰταλίας διὰ τὴν Ἡγουμενίτσαν ὅπου θὰ φθάνῃ τὸ ἀπόγευμα καὶ ἐξ Ἡγουμενίτσης θὰ πλέῃ εἰς Κέρκυραν. Θὰ ἔχουν οὕτω οἱ τουρίσται τὴν ἐκλεκτικὴν εὐχέρειαν, ἢ νὰ ἐγκαθίστανται εἰς τὴν Ἡγουμενίτσαν, ἢ νὰ φύγουν ἀμέσως διὰ τὰς Πάτρας, ἢ ἀντιστρόφως νὰ μείνουν εἰς τὴν Κέρκυραν. Τὸ ἑπόμενον πρωΐ θὰ ξεκινᾷ τὸ πλοῖον ἐκ Κερκύρας, θὰ πηγαίνῃ εἰς τὴν Ἡγουμενίτσαν καὶ ἐξ Ἡγουμενίτσης εἰς τὴν Ἰταλίαν. Ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καὶ τὸ ἕνα καὶ τὸ ἄλλο. Βεβαίως αὐτὸ τὸ σχέδιον δὲν ἔχει τὰ αὐτὰ πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα εἶχεν τὸ πρῶτον σχέδιον, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ὑπάρχει ἄλλη λύσις. Οὕτως ἔχουν τὰ πράγματα αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ἂν δὲν ἔχωμεν ἄλλας καλυτέρας λύσεις, θὰ γίνῃ ἡ διακήρυξις μὲ αὐτὴν τὴν βάσιν καὶ εἶναι αὐτονόητον, ὅτι ἐφ’ ὅσον βάσις προσορμήσεως θὰ εἶναι ὁπωσδήποτε καὶ ἡ Ἡγουμενίτσα, ἕνα ἀπὸ τὰ μέρη τοῦ ὅλου προγράμματος θὰ εἶναι ἡ πλήρης κατασκευὴ τοῦ δρόμου Ἡγουμενίτσης–Ἰωαννίνων.

§32Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουν εἰς τὴν Ἡγουμενίτσαν ξενοδοχεῖα ὅπου θὰ μένουν οἱ ξένοι;

§33Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὡς γνωστὸν οἱ Κερκυραῖοι μέσῳ Πρεβέζης ἐπικοινωνοῦν καὶ ὄχι μέσῳ τῶν Ἰωαννίνων. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πηγαίνουν εἰς τὰ Ἰωάννινα καὶ κατόπιν νὰ κατέρχωνται εἰς Ἡγουμενίτσαν. Ἡ συντομωτέρα ὁδὸς εἶναι μέσῳ Πρεβέζης. Ἐὰν διέρχωνται μέσῳ Ἰωαννίνων πρὸς Ἡγουμενίτσαν θὰ βραδύνουν 4 ὁλοκλήρους ὥρας.

§34Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἐτέθη ὑπ’ ὄψιν μας ἡ πληροφορία ποὺ μᾶς ἐδώσατε ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν, κατὰ 30% θεωρεῖ ἀδύνατον τὴν προσέγγισιν τοῦ φέρρυ–μπότ εἰς Παλαιοκαστρίτσαν, ἂν ἀνάγεται εἰς ἐποχὴν καλοκαιρινὴν ἢ χειμερινήν.

§35Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Εἰς θερινήν.

§36Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Δεύτερον θέμα τὸ ὁποῖον ἀνεκίνησεν ὁ κ. συνάδελφος, ἐκ Πρεβέζης εἶναι τὸ ζήτημα τῆς διαδρομῆς, μέσῳ Πρεβέζης. Αὐτό, καὶ ὅταν ὡμιλήσαμεν προηγουμένως εἴπομεν, ὅτι εἰς ἄλλην ἐποχὴν δὲν τὸ ἀποκλείομεν, ἀλλὰ ἡ διαδρομὴ μέσῳ Πρεβέζης θὰ γίνῃ κατὰ τὴν ἐπιστροφήν, διότι καὶ ἡ Πρέβεζα ἔχει μνημεῖα, ὅπως ἡ Νικόπολις, τὰ ὁποῖα ἠμποροῦν περίφημα νὰ προσελκύσουν τοὺς τουρίστας.

§37Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, διὰ ποίους λόγους ἐγκατελείφθη τὸ δρομολόγιον τῶν Πατρῶν; Ποῖοι εἶναι οἱ τεχνικοὶ λόγοι, οἱ ὁποῖοι σᾶς ἔκαμαν νὰ ἐγκαταλείψετε τὴν διαδρομὴν τῶν Πατρῶν;

§38Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Διότι προκειμένου νὰ γίνῃ ἕνα ταξίδι 13–14 ὡρῶν, πρέπει νὰ ἔχωμεν καμπίνες καὶ συνεπῶς νὰ ἔχωμεν πλοῖα ἄλλης κατασκευῆς πολὺ δαπανηρά, ἐνῷ μὲ ἕνα πλοῖον τὸ ὁποῖον ταξιδεύει μόνον τὴν ἡμέραν δὲν χρειάζονται ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ὑπ’ ἀριθ. 2, 3 καὶ 4 ἀναβάλλονται.

§40Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ (Ὑφ. Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω νὰ συζητηθοῦν μόνον αἱ ἐρωτήσεις τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ ὄχι τοῦ Οἰκισμοῦ. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, νὰ συζητηθοῦν μόνον αἱ 5 καὶ 6.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κ. Α. Αὐγερινὸς ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἀπόφραξιν τοῦ χάνδακος Μπιστούμπα.

§42Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ ἡ ἐρώτησίς μου εἶναι σοβαρότατον διὰ τὴν πόλιν τοῦ Πύργου, διότι τὴν ἐποχὴν τοῦ χειμῶνος 12.000 στρέμματα περίπου εἰς τὸ ἔναντι σημεῖον τῆς πόλεως πλημμυρίζουν ἐκ τῶν ὑδάτων, διότι ὁ αὖλαξ Μπιστούμπας ἔχει ἀποφραχθῆ ἀπὸ 10ετίας καὶ οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο διὰ τὴν διάνοιξίν του. Ἂν ἠμπορῇ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ διαθέσῃ ἕνα μικρόν, ἄλλωστε, ποσόν, 100–150 χιλιάδων δραχμῶν μόνον, διότι θὰ συμπληρωθῇ ἐκ τοῦ ὑπάρχοντος κονδυλίου τῶν μικρῶν ἔργων παρὰ τῇ Νομαρχίᾳ Ἠλείας, θὰ εἶναι δυνατὸν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἐντὸς συντόμου χρονικοῦ διαστήματος νὰ διανοιγῇ ὁ αὖλαξ καὶ νὰ σωθῇ καὶ ὅλη αὐτὴ ἡ ἔκτασις ἡ ὁποία κατακλύζεται ἐκ τῶν ὑδάτων καὶ ἡ ὁποία περιλαμβάνει σταφιδαμπέλους, ἀγροὺς καὶ λειμῶνας. Ἂν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπὸ τοῦ Πύργου κυττάξετε πρὸς τὸ νότιον μέρος θὰ ἴδητε μίαν λιμνοθάλασσαν ἡ ὁποία κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἐκτείνεται περισσότερον διότι ἔχει ἀποφραχθῇ ὁ αὖλαξ. Θὰ παρακαλέσω ἰδιαιτέρως τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δώσῃ ἐντολὴν νὰ διατεθῇ ἕνα ποσὸν 100–150 χιλιάδων δραχμῶν τὸ πολύ, τὸ ὁποῖον νομίζω ὅτι δὲν εἶναι τόσον σπουδαῖον, προκειμένου νὰ σώσωμεν μίαν τόσην ἔκτασιν ἀπὸ τὴν καταστροφήν.

§43Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ (Ὑφ. Συγκοινων.). Κύριε συνάδελφε, ἐκπονεῖται ἡ σχετικὴ προμελέτη καὶ ἐλπίζω ὅτι θὰ εὑρεθῇ τρόπος χρηματοδοτήσεως τοῦ ἔργου αὐτοῦ.

§44Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ συμπληρώσω τὸ ἑξῆς: Βεβαίως γίνεται μελέτη γενικωτέρα διὰ τὴν διοχέτευσιν τοῦ Ἀλφειοῦ καὶ διὰ τὴν ἀποξήρανσιν τῶν λιμνῶν, ἀλλὰ εἶναι ἔργον μεγάλο καὶ θὰ ἀργήσῃ.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Αὐγερινὸς ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὰ λιμενικὰ ἔργα Κατακώλου.

§46Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν τὸν Μάϊον μῆνα ἐξηγγέλθη τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων εἶχεν συμπεριληφθῆ καὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐκτελέσεως ἔργων εἰς τὸν λιμένα Κατακώλου. Ὁ λιμὴν Κατακώλου, ὅπως εἶναι γνωστόν, ὑπέστη τὰς μεγαλυτέρας καταστροφὰς κατὰ τὴν ἀποχώρησιν τῶν Γερμανῶν, ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους λιμένας. Βεβαίως διετέθη ἕνα ποσὸν καὶ ἐγένοντο ὡρισμένα ἔργα, ἀλλὰ ἐκρίθη ἀπαραίτητον νὰ γίνουν καὶ συμπληρωματικὰ ἔργα ἐκβαθύνσεως καὶ προλιμένος. Εἰς τὸ πρόγραμμα δὲ τῶν ἔργων ἀνασυγκροτήσεως εἶχεν ἀναγραφῆ ὅτι τὰ ἔργα αὐτὰ θὰ ἐξετελοῦντο καὶ θὰ παρεδίδοντο μέχρι τέλους Δεκεμβρίου 1956, ἀλλὰ ἐτέθη ὅρος ὅπως τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον τότε διετέθη τῶν 1.500.000 δραχμῶν χορηγηθῇ ἐφ’ ὅσον τὸ λιμενικὸν Ταμεῖον θὰ καταβάλῃ ἐπίσης ἕνα ποσὸν 900.000. Τὸ λιμενικὸν Ταμεῖον δὲν διαθέτει οὔτε μίαν δραχμὴν διότι τὰ χρήματα τὰ ἔχει διαθέσει εἰς ἄλλα ἔργα. Αὐτὸ τὸ εἶχον ἐπισημάνει δι’ ἐρωτήσεώς μου τὴν ὁποίαν κατέθεσα τὸν Ἰούνιον, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκτελεσθοῦν τὰ ἔργα, καὶ πράγματι φθίνοντος τοῦ Δεκεμβρίου, τὰ ἔργα δὲν ἔχουν ἀρχίσει ἀκόμη. Καὶ γεννᾶται ἕνα ζήτημα διὰ τὸν λιμένα τοῦ Κατακώλου καὶ ἂν ἐξακολουθήσῃ νὰ ὑπάρχῃ ὁ ὅρος αὐτὸς οὔτε καὶ κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος δὲν πρόκειται νὰ ἐκτελεσθοῦν τὰ ἔργα, ἐκτὸς ἂν θελήσῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅπως εἶχον παρακαλέσει τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, τὸν ὁποῖον ἐπεσκέφθην, νὰ συστήσῃ εἰς τὸ Ταμεῖον Παρακαταθηκῶν καὶ Δανείων νὰ δανείσῃ τὸ ποσὸν αὐτὸ εἰς τὸ λιμενικὸν Ταμεῖον, ὁπότε θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ διαθέσῃ. Ἄλλως, νομίζω, ὅτι ὀρθὸν εἶναι νὰ διατεθῇ ὅ,τι ποσὸν ἠμπορεῖ νὰ διαθέσῃ τὸ Κράτος ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις διὰ νὰ προχωρήσῃ ἡ ἐκτέλεσις τῶν ἔργων μέχρις ἑνὸς σημείου καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ καταστῇ δυνατὸν καὶ εἰς τὸ λιμενικὸν Ταμεῖον νὰ καταβάλῃ τὴν ἰδικήν του εἰσφοράν.

§47Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ. (Ὑφ. Συγκοινων.). Καὶ εἰς τὸ ἀρχόμενον οἰκονομικὸν ἔτος ἀναγράφεται ἡ πίστωσις τοῦ 1.500.000 διὰ τὴν ἔναρξιν τῶν ἔργων αὐτῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ 1.300.000 τὸ ὁποῖο ὑπεσχέθη ἡ Λιμενικὴ Ἐπιτροπὴ ὅτι θὰ προσφέρῃ πρέπει νὰ τὸ προσφέρῃ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον προτείνετε νὰ ἐνισχύσωμεν καὶ ἡμεῖς τὴν ἄποψιν αὐτὴν ἵνα χορηγηθῇ ἀπὸ τὸ Ταμεῖον Παρακαταθηκῶν καὶ Δανείων δάνειον, ἡμεῖς δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν νὰ τὸ κάμωμεν. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ ὅλον ἔργον νὰ συντελεσθῇ διὰ πιστώσεων χορηγηθησομένων ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν.

§48Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ὀρθὸν εἶναι, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐνισχυθῇ τὸ ἔργον δι’ ἑνὸς δανείου. Εἶναι δῶρον ἄδωρον τὸ νὰ ἀναγράφεται πίστωσις εἰς ὅλους τοὺς προϋπολογισμούς, ὅλων τῶν ἐτῶν, χωρὶς νὰ γίνεται τίποτε.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Δερτιλῆς, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὸ ἀεροδρόμιον Ἑλληνικοῦ.

§50Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐθεώρησα σκόπιμον νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν κραυγὴν τῆς διαμαρτυρίας, ἢ μᾶλλον τῆς ἀπογνώσεως τῶν κατοίκων τῶν νοτιοανατολικῶν προαστίων τῆς περιφερείας τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης, διὰ τὴν ὕπαρξιν ἐντὸς τῆς πυκνοκατωκημένης ταύτης περιοχῆς τοῦ Βασιλικοῦ ἀερολιμένος τῆς Χώρας, ὅπως εἶναι τὸ ἀεροδρόμιον τοῦ Ἑλληνικοῦ. Θὰ πρέπει ἐν ἀρχῇ νὰ εἴπω, ὅτι οἱ ἔχοντες τὴν πρωτοβουλίαν τῆς ἐγκαταστάσεως τοῦ ἀεροδρομίου τοῦ Ἑλληνικοῦ, ἀσφαλῶς δὲν εἶχον προβλέψει τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ἀεροπλάνου ὡς μέσου συγκοινωνίας κατὰ τὴν περίοδον τῆς εἰρήνης καὶ ὡς πολεμικοῦ ὅπλου κατὰ τὴν περίοδον τοῦ πολέμου. Μάλιστα διὰ νὰ ἔχωμεν μίαν ἰδέαν τῆς στενότητος, μὲ τὴν ὁποίαν οἱ τότε ἁρμόδιοι ἀντιμετώπιζαν τὸ θέμα τοῦ πρώτου ἀεροδρομίου τῆς Χώρας ἀναφέρω, ὅτι συνεζητεῖτο νὰ γίνῃ τὸ ἀεροδρόμιον ἀντὶ τοῦ σημερινοῦ χώρου τοῦ Ἑλληνικοῦ, εἰς τὴν θέσιν τοῦ Δέλτα τοῦ Φαλήρου, ἤτοι εἰς τὸν σημερινὸν χῶρον τοῦ Ἱπποδρόμου. Ἡ ἔλλειψις πάσης προοπτικῆς καὶ φαντασίας παρὰ τοῖς τότε ἁρμοδίοις, μᾶς παρέχει τὴν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἀπορίαν, τὴν ὁποίαν εἶναι φυσικὸν νὰ ἔχῃ πᾶς λογικὸς ἄνθρωπος, τὸ πῶς δηλαδὴ ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ γίνῃ ἀεροδρόμιον ὁ πυκνοκατωκημένος καὶ κατ’ ἐξοχὴν τουριστικὸς χῶρος τοῦ Ἑλληνικοῦ διὰ νὰ καταστῇ τὸ ἀεροδρόμιον τοῦτο ἑστία καὶ πηγὴ συμφορῶν, τὰς ὁποίας ἐξ αἰτίας του ὑφίστανται τὰ προάστια Καλαμακίου, Κομνηνῶν, Βοσπόρου, Ἀργυρουπόλεως, Σουρμένων, Ἑλληνικοῦ, Γλυφάδας κ.λ.π. Διότι πρόκειται πράγματι περὶ συμφορᾶς τῶν κατοίκων. Ἐν πρώτοις τὸ ἀεροδρόμιον τοῦ Ἑλληνικοῦ ἔχει μετατραπῆ εἰς Μινώταυρον τῆς περιοχῆς. Διὰ νὰ τραφῇ, δηλαδὴ νὰ ἐπεκταθῇ, ἵνα ἐκπληρώσῃ ὑποτυπωδῶς τὴν ἀποστολήν του, πρέπει νὰ κατακρημνισθοῦν, ἀπαλλοτριούμεναι πολυτελεῖς ἐπαύλεις. Καθίσταται ὡς ἐκ τούτου ἡ τροφὴ τοῦ νεωτέρου τούτου Μινωταύρου λίαν ἐπαχθὴς διὰ τὸν προϋπολογισμόν. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ καὶ ὅταν ἀκόμη εὑρίσκεται ἐν ὕπνῳ ὁ Μινώταυρος, αἱ ζημίαι τῶν κατοίκων τῶν ὡς ἄνω προαστίων εἶναι βαρύταται, διότι τὸ σύνολον σχεδὸν τῶν ἀκινήτων τῆς περιοχῆς ἔχει τεθῆ ἐκτὸς συναλλαγῆς. Ἡ ἀξία τῆς ἀπὸ πάσης ἀπόψεως περιοχῆς ταύτης ἔχει αὐτομάτως μειωθῆ, διότι οὐδεὶς δύναται νὰ προβλέψῃ τὴν μελλοντικὴν προέκτασιν τοῦ ἀεροδρομίου καὶ διότι ὁ θόρυβος, ὁ ὁποῖος προκαλεῖται ἐκ τῆς χρήσεως τοῦ ἀεροδρομίου μὲ τὴν καθ’ ὅλον τὸ εἰκοσιτετράωρον κίνησιν τῶν ἀεροπλάνων, προκαλεῖ τοιαύτας ἀναταραχάς, διὰ τὰ ἀτυχῆ ὡς ἄνω προάστια, ὥστε δὲν πρέπει νὰ θεωρηθῶ ὑπερβολικὸς ἐὰν ὑποστηρίξω ὅτι ἔχει νεκρωθῆ ἡ συναλλακτικὴ κίνησις τῆς περιοχῆς ἐπὶ ἀκινήτων καὶ οἰκοπέδων. Ἐν πάσῃ περιπτώσει οὐδεὶς καλῆς πίστεως συζητητὴς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ τὴν πολλαπλῶς ἐπιζημίαν καὶ σοβαρῶς ἀνασταλτικὴν ἐπίδρασιν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἐπὶ τῆς περιοχῆς ταύτης ἡ ἐντὸς αὐτῆς ὕπαρξις τοῦ ἀεροδρομίου. Ταῦτα ἀσχέτως πρὸς τοὺς κινδύνους, τοὺς ὁποίους εἶναι φυσικὸν νὰ ἔχουν οἱ κάτοικοι ὅλων τῶν νοτιοανατολικῶν περιοχῶν τῆς πρωτευούσης εἰς περίπτωσιν πολέμου. Τὸ ἀεροδρόμιον καὶ ὡς ἐκ τούτου ἡ ὅλη πυκνοκατωκημένη περιοχὴ καθίσταται στόχος πολεμικός. Κύριοι βουλευταί, ὁ γεωγραφικὸς χῶρος τῶν Ἀθηνῶν καθιστᾷ τὸ ἀεροδρόμιον ταύτης κόμβον διεθνῶν ἀεροσυγκοινωνιῶν. Αἱ ἀλματικαὶ ἐξελίξεις τῶν ἀπὸ ἀέρος συγκοινωνιῶν καθιστοῦν ἀναγκαίαν τὴν ἐπέκτασιν τοῦ ἀεροδρομίου τῶν Ἀθηνῶν. Εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ πρόβλεψις ἀποκτήσεως συγχρόνου ἀεροδρομίου, ἱκανοῦ νὰ ἀνταποκριθῇ ἀπὸ ἀπόψεως ἐκτάσεως καὶ τεχνικοῦ ἐξοπλισμοῦ εἰς τὰς ἐπιτακτικὰς ἀνάγκας ἑνὸς συγχρόνου καὶ κεντρικοῦ ἀεροδρομίου, ἐφ’ ὅσον τοῦτο εὑρίσκεται εἰς τὸν πυκνοκατωκημένον σημερινὸν χῶρον; Πᾶσα γενομένη δαπάνη, ἥτις λόγῳ τῶν ἀναφερθέντων λόγων, εἶναι δυσαναλόγως βαρεῖα, πρὸς ἐπέκτασιν καὶ συντήρησιν τοῦ ἀεροδρομίου τοῦ Ἑλληνικοῦ, ἀποτελεῖ σπατάλην. Διότι μίαν ἡμέραν θὰ ὑποχρεωθῶμεν νὰ μεταφέρωμεν τὸ ἀεροδρόμιον εἰς χῶρον κατὰ πολὺ εὐρύτερον, εὑρισκόμενον εἰς περιοχὴν μὴ κατωκημένην, μὴ βασικῶς τουριστικὴν καὶ μακρὰν σχετικῶς ἀπόστασιν ἀπὸ τῆς πρωτευούσης. Ἡ ἐπιμονή μας νὰ διατηρῶμεν τὸ ἀεροδρόμιον εἰς τὸ Ἑλληνικόν, σημαίνει καθυστέρησιν τῆς τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας, διότι ἐξ ἀντικειμενικῶν ἐμποδίων δὲν δυνάμεθα νὰ ἀποκτήσωμεν ἀεροδρόμιον σύγχρονον, ἵνα καταστῇ ἡ χώρα κόμβος ἐναερίων συγκοινωνιῶν. Σημαίνει σπατάλην τοῦ δημοσίου χρήματος, διότι διὰ τὴν ἐλαχίστην ἐπέκτασιν τοῦ ἀεροδρομίου ἀπαιτεῖται δαπάνη μεγάλη πρὸς ἀπαλλοτρίωσιν πολυτελῶν κατοικιῶν. Σημαίνει καθυστέρησιν ἐξελίξεως τῆς πλέον τουριστικῆς παραλίας τῆς περιοχῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης. Σημαίνει νέκρωσιν συναλλαγῶν ἐπὶ τῶν ἀκινήτων τῆς νοτιοανατολικῆς πλευρᾶς τῆς περιοχῆς Ἀθηνῶν. Σημαίνει κίνδυνον τῆς ζωῆς τῶν κατοίκων ὅλων τῶν ἀναφερθέντων προαστίων κατὰ τὴν περίοδον πολέμου, ὅτε τὸ ἀεροδρόμιον καὶ ἡ γύρω περιοχὴ γίνεται κύριος στόχος πολεμικός. Διὰ τοὺς ὡς ἄνω λόγους, παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἰδιαιτέρως τὸν ἁρμόδιον ἐπὶ τῶν Δημοσίων Ἔργων καὶ Συγκοινωνιῶν Ὑπουργόν, ὅπως φιλοδοξήσῃ νὰ συνδέσῃ τὸ ὄνομά του μὲ τὴν ἀπολύτρωσιν τῆς πολυπαθοῦς ταύτης περιοχῆς, μεταφέρων τὸ ἀεροδρόμιον εἰς ἄλλον κατάλληλον χῶρον.

§51Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Συνηγορῶ καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, διὰ τὴν μεταφορὰν τοῦ ἀεροδρομίου Ἑλληνικοῦ εἰς ἄλλην θέσιν.

§52Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ (Ὑφ. Συγκοινωνιῶν). Τὸ ζήτημα τῆς μεταφορᾶς τοῦ ἀεροδρομίου Ἑλληνικοῦ, κ. βουλευταί, ἐμελετήθη λίαν ἐπισταμένως καὶ μάλιστα πρὸς τοῦτο συνεστήθη Ἐπιτροπὴ ἐξ Ὑπουργῶν, ἡ ὁποία δὲν ἠρκέσθη μόνον εἰς τὰς συμβουλὰς τῶν Ἑλλήνων τεχνικῶν, ἀλλὰ μετεκάλεσε πρὸς τοῦτο τεχνικοὺς καὶ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἡ θέσις ὅπου εὑρίσκεται τὸ ἀεροδρόμιον σήμερον, εἶναι ἡ ἰδεωδεστέρα. Διότι καὶ πλησίον τῶν Ἀθηνῶν κεῖται καὶ αἱ καιρικαὶ συνθῆκαι τῆς περιοχῆς εἶναι ἄρισται. Τὸ θέμα αὐτὸ ἤχθη καὶ ἐνώπιον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἀπεφάσισεν, ὅπως τὸ ἀεροδρόμιον παραμείνῃ ἐκεῖ ὅπου εὑρίσκεται σήμερον. Διότι, κ. βουλευταί, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, καὶ ἂν δηλαδὴ θὰ ἐξευρίσκετο ἀλλοῦ κατάλληλος χῶρος, θὰ ἀπαιτηθοῦν διὰ τὴν διασκευὴν τοῦ νέου ἀεροδρομίου 300 ἑκατομμύρια δραχμῶν, ποσὸν δηλαδὴ τὸ ὁποῖον σήμερον ὁ κρατικὸς προϋπολογισμὸς εἶναι πολὺ δύσκολον νὰ διαθέσῃ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν φόβον τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ ἀεροδρομίου, σᾶς πληροφορῶ ὅτι οἱ ἁρμόδιοι τεχνικοὶ λέγουσιν ὅτι ἡ σήμερον κατεχομένη ὑπὸ τοῦ ἀεροδρομίου ἔκτασις, εἶναι ἐπαρκὴς καὶ συνεπῶς δὲν ὑπάρχει φόβος ἐπεκτάσεως τοῦ ἀεροδρομίου.

§53Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω ὅτι δὲν μᾶς ἱκανοποιεῖ ἡ ἀπάντησις. Πρῶτον, λόγοι οἰκονομικοὶ ἐπιβάλλουν τὴν μεταφορὰν τοῦ ἀεροδρομίου, διότι ἡ ἀπελευθέρωσις τοῦ χώρου, ὅπου σήμερον εὑρίσκεται τὸ ἀεροδρόμιον τοῦ Ἑλληνικοῦ, θὰ προσφέρῃ εἰς τὸ Δημόσιον, χῶρον ἀπὸ πάσης ἀπόψεως μεγάλης ἀξίας, δυνάμενον νὰ ὑπερκαλύψῃ τὴν δαπάνην τῆς μεταφορᾶς καὶ ἐξευρέσεως ἄλλου χώρου, μακρὰν τῆς πρωτευούσης εὑρισκόμενον. Ταῦτα, ἀσχέτως πρὸς τὴν τουριστικὴν χρησιμοποίησιν τοῦ χώρου τούτου, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ προσέφερε πλεῖστα πλεονεκτήματα διὰ τὸν χῶρον τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης. Δεύτερον, οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τὸ εὐχάριστον τῆς διαδρομῆς ἀπὸ Ἑλληνικοῦ εἰς Ἀθήνας. Τὸ θέμα μας, ὅμως, εἶναι νὰ μὴ περιορίσωμεν τὴν εὐχάριστον αὐτὴν διαδρομὴν μόνον διὰ τὸν ἐξερχόμενον ἐκ τοῦ ἀεροπλάνου, ἀλλὰ νὰ τὸν καταστήσωμεν χῶρον τουριστικῶς εὐχάριστον καὶ χρήσιμον δι’ ὅλην τὴν περιφέρειαν τῶν Ἀθηνῶν καὶ δι’ ὅλους τοὺς κατοίκους καὶ ἐπισκέπτας τῆς περιοχῆς τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης. Τρίτον, ἀποτελεῖ ἐπίσης ἀναμφισβήτητον γεγονὸς ὅτι, προάστια πυκνοκατωκημένα, ὑφίστανται νυχθημερὸν τὸν θόρυβον τοῦ ἀεροδρομίου καὶ ἐν περιπτώσει πολέμου, καθίστανται στόχος πολεμικός. Τὰ γεγονότα ταῦτα ἀποτελοῦν πραγματικότητα, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς ὑπολογισμὸς δύναται νὰ ἐξαλείψῃ. Ταῦτα, ἀσχέτως πρὸς τὰς προβλέψεις τῶν τεχνικῶν, αἱ ὁποῖαι, ὅπως κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ σήμερον, νομίζω ὅτι εἶναι ἐσφαλμέναι.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Πρὶν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἐπερώτησιν τοῦ καπνοῦ, ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὑπεβλήθη πρότασις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖται ἡ πρόταξις τῆς ἐπερωτήσεως τῶν κ. κ. Παπασπύρου, Ἀλλαμανῆ κ.λ.π. «περὶ ἀμνηστείας, διοικητικῶν ἐκτοπίσεων κ.λ.π.». Ὡς γνωστόν, ὅμως, ἔχομεν ἀποφασίσει τὴν πρόταξιν τῶν ἐπερωτήσεων τῶν ἀφορωσῶν τὸν καπνὸν καὶ τοὺς βομβοπλήκτους. Συνεπῶς ἐὰν ἀποφασισθῇ ἡ πρόταξις τῆς συζητήσεως καὶ τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης, αὕτη θὰ συζητηθῇ μετὰ τὰς προταχθείσας ἤδη δύο ἄλλας. Διὰ τὴν πρόταξιν τῆς συζητήσεως τῆς ἐπερωτήσεως τῶν κ. κ. Παπασπύρου, Ἀλλαμανῆ κ.λ.π., ἐπεκοινώνησα μὲ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχει. Συνεπῶς ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ἐὰν δέχεται τὴν πρόταξιν τῆς συζητήσεως καὶ τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης.

§55ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παραδέχθη. Ἤδη εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἐπερώτησιν τὴν ἀφορῶσαν τὸν καπνόν. Ὁ κ. Λ. Λυμπέρης ἔχει τὸν λόγον.

§57Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐπερώτησις ἐπὶ τοῦ καπνοῦ θὰ γενικευθῇ;

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ θέμα τῆς γενικεύσεως εἶναι θέμα τῶν βουλευτῶν. Ἐὰν ζητήσουν τὴν γενίκευσιν 10 βουλευταί, αὐτομάτως γενικεύεται ἡ συζήτησις. Ἀλλὰ τὸ θέμα εἶναι, ὅτι μὲ τὴν ἐγγραφὴν πολλῶν βουλευτῶν διὰ νὰ ὁμιλήσουν, ἀναστέλλεται ὁ ἔλεγχος, ὅπως ὀρθῶς εἶπεν προηγουμένως ὁ κ. Μπουρδάρας.

§59Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ εἶναι σοβαρώτατον θέμα. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῇ τοῦτο ἀπούσης τῆς Κυβερνήσεως;

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠναγκάσθη νὰ μεταβῇ εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, διακόπτομεν διὰ 5 λεπτὰ μέχρι τῆς ἐπανόδου του.

(Ὥρα 8.30′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 8.50′ μ. μ.)

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Λ. Λυμπέρης, ἔχει τὸν λόγον.

§62Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἐπερώτησίς μου ἐπὶ τοῦ ἐν γένει καπνικοῦ ζητήματος, ἡ κατατεθεῖσα τὴν 20ὴν Ὀκτωβρίου 1956 σκοπὸν ἔχει, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰς ὑποσχέσεις τὰς ὁποίας ἔδωκεν πρὸς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ τὰς ὑποχρεώσεις ἃς ἀνέλαβεν ἔναντι τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας διὰ τῶν δηλώσεων τόσον τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὅσον καὶ τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας Ὑπουργοῦ τὴν 3ην Ἰουνίου 1956 ὅτε συνεζητεῖτο καὶ πάλιν τὸ καπνικὸν θέμα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀφ’ ἑτέρου δὲ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῶν κινδύνων τοὺς ὁποίους ἐγκυμονεῖ ἡ βραδύτης λήψεως τῶν λυσιτελῶν ἐκείνων μέτρων, διὰ τῶν ὁποίων θ’ ἀπεφεύγετο ἐφέτος ἡ σημειωθεῖσα πέρυσιν ἀνήκουστος καὶ πρωτοφανὴς ἐκμετάλλευσις τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου τὰς συνεπείας τῆς ὁποίας ὅλοι ἡμεῖς γνωρίζομεν ἡ δὲ Κυβέρνησις τὰς ἤκουσεν καὶ διὰ ζώσης ἀπὸ τοὺς ἰδίους καπνοπαραγωγοὺς προσφάτως εἰς τὸ συνελθὸν ἐν Ἀθήναις Πανελλήνιον Ἀγροτοσυνεταιριστικὸν Συνέδριον. Τὴν σπουδαιότητα τοῦ καπνοῦ ἀπὸ κοινωνικῆς καὶ δημοσιονομικῆς ἀπόψεως, κύριοι συνάδελφοι, τὴν ἐτόνισα εἰς τὰς 3 Ἰουνίου 1956 κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ὅλου καπνικοῦ θέματος, ἀλλὰ καὶ ἄλλοι συνάδελφοι τὴν ἐξῆραν τότε ὥστε νὰ περιττεύῃ νὰ ἐπανέλθω. Ἐκεῖνο τὸ γεγονὸς ὅπερ σήμερον θέλω ἰδιαιτέρως νὰ τονίσω, εἶναι ὅτι, οὐδεὶς μέχρι σήμερον ἐκ τῶν Κυβερνώντων συνέλαβε τὸν βαθμὸν καὶ τὴν ἔκτασιν τῆς συμβολῆς τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου εἰς τὴν καθόλου Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν ἀπὸ ἀπόψεως Οἰκονομικῆς καὶ Δημοσιονομικῆς. Ἐκ τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ καπνοῦ, κύριοι συνάδελφοι, εἰσάγεται κατ’ ἔτος κατὰ μέσον ὅρον ποσὸν δολλαρίων 70 ἑκατομμυρίων, ἐνῷ ἐκ τῆς σταφίδος, ὅπερ ἀποτελεῖ τὸ δεύτερον ἐξαγωγικὸν προϊόν, εἰσάγονται 22 ἑκατομμύρια δολλάρια, καὶ ἐκ τοῦ βάμβακος 20 ἑκατομμύρια. Ἐκ τοῦ γεγονότος τούτου καὶ μόνον ἀντιλαμβάνεσθε τὴν σημασίαν τὴν ὁποίαν δύναται νὰ ἔχῃ ἡ ἐφαρμογὴ ὀρθῆς πολιτικῆς ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ καὶ πόσον στοργικὰ βλέμματα πρέπει νὰ στρέψῃ ἡ Κυβέρνησις πρὸς τὰς τάξεις ἐκείνας αἵτινες παράγουν καὶ ἐπεξεργάζονται τὸ πολύτιμον τοῦτο διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν προϊόν, δεδομένου μάλιστα ὅτι τὸ ⅛ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀποζῇ ἀπὸ τὸν καπνόν. Κατὰ τὴν καπναγορὰν τοῦ 1955–1956 συνέβη μία ἀνείπωτος ἐκμετάλλευσις τοῦ καπνοπαραγωγοῦ. Τὸ καπνεμπόριον μὲ τὸ σύνθημα ὅτι ἡ ποιοτικὴ σύνθεσις τοῦ καπνοῦ ἦτο ἀνώμαλος, ὅτι τὰ καπνὰ ἐν γένει, δὲν παρουσιάζουν εἰς τὴν σύνθεσίν των Ἀμερικανικοὺς βαθμοὺς εἰς ποσοστὸν μεγαλύτερον τοῦ 20%, ὅτι δῆθεν δὲν θὰ ὑπάρχῃ ἐνδιαφέρον ἐκ μέρους τοῦ ἐξωτερικοῦ διὰ τὰ Ἑλληνικὰ καπνά, ὅτι ἡ παραγωγὴ ἀνῆλθεν εἰς 90 ἑκατομμύρια ὀκάδας καὶ δὲν ὑπάρχει δυνατότης ἐξαγωγῆς, κατάφεραν νὰ πιέσουν τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ ν’ ἀγοράσουν ἀκόμη καὶ εὐγενῆ καπνὰ τῆς Ἀν. Μακεδονίας ἀντὶ 12 δραχμῶν τὴν ὀκᾶ τὸ μαξοῦλι καὶ 4 τὸ ρεφοῦζι. Ἡ ἐκμετάλλευσις ὅμως ἦτο ἀκόμη μεγαλυτέρα ἂν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι αἱ μικραὶ τιμαὶ δὲν ἐνεφανίζοντο εἰς τὰς δηλώσεις, οὔτε οἱ διαχωρισμοὶ οἵτινες ἐγίνοντο ἐντὸς μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς παρτίδος καπνοῦ, ἐνεφανίζοντο.

§63Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφυπ. Ἐμπορ.). Γνωρίζετε ὅτι ὁ νόμος περὶ καπνοῦ εἶναι τόσον αὐστηρὸς ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνέβῃ αὐτό. Διότι τοῦτο εἶναι λαθρεμπόριον καὶ τιμωρεῖται αὐστηρῶς. Τὰ καπνὰ δηλώνονται ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς καὶ ἀναγράφονται εἰς τὰ πιστοποιητικὰ τὰ ὁποῖα ἐλέγχονται ἀπὸ τὴν Ἐφορίαν καὶ ἀναφέρονται τόσα δέματα τρίτα, τόσα μαξοῦλι καὶ τόσα δέματα ρεφοῦζι. Αὐτὰ δὲν κρύβονται, κ. συνάδελφε, εἶναι γνωστὰ καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἰσχυρίζεσθε. Μπορεῖ εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις μαξοῦλι νὰ ἠγοράσθη μὲ μικροτέραν τιμὴν ἀλλὰ τοῦτο δηλώνεται.

§64Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ὑπάρχει, κ. Ὑπουργέ, ἡ ἀνακρίβεια τῶν δηλώσεων. Τὸ καπνεμπόριον ἀγωνίζεται δῆθεν διὰ τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τοῦ καπνοῦ ἵνα καταστήσῃ δῆθεν τὰ καπνά μας διεθνῶς συναγωνίσιμα μὲ τὰ ἄλλα καπνὰ καὶ δὲν λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν του ὅτι τὸ χαμηλὸ στήσιμο ζημιώνει τεραστίως τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει εἰς τοὺς Ἕλληνας καπνεμπόρους εἶναι πῶς νὰ φανοῦν ἀρεστοὶ εἰς τοὺς ὑπ’ αὐτῶν πρακτορευομένους ξένους Ἐμπορικοὺς Οἴκους. Οὕτω παρατηρεῖται τὸ φαινόμενον, τὰ μὲν καπνὰ τῶν ἄλλων χωρῶν διεθνῶς νὰ ἀνέρχωνται εἰς τιμὰς ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος καὶ ἀντιθέτως τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ νὰ πίπτουν. Παράδειγμα:

Δὲν νομίζει ἡ Κυβέρνησις ὅτι πλέον εἶναι καιρὸς νὰ ἐπέμβῃ ἵνα σταματήσῃ αὐτὴ ἡ ἀντεθνικὴ γραμμὴ τοῦ καπνεμπορίου ἡ ὑπαγορευομένη ἀπὸ τὰ συμφέροντα τῶν μεγάλων ξένων καπνικῶν τράστ, τῶν ὁποίων πράκτορες ἁπλοῖ εἶναι οἱ Ἕλληνες καπνέμποροι. Ἀπὸ στοιχεῖα ἅτινα ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου οὐδαμοῦ τοῦ κόσμου γίνεται ἀνατολικὸν σιγαρέττον ἄνευ προσμίξεως καπνῶν Ἀν. Μακεδονίας–Θράκης δι’ ὃ καὶ οὐδεμία ἀρρυθμία παρατηρεῖται εἰς τὴν ἀπορρόφησιν τῶν καπνῶν τούτων. Δυστυχῶς, ὅμως, παρὰ ταῦτα ἡ ἐκμετάλλευσις τοῦ καπνοπαραγωγοῦ αὐξάνει ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος οὕτως ὥστε σήμερον νὰ τελῶσιν οἱ καπνοπαραγωγοὶ Α. Μακεδονίας εἰς πλήρη ἀπόγνωσιν. Ὡς ἀνέφερον ἀνωτέρω πολὺς λόγος ἐγένετο πέρυσι διὰ τὴν ἀνώμαλον σύνθεσιν τῆς παραγωγῆς καὶ διὰ τὸ γεγονὸς ὅτι δῆθεν τὰ περυσινὰ καπνὰ δὲν περιεῖχον εἰμὴ μόνον ἕνα 20% ἀμερικανικοὺς βαθμοὺς δι’ ὃ καὶ αἱ τιμαὶ ἦσαν τόσον χαμηλαί. Τί προέκυψεν ὅμως, ἐκ τῆς ἐρεύνης ἣν ἔκαμον προσωπικῶς ἐφέτος κατὰ τὴν ἐμπορικὴν ἐπεξεργασίαν τῶν καπνῶν τούτων, Ὅτι ἡ μέση ἀπόδοσις εἰς ἀμερικανικοὺς βαθμοὺς ἦτο ὄχι 20% ἀλλὰ 40–45% καὶ ὅτι πολλὰ καπνὰ ἀπέδωσαν μέχρι 55%. Ποῖοι ὠφελήθησαν τὴν διαφορὰν ταύτην; Διατὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν κάμνει μίαν ἔρευναν ἵνα ἀποδώσῃ διὰ συμπληρωματικοῦ τιμήματος εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ὅ,τι τοὺς ἐκλάπη; Καὶ ἔρχομαι ἤδη εἰς τὸ κύριον θέμα τῆς ἐπερωτήσεώς μου, τὸ ἀφορῶν τὴν ἐφετεινὴν παραγωγὴν καπνῶν. Εἶναι ἤδη γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ ἐφετεινὴ παραγωγὴ εἶναι μειωμένη, ἐν σχέσει μὲ τὴν περυσινήν, κατὰ 30–35%. Οὕτω ἐνῷ πέρυσι ἡ Ἀν. Μακεδονία καὶ Θράκη ἀπὸ τοῦ Στρυμῶνος μέχρι τοῦ Ἕβρου εἶχε παραγάγει 32 ἑκατομμύρια ὀκάδες καπνὰ ἐφέτος ἔχει παραγωγὴν μόνον 22 ἑκατομμυρίων ὀκάδων. Ἀντιθέτως, ἐνῷ ἡ περυσινὴ παραγωγὴ ἦτο ἀπὸ ποιοτικῆς πλευρᾶς ἀνώμαλος, ἡ ἐφετεινὴ παραγωγὴ εἶναι ἐξαιρετικῆς ποιότητος, παρουσιάζουσα ἀναλογίαν ἀμερικανικῶν βαθμῶν 90–85%. Ἡ ποιοτικὴ σύνθεσις τῆς ἐφετεινῆς παραγωγῆς, εἶναι ἡ καλλιτέρα μεταπολεμικὴ τοιαύτη. Καὶ ἐνῷ θ’ ἀνέμενέν τις ὅπως ὅλοι οἱ παράγοντες θὰ συνήργουν ὥστε αἱ τιμαὶ τῶν ἐφετεινῶν καπνῶν νὰ εἶναι καλλίτεραι καὶ τῶν περυσινῶν καὶ τῶν προπερυσινῶν, αἱ ἐνδείξεις τὰς ὁποίας ἔχομεν ἀπὸ τὰ καπνοπαραγωγικὰ χωριὰ μᾶς πείθουν ὅτι ἑτοιμάζεται νέα μακελειὸ εἰς βάρος τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου.

§65Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Ὁμιλεῖτε διὰ τὴν νέαν παραγωγήν, ἡ ὁποία ἀκόμη δὲν εἶναι ἑτοίμη δι’ ἐμπορίαν. Δὲν γνωρίζω τί σχέσιν ἔχει αὕτη μὲ τὴν ἐπερώτησίν σας. Ἐκτὸς ἐὰν τὴν συσχετίζετε μὲ ψιθύρους πού ἠκούσθησαν εἰς ἐπαρχίας, κακῶς βέβαια, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι θὰ πράξῃ τὸ πᾶν διὰ νὰ βοηθήσῃ τοὺς καπνοπαραγωγούς.

§66Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου εἰς αὐτὸ κυρίως ἀποβλέπει εἰς τὴν προστασίαν τῆς ἐφετεινῆς παραγωγῆς. Καὶ διὰ νὰ γίνω σαφέστερος. Ἤρχισεν ἤδη ἀπὸ ἁρμοδίους παράγοντας καὶ μὴ ἁρμοδίους, ὄργανα πάντως τοῦ καπνεμπορίου, ἡ προπαγάνδα διὰ τοῦ ψιθύρου εἰς τὰ καπνοπαραγωγικὰ χωριὰ ἥτις προετοιμάζει τὸ κλῖμα ψυχολογικῶς ὥστε νὰ καταστοῦν ὥριμοι οἱ καπνοπαραγωγοί. Καὶ εὐθὺς ὡς ἀνοίξουν αἱ ἀγοραὶ νὰ σπεύσουν νὰ προσφέρουν τὰ καπνά των ὅσα–ὅσα φτάνει νὰ μὴ τοὺς μείνουν. Ἡ προπαγάνδα αὕτη συνίσταται εἰς τὸ ἑξῆς: «Καλά βέβαια εἶναι τὰ καπνά μας. Ἀλλὰ μιὰ παρτίδα καπνοῦ γιὰ νὰ εἶναι εὐκόλως ἐμπορεύσιμος πρέπει νὰ ἔχῃ ἀναλογίας τόσον εἰς ἀμερικάνικα γράδα ὅσον καὶ εἰς εὐρωπαϊκὰ τοιαῦτα καθὼς ἐπίσης καὶ σὲ κάπες. Τὰ δικά σας καπνὰ τί νὰ τὰ κάνουμε; Στεροῦνται μεγάλου ποσοστοῦ εὐρωπαϊκῶν βαθμῶν. Ἡ Ἀμερικὴ παίρνει μιὰ ὡρισμένη ποσότητα. Πέραν αὐτῆς ἔπρεπε νὰ ἔχωμε ποιότητας ποὺ τραβάει ἡ Εὐρώπη καὶ οἱ ὁποῖες εἶναι κατώτερα καπνά. Γι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν βλέπουμε νὰ πωληθοῦν εὔκολα τὰ καπνά σας». Ἐφέτος καὶ ἄλλα τοιαῦτα διαδίδουν ἐπιτηδείως πράκτορες τῶν μεγάλων συμφερόντων, μὲ σκοπὸν νὰ προπαρασκευάσουν ψυχολογικῶς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς καὶ κλονήσουν τὸ ἠθικόν τους, ὥστε νὰ ἁρπάξουν τὰ καπνὰ ἀπὸ τὰ χέρια των. Εἰς τὴν ἐπίθεσιν αὐτὴν τῶν ἀνόμων συμφερόντων ποία ὑπῆρξε μέχρι σήμερον ἡ ἀντίδρασις τῆς Κυβερνήσεως; Δὲν διστάζω νὰ εἴπω ὅτι τ’ αὐτὰ διαδίδουν καὶ οἱ ὑπάλληλοι τοῦ περιφήμου Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ Ἑλληνικοῦ Καπνοῦ. Οἱ ἀγρόται ματαίως ἀναμένουν νὰ ἴδουν τὰ μέτρα ἅτινα ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλεν μὲ τόσας τυμπανοκρουσίας. Καὶ εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἶδεν τὸ φῶς τῆς δημοσιότητος ὑπὸ μορφὴν σχεδίου Ν. Δ. ἕνα ἐξάμβλωμα τιτλοφορούμενον «περὶ Ἐθνικοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ» καὶ τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ συρραφὴ τῶν μέχρι σήμερον Κυβερνητικῶν Πράξεων ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ζητήματος καὶ τὸ ὁποῖον δὲν πρόκειται νὰ προσθέσῃ τίποτε εἰς τὴν ἤδη ὑφισταμένην κατάστασιν, ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ ἔφαγε τὸ μαῦρο σκοτάδι τὶς οἶδε τῇ συνεργασίᾳ τίνων δυνάμεων, ὥστε ν’ ἀρχίσουν καὶ ἐφέτος αἱ ἀγοραὶ καπνοῦ ὑπὸ τὸ ὑφιστάμενον καθεστὼς καὶ νὰ δυνηθῇ τὸ καπνεμπόριον νὰ δράσῃ ἀνειόχλητον. Δὲν θὰ ἤθελον νὰ κάμω κριτικὴν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ σήμερον διότι ἐπιφυλάσσομαι νὰ κάμω τὰς παρατηρήσεις μου ὅταν θὰ ἔλθῃ τοῦτο εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ μὴ τονίσω τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ διάταξις ἣν περιέχει τοῦτο καὶ καθ’ ἣν, θὰ γίνεται Κυβερνητικὴ παρέμβασις εἰς τὴν καπναγορὰν ὅπου χρειάζεται καὶ ἀφοῦ ἐξακριβωθῇ ὅτι ἀπαιτεῖται νὰ γίνῃ τοιαύτη, μόνον ὡς ἀστειότης καὶ ἐμπαιγμὸς τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ. Ἡ Κυβέρνησις ἔδωκε τὴν ὑπόσχεσιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅτι σκέπτεται νὰ λάβῃ καὶ ὅτι θὰ λάβῃ λυσιτελῆ μέτρα ἀντιμετωπίσεως τοῦ καπνικοῦ προβλήματος. Τοιαῦτα ὅμως λυσιτελῆ μέτρα εἶναι: 1) Ὁ καθορισμὸς κατὰ περιφερείας παραγωγικῶν τιμῶν τοῦ καπνοῦ (ρυθμιστικαὶ τιμαὶ ἀσφαλείας) τὰς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις νὰ κανονίσῃ βάσει τῶν τιμῶν ἐξαγωγῆς. 2) Ὁ καθορισμὸς χρόνου λήξεως ἀγορῶν καπνοῦ βάσει τῶν ἄνω τιμῶν, ἐκ μέρους τοῦ καπνεμπορίου. 3) Ἡ μετὰ ταῦτα συγκέντρωσις τοῦ ὑπολοίπου καπνοῦ παρὰ τοῦ Κράτους βάσει τῶν καθορισθεισῶν τιμῶν. 4) Διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ ὅμως τοῦτο, ἀπαιτεῖται ἡ ἄμεσος ἵδρυσις Κρατικοῦ ὀργάνου ἱκανοῦ ἀπὸ τεχνικῆς ἀπόψεως νὰ ἐπιτύχῃ τὴν συγκέντρωσιν τῶν τυχὸν ὑπολοίπων, καὶ πλήρης οἰκονομικὴ ἐπάρκεια τούτου δι’ ἀπεριορίστου χρηματοδοτήσεως ὥστε νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν ἀποστολήν του. Τὰ μέτρα ταῦτα, ἅτινα εἶναι καὶ τὰ μόνα λυσιτελῆ, δὲν βλέπω νὰ σκέπτεται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, ἀντιθέτως βλέπω ταύτην διστάζουσαν νὰ θίξῃ τὰ κακῶς κείμενα καὶ μὴ προχωροῦσα οὔτε ἕνα βῆμα ἐμπρός. Μεταφέρω, κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην ὄχι μόνον τὰς ἀνησυχίας τὰς ἰδικάς μου ἀλλὰ καὶ αὐτὰς τῶν καπνοπαραγωγῶν, κρούων συνάμα τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου, διότι οὐδεὶς δύναται νὰ ὑπολογίσῃ οὔτε νὰ προΐδῃ τὰς συνεπείας ἃς δύναται νὰ ἔχῃ ἄλλη μία ἐπανάληψις τῆς περυσινῆς ἐκμεταλλεύσεως εἰς βάρος τῶν καπνοπαραγωγῶν ὑπὸ τοῦ καπνεμπορίου. Πέρυσι ἐχειροδίκησαν καπνοπαραγωγοὶ ἐναντίον καπνεμπόρων, ἐφέτος τίς οἶδε ποῦ θὰ φθάσουν. Καὶ εἰσερχόμεθα ἤδη εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ δευτέρου μέρους τῆς ἐπερωτήσεώς μου, τὸ ἀφορῶν τὸ καπνεργατικόν. Ὡς γνωστόν, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἀφ’ ἧς ἤρχισεν ἡ καλλιέργεια καπνοῦ ἐν Ἑλλάδι ἤρχισε καὶ ἡ ἐπεξεργασία τούτου εἰς εἰδικὰς ἀποθήκας (τὰ λεγόμενα καπνεργοστάσια) ὅπου ὁ καπνὸς ὑποβάλλεται εἰς εἰδικὴν ἐπεξεργασίαν χωρισμοῦ του εἰς ποιότητας καὶ εἰς δεματοποίησιν ὥστε νὰ καταστῇ κατάλληλος πρὸς ἐξαγωγήν. Οἱ ἐργάται οἱ ἀσχολούμενοι μὲ τὴν ἐργασίαν αὐτὴν ὠνομάσθησαν καπνεργάται. Καὶ ὅταν μὲν ὑφίστατο τὸ παλαιὸν σύστημα ἐπεξεργασίας, τὸ λεγόμενον κλασσικόν, καὶ ὁ χωρισμὸς τῶν καπνεργατῶν εἰς ντεκσίδες καὶ ποσταλτσίδες, δὲν ὑπῆρχεν θέμα. Ἀφ’ ὅτου, ὅμως, ἤρχισεν ν’ ἀντικαθίσταται ἡ κλασσικὴ ἐπεξεργασία διὰ τῆς λεγομένης τόγκας, ἤρχισαν νὰ δημιουργοῦνται διάφορα προβλήματα. Μεταπολεμικῶς κατηργήθη παντελῶς ἡ κλασσικὴ ἐπεξεργασία. Οἱ καπνεργάται, ἦσαν μία τάξις σχετικῶς πολυπληθής. Διὰ τῶν ἀγώνων των ἐπέτυχον ἀπὸ τριακονταετίας καὶ πλέον, τὴν κατοχύρωσιν τοῦ ἐπαγγέλματός των καὶ τὴν δημιουργίαν εἰδικοῦ ἀσφαλιστικοῦ ταμείου, τοῦ λεγομένου Τ. Α.Κ., εἰς ὃ ὑπήγοντο ἅπαντες οἱ καπνεργάται. Τὸ καπνεμπόριον μεταπολεμικῶς, ἤρχισεν ἀγῶνα ἐναντίον τῶν καπνεργατῶν ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς μειώσεως τοῦ κόστους τοῦ καπνοῦ καὶ μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι δὲν ὑφίσταται καπνεργατικὸν ἐπάγγελμα, ἀφοῦ ἡ ἐργασία αὕτη εἶναι ἐποχιακὴ διαρκοῦσα μόνον ὡρισμένους μῆνας. Αἱ προσπάθειαι αὗται τοῦ καπνεμπορίου ἐτελεσφόρησαν τὸ ἔτος 1953, ὅτε ὅλως ἀψυχολογήτως καὶ χωρὶς νὰ ὑπολογισθῶσιν αἱ συνέπειαι μιᾶς τοιαύτης πράξεως, ἐξεδόθησαν οἱ νόμοι 2348) 53 καὶ 2519) 53, οἵτινες κυριολεκτικῶς ἐπέταξαν εἰς τοὺς δρόμους μίαν τάξιν ἐργατῶν ἀριθμοῦσαν περὶ τὰς 40.000 μέλη, ἐξ ὧν προστάται οἰκογενείας τοὐλάχιστον 30.000. Μεγάλαι εἶναι αἱ ἀδικίαι αἱ γενόμεναι ὑπὸ τῶν ἄνω νόμων, ἰδίως ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀσφάλισιν καὶ τὰ δικαιώματα ἅτινα ἀπώλεσαν. Ἔχομεν καπνεργάτας ἀναλώσαντας τὴν ζωήν των εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ καπνοῦ, πραγματοποιήσαντας ἐν συνόλῳ περὶ τὰς 5.000 ἡμερομίσθια καὶ οἵτινες, ἐπειδὴ δὲν συνεκέντρουν τὰς προϋποθέσεις τοῦ νόμου, δὲν ἔλαβον οὐδεμίαν σύνταξιν οὔτε καὶ ἀποζημίωσιν. Ἔχω ἐδῶ ἕνα βιβλιάριον ἀσφαλιστικὸν τοιούτου καπνεργάτου. Ἡμερομίσθια προπολεμικὰ 4.700, μεταπολεμικὰ 350, ἡλικία 62 ἐτῶν. Δὲν δικαιοῦται συντάξεως ἢ ἀποζημιώσεως ὡς μὴ συγκεντρῶν τὰς προϋποθέσεις τοῦ νόμου. Ποῖαι δὲ εἶναι ταῦται; 360 ἡμερομίσθια μεταπολεμικῶς. Ἡ προπολεμικὴ ἐργασία δὲν παίζει κανένα ρόλον. Ὁ ἐν λόγῳ καπνεργάτης γέρων καὶ ἀσθενής, δὲν ἠδυνήθη νὰ πραγματοποιήσῃ τὰ 360 ἡμερομίσθια. Ὁ νόμος τὸν εὗρεν μὲ 350, πετάχθηκε στὸν δρόμο χωρὶς ἔλεος. Πλεῖσται ὅσαι τοιαῦται περιπτώσεις ὑπάρχουν, τὸ θέμα ὅμως τῆς ἐπερωτήσεώς μου ἀφορᾷ κυρίως ἄλλο ζήτημα. Ἀφορᾶ τοὺς ἤδη ἐργαζομένους εἰς τὴν καπνεργασίαν καὶ τὰς συνθήκας ὑφ’ ἃς οὗτοι ἐργάζονται. Τὰ λοιπὰ ζητήματα ἐπιφυλάσσομαι ν’ ἀναπτύξω εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τῶν Ν. 2348 καὶ 2519) 53. Διὰ τῶν νόμων 2348) 53 καὶ 2519) 53, κατηργήθη πράγματι, τὸ καπνεργατικὸν ἐπάγγελμα; Ἢ ἁπλῶς ἤλλαξεν φορέα τοῦτο; Τὰ ἐφετεινὰ στατιστικὰ δεδομένα μᾶς δίδουν τὰ ἑξῆς στοιχεῖα: Εἰργάσθησαν τὸ ἔτος 1956 εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν καπνοῦ 48.000 καπνεργάται — καπνεργάτριες καὶ ἐπραγματοποίησαν ἐν συνόλῳ 550.000 ἡμερομίσθια. Μὲ τὸ καθεστὼς τῶν προηγουμένων νόμων, εἰργάζοντο 32.000 καπνεργάται, πραγματοποιοῦντες ἐν συνόλῳ περὶ τὰ 600.000 ἡμερομίσθια. Κατὰ συνέπειαν, κατάργησις τοῦ ἐπαγγέλματος δὲν ἐγένετο. Ἁπλῶς ἐσφαγιάσθη μία τάξις ἀνθρώπων, ἵνα ἀντικατασταθῇ ὑπὸ ἄλλων, διὰ τοὺς κάτωθι λόγους. 1) Διότι μὲ τὸ προηγούμενον καθεστώς, τὸ καπνεργατικὸν εἰσόδημα ἀνήρχετο εἰς δραχμὰς 36–40 ἑκατομμύρια δραχμὰς κατ’ ἔτος ἐνῷ σήμερον φθάνει τὰ 25–27 ἑκατομμύρια δραχμῶν κατ’ ἔτος. Ὠφέλεια ὑπὲρ μειώσεως τοῦ κόστους τοῦ καπνοῦ 12–15 ἑκατομμύρια κατ’ ἔτος. Ποσὸν δηλαδή, ὅπερ ἀντιπροσωπεύει τὰ ἐτήσια κέρδη ἑνὸς μεγάλου καπνεμπόρου. Μὲ ὀλίγον δηλαδὴ κρατικὸν ἔλεγχον ἐπὶ τῶν κερδῶν τῶν μεγάλων καπνεμπόρων, ἦτο δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ τὸ κέρδος τοῦτο ὑπὲρ τῆς μειώσεως τοῦ κόστους τοῦ καπνοῦ, ἄνευ τοῦ σφαγιασμοῦ 40 χιλιάδων καπνεργατῶν καὶ τῆς ἀπωλείας τοῦ πόρου ζωῆς ἀπὸ 30.000 ἑλληνικὰς οἰκογενείας. Εἰς τὴν μείωσιν ὅμως τοῦ κόστους τοῦ καπνοῦ ἀπέβλεπε τὸ καπνεμπόριον ὅταν ἔβαλε κατὰ τῶν καπνεργατῶν ἢ εἰς ἄλλους σκοπούς; Τὰ πράγματα ἀποδεικνύουν ὅτι ἄλλοι ἦσαν οἱ σκοποὶ τοῦ καπνεμπορίου. Οὗτοι ἦσαν: 1) Ἡ διάλυσις τῶν ὀργανώσεων εἰδικευμένων ἐργατῶν, αἵτινες καὶ τὰ μυστικὰ τοῦ καπνοῦ ἐγνώριζον καὶ διαφωτιστικὸν ἔλεγχον ἐπὶ τοῦ καπνεμπορίου ἤσκουν καὶ ὀρθὰς λύσεις τοῦ καπνικοῦ προβλήματος ὑπέβαλον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ 2) Ἡ ἐπιβολὴ καθεστῶτος δουλείας εἰς τὰ καπνεργοστάσια κατὰ τὰς ὥρας τῆς ἐργασίας ἐνθυμίζουν ἐν πολλοῖς τὸν μεσαίωνα καὶ τὰς τότε ἐπικρατούσας συνθήκας ἐργασίας. Ἐπεσκέφθην τὸ θέρος, ἐν Καβάλᾳ, διαφόρους καπναποθήκας καὶ παρηκολούθησα ἐκ τοῦ σύνεγγυς τὰς συνθήκας ἐργασίας ἐν αὐταῖς. Παρηκολούθησα τὸ δρᾶμα τοῦ ἀγῶνος ἀνηλίκων κορασίδων τοῦ λαοῦ, τὰ ὁποῖα ἐπεδίωκον νὰ πιάσουν δουλειά, γιατὶ αἱ οἰκογένειαί των ἐπένοντο κυριολεκτικῶς. Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, κ. συνάδελφοι, ὅτι στιγματίζει τὸν πολιτισμόν μας ἡ ὑφισταμένη κατάστασις. Ὑπάρχει ἐν πρώτοις ἕνας κανονισμὸς ὅρων ἐργασίας εἰς τὰς καπναποθήκας ἐκδοθεὶς τὴν 29.4.1953, ὅστις συνεπλήρωσε τοὺς ἀντεργατικοὺς νόμους 2348 καὶ 2519. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω ὡρισμένας παραγράφους τούτου. (Ἀναγινώσκει). Συνέπειαι τούτων εἶναι τὰ κορίτσια τοῦ λαοῦ νὰ ὑφίστανται καθημερινὰς πιέσεις, μέχρι τοῦ σημείου νὰ προσφέρουν ὡς βορὰν εἰς τοὺς ἐπιβήτορας τῶν εὐνοουμένων τοῦ καπνεμπορίου καὶ τῶν ὑπαλλήλων του καὶ αὐτὴν τὴν τιμήν των, διὰ νὰ παραμείνουν εἰς τὴν ἐργασίαν.

§67Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἡ ἐκπαρθένευσις γίνεται ἐκ μέρους τίνος, κ. συνάδελφε; Αὐτὸ νομίζω ὅτι ἐγένετο ἐπὶ τῆς ἐποχῆς τῶν πρωτομαστόρων.

§68Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Ὁ κ. συνάδελφος ἀνέφερε πράγματα ἐντελῶς ἀνακριβῆ. Θέλω νὰ μᾶς εἴπῃ καὶ μίαν περίπτωσιν παραπομπῆς εἰς δίκην καπνεργατρίας, διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν.

§69Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ἐδῶ, κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχει Δαμόκλειος σπάθη, τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου τὸ ὁποῖον προβλέπει ποινικὰς κυρώσεις.

§70Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπειδὴ εἶχα ἀνάμιξιν εἰς αὐτὰ τὰ θέματα ἔχω νὰ τονίσω τοῦτο: Αἱ συνθῆκαι ἐργασίας τὰς ὁποίας ὁρίζει ὁ νόμος 2348 εἶναι πράγματι ὅπως τὰς κατήγγειλεν ὁ ἀγορητής, ἢ μᾶλλον πιθανολογεῖται ὅτι οὕτω ἔχουν τὰ πράγματα. Ὅταν τὸ ἡμερομίσθιον ἐργασίας ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν αὐθαίρετον κρίσιν τοῦ νόμου 2348 ὅλα εἶναι πιθανά, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλεται εἶναι ἡ ἄμεσος κατάργησις τοῦ νόμου αὐτοῦ.

§71Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Τὰ ἡμερομίσθια τῶν καπνεργατῶν ὁρίζονται διὰ συλλογικῶν συμβάσεων. Ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς μελετᾷ ἤδη τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου 2348. Ἡ Κυβέρνησις ἔλαβε μέτρα προστασίας τῶν καπνοπαραγωγῶν διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν πλασματικῶν δανείων μεγαλυτέρων πάσης προηγουμένης περιόδου. Τὸ 1954 ἐδόθησαν 332 ἑκατομμύρια, τὸ 1955 526 ἑκατομμ., καὶ ἐφέτος 600 ἑκατομμ. Οὐδέποτε ἄλλοτε δὲν ἐδόθησαν τόσον ἐγκαίρως καὶ εἰς προκαθωρισμένον χρόνον, ὥστε νὰ ὑπάρξῃ δυνατότης ἀντιστάσεως τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ μέτρου τῆς παρεμβάσεως ἐπέτυχεν ὥστε νὰ ἀποφευχθῇ ἡ πρωτοφανὴς καπνικὴ κρίσις ἡ ὁποία ἀπειλοῦσε τοὺς καπνοπαραγωγοὺς συνεπείᾳ τῆς μεγάλης παραγωγῆς. Τὰ ἀποθέματα ἄλλοτε συνεκεντροῦντο μετὰ πάροδον ἔτους. Χάρις εἰς τὰ περυσινὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως ἡ παρέμβασις ἦτο ἄμεσος καὶ συνεκεντρώθησαν 10 ἑκατομύρια ὀκάδες καπνοῦ καὶ οὕτω ἀπεφεύχθη ἡ κρίσις.

§72Α. ΖΑΚΚΑΣ. Ἐγώ, κύριε Ὑπουργέ, δὲν παρενέβην εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Ἡ παρέμβασίς μου εἶχεν σκοπὸν νὰ κάνῃ τῆς ἀνθρωπιᾶς τοὺς ὅρους ἐργασίας τῶν καπνεργατῶν.

§73Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Καὶ ὁ νέος νόμος τὸν ὁποῖον ἔχει ὑπ’ ὄψει του ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας καὶ τὸν ὁποῖον ἔχω ὑπ’ ὄψει μου δὲν διορθώνει τὴν κατάστασιν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ πλασματικὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν θὰ ἀσχοληθῶ μὲ αὐτὰ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ὁ θεσμὸς τῆς ἑξαμήνου σχέσεως ἐργασίας καὶ αἱ ἀνεξέλεγκτοι καὶ καταθλιπτικαὶ διατάξεις τοῦ ἄνω κανονισμοῦ προσφέρουν εἰς τὸν πρῶτον ἀσυνείδητον προϊστάμενον σαλονίου καπνεργασίας εὐρὺ πεδίον δράσεως. Ἐπιβάλλεται, κύριε Ὑπουργὲ Ἐργασίας, ἡ ἄμεσος κατάργησις τῶν ἀντεργατικῶν διατάξεων τῶν ἄνω νόμων καὶ τοῦ κανονισμοῦ ἐργασίας, ἰδίως δέ: 1) Ἡ κατάργησις τῆς ἑξαημέρου σχέσεως ἐργασίας καπνεμπόρου—καπνεργάτου. 2) Ἡ ἄμεσος τροποποίησις τοῦ ἀναχρονιστικοῦ κανονισμοῦ ὅρων ἐργασίας εἰς καπναποθήκας. 3) Ἡ κατάργησις τῆς ἐπιτροπῆς τοποθετήσεως καπνεργατῶν. 4) Ἡ προστασία τῶν συνδικαλιστικῶν ὀργανώσεων τοῦ καπνεργατικοῦ κόσμου, αἵτινες νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ παρακολουθοῦν τὰς συνθήκας ἐργασίας εἰς τὰς καπναποθήκας καὶ καταγγέλλουν τὰς τυχὸν παραβάσεις. 5) Ἡ προστασία καὶ προτίμησις εἰς προσλήψεις τῶν ἀδικηθέντων καπνεργατῶν καὶ 6) Ἡ κατάργησις τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 3 Ν. Δ. 2519)53 «περὶ ἀπαγορεύσεως τῆς ἐργασίας εἰς τοὺς τυχόντας ἐφ’ ἅπαξ ἀποζημιώσεως καπνεργάτας». Πολλὰ ἐπίσης εἶναι τὰ θέματα ποὺ ἀπασχολοῦν τοὺς ἀδικηθέντας καπνεργάτας καὶ τοὺς συνταξιούχους. Ἐπιβάλλεται ἡ Κυβέρνησις νὰ στρέψῃ στοργικὸν βλέμμα πρὸς πάντας τούτους, νὰ μελετήσῃ τὰ ζητήματά των καὶ νὰ δώσῃ ὀρθὰς λύσεις. Ἐπ’ αὐτῶν ὅμως, ὡς εἶπον, ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἐκθέσω τὰς ἀπόψεις μου συντόμως κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου ὅπερ εἰσάγει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας. Προσεπάθησα, κύριε Ὑπουργέ καὶ κύριοι συνάδελφοι, ἐν συντομίᾳ ν’ ἀναπτύξω τὸ πολύπλευρον καὶ πολυσύνθετον θέμα τοῦ καπνοῦ. Σᾶς ἔδωσα μίαν εἰκόνα τόσον τοῦ δράματος τοῦ καπνοπαραγωγοῦ ὅσον καὶ τοῦ δράματος τῶν καπνεργατῶν. Εἰς ἡμᾶς ἀπόκειται νὰ πιέσωμεν ἀρκούντως τὴν Κυβέρνησιν ἵνα δώσῃ τὰς πρεπούσας λύσεις, ἄλλως πολὺ συντόμως θὰ μετανοήσωμεν ὅλοι διὰ τυχὸν ὀλιγωρίαν μας. (Χειροκροτήματα).

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸν λόγον.

§75Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ εἰς τὴν περιφέρειάν μου τὴν Ἤπειρον, δὲν ἔχει τὴν ἔκτασιν τῆς Μακεδονίας. Ἂν ἔλαβον τὸν λόγον, τὸν ἔλαβον διὰ μίαν εἰδικὴν περιφέρειαν τοῦ Νομοῦ Ἰωαννίνων, οἱ κάτοικοι τῆς ὁποίας ἀποζοῦν κυρίως καὶ μόνον ἀπὸ τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ. Οἱ κάτοικοι τῶν χωρίων αὐτῶν, τῶν καμποχωρίων Ἰωαννίνων, ὡς λέγονται, ἐπεδόθησαν εἰς τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ διότι ὁ κάμπος τῶν Ἰωαννίνων ἐξ 70.000 στρεμμάτων, παραμένει ἀναξιοποίητος καὶ οἱ κάτοικοί του ἐπιδίδονται κατ’ ἀνάγκην εἰς τὸν καπνόν, καὶ ὄχι μόνον ηὔξησαν τὴν παραγωγήν των, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐβελτίωσαν ἀκόμη. Ἰδίως ἀφ’ ὅτου, ἐγκατεστάθησαν εἰς αὐτὸν πρόσφυγες ἐκ Πόντου καὶ ἐπεδόθησαν εἰς τὴν καλλιέργειαν εὐγενῶν καπνῶν. Τὸ παράπονον τῶν κατοίκων τῶν καμποχωρίων Ἰωαννίνων εἶναι ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβεν ἐφέτος πρόνοιαν νὰ καταχωρήσῃ τὸ προϊόν των. Ἔφθασεν ἡ ἐκμετάλλευσις τοῦ μοναδικοῦ των προϊόντος εἰς τοιοῦτον σημεῖον ὥστε ἐνῷ πέρυσι ἐπώλησαν τὰ καπνά των πρὸς 15 δραχμάς, ἐφέτος τὰ ἐπώλησαν πρὸς 6–8 δραχμάς. Ἡ τιμὴ αὐτὴ εἶναι ἐξευτελιστική. Ἀλλὰ καὶ παρὰ τοῦτο ἔμειναν ἀπώληται πολλαὶ ποσότητες καὶ οἱ δυστυχεῖς καπνοπαραγωγοὶ ὑποφέρουν ὅσον ποτέ. Στεροῦνται πολλοὶ καὶ τοῦ ψωμιοῦ. Τὴν ἰδίαν παρατήρησιν ἔκαμε σὲ συζήτησίν μας καὶ ὁ συνάδελφος κ. Πρίφτης διὰ τὰ καπνὰ Κερκύρας τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπίσης ἀπώλητα. Τὸ παράπονόν των αὐτό, τὸ ὑπέβαλον ὑπὸ τύπον ἐλέγχου, διότι ὑπεβλήθησαν ἀναφοραὶ εἰς διαφόρους Ἀρχάς, αἱ ὁποῖαι οὐδεμίαν μέριμναν ἔλαβον καὶ ἠναγκάσθησαν νὰ ἐπιζητήσουν τὸν ἔλεγχον διὰ τῆς ἐπερωτήσεως τὴν ὁποίαν κατέθεσα. Ὑπάρχει συνεπῶς εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τῶν κατοίκων αὐτῶν, διὰ τὴν ἀδιαφορίαν τὴν ὁποίαν ἐπέδειξαν οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί. Αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι τὸ θέμα μιᾶς τῶν τριῶν ἐπερωτήσεών μου τὰς ὁποίας συζητοῦμεν ἀπόψε. Ἑτέρα ἐπερώτησις τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον, ἀφορᾷ τὰ χωριὰ τῆς περιφερείας Ζίτσης. Εἰς τὴν περιφέρειαν αὐτὴν εἶχεν ἐπιτραπῆ ἡ καλλιέργεια καπνοῦ, ἀπὸ τοῦ 1954. Τὸ 1955 ὑπῆρξεν ἔτος δοκιμασίας, ἔσπειραν διὰ δοκιμήν. Ἐν τούτοις ἡ παραγωγὴ ὑπῆρξεν ἀρίστη. Τὸ 1956, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰδικῶς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ἐξέδωκεν διαταγὴν καὶ περιώρισε τὴν καλλιέργειαν μόνον εἰς ὅσα τμήματα ἐκαλλιέργησαν καπνὸν κατὰ τὸ 1955. Τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, ἦτο σκληρότατον μέτρον διὰ τὴν περιφέρειαν τῶν χωρίων Ζίτσης, περιφέρειαν ἄγονον καὶ πετρώδη μὴ ἐπιδεχομένην ἄλλα προϊόντα ἐκτὸς τῶν σταφυλῶν καὶ τοῦ καπνοῦ, οἱ δὲ κάτοικοι ὑποφέρουν ἀπὸ φτώχεια, ὅσον σὲ ὀλίγα μέρη τῆς χώρας μας καὶ τρέπονται πρὸς τὸ ταξίδι. Ἡ τρίτη ἐπερώτησίς μου ἀφορᾷ τμήματα τῆς περιφερείας Θεσπρωτίας καὶ εἰδικώτερον τῶν ἐπαρχιῶν Παραμυθιᾶς καὶ Ἡγουμενίτσης. Εἰς τὴν περιφέρειαν αὐτὴν ἀπὸ Τουρκοκρατίας ἐκαλλιεργεῖτο καπνὸς καὶ ἐξ αὐτοῦ συνεπλήρωνον τὸ ψωμὶ τῆς χρονιᾶς των. Καίτοι αἱ ἐκτάσεις εἶναι ἄγονοι, ἐν τούτοις διὰ τῆς ἐντατικῆς καλλιεργείας τῶν κατοίκων μετεβλήθησαν αἱ πλεῖσται εἰς γονίμους καὶ ἐπιδεκτικὰς καπνοῦ, καὶ ἡ καλλιέργεια ἐκράτησεν μέχρι τὸ 1930, ὁπότε ἐκ λόγων γενικωτέρας πολιτικῆς ἀπηγορεύθη. Ἀπὸ τὸν καπνὸν τῆς Θεσπρωτίας ἔβγαινεν περίφημος τσάμικος ταμπάκος. Κύριε Ὑπουργέ, οἱ κάτοικοι τῶν περιφερειῶν αὐτῶν τῆς Θεσπρωτίας περὶ τῶν ὁποίων ἡ τρίτη ἐπερώτησίς μου, ἐζήτησαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ὅπως τοὺς ἐπιτραπῇ ἡ καλλιέργεια καπνοῦ εἰς τὰ ἄγονα καὶ πετρώδη ἐδάφη των, ὅπως καὶ πρότερον, ὄχι διότι ἀπέβλεπον νὰ ἐξασφαλίσουν κέρδη, ἀλλὰ μίαν πρόσθετον πρόσοδον ἐκ τῆς καλλιεργείας τοῦ καπνοῦ διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ συμπληρώσουν τὸν ἄρτον τῶν οἰκογενειῶν των. Θὰ ἐπεθύμουν πάρα πολὺ καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπεσκέπτεσθε τὴν περιοχὴν αὐτήν, ὁπότε ἰδίοις ὄμμασι θὰ ἠδύνασθε νὰ διαπιστώσητε τὴν τεραστίαν διαφορὰν τῶν χωρίων τῆς περιφερείας μου καὶ τῆς Αἰτωλοακαρνανίας εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὰ μέσα διαβιώσεως μὲ τὰ χέρια τῆς Μακεδονίας καὶ θὰ διεπιστώνατε ἀσφαλῶς ὅτι οἱ χωρικοὶ αὐτοὶ στεροῦνται καὶ τῶν στοιχειωδῶν μέσων διαμονῆς ἀκόμη. Κάμνω αὐτὴν τὴν σύγκρισιν τῆς τεραστίας διαφορᾶς, διὰ νὰ παράσχω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν εὐκαιρίαν διὰ νὰ ἀποδεχθῇ τὸ δίκαιον αἴτημά των καὶ νὰ ἀποκαταστήσῃ μίαν ἀδικίαν ἡ ὁποία γίνεται εἰς βάρος τῶν κατοίκων αὐτῶν τῆς Ἠπείρου.

§76Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον χειρίζεσθε μᾶς ἐνδιαφέρει ἀσφαλῶς, ἀλλὰ μᾶς παρεπλανήσατε διότι ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου σας ἐσπεύσατε νὰ δηλώσητε ὅτι ἀγνοεῖτε τὸ καπνικὸν θέμα, ἐνῷ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν συνεδυάσατε τὸ συζητούμενον σοβαρότατον καπνικὸν θέμα μὲ τὸ θέμα τὸ ἰδικόν σας, δηλαδὴ τῆς ἐπανακαλλιεργείας τσάμικου καπνοῦ εἰς τὰς περιοχὰς τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε.

§77Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ἐδήλωσα εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι ἀγνοῶ τὸ καπνικὸν θέμα ὑπὸ τὴν Μακεδονικὴν μορφὴν ἀλλὰ ἔκαμα αὐτὴν τὴν σύγκρισιν τῆς τεραστίας διαφορᾶς μεταξὺ χωρικῶν τῆς περιφερείας μου καὶ χωρικῶν ἄλλων περιφερειῶν ἰδίᾳ τῶν τῆς Μακεδονίας, διὰ νὰ πεισθῇ καὶ ἐνδώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν ἀποδοχὴν ἑνὸς δικαίου αἰτήματος Ἑλλήνων χωρικῶν οἱ ὁποῖοι ζητοῦν νὰ ἀποκτήσουν, ὡς εἶχον καὶ πρότερον, μίαν ἔκτακτον πρόσοδον διὰ νὰ συντηρήσουν τὰς οἰκογενείας των. Ἐπιδιδόμενοι εἰς τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ, ὄχι βέβαια εἰς μεγάλην ἔκτασιν, διὰ νὰ μὴ βλάψουν τὰ καπνά σας, ἀλλ’ εἰς περιωρισμένην, διὰ νὰ συμπληρώσουν τὴν φτωχὴν οἰκονομίαν των.

§78Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, νομίζω ὅτι τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἐθίξατε, ἐὰν τὸ θέσητε ὑπ’ ὄψιν τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς καπνοῦ ἡ ὁποία χειρίζεται τὸ ὅλον θέμα, δὲν θὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις διὰ τὴν καλλιέργειαν τσάμικου καπνοῦ ἢ καὶ διὰ τὴν καλλιέργειαν καπνῶν ἐκλεκτῆς ποιότητος ἐξαγωγίμων.

§79Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ὅπως ἐτοποθετήσατε τὸ θέμα, εἶναι πολὺ ἁπλοῦν, καὶ ἐδικαιολογήσατε ἐπαρκῶς τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ζητεῖτε νὰ ἐπιτραπῇ ἡ καλλιέργεια καπνοῦ τσάμικου, εἰς τὰ χωρία τῆς περιφερείας σας. Καὶ μολονότι ἐδηλώσατε ὅτι ἀγνοεῖτε τὸ καπνικὸν θέμα, ἐν τούτοις ἐσπεύσατε νὰ συνδυάσετε τὴν ἰδικήν σας πρότασιν. Τὸ θέμα τὸ καπνικὸν εἶναι θέμα μέγα καὶ ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἔδωκεν εἰς τοὺς παραγωγοὺς τὸ σύνθημα τῆς ἐντεταμένης παραγωγῆς, οἱ ἰδικοί σας καπνοκαλλιεργηταὶ δὲν ἐνεφανίσθησαν εἰς τὴν πρόσκλησιν αὐτὴν τῆς Κυβερνήσεως. Σήμερον, ὅμως, ποὺ ὁ καπνὸς διέρχεται μίαν κρίσιμον περίοδον, ἔρχεσθε καὶ ζητεῖτε τὴν ἐπέκτασιν τῆς καπνοκαλλιεργείας διὰ τοὺς καπνοκαλλιεργητάς σας, ὅταν αὐτοὶ δὲν ἐνεφανίσθησαν εἰς τὸ σύνθημα τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι καλλίτερον θὰ ἐξυπηρετούσατε τοὺς καπνοπαραγωγούς σας ἄν, ἀντὶ ἐπεκτάσεως τῆς καπνοκαλλιεργείας ἐζητούσατε περιορισμόν.

§80Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ὡς ἔθεσα τὸ πρᾶγμα εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει λόγος ὁ ὁποῖος θὰ σᾶς φοβίζῃ, ὅτι θὰ δημιουργηθῇ μέγα πρόβλημα διὰ τὰς περιφερείας σας ἂν ἐπιτραπῇ ἡ καπνοκαλλιέργεια εἰς ἄγονον καὶ πετρώδη περιοχὴν τῆς περιφερείας μου, διὰ νὰ μπορέσουν οἱ πτωχοὶ κάτοικοι νὰ ἐξασφαλίσουν τὸν ἄρτον τῆς οἰκογενείας των. Τὸ αἴτημα τῶν χωρικῶν τῆς περιφερείας μου εἶναι παλαιόν, ἔχει ὑποβληθῆ κατ’ ἐπανάληψιν ἀπὸ τὸ 1945 καὶ ἐντεῦθεν.

§81Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, χρήσιμον στοιχεῖον, διὰ νὰ ἐπιτραπῇ ἡ καπνοκαλλιέργεια εἶναι, ἐὰν ἡ περιοχή σας εἶναι κατάλληλος δὰ τὴν καλλιέργειαν καπνῶν ἐξαγωγίμων. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι ἂν θέσετε τὸ αἴτημά σας ὑπ’ ὄψιν τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς καπνοῦ, καὶ ἐξετασθῇ τοῦτο, εἶμαι βέβαιος, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις.

§82Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐκρίθησαν ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς κατάλληλα τὰ ἐδάφη, ἀλλὰ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, δὲν ἐπέμεινε καὶ δὲν υἱοθέτησε τὴν καλλιέργειαν. Δι’ αὐτό, οἱ κάτοικοι τῆς περιοχῆς αὐτῆς ὑποβάλλουν ἐντονώτερα, δι’ ἐπερωτήσεως τὸ αἴτημά των ὅπως τοὺς ἐπιτραπῇ ἡ καλλιέργεια τὴν ὁποίαν ἔκαμαν ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς Τουρκοκρατίας καὶ ἐντεῦθεν. Ζητοῦν ἐργασίαν, ὀλίγην ἐργασίαν, διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ ἀποκτήσουν μίαν πρόσθετον πρόσοδον ἡ ὁποία θὰ τοὺς βοηθήσῃ νὰ συμπληρώσουν τὸν ἄρτον τῆς οἰκογενείας των. Καὶ ἄρτον ἀπὸ ἀραβόσιτον, διατὶ καὶ τούτου στεροῦνται.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λασκαρίδης ἔχει τὸν λόγον.

§84Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἴθισται κατὰ συχνὰ χρονικὰ διαστήματα καὶ ἐφ’ ὅσον λειτουργεῖ ἡ Βουλή, νὰ τίθεται ἐν τῷ συνόλῳ του ἐνώπιον αὐτῆς τὸ καπνικὸν ζήτημα. Θὰ ἔλεγεν ὅμως κανείς, ὅτι αἱ ἐπαναλήψεις αὐταὶ δὲν ἐξυπηρετοῦν τὸ θέμα. Ἐν τούτοις ὅμως καὶ κατὰ τὴν σημερινὴν συζήτησιν μολονότι μὲ τόσην ὀξύτητα ἐμφανίζεται τὸ καπνικὸν ζήτημα, ἀπουσιάζουν ἐκ τῆς αἰθούσης καὶ ἡ πλειονότης τῶν συναδέλφων καὶ οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐκπροσωπουμένης μόνον ὑπὸ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ Ἐμπορίου. Νομίζω, ὅτι τὸ καπνικὸν ζήτημα δὲν εἶναι ἁπλοῦν. Εἶναι ἕνα ζήτημα πολυσύνθετον καὶ θὰ εἴμεθα ἐκτὸς τῶν πραγμάτων ἐὰν δὲν ἀναλύσωμεν καὶ δὲν ἐξετάσωμεν μὲ εὐρύτητα, ὅλα τὰ στάδια αὐτοῦ, ὅπως εἶναι τὸ θέμα τῆς καπνοπαραγωγῆς, τῆς καλλιτερεύσεως τῶν ποιοτήτων καπνοῦ καὶ τὸ στάδιον διεξαγωγῆς αὐτῶν διὰ τὴν κατάκτησιν τῶν ξένων ἀγορῶν. Δὲν θὰ τονίσω τὴν σημασίαν ποὺ ἔχει τὸ προϊὸν αὐτὸ διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τῆς Χώρας, διότι εἶναι γνωστὴ ἡ ἐξέχουσα θέσις του καὶ διὰ τοῦτο θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ προχωρήσῃ συντόμως εἰς τὴν λῆψιν ριζικῶν μέτρων διὰ τὴν ὁριστικὴν διευθέτησιν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος. Ποία εἶναι ἡ θέσις τῆς καπνοπαραγωγῆς; Ἡ καπνοπαραγωγὴ δὲν δύναται νὰ λείψῃ ποτὲ ἀπὸ τὴν χώραν μας. Διὰ λόγους καὶ οἰκονομικοὺς καὶ κλιματολογικοὺς θὰ πρέπει νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν αὔξησιν αὐτῆς εἰς ἀνώτερα ἐπίπεδα καὶ εἰς ἐδάφη βεβαίως κατάλληλα. Ὅπως θὰ πρέπει ἐν συνεχείᾳ νὰ ἐπιδιώξωμεν εἰς τὸ νὰ ἐπιβάλωμεν τὰ καπνά μας εἰς τὰς ξένας ἀγοράς, διότι εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι τὰ καπνά μας ἔναντι ἄλλων καπνοπαραγωγικῶν χωρῶν, ἔχουν ὅλα τὰ προτερήματα ποιοτικῆς ἀπόψεως τὰ ὁποῖα τὰ καθιστοῦν ἱκανὰ νὰ καταλάβουν αὐτὴν τὴν ἐξέχουσαν θέσιν. Ἡ μάχη, λοιπόν, θὰ πρέπει νὰ δοθῇ διὰ τῆς ποιοτικῆς ἀνωτερότητος τῶν καπνῶν μας. Πρέπει ἡ καπνικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως νὰ κατατείνῃ εἰς τὸ νὰ ἐπιβάλῃ τὸν ἑλληνικὸν καπνὸν μὲ βάσιν τὴν ποιότητά του εἰς τὴν διεθνῆ ἀγοράν. Ἐφέτος ἐκτὸς τῆς ἐσοδείας τὴν ὁποίαν ἔχομεν, ἔχομεν καὶ ὑπόλοιπα παλαιὰ 4.038 χιλ. τόν. Δυστυχῶς, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβε τὰ κατάλληλα μέτρα προστασίας τοῦ καπνοῦ. Δὲν θὰ ἐπιμείνω εἰς τὰς προεκλογικὰς καὶ μετεκλογικὰς διακηρύξεις τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ ἐργασία τοῦ καπνοῦ γίνεται καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τοῦ ἔτους. Οἱ ἀγρόται μας ἐργάζονται νυχθημερὸν καὶ δὲν ἐξασφαλίζουν οὔτε ἓν ἡμερομίσθιον 5 δραχμῶν. Θὰ μᾶς εἴπῃ ἴσως ἡ Κυβέρνησις ὅτι εἶναι ἐποχὴ χορηγήσεως τῶν δανείων καὶ ἔπραξε τὸ καθῆκον της καθωρίσασα 18 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν τὸν τρόπον χορηγήσεως αὐτῶν τῶν πλασματικῶν δανείων. Τὰ πλασματικὰ δάνεια χορηγοῦνται εἰς δύο δόσεις. Μὲ τὰ χρήματα τῆς πρώτης δόσεως καλύπτονται τὰ τυχὸν χρέη τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν τοὺς ἀπομένουν παρὰ ἐλάχιστα χρήματα πρὸς συντήρησίν των. Τὰ δὲ ὑπόλοιπα δίδονται εἰς δευτέραν δόσιν. Πέραν αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐβοήθησε τοὺς καπνοπαραγωγοὺς διὰ νὰ δυνηθοῦν οὗτοι νὰ βελτιώσουν τὰ μέσα τῆς παραγωγῆς, συσκευασίας καὶ διατηρήσεως τοῦ προϊόντος. Ἐλλείπουν καπναποθῆκαι, ἐλλείπουν οἱ ἀπαραίτητοι χῶροι ἐναποθηκεύσεως. Ἡ ἀνυπαρξία μιᾶς ἑνιαίας καὶ ὁριστικῆς καπνικῆς πολιτικῆς ἐδημιούργησαν αὐτὴν τὴν κατάστασιν. Δὲν παραλείπω ν’ ἀναφέρω ὅτι ἐδημιουργήθη καὶ κοινωνικὸν πρόβλημα, διότι, μὲ τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ ἀσχολοῦνται περὶ τὰς 200.000 οἰκογενειῶν. Δηλαδὴ 1.000.000 ψυχῶν ἀποζοῦν, ποὺ ἀντιπροσωπεύει τὸ ⅛ τοῦ πληθυσμοῦ. Ἡ μὴ ὕπαρξις ἐπίσης ἑνιαίας καπνικῆς πολιτικῆς ἀποβαίνει εἰς βάρος καὶ αὐτῆς ταύτης τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, διότι ὡς γνωστὸν τὰ 50% τῆς ἀξίας τῶν ἐξαγωγῶν ἀντιπροσωπεύουν τὰ καπνά. Ἐτονίσθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ὅτι διὰ πρώτην φορὰν πέρυσιν ἔγινε κρατικὴ ἐπέμβασις. Ἐπεκρίναμεν τὸ μέτρον αὐτὸ διότι ἐτέθη ἡ προστασία τῶν καπνοπαραγωγῶν εἰς τοὺς ἐκτελοῦντας τὴν ἐμπορίαν τοῦ καπνοῦ.

§85Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Ἡ κρατικὴ παρέμβασις ἔγινε μέσῳ τῆς ΣΕΚΕ, τῶν 5 καπνοβιομηχανιῶν μας καὶ τῶν καπνεμπόρων. Δὲν εἶχε χρόνον ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ κάμῃ συγκέντρωσιν δι’ ἰδικοῦ της ὀργάνου. Ἐφέτος, ὅμως, ἔχει ἰδικόν της ὄργανον καὶ θὰ κάμῃ τὴν παρέμβασίν της διὰ τοῦ ἰδικοῦ της ὀργάνου.

§86Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀναθέσατε τὴν προστασίαν τῶν καπνοπαραγωγῶν εἰς τοὺς ἀσχολουμένους μὲ τὴν ἐμπορίαν τοῦ καπνοῦ. Αὐτὸ ἦτο ἀπαράδεκτον.

§87Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι τὰ καπνὰ τὰ ὁποῖα ἠγόρασαν οἱ καπνέμποροι διὰ τὸ Κράτος τὰ ἐναποθήκευσαν εἰς τὰς αὐτὰς ἀποθήκας ποὺ ἔχουν καὶ τὰ ἰδικά των καὶ δὲν ἀποκλείεται νὰ δώσουν εἰς τὸ Κράτος καπνὰ τρίτα. Δώσατε, λοιπόν, χρήματα εἰς τοὺς καπνεμπόρους, οἱ ὁποῖοι ἐξεμεταλλεύθησαν τὸ Κράτος καὶ τοὺς καπνοπαραγωγούς.

§88Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Ἐπαναλαμβάνω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι πέρυσι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ παρέμβασις δι’ ἰδίου ὀργάνου, διότι δὲν ὑπῆρχεν ἀπαιτούμενος χρόνος. Ἐφέτος ὅμως ἡ παρεμβατικὴ συγκέντρωσις θὰ γίνῃ εἰς κρατικὰς ἀποθήκας. Πάντως, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι τὰ καπνὰ ὅταν θὰ παραληφθοῦν ἀπὸ τὰς ἀποθήκας τῆς Σ. Ε.Κ.Ε. καὶ ἀπὸ τοὺς καπνεμπόρους καὶ ἀντιπροσωπείας τῶν καπνεργατῶν, θὰ ἐλεγχθοῦν ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς ποὺ προβλέπει ὁ νόμος, ὥστε νὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος.

§89Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ Κυβέρνησις καὶ προεκλογικῶς καὶ μετεκλογικῶς ὑπεσχέθη ὅτι θὰ δημιουργήσῃ αὐτὸ τὸ ὄργανον. Μέχρι σήμερον ὅμως οὐδὲν μέτρον ἐλήφθη, καὶ ἐρωτῶ ὑμᾶς πότε θὰ δημιουργηθῇ;

§90Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Ὑπάρχει ἕτοιμον σχετικὸν νομοσχέδιον, κύριε συνάδελφε, καὶ αὐτὸ ποὺ ὑπεσχέθη ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ πραγματοποιήσῃ.

§91Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀσφαλῶς θὰ στηρίζεσθε διὰ τὴν δημιουργίαν τοῦ νέου ὀργάνου εἰς τὴν Α. Ο. Ε.Κ. Σᾶς πληροφορῶ ὅτι ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς ἀπέτυχε καὶ εἰς τὴν καλλιέργειαν καὶ εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ καπνοῦ. Θέλω νὰ πιστεύσω ὅτι τελικῶς δὲν θὰ στηριχθῆτε ἐπὶ τοῦ ἀποτυχόντος αὐτοῦ ὀργανισμοῦ, διότι ἄλλως φοβοῦμαι ὅτι θὰ στηριχθῆτε ἐπὶ ἐσφαλμένης βάσεως διὰ νὰ ἐφαρμόσητε τὴν καπνικήν σας πολιτικήν.

§92Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Τὴν καπνικὴν πολιτικήν, κ. συνάδελφε, τὴν στηρίζομεν εἰς τὴν πνοὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν ἔχει σημασίαν πῶς θὰ ὀνομάζεται ἓν ὄργανον ἢ ἀπὸ ποῦ προέρχεται. Σημασίαν ἔχουν τὰ πρόσωπα καὶ ἡ Κυβέρνησις ποὺ θὰ τὰ κατευθύνῃ.

§93Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ θέμα εἶναι σκανδαλῶδες. Βεβαίως, ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ἀνετέθη εἰς τὴν Σ.Ε.Κ.Ε. καὶ εἰς τοὺς συνεταιρισμοὺς καπνεργατῶν. Ἦτο ποτε δυνατὸν νὰ ἀποκλεισθῇ ἡ Σ.Ε.Κ.Ε. καὶ οἱ Συνεταιρισμοί; Πάντως τὴν μεγαλυτέραν μερίδα τὴν ἐπῆραν οἱ καπνέμποροι καὶ ἂς μᾶς διαψεύσῃ περὶ τούτου ὁ κ. Ὑφυπουργός. Πέραν τούτου θὰ πρέπει νὰ ἐξετασθῇ ὁ τρόπος συναλλαγῆς μεταξὺ καπνεμπόρων καὶ παραγωγῶν. Εἰς τὰς συναλλαγὰς τῶν καπνεμπόρων ἐπικρατεῖ πλήρης ἀσυδοσία. Καὶ ἐνῷ εἰς κάθε περίπτωσιν διατιμᾶται τὸ εἶδος, ἐν προκειμένῳ ὁ καπνέμπορος εἶναι ἀσύδοτος. Χρηματοδοτεῖται κατὰ 90% ὑπὸ τοῦ Κράτους, ἔχει δικαίωμα νὰ δίδῃ διαφορὰν τιμῆς κυμαινομένην ἀπὸ 10–15% εἰς τὸ αὐτὸ χωρίον καὶ διὰ τὴν ἰδίαν ποιότητα καπνῶν καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ὑπενθυμίσω τὸ ἐπεισόδιον, τὸ ὁποῖον συνέβη εἰς τὸ χωρίον Κεχρόκαμπος τῆς Καβάλας, ὅπου οἱ καπνοπαραγωγοὶ ἔδειραν τοὺς καπνομεσίτας, μὲ ἀποτέλεσμα πτωχοὶ οἰκογενειάρχαι, νὰ ὁδηγηθοῦν εἰς τὰ δικαστήρια πρὸ ἡμερῶν καὶ μὲ τὸν ἀγῶνα τους ἐκεῖνον ἐπέτυχον τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν. Ἐρωτᾶται: ἐπιτρέπεται, ἔπειτα ἀπὸ δέκα ἐτῶν ἐλεύθερον βίον, νὰ ἐξακολουθοῦν οἱ καπνέμποροι νὰ τυγχάνουν τοιούτου μεγέθους προνομιακῆς μεταχειρίσεως καὶ νὰ δύνανται νὰ ἐκμεταλλεύωνται κατὰ τόσον ἀσύστολον τρόπον τοὺς παραγωγούς; Ἡ Κυβέρνησις ἐξοπλίζει τὸ καπνεμπόριον καὶ τὸ ἐξαποστέλλει πάνοπλον εἰς τὴν καπνοπαραγωγικὴν ὕπαιθρον. Ἔναντι τοῦ πανόπλου καπνεμπορίου ἡ Κυβέρνησις παραδίδει ἀνυπερασπίστους τοὺς παραγωγούς καὶ ἀρνεῖται εἰς αὐτοὺς καὶ ἀσπίδα ἀμύνης. Βεβαίως ὁ ἀσύδοτος καθορισμὸς τιμῶν, εἶναι κάτι τὸ ἐξωφρενικόν, διότι οἱ καπνέμποροι δὲν λαμβάνουν ὑπ’ ὄψιν των οὔτε τὰς διεθνεῖς τιμὰς οὔτε τὸ παραγωγικὸν κόστος. Τὸ καπνεμπόριον ἔχει συγκρότησιν μονοπωλιακήν, πρακτοριακήν. Δέχεται μίαν παραγγελίαν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, συμπιέζει τὰς τιμὰς καὶ ἔρχεται νὰ προσφέρῃ εἰς τοὺς καπνεμπόρους τοῦ ἐξωτερικοῦ, τὸ προϊὸν εἰς εὐθηνοτέρας τῶν προσφερθεισῶν τιμῶν εἰς αὐτὸ καὶ οὕτω δημιουργεῖ ζημίας εἰς τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐτονίσθη καὶ τονίζεται κατὰ κόρον, ὅτι αἰτία τῆς καπνικῆς ἐξαγωγικῆς κρίσεως ἦτο τὸ ὑψηλὸν κόστος. Διὰ τοῦτο ἐπροτάθη ν’ ἀνοίξῃ τὸ ἐπάγγελμα τῶν καπνεργατῶν καὶ διὰ τῆς εἰσροῆς νέων ἐργατικῶν χειρῶν νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ πρόβλημα. Τὸ ἔτος 1953, ἐπὶ ὑπουργίας Γονῆ, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ δὲν ἐδίστασεν εἰς ἐφαρμογὴν τοῦ μέτρου αὐτοῦ, νὰ πετάξῃ εἰς τοὺς δρόμους 30.000 καπνεργατῶν. Ἐκείνην ἀκριβῶς τὴν ἐποχὴν συνέβη καὶ ἡ ὑποτίμησις τῆς δραχμῆς. Μὲ τὸ ἄνοιγμα τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος καὶ μὲ τὴν ταὐτόχρονον ὑποτίμησιν τῆς δραχμῆς, ἀντιλαμβάνεσθε ποῖα κέρδη ἀπεκόμισε τὸ καπνεμπόριον, διότι ἀπὸ τοῦ 1953 καὶ ἐντεῦθεν αἱ τιμαὶ τοῦ καπνοῦ ὑψώθησαν ἀπὸ 1,08 δολλάρια τοῦ 1953, εἰς 1,40 δολλάρια μέσην τιμήν. Δυνάμεθα, κ. συνάδελφε, νὰ ὑποστηρίξωμεν ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, ἀλλὰ καὶ δὲν πρέπει νὰ ἐπιδιώξωμεν νὰ ἐξασφαλίσωμεν μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ τείνουν εἰς τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τῶν καπνῶν. Τὰ καπνά μας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν πωλοῦνται εἰς τιμὰς μικροτέρας τῶν καπνῶν ἄλλων χωρῶν, τὰ ὁποῖα ἀπὸ ἀπόψεως ποιοτικῆς εἶναι σημαντικῶς κατώτερα τῶν ἰδικῶν μας. Ἡ ψήφισις τοῦ νόμου 2348 ἀπετέλεσεν ἕνα σταθμὸν εἰς τὸ καπνεργατικὸν ἐπάγγελμα. Δὲν θὰ ὑπερβάλλω, κύριοι βουλευταί, τὰ πράγματα, ἐὰν εἴπω ὅτι μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου 2348 ἡ ἐργασία εἰς τὰ καπνομάγαζα ὁμοιάζει μὲ ἐργασίαν εἰς τὰ χειρότερα κάτεργα. Διὰ τὴν πρόσληψιν τῶν ἐργατῶν ὡς γνώμων τίθεται τὸ πιστοποιητικὸν νομιμοφροσύνης καὶ ἡ ὑπογραφὴ δηλώσεως μετανοίας ἢ ἡ ὡραιότης τῆς προσληφθησομένης καπνεργατρίας ἢ αἱ πληροφορίαι τῆς Ἀστυνομίας. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, κύριοι βουλευταί, ποὺ ἐγένετο διαπραγμάτευσις καὶ δι’ αὐτὸ τὸ σῶμα τῆς καπνεργατρίας, προκειμένου αὕτη νὰ ἐργασθῇ εἰς καπναποθήκην. Πολλαὶ εἶναι αἱ ἀδικίαι, αἱ ὁποῖαι προσεγένοντο εἰς τοὺς καπνεργάτας ἀπὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ νόμου 2348. Αἱ ἀδικίαι αὐταὶ εἶναι καιρὸς πλέον νὰ ἀρθοῦν. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις ἀπέσυρε νομοσχέδιόν της, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώριζε κατ’ ἀρχὴν τὴν ὕπαρξιν τῶν ἀδικιῶν τούτων, χωρὶς φυσικὰ νὰ ξεριζώνῃ τὸ κακό. Καὶ εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐπετεύχθη κάποια μείωσις τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ. Τούτου ὅμως ὠφελήθησαν μόνον οἱ καπνέμποροι. Οἱ καπνεργάται, οἱ ὁποῖοι διῆλθον τὴν ζωήν των ὁλόκληρον ἀναπνέοντες τὴν νικοτίνην, μόνον πικρίας καὶ δεινὰ ὑπέστησαν ἐκ τοῦ νόμου ἐκείνου. Μετὰ ἀπὸ ἐργασίαν πολλῶν ἐτῶν, εὑρέθησαν εἰς τὸν δρόμον, χωρὶς νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς συντάξεως, τὸ ὁποῖον ἔχουν ὅλοι οἱ ἐργάται. Καὶ ἐκεῖνοι μέν, οἱ ὁποῖοι κατορθώνουν νὰ ἐργασθοῦν, εὑρίσκονται ὁπωσδήποτε εἰς καλλιτέραν μοῖραν ἐν σχέσει μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ἐργασθοῦν, διότι οἱ καπνέμποροι δὲν τοὺς θέλουν, εἴτε διότι οἱ γυναῖκες δὲν εἶναι ὡραῖες, εἴτε διότι αἱ πληροφορίαι τῆς Ἀστυνομίας δὲν εἶναι καλαί. Ἐφ’ ὅσον ἤρθη ἡ κατοχύρωσις τοῦ ἐπαγγέλματος τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, κύριοι βουλευταί, θὰ πρέπει νὰ ἐξευρεθῇ τρόπος οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ τύχουν κάποιας ἀποζημιώσεως. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν συνταξιούχων. Ὑπάρχουν τρεῖς κατηγορίαι συνταξιούχων μὲ διαφορετικὰς δι’ ἑκάστην κατηγορίαν ἀποδοχάς. Ἡ τάξις τῶν συνταξιούχων καπνεργατῶν ἀριθμεῖ 9.000 περίπου ἄτομα εἰς ὅλην τὴν χώραν καὶ οἱ ὁποῖοι μένουν μετέωροι, χωρὶς οὐδεμίαν ἀσφαλιστικὴν στέγην. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ λαμβάνουν σύνταξιν σήμερον, σύμφωνα μὲ τὸν ν. 2348) 53 καὶ ὅτι ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ 3% ἐπὶ τῶν καπνῶν, τὰ ὁποῖα ἐξήγοντο εἰς τὸ ἐξωτερικόν, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε καταργηθῇ. Οὔτε ὅμως ἡ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ ἐτόλμησε νὰ ἀποστερήσῃ τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ἀπὸ τὴν σύνταξίν των διότι δημιουργεῖται τεράστιον κοινωνικὸν πρόβλημα. Μὲ τὴν διαφορὰν ὅμως ὅτι αἱ συντάξεις αὐταὶ εἶναι τόσον μικραί, ὥστε νὰ δύνανται νὰ ὀνομασθοῦν συντάξεις πείνης. Μέχρις ὁριστικῆς ρυθμίσεως τῆς συντάξεως τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν καὶ τῆς ὑπαγωγῆς των εἰς τὸ Ι.Κ.Α., θὰ πρέπει νὰ αὐξηθοῦν αἱ συντάξεις των κατὰ 30% καὶ νὰ τοὺς δοθῇ ὡς δῶρον διὰ τὰς ἑορτὰς ποσὸν ἴσον πρὸς μίαν καὶ ἡμίσειαν μηνιαίαν σύνταξιν. Ἀπὸ τὸν νόμον 2348, κ. βουλευταί, ἐγεννήθησαν τόσα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἔκαμαν διὰ τοὺς καπνεργάτας τοιαύτην κατάστασιν, ἐγγίζουσαν τὰ ὅρια τῆς ἐγκληματικότητος. Οἱ καπνέμποροι ἔχουν κατοχυρωθῆ μὲ τοιαύτας διατάξεις, αἱ ὁποῖαι εἰς οὐδεμίαν ἄλλην χώραν ἰσχύουν. Προβλέπονται αὐστηρόταται ποιναὶ καὶ διὰ μίαν ἁπλῆν τυπικὴν παράβασιν, διὰ μίαν ἁπλῆν π. χ. διαμαρτυρίαν. Καὶ εἶπεν ὁ κ. ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Ὑπουργός, ὅτι δὲν ὑπῆρξε περίπτωσις νὰ ὡδηγήθῃ ἐργάτης, βάσει αὐτῶν τῶν διατάξεων, εἰς τὰ δικαστήρια. Ἐφ’ ὅσον ὅμως οἱ καπνέμποροι ἐπιμένουν ἐπὶ τῆς διατάξεως ταύτης πρέπει νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἐξυπηρετοῦνται ἐξ αὐτῆς. Ἕνεκα τῶν ἀνελευθέρων αὐτῶν διατάξεων οἱ ἐργάται δὲν τολμοῦν νὰ ζητήσουν τὴν ἄδειαν οὔτε νερὸ νὰ πιοῦν καὶ οὔτε νὰ ἐξέλθουν πρὸς σωματικήν των ἀνάγκην. Εἰς οὐδένα ἐπιτρέπεται νὰ ἐπισκεφθῇ τὰ καπνομάγαζα, οὐδὲ εἰς αὐτοὺς τοὺς βουλευτάς, ἔτι ἐπιτρέπεται τοῦτο. Μετετράπησαν τὰ καπνομάγαζα εἰς κάτεργα.

§94Ν. ΜΑΡΤΗΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Αὐτὸ ποὺ λέγετε, κ. συνάδελφε, ἔρχεται εἰς ἀντίθεσιν μὲ ὅσα εἶπεν ὁ προλαλήσας συνάδελφός σας. Ὁ κ. Λυμπέρης, δηλαδή, εἶπεν ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι ἐπεσκέφθη καπναποθήκας.

§95Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἔλαβον τοιαύτην ἄδειαν. Μέχρις ὅτου ὅμως μοῦ δώσουν τὴν ἄδειαν παρῆλθεν ὁλόκληρος ὥρα, ἐντὸς τῆς ὁποίας εἶναι δυνατὸν καὶ τὸν τρόπον ἐργασίας νὰ ἀλλάξουν.

§96Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Ἐὰν ἐπιμείνωμεν, κ. Ὑπουργέ, λαμβάνομεν ἄδειαν διὰ νὰ ἐπισκεφθῶμεν τὰ καπνομάγαζα. Τοῦτο, ὅμως, εἶναι πρᾶγμα κατ’ ἐξοχὴν δύσκολον.

§97Α. ΛΙΑΚΟΣ. Μήπως, κ. συνάδελφε, ὡρισμένοι ἐργάται προσπαθοῦν νὰ ἀποφύγουν τὴν ἐργασίαν, προφασιζόμενοι σωματικὴν ἀνάγκην; Λέγω τοῦτο, διότι ὑπῆρξε περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν ὡρισμένοι ἐργάται ἔθεταν εἰς τὸ στόμα των σίαλον φυματικὸν διὰ νὰ εὑρεθοῦν καὶ αὐτοὶ ἐξεταζόμενοι ὡς φυματικοὶ καὶ νὰ τύχουν συντάξεως.

§98Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Δὲν ὑπάρχει προηγούμενον τοιούτου ἀντικοινωνικοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ὑπεστηρίχθη τότε ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Συναγερμοῦ, καὶ εὐθύνεται καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἥτις ἀποτελεῖ συνέχειαν τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, ἀλλὰ καὶ διότι ἐξακολουθεῖ νὰ ἀνέχεται τὸ ἐγκληματικὸν τερατούργημα τοῦ Γονῆ. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐξετασθοῦν μὲ προσοχὴν τὰ κοινωνικὰ προβλήματα ποὺ ἐδημιούργησεν ὁ νόμος 2348 καὶ ἐν κατακλεῖδι νὰ συμφωνήσωμεν εἰς τὸ ὅτι δὲν ὠφέλησε τὸ προϊόν, ἀλλὰ τοὺς καπνεμπόρους. Διότι καὶ ἡ μείωσις τοῦ κόστους καὶ ἡ ἀπάνθρωπος μεταχείρισις πάει εἰς τὰ θησαυροφυλάκιά των. Ἡ κακομεταχείρισις τῶν καπνεργατῶν καὶ οἱ ἄθλιες συνθῆκες ἐργασίας ἀποβαίνουν εἰς βάρος τῆς ὑγείας τῶν ἐργαζομένων διὰ τῶν ὁμαδικῶν λιποθυμιῶν καὶ τῆς ἐκτάσεως τῆς φυματιώσεως. Ἡ ἐπεξεργασία τῶν καπνῶν, κ. βουλευταί, δίδει εἰς αὐτὸν ἀξίαν, διότι γίνεται διαχωρισμὸς κατὰ ποιότητας καὶ κάθαρσις αὐτοῦ. Οἱ καπνέμποροι ἰσχυρίζονται, ὅτι τὸ κόστος τῆς ἐπεξεργασίας ἀνέρχεται εἰς 26%, ἐνῷ οἱ ἁρμόδιοι ὀργανισμοὶ Π.Κ.Ο. τὸ ὑπελόγιζον εἰς 19%. Τὸ προπολεμικὸν κόστος ἦτο 11% ἐπὶ τῆς τιμῆς φόμπ, κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τῶν καπνεμπόρων μὲ τὸ ἄνοιγμα τοῦ καπνικοῦ ἐπαγγέλματος νὰ ἐμειοῦντο καὶ κάτω τοῦ 11%. Διὰ νὰ τελειώνωμεν μὲ τὸ θέμα, νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ὑποδείξωμεν τὰ μέτρα, ποὺ ἐπιδροῦν εὐεργετικῶς εἰς τὸ θέμα τῆς προστασίας τῶν καπνῶν. Νομίζομεν, λοιπόν, ὅτι θὰ πρέπει νὰ καθιερωθῇ ὁ χρόνος λήξεως τῶν ἀγορῶν, ἀφοῦ προηγουμένως καθορισθοῦν αἱ τιμαὶ ἀσφαλείας ἀναλόγως τοῦ τιμαρίθμου. Θὰ πρέπει νὰ καθιερωθῇ παγία καὶ σταθερὰ πολιτικὴ ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν. Καὶ ὅταν λέγω τοῦτο ἐννοῶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ στραφῶμεν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἀλλὰ λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἔχομεν κατ’ ἔτος τὸ αὐτὸ ὕψος παραγωγῆς θὰ πρέπει νὰ μεριμνήσωμεν ὥστε νὰ μὴ χάσωμεν τὰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ λόγῳ ἐλλείψεως προσφορᾶς, διὰ τῆς παγίας καθιερώσεως τοῦ θεσμοῦ τῆς συγκεντρώσεως. Διότι ἀναλόγως τῶν καιρικῶν συνθηκῶν, ἔχομεν 40% ἔλαττον ἢ μεῖζον τῆς προϋπολογιζομένης παραγωγῆς. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἡ κρίσις τῶν καπνῶν μας δὲν ὀφείλεται εἰς τὸ ὑψηλὸν κόστος, ἀλλὰ εἰς τὸν ἀνταγωνισμὸν τῶν καπνῶν Βιρτζίνια, ποὺ ἀνεπτύχθη κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ ηὐξήθη καὶ ἡ ἐξάπλωσίς των μὲ τὸ σχέδιον Μάρσαλ, ὡς συνέβη μὲ τὴν Γερμανικὴν ἀγοράν. Αὐτὸς ὁ ἀνταγωνισμὸς ἐπέφερεν ἐθισμὸν εἰς τὸ καπνικὸν κοινόν, καὶ θὰ πρέπει νὰ ἀγωνισθῶμεν διὰ νὰ ἀνακτήσωμεν τὰς ἀπωλεσθείσας ἀγοράς. Θὰ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν τὸν Ἀνατολίτικον καπνόν, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ τὸν ὀνομάζωμεν Μακεδονικόν. Πέραν τούτου ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ στρέψῃ τὴν προσοχήν της εἰς τὰς χώρας ἐκείνας, ὅπου δὲν ὑπάρχει ὁ ἀνταγωνισμὸς τῶν Βιρτζίνια. Καὶ ἂν ὑπάρχουν πολιτικὰ ἐμπόδια ἢ συναλλαγματικὰ νὰ ἐξεύρῃ τρόπους προσπελάσεως αὐτῶν. Εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας ποὺ δὲν ὑπάρχει ὁ ἀνταγωνισμὸς τῶν Βιρτζίνια θὰ πρέπει νὰ διευρυνθοῦν αἱ τοποθετήσεις Ἑλληνικῶν καπνῶν. Χάρις εἰς τὰς ἐμπορικὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγὰς εἴχομεν ἐκεῖ καλὰ ἀποτελέσματα. Ἀλλὰ ὑπάρχουν ἀκόμη ἀπεριόριστα περιθώρια αὐξήσεως, ὅπως ἐπίσης ὑπάρχουν ἀπεριόριστα περιθώρια καὶ εἰς τὰς χώρας ὅπου ὑφίσταται ὁ ἀνταγωνισμὸς τῶν Βιρτζίνια. Ἀλλὰ δι’ ὅλα αὐτά, ἀπαιτεῖται ἡ σημερινὴ ἀπαράδεκτος κατάστασις νὰ σταματήσῃ ἅπαξ διὰ παντός, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ ἁρμόδιοι διὰ τὸν καπνὸν παράγοντες νὰ εἶναι διεσπαρμένοι ὅπως εἶναι σήμερον εἰς τὰ Ὑπουργεῖα Ἐμπορίου, Οἰκονομικῶν, Γεωργίας κ.λ.π. Ἀπαιτεῖται χάραξις συντονισμένης καὶ ἑνιαίας καπνικῆς πολιτικῆς ἡ ἐκτέλεσις τῆς ὁποίας θὰ διενεργῆται ἀπὸ μίαν καὶ μόνην Γεν. Διεύθυνσιν ἢ Ὑφυπουργεῖον. Θὰ πρέπει εἰς τὰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ νὰ ἐξυμνοῦμεν τὰ Ἑλληνικὰ καπνά, καὶ νὰ ἀναπτύσσωμεν τὰ προτερήματά των, διὰ νὰ τὰ ἐπιβάλωμεν, καὶ νὰ διεξάγωμεν μάχην ἐπὶ τῆς ποιοτικῆς ἀνωτερότητος τῶν καπνῶν μας. Νὰ χρησιμοποιήσωμεν πᾶν μέσον καὶ βιομηχανίας ἀκόμη νὰ ἱδρύσωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν διὰ νὰ κατορθώσωμεν νὰ συνηθίσῃ τὸ καταναλωτικὸν κοινὸν τὰ καπνά μας. Τοῦτο εἶναι ἐπιτεύξιμον, ἄλλωστε δὲν πρέπει νὰ διαφεύγῃ τῆς προσοχῆς μας τὸ ὅτι εἰς τὴν Γερμανίαν ἐπετύχομεν αἱ ἐξαγωγαί μας νὰ ἀνέλθουν εἰς τὰ προπολεμικὰ ἐπίπεδα. Καὶ ὑπάρχει δυνατότης καὶ περαιτέρω ἀναπτύξεως. Καὶ εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἀκόμη θὰ ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ στρέψῃ τὴν προσοχήν της δι’ ἐξαγωγάς. Ἑπομένως χρειάζεται μία ρεαλιστικὴ πολιτικὴ ἀνταποκρινομένη εἰς τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος ποὺ ἔχει πολὺ μεγάλην σημασίαν διὰ τὴν Ἐθνικήν μας οἰκονομίαν. Πρέπει νὰ διαδηλώσω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι διερμηνεύω τὰ αἰσθήματα ἀγανακτήσεως ἑνὸς ἑκατομμυρίου καπνοπαραγωγῶν, ὅταν εἴπω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρηθῇ ἐπὶ μακρὸν αὐτὴ ἡ ἀπαράδεκτος τακτική. Ἐπίσης διερμηνεύω τὰ αἰσθήματα τῶν 35.000 καπνεργατῶν, τῆς χώρας, ὅταν εἴπω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαιωνίζεται αὐτὴ ἡ ἀπαράδεκτος κατάστασις, ἥτις οὔτε τὸ προϊὸν ὠφελεῖ καὶ τοὺς ἐργάτας καταδυναστεύει. Εἰς τὸ Καπνοπαραγωγικὸν Συνέδριον, οἱ ἀγρόται ἐξεδήλωσαν τὰ αἰσθήματα αὐτὰ ἀγανακτήσεως τὰ ὁποῖα διερμηνεύω τὴν στιγμὴν ταύτην αὐθεντικῶς. Προειδοποιοῦμεν τὴν Κυβέρνησιν ὅτι ὁ χείμαρρος αὐτὸς τῆς ἀγανακτήσεως τῶν ἀγροτῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναχαιτισθῇ, μὲ τὰ πάσης φύσεως ἀστυνομικὰ μέτρα, ὡς συνέβη μὲ τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἐκπροσώπων τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Λευκάδος, τὴν ἑπομένην τῆς ἐπιστροφῆς του ἀπὸ τὸ Ἀγροτοσυνεταιριστικὸν Συνέδριον διὰ τὸν λόγον ὅτι παρέστησαν εἰς τὸ ἐν λόγῳ συνέδριον καὶ διηρμήνευσαν τὰ αἰσθήματα τῶν ἀγροτῶν. Προειδοποιοῦμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὑπογραμμίζομεν τοὺς κινδύνους ποὺ ἐγκυμονεῖ ἡ συνέχισις αὐτῆς τῆς ἀντιαγροτικῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ. (Χειροκροτήματα).

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§100ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10 μ.μ.)