1954.02.01

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 25η

Δευτέρα 1 Φεβρουαρίου 1954

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.00′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μπαροῦνος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Κ. ΜΠΑΡΟΥΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Κύριοι βουλευταί, μετὰ βαθυτάτης θλίψεως, ἀγγέλλω εἰς τὴν Βουλήν, τὸν ἀδόκητον θάνατον τοῦ βουλευτοῦ Φθιώτιδος Ἰωάννου Μακροπούλου, διαπρεποῦς μέλους τοῦ πολιτικοῦ κόσμου τῆς Πατρίδος μας καὶ τιμήσαντος τὰ ὑψηλὰ ἀξιώματα, τὰ ὁποῖα ἐνεπιστεύθη εἰς τὸν ἀείμνηστον ἄνδρα ἡ Πολιτεία, ἰδιαζόντως δὲ τὴν προεδρίαν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, εἰς τὴν ὁποίαν τὸν ἀνέδειξεν ἡ ψῆφος τῆς ἐκτιμήσεως ἡμῶν. Θητεύων εἰς κόμμα, ἐξήρθη ὑπὲρ τὸ κόμμα, ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ ἡ συνετὴ φωνή του, ἠκούετο μετὰ σεβασμοῦ εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην. Ὑπῆρξεν, ὄντως, ἐξέχουσα προσωπικότης ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος. Ἀπὸ τῶν μαθητικῶν θρανίων ἐξεδηλώθησαν τὰ δείγματα τῆς ψυχικῆς καὶ πνευματικῆς ὑπεροχῆς του, τῆς φιλομαθείας του καὶ ὅλων ἐκείνων τῶν ἀρετῶν, αἱ ὁποῖαι ἀπετέλεσαν τὸ κύριον χαρακτηριστικὸν γνώρισμα καθ’ ὅλην τὴν μακρὰν ἐπιστημονικὴν καὶ πολιτικὴν δραστηριότητά του. Διέπρεψεν ὡς ἐπιστήμων, διεκρίθη ὡς δημοτικὸς ἄρχων τῆς γενετείρας πόλεως, ἐχάραξε μὲ ἀνεξίτηλα ἴχνη τὴν πολιτείαν του ὡς πολιτικὸς καὶ ὡς Ὑπουργός, καὶ ἐπέτυχε νὰ καταστῇ ὑποδειγματικὸς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς συνεχίζων τὴν παλαιὰν παράδοσιν τῶν μεγάλων πολιτικῶν ἀνδρῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου. Ἐγκλείων εἰς τὴν ψυχήν του τὰ μεγάλα ἰδανικὰ τῆς θρησκείας καὶ τῆς πατρίδος, ἔσπευσεν εἰς τὸ ἐθνικὸν σάλπισμα τοῦ 1912 καὶ 13, ὅταν ὁ Ἑλληνισμὸς ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Βασιλέως Κωνσταντίνου, καὶ τοῦ Ἐλευθερίου Βενιζέλου, ἐξώρμα διὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν ὑποδούλων ἀδελφῶν, καὶ προσέφερε τὸ αἷμά του, ἀποκομίσας ἀνεπουλώτους πληγάς, αἱ ὁποῖαι μέχρι προχθὲς ἀκόμη, εἰς τὰς παραμονὰς τῆς ἀποδημίας του εἰς ἄλλους κόσμους, ἐκείνους τοὺς ὁποίους καθ’ ὅλον τὸν βίον του ὠνειρεύετο καὶ ὠπτασιάζετο, κατέτρυχον τὸ σῶμα του, ἀλλ’ ἔδιδον εἰς τὴν φλογερὰν ψυχήν του τὴν ὑπερτάτην ἱκανοποίησιν τῆς ἐκτελέσεως τοῦ πρὸς τὴν πατρίδα καθήκοντος. Ἡ ἀνάπλασις τοῦ Ἕλληνος, ἡ κοινωνικὴ καὶ ἡ πολιτικὴ διαπαιδαγώγησίς του, μαζὶ μὲ τὴν ἀνακούφισιν τῆς δυστυχίας καὶ τὴν ἁπάλυνσιν τῆς τραχύτητος τοῦ ἀγῶνος τῆς ζωῆς, ὑπῆρξαν τὸ κύριον μέλημα τῆς ζωῆς του. Οἱ νόμοι περὶ «προσφυγικῆς ἀποκαταστάσεως», «περὶ προστασίας θυμάτων καὶ ἀναπήρων πολέμου», περὶ «προστασίας πολυτέκνων», περὶ «δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως», ὑπῆρξαν ἓν ἀπὸ τὰ πολλὰ δείγματα τῆς μερίμνης του ταύτης, ἡ ὁποία τὸν ἀπησχόλει ὡς Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας καὶ Ἀντιλήψεως καὶ ὕστερον τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας ἐπὶ πρωθυπουργίας τοῦ ἀειμνήστου Παναγῆ Τσαλδάρη κατὰ τὴν περίοδον τοῦ 1932–1935. Ἡ Δελφικὴ ἰδέα καταυγαζομένη, ἀπὸ τὸ φῶς τοῦ Χριστιανισμοῦ καὶ τῆς ἑλληνικῆς παιδείας ὑπῆρξε τὸ ἰδανικὸν τῆς ζωῆς του, τὸ ὁποῖον μετουσίωσεν εἰς εἰδικὸν νόμον. Δυστυχῶς, ὁ πολυκύμαντος ἐθνικὸς βίος μας καὶ οἱ ἐπελθόντες παγκόσμιοι κλονισμοί, δὲν ἐπέτρεψαν τὴν πραγματοποίησιν τοῦ ἰδανικοῦ του τούτου. Μετὰ τὸν δεύτερον μεγάλον πόλεμον, τιμηθεὶς διὰ τῆς ψήφου τῶν συμπολιτῶν του, τῆς ἡρωϊκῆς Ρούμελης, ὡς βουλευτής, ἀνεδείχθη εἶτα Πρόεδρος τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων, ὅπου ἔδωσε τὸ μέτρον τῆς συνέσεως καὶ τῆς πολιτικῆς φρονήσεως, καταστὰς ὑπόδειγμα τῆς ὑπὲρ κόμματα ἐξάρσεως. Ἀλησμόνητος θὰ μείνῃ εἰς ὅλους ἡμᾶς ἡ ἐπιβλητικὴ καὶ σοβαρά, ἀλλὰ πάντοτε μειλιχία μορφή του, ἡ ἀποπνέουσα τὸ ἄρωμα τῆς ψυχικῆς εὐγενείας καὶ καλωσύνης του. Ὁ ἀμέριστος σεβασμὸς ὅλων ἡμῶν ὑπῆρξεν ἡ ἐπαξία ἀνταμοιβὴ τῆς προεδρίας του. Ἄκακος καθ’ ὅλον τὸν ἐνάρετον βίον που, ἐξαϋλοῦτο ἐφ’ ὅσον διῃσθάνετο ὅτι ἤγγιζεν ἡ μεγάλη στιγμὴ τῆς ἀπὸ τοῦ κόσμου τούτου ἀποδημίας του. Ἤθελε νὰ ἀποθάνῃ ὡς καλὸς Χριστιανὸς καὶ καλὸς Ἕλλην. Κοινὴ εἶναι ἡ ὁμολογία ὅτι τὸ ἐπέτυχεν. Εἰς ἐμέ, διάδοχόν του ἐν τῇ ὑψηλῇ ταύτῃ ἕδρᾳ, εἶναι ἰδιαιτέρως αἰσθητὴ ἡ ἀπώλειά του καὶ μόνον ἐκ τῆς βοηθείας ὅλων ἡμῶν τῶν ἀγαπητῶν συναδέλφων ἀντλῶ δυνάμεις ὅπως συνεχίσω τὸ ὕπατον λειτούργημα διὰ τοῦ ὁποίου μὲ ἐτίμησεν ἡ ψῆφος ὑμῶν. Εἶναι ὄντως, κύριοι συνάδελφοι, μέγα καὶ δυσαναπλήρωτον τὸ κενόν, τὸ ὁποῖον ἤνοιξεν ὁ θάνατος τοῦ ἀειμνήστου Προέδρου μας Ἰωάννου Μακροπούλου. Ἄς τιμήσωμεν τὴν μνήμην του, ἀκολουθοῦντες τὸ παράδειγμά του καὶ ἔχοντες ὡς ὑπόδειγμα τὴν ἀρετήν του καὶ ὡς ἀνθρώπου, καὶ ὡς πολίτου καὶ ὡς πολιτικοῦ. Αἱ λέξεις ἀπολείπουν πρὸς ἔξαρσιν τῶν μεγάλων χαρισμάτων τοῦ ἐκλιπόντος Προέδρου μας. Ἡ σιγή μας ἔστω ἡ εὐλαβὴς ἐκδήλωσις τιμῆς καὶ σεβασμοῦ πρὸς τὸν ἀπελθόντα εἰς τὸν κόσμον τῶν ἰδανικῶν του, ἀείμνηστον Πρόεδρον Ἰωάννην Μακρόπουλον. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔχει τὸν λόγον.

§4Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἔξαρσις τῆς φυσιογνωμίας ἐκλιπόντος ἀνδρός, ὅπως ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἢ μὲ πάρα πολλὰς ἢ μὲ πολὺ ὀλίγας λέξεις. Αἱ πολλαὶ λέξεις πρῶτον θὰ ἀπῄτουν προετοιμασίαν, θὰ ἔπρεπε νὰ προβῇ τις εἰς λεπτομερῆ ἀνάπτυξιν τῶν ἔργων καὶ τῶν πλευρῶν τῆς προσωπικότητος τοῦ ἀνδρός, ἀλλὰ δεύτερον αἱ πολλαὶ λέξεις — καὶ ἐὰν ἦτο δυνατὸν αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ χρησιμοποιηθοῦν ὑπ’ ἐμοῦ διὰ νὰ ἐξάρω καὶ ἐξυμνήσω τὴν προσωπικότητα τοῦ ἀνδρός, θὰ κατεδεικνύοντο πτωχότεραι τῶν ἔργων καὶ τῶν ὀλίγων χαρακτηριστικῶν λέξεων. Δι’ αὐτὸ προτιμῶ νὰ εἴπω μόνον ὀλίγα τινά. Ὁ ἀείμνηστος τέως Πρόεδρος τῆς Βουλῆς μας ὑπῆρξε φυσιογνωμία ἐξαιρετική. Ὑπῆρξε πάντοτε προσηλωμένος εἰς τὸ καθῆκον του, εἴτε εἶχε κληθῆ νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ καθῆκον του ὡς στρατιώτης, εἴτε ὡς ἁπλοῦς πολίτης ἀσκῶν τὸ ὑψηλὸν ἐπάγγελμα ἢ μᾶλλον τὴν ὑψηλὴν ἀποστολὴν τοῦ δικηγόρου, εἴτε ὡς Δήμαρχος τῆς πόλεώς του, εἴτε ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ Ἔθνους, ὡς βουλευτής, εἴτε ὡς Ὑπουργός, εἴτε ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς. Εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς περιπτώσεις κατώρθωσεν ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος νὰ προβῇ εἰς ἰσοστάθμισιν τῆς ἀξίας ὅλων τῶν ἀποστολῶν τὰς ὁποίας ἐτάχθη νὰ ἐκπληρώσῃ. Ὑπῆρξεν ἔξοχος καὶ ὡς στρατιώτης, ὅπως ὑπῆρξεν ἔξοχος καὶ ὡς Δήμαρχος, ἢ ὡς δικηγόρος, ἢ ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς. Ὕψωσε δηλονότι εἰς τὸ ἀνάστημά του τὴν οἱανδήποτε ἀποστολὴν τὴν ὁποίαν εἶχεν ἀναλάβει, τὴν οἱανδήποτε θέσιν, τὴν ὁποίαν κατέλαβεν εἰς τὸν κοινωνικόν, ἐθνικὸν καὶ πολιτικὸν στίβον. Ἀφιερωμένος, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶναι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας σπάνιον, εἰς τὴν κλασσικὴν παιδείαν καὶ βαθὺς μελετητὴς τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων συγγραφέων, συνεδύασε τὴν γνῶσιν τοῦ ἀρχαίου πνεύματος καὶ τὴν αὐστηρότητα τῆς κλασσικῆς σκέψεως πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τὰς νεωτέρας, τὰς ὁποίας ἐπίσης κατὰ τρόπον ἔντονον ἀφωμοίωσεν. Ὅπως ὑπῆρξε κάτοχος τῶν ἀρχαίων συγγραφέων, ἔτσι ὑπῆρξε καὶ γνώστης βαθὺς τῆς πολιτικῆς ἱστορίας καὶ τῆς ἱστορίας τῶν ἰδεῶν τῶν τελευταίων δύο αἰώνων. Ὑπῆρξε βαθὺς γνώστης τῆς πολιτικῆς καὶ ἰδεολογικῆς ἱστορίας τοῦ 18ου αἰῶνος, τῆς ἱστορίας ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὴν Γαλλικὴν Ἐπανάστασιν καὶ πρὸς τὰς μεγάλας ἐξελίξεις τὰς ἐξ αὐτῆς προελθούσας. Μὲ ἄλλας λέξεις, ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος δὲν ὑπῆρξεν ἁπλῶς εἷς ἐξ ἰδιοσυγκρασίας πολιτικός, ἦτο ἐξ ἰδιοσυγκρασίας πολιτικός, ἀλλὰ ὑπῆρξε καὶ πολιτικός, ὁ ὁποῖος ἐπαίδευσε τὸν ἑαυτόν του διὰ τὴν πολιτικήν, ἐπαίδευσε τὸν ἑαυτόν του κατὰ τρόπον ἔντονον, ἀπῄτησεν ἀπὸ τὸν ἑαυτόν του πολλά, πάρα πολλά. Καὶ ὅσα ἀπῄτησεν ἀπὸ τὸν ἑαυτόν του, ὁ ἑαυτός του τοῦ τὰ ἀνταπέδωσε, διότι ἐφάνη ἄξιος τῶν ἀπαιτήσεων τὰς ὁποίας προέβαλε πρὸς τὸν ἴδιον τὸν ἑαυτόν του καὶ κατώρθωσε νὰ γίνῃ παράδειγμα. Κατώρθωσε νὰ γίνῃ παράδειγμα, ἐν πρώτοις, ὡς Δήμαρχος. Ἐνθυμοῦμαι πόσον εὐρεῖα ὑπῆρξεν ἡ ἀκτινοβολία τῆς δράσεώς του ὡς Δημάρχου Λαμίας. Κατώρθωσε νὰ γίνῃ παράδειγμα ὡς βουλευτής, τιμώμενος καὶ ὑπὸ τῶν ἀντιπάλων του, καθ’ ὃν τρόπον ἐτιμᾶτο καὶ ὑπὸ τῶν φίλων καὶ συμμαχητῶν του. Κατώρθωσε νὰ γίνῃ παράδειγμα ὡς εὐσυνείδητος καὶ δραστήριος Ὑπουργός, εἴτε τοῦ ἐνεπιστεύθη ἡ Πατρὶς τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας, εἴτε τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας, εἴτε τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Τέλος κατώρθωσε νὰ γίνῃ παράδειγμα ἤθους ἀπὸ τῆς ἕδρας τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς. Καὶ δὲν ἠρκεῖτο εἰς τὴν τυπικὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων τοῦ Προέδρου, ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆς οὐσιαστικῆς ροπῆς τοῦ χαρακτῆρος του πρὸς ἔργα οὐσιαστικὰ καὶ πρὸς ἐνεργὸν συμμετοχὴν εἰς τὰς συζητήσεις τῆς Βουλῆς παρεμβαίνων καὶ ἡ παρέμβασίς του ὑπῆρξε πάντοτε ὠφέλιμος, ὑπῆρξε πάντοτε σοφή. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, κυρίως ὑπῆρξεν ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν συνδέεται μὲ κανένα τίτλον, μὲ κανένα ἐπάγγελμα, μὲ καμμίαν ἀποστολήν, μὲ κανένα ἀξίωμα, ὅπως ἐτονίσθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης κ. Μπαμπάκου, ὑπῆρξε πρωτίστως ἄνθρωπος. Ἡ λέξις αὐτὴ διὰ τὸν Ἰωάννην Μακρόπουλον δὲν ὑπῆρξε λέξις ἀνταποκρινομένη μόνον εἰς βιολογικὸν γεγονός. Ὅλοι εἴμεθα βεβαίως ἄνθρωποι, ἀλλὰ ὑπῆρξεν ἔννοια βαθυτέρα ἀνταποκρινομένη εἰς ὡρισμένον τρόπον ζωῆς, εἰς ὡρισμένον ἦθος. Αὐτοῦ τοῦ ἤθους, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει ἡ ἰδιότης ἡμῶν ὡς ἀνθρώπων, ἐγένετο ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος φορεὺς ἔξοχος. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, σὺν τοῖς ἄλλοις, ὑπῆρξε πτωχός, πάμπτωχος. Δὲν εἶναι ἁμάρτημα νὰ εἶναι κανεὶς πλούσιος, ἐὰν ἐντίμως κατώρθωσε νὰ γίνῃ. Ἀλλὰ εἶναι πάντως ἄξιον ἐξάρσεως τὸ γεγονός, ὅτι ὑπῆρξε πτωχός, πάμπτωχος καὶ παρὰ τὴν πενίαν του ἠγωνίσθη καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς ζωῆς του παρὰ τοὺς ἀντιπερισπασμοὺς τῆς πενίας του, ἠγωνίσθη κατὰ τρόπον ἀξιοθαύμαστον. Ὁ ἴδιος ἀπεκάλει τὴν πενίαν του λάμπουσαν πενίαν. Κάποιος μεγάλος ποιητὴς εἰς ἕνα στίχον του λέγει ἀκριβῶς: «Ἡ πενία ἀποτελεῖ λάμψιν». Δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ ἀείμνηστος Ἰωάννης Μακρόπουλος εἶχεν ἀναγνώσει τὸν στίχον — πρόκειται περὶ τοῦ στίχου τοῦ Ράϊνε–Μαρία–Ρίλκε — ἢ εἶχεν αὐτοτελῶς συλλάβει αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, τὴν ὁποίαν ἀπέδωσεν ὁ Ρίλκε εἰς τὸν στίχον του. Πάντως, πράγματι, ἡ πενία ἀποτελεῖ λάμψιν καὶ ἐν τοιαύτη περιπτώσει, εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ πενία του ὑπῆρξε λάμπουσα πενία. Ἡ Κυβέρνησις αἰσθάνεται βαθυτάτην θλῖψιν διὰ τὴν ἀπώλειαν τοῦ ἐξόχου ἀνδρὸς καὶ ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς ἐξ ὀνόματος τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅλων τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως ἐκφράζω τὰ συλλυπητήριά μου πρὸς τὴν οἰκογένειαν τοῦ μεταστάντος, ἀλλὰ ἐπίσης ἐκφράζω καὶ ἐκδηλῶ τὸ βαθὺ αἴσθημα καθήκοντος, τὸ ὁποῖον μᾶς κατέχει ἀπέναντι τῆς μνήμης ἐκείνου. Τὸ αἴσθημα αὐτὸ μᾶς ἐπιβάλλει νὰ φανῶμεν ἀντάξιοι αὐτοῦ καὶ νὰ διάγωμεν ὡς πολιτικοὶ ἄνδρες, εἰ δυνατόν, καθ’ ὃν τρόπον ἐκεῖνος κατώρθωσε νὰ ζήσῃ ὡς ἀνὴρ πολιτικός.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων κ. Σοφοκλῆς Βενιζέλος ἔχει τὸν λόγον.

§6Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων μετέχει ὁλοψύχως εἰς τὸ βαρὺ πένθος, τὸ ὁποῖον ἐδημιούργησεν ὁ θάνατος τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου. Ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, ὡς ἄνθρωπος καὶ ὡς ἐπιστήμων καὶ ὡς πολιτικός, θὰ ἀποτελέσῃ φωτεινὸν παράδειγμα πρὸς μίμησιν εἰς τὰς ἐπερχομένας γενεάς. Ἐνώπιον τῆς μνήμης τοῦ ἀπελθόντος, τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων κλίνει εὐλαβῶς τὸ γόνυ.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαπολίτης ἔχει τὸν λόγον.

§8Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Συμμεριζόμεθα ὁλοψύχως καὶ ἡμεῖς τὸ πένθος καὶ τὴν βαθεῖαν ὀδύνην, τὴν ὁποίαν ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ὁλόκληρος ἐδοκίμασεν ἀπὸ τὴν ἀπώλειαν τοῦ ἀειμνήστου ἐπιφανοῦς ἐκ Φθιώτιδος συναδέλφου, ὀδύνην τὴν ὁποίαν τόσον εὐγλώττως πρὸ ὀλίγου διηρμήνευσεν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τοῦ Σώματος καὶ ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως. Διότι, πράγματι ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος συνεκέντρωνεν ὅλας ἐκείνας τὰς ἀρετάς, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ χαρακτηρίζουν τοὺς ἀληθεῖς πολιτικοὺς ἄνδρας. Ἄσβεστον, ὅσον καὶ εἰλικρινὲς ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ λαοῦ, ἀπὸ τὸν ὁποῖον κατ’ εὐθεῖαν, ἄλλωστε, προήρχετο. Μόρφωσιν εὐρυτάτην καὶ πολυσχιδῆ. Κρίσιν βαθεῖαν. Χαρακτῆρα ἀδαμάντινον. Πίστιν ἀπαρασάλευτον εἰς τὰς ἀρχάς του, θάρρος καὶ μαχητικότητα εἰς τοὺς ἀγῶνάς του ὑπὲρ τῆς ἐπικρατήσεως αὐτῶν, ἐν ταὐτῷ πραότητα καὶ σεμνότητα, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τὸ γνώρισμα τὸ ἰδιάζον εἰς τοὺς ἀληθεῖς ἀγωνιστάς. Ἐπὶ πλέον ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος εἶχε βαθύτατα ἐρριζωμένον εἰς τὴν ψυχήν του τὸ συναίσθημα τῆς εὐθύνης τοῦ δημοσίου ἀνδρὸς καὶ δι’ αὐτὸ ἐτίμησεν ὅλα τὰ ἀξιώματα, εἰς τὰ ὁποῖα ἡ ἀδιατάρακτος ἐμπιστοσύνη τῶν συμπολιτῶν του, καθ’ ὅλην τὴν 30ετίαν τῆς δημοσίας του ζωῆς, τὸν ἀνεβίβασεν. Ὡς Δήμαρχος Λαμίας ἀνέπτυξεν ὅλως φωτεινὴν δρᾶσιν. Καὶ ἡ γενέτειρά του, ἡ καρδιὰ αὐτὴ τῆς λεβεντογέννας Ρούμελης, ἐδοκίμασε πλούσια τὰ ἐκ ταύτης εὐεργετικὰ ἀποτελέσματα. Ὡς βουλευτὴς βραδύτερον ὑπῆρξεν ἀληθὴς τῶν λαϊκῶν συμφερόντων προασπιστὴς καὶ προστάτης. Ὡς μέλος Κυβερνήσεων βραδύτερον, διευθύνας διάφορα Ὑπουργεῖα, ἀφῆκεν ἀνεξίτηλα τὰ ἴχνη τῆς ἀγαθοποιοῦ διαβάσεώς του. Ἀλλὰ τέλος, ὡς Πρόεδρος, κύριοι συνάδελφοι, τοῦ Σώματος τούτου, διεκρίθη, πράγματι, διὰ τὴν ἄκραν λεπτότητα, μεθ’ ἧς ἀνταπεκρίθη εἰς τὴν ἄσκησιν τῶν δυσχερεστάτων, ὄντως, καθηκόντων του, διὰ τὴν σπανίαν ἀμεροληψίαν του, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐξαιρετικὴν ὅλως δεξιοτεχνίαν, μὲ τὴν ὁποίαν διηύθυνε τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος. Ἡ Προεδρία τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου θὰ καταλάβῃ εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου θέσιν ἐξαιρετικήν. Ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος θὰ στηθῇ εἰς τὸ πλευρὸν ὅλων ἐκείνων τῶν μεγάλων φυσιογνωμιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐτίμησαν τὸ ἀξίωμα τὸ Προεδρικὸν καὶ τόσον συνέβαλον εἰς τὴν ἐξύψωσιν τοῦ κύρους καὶ τοῦ γοήτρου τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου. Αὐτός, εἰς ὀλίγας λέξεις, ὑπῆρξεν ὁ ἐκλιπὼν συνάδελφος, καὶ δι’ αὐτό, μὲ ἀμέριστον περιεβάλλετο ἀγάπην, βαθυτάτην ἐκτίμησιν καὶ σεβασμὸν ἀπὸ ὅλους ἀνεξαιρέτως τοὺς συναδέλφους, ἀνεξαρτήτως πολιτικῆς ἀποχρώσεως, διότι ἦτο καὶ παρέμεινε, μέχρι τέλους τῆς ζωῆς του, ἀληθὲς ὑπόδειγμα, ἀρετῆς φρονήσεως καὶ εὐγενείας. Τὸ Σῶμα δέχεται μέγα πλῆγμα ἐκ τῆς ἀπωλείας του καὶ μαζὶ μὲ ὅλον τὸν πολιτικὸν κόσμον θὰ αἰσθάνεται τὸ κενόν, τὸ ὁποῖον αὕτη δημιουργεῖ, κενὸν ὄντως δυσαναπλήρωτον. Ἀναπέμπομεν ἐκ βαθέων δεήσεις πρὸς τὸν Ὕψιστον ὑπὲρ ἀναπαύσεως τῆς εὐγενεστάτης ψυχῆς του καὶ εὐχόμεθα, ὅπως ἡ ἐκ μέρους ὅλων ἀναγνώρισις τοῦ ἔργου του, τόσον ὑπὲρ τῆς ἐπαρχίας του, ὅσον καὶ ὑπὲρ τῆς Πατρίδος του γενικώτερα, ἀποβῇ ἀσθενὴς παρηγορία πρὸς τοὺς οἰκείους του εἰς τὸ βαρύτατον πένθος των.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Ν. Πετρίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§10Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, βαθεῖα εἶναι ἡ ὀδύνη καὶ συντριβὴ τῶν ψυχῶν ἐμοῦ καὶ τῶν ἐκ τῶν Νομῶν Φθιώτιδος–Φωκίδος συναδέλφων ὡς καὶ ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ αὐτῆς, ἐπὶ τῷ θανάτῳ σεβαστοῦ συναδέλφου, ἀγαπητοῦ φίλου καὶ πολυτίμου συνεργάτου μας, τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου. Ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, καταγόμενος ἐξ οἰκογενείας, ἥτις προσέφερεν εἰς τὸν βωμὸν τῆς Πατρίδος, τέκνον αὐτῆς, νεώτατον τότε Ἀνθυπολοχαγὸν τῆς Σχολῆς, κατὰ τοὺς Βαλκανικοὺς πολέμους, ἦτο καὶ ὁ ἴδιος τραυματίας ἡρωϊκὸς τῶν μαχῶν αὐτῶν. Τὸ χρηστὸν ἦθος του, ὁ ἀδαμάντινος χαρακτήρ του, ὁ ὑψηλὸς καὶ ἄφθαστος πατριωτισμός του, ἡ εὐρεῖα νομομάθεια καὶ ἡ ἀξιοζήλευτος ρητορικὴ δεινότης καὶ ἐν τῷ δικαστηρίῳ καὶ ἐν τῷ Βουλευτηρίῳ, ἡ τιμία καὶ ἀποδοτικὴ διαχείρισις τῶν δημοσίων λειτουργημάτων, ἅτινα τῷ ἐνεπιστεύθησαν, ἡ διάθεσις ὅλων τῶν ψυχικῶν καὶ σωματικῶν δυνάμεων αὐτοῦ ἐν τῇ ἐξυπηρετήσει καὶ τῶν κοινῶν καὶ τῆς ἰδιαιτέρας του ἐκλογικῆς περιφερείας καὶ ἡ τελευταία του Προεδρία τῆς παρούσης Βουλῆς, ἔταξαν τὸν ἐκλιπόντα μεταξὺ τῶν ἐκλεκτῶν προσωπικοτήτων τοῦ τόπου μας. Δικαίως ὅθεν ἐσεμνυνόμεθα, τόσον ἡμεῖς οἱ ἐκπρόσωποι τῆς Φθιωτιδοφωκίδος, ὅσον καὶ ὁ λαὸς αὐτῆς, διὰ τὸ ἐκλεκτὸν τέκνον τῆς Ρούμελης καὶ δεδικαιολογημένη ἡ θλῖψις μας ἐπὶ τῷ θανάτῳ αὐτοῦ. Δι’ ἡμᾶς τοὺς ἐπιζῶντας, ἡ καθόλου ζωή του καὶ ἡ πολιτεία του θὰ μᾶς εἶναι φωτεινὸς ὁδηγός. Τὸ Σῶμα ἐπίσης ἔχασεν ἕνα θαυμάσιον πατριώτην, ἕνα πολιτικὸν ὑψηλοῦ ἀναστήματος, ἕνα καλλιεπέστατον κοινοβουλευτικὸν ρήτορα καὶ ἕνα ὑπέροχον ἄνθρωπον καὶ πολίτην. Ἡ μνήμη του θὰ μείνῃ ἀγήρως ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Τὸ χῶμα τῆς Ἀττικῆς γῆς, ποὺ πρὸ ὀλίγου ἐκάλυψε τὸ σεπτὸν σκήνωμά του, ἂς εἶναι ἐλαφρόν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Εὐάγγελος Καλαντζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§12Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Τὸν θάνατον τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου θρηνεῖ τὸ Πανελλήνιον καὶ πενθεῖ ὁλόκληρος ὁ πολιτικὸς κόσμος καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον, διότι ἡ διακονία του εἰς τὸν Δημόσιον βίον, ἀφήνει, ὡς ἐκ τῆς ἐνεργοῦ ἀρετῆς του, τοῦ ὑψηλοῦ πατριωτισμοῦ του καὶ τῆς ὑποδειγματικῆς προσηλώσεώς του πρὸς τὸ καθῆκον, ὑψηλὰς ὑποθήκας καὶ ὡραίας παραδόσεις. Βαθύτατα αἰσθάνεται τὴν ἀπώλειάν του ὁ νομικὸς κόσμος καὶ εὐρύτερον ἡ πνευματικὴ ζωὴ τοῦ τόπου μας, διότι εἰς τὴν πολύμορφον φυσιογνωμίαν του ἁδρὰ ἀπετυποῦτο ἡ σφραγὶς τοῦ στοχαστικοῦ ἐμβριθοῦς καὶ ἀκαμάτου σκαπανέως καὶ μελετητοῦ ὅλων τῶν κατακτήσεων τοῦ ἀνθρωπίνου πνεύματος. Μὲ ὅσην ἄνεσιν ἐκινεῖτο εἰς τὸ δικανικὸν βῆμα, μὲ τὴν αὐτὴν καὶ ἀνετώτερον, διέτριβεν εἰς ὅλας τὰς σφαίρας τῆς ἀνωτέρας διανοήσεως, ὡς ὀμφαλὸν τῆς ὁποίας ὡραματίσθη τὴν Δελφικὴν Ἰδέαν. Θρηνεῖ ὅμως ὑπὲρ πάντα ἄλλον, βαθύτατα ἡ Ρούμελη καὶ εὐλόγως διότι αὐτῆς ὑπῆρξε κατ’ ἐξοχὴν ἀντιπροσωπευτικὸν γέννημα καὶ θρέμμα καὶ καρπὸς γνήσιος τῶν εὐγενεστέρων καὶ ἁγνοτέρων χυμῶν της. Ἡ ρίζα τῆς καταγωγῆς του τὸν ἐκράτησε μέχρι τῆς τελευταίας του πνοῆς σφιχτὰ συνδεδεμένον μὲ τὴν ζωὴν τῆς ὑπαίθρου. Εἰς τὴν ἱστορίαν περνάει ὡς γνήσιον τέκνον τῆς Ρουμελιώτικης παραδόσεως, διότι ἀπὸ τὸ λίκνον του ἀκόμη, δίπλα εἰς τὸν φουστανελλᾶ πατέρα του, ἀνέπνεε τὸν καθαρὸν ἀέρα τῶν βουνοκορφῶν τῆς Οἴτης καὶ τοῦ Τυμφρηστοῦ, ἠνδρώθη δὲ ὑπὸ τὰς ἀντηχήσεις τῶν ἱστορικῶν παραδόσεων τῆς περιοχῆς αὐτῆς τῆς Ἑλλάδος, ὅπου τὸ τρίπτυχον Ἡρακλῆς–Θερμοπύλαι καὶ Ἀλαμάνα ἀπετέλεσαν, διὰ τὸν Ἰωάννην Μακρόπουλον, τὸν νάρθηκα τῆς ψυχῆς του καὶ τὸν τροφὸν τοῦ πνεύματός του. Ἡ Ρούμελη παραδίδει μὲ ἐμπιστοσύνην τὸ ἐκλεκτὸν τέκνον της εἰς τὸν ἱστορικὸν τῆς Πατρίδος, διότι πιστεύει ὅτι ὁ στέφανος τῆς ἀθανασίας εἶναι κότινος ὀφειλόμενος εἰς τὸν Ἰωάννην Μακρόπουλον, ἀνθ’ ὅσων οὗτος ὑπὲρ Πατρίδος εἰργάσατο.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπασπύρου ἔχει τὸν λόγον.

§14Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Τὸν πολιτικὸν κόσμον ἑνώνει σήμερον, κύριε Πρόεδρε, εἰλικρινὴς θλῖψις καὶ βαθεῖα ὀδύνη διὰ τὸν ἀδόκητον θάνατον ἑνὸς τῶν διαπρεπεστέρων πολιτικῶν ἀνδρῶν τῆς χώρας μας, τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου. Οἱ λόγοι οἵτινες ἠκούσθησαν κατὰ τὴν ἐπικήδειον τελετὴν καὶ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν τοῦ Σώματος ἀπέδωσαν πιστά, ἄνευ τινὸς ὑπερβολῆς, τὴν προσωπικότητα τοῦ ἐκλιπόντος πολιτικοῦ ἀνδρὸς καὶ διηρμήνευσαν τὸ πανελλήνιον πένθος διὰ τὸν θάνατόν του. Ἐπιθυμῶ ὡς βουλευτὴς ἑνὸς διαμερίσματος τῆς Ρούμελης, τῆς ὁποίας κατ’ ἐξοχὴν ἀντιπροσωπευτικὸς τύπος ὑπῆρξεν ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος, νὰ δηλώσω καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ποὺ τόσον ἐλάμπρυνεν οὗτος, τὴν ὀδύνην ἥτις μας συνέχει διὰ τὸν θάνατον τοῦ ἐπιφανοῦς συναδέλφου μας. Ὑπάρχουν χαρακτηριστικά τινα στοιχεῖα τῆς ζωῆς τοῦ τετιμημένου νεκροῦ, τοῦ ἀλησμονήτου Προέδρου μας, ποὺ προσδιορίζουν ἐναργῶς τὴν προσωπικότητά του καὶ ἀξίζει νὰ μνημονευθοῦν καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἀποτίει τὸν ὀφειλόμενον φόρον τιμῆς πρὸς τὴν μνήμην του. Τὸ κυριώτερον εἶναι ἡ ταπεινὴ καταγωγή του. Ἀπὸ ἕνα μικρὸν καὶ πτωχικὸν ἐργαστήριον τῆς Λαμίας, ποὺ διετήρησεν ὁ πατήρ του μέχρι τέλους τῆς ζωῆς του, χωρὶς νὰ ὑποστῇ τὴν οἴησιν τῆς ἀνόδου τῶν τέκνων του, ἀνεπήδησε μία τῶν ἐκλεκτοτέρων οἰκογενειῶν τῆς Ρούμελης μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν Ἰωάννην Μακρόπουλον. Ζωντανὸν παράδειγμα ὅτι εἰς τὸν τόπον μας ὅσοι ἔχουν τὴν φλόγα τῆς μαθήσεως καὶ τῆς ἀνόδου, ἀνέρχονται χωρὶς νὰ ἀποτελῇ ἐμπόδιον ἡ ταπεινὴ οἰκογενειακὴ προέλευσις καὶ ἡ πενία. Ἐν τῇ ἀσκήσει τῆς δικηγορίας ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος ἀπεδείχθη ἀπαράμιλλος καὶ ἡ φήμη του κατέστη πανελλήνιος. Τὰ πολιτικὰ κόμματα ἐπεζήτουν ἐπιμόνως τὴν συνεργασίαν του, ἀλλ’ ὁ Ἰωάννης Μακρόπουλος δὲν κατείχετο ἀπὸ τὴν σπουδὴν τῆς εὐκόλου ἀνόδου ποὺ εἶναι δυστυχῶς τὸ γνώρισμα τῆς ἐποχῆς μας. Ἔμεινε εἰς τὴν γενέτειράν του καὶ ἀφιέρωσεν ὅλας τὰς δυνάμεις του διὰ τὴν ἐξύψωσίν της. Ἡ ἀγάπη του καὶ ἡ στοργή του διὰ τὴν ἰδιαιτέραν του Πατρίδα συνέθεσαν τὸ πάθος τῆς ζωῆς του. Ἀντὶ τοῦ βουλευτικοῦ ἀξιώματος καὶ τῆς ἀκόπου δι’ αὐτὸν ἀνόδου ἐπροτίμησε νὰ προσφέρῃ τὰς ὑπηρεσίας του εἰς τὴν πόλιν ποὺ ἐγεννήθη, ἠγάπησε καὶ ἀνεδείχθη ὡς εἷς τῶν καλυτέρων δικηγόρων τῆς Ἑλλάδος. Ἀπεδέχθη τὴν ὑποβληθεῖσαν παρὰ τῶν συμπολιτῶν του, ἀνεξαρτήτως πολιτικῆς ἀποχρώσεως, ὑποψηφιότητα καὶ ἐξελέγη παμψηφεὶ Δήμαρχος Λαμιέων. Ἡ θητεία του, ὡς Δημάρχου, ἐλάμπρυνε καὶ τὸ ἀξίωμα καὶ τὴν πόλιν. Ἡ φήμη του διεχύθη εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα. Πολλὰ τοῦ ὀφείλει ἡ Λαμία καὶ τὸ ὄνομά του θὰ παραδίδεται ἀπὸ γενεᾶς εἰς γενεὰν μὲ αἴσθημα βαθείας τιμῆς καὶ εὐγνωμοσύνης. Μὲ τὴν λῆξιν τῆς γονίμου καὶ περιλάμπρου δημαρχιακῆς περιόδου, ἀνοίγει πλέον δικαιωματικῶς ὁ δρόμος τῆς ἀνόδου διὰ τὸν Ἰωάννην Μακρόπουλον. Ἐκλέγεται συνεχῶς βουλευτὴς Φθιώτιδος καὶ καλεῖται νὰ διευθύνῃ ὡς Ὑπουργὸς τὰ κυριώτερα Ὑπουργεῖα. Ἡ διέλευσίς του ἀπὸ τὰ Ὑπουργεῖα Προνοίας, Παιδείας καὶ Γεωργίας, ἀφήνει πραγματικὴν ἐποχήν. Ἡ ἀναγνώρισις ὑπῆρξε γενική. Διότι ἤσκησεν ἔργῳ τὴν ἀρετὴν καὶ μὲ τὴν πραότητα καὶ ἀγαθότητα τοῦ χαρακτῆρός του, ἐξησφάλισε τὸ μέγα προνόμιον νὰ μὴ δημιουργήσῃ ἐχθρούς. Καὶ διετήρησεν εἰς ὅλας τὰς ἐκδηλώσεις τῆς ζωῆς του τὸ προνόμιον τοῦτο. Ἡ τελευταία πολιτικὴ πρᾶξις τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου ἦτο ἡ ἀποποίησις τῆς ἐπανεκλογῆς του ὡς Προέδρου τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Μὲ τὴν ἐνιαύσιον θητείαν του εἰς τὸ ἀξίωμα τοῦτο τοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ δείξῃ ὅλον τὸν πλοῦτον τῶν ἠθικῶν καὶ πνευματικῶν του προσόντων. Ὑπῆρξεν, ἀληθῶς, ἄξιος τῆς ὑψηλῆς θέσεως εἰς ἣν τὸν ἀνέβασεν ἡ ἐκτίμησις καὶ ἡ ἐμπιστοσύνη τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Ἡ ὑγεία του τοῦ ἐπέβαλε τὴν προσωρινὴν ἀπομάκρυνσιν ἀπὸ τὴν ἐνεργὸν ἄσκησιν τῶν καθηκόντων του. Καὶ εἶχε τὴν δύναμιν, τὴν εὐσυνειδησίαν καὶ τὴν ἀνωτερότητα νὰ ἀποποιηθῇ ὁριστικῶς τὸ ἀξίωμα. Σπανίζουν τοιαῦται ἐκδηλώσεις εἰς τὴν ἐποχήν μας. Θεωρῶ χρέος μου νὰ τὴν ἀναφέρω καὶ νὰ τὴν ἐξάρω ὡς ἕνα φωτεινὸν παράδειγμα, ποὺ πρέπει νὰ φρονιματίζῃ καὶ καθοδηγῇ τοὺς ἀναμιγνυομένους εἰς τὴν δημοσίαν ζωήν. Ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὑποκλίνομαι μὲ εὐλάβειαν καὶ μὲ βαθύτατον σεβασμὸν ἐνώπιον τῆς μνήμης τοῦ τετιμημένου τέκνου τῆς Ρούμελης, τοῦ ἐναρέτου πολιτικοῦ ἀνδρός, τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Καρδίτσης κ. Ἀλλαμανῆς, ἔχει τὸν λόγον.

§16Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Τὸ Δημοκρατικὸν Κόμμα ἀποτίει μὲ τὴν σειρὰν του τὸν δίκαιον φόρον τιμῆς πρὸς τὴν μνήμην τοῦ ἐκλιπόντος ἐπιλέκτου συναδέλφου. Ἡ μακρὰ διαδρομὴ τοῦ ἀειμνήστου Ἰωάννου Μακροπούλου ἀπὸ τὸν στῖβον τῆς δημοσίας ζωῆς τῆς Χώρας ἀπετέλεσε μίαν συνεχῆ καὶ ἀταλάντευτον πορείαν ἀγώνων καὶ θυσιῶν ὑπὲρ τοῦ Ἔθνους. Τὸ γνώρισμα τῆς δράσεως τοῦ πολυκλαύστου πολιτευτοῦ τῆς Ρούμελης ὑπῆρξεν ἡ σταθερὰ προσφορὰ θετικῶν ὑπηρεσιῶν οὐ μόνον πρὸς τοὺς συμπολίτας του ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ σύνολον τῶν Ἑλλήνων ἰδίᾳ τὴν τάξιν τῶν πτωχῶν καὶ ἀδυνάτων, γόνος τῆς ὁποίας ὑπῆρξε καὶ ὁ ἴδιος. Ὁ Μακρόπουλος ἐνεσάρκωσεν ἐξ ἄλλου κατὰ τὸν πλέον ἰδεώδη τρόπον τὸν τύπον τοῦ Ἕλληνος δημοσίου ἀνδρὸς ὁ ὁποῖος παρέμεινε βαθύτατα προσηλωμένος εἰς τὰς παραδόσεις καὶ τοὺς θεσμοὺς τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος καὶ εἰς δυσκόλους στιγμὰς ἐπέδειξε θάρρος καὶ τόλμην προκειμένου νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν διασφάλισιν τῶν προϋποθέσεων τῆς ὁμαλῆς λειτουργίας τοῦ δημοσίου βίου. Ὑπῆρξε τέλος ὁ ἀείμνηστος Μακρόπουλος, πρότυπον, κοινοβουλευτικοῦ ἀνδρός, δικαίως τιμηθεὶς μὲ τὸ ὕπατον ἀξίωμα τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων τὸ ὁποῖον καὶ ἐλάμπρυνε μὲ τὴν πολιτείαν του. Δι’ ἡμᾶς τοὺς νεωτέρους ἀλλὰ καὶ διὰ τὰς ἐπερχομένας γενεὰς τῶν Ἑλλήνων πολιτευομένων, ὁ Ι. Μακρόπουλος θὰ παραμείνῃ ὡς φωτεινὸν παράδειγμα καὶ ἡ ἀνάμνησίς του εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν θὰ εἶναι παντοτεινή.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Δομοκοῦ κ. Παναγιούλας ἔχει τὸν λόγον.

§18Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, κ. Πρόεδρε, ὅτι μὲ τὸν θάνατον τοῦ ἐκλιπόντος συναδέλφου Ἰωάν. Μακροπούλου ἡ κοινωνία ἐστερήθη ἑνὸς ἐξαιρέτου μέλους, ἑνὸς ἀνδρὸς ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι οὐχὶ συνήθως ἐμφανίζονται. Δὲν θὰ ἐπιχειρήσω, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐξάρω τὴν προσωπικότητα καὶ τὰ προσόντα τοῦ ἐκλιπόντος, διότι ταῦτα εἶναι γνωστά, καὶ λάμπουν ὅπως ἀκριβῶς τὰ λαμπρὰ ἄστρα εἰς τὸ στερέωμα. Εἶναι ἔκδηλον ὅτι ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἠσθάνθη διὰ τὸν θάνατον τοῦ ἀειμνήστου συναδέλφου Ἰωάννου Μακροπούλου βαθυτάτην λύπην. Τοῦτο τὸ μαρτυροῦν οἱ πρὸ ὀλίγου ἐξ ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Βουλῆς ἐκφωνηθέντες λόγοι. Ἂν ὅμως βαθυτάτην λύπην ἠσθάνθη ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ἔτι βαθυτέραν ἠσθάνθημεν ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος καὶ δὴ οἱ ἐξ ἡμῶν Νομικοί, οἱ ὁποῖοι εἴχομεν τὴν εὐκαιρίαν πολλάκις νὰ συνεργασθῶμεν ἐπαγγελματικῶς μαζί του.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Βουδούρης ἔχει τὸν λόγον.

§20Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὡς βουλευτὴς Θεσσαλονίκης, κύριε Πρόεδρε, αἰσθάνομαι ὑποχρέωσιν νὰ ἐκφράσω τὴν βαθυτάτην λύπην ἐμοῦ ὡς καὶ ὅλων τῶν βουλευτῶν Βορείου Ἑλλάδος διὰ τὸν ἀδόκητον θάνατον τοῦ ἐκλιπόντος. Τὸ Μακεδονικὸν χῶμα εἶναι ποτισμένον μὲ τὸ αἷμα τοῦ ἐκλιπόντος καὶ περικλείει τὰ ὀστᾶ τοῦ εἰς τοὺς Βαλκανικοὺς Πολέμους πεσόντος ἀδελφοῦ του. Εὔχομαι ἐλαφρὰ νὰ εἶναι ἡ Ἀττικὴ γῆ ἡ ὁποία πρὸ ὀλίγου τὸν ἐκάλυψε.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Ξάνθης κ. Μιχαηλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§22Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅτε τὸ 1922 ἡ λαῖλαψ εἶχεν ἐκριζώσει ἀπὸ τὰς μακρυνὰς γενετείρας των ἀδελφούς μας καὶ τοὺς ἔφερεν εἰς τὰς ἀγκάλας τῆς φιλοστόργου Μητρός των Ἑλληνικῆς Πατρίδος, ὡς ἐρείπια μιᾶς τόσον τραγικῆς καταστροφῆς, τὰ πολιτικὰ πάθη τότε ἦσαν πολὺ ἀνεπτυγμένα καὶ ἡ διακυβερνῶσα τὴν χώραν πολιτικὴ παράταξις ἐθεωρεῖτο ἐξαιρετικῶς φιλοπροσφυγική. Ταύτην μετά τινα ἔτη διεδέχθη ἡ ἀντίθετος πολιτικὴ μερὶς θεωρουμένη παρὰ τῶν προσφύγων ὡς δυσμενῶς διακειμένη πρὸς αὐτοὺς καὶ πρὸς τὰ ζητήματά των. Τότε ὡς Ὑπουργὸς Περιθάλψεως τῆς Κυβερνήσεως αὐτῆς εἶχεν ἀναλάβει ὁ ἐκλιπὼν ἀείμνηστος, Ἰωάννης Μακρόπουλος. Χθὲς παρευρεθεὶς εἰς φιλανθρωπικὴν ἑορτὴν δοθεῖσαν εἰς ἕνα τῶν Προσφυγικῶν Συνοικισμῶν τῆς Πρωτευούσης, ἤκουσα ἀπὸ τὰ χείλη ἡγουμένων τοῦ Προσφυγικοῦ κόσμου καὶ διαχειριζομένων τότε τὰ ζητήματά των, πρὸ ποίας ἐκπλήξεως εὑρέθησαν ὅταν τὸ πρῶτον εἶχον παρουσιασθῆ ἐνώπιον τοῦ ἐκλιπόντος, διὰ νὰ ἀναπτύξουν τὰ Προσφυγικὰ ζητήματα. Τὰ πλεῖστα ἐξ αὐτῶν τῷ ἦσαν γνωστὰ καὶ κατώρθωσε νὰ τὰ ἐπιλύσῃ μὲ τὴν μεγαλυτέραν ἁπλότητα, χάρις εἰς τὴν ἀγάπην καὶ σύμπνοιαν ποὺ ἠσθάνετο διὰ τοὺς ἀτυχεῖς συνανθρώπους του αὐτούς. Εἰς τὸ Κοινοβούλιον, ἐδοκίμασα προσωπικῶς, πολλάκις τὴν ἀπέραντον καλωσύνην τοῦ ἐκλιπόντος ἀειμνήστου Προέδρου μας. Μὲ τὴν διακρίνουσαν Αὐτὸν καλοκαγαθίαν, καὶ εὐγένειαν, μὲ τὴν πολυμάθειαν καὶ πολιτικήν του πεῖραν, ὡς Πρόεδρος τοῦ Κοινοβουλίου ἀπετέλει πάντοτε τὸν καλὸν καὶ στοργικὸν ὁδηγὸν καὶ συμπαραστάτην. Ὡς βουλευτὴς Βορείου Ἑλλάδος καὶ ὡς μέλος τῆς Προσφυγικῆς οἰκογενείας, ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου νὰ προσθέσω τὰ ὀλίγα αὐτὰ εἰς ὅσα μὲ τόσον πόνον ἀνεπτύχθησαν, παρὰ τῶν κ.κ. συναδέλφων. Ἂς θεωρηθοῦν ταῦτα ἐλάχιστος φόρος τῆς ὀφειλομένης μεγάλης τιμῆς εἰς τὴν μνήμην τοῦ ἀειμνήστου Προέδρου μας Ἰωάννου Μακροπούλου.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἐπὶ τῷ θανάτῳ τοῦ ἀειμνήστου Ἰωάν. Μακροπούλου ληφθέντα συλλυπητήρια τηλεγραφήματα. 1) Τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως Στρατάρχου Παπάγου. Βρυξέλλαι: «Κων. Ροδόπουλον Πρόεδρον Βουλῆς, Ἀθήνας Συλλυπούμεθα ἐγκαρδίως ἐπὶ θλιβερῷ γεγονότι θανάτου ἐξόχου πολιτικοῦ ἀνδρὸς τέως Προέδρου Βουλῆς Μακροπούλου. Στρατάρχης ΠΑΠΑΓΟΣ». 2) Τῆς Α. Ε. τοῦ Πρεσβευτοῦ τῶν Η.Π.Α.:

ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΠΡΕΣΒΕΙΑ

ΑΘΗΝΑΙ–ΕΛΛΑΣ

1ῃ Φεβρουαρίου 1954 Ἀγαπητέ μοι, Κύριε Πρόεδρε, Βαθέως ἐλυπήθην, ὅτε χθὲς ἔμαθον τὸν θάνατον τοῦ τετιμημένου προκατόχου σας, Ἰωάννου Μακροπούλου. Εἰς μίαν μακρὰν καὶ διακεκριμένην σταδιοδρομίαν ὑπηρεσιῶν πρὸς τὸ Δημόσιον, ὁ Μακρόπουλος ἐκέρδισε δι’ ἑαυτὸν τὸν σεβασμὸν καὶ τὴν συμπάθειαν ὅλων, ὅσοι τὸν ἐγνώρισαν. Ἡ ἀπώλειά του θὰ γίνῃ μετὰ λύπης αἰσθητή. Ἐπιθυμῶ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ νὰ διαβιβάσω πρὸς ὑμᾶς καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὰ βαθύτατα συλλυπητήριά μου.

Εἰλικρινῶς Ὑμέτερος

ΚΑΒΕΝΤΙΣ ΚΑΝΝΟΝ

Πρεσβευτὴς τῆς Ἀμερικῆς». 3) Πρόεδρον Βουλῆς, Ἀθήνας Ἐπὶ θανάτῳ ἐπαξίου μέλους Βουλῆς Ἰωάννου Μακροπούλου, ἡ Ἕνωσις Ρουμελιωτῶν Βορείου Ἑλλάδος, πέμπει εἰλικρινῆ συλλυπητήρια.

Ὁ Πρόεδρος

ΗΛΙΑΣ ΤΣΑΓΚΑΡΗΣ

Ἐπίσης θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε ν’ ἀνακοινώσω ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ὅτι: Οἱ κ.κ. Θ. Καψάλης (Ὑπ. Συντονισμοῦ) καὶ Κ. Παπαγιάννης (Ὑπ. Οἰκονομικῶν) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. 2500)1953». Ὁ κ. Δ. Μπαμπάκος (Ὑπ. Δικαιοσύνης) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. 1113)1949 «περὶ ἱδρύσεως Νοσοκομείου κρατουμένων». Κύριοι βουλευταί, πρὶν ἢ ζητήσω ἀπὸ τὸ Σῶμα ὅπως τηρήσωμεν ἑνὸς λεπτοῦ σιγὴν εἰς μνήμην τοῦ ἐκλιπόντος ἀειμνήστου Προέδρου, θὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως ἐγκρίνητε νὰ ὁρισθῇ ἡ νέα συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Τετάρτην, μὲ θέμα, κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ κάμωμεν ἐπερωτήσεις τὴν Τετάρτην, δεδομένου ὅτι σήμερον δὲν ἔγινε κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος;

§24ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ὅπως τηρηθῇ ἑνὸς λεπτοῦ σιγή, εἰς μνήμην τοῦ ἐκλιπόντος Προέδρου. (Ἅπαντες οἱ κ.κ. βουλευταὶ ἐγείρονται καὶ τηρεῖται ἑνὸς λεπτοῦ σιγή).

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις εἰς ἔνδειξιν πένθους ἐπὶ τῷ θανάτῳ τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου διὰ τὴν προσεχῆ Τετάρτην, ὥραν 6ην μ.μ. μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 8.30′ μ.μ.).