1954.02.05

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 28η

Παρασκευὴ 5 Φεβρουαρίου 1954

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.30′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ Γενικὸς Ἐπίτροπος Ἐπικρατείας, ὑπέβαλε διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 68)27.1.54 ἐγγράφου του, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 2 παρ. 3 τοῦ ἀπὸ 31 Ἰουλίου 1926 Ν. Διατάγματος «περὶ ἐκτελέσεως γνωμοδοτήσεως τῆς Ἐπιτροπῆς οἰκονομιῶν, σχετικῶς μὲ τὰς ἐπενεκτέας οἰκονομίας εἰς τὰς Κεντρικὰς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν», ἀντίγραφα τῶν ὑπ’ ἀριθ. 1332, 1349 καὶ 1375 τοῦ 1953 πράξεων τοῦ Ι Τμήματος τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, δι’ ὧν ἐθεωρήθησαν ὑπ’ εὐθύνη τοῦ Ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀεροπορίας Σ. Γυαλίστρα τὰ ὑπ’ ἀριθ. 892, 893, 921–925, 964–969 καὶ 1024–1926 χρήσεως 1953–54 χρηματικὰ ἐντάλματα εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ν. Πανταζῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Ν. ΠΑΝΤΑΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Σύρου κ. Τ. Πάρρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Φαρμακευτικοῦ Συλλόγου Κυκλάδων, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μελετωμένην ὑπὸ τοῦ ΙΚΑ ἵδρυσιν ἰδίων φαρμακαποθηκῶν, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν ἠσφαλισμένων του, ὡς καταργούσης τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἐπιστήμονος φαρμακοποιοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἄρτης κ. Χ. Ρῖζος καταθέτει ἀναφορὰς τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἄρτης–Φιλιππιάδος καὶ τοῦ Δημάρχου Ἄρτης, ζητούντων ἀναστολὴν καταβολῆς τῶν πρὸς τὴν Τράπεζαν καὶ τρίτους χρεῶν ἐπαγγελματιῶν, καθ’ ὅσον λόγῳ τῆς καταστροφῆς τῶν ἑσπεριδοειδῶν, ἀδυνατοῦσι νὰ καταβάλωσι ταῦτα. Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων καὶ Κοινοτήτων Νεοχωρίου, Ἁγίου Δημητρίου καὶ Καστανιᾶς–Ναυπακτίας, ζητούντων χορήγησιν πιστώσεως πρὸς ἀποπεράτωσιν τοῦ ὁδικοῦ τμήματος Πλατάνου–Καστανιᾶς, Ἁγίου Δημητρίου–Νεοχωρίου καὶ ἐξυπηρέτησιν τῆς ὀρεινῆς Ναυπακτίας. Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἀλεξ. Ὀρφανίδου, ὑποστρατήγου ἐ.ἀ., διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ χορήγησιν αὐτῷ συντάξεως βαθμοῦ ὑποστρατήγου καίτοι ἀνεκλήθη εἰς τὴν ἐνέργειαν δυνάμει τοῦ κατοχικοῦ νόμου 560 καὶ ὑπηρέτησεν ἐπὶ 4ετίαν μέχρι 1.1.1948, ὅτε καὶ ἀπεστρατεύθη, καταληφθεὶς ὑπὸ τοῦ ὁρίου ἡλικίας καὶ ζητοῦντος ἄρσιν τῆς γενομένης αὐτῷ ἀδικίας. Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ἐ. ἀ. ἀντισυνταγματάρχου Α. Μαρούδα, ἀποστρατευθέντος διὰ τοῦ ἀπὸ 2.9.1927 Προεδρικοῦ Διατάγματος διὰ πολιτικοὺς λόγους, καὶ ζητοῦντος ἀποκατάστασιν καὶ ἐπανόρθωσιν τῆς προσγενομένης αὐτῷ ἀδικίας, ὡς τοῦτο συνέβη καὶ μὲ ἄλλους συναδέλφους του, διότι οὐδέποτε ἀνεμίχθη εἰς τὴν πολιτικήν. Ὁ βουλευτὴς Ζακύνθου κ. Κ. Βοῦλτζος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἐκ τῆς ἐκρήξεως τοῦ Ναυστάθμου ἀναπήρων καὶ θυμάτων Ἀξιωματικῶν, Ὑπαξιωματικῶν Ναυτικοῦ, ζητούντων ἀπονομὴν αὐτοῖς πολεμικῆς συντάξεως. Ὁ κ. Δ. Μπαμπάκος (Ὑπ. Δικαιοσ.), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ παρατάσεως τοῦ ἐν ἄρθρῳ 3 τοῦ Ν. Δ. 2601)1953 ὁριζομένου χρόνου φιλοξενίας σεισμοπαθῶν τῶν Νομῶν Κεφαλληνίας καὶ Ζακύνθου». Οἱ κ.κ. Δ. Μπαμπᾶκος (Ὑπ. Δικαιοσ.) καὶ Λ. Εὐταξίας (Ὑφυπ. Οἰκον.), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως καταβολῆς δαπανῶν διατροφῆς ἀνηλίκων κρατουμένων καὶ τροφίμων Ἀναμορφωτικῶν Καταστημάτων παραπεμφθέντων ἢ παραπεμπομένων εἰς τὰς Τεχνικὰς Σχολὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος ὡς καὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν συγκλήσεως Συνεδρίων καὶ Ἑταιρειῶν προστασίας ἀποφυλακιζομένων». Οἱ κ.κ. Π. Παπαληγούρας (Ὑπ. Γεωργίας) καὶ Α. Στρᾶτος (Ὑπ. Γενικὸς Διοικητὴς Βορείου Ἑλλάδος), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 2536 τοῦ 1953 «περὶ ἐπανεποικισμοῦ τῶν παραμεθορίων περιοχῶν καὶ ἐνισχύσεως τοῦ πληθυσμοῦ αὐτῶν». Ὁ κ. Κ. Παπαγιάννης (Ὑπ. Οἰκον.), καταθέτει σχέδια νόμων: 1) «Περὶ κατονομασίας ἐν τῷ Τελωνειακῷ Δασμολογίῳ Εἰσαγωγῆς τῶν τεχνητῶν καὶ συνθετικῶν ὑφαντικῶν ἰνῶν καὶ τῶν ἐξ αὐτῶν εἰδῶν». 2) «Περὶ μειώσεως τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ τοῦ βαμβακοσπόρου» καὶ 3) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. 2642) 1953 «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1339)49 «περὶ καταργήσεως τῆς προσωρινῆς ὑπηρεσίας Ἐθνικῆς Περιθάλψεως καὶ διαφωτίσεως καὶ συνεχίσεως τοῦ σκοποῦ αὐτῆς ὑπὸ τοῦ Δημοσίου». Οἱ κ.κ. Κ. Παπαγιάννης (Ὑπ. Οἰκον.) καὶ Α. Πρωτοπαπαδάκης (Ὑπ. Βιομηχ.), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ὑδατογραφήσεως, διασκευῆς καὶ παραγωγῆς τοῦ σιγαροχάρτου ἐν Ἑλλάδι». Ὁ κ. Λ. Εὐταξίας (Ὑφυπ. Οἰκον.), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως ἐκποιήσεως ἐκτάσεως δωρηθείσης πρὸς ἵδρυσιν Γεωργικοῦ Σταθμοῦ ὑπὸ τοῦ Δήμου Φλωρίνης πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ διαθέσεως τοῦ τιμήματος πρὸς ἐνίσχυσιν καὶ βελτίωσιν τῶν μονίμων ἐγκαταστάσεων τοῦ Πρακτικοῦ Γεωργικοῦ Σχολείου Φλωρίνης». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ διαθέσεως τοῦ Κληροδοτήματος Νικολ. Καΐρη ὑπὲρ τοῦ κληροδοτήματος Ἀλκιβιάδου Κ. Ἐμπειρίκου καὶ συστάσεως Οἰκοκυρικῆς καὶ Ἐπαγγελματικῆς Σχολῆς Ἄνδρου». 2) «Περὶ ἐγκρίσεως ἐκποιήσεως ἀγροῦ δωρηθέντος πρὸς ἵδρυσιν ἀγροκηπίου ὑπὸ τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ Συμβουλίου τοῦ ἐν Σολακίῳ Ἱεροῦ Ναοῦ Ἁγίου Δημητρίου πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ διαθέσεως τοῦ τιμήματος πρὸς βελτίωσιν τῶν μονίμων ἐγκαταστάσεων τοῦ προτύπου κτήματος Καλαμῶν». 3) «Περὶ διαθέσεως ποσοῦ δι’ ἐνίσχυσιν τοῦ κληροδοτήματος Δ. Δημητριάδη πρὸς ἀνέγερσιν Ὠτορινολαρυγγολογικῆς Κλινικῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν». 4) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως νόμων ἁρμοδιότητος τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους» καὶ 5) «Περὶ ἐπιβολῆς δασμῶν Ἀντιντάμπιγκ καὶ ἀντισταθμιστικῶν τοιούτων». Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ καθορισμοῦ ὁρίων ἡλικίας ὑπαλλήλων Ἐμπορικῶν, Βιομηχανικῶν, Ἐπαγγελματικῶν καὶ Βιοτεχνικῶν Ἐπιμελητηρίων» καὶ 2) «περὶ διαλύσεως, τροποποιήσεως ἢ ἀναμορφώσεως συμβάσεών τινων παραχωρήσεως, ἐκμεταλλεύσεως ἰαματικῶν πηγῶν τοῦ Ε.Ο.Τ. καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «Περὶ ἀντικαταστάσεως, συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ ἀπὸ 7)6)1935 Α. Ν. «περὶ Ὀργανισμοῦ Χωροφυλακῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Καρότσης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προαγωγῆς εἰς τὸν ἀνώτερον βαθμὸν ὑπηρετούντων ἐφέδρων ἐκ μονίμων ἀξιωματικῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Κρασαδάκης καὶ Κ. Μαρῆς καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης νομοθεσίας «περὶ διαχειρίσεως τῆς Ἀνταλλαξίμου περιουσίας».

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συζητοῦνται αἱ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις αἱ ἀπευθυνόμεναι πρὸς τὸν κ. Ὑπ. Δικαιοσύνης. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν δικολάβων Κερκύρας, ζητούντων τροποποίησιν τῆς περὶ Ταμείου Συντάξεων Νομικῶν νομοθεσίας ἐπὶ τῷ τέλει ὅπως συμπεριληφθῶσιν εἰς αὐτὸ ὡς μέλη καὶ οἱ δικολάβοι, ὁ κ. Γ. Λύχνος ἔχει τὸν λόγον.

§6Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν κ. Πρόεδρε.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§8Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ ληφθῇ μία πρόνοια ὑπὲρ τῶν δικολάβων.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§10Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, πρέπει νὰ προσέξῃ τὴν ἀναφορὰν αὐτήν, διότι οἱ δικολάβοι διὰ τὰς κοινότητας παίζουν σπουδαιότατον ρόλον καὶ ἐξυπηρετοῦν τὴν ἔννοιαν τῆς δικαιοσύνης, διότι εἰς τὰ χωριά μας δὲν ὑπάρχουν δικηγόροι καὶ ὁ πολὺς κόσμος ἐξυπηρετεῖται ἀπὸ τοὺς δικολάβους. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ βοηθοῦν τὴν δικαιοσύνην εἰς τὸ ἔργον της καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ πολιτεία νὰ τοὺς περιλάβῃ εἰς τὸ Ταμεῖον Συντάξεων Νομικῶν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Δερδεμέζης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§12Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, καὶ ἄλλοτε ἀπησχολήθη μὲ τὸ θέμα τοῦτο περὶ τακτοποιήσεως τῶν δικολάβων εἰς τὸ Ταμεῖον Νομικῶν. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι οἱ δικολάβοι καταβάλλουν καὶ αὐτοὶ τὰ ἔνσημα καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἐπλήρωνον καὶ πολλοὶ μάλιστα ἦσαν ἐγγεγραμμένοι. Ἀπὸ ἔγγραφον ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, εἰς δικολάβους τῆς Ἠπείδου ἔχω εἴδει ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπήντησε καὶ διεβεβαίωνεν, ὅτι θὰ μελετήσῃ τὸ θέμα καὶ θὰ φέρῃ νομοσχέδιον ἀνάλογον. Ἐλπίζω ὅτι ἔχει περάσει ἀρκετὸν χρονικὸν διάστημα καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ εἶναι εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν ἀπόψε νὰ μᾶς εἴπῃ πότε θὰ φέρῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ διὰ νὰ τακτοποιηθοῦν καὶ οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι πράγματι καταβάλλουν τὰ ἀπαραίτητα δικαιώματα εἰς τὸ Ταμεῖον Νομικῶν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Διακουμόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§14Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε καὶ κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐγὼ ἐκθύμως συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν τῶν δικολάβων περὶ ἐγγραφῆς των εἰς τὸ Ταμεῖον Νομικῶν καὶ ἐκείνων οἵτινες, δι’ οἱονδήποτε λόγον, δὲν ἐγγράφονται εἰς τοῦτο. Ἰδίᾳ δέον νὰ ἐγγραφῶσιν εἰς τὸ Ταμεῖον Νομικῶν, οἱ δικολάβοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶναι τελειόφοιτοι Νομικῆς, καὶ ἕνεκα λόγων ἀνεξαρτήτως τῆς θελήσεώς των, δὲν ἠδυνήθησαν νὰ λάβωσι τὸ δίπλωμα τοῦ δικηγόρου. Οἱ δικολάβοι οὗτοι ἀπὸ τῆς συστάσεως σχεδὸν τοῦ Ταμείου Νομικῶν καταβάλλουσιν εἰς τὰς παραστάσεις των, τὰ κεκανονισμένα δικαιώματα τοῦ Ταμείου καὶ εἶναι ἄδικον νὰ καταβάλλωσι τεράστια ποσὰ καὶ νὰ μὴ ἱκανοποιοῦνται καὶ οὗτοι ὡς καὶ οἱ λοιποὶ νομικοί. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, ὅστις γνωρίζει καλύτερον παντὸς ἄλλου, ὅτι καὶ οἱ δικολάβοι τῶν Εἰρηνοδικείων καὶ ἰδίᾳ τῆς Βορείου Ἑλλάδος, προσφέρουσι μεγάλας ὑπηρεσίας πρὸς ἀπονομὴν τῆς Δικαιοσύνης, δεδομένου ὅτι δὲν ὑπάρχουσι διωρισμένοι δικηγόροι εἰς τὰ κυριώτερα τῶν Εἰρηνοδικείων τῶν Βορείων Ἐπαρχιῶν, θὰ εἰσηγηθῇ τὸ ταχύτερον, σχετικὸν νομοσχέδιον πρὸς ψήφισιν παρὰ τῆς Βουλῆς, καὶ ἱκανοποίησιν τοῦ δικαίου αἰτήματος τῶν κατωτάτων αὐτῶν ὀργάνων τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βούλγαρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§16Γ. ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν, κύριε Πρόεδρε.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§18Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσ.). Τὸ θέμα, κ. βουλευταί, εἶναι θέμα οἰκονομικῶν δυνατοτήτων τοῦ Ταμείου Νομικῶν. Ἐνδέχεται ἡ αἴτησις τῶν δικολάβων νὰ εἶναι συμπαθής, ἀλλὰ μὲ τὸν συναισθηματικὸν κόσμον ἀτυχῶς δὲν λύονται τὰ ζητήματα ὅταν ἅπτωνται τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων. Γνωρίζει ἡ Βουλὴ ὅτι τὸ Ταμεῖον Συντάξεων Νομικῶν δὲν εὑρίσκεται, ἀτυχῶς, εἰς ἀνθηρὰν οἰκονομικὴν κατάστασιν. Ὁπωσδήποτε τὸ θέμα αὐτὸ καὶ ἄλλα τινὰ θέματα εὑρίσκονται ἤδη ὑπὸ μελέτην αὐτοῦ τούτου τοῦ Ταμείου, τὸ ὁποῖον θὰ εἰσηγηθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης τὰς ἀπόψεις του. Ἐν συγκερασμῷ τῶν ἀπόψεων αὐτῶν καὶ τῶν ἀπόψεων τοῦ Ὑπουργείου, ἀλλὰ πρὸ παντὸς ὑπ’ ὄψει τῶν ὑπαρχόντων οἰκονομικῶν δυνατοτήτων θὰ ληφθῇ ἐν μέλλοντι χρόνῳ ἀπόφασις.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς Ἐπαγγελματικῶν καὶ Γεωργικῶν Ὀργανώσεων διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἀθώωσιν τοῦ δολοφόνου τοῦ καθηγητοῦ Ἰωάννου Κορώση καὶ ζητούντων ἐπανάληψιν τῆς διαδικασίας κλπ., ὁ κ. Μπερδελῆς ἔχει τὸν λόγον.

§20Δ. ΜΠΕΡΔΕΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, λέγουν ἀπὸ τὴν ἀρχαιότητα μέχρι σήμερον, ὅτι δὲν πρέπει ἡ πολιτικὴ νὰ ἐπεμβαίνῃ εἰς τὴν Δικαιοσύνην. Τοῦτο εἶναι ὀρθόν. Ἀλλὰ μὲ τὴν προσθήκην: Καὶ ἡ Δικαιοσύνη νὰ μὴ πολιτεύεται, νὰ μὴ ἔχῃ καρδίαν, ἀλλὰ μόνον νοῦν καὶ ὀρθὴν κρίσιν. Δι’ αὐτὸ ἀπὸ τὴν ἀρχαιότητα μέχρι σήμερον ἐζωγράφιζον τὴν Δικαιοσύνην χωρὶς μάτια καὶ χωρὶς χέρια. Καὶ σὲ τέτοιαν Δικαιοσύνην εἶχον ἐμπιστοσύνην καὶ οἱ ἀρχαῖοι θεοὶ καὶ προσήρχοντο νὰ δικασθοῦν. Ἔχω ὅμως ὑπ’ ὄψιν μου δύο ἀποφάσεις Κακουργιοδικείων, ποὺ μὲ ἐμβάλλουν εἰς πειρασμὸν καὶ ἀμφιβολίαν, ἐὰν ἡ Δικαιοσύνη σήμερον εἶναι ἀνεπηρέαστος καὶ ἀδέκαστος. Ἡ μία ἀφορᾷ τὴν ἀθώωσιν τοῦ δολοφόνου τοῦ ἐκ Μεγάρων καθηγητοῦ Ι. Κορώση. Καὶ ἡ δίκη καὶ ἡ ἀθώωσις συνεκλόνισε τὸ Πανελλήνιον, γιατὶ ἦτο πρωτοφανὲς νὰ ἀθωωθῇ ἕνας δολοφόνος ἑνὸς ἐντίμου καθηγητοῦ, πολλὰς ὑπηρεσίας προσενεγκόντος εἰς τὴν Πατρίδα, ὡς Ἀξιωματικός, καὶ εἰς τὴν Παιδείαν ὡς Καθηγητής. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται μόνον περὶ αὐτοῦ. Ἐγένοντο τόσαι ἀταξίαι κατὰ τὴν διαδικασίαν, ὥστε ἐκίνησαν τὴν ἀπορίαν, ἡ στάσις ἰδίᾳ τοῦ Προέδρου καὶ ἐνίων ἐνόρκων, καὶ ἐνέβαλον εἰς πειρασμὸν καὶ ὅσους πιστεύουν ἀπολύτως ὅτι πρέπει νὰ μὴ ἐπεμβαίνωμεν εἰς τὰ τῆς Δικαιοσύνης. Ἐν πρώτοις, ἕνας Συμβολαιογράφος ἔνορκος, ἔκαμεν ἐρώτησιν εἰς μάρτυρα διὰ θέμα μὴ προκῦψαν ἐκ τῆς διαδικασίας. Εἶναι φανερὸν ὅτι ὁ ἔνορκος εἶχε κατατοπισθῆ ἀπὸ παράγοντας ἐξωδικανικούς. Ἔγινε φασαρία. Εἰς τὸ ἄκουσμα τῆς ἐρωτήσεως αὐτῆς, ὁ ἴδιος ὁ εἰσαγγελεὺς τῆς ἕδρας διεμιστυρήθη καὶ ἐζήτησε νὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά. Ἀλλὰ εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς δίκης δὲν ἀνεγράφη ἡ ἐρώτησις τοῦ ἐνόρκου καὶ ἡ παρατήρησις τοῦ εἰσαγγελέως. Ἀλλὰ καὶ μετέπειτα. Ὅταν ὁ προϊστάμενος τῶν ἐνόρκων, ἕνας ἔντιμος ὑπάλληλος Τραπέζης, εἶδεν ὅτι διὰ τῆς ἰσοψηφίας τῶν ἐνόρκων, ἠθωοῦτο ὁ δολοφόνος τοῦ καθηγητοῦ, ἐκάλεσε τὸν Πρόεδρον τῶν Συνέδρων δικαστὴν καὶ τοῦ εἶπε: Δέν πρόκειται νὰ ἀναγνώσω τὴν ἐτυμηγορίαν, ἐὰν δὲν μὲ βεβαιώσετε ὅτι θὰ κηρύξετε πεπλανημένην τὴν ἐτυμηγορίαν. Ἐπὶ μίαν ὥραν, μετὰ τὴν σύσκεψιν τῶν ἐνόρκων δὲν ἀνεγινώσκετο ἡ ἐτυμηγορία, ἐὰν ὁ Πρόεδρος τῶν Συνέδρων δὲν ἐβεβαίωνε τὸν προϊστάμενον τῶν ἐνόρκων, ὅτι θὰ ἐκήρυττε πεπλανημένην τὴν ἀπόφασιν. Καὶ τότε εἰσῆλθον οἱ ἔνορκοι εἰς τὴν αἴθουσαν, ἀνέγνωσαν τὴν ἐτυμηγορίαν των, καὶ ἀμέσως ὁ κ. εἰσαγγελεὺς ἐζήτησε νὰ κηρυχθῇ ἡ ἀπόφασις πεπλανημένη. Ἀλλὰ κατὰ τὸν νόμον πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ὁμοφωνία τῶν συνέδρων. Δὲν ὑπῆρξεν ὅμως, διότι ὁ Πρόεδρος διεφώνησεν. Ἐτάχθη μὲ τοὺς ἀθωώσαντας ἐνόρκους. Καὶ ἐὰν ἕως ἐδῶ ἔμεναν τὰ πράγματα, θὰ εἶχον ἁπλῶς κακῶς. Ἀλλὰ ὁ Πρόεδρος Ἐφέτης ἐπροχώρησε. Προσεφώνησε τὸν δολοφόνον καὶ τὸν προέτρεψε νὰ ζῇ καὶ εἰς τὸ μέλλον ἔντιμον βίον. Δηλαδὴ νὰ σκοτώνῃ ὅποιον θέλει, χωρὶς μάλιστα νὰ τοῦ ἀτιμάζουν τὴν οἰκογένειαν, διότι πράγματι, ἡ ὑποτιθεμένη ὡς διαφθαρεῖσα ἀπὸ τὸν Κορώσην κόρη τοῦ δολοφόνου, ἐξετασθεῖσα εὑρέθη παρθένος. Καὶ τότε ἦλθεν εἰς τὸν νοῦν μου, κ. Ὑπουργέ, μία ἄλλη δίκη. Οἱ παλαιότεροι ἐξ ὑμῶν θὰ ἐνθυμῆσθε τὴν πολύκροτον δίκην Φρανζεσκάτου–Ἀθανασούλη. Ἡ δίκη ἐκείνη διήρκεσεν ἡμέρας πολλάς. Διαρκούσης τῆς διαδικασίας τρεῖς, νομίζω, ἐκ τῶν ἐνόρκων θὰ ἐκηρύσσοντο εἰς πτώχευσιν. Παραδόξως ὅμως δὲν ἐπτώχευσαν. Καὶ ὅταν ἠθωώθη ὁ δολοφόνος τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ὁ ἔντιμος Πρόεδρος τοῦ Δικαστηρίου Οἰκονομάκος, εἶπεν εἰς τὸν κατηγορούμενον: Δολοφόνε, πήγαινε εἰς τὴν κοινωνίαν μετὰ τὴν ἀθώωσίν σου αὐτήν. Δύνασαι νὰ σκοτώνῃς ὅποιον θέλεις καὶ μὲ ὀλίγα χιλιόδραχμα θὰ ἀθωώνεσαι». Καὶ ἀπὸ τὴν δίκην ἐκείνην ἔγινεν ἡ σκέψις νὰ ἀλλάξῃ ὁ νόμος περὶ ὁρκωτῶν δικαστηρίων. Ἡ ἄλλη δίκη εἶναι τοῦ ἰατροῦ καὶ τοῦ φαρμακοποιοῦ ποὺ εἶχαν κλέψει ὀλίγα φάρμακα. Τὸ δικαστήριον τῶν ἐνόρκων τοὺς ἠθώωσεν. Ἀλλὰ οἱ σύνεδροι τοῦ Πειραιῶς ὀρθῶς πράττοντες ἐκήρυξαν πεπλανημένην τὴν ἐτυμηγορίαν. Κύριε Ὑπουργέ, εἶσθε ἕνας μέγας νομικός. Διακονεῖτε τὴν θέμιδα δεκαετηρίδας. Καὶ ἡ κοινὴ γνώμη γενικῶς καὶ ἐγὼ ἰδιαιτέρως πιστεύομεν ὅτι θὰ παρέμβητε, ἐφ’ ὅσον τὸ Σύνταγμα καὶ οἱ νόμοι σᾶς τὸ ἐπιτρέπουν, καὶ θὰ διατάξητε ἀνακρίσεις ἐπὶ τῶν καταγγελλομένων, καὶ ἐφ’ ὅσον ἴδητε ὅτι ἔγιναν παραλείψεις καὶ παρανομίαι, νὰ διατάξητε ὅ,τι νομίζετε, ἵνα ἱκανοποιηθῇ ἡ κοινὴ γνώμη ἀφ’ ἑνός, καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ ἐπανέλθῃ ἡ πίστις καὶ ἡ ἐμπιστοσύνη πρὸς τοὺς Δικαστάς.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.

§22Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσ.). Εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐκφράσῃ τις προσωπικὴν γνώμην ἐπὶ μιᾶς συγκεκριμένης ὑποθέσεως ἐκδικασθείσης ἤδη, ἐὰν δὲν ἦτο παρὼν ἢ ἐάν, τοὐλάχιστον, δὲν ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του τὰ πρακτικὰ τῆς δίκης. Ἑπομένως κατὰ τεκμήριον πρέπει νὰ πιστεύωμεν, διότι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ εὐλαβούμεθα τοὺς νόμους, ὅτι ἡ ἀπόφασις ἐξεδόθη καλῶς. Ἡ δικαιοσύνη εἶναι ἔργον ἀνθρώπινον, οἱ δὲ ἄνθρωποι ἐνίοτε πλανῶνται. Δὲν ἀποκλείεται εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν νὰ ἐπλανήθησαν ἀλλὰ δὲν ἀποκλείεται νὰ εἶσθε σεῖς, κ. συνάδελφε, ὁ πλανηθεὶς καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐξέδωσαν τὴν ἀπόφασιν νὰ τὴν ἐξέδωσαν καλῶς. Ὡς γνωρίζετε ἐπέμβασις εἰς τὰ οὐσιαστικὰ ἔργα τῆς δικαιοσύνης εἶναι ἀπαράδεκτος συμφώνως πρὸς τὸ Σύνταγμα, τὴν διάκρισιν τῶν ἐξουσιῶν καὶ τὴν κρατοῦσαν ἠθικὴν παράδοσιν ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὰς εὐνομουμένας Χώρας. Τὰ δικαστήρια ἐν τῇ ἐκφράσει τῆς οὐσιαστικῆς αὐτῶν κρίσεως, εἶναι κυρίαρχα, οἱ δὲ ἔνορκοι συγκεκριμένως, περὶ τῶν ὁποίων ὡμιλήσατε, συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τῶν νόμων καὶ τὸν ὅρκον τὸν ὁποῖον δίδουν, δὲν ἔχουσιν ἄλλην εὐθύνην παρὰ μόνον ἐνώπιον τῆς ἰδίας αὐτῶν συνειδήσεως καὶ τοῦ Θεοῦ. Τοῦ κανόνος τούτου παρέκκλισις ὑπάρχει μόνον ὁσάκις ὑπάρχει ἀπόδειξις ἢ σαφὴς καταγγελία περὶ τοῦ ὅτι ἔλαβον χώραν γεγονότα τὰ ὁποῖα γεγονότα ὤθησαν τοὺς δικαστὰς εἰς μίαν ἀπόφασιν ξένην πρὸς τὴν συνείδησίν των καὶ πρὸς τὸ δίκαιον. Ἐὰν ὑπάρχουν τοιαῦται ἀποδείξεις ἢ ἐὰν τοῦτο πιθανολογῆται ἀλλὰ ὑπευθύνως καταγγελλόμενον, εἰς τρόπον ὥστε ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος καταγγέλλει νὰ ἔχῃ τὴν ἀπέναντι τῶν νόμων εὐθύνην, ὅτι ἔλαβον χώραν τοιαῦται παραβιάσεις, δηλαδὴ ὅτι ἐπηρέασαν τὴν δικαστικὴν συνείδησιν γεγονότα ξένα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα προέκυψαν ἀπὸ τὴν διαδικασίαν, τότε ὑπάρχει ὄχι μόνον δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ ὑποχρέωσις, τοῦ ἐποπτεύοντος τὴν Δικαιοσύνην νὰ διατάξῃ ἐξέτασιν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα, κύριε βουλευτά, ἀνεφέρατε δὲν ἀποτελοῦν κυρίως εἰπεῖν καταγγελίαν οὔτε ἄγουν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι ὑπάρχουν γεγονότα τὰ ὁποῖα ἐπηρέασαν εἰς τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀποφάσεως. Τὸ ὅτι εἷς τῶν κ. συνέδρων ἢ καὶ περισσότεροι —ἐὰν εἴχατε ἀντίγραφον τῆς ἀποφάσεως ἢ μᾶλλον τοῦ ἰδιαιτέρως κρατουμένου πρακτικοῦ θὰ ἐβλέπομεν— συνεφώνησε μὲ τὴν πλειοψηφίαν τῶν ἐνόρκων καὶ συνεπῶς δὲν ἐκήρυξαν ἄκυρον καὶ πεπλανημένην τὴν ἐτυμηγορίαν δὲν ἀποτελεῖ λόγον ἐξετάσεως ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως. Πάντως πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας τὸ πρακτικὸν τοῦ Δικαστηρίου. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν καὶ πᾶσαν ἄλλην ὁμοίαν ἐκ μόνου τοῦ λόγου ὅτι ἐξεδόθη ἀπαλλακτικὴ ἐτυμηγορία δὲν εἶναι δυνατὸν ἀλλὰ οὔτε ἔχω καὶ δικαίωμα νὰ λάβω θέσιν. Ὁπωσδήποτε, κ. συνάδελφε, τὸ περιεχόμενον τῆς ἀγορεύσεώς σας, ὡς θὰ διατυπωθῇ ὑπὸ τῶν κ.κ. στενογράφων, θὰ σταλῇ ὅπου δεῖ διὰ τὴν ἐξέτασιν ἐκείνων τῶν σημείων τὰ ὁποῖα εἶναι ἄξια ἐξετάσεως. Τὸ σημεῖον κατὰ τὸ ὁποῖον ἐμεσολάβησε συνεννόησις μεταξὺ τοῦ Προϊσταμένου τῶν ἐνόρκων καὶ τοῦ κ. Προέδρου τοῦ Δικαστηρίου — ὅπως ἀνεφέρατε — ἐπὶ τῷ τέλει τῆς κηρύξεως πεπλανημένης τῆς ἐτυμηγορίας, καθ’ ἣν περίπτωσιν ἐξεδίδετο τοιαύτη ἀπαλλακτική, ἀποτελεῖ ἕν σημεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ καὶ συμφωνῶ μαζί σας. Ὅταν ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ σταλοῦν τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά, τὸ θέμα θὰ ἐξετασθῇ ἐπισταμένως.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ.κ. Ε. Ζαννῆ καὶ Σ. Κωτιάδη, περὶ τῶν ληπτέων μέτρων πρὸς ἱκανοποίησιν τῶν ἐν τῇ ὑπ’ ἀριθ. 24)10.12.52 ἀναφορᾶς τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου διατυπουμένων αἰτημάτων ὡς καὶ ἐπὶ σχετικῆς ἀναφορᾶς τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Κῶ, ὁ κ. Ε. Ζαννῆς ἔχει τὸν λόγον.

§24Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Κῶ δι’ ἐγγράφου του πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ζητεῖ ὅπως τὰ ἔτη δικηγορίας τὰ ὁποῖα ἐδικάσθησαν κατὰ τὴν Ἰταλικὴν κατοχήν, ἀναγνωρισθῶσιν ὡς ἔτη συντάξιμα παρὰ τῷ Τ.Σ.Ν., ἐπὶ πλέον ζητεῖ ὅπως τὸ Τ.Σ.Ν. δεχθῇ τὴν ἐξαγορὰν τῶν ἐτῶν ὄχι εἰς τὰ ὑπερβολικὰ ποσὰ ποὺ ζητεῖ σήμερον, διότι εἶναι φύσει ἀδύνατον νὰ πληρώσουν τὰ ποσὰ αὐτὰ οἱ δικηγόροι Δωδεκανήσου. Ζητεῖ νὰ τακτοποιηθῇ ἡ ἐξαγορὰ καθ’ ὃν τρόπον ἔγινε εἰς τὸ Τ.Σ.Α.Υ. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης πρέπει νὰ ἀσκήσῃ ὅλην τὴν ἐπιρροήν του πρὸς τὴν Διοίκησιν τοῦ Τ.Σ.Ν. ὅπως τὸ αἴτημα τοῦτο τῶν δικηγόρων τῆς Δωδεκανήσου γίνῃ δεκτόν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Κωτιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§26Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, συνιστῶ καὶ ἐγὼ ἐκθύμως τὴν ἀναφορὰν τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Κῶ, ἥτις ἀφορᾷ καὶ τὰ μέλη τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Ρόδου. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως ἀναθεωρήσῃ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 15 τοῦ Ν. 2112)52 δι’ οὗ ἐπεξετάθη ἡ περὶ τοῦ Ταμείου Συντάξεων Νομικῶν νομοθεσία εἰς τὴν Δωδεκάνησον. Διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νόμου τούτου, ὡς γνωστόν, ἐπετράπη εἰς τοὺς ἐν Δωδεκανήσῳ δικηγορήσαντας κατὰ τὴν περίοδον τῆς ξενικῆς κατοχῆς, ὅπως ἀναγνωρίσωσι καὶ ἐξαγοράσωσι τὴν εἰς τὰς νήσους προϋπηρεσίαν των μέχρις 27 ἐτῶν τὸ πολύ, ἢ μέχρι 30, ἐφ’ ὅσον εἶχον συμπεπληρωμένον τὸ 65ον ἔτος τῆς ἡλικίας των. Πλὴν ὅμως ἡ ἐξαγορὰ τῆς προϋπηρεσίας ἀντὶ συμβολικοῦ τιμήματος ὡς ἐγένετο διὰ τοὺς ὑγειονομικοὺς εἰς τὰς εἰσφορὰς των ὑπὲρ τοῦ Τ.Σ.Α.Υ., ὡρίσθη εἰς σημαντικὸν ποσὸν ὑπερβαῖνον βασικῶς τὰ 30.000.000 δραχ., ποσὸν ὅπερ, οἱ δικηγόροι τῆς Δωδεκανήσου, εὑρίσκονται ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ καταβάλουν. Παρακαλῶ ἑπομένως ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, ὅπως, ἀσκοῦντες τὸ ἐγνωσμένον κῦρός σας παρὰ τῇ Διοικήσει τοῦ Ταμείου Συντάξεως Νομικῶν, πείσητε ταύτην ἵνα ἀποδεχθῇ τὸ δίκαιον τοῦτο αἴτημα τῶν δικηγόρων τῆς Δωδεκανήσου καὶ συγχρόνως υἱοθετήσετε τὴν λῆψιν εἰδικοῦ νομοθετικοῦ μέτρου πρὸς ἱκανοποίησιν τούτου.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.

§28Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσ.). Εἶναι συμπαθέστατοι οἱ κ.κ. συνάδελφοι Δωδεκανήσου, ὡς καὶ ἡ αἴτησις τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Κῶ, ἀλλὰ δυστυχῶς ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ Τ.Σ.Ν. δὲν ἐπιτρέπει εἰς αὐτὸ νὰ κάμῃ δεκτὸν τὸ αἴτημα τῶν ἐνδιαφερομένων.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Δικολάβων Εἰρηνοδικείων περιφερείας Πρωτοδικείου Κερκύρας, ζητούντων τροποποίησιν τοῦ νόμου 1621)1949 ἐπὶ σκοπῷ ὑποχρεωτικῆς ἐγγραφῆς εἰς τὸ Ταμεῖον Συντάξεως Νομικῶν τῶν δικολάβων τῶν διωρισμένων μέχρι τῆς ἰσχύος τοῦ ὡς ἄνω νόμου, ὁ κ. Ι. Γιαννιδάκης ἔχει τὸν λόγον.

§30Ι. ΓΙΑΝΝΙΔΑΚΗΣ. Ὡς εἶναι γνωστόν, τὰ πάσης φύσεως ἐπαγγέλματα ἔχουν ἀσφαλιστικὰ Ταμεῖα, οἱ ἀσκοῦντες δὲ δημόσιον λειτούργημα ἐν Ἑλλάδι, ἀπερχόμενοι, λαμβάνουν μίαν σύνταξιν μικρὰν ἢ μεγάλην. Τὸ θέμα παρουσιάζει κάποιαν ἰδιορρυθμίαν...... (ὁμιλῶν ἀπὸ τῆς θέσεώς του δὲν ἀκούεται), διότι εἰς τὰ Εἰρηνοδικεῖα τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τὰς ἐπαρχίας συνήθως δὲν ὑπάρχει ἀρκετὸς ἀριθμὸς δικηγόρων οἱ ὁποῖοι νὰ...... (δὲν ἀκούεται). Κατὰ τοῦτο, τὰ Εἰρηνοδικεῖα τὰ ἀπομεμακρυσμένα καὶ ἰδιαιτέρως τὰ κείμενα εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα τὰ ὑπηρετοῦν δικολάβοι, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχουν δικηγόροι. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, προσφέρουν ὅσα καὶ οἱ δικηγόροι εἰς τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Νομικῶν, καὶ ὅμως, ἐξηρέθησαν τῆς ἀσφαλείας. Θὰ ἤθελα, λοιπόν, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἂν νομίζῃ ὀρθὸν ὅτι οἱ προσφέροντες πρέπει νὰ ἀπολαμβάνουν καὶ τοὺς καρποὺς τῆς προσφορᾶς των, νὰ λάβῃ νομοθετικὸν μέτρον ἢ νὰ ἀσκήσῃ τὴν ἐπιρροήν του ὥστε τὸ Ταμεῖον Νομικῶν νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ἀσφάλισιν τῶν δικολάβων, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται ὅσον καὶ οἱ δικηγόροι εἰς τὰ Εἰρηνοδικεῖα.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§32Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσ.). Κύριε Πρόεδρε, ἀναφέρομαι εἰς ὅσα εἶπον πρό τινος εἰς ἀπάντησιν συναφοῦς ἀναφορᾶς.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Συλλόγου Γραμματέως Πρωτοδικείου Καλαμῶν, Δικηγορικοῦ Συλλόγου Χανίων κλπ., ζητούντων ματαίωσιν ψηφίσεως τοῦ κατατεθέντος νομοσχεδίου περὶ Γραμματείας Δικαστηρίων κλπ., ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§34Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, οἱ Δικαστικοὶ ὑπάλληλοι τῆς Χώρας ἀνεστατώθησαν καὶ ἀσφαλῶς θὰ ἔχουν τηλεγραφήσει εἰς ὅλους τοὺς συναδέλφους διὰ κάποιο νομοσχέδιον περὶ Γραμματείας Δικαστηρίων, τὸ ὁποῖον δὲν τὸ εἴδομεν.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωνται ἐρωτήσεις ἐπὶ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον δὲν κατετέθη.

§36Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Θὰ παρακαλέσω ἐκ μέρους τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, νὰ κάμετε μίαν δήλωσιν τί πρόκειται νὰ συμβῇ ἐν προκειμένῳ διὰ νὰ καθησυχάσουν, διότι ἔχουν ἀναστατωθῆ ὅλοι οἱ Δικαστικοὶ ὑπάλληλοι τῆς Χώρας διὰ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Ὑπάρχει νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον θίγει τοὺς Δικαστικοὺς ὑπαλλήλους τῆς Χώρας ἢ δὲν ὑπάρχει; Ἐὰν ὑπάρχῃ, παρακαλοῦμεν νὰ εἴπητε δύο λέξεις ἄλλως νὰ κάμετε μίαν δήλωσιν διὰ νὰ καταπαύσῃ ὁ θόρυβος αὐτός.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω ὅτι, ἀπὸ Κοινοβουλευτικῆς ἀπόψεως, δὲν δυνάμεθα νὰ ἐρωτῶμεν τοὺς Ὑπουργοὺς τὶ ἔχουν ὑπ’ ὄψιν των νὰ κάμουν.

§38Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι θέμα ἐρωτήσεως κατὰ τοῦτο: Ἐὰν δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ προβῇ εἰς σχετικὴν ἀνακοίνωσιν πρὸς καθησύχασιν τῶν ἐνδιαφερομένων.

§39Γ. ΜΕΤΑΞΑΣ. Ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς νομίζῃ ὅτι δύναται νὰ κάμῃ μίαν δήλωσιν ἂς τὴν κάμῃ, διὰ νὰ καθησυχάσῃ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς.

§40Χ. ΡΙΖΟΣ. Νομίζω, ὅτι ὀρθῶς ὑποβάλλεται τὸ ἐρώτημα, εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κοσμᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§42Γ. ΚΟΣΜΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Οἰκονομόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§44Α. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν, κ. Πρόεδρε.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Καρατζένης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§46Δ. ΚΑΡΑΤΖΕΝΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ τὴν ἀναφοράν, κ. Πρόεδρε.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Λαντζούνης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§48Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν, κ. Πρόεδρε.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§50Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσ.). Τὸ νομοσχέδιον περὶ δικαστικῶν λειτουργῶν τὸ ἔχει συντάξει μία εἰδικὴ ἐπιτροπή, τῆς ὁποίας μετέχει καὶ ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ὁ ἐπίτιμος Εἰσαγγελεὺς κ. Μπουρόπουλος, ὁ Σύμβουλος τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας κ. Καρβελᾶς, ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς τῆς Διοικήσεως καὶ ὁ Διευθυντὴς τοῦ Προσωπικοῦ. Αὐτὴ ἡ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἐπεξεργάζεται τὸ νομοσχέδιον περὶ Δικαστικῶν Λειτουργῶν, εἰς τὸ ὁποῖον ἐγκλείεται καὶ τὸ θέμα τῆς Γραμματείας, ἐνόμισεν ὅτι, ἀκολουθοῦσα τὴν γραμμὴν τὴν χαραχθεῖσαν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος, ἔπρεπε τοὺς Γραμματεῖς καὶ τοὺς Ὑπογραμματεῖς τῶν Δικαστηρίων, νὰ τοὺς διαχωρίσῃ ἀπὸ τοὺς λοιποὺς δημοσίους ὑπαλλήλους ἀπὸ ἀπόψεως κατατάξεως ἢ ἰσοβαθμίσεως. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ἡ τοποθέτησις αὕτη εἶναι τοποθέτησις, ἀναμφισβητήτως, ἠθικῶς, ὠφέλιμος διὰ τοὺς δικαστικοὺς αὐτοὺς ὑπαλλήλους, δὲν ἀποκλείεται δὲ νὰ ἀποβῇ ἐν τῷ μέλλοντι καὶ οἰκονομικῶς ὠφέλιμος ἐὰν τυχὸν ἐπικρατήσῃ καὶ γενικώτερον καὶ νομοθετικῶς ἡ ἀντίληψις ἡ διοχετευομένη ὑπὸ τοῦ Συντάγματος, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ δικασταὶ πρέπει νὰ τυγχάνουν ἰδιαιτέρας μεταχειρίσεως, ἐπηυξημένης μισθοδοτικῆς μεταχειρίσεως, ἀπέναντι τῶν ἄλλων ὑπαλλήλων. Ἑπομένως ἀπὸ ἀπόψεως δογματικῆς, οὐ μὴν ἀλλὰ ἴσως καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὠφελιμιστικῆς, ὀρθῶς ἡ ἐπιτροπή, κατὰ τὴν γνώμην μου τὴν προσωπικὴν —ἠμπορεῖ νὰ ἐπιμείνῃ— ἀλλὰ πάντως κατὰ τὴν προσωπικήν μου γνώμην, ὀρθῶς ἡ Ἐπιτροπὴ ἠθέλησε νὰ διαχωρίσῃ τὴν Γραμματείαν τῶν Δικαστηρίων. Οὐχ’ ἧττον, οἱ δικαστικοὶ ὑπάλληλοι, νομίζοντες ὅτι τὰ συμφέροντά των ἐξυπηρετοῦνται περισσότερον μὲ τὴν ἰσοβάθμισίν των μὲ τοὺς ἄλλους Δημοσίους Ὑπαλλήλους τῶν ἄλλων κλάδων, διεμαρτυρήθησαν καὶ πράγματι ὄχι μόνον ἀρκετὰ τηλεγραφήματα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης ἔλαβον ἀπὸ διαφόρους Δικαστικοὺς Ὑπαλλήλους, καὶ δικηγορικοὺς συλλόγους, ἀλλὰ καὶ ἔτυχον καὶ ἀκροάσεως οἱ ἐκπρόσωποι τῶν ἐν Ἀθήναις ἐργαζομένων Δικαστικῶν Ὑπαλλήλων παρὰ τοῦ ὁμιλοῦντος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Τὸ θέμα ἐξετέθη καὶ ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν, τοὺς παρέπεμψα δὲ τελικῶς εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ παρεκάλεσα τὴν Ἐπιτροπήν, συνερχομένην ἐπὶ τούτῳ, νὰ ἀκούσῃ τὰς ἀντιλήψεις των. Καὶ ἐκεῖ ἔχει γίνει μία συζήτησις, ἡ ὁποία συζήτησις θὰ καταλήξῃ εἰς συμπέρασμα, πάντως ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς συμπαθεστάτης τάξεως τῶν ὑπαλλήλων τῆς Γραμματείας τῶν Δικαστῶν. Ἐπειδὴ τὴν χθεσινὴν ἡμέραν εἶχον ἀπασχόλησιν, ὑπηρεσιακὴν ἀπασχόλησιν ἄλλης φύσεως, δὲν ἔλαβον γνῶσιν τῶν διαμειφθέντων καὶ δὲν κατώρθωσα καὶ σήμερον, ὁμολογῶ, νὰ λάβω γνῶσιν τούτων, ἐκτὸς μόνον τῆς πληροφορίας τὴν ὁποίαν εἶχον ἐκ μέρους τῆς ὑπηρεσίας ὅτι ἠκούσθησαν αἱ ἀντιλήψεις των καὶ εὑρέθη καὶ κἄποιος τρόπος συγκερασμοῦ τῶν διϊσταμένων ἀπόψεων. Αὐτὴν τὴν πληροφορίαν ἔχω νὰ σᾶς δώσω καὶ σᾶς βεβαιῶ ὅτι καὶ τὸ θέμα αὐτό, ὅπως καὶ τὰ ἄλλα θέματα, τὸ παρακολουθῶ μετὰ πολλῆς προσοχῆς. Ὑπάρχουν περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας καὶ αἱ τάξεις αἱ ὁποῖαι ζητοῦν κάτι ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἢ τὴν Νομοθετικὴν Ἐξουσίαν, μονοπλεύρως βλέπουσαι τὸ ζήτημα, ἴσως δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσουν τὴν ἀξίαν μιᾶς Κυβερνητικῆς ἢ νομοθετικῆς μερίμνης ὑπὲρ αὐτῶν. Δὲν γνωρίζω τὸ ἀποτέλεσμα τῶν συνεννοήσεων αὐτῶν, πάντως, ἐπειδὴ συμπαθῶ πολὺ τὴν τάξιν αὐτήν, ἐπειδὴ ἔχω καὶ ὑποχρέωσιν ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἀποβλέψω εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ὑλικῶν καὶ ἠθικῶν συμφερόντων της, σᾶς παρέχω τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι τὸ θέμα θὰ τύχῃ ἐξαιρετικῆς προσοχῆς.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις αἱ ἀπευθυνόμεναι εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ἐξηντλήθησαν. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν. Ὁ κ. Ε. Ζαννῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Σωματείου ὁδηγῶν ταξὶ Ρόδου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Συγκοινωνιῶν, ζητούντων ν’ ἀπαγορευθῇ εἰς τοὺς λεωφορειούχους, ὅπως διενεργοῦν τουριστικὰς ἐκδρομάς, κλπ.

§52Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδδρε, τὸ Σωματεῖον ταξὶ Ρόδου δι’ ἀναφορᾶς πρὸς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Συγκοινωνιῶν ἐζήτησε καὶ δικαίως, ὅπως ἀπαγορευθῇ.... ....(Θόρυβος).

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἀκούονται οἱ ρήτορες, οἱ δὲ πρακτικογράφοι διατείνονται, καὶ δικαίως, ὅτι δὲν δύνανται νὰ κάμουν τὴν ἐργασίαν των. Οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνέρχωνται οἱ ρήτορες εἰς τὸ βῆμα, διὰ ἐρωτήσεις. Ὀλίγη ἡσυχία, παρακαλῶ.

§54Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Σωματεῖον τῶν ταξὶ Ρόδου παρακαλεῖ ὅπως ἀπαγορευθῇ εἰς τοὺς λεωφορειούχους νὰ μεταφέρουν τοὺς ἐπισκέπτας εἰς τὰ διάφορα μέρη τῆς Ρόδου, ἐμποδίζοντες οὕτω τὴν λειτουργίαν τῶν ταξί. Νομίζω τὸ αἴτημα εἶναι δίκαιον διότι εἰς τὴν Ρόδον ὑπάρχουν περίπου 100 ταξί, τὰ ὁποῖα ἐργάζονται 3–4 μῆνας καθ’ ὅλον τὸ ἔτος, διότι κατὰ τοὺς λοιποὺς μῆνας δὲν ὑπάρχει τουριστικὴ κίνησις καὶ δὲν ἔχουν ἐργασίαν. Θεωρῶ δίκαιον τὸ αἴτημα τοῦτο τῶν ἰδιοκτητῶν ταξὶ ὅπως ἀπαγορευθῇ εἰς τοὺς λεωφορειούχους νὰ μεταφέρουν τοὺς τουρίστας. Παρακαλῶ ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν λύσῃ τὸ ζωτικὸν τοῦτο ζήτημα.

§55Χ. ΨΑΡΡΟΣ (Ὑπ. Συγκοινων.). Τὸ ὑφιστάμενον καθεστὼς ἐπιτρέπει εἰς τοὺς τουρίστας νὰ κάμουν ἐκλογὴν τῶν μέσων διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐπισκεφθοῦν πὰ ἀξιοθέατα τῆς Ρόδου. Νομίζω ὅτι τὸ συμφέρον τῆς Ρόδου ἀπαιτεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἐλευθερία αὐτή. Δι’ αὐτὸ καὶ οἱ τουρίσται ἐκλέγουν ὡς εὐθηνότερον μέσον συγκοινωνίας, τὰ λεωφορεῖα. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀπαγορεύσωμεν εἰς τὰ λεωφορεῖα νὰ κάμουν τουριστικὰ ταξίδια. Ἐὰν νομίζετε ὅτι τὸ συμφέρον τῆς Ρόδου εἶναι νὰ ἀποκλείσετε τὰ λεωφορεῖα, νομίζω ὅτι ἔχετε ἄδικον.

§56Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἠμποροῦσε νὰ συστηθῇ εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν ταξὶ νὰ μειώσουν τὰς τιμάς των ὥστε καὶ αὐτοὶ νὰ ἐπιζήσουν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὸν συναγωνισμὸν μὲ τοὺς λεωφορειούχους.

§57Χ. ΨΑΡΡΟΣ (Ὑπ. Συγκοιν.). Θὰ συστήσω εἰς τὴν Γενικὴν Διοίκησιν νὰ εὕρῃ ἕνα τρόπον νὰ ἐξυπηρετηθοῦν καὶ οἱ ἰδιοκτῆται ταξί.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Ἀποστολιᾶς Παρνασσίδος, πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Συγκοινωνιῶν, ζητούντων τὴν ἐπέκτασιν τῶν δρομολογίων τῶν Λεωφορείων τοῦ ΚΤΕΛ Ἀμφίσσης–Λαμίας μέχρι τοῦ χωρίου των πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν κατοίκων αὐτοῦ, ὁ κ. Ν. Πετρίδης ἔχει τὸν λόγον.

§59Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν κύριε Πρόεδρε, καὶ παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του τὰ ἐν αὐτῇ ἀναφερόμενα.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Γκελεστάθης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§61Α. ΓΚΕΛΕΣΤΑΘΗΣ. Καὶ ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Ἀποστολιᾶς–Παρνασσίδος, περὶ τῆς ὁποίας ἄλλως τε καὶ ὑμεῖς προσωπικῶς γνωρίζετε καὶ παρακαλῶ ὅπως προέλθητε εἰς τὰς ἐνδεικνυομένας ἐνεργείας διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ δικαίου αἰτήματός των.

§62Χ. ΨΑΡΡΟΣ (Ὑπ. Συγκοιν.). Τὸ αἴτημα, κ.κ. συνάδελφοι, τῶν κατοίκων Ἀποστολιᾶς–Παρνασσίδος, εἶναι καὶ ὀρθὸν καὶ δίκαιον, ἐξαρτᾶται ὅμως ἀπὸ τὴν κατάστασιν τῆς ὁδοῦ. Ἐὰν βελτιωθῇ ἡ ὁδός, τότε νὰ εἶσθε βέβαιοι ὅτι θὰ δώσω ἐντολὰς διὰ τὴν ἄμεσον ἱκανοποίησιν τοῦ αἰτήματος τῶν κατοίκων.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἅπασαι αἱ ἐρωτήσεις καὶ ἀναφοραὶ αἱ ἀπευθυνόμεναι πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν συνεζητήθησαν. Παρελθούσης τῆς ὥρας τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἀ-

ναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συμφώνως πρὸς τὴν ληφθεῖσαν ὑπὸ τῆς Βουλῆς ἀπόφασιν θὰ συζητηθοῦν σήμερον αἱ ἐπερωτήσεις αἱ ἀφορῶσαι τὰ ζητήματα τοῦ ἐλαίου, τοῦ δάκου καὶ τῶν λιπασμάτων. Κατὰ τὴν ἔρευναν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, αἱ σχετικαὶ ἐπερωτήσεις εἶναι αἱ ὑπ’ ἀριθ. 4, 12, 22, 34 καὶ 43 διὰ τὸ ἔλαιον καὶ τὴν δακοκτονίαν, διὰ δὲ τὰ λιπάσματα αἱ ὑπ’ ἀριθ. 7 καὶ 16. Συνεπῶς, ὅλοι οἱ ἐγγεγραμμένοι εἰς αὐτὰς δικαιοῦνται νὰ λάβωσι τὸν λόγον. Νομίζω, ὅτι ἡ σειρὰ ἡ ὁποία θὰ τηρηθῇ εἶναι νὰ ὁμιλήσουν οἱ ἐπερωτῶντες πρῶτον διὰ τὸ ἔλαιον καὶ τὸν δάκον καὶ κατόπιν διὰ τὰ λιπάσματα ἤ, ἐὰν θέλετε νὰ τὰς ἑνώσωμεν ὅλας τὰς ἐπερωτήσεις καὶ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις καὶ διὰ τὰ τρία θέματα, ἡ δὲ σειρὰ τῶν ρητόρων θὰ εἶναι ἀνάλογος τοῦ ἀριθμοῦ ὃν φέρει ἡ ἐπερώτησίς των. Κατόπιν δὲ θὰ ἐγγραφῶσι καὶ ὅσοι ἄλλοι θέλουν νὰ ὁμιλήσουν.

§64Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγενικεύθη ἡ συζήτησις.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Φυσικὸν εἶναι ὅταν λαμβάνουν τὸν λόγον 10–12 ἐπερωτῶντες συνάδελφοι, νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις. Ἄλλωστε καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδέχθη αὐτὸ καὶ συνεπῶς ἐπιβάλλεται αὐτομάτως ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ ὅταν τὸ ζητήσῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4 ἐπερωτήσεως πρῶτος εἶναι νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης.

§66Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὶν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ἐπερωτήσεων παρακαλῶ νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§68Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Συνεφωνήθη καὶ ἀπεφάσισεν ἡ Βουλὴ ἀπόψε νὰ συζητήσῃ τὰς ἐπερωτήσεις αἱ ὁποῖαι συνδέονται μὲ τρία θέματα: Τὴν δακοκτονίαν, τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου καὶ τὰ λιπάσματα. Τὰ τρία αὐτὰ θέματα εἶναι διάφορα μεταξὺ των καὶ εἶναι ἀδύνατον νὰ γίνῃ ταὐτοχρόνως ἀνάπτυξις καὶ τῶν τριῶν ἐπερωτήσεων ἀπὸ τοὺς ὁμιλητάς. Ἐγὼ τοὐλάχιστον, δηλῶ παντελῆ ἀδυναμίαν νὰ διαπραγματευθῶ ταὐτοχρόνως τὰ θέματα δάκου, ἐλαίου καὶ λιπασμάτων. Τὸ καλύτερον εἶναι νὰ ὁρίσωμεν μίαν σειρὰν μεταξὺ τῶν τριῶν ἐπερωτήσεων καὶ νὰ ἐξαντλῆται ἡ μία μετὰ τὴν ἄλλην. Δοθέντος ὅτι ἡ ἐπερώτησις περὶ δακοκτονίας ἔρχεται χρονικῶς πρώτη καὶ δοθέντος ὅτι ἡ ἐπερώτησις περὶ δακοκτονίας ἀφορᾷ εἰς λεπτομερειακὸν θέμα θεωρῶ ὅτι δυνάμεθα νὰ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὴν δακοκτονίαν, νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ ἐπερώτησις τοῦ ἐλαίου καί, ἐὰν ὑπάρχῃ χρόνος, πρᾶγμα ἀπίθανον, νὰ συζητηθῇ καὶ ἡ ἐπερώτησις τῶν λιπασμάτων.

§69Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορ.—Γεωργ.). Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἄποψις ἡ ἰδική μου εἶναι καὶ νομίζω ὅτι αὐτὴ ἦτο καὶ ἡ ἀπόφασις ἡ ληφθεῖσα ὑπὸ τῆς Βουλῆς νὰ συνεζητοῦντο πάντως τὰ θέματα τοῦ ἐλαίου καὶ τῆς δακοκτονίας μαζί, διότι αὐτὰ τὰ δύο θέματα ἠμποροῦν νὰ συζητηθοῦν ὁμοῦ. Νομίζω ὅτι ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καὶ ἡ συζήτησις περὶ τοῦ ἐλαιολάδου καὶ ἡ συζήτησις περὶ τῆς δακοκτονίας, ἡ ὁποία ἀφορᾷ ἓν εἰδικὸν κεφάλαιον τῆς ἐπὶ τοῦ ἐλαιολάδου πολιτικῆς καὶ κατόπιν νὰ συνεζητούσαμεν περὶ λιπασμάτων. Ἐκτὸς ἐὰν προτιμᾷ ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ πρῶτον περὶ λιπασμάτων. Ἐγὼ πάντως εἶμαι εἰς τὴν διάθεσίν σας.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ συζητήσωμεν περὶ ἐλαίου καὶ δάκου καὶ κατόπιν περὶ λιπασμάτων. Ἐννοεῖται ὅτι κατόπιν τῆς συνεδριάσεως αὐτῆς καὶ δεδομένου ὅτι θὰ λάβουν τὸν λόγον ὅλοι οἱ ἐγγεγραμμένοι ἔχω τὴν ἄδειαν τῆς Βουλῆς ἅμα περατωθῇ ἡ συζήτησις νὰ διαγράψω ὅλας τὰς ἐπερωτήσεις αἵτινες ἀφοροῦν τὰ τρία αὐτὰ θέματα. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον.

§71Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, γενικεύεται ἡ συζήτησις;

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις γενικεύεται ἢ τῇ αἰτήσει τῶν βουλευτῶν ἢ τῇ αἰτήσει τῆς Κυβερνήσεως. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις τὸ ἐζήτησε δὲν ὑπάρχει θέμα.

§73Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Γενικεύονται αἱ συζητήσεις καὶ ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων τῶν ἀφορωσῶν τὸ ἔλαιον;

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνδυάζονται, κύριε συνάδελφε, ὅλαι αἱ συναφεῖς μὲ τὸ θέμα ἐλαίου ἐπερωτήσεις τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του ἀναφερομένης εἰς τὸ ζήτημα τῆς δακοκτονίας.

§75Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα τῶν δύο σημερινῶν ἐπερωτήσεων εἶναι συναφές. Ἡ μία ἐπερώτησις στρέφεται ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἤσκησεν εἰς τὸ συγκεκριμένον πρόβλημα τῆς δακοκτονίας. Ἡ ἄλλη ἐπερώτησις εἶναι πολὺ γενικωτέρα καί ἀφορᾷ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἤσκησεν ἔναντι τοῦ ὅλου προβλήματος τοῦ ἐλαίου ἔναντι τοῦ γενικοῦ προβλήματος τοῦ ἐλαίου. Ἡ ἀπόφασις ἡ ληφθεῖσα πρὸ ὀλίγου εἶναι αἱ δύο ἐπερωτήσεις περὶ ἐλαίου καὶ δακοκτονίας νὰ συζητηθοῦν μαζὶ καὶ κατὰ συνέπειαν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀναπτύξω τὰς ἀπόψεις μου ἐν συνεχείᾳ ἐπὶ τῶν δύο αὐτῶν ἐπερωτήσεων. Νομίζω ὅτι εἶναι προτιμότερον νὰ κάμω ἀνάπτυξιν τῶν ἀπόψεών μου περὶ τῆς δακοκτονίας, διότι τὸ θέμα εἶναι εἰδικὸν καὶ δύναμαι νὰ τὸ ἐξαντλήσω ὥστε ἐν συνεχείᾳ νὰ εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα τοῦ προβλήματος τοῦ ἐλαίου. Ὅπως θὰ ἐδιαβάσατε εἰς τὴν διατύπωσιν τῆς ἐπερωτήσεώς μας, ἐπερωτῶμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν κατηγοροῦμεν διότι μὲ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἔναντι τοῦ προβλήματος τῆς δακοκτονίας, ἐζημίωσε τὰ μέγιστα καὶ τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς καὶ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν. Ἡ ἐπερώτησίς μας, ὅπως ἄλλωστε ἀναφέρεται εἰς αὐτὸ τὸ περιεχόμενόν της, δὲν γίνεται διὰ νὰ θεραπεύσῃ ἐγκαίρως τὴν κακὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἠκολούθησε. Δυστυχῶς τὸ κακὸν ἔχει ἤδη συντελεσθῆ. Ἡ ζημία τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν συζητοῦμεν, ἔχει ὁλοκληρωθῆ. Θέλομεν ὅμως νὰ δοθῇ εὐκαιρία νὰ ἀναπτυχθοῦν ἠρέμα, ἔστω καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων, αἱ ἀπόψεις, νὰ τοποθετηθοῦν τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των. Θὰ ἑρμηνευθοῦν τὰ τυχὸν σφάλματα, τὰ ὁποῖα ἄλλωστε ἦσαν σφάλματα καλῆς θελήσεως, κανεὶς δὲν τὸ ἀμφισβητεῖ, ὥστε τὸ προσεχὲς ἔτος νὰ μὴ ἀκολουθηθῇ ἡ αὐτὴ τακτική. Τὸ θέμα τῆς δακοκτονίας ὡς θέμα ἐπιστημονικὸν δύναται νὰ δώσῃ εὐκαιρίαν εἰς μακρὰς ἀναπτύξεις καὶ εἰς ὑποστήριξιν διαφόρων ἀπόψεων καὶ δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχει περιθώριον χρόνου νὰ ὑπεισέλθωμεν εἰς τοιαύτας συζητήσεις. Νομίζω, ὅμως, ὅτι δυνάμεθα συνοψίζοντες τὴν γενικὴν γνώμην, συνοψίζοντες τὰ συμπεράσματα εἰς τὰ ὁποῖα οἱ ἀσχοληθέντες μὲ τὸ θέμα κατέληξαν, νὰ κάμωμεν τὴν βασικὴν διαπίστωσιν, ὅτι μέχρι τῆς ἐξευρέσεως ἄλλης μεθόδου καταπολεμήσεως τοῦ δάκου καὶ εἶναι γνωστὸν ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὸ στάδιον τῶν πειραματισμῶν ἀκόμη, εἶναι προτιμότερον νὰ χρησιμοποιῆται ἡ παλαιὰ γνωστὴ μέθοδος Μπερλεζέ, τὴν ὁποίαν μέχρι σήμερον ἡ χώρα ἠκολούθησε, διότι τοὐλάχιστον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον μειοῦται ἡ ζημία ἡ ὁποία προέρχεται ἀπὸ τὸν δάκον. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκτὸς τῶν πειραμάτων τὰ ὁποῖα ἔγιναν εἰς τὴν χώραν μας, ἐκτὸς τῶν ἀπόψεων ποὺ ἀνεπτύχθησαν εἰς τὴν χώραν μας, γενικώτερον εἰς ὅλας τὰς ἐλαιοπαραγωγικὰς χώρας τῆς λεκάνης τῆς Μεσογείου εἰς τὸ ζήτημα τοῦ δάκου καὶ τῆς καλυτέρας ἀντιμετωπίσεώς του, ἔγιναν πειράματα εἰς εὐρυτέραν ἔκτασιν διὰ τὴν ἀνεύρεσιν τοῦ καλυτέρου τρόπου καταπολεμήσεώς του. Σχετικὸν ἦτο καὶ τὸ συνέδριον τῆς Φλωρεντίας τοῦ παρελθόντος ἔτους εἰς τὸ ὁποῖον ἐξεπροσωπήθησαν ὅλαι αἱ ἐλαιοπαραγωγικαὶ χῶραι καὶ ἡ Ἑλλάς, συνεζητήθη τὸ θέμα καὶ κατέληξαν εἰς ὡρισμένα συμπεράσματα. Ὅπως ἴσως οἱ περισσότεροι τῶν συναδέλφων γνωρίζουν καὶ ἰδιαιτέρως οἱ καταγόμενοι ἀπὸ ἐλαιοπαραγωγικὰς περιφερείας, κατὰ τὴν σύσκεψιν ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τῶν ἐκπροσώπων τῶν ἐλαιουργικῶν περιφερειῶν, εἰς τὸ θέμα αὐτὸ ἀνεπτύχθησαν αἱ ἑκατέρωθεν ἀπόψεις καὶ κατέληξαν εἰς τὸ συμπέρασμα αὐτό, εἰς τὸ ὁποῖον κατ’ ἀνάγκην κατέληξαν αἱ Κρατικαὶ ὑπηρεσίαι καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν εἴμεθα ἀκόμη ὥριμοι διὰ νὰ προχωρήσωμεν εἰς ἄλλην μέθοδον καταπολεμήσεως τοῦ δάκου. Πέραν τῆς μεθόδου Μπερλεζέ, συνεζητήθη τὸ ζήτημα τῆς καταπολεμήσεως τοῦ δάκου διὰ παραθίου, ἀλλὰ τὴν εὐθύνην δὲν ἠδύνατο νὰ τὴν ἀναλάβῃ, διότι τὰ πειράματα δὲν εἶχον προχωρήσει εἰς τὸ σημεῖον ὥστε ἡ μέθοδος αὐτὴ νὰ τύχῃ τῆς γενικωτέρας ἀναγνωρίσεως καὶ γενικωτέρας ἐφαρμογῆς. Κατὰ συνέπειαν ἀπεφασίσθη νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐφαρμοζομένη ἡ μέθοδος Μπερλέζε, καὶ ἐν τῷ μεταξὺ θὰ συνεχίσωμεν τοὺς πειραματισμοὺς διὰ τῆς μεθόδου τοῦ παραθίου, οὕτως ὥστε νὰ καταλήξωμεν εἰς ἕνα ἀποτέλεσμα. Οὕτω εἶχον τὰ πράγματα ὅταν συνεζητήθη τὸ θέμα καὶ οὕτω ἐξακολουθεῖ νὰ ἔχῃ καὶ σήμερον, διότι εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο οὐδεμία πρόοδος ἐγένετο, πέραν τοῦ ὅτι ἔχομεν ὡρισμένα συμπεράσματα ἀπὸ τοὺς πειραματισμοὺς ποὺ ἔγιναν τὸ ἔτος αὐτό. Εἶναι γνωστόν, κ. συνάδελφοι, ὅτι τότε κατόπιν παρασκηνιακῶν συνεννοήσεων, ὁ νόμος περὶ δακοκτονίας ἐψηφίσθη κοινῇ συναινέσει ὅλων τῶν κομμάτων, χωρὶς νὰ συζητηθῇ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ὅλοι ἐπειγόμεθα νὰ μὴ καθυστερήσῃ οὔτε ἡμέραν ἡ ἔναρξις τῆς δακοκτονίας. Ὁ νόμος αὐτὸς ὥριζεν, ὅτι ἡ δακοκτονία διὰ τῆς μεθόδου Μπερλέζε καθίσταται προαιρετική. Βεβαίως ἡμεῖς εἴχομεν ὡρισμένας διαφωνίας ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αἱ ὁποῖαι ἐνετοπίζοντο εἰς τὸ ὅτι κατὰ τὴν ἰδικήν μας ἄποψιν τὸ καλύτερον διὰ τὴν διενέργειαν τῆς δακοκτονίας ἦσαν αἱ συνεταιριακαὶ ὀργανώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιτυχῶς εἶχον διεξαγάγει τὸ ἔργον τοῦτο κατὰ τὰς τρεῖς περιόδους ποὺ ἐπροηγήθησαν. Δὲν διετυπώσαμεν ἡμεῖς τὰς διαφωνίας μας, διότι μᾶς ἐνδιέφερεν ἡ γενικὴ γραμμὴ ἐπὶ τῆς ὁποίας εἴμεθα σύμφωνοι. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Πλαγιάννης. Κατὰ συνέπειαν δὲν δυνάμεθα νὰ κατηγορήσωμεν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸν νόμον τὸν ὁποῖον ἐψήφισε, κατηγοροῦμεν ὅμως τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἐν συνεχείᾳ ἠκολούθησεν. Ὅπως ἴσως θὰ ἐπληροφορήθητε, δὲν ἠξεύρω ἀκριβῶς εἰς ποίας περιφερείας τῆς Ἑλλάδος συνέβη, αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς ἐξιστορήσω, πάντως εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν συνέβη, ὁ κ. Ἀποστολίδης, ὁ τότε Ὑπουργὸς Γεωργίας ἐπηρεασθεὶς ἀπὸ τὰ πορίσματα τοῦ Συνεδρίου τῆς Φλωρεντίας, τὰ ὁποῖα φαίνεται ὅτι εἶχον παρεξηγηθῆ, διότι τὸ Συνέδριον δὲν κατέληξεν εἰς οἷα συμπεράσματα ἐνόμισεν ὁ κ. Ἀποστολίδης ὅτι κατέληξεν, ἤρχισε τὸ κήρυγμα ἐναντίον τῆς δακοκτονίας διὰ τῆς μεθόδου Μπερλέζε καὶ ὄχι μόνον διεκήρυξε παντοῦ ὅτι ἡ μέθοδος Μπερλέζε δὲν ἀποτελεῖ πλέον τὴν κατάλληλον μέθοδον καταπολεμήσεως τοῦ δάκου, ἀλλὰ διεκήρυσσεν ὅτι ἐγὼ ὡς ἁρμόδιος Ὑπουργὸς σᾶς δηλῶ ὅτι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ πετᾶτε τὰ λεπτά σας εἰς τὴν θάλασσαν. Ἀποτέλεσμα τούτου ἦτο εἰς τὴν Κρήτην ὅπου ὑπάρχει παράδοσις δακοκτονίας ἐξαιρετική, ἐφέτος νὰ πραγματοποιηθῇ εἰς μικρὰν κλίμακα δακοκτονία. Κατὰ συνέπειαν εἶναι βέβαιον γεγονὸς ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὑπῆρξεν ἐκείνη ἡ ὁποῖα διὰ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ της ὡδήγησεν εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν, τοῦ νὰ μὴ πραγματοποιηθῇ δακοκτονία εἰς τὴν χώραν μας εἰς εὐρεῖαν ἔκτασιν. Ἀπομένει ἐν συνεχείᾳ νὰ ἐρωτήσωμεν ποῖα ὑπῆρξαν τὰ ἀποτελέσματα τοῦ γεγονότος ὅτι δὲν ἔγινε δακοκτονία. Κύριοι συνάδελφοι, βεβαίως εἶναι δυσχερέστατον νὰ σᾶς δώσω γενικοὺς ἀριθμούς, ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ εἴπω, εἶναι ὅτι ἡ ζημία ἡ ὁποῖα ἐπραγματοποιήθη εἰς τὴν ἐλαιοπαραγωγὴν ἀνάγεται εἰς δεκάδας χιλιάδας τόννων ἐλαίου, λάδι, δηλαδή, τὸ ὁποῖον θὰ παρήγετο καὶ τὸ ὁποῖον ἐξ αἰτίας τοῦ ὅτι δὲν ἔγινε δακοκτονία δὲν παρήχθη. Ἄλλοι ὑπολογίζουν τὴν ζημίαν εἰς 30.000 τόννους, ἄλλοι ὑπολογίζουν τὴν ζημίαν εἰς ἀκόμη μεγαλύτερον ποσόν, ἄλλοι τὴν ὑπολογίζουν εἰς μικρότερον. Βεβαίως, δὲν εἶναι δυνατὸν ἐγὼ αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ σᾶς εἴπω ἐὰν εἶναι ἀκριβὲς αὐτὸ τὸ ποσὸν τοῦ λαδιοῦ τὸ ὁποῖον ἐχάσαμε. Βέβαιον ὅμως εἶναι ὅτι ἐχάσαμε δεκάδας χιλιάδας τόννων λαδιοῦ. Καὶ ἐπιπροσθέτως, κύριοι συνάδελφοι, κάτι, τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἔχει μεγάλην σημασίαν, δὲν εἶναι μόνον τὸ λάδι, ποὺ δὲν ἔγινε, τὸ λάδι ποὺ ἐχάθη, εἶναι καὶ τὸ ὑπόλοιπον λάδι, τὸ ὁποῖον παρήχθη, ἀλλὰ παρήχθη εἰς ποιότητα πολὺ χειροτέραν. Κατὰ μέσον ὅρον ἔχομεν χειροτέρευσιν τῆς ποιότητος τοῦ λαδιοῦ, τοὐλάχιστον, κατὰ 2 βαθμούς. Ὑποθέτω ὅτι οἱ κύριοι συνάδελφοι, ποὺ κατάγονται ἀπὸ ἐλαιοπαραγωγικὰς περιφερείας, ἠμποροῦν νὰ τὸ ὁμολογήσουν. Ὑπάρχουν περιφέρειαι, εἰς τὰς ὁποίας ἔχομεν 3, 4, 5 βαθμούς. Ὑπάρχουν ὁλόκληροι Νομοὶ οἱ ὁποῖοι ἔβγαλαν λάδι, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι καθόλου βρώσιμον καὶ εἶναι κατὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος διὰ βιομηχανίας, ὅπως εἶναι ὁ Νομὸς Ρεθύμνης. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅμως, ἐὰν ὑπολογίσετε, κύριοι συνάδελφοι, τὴν ζημίαν ἀπὸ τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον ἐχάθη, ἀπὸ τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον δὲν παρήχθη καὶ προσθέσετε καὶ τὴν ζημίαν ἀπὸ τὴν κακὴν ποιότητα τοῦ λαδιοῦ, εἶναι δὲ γνωστὸν ὅτι κατ’ ὀκᾶν δι’ ἕνα βαθμὸν ἔχομεν μίαν διαφορὰν τιμῆς ἡ ὁποία ποικίλλει ἀπὸ 150–300 δραχμάς, ἀναλόγως τοῦ ἐὰν πρόκειται περὶ βιομηχανικοῦ λαδιοῦ ἢ βρωσίμου, ἐάν, λέγω, κάμετε αὐτὸν τὸν ὑπολογισμὸν μὲ ἀριθμούς, θὰ ἴδητε ὅτι ἔχομεν μίαν ζημίαν τῆς Ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, ζημίαν τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν, ἀλλὰ καὶ τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας γενικώτερον, ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς ἓν ποσὸν τὸ ὁποῖον ὑπερβαίνει τὰ 300.000.000.000 δραχμῶν. Καὶ τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, ἐγένετο, διὰ νὰ οἰκονομήσωμεν ὀλίγα δισεκατομμύρια. Ἐὰν οἱ ἀριθμοί, τοὺς ὁποίους ἔχω εἶναι ἀπολύτως ἀκριβεῖς, δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀναλάβω τὴν εὐθύνην των, ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἠμπορεῖ νὰ τοὺς διορθώσῃ, ἐὰν δὲν εἶναι. Ἡ δακοκτονία, ὅπως ἐπραγματοποιήθη ἐφέτος, ἐκόστισε περίπου 17.000.000.000 δραχμῶν. Ἡ δακοκτονία, τὸ 1951, ὁπότε εἴχομεν ἐπίσης μεγάλην παραγωγήν, ἐκόστισεν 32.000.000.000 λόγῳ τοῦ ηὐξημένου κόστους. Ἐφέτος λόγῳ τῆς ὑψώσεως τοῦ γενικοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν, θὰ εἴχομεν μίαν μεγαλυτέραν ἐπιβάρυνσιν, ἤτοι περὶ τὰ 35.000.000.000. Πρόκειται, πάντως, περὶ μιᾶς διαφορᾶς ἡ ὁποία ἐν οὐδεμιᾷ περιπτώσει θὰ ὑπερέβαινε τὰ 20.000.000.000. Διὰ νὰ γλυτώσωμεν, κατὰ συνέπειαν 20.000.000.000, ἐχάσαμεν 400. Αὐτό, κ. συνάδελφοι, εἶναι τὸ ἁπλοῦν συμπέρασμα. Βεβαίως, θὰ μοῦ εἴπητε, πῶς ἀποδεικνύεται ὅτι ἐὰν τυχὸν ἐγένετο ἐγκαιρότερον ἡ δακοκτονία, τὸ ἀποτέλεσμα τῆς παραγωγῆς θὰ ἦτο διάφορον; Κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐν τούτῳ βεβαίως δὲν ὑπάρχουν μαθηματικαὶ ἀποδείξεις. Ἀποδεικνύεται νομίζω πλήρως ἀπὸ τὴν διαπίστωσιν ὅτι, ὅπου ἔγινε δακοκτονία ἡ ζημία ἦτο πολὺ μικροτέρα. Καὶ ἡ σύγκρισις αὐτὴ γίνεται εἰς παρομοίας ἀπὸ κλιματολογικῆς ἀπόψεως, περιφερείας. Διότι βεβαίως, ὅταν αἱ περιφέρειαι ἀπὸ κλιματολογικῆς ἀπόψεως εἶναι διάφοροι, σύγκρισις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ. Ἔχω εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Σώματος πλήρη στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐδόθησαν ἀπὸ διαφόρους πλευράς— ἄλλα εἶναι ἐπίσημα καὶ ἄλλα ἀνεπίσημα—καὶ θέτω ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς καὶ τὰς ἀντιλήψεις, τὰς ὁποίας ἐξέφρασεν ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν διαμερισμάτων, ἀσχέτως κομματικῆς τοποθετήσεως. Ἀπὸ ὅλα αὐτά, κ. συνάδελφοι, προκύπτει ὅτι ὅπου ἔγινε δακοκτονία, ναὶ μὲν ὁ δάκος ἐπραγματοποίησε ζημίαν, ἐπραγματοποίησεν ὅμως ζημίαν σημαντικῶς μικροτέραν. Χαρακτηριστικῶς μόνον, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε, ἐξ ὅλων τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἔχω εἰς τὴν διάθεσίν σας, νὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα καὶ μόνον, εἰδικώτερον διὰ τὸν Νομὸν Μαγνησίας. Ὑπάρχει μία ἀναφορά, ἡ ὁποία ἐγένετο ἀπὸ τὸν Διευθυντὴν τοῦ φυτοπαθολογικοῦ σταθμοῦ κ. Σουλιώτην καὶ ἀπεστάλη πρὸς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς δακοκτονίας. Εἰς τὴν ἀναφορὰν αὐτήν, κύριοι συνάδελφοι, ἀναφέρεται τὸ ἑξῆς καταπληκτικόν, ὅτι: «Ὅπου ἔγινεν ἡ δακοκτονία εἰς τὸν Νομὸν Μαγνησίας, ἡ μέση ζημία φθάνει περίπου εἰς τὰ 10%, ἐνῷ, ὅπου δὲν ἔγινε δακοκτονία, ἡ προσβολὴ κατὰ μέσον ὅρον, ὑπερβαίνει τὸ 70%». Βεβαίως, κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ οὐδέποτε μοῦ ἀρέσει νὰ ὑπερβάλλω, δὲν ἠμπορῶ νὰ ἰσχυρισθῶ ὅτι ἡ ἀναλογία εἶναι ἡ ἰδία καὶ εἰς ὅλας τὰς περιφερείας. Φέρ’ εἰπεῖν, εἰς τὴν ἰδικήν μου, τὰ Χανιά, δὲν εἶναι τόσον μεγάλη ἡ ἀπόστασις, οὔτε εἰς τὴν ὑπόλοιπον Κρήτην, ἠμπορῶ νὰ ἰσχυρισθῶ ὅτι, ἡ ἀναλογία τῆς ζημίας εἶναι 1 πρὸς 7, Ἐν πάσῃ περιπτώσει, βέβαιον εἶναι ὅτι ὑπάρχει ζημία, ἡ ὁποία, κατὰ πρόχειρον ὑπολογισμόν, ἀνέρχεται εἰς τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον προηγουμένως σᾶς ἀνέφερον.

§76Η. ΣΑΚΑΛΗΣ. Εἰς τὸν Νομόν σας συγκεκριμένως, τὸ 1951 τὶ παραγωγὴν εἴχατε καὶ τὶ ἐφέτος;

§77Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κρίνετε τὸ πρᾶγμα ἔτσι. Διότι, ὅπως θὰ ξεύρετε, ἡ παραγωγὴ ὑπολογίζεται ἡ βεντέμα, ὅπως λέγομεν ἡμεῖς εἰς τὴν Κρήτην, ὑπολογίζεται ἑκάστοτε μὲ ποσοστὸν ἐπὶ τοῖς ἑκατόν. Ὅταν λέγωμεν χρόνον εὐφορίας, δὲν ἐννοοῦμεν 100% παραγωγήν. Ἠμπορεῖ νὰ εἶναι καὶ 60 καὶ 70 καὶ 80 καὶ 100%. Κατὰ συνέπειαν, ὁ ὑπολογισμὸς αὐτὸς οὐδεμίαν ἀξίαν ἔχει. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἀκόμη ἔτσι ὑπελόγιζα, πάλιν θὰ ἠμποροῦσα νὰ σᾶς διαπιστώσω ὅτι ὑπάρχει σημαντικὴ διαφορά. Διότι, γενικώτερον, ἡ παραγωγὴ τοῦ λαδιοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀφοῦ ἐπέρασεν ἀπὸ μίαν περίοδον μεγάλων ἐλπίδων καὶ ὑπελογίζαμεν ὅλοι καὶ ἐγὼ προσωπικῶς, διότι συμβαίνει νὰ ἀσχολοῦμαι κάπως εὐρύτερον μὲ τὸ θέμα τοῦτο, ἠλπίζομεν βασίμως ὅτι θὰ ἐφθάναμε τοὺς 180.000 τόννους, ἔπεσε παρὰ πολὺ κάτω καὶ ἴσως θὰ περιστραφῇ εἰς τὸ ἐπίπεδον τῶν 120–130.000 τόννων. Βεβαίως, ἡ ζημία ὅλη αὐτὴ δὲν εἶναι μόνον ἀποτέλεσμα τῆς ἐλλείψεως δακοκτονίας. Εἶναι ἀποτέλεσμα τῶν δυσμενῶν καιρικῶν συνθηκῶν τῶν τελευταίων ἑβδομάδων, τῶν τελευταίων μηνῶν τῆς παραγωγῆς. Ἀλλά, εἰς αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, συνετέλεσε καὶ τὸ ὅτι δὲν ἔγινε δακοκτονία. Νομίζω ὅτι τὸ γενικὸν συμπέρασμα ἀπὸ ὅλα αὐτά, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἀνέφερον, εἶναι ὅτι ἐν προκειμένῳ, ἡ πολιτικὴ τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ὑπῆρξεν ἄφρων. Ἐνῷ οὐδεὶς ἄνθρωπος φρόνιμος ἐγκαταλείπει ἕνα φάρμακον, τὸ ὁποῖον ἔστω ἀποδίδει μέτρια ἀποτελέσματα, ἕως ὅτου εὕρῃ τὸ καλύτερον ἐν προκειμένῳ, ἐν ἀναμονῇ καὶ ἐν τῇ προσπαθείᾳ ἐξευρέσεως τοῦ τελείου, ἐθυσιάσαμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴχομεν, μὲ ἀποτελέσματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα προηγουμένως σᾶς ἀνέφερον. Καὶ διὰ νὰ μεταχειρισθῶ ἕνα παράδειγμα: Εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὴν θεραπευτικὴν καὶ τὴν ἰατρικὴν ὑπάρχουν χιλιάδες φαρμάκων. Κάθε χρόνον ἡ ἰατρικὴ ἐπιστήμη προοδεύει — οἱ ἰατροὶ ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων τὸ ξεύρουν—καὶ φάρμακα παλαιότερα ἀντικαθίστανται μὲ τὰ νέα, ἀλλὰ δὲν ξανακούστηκε ποτὲ νὰ ἐγκαταλείψωμεν τὸ φάρμακον, τὸ ὁποῖον σήμερον ἔχομεν, ἐπειδὴ ἐλπίζομεν ὅτι τοῦ χρόνου θὰ εὕρωμεν τὸ τέλειον φάρμακον. Αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, τὰ ὁποῖα λέγω, δὲν τὰ λέγω— θέλω νὰ μὲ πιστεύσετε —διότι ἐπιθυμῶ νὰ κάμω μόνον ἀντιπολίτευσιν, βεβαίως, χρέος μου εἶναι ὡς ἀντιπολιτευομένου, νὰ ψέξω τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ τὴν κατηγορήσω διὰ τὴν πολιτικήν της, πρὸ παντὸς ὅμως ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μὲ ἐνδιαφέρει ὡς ἐκπρόσωπον ἑνὸς ἐλαιοπαραγωγικοῦ διαμερίσματος, εἶναι νὰ συμφωνήσωμεν, ἐπὶ τέλους καὶ κατόπιν τῆς πικρᾶς πείρας τοῦ ἐφετεινοῦ ἔτους, ἐπὶ μιᾶς πολιτικῆς, ἡ ὁποία νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ προσεχὲς ἔτος. Καὶ νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐὰν ἐπιτρέπεται νὰ συνοψίσω τὰ συμπεράσματα τὰ ὁποῖα αὐτομάτως ἀνακύπτουν, ἀπὸ ὅσα προηγουμένως εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς ἀναπτύξω, τὰ συμπεράσματα ὅσον ἀφορᾷ τὴν δακοκτονίαν εἶναι τὰ ἀκόλουθα: Πρῶτον, ναὶ μὲν πρέπει νὰ ἐξακολουθήσωμεν μὲ μεγάλας προσπαθείας τοὺς πειραματισμοὺς διὰ τὴν ἀνεύρεσιν τελείου μέσου καταπολεμήσεως τοῦ δάκου. Μέχρις ὅτου ὅμως ἀνεύρωμεν τὸ νέον αὐτὸ φάρμακον, τὸ ὁποῖον δὲν γνωρίζομεν ἐὰν καὶ πότε θὰ εὑρεθῇ, διότι καὶ διὰ τὸ παραθεῖον, ἐὰν αἱ πληροφορίαι μου ἀληθεύουν, τὰ τελευταῖα πειράματα δὲν ἦσαν τελείως ἐνθαρρυντικά, μέχρις ὅτου, λέγω, εὑρεθῇ τὸ νέον αὐτὸ φάρμακον, πρέπει νὰ συνεχισθῇ κατὰ βάσιν ἡ γνωστὴ δεδοκιμασμένη μέθοδος καταπολεμήσεως τοῦ δάκου, τὴν ὁποίαν μέχρι σήμερον ἐφαρμόζομεν. Ἐπειδὴ ὅμως ἐξ ἀντιθέτου ἡ μέθοδος αὐτὴ δὲν εἶναι ἑκατὸν τοῖς ἑκατὸν ἀποτελεσματική, δὲν εἶναι σωστὸν νὰ καταστήσωμεν ὑποχρεωτικὴν τὴν δακοκτονίαν διότι ἡ δακοκτονία ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν θέλησιν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι τὴν πραγματοποιοῦν. Κατὰ συνέπειαν θὰ ἀκολουθήσωμεν βεβαίως τὴν ἰδίαν μέθοδον· θὰ εἶναι ὅμως προαιρετικὴ ἡ δακοκτονία καὶ τὰ ἔξοδα τῆς δακοκτονίας θὰ λαμβάνωνται ἀπὸ τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς ἑκάστου διαμερίσματος. Ἡ δακοκτονία πρέπει—καὶ αὐτὸ θέλω νὰ τονίσω —πρέπει λέγω νὰ περιέλθῃ εἰς τὰς χεῖρας τῶν Συνεταιρισμένων ἀγροτῶν μας. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ 3 ἔτη αἱ Ἑνώσεις Συνεταιρισμῶν ἔκαμον τὴν δακοκτονίαν ἡ ὁποία ἐσημείωσε πολὺ ὀλίγην ἐπιτυχίαν. Ἀναμφισβητήτως θέλω νὰ τὸ ὁμολογήσω καὶ ἐγὼ πρῶτος, ἡ ἐπιτυχία τῆς δακοκτονίας δὲν ἦτο πλήρης. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅμως τὸ ἐφετεινὸν πείραμα ἀπέδειξεν ὅτι καλύτερα τὰ καταφέραμεν τότε. Τὸ ἐφετεινὸν σύστημα πρέπει νὰ ὁμολογήσω ὅτι τεχνικῶς ἐλειτούργησεν, ἐν τούτοις ὅμως ἦτο περισσότερον τοῦ δέοντος γραφειοκρατικόν. Πληροφοροῦμαι ὅτι ὅπως τουλάχιστον ἐφηρμόσθη εἰς περισσότερα διαμερίσματα διὰ κάθε διαβροχὴν ἀπῃτεῖτο ἡ σύγκλησις συνελεύσεως καὶ λῆψις ἀποφάσεως καὶ ἐπειδὴ τοῦτο δὲν ἦτο πολὺ εὔκολον ἠμποροῦσε σὲ μερικὰ διαμερίσματα νὰ μὴ γίνουν αἱ ἀπαιτούμεναι διαβροχαί. Εἰς πλείστας ὅσας περιφερείας ἔγινεν τὸ ἑξῆς ἄτοπον: Εἰς πολλὰς περιφερείας ὅπου ἀπεφασίσθη νὰ γίνῃ ἡ δακοκτονία ἔγινε μία διαβροχὴ καὶ ὄχι 3 ἢ 5 ὡς ἀπῃτεῖτο. Κατὰ συνέπειαν πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν εἰς τὸ ὅτι ἡ δακοκτονία θὰ εἶναι προαιρετική· θὰ γίνεται μὲ τὴν ἰδίαν μέθοδον μὲ τὴν ὁποίαν ἐγένετο ἕως τώρα μέχρις ὅτου εὕρωμεν κάτι τι καλύτερον καὶ αὐτὴ θὰ πρέπει νὰ ἀναληφθῇ ἀπὸ τοὺς Γεωργικοὺς Συνεταιρισμοὺς οἱ ὁποῖοι εἶναι τὰ ἁρμοδιώτερα ὄργανα νὰ τὴν πραγματοποιήσουν.

§78Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, εἴπατε ὅτι ὁ κ. Ἀποστολίδης ἐπροπαγάνδισεν ὑπὲρ τῆς ἀποχῆς ἀπὸ τῆς γνωστῆς μεθόδου καταπολεμήσεως τοῦ δάκου περιφερόμενος ἀνὰ τὰς διοφόρους ἐλαιοπαραγωγικὰς περιοχάς. Αὐτὸ ὅμως δὲν εἶναι ἀληθὲς διότι καὶ εἰς αὐτὸ ἀκόμη τὸ Πήλιον δὲν ὑπῆρξε πειστικὸς καὶ ἡ δακοκτονία ἔγινε διὰ τῆς παλαιᾶς μεθόδου... Εἰς ἄλλας περιφερείας ἔγινε προαιρετικὴ ἡ δακοκτονία ἐνῷ ἀντιθέτως εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ Πηλίου δὲν ἐγένετο καταπολέμησις τῆς δακοκτονίας. Ἰσχυρίζεσθε ὅτι δὲν ἦτο μόνον αὐτὸς ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἡ δακοκτονία ἦτο προαιρετικὴ καὶ ἀπεσιωπήσατε ἓν μεγάλον γεγονὸς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ὑπησχόλησε κατὰ τὸ συνέδριον τὸ ἐλαιοκομικὸν τὸ ὁποῖον ἔγινεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐδῶ, δηλαδὴ ἡ συζήτησις περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἀποδόσεως τῆς δαπάνης τῆς δακοκτονίας εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Τότε ἔγιναν μεγάλαι συζητήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ἐρρίφθησαν πολλαὶ ἰδέαι κατὰ ποῖον τρόπον ἔπρεπε νὰ ἐπιπέσῃ ἡ δαπάνη αὐτὴ ἐπὶ τῶν ἐλαιοδένδρων ἢ ἐπὶ τοῦ συνόλου τοῦ ἐκθλιβησομένου ἐλαίου. Καὶ ἐκεῖ παρουσιάσθησαν αἱ περισσότεραι ἀντιρρήσεις καὶ νομίζω αὐτὸς ἦτο ὁ κύριος λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἡ δακοκτονία ἐπροτιμήθη νὰ γίνῃ προαιρετικὴ καὶ ὄχι ὑποχρεωτική. Σήμερον αἱ ἐλαιοπαραγωγικαὶ ἐκεῖναι περιφέρειαι αἱ ὁποῖαι ἀντετάχθησαν εἰς τὸν τρόπον τῆς ἐπιβολῆς τῆς δαπάνης τοῦ δάκου ἐπὶ τοῦ παραχθησομένου ἐλαίου πληρώνουν σήμερον αὐτὴν τὴν ἄρνησίν των ἐνῷ ἀντιθέτως πολλαὶ περιφέρειαι αἱ ὁποῖαι ἐδέχθησαν ἔστω καὶ κατὰ συγκατάβασιν τὴν κατὰ ἐλαιόδενδρον εἰσφορὰν εὑρίσκονται σήμερον κερδισμέναι διότι πραγματικῶς τὸ ποσοστὸν σήμερον τῆς δακοπληξίας ἐκεῖ ὅπου ἐγένετο προαιρετικὴ δακοκτονία κυμαίνεται κάτω τοῦ 10%. Ἑπομένως ἡ ζημία τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν ἔχει ἐλαττωθῆ εἰς τὸ ἐλάχιστον. Ἐπίσης θέλω νὰ προσθέσω καὶ τὸ ἑξῆς: Ὅτι ὅσον ἀφορᾷ τὸ ὄργανον εἰς πὸ ὁποῖον ἀνετέθη ἡ δακοκτονία ἐγὼ εἶμαι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἐζήτησα τὴν ἐπανασύστασιν τῶν ἐλαιοταμείων, διότι αὐτὸ ἀναφαίνεται εἰς πολλὰς περιφερείας ὅπου ἡ σύγκλησις τῶν ἑνώσεων γεωργικῶν συνεταιρισμῶν δὲν εἶναι δυνατὴ καὶ ὅπου πιθανῶς νὰ συνέβησαν αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπον. Διὰ τῆς ἐπανασυστάσεως τῶν ἐλαιοταμείων ἡ περιφέρεια θὰ ἦτο μικροτέρα καὶ ἐὰν ὑπῆρχε ἀνάγκη συγκλήσεως τοῦ συμβουλίου διὰ τὴν λῆψιν ἀποφάσεως διὰ μίαν νεωτέραν διαβροχὴν ἡ σύγκλησίς του θὰ ἦτο εὐκολωτέρα παρὰ ἡ σύγκλησις ἑνὸς συμβουλίου τῶν γεωργικῶν συνεταιρισμῶν. Νομίζω ὅτι ἕως ὅτου εὕρωμεν νεωτέραν μέθοδον ἡ ὁποία νὰ ἀποδώσῃ καλύτερα ἀποτελέσματα τῆς μεθόδου τοῦ Μπερλέζε θὰ πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ ἡ δακοκτονία ὑπὸ τοῦ Κράτους ὡς ὑποχρεωτικὴ καὶ ἡ εἰσφορὰ νὰ παραδίδεται εἰς τὸ δημόσιον ἐπιβαρυνομένων ὅλων τῶν παραγωγῶν καὶ ὄχι μέρος αὐτῶν διότι δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ ἐμπόριον νὰ ἐπιβαρύνεται μὲ ἔξοδα δακοκτονίας.

§79Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, χαίρω διότι ὁ ἀξιότιμος κύριος συνάδελφος τῆς συμπολιτεύσεως συμφωνεῖ κατὰ βάσιν μὲ τὰς παρατηρήσεις μου. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἐγκαταλειφθῇ τὸ σύστημα τῆς δακοκτονίας τὸ ὁποῖον γνωρίζομεν καὶ τὸ ὁποῖον ἔφερε τὰ ἀποτελέσματα τὰ ὁποῖα εἴδομεν ἕως ὅτου εὕρωμεν ἄλλο καλύτερον. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς τεχνικὰς παρατηρήσεις ἀπὸ ποῖον πρέπει νὰ γίνεται ἡ δακοκτονία ἡ συγκέντρωσις καὶ κατὰ ποῖον τρόπον θὰ κατανέμεται τὸ ποσὸν δὲν θὰ ἤθελον τὸ Σῶμα κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν νὰ ὑπεισέλθῃ εἰς αὐτά. Αὐτὰ ἂς ἀποτελέσουν θέμα εἰδικοῦ νόμου ὁ ὁποῖος θὰ περιλαμβάνῃ καλύτερον τρόπον. Πάντως θέλω νὰ τονίσω ὅτι δὲν ἀμφισβητεῖ τὰ γεγονότα τὰ ὁποῖα εἶπον. Δὲν ἰσχυρίσθην ὅτι ὁ κύριος Ἀποστολίδης ἐπῆγεν εἰς ὅλα τὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐπροπαγάνδισεν ὑπὲρ τῆς ἀποχῆς ἀπὸ τῆς μεθόδου Μπερλέζε. Ἰσχυρίσθην ὅτι ἐκήρυξε τὰ κηρύγματά του περὶ τῆς δακοκτονίας καὶ μάλιστα εἰς τὴν ἰδιαιτέραν του πατρίδα ὅπου ἦλθεν ὁ κ. Ἀποστολίδης, ἠσχολήθη καὶ μὲ ἄλλα θέματα. Ἐγὼ καὶ οἱ ἄλλοι συνάδελφοί μου τῆς περιφερείας μας προτοῦ ὁμιλήσῃ τὸν ἐσταματήσαμε καὶ τοῦ εἴπομεν τί ἀνάγκην ἔχομεν ἀγαπητέ, κύριε Ἀποστολίδη νὰ ἐκφωνῆτε λόγους καὶ νὰ λέγετε ὅτι δὲν χρειάζεται ἡ δακοκτονία. Νὰ ἀφήσωμεν τοὺς παραγωγοὺς νὰ ἀποφασίσουν μόνοι των. Τὸ εἴπομεν, τὸ ἐγράψαμεν καὶ ἐτονίσαμεν ὅτι δὲν εἶχε δίκαιον. Ἀλλὰ δυστυχῶς ὁ κύριος Ἀποστολίδης ἐπέμενε.

§80ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. ............... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§81Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διατὶ θέλετε, κύριε συνάδελφε, νὰ ἐπανέλθετε ἐπὶ τοῦ ἰδίου θέματος; Ὑποθέτω ὅτι ἡ Βουλὴ ὑπάρχει διὰ νὰ ἀναγνωρίζῃ καὶ τὰ λάθη τῶν Ὑπουργῶν οἱ ὁποῖοι κυβερνοῦν τὸν κόσμον αὐτόν. Ἐκτὸς ἐὰν θέλετε νὰ δεχθῶμεν ὅτι τὸ προνόμιον τοῦ Πάπα πρέπει νὰ τὸ ἀναγνωρίσωμεν καὶ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι μὲ αὐτὰς τὰς παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμα, ἐξήντλησα τὸ θέμα τῆς δακοκτονίας. Θὰ ἤθελον νὰ ἀκούσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας εἰς τὰς παρατηρήσεις του. Ἐγὼ ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν, ἡ πλευρά, ἡ ὁποία μὲ ἐνδιαφέρει, δὲν εἶναι τόσον ἡ πλευρὰ τῆς κριτικῆς — ὃ γέγονε γέγονε καὶ τὸ γεγονὸς δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ εἶναι γεγονὸς — ἂς ἀντλήσωμεν τοὐλάχιστον διδάγματα διὰ τὸ μέλλον καὶ ἂς μὴ ἐπαναλάβωμεν τὰ σφάλματα τοῦ παρελθόντος. Μετὰ τὴν γενικὴν αὐτὴν ἀνάπτυξιν, κύριοι συνάδελφοι, περὶ τοῦ θέματος τῆς δακοκτονίας θὰ ἀναπτύξω ἐν γενικαῖς γραμμαῖς τὴν ἐπερώτησίν μου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ ὅλου προβλήματος τοῦ λαδιοῦ. Ἡ ἐπερώτησίς μας ἔρχεται ἐν συνεχείᾳ ἐπερωτήσεως, τὴν ὁποίαν συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀνέπτυξαν πρὸ τῶν διακοπῶν τῆς Βουλῆς διὰ τὰς ἑορτὰς τῶν Χριστουγέννων. Ἡ πάροδος ὡρισμένου χρονικοῦ διαστήματος ἔκτοτε καὶ ἡ πραγματοποίησις ἐν μέρει, ἴσως ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανεὶς εἰς τὸ σύνολον, τῶν Κυβερνητικῶν ἐπαγγελιῶν, δίδει σήμερον περισσότερον ἄνεσιν κριτικῆς τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἀρχίσω, διότι πιστεύω, εἶμαι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἠγωνίσθησαν διὰ τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ ἐπὶ ἔτη μακρά, ἤδη ἀπὸ τοῦ 1946, ἀπὸ τὴν πρώτην μεταπελευθερωτικὴν Βουλὴν καὶ νομίζω ἀποτελεῖ τοῦτο προσωπικήν μου πεποίθησιν ὅτι μὲ τὴν πάροδον τῶν ἐτῶν, τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ, τὸ ὁποῖον ἦτο σχετικῶς νέον θέμα, νέον μὲ τὴν ἔννοιαν ὅτι ἐνεφανίσθη ὑπὸ ἀπολύτως διάφορον μορφὴν μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν ἀπὸ ὅ,τι ἦτο γνωστὸν κατὰ τὴν προπολεμικὴν περίοδον, τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ, μὲ τὴν πάροδον τῶν ἐτῶν, αἱ ἀπόψεις ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου κατεστάλαξαν εἰς ὡρισμένας βασικὰς διαπιστώσεις, εἰς ὡρισμένας διαπιστώσεις, αἱ ὁποῖαι σήμερον τυγχάνουν τῆς γενικῆς ἀποδοχῆς, ἐνῷ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ λεχθῇ τοῦτο, κατὰ τὰ ἔτη τὰ ὁποῖα ἐπηκολούθησαν ἀμέσως μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν. Αἱ βασικαὶ αὐταὶ διαπιστώσεις, εἰς τὰς ὁποίας ὅλοι οἱ ἀσχολούμενοι μὲ τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ ἔχουν καταλήξει καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων νομίζω ὅτι οἱ παριστάμενοι συμφωνοῦν, εἶναι ὅτι τὸ λάδι πρέπει νὰ τυγχάνῃ εἰδικῆς προστασίας τοὺς πρώτας μῆνας μετὰ τὴν παραγωγὴν ὅταν εἰσφέρεται ἀθρόως, ὥστε νὰ προστατευθῇ ὁ μικρὸς παραγωγός, ὁ ὁποῖος ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς ἀνάγκης πωλεῖ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἰς τιμὰς χαμηλὰς καὶ ταὐτοχρόνως πρέπει διὰ τῆς ἀγορᾶς τοῦ λαδιοῦ καὶ παραλλήλως καὶ πρὸς τὴν προστασίαν τοῦ παραγωγοῦ νὰ ἐξασφαλίζῃ τὸ Κράτος τὸ ρυθμιστικὸν ἐκεῖνο ἀπόθεμα, τὸ ὁποῖον τοῦ εἶναι ἀπαραίτητον διὰ νὰ κυριαρχήσῃ ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ λαδιοῦ κατὰ τὴν ὑπόλοιπον περίοδον τῆς παραγωγῆς. Ἐπ’ αὐτοῦ νομίζω ὅτι οὐδεὶς ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων θὰ διαφωνήσῃ. Ἡ πολιτικὴ αὐτή, κύριοι συνάδελφοι, ἔχει μίαν ἀπαραίτητον προϋπόθεσιν. Διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ πλήρως καὶ νὰ ἀποδώσῃ ὅλα τὰ ἀποτελέσματά της, πρέπει ἡ τιμή, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ γίνῃ ἡ συγκέντρωσις τοῦ λαδιοῦ, ἡ τιμὴ ἀσφαλείας τοῦ λαδιοῦ κατὰ τὴν περίοδον τῆς παραγωγῆς, νὰ εἶναι τοιαύτη ὥστε νὰ ἐπιτρέψῃ τὸ λάδι νὰ διοχετευθῇ πρὸς τὴν πλευρὰν τῆς συγκεντρώσεως, πρὸς τὴν πλευρὰν τοῦ Κράτους. Ἐὰν τυχὸν καὶ ὅταν συμβῇ — καὶ συνέβη εἰς τὸ παρελθὸν — ἡ τιμὴ ἀσφαλείας, ἡ ὁποία ὡρίσθη νὰ εἶναι μικροτέρα τῆς λογικῆς τιμῆς διὰ τὸ λάδι, ὁσάκις τοῦτο συνέβη, κύριοι συνάδελφοι, τὸ λάδι δὲν διωχετεύθη πρὸς τὴν συγκέντρωσιν, ἔστω καὶ ἐὰν ἡ συγκέντρωσις ἔγινεν, ἀλλὰ διωχετεύθη πρὸς διαφόρους ἀποθησαυριστὰς κερδοσκόπους, ἔγινε δηλαδὴ τὸ λάδι κεφάλαιον, χρῆμα, ἔγινε τρόπος ἀποθησαυρισμοῦ τοῦ κινητοῦ κεφαλαίου πάσης κατηγορίας ἀνθρώπων, ἔγινεν ἐπένδυσις, ὡς ὀρθῶς ὁ κ. συνάδελφος προσέθεσε καὶ αὐτὸ εἶχεν ὡς συνέπειαν ἀφ’ ἑνὸς μὲν οἱ παραγωγοὶ νὰ μὴ ἱκανοποιηθοῦν καὶ νὰ ξεφύγῃ ἀπὸ τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν της, ἡ οἰκονομία εἰς τὸν τομέα τοῦ λαδιοῦ. Διότι τὸ λάδι αὐτό, τὸ ὁποῖον συνεκεντρώθη δι’ ἀποθησαυρισμοῦ, τοῦ ὁποίου ἔγινεν ἐπένδυσις δὲν διωχετεύθη εἰς τὴν ἀγοράν, παρὰ μόνον ὅταν ἡ τιμὴ ηὐξήθη πολὺ καὶ ἀπετέλεσε παράγοντα ὑψώσεως τῆς τιμῆς. Ἐπὶ αὐτῆς τῆς βασικῆς διαπιστώσεως — νομίζω θὰ μείνωμεν ὅλοι σύμφωνοι. Ἂς κρίνωμεν, λοιπόν, μὲ αὐτὴν τὴν γενικὴν ἀντίληψιν τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἠκολούθησεν. Πρῶτον, κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ τονισθῇ ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ — καὶ τοῦτο εἶναι πρὸς τιμήν της— ἐγκαίρως ἀντεμετώπισε τὸ πρόβλημα, ἐγκαίρως ἤρχισε νὰ ἀπασχολῆται μὲ τὸ πρόβλημα τοῦ λαδιοῦ καὶ ἐγκαίρως ἐξήγγειλε τιμὴν συγκεντρώσεως. Ὅπως ὅλοι ξεύρετε, ἐξήγγειλε καὶ ἀπεφάσισε τιμὴν συγκεντρώσεως 14.000 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Ἡ τιμὴ αὐτή, κύριοι συνάδελφοι, τῶν 14.000 δραχ. κατ’ ὀκᾶν δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ καὶ δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ οὔτε διὰ τὸν παραγωγὸν — θὰ σᾶς ἐξηγήσω ἀμέσως διατὶ δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ διὰ τὸν παραγωγὸν — δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ δὲ ἡ τιμὴ ἐκείνη ἡ ὁποία θὰ ἐπιτρέψῃ νὰ προσφερθῇ τὸ λάδι εἰς τὴν συγκέντρωσιν διὰ νὰ τὸ μαζέψῃ τὸ Κράτος καὶ νὰ πραγματοποιήσωμεν τὸ ἄλλο, τὸ φυσιολογικὸν κύκλωμα γύρω ἀπὸ τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ. Οἱ Ἕλληνες, οἱ ἐκπρόσωποι τῶν συνεταιρισμῶν ἐλαιοπαραγωγῶν τῆς χώρας, οἱ ὁποῖοι εἶχον συνέλθει εἰς γενικὴν συνέλευσιν ἐν Ἀθήναις, διὰ νὰ ἀποφασίσουν περὶ τοῦ θέματος τοῦ λαδιοῦ, εἶχον ζητήσει καθορισμὸν τιμῆς συγκεντρώσεως 16.000 δραχμῶν. Ἡ τιμὴ αὐτή, κύριοι συνάδελφοι, τῶν 16.000 δραχμῶν, ἦτο, κατὰ τὴν προσωπικήν μου ἀντίληψιν, ἡ δικαία, διότι ἡ τιμὴ αὐτὴ — ἐὰν θέλετε, δὲν θέλω νὰ μπῶ σὲ περισσότερη ἀνάπτυξι περὶ κόστους, διότι αὐτὴ ἡ ἔννοια τοῦ κόστους εἰς τὰ γεωργικὰ προϊόντα εἶναι πάντοτε σχετικὴ — ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ τιμὴ αὐτὴ τῶν 16.000 ἀντιστοιχεῖ, περίπου, ἀπὸ ἀπόψεως ἀγοραστικῆς ἀξίας πρὸς τὴν τιμὴν τῶν 11.000 τοῦ 1951, διὰ τὸ πεντάρι, τὴν ὁποίαν ἡ τότε Κυβέρνησις εἶχεν ὁρίσει καὶ τὴν ὁποίαν ἡ τότε Κυβέρνησις εἶχε πραγματοποιήσει. Ὅπως θὰ ἐνθυμοῦνται οἱ κ.κ. συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι μετεῖχον τῆς Βουλῆς ἐκείνης, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς διεφώνησε, τότε, πρὸς τὴν τιμὴν τῶν 11.000, τὴν ὁποίαν εἴχομεν ὁρίσει καὶ οἱ ἐκπρόσωποι τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας καὶ ὁ ἐκ Κερκύρας συνάδελφος κ. Θεοτόκης εἶχον διαφωνήσει πρὸς τὴν τιμὴν τῶν 11.000 καὶ εἶχον ζητήσει τιμὴν MINIMUM 12.000 δραχμὰς διὰ τὴν συγκέντρωσιν τοῦ 1951. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἴχομεν ζητήσει, θὰ ἦτο λογικὸν νὰ τὸ ξαναζητήσωμεν καὶ τώρα καὶ νομίζω ὅτι διὰ πρώτην φορὰν διεπίστωσεν ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ ὅτι οἱ ἐκπρόσωποι ἐλαιοπαραγωγικῶν διαμερισμάτων, οἱ ὁποῖοι συμπίπτει νὰ ἀνήκουν εἰς τὴν πλειοψηφίαν, εἰς τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν, δὲν ἤσκησαν ὅλην τὴν ἐπιρροὴν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ καταλήξῃ εἰς κάποιαν εὐνοϊκωτέραν ἀπόφασιν διὰ τὴν τιμὴν τῆς συγκεντρώσεως. Ἀσχέτως ὅμως τῆς τιμῆς, γεγονὸς εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι, καίτοι, ὅπως εἶπον προηγουμένως, τὸ μέτρον ἐγκαίρως ἐξηγγέλθη, καθυστέρησεν ἀδικαιολογήτως, καθυστέρησεν ἀπαραδέκτως εἰς τὴν ἐφαρμογήν του. Τὸν Δεκέμβριον, ὅπως ἐνθυμοῦμαι, ἔγινεν ἐπερώτησις καὶ ἀξιότιμοι συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀνέφερον πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος ὑπὸ τὴν ἰδιότητά του ὡς Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου τότε ἐξεπροσώπει τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν συζήτησιν, ἀνέφεραν ὅτι τὸ λάδι εἰς τὴν περιφέρειάν των ἔχει πέσει κάτω ἀπὸ 14.000 τὴν ὀκᾶν. Καί ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου διεβεβαίωσε τὴν Βουλήν, τὸ Σῶμα, ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα ἔχει ἐντολὴν νὰ παρεμβαίνῃ καὶ ὅτι αἱ διαταγαὶ ἔχουν σταλῆ καὶ τὰ χρήματα ἔχουν σταλῆ καὶ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα ἀσφαλῶς θὰ παρέμβῃ εἰς τὴν συγκράτησιν τῶν τιμῶν. Τώρα, ὁπότε ὑπάρχει ἡ ἀπόστασις τοῦ χρόνου, τώρα ὁπότε αὐτά, τὰ ὁποῖα τότε ἐγένοντο, πάλιν ἀνήκουν εἰς τὸ παρελθόν, ἠμποροῦμε νὰ κάμωμεν τὴν διαπίστωσιν ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσφάλλετο, ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα οὐδεμίαν παρέμβασιν ἔκαμεν εἰς τὸ θέμα τοῦ λαδιοῦ, ὅτι οὐδεμίαν συγκέντρωσιν ἐπραγματοποίησε καὶ ὅτι ἡ πραγματοποίησις ἡ παρέμβασις μᾶλλον τοῦ Κράτους εἰς τὴν ἀγορὰν διὰ τὴν συγκράτησιν τῆς τιμῆς τοῦ λαδιοῦ ἤρχισεν, ἀντὶ νὰ ἀρχίσῃ εἰς τὰς 15 Νοεμβρίου, ἤρχισε τὴν 10ην Ἰανουαρίου καὶ μόνον διὰ τὴν Κέρκυραν ἡ παρέμβασις ἤρχισε κατὰ 10 ἡμέρας προηγουμένως, περίπου τὰς ἀρχὰς Ἰανουαρίου, διὰ τὴν Κέρκυραν, ἡ ὁποία ἐν τούτῳ ὑπῆρξεν προνομιοῦχος, ἡ ὁποία κατὰ περίεργον σύμπτωσιν εἶναι προνομιοῦχος καὶ εἰς τὴν τιμήν, διότι ἐκεῖ ἠγοράζετο τὸ λάδι 14.000, ἐνῷ παντοῦ ἠγοράζετο πρὸς 13.800 δραχμάς. Δὲν θέλω νὰ νομισθῇ ὅτι ἀντιδικοῦμεν πρὸς τοὺς Κερκυραίους, οἱ ὁποῖοι ἄλλωστε δὲν ἀνήκουν μόνον εἰς τὴν Συμπολίτευσιν, ἀνήκουν εἰς ὅλας τὰς παρατάξεις. Σημειώνω καὶ αὐτὸ καὶ θὰ ἤθελον νὰ ἔχω μίαν ἀπάντησιν: Πῶς συμπίπτει ἡ τιμὴ ἀσφαλείας νὰ εἶναι διάφορος εἰς τὰ διαμερίσματα τῆς Ἑλλάδος. Ἕως ὅτου, κύριοι συνάδελφοι, φθάσωμεν εἰς τὴν παρέμβασιν τὴν κρατικήν, ἡ ὁποία θὰ σᾶς ἐξηγήσω εὐθὺς ἀμέσως μὲ ποῖον ὄργανον ἐπραγματοποιήθη, ἐμεσολάβησεν ἕνα διάστημα χρόνου. Τὸ διάστημα αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, ὑπῆρξε κρίσιμον. Ὑπῆρξε κρίσιμον διότι, πρῶτον, μέσα εἰς αὐτὸ ὁ φτωχὸς παραγωγός, ὁ ὁποῖος, ἄλλωστε, εἶχεν ἤδη μειωμένην παραγωγὴν — ἐξήγησα προηγουμένως πῶς ἡ ἐφετεινὴ παραγωγὴ ἐκεῖ ποὺ ἐπρόκειτο νὰ ἀνεβῇ εἰς μέγα ὕψος κατέβηκεν εἰς χαμηλότατον — ὁ φτωχὸς παραγωγὸς εἰς τὸ διάστημα αὐτὸ εὑρέθη ὑποχρεωμένος νὰ πωλήσῃ. Καί, ταὐτοχρόνως, εἰς τὸ διάστημα αὐτὸ τὸ διαθέσιμον λάδι ἔφυγε καὶ τώρα, ποὺ τὸ Κράτος ἐπιζητεῖ νὰ ἀγοράσῃ διὰ νὰ συγκρατήσῃ τὴν τιμήν, δὲν εὑρίσκει παραγωγούς, οἱ ὁποῖοι νὰ ἔχουν τὴν διάθεσιν νὰ προσφέρουν. Μόνον εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, τὴν Κρήτην, ὑπολογίζονται εἰς ἀρκετὰς χιλιάδας τόννων αἱ ποσότητες ἐλαίου, οἱ ὁποῖαι ἐπωλήθησαν κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ — καὶ ἐπωλήθησαν εἰς χαμηλοτέρας τιμὰς ἀπὸ τὰς 14.000 κατὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος. Πέραν δὲ τῆς Κρήτης καὶ εἰς πλεῖστα ἄλλα διαμερίσματα τῆς Ἑλλάδος ἐσημειώθη πτῶσις τῆς τιμῆς κάτω τῶν 14.000. Καὶ ἔτσι, κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνο ποὺ ἠθέλαμεν νὰ ἀποφύγωμεν — καὶ ἀσφαλῶς καὶ ἡ Κυβέρνησις εἶχε τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ἀποφύγῃ — δηλαδὴ νὰ ζημιωθῇ ὁ μικρὸς παραγωγὸς καὶ νὰ πάῃ τὸ λάδι εἰς τὰ χέρια τῶν ἀποθησαυριστῶν, κατὰ ἕνα ποσοστὸν ἐφέτος ἐπραγματοποιήθη. Ἐπραγματοποιήθη, ὅπως ἀνέφερα, διότι εἰς τὸ διάστημα ποὺ ἐμεσολάβησεν ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς παραγωγῆς μέχρι τῆς ἐνάρξεως τῆς παρεμβάσεως τοῦ Κράτους ἐπωλήθησαν ποσότητες λαδιοῦ, αἱ ὁποῖαι κατὰ ἕν μέρος δὲν διωχετεύθησαν εἰς τὸ ἐμπόριον. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νομίζω ἀναγκαῖον, πρὸς πρόληψιν πάσης παρεξηγήσεως, νὰ κάμω τὴν ἑξῆς ἐπεξήγησιν. Δυσάρεστον διὰ τὸ Κράτος, δυσάρεστον διὰ τὴν ὁλότητα δὲν εἶναι νὰ διοχετεύεται τὸ λάδι πρὸς τὸ ἐμπόριον. Τὸ ἐμπόριον διακινεῖ τὸ λάδι καὶ τὸ πολὺ–πολὺ θὰ κερδίσῃ ἕνα νόμιμον ποσοστὸν ἀπὸ τὴν διακίνησιν αὐτὴν τοῦ λαδιοῦ. Δυσάρεστον διὰ τὴν οἰκονομίαν τοῦ τόπου μας εἶναι νὰ πηγαίνῃ τὸ λάδι πρὸς τὰ χέρια τῶν ἀποθησαυριστῶν, ὅπως προηγουμένως εἶπα, ὁπότε αὐτὸ τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον θὰ πάῃ ἐκεῖ, θὰ ἀποσυρθῇ τῆς κυκλοφορίας καὶ θὰ ἀποτελέσῃ παράγοντα ἀνατιμήσεως. Κατὰ συνέπειαν, κύριοι συνάδελφοι, ἔχομεν μέχρι τῆς στιγμῆς, ἀναλύοντες καὶ ἐρευνῶντες καὶ ἐξετάζοντες καὶ κρίνοντες τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἔχομεν διαπιστωμένα τὰ ἑξῆς πράγματα: Πρῶτον, ὅτι ἡ τιμὴ τῆς συγκεντρώσεως δὲν ἦτο ἱκανοποιητική. Δεύτερον, ὅτι, καίτοι ἡ τιμὴ τῆς συγκεντρώσεως ἐγκαίρως ἀνεκοινώθη, ἡ παρέμβασις τοῦ Κράτους καθυστέρησε τόσον, ὥστε, ἀφ’ ἑνός, ὁ μικρὸς παραγωγὸς δὲν ἐπροστατεύθη, ἀφ’ ἑτέρου τὸ Κράτος δὲν θὰ ἔχῃ κατὰ τὴν περίοδον, ἡ ὁποία θὰ ἀκολουθήσῃ κατὰ τὸν προσεχῆ 1½ μῆνα, δὲν θὰ ἔχῃ τὴν δυνατότητα νὰ συγκεντρώσῃ καὶ νὰ διαθέσῃ τὴν ποσότητα ἐκείνην τοῦ λαδιοῦ, ἡ ὁποία τοῦ χρειάζεται διὰ νὰ ἀσκήσῃ ρυθμιστικὴν πολιτικὴν ἐπὶ τοῦ ἐλαιολάδου. Καί, βέβαια, τὰ γεγονότα ἦλθαν κάπως ἀλλοιώτικα ἀπ’ ὅ,τι τὰ ἐπεριμέναμεν — αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσωμεν — καὶ ἔτσι ἡ Κυβέρνησις σήμερα ἀντιμετωπίζει πλέον ἄλλο πρόβλημα. Τὸ λάδι εἰς τὴν Χώραν μας δὲν πρόκειται πλέον νὰ πέσῃ κάτω ἀπὸ τὰ ἐπίπεδα τῶν 14.000 — ἀσφαλῶς μόνον του θ’ ἀνέβῃ. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις ταχύτατα, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διότι, ὡς εἶπον, τῆς ξέφυγε τὸ λάδι, ποὺ θὰ μποροῦσε στὰ χέρια της νὰ ἀποτελέσῃ ρυθμιστικὸν παράγοντα, ἀφ’ ἑτέρου διότι ἡ παραγωγὴ ἦτο μικρά, θὰ ἔχῃ, φοβοῦμαι — καὶ εὔχομαι νὰ μὴ βγῶ μάντις κακῶν — θὰ ἔχῃ ταχέως ἤ, πάντως, εἰς σχετικῶς ὄχι μακρὸν χρονικὸν διάστημα νὰ ἀντιμετωπίσῃ πρόβλημα τιμῆς τοῦ λαδιοῦ. Τὸ πρόβλημα τώρα, ἅπαξ καὶ χάθηκε ἡ ὑπόθεσις διὰ τοὺς παραγωγούς, δημιουργεῖται διὰ τὰ καταναλωτικὰ κέντρα, διότι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ πρόβλημα λαδιοῦ. Ὡς βλέπετε, κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τὴν ἀνάπτυξιν, τὴν ὁποίαν μὲ πᾶσαν ἀντικειμενικότητα προηγουμένως ἔκαμα, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι ἠκολούθησε καλὴν πολιτικὴν εἰς τὸ πρόβλημα τοῦ λαδιοῦ. Καί, βέβαια, θὰ ἐρωτήσῃ κανείς: Πῶς ἐξηγεῖται ἡ τακτική, τὴν ὁποίαν ἐν προκειμένῳ ἠκολούθησε, διότι, πάντως, δι’ ἔλλειψιν ρωμαλεότητος καὶ ἀποφασιστικότητος δὲν διακρίνεται ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Παπάγου. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἠστόχησεν εἰς τὸν τομέα αὐτόν, εἶναι διότι οὐδέποτε εἰλικρινῶς ἐπίστευσεν εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτήν, εἰς τὴν ὁποίαν ἐσύρθη ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς ἀνάγκης καὶ τῶν πραγμάτων. Δὲν θέλω εἰς τὴν σημερινήν μου ἀγόρευσιν νὰ δώσω τόνον ὀξύτητος, ἐὰν ὅμως οἱ κύριοι συνάδελφοι ἐνδιαφέρωνται νὰ ἐνθυμηθοῦν παλαιότερα περιστατικά, θὰ ἄξιζε τὸν κόπον νὰ ἀναγνώσουν ἀπὸ τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικὰ τῆς Βουλῆς, ἀπὸ τὴν Ἐφημερίδα τῶν Συζητήσεων, τὰς ἐπερωτήσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἐναντίον τῆς τότε Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου διὰ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἠκολούθει εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Θὰ ἴδητε τότε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐπερωτήθημεν διὰ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἐκ τῶν ὑστέρων ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς κατὰ τρόπον ἀδέξιον καὶ κακὸν ἐφήρμοσεν. Ἐπερωτήθημεν, διότι ἡμεῖς ἐπραγματοποιήσαμεν ὀρθῶς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς δὲν κατώρθωσε νὰ πραγματοποιήσῃ, ἐκεῖνο, εἰς τὴν ἐπιδίωξιν τοῦ ὁποίου ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἀπέτυχε. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς, ἐνεφανίζετο παραπαίων. Ἀνεγνώριζε μὲν ὅτι ἔπρεπε νὰ τύχῃ προστασίας τὸ λάδι, ἀλλὰ δὲν ἐγνώριζε κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἔπρεπε νὰ πραγματοποιηθῇ ἡ προστασία αὐτή. Δὲν τοῦ ἀρέσει τὸ σύστημα τῆς συγκεντρώσεως. Ἐὰν διαβάσητε τὴν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κερκύρας συναδέλφου, τοῦ κ. Θεοτόκη, θὰ ἴδητε ὅτι μᾶς κατηγόρησε διότι ἐκάμαμε συγκέντρωσιν 40.000 τόννων. Τοῦ φάνηκεν ὅτι ἡ ποσότης αὐτὴ δὲν ἦτο πλήρης, ὅτι ἦτο ἀνεπαρκής, δὲν εἶχεν ὅμως καὶ κανὲν ἄλλο σύστημα νὰ προτείνῃ. Τελικῶς κατέληξεν εἰς τὴν παρέμβασιν, εἰς τὴν κρατικὴν παρέμβασιν, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ συγκρατήσῃ τὴν τιμὴν καὶ ὄχι διὰ νὰ πραγματοποιήσῃ ταὐτοχρόνως καὶ τὴν δευτέραν βασικὴν ἐπιδίωξιν, νὰ συγκεντρώσῃ δηλαδὴ εἰς τὰ χέρια του ἕνα ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα ἐλαιολάδου. Τελικῶς, ἐὰν πιστεύσωμεν εἰς τὰς ἐπαγγελίας τῆς Κυβερνήσεως, ἠρνεῖτο αὕτη εἰς τὴν προστασίαν, τὴν σχετικὴν ἔστω, τὴν μίζερην προστασίαν τοῦ λαδιοῦ, δὲν ἐνδιεφέρετο δὲ διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα. Καὶ τὸ ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα, κύριοι συνάδελφοι, προσεχέστατα θὰ λείψῃ. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ μεγάλο θέμα, εἰς τὸ ὄργανον τῆς συγκεντρώσεως. Τὸ τί ἠκούσθη καὶ τί ἐγράφη διὰ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου ἐν προκειμένῳ, νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι περιττεύει νὰ σᾶς τὸ ὑπενθυμίσω. Ἐλέχθη ὅτι ἀπετέλεσε σκάνδαλον, ὅτι ὁποιαδήποτε ἄλλη μέθοδος θὰ ἦτο ἡ καλυτέρα. Καὶ ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, ἠμπορῶ νὰ σᾶς ἐξομολογηθῶ, ὅτι, καθ’ ὅσον ἐγὼ τοὐλάχιστον πιστεύω, τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἐντρέπετο ἢ ἐδίσταζε νὰ κάμῃ ἐκεῖνο, ποὺ εἶχε κατηγορήσει ἡμᾶς ὅτι ἐκάμομεν, ἀπετέλεσεν ἴσως τὸν λόγον διὰ νὰ καθυστερήσῃ ἡ ἔναρξις τῆς παρεμβάσεως τῆς κρατικῆς διὰ τὴν συγκράτησιν τῆς τιμῆς. Διότι, ὅπως γνωρίζητε, τελικῶς ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς παρενέβη διὰ τῆς «Ἐλαιουργικῆς». Καὶ εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην αὐτὴν νὰ παρέμβῃ, διότι διεπιστώθη — καὶ ἐν τούτῳ εἶναι ἀξιέπαινος ἡ Κυβέρνησις, διότι ἀνεγνώρισε τὴν ἐσφαλμένην πολιτικὴν ποὺ εἶχεν ἀκολουθήσει — διεπιστώθη ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πράξῃ ἄλλως. Διότι, βεβαίως, ἔπειτα ἀπ’ ὅσα εἶχον εἴπει, ὑπ’ ὅσας κατηγορίας εἶχον διατυπώσει ἐναντίον μας, βεβαίως δὲν θὰ τὸ ἔκαμμεν εὐχαρίστως ἡ Κυβέρνησις. Καὶ αὐτὸς ὑπῆρξεν ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον καθυστέρησε καὶ διὰ τὸν ὁποῖον μόνον τὴν 10ην Ἰανουαρίου, διὰ τῆς «Ἐλαιουργικῆς», ἤρχισε νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὸ πρόβλημα τῆς τιμῆς τοῦ λαδιοῦ.

§82ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. ...... (δὲν ἠκούσθη).

§83Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὰ ἀποτελέσματα τοῦ ἐλέγχου νὰ τὰ ζητήσητε ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡμεῖς Κυβέρνησις δὲν εἴμεθα. Ἀλλὰ νομίζομεν ὅτι, τοὐλάχιστον ὅταν ἐκ τῶν ὑστέρων εὑρίσκεται κανεὶς εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κάμῃ τέτοιαν ἀπότομον στροφὴν εἰς τὴν πολιτικήν του, πρέπει νὰ ὁμολογήσῃ ὅτι ἠκολούθει ἐσφαλμένην γραμμήν. Καὶ ἂν θέλετε, δὲν ἔχω παρὰ νὰ κάμω τὸν κόπον νὰ σᾶς διαβάσω τὰς ἀγορεύσεις τῶν συναδέλφων τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγος, ὅπου ἡ κατακλεὶς ὅλων τῶν κορωνῶν τότε ἦτο, ὅτι «ἡμεῖς ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν θὰ κάμωμεν ποτὲ συγκέντρωσιν μὲ τὴν «Ἐλαιουργικήν». Καὶ ὅμως μὲ τὴν «Ἐλαιουργικὴν» σεῖς, κύριοι συνάδελφοι, κάμνετε τώρα συγκέντρωσιν!

§84ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐλλείψει ἀποθηκῶν.

§85Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Καὶ ἐλλείψει ἀποθηκῶν καὶ διὰ πολλὰ ἄλλα πράγματα, κύριε συνάδελφε. Ὅλα αὐτὰ δεικνύουν ἕνα πρᾶγμα: Ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἄργησε μέν, ἀλλ’ ἄρχισε νὰ ἀντιλαμβάνεται ποία εἶναι ἡ σωστὴ πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ προβλήματος τοῦ λαδιοῦ. Προσωπικῶς ἡμεῖς, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔχομεν κανένα λόγον νὰ δυσανασχετῶμεν δι’ αὐτό. Εἴμεθα καθ’ ὅλα ἱκανοποιημένοι, διότι καὶ ἐν τούτῳ ἀκολουθεῖτε τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐχαράξαμεν — καὶ τὴν ὁποίαν σεῖς ἀπὸ παλαιότερα εἴχατε θεωρήσει σφαλεράν. Νομίζω ὅμως, ὅτι ἔχομεν χρέος νὰ διαπιστώσωμεν, ὅτι, ἀκριβῶς ἐπειδὴ ὁ Συναγερμὸς δὲν ἐπίστευσεν εἰς τὴν γραμμὴν αὐτήν, δι’ αὐτὸ τὴν ἐφήρμοσε ἔτσι ἄσχημα, δι’ αὐτὸ ἔλαβε κατὰ τέτοιον τρόπον τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα κατὰ βάσιν ἦσαν σωστά, ὥστε νὰ μὴ φέρουν οὐσιαστικὸν ἀποτέλεσμα καὶ νὰ μὴ ἀντιμετωπίσουν εἰς τὴν βάσιν του τὸ πρόβλημα. Ἔτσι, κύριοι συνάδελφοι, τοποθετεῖται τὸ πρόβλημα Καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ ἐλαίου ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν πολιτικήν του. Ἀκολουθεῖ πολιτικὴν εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ἐπίστευσε, πολιτικὴν ἰδικήν μας, πολιτικὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὴν ἠκολούθησεν ὅμως κατὰ τρόπον ἀδέξιον καὶ ἀνεπιτυχῆ. Τὸ ἴδιον συνέβη καὶ εἰς ἄλλους τομεῖς τῆς Κυβερνητικῆς πολιτικῆς καθ’ τὸ ἴδιον, ἂς μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, συνέβη τὰς ἡμέρας αὐτὰς μὲ τὸ καίριον θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, διὰ τὸ ὁποῖον ἀφοῦ ὑβρίσθημεν κατὰ κόρον, σήμερον ὁ κ. Παπάγος, περιερχόμενος τὰς Πρωτευούσας τῆς Εὐρώπης, διακηρύσσει τὴν ἀνάγκην τοῦ περιορισμοῦ τῶν στρατιωτικῶν διαπανῶν. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ συγχωρεῖτε, ἂν παρεσύρθην ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου μου.

§86Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κάμνετε κακὴν τοποθέτησιν τοῦ θέματος.

§87Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, βραδυφλεγὴς εἶσθε, ἂν θέλετε τώρα νὰ μὲ διακόψετε. Ἐκεῖ ποὺ θέλω νὰ καταλήξω, εἶναι ὅτι ἀσχέτως τῶν διαφωνιῶν καὶ τῶν ἀντεγκλήσεων καὶ τῶν ἑκατέρωθεν ἀγορεύσεων, εἰς τὰς ὁποίας ὁ καθένας μας θὰ διατυπώσῃ τὰς ἀπόψεις του, χρήσιμον εἶναι καὶ εἰς τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου καὶ διὰ τὸ θέμα τῆς δακοκτονίας νὰ καταλήξωμεν εἰς ὡρισμένα συμπεράσματα. Νομίζω, ὅτι ἐὰν τοὐλάχιστον ἀπὸ τὴν συζήτησιν προκύψῃ μία πολιτικὴ γενικῆς ἀναγνωρίσεως, τοῦτο θὰ εἶναι χρήσιμον διὰ τὸν τόπον. Καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ θίξω δύο εἰδικώτερα θέματα. Τὸ ἓν εἶναι ὅτι ἐφέτος, εἰδικῶς εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὴν, δὲν ἠκολουθήθη τὸ σύστημα τῶν διακομματικῶν Ἐπιτροπῶν διὰ τὴν ἔρευναν καὶ τὴν μελέτην ὡρισμένων γενικωτέρων θεμάτων, τὸ ὁποῖον σύστημα εἶχεν ἀκολουθηθῆ εἰς τὴν προηγουμένην Βουλήν. Αἱ διακομματικαὶ Ἐπιτροπαὶ ἀπέδωσαν χρήσιμον ἔργον, διότι ἔδωσαν τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὸ νὰ πλησιάσουν περισσότερον αἱ ἀπόψεις καὶ εἰς τὸ νὰ γίνουν συζητήσεις ἀντικειμενικαί, ἔξω τῶν πολιτικῶν ἐπιδιώξεων καὶ προώθησαν τὰ θέματα. Ἂν ἡ Κυβέρνησις τὸ θεωρῇ ὀρθὸν καὶ ἂν ἡ Βουλὴ τὸ δέχεται, νομίζω ὅτι διὰ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου, διὰ τὸ θέμα τῆς δακοκτονίας καὶ τῆς βρωσίμου ἐλαίας, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ καὶ ἡ σημερινὴ Βουλὴ εἰς τὸν καταρτισμὸν μιᾶς εἰδικῆς διακομματικῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία νὰ διευκολύνῃ τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν ἔρευνάν της βάσει τῶν συμπερασμάτων, τὰ ὁποῖα θὰ βγοῦν ἀπὸ τὴν σημερινὴν συζήτησιν. Ἐπίσης, θὰ ἤθελα νὰ θίξω καὶ τὸ ἑξῆς θέμα, τὸ ὁποῖον εἶναι σχετικὸν μὲ τὴν διαπίστωσιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, ὅτι εἶναι ἀνάγκη ὡρισμένα πράγματα νὰ τύχουν εἰδικῆς ἀναγνωρίσεως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, κατὰ τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον, ὅτε συνεζητεῖτο ἡ ἐπερώτησις τοῦ ἐλαίου, εἶχεν εἴπει ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζει τὸ πρόβλημα νὰ συντάξῃ καὶ νὰ καταθέσῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας εἰδικὸν νόμον, ὁ ὁποῖος θὰ ρυθμίσῃ τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου. Κύριοι συνάδελφοι, καὶ τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου εἶναι σημαντικώτατον καὶ νομίζω ὅτι πρέπει ψυχραίμως καὶ ἀντικειμενικῶς νὰ ἐρευνηθῇ. Εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπως ὅλοι γνωρίζετε, ἀπὸ τὸ 1940 μέχρι τοῦ ἐφετεινοῦ ἔτους, δηλαδὴ περίπου ἐπὶ μίαν δεκαπενταετίαν, εἶχε σταματήσει σχεδὸν παντελῶς ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἦτο κατὰ συνέπειαν ἑπόμενον νὰ χάσῃ ἡ Ἑλλὰς ὡρισμένας ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ, εἰς τὰς ὁποίας διωχετεύετο τὸ ἐλαιόλαδόν της. Σήμερον, μὲ τὴν εὐκαιρίαν τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου, ἀρχίζει πάλιν νὰ ζωντανεύῃ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει χρέος καὶ ἐν τούτῳ, ἐγὼ τοὐλάχιστον εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος, νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα, ὥστε νὰ χαραχθῇ μία μονιμωτέρα πολιτική, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπὶ 2–3 χρόνια νὰ ἐπιτρέπωμεν τὴν ἐξαγωγὴν καὶ μετὰ νὰ τὴν ἀπαγορεύωμεν, οὔτε εἶναι δυνατὸν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ ἑλληνικὸν ἐλαιόλαδον νὰ κερδίσῃ ὡρισμένας ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἐγὼ προσωπικῶς, εἶμαι σύμφωνος ἀπολύτως μὲ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου, ὅπως δηλαδὴ καταρτισθῇ εἰδικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ προβλέπῃ τὴν δυνατότητα ἐξαγωγῆς κατ’ ἔτος ὡρισμένης ποσότητος ἑλληνικοῦ ἐλαίου, δυνατότητα, ἡ ὁποία θὰ εἶναι κατωχυρωμένη ἐκ τοῦ νόμου, ἀλλὰ πάντως ὅταν ὁ νόμος αὐτός, ἔστω καὶ ἐὰν μεταβάλλεται, τύχῃ τῆς ἐγκρίσεως ὅλων τῶν κομμάτων, θὰ εἶναι πολὺ καλύτερος ἀπὸ τὴν οἱανδήποτε Ὑπουργικὴν ἀπόφασιν. Καὶ ἀκόμα νομίζω, ὅτι ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ εἰσέλθω καὶ εἰς ἓν τελευταῖον σημεῖον τοῦ θέματος. Τὸ θέμα τοῦ παρακρατήματος. Ὅπως ὅλοι γνωρίζετε καὶ ὅπως ἐπανειλημμένως ἀνεπτύχθη ἀπὸ τὸ βῆμα αὐτό, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ὅταν ἔλαβε τὴν ἀπόφασιν τῆς ὑποτιμήσεως τῆς δραχμῆς, τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῆς τιμῆς τοῦ ξένου συναλλάγματος, δι’ ὡρισμένα ἑλληνικὰ προϊόντα ἐπέβαλε παρακράτημα. Εἴπομεν ἐπανειλημμένως, κύριοι συνάδελφοι, διὰ ποῖον λόγον τὸ παρακράτημα εἶναι κατὰ βάσιν ἄδικον. Ὅταν δι’ ὅλα τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα ἰσχύῃ ἑνιαία τιμὴ τοῦ ἐξωτερικοῦ συναλλάγματος καὶ ὅταν μάλιστα τοῦτο προβάλλεται ὡς ὁ κύριος λόγος τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῆς τιμῆς τοῦ ξένου συναλλάγματος, διότι ἡ Κυβέρνησις εἶπεν ὅτι ἔκαμε τὴν ἀναπροσαρμογὴν διὰ νὰ ἔλθῃ ἡ δραχμὴ εἰς τὰ φυσικά της ἐπίπεδα ἐν συγκρίσει μὲ τὸ ξένον συνάλλαγμα καὶ νὰ μὴ ἔχωμεν διαφορετικὴν τιμήν. Ὅταν, λοιπόν, ἔχωμεν τοῦτο, κατὰ ποίαν λογικὴν καὶ μὲ ποίαν ἠθικὴν δικαίωσιν εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ λέγῃ ὅτι εἰδικῶς διὰ τὸ λάδι τὸ δολλάριον δὲν θὰ ἔχῃ 28.000, ἀλλὰ θὰ ἔχῃ 26.000 ἢ 27.000; Βεβαίως, διὰ τοὺς πρώτους μῆνας, ἐὰν θέλετε διὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον, μετὰ τὴν ἀναπροσαρμογήν, ὅτε ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετώπιζε τὸ τραγικὸν πρόβλημα τῆς ὑψώσεως τῶν τιμῶν, ὥστε νὰ καταστραφῇ ἡ οἰκονομικὴ ἰσορροπία τοῦ τόπου μας, βεβαίως τότε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν ἕνα παρακράτημα, ἀλλὰ κατὰ ποίαν λογικὴν ἡ Κυβέρνησις ἐξακολουθεῖ σήμερον νὰ κρατῇ τὸ παρακράτημα, ἔστω καὶ μειωμένον; Πρῶτον, λοιπόν, πρέπει νὰ γίνῃ μία αὔξησις τιμῆς ἀσφαλείας, ὥστε ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὁ ἐλαιοπαραγωγὸς νὰ προστατευθῇ, καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ Κράτος νὰ συγκεντρώσῃ κάποιαν ποσότητα καὶ παραλλήλως πρὸς τὰ δύο αὐτὰ μέτρα, τῶν ὁποίων τὸ ἕνα διευκολύνει τὸ ἄλλο, παραλλήλως νὰ γίνῃ ἡ κατάργησις τοῦ παρακρατήματος τοὐλάχιστον διὰ τὰ ἐλαιόλαδα κουπὲ καὶ διὰ τὰ ραφινέ. Διότι διὰ τὰ φυσικὰ ἐλαιόλαδα ἐὰν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις, χάριν τῆς προστασίας τῆς ἑλληνικῆς βιομηχανίας καὶ ἐπειδὴ αὐτὸ ἐγένετο καὶ πρὶν ἀπὸ τὸν πόλεμον εἰς τὴν Ἑλλάδα, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ μία μικρὰ εἰσφορά, ἡ ὁποία καὶ πάλιν θὰ πρέπει νὰ πηγαίνῃ ὑπὲρ τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς καὶ διὰ τοῦ ποσοῦ τοῦ συγκεντρωμένου νὰ γίνεται κάτι γενικώτερον, χρήσιμον διὰ τὸν ἐλαιοπαραγωγόν. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει καμμίαν ἀπολύτως δικαιολογίαν νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὸ παρακράτημα, ἐὰν καὶ κατόπιν τῆς συζητήσεως, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ, ἐπιμένῃ. Ἐὰν καὶ τώρα ἐπιμένῃ, θὰ πῇ ὅτι ἐπιδεικνύει μίαν δυσμένειαν ἔναντι τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν, δυσμένειαν, τὴν ὁποίαν δὲν δικαιοῦται νὰ ἐπιδείξῃ ἔναντι τῆς συμπαθεστάτης καὶ πολυπληθοῦς αὐτῆς τάξεως τοῦ ἀγροτικοῦ μας πληθυσμοῦ. Αὐταί, κύριοι συνάδελφοι, ὑπῆρξαν αἱ γενικαὶ παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας εἶχα νὰ κάμω ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ ἐλαίου. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι ἡ πεῖρα ἑνὸς ἀτυχοῦς διὰ τὴν Κυβέρνησιν ἔτους εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος αὐτοῦ θὰ τὴν διδάξῃ, ὥστε κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος νὰ εἶναι περισσότερον προσεκτική. Δυστυχῶς, ἡ δυνατότης νὰ ἀσκήσῃ πολιτικὴν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ ἐλαίου, θὰ ἐπανέλθῃ μετὰ διετίαν καὶ εὔχομαι διὰ τὸ καλὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ μὴ εἶναι πλέον εἰς τὰ πράγματα ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Ἐὰν ὅμως, κακῇ τῇ μοίρᾳ, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς εὑρίσκεται καὶ πάλιν κατὰ τὴν προσεχῆ ἐσοδείαν εἰς τὴν ἐξουσίαν, τοὐλάχιστον ἂς φροντίσῃ εἰς τὴν πολιτικήν, εἰς τὴν ὁποίαν ἐσύρθη ἑκὼν ἄκων, νὰ εἶναι τοὐλάχιστον συνεπὴς καὶ νὰ μὴ ἐφαρμόσῃ κακῶς μίαν κακὴν πολιτικήν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Μπίρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§89Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Γεωργίας, ἀπαντῶν, πρὸ τῶν διακοπῶν τῶν Χριστουγέννων, εἰς συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι ἀνέπτυξαν ἐπερώτησιν τὴν σχετικῶς μὲ τὸ ἔλαιον, εἶπεν ὅτι δὲν ἔπρεπεν ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ προκαλέσῃ τὴν συζήτησιν περὶ ἐλαίου τόσον προώρως ἢ μᾶλλον ὅτι ἡ προκληθεῖσα συζήτησις ἦτο πρόωρος καὶ ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὴν ὑπομονὴν νὰ περιμένῃ 2–3 μῆνας, μέχρις ὅτου ὑπάρξουν τὰ ἀποτελέσματα τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Ὑμεῖς, κ. Ὑπουργέ, θὰ ἠθέλαμε περισσότερον ἴσως ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, νὰ μὴ ὑπῆρχον οὔτε λόγοι οὔτε ἀφορμὲς διὰ νὰ καταθέσωμεν ἐπερώτησιν ἢ νὰ ἐλέγξωμε τὴν Κυβέρνησιν καὶ χθὲς καὶ σήμερα καὶ μετὰ τρεῖς μῆνας. Δυστυχῶς, ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως μᾶς ὑποχρεώνει νὰ κάμωμεν αὐτὸν τὸν ἔλεγχον τώρα, διότι ἂν περιμένουμε τοὺς τρεῖς μῆνας τοὺς ὁποίους μᾶς εἴπατε, τότε, ἴσως, δὲν θὰ ὑπάρχῃ θέμα, δὲν θὰ ὑπάρχῃ ἀντικείμενον. Διότι, τότε, κ. Ὑπουργέ, πιθανὸν δὲν θὰ ὑπάρχουν ποσότητες διαθέσιμες εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν καὶ πιθανὸν οἱ τιμὲς τοῦ ἐλαίου νὰ εὑρίσκωνται εἰς ἐπίπεδα ὑψηλότερα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ζητοῦμεν ἡμεῖς σήμερα. Τοῦτο τὸ ἀποδεικνύει καὶ ἕνα γεγονὸς τὸ ὁποῖον σεῖς ἀναφέρατε προχθές. Εἴπατε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι τώρα δὲν προσφέρεται λάδι εἰς τὴν συγκέντρωσιν τῆς ΑΤΕ καὶ ἐδώσατε τὴν ἐξήγησιν, ὅτι ἡ ΑΤΕ κατώρθωσε νὰ συγκρατήσῃ τὰς τιμὰς καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἔχομεν προσφοράν. Ἡμεῖς, κ. Ὑπουργέ, πιστεύομεν ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ἀποτέλεσμα τῆς συγκρατήσεως τῶν τιμῶν ἐλαίου, δὲν ὑπάρχει προσφορὰ εἰς τὴν συγκέντρωσιν τῆς ΑΤΕ, διότι ὅλος ὁ ἐλαιοπαραγωγικὸς κόσμος αὐτὴν τὴν στιγμὴν πιστεύει ὅτι τὸ λάδι προσεχῶς θὰ ἔχῃ τιμὰς ὑψηλοτέρας ἀπὸ τὰς σημερινὰς καὶ δι’ αὐτὸ δὲν τὸ προσφέρει μὲ τὴν σημερινὴν τιμήν.

§90Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Τόσον τὸ καλλίτερον.

§91Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Βεβαίως, κ. Ὑπουργέ, ἀλλὰ δυστυχῶς μετὰ δύο–τρεῖς μῆνας ποὺ θὰ ἔχωμεν αὐτὰς τὰς ὑψηλοτέρας τιμὰς δὲν θὰ ὑπάρχῃ ἔλαιον εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν. Διότι, τότε, κ. Ὑπουργέ, τὸ λάδι θὰ ἔχῃ περάσει εἰς τὰ χέρια τῶν ἐκμεταλλευτῶν, τῶν κερδοσκόπων, ὅπως τοὺς ὀνομάζετε. Ἐάν, κ. Ὑπουργέ, σήμερον συζητοῦμεν τὸ θέμα τὸ κάμνομεν, διότι ὑπάρχει ἀκόμη περιθώριον νὰ προστατευθῇ ἕνας ὡρισμένος κόσμος, ὑπάρχει ἀκόμη μία ποσότης ἐλαίου εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν. Μετὰ τρεῖς μῆνας ὅμως ποὺ θὰ ἔχουν φθάσει οἱ τιμὲς εἰς ὑψηλότερα ἐπίπεδα, τότε δὲν θὰ ὑπάρχῃ λάδι εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν. Δι’ αὐτὸ ἐγκαίρως ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ δώσῃ τὶς μεγαλύτερες τιμές. Τὸ ἀντίθετον εἶναι ἄδικον καὶ ἀντιαγροτικόν, διότι ὅταν τὴν στιγμὴν αὐτὴν τὸ σπορέλαιον εἶναι εἰς τὰς 15.000 πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου νὰ εἶναι μικροτέρα; Καὶ ὑμεῖς πιστεύετε, ὅτι ἡ αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαίου μετὰ τρεῖς μῆνας θὰ εἶναι πρὸς ὄφελος τῶν παραγωγῶν καὶ ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως. Μακάρι νὰ ἦτον ἔτσι. Ἀλλὰ δὲν εἶναι. Διότι θὰ ὠφεληθοῦν μόνον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐν τῷ μεταξὺ ἔχουν συγκεντρώσει τὸ λάδι ἀπὸ τοὺς ἔχοντας τόσας ἀνάγκας παραγωγούς του. Ὑπάρχει μάλιστα καὶ τὸ στατιστικὸν δεδομένον τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει, ὅτι μόνον κατὰ τὴν περίοδον τῆς συλλογῆς τοῦ ἐλαιοκάρπου γίνεται διάθεσις εἰς τὸ ἐμπόριον τῶν 40% τῆς παραγωγῆς. Δηλαδὴ ἐφέτος μέχρι τῶν μέσων Δεκεμβρίου πρέπει νὰ ἔχουν διατεθῆ 60 χιλ. τόννοι. Ἐν τῷ μεταξὺ καὶ μέχρι σήμερον ἔχουν διατεθῆ καὶ ἄλλαι ποσότητες. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον, ἐπαναλαμβάνομεν καὶ ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναθεωρήσῃ ἐγκαίρως τὴν πολιτικήν της καὶ νὰ βοηθήσῃ εἰς τὸ νὰ μὴ ἀποξενωθῇ πλήρως ὁ ἐλαιοπαραγωγικὸς κόσμος ἀπὸ τὸ προϊόν του. Πρέπει ὁ κόσμος αὐτὸς νὰ εὕρῃ μίαν προστασίαν καὶ μίαν ἀνακούφισιν, παράλληλον πρὸς ἐκείνην, τὴν ὁποίαν τοῦ ἔδωσεν ἡ εὔνοια τῶν καιρῶν. Ὅμως, ἀντὶ νὰ τοῦ δοθῇ ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως προστασία καὶ ἀνακούφισις, ἐξηνέμισεν αὕτη καὶ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς εὐνοίας τῶν καιρῶν. Ἂς ἔλθωμεν ἤδη εἰς τὴν ἐξαγγελθεῖσαν ἐλαϊκὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τὴν ἐξήγγειλεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὸν Σεπτέμβριον. Νομίζω, ὅτι τὸ γεγονὸς ὅτι τὴν ἐξήγγειλεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν ἀφήνει νὰ χαθοῦν τέτοιες εὐκαιρίες, τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἀποδεικνύει, ὅτι ἐξ ἀρχῆς ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπίστευεν εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτὴν καὶ ἠθέλησε νὰ τὴν ἐνισχύσῃ διὰ τοῦ κύρους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζομεν, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ θὰ ἔχῃ ἀντίθετα τῶν ἐξαγγελλομένων ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἀποτελέσματα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐκεῖνο εἰς τὸ ὁποῖον περισσότερον καὶ κυρίως ἐπέμεινεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἦτο ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου θὰ διατηρηθῇ μὲ ὅλα τὰ μέσα γύρω εἰς τὰς 14.000. Καὶ δεχόμεθα καὶ ἡμεῖς ὅτι λάδι ἐπωλήθη καὶ πωλεῖται καὶ εἰς τὰς 14.000, καὶ εἰς τὰς 15.000 ἂν θέλετε, ἀλλ’ ὅμως καὶ εἰς τὰς 13.500 καὶ εἰς τὰς 12.500 καὶ 12.000 δραχμάς. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, ὡς τῆς Κερκύρας καὶ τῶν Καλαβρύτων π. χ. ὅπου τὰ λάδια εἶναι κάτω τῶν 5 βαθμῶν μία ποσότης ἐξ αὐτῶν νὰ ἐπωλήθη γύρω εἰς τὰς 15.000. Ἀλλ’ ἡ μεγάλη, ἡ μεγίστη ποσότης τῶν λαδιῶν, ἔχει ὀξύτητα ἄνω τῶν 5 βαθμῶν. Ἐδῶ ὅμως μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ μέση πανελλήνιος τιμὴ ἐλαίου καὶ θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ εὕρωμεν τὴν μέσην τιμὴν ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας ὅλας τὰς τιμὰς αἱ ὁποῖαι ἐπραγματοποιήθησαν εἰς τὰς διαφόρους περιοχὰς τῆς χώρας. Δεδομένου δὲ ὅτι, ὡς εἴπομεν ἡ ποσότης τοῦ μικροβάθμου ἐλαίου εἶναι μικρά, καὶ μεγίστη τῶν ὑψηλοβάθμων ἐλαίων, ἡ μέση τιμὴ εὑρίσκεται γύρω εἰς τὰς 12–13 χιλ. κατ’ ὀκᾶν. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα. Ἐγὼ ὅμως δὲν ἐπιμένω ἐπ’ αὐτοῦ, διότι καὶ ἡ τιμὴ τῶν 14.000 ἀκόμη δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ διὰ τὸν ἐλαιοπαραγωγὸν καὶ καλῶ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ὡμίλησεν περὶ τιμῶν προστασίας τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν, νὰ μᾶς εἴπῃ βάσει ποίων ὑπολογισμῶν καθώρισε τὴν τιμὴν τῶν 14.000 δραχμῶν, διότι ἡμεῖς ὁποιονδήποτε ὑπολογισμὸν καὶ ἐὰν ἐκάμαμεν, εὑρίσκομεν ὅτι ἡ δικαία τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἔπρεπε νὰ εὑρίσκεται κατὰ πολὺ ἄνω τῶν 14.000 δραχμῶν. Ὑπελόγισε μήπως ἡ Κυβέρνησις βάσει τῶν περυσινῶν δεδομένων καὶ τιμῶν; Πέρυσιν ὅμως ἡ ἀγοραστικὴ ἀξία τῶν 11.500 δραχμῶν ἦτο ἀνωτέρα ἀπὸ ὅ,τι εἶναι σήμερον τῶν 14 χιλ. δραχμῶν. Ἐπίσης ἐὰν κάμωμεν τὸν ὑπολογισμὸν βάσει τῆς διεθνοῦς τιμῆς θὰ ἴδωμεν ὅτι ἡ τιμὴ τῶν 14.000 εἶναι μικρά, δεδομένου ὅτι εἰς τὴν γειτονικὴν Ἰταλίαν π.χ. ὁ παραγωγὸς πωλεῖ τὸ λάδι του εἰς τὴν κρατικὴν συγκέντρωσιν ἄνω τῶν 18.000 δραχμῶν. Ἐπίσης ἐὰν ὑπολογίσωμεν βάσει τοῦ κόστους παραγωγῆς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι εὔκολον διὰ τὰ γεωργικὰ προϊόντα, καὶ τότε ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἔπρεπε νὰ εἶναι ἀνωτέρα τῆς σημερινῆς. Ἐγκαίρως μάλιστα εἴχομεν ἐπισκεφθῆ τὸν κ. Ὑπουργόν, καὶ τοῦ ἐθέσαμεν ὑπ’ ὄψιν, τὸ ζήτημα τοῦτο, ὅτι δηλαδὴ ὁ εἰδικὸς τιμάριθμος, ὁ ὁποῖος σχηματίζεται ἀπὸ τὰς τιμὰς τῶν συντελεστῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπαιτοῦνται διὰ τὴν παραγωγὴν τοῦ ἐλαίου ἔχει μεγαλυτέραν ἄνοδον ἀπὸ τὸν γενικὸν τιμάριθμον, διότι μέσα εἰς τὸν τιμάριθμον αὐτὸν ὑπάρχουν καὶ τὰ ἀζωτοῦχα λιπάσματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν μεγαλυτέραν αὔξησιν ἀπὸ ἄλλα εἴδη ὡς καὶ τὰ πετρελαιοειδῆ καὶ τὰ ἐλαστικά, τὰ ὁποῖα χρησιμοποιεῖ ὁ παραγωγὸς διὰ τὴν μεταφορὰν τοῦ ἐλαιοκάρπου καὶ τοῦ ἐλαίου. Ἑπομένως θὰ ἔπρεπε μὲ οἱονδήποτε ὑπολογισμόν, ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου νὰ εἶναι κατὰ πολὺ ἀνωτέρα τῆς σημερινῆς. Αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις εἶχον νὰ ἀντιμετωπίσουν ἀπείρως μεγαλυτέρας δυσχερείας καὶ ὅμως ἡ περυσινὴ τιμὴ ἦτο ἀνωτέρα ἀπὸ ἀπόψεως ἀγοραστικῆς δυνάμεως καὶ ἐν σχέσει μὲ τὴν διεθνῆ τιμήν. Παρ’ ὅλα ταῦτα ὅμως, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἐζημίωσε τοὺς ἐλαιοπαραγωγούς, ἐξαγγέλλει καὶ ὁμιλεῖ περὶ μέτρων προστασίας τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν. Ἐπειδὴ δὲ εἶναι ἐνδεχόμενον ἡμεῖς νὰ πλανώμεθα καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ δίκαιον, θέτομεν ὑπ’ ὄψιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὡρισμένα στοιχεῖα διὰ νὰ κρίνῃ αὕτη ποῖος ἔχει δίκαιον. Ἀναφέρω ὡς παράδειγμα τὸ θέμα τῆς μειώσεως τῶν δασμῶν ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων λιπαρῶν. Κατὰ περίεργον σύμπτωσιν μάλιστα τὸ νομοσχέδιον, τὸ σχετικόν, τὸ ἔφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, πρὸς ψήφισιν τὴν ἰδίαν ἡμέραν καθ’ ἣν ἐξήγγειλεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὰ ὑπὲρ τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν μέτρα. Εἴπομεν τότε εἰς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ προβῇ εἰς μείωσιν τῶν δασμῶν τῶν λιπαρῶν καὶ μᾶς ἀπήντησεν, ὅτι εἶναι κάτι τὸ προσωρινόν. Ἐν τούτοις μέχρι σήμερον δὲν μᾶς ἔφερε τὸ νομοσχέδιον ποὺ ὑπεσχέθη διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἐπανέφερε τοὺς δασμοὺς εἰς τὸ προηγούμενον ὕψος των. Ἕν ἄλλο θέμα ἦτο τὸ θέμα τῆς μὴ χορηγήσεως δανείων εἰς τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς ἐγκαίρως, ὥστε νὰ ἀποτραποῦν αἱ προπωλήσεις αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς τῶν 8–10 χιλ. δραχμῶν. Ὑπῆρξαν τόσον ἐξευτελιστικαὶ αἱ τιμαὶ αὐταί, ὥστε ἠναγκάσθη ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἡρακλείου, π.χ. νὰ παρέμβῃ καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζει νομικὴν ὑποχρέωσιν εἰς τοὺς παραγωγοὺς νὰ παραδώσουν λάδι εἰς τοὺς ἐμπόρους, οἱ ὁποῖοι ἠγόρασαν μὲ 8 χιλ. δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν. Αὐτὸ ἐγένετο διότι δὲν ἐχορηγήθησαν δάνεια ἐγκαίρως. Τοῦτο δὲν νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ μέτρον προστασίας ὑπὲρ τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν. Ἐπίσης τὸ γεγονός, ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ ἐλαίου ἔχομεν δολλάριον 21 χιλιάδων καὶ ὄχι 30 χιλιάδων, ὡς συμβαίνει δι’ ὅλα τὰ λοιπὰ προϊόντα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου εἶπε προχθές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠθέλησε νὰ προστατεύσῃ τὴν παραγωγὴν καὶ τὴν κατανάλωσιν καὶ ἐφρόντισε νὰ εὕρῃ τὸ χρυσοῦν σημεῖον ἰσορροπίας, διότι ὡς εἶπεν, ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου, ἄλλως, θὰ εἶχε διπλασιασθῆ. Νομίζομεν, ὅτι δὲν τὸ ἐπέτυχεν ἡ Κυβέρνησις. Καὶ ἁπλῶς ἐδημιούργησε τὸ χρυσοτόκον σημεῖον δι’ ὡρισμένους Ἕλληνας. Διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν οἱ καταναλωταὶ πληρώνουν τὸ λάδι εἰς τὸ διπλάσιον ἀπὸ ὅ,τι τὸ ἐπώλησαν οἱ παραγωγοί. Εἴκοσι χιλιάδες ἔχει εἰς τὴν Β. Ἑλλάδα τὸ λάδι, ἐνῷ οἱ παραγωγοὶ τὸ ἐπώλησαν 12.500. Μήπως ἐπίσης ἡ μείωσις τοῦ παρακρατήματος ἀπετέλεσε προστασίαν διὰ τοὺς παραγωγούς; Μᾶς εἶπαν, ὅτι ὅταν ἔγινεν ἡ μείωσις τοῦ παρακρατήματος δὲν ὑπῆρχε λάδι εἰς τὰ χέρια τῶν παραγωγῶν ἀλλὰ τῶν ἐμπόρων καὶ ἠδύνατο οὕτω νὰ ἐξαχθῇ.

§92Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Αὐτὸ καταλάβατε ἀπὸ ὅ,τι σᾶς εἶπα;

§93Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Αὐτό, κ. Ὑπουργέ, καὶ νομίζω καὶ ὅλη ἡ Βουλή.

§94Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συνεννοηθῶμεν.

§95Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Τὸ πρᾶγμα εἶναι καθαρόν. Ἐφ’ ὅσον καὶ μετὰ τὴν μείωσιν τοῦ παρακρατήματος δὲν εἴχομεν ὕψωσιν τιμῶν εἰς τὴν ἀγορὰν δὲν ἐπωφελήθησαν οἱ παραγωγοὶ ἔστω καὶ ἐὰν εἶχον λάδι στὰ χέρια τους. Ἐπωφελήθησαν μόνον οἱ ἔμποροι ποὺ ἐξήγαγον. Μήπως ὅμως καὶ ἡ μείωσις τοῦ ὁρίου βρωσιμότητος ἀπὸ 7 εἰς 5% δύναται νὰ θεωρηθῇ μέτρον προστασίας ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν; Ἐπίσης τὸ θέμα τοῦ δάκου, τὸ ὁποῖον ἀνέπτυξε λεπτομερῶς ὁ κ. Μητσοτάκης, ὅπως τὸ διεχειρίσθη ἡ Κυβέρνησις, ὠφέλησσε τοὺς παραγωγούς; Τὸ ὅτι ἀκόμη δὲν ἔγινε συγκέντρωσις ἐλαίου ὠφέλησε τοὺς παραγωγούς; Ὁ κ. Ὑπουργός, ἄλλωστε εἶχε τὴν εἰλικρίνειαν νὰ δηλώσῃ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἐναντίον τῶν συγκεντρώσεων. Ἡ πεῖρα ὅμως τὴν ὁποίαν ἀπεκτήσαμεν ὅλοι οἱ ἀσχολούμενοι μὲ τὸ ἔλαιον καὶ τὰς συγκεντρώσεις ἀποδεικνύει, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος προστασίας τῶν παραγωγῶν καὶ καταναλωτῶν ἀπὸ τὴν συγκέντρωσιν καὶ μάλιστα εἰς δικαίαν τιμήν. Ἀλλὰ μήπως καὶ τὸ θέμα τῶν λιπασμάτων τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦν οἱ παραγωγοὶ ἐλαίου ὡς τὸ ἐχειρίσθη ἡ Κυβέρνησις ἀπετέλεσε τρόπον προστασίας τῶν παραγωγῶν; Οἱ παραγωγοὶ ἠγόρασαν τὰ λιπάσματα θειϊκῆς ἀμμωνίας τὸν παρελθόντα Αὔγουστον 1.300.000 χιλ. καὶ τὸν Σεπτέμβριον 2.060.000. Τὸ θέμα αὐτὸ βεβαίως θὰ συζητηθῇ εὐρύτερον ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ τῶν σχετικῶν ἐπερωτήσεων. Πάντως ἀπὸ τώρα λέγομεν, ὅτι ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως ἐπ’ αὐτοῦ εἶναι μεγάλη, τεραστία καὶ νομίζω ὅτι εἰς ἄλλην ἐποχὴν ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία θὰ ἀπετύγχανεν εἰς ἕνα τόσον κολοσσιαῖον τομέα, ὡς ἐκεῖνος τῶν λιπασμάτων, θὰ ἔβλεπε διαφορετικὰ τὴν εὐθύνην της, καὶ ἀσφαλῶς θὰ ἀπεσύρετο. Διότι εἶναι μεγάλη ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, καὶ μάλιστα ὕστερα ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἔλεγεν «Ἐὰν θέλετε ἄφθονα καὶ εὐθηνὰ λιπάσματα, ψηφίσατε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν», καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὀλίγον μετὰ τὰς ἐκλογάς, ὑπέσχετο τὴν σημαντικὴν μείωσιν τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων· διὰ τοῦτο λέγω ὅτι, ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως ἐπ’ αὐτοῦ εἶναι μεγάλη. Ἀλλὰ μήπως ἐπίσης τὸ θέμα τῆς διαφόρου τιμῆς μεταξὺ τοῦ τόπου παραγωγῆς καὶ τοῦ τόπου καταναλώσεως τοῦ ἐλαίου ἀποτελεῖ κάτι, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν; Μήπως εἰς τὸν τομέα αὐτὸν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις κανένα μέτρον, διὰ νὰ προστατεύσῃ τὸν παραγωγὸν ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν μεσαζόντων; Διότι καὶ ἡ διάθεσις τοῦ ἐλαίου εἰς τὸν καταναλωτὴν εἰς δικαίαν τιμήν, θὰ ἀπετέλει ἕνα μέτρον προστασίας τοῦ παραγωγοῦ, διότι τὸ κόστος παραγωγῆς τῶν ἀστικῶν προϊόντων θὰ ἦτο χαμηλότερον ἐφ’ ὅσον ἡ τιμὴ ἑνὸς βασικοῦ εἴδους διατροφῆς θὰ ἦτο χαμηλοτέρα. Καὶ εἴπομεν, ὅτι ἡ μέση τιμὴ τοῦ ἐλαίου εἶναι γύρω εἰς τὰς 12–13.000 δραχμ. κατ’ ὀκᾶν, ἐνῷ ἤδη πωλεῖται γύρω εἰς τὰς 20.000 δραχμὰς εἰς τὰς μεγάλας πόλεις.

§96Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Εἴδατε πουθενὰ λάδι ἀξίας 20.000 δραχμῶν; Τί βαθμοῦ λάδι ἐπήρατε εἰς τοιαύτην τιμήν;

§97Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Εἶπον, κύριε Ὑπουργέ, γύρω εἰς τὰς 20.000 δραχμάς. Διότι ὑπάρχει λάδι ποὺ πωλεῖται καὶ 22.000 δραχμάς.

§98Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Καὶ τὸ τριανταφυλλέλαιον τὸ ὁποῖον ἔρχεται ἐκ Βουλγαρίας πωλεῖται πολὺ περισσότερον.

§99Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ὁμιλῶ ἐπὶ συγκεκριμένων ἀριθμῶν, καὶ μία ἐπίσκεψις εἰς τὴν ἀθηναϊκὴν ἀγοράν, θὰ λύσῃ τὴν διαφοράν μας.

§100Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Πόσον ἔχει τὸ λάδι;

§101Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Θὰ ὁμιλήσω, κύριοι, καὶ θὰ σᾶς εἴπω.

§102Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ ἀντιδικοῦμεν, θέλετε νὰ εἶναι 18 ἢ 17.000 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν;

§103Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Δὲν εἶναι ζήτημα συμβάσεως μεταξύ μας, κύριε συνάδελφε.

§104Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Πάντως τὴν μεγαλυτέραν ἢ μικροτέραν αὐτὴν διαφοράν, κ. Ὑπουργέ, μεταξὺ ἀγορᾶς καὶ πωλήσεως ποῖος τὴν ἐπωφελεῖται; Οὔτε ὁ παραγωγὸς οὔτε ὁ καταναλωτής. Διατὶ δὲν λαμβάνετε μέτρα εἰς τὸν τομέα αὐτόν, ὥστε νὰ δώσητε πραγματικὴν προστασίαν καὶ εἰς τοὺς παραγωγοὺς ἀλλὰ καὶ εἰς τοὺς καταναλωτάς; Ἐν πάσῃ περιπτώσει καὶ διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράζω περισσότερον νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο καλύτερον, ἡ Κυβέρνησις, ἀντὶ νὰ μᾶς ὁμιλῇ περὶ μέτρων προστασίας νὰ μᾶς ἔλεγεν ἐξ ἀρχῆς, τίμια καὶ εἰλικρινά, τοῦτο: Ὅτι, ὕστερα ἀπὸ τὴν ἀναπροσαρμογήν, δὲν ἠδύνατο νὰ γίνῃ τίποτε διαφορετικὸν διὰ τὴν περίπτωσιν τοῦ λαδιοῦ, ὅτι ἐχρειάζετο ἕνα πυροσβεστικὸν ὑλικόν, κάτι, διὰ νὰ σβήσετε τὴν πυρκαϊὰν ποὺ ἄναψε μέσα εἰς τὸ σπίτι μας. Αὐτὸ θὰ ἦτο καὶ καλύτερον καὶ τιμιώτερον, ἐὰν μᾶς τὸ ἔλεγεν ἡ Κυβέρνησις ἐξ ἀρχῆς. Καὶ ὅμως, τολμᾷ καὶ λέγει, ὅτι ἔλαβε μέτρα προστατευτικὰ ὑπὲρ τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν. Οἱ ἐλαιοπαραγωγοί, ὅμως, κ. συνάδελφοι, δὲν ἔχουν ἀνάγκην μέτρων προστασίας, ἔχουν ἀνάγκην μόνον καλῆς καὶ δικαίας μεταχειρίσεως. Τὸ ἐλαιόλαδον εἶναι προϊὸν αὐτοδύναμον. Νομίζω, ὅτι ἀπεδείξαμεν ἐπαρκῶς ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀντὶ νὰ ὠφελήσῃ τοὺς ἐλαιοπαραγωγούς, κατέβαλε φιλότιμον προσπάθειαν, διὰ νὰ τοὺς ζημιώσῃ καὶ νὰ ἐξανεμίσῃ ἕνα σοβαρὸν μέρος ἀπὸ τοῦ προϊόντος των ὑπὲρ ἄλλων, ὡς μᾶς εἶπεν, δὲν γνωρίζομεν ὅμως ποίων. Διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅλοι δέχονται, ὅτι οἱ ὑπάλληλοι καὶ οἱ ἐργάται ὑπέστησαν σημαντικὴν μείωσιν τοῦ εἰσοδήματός των, καὶ οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ ὑφίστανται μίαν θετικὴν ζημίαν: Ποῖος λοιπὸν ἐκέρδισεν αὐτὴν τὴν διαφοράν, ἀφοῦ οἱ ὑπάλληλοι, οἱ ἐργάται καὶ οἱ παραγωγοὶ ἐζημιώθησαν ἀντὶ νὰ ὠφεληθοῦν; Τελειώνοντας, θέλω νὰ εἴπω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἀκόμη καιρὸν νὰ ὠφελήσῃ κατὰ ἕνα μικρὸν ποσοστόν, τοὺς ἐλαιοπιραγωγούς, ἐξαγγέλλουσα, ὅτι θὰ δώσῃ τιμὰς ὑψηλοτέρας, τὰς ὁποίας τὰ πράγματα θὰ δημιουργήσουν, καθὼς καὶ συγκέντρωσιν πραγματικήν, ὥστε νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν καὶ τὸ πρόβλημα τῆς καταναλώσεως ἄνευ εἰσαγωγῆς σπορελαίων καὶ λιπαρῶν. Αὐτὰ εἴχομεν νὰ προτείναμεν ἡμεῖς καὶ εὐχόμεθα ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιτύχῃ, διότι αὐτὸ θὰ εἶναι καὶ ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν καὶ ὑπὲρ τῶν καταναλωτῶν. (Χειροκροτήματα).

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν δέχεται νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην;

§106ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην καὶ ὥραν 6ην μ.μ., μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 9.00′ μ. μ.)