1954.02.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 42α

Παρασκευὴ 26 Φεβρουαρίου 1954

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.35′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μπαροῦνος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Κ. ΜΠΑΡΟΥΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Καρότσης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Γ. ΚΑΡΟΤΣΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Α. Μητακίδης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Δημοτικῶν Ὑπαλλήλων Σερρῶν, ζητοῦντος τὴν ὑπαγωγὴν τῶν μελῶν του εἰς τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Δημοτικῶν καὶ Κοινοτικῶν Ὑπαλλήλων, τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης, ἀντὶ τοῦ ΙΚΑ. Ὁ βουλευτὴς Καρυστίας κ. Κ. Μπακόλλας καταθέτει ἐπείγουσαν ἀναφορὰν καὶ δήλωσιν τοῦ 9ου ΚΤΕΛ Εὐβοίας, πρὸς τὴν Νομαρχίαν Εὐβοίας καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων, διὰ τῆς ὁποίας διαμαρτύρεται διὰ τὴν διακοπεῖσαν ὁδικὴν συγκοινωνίαν Χαλκίδος–Μαντουδίου–Ξηροχωρίου, ἧς ἕνεκα τὸ ΚΤΕΛ τοῦτο ἠναγκάσθη νὰ διακόψῃ τὴν δι’ αὐτοκινήτου συγκοινωνίαν, λόγῳ τοῦ ἀδυνάτου τῆς συγκοινωνίας. Ὁ βουλευτὴς Καρυστίας κ. Ι. Χατζηνικολῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἐκ Νέας Ἀρτάκης Εὐβοίας Ἐργατῶν Θαλάσσης, αἰτούντων, ὅπως ἡ συνταξιοδοτική των περίπτωσις ληφθῇ ὑπ’ ὄψει κατὰ τὴν νέαν ὀργάνωσιν τοῦ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου. Ὁ βουλευτὴς Μεσολογγίου κ. Π. Σταυρόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Ματαράγκας Μεσολογγίου, ζητοῦντος ταχεῖαν σύνταξιν μελετῶν Ὑδραγωγείου, ἀγροτικῶν ὁδῶν καὶ λοιπῶν κοινωφελῶν ἔργων ἐπειγούσης φύσεως, τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Ε. Σαββόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν κατοίκων Νέας Εὐγενίας, Δήμου Κερατσινίου Πειραιῶς, ζητούντων τὴν μὴ ἀπαλλοτρίωσιν τῶν ὑπ’ αὐτῶν ἀπὸ 20ετίας κατεχομένων οἰκοπέδων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κορινθίας κ. Γ. Παμπούκας καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συνεταιρισμοῦ Συκιῶνος, διαμαρτυρομένου δι’ αὐθαίρετον περικοπὴν στρεμμάτων καὶ πιστώσεων παρὰ τῆς Α.Τ.Ε. Κιάτου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Λεονάρδος, Γ. Τζαμαλούκας, Γ. Τζηρίδης, Π. Βουδούρης, Π. Λεβαντῆς, Α. Παπαχριστοδούλου, Δ. Δόκος, Γ. Καρότσης κ. ἄ. καταθέτουσι πρότασιν νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 7 παρ. 4 τοῦ Νόμου 1747)1951». Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ ἐγκρίσεως καταβολῆς δαπανῶν διατροφῆς ἀνηλίκων κρατουμένων καὶ τροφίμων Ἀναμορφωτικῶν Καταστημάτων παραπεμφθέντων ἢ παραπεμπομένων εἰς τὰς Τεχνικὰς Σχολὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος ὡς καὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν συγκλήσεως Συνεδρίων τῶν Ἑταιρειῶν προστασίας ἀνηλίκων καὶ τῶν Ἑταιρειῶν προστασίας ἀποφυλακιζομένων», 2) «περὶ ὀργανώσεως παρὰ τοῖς Δικαστηρίοις Ἀνηλίκων ὑπηρεσίας Ἐπιμελητῶν Ἀνηλίκων» καὶ 3) «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, ἀφορωσῶν τὴν ἀναγκαστικὴν ἐκτέλεσιν». Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσή της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὑποχρεωτικῆς ἀπογραφῆς τῶν εἰς τὰ Κρατικὰ παραπήγματα διαμενουσῶν οἰκογενειῶν καὶ ἄλλων τινῶν στεγαστικῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Λαυρεντίδης καὶ Χ. Ντινίδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης Νομοθεσίας περὶ διαχειρίσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας».

§5Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περὶ τίνος πρόκειται, κύριε συνάδελφε;

§7Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κατέθεσα ἐπερώτησιν, ἀφορῶσαν τὸ περιλάλητον ζήτημα τῆς Μερκαντίλε. Φρονῶ, ὅτι εἶναι ἕνα ζήτημα, τοῦ ὁποίου ἡ ἀντιμετώπισις ἐπιβάλλεται τὸ ταχύτερον καὶ θὰ παρακαλέσω, ὅπως, ἡ Βουλὴ ἀποφανθῇ καὶ προταχθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, ἡ ἐπερώτησίς σας κατετέθη σήμερον καὶ δὲν διενεμήθη. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἐφ’ ὅσον δὲν διενεμήθη, νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπ’ αὐτῆς.

§9Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Φρονῶ, ὅτι καὶ ἡ πτέρυξ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως θὰ εἶναι σύμφωνος νὰ συζητηθῇ.

§10Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν αὐτὴν ἐπερώτησιν κατέθεσα καὶ ἐγὼ σήμερον. Ἡ σοβαρότης τῆς ὑποθέσεως εἶναι προφανὴς καὶ ὁ λαὸς δικαίως ἀναμένει τὴν διαλεύκανσιν τῶν πάσης φύσεως εὐθυνῶν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον δὲν διενεμήθη, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπ’ αὐτῆς.

§12Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ ληφθῇ ἀπόφασις σήμερον, νὰ προταχθῇ τὴν Δευτέραν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῇ ἀπόφασις ἐπὶ ἐπερωτήσεως μὴ διανεμηθείσης. Δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ λάβετε τὸν λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἐγγραφῆ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, καὶ τῆς ὁποίας δὲν ἔλαβεν εἰσέτι γνῶσιν ἡ Βουλή.

§14Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἐπερωτήσεως τυχαίας.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλαι αἱ ἐπερωτήσεις, ὁσονδήποτε σοβαραὶ καὶ ἐὰν εἶναι, ὑπάγονται εἰς τὸν Κανονισμόν. Συνεπῶς, ἀφοῦ πρῶτον ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ διανεμηθῇ, θὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον τὴν Δευτέραν καὶ ἡ Βουλὴ εἶναι ἐλευθέρα τότε νὰ ἀποφασίσῃ τὴν πρόταξιν αὐτῆς. Πρὶν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐρωτήσεων, θὰ ἤθελον νὰ πληροφορήσω τὸ Σῶμα περὶ τῶν ἑξῆς: Σήμερον, ἡμέραν ἐπερωτήσεων, εἶχεν ὁρισθῆ νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, τῆς ἀφορώσης τὰς ἀπολύσεις τῶν κοινοτικῶν συμβούλων Βορείου Ἑλλάδος. Ἔλαβον δὲ τηλεγράφημα δύο ἐκ τῶν ἐπερωτώντων, τῶν κ.κ. Μουράτογλου καὶ Ἀνδρεάδη, διὰ τοῦ ὁποίου ζητοῦν νὰ ἀναβληθῇ αὕτη διὰ τὴν Δευτέραν. Εἶναι, ὅμως, οἱ ἄλλοι ἐπερωτῶντες, οἱ ὁποῖοι νομίζω, δύνανται νὰ λάβουν τὸν λόγον. Ἠθέλησα νὰ παρακαλέσω τὸν Ὑπουργὸν κ. Παπαληγούραν νὰ ἔλθῃ νὰ συζητήσωμεν ἀπόψε τὴν ἐπερώτησιν τῶν λιπασμάτων, ἀλλ’ ἐκεῖνος, ἔχων ὑπ’ ὄψιν ὅτι θὰ συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησις, ἡ ἀφορῶσα τὰς ἀπολύσεις τῶν κοινοτικῶν συμβούλων Βορείου Ἑλλάδος, εἶχε διαθέσει τὸν χρόνον του καὶ δὲν εἶναι εὔκαιρος σήμερον. Δι’ αὐτὸ θὰ συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησις περὶ τῶν ἀπολύσεων Βορείου Ἑλλάδος σήμερον καὶ θὰ κληθοῦν οἱ λοιποὶ ἐπερωτῶντες νὰ ὁμιλήσουν, οὕτως ὥστε νὰ ἐξαντληθοῦν ὅλοι οἱ λοιποὶ ἐπερωτῶντες καὶ νὰ μείνουν διὰ τὴν Δευτέραν μόνον οἱ κ.κ. Ἀνδρεάδης, Μουράτογλου καὶ Πέτσος νὰ ὁμιλήσουν, διὰ νὰ λήξῃ ἡ συζήτησις.

§16Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἡ Βουλή. Θὰ ληφθῇ ἀπόφασις ἀναλόγως τῆς ἐξελίξεως τῆς συζητήσεως. Ἐπίσης ἔχω νὰ εἴπω καὶ τοῦτο: Ὅτι προκειμένου περὶ τῶν ἐρωτήσεων τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, εἶχον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ ἔλθῃ σήμερον, ἀλλὰ μὲ εἰδοποίησεν ὅτι εἶναι ἀκόμη ἀσθενής. Ἐὰν ἡ Βουλὴ ἀπαιτῇ νὰ ἔλθῃ, παρὰ τὸ ὅτι εἶναι ἀσθενής, δύναται νὰ ἔλθῃ, ἄλλως παρακαλεῖ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις καὶ νὰ ἔλθῃ τὴν Δευτέραν. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, τί θὰ γίνῃ ἐν προκειμένῳ;

§18ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§19Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, αἱ εὐχαί μας εἶναι ὁλόθερμοι, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ὑγείας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας. Ἀλλά, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, νὰ μεταβιβάσητε τὴν ἀγωνίαν ὅλων μας καὶ τὴν ἀγωνίαν τῶν παιδιῶν, διὰ τὴν λύσιν, ἡ ὁποία θὰ δοθῇ εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Τὸ θέμα, κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι κομματικόν, εἶναι γενικόν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Μ. Χλουβεράκης, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς ἐν σχέσει μὲ τὴν χορήγησιν πιστώσεως πρὸς ἐπισκευὴν τῶν ὁδῶν ἐπαρχίας Λασηθίου καὶ ἐπαναφορὰν τῆς κοίτης τοῦ ποταμοῦ εἰς τὴν προτέραν της κατάστασιν, πρὸς ἀποφυγὴν τῶν ἐκ τῶν πλημμυρῶν αὐτοῦ ζημιῶν κλπ.

§21Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Ἐπαρχία Λασηθίου τοῦ ὁμωνύμου Νομοῦ, εἶναι ἕνα ἐκτεταμένον ὀροπέδιον μήκους 15 περίπου χιλιομέτρων καὶ πλάτους 9 χιλιομέτρων. Ἡ εὐφορωτάτη πεδιὰς διαρρέεται ὑπὸ μικροῦ ποταμοῦ χειμάρρου, ἐπιφέρει δὲ οὗτος μεγάλας καταστροφὰς λόγῳ μὴ διευθετήσεως τῆς κοίτης του. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν Δημοσίων Ἔργων ὅπως λάβῃ θέσιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Προμελέτη ὑπάρχει, ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατασκευὴν ἑνὸς φράγματος, διὰ νὰ δύναται νὰ ἀρδεύεται ὁλόκληρον τὸ ὀροπέδιον. Τοῦτο θὰ ὠφελήσῃ καὶ τὴν τοπικὴν καὶ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν. Ἡ δαπάνη, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι πολὺ μικρά, τόσον τῆς διευθετήσεως ὅσον καὶ τῆς κατασκευῆς τοῦ φράγματος.

§22Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν. Εἶμαι σύμφωνος μὲ ὅσα εἴπῃ ὁ κ. συνάδελφος.

§23Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τοῦ ἔργου δὲν ὑπάρχει μελέτη. Εἶναι περιττὸν νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι τὸ θέμα τῶν ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων ἔχει καὶ εἰς τὸν τόπον μας μεγάλην ἔκτασιν. Διὰ τὸ ἔργον αὐτό, διετάχθη μελέτη. Ἐλπίζω νὰ περιληφθῇ καὶ αὐτὸ εἰς τὸ προσεχὲς πρόγραμμα.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Βραχνὸς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Προέδρων Κοινοτήτων ἐπαρχιῶν Ἄργους καὶ Ναυπλίας, ζητούντων ἀνακατασκευὴν διὰ σκυροστρώσεως καὶ ἀσφαλτικοῦ στρώματος τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοῦ Ἄργους–Μέρπακα.

§25Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ὁδὸς ἡ ὁποία ἄγει ἀπὸ Μέρπακα εἰς Ἄργος, ἔχει τελείως καταστραφῆ καὶ εἶναι σχεδὸν ἄχρηστος. Βεβαίως εἰς αὐτὸ δὲν πταίει ὁ κ. Ὑπουργός, διότι δὲν εἶναι δημοσία ὁδός. Πλὴν ὅμως, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς ἐνισχύσῃ, διότι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ διευκολυνθῇ ἡ συγκοινωνία καὶ αἱ μεταφοραὶ τῶν προϊόντων.

§26Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ ἀπόψε ὑπάρχουν περίπου 17 ἀναφοραὶ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὸ Ὑπουργεῖον μου καὶ ἀναφέρονται ὅλαι εἰς τὸ αὐτὸ θέμα, δηλαδὴ τῆς συντηρήσεως καὶ κατασκευῆς διαφόρων κοινοτικῶν καὶ ἐπαρχιακῶν ὁδῶν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω ὅτι ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν θὰ δώσω εἰς τὸν συνάδελφον ἐκ Κορινθίας κ. Βραχνὸν θὰ ἀφορᾷ καὶ ὅλας τὰς ἄλλας. Ὅπως γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, αἱ ὁδοὶ διὰ νόμου διακρίνονται εἰς ἐθνικάς, ἐπαρχιακὰς καὶ κοινοτικάς. Φροντὶς τοῦ Κράτους εἶναι νὰ συντηρῇ τὰς ἐθνικὰς ὁδούς. Διὰ τὰς ἐπαρχιακὰς καὶ κοινοτικάς, παλαιότερον ἐφρόντιζον αἱ ἐπαρχίαι διὰ τῶν ἐπαρχιακῶν Ταμείων. Δυστυχῶς ὅμως, οἱ πόροι τῶν ἐπαρχιακῶν Ταμείων δὲν δύνανται νὰ ἀντιμετωπίσουν τὸ μέγα αὐτὸ βάρος. Ἀλλὰ καὶ τὸ Κράτος, ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν του δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ρυθμίσῃ τὸ θέμα τῆς ὁδοποιΐας, τὸ ὁποῖον εἶναι τοσαύτης ἐκτάσεως. Ὅταν ὑπάρχουν 6000 δρόμοι, καταλαβαίνετε ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ κατασκευή των καὶ ἡ συντήρησίς των ἀπὸ τὸν Κρατικὸν προϋπολογισμόν. Ἑτοιμάζω νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ καταθέσω προσεχῶς, διὰ τοῦ ὁποίου καθορίζω κατὰ τρόπον σαφῆ καὶ αὐστηρὸν τὰς ἐθνικὰς ὁδούς, καθὼς καὶ μὲ τὴν προβλεπομένην τεχνικὴν ἀποκέντρωσιν, εἰς τρόπον ὥστε μὲ εἰδικοὺς πόρους νὰ γίνεται ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ προβλήματος τῆς συντηρήσεως τῶν ἐπαρχιακῶν ὁδῶν. Ἐφέτος ἡ Κυβέρνησις διέθεσεν 120 δισεκατομμύρια ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις, ὅπως γνωρίζετε, διὰ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἦσαν καὶ αἱ διεθνεῖς ἀρτηρίαι ὅπως εἶναι ὁ δρόμος, ὁ ὁποῖος συνδέει τὴν Ἑλλάδα μὲ τὴν Γιουγκοσλαυΐαν καὶ τὴν Ἑλλάδα μὲ τὴν Τουρκίαν. Αὐτοὶ εἶναι ὅλοι ἐθνικοὶ δρόμοι. Ἐκτός, λοιπόν, αὐτῶν τῶν 120 δισεκατομμυρίων, τὰ ὁποῖα διετέθησαν ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις, ἡ Κυβέρνησις διέθεσεν ἀπὸ τὸν Κρατικὸν προϋπολογισμὸν 80 δισεκατομμ. διὰ τὴν βελτίωσιν ὡρισμένων ἐπαρχιακῶν ἐθνικῶν ὁδῶν. Παρ’ ὅλα αὐτά, τὰ 200 δισεκατ. εἶναι σταγὼν ἐν τῷ ὠκεανῷ, ἐὰν λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὰς ἀνάγκας καὶ τὰς ἀπαιτήσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν σχετικῶς. Παραλλήλως πρὸς αὐτά, ἔκαμα τὴν σκέψιν νὰ συντάξω νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πολὺ συντόμως θὰ φέρω ἐνώπιόν σας, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ καθορισθῇ, κατὰ τρόπον αὐστηρόν, τὸ ἐθνικόν μας δίκτυον. Διότι κατὰ τὸ παρελθὸν ἐγένετο κατάχρησις καὶ πολλοὶ δρόμοι ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς ἐθνικοί, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ ἐγκαταλείψωμεν τὸ κύριον ἐθνικόν μας δίκτυον. Καὶ .... (δὲν ἠκούσθη, ὁμιλῶν ἀπὸ τῆς θέσεώς του) .... δὲν ἔχομεν τὴν δυνατότητα νὰ παρακολουθήσωμεν τὸ ἔργον τῆς συντηρήσεως τοῦ κυρίου ἐθνικοῦ δικτύου, διότι εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, εἰς δρόμους μὴ ἐθνικούς, νὰ διαθέσωμεν χρήματα. Εἶναι ἀνάγκη, λοιπόν, κάποτε, κατὰ τρόπον σώφρονα καὶ αὐστηρὸν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα καὶ νὰ χαρακτηρίσωμεν αὐστηρῶς τοὺς ἐθνικοὺς δρόμους, δηλαδὴ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι συνδέουν τὴν Πρωτεύουσαν, μὲ τὰς Πρωτευούσας τῶν Νομῶν καὶ τὰς Πρωτευούσας τῶν Νομῶν μεταξύ των καὶ ἐπίσης ἐκείνας αἱ ὁποῖαι συνδέουν τὴν χώραν μὲ τὸ ἐξωτερικόν, ὡς καὶ οἱ μεγάλης σημασίας τουριστικοὶ δρόμοι. Αὐτοὶ θὰ πρέπει νὰ εἶναι ἐθνικοί, αὐτοὶ πρέπει νὰ κατασκευασθοῦν καὶ θὰ πρέπει νὰ συντηροῦνται, κατὰ τρόπον ἐπιμελῆ. Βεβαίως, ὑπάρχει τὸ θέμα τῶν ἐπαρχιακῶν δρόμων. Σᾶς εἶπον ὅτι θὰ καταρτίσω νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ διὰ τοῦ ὁποίου προβλέπεται ἡ δημιουργία τοπικῶν Ὀργανισμῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐπιδοτηθοῦν ἀπὸ μέρους τοῦ Κράτους. Ἐὰν καταστῇ δυνατὸν νὰ τροφοδοτηθῇ ἕκαστον Ταμεῖον Νομοῦ, ἐὰν δημιουργηθοῦν εἰδικοὶ πόροι κάπως ηὐξημένοι ὑπὲρ τῶν ἐπαρχιακῶν Ταμείων καὶ ἐὰν εἶναι δυνατὸν εἰς κάθε Νομὸν ποὺ θὰ ἔχῃ ἕνα Ταμεῖον καὶ προϋπολογισμὸν ἐτήσιον 2–3 δισεκατ. νὰ γίνῃ ἕνα πρόγραμμα 2, 3, 4 ἐτῶν, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ συντηρηθοῦν αἱ ὁδοὶ καὶ νὰ καθίσταται δυνατὴ ἡ διάνοιξις νέων ὁδῶν καὶ ἡ συντήρησις τῶν ὑφισταμένων, ὑποθέτω ὅτι διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν θὰ καταστῇ δυνατόν, ἀφ’ ἑνὸς μέν, νὰ ὁλοκληρώσωμεν καὶ νὰ συντηρήσωμεν τὸ ἐθνικὸν δίκτυον καί, ἀφ’ ἑτέρου, νὰ δημιουργήσωμεν τὰς προϋποθέσεις καὶ τὰς δυνατότητας τῆς κατασκευῆς καὶ συντηρήσεως ἐπαρχιακῶν δρόμων. Εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ εἴπω ὅλα αὐτά, διότι καὶ αἱ 15 ἀναφοραί, ποὺ ἀφοροῦν τὸ Ὑπουργεῖον μου, ἀφοροῦν κοινοτικοὺς καὶ δημοτικοὺς δρόμους, διὰ τοὺς ὁποίους δὲν γίνεται καμμία πρόβλεψις, οὔτε ἀπὸ μέρους τοῦ Προϋπολογισμοῦ, οὔτε ἀπὸ τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων. Καὶ εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην ἀπὸ τὰ 80 δισεκ., τὰ ὁποῖα διαθέτω, νὰ διαθέσω ἕνα σημαντικὸν τμῆμα διὰ στοιχειώδη συντήρησιν ...... (δὲν ἠκούσθη εὐκρινῶς) ..... Ἐπαναλαμβάνω, ὅμως, ὅτι μὲ τὰ μέτρα αὐτά, δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ θέμα νὰ ἀντιμετωπισθῇ πλήρως, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ κατὰ τρόπον ριζικώτερον καὶ μεθοδικώτερον. Ἐλπίζω πολὺ συντόμως νὰ φέρω τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐλπίζω ὅτι θὰ τύχῃ τῆς ἐγκρίσεως τῆς Βουλῆς, οὕτως ὥστε νὰ δυνηθῶμεν νὰ κινήσωμεν τὸ δυναμικὸν τῆς ὑπαίθρου, διότι ὄχι μόνον οἰκονομικῶς, ἀλλὰ καὶ τεχνικῶς καὶ διοικητικῶς εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐλέγξωμεν τὸ θέμα τῆς ὁδοποιΐας, διότι ἔχει ἀνάγκην ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ 6000 δρόμους. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ δεχθῆτε ὅτι μὲ τὰ προγράμματα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ὑπὸ ἐκτέλεσιν, κάμνομεν ὅ,τι καλύτερον δυνάμεθα, ἀφ’ ἑνός, διὰ νὰ ὁλοκληρώσωμεν τὸ ἐθνικόν μας δίκτυον, ἀφ’ ἑτέρου δέ, μὲ τὰς τακτικὰς πιστώσεις τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν ὡρισμένων ἐπαρχιακῶν δρόμων. Νομίζω, ὅτι κατὰ τὸ προσεχὲς θέρος, δεδομένου .... (δὲν ἀκούεται εὐκρινῶς, ὁμιλῶν ἀπὸ τῆς θέσεώς του) ..... Δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀρχίσῃ ἡ λειτουργία, μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ παρόντος οἰκονομικοῦ ἔτους καὶ θὰ καταβληθῇ προσπάθεια ὅπως μὲ τὰς νέας πιστώσεις τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ γίνῃ μία συντήρησις τῶν ὁδῶν. Καί, πέραν αὐτοῦ, νὰ ἐμπιστευθῶμεν τὸ θέμα εἰς τοπικοὺς Ὀργανισμούς, διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν κατάστασιν.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Κάβδας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Καλαμακίου Δράμας, ζητοῦντος ὅπως, ἡ ὁδὸς ἀπὸ Δράμας μέσῳ Μικροχωρίου, Φτελιᾶς, Καλαμακίου κλπ. μέχρι Νηκισιανῆς Παγκαίου, χαρακτηρισθῇ ὡς δημοσία καὶ ἀποπερατωθῇ δαπάναις τοῦ Κράτους.

§28Π. ΚΑΒΔΑΣ. Ὡς εἶναι γνωστόν, ἡ κοιλὰς Δράμας στερεῖται τοῦ ἀπαιτουμένου ὁδικοῦ δικτύου πρὸς ἐπικοινωνίαν τῶν κατοίκων τῶν χωρίων Βαλτοχωρίου, Καλαμῶνος, Καλαμπακίου, Φτελιᾶς, Μικροχωρίου, Μαυροβάτου μεταξύ των καὶ τῆς πόλεως Δράμας, ὄχι μόνον, ἀλλὰ καὶ μεταξὺ τῶν χωρίων Γεωργιανῆς, Παλαιοχωρίου καὶ Νικήστανης Παγγαίου Καβάλας. Οἱ κάτοικοι, ἰδίᾳ κατὰ τὸν χειμῶνα καὶ ἰδιαιτέρως ἐφέτος, ἀποκλείονται μεταξὺ των καὶ τοῦ ἀστικοῦ κέντρου τῆς πόλεως Δράμας. Ἡ μόνη ὁδός, ἡ ὁποία συνδέει, ὁδικῶς, τὰ ἀνωτέρω χωρία μετὰ τῆς πόλεως Δράμας καὶ τοῦ Παγγαίου Καβάλας, εἶναι τελείως ἀδιάβατος κατὰ τὸν χειμῶνα, λόγῳ τοῦ ὑργιλώδους τοῦ ἐδάφους ταύτης, καὶ ἐπειδὴ εἶναι ἀδύνατον νὰ κατασκευασθῇ ὑπὸ μόνων τῶν κοινοτήτων, παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Δημοσίων Ἔργων, ὅπως συμπεριλάβῃ τὴν ὁδὸν ταύτην μήκους 25 χιλιομέτρων, μεταξὺ τῶν ἐθνικῶν ὁδῶν καὶ κατασκευασθῇ τῇ μερίμνῃ τοῦ Δημοσίου, διὰ λόγους τουριστικοὺς καὶ πρὸς ἀνακούφισιν τῶν 18 χιλιάδων κατοίκων τῶν ἐννέα ρηθέντων χωρίων.

§29Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τὴν ἀπάντησιν ἔδωσα ἤδη, μὲ ὅσα εἶπον. Εἰδικώτερον εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, πρόκειται περὶ δρόμου, τὸν ὁποῖον γνωρίζω, διότι ἀφορᾷ καὶ τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν. Λέγω, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ χαρακτηρίσωμεν νέους δρόμους ὡς ἐθνικούς, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀποχαρακτηρίσωμεν. Πρέπει νὰ ἔχωμεν 80 ἐθνικοὺς δρόμους καὶ ἐφθάσαμεν νὰ ἔχωμεν 700. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι παρίσταται ἀνάγκη νὰ ἀποχαρακτηρίσωμεν πολλοὺς δρόμους ἀπὸ ἐθνικούς.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Πανταζῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§31Ν. ΠΑΝΤΑΖΗΣ. Θὰ ἤθελον ἐξαιρετικῶς νὰ ἐρευνηθῇ τὸ θέμα αὐτό, ὥστε νὰ εὑρεθῇ μία λύσις, διότι τὸ θέμα εἶναι σοβαρόν.

§32Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ νομίζω ὅτι ἡ ἀπάντησίς μου ἡ καθολική, μὲ ἀπήλλαξεν ἀπὸ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δώσω ἐξηγήσεις, διὰ μίαν ἑκάστην ἀναφοράν. Ὄπως γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὰς ἀρχὰς τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους καταρτίζομεν τὸν προϋπολογισμόν, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ προϋπολογισμοῦ καταρτίζονται προγράμματα καί, τώρα, κύριοι συνάδελφοι, εὑρισκόμεθα εἰς τὸ μέσον τῆς ἐκτελέσεως τῶν προγραμμάτων, τὰ ὁποῖα κατηρτίσθησαν. Δὲν εἶναι δυνατόν, κατὰ μῆνα Φεβρουάριον, νὰ ἔχωμεν πιστώσεις διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων. Ἡ Κυβέρνησις θὰ διαθέσῃ εἰς τὴν προσεχῆ οἰκονομικὴν χρῆσιν μεγαλυτέρας πιστώσεις. Ἐπαναλαμβάνω, ὅμως, εἰδικῶς διὰ τὴν πόλιν τῆς Καβάλας, καὶ θέλω νὰ εἴπω ὅτι εἰς τὴν Καβάλαν......

§33Ν. ΠΑΝΤΑΖΗΣ. Εἶναι εἰς τὸν Νομὸν Δράμας.

§34Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κατ’ ἐπέκτασιν, ἀφορᾷ καὶ τὴν περιφέρειαν αὐτήν. Λέγω τὸ ἑξῆς, ὅτι εἰς τὴν περιφέρειάν σας χρηματοδοτοῦνται 4 βασικὰ συγκοινωνιακὰ ἔργα.

§35Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῇ μία πρόνοια διὰ τὰ μεγάφωνα; Δὲν ἀκοῦμε τίποτε. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ κατάστασις αὐτή. Νὰ κληθῇ ἕνας τεχνικὸς διὰ νὰ ἴδῃ τί εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἀκουστικὴ τῆς αἰθούσης εἶναι κακίστη. Ὁ κ. Α. Δερδεμέζης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Πωγωνίου, ζητούσης χορήγησιν πιστώσεως διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀπαιτουμένων ἔργων ἐπαναφορᾶς εἰς τὴν ἀρχικήν των κοίτην τῶν παραποτάμων Γορμὸς καὶ Λιμπούσδα τοῦ ποταμοῦ Θυάμιδος.

§37Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Ἡ ἀναφορὰ ἀπευθύνεται καὶ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ξεύρω ἂν πρέπει νὰ συζητηθῇ ἀπόψε.

§38Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κυρίως ἀφορᾷ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, δὲν εἶναι ἰδικῆς μου ἁρμοδιότητος.

§39Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Πάντως, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι ἔργα, τὰ ὁποῖα προβλέπουν μίαν δαπάνην ἄνω τῶν 50 ἑκατ. καὶ κατὰ ἓν μέρος ὑπάγονται καὶ εἰς τὴν ἁρμοδιότητά σας. Δι’ αὐτὸ θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, νὰ ἐξασφαλίσετε τὰς ἀπαιτουμένας δαπάνας, διὰ νὰ μπορέσῃ νὰ ἀξιοποιηθῇ ἡ ἀκριτικὴ αὐτὴ περιοχὴ τοῦ Πωγωνίου, ἐκτάσεως 2.000 περίπου στρεμμάτων, τὰ ὁποῖα πλημμυρίζουν καὶ κατακλύζονται ἀπὸ τὰ ὕδατα τῶν ποταμῶν. Εἶναι πλησίον τοῦ χωρίου Βελᾶς καὶ Καλπακίου.

§40Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριε συνάδελφε, ἐξήτασα τὸ θέμα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μου καὶ μοῦ εἶπον ὅτι εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο, καθ’ ἃ μὲ ἐπληροφόρησεν, ἔχει ἐπιληφθῆ τοῦ θέματος. Κατήρτισε τὴν μελέτην καὶ ἔχει τὴν πρόθεσιν εἰς τὸ προσεχὲς πρόγραμμά του νὰ περιλάβῃ τὸ ἔργον.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου, ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§42Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, μᾶς ἀρκεῖ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Δημ. Ἔργων. Ἐὰν ἴδωμεν, ὅτι βραδύνει τὸ πρᾶγμα, πάλιν θὰ ἐπανέλθωμεν.

§43Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Νὰ μείνῃ ἡ ἀναφορά, κ. Πρόεδρε, διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Ι. Τσοῦρνος, Η. Παπαηλιοῦ καὶ Ν. Σταθόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς κατοίκων Ζατούνης– Γορτυνίας, ζητούντων τὴν ἀποκατάστασιν τακτικῆς συγκοινωνίας διὰ τῶν λεωφορείων Τριπόλεως–Δημητσάνης– Ζατούνης, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς. Ἀπουσιαζόντων καὶ τῶν τριῶν ἐγγεγραμμένων ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς κ.κ. βουλευτῶν αὕτη διαγράφεται.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀλλαμανῆς, ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τοῦ 16ου Κ.Τ.Ε.Λ. Καρδίτσης, ζητοῦντος ἄμεσον ἐπισκευὴν τῶν κατεστραμμένων ὁδῶν Καρδίτσης– Μουζακίου, Καρδίτσης–Κουτσιάρι, Καρδίτσης–Λεονταρίου.

§46Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ ὁδικὸν δίκτυον τῆς ἐπαρχίας Καρδίτσης ἐν τῷ συνόλῳ του, ἔχει ἐξαρθρωθῆ συνεπείᾳ τῶν ἀλλεπαλλήλων πλημμυρῶν, αἱ ὁποῖαι ἔπληξαν τὴν περιοχὴν ἐκείνην. Δὲν πρόκειται ἤδη περὶ κατασκευῆς νέων ὁδῶν. Πρόκειται ἁπλῶς περὶ πιστώσεων μικροῦ ἐπιπέδου, μὲ τὰς ὁποίας, ἐὰν ἐδίδοντο, θὰ ἦτο δυνατὸν στοιχειωδῶς νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ ἐπικοινωνία τῶν κωμοπόλεων μὲ τὴν πρωτεύουσαν τοῦ Νομοῦ. Νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἀπὸ τὰ πενιχρὰ μέσα, ποὺ ἔχετε εἰς τὴν διάθεσίν σας, διὰ νὰ δώσετε τὰς πιστώσεις αὐτάς, ὥστε νὰ ἀποκατασταθῇ κάπως ἡ συγκοινωνία, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἔχει περιαχθῆ εἰς πλήρη ἐξάρθρωσιν καὶ ἔχει ἀποκοπῆ ἡ ἐπικοινωνία τῆς πρωτευούσης τοῦ Νομοῦ μὲ τὰς κωμοπόλεις.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Βασαρδάνης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§48Κ. ΒΑΣΑΡΔΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ ὁδικὸν δίκτυον τοῦ Νομοῦ Καρδίτσης, ἀποτελεῖται, ὡς γνωστόν, ἀπὸ 6 ἐθνικὰς ὁδοὺς καὶ 10 ἐπαρχιακάς, συνολικοῦ μήκους 500 περίπου χιλιομέτρων. Διὰ τὴν συντήρησιν τῶν ὁδῶν αὐτῶν, ἀξιότιμε κ. Ὑπουργὲ ἐπὶ τῶν Δημ. Ἔργων, διατίθεται κονδύλιον 15 ἑκατομμυρίων μηνιαίως. Ἐκ τῶν χρημάτων αὐτῶν πληρώνονται δύο ὑπάλληλοι τοῦ ἰσοπεδωτῆρος καὶ ὁδοστρωτῆρος, δύο σωφέρ, εἷς φύλαξ καὶ εἷς ἀποθηκάριος. Κατόπιν τούτου, ἦτο ἑπόμενον νὰ διακοπῇ ἡ συγκοινωνία εἰς τρεῖς ἐκ τῶν ἐθνικῶν ὁδῶν, καὶ δή, ἡ συγκοινωνία διὰ τῶν ὁδῶν, αἱ ὁποῖαι συνέδεον τὸν Νομὸν Καρδίτσης μετὰ τῶν Ἀθηνῶν. Τὰ ὁδοστρώματα μετεβλήθησαν εἰς ἀπεράντους λάκκους, γέφυραι οὐσιαστικῶς ἐν πολλοῖς δὲν ὑπάρχουν καὶ τὰ ὑποστηρίγματα εἰς τὰ ὀρεινὰ διαμερίσματα τῶν ὁδῶν ἔχουν καταρρεύσει. Θεωρῶ, λοιπόν, κατόπιν τούτου ἀναγκαῖον, κ. Ὑπουργέ, ὅπως διατεθῇ τουλάχιστον ἓν κονδύλιον διὰ τὴν καλὴν ὁπωσδήποτε συντήρησιν καὶ διατήρησιν τῶν δρόμων αὐτῶν, ἐφόσον ἐπιμόνως ἀρνεῖσθε νὰ μᾶς συνδέσητε μὲ τὰς βορείως καὶ δυτικῶς τῆς Δ. Μακεδονίας κειμένας ἐπαρχίας.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Βαμπούλης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§50Λ. ΒΑΜΠΟΥΛΗΣ. Δέν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε περισσότερον ἀπ’ ὅσα οἱ κ.κ. συνάδελφοι, εἶπον. Ἡ Θεσσαλία, ὅπως ξεύρομε, ὅλα τὰ χρόνια βασανίζονταν χωρὶς συγκοινωνία. Ἡ μόνη περιοχή, ποὺ μποροῦσε νὰ ἀποδώσῃ εἰς παραγωγὴν καὶ νὰ εἶναι γῆ τῆς ἐπαγγελίας, ἦταν καταδικασμένη καὶ ἀπὸ τὴν ἄποψη τῶν μέσων καλλιεργείας καὶ τῆς ἐπιβαλλομένης ἐνισχύσεως χάριν τῆς τονώσεως τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, τοῦ νὰ δοῦν ἡμέρες καλές, καὶ αὐτοὶ οἱ ταλαίπωροι καὶ ἐγκαταλελειμμένοι ἀγρότες. Ἐσχάτως, μὲ τὴν γενικὴ προσπάθεια καὶ τὴν προσοχὴ τὴν ἰδιαίτερη, ποὺ ἔδειξε τὸ Κράτος εἰς τὴν πλευρὰν τῆς συγκοινωνίας, ἤλπισαν μὲ τὸ ἄνοιγμα καὶ τὴν κατασκευὴν ὡρισμένων ἀρτηριῶν, ὅτι θὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ ὅλη ἐργασία καὶ θὰ μεταβληθοῦν οἱ συγκοινωνιακὲς συνθῆκες. Τώρα, μαζὶ μὲ τὰς θεομηνίας, ποὺ ἔδειραν τὸν τόπον, τὰς πλημμύρας καὶ τὸν βαρὺ χειμῶνα, ὄχι ἐδυσκολεύθη, ἀλλὰ διεκόπη ἐντελῶς ἡ συγκοινωνία εἰς ὡρισμένους δρόμους καὶ δή, ἐκείνους, ποὺ ἔχουν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ ἐπικοινωνήσουν μὲ τὴν πρωτεύουσαν, διὰ νὰ μεταφέρουν τὰ εἴδη τῆς συντηρήσεώς των. Ἡ ἀφετηρία Καρδίτσης–Μουζακίου ἔπαθε βλάβας ἐκ τῶν βροχῶν καὶ τοῦ χειμῶνος καὶ διεκόπη ἡ συγκοινωνία καὶ οὐδὲν μέχρι σήμερον ἔγινε. Καὶ σήμερον, τρεῖς δρόμοι ὀρεινοὶ ἔχουν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ ἐπικοινωνήσουν μὲ τὴν Καρδίτσαν. Ἐπίσης, εἶναι ἀκόμη φοβερώτεροι, ὅταν βλέπῃ κανεὶς νὰ μὴ γίνεται ἡ συγκοινωνία τακτικά, λόγῳ μικρῶν βλαβῶν, τὰς ὁποίας θὰ ἔπρεπε, ἀπὸ τὸ πρῶτον 24ωρον, νὰ ἐπισκευάσῃ ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία. Δι’ αὐτό, παρακαλῶ, μολονότι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι μεγάλης σημασίας καὶ δαπάνης, ὥστε νὰ προβάλωμεν λόγους ἀδυναμίας, νὰ ἔλθωμεν ἀρωγοὶ καὶ σᾶς παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ, νὰ λάβετε τὰ δέοντα μέτρα, ὥστε ἀμέσως νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ συγκοινωνία.

§51Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριοι συνάδελφοι ἐζήτησα ἤδη, πληροφορίας ἀπὸ τὸν νομομηχανικὸν Καρδίτσης, διὰ τὴν περίπτωσιν τῶν δρόμων αὐτῶν, ποὺ ἀφορᾶ ἡ ἀναφορά σας, εἰς τρόπον ὥστε, ἐὰν ἡ πίστωσις δὲν ἐπαρκῇ, νὰ εὕρω τρόπον ἐκτάκτου ἐνισχύσεως, διὰ νὰ ἠμπορέσω νὰ ἐπισκευάσω τοὺς δρόμους αὐτούς. Ἐπαναλαμβάνω, ὅμως, ὅτι ἔχομεν ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν ἀνάγκας ἀπεριορίστους καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν μέσα περιωρισμένα. Αὐτὰ τὰ δύο δὲν συμβιβάζονται. Κάνομεν, ὅ,τι ἠμποροῦμεν, διὰ νὰ ἐπαρκέσωμεν εἰς αὐτὰς τὰς ἀνάγκας. Δυστυχῶς, ἐφέτος, λόγῳ τοῦ βαρέος χειμῶνος, αἱ φθοραί τῶν δρόμων ὑπῆρξαν συχναὶ καὶ ἐκτεταμέναι καὶ δι’ αὐτό, εἰς τὰ μέσα τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὕρω ἐκτάκτους πιστώσεις. Εἰδικῶς, διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ἐπαναλαμβάνω, ἐζήτησα νὰ μοῦ ἀναφέρῃ ὁ νομομηχανικὸς τὶ χρειάζεται, διὰ νὰ ἀποκαταστήσῃ τὴν συγκοινωνίαν, εἰς τρόπον ὥστε, νὰ τὸν ἐνισχύσω ἐκτάκτως, διὰ νὰ φροντίσῃ δι’ αὐτοὺς τοὺς δρόμους, ποὺ ἀφορᾷ ἡ ἀναφορά σας.

§52Κ. ΒΑΣΑΡΔΑΝΗΣ. Ἡ νομομηχανικὴ ὑπηρεσία, κύριε Ὑπουργέ, καταβάλλει πολυτίμους καὶ ὑπερανθρώπους προσπαθείας. Εἰς τὸ παρελθόν, ἐζήτησεν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον σας σχετικὴν πίστωσιν καὶ ἐπαύξησιν τῆς πιστώσεως τῶν 15.000.000, ποὺ διαθέτει τὸ Ὑπουργεῖον σας μηνιαίως διὰ τὴν στοιχειώδη συντήρησιν τῶν ὁδῶν τῆς περιφερείας αὐτῆς, ἀλλὰ τίποτε δὲν ἔγινε.

§53Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Αἱ πιστώσεις στοιχειώδους συντηρήσεως, καθορίζονται ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁδικοῦ δικτύου, ἑκάστου Νομοῦ. Ἐφέτος, διετέθησαν ὀλιγώτεραι πιστώσεις, διὰ τὴν στοιχειώδη συντήρησιν, διότι διέθεσα σημαντικὰς πιστώσεις διὰ γενικὴν συντήρησιν. Τώρα, ἐὰν αὐτὴ ἡ πολιτικὴ, εἶναι ὀρθή, ἢ ὄχι, αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ τὸ κρίνουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν πεῖραν τοῦ θέματος. Ἐγὼ ἐπροτίμησα ὡρισμένους δρόμους μὲ εἰδικὴν σημασίαν νὰ τοὺς ἐνισχύσω ἐκτάκτως. Καὶ τοῦτο εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς μειώσεως, κάπως, τῶν πιστώσεων τῆς στοιχειώδους συντηρήσεως. Διὰ τὸ θέμα, ποὺ σᾶς ἀφορᾷ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἐζήτησα πληροφορίας ἀπὸ τὸν νομομηχανικόν, νὰ μοῦ εἴπῃ τὶ χρειάζεται, διὰ νὰ ἀποκαταστήσῃ τοὺς δρόμους αὐτοὺς καὶ ἐὰν δὲν τοῦ ἐπαρκοῦν, νὰ τὸν ἐνισχύσω.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Δερδεμέζης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ κοινοτικοῦ συμβουλίου Δραγωψᾶς–Δωδώνης, ζητοῦντος τὴν χορήγησιν πιστώσεων διὰ τὴν κατασκευὴν γεφύρας, ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Σμολίτσα, καὶ εἰς θέσιν Πετρέλαια Δραγωψᾶς, διὰ τὴν σύνδεσιν τῆς πόλεως Ἰωαννίνων, μετὰ τῶν χωρίων τῆς περιοχῆς, ἀποκλειομένων κατὰ τὸν χειμῶνα.

§55Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀναφορὰ τοῦ κοινοτικοῦ συμβουλίου Δωδώνης, ἀναφέρει καὶ ἄλλας εἴκοσι περίπου κοινότητας, αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦνται ἀπὸ τὴν γέφυραν, ἡ ὁποία κεῖται ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Σμόλικα. Ἡ γέφυρα αὕτη ἦτο κατεσκευασμένη καὶ εὑρίσκεται εἰς τὸ ἄκρον μιᾶς ἁμαξιτῆς ὁδοῦ, πλησίον μιᾶς περιοχῆς, ὅπου ὑπῆρχε πιθανότης νὰ εὑρίσκωνται πετρέλαια. Ἀτυχῶς κατὰ τὴν ὑποχώρησιν τῶν Γερμανῶν εἶχε μείνει ἕνα μέρος τῆς γεφύρας τὸ ὁποῖον ἐπεσκεύασαν καὶ κατόπιν οἱ συμμορῖται τὴν κατέστρεψαν. Τώρα τὰ εἴκοσι αὐτὰ χωριά, τῆς περιοχῆς Δωδώνης, παραμένουν ἀποκλεισμένα τὸν χειμῶνα καὶ δὲν ἐπικοινωνοῦν οὔτε μὲ τὴν πρωτεύουσαν. Φαντάζομαι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων, θὰ συμπεριλάβῃ εἰς τὸ νέον πρόγραμμα, τὸ ἔργον αὐτὸ καὶ θὰ περικόψῃ ἀπὸ ἄλλην περιοχήν, διότι πρόκειται περὶ εἴκοσι καὶ πλέον κοινοτήτων, αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦνται ἀπὸ τὸν δρόμον αὐτόν, τὸ δὲ σημεῖον αὐτὸ ἔχει μεγαλυτέραν σημασίαν διότι μεθαύριον, ὅταν γίνῃ ἔρευνα ἐπὶ τοῦ πετρελαίου θὰ ἐξυπηρετῇ ὁ δρόμος αὐτὸς καὶ γενικώτερον ἐθνικὸν συμφέρον.

§56Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριοι συνάδελφοι, ὅπως εἶπον καὶ ἄλλοτε εἰς τὴν Βουλήν, εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὑπάρχουν περίπου 384 γέφυρες κατεστραμμένες. Κατὰ τὸ παρελθόν, διότι δὲν ἐπετρέπετο ἡ χρησιμοποίησις χρημάτων τῶν συντηρήσεων διὰ κατασκευάς, δὲν κατέστη ποτὲ δυνατὸν νὰ γίνουν προγράμματα κατασκευῆς γεφυρῶν. Ἐκτὸς τῶν μεγάλων γεφυρῶν, ἔχω περιλάβει εἰς τὸ πρόγραμμά μου καὶ 94 μικρὰς γέφυρας. Ἐφέτος περιέλαβα 94 γέφυρες, ἐὰν μὲ τὸν ἴδιον ἀριθμὸν πᾶμε καὶ μελλοντικῶς, ἔχω τὴν ἐλπίδα, ὅτι οἱ 384 γέφυρες θὰ κατασκευασθοῦν μέσα σὲ 3 χρόνια.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀλλαμανῆς ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου καὶ τῆς Ἐπιτροπῆς Συναγερμοῦ Γρεβενῶν διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῆς ὁδοῦ Γρεβενῶν–Καλαμπάκας.

§58Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶναι περιττὸν νὰ τονίσω ἐγώ, ποίαν σημασίαν, πέραν τῆς καθαρῶς οἰκονομικῆς, ἔχει ἡ ἀρτηρία αὕτη Καλαμπάκας–Γρεβενῶν. Γνωρίζετε τὴν στρατιωτικὴν σημασίαν ποὺ ἔχει, καὶ ἀναλώμασι ἐν πολλοῖς τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν, ἤχθη εἰς πέρας. Νομίζω, ὅτι ἐνδείκνυται, νὰ ὑποστῇ ὁ προϋπολογισμός σας...

§59Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Κύριε συνάδελφε, σᾶς διακόπτω διὰ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἰς τὰς 17 τρέχοντος, ἐστάλη εἰδικὴ πίστωσις διὰ τὸν δρόμον αὐτόν.

§60Κ. ΒΑΣΑΡΔΑΝΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν, καὶ ὑπενθυμίζω, εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι ἀπὸ δεκαετηρίδων ὁλοκλήρων ἀγωνιζόμεθα διὰ τὸ θέμα αὐτό, καὶ εὐελπιστοῦμεν, ὅτι κάτι θὰ γίνῃ διὰ τὸ θέμα αὐτό.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῆς μὲ τὴν διάθεσιν πιστώσεως πρὸς ἀποπεράτωσιν τῆς ἐπὶ τοῦ τέμνοντος τὸ χωρίον Φατήριον–Φιλιατῶν ξηροποτάμου ἡμιτελοῦς γεφύρας.

§62Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, πρόκειται περὶ μιᾶς γεφύρας, διὰ τὴν ὁποίαν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἡ ἐξαίρεσις, ἀπὸ τὰς 384, ὄχι δι’ ἄλλον λόγον, ἀλλὰ διὰ τὸν ἑξῆς: Εἶναι ἡ γέφυρα, ἡ ὁποία εὑρίσκεται ἀκριβῶς εἰς τὰ σύνορα τῆς Μουοργκάνας. Τέμνει ἕνα μεγάλον συνοικισμὸν ὀρεινόν. Τὸ σχολεῖον εὑρίσκεται ἀπὸ τὴν ἀντίθετον πλευρὰν, ὁ δὲ συνοικισμὸς εὑρίσκεται ἀπὸ τὴν ἀριστερὰν ὄχθην τοῦ ποταμοῦ. Τὸ τὶ γίνεται τώρα τὸν χειμῶνα, εἶναι ἀνεκδιήγητον. Τὸ σχολεῖον εἶναι κλειστὸν ὅμως, ἤ, ἐὰν δὲν εἶναι κλειστὸν τὸ σχολεῖον, θὰ λειτουργήσῃ κατὰ τὸ ἥμισυ πολλὲς φορὲς δὲ κινδυνεύουν νὰ πνιγοῦν τὰ παιδιά. Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ διατεθῇ ἕνα ποσὸν 30.000.000 δραχμῶν. Ἔχουν γίνει μερικὰ ἔργα, ὅπως, ἐπίσης ἔχει γίνει καὶ τὸ κατάστρωμα. Εἶπον, ὅτι διετέθη ἕνα ποσὸν 75 ἑκατομμυρίων, ὑπὸ τύπον δανείου. Ἡ κοινότης ὅμως αὕτη εὑρίσκεται εἰς τὰ σύνορα. Δὲν ἔχει προσόδους καὶ δὲν δύναται νὰ δανεισθῇ ἕνα τοιοῦτον ποσὸν καὶ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὸ δάνειον αὐτό. Δι’ αὐτό, κύριε Ὑπουργέ, παρακαλῶ διὰ νὰ διευκολυνθῇ ἡ ἐκτέλεσις τοῦ καταστρώματος, νὰ δώσητε ἐντολὴν νὰ δοθοῦν τὰ 30 ἑκατ., διότι ὑπάρχει σχετικὴ εὐχέρεια. Ἀπὸ Ἐθνικῆς ἀπόψεως, ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ τοῦτο, διότι πρόκειται περὶ Βορείου Ἐπαονίας καὶ πρέπει νὰ τύχῃ ἰδιαιτέρας προσοχῆς. Θὰ παρεκάλουν, λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐνδιαφερθῆτε προσωπικῶς, διὰ νὰ δοθῇ ἱκανοποιητικὴ λύσις ἐπὶ τοῦ προκειμένου.

§63Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Θὰ ἐξετάσω νὰ ἴδω, ἐὰν ὑπάρχῃ δυνατότης καὶ θὰ διατάξω σχετικῶς. Κατὰ τὴν γνώμην μου, ὅμως, θὰ ἔπρεπε νὰ δεχθοῦν τὸ δάνειον, διότι διὰ τῆς λύσεως ταύτης θὰ ἀντιμετώπιζον τὰς ἀνάγκας τοῦ ἐν λόγῳ ἔργου. Ἡ ἐξόφλησις ἄλλωστε τῶν δανείων τούτων, τὰ ὁποῖα χορηγοῦνται διὰ τὴν ἐκτέλεσιν Δημοσίων Ἔργων, εἶναι μακρᾶς διαρκείας. Ἐφ’ ὅσον τοὺς ἐδόθη τρόπος νὰ κάμουν τὸ ἔργον διὰ δανεισμοῦ, ἔπρεπε νὰ τὸ κάμουν.

§64Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Θὰ τὸ συνιστοῦσα καὶ ἐγώ, ἀλλὰ παρουσιάζει τὴν ἑξῆς ἰδιότυπον μορφὴν τὸ θέμα. Τὸ κυρίως χωριὸ εὑρίσκεται ἐπὶ τῶν συνόρων τῆς Ἀλβανίας καὶ Ἑλλάδος. Εἰς τὸν συνοικισμόν, ὁ ὁποῖος εἶναι 2 ὥρας μακρύτερον, εἶναι τὸ σχολεῖον καὶ ἡ Ἐκκλησία. Ἡ κοινότης, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἐνδιαφερθῇ, δὲν ἔχει ἐν προκειμένῳ ἄμεσον ἐνδιαφέρον καὶ δι’ αὐτὸ τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας καὶ ὁ ἐπιθεωρητὴς ἔκαμον εἰδικὸν σχολεῖον, διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν 60 παιδιῶν ποὺ φοιτοῦν εἰς τὸ σχολεῖον αὐτό. Αὐτὴν τὴν ἰδιότυπον μορφὴν ἔχει τὸ θέμα καὶ δι’ αὐτὸ δὲν υἱοθέτησαν τὴν ἄποψιν νὰ λάβουν τὸ δάνειον. Ἔτσι ἔχει τὸ πρᾶγμα καὶ θὰ παρεκάλουν, ἰδιαιτέρως νὰ μεριμνήσητε ἐπ’ αὐτοῦ. Εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖον, δι’ ἕνα συνοικισμὸν τοιοῦτον, μιᾶς τοιαύτης περιοχῆς, νὰ γίνῃ κάποια θυσία.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Θεοχαρίδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Κερκίνης Σερρῶν περὶ ἀποστολῆς ἐνισχύσεων, λόγῳ τῶν καταστροφῶν ποὺ ὑπέστησαν ἐκ τῶν πλημμυρῶν.

§66Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Λαυρεντίδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§68Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Προσεπάθησα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μὴ εἶμαι ποτὲ ἀπαισιόδοξος. Ἐν προκειμένῳ ὅμως ἡ τύχη τῆς κοινότητος Κερκίνης τῶν Σερρῶν, διαγράφεται ἀπελπιστική. Δὲν εἶναι μόνον, τὸ ὅτι κατεστράφη, σημαντικὸν μέρος τοῦ ζωϊκοῦ των κεφαλαίου. Ἀλλὰ, πρόκειται περὶ πλημμυρῶν ἀπὸ τὰς ὁποίας δεινῶς οἱ κάτοικοι τῆς ἐν λόγῳ κοινότητος ἐδοκιμάσθησαν. Ἐὰν δὲν ἔλθωμεν εἰς ἐνίσχυσιν τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Κερκίνης, φοβοῦμαι, ὅτι αἱ καλλιέργειαί των, θὰ ἔχουν τὴν τύχην τὴν ὁποίαν εἶχον οἱ καλλιέργειαι τοῦ παρελθόντος ἔτους. Πέρυσι, συνεπεία τοῦ ὕψους τῶν ὑδάτων τῆς Κερκίνης, κατεστράφη ὁλόκληρος ἡ παραγωγή. Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου, εἰς ὑπόμνημα τῶν κατοίκων, ἀπήντησεν, ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ διατηρῇ ὑψηλὰ τὴν στάθμην τῶν ὑδάτων, διὰ νὰ δύναται νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἡ ἄρδευσις τῆς περιοχῆς αὐτῆς. Λυποῦμαι, κύριοι, μὲ τὸ νὰ εἴπω, ὅτι δὲν γίνεται τίποτε τὸ μελετημένον εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Ἀφορμὴν τούτου, μοῦ ἔδωσεν ἡ περίπτωσις τῆς ἐγκαταστάσεως τριῶν συνοικισμῶν ἐκεῖ, ἐνῷ ἀντιμετωπίζετο συγχρόνως καὶ ἡ περίπτωσις τῆς μετακινήσεως τοῦ πληθυσμοῦ τῆς κοινότητος τῆς Κερκίνης. Κατὰ συνέπειαν, θὰ εἶναι ὑποχρεωμένον τὸ Κράτος, νὰ ἀντιμετωπίζῃ αὔριον, ζήτημα μετακινήσεως καὶ τῶν παλαιῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Κερκίνης, καὶ τῶν τριῶν προσφάτως ἐγκατασταθέντων συνοικισμῶν. Θὰ παρεκάλουν, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐξαντλήσητε ὅλον τὸ ἐνδιαφέρον σας διὰ τὴν περιφέρειαν αὐτὴν, ἡ ὁποία, σᾶς εἶναι περισσότερον γνωστή, ἀπὸ ὅ,τι εἶναι εἰς ἐμέ, καὶ ἀπὸ κοινοῦ μετὰ τῶν συναδέλφων σας, νὰ ἀντιμετωπίσητε τὸ πρόβλημα τῆς μετακινήσεως τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Κερκίνης, οἱ ὁποῖοι εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ὑφίστανται τεραστίας ζημίας ἐκ τῶν πλημμυρῶν, αἱ ὁποῖαι ἑκάστοτε γίνονται.

§69Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Τὸ θέμα τῆς κοινότητος Κερκίνης, συνδέεται μὲ τὴν ἐκροὴν τοῦ ροῦ τοῦ Στρυμόνος. Τὸ θέμα εἶναι, ἐὰν ὑπάρχῃ τρόπος τεχνικὸς νὰ διασφαλισθῇ ἡ περιοχὴ αὐτή, ἢ ὄχι. Διετάξαμεν τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν, νὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα καὶ ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν τεχνικὰ ἔργα, διασφαλίζοντα τὴν περιοχήν, ἔχει καλῶς. Ἄλλως θὰ ἀσχοληθῇ τὸ Κράτος μὲ τὸ θέμα τῆς μεταφορᾶς τῶν πληθυσμῶν. Τὸ ἀτύχημα συνέβη, διότι ἀπεφασίσαμεν μετὰ 25 χρόνια, νὰ κάμωμεν τὰ ἀντιπλημμυρικὰ ἔργα. Ὑπάρχει μία μελέτη, ἡ ὁποία, ἐξετάζει κατὰ τίνα τρόπον δύναται νὰ γίνῃ ἕνα ἔργον ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ παρασχεθῇ μία ἀσφάλεια εἰς τοὺς κατοίκους τῆς περιοχῆς αὐτῆς. Τὸ θέμα δὲν εἶναι τόσον οἰκονομικόν, ὅσον εἶναι τεχνικόν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι διετάχθη ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία νὰ ἐξετάσῃ τὴν δυνατότητα ἐκτελέσεως ἔργων ἱκανῶν νὰ προσφέρουν εἰς τὴν περιοχὴν αὐτήν, μίαν ἐξασφάλισιν. Ἐὰν τοῦτο, δὲν εἶναι δυνατόν, τότε θὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα τῆς μεταφορᾶς τῶν πληθυσμῶν τῆς Κερκίνης.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας, αἱ λοιπαὶ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις ἀναβάλλονται.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Γ. Σπυρόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς συνεχιζομένης ἐπερωτήσεως, ἐπὶ τῶν ἀπολύσεων τῶν Δημοτικῶν καὶ Κοινοτικῶν ἀρχόντων.

§71Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅπως ἠκούσατε εἰς τὰς προηγουμένας συνεδριάσεις, ἀπὸ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, πρόκειται περὶ τῶν 90 ἀκριβῶς, μέχρι τῆς ὥρας τοὐλάχιστον, προέδρων καὶ συμβούλων τῶν διαφόρων κοινοτήτων τῆς ἐπαρχίας Φλωρίνης, οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν, ἀπὸ τὰ ἀξιώματα, εἰς τὰ ὁποῖα τοὺς εἶχεν ἀναβιβάσει, ἐξ ἐλευθέρων ἐκλογῶν ὁ λαὸς τῆς Φλωρίνης, κατόπιν τοῦ συμμοριτοπολέμου καὶ τοὺς ὁποίους εἶχον ἐκλέξει, ὡς ἱκανωτέρους, ὡς δραστηριωτέρους καὶ πρωτίστως ὡς διακριθέντας κατὰ τὸν συμμοριακὸν ἀγῶνα. Ὅλαι αὐταὶ αἱ ἀπολύσεις, ἐγένοντο κατόπιν μιᾶς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία εἶχεν ὡς δικαιολογητικόν, ὅτι ἀπολύονται διὰ λόγους δημοσίας τάξεως καὶ δημοσίου συμφέροντος. Δηλαδή, ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐξελέγησαν, ὡς ἄριστοι καὶ ὡς καλλίτεροι εἰς τὴν περιφέρειάν των, ἦσαν, οὔτε λίγο, οὔτε πολύ, ἦσαν ἀκατάλληλοι, ἐπικίνδυνοι εἰς τὸ Κράτος, εἰς τὴν Δημοσίαν τάξιν καὶ εἰς τὴν Ἀσφάλειαν. Εὔλογος καὶ δικαιολογημένη, ἦτο φυσικά, ἡ ἀπορία αὐτῶν καὶ ἡ ἔκπληξίς των, ὄχι τόσον διὰ τὰς ἀπολύσεις, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν, ὅσον διὰ τὸν χαρακτηρισμόν, ὁ ὁποῖος τοὺς ἐγένετο, ὅτι δὲν εἶναι κατάλληλοι διὰ τὴν ἐθνικήν μας ζωήν.

§72Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, δύναται νὰ παρακολουθῇ τὸν κ. συνάδελφον, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον, ὁ κυρίως ὑπεύθυνος Ὑπουργός, ἀπουσιάζει. Ἐὰν λοιπόν, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, δὲν παρακολουθῇ, διατὶ νὰ γίνεται ἡ ἐπερώτησις;

§73Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἀκεραίαν καὶ ἀλληλέγγυον εὐθύνην, ἔχομεν μὲ τὸν κ. συνάδελφον.

§74Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Δὲν εἶσθε, οὐσιαστικῶς ὑπεύθυνος.

§75Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶμαι ὑπεύθυνες καὶ οὐσιαστικώτατα, τὸ τονίζω τοῦτο. Συνεπῶς, ἦτο περιττὸν νὰ τὸ ὑπογραμμίσετε σεῖς. Ὅσον ἀφορᾷ, τὸν Ὑπουργὸν Βορείου Ἑλλάδος, παρέστη εἰς δύο Συνεδριάσεις. Καθὼς γνωρίζετε, δὲν εἶναι δυνατόν, συνεχῶς νὰ μετακινῆται ἐκ Θεσσαλονίκης ἐδῶ, διότι ἔχει πολλὰ καὶ σοβαρώτατα ζητήματα νὰ ἀντιμετωπίσῃ, ἐπάνω ἐκεῖ, μάλιστα, τώρα μὲ τὰς πλημμύρας. Ἐὰν παραστῇ ἀνάγκη νὰ ἐπανέλθῃ καὶ νὰ δώσῃ ὡρισμένας, συγκεκριμένας διασαφήσεις, λόγῳ τοῦ ὅτι ἔχει ἄμεσον ἀντίληψιν τῶν πραγμάτων, θὰ ἔλθῃ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατόν, εἰς ὅλας τὰς συνεδριάσεις, νὰ εἶναι ἐδῶ, δεδομένου, ὅτι ἡ ἐπερώτησις, συζητεῖται δι’ ἕκτην, κατὰ συνέχειαν ἡμέραν καὶ συνεπῶς, δὲν εἶναι δυνατόν, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος νὰ λείψῃ ἐπὶ τόσον χρόνον. Νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι παρακολουθῶ μὲ ἀπόλυτον προσοχήν ὅλους τοὺς συναδέλφους. Ὅτι μὲ ἀπησχόλησαν, ἐπ’ ὀλίγον, αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν παρακολουθῶ τὸν ἀγορητήν.

§76Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ διαφωνήσω εἰς τὴν ἀντίληψίν σας αὐτήν, ὅτι ὁ ἐπερωτώμενος Ὑπουργός, δύναται νὰ ἀπουσιάζῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἐπερωτήσεων. Δὲν ὑπάρχει σοβαρωτέρα περίπτωσις, δι’ ἕναν Ὑπουργόν, ἀπὸ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἷς ἀντιπρόσωπος τοῦ λαοῦ κάμνει ἔλεγχον τῶν πράξεών του. Ἡ μὴ παρουσία τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Βορείου Ἑλλάδος, εἶναι τοὐλάχιστον ἀπαράδεκτος καὶ πρέπει νὰ τοῦ τηλεγραφήσετε νὰ ἔλθῃ. Ἐδῶ εἶναι ἡ ἀποστολή του, διότι εἶναι ὑπὸ κρίσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος σήμερον. Σεῖς κύριε Ὑπουργέ, ἔχετε ἔμμεσον εὐθύνην. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν εἶσθε, ὁ ἀμέσως ὑπεύθυνος, δὲν εἶσθε σεῖς ὁ ὁποῖος ἐκάματε 90 ἀντικαταστάσεις κοινοτικῶν συμβούλων, εἰς μίαν ἐπαρχίαν. Καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι δὲν θὰ τὰς ἐκάμνατε ἐὰν εἶσθε σεῖς, Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος. Δι’ αὐτὸ εἶναι ἀπαραίτητον, νὰ παρίσταται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος. Ἀπορῶ δὲ μάλιστα, πῶς ἐδέχθη νὰ φύγῃ, ἐνῷ ἔπρεπε, νὰ εἶναι ἐδῶ, διὰ νὰ ἀπαντήσῃ. Τοῦτο ἀπαιτεῖ ὁ Κανονισμὸς καὶ ἡ ἀνωτέρα ἀντίληψις τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος. Δὲν ἔχει ἄλλο δικαίωμα ἡ Ἀντιπολίτευσις, παρὰ μόνον τὸν ἔλεγχον. Διότι ἀλλοιῶς καταργεῖται τὸ Κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα.

§77Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν ἄποψίν μου, ὅτι κάπως ὑπερβάλλετε. Ὑποστηρίζετε, ὅτι ὁ ἐπερωτώμενος Ὑπουργὸς πρέπει νὰ παρίσταται. Ἀναμφισβητήτως. Ἀλλὰ ὅταν ἡ ἐπερώτησις ἀπευθύνεται εἰς πλείονας Ὑπουργούς, ἐὰν εἷς ἐκ τῶν δύο ἐπερωτωμένων Ὑπουργῶν παρίσταται, νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δικαιοῦται νὰ παραπονῆται. Ἡ ἀντίληψις ὅτι, ὁ ἐπερωτώμενος Ὑπουργὸς εὑρίσκεται ὑπὸ κρίσιν νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι σύμφωνος πρὸς τὰ πράγματα. Ὁ ἐπερωτώμενος Ὑπουργὸς ἐλέγχεται δι’ ὡρισμένας πράξεις του, χωρὶς ὅμως νὰ τίθεται ὑπὸ κρίσιν. Ἐὰν ὡρισμένα γενικὰ συμφέροντα, τὸν καλοῦν νὰ εὑρίσκεται εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, πρέπει νὰ παραμείνῃ ἐκεῖ, καὶ οὐχὶ νὰ εὑρίσκεται εἰς Ἀθήνας, καθ’ ἣν στιγμὴν μάλιστα, ὁ ἕτερος ἐπερωτώμενος Ὑπουργός, ὁ ὑποφαινόμενος, παρίσταται ἀνελλιπῶς, καθ’ ὅλην τὴν συζήτησιν. Πάντως, ἐπιθυμῶ, νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι λόγῳ τῶν τελευταίων πλημμυρῶν, ὁ κ. Ὑπουργός, ἠναγκάσθη νὰ ἐπανέλθῃ εἰς Θεσσαλονίκην. Χθὲς μοῦ ἐτηλεγράφησεν, ὅτι δὲν δύναται νὰ κατέλθῃ καὶ ὅτι ἂν παραστῇ ἀνάγκη, θὰ εὑρεθῇ ἐδῶ τὴν Δευτέραν διὰ νὰ δώσῃ οἱασδήποτε διασαφήσεις ποὺ θὰ ζητήσῃ ἡ Βουλή. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Τριανταφύλλης).

§78Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐξεπλάγησαν οἱ ἀπολυθέντες πρόεδροι καὶ σύμβουλοι τῶν κοινοτήτων καὶ ἐθορυβήθησαν διὰ τὰς ἀπολύσεις, διότι δὲν ἀνευρίσκουν εἰς τοὺς ἑαυτούς των οὐδεμίαν κατηγορίαν. Καὶ τοῦτο, διότι, ὅλοι ἀνεξαιρέτως οἱ ἀπολυθέντες, εἶχον ἐκπληρώσει τὰς στρατιωτικάς των ὑποχρεώσεις. Οἱ περισσότεροι ἐξ αὐτῶν, ἔλαβον μέρος εἰς τοὺς διαφόρους πολέμους καὶ τελευταίως εἰς τὸν συμμοριτοπόλεμον. Πολλοὶ ἀπὸ αὐτοὺς κατεδιώχθησαν, τόσον ὑπὸ τῶν Βουλγάρων, διὰ τὰ ἐθνικά των φρονήματα, ὅσον καὶ ὑπὸ τῶν κομμουνιστῶν, διότι δὲν τοὺς ἠκολούθησαν καὶ αἱ οἰκογένειαί των καὶ οἱ συγγενεῖς των ἔπαθον μεγάλας καταστροφάς, λόγῳ αὐτῆς τῆς αἰτίας. Οἱ περισσότεροι ἐξ αὐτῶν, ὑπηρέτησαν καὶ ὑπηρετοῦν ἀκόμη, εἰς τὰ Τ.Ε.Α. Τινὲς ἐκ τούτων ἀπεστάλησαν πρὸς μετεκπαίδευσιν καὶ ἐπανῆλθον εἰς τὰς θέσεις των προαχθέντες εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου καὶ τοῦ διμοιρίτου καὶ τοῦ ὁμαδάρχου καὶ ἐξεπλήρωσαν τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν λίαν ἀξιοπρεπῶς. Μεταξὺ τῶν ἀπολυθέντων, ὑπάρχουν καὶ τραυματίαι, μάλιστα καὶ ἕνας ἀνάπηρος. Ἐπίσης μεταξὺ αὐτῶν ὑπάρχουν καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐτιμήθησαν διὰ μεταλλίων, διὰ παρασήμων, καὶ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐτιμήθησαν διὰ βραβείων, διὰ τὴν δρᾶσιν αὐτήν, ἐν τῷ Στρατῷ. Συνεπῶς, δικαιολογημένη, ἦτο ἡ ἀπορία αὐτὴ καὶ διὰ τοῦτο σωρείαν αἰτήσεων καὶ ἀναφορῶν ἔστειλαν πρὸς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας, πολιτικὰς καὶ στρατιωτικάς, μάλιστα δὲ πολλαὶ ἐξ αὐτῶν ἔφθασαν καὶ εἰς χεῖρας, τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Διὰ νὰ κατανοήσητε, κύριοι βουλευταί, τὸ παράπονον καὶ τὴν πικρίαν μὲ τὴν ὁποίαν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἐκφράζονται εἰς τὰς αἰτήσεις των, καὶ παραπονοῦνται καὶ πρὸς τοὺς Ὑπουργοὺς καὶ πρὸς τὸν Στρατάρχην Παπάγον, διὰ τὸ ἀτύχημα, τὸ ὁποῖον τοὺς συνέβη, διὰ τὸν χαρακτηρισμὸν τὸν βαρύτατον καὶ τὸν στιγματισμὸν τῆς ἐθνικοφροσύνης των καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ των ἐγωϊσμοῦ, δὲν θεωρῶ ἄσκοπον νὰ σᾶς ἀναγνώσω, περικοπάς τινας ἐκ τῶν ἀναφορῶν, τὰς ὁποίας ἔχω εἰς χεῖρας μου καὶ αἱ ὁποῖαι ἐστάλησαν, μεταξὺ τῶν ἄλλων καὶ πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ἰδού, πρόκειται, πρῶτον περὶ τοῦ Προέδρου τοῦ κατὰ γενικὴν ὁμολογίαν καταλληλοτάτου καὶ ἀρίστου καθ’ ὁμολογίαν τοῦ Νομάρχου Φλωρίνης. Πρόκειται περὶ τοῦ Προέδρου Εὐαγγέλου Λαζάρου Βότση, ὅστις λέγει: Καὶ πλέον συγκεκριμένως ἐγεννήθην καὶ κατοικῶ ἐν Παπαγιάννῃ τοῦ Νομοῦ Φλωρίνης καὶ ἄγω σήμερον τὸ 29ον ἔτος τῆς ἡλικίας μου. Τὸν Ἀπρίλιον τοῦ ἔτους 1948, ὅτε ὁ συμμοριτισμὸς εὑρίσκετο ἐν πλήρει δράσει καὶ ἐξελίξει κληθεὶς ὑπὸ τὰ ὅπλα κατετάγην εἰς τὸν Ἐθνικὸν Στρατόν καὶ ὑπηρετήσας συνεχῶς μέχρι τοῦ Μαρτίου τοῦ ἔτους 1950, ἔλαβον μέρος εἰς τὰς ἑξῆς μάχας: Μετσόβου, Καζάρμα, Γκιουζέλ–Τεπέ, Πωγωνιανή, Δρυμάδες κλπ., πολεμώντας ἀκριβῶς ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ, χάριν τῶν ἰδεωδῶν τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος μας. Ἡ διαγωγή μου ἐν τῷ Στρατῷ ἐμφαίνεται ἐκ τῆς ἐν ἀντιγράφῳ συνημμένης βεβαιώσεως τοῦ κ. Διοικητοῦ τῆς Μονάδος μου. Μετὰ τὴν ἀποστράτευσίν μου, ὑπείκων εἰς τὰς πιέσεις τῶν ὁμοχωρίων μου, ἐξετέθην εἰς τὰς κοινοτικὰς ἐκλογὰς καὶ ἡγήθην ἀνεξαρτήτου συνδυασμοῦ, ἀποτελουμένου ἐκ τῶν Ἰωάννου Νόϊκου καὶ Στόϊκου Σκενδέρη, λοχίαι κλάσεως 1944, μὲ πλουσιωτάτην πολεμικὴν δρᾶσιν κατὰ τὸν ἀντισυμμοριακὸν ἀγῶνα, Δημητρίου Μαντοπούλου, θύματος πολέμου, κλάσεως 1944, πολεμιστοῦ τοῦ ἀντισυμμοριακοῦ ἀγῶνος, Γρηγοριάδου Ζήση, κλάσεως 1944, ἀναπήρου τοῦ τελευταίου πολέμου καὶ Λαζάρου Γαζέα, κλάσεως 1942, ὑπηρετήσαντος ἐπὶ μακρὸν εἰς τὰ ΣΜΕΑ. Λόγῳ τῆς ἐκτιμήσεως τῶν ὁμοχωρίων μας πρὸς τὰ πρόσωπά μας, ὁ συνδυασμός μας ἐξελέγη διὰ μεγίστης πλειοψηφίας. Ἡμεῖς δέ, ἀναλαβόντες ὡς κοινοτικοὶ ἄρχοντες, ἐθέσαμεν ὡς ἀρχὴν μας νὰ ἐκτελέσωμεν τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως τὰ καθήκοντά μας, ὅπως ἐξετελέσαμεν τὰ τοιαῦτα ἐν τῷ πολέμῳ. Καὶ οὕτω, ἐγὼ μὲν ἐξελέγην μέλος τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς τῆς Τοπικῆς Ἑνώσεως Δήμων καὶ Κοινοτήτων Νομοῦ Φλωρίνης καὶ ἐξετελέσαμεν τὰ ἀκόλουθα ἔργα, δι’ ἃ εἴμεθα ὑπερήφανοι. 1) Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας ηὐξήθησαν τὰ ἔσοδα τῆς κοινότητός μας, ἤτοι ἐνῷ ἡ γεωργικὴ παραγωγὴ ἀπέδιδεν ἐκ τοῦ φόρου ὑπὲρ τῆς κοινότητος ἀπὸ τὰ ἔτη 1946 μέχρι καὶ τοῦ 1950 ἐτησίως περὶ τὰ 12 ἑκατομμύρια καὶ μὲ ποσοστὸν 4%, ἀπὸ τοῦ ἔτους 1951 καὶ ἐντεῦθεν ἀπέδωκε κατὰ μέσον ὅρον ἐτησίως καὶ μὲ ποσοστὸν 2%–3% περὶ τὰ 50 ἑκατομμύρια δραχμάς. 2) Δι’ ἐνεργειῶν μας ἀνηγέρθη συγχρονισμένον τριτάξιον σχολικὸν κτίριον ἀξίας 160.000.000 δραχμῶν. 3) Ἀνηγείραμεν καινουργὲς καὶ εὐπρεπέστατον κοινοτικὸν κατάστημα, μοναδικὸν εἰς τὴν περιφέρειάν μας, ἀξίας 110 ἑκατομμυρίων δραχμῶν. 4) Κατεσκευάσαμεν ἀρδευτικὸν αὔλακα ἐντὸς τοῦ χωρίου, ὅστις ἐξυπηρετεῖ τὴν γεωργίαν καὶ ἐξωραΐζει τὸ χωρίον μας, δαπανήσαντες πρὸς τοῦτο 20.000.000 δραχμάς. 5) Κατεσκευάσαμεν ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τοῦ χωρίου μας δέκα γεφύρας, ἐν συνόλῳ μήκους 57 μέτρων, δαπανήσαντες πρὸς τοῦτο, πλὴν τῆς προσωπικῆς ἐργασίας τῶν κατοίκων καὶ 10.000.000 δραχμάς, ἐπιλύσαντες οὕτω τὸ χρονίζον ζήτημα τῶν συγκοινωνιῶν. 6) Διὰ προσωπικῆς ἐργασίας τῶν κατοίκων ἰσοπεδώσαμεν καὶ ἐξωραΐσαμεν τὴν πλατεῖαν τοῦ χωρίου μας, μεταφερθέντων πρὸς τοῦτο 4.600 κάρρων ἀμμοχαλίκου ἀξίας 46 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, καταστήσαντες οὕτω τὸ χωρίον μας τουριστικὸν κέντρον. 7) Ἐπεσκευάσαμεν τὸ Ἡρῷον τοῦ χωρίου μας, κατεστήσαμεν τοῦτο συγχρονισμένον, δαπανήσαντες πρὸς τοῦτο δραχμὰς 3.500.000. 8) Συνεισεφέραμεν εἰς τὴν Παιδαγωγικὴν Ἀκαδημίαν Φλωρίνης καὶ ὑπὲρ τοῦ συσσιτίου τῶν ἀπόρων σπουδαστῶν 3 ἑκατομμύρια δραχμάς, ἐνῷ οἱ Δῆμοι Φλωρίνης καὶ Ἀμυνταίου συνεισέφερον ἀνὰ 5.000.000. 9) Ὁμοίως συνεισεφέραμεν σημαντικὸν ποσὸν ὑπὲρ τοῦ ἀνεγειρομένου ὑπὸ τοῦ Βʹ Σώματος Στρατοῦ Ἡρώου. 10) Πρῶτοι εἰς τὴν περιφέρειάν μας ἱδρύσαμεν πέρυσι νυκτερινὴν σχολὴν διὰ τοὺς ἀναλφαβήτους καὶ ἐγενόμεθα παράδειγμα μιμήσεως τῶν ἄλλων κοινοτήτων τῆς περιφερείας μας. 11) Τῇ πρωτοβουλίᾳ μας καὶ δαπάναις τῆς κοινότητος ἱδρύθη ἀθλητικὸς σύλλογος ἐν τῇ κοινότητί μας, ἀναγνωρισθεὶς καὶ παρὰ τοῦ Πρωτοδικείου Φλωρίνης, στραφείσης οὕτω τὸ πρῶτον τῆς νεολαίας τοῦ χωρίου μας πρὸς τὸν ἀθλητισμόν. 12) Ἐγένοντο ὅλαι αἱ ἐνέργειαι διὰ τὴν ἵδρυσιν προσκοπικῆς ὁμάδος ἐν τῷ χωρίῳ μας. 13) Ἐν γένει ἡ κοινότης μας ἐπρωτοστάτησεν εἰς κάθε πατριωτικὴν καὶ προοδευτικὴν κίνησιν ἐν τῇ περιφερείᾳ μας καὶ συνεμορφώθη πλήρως καὶ πιστῶς πρὸς τὰς ὁδηγίας καὶ ὑποδείξεις τῆς Νομαρχίας Φλωρίνης, καταστᾶσα οὕτω παράδειγμα πρὸς μίμησιν, πρᾶγμα ὅπερ κατ’ ἐπανάληψιν διετυπώθη εἰς ὁμιλίας του παρὰ τοῦ κυρίου Νομάρχου Φλωρίνης. Οὕτω, λοιπόν, τὰ ἔργα μας ἀφ’ ἑαυτῶν ὁμιλοῦσι περὶ τῆς ἐν γένει διαγωγῆς καὶ πολιτείας μας, καὶ εἶναι ἀπορίας ἄξιον, διατὶ τέλος πάντων ἐπαύθημεν; ................................................ Ἐπίσης διὰ νὰ σχηματίσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία σαφῆ ἀντίληψιν περὶ τοῦ προσώπου τοῦ ἐν λόγῳ παυθέντος Προέδρου, θὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ δύο πιστοποιητικὰ ἐκ τῶν ὁποίων τὸ ἓν εἶναι τοῦ Τοπικοῦ Συμβουλίου Προστασίας ἀπολυομένων ἐκ τῶν τάξεων τοῦ Στρατοῦ δι’ οὗ πιστοποιεῖται ὅτι ὁ περὶ οὗ πρόκειται, κέκτηται τὰ προσόντα τοῦ Α. Ν. 751)48 καὶ τὸ ἄλλο τοῦ 612 Τάγματος Πεζικοῦ, τὸ ὁποῖον λέγει:

«612 ΤΑΓΜΑ ΠΕΖΙΚΟΥ

Βεβαίωσις Ὁ ὑπογεγραμμένος Ἀντισυνταγματάρχης Πεζικοῦ Σχολινάκης Χαράλαμπος Διοικητὴς τοῦ ἄνω Τάγματος, βεβαιῶ ὅτι, ὁ Στρατιώτης Βότσης Εὐάγγελος τοῦ Λιαζάρου κλάσεως 1945 ὑπηρέτησεν εἰς μάχιμον μονάδα τῶν πρόσω ἀπὸ 12 Αὐγούστου 1948 μέχρι 22 Μαρτίου 1950 ὅτε ἀπελύθη. Καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς παραμονῆς του ἐν τῷ στρατῷ ὑπῆρξε πειθαρχικός, τίμιος, εἰλικρινής, ἐργατικὸς καὶ γενικῶς ὑπῆρξεν ὑπόδειγμα στρατιώτου. Ἔλαβε μέρος εἰς πολλὰς μάχας κατὰ τὰς ὁποίας ἐπέδειξεν ἡρωϊσμὸν καὶ αὐταπάρνησιν». Ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸν παυθέντα σύμβουλον τῆς Κοινότητος Παπαγιάννης, κ. Λάζαρον Δημητρίου Βαζέαν, λέγει εἰς τὸ πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὑπόμνημά του: «................................................ Τυγχάνων τῆς κλάσεως 1942 προσέφερον εὐσυνειδήτως καὶ εὐόρκως τὰς ὑπηρεσίας μου τόσον εἰς τὸν Ἐθνικὸν Στρατὸν ὅσον καὶ εἰς Σ.Μ.Ε.Α. Φλωρίνης ἀποσπάσας ἐπανειλημμένως τὰ συγχαρητήρια καὶ τὸν ἔπαινον τῶν ἀνωτέρων μου διὰ τὴν παρ’ ἐμοῦ ἐπιδειχθεῖσαν ἀνδρείαν καὶ πιστὴν ἐκτέλεσιν ἑκάστοτε τῶν πρὸς τὴν προσφιλῆ μας Πατρίδα καθηκόντων μου. Ἀπολυθεὶς τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ κατὰ τὸ ἔτος 1949, ἐθελοντικῶς προσέφερον τὰς ὑπηρεσίας μου εἰς τὰς διαφόρους Στρατιωτικὰς Μονάδας τῆς περιφερείας Φλωρίνης, κατὰ τὸ αὐτὸ δὲ ἔτος 1949 ὁπλισθεὶς διὰ πολυβόλου παρὰ τοῦ τότε Διοικητοῦ Σ.Μ.Ε.Α. Ταγματάρχου Γεωργίου Γ. ἔλαβον μέρος εἰς ὅλας τὰς ἐξερευνήσεις τοῦ Βερμίου, ἀποσπάσας τὸν ἔπαινον τοῦ ὡς ἄνω Διοικητοῦ διὰ τὸν παρ’ ἐμοῦ ἐπιδειχθέντα ζῆλον καὶ αὐτοθυσίαν εἰς τὸ καθῆκον. Κατὰ τὸ ἔτος 1951, ὡς ἀνωτέρω ἀνέφερον, ἐξελέγην διὰ μεγίστης πλειοψηφίας μέλος τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Παπαγιάννης καὶ καθ’ ὅλον τὸ μακρὸ χρονικὸ διάστημα τῆς ἐν τῇ Κοινότητι ὑπηρεσίας μου ὑπερηφανεύομαι νὰ εἴπω ὅτι ἐξετέλεσα τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως τὸ πρὸς τὴν ἡμετέραν Κοινότητα καθῆκόν μου καὶ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου ἐπραγματοποιήθησαν πλεῖστα ὅσα Ἐθνικοκοινωνικὰ ἔργα διὰ τὰ ὁποῖα δικαίως ὑπερηφανεύεται ἡ Κοινότης μας. Παρέλειψα ν’ ἀναφέρω Ὑμῖν ὅτι ἐπὶ κατοχῆς ὑπέστην πλείστας ὅσας διώξεις καὶ ἐξευτελισμοὺς παρὰ τῶν Βουλγάρων ἀνταρτῶν συλληφθεὶς ἐπανειλημμένως παρ’ αὐτῶν διὰ τὴν ἐθνικήν μου δρᾶσιν καὶ ἀπελευθερωθεὶς τελικῶς καὶ τὰς δύο φορὰς διὰ μυρίων ὅσων βασάνων καὶ ταλαιπωριῶν. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω, Ἀξιότιμε κ. Πρωθυπουργέ, ποίους ἄλλους τίτλους Ἐθνικῆς μου δράσεως δέον νὰ προσκομίσω διὰ νὰ μὴ χαρακτηρισθῶ ὡς ἐπικίνδυνος εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν καὶ τάξιν; ................................................» Ἐπίσης ὁ Χρῆστος Φωστηρόπουλος, Κοινοτικὸς Σύμβουλος Ἀμμοχωρίου, γράφει εἰς τὸ πρὸς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὑπόμνημά του. ................................................» Καταθέτω ὅμως τὰ ἑπόμενα, ἵνα κρίνητε καὶ ὑμεῖς, ἂν ταῦτα πρέπει νὰ χαρακτηρισθῶσιν ὡς ἐπιλήψιμα. 1. Ὑπηρέτησα ὡς κληρωτὸς τὴν κλάσιν μου καὶ ἔδειξα ἐξαίρετον διαγωγήν, ἀποσπάσας ἐπαίνους τῶν ἀξιωματικῶν μου. 2. Ὑπηρέτησα ὡς μόνιμος ἐργάτης Σ.Ε.Κ. ἀπὸ τὸ 1930 ἕως τὸ 1942 καὶ μὴ δυνάμενος νὰ ὑπηρετήσω τὸν κατακτητήν, παρητήθην μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς μου. 3. Κατὰ τὴν κατοχὴν δὲν παρεξετράπην καὶ οὐδεμία ἀντεθνικὴ ἐνέργεια μὲ βαρύνει. 4. Δὲν ἀνεμίχθην εἰς τὰς ὀργανώσεις Ε.Α.Μ., οὐδὲ ἐβοήθησά πως ταύτας. 5. Κατὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον, ἐβοήθησα παντοιοτρόπως τὰς ἐθνικὰς δυνάμεις καὶ οὐδέποτε, ἔστω καὶ διὰ λόγων, ἐβοήθησα τὴν ἔνοπλον ἀνταρσίαν ἢ παρανομίαν του. 6. Δὲν ἐμφοροῦμαι ὑπὸ κομμουνιστικῶν ἰδεῶν, ἀλλὰ τοὐναντίον τὰς κατεπολέμησα καὶ τὰς καταπολεμῶ. 7. Ὑπηρετῶ ὡς μέλος καὶ δὴ ὡς ταμίας τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Συμβουλίου ἀπὸ τετραετίας καὶ μεθ’ ἱκανοποιήσεως δηλῶ ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου καὶ τῇ πρωτοβουλίᾳ μου, ἐγένοντο τόσα ἔργα εἰς τὸν Ἱερὸν Ναὸν καὶ τὸν περίβολον, ὥστε νὰ προξενοῦν τὸν θαυμασμὸν τῶν ἐνοριτῶν. 8. Ἀπὸ τετραετίας τυγχάνω ταμίας τῆς Σχολικῆς Ἐφορείας Αʹ Δημοτικοῦ Σχολείου καὶ διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ λαμπροῦ διδακτηρίου, εἰργάσθην νυχθημερόν, ἐγκαταλείψας τὴν οἰκογένειάν μου καὶ 9. Τυγχάνω προστάτης ἑπταμελοῦς οἰκογενείας ἀποτελουμένης ἐκ τῆς συζύγου μου καὶ ἐκ τοῦ ἐγγάμου υἱοῦ μου καὶ τῶν τέκνων μου. Εἶχον καὶ θυγατέρα νυμφευμένην ἀπὸ τοῦ 1947, ἥτις νῦν εὑρίσκεται εἰς Γιουγκοσλαυΐαν, ἀπελαθεῖσα μετὰ πάσης τῆς οἰκογενείας τοῦ ἀνδρός της κατὰ τὸ 1947 ὑπὸ τῶν ἀρχῶν, διότι δῆθεν ὁ σύζυγός της ἦτο συμμορίτης, ἐνῷ οὗτος εὑρίσκετο εἰς Γερμανίαν ἀπὸ τῆς Κατοχῆς καὶ ἔκτοτε δὲν ἔδωσε σημεῖα ζωῆς. Ἡ θυγάτηρ μου εἰς Γιουγκοσλαυΐαν, ἦλθεν εἰς δεύτερον γάμον. Μὲ τὴν θυγατέρα μου ἔχω ἀλληλογραφίαν. Ἐὰν πάντα τ’ ἀνωτέρω τυγχάνωσιν ἐπιλήψιμα, δικαίως ἀπελύθην. Καταθέτω ὅμως, ὅτι ἐὰν ἐρωτηθῇ τὸ κοινὸν τοῦ χωρίου, ἀσφαλῶς θὰ δεκαπλασιασθῶσι, διότι δὲν κατεδέχθην νὰ ὀνομάσω λεπτομερῶς τὴν δρᾶσίν μου, ὡς Κοινοτικοῦ Συμβούλου ἐπὶ τριετίαν. Πιστεύω, ὅτι ἡ κατηγορία μου ἐστηρίχθη εἰς ἕνα ἢ δύο ὁμοχωρίους μου οἵτινες, ἴσως, ἔχουσι μετ’ ἐμοῦ προσωπικὰς ἀντιθέσεις. Ἐὰν παρὰ τ’ ἀνωτέρω, κρίνωμαι καὶ πάλιν ὡς ἐπικίνδυνος, δηλῶ, ὅτι εἶμαι πρόθυμος νὰ ὑποβάλω οἱανδήποτε ὑπεύθυνον δήλωσιν, οὐχὶ διὰ τὴν ἐπαναφοράν μου εἰς τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον, ἀλλὰ διὰ τὸν ἄδικον χαρακτηρισμόν μου. Εὐπειθέστατος Ὁ αἰτῶν Ἀπελύθησαν, ὡς ἀνέφερον, ὁ Εὐάγγελος Βότσης, Πρόεδρος Παπαγιάννης, ὁ ὁποῖος δὲν εἶχεν εἰς βάρος του τίποτε. Οὗτος εἶναι τῆς κλάσεως 1945. Κληθεὶς ὑπὸ τὰ ὅπλα κατετάγη τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1948 ἀπολυθεὶς τῶν τάξεων τοῦ Στρατοῦ τῷ 1950 μὲ διαγωγὴν ἐξαίρετον. Ἔλαβε μέρος εἰς τὰς μάχας Μετσόβου, Γιουζὲλ Λεκέ, Καζάρμας, Πωγωνιανί, Δυρμάδας, Ἠπείρου. Κατεδιώχθη ὑπὸ τῶν Βουλγάρων τὸ ἔτος 1942. Ἡ δρᾶσις του ἀναφέρεται εἰς τὸ ἀναγνωσθὲν ὑπόμνημα. Ἐπίσης ὁ Λάζαρος Γαζές, σύμβουλος Παπαγιάννης, τοῦ ὁποίου σᾶς ἀνέγνωσα καὶ περικοπάς, τοῦ πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὑπομνήματός του. Οὗτος τῷ 1943 κατεδιώχθη ὑπὸ τῶν Βουλγάρων. Τῷ 1944 συνελήφθη ὑπὸ τῶν κομμουνιστοσυμμοριτῶν καὶ ὡδηγήθη εἰς Μελίτην. Τῷ 1949 ὑπηρέτησεν ὡς ἐθελοντὴς ὁδηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ Στρατοῦ καὶ κατόπιν ἐν συνεχείᾳ κληθεὶς ὑπὸ τὰ ὅπλα, κατετάγη εἰς Μ.Ε.Α. Ὁ Νόϊκος Ἰωάννης, σύμβουλος Παπαγιάννης, κλάσεως 1944, ἐκλήθη ὑπὸ τὰ ὅπλα τῷ 1947, τῷ 1949 ἀπελύθη ἐκ τῶν τάξεων τοῦ Στρατοῦ μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ Λοχίου. Τῷ 1952 ὑπηρέτησεν εἰς τὰ Τ.Ε.Α. ὡς διμοιρίτης ἐπὶ 6 μῆνας. Τῷ 1953, ὑπηρέτησεν εἰς τὰ Τ.Ε.Α. ὡς ὁμαδάρχης, ὅπου ὑπηρετεῖ μέχρι σήμερον. Τῷ 1953, μῆνα Μάϊον, ἀπεστάλη πρὸς μετεκπαίδευσιν εἰς Καστορίαν, ἀπὸ τοῦ 1947 δὲ ἕως τὸ 1949 συμμετέσχεν εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις Ρούμελης, Δυτικῆς Μακεδονίας, καὶ τὸ 1949 διωρίσθη ὑπὸ τῆς Νομαρχίας κοινοτικὸς σύμβουλος. Ὁ Στόϊκος Σκενδέρης, σύμβουλος τῆς Κοινότητος, ἐκλήθη καὶ ὑπηρέτησεν ὑπὸ τὰ ὅπλα τὸ 1947, ὅπου ὑπηρέτησε μέχρι τοῦ 1949 μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ Λοχίου. Τῷ 1952 ὑπηρέτησεν εἰς τὰ Τ.Ε.Α. Παπαγιάννης, ὡς βοηθὸς διμοιρίτου. Ὁ Μίσσιος Δημήτριος ἐξ Ἄνω Ὑδρούσας ἐτῶν 50 ὑπηρέτησεν εἰς τὰς τάξεις τοῦ Στρατοῦ ἐν Μ. Ἀσίᾳ καὶ κατὰ τὸν Ἀλβανικὸν πόλεμον. Κατὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον εἶχεν ὀργανωθῆ εἰς τὴν 45ην Ταξιαρχίαν, εἰς τὴν ὁποίαν καὶ ὑπηρέτησεν ὑπὸ τὸν Ταγματάρχην Γεωργίτσαν. Συνελήφθη ὑπὸ τῶν συμμοριτῶν καὶ ὡδηγήθη εἰς τὸν Γράμμον, ὁπόθεν ἐδραπέτευσε καὶ παρεδόθη εἰς Κόνιτσαν, εἰς τὴν 75ην Ταξιαρχίαν. Κατὰ τὸ 1950–51, ὡς ὁπλίτης ὑπηρέτησε κατὰ τὸν ἐπαναπατρισμόν. Τὰ τρία τέκνα του ὑπηρέτησαν εἰς τὸν Στρατὸν καὶ ὁ τελευταῖος ὑπηρετεῖ ἀκόμη. Καὶ τώρα διερωτῶμαι, οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἔπραξαν ἀπὸ μικρᾶς ἡλικίας ὅ,τι ἀνθρωπίνως ἦτο δυνατὸν νὰ πράξουν, τί ἔκαμαν διὰ νὰ χαρακτηρισθοῦν τελικῶς ὡς κομμουνισταί; Δὲν ἔπραξαν τίποτε ἀπολύτως. Νομίζω δέ, ὅτι ἔχουν τὸ δικαίωμα ὄχι ἁπλῶς νὰ παραπονεθοῦν, ἀλλὰ νὰ ζητήσουν ἀναθεώρησιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἀποφάσεων καὶ νὰ γίνῃ ἔλεγχος, διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ ἀποσείσουν τὸ βάρος μιᾶς τοιαύτης κατηγορίας καὶ τοῦ στιγματισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἐγένετο εἰς βάρος τῆς ἐθνικῆς των τιμῆς καὶ ὑπολήψεως. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τῆς ὁμαδικῆς ἀπολύσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, δὲν εἶναι μόνον ἄδικος καὶ σκληρά, ἀλλ’ εἶναι καὶ ἀντεθνική, διότι ἐξαναγκάζει κατὰ κάποιον τρόπον, ἀνθρώπους μηδὲν πράξαντας, νὰ ἀπελπισθοῦν, ὅτι δὲν ἔχουν καμμίαν θέσιν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν σύνολον καὶ νὰ στραφῶσι πρὸς ἄλλας κατευθύνσεις. Γνωρίζετε, ἄλλωστε, κύριε Ὑπουργέ, καὶ τὸ εἴπατε εἰς μίαν ἀγόρευσίν σας, ὅτι ἡ Φλώρινα ἀποτελεῖ τὸ πιὸ εὐπαθές, τὸ πιὸ νευραλγικὸν σημεῖον τῆς Ἐπικρατείας μας, διότι εἶναι ἡ παραμεθόριος πρὸς γειτονικὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι καὶ συμφέρον ἔχουν νὰ προπαγανδίζουν διὰ νὰ συλλέγουν ὅλα αὐτὰ τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐγράφησαν εἰς βάρος τῆς Ἑλληνικῆς ἑνότητος καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, πρὸς ὄφελος ἰδικῶν των. Ἐάν, κ. Ὑπουργέ, τόσον ὑμεῖς, ὅσον καὶ ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς Βορείου Ἑλλάδος, ἐλαμβάνατε ὑπ’ ὄψιν ἓν καὶ μόνον περιστατικόν, τὸ γεγονὸς τὸ ἀξιοσημείωτον τῆς 12ης Νοεμβρίου, ὅταν ἐγένετο ὁ πόλεμος κατὰ τοῦ Σλαυοδούλου, τοῦ ξενοκινήτου κομμουνιστοσυμμοριτισμοῦ, ὅταν ὁ ἡρωϊκὸς Ἑλληνικὸς Στρατὸς ἀντεμετώπιζε τὴν μεγάλην ἐκείνην ἐπίθεσιν τῶν συμμοριτῶν, οἱ δὲ ἡρωϊκοὶ στρατιῶται μας ἐκέρδιζον τὴν μάχην ἐκείνην τῆς Φλωρίνης, ἡ ὁποία ἔδωκε τὴν ἀρχὴν τοῦ τέλους τοῦ συμμοριτοπολέμου, ἐάν, λέγω, ἐνθυμῆσθε τὸ ἐπεισόδιον ἐκεῖνο, θὰ ἐλέγατε, ὅτι ὄχι μόνον ὁ Ἑλληνικὸς Στρατός, ἀλλὰ καὶ ὁ ἡρωϊκὸς πληθυσμὸς τῆς πόλεως τῆς Φλωρίνης συνέβαλεν εἰς τὸν ἀγῶνα, ὄχι μόνον διὰ τῶν Ἀρχῶν του, ποὺ οἱ περισσότεροι ἦσαν ἐκ τῶν ἀπολυθέντων, συνέβαλεν εἰς τὸν ἀγῶνα καὶ εἰς τὴν νίκην, ὄχι μόνον ἁπλῶς διὰ τῆς ἐνεργοῦ δράσεώς του, ἀλλὰ προσφέρων ὅ,τι ἠδύνατο παρὰ τὸ πλευρὸν τοῦ Στρατοῦ καὶ διακινδυνεύων τὴν ζωήν του. Καὶ διὰ νὰ τὸ ἀντιληφθῶμεν ὅλοι πολὺ καλά, τὴν ἑσπέραν ἐκείνην, ἐὰν ἐδημιουργεῖτο καὶ τὸ παραμικρότερον ἐπεισόδιον καὶ ἐὰν ἐρρίπτετο καὶ ἕνας πυροβολισμὸς καὶ ἐὰν ἠνάπτετο ἕνα τσιγάρο, πράγματα ποὺ δὲν ἠμποροῦμε νὰ ἐπικαλεσθοῦμε καὶ δι’ ἄλλας πόλεις τῆς Ἑλλάδος, ἡ τύχη τῆς μάχης ἐκείνης, θὰ ἦτο ἀντίθετος, διαφορετική, καὶ ἡμεῖς δὲν θὰ εἴμεθα ἐδῶ. Ἐὰν τὸ ἐπεισόδιον αὐτὸ ἐλαμβάνατε ὑπ’ ὄψιν σας, θὰ εἶσθε ὀλίγον διστακτικώτεροι καὶ δὲν θὰ εἴχατε μὲ τόσην ἀφέλειαν ἀπολύσει ὁμαδικῶς τόσους ἀνθρώπους. Θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπολογίσετε, ὅτι οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπολέμησαν κατ’ αὐτὸν τὸν ἡρωϊκὸν τρόπον μέσα εἰς τὴν πόλιν καὶ οἱ ὁποῖοι ἐκράτησαν τὴν σιγὴν καὶ ἐδημιούργησαν κατάστασιν τοιαύτην ὥστε σήμερον νὰ διεκδικῇ ἡ πόλις τῆς Φλωρίνης, τὸν τίτλον τῆς «ἡρωϊκῆς», οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἔχουν τὸ δικαίωμα, περισσότερον ἀπὸ κάθε ἄλλον, νὰ ζητήσωσι καὶ πρέπει τὸ ταχύτερον, ἀναθεώρησιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἀποφάσεων, διὰ νὰ δυνηθῶσιν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ ἀποσείσωσι τὸ βάρος τῆς ἀδικίας. Μόνον οὕτω πως θὰ προσεκομίζοντο πράγματι στοιχεῖα, διότι γνωρίζετε πῶς λαμβάνονται τὰ στοιχεῖα εἰς τὰ διάφορα χωρία. Ἐγὼ ἤθελον νὰ προσθέσω τὴν στιγμὴν αὐτήν, ὅτι προκειμένης ἀναθεωρήσεως, πρέπει νὰ ληφθῶσι πολλὰ στοιχεῖα καὶ ὄχι ἁπλῶς ὡς τύχει διὰ πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας θὰ δώσωσι τὰ ἴδια πρόσωπα, ἢ ἀκόμη καλλίτερα ἀναθεώρησιν διὰ δικαστικῶν προσώπων καὶ νὰ ἐκδοθῇ ἀπόφασις διὰ τῆς δικαστικῆς ὁδοῦ. Θὰ ἔλεγον ὅτι ἐὰν τοῦτο γίνῃ, τότε πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν διαδικασίαν δύο τινά: Πρῶτον, ἡ χρονικὴ περίοδος κατὰ τὴν ὁποίαν καλῶς ἢ κακῶς, δικαίως ἢ ἀδίκως, ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς κομμουνισταί. Διότι δὲν εἶναι δίκαιον, ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι συνειργάσθησαν μὲ τὸν κομμουνισμὸν καὶ ἀκολούθως μετενόησαν, διότι ἀπέτυχε τὸ κίνημα τοῦ Δεκεμβρίου, μετενόησαν διότι ἀπέτυχεν ὁ συμμοριτοπόλεμος καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἠξεύρω εἰς ποίας θέσεις θὰ εὑρίσκοντο ἐὰν ἐπετύγχαναν τὰ κινήματα, οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι νὰ ὑπηρετοῦν εἰς πλείστας ὅσας δημοσίας θέσεις ὡς μεταμεληθέντες καὶ αὐτοὶ νὰ κατηγοροῦνται. Γνωρίζετε ὅλοι κακῶς, πῶς ἐγίνοντο τὰ πιστοποιητικὰ τῶν κοινωνικῶν φρονημάτων. Τὸ πιστοποιητικὸν τῆς Ἀσφαλείας λέγει ὅτι ὁ ἀναφερόμενος δὲν ἀνεμίχθη εἰς οὐδεμίαν ἀναρχικὴν ἢ ἀντεθνικὴν ὀργάνωσιν, δὲν ἀπησχόλησε τὰς ἀστυνομικὰς ἀρχάς, καὶ γενικῶς δὲν παρουσίασε δρᾶσιν ἀντεθνικήν, ἀλλὰ καὶ ἐδῶ κινδυνεύει ἡ ὑπόληψις ὅλων μας, ἀπὸ πληροφορίας δὲν ἠξεύρω ποιοῦ κακοῦ πληροφοριοδότου, ἀλλὰ ἔχομεν τὴν γνώμην ὅτι ἐμπνέεται ὑπὸ ἀριστερῶν φρονημάτων καὶ ὅτι συναναστρέφεται ὕποπτα πρόσωπα. Φυσικὸν εἶναι ὁ χαρακτηριζόμενος νὰ ἀποσείσῃ ὁ ἴδιος τὰς κατηγορίας καὶ νὰ ἀποδείξῃ τὴν ἀλήθειαν. Δὲν κάμνω κομματικὴν πολιτικήν, ἀλλ’ ἐθνικὴν τοιαύτην. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ προσέξωμεν τὴν ἀκραίαν αὐτὴν περιφέρειαν, διότι ἐκεῖ δροῦν διάφοροι προπαγάνδαι καὶ πατριδοκάπηλοι, οἱ ὁποῖοι ἐκμεταλλευόμενοι τὸν πατριωτισμὸν καὶ τὴν ἐθνικοφροσύνην παριστοῦν τοὺς Ἡρακλεῖς τῆς Ἑλλάδος καὶ προσπαθοῦν διὰ παντὸς μέσου καὶ διαπράττοντες τὰ χείριστα, νὰ κατορθώσουν νὰ ἀποκτήσουν ἐμπιστοσύνην καὶ ἐμπίστους θέσεις εἰς τοὺς κρατοῦντας, τόσον εἰς αὐτὴν τὴν Κυβέρνησιν, ὅσον καὶ εἰς τὰς ἄλλας. Τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν ἐνῷ λαμβάνονται ὑπ’ ὄψιν αἱ διαβολαί, οὐδέποτε ἐλήφθη ὑπ’ ὄψει καὶ δὲν ἐξητάσθη πόθεν ἔσχον τὰ ἔσοδά των. Γνωρίζω ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον καμμίαν περιουσίαν, ζοῦν ὅμως ἀξιοπρεπῶς, δημιουργοῦντες περιουσίας. Ποῦ τὴν εὑρῆκαν τὴν περιουσίαν, δὲν ἐξητάσθη ποτέ. Δὲν δύναται βεβαίως, νὰ διωχθοῦν δικαστικῶς, ἀλλὰ ἡ ἀπορία ποῦ εὑρίσκουν τὸ χρῆμα, ἀρκεῖ διὰ νὰ τεθοῦν ἐν ἀμφιβόλῳ αἱ πληροφορίαι των. Πῶς συμβαίνει, ὥστε εἰς τὸ διάστημα αὐτὸ νὰ μὴ ἐρωτηθοῦν καὶ ἄλλοι ἐθνικόφρονες, οἱ ὁποῖοι ζοῦν εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην, διὰ τὰ φρονήματα ἑνὸς ἢ δύο προσώπων; Ἐγώ, τοὐλάχιστον, ὁ ὁποῖος ἐργάζομαι ἐπὶ 30ετίαν ὡς ἰατρὸς εἰς Φλώριναν, καὶ γνωρίζω ὅλον τὸν κόσμον, δὲν ἠρωτήθην ποτέ, παρὰ τῆς Ἀστυνομικῆς Ἀρχῆς; Ἔχομεν τοὺς πατριδοκαπήλους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν κάθε συμφέρον νὰ διαβάλλουν τὰ ἐκλεκτὰ μέλη τῆς κοινωνίας, ἢ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν καλὰς θέσεις καὶ ὑπόληψιν, διὰ λόγους συμφεροντολογικοὺς καὶ διὰ νὰ τοὺς ἔχουν ὑποχειρίους διὰ νὰ τοὺς χρησιμοποιοῦν ὁπουδήποτε καὶ δι’ οἱανδήποτε ὑπηρεσίαν. Εἶναι γνωστόν, ἄλλωστε, καὶ εἶναι πρὸς τιμὴν τοῦ Νομάρχου, τοῦ ἤδη ὑπηρετοῦντος εἰς τὴν Φλώριναν, ὁ ὁποῖος .... (δὲν ἠκούσθη) ...... τοὺς κατοίκους νὰ ὀργώνουν τὰ χωράφια τους, ἀμέσως τὴν ἰδίαν στιγμὴν τὸν ἀπέλυσαν.

§79Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Πρόκειται περὶ ἄλλου Νομάρχου, ὄχι τοῦ σημερινοῦ.

§80Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ Φλώρινα, δὲν εἶναι ὅπως αἱ ἄλλαι περιφέρειαι τῆς παλαιᾶς Ἑλλάδος, εἶναι περιφέρεια ἡ ὁποία εὑρίσκεται πλησίον τῶν συνόρων καὶ ἡ ὁποία ἔχει ἀνάγκην μεγάλης προσοχῆς καὶ ἐλέγχου εἰς ὅλα τὰ πρόσωπα καὶ εἰς τὰς συστάσεις καὶ εἰς τὰς κατηγορίας καὶ γενικῶς εἰς ὅλα ἐκεῖνα τὰ σημεῖα, τὰ ὁποῖα διαβάλλουν ἀνθρώπους καὶ τοὺς καθιστοῦν τοιούτους. Ἐπίσης ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐπὶ κατοχῆς καὶ ἐπὶ συμμοριτοπολέμου, παρουσιάσθησαν πρόσωπα, τὰ ὁποῖα εἶχον τοιαύτην ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς ἀρχὰς τὰς στρατιωτικάς, πολιτικὰς καὶ τὰς ἀστυνομικὰς καὶ ἠδύναντο νὰ εἰσέλθουν εἰς ὅλα τὰ γραφεῖα οἱανδήποτε ὥραν ἤθελον καὶ οἱ ὁποῖοι ἀπεδείχθησαν ἐν τέλει ὅτι αὐτοὶ ἦσαν προπαγανδισταὶ καὶ στρατολόγοι τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ τῶν συμμοριτῶν καὶ ἐνήργουν προπαγάνδαν διὰ ξένας δυνάμεις. Πολλοὶ δὲ τούτων ἀντίκρυσαν τὸ ἐκτελεστικὸν ἀπόσπασμα καὶ ἄλλοι εὑρίσκονται εἰς τὰς φυλακὰς ἀκόμη. Καὶ σήμερον ἀκόμη ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δημιουργοῦν κατηγορίας ἐναντίον πραγματικῶν Ἑλλήνων, ὅτι δῆθεν παρασκευάζουν κίνημα Βουλγαρικὸν καὶ ἐγένοντο συλλήψεις. Εὐτυχῶς κατὰ τὴν δίκην, ὑπέπεσαν εἰς ἀντιφάσεις οἱ κατηγοροῦντες καὶ ἐτιμωρήθησαν ἀπὸ τὰ ποινικὰ δικαστήρια. Ἐὰν δὲν ἐφανερώνετο τὸ ψεῦδος των, θὰ ἦσαν οἱ αἴτιοι νὰ τιμωρηθοῦν ἐπὶ ἐσχάτῃ προδοσίᾳ ἄνθρωποι ἀκραιφνῶν ἐθνικῶν φρονημάτων. Ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἀκόμη καὶ σήμερον ἐργάζονται προπαγανδιστικῶς διὰ ξένα συμφέροντα. Εἶχον συκοφαντήσει οἰκογενείας ἑλληνικωτάτας, αἱ ὁποῖαι, μόνον τιμῶν καὶ σεβασμοῦ εἶναι ἄξιαι. Κατηγόρησαν τὸν Περικλῆν Ζυγομάνην ὡς κομμουνιστήν. Αὐτὸς ὁ Ζυγομάνης ἐπολέμησε καὶ ἀνεδείχθη ἐθνικὸς ἥρως. Διότι τρεῖς φορὰς ἐτραυματίσθη. Αὐτὸς εἶναι ὁ ἥρως, τοῦ ὁποίου ἔπρεπε νὰ κατασπιλώσουν τὴν τιμήν, τὴν ὑπόληψιν καὶ τὸν πατριωτισμόν, αὐτοὶ οἱ κύριοι. Ἐπίσης ἔχομεν τὴν οἰκογένειαν τοῦ Κωνσταντίνου Γιαγκούλα, τοῦ χωρίου Κλειδί. Καὶ τὴν οἰκογένειαν αὐτοῦ, τὴν κατεσπίλωσαν. Ἔλεγον, ὅτι δῆθεν, εἶναι κομμουνισταί. Εἶναι μία οἰκογένεια τῆς Φλωρίνης, τὴν ὁποίαν ἔχουν περὶ πολλοῦ. Εὐτυχῶς ὅμως, καὶ τοῦτο εἶναι πρὸς τιμὴν τοῦ ὑπηρετοῦντος τότε Μοιράρχου κ. Βαυκαλιᾶ, ἐσώθη ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς καὶ πολλαὶ ἄλλαι οἰκογένειαι. Ὁ υἱὸς τοῦ Γιαγκούλα, ὁ Ἰωάννης, ἦτο λοχίας καὶ προήχθη ἐπ’ ἀνδραγαθίᾳ εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ Ἀνθυπασπιστοῦ καὶ τώρα εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ Ὑπομοιράρχου. Αὐτὸς εἶναι ὁ διαβαλλόμενος ὡς Βούλγαρος. Δὲν πονάει ἡ ψυχή σου, δὲν θλίβεσαι, ὅταν βλέπῃς αὐτὰ τὰ πράγματα; Ὅταν ἐγένοντο δὲ δίκαι εἰς τὸ Στρατοδικεῖον παρουσιάζοντο ἄνθρωποι καὶ ζητοῦσαν 2, 3, 4 λίρες διὰ νὰ πᾶνε μάρτυρες κατηγορίας ἢ ὑπερασπίσεως. Ὅταν ὑπῆρχεν ὁ λόγος τῆς σκοπιμότητος εὑρίσκοντο εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ δώσουν χρήματα. Τὰ καταγγέλλω, ἀλλὰ ποῦ ἡ φωνὴ καὶ ποῦ ἡ ἀκρόασις. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§81Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τί δίκαι ἦσαν αὐταί, ὅταν οἱ μάρτυρες ἦσαν ἀπ’ ἔξω....

§82Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπῆρχον ὡς κατάσκοποι, ὡς ἐπικίνδυνοι, ὡς ἐχθροί.

§83Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐπὶ ποίας Κυβερνήσεως;

§84Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Τῆς ἰδικῆς σας, τοῦ κ. Τσαλδάρη. Τότε εἴσαστε ἀπ’ ἐδῶ.

§85Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ ἤμουν ἐκεῖ, ὅπου τὸ Ἔθνος μὲ ἐκάλει.

§86Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Ἐὰν εἴσαστε ἐκεῖ, ὅπου σᾶς ἐκάλει τὸ Ἔθνος, τότε διατὶ ἐφύγατε ἀπὸ τὴν ΕΠΕΚ; (Θόρυβος, κωδωνοκορυσίαι).

§87Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. ..... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος). (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§88Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. ..... (Ἀπαντᾷ εἰς τὸν κ. Μερκούρην μὴ ἀκουόμενος, λόγῳ τοῦ θορύβου καὶ τῶν κωδωνοκρουσιῶν).

§89Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Αὐτὰ τὰ ὁποῖα καταγγέλλετε, πότε ἐγένοντο; Κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ συμμοριτοπολέμου;

§90Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, αὐτὸ λέγω. Ἐγὼ ὁμιλῶ γενικώτερον διὰ νὰ γνωρίσετε τί συμβαίνει καὶ νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψει σας τί εἴδους ἄνθρωποι ἦσαν.

§91Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τότε, ὡς θὰ ἐνθυμῆσθε, εἰς τὴν Κυβέρνησιν συνέπραττον ὅλα τὰ κόμματα.

§92Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν ἀκόμη τὸν Ἀντώνιον Πετρόπουλον, ἐκ τοῦ χωρίου..... τῆς περιφερείας Φλωρίνης. Αὐτὸς συνελήφθη δὶς καὶ ἀπήχθη. Ἐν τούτοις δὲν ἐξητάσθη κἂν ἡ ὑπόθεσίς του, ἀλλ’ ἐστάλη καὶ αὐτὸς εἰς τὴν ἐξορίαν. Ἔχομεν ἀκόμη καὶ σήμερον ἀνθρώπους εἰς τὴν Φλώριναν, οἱ ὁποῖοι μόνον καὶ μόνον ἐκμεταλλεύονται τὸν πατριωτισμὸν τῶν ἄλλων καὶ τοὺς κατηγοροῦν ὡς μὴ ἐθνικόφρονας. Τελευταίως ἐδικάσθη ὁ Ἀκίδης, διότι κατηγόρησε μὲ ἄλλους πολίτας τὸν Μούσμουλαν καὶ Ἀποστολόπουλον.

§93ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κατεδικάσθη;

§94Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Ὅσα ἀνέφερον, τὰ ἀνέφερον μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ καταστήσω γνωστὸν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ποίους ἀνθρώπους ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἐκεῖ. Λοιπόν, κύριε Ὑπουργέ, πολὺ θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ λάβετε ὑπὸ σημείωσιν ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀπὸ τοῦ βήματος κατήγγειλα διὰ τοὺς κακοὺς πολίτας. Διότι δὲν λέγω ὅτι ἔχομεν Βουλγάρους, λέγω ὅτι ἔχομεν κακοὺς Ἕλληνας.

§95Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Τί μέτρα λαμβάνονται δι’ αὐτό;

§96Γ. ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδέν. Πρέπει πρωτίστως κατὰ τῶν ἐνόχων νὰ διατάσσεται ἀναθεώρησις τῶν ἀποφάσεων. Δὲν ἀποκλείω ὅτι ὑπάρχουν πραγματικοὶ ἔνοχοι. Αὐτοὶ πρέπει νὰ τιμωρηθοῦν, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως νὰ παρουσιασθοῦν καὶ νὰ τιμωρηθοῦν καὶ οἱ πατριδοκάπηλοι καὶ οἱ ἐκμεταλλευταὶ τοῦ λαοῦ. Τοῦτο θὰ παρουσιάσῃ δύο μεγάλα ἀγαθά. Τὸ πρῶτον εἶναι ὅτι θὰ ἐλευθερώσῃ τὰς ὑπηρεσίας ἀπὸ τοιαῦτα πρόσωπα καί, δεύτερον, ὅτι θὰ παραδειγματισθοῦν οἱ ἄλλοι καὶ δὲν θὰ δημιουργηθοῦν ἄλλοι ὅμοιοι, διὰ νὰ ἐκμεταλλεύωνται τὸν κόσμον. Δὲν γνωρίζω, κύριοι βουλευταί, τὸ ποιὸν τῶν ἀνθρώπων. Τρέμει ὁ καθένας ὅταν βλέπῃ αὐτὰ τὰ πρόσωπα, οἱ ὁποῖοι θὰ τοῦ εἴπουν αὔριον, θέλω τὸ ζῷόν σου καὶ τὸ παιδί σου καὶ τὴ γυναῖκα σου, διὰ νὰ τοὺς στείλουν δι’ ἐργασίαν καί, ἐπίσης, θὰ τοῦ εἴπουν νὰ δώσῃς καὶ κριθάρι καὶ σιτάρι. Ἡμεῖς ποὺ εἴμαστε ἐκεῖ καὶ τὰ βλέπομε καὶ καταγανακτοῦμεν. Ἐνθυμοῦμαι καὶ τοῦτο, ὅτι κατὰ τὴν ἐποχὴν τοῦ συμμοριτοπολέμου, ὅταν εἶχε διαταχθῆ νὰ συγκεντρώνωνται οἱ χωρικοὶ εἰς τὰ σπίτια τους ἀπὸ τὶς 6 ἡ ὥρα, εἰς τὰς 6 καὶ 5′ τοὺς συνελάμβανον ὅλους ὅσους κυκλοφοροῦσαν, διὰ νὰ τοὺς πᾶνε εἰς τὴν Φλώριναν. Διατί; Διότι εἶχον καθυστερήσει 5 ἢ 10 λεπτά, δῆθεν. Ἕως ὅτου νὰ τοὺς συλλέξουν, μερικοὶ ἐπλήρωναν καὶ ἀπηλλάσσοντο καὶ ὅσοι δὲν ἐπλήρωνον κατεδικάζοντο καί, ἂν τοὺς ἐπλήρωναν, ἐπήγαιναν οἱ ἴδιοι μάρτυρες διὰ νὰ τοὺς ἀθωώσουν. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, κύριε Ὑπουργέ, ὅπως ἠκούσατε, εἶναι ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔπραξαν ὅ,τι ἦτο δυνατὸν ἀνθρωπίνως διὰ τὴν Πατρίδα καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ ἐδικαιοῦντο νὰ εἴπουν ὅτι «τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν ἠγώνισμαι, τὴν πίστιν τετήρηκα, τὸν δρόμον τετέλεκα καὶ νῦν ἀπόκειταί μοι ὁ τῆς δόξης στέφανος». Ἡμεῖς, ἀντὶ στεφάνου δόξης, ἀντὶ νὰ τοὺς δώσωμεν τὸ εἰσιτήριον ἐλευθέρας εἰσόδου εἰς τὴν ἐθνικὴν οἰκογένειαν, εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκογένειαν, τοὺς στιγματίζομεν μὲ τὸ χειρότερον στίγμα, τὸ ὁποῖον τοὺς κάμνει νὰ μὴ ἠμποροῦν νὰ ζήσουν. Λάβετε, κύριε Ὑπουργέ, μέτρα, διὰ νὰ συνδέσητε τὸ ὄνομά σας μὲ μίαν ἐθνικὴν δρᾶσιν. (Χειροκροτήματα).

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ἐλευθεριάδης ἔχει τὸν λόγον.

§98Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, ἐὰν μοῦ ἔμεινεν ἡ παραμικρὰ ἀμφιβολία ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος, προέβη εἰς ἀπολύσεις τῶν αἱρετῶν Κοινοτικῶν Ἀρχόντων, ἀπὸ συκοφαντίας, τὰς ὁποίας δὲν ἀντελήφθη, ἢ ἀπὸ πεπλανημένας εἰσηγήσεις, ἡ παροῦσά μου ἐπερώτησις δὲν θὰ εἶχε λόγον. Ἀλλ’ ἐπίστευσα, τὸ ἐμελέτησα ἐξονυχιστικῶς, τὸ συνεζήτησα καὶ εὑρῆκα ἀπὸ ὡρισμένα παραδείγματα τὰ ὁποῖα ἐμελέτησα γύρω μου καὶ ἀπὸ ὡρισμένα γνωστὰ πρόσωπα, περὶ τῶν ὁποίων ἔχω σαφῆ ἀντίληψιν καὶ περὶ αὐτῶν, δι’ ὀλίγων θὰ ὁμιλήσω καὶ ὄχι γενικώτερον, ἐπείσθην, λοιπόν, ὅτι ἀπὸ κομματικὰ ἐλατήρια προέβη εἰς τὰς ἀπολύσεις τῶν αἱρετῶν κοινοτικῶν συμβούλων. Αὐτὴ εἶναι μία πρότασις, ἡ ὁποία θέλει ἀπόδειξιν. Θὰ μοῦ εἴπητε: Αὐτὰ λέγετε σεῖς, νὰ ἰδοῦμε τί λέγει ὁ κ. Ὑπουργός. Ποῖα εἶναι τὰ στοιχεῖα, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβασίσθη ὁ κ. Ὑπουργός; Τὰ στοιχεῖα, ὁ κ. Ὑπουργός, εἶπεν ὅτι εἶναι μυστικά, ὅτι εἶναι καὶ ἀπόρρητα καὶ ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὰ θέσῃ εἰς τὴν διάθεσίν μας. Ἦλθεν ἐδῶ νὰ μᾶς τὸ εἴπῃ καὶ τὰ ἐπῆρε μαζύ του καὶ ἔφυγεν. Ἐὰν εἴχαμεν ὡρισμένα στοιχεῖα ὑπ’ ὄψιν μας, τότε θὰ ἠμπορούσαμε ἓν ἕκαστον τούτων τῶν στοιχείων νὰ τὸ μελετήσωμεν καὶ νὰ ποῦ εἴπωμεν: Εἰς αὐτὸ τὸ στοιχεῖον ἔχεις δίκαιον, εἰς ἐκεῖνο νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι σφάλλετε διὰ νὰ τὸ ξαναμελετήσητε, διὰ νὰ τὸ ἐπανεξετάσητε τὸ ζήτημα αὐτό. Λοιπόν, εἶπον ὅτι ἐπείσθην περὶ αὐτοῦ. Ἐξ ἄλλου, ὁ κ. Ὑπουργός, δὲν μᾶς εἶπε προηγουμένως ὅταν ὡμίλησεν ἀπὸ τῆς θέσεώς του διὰ συγκεκριμένου παραδείγματος καὶ μόνον διὰ δύο περιπτώσεις, μᾶς εἶπε, θριαμβολογώντας, ὅτι αὐτοὶ κατεδικάσθησαν ἀπὸ στρατοδικεῖα. Ἀλλὰ ἐκ τῶν 620 περιπτώσεων, μόνον δύο ἦσαν αἱ περιπτώσεις, διὰ τὰς ὁποίας ὡμίλησε. Διὰ τὴν περίπτωσιν τῶν ἀπολύσεων τοῦ Νομοῦ Πιερίας, διὰ τὰς ὁποίας ἰδιαιτέρως ἐνδιαφέρομαι, δὲν ἀνεφέρθη εἰς κομμίαν ἀπολύτως καὶ δὲν μᾶς εἶπε τίποτε διὰ τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα προσεκόμισα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα φαίνεται ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἶναι ἐθνικόφρονες, ὅτι ὑπηρέτησαν ἐπαξίως τὴν Πατρίδα, ἔχουν στοιχεῖα ἀπὸ ἀνωτέρους ἀξιωματικούς, ὅτι ὑπηρέτησαν στὸν συμμοριτοπόλεμον καὶ ἐν τούτοις δὲν μᾶς εἶπεν ὅτι κάνομεν λάθος καὶ ὅτι τὰ στοιχεῖα αὐτὰ εἶναι ψευδῆ. Εἶπον ὅτι θὰ ἀναφερθῶ εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις, περὶ τῶν ὁποίων ἔχω σαφῆ ἀντίληψιν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μὲ διαψεύσῃ. Ἀκριβῶς, ἐπειδὴ δὲν θέλω νὰ διαψευσθῶ, περιορίζομαι εἰς τὸν Νομόν μου. Δὲν ἠξεύρω τί συνέβη εἰς τὰ ἄλλα μέρη, διὰ τὸν Νομόν μου ἔχω σαφῆ ἀντίληψιν. Εἶπον ὅτι αἱ ἀπολύσεις προεκλήθησαν ἀπὸ κομματικὰ ἐλατήρια καὶ κομματικὰ συμφέροντα. Δὲν ἔχω βέβαια κανένα χαρτὶ ποὺ νὰ ἀποδεικνύῃ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς προέβη εἰς τὰς ἀπολύσεις κομματικῶς σκεπτόμενος. Διότι πουθενὰ δὲν μᾶς λέγει ὅτι τοὺς ἀπέλυσα, διότι ἀνῆκον εἰς τὰ Κόμματα τοῦ Κέντρου. Ἑπομένως, δὲν θὰ περιμένετε ἀπόδειξιν ἄμεσον. Θὰ προσπαθήσω, διὰ τῆς ἀναλυτικῆς μεθόδου καὶ τῆς εἰς ἄτοπον ἀπαγωγῆς, νὰ ἠμπορέσω νὰ σᾶς πείσω. Διότι, κατὰ τὴν μαθηματικὴν μέθοδον, ὑπάρχει ἀπόδειξις τοῦ θεωρήματος ἀπ’ εὐθείας διὰ τῶν γνωστῶν προτάσεων καὶ ὑπάρχει καὶ ἡ ἄλλη μέθοδος ἡ διὰ τῆς εἰς ἄτοπον ἀπαγωγῆς ἀπόδειξις.

§99Η. ΣΑΚΑΛΗΣ. Μήπως δὲν σᾶς καταλάβωμεν, μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον.

§100Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Εἰς αὐτὸ δὲν πταίω ἐγώ, ἐὰν δὲν τὸ ἀντιλαμβάνεσθε. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μᾶς εἶπεν ὅτι εἶναι ἀπόρρητα τὰ ἔγγραφα. Πότε μᾶς εἰδοποίησε νὰ πᾶμε νὰ πληροφορηθῶμεν τὰ στοιχεῖα; Ἀφοῦ ἤρχισεν ἡ ἐπερώτησις. Ἑπομένως, δὲν εἶχον καμμίαν ἀνάγκην νὰ πάω χθές. Ἐνῶ προετοιμάστηκα πρὶν ἀπὸ 5 ἡμέρες. Ἔπρεπε νὰ μοῦ δώσῃ τὰ στοιχεῖα καὶ νὰ κοινοποιήσῃ τὰ ἔγγραφα ἢ νὰ μᾶς εἰδοποιήσῃ νὰ πᾶμε νὰ μᾶς δείξῃ τὰ μεγάλα ἀπόρρητα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα κινδυνεύει ἡ Πατρίς. Αἱ ἀπολύσεις, λέγω, ἔγιναν κομματικῶς. Ἰδού, ποῦ τὸ στηρίζω. Ὅταν διεδόθη ὅτι ὁ Ὑπουργὸς θὰ ἀπολύσῃ ὡρισμένους Κοινοτικοὺς Συμβούλους, Δημάρχους καὶ Προέδρους Κοινοτήτων, ἔγινεν ἡ πρώτη κροῦσις εἰς τὴν περιφέρειαν Κατερίνης, εἰς τὸν Νομὸν Πιερίας. Μόνον διὰ τὸν Νομὸν αὐτὸν ἐνδιαφέρομαι καὶ δι’ αὐτὸν θὰ σᾶς ἀναφέρω συγκεκριμένα πράγματα, διὰ νὰ μὴ μὲ διαψεύσητε. Ἔγινε, λοιπόν, μία κροῦσις εἰς τὴν Κατερίνην, ἔστειλεν ὁ κ. Παπαγεωργίου, ὁ ὁποῖος ἐνώπιον τοῦ Δημάρχου, τῶν Κοινοτικῶν καὶ Δημοτικῶν Συμβούλων εἰς τὸ Συνέδριον τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων εἶπε τὰ ἑξῆς: «Ξεύρετε, κύριοι, ὅτι ἔχω ἀποκτήσει καὶ μίαν ἄλλην ἰδιότητα, τὴν ἰδιότητα τοῦ χειρουργοῦ, προσέξατε, λοιπόν, διότι μὲ τὴν καινούργια χειρουργικὴ τὸ νυστέρι μπαίνει βαθειὰ εἰς τὰ στήθεια, εἴδατε, αὐτὸ ἔγινεν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην». Καὶ ἀμέσως ἤρχισαν οἱ ψίθυροι, τί ἐννοοῦσε, μὲ τὸ «προσέξατε» ποὺ εἶπεν; Καὶ ἐδόθη ἡ ἔννοια, ὅτι θὰ ἀπελύοντο ὅλοι οἱ ἀντίθετοι, καὶ διὰ νὰ ἀποφύγουν τὸ νυστέρι ἔπρεπε νὰ πάρουν κάτι χάπια ποὺ τὰ λένε συναγερμίτιδος, ποὺ ἔτσι θὰ ἀποφύγουν ἀπὸ τὸ στῆθος των τὸ νυστέρι. Αὐτὰ ὅλα συνεζητήθησαν, ἀλλὰ ἐγὼ δὲν τὰ ἐπίστευσα καὶ εἶπα ὅτι δὲν ἠμποροῦν νὰ γίνουν αὐτά. Μοῦ εἶπαν ὅτι εἶμαι ἀφελὴς καί, δυστυχῶς, ἀπεδείχθη ὅτι ἤμουν ἀφελής. Ἤρχισαν αἱ κρούσεις, τὸ πρῶτον ἔγινεν ἡ κροῦσις εἰς τὸν Δήμαρχον Βακάλην, τὸν εἰδοποίησαν ὅτι ἢ θὰ προσχωρήσῃ εἰς τὸν Συναγερμὸν ἢ θὰ ἀπολυθῇ. Ὁ Δήμαρχος Κατερίνης ἀνῆκεν εἰς τὸ Κέντρον καὶ ἐξελέγη ὡς Δήμαρχος μὲ τὴν σημαίαν αὐτοῦ. Τὸ παρελθὸν τοῦ Δημάρχου αὐτοῦ, ἐγὼ δὲν τὸ ἠξεύρω, διότι, ὁμολογῶ ὅτι μετὰ τὸ 1948 ἐπῆγα, καὶ δὲν ἠξεύρω τὰ προηγούμενα. Μία ἡμέρα, ἕνας ἀξιωματικὸς τῆς Χωροφυλακῆς μοῦ λέγει, κύριε Ἐλευθεριάδη, σὺ εἶσαι ἄνθρωπος ἐν τάξει, ἀλλὰ ὁ Δήμαρχος δὲν εἶναι ἐν τάξει καὶ εἶναι πολὺ ἐπικίνδυνον νὰ τὸν καλύψετε. Τοῦ λέγω τοῦτο, ὅτι ἐγὼ δὲν ἠξεύρω τίποτε, ἀλλὰ ἐὰν εἶναι ἔτσι τὰ πράγματα, νὰ τοῦ κόψω τὴν καλημέρα. Μοῦ εἶπεν ὅτι ὁ Βακάλης πότε εἶναι μὲ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων καὶ πότε μὲ τὸ Κόμμα τῆς ΕΠΕΚ, ἄλλοτε ὑπεστήριζεν ὅτι εἶναι καὶ μὲ τὰ δύο κόμματα καὶ τοῦτο, διότι δὲν ἤξευρε ποῖον θὰ εἶναι τὸ ἰσχυρότερον ἀπὸ τὰ δύο αὐτὰ κόμματα. Μοῦ εἶπεν ἐν συνεχείᾳ, νὰ μὴ ἔχω ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς ἰδέας του, διότι ἀργότερον ἠμπορεῖ νὰ προσχωρήσῃ καὶ εἰς ἄλλο Κόμμα. Καὶ μοῦ λέγει. Ξεύρεις τί ἦτο τὸ 1944; Τοῦ λέγω ὄχι, καὶ τότε μοῦ εἶπεν ὅτι ἦτο διαφωτιστὴς εἰς τὸ βουνὸ καὶ ὅτι ἔφυγεν ἀπὸ φόβον μὴ τὸν σκοτώσουν οἱ Γερμανοί. Μοῦ εἶπεν ὅτι εἶναι ἰνστρούχτορας. Ἐγὼ δὲν ἠξεύρω τί θὰ εἰπῇ αὐτό. Ὅταν ἔγινεν ἡ ἀπελευθέρωσις, κατέβηκεν ἀπὸ τὸ βουνὸ καὶ ἦτο πρῶτος γραμματεὺς τῆς Λαϊκῆς Αὐτοδιοικήσεως, ποὺ θὰ εἰπῇ κόκκινος Δήμαρχος, διότι τοὺς Δημάρχους τοὺς λέγουν γραμματεῖς.

§101Η. ΣΑΚΑΛΗΣ. Κύριε συνάδελφε, αὐτὰ δὲν τὰ ξεύρατε, πότε τὰ μάθατε;

§102Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Τὰ ἔμαθα τὸ 1951.

§103Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Ὁ κ. συνάδελφος, θέλει νὰ εἴπῃ ὅτι καὶ σεῖς τὰ γνωρίζετε, ἐπειδὴ εἶσθε εἰς τὴν ΕΠΕΚ. Δῶστε του τὴν ἀπάντησιν.

§104Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Δὲν πιστεύω νὰ νομίζῃ αὐτὰ ὁ κ. συνάδελφος. Πάντως ἐγὼ εἰς τὰς 17.12.1944 ἤμουν σκοπὸς εἰς τὸ κτίριον τῆς Βουλῆς καὶ ὡς στρατιώτης ἐκοιμώμουν εἰς αὐτὴν τὴν γωνίαν τῆς Βουλῆς καὶ ἔρχομαι πάλιν εἰς τὸ θέμα. Ὁ Βακάλης ἦτο εἰς τὴν Λαϊκὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ὅταν ἔγινεν ἡ συμφωνία τῆς Βάρκιζας ἐπῆγε μὲ τοὺς ἰσχυρούς, δηλαδὴ ὁ Δήμαρχος Κατερίνης ἦτο παντοῦ, καὶ εἰς τὸ ΕΑΜ καὶ εἰς τὸ ΚΚΕ. Ὅταν ἐγὼ τὰ ἔμαθα αὐτά, τοῦ ἔκοψα τὴν καλημέρα καὶ αὐτὸ ἔγινε τὸ 1951.

§105Η. ΣΑΚΑΛΗΣ. Πῶς ἔφθασεν εἰς τὸ Κέντρον, κύριε συνάδελφε;

§106Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ἔφθασεν εἰς τὸ Κέντρον, μὲ τὸν τρόπον ποὺ ἔφθασεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν. Εἶναι πολὺ ταχὺ ἀεροπροωθούμενον ὁ Δήμαρχος αὐτός. Ὅταν ἔφθασε νὰ ἀπολυθῇ, διότι ἐσχηματίζετο ὁ φάκελλός του, δὲν ἠμποροῦσε νὰ ἀνοίξῃ τὸ στόμα του. Ἐγώ, μὰ τὴν ἀλήθειαν, ἀνθρώπους σὰν τὸν Βακάλην, πιστεύω ὅτι εἶναι ὀρθότερον νὰ τοὺς διώχνουν. Καὶ αὐτοί, ἀσφαλῶς, ἐνοχλοῦν τοὺς ἄλλους νὰ διώξουν ἐμένα νὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ σ’ αὐτούς. Ἐνῶ, ἂν ἐγὼ παραιτηθῶ — ἀφοῦ ὁ ἄνθρωπος μᾶς ἄδειασε τὴ γωνιὰ — ἂς τὸν χαρίσουμε, μᾶς ἔκαμε μία γεναιόδωρη πρᾶξι. Ἄλλωστε ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν Δημαρχία, καὶ ὄχι διὰ τὸ ἂν εἶναι κομμουνιστὴς ἢ ὄχι. Πράγματι ἔτσι καὶ ἔγινε. Ἐπίστευον ὅλοι, ὅτι θὰ τὸν ἀπολύσουν, αὐτὸς δὲ ἔλεγεν ὅτι θὰ παραιτηθῇ. Αὐτὰ διέδιδε καὶ εἰς τὸν κ. Δημάδην. «Νὰ ὑποχωρήσω δὲν γίνεται· θὰ παραιτηθῶ». Κάμε ὅ,τι καταλαβαίνεις, τοῦ ἀπήντησε. Κατὰ ποῖον τρόπο θέλεις νὰ σώσῃς τὸ γόητρό σου, εἶσαι ἐλεύθερος. Αὐτὰ ἔλεγε τὸ βράδυ πρὸς τὸν Σύμβουλον ἐκεῖνον, ὅτι θὰ παραιτηθῇ, διότι ἄλλως θὰ ἀπολυθῇ ὡς κομμουνιστὴς καὶ θὰ ἦταν ἄσχημο γι’ αὐτόν. Τὸ πρωΐ ἤρχετο ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς Βορείου Ἑλλάδος νὰ ἐγκαινιάσῃ τὰ ἔργα Γιδᾶ —Κατερίνης. Ἑτοιμάσθηκε ὁ Δήμαρχος, ἔβαλε κι’ ἀνθρώπους στοὺς δρόμους νὰ φωνάζουν — γιατὶ αὐτὸς δὲν εἶχε καὶ φωνὴ νὰ φωνάξῃ — ἔγραφε καὶ ἐξυμνοῦσε τὸ ἔργον τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Ἄς τὰ ἔγραψε, μᾶς ἄρεσαν, γιατὶ ἦταν κοσμήματα κι’ αὐτά, καλογραμμένα ἀπὸ καλλιτέχνην. Δὲν μᾶς ἄρεσε ὅμως τὸ ἄλλο. Ἀφοῦ ἑτοίμασε τὰ πάντα ὁ Δήμαρχος καὶ τὸν ὑπεδέχθη ὅπως ἔπρεπε τὸν κ. Ὑπουργό, ἔκαμε καὶ τὴν μεγάλη ἐξέδρα, ἀνέβηκαν ἐπάνω ὅλοι οἱ συνοδοί, ποὺ ἀκολουθοῦσαν τὸν κ. Ὑπουργό, ἐκφωνηθήκανε λόγοι, τέλος πάντων μετὰ πολλὰ εἶπε καὶ ὁ κ. Ὑπουργός: «Ξεύρετε; Αὐτὸς ὁ δρόμος δὲν γίνεται διὰ νὰ ἑνωθῇ ἡ Θεσσαλονίκη μὲ τὴν Κατερίνη, ἀλλὰ διὰ νὰ ἑνωθῇ ἡ Βόρειος Ἑλλὰς μὲ τὴν ὡραίαν μας Ἀθήνα!». Ὁ λαὸς ἄρχισε νὰ μουρμουρίζῃ: «Ἄ! Ὥστε γιὰ τὴν Ἀθήνα ἔγινε, νὰ πηγαίνῃς ἐσὺ συντομώτερα μὲ τὴν λιμουζίνα σου! Ὥστε δὲν ἔγινε ὁ δρόμος γιὰ τὴν Κατερίνη, ἀλλὰ τυχαῖα ἔπεσεν ἡ Κατερίνη ἐπάνω στὸν δρόμο»!...

§107ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ αὐτὸ κέρδος εἶναι.

§108Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Καλὸ εἶναι, δὲν λέω. Σηκώθηκε τότε κι’ ὁ δήμαρχος νὰ ἀντιφωνήσῃ· Τὰ εἶχε νοαμμένα. Τὸ σημειώνω αὐτό, ὅτι τὰ εἶχε γραμμένα, γιατί, ὅταν γράφῃ κανεὶς τὸ τί θὰ πῇ, τὰ σκέπτεται καλά, ξέρει ποῦ χτυπᾶνε! Ἐνῷ ἂν μιλοῦσε ἐκ στήθους, θὰ ἔλεγα τοῦ διέφυγε. Κι’ αὐτὸ τὸ ἐπρόσεξα ἐγώ. Εἰς τὸ τέλος τῆς ὁμιλίας του εἶπε: Ζήτω ὁ στρατάρχης Παπάγος! Ζήτω ὁ Ὑπουργὸς κ. Στρᾶτος! Ζήτω ὁ κ. Παπαγεωργίου! Καὶ ὁ κόσμος ψιθύρισε: «Εἶδες πάλι; Τὴν Ἑλλάδα δὲν τὴν θυμήθηκε, γιατὶ αὐτὸς εἶναι λαοκράτης. Τὸν πείραζε νὰ ἔλεγε «Ζήτω ἡ Ἑλλάδα καὶ τὸ Ἔθνος». Καὶ τὸ ἐσχολίασαν. Ἀλλὰ εἶπαν μερικοί: «Τὸ ἔκαμε γιὰ νὰ γλυτώσῃ τὸν ἑαυτό του, τοῦ τὸ χαρίζουμε». Ἄλλωστε δὲν ἦταν ἀνάγκη νὰ πῇ ὁ Βακάλης «Ζήτω ἡ Ἑλλὰς» γιὰ νὰ ζήσῃ. Ἂν εἶναι νὰ ζήσῃ, θὰ ζήσῃ ἀπὸ τὰ παιδιά της. Τὸ μεσημέρι στὸ γεῦμα — καὶ γίνονται τακτικὰ γεύματα στὴν Κατερίνη, ὅταν ἔρχεται ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς...

§109Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὁ κ. Στρᾶτος, ἅπαξ ἦλθεν εἰς τὴν Κατερίνην.

§110Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Μιὰ φορὰ εἶσθε σεῖς, κύριε Βουδούρη. Τὶς ἄλλες δὲν εἴσασθε.

§111Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Παρέχω τὸν λόγον τῆς τιμῆς μου, ὅτι οὐδέποτε παρετέθη γεῦμα εἰς τὴν Κατερίνην. Μιὰ φορὰ ἦλθεν ὁ Ὑπουργός.

§112Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ἔχετε δίκαιο, ἔγινε παρεξήγησις. Εἶπα ὅτι τὰ τραπέζια γίνονται πρὸς τιμὴν καὶ ἄλλων. Δὲν εἶπα γιὰ τὸν Ὑπουργὸ μονάχα. Γίνονται γιὰ τὸν κ. Παπαγεωργίου, ὁ ὁποῖος ἔρχεται ὡς Ὑπουργός. Εἶναι ἀναπληρωτὴς Ὑπουργοῦ Βορείου Ἑλλάδος καί, ὅταν ἔρχεται χωρὶς τὸν Ὑπουργὸ λέει: Εἶμαι Ὑπουργός! Γίνονται καὶ γι’ αὐτόν...

§113Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἔχετε προσωπικά.

§114Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἔχω τίποτε προσωπικά.

§115Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ ἐκτιμῶ τὸν χαρακτῆρα σας, ἀλλὰ μὴ λέτε τέτοια πράγματα.

§116Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Εὐχαριστῶ, κ. Βουδούρη. Αὐτὰ τὰ λέγω διὰ νὰ ἐνισχύσω ἐκεῖνο ποὺ εἶπα, ὅτι κομματικὰ ἐλατήρια ὡδήγησαν εἰς τὴν ἀπόλυσιν τῶν κοινοτικῶν συμβούλων. Γι’ αὐτὸ τὰ λέγω. Εἶπα: «Δὲν ἔχω στοιχεῖα». Τί νὰ κάμω: Θὰ ἀνατρέξω στὴν ἱστορία, στὸ κουτσομπολιὸ ἀκόμη ποὺ γίνεται στὴν Κατερίνη.

§117Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἀπελύθη ὁ κ. Βακάλης;

§118Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ὄχι. Ἔχει σκοπὸν αὐτό, κύριε Ὑπουργέ. Εἶπα προτήτερα ὅτι ὅσοι παίρνουν χάπια «συναγερμίτιδος» γλυτώνουν.

§119Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Αὐτὰ τὰ χάπια τῆς συναγερμίτιδος εἶναι ἀκριβῶς ἐκεῖνα, ποὺ δίδονται διὰ νὰ ἐξουδετερώσουν τὰ ἐπὶ μακρὰν σειρὰν χάπια τῆς «φιλελευθερίτιδος» καὶ τῆς «ἐπεκίτιδος». Εἶναι ἡ ἀποτοξίνωσις αὐτή.

§120Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Ὥστε παραδέχεσθε τὴν ὕπαρξιν τοῦ φαρμάκου!

§121Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Στὸ τραπέζι σηκώνεται ὁ κ. Ὑπουργὸς καί, μέσα στὴν ζάλη τῆς ρετσίνας καὶ τῆς μπύρας, διότι δύο εἰδῶν ποτὰ εἶχον, λέει: «Θὰ σᾶς κάμω μίαν ἔκπληξιν». Λέγουν μερικοὶ ὅτι ἦσαν 150 ἄνθρωποι οἱ προσκεκλημένοι. Δὲν ξεύρω, δὲν ἐπῆγα, ἀλλὰ πάντως ὁλόκληρο ἑστιατόριο εἶχαν νοικιάσει.

§122ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος πλήρωνε;

§123Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ὁ Δῆμος. Καὶ γι’ αὐτὸ δὲν πήγαμε ἐμεῖς. Ἐμεῖς εἴπαμε: «Ἂν θέλετε νὰ φιλοξενήσουμε τὸν κ. Ὑπουργό, βάζομε ἀπὸ 100.000, ἀλλὰ δὲν θέλομε ἀπὸ τὸν Δῆμο. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅταν εἶπε, ἔτσι ὁ κ. Ὑπουργός, ὅλοι κρεμάσθηκαν ἀπὸ τὰ χείλη του. Ἔλεγαν: «Νὰ ἰδοῦμε ὁ κ. Ὑπουργὸς τὶ θὰ πῇ»! Ἔπαυσαν ὅλοι. Ἐπανέλαβε πάλι: «Θὰ σᾶς πῶ κάτι, ποὺ θὰ σᾶς κάμῃ μεγάλη ἔκπληξι». Κάποιος εἶπε: «Ἀσφαλῶς θὰ πῆρε σῆμα ὅτι δίδεται ἡ Κύπρος στὴν Ἑλλάδα»! Καὶ ὅταν ἀκοῦνε νὰ τοὺς λέῃ: «Τὸ εὐχάριστο γεγονὸς εἶναι ὅτι ὁ Δήμαρχος Βακάλης προσεχώρησε στὸν Συναγερμό», περίμεναν ὅλοι νὰ χειροκροτήσουν. Κανεὶς δὲν ἐχειροκρότησεν οὔτε οἱ συναγερμικοί, οἱ παρόντες. Οἱ ἄλλοι ἀπὸ ἔκπληξιν, οἱ συναγερμικοὶ γιατὶ ὁ καθένας αὐτοετιτλοφορεῖτο δήμαρχος. «Ἰλαρότης». Ἦσαν ὅλοι σύμφυνοι καὶ πήγαιναν γιὰ δήμαρχοι. Καὶ εἶπαν τώρα: «Μᾶς τὴν ἔφερε»!... Μᾶς πρόλαβε! λένε δύο. Ὅσοι ἐπρόκειτο νὰ ἀπολυθοῦν, ὅλοι αὐτὸ ἔκαμαν. Γι’ αὐτὸ εἶπα ὅτι γίνονται κομματικαὶ αἱ ἀπολύσεις. Αὐτός, ποὺ ἔχει τόσο βεβαρημένο παρελθὸν καὶ ἔπρεπε νὰ ἀπολυθῇ, διατηρεῖται. Ἀντιθέτως ἀπολύουν τὸν Τσακιρίδη, Πρόεδρο τῆς Κοινότητος Τριλόφου.

§124Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ποῦ ἔφαγε τὰ οἰκόπεδα;

§125Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Θὰ τὸ ποῦμε ἂν τὰ ἔφαγε. Ἐγὼ ἔχω ἀντίθετη γνώμη. Τὰ οἰκόπεδα δὲν τὰ ἔφαγε αὐτός. Τὰ οἰκόπεδα ἔφαγαν αὐτὸν διὰ στόματος ἄλλον. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Τριλόφου, ὁ Τσακιρίδης, τοῦ ὁποίου ἀσφαλῶς εἴδατε καὶ ἀνοικτὴν ἐπιστολὴν καὶ γι’ αὐτὸ δὲν σᾶς τὴν διαβάζω — τὴν ἐδιάβασε προτήτερα ὁ κ. Δημόπουλος, δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω — λέει ὁ ἄνθρωπος τί ἔκαμε καὶ τί δὲν ἔκαμε. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει. Θὰ σᾶς διαβάσω ὅμως κάτι ἄλλο. Ἀπὸ ἔτους καὶ πλέον τὸν πιέζει ὁ Τσακίρης, ὁ Διευθυντὴς τῆς Νομαρχίας, νὰ παραιτηθῇ. Τὸν καλοῦσε καὶ τοῦ ἔλεγε: «Ἀλέκο μου, εἶσαι καλός, εἶσαι ὁ καλύτερος Πρόεδρος τῆς Κοινότητος — γιὰ νὰ τὸν καλοπιάσῃ — ἀλλὰ ξεύρεις, πρέπει νὰ παραιτηθῇς. Εἶναι συμφέρον σου νὰ παραιτηθῇς». Λέει «δὲν καταλαβαίνω, διατὶ εἶναι συμφέρον νὰ παραιτηθῶ», ἀπαντᾶ καὶ ἐρωτᾶται ἐν συνεχείᾳ. «Μήπως εἶσαι ἀνακατωμένος σὲ τίποτα ὀργανώσεις;». «Δὲν ἔχω τίποτα ἀπ’ ὅλα αὐτά», ἀπήντησεν. «Ἔχω δὲ ἀπεναντίας νὰ σᾶς παρουσιάσω τίτλους ἐθνικοφροσύνης. Ἔχω νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν σας πολλὰ στοιχεῖα». Ὅλα αὐτὰ τὰ γράφει εἰς τὴν ἀναφοράν του καὶ τὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Καὶ λέγει περαιτέρω. «Ἐπολέμησα εἰς τὰ ΜΑΥ καὶ ὑπεράσπισα τὸ χωριό μου καὶ δὲν μπῆκαν ἔτσι μέσα οἱ Ἐλασίτες. Τὸ γνωρίζει αὐτὸ καὶ ἡ Ἀσφάλεια καὶ δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῇ αὐτό». Γνωρίζω ὅτι θὰ θελήσῃ νὰ μὲ διαψεύσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς...

§126Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἀναλαμβάνετε τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ Τσακιρίδη, ὁ ὁποῖος ἔχει τεράστια στοιχεῖα εἰς βάρος του; Διαφωνεῖτε, δηλαδή, καὶ μὲ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι διὰ λόγους πειθαρχικοὺς δὲν ἐλέγχει τὴν Κυβέρνησιν; Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἔκθεσιν τοῦ Τσακιρίδη.

§127Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἀφῆστε το τὸ ζήτημα αὐτό, κύριε συνάδελφε.

§128Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ὄχι, αὐτὸ ἔχει οὐσίαν. Ἡ ἀπόφασις λέγει τὰ ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει)......». Καὶ οἱ λόγοι εἶναι «δημοσίας τάξεως καὶ συμφέροντος». Ὅποιον ἠρώτησα τί θὰ πῇ αὐτό, μοῦ εἶπεν ὅτι εἶναι κομμουνιστὴς καὶ ἐπικίνδυνος εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν.

§129Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τὴν ἑρμηνείαν τῶν λόγων «δημοσίας τάξεως καὶ συμφέροντος» θὰ μᾶς τὴν εἴπῃ ὁ οἱοσδήποτε; Ἡ διάταξις αὕτη ἰσχύει ἀπὸ 40 ετίας. Ὅταν λέγωμεν διὰ λόγους δημοσίου συμφέροντος καὶ τάξεως, δὲν σημαίνει ὅτι εἶναι κομμουνιστής. Ἐπειδὴ σᾶς τὸ εἶπε ἔτσι κάποιος, μοῦ τὸ ἀναφέρετε ἀπὸ τοῦ βήματος; Τί πράγματα εἶναι αὐτά;

§130Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Αὐτὸ ὅταν τὸ λέγῃ ἕνας χωροφύλαξ, σχηματίζει φάκελλον ἢ ὄχι; Ἐὰν ἡ φράσις τῆς δημοσίας τάξεως δὲν σημαίνει ὅτι εἶναι κομμουνιστὴς καὶ σημαίνει κάτι ἄλλο, διατὶ τοὺς ἀπολύετε; Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος, ἀπαντῶν εἰς ἀναφορὰν παραπόνων τοῦ Προέδρου Τριλόφου, λέγει τὰ ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Δηλαδὴ ἐξ ἀβλεψίας νὰ σχηματίζῃ φάκελλον ἕνας χωροφύλαξ;

§131Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ὁ νόμος, κύριε συνάδελφε, λέγει διὰ λόγους δημοσίου συμφέροντος ἢ τάξεως. Συνεπῶς, ἐὰν τοῦ δίδῃ τὴν ἐξήγησιν τοῦ Τσακιρίδη διαμαρτυρομένου, καὶ τοῦ λέγει, ὅτι σὲ ἀπέλυσα διὰ τοὺς Α, Β, Γ λόγους, οἱ ὁποῖοι εἶναι λόγοι ἀναφερόμενοι εἰς τὸ δημόσιον συμφέρον, τὶ ἔχετε ἐναντίον αὐτοῦ;

§132Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Εἰς αὐτὸ συμφωνοῦμεν.

§133Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δύο ἄλλοι δὲν ἀπελύθησαν μὲ τὸν Τσακιρίδην;

§134Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα.

§135Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Αὐτοὶ δὲν εἶναι συναγερμικοί;

§136Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Ὁ Κρητικός, ὁ ὁποῖος ἔχει 2 ἐτῶν καὶ 6 μηνῶν φυλάκισιν, δὲν ἀπελύθη.

§137Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ὁ Συμεωνίδης, τί εἶναι;

§138Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Συναγερμικός. Νομίζω, ὅμως, ὅτι δὲν ἀπελύθη. Δὲν τὸ γνωρίζω πάντως, ἀπολύτως. Ὁ Φωτιάδης, ὁ ὁποῖος ἔκαμε μίαν ἀναφορὰν καὶ ἀπὸ τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν ἤρχισεν ἡ ὅλη ὑπόθεσις περὶ Τσακιρίδη, γνωρίζετε τί λέγει; Ἀκοῦστε: «.... (ἀναγινώσκει) ....». Αὐτὴ ἡ κατάστασις ἐπικρατεῖ ἐκεῖ καὶ συνεχίζει περαιτέρω: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ ἔρχεσθε σεῖς καὶ λέγετε, ὅτι διὰ τὸν Τσακιοίδην δὲν ὑπάρχει λόγος, εἶναι ἐθνικόφρων, ἐνῷ ἐδῶ πῶς ἐστηρίχθηκε εἰς ἑνὸς ἀνθρώπου τὴν κατάθεσιν, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι ἐγὼ ἀνήκω εἰς τὸν Συναγερμὸν καὶ ἐκεῖνος εἰς τὴν ἄκραν ἀριστεράν; Δι’ αὐτό, κύριοι, καὶ ἐκεῖνος λέγει ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔπεσε θῦμα. Ἐνῷ ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς ἔχει 150 πρόβατα, ἔχει ψευδῶς δηλώσει 20, διὰ νὰ πληρώνῃ ὀλιγώτερον εἰς τὴν Ἐφορίαν. Ἑπομένως, αὐτὸς θὰ πρέπει νὰ δικασθῇ διὰ λόγους ἐθνικοῦ συμφέροντος, καὶ θὰ ὑποβάλωμεν καὶ μήνυσιν ἐναντίον του καὶ θὰ ἴδωμεν ἐὰν εἶναι 150 ἢ 20. Ἐν συνεχείᾳ ἡ ὑπόθεσις εἶναι ἡ ἑξῆς: Ὅτι αὐτὸς δὲν ἐξέβαλε ἀπὸ τὰς κοινοχρήστους ἐκτάσεις ὡρισμένους κατοίκους. Ἐζητήθη ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κοινότητος κ. Τσακιοίδην, νὰ ἐκβάλῃ ὅλους ἀπὸ τὰς κοινοχρήστους ἐκτάσεις ποὺ κατεῖχον μὲ 50 χιλ. τὸ στρέμμα. Ὑπῆρχεν ἀπόφασις τῆς Νομαρχίας, ἡ ὁποία ἐνέκρινε τὴν ἀπόφασιν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου.

§139Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Δηλαδὴ ὑπῆρχε κανονικὴ μίσθωσις.

§140Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα, ἀκολουθεῖ μία ἄλλη ἀπόφασις ἐν συνεχείᾳ καὶ τοῦ λέγει ἄφησέ τους. Ὑπογραφὴ Τσακιρίδης.

§141Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Δηλαδὴ νὰ μὴ ἐκβληθοῦν αὐτοί.

§142Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Καὶ τὸ κακὸ συνεχίζεται. Τὸν ξανακαλεῖ καὶ τοῦ λέγει: Θὰ τοὺς βγάλῃς, διότι οἱ ἄλλοι ἔτσι θέλουν. Πηγαίνει καὶ ἐκτελεῖ τὴν διαταγήν του, τοὺς βγάζει. Ἔρχονται καὶ παραπονοῦνται εἰς τὸν κ. Νομάρχην καὶ τοῦ λέγουν δὲν βλέπεις τί καιρὸς εἶναι; Ἄφησε πρῶτα νὰ περάσῃ ἡ βαρυχειμωνιά. Τοὺς λέγει: Πέστε εἰς τὸν κ. Τσακιρίδην νὰ μὴ σᾶς βγάλῃ. Τοῦ ἀπήντησαν ὅτι δὲν θὰ μᾶς πιστέψῃ. Πέστε του τοὺς λέγει, ὅτι τὸ εἶπεν ὁ Ἀλέκος. Ἐπῆγαν καὶ τοῦ τὸ εἶπαν, ἀλλ’ αὐτὸς ἐζήτησε χαρτί. Καὶ ἐπειδὴ ἐπέμεινε, παρὰ τὰς προφορικὰς διαβεβαιώσεις τοῦ κ. Νομάρχου, τοῦ ἀπεστάλη ἔγγραφον μὲ αὔξοντα ἀριθμὸν πρωτοκόλλου Δ. Υ. «Πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κοινότητος Τριλόφου .... (ἀναγινώσκει) ....». Τὶ θὰ ἔκαμνε κατόπιν αὐτοῦ ὁ κ. Τσακιρίδης; Μὲ αὐτὸ τὸ δικαιολογητικὸν τὸν ἀπολύει. Δὲν περιεφρούρησε τὰ συμφέροντα τῆς Κοινότητος. Κύριε Ὑπουργέ, παρακαλῶ νὰ μὲ πιστέψετε, δὲν λέγω ταῦτα κομματιζόμενος, ἀλλὰ θεωρῶ τὰς πράξεις αὐτὰς ἐθνικῶς ἀσυμφόρους. Δὲν ἀπελύσατε τὸν ἄνθρωπον αὐτόν, διότι ἐνήργησε τυχὸν πράξεις ἐθνικῶς ἀσυμφόρους. Τὸ μοναδικὸν σφάλμα τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, εἶναι ὅτι δὲν προσεχώρησεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν. Αὐτή, λοιπόν, ἡ ἐνέργεια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Βορείου Ἑλλάδος εἶναι κομματική. Ἐπίσης τὴν ἐνέργειαν αὐτήν, τὴν θεωρῶ ὡς ἀντεθνικὴν καὶ ἀπὸ αὐτῆς τῆς πλευρᾶς θέλω νὰ τὸ ἐξετάσητε τὸ ζήτημα καὶ νὰ ἀποδώσητε δικαιοσύνην. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηδημητρίου ἔχει τὸν λόγον. (Εἰς τὸν σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Πλαγιάνης).

§144Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπολίτευσις ἐθεώρησε σκόπιμον νὰ ἀπασχολήσῃ ἐπὶ σειρὰν ἡμερῶν τὸ Ἐθνικὸν τοῦτο βῆμα, ἐπὶ μιᾶς κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικῆς πράξεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Βορείου Ἑλλάδος. Ἀντεθνικὰς πράξεις, κύριοι, μόνον ἀπὸ τὴν πλευρὰν ἐκείνην εἶδεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς κατὰ τὸ παρελθόν. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Κωδωνοκρουσίαι).

§145Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Τί εἴπατε, κύριε συνάδελφε; Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀνακαλέσῃ τὴν ὕβριν αὐτήν. Δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρίνῃ τὴν πλευρὰν αὐτὴν ὁ κ. συνάδελφος. Ἡ πλευρὰ αὐτὴ ἔσωσε τὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν ἐμεγάλωσε καὶ σᾶς ἀπηλευθέρωσε. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀνακαλέσῃ ἀμέσως, ἄλλως εἶναι ἀδύνατον νὰ προχωρήσωμεν. Ἐὰν δὲν ἠξεύρῃ ὁ κ. συνάδελφος νὰ ὁμιλῇ, νὰ μὴ ἀνεβαίνῃ εἰς τὸ βῆμα.

§146Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἀξιότιμος Στρατηγὸς Χαβίνης, δὲν ἀντελήφθη ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον. Εἶναι πάρα πολὺ περίεργον, κύριοι, ὅταν οἱ ρήτορες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως χαρακτηρίζουν τοὺς ἄλλους ὡς ἐνεργοῦντας ἀντεθνικὰς πράξεις κατὰ τὸ διάστημα 4–5 συνεδριάσεων τοῦ Ἐθνικοῦ Σώματος, νὰ συγχύζωνται, χωρὶς νὰ ἀντιληφθῶσιν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠθέλησα νὰ εἴπω. Ἐν προκειμένῳ κάθε ἄλλο παρὰ ἀπέδωσα ἀντεθνικὰς πράξεις εἰς τὴν πλευρὰν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οὔτε εἶχον ὑπ’ ὄψει μου νὰ εἴπω τοιοῦτόν τι. Εἶπον τοῦτο, ὅτι οἱ κύριοι συνάδελφοι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατηγοροῦν ἄλλους δι’ ἀντεθνικὰς πράξεις, ὅταν εἶναι γνωστὸν ὅτι κατὰ τὸ παρελθὸν κατὰ τὸν Α ἢ Β τρόπον διὰ λόγους πολιτικῆς σκοπιμότητος ἔδωσαν χεῖρας εἰς τοὺς ἀντεθνικῶς δράσαντας. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§147Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Δὲν συναισθάνεται τί λέγει ὁ ρήτωρ, μόνον ἔτσι δυνάμεθα νὰ τὸν συγχωρήσωμεν.

§148Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Σᾶς ὑπενθυμίζω τὸ σύμφωνον Σοφούλη–Σκλάβαινα, σᾶς ὑπενθυμίζω τὰς περὶ δημοκρατικῶν πολιτῶν καὶ στραγγαλισμῶν τῶν ἐλευθεριῶν κατὰ τὸ 1946–47. Καὶ ἄλλας ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ παρελθόν.

§149Κ. ΜΑΡΗΣ. Σᾶς ὑπενθυμίζομεν τὸν ἀείμνηστον Λαδᾶν, τὸν ὁποῖον ἐδολοφόνησαν οἱ κομμουνισταί.

§150Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Εἰς τὸν ἀείμνηστον Θεμιστοκλῆν Σοφούλην, Ἀρχηγὸν τῶν Φιλελευθέρων, ἀπέβλεψε τὸ Ἔθνος κατὰ τὸ 1949 καὶ ἔσωσε τὴν Ἑλλάδα. Πρέπει νὰ ἐκφράζεσθε μετὰ σεβασμοῦ περὶ αὐτοῦ τοῦ ἥρωος. Καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ τοῦ στήσῃ ἄγαλμα, ὅπως εἶδα καὶ εἰς τὰς ἐφημερίδας. Τολμᾶτε νὰ θίξετε σεῖς τὴν μνήμην ἑνὸς Σοφούλη; Ποῖος εἶσθε σεῖς; Δὲν ἔχετε τὸ σθένος καὶ τὸ ἀνάστημα νὰ λέγετε προδότην ἕνα ἥρωα, ὁ ὁποῖος προσέφερε μεγάλας ὑπηρεσίας εἰς τὴν Πατρίδα.

§151Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Μοῦ δίδετε τὴν εὐκαιρίαν, Στρατηγέ μου, νὰ ἀποτίσω φόρον ὑψίστης τιμῆς καὶ εὐγνωμοσύνης πρὸς τὸν ἀείμνηστον Θεμιστοκλῆν Σοφούλην, ἀλλ’ ἀποτελεῖ ἱστορικὸν γεγονός, ὅτι ἐγένετο κατὰ τὸ 1936 τὸ σύμφωνον ἐκεῖνο.

§152Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Εἶναι ἀδύνατον νὰ παρακολουθήσωμεν τὴν συζήτησιν καὶ θὰ ἀποχωρήσωμεν. Θὰ ἐπανέλθωμεν δέ, ὅταν ἄλλοι συνάδελφοι θὰ ὁμιλήσουν.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. ...... (Φωναί, κωδωνοκρουσίαι).

§154Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Ὁ ρήτωρ εὑρίσκεται ἐν πλήρει συγχύσει.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ἡσυχίαν, θὰ δώσῃ ἐξηγήσεις ὁ ρήτωρ. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§156Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε Πρόεδρε, ἐζήτησα κατ’ ἐπανάληψιν τὸν λόγον. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§157Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ, τὸν λόγον. Δὲν ἠμπορῶ νὰ λάβω τὸν λόγον;

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε τὸν λόγον, κύριε Ὑπουργέ.

§159Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Χαβίνην νὰ δέχεται, ὅταν διατυπώνῃ ὡρισμένας ἀπόψεις, νὰ ἀκούῃ καὶ τὰ ἀντίθετα, διότι τὸ νὰ μονολογῇ καὶ νὰ λέγῃ ἐκεῖνος καὶ μόνον, παρασύρεται εἰς κάποιον τόνον ὑψηλότερον εἰς τὴν διατύπωσιν τῶν ἀπόψεών του, χωρὶς νὰ ἀκούσῃ καὶ τὴν ἀπάντησιν. Τοῦτο, νομίζω, δὲν εἶναι ὀρθόν. Ἔπρεπε νὰ βραχνιάσω διὰ νὰ καταστῇ ἀντιληπτὸν ὅτι πρέπει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, παριστάμενος, νὰ ὁμιλήσῃ καὶ νὰ ὁμιλήσῃ ὅταν παύσῃ ὁ θόρυβος, διότι δὲν συνήθισα νὰ ὁμιλῶ ὅταν ὁμιλοῦν 3–4 ρήτορες μαζί.

§160Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἐγὼ σᾶς προὐκάλεσα, κύριε Ὑπουργέ, νὰ ὁμιλήσετε.

§161Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ εἴπω, εἶναι τοῦτο: Ὅτι ἡ συζήτησις ἀπὸ τὴν αʹ ἢ βʹ ἀφορμήν, ἐξέφυγεν ἀπὸ τὸ συζητούμενον θέμα.

§162Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Ὄχι ἐξ ὑπαιτιότητος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§163Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἂν εἶναι ἐξ ὑπαιτιότητος ἢ ὄχι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δὲν εἶναι τὸ θέμα μας. Τὸ θέμα εἶναι, ὅτι ἐξέφυγεν ἡ συζήτησις. Νομίζω, ὅτι μετὰ τὰς ἐξηγήσεις ποὺ ἔδωσεν ὁ ἀξιότιμος ρήτωρ περὶ ἀντεθνικῶν ἐνεργειῶν, δὲν ἠμπορεῖ νὰ γεννηθῇ κανένα ζήτημα. Γνωρίζετε, ὅτι ἀπὸ τοῦ βήματος παρήλασαν ὡρισμένοι συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι καὶ τί δὲν εἶπον διὰ τὸν συνάδελφόν μου Βορείου Ἑλλάδος καὶ δι’ ἐμέ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν πολλάκις λέγονται ὑπερβολαί. Μὴ λησμονῆτε, ὅτι οἱ κύριοι συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως πρὸ ἡμερῶν ἀπέδωσαν εἰς τὸν κ. Στρᾶτον καὶ εἰς ἐμέ, βαρυτάτας ἀντεθνικὰς ἐνεργείας. Οὕτω καὶ ὁ κ. συνάδελφος ὁμιλεῖ περὶ ὡρισμένων ἀντεθνικῶν ἐνεργειῶν. Εἶναι δυνατὸν μία ἐνέργεια, χωρὶς νὰ εἶναι προδοτική, λαμβανομένη ἐνίοτε, νὰ μὴ εἶναι ἐξυπηρετικὴ διὰ τὸ ἐθνικὸν συμφέρον τοῦ τόπου. Καὶ σεῖς νομίζετε ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον πράττομεν δὲν ἐξυπηρετεῖ τὸ συμφέρον τοῦ τόπου. Τοῦτο δὲν σημαίνει προδοσίαν. Ὁ ρήτωρ ὅταν ὁμιλῇ περὶ ἀντεθνικῶν ἐνεργειῶν, ὁμιλεῖ περὶ ἐνεργειῶν αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξυπηρετοῦν τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Κατὰ τὸ παρελθόν, ὅπως γνωρίζετε, ὅταν σεῖς ἠγωνίζεσθε διὰ τὴν Δημοκρατίαν καὶ ἡμεῖς διὰ τὴν Βασιλείαν, ὑπῆρξαν ὀξύτατοι καὶ πολιτειακοὶ ἀκόμη ἀγῶνες. Τοῦτο δὲν σημαίνει ὅτι πρέπει νὰ σᾶς χαρακτηρίσωμεν ὡς ἀντεθνικῶς δράσαντας, διότι ἐπιστεύσατε πιὰ ἀντίθετα ἀπὸ ἡμᾶς. Δὲν ἠξεύρω πῶς ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Πρεβέζης ἐπίστευσεν ὅτι ἐθίγη ἡ μνήμη τοῦ ἀειμνήστου Θεμιστοκλῆ Σοφούλη. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην νὰ ὑπάρχῃ εἴτε μέλος τῆς Κυβερνήσεως, εἴτε μέλος τῆς Συμπολιτεύσεως, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ θίξῃ τὴν μνήμην τοῦ ἀειμνήστου πολιτικοῦ ἀνδρὸς τοῦ Θεμ. Σοφούλη. (Χειροκροτήματα).

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλοι συμφωνοῦμεν εἰς αὐτό.

§165Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτερ.). Ἀνεξαρτήτως τῶν διαφωνιῶν, τὰς ὁποίας εἴχομεν εἰς τὸ παρελθόν, ἀνεξαρτήτως τῶν οἱωνδήποτε ὀξυτήτων εἰς τὰς ὁποίας ἠμπορεῖ νὰ μᾶς ἔφερεν ὁ ἀγὼν ὁ πολιτικὸς ἓν εἶναι βέβαιον, ὅτι ὁ ἀείμνηστος Θεμ. Σοφούλης, ὑπῆρξε μία ζωηρὰ ἐθνικὴ φυσιογνωμία, ἡ ὁποία δεσπόζει εἰς τὴν ἱστορίαν τῶν τελευταίων ἐτῶν τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα). Συνεπῶς, ἐὰν ἐγκαίρως ἀφίνατε νὰ ὁμιλήσωμεν καὶ νὰ διευκρινίσωμεν οὔτε καὶ σεῖς θὰ ἐκουράζεσθε νὰ ὁμιλῆτε εἰς τόνον ὀξὺν οὔτε ὁ κ. συνάδελφος, ἐφ’ ᾧ νὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν, διότι θέμα δὲν ὑπάρχει.

§166Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἐγὼ ἐπανειλημμένως σᾶς προεκάλεσα νὰ ὁμιλήσητε, κύριε Ὑπουργέ, διότι εἰς αὐτὰς τὰς περιπτώσεις μόνον ἕνα μέλος τῆς Κυβερνήσεως λαμβάνων τὸν λόγον δύναται νὰ σταματήσῃ τὴν ἐκτροπὴν τῆς συζητήσεως.

§167Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Νομίζω, τὸ πιστεύω εἰλικρινῶς, διότι γνωρίζω τὸν κ. συνάδελφον ὅτι παρενοήθη ἀπολύτως τὸ νόημα τῶν λόγων του. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ὅ,τι ὑπεστήριξα ἐγὼ ἐντεῦθεν, τὸ αὐτὸ ἤθελε νὰ ὑποστηρίξῃ καὶ ἐκεῖνος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω ὅτι θέμα δὲν ὑπάρχει.

§168Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, λυποῦμαι πάρα πολύ, διότι τὰ λεχθέντα παρ’ ἐμοῦ παρηρμηνεύθησαν ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου Στρατηγοῦ κ. Χαβίνη. Δὲν εἶχα ὑπ’ ὄψιν μου καθόλου νὰ θίξω τὴν μνήμην τοῦ ἀειμνήστου Σοφούλη, πρὸς τὴν ὁποίαν πράγματι ὅλοι οἱ Ἕλληνες στρέφονται πάντοτε. Διότι αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ μεγάλου φιλοσόφου καὶ πολιτικοῦ ὑπῆρξαν μέγισται κατὰ τὴν πολιτικήν του σταδιοδρομίαν. Εἶπον, λοιπόν, ὅτι ἐπὶ ἡμέρας ἡ Ἀντιπολίτευσις προσεπάθησε νὰ ἀποδώσῃ κομματικὴν χροιὰν εἰς μίαν κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικὴν πρᾶξιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βορείου Ἑλλάδος. Βεβαίως, ὑπεστηρίχθη ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν τὸ ἀντίθετον, καὶ πολλοὶ ἐνόμισαν, ἐκ τῶν συναδέλφων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, στηριζόμενοι εἰς ἐπιστολὰς ἢ ὑπομνήματα τὰ ὁποῖα ἐχάλκευσαν τὰ πολιτικὰ γραφεῖα τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τὰ ἀπέστειλαν εἴτε εἰς ἡμᾶς, εἴτε εἰς τὴν Κυβέρνησιν, εἴτε εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἔγραψαν οἱ ἀγράμματοι Κοινοτικοὶ Σύμβουλοι τὰ ἔγραψαν ἐν πλήρει συνειδήσει καὶ ὅτι αὐτὰ ἀπηχοῦν τὰ πραγματικά των φρονήματα.

§169Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Καὶ τὰ τραύματα;

§170Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δὲν πρέπει νὰ μᾶς διαφεύγῃ ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον διεξάγει τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα τῆς Ἑλλάδος τὴν προπαγάνδαν. Σᾶς πληροφορῶ, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ, ὅτι καὶ ἐγὼ ἔλαβον παρομοίας ἐπιστολὰς καὶ ὑπομνήματα. Ἀλλὰ σᾶς βεβαιῶ, ταὐτοχρόνως, ὅτι αὐτὰ τὰ πρόσωπα τὰ ὁποῖα ἔστειλαν τὰς ἐπιστολὰς αὐτὰς καὶ λέγουν ὅτι ἀνήκουν εἰς τὸν Συναγερμόν, ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἢ κατεδικάσθησαν ἀπὸ τὰ Στρατοδικεῖα ἢ ἐν πάσῃ περιπτώσει ὑπῆρξαν παλαιοὶ φανατικοὶ κομμουνισταί. Συνηθίσαμεν, διὰ λόγους καὶ μόνον πολιτικῆς σκοπιμότητος, νὰ δίδωμεν ἐμπιστοσύνην εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα μᾶς γράφουν ἢ μᾶς λέγουν προφορικῶς οἱ κομμουνισταί. Ἀλλ’ αὐτὸ, νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ Ἐθνικὸν σφάλμα. Ἄς μὴ νομίσῃ κανείς, κανὲν ἀπὸ τὰ πολιτικὰ κόμματα, ὅτι εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ πείσῃ τοὺς ἀνθρώπους τοῦ Κὰρλ Μὰρξ νὰ γίνουν Ἐθνικόφρονες, καὶ νὰ ἐνταχθοῦν εἰς τὰ ἐθνικὰ ἀστικὰ πολιτικὰ κόμματα.

§171Γ. ΜΟΔΗΣ. Ἔχουν φέρει χαρτιά, ὅτι εἶναι ὁπλῖται τῶν ΤΕΑ σήμερον, κύριε συνάδελφε.

§172Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀξιότιμοι Κύριοι συνάδελφοι, διετέλεσα ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν μέλος τῆς διαφωτίσεως τοῦ Γʹ Σώματος Στρατοῦ καὶ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι ὄχι μόνον ὁπλῖται τῶν ΤΕΑ, ὄχι μόνον ἀξιωματικοί, ἀλλ’ εἰς οἱανδήποτε ὑπηρεσίαν καὶ ἂν ὑπηρετοῦν οἱ κομμουνισταί, ἀποτελοῦν παντοῦ ὑποδείγματα. Ὁ κομμουνιστής, ὁπουδήποτε καὶ ἂν ὑπηρετῇ, ἐμφανίζεται ὡς ὑπόδειγμα. Σᾶς πληροφορῶ ἐπίσης, ὅτι κομμουνισταί, δράσαντες ἐθνικῶς καὶ λαβόντες ἀκόμη καὶ μετάλλια κατὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον, ὅτι αὐτοί, ἀπολυθέντες τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ καὶ ἐπανευρεθέντες εἰς τὸν κλοιὸν τῶν γνωστῶν των, εἰς τὰ χωρία καὶ εἰς τὰς πόλεις των, ἤρχισαν καὶ πάλιν νὰ δροῦν κατὰ τρόπον κομμουνιστικόν. Ὑπάρχουν Κοινοτικοὶ σύμβουλοι εἰς διάφορα Συμβούλια τῆς Βορείου Ἑλλάδος, μὴ ὑπερβαίνοντες τὸν ἀριθμὸν τῶν 4, οἱ ὁποῖοι ὅμως κατώρθωσαν νὰ καταλάβουν τὴν προεδρίαν καὶ τὴν ἀντιπροεδρίαν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, διότι ἐπροξένησαν φοβίαν εἰς τοὺς ὑπολοίπους ἐθνικόφρονας συμβούλους. Εἶναι καλόν, διὰ λόγους πολιτικῆς σκοπιμότητος, νὰ ὁμιλῶμεν ἐπὶ τοῦ κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικοῦ αὐτοῦ θέματος, περὶ ἀδικουμένων δῆθεν πολιτῶν; Σᾶς λέγω, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν προσφέρει μίαν κακὴν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ Ἔθνος. Αἱ ἀπολύσεις δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν συμβούλων εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα ἐγένοντο κατὰ δύο τρόπους. Εἴτε διὰ πειθαρχικὰ ἀδικήματα εἴτε διὰ κομμουνιστικὴν δρᾶσιν. Οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἠσέβησαν ἀπέναντι τῶν νόμων καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐν προκειμένῳ πολλοί, ἔπρεπε νὰ ἀπολυθοῦν καὶ ἀπελύθησαν. Ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐν προκειμένῳ μᾶς ἔδωσε μίαν εἰκόνα ἀντιφάσεων. Διότι ἐὰν ὁ Συναρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων κ. Παπανδρέου, εἶπεν, ὅτι οὐδὲ κἂν πρέπει νὰ γίνεται λόγος διὰ τοὺς ἀπολυθέντας διὰ πειθαρχικὰ ἀδικήματα, ἀντιθέτως, σήμερον καὶ προχθές, ἠκούσαμεν ρήτορας νὰ ὑπεραμύνωνται ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ὑπέπεσαν εἰς πειθαρχικὰ ἀδικήματα.

§173Γ. ΜΟΔΗΣ. Χωρὶς νὰ καταδικασθοῦν ἀπὸ Δικαστήρια.

§174Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τοῦτο δὲν ἔχει σημασίαν, κύριε συνάδελφε. Διότι ἐὰν πρόκειται οἱ Νομάρχαι, ἢ ἡ Διοίκησις, ἢ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ περιμένῃ τὸν ἀνακριτὴν διὰ νὰ κάμῃ τὰς ἀνακρίσεις καὶ νὰ παραπεμφθῇ ἔπειτα ἡ ὑπόθεσις εἰς τὸ τριμελὲς Πλημμελειοδικεῖον τὸ ὁποῖον νὰ δικάσῃ καὶ νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ὁ ἄλφα εἶναι ἀθῶος ἢ ἔνοχος, τότε σας λέγω, ὅτι ἡ αὐτοδιοίκησις τορπιλλίζεται. Ἰδοὺ ἕν παράδειγμα. Ὡμιλήσατε, σεῖς προχθές, κύριε συνάδελφε, διὰ τὸν δήμαρχον Βερροίας, ὁ ὁποῖος ἐγένετο δήμαρχος ἐνῷ δὲν ἐξελέγη οὔτε κἂν τακτικὸς σύμβουλος. Ἀλλὰ μὲ τὸν γνωστὸν νόμον τοῦ 1951, ἐπέτυχε νὰ πραγματοποιήσῃ μίαν πλασματικὴν πλειοψηφίαν καὶ νὰ γίνῃ Δήμαρχος. Οὗτος ἀπελύθη. Ἀπελύθη δὲ ὄχι διότι ἦτο κομμουνιστὴς, ἀλλὰ διότι ὁ Ἐπιθεωρητὴς κ. Καλομενόπουλος κατόπιν ἀναφορᾶς συμβούλων τοῦ αὐτοῦ κόμματος μὲ τὸν κ. Δήμαρχον, ὁμιλούσης περὶ ἀτασθαλιῶν, κλοπῶν, πλαστῶν ἐνταλμάτων κλπ. εἰς μίαν 30σέλιδον ἔκθεσιν λέγει τὰ ἑξῆς διὰ τὸν Δήμαρχον αὐτὸν ὑπὲρ τοῦ ὁποίου τόσον ὑπεραμύνεται τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων. (Ἀναγινώσκει περικοπὰς τῆς ἀναφερομένης ἐκθέσεως) Δι’ αὐτὰς τὰς πράξεις ἀπελύθη ὁ Δήμαρχος Βερροίας, περὶ τοῦ ὁποίου ἐτόλμησε συνάδελφος νὰ καταθέσῃ ἐπερώτησιν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν.

§175Γ. ΜΟΔΗΣ. Παρεπέμφθη εἰς τὸν ἀνακριτήν;

§176Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀγανακτεῖ ἡ ψυχή μου, ὡς νέου πολιτευομένου, ὅταν διαπιστώνω, ὅτι συνάδελφοι, βετερᾶνοι τῆς πολιτικῆς, ἔρχονται καὶ κατηγοροῦν τὴν κατ’ ἐξοχὴν Ἐθνικὴν Κυβέρνησιν τοῦ Στρατάρχου Παπάγου, ὅτι δῆθεν ἀπολύει, εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε, Δημάρχους, Κοινοτικοὺς Συμβούλους καὶ δὲν συμμαζεύεται. Αὐτὸς ἦτο ὁ Δήμαρχος Βερροίας, περὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο ἡ ἐπερώτησις. Ἀλλὰ ἠκούσθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ κατηγορίαι ἐναντίον ἑνὸς νέου ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος ἠνάλωσε τὴν ζωήν του, ὑπηρετῶν τὴν Πατρίδα, πότε ὡς ἀξιωματικός, πότε ὡς μέλος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως, πότε ὡς πολεμῶν εἰς τὸ Ἔλ–Ἀλαμέϊν καὶ πότε ὡς ἀξιωματικὸς κατὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον. Κατηγορήθη αὐτὸς διὰ λόγους καὶ μόνον ἀντιζηλίας, ἀπὸ συνάδελφον, ἀσχολούμενον ἀπὸ παλαιῶν ἐτῶν εἰς τὴν πολιτικήν.

§177Κ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ. Λάθος κάμνετε.

§178Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Μὴ συγχύζεσθε, δὲν ἀνέφερον τὸ ὄνομά σας.

§179Κ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναφέρεσθε εἰς ἐμέ.

§180Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι καίτοι νεώτερος, δὲν ὑποπίπτω εἰς τοιαῦτα σφάλματα. Δὲν ἀνέφερον τὸ ὄνομα οὐδενὸς. Κατηγορήθη ὁ ἄνθρωπος διὰ δῆθεν τρομοκρατικὰς ἐνεργείας εἰς τὴν περιφέρειάν του, διὰ δῆθεν προξενηθεῖσαν ἐκ μέρους του φοβίαν εἰς τοὺς ἀντιπάλους του.

§181ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τόσους τίτλους ἔχει, διατὶ δὲν τὸν κατονομάζετε; (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Τριανταφύλλης).

§182Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Διὰ πράξεις διὰ τὰς ὁποίας δὲν εἶναι ἱκανὸς ὁ κατηγορηθείς. Διότι ἐὰν ὁ Δήμαρχος τῆς πόλεως ἐκείνης προσεχώρησεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν, ἐὰν οἱ Δήμαρχοι πολλῶν ἄλλων πόλεων τῆς Ἑλλάδος καὶ πρόεδροι κοινοτήτων προσχωροῦν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν, ἐὰν ὁ Δήμαρχος Ἀλεξανδρῆς προσεχώρησε προχθὲς ἀκόμη εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν, ἐὰν τὸ πλεῖστον μέρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ προσχωρῇ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν, δι’ αὐτὸ δὲν πταίομεν ἡμεῖς, δὲν πταίει ὁ κ. Ὑπουργὸς Βορείου Ἑλλάδος δὲν πταίει ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Δι’ αὐτὸ πταίουν αἱ Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου αἱ ὁποῖαι ἠγνόησαν τὸν ἀγρότην, ἠγνόησαν τὸν ἐργαζόμενον Ἑλληνικὸν λαὸν ὅταν ἐκυβέρνων τὴν Ἑλλάδα κατὰ τὸ διάστημα τῆς 6ετίας ἀπὸ τοῦ 1946 μέχρι τοῦ 1952. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Ἡμεῖς τώρα ποὺ κυβερνῶμεν, ἀπεδείξαμεν τὶ εἶναι δυνατὸν νὰ πράξωμεν. Καὶ ἤδη πράττομεν περισσότερα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ καὶ ὁ πλέον ὀνειροπόλος πολίτης. (Χειροκροτήματα). Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ, κύριοι, σᾶς γνωρίζω ὅτι εἰς τὴν ὕπαιθρον σήμερον παρατηρεῖται μία τοιαύτη μεταστροφὴ ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἢ μᾶλλον ὑπὲρ τοῦ Ἔθνους, ὥστε δὲν γνωρίζω, ἐάν, τελειώνοντας τὸ τελευταῖον δευτερόλεπτον τῆς τετραετίας, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐμφανισθῆτε εἰς τὰς πόλεις καὶ τὰ χωρία τῆς ὑπαίθρου, διὰ νὰ ζητήσητε τὴν ψῆφον τοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§183Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου σας, κ. συνάδελφε, συνεταυτίσατε τὸ Ἔθνος με τὸ Κόμμα!

§184Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι, εἶναι φυσικὸν νὰ συγχύζεσθε καὶ σᾶς καταλαβαίνουμε. Ἀλλά, δυστυχῶς, δὲν ἠμποροῦμεν τίποτε νὰ πράξωμεν διὰ νὰ σᾶς κάμωμεν νὰ μὴ συγχύζεσθε. Κύριοι, μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν διότι ἀνερχόμενος ἕνας πολιτευόμενος εἰς τὸ βῆμα δέχεται ἐπίθεσιν κατὰ τοιοῦτον τρόπον. Λυποῦμαι ἐξαιρετικὰ διότι ἡ πλευρὰ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως μὲ ὑπεδέχθη μὲ τόσην ἁβροφροσύνην. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζουν οἱ πάντες ὅτι ἕνας ἐκπρόσωπος τοῦ λαοῦ, ὁσονδήποτε νέος καὶ ἐὰν εἶναι, πρέπει νὰ γίνεται δεκτὸς μᾶλλον μὲ κάποιαν εὐμένειαν. Ἀλλὰ τὸ περιστατικὸν τὸ ἀποψινὸν δὲν πρόκειται νὰ πικράνῃ τὴν ψυχήν μου. Ἀντιθέτως θὰ προσπαθήσω μὲ τὰς μικράς μου δυνάμεις καὶ ἐκ καθήκοντος πρὸς τὴν ἀλήθειαν, ὅταν παραστῇ ἀνάγκη νὰ εἴπω καὶ ἐγὼ τὴν ἄποψίν μου. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ θέμα μας νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχεν ἐξαντληθῆ καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ ἐνέργεια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Βορείου Ἑλλάδος ὑπῆρξεν ἀπολύτως ἀντικειμενικὴ καὶ μέσα εἰς τὰ ἐθνικὰ πλαίσια. Δὲν εἶχε κανένα λόγον ἡ Γενικὴ Διοίκησις Β. Ἑλλάδος νὰ ἀπολύσῃ ὡρισμένους δημοτικοὺς καὶ κοινοτικοὺς συμβούλους. Ὁ μόνος σκοπὸς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Β. Ἑλλάδος, τοῦ ὁποίου ἡ δρᾶσις ὡς Ὑπουργοῦ, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξαρθῇ καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, διότι ὑπῆρξεν εἷς ἐκ τῶν ἐλαχίστων Ὑπουργῶν Β. Ἑλλάδος, ὁ ὁποῖος περιῆλθεν ἀπὸ χωρίου εἰς χωρίον ὁλόκληρον τὴν Β. Ἑλλάδα, πρὸς λύσιν τῶν τοπικῶν μας προβλημάτων καὶ διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὸν Νομόν μας καὶ εἰς τοὺς ἄλλους Νομοὺς τῆς Β. Ἑλλάδος εἶδεν ὁ ἀγρότης καὶ ὁ ἐργάτης τὸν Ὑπουργὸν δίπλα του, νὰ μεριμνᾷ διὰ τὰς ὑποθέσεις του, νὰ ἐνδιαφέρεται διὰ τὰ ζητήματά του. Νομίζω, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ὑπῆρξεν ἄδικος εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, καταφερομένη ἢ καταλογίζουσα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν Β. Ἑλλάδος, κομματικὰς ἐνεργείας. Ἀπὸ πολιτικῆς ἀπόψεως, πιθανόν, νὰ μὴ συνέφερε, κύριοι, ἡ ἐνέργεια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Β. Ἑλλάδος, ἀλλὰ ἀπὸ ἐθνικῆς ἀπόψεως, ὑπῆρξε, πράγματι, ἐπιτυχής, διότι ἡ αὐτοδιοίκησις εἶχε σοβιετοποιηθῆ εἰς τὴν Β. Ἑλλάδα, διότι οἱ Δῆμοι καὶ αἱ Κοινότητες εἶχον περιέλθει εἰς τὴν μειοψηφίαν τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος. Αὐτὴ εἶναι μία τρανὴ ἀλήθεια, τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν νὰ βροντοφωνήσωμεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὰς 62 Κοινότητας καὶ Δήμους τοῦ Νομοῦ Ἠμαθίας, αἱ ὁποῖαι εἶχον καταληφθῆ ἀπὸ τοὺς 80 ἀπολυθέντας κομμουνιστάς. Δὲν πρέπει νὰ ξεχνῶμεν, ὅτι ἡ Β. Ἑλλὰς ὑπέστη πρώτη τὰ σκληρὰ πλήγματα τοῦ κομμουνισμοῦ. Πρώτη αὕτη ἐσφαγιάσθη. Καὶ δὲν πρέπει νὰ ξεχνῶμεν, ὅτι πολλοὶ ἀπὸ τοὺς παράγοντας αὐτοὺς τοῦ Κ. Κ., οἱ ὁποῖοι δῆθεν σήμερον λέγουν, ὅτι εὑρίσκονται εἰς τὸν Συναγερμόν, εἰς τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, εἰς τὴν ΕΠΕΚ ἢ εἰς οἱονδήποτε κόμμα ἀστικόν, ὅτι ὑπῆρξαν πρῶτοι αὐτοὶ ἠθικοὶ αὐτουργοὶ τῶν 5.000 θυμάτων τοῦ Νομοῦ Ἠμαθίας καὶ τῶν 250.000 θυμάτων ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος. Δὲν πρέπει νὰ μᾶς διαφεύγῃ ἀκόμη, ὅτι ὅλαι αἱ ἀποφάσεις τῶν Κοινοτικῶν Συμβουλίων δὲν ἐλαμβάνοντο, ἐὰν δὲν ἐκτυποῦσε τὴν γροθιά πὸ ὁ κομμουνιστὴς σύμβουλος. Εἶχε σοβιετοποιηθῆ ἡ αὐτοδιοίκησις εἰς τὴν Β. Ἑλλάδα καὶ εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον—διότι ἡ Κοινότης, τὸ πρωτοκύταρον αὐτὸ τῆς Κοινωνίας, ὅταν ἀρρωστήσῃ καὶ σαπίσῃ τότε ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος κινδυνεύει— ὅτι ἡ πρᾶξις αὐτὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Β. Ἑλλάδος, ὄχι μόνον δὲν ἐζημίωσε τὸ Ἔθνος, ἀλλὰ καὶ τὸ ὠφέλησε μεγάλως. Εἶμαι ἀπολύτως πεπεισμένος δι’ αὐτὸ ποὺ λέγω αὐτὴν τὴν στιγμήν. Πιθανὸν ἡ ἐνέργεια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Β. Ἑλλάδος, ἐπαναλαμβάνω, ἀπὸ πολιτικῆς σκοπιμότητος νὰ μὴ ἦτο ὠφέλιμος, ἀλλ’ ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς ἦτο ἀπολύτως τοιαύτη. Διὰ τῶν ἀπολύσεων αὐτῶν, ἡ αὐτοδιοίκησις ἐξεκαθαρίσθη ἀπὸ τὸ κομμουνιστικὸν μίασμα. Οἱ δημοτικοὶ καὶ κοινοτικοὶ σύμβουλοι, ἐλευθέρως πλέον λαμβάνουν κατὰ τρόπον δημοκρατικὸν τὰς ἀποφάσεις των καὶ ἐκτελοῦν τὰ μικρὰ ἢ μεγάλα δημοτικὰ ἢ κοινοτικὰ ἔργα των. Ἡ ἔννοια τοῦ Ἔθνους, ἡ ἔννοια τῆς Πατρίδος, ἡ πίστις πρὸς τὸν Θεόν, εἶναι πλέον ἔννοιαι, τὰς ὁποίας τὰ κοινοτικὰ καὶ δημοτικὰ συμβούλια ἔχουν ἐγκολπωθῆ εἰς τὴν Β. Ἑλλάδα. Ἀπὸ τὰ γραφεῖα τὰ κοινοτικὰ καὶ δημοτικὰ ἔφυγεν ὁ φόβος τοῦ κομμουνιστοῦ, τοῦ διαφωτιστοῦ, τοῦ ἐκτελεστοῦ. Διότι ἔχομεν καὶ αὐτὸ τὸ περίεργον, ὅτι εἰς πολλὰς κωμοπόλεις καὶ χωρία τῆς Ἑλλάδος εἴχομεν δημοτικὰ καὶ κοινοτικὰ συμβούλια καθαροὺς ἐκτελεστάς. Αὐτὰ ἔπρεπε νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅταν ἐπὶ ἡμέρας τώρα ἠγόρευεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Αὐτὰ ἔπρεπε νὰ σκεφθοῦν οἱ ρήτορες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅταν κατεφέρωνται ἐναντίον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Β. Ἑλλάδος. Ἐλπίζω, ὅμως, ὅτι θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμή, ποὺ καὶ αὐτοί, ποὺ σήμερον κατηγόρησαν τὸν κ. Ὑπουργὸν Β. Ἑλλάδος διὰ τὴν κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικήν του αὐτὴν πρᾶξιν, θὰ μετανοήσουν, διότι οὐδέποτε οἱ ἀπολυθέντες κοινοτικοὶ σύμβουλοι ὑπῆρξαν ἢ θὰ εἶναι ψηφοφόροι του. (Χειροκροτήματα).

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, νὰ συνεχισθῇ δὲ ἡ συζήτησις τῶν συζητουμένων ἐπερωτήσεων τὴν προσεχῆ Δευτέραν;

§186ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν, καὶ ὥραν 6 μ. μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 10.25′).