1954.02.03

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 26η

Τετάρτη 3 Φεβρουαρίου 1954

Προεδρεύει κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.20′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. (Καλεῖται εἶτα ὁ κατὰ τὴν ἐπαναληπτικὴν ἐκλογὴν τῆς 24 Ἰανουαρίου 1954 ἐκλεγεὶς βουλευτὴς τῆς περιφερείας Δράμας κ. Κων)νος Λαμπριανίδης καὶ δίδει τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος καθορίζομεν ὅρκον, ἔχοντα οὕτω: «Ὀμνύω εἰς τὸ ὄνομα τῆς Ἁγίας καὶ Ὁμοουσίου καὶ Ἀδιαιρέτου Τριάδος, νὰ φυλάξω πίστιν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ εἰς τὸν Συνταγματικὸν Βασιλέα, ὑπακοὴν εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς Νόμους τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐκπληρώσω εὐσυνειδήτως τὰ καθήκοντά μου»).

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἄξιος. Ἄξιος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς).

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Κωτιάδης, αἰτεῖται μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ τὴν αἰτουμένην ἄδειαν;

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἔγκρισίν της εἰς τὴν αἰτηθεῖσαν ἄδειαν. Ἐπὶ τῷ θανάτῳ τοῦ ἀειμνήστου Ἰωάννου Μακροπούλου, ἡ Α. Ε. ὁ ἐν Ἑλλάδι Πρεσβευτὴς τῆς Ὁμοσπόνδου Λαϊκῆς Δημοκρατίας τῆς Γιουγκοσλαβίας, μοὶ ἀπηύθυνε τὴν ἑξῆς ἐπιστολήν:

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΟΥ

ΛΑΪΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣ

ΓΙΟΥΓΚΟΣΛΑΥΪΑΣ–ΕΝ ΕΛΛΑΔΙ

Ἀθῆναι τῇ 1ῃ Φεβρουαρίου 1954 Ἐξοχώτατε, Ἐπὶ τῷ θλιβερῷ γεγονότι τοῦ θανάτου τοῦ πρώην Προέδρου τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων Ἰωάννου Μακροπούλου, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ ὑποβάλω ὑμῖν ἐν ὀνόματι τῶν λαῶν τῆς Γιουγκοσλαυΐας καὶ ἐμοῦ τοῦ ἰδίου τὰ εἰλικρινῆ μας συλλυπητήρια.

Ρ. ΓΙΟΒΑΝΟΒΙΤΣ

Πρεσβευτὴς Ο.Λ.Δ. τῆς Γιουγκοσλαυΐας Α. Ε. Κύριον Ροδόπουλον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων. Παρακαλῶ νὰ ἐγκρίνητε ὅπως ἀπευθύνω εὐχαριστήριον πρὸς τὸν κ. Πρεσβευτήν.

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§10Κ. ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ. Θὰ ἤθελα, κύριε Πρόεδρε, νὰ θέσω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς πρότασιν, ὅπως ὁλόκληρος ἡ συζήτησις ἡ προχθεσινή, ἡ ἀφιερωθεῖσα εἰς μνήμην τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου, ἐκδοθῇ εἰς ἰδιαίτερον τεῦχος, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ περιληφθοῦν καὶ αἱ ἄλλαι ὁμιλίαι, αἱ γενόμεναι ἐν τῷ Μητροπολιτικῷ Ναῷ, τόσον ὑμῶν, ὅσον καὶ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Εἰς τὸ τέλος, ἐπίσης, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ περιληφθῇ καὶ ἡ εἰκὼν τοῦ Ἰωάννου Μακροπούλου. Θὰ ἀπετέλει, κ. Πρόεδρε, ἡ ἔκδοσις τοῦ τεύχους ἓν λαμπρὸν μνημόσυνον δι’ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος πράγματι ὑπῆρξε τὸ ὑπόδειγμα τοῦ τελείου ἀνδρός.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, δέχεται τὴν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Πειραιῶς;

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτή.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μπαροῦνος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§14Κ. ΜΠΑΡΟΥΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 19044)8.1.1954 ἐγγράφου του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος μέχρι ποσοῦ δραχ. 22.000.000.000 διὰ τὴν ὑπὸ ταύτης διάθεσιν ἐπὶ πιστώσει μέχρις 7.000.000 ὀκάδων ἀραβοσίτου εἰς τοὺς ἀπόρους πληθυσμοὺς τῶν λόγῳ τοῦ χειμῶνος ἀποκλειομένων ὀρεινῶν περιφερειῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 5801)28.1.1954 ἐγγράφου του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ Ἀθηνῶν διὰ ποσὸν καλῦπτον τὰ 75% τῶν χορηγηθέντων καὶ χορηγηθησομένων παρ’ αὐτῆς δανείων εἰς σεισμοπλήκτους ἐμπόρους, ἐπαγγελματίας, βιοτέχνας κλπ. τῶν Ἰονίων Νήσων καὶ ὅπερ ποσὸν ἐγγυήσεων δὲν δύναται νὰ ὑπερβῇ τὰς δραχμὰς 3.750.000.000 ὑπὸ τοὺς ὅρους τοὺς διαλαμβανομένους εἰς τὴν μνησθεῖσαν ὑπ’ ἀριθ. 746)53 ἀπόφασιν τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 16313)28.1.1954 ἐγγράφου του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος διὰ συμπληρωματικὸν ποσὸν δραχ. 2.500.000.000 ὅπερ ὁμοῦ μετὰ τῆς παρασχεθείσης διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 414277)29.12.53 ἀποφάσεως ἡμῶν, ἐγγυήσεως τοῦ Δημοσίου διὰ ποσὸν δρχ. 4.000.000.000 ἤτοι ἐν συνόλῳ δραχ. 6.500.000.000 ἀποτελεῖ τὸ σύνολον τῆς ἐγγυήσεως διὰ τὴν κάλυψιν τοῦ 20% τῶν χορηγηθησομένων παρὰ τῆς ὡς ἄνω Τραπέζης δανείων εἰς σπογγαλιεῖς τῆς χώρας κατὰ τὸ τρέχον ἔτος 1954. Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἀλεξ. Ὀρφανίδου, ὑποστρατήγου ἐ.ἀ., διαμαρτυρομένου διὰ τὴν χορήγησιν αὐτῷ συντάξεως βαθμοῦ ὑποστρατήγου, καίτοι ἀνεκλήθη εἰς τὴν ἐνέργειαν δυνάμει τοῦ Κατοχικοῦ νόμου 560 καὶ ὑπηρέτησεν ἐπὶ τετραετίαν μέχρι 1.1.1948, ὅτε καὶ ἀπεστρατεύθη καταληφθεὶς ὑπὸ τοῦ ὁρίου ἡλικίας καὶ ζητοῦντος ἄρσιν τῆς προσγενομένης αὐτῷ ἀδικίας. Ὁ βουλευτὴς Ἐδέσσης κ. Θ. Ἀνδρεάδης διὰ τηλεγραφήματός του, ζητεῖ τὴν λῆψιν ἐπισιτιστικῶν καὶ στεγαστικῶν μέτρων ὑπὲρ τῶν προσφάτως ἐκ Τεργέστης ἐπαναπατρισθέντων Ἑλλήνων ἀκριτικῆς περιοχῆς Νομοῦ Πέλλης, εὑρισκομένων εἰς ἀπελπιστικὴν κατάστασιν. Οἱ βουλευταὶ Χαλκιδικῆς κ.κ. Β. Βασιλικός, Ι. Λαμπρόπουλος καὶ Α. Σαραφιανός, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἁλιευτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἱερισσοῦ, καταγγέλλοντος τὴν ὑπό τινων πλοιοκτητῶν παράνομον ἁλιείαν διὰ μηχανοτρατῶν εἰς κόλπον Ἱερισσοῦ, ἀπειλοῦσαν τελείαν καταστροφὴν ἰχθυοπαραγωγῆς καὶ ζητοῦντος τὴν λῆψιν μέτρων πρὸς πρόληψιν ἐπεισοδίων μετὰ τῶν ἐντοπίων ἁλιέων. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Δ. Ἀλιπράντης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἱδρυτῶν–ἰδιοκτητῶν τῶν ἰδιωτικῶν δημοτικῶν σχολείων Δήμων Νικαίας, Κερατσινίου, Δραπετσῶνος, περιφερείας Πειραιῶς, αἰτούντων ὅπως ἡ περὶ ἀκαταλληλότητος ἰδιωτικῶν σχολείων ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, λόγῳ τῶν εἰδικωτέρων δυσμενῶν συνθηκῶν, ἱδρύσεως καὶ συντηρήσεως τούτων εἰς τοὺς ἀνωτέρω συνοικισμούς, μὴ ἐφαρμοσθῇ κἂν εἰς τὰς περιφερείας των, ἀλλὰ δοθῇ παράτασις πενταετὴς πρὸς ὁλοκλήρωσιν τῶν προσπαθειῶν των διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς πλήρους στεγαστικῶς καταλληλότητος τῶν σχολείων των. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν: I. Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Κωτιάδη καὶ Ε. Ζαννῆ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8184)10.2.1953 ἐγγράφου σας, δι’ οὗ διεβιβάσατε ἡμῖν κατατεθεῖσαν καὶ καταχωρηθεῖσαν ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλ. ἐρωτ. 78 ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Κωτιάδη καὶ Ε. Ζαννῆ, ἀφορῶσαν τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου, ἵνα 1) ἡ χρονικὴ περίοδος 1937–1943 καθ’ ἣν ἐκπαιδευτικοὶ λειτουργοὶ τῆς Δωδεκανήσου παρέμεινον ἐκτὸς ὑπηρεσίας, παυθέντες ὑπὸ τῶν Ἰταλικῶν Ἀρχῶν, λογίζηται ὡς πραγματικὴ συντάξιμος ὑπηρεσία καὶ 2) ἡ ὑπηρεσία τῶν ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν Ἑλληνικῶν σχολείων τῆς Ἀλλοδαπῆς λογίζηται συντάξιμος ἀπὸ τῆς συμπληρώσεως τοῦ 17ου ἔτους τῆς ἡλικίας των, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι αἱ σχετικαὶ διατάξεις ἀπεστάλησαν εἰς Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον, ἵνα γνωμοδοτήσῃ ἐπ’ αὐτῶν συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 57 τοῦ ἐν ἰσχύϊ Συντάγματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ἰανουαρίου 1954.

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Λ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ

II. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπ. Ναυτιλίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γρηγορίου. 1. Ἐπὶ ὑμετέρου 8187)102.1953, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 10.12.53 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Σάμου κ. Γ. Γρηγορίου ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς προσεγγίσεως εἰς Εὔδηλον Ἰκαρίας, τῶν ἐπιβατηγῶν πλοίων τῆς γραμμῆς Σάμου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: 2. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, δὲν κανονίζει αὐτὸς τὰ δρομολόγια τῶν ἀκτοπλοϊκῶν ἐπιβατηγῶν πλοίων, ἀλλά, μετὰ γνώμην τῆς κατὰ νόμον Ἐπιτροπῆς δρομολογίων, ἐγκρίνει ἢ ἀπορρίπτει τὰς ὑπὸ τῶν οἰκείων ἐφοπλιστῶν ὑποβαλλομένας αἰτήσεις δι’ ὧν οὗτοι ρυθμίζουν τὰ δρομολόγια τῶν πλοίων των εἰς τὰς διαφόρους γραμμάς. 3. Κατὰ τὴν τρέχουσαν χειμερινὴν περίοδον, ἥτις ἤρξατο ἀπὸ 1.12.53, οἱ ζητοῦντες τὴν γραμμὴν Σάμου ἐφοπλισταὶ (Φουστάνος, Τυπάλδος, Νομικὸς) δὲν περιέλαβον μεταξὺ τῶν λιμένων προσεγγίσεως τοὺς λιμένας Ἀρμενιστοῦ καὶ Εὐδήλου (Ἰκαρίας), λόγῳ τῆς ἀσημάντου ἐπιβατικῆς κινήσεως αὐτῶν κατὰ τὴν χειμερινὴν περίοδον, τῶν δυσχερειῶν προσεγγίσεως ἐν περιπτώσει δυσμενῶν καιρικῶν συνθηκῶν καὶ τῆς δαπανηρᾶς ἐπιμηκύνσεως τοῦ ὅλου δρομολογίου. Ἡ Ἐπιτροπὴ δρομολογίων καὶ ἐν συνεχείᾳ ὁ Ὑπουργός, ἐνέκρινε τὰς αἰτηθείσας γραμμάς, μὴ δυνάμενος νὰ πράξῃ ἄλλως, ἐφ’ ὅσον ἡ καθ’ ὁλοκληρίαν ἀπόρριψις τῆς αἰτήσεως θὰ ἐσήμαινεν ἐγκατάλειψιν ὁλοκλήρου τῆς γραμμῆς Σάμου, δι’ ἧς τὰ αἰτήσαντα πλοῖα ἦσαν κατάλληλα. 4. Ἡ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου παρέμβασις πρὸς ὑποχρεωτικὴν προσέγγισιν τῶν ἀνωτέρω πλοίων εἰς τοὺς ὡς ἄνω λιμένας, θὰ προϋπέθετε τὴν καθιέρωσιν τούτων ὡς ἀγόνων λιμένων, τοῦθ’ ὅπερ θὰ συνεπήγετο τὴν ἐπιχορήγησιν ἐπὶ τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ τῶν πλοίων, ἅτινα θ’ ἀνελάμβανον ὑποχρεωτικῶς τὴν προσέγγισιν εἰς αὐτούς. Ἀτυχῶς, αἱ περιωρισμέναι πιστώσεις αἵτινες διατίθενται διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀγόνων γραμμῶν, δὲν ἐπέτρεπον οὐδ’ ἐπιτρέπουν τὴν προσθήκην καὶ ἄλλων ἀγόνων προσεγγίσεων. 5. Πρὸ τῆς καταστάσεως ταύτης, ἀναγνωρίζοντες τὴν δυσχερῆ θέσιν τῶν κατοίκων τῶν περιοχῶν τῆς βορείας ἀκτῆς τῆς Ἰκαρίας, εἰς ἣν κεῖνται οἱ λιμένες Εὐδήλου καὶ Ἀρμενιστοῦ (οἵτινες ἀτυχῶς δὲν συνδέονται ὁδικῶς μετὰ τοῦ λιμένος Ἁγίου Κηρύκου), ἐκαλέσαμεν τοὺς ἐφοπλιστὰς ὧν τὰ πλοῖα ἐκτελοῦν τὴν γραμμὴν Σάμου καὶ ἀφοῦ ἠκούσαμεν τὰς πολλὰς καὶ δικαίας ἐν πολλοῖς ἀντιρρήσεις των, ὑπομνήσαμεν αὐτοῖς τὴν δημιουργηθεῖσαν ἀπαράδεκτον κατάστασιν ὡς καὶ τὴν ἠθικὴν ὑποχρέωσιν ἣν ἔχουν ἔναντι τῶν κατοίκων τῆς νήσου ταύτης καὶ ἐπεμείναμεν ὅπως ἐξεύρουν λύσιν ἱκανοποιητικήν, ἐξαντλήσαντες πᾶσαν τὴν ἐπιρροήν μας. Πρὸ τῆς πιέσεως ταύτης, οἱ εἰρημένοι πλοιοκτῆται ἀνέλαβον τὴν ὑποχρέωσιν ὅπως ἐκ περιτροπῆς ἐξυπηρετήσουν τοὺς ὡς ἄνω λιμένας μέχρι λήξεως τῆς χειμερινῆς περιόδου, ὁπότε νέα θὰ διαμορφωθῇ δρομολογιακὴ ρύθμισις. 6. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω, φρονοῦμεν ὅτι ἐδόθη ἡ μόνη δυνατὴ λύσις εἰς τὸ ζήτημα περὶ τοῦ ὁποίου ἡ ἐν ἀρχῇ τοῦ παρόντος ἐρώτησις τοῦ κ. Γρηγορίου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Ἰανουαρίου 1954.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ε. ΜΑΡΙΝΑΚΗΣ

Ὁ κ. Δ. Μπαμπᾶκος (Ὑπ. Δικ.) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, ἀφορωσῶν τὴν ἀναγκαστικὴν ἐκτέλεσιν». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 2443)53 «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν πειθαρχικὴν δίωξιν Ἀξιωματικῶν τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς» καὶ 2) «περὶ ὑποβολῆς δηλώσεων τόπου διαμονῆς ὑπὸ ἐφέδρων ὁπλιτῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1944–45 (Βʹ περίοδος), 1945–46, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50, 1950–51, 1951–52 καὶ 1952–53 διαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου» καὶ 2) «περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὸ οἰκον. ἔτος 1952–53 δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ εἰδικῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου». Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διευκολύνσεων διὰ τὴν πώλησιν τῶν προϊόντων τῶν ἐργαζομένων τυφλῶν». Ἡ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ Ἐπιμελητηρίων Νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Κάβδας καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 2443)1953 «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν πειθαρχικὴν δίωξιν Ἀξιωματικῶν τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διευκολύνσεων διὰ τὴν πώλησιν τῶν προϊόντων ἐργαζομένων τυφλῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Δερτιλῆς, καταθέτει τροπολογίας ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ Ἐπιμελητηρίων Νομοθεσίας» καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ταμείου Ἀρωγῆς καὶ Ὑγείας Ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Λαμπρόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης Νομοθεσίας περὶ διαχειρίσεως τῆς Ἀνταλλαξίμου Περιουσίας».

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, σχετικῶς μὲ τὴν πληροφορίαν ὅτι τὰ ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Ἑταιρείας Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων παραγόμενα ὑπερφωσφορικὰ λιπάσματα, ἐξήχθησαν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν μὲ συνέπειαν τὴν ἔλλειψιν ἐπαρκῶν ποσοτήτων λιπασμάτων κατὰ τὴν περίοδον τῆς σπορᾶς.

§16Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐρωτήσεως, τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, διεξήχθη ἤδη συζήτησις ἐνώπιον τοῦ Σώματος κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν πεπραγμένων τοῦ πρώτου ἔτους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὁ ὁποῖος συμπίπτει νὰ εἶναι καὶ Ὑπουργὸς Ἐμπορίου, ἔδωσεν ὡρισμένας διευκρινήσεις, ὡς πρὸς τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἠκολούθησεν ἔναντι τῶν λιπασμάτων, καὶ ὡς πρὸς τὴν ἐξαγωγήν, ἡ ὁποία ἐπραγματοποιήθη. Ἐπειδή, νομίζω, ὅτι αἱ ἐξηγήσεις αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν, δὲν ὑπῆρξαν ἱκανοποιητικαὶ καὶ ὅτι ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ σοβαρωτάτου αὐτοῦ θέματος δὲν ὑπῆρξεν ἐπιτυχής, διὰ τοῦτο εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ μετατρέψω τὴν ἐρώτησιν εἰς ἐπερώτησιν καὶ παρακαλῶ νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βούλγαρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἀπευθυνομένης πρὸς τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς Γεωργίας καὶ Ἐμπορίου, σχετικῶς μὲ τὰ ληπτέα μέτρα διὰ τὴν ἀποτελεσματικὴν προστασίαν τοῦ ἐλαιολάδου καὶ τὴν ἐξίσωσιν τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων τῶν διατιθεμένων εἰς τὴν καλλιέργειαν τοῦ σίτου καὶ τῆς ἐλαίας.

§18Γ. ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ. Τὸ θέμα ἀνεπτύχθη ἐκτενῶς καὶ πρὸ τῶν ἑορτῶν, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω πολύ. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαιολάδου δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὸν σημερινὸν τιμάριθμον τῆς ζωῆς. Ἡ τιμὴ τῶν 12–13 χιλιάδων δραχ. εἰς τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς, δὲν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἠδύνατο νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς ζωῆς. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου νὰ λάβῃ μέτρα ὑπὲρ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαιολάδου. Σήμερον, ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἐφημερίδας ὅτι πρόκειται νὰ ληφθοῦν μέτρα, ὥστε τὰ γεωργικὰ προϊόντα νὰ δύνανται νὰ φθάσουν ἀπὸ τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς εἰς τὴν κατανάλωσιν χωρὶς τὴν παρεμβολὴν πολλῶν μεσαζόντων. Τὸ μέτρον αὐτὸν ἔχει ἀξίαν, διότι θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν καλυτέρευσιν τῶν τιμῶν τῶν προϊόντων καὶ τοῦ ἐλαίου φυσικά, διὰ τὸν παραγωγὸν. Τοῦτο ὅμως, εἶναι μέτρον, τὸ ὁποῖον θὰ ληφθῇ διὰ τὸ μέλλον. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου νὰ φροντίσῃ καὶ διὰ τὸ τρέχον ἔτος σχετικῶς. Ἐπίσης διὰ τὰ λιπάσματα, ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐλήφθη, νὰ ἔχωμεν χωριστὴν τιμὴν λιπασμάτων διὰ τὰ σιτηρὰ καὶ χωριστὴν διὰ τὰς ἐλαίας, εὗρε πολὺ κακὴν ἀπήχησιν παρὰ τῷ ἀγροτικῷ κόσμῳ καὶ θὰ παρακαλέσω νὰ ληφθῇ μέριμνα, ὅπως ἡ τιμὴ εἶναι ἑνιαία δι’ ὅλην τὴν καλλιέργειαν.

§19Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 7 ἐρώτησίς μου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, εἶναι συναφής.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, ἔχετε τὸν λόγον, κύριε Κοθρῆ.

§21Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχομεν τὴν πληροφορίαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπείσθη περὶ τῆς ἐσφαλμένης πολιτικῆς της ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ ἐλαίου, ὅτι δηλαδὴ ἐπέβαλε παρακράτημα, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου εἰς τὸ ἐσωτερικὸν ἔχει φθάσει κάτω τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ὁρισθείσης τιμῆς ἀσφαλείας, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ὑπεσχέθη ὅτι θὰ προστατεύσῃ διὰ παντὸς μέσου. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου Ἱεράπετραν τῆς Κρήτης, εἶναι κάτω τῶν δραχ. 14.000. Θέλω νὰ μᾶς βεβαιώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐὰν ἡ πληροφορία μας περὶ καταργήσεως τοῦ παρακρατήματος εἶναι ἀκριβής. Διότι, ἡ ἐπιβολὴ τοῦ παρακρατήματος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψῃ ὥστε ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαιολάδου νὰ ἀνέλθῃ εἰς τὰ ἐπίπεδα τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλε ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ ἀνέλθῃ διὰ τὸ συμφέρον τοῦ παραγωγοῦ.

§22Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι θὰ δοθῇ ἀφορμὴ καὶ εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐκθέσουν τὰς ἀπόψεις των ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τοῦ ἐλαιολάδου ὅταν θὰ γίνῃ ἡ συζήτησις τῶν σχετικῶν ἐπερωτήσεων. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν μέσα εἰς τὰ πλαίσια τοῦ Κιονισμοῦ, προκειμένης συζητήσεως ἁπλῶν ἐρωτήσεων καὶ ἀναφορῶν, νὰ ἐκθέσω τὴν ὅλην πολιτικὴν τοῦ ἐλαιολάδου. Παρὰ ταῦτα, ἐπὶ τῶν παρατηρήσεων τῶν δύο ἀξιοτίμων συναδέλφων, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις φρονεῖ ὅτι ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ σχετικῶς μὲ τὸ ἐλαιόλαδον ἦτο ἡ ὀρθὴ καὶ εἶναι ἡ ὀρθή. Ἐπειδὴ μὲ ἠρώτησεν ὁ κ. Κοθρῆς τοῦ λέγω, ὅτι κατ’ ἀρχὴν εἰς ὅλα τὰ παραγωγικὰ κέντρα ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν κυμαίνεται πέριξ τῶν δραχμῶν 14.000. Εἰς τὴν Μυτιλήνην π. χ. εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα τῶν δραχμῶν 14.000. Ἐσημειώθησαν καὶ μερικαὶ τιμαὶ σποραδικῶς κατώτεραι τῶν 14.000. Καὶ ἐσημειώθησαν ὄντως τὴν προηγουμένην ἑβδομάδα εἰς τὴν Κρήτην. Διετάχθη ἡ παρέμβασις διὰ τὴν ὕψωσιν τῆς τιμῆς καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι αἱ σημειωθεῖσαι αὐταὶ αἱ παρεκτροπαὶ ἀπὸ τὴν φυσικὴν τιμήν, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐλάχισται, δὲν πρόκειται νὰ ἐξακολουθήσουν. Φυσικὸν εἶναι ἄλλωστε, αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαίου, νὰ κυμαίνωνται πέριξ τῶν δραχμῶν 14.000 καὶ δὲν ὑπάρχει καμμία μέθοδος ἡ ὁποία νὰ καθηλώσῃ τὴν τιμὴν εἰς τὰς 14.000. Ἔχω τοῦ πράγματος ἀπόδειξιν. Γνωρίζετε ὅτι ἡ ΑΤΕ ἀλλοῦ διὰ τῆς Ἐλαιουργικῆς καὶ ἀλλοῦ διὰ προσώπων φυσικῶν ἢ νομικῶν, ἐνεργούντων ὡς πρακτόρων τῆς Ἐλαιουργικῆς, ἐνεργεῖ ἀγορὰς εἰς τὴν τιμὴν τὴν καθορισθεῖσαν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπίστευσεν ἡ Κυβέρνησις ὅτι θὰ συγκρατήσῃ τὴν τιμὴν τοῦ ἐλαίου. Ὅτι τὴν συνεκράτησε χαρακτηριστικὸν εἶναι τὸ γεγονός, ὅτι δὲν ὑπάρχει προσφορὰ ἐλαίου μὲ τὴν τιμὴν τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον σημαίνει ἁπλούστατα ὅτι οἱ παραγωγοὶ εὑρίσκουν καλυτέραν τιμὴν καὶ δὲν ἀπευθύνονται πρὸς τὰ ὄργανα τῆς ἰδιοτύπου αὐτῆς συγκεντρώσεως. Ἐπὶ τοῦ θέματος τῶν λιπασμάτων, ἐπίσης ἐκκρεμεῖ ἐπερώτησις. Ἤθελα μόνον νὰ τονίσω τοῦτο, εἰς ἀπάντησιν ἐκείνων τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Μητσοτάκης. Νομίζω, κ. συνάδελφε, ὅτι μεταξὺ ὑμῶν καὶ ἐμοῦ δὲν ὑπάρχει ἀμφισβήτησις καμμία. Μὲ ἠρωτήσατε, κ. Μητσοτάκη, κατὰ τὴν γενικὴν συζήτησιν τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς πόσα λιπάσματα ἐξήχθησαν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ σᾶς εἶπον πόσα. Καὶ ἐφάνη ὅτι τὰ 35% ἐπῆγαν εἰς τὴν Κύπρον. Βεβαίως ὑπάρχει θέμα γενικώτερον ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων καὶ ὅταν θὰ ἔλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων θὰ συζητήσωμεν.

§23Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον, κ. Ὑπουργέ, ὑπάρχουν ἐκκρεμεῖς ἐπερωτήσεις, πρῶτον ὡς πρὸς τὴν πολιτικὴν τοῦ ἐλαίου καί, δεύτερον, ὡς πρὸς τὴν δακοκτονίαν, ἡ ὁποία συνδυάζεται μὲ τὸ προκείμενον θέμα καὶ ὡς πρὸς τὰ λιπάσματα, θὰ ἦτο ἴσως σκοπιμώτερον νὰ ὁρίσωμεν μίαν εἰδικὴν ἡμέραν ἐπερωτήσεων καί, συμφωνοῦντος τοῦ Σώματος, νὰ συζητήσωμεν ὅλα αὐτὰ τὰ συναφῆ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας θέματα τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνουν ἐκκρεμῆ.

§24Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἐφ’ ὅσον συμφωνεῖ καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις ἡ Κυβέρνησις θὰ ἦτο διατεθειμένη, ὑπὸ τὴν αἵρεσιν τῆς ἐγκρίσεως τῆς προτάσεως ἀπὸ τὸ Σῶμα, νὰ γίνῃ εἰδικὴ συζήτησις ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα καὶ ἰδική μας ἐπιθυμία εἶναι νὰ μὴ μείνουν ἐκκρεμῆ. Καὶ νομίζω, ὅτι τὰ θέματα ἐπὶ τῶν ὁποίων κυρίως ἐπερωτῶμαι εἶναι: Σῖτος– ἄρτος, ἔλαιον–δᾶκος καὶ λιπάσματα. Αἱ ἄλλαι ἐπερωτήσεις περὶ ἑσπεριδοειδῶν, σουλτανίνας κλπ. θὰ ἠμποροῦσαν νὰ συζητηθοῦν κατὰ τὴν κανονικὴν σειράν.

§25Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Νὰ ὁρίσωμεν τὴν Παρασκευήν, κ. Ὑπουργέ.

§26Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν, ἐφ’ ὅσον συμφωνεῖ καὶ ἡ Βουλή.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποδέχεται ἡ Βουλή;

§28ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§30Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις, κ. Πρόεδρε.

§31Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Βεβαίως θὰ γενικευθῇ.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ τὴν γενίκευσιν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις σήμερον, μόνον κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως δύναται νὰ γενικευθῇ κατὰ τὸν ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς διαγραφόμενον τρόπον. Εἴτε δηλαδὴ προτάσει δέκα βουλευτῶν, εἴτε προτάσει τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ἀποφάσεως τοῦ Σώματος. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Προέδρων τῶν Κοινοτήτων Σκριπεροῦ, Ἄφρας κλπ. ὀργανώσεων Νομοῦ Κερκύρας, ζητούντων τὴν παρὰ τοῦ Κράτους ἀπόδοσιν τῆς ἐλαιουργίας Κερκύριας εἰς τὴν Ἕνωσιν Συνεταιρισμῶν, ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν Γεωργίας, ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§33Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Θεωρῶ τὴν ἀναφορὰν ὡς δικαίαν καὶ ὡς προάγουσαν τὴν ὑπόθεσιν τῶν Συνεταιρισμῶν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας, νὰ ἀνακοινώσῃ τι τὸ σχετικὸν εἰς τὸ Σῶμα, διότι τὸ ζητοῦν οἱ ἐνδιαφερόμενοι.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Λύχνος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§35Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ μοῦ ἀπευθύνῃ ἓν ἔγγραφον, διὰ τοῦ ὁποίου καθορίζεται ἡ πορεία τῆς δίκης ἡ ὁποία διεξάγεται μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ἄλλοτε ἰδιοκτητρίας τῆς Ἐλαιουργίας, Τραπέζης. Ἐλπίζω ὅτι ἡ δίκη αὐτὴ θὰ ἀποβῇ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου, διότι τὸ δίκαιον εἶναι ἀναμφισβητήτως ὑπὲρ αὐτοῦ. Καὶ ὅταν τοῦτο συμβῇ, ἐλπίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐνδιαφερθῇ νὰ ἀποδώσῃ τὴν Ἐλαιουργίαν εἰς τὸν Κερκυραϊκὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν, ἀπὸ τὰ χρήματα τοῦ ὁποίου οἱ Ἰταλοὶ ἐξηγόρασαν τὴν Ἐλαιουργίαν ἀπὸ τὴν Ἐμπορικὴν Τράπεζαν.

§36Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, ὅπως ἀπήντησα ἤδη εἰς τοὺς ἐρωτῶντας, κ. συναδέλφους, τὸ θέμα ἐκκρεμεῖ ἐνώπιον τῶν Δικαστηρίων. Μόλις λυθῇ τὸ θέμα ἀπὸ τὰ Δικαστήρια, ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ ἓν ὄψει τῆς ἐκδοθησομένης ἀποφάσεως τὰ δέοντα μέτρα. Καταλαβαίνω τὸ πνεῦμα τὸ φιλαγροτικὸν ἐκ τοῦ ὁποίου διέπονται οἱ ἐρωτήσαντες, κ. κ. συνάδελφοι, καὶ παρακαλῶ νὰ εἶναι βέβαιοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ πάντως μίαν ἀπόφασιν, ὥστε τὰ συμφέροντα τῶν παραγωγῶν, τὰ νόμιμα νὰ προστατευθοῦν.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς ἐλαιοπαραγωγῶν Κοινότητος Νομίων Μονεμβασίας, αἰτουμένων ἄμεσον χορήγησιν μεσοπροθέσμων ἢ μακροπροθέσμων δανείων, λόγῳ ὁλοκληρωτικῆς καταστροφῆς ἐλαιοδένδρων κλπ. ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὁ κ. Γ. Ρουμάνης ἔχει τὸν λόγον.

§38Γ. ΡΟΥΜΑΝΗΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Σταθόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§40Π. ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§42Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς ἀνακοινώσῃ τὰς ἀπόψεις του πρὸς διαφώτισιν τῶν ἐνδιαφερομένων.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Χλουβεράκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§44Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς ὡρισμένα μέρη ἐσημειώθησαν καταστροφαί, λόγῳ προσβολῆς ὑπὸ τοῦ δάκου καὶ καρποπτώσεως. Παρακαλῶ νὰ δοθῇ ἐντολὴ πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. διὰ τὴν ἀναστολὴν εἰσπράξεως τῶν χρεῶν.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον.

§46Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ ὅπως δοθῇ ἀναστολὴ ἐξοφλήσεως χρεῶν εἰς τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς τῆς περιφερείας Ἱεραπέτρας Λασηθίου.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πλαγιάννης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§48Δ. ΠΛΑΓΙΑΝΝΗΣ. Συνιστῶμεν τὴν ἀναφοράν.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Χλουβεράκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§50Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Πρόεδρον, ἐπειδὴ πρὸ μηνὸς ἐγένετο ἀνεμοθύελλα εἰς Κρήτην καὶ ἐπλήγη μία Κοινότης, ἡ Κοινότης Τουρνούλων, θὰ παρακαλέσω νὰ δώσετε μίαν ἐντολὴν εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, νὰ γίνῃ μία ἀναστολὴ τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν διὰ τὴν τρέχουσαν περίοδον.

§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Τί ἀκριβῶς ἔπαθον;

§52Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ἔγινεν ἐκρίζωσις τῶν ἐλαιοδένδρων λόγῳ τῆς ἐνσκηψάσης ἀνεμοθυέλλης καὶ ἔπεσε καὶ ὁ καρπός.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§54Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν Γεωργίας νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του τὰς καταστροφὰς ποὺ ἔγιναν εἰς τὰς περιφερείας Ἱεραπέτρας καὶ Λασηθίου.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Πασσάδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§56Α. ΠΑΣΣΑΔΗΣ. Συνιστῶμεν τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ ξεχάσῃ καὶ τὴν Χίον εἰς τὰ προστατευτικὰ μέτρα ποὺ θὰ λάβῃ.

§57Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἶναι σχετικὴ καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 92 ἐρώτησις. Ἄς τὴν συζητήσωμεν τώρα.

§58Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἄς εἶναι.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Πετρίδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ συναφοῦς μὲ τὴν συζητουμένην ἀναφορὰν ἐρωτήσεώς του.

§60Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Καὶ ἐγὼ, κ. Ὑπουργὲ τῆς Γεωργίας, συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ μίαν ἀναστολὴν τῶν χρεῶν, διότι, ὅπως σᾶς εἶναι γνωστόν, αἱ καιρικαὶ συνθῆκαι ἔχουν καταστρέψει σχεδὸν τὴν ἐλαιοπαραγωγὴν ἀπὸ τῆς Παρνασσίδος μέχρι Πηλίου. Ἑπομένως εἶναι δίκαιον τὸ αἴτημα τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν νὰ ζητοῦν μίαν ἀναστολήν, ἐπὶ πλέον νὰ μεταθέσουν τὴν ἡμερομηνίαν τῆς ὑποχρεωτικῆς εἰσφορᾶς διὰ τὴν δακοκτονίαν, ἡ ὁποία ἀρχίζει μετ’ οὐ πολύ, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἀκόμη οὔτε ἡ ἐλαιοσυλλογὴ ἔχει τελειώσει καὶ δὲν ἠξεύρομεν ἀκόμη τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐσοδείας. Παρακαλῶ λοιπόν, ἐπὶ τῇ βάσει ὅλων αὐτῶν, νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ αἴτημά μου, ἢ μᾶλλον τὸ αἴτημα τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν.

§61Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, ὑποθέτω, ὅτι ὁλόκληρον τὸ Σῶμα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνιστᾷ ἀναστολὴν χρεῶν μιᾶς οἱασδήποτε τάξεως γενικῶς καὶ καθολικῶς. Νομίζω, ὅτι, ἐὰν ἀκριβῶς θέλωμεν νὰ ἀποκτήσῃ ὁ τόπος ἕνα Ἵδρυμα Πιστωτικὸν Γεωργικὸν, ἄξιον τοῦ ὀνόματός του, θὰ πρέπει καὶ οἱ παραγωγοὶ σιγὰ–σιγὰ νὰ ἀποκτήσουν τὴν συναίσθησιν, ὅτι πρέπει καὶ οἱ ἴδιοι νὰ στηρίξουν τὸ Ἵδρυμα αὐτὸ καὶ οἱ ἴδιοι νὰ εἶναι συνεπεῖς πρὸς τὰς ὑποχρεώσεις των πρὸς τὸ Ἵδρυμα. Δι’ αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατόν, παρὰ μόνον συγκεκριμένα αἰτήματα ἀναστολῆς περιοχῶν αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν ἐκ τῆς αʹ ἢ βʹ κατηγορίας νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ τῆς Τραπέζης ἢ τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἤθελον νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν σχετικὴν ἀπάντησιν τῆς Τραπέζης, εἰς τὴν ἐρώτησιν τῶν κ.κ. βουλευτῶν, καὶ θὰ ἰδῆτε εἰς ποίας ἐνεργείας προέβη τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἡ δυστυχὴς Τράπεζα, ἡ ὁποία κατηγορεῖται. Λοιπόν, προκειμένου περὶ τοῦ χωρίου Νομίου, λέγει: «Ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα....... ............ (ἀναγινώσκει) ............ Ε! τί νὰ κάμωμεν λοιπόν; Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἐνισχύσωμεν αὐτὸ τὸ πνεῦμα, διότι εἶναι ἀνάγκη νὰ στηρίξωμεν τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι εἶναι κοινὸν τὸ συναίσθημα τοῦτο, τῶν συναδέλφων.

§62Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ὑπ’ ἀριθ. 14 τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας ἔχει γραφῆ κατὰ λάθος, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ.

§63Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἡ ἀπάντησις ποὺ δίδεται ἐνδιαφέρει τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ἀλλὰ ἐγὼ ἔθιξα καὶ ἓν ἄλλο ζήτημα, τῆς ἀναστολῆς τῆς καταβολῆς τῆς εἰσφορᾶς διὰ τὴν δακοκτονίαν, ἐνεργηθεῖσαν ἀπὸ ὑπηρεσίαν τὴν ὁποίαν ἔχει δημιουργήσει τὸ Ὑπουργεῖον σας.

§64Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Δὲν τὴν ἔχει δημιουργήσει τὸ Ὑπουργεῖον, κ. συνάδελφοι. (Θόρυβος).

§65Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Τὴν δακοκτονίαν ἐνήργησαν, κ. Ὑπουργέ, τὰ συσταθέντα ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, Ταμεῖα προστασίας Ἐλαιοπαραγωγῆς.

§66Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Κακῶς ὡμιλήσατε περὶ δακοκτονίας, διότι συνεφωνήθη, ὅτι τὴν Παρασκευὴν θὰ κάμωμεν συζήτησιν περὶ ἐλαίου καὶ περὶ δάκου.

§67Ν. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἐγὼ σᾶς ὡμίλησα περὶ τῆς ὑποχρεωτικῆς εἰσφορᾶς διὰ τὴν δακοκτονίαν καὶ σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καταβληθῇ σήμερον, διότι οὔτε ἡ συλλογὴ ἐτελείωσεν, οὔτε τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐσοδείας εἶναι γνωστὰ ἀκόμη λόγῳ τῶν δυσμενῶν καιρικῶν συνθηκῶν ποὺ ἔπληξαν τὴν ἐλαιοπαραγωγήν.

§68Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Δι’ αὐτὸ ὅμως καὶ κανεὶς μέχρις ὥρας δὲν ἔχει πάθει τίποτα. Δὲν ἔχει διωχθῆ.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Πέτσος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Γεωργικοῦ καὶ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Νέας Ζωῆς Ἐδέσσης, αἰτουμένου τὴν μὴ ἐγκατάστασιν εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Κοινότητος Νέας Ζωῆς πτηνοτρόφων οὐδεμίαν ἐχόντων σχέσιν πρὸς τὴν ἐν λόγῳ περιοχὴν κλπ., καὶ ἀπευθυνομένην πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας.

§70Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχει μία ἀπόφασις, ἡ ὑπ’ ἀριθ. 129 τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεων δυνάμει τῆς ὁποίας ἐγκατεστάθησαν 13 πτηνοτρόφοι εἰς κλήρους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκουν παρ’ εἰς ὡρισμένους κληρούχους. Κατὰ τὸ ἔτος 1935, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπίσης Ἀπαλλοτριώσεων Ἐδέσσης, εἶχε προβῆ εἰς ὁριστικὴν διανομὴν τοῦ κλήρου τῆς κοινότητος Νέας Ζωῆς, καὶ κατόπιν τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς, ἐγκατεστάθη ἕνας ὡρισμένος ἀριθμὸς κληρούχων. Μετὰ παρέλευσιν 2 ἐτῶν, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ἐπειδὴ ὁ κλῆρος αὐτὸς δὲν ἐπήρκει, ἀπεφασίσθη ἡ ἀραίωσις τῆς κοινότητος αὐτῆς διὰ τῆς μετακινήσεως 39 κληρούχων εἰς τὴν κοινότητα Νέας Ζωῆς μὲ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι οἱ ἀπομείναντες κλῆροι θὰ διενέμοντο εἰς τοὺς κληρούχους, οἱ ὁποῖοι θὰ παρέμενον εἰς τὴν κοινότητα Νέας Ζωῆς. Ἀντὶ λοιπὸν νὰ τακτοποιηθῇ τὸ θέμα αὐτὸ διὰ τῆς παροχῆς συμπληρωματικοῦ κλήρου εἰς τοὺς παραμένοντας, ἔρχεται ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀπαλλοτριώσεων καὶ ἐγκαθιστᾶ ἕνα ἀριθμὸν κτηνοτρόφων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἄνω τῶν τριῶν χιλιάδων προβάτων εἰς τὴν διάθεσίν των. Ἔχει δημιουργηθῆ μία φοβερὰ διαμάχη μεταξὺ αὐτῶν τῶν δύο παρατάξεων, τῶν κτηνοτρόφων καὶ τῶν κληρούχων, καὶ καλεῖσθε, ὑμεῖς, κύριε Ὑπουργέ, νὰ δώσητε μίαν λύσιν τοιαύτην ἡ ὁποία νὰ δικαιώσῃ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι περιμένουν χρόνια τώρα νὰ ἀποκατασταθοῦν εἰς τοὺς ὁριστικοὺς κλήρους. Συμφώνως βέβαια, μὲ τὸν ἰσχύοντα κώδικα περὶ ἀποκαταστάσεως κτηνοτρόφων, ἐπιτρέπεται ἡ ἐγκατάστασις κτηνοτρόφων μὲ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι ὑπάρχει περίσσεια βοσκησίμου γῆς πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν συντρέχει ἐν προκειμένῳ. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθές, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ φροντίζει κατὰ κάποιον τρόπον νὰ δικαιολογήσῃ ............ (δὲν ἠκούσθη). Ἡ ἀπόφασις τελεῖ, ὅπως λέγει ρητῶς ὁ νόμος, ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Σᾶς παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ, νὰ διατάξητε νὰ δοθοῦν συμπληρωματικὰ στοιχεῖα καὶ νὰ μελετήσετε καλὰ τὸ θέμα, ὥστε νὰ ἀποκατασταθῇ τὸ δίκαιον τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, ἄλλως ὑπάρχει κίνδυνος συγκρούσεως μεταξὺ τῶν δύο αὐτῶν μερίδων.

§71Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προτείνω, κύριε συνάδελφε, ὡς προκύπτει ἐκ τῆς ἀπαντήσεώς μου, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω, ὅτι ἐλάβατε.....

§72Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Δὲν ἔχω λάβει ἀπάντησιν.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατὶ δὲν τὴν ἐζητήσατε; Ἐστάλη.

§74Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ ἐστάλη, ἀλλὰ δὲν τὴν ἔλαβον.

§75Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἀκριβῶς, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐλέγατε καὶ συνέβη. Ἐπειδὴ προκύπτει ἐκ τοῦ κεφαλαίου, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀπαλλοτριώσεων οὕτως ἀπεφάνθη, ἀλλὰ ἐφάνη κατὰ τὴν κρίσιν τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, ὅτι ἡ ἀπόφασις ἦτο, ἔν τισι σημείοις, ἀδικαιολόγητος, διετάχθη ἡ περαιτέρω ἔρευνα, διὰ νὰ βασισθῇ κάπου ἡ ἀποδοχὴ ἢ ἡ ἀπόρριψις τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεως.

§76Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς εὐχαριστῶ.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ ἐβεβαιώσατε, ὅτι δὲν ἐλάβατε ἀπάντησιν, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ κάμετε ἔγγραφον τὴν δήλωσίν σας αὐτήν, διότι ὁ κλητὴρ θὰ τιμωρηθῇ διὰ 10ημέρου ἀπολύσεως. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στέλλωνται ἀπαντήσεις εἰς τοὺς βουλευτάς, καὶ νὰ μὴ φθάνουν ὑπαιτιότητι τῶν κλητήρων.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Ἀνδρεάδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§79Θ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς εἴπω ὀλίγα, προκειμένου περὶ μιᾶς ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Νομαρχία διὰ τὴν ἐγγραφὴν τῶν κτηνοτρόφων αὐτῶν εἰς τὸν ἐν λόγῳ συνοικισμόν.

§80Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀπαλλοτριώσεως ἐγνωμοδότησεν ὑπὲρ τῆς ἐγγραφῆς ταύτης καὶ ἡ γνωμοδότησις αὐτὴ τῆς Ἐπιτροπῆς τελεῖ ὑπὸ τὴν κρίσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ἑδρεύων ἐν Ἀθήναις, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ ὁ ἴδιος ἀντίληψιν τῶν ἐκεῖ συμβαινόντων καὶ πρέπει ἐξ ἐγγράφων νὰ συναγάγῃ τὰ στοιχεῖα. Τὰ στοιχεῖα πρὸς τὸ παρὸν ἐφ’ ὅσον ἐγνωμοδότησεν οὕτως, ἡ ἁρμοδία κατὰ τὸν νόμον Ἐπιτροπή, εἶναι κατ’ ἀρχὴν ἐναντίον τῆς ὑποθέσεως. Παρὰ ταῦτα, ἐπειδὴ ἐκρίθη καὶ ὑπὸ τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας, οὐχὶ πλήρως ἠτιολογημένη ἡ γνωμοδότησις τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεως ἐζητήσαμεν πρὶν κάμῃ χρῆσιν ἡ Κεντρικὴ Ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου, τῆς ἐξουσίας της, πρὶν ἢ δηλαδὴ ἐπικυρώσῃ ἢ διαφωνήσῃ πρὸς τὴν γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀπαλλοτριώσεως, νὰ προσκομισθοῦν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον περισσότερα στοιχεῖα. Τί ἄλλο νὰ κάμωμεν;

§81Θ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ. Εὐχαριστῶ, παρὰ πολύ, ἔχω μόνον νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο, ὅτι ἡ ἀντίθεσις, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη ἐκ τοῦ γεγονότος αὐτοῦ, ἔφερεν εἰς σημεῖον ὥστε νὰ λάβουν χώραν ἐκτοπίσεις ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἐτάχθησαν ἐναντίον τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Λερίζης–Κορινθίας, διαμαρτυρομένου διὰ τὰ ἐκβιαστικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνει ὁ Διευθυντὴς τῆς ΑΤΕ Νεμέας, πρὸς εἴσπραξιν τῶν πρὸς τὴν Τράπεζαν ὀφειλῶν κλπ., ἀπευθυνομένης εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας.

§83Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀπὸ διάφορα σημεῖα, εὐτυχῶς ὀλίγα τῆς Χώρας ὑπάρχουν τοιαῦται διαμαρτυρίαι, ὅτι οἱ ὑπάλληλοι τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης δὲν συμπεριφέρονται μὲ κατανόησιν πρὸς τοὺς παραγωγούς. Θὰ παρακαλέσω παρὰ πολὺ τὴν Κυβέρνησιν νὰ παρέμβῃ καὶ νὰ συστήσῃ εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καλυτέραν μεταχείρισιν πρὸς τοὺς παραγωγούς, διότι οἱ παραγωγοὶ εἰσερχόμενοι εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν νομίζουν, ὅτι εἰσέρχονται εἰς τὴν οἰκίαν των.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παμπούκας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§85Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Θὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, εἰδικῶς διὰ τὴν αἴτησιν αὐτήν, νὰ προσέξῃ τὸ θέμα τοῦ διευθυντοῦ τοῦ Ὑποκαταστήματος Νεμέας. Ἔχω πολλὰς πληροφορίας, ὅτι δὲν ἀσκεῖ καλῶς τὰ καθήκοντά του. Νὰ ζητήσετε τὸν φάκελλόν του καὶ ὅπως καταγγέλλουν οἱ ἐκεῖ συμπολῖται μου, καλὸν εἶναι νὰ φύγῃ ἐκεῖθεν. Μάλιστα ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ κάμνω μίαν γενικωτέραν σύστασιν. Πολλοί, κύριε Ὑπουργέ, διευθυνταὶ τῶν Καταστημάτων τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, οἱ ὁποῖοι ὑπηρέτησαν πολλὰ χρόνια εἰς τὸ ἴδιον μέρος καὶ ὑπὸ διάφορα καθεστῶτα, καλὸν εἶναι νὰ μετατίθενται, ἔστω καὶ εἰς βελτιωμένας θέσεις, διότι οἱ δεσμοί των μὲ τὰ διάφορα καθεστῶτα εἶναι τοιοῦτοι, ὥστε σήμερον καίτοι ἀντιλαμβάνονται τὴν μεταβολήν, ἐν τούτοις δὲν τοὺς ἀφήνουν οἱ παλαιοί τους φίλοι νὰ ἀσκήσουν τὰ καθήκοντά των. Μὲ αὐτὴν τὴν κατεύθυνσιν, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ προσέξῃ τὸ ζήτημα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§87ΑΘ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνηγορῶ καὶ ἐγὼ ὑπὲρ τῆς ἀναφορᾶς.

§88Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Θὰ ἐξετάσω καὶ αὐτὴν τὴν περίπτωσιν καὶ πᾶσαν ἄλλην, ἡ ὁποία θὰ ὑποπέσῃ εἰς τὴν ἀντίληψίν μου, ἢ τὴν ὁποίαν θὰ μοῦ καταγγείλουν οἱ κ. συνάδελφοι, ἢ ὁ οἱοσδήποτε Ἕλλην πολίτης.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Καρατζένης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Ἐθνικοῦ Συν)σμοῦ Ὀρυζοκαλλιεργητῶν Μεσσηνίας, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν αὔξησιν τῆς φορολογίας, πρὸς καταπολέμησιν τῶν κωνωποειδῶν καὶ ζητοῦντος τὴν κατάργησιν αὐτῆς, ἀπευθυνομένης δὲ πρὸς τὰ Ὑπουργεῖα Οἰκονομικῶν καὶ Γεωργίας.

§90Δ. ΚΑΡΑΤΖΕΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἐν λόγῳ ἀναφοράν.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§92Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὰς περιφερείας ποὺ καλλιεργεῖται ὄρυζα, ἐδημιουργήθη τελευταίως μία ἐπιβάρυνσις, ἢ μᾶλλον ἐπεβλήθη μία φορολογία πρόσθετος 10–12 χιλ. κατὰ στρέμμα, διὰ τὴν καταπολέμησιν τῆς ἑλονοσίας. Ἐφέτος, ηὐξήθη τὸ ποσὸν, ἀπὸ 12.000 εἰς 14.000 δραχμ. τὸ στρέμμα. Ἀντιλαμβάνεσθε πόσον δύσκολον εἶναι εἰς τοὺς χωρικοὺς νὰ καταβάλουν τὴν ἐπὶ πλέον διαφορὰν εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ ὄρυζα...

§93Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Ἡ ἐποχὴ εἶναι ἀρίστη διὰ νὰ καταβάλουν, ἐὰν πρέπει νὰ καταβάλουν.

§94Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι δὲν γίνεται ραντισμὸς εἰς ὡρισμένας περιφερείας, τὸ ποσὸν εἶναι ὑπερβολικόν, καὶ δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ τὸ καταβάλουν. Ζητοῦν ὄχι μόνον νὰ πληρώσουν ὅ,τι ἐπλήρωσαν πέρυσι, ἀλλὰ νὰ πληρώσουν καὶ κάτι παρὰ πάνω, ἤτοι μίαν αὔξησιν ἀπὸ 12.000–15.000 ἀνάλογον ἄλλωστε καὶ μὲ τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς τῆς ὀρύζης. Θεωροῦν ὅμως ἀδύνατον νὰ πληρώσουν 22.000. Τὸ ποσὸν αὐτὸ εἶναι ὑπερβολικόν, δι’ αὐτὸ σᾶς παρακαλῶ νὰ τὸ περιορίσετε εἰς 15.000.

§95Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Θὰ ἐξετάσω μὲ πᾶσαν εὐμένειαν τὸ θέμα καὶ θὰ προέλθω εἰς τὰς ἐνδεδειγμένας ἐνεργείας.

§96Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, πράγματι δὲν γίνεται ράντισμα ἀπὸ τριετίας. Ἐφ’ ὅσον δὲν γίνεται ράντισμα εἶναι ὀρθὸν νὰ πληρώνουν οἱ ἀγρόται μας;

§97Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας). Θὰ τὸ ἐξετάσω τὸ ζήτημα.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις αἱ ἀπευθυνόμεναι πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ἐτελείωσαν. Εἰσερχόμεθα εἰς ἀναφορὰς καὶ ἐρωτήσεις ἀπευθυνομένας πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας. Ὁ κ. Ε. Ζαννῆς, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἀφαίρεσιν ἀδείας λειτουργίας ἀλευρομύλου ἀπὸ τὸν Σάββαν Ἀντωναρᾶν, κάτοικον Γενναδίου Ρόδου.

§99Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀναμένω ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν Βιομηχανίας, ἀπάντησιν, διὰ τίνα λόγον ἀφηρέθη ἡ ἄδεια λειτουργίας ἑνὸς ἀλευρομύλου, δεδομένου ὅτι οὗτος ἐλειτούργει ἀπὸ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους. Καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως σχετικῶς μὲ τὴν Δωδεκάνησον ἐθίξαμε τὸ θέμα αὐτό, ἀλλὰ δὲν ἐλάβαμεν καμμίαν συγκεκριμένην ἀπάντησιν.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Κωτιάδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐρωτήσεως.

§101Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ θέμα τῆς ἀφαιρέσεως τῆς ἀδείας λειτουργίας τοῦ ἀλευρομύλου τοῦ κ. Σάββα Ἀντωναρᾶ, ἐκ τοῦ χωρίου Γεννάδι Ρόδου, ἀπησχόλησε τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ κατὰ τὴν συνεδρίασίν της, τῆς παρελθούσης Παρασκευῆς, ὅτε ἀνεπτύχθη ἡ σχετικὴ μὲ τὴν ἐν Δωδεκανήσῳ κατάστασιν ἐπερώτησις. Διὰ τοῦτο δὲν ἐπιθυμῶ νὰ καταπονήσω τὴν Βουλήν. Εἰς ὅσα εἶπεν ἐπὶ τοῦ θέματος, ὁ συνάδελφός μου, κ. Ζαννῆς, θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω μόνον τὰ κάτωθι: Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, μᾶς ἐδήλωσεν, ὅτι τῷ ἀφηρέθη ἡ ἄδεια τοῦ ἀλευρομύλου ἐπειδὴ τὰ δικαιολογητικά του δὲν ἦσαν συμπληρωμένα κατὰ νόμον καὶ, ὅτι ἐκλήθη παρὰ τῆς Γενικῆς Διοικήσεως Δωδεκανήσου νὰ τὰ ὑποβάλῃ ἐκ νέου δεόντως συμπεπληρωμένα. Ἐπειδή, κύριε Ὑπουργέ, εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω, ὅτι ὁ ἐνδιαφερόμενος κ. Σ. Ἀντωναρᾶς, ὑπέβαλεν ἐκ νέου τὰ δικαιολογητικά του, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ἔχω τὴν διαβεβαίωσίν σας, ὅτι ἡ ἄδεια θὰ τῷ ἐπαναδοθῇ ἵνα διασκεδασθοῦν οἱ λόγοι, ὅτι τοῦ ἀφηρέθη διὰ λόγους κομματικοὺς καὶ διότι κυρίως ὁ ἐν λόγῳ ἀλευρόμυλος ἐξυπηρετεῖ ὄχι μόνον τὸ χωρίον Γεννάδι, ἀλλὰ ὁλόκληρον τὴν περιοχὴν αὐτοῦ.

§102Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριοι βουλευταί, εἰς τὰς ἕδρας τῶν Νομαρχιῶν ἑδρεύει καὶ ἡ λεγομένη Ἐπιτροπὴ Βιοτεχνίας καὶ μικρᾶς Βιομηχανίας, ἡ ὁποία καὶ χορηγεῖ τὰς ἀδείας ἱδρύσεως, ὡς πρὸς τὴν σκοπιμότητα, εἰς βιομηχανίας τῆς μορφῆς περὶ ἧς πρόκειται. Ἐχορηγήθη, πράγματι, αὐτὴ ἡ ἄδεια ἀπὸ τὴν τοπικὴν Ἐπιτροπὴν Ρόδου καὶ κατὰ τῆς ἀδείας αὐτῆς ὑπεβλήθη ἔνστασις, ὅτι παρατύπως ἐχορηγήθη. Παρατύπως, διότι εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ἀντὶ τοῦ ἐφόρου, μετεῖχεν ὁ ἀναπληρωτὴς αὐτοῦ. Ὑπάρχει δὲ γνωμοδότησις τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν εἶναι νόμιμος ἡ σύνθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐὰν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν δὲν μετέχῃ ὡς ἀναπληρωτής, ἐκεῖνος ποὺ ὁρίζεται ἀπὸ τὸν νόμον. Ὡς ἀναπληρωτής, δὲν ἀρκεῖ δηλαδὴ νὰ εἶναι ὁ ἀναπληρωτὴς τοῦ ἐφόρου, ἀλλὰ πρέπει νὰ καθορίζεται εἰς τὸν νόμον, ὡς ἀναπληρωτὴς τοῦ ἐφόρου ὁ Αʹ ἢ ὁ Βʹ. Ἐν προκειμένῳ συνέβη τοῦτο ἀντὶ νὰ πάῃ ὁ ἔφορος, ἐπῆγεν ὁ ἀναπληρωτής του ἐν τῇ Ἐφορίᾳ καὶ ὄχι ὁ ἀναπληρωτής του ἐν τῇ Ἐπιτροπῇ. Ἡ ἔνστασις ἐξεδικάσθη καὶ μὲ κριτήρια καθαρῶς ὑπηρεσιακά, τὸ Ὑπουργεῖον ἠκύρωσε τὴν ἄδειαν ἐκείνην τῆς τοπικῆς Ἐπιτροπῆς, διότι δὲν ἐτηρήθησαν καὶ δὲν ἐξεπληρώθησαν οἱ τύποι τοῦ νόμου. Δὲν πρόκειται περὶ ἐξαιρετικῆς ἐνεργείας τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας. Πολλάκις ὑπῆρξε πλῆθος περιπτώσεων, κατὰ τὰς ὁποίας ἠναγκάσθη τὸ Ὑπουργεῖον νὰ ἀκυρώσῃ διὰ λόγους τυπικοὺς τὴν ἀπόφασιν τῆς τοπικῆς Ἐπιτροπῆς. Εἰδοποιήθη δὲ ὁ ἐνδιαφερόμενος, ὅτι τὴν ἄδειάν του θὰ πρέπει νὰ τὴν λάβῃ ἀπὸ τὴν τοπικὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Ρόδου καὶ νὰ ὑποβάλῃ ἐκεῖ σχετικὴν αἴτησιν. Συνεπῶς ὅπως σᾶς ἐδήλωσε καὶ ὁ κ. συνάδελφος ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐκλήθη ὁ ἐνδιαφερόμενος νὰ ὑποβάλῃ νέαν αἴτησιν εἰς τὴν τοπικὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία καὶ θὰ ἀποφασίσῃ ἐπ’ αὐτοῦ.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Δημάρχου Τριπόλεως αἰτοῦντος ὅπως ἡ διανομὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἐκ τῶν ἔργων Λάδωνος ἀνατεθῇ εἰς τοὺς Ὀργανισμοὺς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως.

§104Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Δήμαρχος Τριπόλεως, ζητεῖ νὰ ἀνατεθῇ ἡ διανομὴ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τοὺς Ὀργανισμοὺς αὐτοδιοικήσεως. Τὸ αἴτημα τοῦτο τὸ υἱοθετοῦμεν καὶ ἡμεῖς, διότι εἶναι εὔλογον καὶ σύμφωνον πρὸς τὸ συμφέρον τῶν κατοίκων τῶν περιφερειῶν. Ἀλλὰ δράττομαι τῆς εὐκαιρίας νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ λησμονήσετε καὶ πάλιν τὸ θέμα τῆς ἠλεκτροδοτήσεως τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων.

§105Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Εἶναι ἄλλο θέμα.

§106Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Συνδέεται μὲ τὸ συζητούμενον θέμα.

§107Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Δὲν θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§108Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω καὶ ὀφείλετε νὰ ἀκούσητε καὶ ἂς μὴ μοῦ ἀπαντήσετε. Τὸ ἐπιχείρημα ὅτι εἶναι ἄγονος ἡ περιφέρεια πρέπει νὰ ὑποχωρήσῃ εἰς τὴν ἀντίληψιν ὅτι αἱ ἄλλαι γόνιμοι περιφέρειαι θὰ συμβάλουν εἰς τὴν ἱκανοποίησιν καὶ τῆς ζημίας αὐτῆς, διότι τοῦτο δὲν θὰ ἀποτελέσῃ χαριστικὴν πρᾶξιν. Διότι τὸ ἔργον ἀφ’ ἑνὸς ἐκτελεῖται εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν Καλαβρύτων, ἀφ’ ἑτέρου τὰ χωράφια τῶν ὁμόρων κοινοτήτων θὰ καταστραφοῦν, διότι θὰ πλημμυρίσουν ἀπὸ τὰ νερά. Πρέπει, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, νὰ σᾶς δώσω τὴν ἑξῆς πληροφορίαν: «Ὅταν, κάποτε, ὁ Χαρίλαος Τρικούπης ἀπεφάσισε τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ σιδηροδρόμου Καλαβρύτων καὶ τοῦ εἶπον ὅτι ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων εἶναι ἄγονος, εἶπεν: «Εἰς μίαν ἐπιχείρησιν συμμετέχουν καὶ τὰ κέρδη καὶ αἱ ζημίαι καὶ αἱ ἄλλαι περιφέρειαι αἱ ὁποῖαι θὰ συμβάλουν καὶ θὰ ἀναπληρώσουν τὴν ζημίαν τῆς ἀγόνου περιοχῆς». Καὶ διὰ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ ἔργου ἐξυπηρετεῖται πράγματι ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων μέχρι σήμερον. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι τὸ αἴτημα τοῦτο τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων εἶναι δικαιότατον, δὲν ἀποτελεῖ ρουσφετολογικὴν διάκρισιν καὶ νομίζω ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐπισύρῃ τὴν προσοχήν σας εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Παπαρρηγόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§110Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Λαντζούνης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§112Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Γεροκωστόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§114Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ προβῇ εἰς μίαν οὕτως εἰπεῖν ὑπεύθυνον ἀνακοίνωσιν περὶ τῆς ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα τῆς ὀργανώσεως τῆς διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Διότι πρέπει νὰ γνωρίζουν οἱ ἐνδιαφερόμενοι κατὰ ποῖον τρόπον σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ρυθμίσῃ τὸ θέμα τοῦτο καὶ ἐὰν ἔχῃ λάβει ἀποφάσεις καὶ ἐὰν πρόκειται, πράγματι, νὰ ἀνατεθῇ εἰς τοὺς ὀργανισμοὺς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως ἡ διανομὴ καὶ διαχείρισις τῆς ἐνεργείας, ἡ ὁποία θὰ παρέχεται ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἔχει τὸν λόγον.

§116Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἀπαντήσω ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως, ὡς αὕτη ἔχει εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν καὶ μόνον. Ὡς γνωστὸν καὶ κατὰ τὴν ὑφισταμένην νομοθεσίαν, ἡ Δ.Ε.Η. ἔχει τὸ προνόμιον καὶ τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς διανομῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Ἐναπόκειται, συνεπῶς, εἰς τὴν Δ.Ε.Η. νὰ ἀποφασίσῃ ἐκείνη εἰς ποῖον θὰ ἀνατεθῇ ἡ διανομὴ κατὰ τόπους. Ἡ Δ.Ε.Η., ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Ἰουλίου κατήρτισεν ἕνα σχέδιον προκηρύξεως, διὰ τοῦ ὁποίου ἐζήτει προτάσεις τῶν ἐνδιαφερομένων ὀργανισμῶν Δημοσίου καὶ Ἰδιωτικοῦ Δικαίου, ἀτόμων, παντὸς ἐν γένει, ὁ ὁποῖος νομίζει ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑποβάλῃ προτάσεις. Ἐζήτησε λοιπὸν τὰς προτάσεις αὐτὰς διὰ τὴν σύμπτυξιν τῶν ὀργανισμῶν διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Εἰς τὸ σχέδιόν της ἡ Δ. Ε. Η. προβλέπει 5 περιφερείας καὶ συνεπῶς 5 ὀργανισμοὺς διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Ὁ πρῶτος θὰ περιλαμβάνῃ τὴν Μακεδονίαν, ὁ δεύτερος τὴν Θεσσαλίαν, ὁ τρίτος τὴν Ἀνατολικὴν Στερεὰν Ἑλλάδα καὶ τὴν Εὔβοιαν, ὁ τέταρτος τὴν Πελοπόννησον καὶ ὁ πέμπτος τὴν Ἤπειρον. Εἰς τὰς προτάσεις αὐτάς, αἱ ὁποῖαι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἶναι γνωσταὶ καὶ εἰς τὴν Βουλήν, διότι πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν, ἀξιότιμοι συνάδελφοι, ἐλάβατε τὴν σχετικὴν προκήρυξιν τῆς Δ.Ε.Η. Εἰς τὰς πράξεις αὐτὰς διελαμβάνετο μεταξὺ ἄλλων καὶ τοῦτο: Ὅτι ἡ Δ.Ε.Η. θὰ δανείσῃ τοὺς ὀργανισμοὺς αὐτοὺς μὲ τὸ 50% τῆς ἀξίας τῶν ἐγκαταστάσεων, ποὺ θὰ ὑποχρεωθοῦν νὰ κατασκευάσουν. Ἐπίσης θὰ μετάσχῃ εἰς τὰ κεφάλαια μὲ 15 ἑκατοστά. Συνεπῶς, οἱ ὀργανισμοὶ θὰ πρέπει ἐκ τοῦ ὅλου κεφαλαίου, ποὺ ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἐγκατάστασιν καὶ τὴν ἵδρυσιν ἐν πάσῃ περιπτώσει ὁλοκλήρου τοῦ ὀργανισμοῦ, νὰ καταθέσουν μόνον τὰ 35%. Προτάσεις τοιαῦται ὑπεβλήθησαν, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, περίπου 25, ἐκ τῶν ὁποίων οὐδεμία ἐκρίθη ὅτι ἀνταποκρίνεται εἰς τοὺς τεθέντας ὅρους. Εἶχε τεθῆ προθεσμία ἡ 1 Νοεμβρίου διὰ τὴν ὑποβολὴν τῶν προτάσεων, ἀπὸ τοῦ Ἰουλίου δὲ τοῦτο. Οἱ Δῆμοι, δυστυχῶς, καὶ αἱ Κοινότητες παρ’ ὅλην τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως νὰ τοὺς ἴδῃ συμμετέχοντας εἰς τοὺς ὀργανισμοὺς αὐτούς, ἂν μὴ καὶ νὰ ἔχουν αὐτοὶ τὴν πλειοψηφίαν τῶν μετοχῶν, δὲν εἶχον ὑποβάλει προτάσεις, μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης, εἴτε διότι δὲν κατώρθωσαν νὰ ὀργανωθοῦν κατὰ τὰς περιφερείας αὐτάς, ποὺ σᾶς ἀνέφερον προηγουμένως, εἴτε καὶ διότι δὲν εἶχον καὶ τὰ οἰκονομικὰ μέσα. Τὸ κατὰ πόσον θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ὀργανωθοῦν οἱ Δῆμοι καὶ κατὰ πόσον θὰ ἔχουν τὴν οἰκονομικὴν εὐχέρειαν, διὰ νὰ καταθέσουν τὸ 35%, εἶναι θέμα, ποὺ ἐξέρχεται τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας καὶ ἀφορᾷ ἕτερον Ὑπουργεῖον.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Παπαρρηγόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Θολεροῦ Κορινθίας διαμαρτυρομένου διὰ τὸν ἀποκλεισμὸν τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος ἐκ τῆς διανομῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἐκ τῶν ἔργων τοῦ Λάδωνος.

§118Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, νομίζω ὅτι τώρα ἡ ἐρώτησις εἶναι συναφὴς καὶ ἑπομένως θὰ δεχθῆτε νὰ ἐπανέλθω εἰς τὸ θέμα, ποὺ σας ἔχει ἀπασχολήσει κατ’ ἐπανάληψιν, τὸ θέμα τῆς ἠλεκτροδοτήσεως τῆς ὑπαίθρου καὶ ἰδίως τῶν περιφερειῶν ἐκείνων εἰς τὰς ὁποίας παράγεται τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα. Μία τῶν περιφερειῶν αὐτῶν εἶναι καὶ ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ ὑψώσω φωνὴν διαμαρτυρίας, διότι, ἐπαναλαμβάνω, βλέπουν οἱ κακόμοιροι αὐτοὶ ὅτι τὸ ρεῦμα παράγεται εἰς τὸν τόπον των καὶ δὲν ἔχουν φωτισμόν. Νομίζω ὅτι τὸ αἴτημα εἶναι δικαιότατον καὶ πρέπει νὰ κινήσῃ καὶ τὸ ἐνδιαφέρον σας, τὸ ὁποῖον ὁμολογουμένως ἐδείξατε πάντοτε, ἀλλὰ πρέπει τὸ ζήτημα αὐτό, κάπως, νὰ λάβῃ οὐσιαστικωτέραν μορφήν, ὥστε νὰ ἠμπορέσουν οἱ δυστυχεῖς αὐτοὶ ἄνθρωποι νὰ ἴδουν φῶς, τοὐλάχιστον. Περιμένουν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας, ὀλίγον φῶς. Ἡ δυστυχία των εἶναι ἀνείπωτη.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παμπούκας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§120Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, καίτοι ἡμεῖς οἱ βουλευταί, προπαγανδίζομεν εἰς τοὺς χωρικοὺς τὴν δυνατότητα τοῦ ἐφοδιασμοῦ των δι’ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἐκ τοῦ Ἐθνικοῦ δικτύου, ἐφ’ ὅσον θὰ ἀποδώσῃ ἡ ἐπιχείρησις καὶ θὰ ὑπάρξῃ δυνατότης ἐπεκτάσεως τούτου, ἐν τούτοις ὡρισμέναι κοινότητες, καὶ μεταξὺ αὐτῶν καὶ αὕτη, παραπονοῦνται, ὅτι εἰς ἄλλας κοινότητας πηγαίνουν συνεργεῖα Δ.Ε.Η. καὶ κάμνουν μελέτας κατὰ πόσον ἡ ἐπέκτασις τοῦ ρεύματος ἀνταποκρίνεται πρὸς τὰς οἰκονομικὰς ἐπιδιώξεις καὶ σκοποὺς τῆς ἑταιρείας, εἰς ἄλλας δὲ κοινότητας δὲν πηγαίνουν. Ἡ Κοινότης Θολεροῦ, ὅπως καὶ ἄλλαι, αἱ ὁποῖαι ἀπέχουσι πολὺ ὀλίγον ἀπὸ τὴν γραμμὴν τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου, δὲν τυγχάνουσιν τῆς αὐτῆς μεταχειρίσεως. Διὰ τοὺς λόγους αὐτούς, κ. Ὑπουργέ, καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον αὐτὸ στάδιον τῆς μελέτης, σᾶς ζητῶ νὰ δώσητε ἐντολὴν εἰς τὴν ἑταιρείαν νὰ ἀποστείλῃ ἐκεῖ ἕνα συνεργεῖον νὰ μελετήσῃ τὴν κατάστασιν καὶ κατόπιν ἡ Ἑταιρεία νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὰς Κοινότητας αὐτὰς ὅ,τι ἐκ τῆς μελέτης αὐτῆς θὰ προκύψῃ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπιθυμία μας καὶ παρακαλοῦμεν, κ. Ὑπουργέ, νὰ τὴν ἱκανοποιήσητε.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Βραχνὸς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§122Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Οἰκονόμου ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§124Ε. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ὡσαύτως καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Θολεροῦ.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἔχει τὸν λόγον.

§126Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἐπὶ ὁμοίων θεμάτων, ἔχει ἀπασχοληθῆ, ἐπανειλημμένως ἡ Βουλή. Εὔλογος εἶναι ἡ ἐπιθυμία ὅλων, νὰ τροφοδοτηθοῦν μὲ τὴν εὐθηνήν, ὡς νομίζουν, ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, τὴν ὁποίαν θὰ παραγάγῃ ἡ Δ.Ε.Η. Ἡ τιμὴ τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, κ.κ. βουλευταί, εἶναι συνάρτησις πολλῶν παραγόντων. Μεταξὺ αὐτῶν ἓν στοιχεῖον τοῦ κόστους εἶναι ἡ ἀπόστασις εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὁ καταναλωτὴς ἀπὸ τοῦ πλησιεστέρου ὑποσταθμοῦ. Ἄλλο στοιχεῖον εἶναι τὸ ποσὸν τῆς καταναλισκομένης ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Εἶναι ἐνδεχόμενον π. χ. νὰ συμφέρῃ νὰ μεταφερθῇ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου εἰς μεγαλυτέρας ἀποστάσεις, ἀλλὰ εἰς σημεῖα ὅπου ὑπάρχουν πολλοὶ καταναλωταὶ πλησίον ἀλλήλων οἰκοῦντες καὶ νὰ μὴ συμφέρῃ ἡ παροχὴ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον εἰς χωρία μικρά, κείμενα ἐγγὺς τοῦ σταθμοῦ, ἀλλὰ μὲ μικρὰν κατανάλωσιν. Ἐὰν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς —καὶ τὸ τονίζω αὐτό— ἐλαμβάνετο ἡ ἀπόφασις νὰ διοχετευθῇ ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον, εἰς ὅλα ἐκεῖνα τὰ σημεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ὅλοι ἐπιθυμοῦμεν, τότε ἡ τιμὴ τῆς ἠλεκτρικῆς αὐτῆς ἐνεργείας θὰ ἦτο τοιαύτη ὥστε ἡ παροχὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον νὰ καθίσταται δῶρον ἄδωρον, ἐὰν πρόκειται περὶ δώρου. Ἡ αὔξησις τῆς καταναλώσεως συντελεῖ εἰς τὴν μείωσιν τῆς τιμῆς, ἀλλὰ καὶ ἡ μείωσις τῆς τιμῆς συντελεῖ εἰς τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως. Παραλλήλως, λοιπόν, εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Δ.Ε.Η. νὰ προχωρῇ παρέχουσα ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, ἐπὶ τοῦ παρόντος ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει πιθανότης νὰ αὐξηθῇ ταχέως ἡ κατανάλωσις καί, συνεπῶς, νὰ ἐπιτύχῃ μικροτέραν ἀκόμη τιμήν. Σὺν τῷ χρόνῳ λοιπόν, θὰ προχωρῇ ἡ αὔξησις τῆς καταναλώσεως καὶ ἡ πύκνωσις, ἂς εἴπωμεν, τῶν σημείων τῆς Χώρας ἐκείνων, τὰ ὁποῖα θὰ λαμβάνουν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Τὸ ὅτι δὲν μετέβη ἀκόμη συνεργεῖον διὰ νὰ μελετήσῃ τὴν ἐγκατάστασιν εἰς τὴν Κοινότητα Θολεροῦ, δὲν σημαίνει ὅτι ἡ Κοινότης αὐτὴ μένει ὁριστικῶς, ἐκτὸς τοῦ σχεδίου τροφοδοτήσεως μὲ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Τὸ πρόγραμμα βαίνει βαθμιαίως καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀρχῶν τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως οὕτως ὥστε τὸ ταχύτερον νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν παροχὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, εἰς ὅσα εἶναι δυνατόν, περισσότερα σημεῖα τῆς Χώρας. Μὲ τὴν εὐκαιρίαν αὐτὴν, ἐπρόσεξα ὅτι ἐλέχθη περὶ τῆς Δ.Ε.Η. «ἡ Ἑταιρεία». Δὲν πρόκειται περὶ Ἑταιρείας. Πρόκειται περὶ καθαρῶς Δημοσίας Ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία ἔχει τὴν μορφὴν νὰ λειτουργῇ κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως. Πρόκειται περὶ Δημοσίας Ἐπιχειρήσεως Ἠλεκτρισμοῦ. Δεύτερον. Γίνεται λόγος περὶ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἡ ὁποία θὰ παραχθῇ ἀπὸ τὸν Λάδωνα. Καὶ αὐτὸ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ἀξιότιμοι συνάδελφοι, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθόν. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ. Ἡ ἠλεκτρικὴ αὐτὴ ἐνέργεια, εἶναι ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου, παράγεται ἀπὸ τὸν Λάδωνα, ἀπὸ τὸ Ἀλιβέρι. Μεθαύριον, μὲ τὴν συνένωσιν τῶν δικτύων Βορείου καὶ Νοτίου Ἑλλάδος, θὰ γίνεται μία ἐξισορρόπησις, ἂς εἴπωμεν, τῶν ἀναγκῶν καὶ τῆς παραγωγῆς, μεταξὺ τῶν τριῶν ἐργοστασίων δηλαδὴ τοῦ Λάδωνος, τοῦ Ἀλιβερίου, Ἄγρας καὶ ἀργότερον τοῦ Μέγδοβα καὶ τοῦ Ἀχελώου. Πρόκειται δηλαδὴ περὶ συστήματος ἐξισορροπημένου, συστήματος λίαν συγχρόνου καὶ ἐπιτρέποντος τὴν περαιτέρω μείωσιν τῆς τιμῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἀκριβῶς, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσουν, ἕνα, δύο ἢ περισσότερα ἐργοστάσια, ἀναλόγως μὲ τὴν ζήτησιν κατὰ τὰς διαφόρους ὥρας τοῦ 24ώρου. Ἡ περίπτωσις, εἰδικῶς τῶν Καλαβρύτων, ἡ ὁποία, πρέπει νὰ γνωρίζουν ἀμφότεροι, οἱ ἀγαπητοὶ κ.κ. συνάδελφοι, οἱ περὶ αὐτῶν ὁμιλήσαντες, ὅτι μὲ ἐνδιαφέρει καὶ συναισθηματικῶς εἰδικῶς διὰ πολλοὺς λόγους—εἶναι καὶ αὐτὴ ὅπως ἡ περίπτωσις Θολεροῦ. Ὑπάρχουν περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας θὰ στοιχίσῃ εὐθηνότερον εἰς τὴν Δ.Ε.Η. ἐὰν ἀναλάβῃ ἡ ἰδία τὴν κατασκευὴν εἰδικῆς ἠλεκτροπαραγωγοῦ ὁμάδος εἰς μίαν περιοχήν, παρὰ ἡ διοχέτευσις ρεύματος, ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Αὐτὸ παρουσιάσθη καὶ εἰς ἄλλο χωρίον, εἰς τοὺς Ἁγ. Θεοδώρους, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι. Ὁπότε, λοιπόν, τί πρέπει νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Δ.Ε.Η.; Ἐὰν δηλαδὴ αὐτὴν τὴν στιγμὴν πρόκειται νὰ διατεθῇ κεφάλαιον τόσον μεγάλον τοῦ ὁποίου ἡ ἐξυπηρέτησις θὰ ἐπιβαρύνῃ τόσον πολὺ τὸ κόστος τοῦ ρεύματος, ἐνδείκνυται νὰ γίνῃ αὐτὸ σήμερον ἢ πρέπει νὰ γίνῃ τὸ ἄλλο; Δηλαδὴ εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτάς, νὰ ἐνισχυθοῦν οἱ τοπικοὶ Ὀργανισμοὶ κατὰ τὸ δυνατόν, διὰ τὸν συγχρονισμὸν τῶν ἐγκαταστάσεών των, διὰ τὴν παροχὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ὅσον τὸ δυνατὸν εὐθηνοτέρας ἐπὶ τοῦ παρόντος, μέχρις ὅτου, διὰ τῆς βαθμιαίας προόδου τῆς ἐντάσεως τῆς καταναλώσεως εἰς τὰς περιοχὰς αὐτάς, κατορθωθῇ νὰ παρασχεθῇ καὶ ἐκεῖ τὸ ρεῦμα εὐθηνότερον. Τὸ πρόβλημα δὲν εἶναι τοπικόν, εἶναι γενικόν. Ἔχομεν ὑποχρέωσιν, εἰς ὅσα περισσότερα σημεῖα τῆς χώρας ἠμποροῦμεν, νὰ δώσωμεν τὸ ρεῦμα, ὅσον εἶναι δυνατὸν εὐθηνότερον.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Φράγκος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου Ἀναγκαστικοῦ Ἀμπελουργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μαρκοπούλου, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μελετωμένην χορήγησιν ἀδείας ἱδρύσεως καὶ τρίτου ἐργοστασίου Ζύθου καὶ ζητοῦντος ματαίωσιν αὐτῆς.

§128Α. ΦΡΑΓΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, λαμβάνομεν ἀθρόως τηλεγραφήματα ἀπὸ ὅλα τὰ ἀμπελουργικὰ κέντρα τῆς Ἑλλάδος καὶ ἰδιαιτέρως ἀπὸ τὴν Ἀττικήν, διὰ τῶν ὁποίων διαμαρτύρονται οἱ ἀμπελουργοὶ ἐναντίον τῆς μελετωμένης ἱδρύσεως νέου ἐργοστασίου ζύθου ἐκ μέρους τῆς οἰκογενείας Φίξ. Δεκάδες ἀγροτικῶν οἰκογενειῶν ἀσχολοῦνται μὲ τὴν καλλιέργειαν τῆς ἀμπέλου καὶ ἀποζοῦν κυρίως ἀπὸ τὸ εἰσόδημα τῆς ἀμπέλου. Πρόκειται περὶ τῆς ἰδίας ἐπιχειρήσεως, τῆς ἰδίας οἰκογενείας Φίξ.

§129Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ.

§130Α. ΦΡΑΓΚΟΣ. Ὁ κόσμος ὁ ἀγροτικός, λόγῳ τῆς μὴ διαθέσεως τοῦ προϊόντος του εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικόν, περιέπεσεν εἰς τελείαν ἀθλιότητα. Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅμως, τὶ θὰ γίνῃ ἐὰν ἱδρυθῇ καὶ τρίτον ἐργοστάσιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτείνῃ τὴν κακὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ κόσμου αὐτοῦ. Ἐπανέρχομαι καί πάλιν, διότι διεμαρτυρήθη ὁ κ. συνάδελφος ἐκ Κορινθίας καὶ λέγω τὸ ἑξῆς: Μέχρι τοῦ 1950 ὑπῆρχεν ἓν καὶ μόνον ἐργοστάσιον τοῦ Φίξ. Τὸ 1950–1951 ἔγινε δεύτερον ἐργοστάσιον, τὸ ὁποῖον ἱδρύθη ἐν Ἀθήναις. Ἤδη, ὅμως, ἕνας ὑπάλληλος τῆς ἑταιρείας αὐτῆς —χρηματοδοτούμενος ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν Φὶξ— ἱδρύει καὶ τρίτον ἐργοστάσιον. Πρόκειται λοιπόν, περὶ ἐργοστασίου τῆς αὐτῆς ἐπιχειρήσεως. Ἀντιλαμβάνεται ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἡ Κυβέρνησις τὶ θὰ γίνῃ εἰς βάρος ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀσχολοῦνται μὲ τὴν καλλιέργειαν τῆς ἀμπέλου ἀπὸ τὸ πρωῒ ἕως τὸ βράδυ καὶ δὲν εὑρίσκουν ἱκανοποίησιν; διότι ὁ οἶνος μένει ἀπώλητος. Ὁ κ. Ὑπουργός, κατάγεται ἀπὸ μίαν περιφέρειαν ἀγροτικὴν καὶ παρακολουθεῖ τὴν ζωὴν τοῦ κόσμου αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος ἐργάζεται, χωρὶς νὰ ἱκανοποιῆται καὶ δὲν θὰ θελήσῃ ποτὲ νὰ ἐγκρίνῃ τὴν ἵδρυσιν τοῦ τρίτου αὐτοῦ ἐργοστασίου ἐκ μέρους τῆς οἰκογενείας Φίξ.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Γεωργαντᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§132Μ. ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας, νὰ λάβῃ μέριμναν διὰ τὴν τάξιν τῶν ἀμπελουργῶν τοῦ Μαρκοπούλου Μεσογείων καὶ γενικώτερον διὰ τοὺς ἀμπελουργοὺς ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος οἵτινες διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἐνδεχομένην ἵδρυσιν καὶ νέου ἐργοστασίου ζύθου. Μαζὶ μὲ ὅσα ὁ κ. συνάδελφος ἀνέφερε πρὸ ὀλίγου ὁμιλῶν, ἤθελον νὰ προσθέσω ὅτι παρ’ ὅλην τὴν ὑποτίμησιν τοῦ νομίσματος, ὁ οἶνος εἶναι κατὰ 20% — 30% εὐθηνότερος ἀπὸ ὅ,τι ἐπωλεῖτο πέρυσιν. Ἡ ἵδρυσις νέου ἐργοστασίου ζύθου, βλάπτει τὰ ἰδικά μας προϊόντα.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§134Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μπακόλλας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§136Κ. ΜΠΑΚΟΛΛΑΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν, κύριε Πρόεδρε.

§137Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ......

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶσθε ἐγγεγραμμένος, κύριε συνάδελφε.

§139Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, .......

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶσθε ἐγγεγραμμένος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλήσητε.

§141Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Νὰ μὲ ἀκούσετε μόνον.....

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύνασθε, κύριε συνάδελφε, νὰ ὁμιλήσητε.

§143Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Πρόκειται περὶ ἐργοστασίου ποὺ γίνεται εἰς τὴν περιφέρειάν μου, τοῦ Λουτρακίου......

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον. Σᾶς ὑποβάλλω παράκλησιν. Εἶσθε καὶ νομομαθὴς καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ λάβετε τὸν λόγον.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Λέκκας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§146Θ. ΛΕΚΚΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν τοῦ Ἀμπελουργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μαρκοπούλου, διαβιβάζων τὴν διαμαρτυρίαν τῶν ἀμπελουργῶν ὄχι μόνον τοῦ Μαρκοπούλου, ἀλλὰ ὅλων ἐν γένει τῶν ἀμπελουργῶν Ἀττικῆς καὶ Μεγαρίδος καὶ γενικώτερον ὁλοκλήρου τοῦ ἀμπελουργικοῦ κόσμου τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν μελετωμένην χορήγησιν ἀδείας ἱδρύσεως καὶ τρίτου ἐργοστασίου ζυθοποιίας. Εἶναι γνωστόν, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ὅλαι αἱ μέχρι τοῦδε Κυβερνήσεις, δὲν ἐπέδειξαν τὴν δέουσαν προσοχὴν καὶ δὲν ἔδωσαν προστασίαν ἐπαρκῆ εἰς τὰ γεωργικὰ προϊόντα καὶ εἰδικώτερον καμμίαν προστασίαν εἰς τὸν οἶνον, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐθνικὸν προϊόν, ὅπως ἡ σταφίς, ὁ καπνὸς καὶ ἄλλα. Τὸ πρῶτον ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, εἶναι ἀληθές, ὅτι ἔλαβε προστατευτικά τινα μέτρα ὑπὲρ τοῦ οἴνου.

§147Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ποῖα, κύριε συνάδελφε; Χειροτέρα ἀπὸ κάθε ἄλλην φοράν, κύριε συνάδελφε, εἶναι ἡ κατάστασις.

§148Θ. ΛΕΚΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, γνωρίζετε.....

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κάμετε ἐρώτησιν πρὸς τὸν Ὑπουργὸν καὶ ὄχι ἀπάντησιν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Δὲν εἶναι διαλογικὴ συζήτησις. Ἐδῶ εἴδατε ὅτι διὰ τὸν κ. Παμπούκαν ἐπέμεινα νὰ μὴ λάβῃ τὸν λόγον.

§150Θ. ΛΕΚΚΑΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἔλαβε προστατευτικὰ μέτρα ὑπὲρ τοῦ οἴνου καὶ πιστεύομεν, ὅτι τὸ οἰνικὸν πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Συναγερμοῦ θὰ εὕρῃ τὴν ὀρθὴν καὶ δικαίαν αὐτοῦ λύσιν, δηλαδὴ θὰ ἐξευρεθῇ ὁ τρόπος τῆς προστασίας καὶ διαθέσεως τοῦ οἴνου, τοῦ ἐθνικοῦ τούτου προϊόντος, ἐν τῷ ἐσωτερικῷ καὶ τῷ ἐξωτερικῷ. Πρὶν ὅμως, κύριε Ὑπουργέ, μελετηθῇ καὶ ἐπιλυθῇ τὸ οἰνικὸν αὐτὸ πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος, τὸ ὁποῖον ἔχει τόσας οἰκογενείας εἰς μίαν συνεχῆ ἀγωνίαν καὶ ἔχει ἐπιφέρει μίαν ζημίαν τεραστίαν εἰς τοὺς ἀμπελουργοὺς καὶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν οἰκονομίαν ἐν γένει, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ εἶναι πρέπον εἰς τὰ δύο ὑπάρχοντα ἐργοστάσια ζύθου νὰ προστεθῇ καὶ τρίτον, ὥστε τὰ ἐργοστάσια ταῦτα ἀνετώτερον νὰ συναγωνίζωνται τὸ ἀπροστάτευτον, ἐπαναλαμβάνω, ἐθνικὸν προϊόν —τὸ ὁποῖον πηγάζει ἀπὸ τὸν μόχθον τῶν ἐργατῶν τῆς γῆς καὶ δὲν παράγεται ἀπὸ πρώτας ὕλας προερχομένας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ— μὲ ἀποτέλεσμα, τὴν ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας καταστροφὴν τῶν ἀμπελουργῶν, χάρις ὡρισμένης ὁμάδος βιομηχάνων, κεφαλαιοκρατῶν. Αὐτό, δι’ ἡμᾶς, εἶναι ἀπαράδεκτον. Διαμαρτυρόμεθα ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου τούτου βήματος καὶ ζητοῦμεν ὅπως μελετηθῇ πρῶτον τὸ οἰνικὸν πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἰδιαιτέρως τῆς ἐπαρχίας μας, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ χορηγοῦνται τυχὸν ἄδειαι παραγωγῆς ζύθου.

§151Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§153Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Ὑπάρχει παλαιὰ παράδοσις, ἀξιότιμε κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὅταν ὁ ἐρωτῶν συνιστᾷ μίαν ἀναφοράν, διὰ τῆς ὁποίας θίγεται ὁ νόμος καὶ δὲν ἀναφέρεται εἰς τὴν ἀναφοράν, ποὺ ἀποβλέπει, ἀλλὰ λέγει, «πρὸς ἵδρυσιν τρίτου ἐργοστασίου», χωρὶς νὰ εἴπῃ ἐν Λουτρακίῳ τῆς Κορινθίας, ὑπάρχει καὶ παράδοσις ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, ὅτι ἐπιτρέπεται κατὰ συγκατάβασιν νὰ ἀκούεται ἡ γνώμη καὶ ἄλλων βουλευτῶν. Εἶμαι εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὴν διὰ τετάρτην φορὰν βουλευτής. Πάντοτε, κατὰ συγκατάβασιν, ἐπιτρέπεται νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἡ γνώμη τῆς Ἐπαρχίας ἢ τοῦ Νομοῦ ἔναντι τοῦ ὁποίου βάλλει ἡ ἐρώτησις, καὶ ζητῶ, ὄχι πέντε λεπτὰ, ἀλλὰ μόνον δύο λεπτὰ, διὰ νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὰς ἀπόψεις μου.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παμπούκα, νομίζω, ὅτι χάριν ὑμῶν θὰ εἶναι καλύτερον νὰ μὴ ἐπιμείνετε οὔτε ἐπὶ τῆς παραδόσεως, οὔτε ἐπὶ τοῦ αἰτήματος αὐτοῦ. Δικαιοῦσθε κατόπιν νὰ ὑποβάλετε ἐρώτησιν, καὶ ἐπερώτησιν. Μὴ μοῦ δημιουργῆτε ἓν προηγούμενον. Δὲν δέχομαι τὸ προηγούμενον. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀρχίσωμεν Νομούς, Ἐπαρχίας, Δήμους, κατόπιν καὶ Κοινότητας. Λυποῦμαι πολύ. Σέβομαι τὴν νομικήν σας κατάρτισιν, ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, διαφωνῶ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἔχει τὸν λόγον.

§155Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἵδρυσις ζυθοποιείων, ἀποφασίζεται ἀπὸ τοὺς Ὑπουργοὺς Οἰκονομικῶν καὶ Βιομηχανίας μετὰ σύμφωνον γνωμοδότησιν τοῦ Συμβουλίου τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους. Πραγματικῶς, ἀπὸ τοῦ παρελθόντος θέρους μοῦ προσεκομίσθη πρὸς ὑπογραφὴν μία τοιαύτη ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, περὶ ἱδρύσεως ζυθοποιείου εἰς Λουτράκιον Κορινθίας. Ἐπειδὴ ἐσκέφθην, καθ’ ὃν περίπου τρόπον ἐσκέφθησαν καὶ οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες συνάδελφοι, τὴν ἐκράτησα διὰ νὰ μελετήσω τὸ θέμα, πλέον ἐπισταμένως. Ἐζήτησα στοιχεῖα περὶ τῆς καταναλώσεως ζύθου, καὶ τῆς καταναλώσεως οἴνου, ἐζήτησα τὴν γνώμην τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ τὸ θέμα παραμένει ἐκκρεμὲς ὑπ’ ὄψιν μου πρὸς μελέτην, ἀκριβῶς διότι ἔχω ἐπίγνωσιν τῆς σοβαρότητός του. Νομίζω, ὅτι πολὺ ὀλίγον θὰ συνετέλει εἰς τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως τοῦ ζύθου ἡ ἵδρυσις καὶ τρίτου ἐργοστασίου, διότι ἡ καταναλισκομένη ποσότης νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνεξάρτητος ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν μονάδων ποὺ παράγουν τὸν ζῦθον.

§156Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἔτσι εἶναι. Συμφωνοῦμεν.

§157Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἀλλὰ καὶ τοῦτο δὲν εἶναι ἀπόλυτον, διότι ὅσον περισσότεροι εἶναι οἱ συναγωνιζόμενοι διὰ τὴν διάθεσιν τοῦ ζύθου, τόσον μεγαλυτέρα προπαγάνδα θὰ ἀσκῆται ὑπὲρ τοῦ ζύθου καὶ προσπάθεια θὰ καταβάλλεται διὰ τὴν κατανάλωσίν του. Ὑπάρχει λοιπὸν καὶ αὐτὴ ἡ ἄποψις. Ὁμολογῶ, ὅτι μὲ ἐπηρεάζει τὸ γεγονὸς ὅτι πρόκειται ἡ βιομηχανία αὕτη νὰ ἱδρυθῇ εἰς Ἐπαρχίαν, εἰς μίαν Ἐπαρχίαν, ἡ ὁποία ἔχει ἀνάγκην τονώσεως, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν βεβαίως νὰ παραβλέψω —πολὺ ἀπέχω ἀπὸ τούτο — καὶ τὰς ἀντιλήψεις τῶν ἀμπελουργῶν, διότι ἡ ἄμπελος εἶναι ἕνα ἐθνικὸν προϊόν. Μὲ τὰ στοιχεῖα, λοιπόν, αὐτὰ ὑπ’ ὄψιν μου, μελετῶ τὴν ὑπόθεσιν καὶ ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ἐν καιρῷ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν συνάδελφον νὰ συνεργασθῶμεν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ὥστε νὰ τηρηθῇ μία γραμμή. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει, —καὶ αὐτὸ τὸ λέγω μὲ τὴν ἀγάπην ποὺ τρέφω πρὸς τὸν Ἕλληνα ἀμπελουργὸν καὶ οἰνοποιὸν—ἡ καλυτέρα προστασία τοῦ οἴνου συνίσταται εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ποιότητός του.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, παρελθούσης τῆς ὥρας διὰ τὰς ἀναφορὰς καὶ ἐρωτήσεις, θὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων. Ἐν τούτοις, παρακλήσει τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐὰν ἐγκρίνῃ ἡ Βουλή, νὰ συζητήσωμεν τὴν ὑπ’ ἀριθ. 3 ἐρώτησιν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἡ ὁποία ἔχει χαρακτῆρα ἐπείγοντα.

§159ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ζαννῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, περὶ τῶν ληπτέων μέτρων διὰ τὴν καταβολὴν πρὶμ εἰς σπογγαλιεῖς προκειμένου περὶ σπόγγων πωληθέντων μέχρι τῆς 8.4.53, ἤτοι πρὸ τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῆς δραχμῆς, ὡς ἀπευθυνομένη πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου.

§161Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μετὰ τοῦ συναδέλφου κ. Κωτιάδου, ὑπεβάλαμεν ἐρώτησιν περὶ σπογγαλιείας καὶ ἐρωτῶμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου ποῖα μέτρα προτίθεται νὰ λάβῃ ὑπὲρ τῶν πλοιοκτητῶν οἱ ὁποῖοι ἐπώλησαν τοὺς σπόγγους των τὴν παραμονὴν τῆς ἀναπροσαρμογῆς πρὸς 19.000 δραχμὰς τὸ κιλὸν καὶ τὴν ἑπομένην οἱ ἔμποροι τοὺς ἐπώλησαν πρὸς 30.000. Νομίζω, ὅτι —καὶ ἐπισύρω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου καὶ τοῦ Συντονισμοῦ ἐπ’ αὐτοῦ—ὅτι ἡ διαφορὰ ἡ ὁποία δίδεται εἰς τοὺς ἐμπόρους εἶναι ἐντελῶς ἄδικος. Οἱ πλοιοκτῆται, οἱ ὁποῖοι κινοῦν μηχανὰς καὶ μεταβαίνουν εἰς τὴν Κυρηναϊκὴν καὶ εἰς τὰς ἄλλας θαλάσσας, χρεωστοῦν ὑπέρογκα ποσὰ εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, τὰ ὁποῖα ἀδυνατοῦν νὰ ἐξοφλήσουν. Τὰς ἡμέρας αὐτάς, κ. συνάδελφοι, 300 ἐντάλματα προσωπικῆς κρατήσεως ἐξεδόθησαν διὰ τὴν σύλληψιν τῶν πλοιοκτητῶν. Καὶ ἐρωτῶ, πῶς εἶναι δυνατὸν τὴν διαφορὰν τῶν 11.000 δραχμῶν νὰ τὴν καρπωθοῦν μόνον οἱ ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι ἐπλούτησαν ἐντὸς μιᾶς βραδυᾶς καὶ νὰ μὴ ληφθῇ πρόνοια, ὥστε καὶ διὰ τὴν σπογγαλιείαν νὰ ἰσχύσῃ ὅ,τι ἴσχυσε, μερικῶς διὰ τοὺς ἐμπόρους ἄλλων ἐξαγωγίμων προϊόντων ὥστε ἡ διαφορά, ἡ ὁποία προῆλθεν ἀπὸ τὴν ἀναπροσαρμογήν, νὰ μοιρασθῇ μεταξὺ τῶν ἐμπόρων καὶ τῶν παραγωγῶν; Τὸ θέμα εἶναι, κ. συνάδελφοι, κρίσιμον. Γνωρίζετε— καὶ ἀνεγράφη εἰς τὰς σημερινὰς ἐφημερίδας— ὅτι εὑρίσκεται αὐτὰς τὰς ἡμέρας εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐπίσημος ἐκπρόσωπος τῆς Αὐστραλιανῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία προτίθεται νὰ διαπραγματευθῇ τὴν μετανάστευσιν 5.000 Δωδεκανησίων σπογγαλιέων καὶ ἁλιέων εἰς τὴν Αὐστραλίαν. Ἐρωτῶ, τί θὰ συμβῇ εἰς τὴν Δωδεκάνησον, ὅταν 5000 νέοι μεταναστεύσουν εἰς Αὐστραλίαν; Τί θὰ ἀπομείνῃ τότε εἰς τὴν Ἐπαρχίαν αὐτήν; Δι’ αὐτὸ ἐπισύρω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρακαλῶ τὸν ἀναπληρωτὴν ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ Ὑπουργόν, ὅπως ἐπιληφθῇ τοῦ ὅλου θέματος καὶ δώσῃ λύσεις οὕτως, ὥστε ὁ ἐθνικὸς αὐτὸς πλοῦτος, ἡ σπογγαλιεία, νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπως παρέμεινε ἐπὶ τόσα ἔτη καὶ ὄχι νὰ ἐξαναγκασθοῦν οἱ Δωδεκανήσιοι νὰ μεταναστεύσουν εἰς τὴν Αὐστραλίαν, ὅπως προτίθενται νὰ τὸ πράξουν, λόγῳ τῶν συνθηκῶν, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν εἰς τὸν κλάδον των.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Κωτιάδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐρωτήσεως.

§163Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἐρώτησις τὴν ὁποίαν ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀναπτύξωμεν δὲν ἀφορᾷ μόνον τοὺς σπογγαλιεῖς Κ. Κωνσταντῆν καὶ Δημ. Γεωργᾶν ἐκ τῆς νήσου Σύμης, ἀλλὰ ὁλόκληρον τὸν σπογγαλιευτικὸν κόσμον τῆς Δωδεκανήσου καὶ τῆς λοιπῆς Ἐπικρατείας. Πρόκειται περὶ τῆς ἀποδόσεως εἰς τοὺς σπογγαλιεῖς ὁλοκλήρου ἢ μέρους τῆς αὐτομάτου ὠφελείας, τὴν ὁποίαν μὲ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῆς δραχμῆς ἐκαρπώθησαν ἐξ ὁλοκλήρου οἱ σπογγέμποροι, ἐνῷ οἱ τόσον σκληρῶς ἐργαζόμενοι σπογγαλιεῖς μὲ θυσίαν πολλάκις τῆς ζωῆς καὶ τῆς ἀρτιμελείας των, παρεγνωρίσθησαν ἐντελῶς ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐνῷ κατὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν ἐλήφθησαν προστατευτικὰ ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν μέτρα διὰ διάφορα ἐξαγώγιμα προϊόντα μας, ὁ σπόγγος, τὸ ἐθνικὸν τοῦτο προϊόν, τὸ ὁποῖον οἱ ναυτικοί μας, μὲ μυρίας δυσκολίας, ἀνασύρουν ἀπὸ τὸν βυθὸν τῆς θαλάσσης, ἠγνοήθη ἐντελῶς. Οὕτως οἱ σπογγέμποροι χάρις εἰς τὰ κυβερνητικὰ μέτρα, ἐξεμεταλλεύθησαν τὸν μόχθον τῶν πραγματικῶν ἐργατῶν τῆς θαλάσσης καὶ παραγωγῶν τοῦ σπόγγου τῶν σπογγαλιέων καὶ ἐπλούτησαν εἰς βάρος καὶ θυσίαις τούτων. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἐνῷ οἱ σπογγέμποροι, διὰ τοὺς πρὸ τῆς ἀναπροσαρμογῆς ἀγορασθέντας σπόγγους, ἀπεκόμισαν τεράστια κέρδη, οἱ πλοίαρχοι καὶ οἱ σπογγαλιεῖς οὐδόλως ἐπωφελήθησαν ἐξ αὐτῆς καὶ παρέμειναν χρεῶσται τῆς Α.Τ.Ε. σημαντικωτάτων ποσῶν, καὶ κατ’ αὐτῶν ἐξεδόθησαν ἐντάλματα προσωπικῆς κρατήσεως, τῶν ὁποίων ζητοῦμεν τὴν ἀναστολὴν ἐκτελέσεως. Γνωρίζομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐμμένει εἰς τὴν ἄποψίν της, ὅπως μὴ χορηγηθῇ εἰς τοὺς σπογγαλιεῖς, τοὐλάχιστον μέρος τῆς ἐκ τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῆς δραχμῆς προκυψάσης αὐτομάτου ὠφελείας. Τὴν παρακαλοῦμεν ὅμως, ὅπως ἐπανεξετάσῃ τὸ δίκαιον τοῦτο αἴτημα τῶν σπογγαλιέων μας καὶ τοὺς ἱκανοποιήσῃ κατὰ τὸ δυνατόν, διότι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει ἡ ἐμμονὴ τῆς Κυβερνήσεως ἀποτελεῖ ἀσυγχώρητον ἀδικίαν εἰς βάρος μιᾶς σκληρότατα μοχθούσης τάξεως.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργός, βοηθὸς—ἀναπληρωτής, Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§165Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Βοηθὸς–Ἀναπλ. Ὑπ. Συντον.). Κύριοι συνάδελφοι, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ πρῶτον μέρος τῆς ἐρωτήσεως, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ περιέλθῃ εἰς τοὺς σπογγαλιεῖς μέρος τῆς διαφορᾶς, ἐδήλωσα κατηγορηματικῶς καὶ εἰς τὸ παρελθόν, τὸ ἐπαναλαμβάνω δὲ καὶ τώρα, ὅτι ἐδῶ ἐφαρμόζεται ὁ νόμος τῆς ἀναπροσαρμογῆς, ὁ ὁποῖος εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ἔδωσε σαφῆ λύσιν μὴ ἐπιδεχομένην μεταβολήν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ παράπονα ἢ τὰς ἀπαιτήσεις τοῦ σπογγαλιευτικοῦ κόσμου, ἐπιθυμῶ νὰ δηλώσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ πολὺ πρὸ τῆς ἀναπροσαρμογῆς καὶ ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ποὺ ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἀρχὴν ἔλαβεν ἀλλεπάλληλα μέτρα, κατὰ πάσης αὐξήσεως πρὶμ εἰς τοὺς ἐξαγομένους σπόγγους, ἐν συνεχείᾳ δὲ μὲ τὰ λοιπὰ μέτρα διὰ τὴν καλυτέραν καὶ ὑπὸ ἀρτιωτέρας προϋποθέσεις κίνησιν τῶν σπογγαλιευτικῶν τῆς παρελθούσης χρήσεως, ἔλαβε, λέγω, τοιαῦτα μέτρα, ὥστε νὰ δύναμαι σήμερον νὰ ἰσχυρισθῶ ὅτι ἀπὸ πλευρᾶς σπογγαλιευτικῆς ἡ χώρα κατὰ τὸ τελευταῖον αὐτὸ ἔτος ἐπετέλεσε σημαντικωτάτας προόδους. Οὕτως ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὰ ἀποθέματα τῶν παλαιῶν σπόγγων ἐξηντλήθησαν, ἀφ’ ἑτέρου ἡ σπογγαλιευτικὴ ἐκστρατεία εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα ὄχι μόνον τὴν ἐξόφλησιν ὅλων τῶν ὀφειλῶν, δηλαδὴ ὅλων τῶν προκαταβολῶν καὶ δανείων ποὺ ἔλαβον οἱ σπογγαλιεῖς, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως καὶ τὴν ἀπόσβεσιν ἑνὸς μεγάλου μέρους ἀπὸ τὰ παλαιὰ χρέη, ποὺ ἐδημιούργουν τὰς γνωστὰς ἀνωμαλίας. Ἐξ ἄλλου ἔχω νὰ εἴπω εἰς τοὺς συναδέλφους, ποὺ ὑπέβαλον τὴν ἐρώτησιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐκινήθη συντονώτατα, ὥστε ἡ νέα σπογγαλιευτικὴ περίοδος ποὺ πρόκειται νὰ ἀρχίσῃ, νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἀρχίσῃ ὑπὸ οἰωνοὺς αἰσιωτέρους λίαν συντόμως καὶ εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλυτέραν ἔντασιν. Συνεπῶς παρακαλῶ καὶ εἰς τοὺς πληθυσμοὺς νὰ διαβιβάσετε ὅτι ἡ Κυβέρνησις παρακολουθεῖ μὲ μεγάλην στοργὴν τὸ ζήτημα διότι γνωρίζει τὴν ἰδιάζουσαν θέσιν καὶ τὴν ἰδιόρρυθμον οἰκονομίαν τῶν νήσων αὐτῶν, διὰ τὰς ὁποίας ἡ σπογγαλιεία ἀποτελεῖ σήμερον τὴν κυριωτέραν καὶ ἐνίοτε τὸν μόνον πλουτοπαραγωγικὸν πόρον. (Χειροκροτήματα).

§166Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Δὲν μᾶς ἀπηντήσατε, κύριε Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ θέματος τῶν 300 ἐνταλμάτων προσωποκρατήσεως.

§167Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Βοηθ. Ἀναπλ. Ὑπ. Συντον.). Ἔδωσα ὁδηγίας καὶ διεβίβασα παρακλήσεις πρὸς τοὺς κ.κ. συναδέλφους μου ὥστε νὰ γίνῃ προσωρινὴ ἀναστολὴ τῶν ἐνταλμάτων.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του, ἀφορώσης ἀναφορὰν τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Κερκύρας, σχετικῶς μὲ τὴν χορήγησιν εὐθηνοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα.

§169Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶμεν τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλοῦμεν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως μᾶς ἀναπτύξῃ τὰς ἀπόψεις της ἐπὶ τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον θίγεται διὰ τῆς ἐν λόγῳ ἀναφορᾶς.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τοὺς κ. κ. συναδέλφους νὰ περιορίζουν τὰς ἐπερωτήσεις των εἰς τοὺς ἀπολύτως ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς διότι ἄλλως εἶναι δύσκολον νὰ γίνῃ συζήτησις. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἀναφορᾶς.

§171Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὸ Ἐμποροβιομηχανικὸν Ἐπιμελητήριον Κερκύρας ὡς καὶ τὰ Χίου, Σάμου καὶ Κρήτης δι’ ὑπομνημάτων των πρὸς τὴν Κυβέρνησιν παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἐξευρεθῇ τρόπος ὥστε νὰ καθιερωθῇ ἑνιαία τιμὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, τόσον διὰ τὴν Νησιωτικὴν ὅσον καὶ διὰ τὴν Ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα, τώρα ποὺ γίνονται τὰ ἔργα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ. Ὡς γνωστὸν ἤδη τὸ ρεῦμα εἰς τὴν Νησιωτικὴν Ἑλλάδα εἶναι πολὺ ἀκριβό. Τοῦτο δὲ δὲν εἶναι δίκαιον οὔτε ὠφέλιμον διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν νὰ συνεχισθῇ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπ’ ἄπειρον αἱ νῆσοι νὰ πληρώνουν ηὐξημένον ἠλεκτρικὸν ρεῦμα δεδομένου μάλιστα ὅτι τώρα τὰ ἔργα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ γίνονται διὰ χρημάτων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Χάριν τῆς ἰσότητος καὶ τῆς ἰσοπολιτείας πρέπει τὰ χρήματα τοῦ Δημοσίου νὰ διατίθενται δι’ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Αἱ λειτουργοῦσαι βιομηχανίαι εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα μειονεκτοῦν λόγῳ τοῦ ἀκριβοῦ ρεύματος ἀπέναντι τῶν ὁμοειδῶν των βιομηχανιῶν τῆς ὑπολοίπου Ἑλλάδος. Πρέπει νὰ μειωθῇ ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος τῶν νήσων διὰ τῆς ἐπιβαρύνσεως τοῦ ρεύματος τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδα. Ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ νὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ αἴτημα τῶν νήσων καθιεροῦσα ἑνιαῖον τιμολόγιον ἠλεκτρικοῦ ρεύματος δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Τριανταφύλλης).

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μαλλιάκας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§173Ν. ΜΑΛΛΙΑΚΑΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, τὴν καθιέρωσιν ἑνιαίου τιμολογίου ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τόσον διὰ τὴν νησιωτικήν, ὅσον καὶ διὰ τὴν ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μαρῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§175Κ. ΜΑΡΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν, κύριε Πρόεδρε.

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πολυχρονίδης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§177Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΗΣ. Ἡ παροχὴ εὐθηνοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα, ἔχει ζωτικὴν σημασίαν δι’ αὐτήν. Ὕστερα ἀπὸ τὰ μεγάλα ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος, δικαίως τὰ Ἐμποροβιομηχανικὰ Ἐπιμελητήρια τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος δι’ ὑπομνημάτων των ζητοῦν τὸν καθορισμὸν ἑνιαίας τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καθ’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα. Τὰ ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος πραγματοποιηθέντα ἐν ὀνόματι καὶ θυσίαις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀνήκουν εἰς τὴν ὁλότητα τοῦ Λαοῦ μας καὶ συνεπῶς ἡ ἱκανοποίησις τοῦ αἰτήματος περὶ καθορισμοῦ ἑνιαίας τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καθ’ ὅλην τὴν χώραν, οὐδὲν ἕτερον ἀποτελεῖ παρὰ ἀπόδοσιν ἴσης μεταχειρίσεως μεταξὺ ὅλων τῶν Ἑλλήνων. Ἐν ἀντιθέτῳ περιπτώσει ἐκτὸς τῆς ἀδικίας τῆς ἀνίσου μεταχειρίσεως, θέλομεν καταδικάσει τὴν οἰκονομίαν τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος εἰς μαρασμόν, ἀφοῦ ἅπαντα τὰ προϊόντα της, γεωργικά, βιομηχανικά, βιοτεχνικά, μοιραίως θὰ ἔχουν μεγαλύτερον κόστος τῶν ὁμοειδῶν τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος. Οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι ἐπιβάλλουν τὴν ἑνιαίαν τιμὴν καθ’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα τῶν λιπασμάτων, τοῦ σίτου, τῶν εἰδῶν μονοπωλίου κλπ. βασικῶν εἰδῶν, οἱ ἴδιοι ἐπιβάλλουν τὴν ἑνιαίαν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Πέραν ὅμως τούτων, ὑπάρχει τὸ θέμα τῆς ἐκτελέσεως ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ, καθ’ ὅσον τὰ ὑπάρχοντα μηδαμινὰς μόνον ἀνάγκας τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος ἐξυπηρετοῦν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα δὲν ὑπάρχουν ὑδατοπτώσεις, προσφερόμεναι δι’ ἀξιόλογα ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ, τὰ ὁποῖα νὰ ἐνδείκνυνται οἰκονομικῶς. Δύνανται ὅμως νὰ συνδυασθοῦν μὲ ἔργα ἀρδευτικά, ὁπότε καθίστανται οἰκονομικῶς συμφέροντα καὶ πολλαπλῶς θέλουν ἐξυπηρετήσει τὴν οἰκονομίαν τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος. Διὰ τὴν Κρήτην γνωρίζω ὅτι αἱ προκάτοχοι Κυβερνήσεις ἐξεπόνησαν ἐμπεριστατωμένας τεχνικὰς ἐκθέσεις περὶ τῶν ὑδρονομικῶν της δυνατοτήτων καὶ ὡλοκληρωμένας μελέτας δι’ ἀρδευτικὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα παράλληλα προσφέρονται νὰ ἐξυπηρετήσουν καὶ ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ. Τινὰ τῶν ἔργων τούτων ἐξετελέσθησαν καὶ ἄλλα εὑρίσκονται ὑπὸ ἀποπεράτωσιν. Δυστυχῶς ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις παρὰ τὰ δισεκατομμύρια ποὺ ἔχει διαθέσει εἰς ἄλλας περιφερείας διὰ τὰς ἀνάγκας αὐτάς, οὐδεμίαν πίστωσιν διέθεσεν ἢ ἐπρογραμμάτισε διὰ τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα. Οὐδεμία πίστωσις ἔχει προγραμματισθῆ οὔτε διὰ τὴν ἐκπόνησιν μελετῶν βάσει τῶν ὑπαρχουσῶν τεχνικῶν ἐκθέσεων ἐπὶ τῶν ὑδρονομικῶν δυνατοτήτων, οὔτε διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἀρδευτικῶν ἔργων, διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν ὡλοκληρωμέναι μελέται καὶ προσφέρονται διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν καὶ ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ μάλιστα τῆς ἐδῶ παρουσίας τοῦ Βοηθοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, θὰ ἤθελα νὰ τὸν ἐρωτήσω διατὶ ἡ παντελὴς αὐτὴ παράβλεψις τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος ἀπὸ τοὺς προγραμματισμοὺς τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ; Τὰ θέματα τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξα εἶναι ἀπολύτως συνυφασμένα μὲ τὴν οἰκονομικὴν τύχην τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει χρέος νὰ παύσῃ ἀδιαφοροῦσα δι’ αὐτά, ὡς μέχρι σήμερον ἔχει πράξει. Ἡ νησιωτικὴ Ἑλλὰς ζητεῖ τὴν σαφῆ ἀπάντησιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῶν ζωτικῶν τούτων ζητημάτων της. Τὴν ἀπάντησιν αὐτὴν ἀναμένει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ ἱκανοποιήσῃ τὰ δίκαια αἰτήματα τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι μοῦ ὑπεβλήθη πρότασις, ἔχουσα τὰ στοιχεῖα τοῦ Κανονισμοῦ περὶ γενικεύσεως τῆς συζητήσεως. Εἰδικώτερον ἡ πρότασις ὑπογράφεται ὑπὸ δέκα ἀξιοτίμων συναδέλφων τῶν ὁποίων τὴν παρουσίαν διαπιστῶ ἐν τῇ αἰθούσῃ. Κατόπιν τούτου ἡ συζήτησις συμφώνως τῷ Κανονισμῷ κηρύσσεται γενικευμένη. Ὁ κ. Μαυριδόγλου ἔχει τὸν λόγον.

§179Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι θὰ πρέπει διὰ ὀλίγων κατὰ τὸν Κανονισμὸν νὰ ἀπαντήσω καὶ κατόπιν νὰ ὁμιλήσουν οἱ ἄλλοι κύριοι συνάδελφοι.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ δικαίωμα σᾶς δίδετε ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ.

§181Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Ἐγὼ δὲν ἐπιμένω ν’ ἀσκήσω αὐτὸ τὸ δικαίωμα ὡς δικαίωμα.

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἔχει τὸν λόγον.

§183Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα τῆς βελτιώσεως, ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ εἴπῃ τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἐπαρχίαν καὶ τὴν Ἠπειρωτικὴν καὶ τὴν νησιωτικήν, εἶναι, ὡς εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους, ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ θέματα, μὲ τὴν μελέτην τῶν ὁποίων ἐπελήφθη εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἐξηλεκτρισμόν, ἀλλὰ ὅσον ἀφορᾷ καὶ τοὺς ἄλλους τομεῖς. Ἰδίᾳ δὲ αἱ συμφωνίαι αἱ ὁποῖαι συνήφθησαν μὲ τὴν Γερμανίαν, μὲ τὴν Ἰταλίαν καὶ τὴν Γαλλίαν, ὅλαι αὐταὶ αἱ συμφωνίαι πρόκειται νὰ ἐξυπηρετήσουν ἰδίως τὴν ἐπαρχίαν, διότι κατὰ κύριον λόγον τὰ ἔργα τὰ ὁποῖα θὰ ἐκτελεσθοῦν ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν θὰ κατασκευασθοῦν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπαρχίαν. Βεβαίως ὑπάρχει μία διαφορὰ μεταξὺ τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἐπαρχίας καὶ τῆς Νησιωτικῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαρχίας, διότι ἐνῷ ἡ Ἠπειρωτικὴ ἐπαρχία εἶναι δυνατὸν νὰ καρπωθῇ ὅλα σχεδὸν τὰ ὀφέλη ποὺ θὰ προκύψουν ἀπὸ τὰ ἔργα αὐτά, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλοῦμεν, προκειμένου περὶ τῶν Νήσων, ὑπάρχει καὶ ἀδυναμία τεχνικὴ καὶ ὄχι μόνον οἰκονομική. Διότι βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῇ κανεὶς ὅτι δι’ ἑνὸς ὑποβρυχίου π. χ. καλωδίου θὰ ἠμπορέσῃ νὰ διοχετεύσῃ τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς προσιτὴν τιμὴν εἰς τὰς νήσους. Ἡ πρότασις τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Κερκύρας, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη καὶ πέρυσι καὶ ἡ ὁποία ὑπεστηρίχθη ὑπὸ πλείστων βουλευτῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, βεβαίως ἀπετέλεσεν ἕνα νέον στοιχεῖον διὰ τὴν μελέτην ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ θέματος χωρὶς νὰ εἶναι ἡ ἀρχὴ τῆς μελέτης. Ἔχομεν πλήρη ἐπίγνωσιν, καὶ τὴν ἔχομεν ἀπὸ μακροῦ, τῶν ἀναγκῶν τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαρχίας. Ἴσως ἡ Βουλὴ θὰ ἐνθυμῆται ὅτι καὶ ὡς ἀντιπολιτευόμενος ὑπεστήριξα πάντοτε καὶ ἔθεσα πάντοτε ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς καὶ ἐγὼ προσωπικῶς τὴν δυσχερῆ θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται αἱ νῆσοι ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἠπειρωτικὴν ἐπαρχίαν, ἥτις εὑρίσκεται καὶ αὐτὴ εἰς δυσχερῆ θέσιν ἔναντι τῆς πρωτευούσης. Δυστυχῶς χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἀνάγκη νὰ ὑποστηριχθῇ ἀπὸ κανένα ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια καὶ διὰ τὰς νήσους, διότι ὅπως σᾶς εἶπα, ἡ Κυβέρνησις τὸ ἔχει εἰς τὸ πρόγραμμά της, ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ πρότασις τοῦ Ἐπιμελητηρίου τῆς Κερκύρας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ. Διότι ὑπάρχει εἰς τὴν νομοθεσίαν περὶ τῆς Δημοσίας Ἐπιχειρήσεως Ἠλεκτρισμοῦ, ἡ ὁποία νομοθεσία συνδέεται μὲ τὴν σχετικὴν σύμβασιν ἀποτελοῦσα συμπλήρωμα ταύτης, ὑπάρχει διάταξις ἡ ὁποία ἀπαγορεύει ρητῶς τὴν ἐπιβολὴν οἱουδήποτε φόρου ἐπὶ τῆς τιμῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν σχετικὴν διάταξιν. Ἡ διάταξις αὐτὴ περιλαμβάνεται ὑπὸ στοιχεῖον γʹ εἰς τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Β. Διατάγματος περὶ ὀργανώσεως τῆς διοικήσεως τῆς Δ.Ε.Η., τὸ ὁποῖον Β. Διάταγμα ἐκυρώθη ἀπὸ τὸν νόμον 1672 ὁ ὁποῖος πάλιν ἐκυρώθη ἀπὸ τὸν γνωστὸν νόμον τὸν κυρώσαντα ὅλους τοὺς ἀναγκαστικοὺς νόμους. Ἡ διάταξις αὐτὴ ἔχει οὕτως: «Τὸ παρὰ τῆς Δ.Ε.Η. παραγόμενον, ἀγοραζόμενον καὶ ὁπωσδήποτε διατιθέμενον ἠλεκτρικὸν ρεῦμα ἀπαλλάσσεται παντὸς ἐν γένει φόρου, τέλους, κρατήσεως ἢ εἰσφορᾶς ὑπὲρ τοῦ δημοσίου καὶ παντὸς τρίτου».

§184Κ. ΜΑΡΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ φορολογίας.

§185Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Φορολογία εἶναι καὶ ἐὰν δὲν εἶναι φορολογία εἶναι εἰσφορά. Πρόκειται προφανῶς περὶ φόρου, περὶ φορολογίας, ἑνὸς τμήματος καταναλωτῶν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἐπ’ ὠφελείᾳ τρίτων, τῶν καταναλωτῶν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς τὰς νήσους. Πρόκειται νὰ φορολογηθοῦν οἱ μὲν καὶ νὰ ἐπιχορηγηθοῦν οἱ ἄλλοι. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσῃ αὐτὴ ἡ Δημοσία Ἐπιχείρησις Ἠλεκτρισμοῦ ἄλλως παρὰ κατὰ τὰς ἀρχὰς μιᾶς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως. Καὶ μία ἰδιωτικὴ ἐπιχείρησις πρέπει νὰ εἶναι ἐλευθέρα νὰ δώσῃ τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν ὅσον τὸ δυνατὸν εὐθηνοτέραν ἐκεῖ ποὺ δύναται νὰ πράξῃ τοῦτο κατ’ ἀρχὴν καὶ κατόπιν μὲ παράλληλον πρόοδον καὶ τῆς καταναλώσεως νὰ ἠμπορέσῃ νὰ δώσῃ εὐθηνὴν τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ περαιτέρω. Ἔχει καὶ ἄλλο μειονέκτημα ἡ πρότασις τοῦ Ἐπιμελητηρίου τῆς Κερκύρας, τοῦτο, ὅτι ὁ ἀπολογισμός, ὁ ὁποῖος περιέχεται εἰς τὴν πρότασιν αὐτὴν τοῦ Ἐπιμελητηρίου τῆς Κερκύρας, λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν τὴν σημερινὴν ὁλικὴν κατανάλωσιν ὡριαίων κιλοβὰτ εἰς τὰς νήσους. Ἀλλὰ μειουμένης τῆς τιμῆς διὰ τοῦ τρόπου, ποὺ προτείνει, θὰ αὐξήσῃ ἡ κατανάλωσις καὶ τότε εἶναι ἐρευνητέον ἐὰν ἀρκῇ ἡ φορολογία, πάντως μὴ δυναμένη νὰ ἐπιβληθῇ, διὰ τὴν κάλυψιν τῶν περισσοτέρων κιλοβάτ, ποὺ θὰ καταναλίσκωνται. Ἡ πρότασις λοιπὸν αὐτὴ ὀφείλεται πιθανῶς εἰς τὴν ἔλλειψιν γνώσεως τοῦ νόμου. Ἡ Κυβέρνησις εἶχε γνῶσιν τοῦ καθεστῶτος ποὺ παρέλαβε μὲ αὐτοὺς τοὺς νόμους, ἐμελέτησε καὶ μελετᾷ ἀκόμη τὸ θέμα, διότι δὲν εἶναι ἁπλοῦν, ἐμελέτησε καὶ μελετᾷ ἀκόμη ποῖος θὰ εἶναι ὁ προσφορώτερος τρόπος, διὰ νὰ ἀποκτήσουν καὶ αἱ μικραὶ γεωγραφικαὶ μονάδες τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους, ὅσον τὸ δυνατὸν ὑπὸ καλυτέρους ὅρους ἠλεκτρικὸν ρεῦμα. Γνωρίζετε, ὅτι τὸ κόστος τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἶναι συνάρτησις πολλῶν παραγόντων. Ἐὰν πάρωμεν μίαν οἱανδήποτε νῆσον, θὰ ἐξαρτηθῇ ἡ τιμὴ τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ὄχι μόνον ἀπὸ τὸ κόστος ἐξυπηρετήσεως τοῦ κεφαλαίου ἢ λειτουργίας τῆς ἐπιχειρήσεως, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸν βαθμὸν ἐκμεταλλεύσεως τῆς ἐπιχειρήσεως. Ἀπὸ καιροῦ εἶχον ἀναθέσει εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου νὰ συλλέξῃ στατιστικὰ στοιχεῖα ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἐκ τῶν στοιχείων αὐτῶν θὰ σᾶς ἀναφέρω μερικοὺς χαρακτηριστικοὺς ἀριθμούς, διὰ νὰ ἴδητε πόσον δύσκολον παρουσιάζεται τὸ θέμα εἰς τὴν περιοχὴν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Περιχώρων, ἡ μέση ἐτησία κατανάλωσις ὡριαίων κιλοβὰτ κατὰ κάτοικον, ἀνέρχεται εἰς 507, ἐνῷ εἰς τὸ ὑπόλοιπον τοῦ Νομοῦ τῆς Ἀττικῆς ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς εἶναι μόνον 39. Οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ ἀφοροῦν τὸ ἔτος 1952. Εἰς τὰς νήσους εὑρισκόμεθα πολὺ χαμηλότερα. Ἀκούσατε καὶ ἕνα ἄλλον ἀριθμόν. Ἀνὰ 100.000 ὡριαῖα κιλοβὰτ εἰς μὲν τὴν περιοχὴν Ἀθηνῶν ἀπασχολεῖται 3,4 ὑπάλληλοι, δηλαδὴ εἷς ὑπάλληλος ἀντιστοιχεῖ εἰς 250.000 πωλούμενα ὡριαῖα κιλοβάτ, προκειμένου δὲ περὶ τοῦ ὑπολοίπου τοῦ Νομοῦ Ἀττικῆς εἶναι 5,7. Θὰ σᾶς εἴπω καὶ ἓν ἄλλο χαρακτηριστικόν. Εἰς τὴν περιοχὴν τῆς πρωτευούσης τὸ ἐργοστάσιον παραγωγῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἐλειτούργησε κατὰ τὸ 1952, ἀναγομένων τῶν ὡρῶν λειτουργίας εἰς ὥρας λειτουργίας πλήρους ἰσχύος, ἐπὶ 5 χιλ. ὥρας. Εἰς τὸ ὑπόλοιπον τοῦ Νομοῦ Ἀττικῆς ἐλειτούργησαν ἐπὶ 15.000 ὥρας. Τοῦτο τί σημαίνει; Ὅτι ἐνῷ τοῦ ἐργοστασίου παραγωγῆς καὶ τῶν ἐν γένει ἐγκαταστάσεων παραγωγῆς καὶ διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας Ἀθηνῶν ὁ βαθμὸς ἐκμεταλλεύσεως ἀνῆλθεν εἰς 57%, προκειμένου περὶ τοῦ ὑπολοίπου Νομοῦ Ἀττικῆς ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς ἀνῆλθεν εἰς μόνον 17%. Τοῦτο ἔχει σημασίαν διὰ τὴν ἐπίπτωσιν ἐπὶ ἑκάστου πωλουμένου κιλοβὰτ τοῦ ἀναλογοῦντος εἰς τὴν ἀπόσβεσιν ἐγκαταστάσεων ποσοῦ.

§186Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐὰν μειωθῇ ἡ τιμὴ θὰ αὐξηθῇ ἡ κατανάλωσις.

§187Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Καὶ ἀκριβῶς περὶ αὐτοῦ πρόκειται. Καὶ προκειμένου μὲν περὶ τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλληνικῆς ἐπαρχίας, ἀλλοῦ ἐνωρίτερον καὶ ἀλλοῦ ἀργότερον, ὑπάρχει ἡ βάσιμος ἐλπὶς ὅτι θὰ φθάσωμεν εἰς σημεῖον ἱκανοποιητικὸν ἀπὸ ἀπόψεως παροχῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς χαμηλὴν τιμήν. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει ἐπειδὴ δὲν διαθέτομεν κεφάλαια διὰ νὰ ἐπιχορηγήσωμεν ὅλα ἐκεῖνα τὰ χωρία τὰ ὁποῖα θέλομεν νὰ ἀποκτήσουν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς χαμηλὰς τιμάς, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ συμφωνήσωμεν μὲ τὴν πολιτικὴν τῆς Δ.Ε.Η., τῆς παραλλήλου δηλαδὴ προόδου καταναλώσεως καὶ διοχετεύσεως ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Δυστυχῶς προκειμένου περὶ τῶν νήσων δὲν ὑπάρχει ἡ ἐλπὶς καὶ ἡ δυνατότης αὐτή. Ἀφ’ ἑτέρου ὅμως ὑπάρχουν ὅλα τὰ μειονεκτήματα, ὅπως τοῦ μεγάλου ἀναλόγως ἀριθμοῦ προσωπικοῦ, τοῦ μικροῦ βαθμοῦ ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐγκαταστάσεων κλπ. Δὲν ἀρκεῖ λοιπὸν νὰ δημιουργηθοῦν αἱ ἐγκαταστάσεις παραγωγῆς καὶ διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἡ εὐχέρεια καταναλώσεως τῆς ἐνεργείας αὐτῆς. Ἐὰν πάρωμεν μίαν οἱανδήποτε νῆσον, θὰ πρέπει παραλλήλως μὲ τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, νὰ ἐπιτύχωμεν καὶ τὴν δημιουργίαν ἐγκαταστάσεων ἀπορροφήσεως τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Χρειάζεται ἑπομένως ἡ διάθεσις προσθέτου κεφαλαίου. Αἱ βιομηχανίαι π. χ. μιᾶς οἱασδήποτε νήσου κινοῦνται μὲ ἰδικήν των κινητήριον δύναμιν. Θὰ πρέπει συνεπῶς καὶ αἱ βιομηχανίαι αὐταὶ νὰ ἐνισχυθοῦν διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ χρησιμοποιήσουν τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν. Εἶναι λοιπὸν γενικώτερον τὸ πρόβλημα διὰ κάθε νῆσον, διὰ τὴν ὁποίαν καὶ παρουσιάζεται ἀναλόγως. Ἀναλόγως μὲ τὸ ἂν ἔχῃ βιομηχανίας, ἐὰν ὑπάρχουν περιπτώσεις ἀρδεύσεων. Πέραν, δηλαδή, τῶν ἀναγκῶν φωτισμοῦ. Διὰ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις ἐμελέτησε κατὰ τὸν μόνον δυνατὸν τρόπον τὴν λύσιν τοῦ θέματος τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῶν νήσων. Καὶ ὅπως θὰ εἴδατε, βεβαίως, εἰς τὸν ἡμερήσιον τύπον, ἡ ἀρχὴ ἔγινεν ἀπὸ τὴν Κρήτην. Τοῦτο διὰ πολλοὺς λόγους καὶ διότι ὁ Στρατάρχης Παπάγος τρέφει ἰδιαιτέραν ἀγάπην πρὸς τὴν νῆσον ταύτην. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω καὶ τοῦτο. Ὅταν ἀνελάβομεν τὴν Κυβέρνησιν δὲν εὕρομεν καμμίαν πλήρη μελέτην διὰ τὸν ἐξηλεκτρισμὸν οἱασδήποτε νήσου. Αἱ μελέται ποὺ ὑπῆρχον δὲν εἶναι οὔτε κἂν προμελέται. Εἶναι προσχέδια προμελετῶν. Ἀπαιτεῖται, λοιπόν, ἡ κατάρτισις μελετῶν προσεκτικῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις ταχύτατα θὰ ἀναγγείλῃ τὰς ἀποφάσεις της ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς ἐπισπεύσεως τῆς μελέτης τοῦ θέματος τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ ὅλων τῶν νήσων γενικῶς, ἀρχῆς γενομένης ἀπὸ τὴν Κρήτην. Νομίζω ὅτι δὲν ἔχω αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ προσθέσω τίποτε ἄλλο. Θὰ περιμένω ὅμως νὰ ἴδω μήπως ἐκ τῆς προόδου τῆς συζητήσεως ἀνακύψῃ ἡ ἀνάγκη τῆς παροχῆς καὶ ἄλλων πληροφοριῶν.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Θεοτόκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§189Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ θέμα, κύριοι βουλευταί, τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ καὶ τῆς παροχῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα τῆς χώρας δὲν εἶναι νέον. Ἀπησχολήθη ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ἄλλοτε περὶ αὐτοῦ. Ὅταν δὲ ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς εὑρίσκετο εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ ἀπευθύνεται πρὸς ὑμᾶς κατὰ τὴν στιγμὴν ταύτην, εἶχεν ἐπανειλημμένως ἐπιστήσει τὴν προσοχὴν τῆς τότε Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς ἀνάγκης ὅπως κατὰ μίαν κάποιαν ἔννοιαν τύχῃ τὸ πρόβλημα αὐτὸ σοβαρωτέρας ἐρεύνης καὶ εἰ δυνατὸν νὰ ἐκπονηθῇ μία μελέτη ἀπὸ τεχνικοοικονομικῆς πλευρᾶς δυναμένη νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος αὐτοῦ. Ἔκτοτε παρῆλθεν ἱκανὸν χρονικὸν διάστημα καὶ τὸ Ἐμπορικὸν καὶ Βιομηχανικὸν Ἐπιμελητήριον τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος ἀπηύθυνε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας καὶ πρὸς ἡμᾶς τοὺς βουλευτὰς ἕνα ὑπόμνημα, ὑπόμνημα τὸ ὁποῖον καὶ πρὶν ἢ ὑποβληθῇ ὅσον ἀφορᾶ τὴν οὐσίαν του, εἴχομεν τὴν εὐκαιρίαν νὰ συζητήσωμεν διεξοδικῶς μετὰ τοῦ ἁρμοδίου ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας κ. Ὑπουργοῦ. Ἐκ τῆς συζητήσεως αὐτῆς ἐσχηματίσαμεν καὶ ἡμεῖς τὴν πεποίθησιν ὅτι ὁ ἐξηλεκτρισμὸς τοῦ νησιωτικοῦ μας συγκροτήματος εἶναι συνάρτησις πολλῶν τεχνικῶν καὶ οἰκονομικῶν προϋποθέσεων, ὅπως ἐξήγησε πρὸ ὀλίγου καὶ ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας καὶ συνεστήσαμεν ὅτι πρέπει νὰ εἶναι ἐκ τῶν προτέρων διησφαλισμένη ἱκανὴ κατανάλωσις ρεύματος διὰ νὰ εἶναι οἰκονομικῶς συμφέρουσα ἡ ἐπέκτασις καὶ ἡ ὀργάνωσις τῆς παροχῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καί, ἀντιστρόφως, ὅτι ἐν τῇ εὐρυτέρᾳ καταναλώσει πίπτει τὸ κόστος καὶ ἑπομένως συντρέχουν καὶ αἱ προϋποθέσεις διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα ἡ παροχὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Κατόπιν αὐτῶν τῶν συνοπτικῶν συμπερασμάτων, τὸ Ἐπιμελητήριον Κερκύρας ἐσκέφθη ἐὰν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἑδραιωθῇ μία μέθοδος ἑνιαίας τιμῆς μὲ ἕνα εὐνοϊκὸν τιμολόγιον ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, εἰς τρόπον ὥστε ἡ παροχὴ αὐτὴ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας νὰ μὴ ἀφορᾷ μόνον καὶ κυρίως τὸν κορμὸν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα τῆς Χώρας. Εἰς τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἑσπέρας αὐτῆς, προέβαλε, καθὼς ἐγώ, τοὐλάχιστον ἠδυνήθην νὰ ἀντιληφθῶ δύο οὐσιαστικὰς ἀντιρρήσεις. Ἡ μὲν πρώτη ἀφορᾷ εἰς τὸ γεγονὸς τῆς νομικῆς καὶ συμβατικῆς δεσμεύσεως τῆς Κυβερνήσεως, δεσμεύσεως συνισταμένης εἰς τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὡς ἔχει σήμερον τὸ νομικὸν καθεστὼς τῆς Δ. Ε. Η., δὲν ἔχει τὴν εὐχέρειαν, οὔτε ἀμέσως, οὔτε ἐμμέσως, νὰ αὐξήσῃ τὸ κόστος τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, διότι καὶ αὐτὸ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐκληφθῇ ὡς φορολογία ἢ εἰσφορὰ τῆς Δ.Ε.Η. φορολογία καὶ εἰσφορὰ αἱ ὁποῖαι ἀπαγορεύονται διὰ τοῦ νόμου ὁ ὁποῖος ἐκύρωσε τὴν συμφωνίαν καὶ σύμβασιν τῆς Δ.Ε.Η. Δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ὑποστηρίξω ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ὅτι Κυβέρνησις δημοκρατικὴ καὶ στηριζομένη ἐπὶ τῆς πλειοψηφίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἶναι δυνατὸν μονοπλεύρως νὰ ἀθετῇ τὰς συμβατικὰς της ὑποχρεώσεις καὶ μάλιστα ὅταν ἔχουν κυρωθεῖ διὰ νόμου. Ἀλλὰ θὰ ἐνόμιζα, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, ὅτι δεδομένου ὅτι, πράγματι τὰ πραγματικὰ περιστατικὰ εἶναι ὡς ἐν τῷ ὑπομνήματι τοῦ ἐπιμελητηρίου Κερκύρας ἀναπτύσσονται, τουτέστι τῆς κολοσσιαίας δυσαναλογίας μεταξὺ τῆς τιμῆς παροχῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα ὅταν ὁλοκληρωθῇ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον παροχῆς ρεύματος, θὰ ἐνόμιζα, λέγω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι κατὰ τὴν κοινὴν συνείδησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς, ἀνεξαρτήτως κομματικῆς ἀποχρώσεως, θὰ ἔπρεπε νὰ εὑρεθῇ ἕνας τρόπος, ἡ Κυβέρνησις, ἐρχομένη εἰς νέας διαπραγματεύσεις μετὰ τῆς ἐπιχειρήσεως αὐτῆς, ἡ ὁποία ἄλλωστε, ἀποτελεῖ καὶ νομικὸν πρόσωπον δημοσίου δικαίου, ὡς ἐβεβαιώσατε τὴν Βουλὴν πρὸ ὀλίγου, νὰ εὑρεθῇ ἕνας τρόπος, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ θεσπισθῇ αὐτὸ τὸ ἑνιαῖον τιμολόγιον.

§190Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Τὸ ρεῦμα τὸ ὁποῖον θὰ παρέχει ἡ Δ.Ε.Η. ἀπὸ τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου θὰ παρέχεται εἰς ἑνιαίαν τιμήν. Ποῦ; Ὄχι εἰς τὸν καταναλωτήν, ἀλλ’ εἰς τὸν διανομέα. Θὰ παρέχεται δηλαδὴ εἰς τὴν αὐτὴν περίπου τιμὴν εἰς τὸν ὑποσταθμόν, ὁ ὁποῖος θὰ μεταβάλλει τὸ ρεῦμα ἀπὸ 150 χιλ. εἰς 15 χιλ. VOLTS. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν κάθε ὀργανισμὸς διανομῆς καὶ κάθε περιοχὴ θὰ διαμορφώνῃ εἰδικὸν τιμολόγιον, τὸ ὁποῖον, βεβαίως, θὰ τελῇ ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τῆς Δ.Ε.Η. Δὲν θὰ ἀφεθῇ εἰς τὸν διανομέα νὰ ὁρίσῃ ἐκεῖνος τὴν τιμήν, ἀλλὰ θὰ ὑπάρχῃ ὁ ἔλεγχος τῆς Δ.Ε.Η. Ἐρωτᾶται εἰς ποῖον ὑποσταθμὸν τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου, προκειμένου περὶ τῶν νήσων, εἶναι δυνατὸν ἡ Δ.Ε.Η. νὰ δώσῃ εἰς τὴν αὐτὴν τιμὴν τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν; Ὑπάρχει τεχνικὴ ἀδυναμία.

§191Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸν συλλογισμὸν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας ὅλοι τὸν ἀντελήφθημεν ὅτι δηλαδὴ ἡ αὔξησις τῆς τιμῆς ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου εἶναι συνάρτησις τῆς τιμῆς τὴν ὁποίαν οἱ καθ’ ἕκαστα διανομεῖς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος θὰ δίδουν. Εἶπε δηλαδὴ ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ὑπάρχουν διάφοροι διανομεῖς ἔχοντες διαφορετικὰς τιμάς, ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει ἡ τιμὴ αὐτοῦ θὰ εἶναι οὐσιαστικῶς χαμηλοτέρα τῆς τιμῆς τοῦ νησιωτικοῦ συγκροτήματος. Ἡμεῖς νομίζομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξεύρῃ ἕνα τρόπον — ἐρχομένη εἰς νέας συνεννοήσεις μὲ τὴν Δ.Ε.Η — ὥστε ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος τῶν διαφόρων διανομέων καὶ τῶν διαφόρων ἀνεξαρτήτων συγκροτημάτων νὰ ἀποτελῇ ἕνα σύνολον ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ εὑρίσκετο ὁ μέσος ὅρος, δηλαδὴ ἡ τιμὴ μονάδος δι’ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα. Αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησις τὴν ὁποίαν κάμνω καὶ ἀντικρούω τὴν ἄποψιν τῆς Κυβερνήσεως δηλαδὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας ὅτι ὑπάρχει νομικὸν καὶ συμβατικὸν κώλυμα διότι εἶναι δυνατὸν νὰ μεταβληθῇ τοῦτο διὰ νέων διαπραγματεύσεων τῆς Κυβερνήσεως μετὰ τῆς Δ.Ε.Η.

§192Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Δηλαδὴ ἡ πρότασις τοῦ Ἐπιμελητηρίου Κερκύρας λέγει νὰ ἐπιβληθῇ μία φορολογία ἐπὶ τῶν καταναλωτῶν.

§193Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν ἔχει σημασίαν ἐὰν λέγεται φορολογία ἢ εἰσφορά. Τὸ θέμα εἶναι ὅτι ζητεῖται αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου χάριν τῆς ὑπάρξεως μέσου ὅρου ἀνεκτοῦ ἑνιαίας τιμῆς. Ἐὰν αὐτὸ χαρακτηρίζεται φορολογία ἢ εἰσφορὰ τὸ θέμα δὲν ἔχει σημασίαν ἀπὸ οὐσιαστικῆς ἀπόψεως. Θὰ γίνῃ δηλαδὴ αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου διὰ νὰ ἐξευρεθῇ ἕνας μέσος ὅρος τιμῆς μονάδος ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας δι’ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα.

§194Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Πρέπει δηλαδὴ νὰ φορολογηθῇ ἡ κατανάλωσις τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος καὶ ἐξ αὐτοῦ νὰ προέλθῃ ἕνα ποσὸν μὲ τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιχορηγηθῇ ὁ καταναλωτὴς τῶν νήσων. Τοῦτο νομίζω ὅτι εἶναι ἀντικείμενον τῆς γενικωτέρας φορολογικῆς πολιτικῆς τοῦ Κράτους. Γεννᾶται δηλαδὴ θέμα ἐπιδοτήσεων τῶν καταναλωτῶν τῶν νήσων. Ἡ Κυβέρνησις νομίζει ὅτι ὁ καλύτερος τρόπος ἐπιχορηγήσεως τῶν νήσων εἰς τὰς ὁποίας δὲν δίδεται ἐθνικὸν ρεῦμα εἶναι ἐκεῖνος τὸν ὁποῖον προέκρινε, δηλαδὴ τῆς δημιουργίας τοπικῶν ἐπιχειρήσεων παραγωγῆς καὶ διανομῆς αὐτοῦ, διότι αὐτὸς εἶναι ὁ ὀρθολογιστικὸς τρόπος ἐξυπηρετήσεως τῶν νήσων καὶ τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος.

§195Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ δεύτερον σημεῖον ἐπὶ τοῦ ὁποίου θέλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας εἶναι τὸ ἑξῆς: Κατὰ τὸν ὑπολογισμὸν τοῦ προβλήματος ἐπὶ τοῦ ὁποίου γίνεται ἡ συζήτησις προβλέπεται ἡ αὔξησις τῆς καταναλώσεως ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὸ ἐθνικὸν δίκτυον κατὰ 100% δηλαδὴ ἐὰν πέρυσιν ἡ κατανάλωσις ἦτο 700 ἑκατομ. ὡριαῖα κιλοβὰτ ἤδη ὑπελογίσθη ὅτι θὰ φθάσῃ τὰ 1400 ἑκατομ. ὡριαῖα κιλοβάτ. Τοῦτο σημαίνει ὅτι ὑποπίπτει ἡ αὔξησις κατὰ 100% τῆς καταναλώσεως καὶ συνεπῶς ἡ σχέσις μεταξὺ νησιωτικῆς Ἑλλάδος πρὸς τὸν κορμὸν αὐτῆς παραμένει ἡ αὐτή, οὕτως ὥστε ὁ φόβος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας ὅτι ἐὰν καθορισθῇ ἑνιαία τιμή, κατὰ μονάδα δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα θὰ φαλκιδεύεται ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι εἶναι εὐθηνότερον τὸ κόστος τῆς καταναλώσεως εἰς τὸν κορμὸν τῆς Ἑλλάδος δὲν εὐσταθεῖ. Συνελόντι εἰπεῖν, κύριοι βουλευταί, ἀνεξαρτήτως τῶν παρατηρήσεων τὰς ὁποίας ἠκούσατε, τὸ θέμα τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος κινεῖται ἐπὶ γενικωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸν παραγωγικὸν τομέα. Τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα ὡς ἐνέργεια ἀποτελεῖ σήμερον πλέον ἕνα ἀπὸ τὰ βασικὰ στοιχεῖα τὰ συντελοῦντα εἰς τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς. Μὲ ἄλλους λόγους γεννᾶται ἐνώπιον ἡμῶν καὶ τῆς Κυβερνήσεως τὸ πρόβλημα τίνι τρόπῳ τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα πρέπει νὰ συμμετέχῃ εἰς τὴν παραγωγικὴν διαδικασίαν τῆς χώρας καὶ τίνι τρόπῳ θὰ ἐξισωθῇ ἀπὸ ἀπόψεως δυνατότητος καὶ κόστους παραγωγῆς ἀγαθῶν πρὸς τὴν λοιπὴν Ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐκφύγῃ ἀπὸ τὴν βάσιν τοῦ ἑνιαίου τιμολογίου τῆς τιμῆς μονάδος ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τότε ὅπως καὶ εἰς τὸ πρόσφατον παρελθὸν ὁ ἴδιος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐν τῷ συνόλῳ της ἠναγκάσθησαν καὶ ἔλαβον μέτρα προστασίας τῆς ἐπαρχίας θὰ τὸ πράξουν καὶ πάλιν. Ἐφ’ ὅσον τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα ἀποτελεῖ στοιχεῖον παραγωγῆς —ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἑνιαία τιμὴ— τότε ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀναγκασθῇ νὰ λάβῃ μέτρα ὑπὲρ τῶν νήσων. Ὅτι δὲ κ. Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας τὸ νησιωτικὸν συγκρότημα τῆς Ἑλλάδος συγκινεῖται βαθύτατα ἐκ τῆς ἀπειλουμένης διαφοροποιήσεως τῶν προϋποθέσεων τῆς παραγωγικῆς διαδικασίας, μὴ ἔχετε καμμίαν ἀμφιβολίαν. Αὐτὸ ἀποτελεῖ κοινὸν αἴσθημα ὁλοκλήρου τοῦ νησιωτικοῦ συγκροτήματος τῆς χώρας.

§196Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Συμπεριλαμβανομένου καὶ ἐμοῦ.

§197Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ ξεύρω. Ἀλλ’ ἴσως, ἐπειδὴ κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, ὡς ἐκ τῆς ἰδιότητός σας δὲν δύνασθε νὰ ὁμιλήσητε ὑπὸ τὴν ἄλλην ἰδιότητα, δηλαδὴ τοῦ βουλευτοῦ, ἐπιτρέψατέ μου αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ σᾶς ὑποκαταστήσω καὶ νὰ εἶμαι φορεὺς καὶ τῆς ἰδικῆς σας συνειδήσεως ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα (χειροκροτήματα). Θὰ πρέπει λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ σκεφθῇ σοβαρῶς τίνι τρόπῳ θὰ ὑπάρξῃ μία ἐναρμόνισις τῆς ἐκκινήσεως τῆς παραγωγικῆς διαδικασίας, διότι, κύριοι βουλευταὶ καὶ κ. Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, ἡ ἐπαρχία, καὶ εἰδικώτερον τοῦ νησιωτικοῦ συγκροτήματος, εὑρισκομένη ὑπὸ δυσμενεῖς συνθήκας καὶ προϋποθέσεις παραγωγικῆς διαδικασίας, μαραίνεται καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ εὑρεθῇ ἕνας τρόπος νὰ βελτιώσῃ τὸ βιοτικόν της ἐπίπεδον, ὅπως ἄλλωστε ὅλη ἡ χώρα πρέπει νὰ τὸ βελτιώσῃ. Καὶ ἡ βελτίωσις αὐτὴ θὰ ἀρχίσῃ ὅταν, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας καὶ σεῖς καὶ ἡ Κυβέρνησις δεχθῆτε τὸ αἴσθημα καὶ τὸ κοινὸν αἴτημα περὶ δικαιοσύνης ἀπὸ τὸ ὁποῖον διαπνέεται ὁ πληθυσμὸς τοῦ νησιωτικοῦ συγκροτήματος καὶ τοῦ δώσητε τὴν ἀπόδειξιν ὅτι ἐκκινῇ μὲ τὰς αὐτὰς προϋποθέσεις εἰς τὴν προσπάθειάν του διὰ νὰ ἱκανοποιήσῃ τὰς στοιχειώδεις του ἀνάγκας, ὅτι δηλαδὴ δὲν ὑπάρχει διαφορὰ μεταξὺ τῶν ἐπιλεγομένων μεγάλων Κέντρων καὶ τῆς ἐπαρχίας καὶ δὴ τῆς νησιωτικῆς ἐπαρχίας, ἡ ὁποία ἂν μή τι ἄλλο, ἔχει τὰ αὐτὰ δικαιώματα μὲ τοὺς ὑπολοίπους κατοίκους τῆς χώρας. (Χειροκροτήματα).

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§199Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Θὰ συμφωνήσω καὶ ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα συνάδελφον ἐκ Κερκύρας, ἀλλὰ καὶ μὲ τοὺς κ. κ. συναδέλφους οἱ ὁποῖοι ὑπογράφουν τὴν ἐπερώτησιν ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν ἐξίσωσιν τῆς τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς ὁλόκληρον τὴν Χώραν. Ἡ ἰδέα, ὅπως ἤδη ἐλέχθη, δὲν εἶναι νέα. Ἀνεκινήθη ἐξ ἀφορμῆς ὑπομνήματος τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου Κερκύρας, ἀλλὰ ἀπετέλεσε καὶ ἀποτελεῖ γενικώτερον αἴτημα τῆς Ἑλληνικῆς ἐπαρχίας, τὸ ὁποῖον ἔχει ὑποβληθῆ ἤδη κατὰ τὸ παρελθόν, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἤρχισεν ἐφαρμοζόμενον τὸ πρόγραμμα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς χώρας μας. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι διὰ τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, ἡ ὁποία, εἶναι εὔλογον νὰ συγκινῇ ἰδιαιτέρως ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι καταγόμεθα ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν, ἀσχέτως πολιτικῆς τοποθετήσεως, διεξήχθησαν πολλοὶ ἀγῶνες. Εἶναι ἐπίσης ἀκριβὲς ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος σημερινὸς Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἠγωνίσθη καὶ αὐτὸς εἰς τὴν πρώτην γραμμὴν εἰς τὴν προηγουμένην Βουλήν, ὅτε συνεζητεῖτο τὸ νομοθέτημα περὶ ἐπαρχιακῆς βιομηχανίας καὶ ἐπρωτοστάτησεν ζητῶν διαρκῶς καὶ μεγαλυτέρας διευκολύνσεις διὰ τὴν ἐπαρχιακὴν βιομηχανίαν. Μάλιστα ὁ ἴδιος ὁ κύριος Πρωτοπαπαδάκης, ἐὰν καλῶς ἐνθυμοῦμαι, ὑπῆρξε καὶ ὑποστηρικτὴς τῆς ἀπόψεως τῆς ἐξισώσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν, διότι κατενόει καὶ αὐτός, ὅπως κατανοοῦμεν ὅλοι μας ὅτι πραγματικὴ ἐξίσωσις τῶν οἰκονομικῶν ὅρων τῶν ἐπαρχιῶν μὲ τὴν πρωτεύουσαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ ἐὰν δὲν λυθῇ τὸ πρῶτον καὶ καίριον καὶ βασικὸν τοῦτο πρόβλημα. Βεβαίως σήμερον, κατέχων τὴν θέσιν τοῦ ὑπευθύνου Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, βλέπει τὰ πράγματα μὲ περισσοτέραν προσοχὴν καὶ ἀποφεύγει νὰ ἐκφράζεται τόσον σαφῶς καὶ κατηγορηματικῶς ὅσον ἐξεφράζετο εἰς τὸ παρελθόν.

§200Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Μητσοτάκη, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἡ κρίσις σας περὶ τῆς μεγαλυτέρας ἢ μικροτέρας προσοχῆς μὲ τὴν ὁποίαν βλέπω τὰ θέματα ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς ἢ ἐκείνης, δὲν εὐσταθεῖ. Πάντοτε τὰ βλέπω μετὰ τῆς αὐτῆς προσοχῆς.

§201Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τότε θὰ εἴπω ὅτι μετεβάλατε ἀντίληψιν. Ἐγὼ ἐνόμιζα, ὅτι ἔπρεπε νὰ χαρακτηρίσω τὴν μεταβολὴν τῶν ἀπόψεών σας κατὰ τὸν ἠπιώτερον δυνατὸν τρόπον.

§202Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Δὲν ὑπάρχει μεταβολὴ ἀπόψεων καμμία. Ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπεστήριξα τότε τὰ αὐτὰ πιστεύω καὶ ὑποστηρίζω καὶ σήμερον.

§203Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Χαίρω ἰδιαιτέρως, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐξακολουθεῖ νὰ ὑποστηρίζῃ τὰ ἴδια. Ἀλλὰ ἂς ἔλθωμεν τώρα εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ θέματος. Κύριοι συνάδελφοι, ἤκουσα μὲ μεγάλην προσοχὴν τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ἔδωσε καὶ ἤκουσα τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους ἐπεκαλέσθη, διὰ νὰ μᾶς ἀποδείξῃ ὅτι εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ δίκαιον αἴτημα εἰς τὸ ὁποῖον καὶ αὐτὸς πρὸ ὀλίγου ἐδήλωσεν ὅτι πιστεύει. Ὅπως θὰ ἐνθυμῆσθε ὅλοι σας ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἕνα καὶ μόνον λόγον προέβαλεν, ὅτι ὁ ὑπάρχων νόμος περὶ Δ.Ε.Η. ἀπαγορεύει οἱανδήποτε ἐπιβάρυνσιν τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου ἠλεκτρισμοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, ὑποθέτω, ὅτι ὅλοι συμφωνεῖτε μαζί μου εἰς τὴν ἀντίληψιν, ὅτι οἱ νόμοι, οἱ ὁποῖοι ἐδημιούργησαν καὶ τὴν Δ.Ε.Η. εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν ἔχουν καμμίαν Συνταγματικὴν κατοχύρωσιν, οὔτε εἶναι νόμοι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι δὲν μεταβάλλονται. Ἀναμφισβητήτως ὅτε ἐδημιουργήθη ἡ Δ.Ε.Η., ἡ σχετικὴ νομοθεσία ὑπῆρχε κατὰ κάποιον τρόπον, ἀποτέλεσμα διαπραγματεύσεως, συζητήσεων μὲ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, ἡ ὁποία ἐχρηματοδότησε τὰ ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ, ἀλλά, οὐδαμῶς, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι δυνατὸν καὶ νομικῶς καὶ οὐσιαστικῶς νὰ ὑποστηριχθῇ ἡ ἄποψις, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ συμβάσεως. Σύμβασις μὲ τὴν στενὴν νομικὴν ἔννοιαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ διότι οἱ Ἀμερικανοὶ φίλοι μας οὐδαμῶς ἐξυπηρέτουν ἴδια συμφέροντα κατὰ τὴν διαχείρισιν τῶν γενικῶν τούτων θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν μόνον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔπραξαν κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ τὸ ὁποῖον συνεζήτησαν μὲ τοὺς τότε ἁρμοδίους Ἕλληνας, τὸ ἔπραξαν ἐν τῇ πεποιθήσει ὅτι οὕτω ἐξυπηρετοῦν καλύτερον τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸν ὁποῖον ἤθελον νὰ βοηθήσουν. Ἐὰν κατὰ συνέπειαν, κύριοι συνάδελφοι, σήμερον εἶναι ὁμόθυμος ἡ ἀντίληψις τοῦ Ἑλληνικοῦ πολιτικοῦ κόσμου καὶ ὑπεστηρίχθη σθεναρῶς ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ἡ ἄποψις ὅτι πρέπει νὰ ἀναθεωρήσωμεν τὴν νομοθεσίαν περὶ Δ.Ε.Η., νομίζω ὅτι οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ εἰς τοῦτο ἀντίρρησιν. Πιστεύομεν δὲ ἡμεῖς οἱ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἐπαναλαμβάνω ἐν τούτῳ δήλωσιν τὴν ὁποίαν πρῶτος ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω, ἔκαμε εἰς προηγουμένην συζήτησιν, ὅτι ἡ δήλωσίς μας ὅτι ἡ νομοθεσία περὶ Δ.Ε.Η. ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἀντικείμενον νέας συζητήσεως, ἐξυπηρετεῖ ἐν τούτῳ κατὰ κύριον λόγον τὴν Κυβέρνησιν.

§204Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Νέαν συζήτησιν, μὲ ποῖον;

§205Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διὰ νὰ μεταβληθοῦν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν ἀντίληψίν σας πρέπει νὰ μεταβληθοῦν.

§206Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Μὲ ποῖον, ἐρωτῶ;

§207Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μεταξύ σας, Κυβέρνησις εἶσθε καὶ μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, ἡ ὁποία θὰ ἀποφασίσῃ.

§208Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Μόνον;

§209Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐὰν θέλετε νὰ διαπραγματευθῆτε καὶ μὲ τὸν Ἀμερικανικὸν παράγοντα καὶ νὰ ζητήσετε καὶ τὴν ἰδικήν του γνώμην, δὲν νομίζω ὅτι ὁ Ἀμερικανικὸς παράγων εἶναι δυνατὸν νὰ διαφωνήσῃ εἰς ὀρθὰς καὶ λογικὰς ὑποδείξεις, τὰς ὁποίας θὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις.

§210Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Εἶναι ἀναγκαία ἡ συνεννόησις καὶ μὲ τὸν Ἀμερικανικὸν παράγοντα, τὸ δέχεσθε αὐτό;

§211Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Βεβαίως, πρέπει νὰ ἐρωτηθῇ καὶ ὁ Ἀμερικανικὸς παράγων, πιστεύω, ὅμως, ὅτι ὁ Ἀμερικανικὸς παράγων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐμποδίσῃ τὴν ὀρθὴν μεταβολὴν τῆς νομοθεσίας περὶ Δ.Ε.Η. Ἐνῷ, κύριοι συνάδελφοι, τοῦτο εἶναι γεγονὸς καὶ βλέπω, ὅτι ἐν τῇ προόδῳ τῆς συζητήσεως περίπου συμφωνοῦμεν μὲ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας, δὲν βλέπω διατὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λυθῇ καὶ τὸ αἴτημα τὸ ὁποῖον ἡ Ἑλληνικὴ Ἐπαρχία ἀπὸ ἔτους ἔχει ὑποβάλει. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Ἐπαρχία καταναλίσκει ἐλάχιστον ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, ἐν συγκρίσει μὲ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καταναλίσκει ἡ Πρωτεύουσα, σᾶς δίδει τὸ μέτρον διὰ νὰ κρίνετε, ὅτι μία ἐλαχίστη ἐπιβάρυνσις τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος εἰς τὴν Πρωτεύουσαν θὰ ἠδύνατο νὰ ἐξισώσῃ ἢ περίπου νὰ ἐξισώσῃ τὴν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπαρχίαν. Ὅσοι δὲ ἔχετε ἐγκύψει κάπως περισσότερον εἰς τὸ θέμα, ἀλλὰ καὶ ὅσοι ἔχετε τὴν κακοτυχίαν εἰς τὴν περιφέρειάν σας νὰ ἔχετε ἀπαράδεκτον καθεστὼς τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, φαντάζομαι ὅτι θὰ συμμερισθῆτε πλήρως τὰς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκθέτω. Δὲν εἶναι δυνατὸν, ἡ Πρωτεύουσα νὰ ἔχῃ τὸ ρεῦμα εἰς τὸ ⅒ τῆς τιμῆς ἀπὸ ὅ,τι τὸ ἔχουν πολλαὶ Ἑλληνικαὶ Ἐπαρχίαι, οὔτε εἶναι δυνατὸν σοβαρῶς, ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς, νὰ ὑποστηρίζωμεν, ὅτι θὰ παράσχωμεν οἱανδήποτε θετικὴν διευκόλυνσιν τῆς ἐπαρχιακῆς βιομηχανίας. Πιστεύω ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις τὸ θέλει, ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ τὸ θέλει, οὐδεμία δύναμις εἶναι ἱκανὴ νὰ ἐμποδίσῃ τὴν πραγματοποίησιν τοῦ δικαίου τούτου αἰτήματος. Διότι, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ἡ αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν Πρωτεύουσαν θὰ εἶναι ἐλαχίστη, ἐνῷ ἡ ἀνακούφισις τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαρχίας θὰ εἶναι σημαντικωτάτη. Βεβαίως, τὸ θέμα ἴσως ἐξέρχεται τῶν στενῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, εἶμαι πρόθυμος νὰ δεχθῶ ὅτι ἀποτελεῖ γενικώτερον Κυβερνητικὸν θέμα, ἀλλὰ τοῦτο δὲν πρέπει νὰ ἐμποδίσῃ τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ δικαίου αὐτοῦ αἰτήματος. Ἡμεῖς, ζητοῦμεν τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα νὰ δίδεται εἰς τὴν ἐπαρχίαν μὲ τὴν αὐτὴν περίπου τιμήν, μὲ τὴν ὁποίαν δίδεται εἰς τὴν Πρωτεύουσαν. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ αἴτημα οὐδεὶς ἔντιμος ἄνθρωπος εἶναι δυνατὸν ν’ ἀποκρούσῃ, εἰδικώτερον κανεὶς ἐνδιαφερόμενος διὰ τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα, ἀπὸ τὴν ὁποίαν συμπίπτει νὰ κατάγεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας. Διότι, ἐνῷ ἡ Ἠπειρωτικὴ Ἑλλὰς θᾶττον ἢ βράδιον θὰ ἀποκτήσῃ διὰ τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου εὐθηνὸν ρεῦμα, ἡμεῖς, οἱ τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος, δὲν ἔχομεν αὐτὴν τὴν δυνατότητα, διότι φυσικὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ διοχετευθῇ ρεῦμα δι’ ὑπογείου δικτύου. Ἐφ’ ὅσον τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν τεχνικῶς θὰ πρέπει ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ ὑπάρξῃ μειωμένη τιμὴ ρεύματος καὶ εἰς τὰς νήσους, νὰ ἐπιδοτήσῃ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ παροχὴ τούτου καὶ εἰς τὰς νήσους μὲ τιμὴν μειωμένην.

§212Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Κύριε βουλευτά, ὅπως καὶ προηγουμένως εἶπον, ἡ ἐπιχορήγησις ἢ ἐπιδότησις ἢ προικοδότησις εἰς τὰς νήσους θὰ πρέπει νὰ δοθῇ μὲ κάποιον προοδευτικὸν τρόπον. Δὲν ἔχει δὲ σημασίαν ἀπὸ ποῦ θὰ προέλθουν οἱ πόροι τῆς ἐνισχύσεως καὶ ποία θὰ εἶναι ἡ μορφή της, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐπίτευξις παροχῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὰς νήσους μὲ ἠλαττωμένην τιμήν.

§213Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, χαίρω, διότι κατὰ τὴν πρόοδον τῆς συζητήσεως διαπιστοῦται ὅτι συμφωνοῦμεν ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπιχορήγησιν. Ὡς πρὸς τὴν πηγὴν ἐξευρέσεως τῶν πόρων, ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὴν Πρωτεύουσαν ἕνα ποσοστὸν φορολογίας ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος.

§214Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Ὡς πρὸς τὴν πηγὴν χρηματοδοτήσεως, διεφώνησα ἐγώ. Εἶπον ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βασισθῇ εἰς ἐπιβάρυνσιν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τῆς Πρωτευούσης καὶ τῆς ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος ὥστε ἐκ τοῦ προϊόντος αὐτῆς νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα.

§215Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ἡ διαφωνία μας εἶναι πλήρης, διότι ποῦ θὰ εὕρωμεν τὰ λεπτὰ.

§216Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Εἶπον ὅτι δὲν ἔχει σημασίαν ποία θὰ εἶναι ἡ πηγὴ διὰ τὴν ἐπιχορήγησιν τῶν νήσων πρὸς ἐπίτευξιν λογικῆς τιμῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, σᾶς ὑπενθυμίζω ὅτι, οὔτε εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα θὰ λαμβάνῃ ὁ καταναλωτὴς τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς τὴν αὐτὴν τιμήν.

§217Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὑπάρχει ἤδη μία ἐπιβάρυνσις 15% ἐπὶ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ἡ ὁποία εἰσπράττεται ὑπὸ τῶν Ἑταιρειῶν. Δὲν θὰ ἠδύνασθε τὸ 15%, τὸ ὁποῖον παρανόμως ἔχει ἐπιβληθῆ, νὰ διατεθῇ διὰ τὸν σκοπὸν αὐτόν;

§218Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Ἀκριβῶς. Τὸ 15% διατίθεται διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν ἐγκαταστάσεων παραγωγῆς καὶ διοχετεύσεως τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας.

§219Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Φοβοῦμαι ὅτι ἡ διαφωνία μας δὲν εἶναι τόσον λεπτομερειακή, ὅσον ἐκ πρώτης ὄψεως φαίνεται. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξεύρῃ ἄλλον τρόπον ἀπὸ αὐτόν, τὸν ὁποῖον προτείνομεν ἡμεῖς, ὥστε ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος εἰς τὴν ἐπαρχίαν νὰ εἶναι εἰς τὸ αὐτὸ ἐπίπελον μὲ τῆς Πρωτευούσης, ἡμεῖς δὲν θὰ εἴχομεν ἀντίρρησιν νὰ τὸν ἀποδεχθῶμεν. Φοβούμεθα ὅμως, ὅτι εἶναι ἐκτὸς πραγματικότητος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, ἐὰν πιστεύῃ ὅτι ὁ συνάδελφός του ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ δεχθῇ νὰ ἐπιχορηγήσῃ ἐκ τοῦ Κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα τῶν ἐπαρχιῶν. Δυστυχῶς, ὅλοι ἔχομεν πικρὰν πεῖραν τούτου. Ἐὰν δὲν δεχθῶμεν τὴν μόνην πραγματοποιήσιμον λύσιν, τὸ πρόβλημα δὲν θὰ λυθῇ. Δὲν καταλαβαίνω ἄλλωστε, διατὶ ἡ ἐπαρχία ὑφίσταται συνεχῶς ἐπιβαρύνσεις εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς καὶ ὅταν ἐπιβάλλεται μία ἐλαχίστη ἐπιβάρυνσις εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, τότε ὁ κόσμος χαλᾷ. Ἡμεῖς ἐπιβαρυνόμεθα μὲ διπλασίας καὶ τριπλασίας ἐπιβαρύνσεις καὶ κανεὶς δὲν ὁμιλεῖ, ὅταν ὅμως πρόκειται νὰ ἐπιβαρυνθῇ καὶ ἡ Πρωτεύουσα, μὲ μίαν δραχμήν, ὅλοι συγκινοῦνται. Ἡμεῖς εἰς τὴν Κρήτην, πληρώνομεν ἐπὶ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος 15% καὶ κανεὶς δὲν τὸ ζητεῖ, ζητοῦμεν εἰς τὴν Ἀθήνα ἀντὶ νὰ πληρώνουν 300 δραχ. τὸ κιλοβὰτ νὰ τὸ πληρώνουν 350 καὶ διαμαρτύρονται. Ἡ Κυβέρνησις, ἐνῷ τὸ πιστεύει ὅτι εἶναι ὀρθόν, δὲν τὸ κάμνει.

§220Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Τὸ 15%, τὸ ὁποῖον πληρώνει ὁ καταναλωτὴς εἰς τὴν ἐπαρχίαν, τὸ πληρώνει διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν ἐγκαταστάσεων τῶν ἰδικῶν του. Ἀλλὰ τὸ νὰ συνεισφέρῃ ὁ εἷς καταναλωτὴς τῆς Αʹ περιοχῆς διὰ νὰ καρπωθῇ τὴν ὠφέλειαν ἐκ τῆς εἰσφορᾶς ὁ κάτοικος τῆς Β περιφερείας, τοῦτο εἶναι ἄλλο πρᾶγμα. Ἕτερον ἑκάτερον.

§221Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἡ ὑπόθεσις τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι ἑνιαία. Ὅταν διατίθενται τόσα ἑκατομμύρια διὰ τὰ ἔργα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ, διατὶ τὰ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα θὰ ἀπολαύσουν μόνον αἱ Ἀθῆναι, καὶ διατὶ δὲν δικαιοῦνται ἐν μέρει νὰ ὠφεληθοῦν καὶ οἱ κάτοικοι τῶν ἄλλων περιφερειῶν;

§222Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Ἄλλο εἶναι τὸ θέμα αὐτὸ καὶ ἄλλο τὸ νὰ συνεισφέρουν οἱ καταναλωταὶ τῶν Ἀθηνῶν.

§223Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας καμμίαν ἄλλην πηγήν;

§224Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Ἀπὸ τὰ γενικὰ ἔξοδα τοῦ προϋπολογισμοῦ. Διότι εἴτε τὸ ἔσοδον προέρχεται ἀπὸ φορολογίαν, ἐπιβαλλομένην ἐπὶ τῆς καταναλώσεως ἐνεργείας, εἴτε ἀπὸ ἄλλην φορολογίαν, αὐτὸ εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτό. Δὲν ἐνδιαφέρει ἀπὸ ποῦ θὰ προέλθουν τὰ ἔσοδα. Ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει, εἶναι ὅτι ὑπάρχει ἡ πρόθεσις ἡ εἰλικρινής, νὰ ἐξυπηρετηθῇ καὶ ἡ πλευρὰ αὐτή. Περὶ αὐτοῦ σᾶς ὡμίλησα προηγουμένως.

§225Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν ἀμφισβητοῦμεν τὴν ἀγαθὴν πρόθεσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας. Δὲν ἀρκεῖ ὅμως αὐτή, εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν. Πιστεύω ὅτι, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀναμένει τὴν ἐπιδότησιν ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν, ἡ ὑπόθεσις θὰ ὁδηγηθῇ εἰς ναυάγιον, καὶ μετὰ ἀπὸ πολλὰ ἔτη θὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὸ αὐτὸ σημεῖον. Ἐκτὸς τούτου, πιστεύω ὅτι δικαιότερον εἶναι νὰ ἐπιβαρυνθῇ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, τὸ ὁποῖον καταναλίσκεται εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, παρὰ νὰ ἐπιβαρυνθῇ διὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ τὸ σύνολον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§226Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Ὅταν εἶναι φορολογία..... (δὲν ἠκούσθη).

§227Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Εἰς τὸ συγκεκριμένον αὐτὸ θέμα, ἂς μὴ ἀναμίξωμεν τὰς φορολογικὰς φορολογίας, καὶ ἂς τὸ ἴδωμεν μὲ τὸ μάτι τοῦ ἁπλοῦ Ἕλληνος πολίτου. Καὶ μὲ τὸ μάτι τοῦ ἁπλοῦ Ἕλληνος πολίτου, τοῦ μέσου Ἕλληνος πολίτου, ὁ ὁποῖος δὲν ἀπασχολεῖται μὲ ἀφηρημένας θεωρίας, τὸ θέμα τοποθετεῖται, ἐκεῖ ὅπου τὸ ἐτοποθέτησαν οἱ κύριοι συνάδελφοι. Πρέπει νὰ ἐπιβαρύνωμεν κατά τι τὴν μεγάλην κατανάλωσιν τῆς παροχῆς τῆς Πρωτευούσης, διὰ νὰ ρίψωμεν τὸ κόστος τοῦ ρεύματος εἰς τὰς ἐπαρχίας. Αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ ἀποτελῇ τὴν γενικὴν γραμμήν. Ὁ κ. Ὑπουργός, ἴσως εὑρίσκεται εἰς προσωπικῶς δυσχερῆ θέσιν, διότι εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ υἱοθετήσῃ κάτι ποὺ τὸ πιστεύει καὶ ποὺ τὸ διεκήρυξεν εἰς τὸ παρελθόν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι θὰ ἀποτελέσῃ ἀποτυχίαν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἐὰν δὲν ἐπιτύχῃ τὴν λύσιν του. Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς κάμνει πολὺ συχνὰ κακὴν χρῆσιν τῆς μεγάλης του πλειοψηφίας, διὰ νὰ λάβῃ ἀντιλαϊκὰ μέτρα. Ἂς κάμῃ χρῆσιν αὐτῆς ἐπὶ τέλους, μίαν φορὰν καὶ δι’ ἓν θέμα, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ ὁμόθυμον τὴν συμπαράστασιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ὁλόψυχον τὴν ἐπιδοκιμασίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§228Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Ὁμολογῶ, ὅτι μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν, διατὶ πρέπει καλὰ καὶ σώνει, διὰ νὰ ἐκδηλωθῇ ἕνα καθῆκον τοῦ Κράτους πρὸς τὴν ἠπειρωτικὴν καὶ τὴν νησιωτικὴν ἐπαρχίαν, διατὶ πρέπει πρὸς τοῦτο νὰ φορολογηθῇ εἰδικῶς ὁ καταναλωτὴς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τῆς Πρωτευούσης. Οἱ σκοποὶ τοῦ Κράτους, ὅταν ἀπαιτοῦνται δαπάναι, ἱκανοποιοῦνται ἀπὸ τὰ γενικὰ ἔσοδα τοῦ Κράτους καὶ πρέπει νὰ καταβάλλεται φροντίς, διὰ νὰ τηροῦνται αἱ ἀρχαὶ ποὺ εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Μητσοτάκης εἰς τὴν φορολογίαν. Δὲν ἐξαρτᾶται τὸ ἐὰν θὰ ἐπιτευχθῇ ἢ ὄχι ἡ παροχὴ εὐθηνῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς τὰς νήσους, ἀπὸ τὸ ἐὰν θὰ φορολογηθῇ ὁ καταναλωτὴς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ. Ἐὰν δὲν καταστῇ τελικῶς δυνατόν, ἐπὶ τῇ βάσει ὀρθολογισμένον τρόπον, νὰ παρασχεθῇ εἰς τὰς νήσους ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια εἰς τὴν τιμὴν ἐκείνην, τὴν ἐπιθυμητὴν καὶ λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια τὸ στοιχεῖον τὸ μοναδικόν, τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς εἰς τὴν ἐπαρχίαν, ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ καὶ συζητεῖ, καὶ τὸ γνωρίζετε αὐτὸ καὶ ἀπὸ τὰς πληροφορίας εἰς τὸν τύπον, μελετᾷ γενικώτερον τὸν τρόπον τῆς ἐνισχύσεως τῆς ἐπαρχιακῆς βιομηχανίας. Ὀρθῶς, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦτο, ἔθεσε τὸ ζήτημα ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Κερκύρας διότι ὡμίλησε περὶ τῆς δημιουργίας τῶν προϋποθέσεων ἐξασφαλίσεως τοῦ αὐτοῦ κατὰ τὸ δυνατὸν κόστους παραγωγῆς εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, εἰς τὴν ἠπειρωτικὴν καὶ εἰς τὴν νησιωτικὴν ἐπαρχίαν. Δικαιολογημένη, λοιπόν, εἶναι, ὄχι ἡ ἀπορία μου, ἀλλὰ ἡ ἐντύπωσίς μου διὰ τὴν ἐπιμονὴν νὰ πρέπει, καλὰ καὶ σώνει, ἡ ἐνίσχυσις τῆς ἐπαρχίας νὰ ἐπιτευχθῇ διὰ τῆς φορολογίας τοῦ καταναλωτοῦ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἐν τῇ Πρωτευούσῃ.

§229ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Μπίρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§230Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀπόδειξιν τῆς σημασίας καὶ τῆς σοβαρότητος τοῦ θέματος τῆς ἑνιαίας τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, τὸ ὁποῖον συζητεῖται ἀπόψε, ἀποτελεῖ, ἐκτὸς τῶν ἄλλων, τὸ γεγονὸς τῆς ἐγγραφῆς ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως πολλῶν συναδέλφων, ἡ γενίκευσις αὐτῆς, ἀλλὰ καὶ τὸ ὅτι οἱ ὁμιλήσαντες Κυβερνητικοὶ συνάδελφοι, ἀνέπτυξαν τὰς ἰδίας μὲ ἡμᾶς ἀπόψεις. Ἀλλὰ καὶ ὁ ἴδιος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας παρεδέχθη, ὅτι εἶναι ἀπολύτως δίκαιον τὸ αἴτημα τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος νὰ ζητῇ τὴν ἐξίσωσιν τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς ὅλην τὴν Χώραν. Μάλιστα, προσεπάθησεν ἐπὶ πολλὴν ὥραν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μᾶς πείσῃ, ὅτι καὶ παλαιότερον ἦτο εἰς τὴν πρώτην γραμμὴν τοῦ ἀγῶνος διὰ τὴν ἑνιαίαν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ἀλλ’ ὅμως σήμερον, ποὺ ἡ ὑπόθεσις εὑρίσκεται εἰς χεῖρας του, περιωρίσθηκε νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι «δίκαιο ἔχετε, ἀλλὰ ὑπάρχουν ὡρισμένα ἐμπόδια ποὺ μᾶς ἐμποδίζουν νὰ ἐξισώσωμεν τὴν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ὑπάρχει τὸ ἐμπόδιον ἑνὸς διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἐκυρώθη ὑπὸ νόμου». Ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἐξετάσωμεν ἐὰν ὑπάρχῃ ἢ ὄχι τοιοῦτον ἐμπόδιον καὶ πῶς θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐξαφάνισίς του, ἡμεῖς, ὡς Ἕλληνες πολῖται αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐρωτῶμεν πῶς ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἡ τόσον ρωμαλέα καὶ ἰσχυρὰ καὶ ἡ ὁποία ἔλαβε τόσον ρωμαλέα καὶ ἀδίστακτα μέτρα, ὅπως εἶναι, π.χ., ἡ συγχώνευσις τῶν Τραπεζῶν, χωρὶς νὰ σκεφθῇ ὅτι ἔθιγε τὸ ἱστορικώτερον καὶ ἰσχυρότερον ἵδρυμα, τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, τὴν Τράπεζαν ποὺ συνδέεται μὲ τὴν ἱστορίαν τοῦ τόπου μας. Δὲν ἀνεμνήσθη, ὅμως, ὅλων αὐτῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, Ὑπουργὸς τοῦ ρωμαλέου Συναγερμοῦ καὶ ἐκεῖνος, καὶ μᾶς προβάλλει σήμερον ὡς μέγα ἐμπόδιον διὰ τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς δικαιοτάτου αἰτήματος, ἕνα διάταγμα, ἄσχετον μάλιστα εἰς τὴν πραγματικότητα μὲ τὸ συζητούμενον θέμα. Βεβαίως, κύριοι βουλευταί, περὶ ἐμποδίων θὰ ἠμποροῦσε νὰ ὁμιλήσῃ μία Κυβέρνησις ἀνίσχυρος, ὅπως αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις ἡ αὐτοκαλουμένη πανίσχυρος, ὡς τοῦ Συναγερμοῦ, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ προβάλῃ αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα καὶ αὐτὸ τὸ ἐμπόδιον; Αὐτὸ ἐρωτῶμεν καὶ δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει ὁ τρόπος παραμερισμοῦ τῶν ἐμποδίων. Ἄς εὕρῃ τὸν τρόπον ἡ Κυβέρνησις, διότι ἐκείνη κυβερνᾷ καὶ οὐχὶ ἡμεῖς. Καὶ μᾶς ἀνέφερεν ἀκόμη ὁ κ. Ὑπουργός, ὡς ἐμπόδιον, ὅτι θὰ χρειασθῇ νὰ συζητήσῃ σχετικῶς μὲ τὴν Δ.Ε.Η. καὶ μὲ τοὺς Ἀμερικανούς, καὶ μάλιστα ἄφησε νὰ νοηθῇ, ὅτι οἱ Ἀμερικανοὶ θὰ ἔχουν ἀντιρρήσεις, δὲν θὰ θελήσουν νὰ ἀποδεχθοῦν τὸ αἴτημα αὐτὸ περὶ ἑνιαίας τιμῆς, ποὺ εἶναι αἴτημα ὅλου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§231Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Αὐτὰ εἶναι ἰδικά σας συμπεράσματα. Ἐκεῖνα ποὺ εἶπον ἐγώ, τὰ εἶπον καθαρὰ καὶ ξάστερα. Ἐάν, λοιπόν, θέλετε νὰ τὰ χρησιμοποιήσητε, νὰ τὰ χρησιμοποιήσητε, ἀλλὰ ὅπως ἐγὼ τὰ εἶπον. Τὸ ὅτι συνάγεται σεῖς τὸ α ἢ τὸ β συμπέρασμα, τοῦτο δὲν μεταβάλλει τὰ ὅσα ἐγὼ εἶπον. Αὐτὰ εἶναι ἰδικά σας συμπεράσματα τῶν ὁποίων τὴν εὐθύνην ἔχετε σεῖς.

§232Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἡμεῖς ἔτσι ἀντελήφθημεν κύριε Ὑπουργέ, ἀπὸ τὴν ἀπάντησιν ποὺ ἐδώσατε καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ ἐντύπωσις καὶ τῶν ἄλλων συναδέλφων, ὅτι, δηλαδή, πρέπει νὰ συζητήσητε προηγουμένως μὲ τοὺς Ἀμερικανούς, καὶ ὅτι ἴσως ὁ Ἀμερικανικὸς παράγων νὰ μὴ εἶναι σύμφωνος μὲ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, τοῦ νὰ γίνῃ, δηλαδή, ἑνιαία ἡ τιμὴ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, διότι ἐπανειλημμένως ἠρωτήσατε τὸν κ. Μητσοτάκην μὰ ξεύρετε ὅτι θὰ χρειασθῇ νὰ συζητήσωμεν καὶ μὲ τοὺς Ἀμερικανούς; Τὸ ξεύρετε;». Πάντως κύριε Ὑπουργέ, χαίρω ἰδιαιτέρως διὰ τὴν διευκρίνησιν. Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἓν παράδειγμα θὰ ἠμποροῦσε νὰ σᾶς πείσῃ, ὅτι εἶναι ἀπολύτως δυνατὴ ἡ δημιουργία τῆς ἑνιαίας τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ἀπείρως χρήσιμη καὶ ἀναγκαία. Καὶ τὸ παράδειγμα αὐτὸ εἶναι τῆς ἑνιαίας τιμῆς τῶν λιπασμάτων. Διότι θὰ γνωρίζητε, κύριοι, ὅτι τὰ λιπάσματα ἔχουν ἑνιαίαν τιμὴν καὶ πληρώνονται ἀπὸ τοὺς ἀγρότας εἰς τὴν ἰδίαν τιμὴν καὶ εἰς τὴν Θράκην καὶ εἰς τὰ Μέγαρα, δηλαδὴ ἔξω τῶν Ἀθηνῶν, καὶ εἰς τὴν Κρήτην καὶ εἰς ὅλην τὴν Χώραν.

§233Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Τὸ πετρέλαιον καὶ τὰ καυσόξυλα ἔχουν ἑνιαίαν τιμήν;

§234Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ὁμιλῶ διὰ τὰ λιπάσματα, κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἴσως, κύριοι βουλευταί, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ἴσως ἡ ἑνιαία τιμὴ τῶν λιπασμάτων νὰ ἀπετέλεσε τὸν σοβαρώτερον συντελεστὴν τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἦλθε προχθὲς νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι εἶναι δημιούργημά της. Τοῦτο, ὅμως, ὠφείλετο κατὰ σοβαρὸν ποσοστὸν εἰς τὸ ὅτι εἴχομεν τὴν ἑνιαίαν τιμὴν τῶν λιπασμάτων. Καὶ τὸ ἴδιον θὰ συμβῇ καὶ εἰς τὸν τομέα τῆς βιομηχανικῆς καὶ βιοτεχνικῆς παραγωγῆς καὶ γενικώτερον εἰς τὸν τομέα τοῦ κόστους αὐτῆς, ἐὰν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις καθιερώσῃ τὴν ἑνιαίαν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ἐπιβαρύνῃ δηλαδὴ τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, ὅπως αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις, αἱ ἀνίσχυροι, ἐπεβάρυνον τὸν Μεγαρίτην π. χ. καὶ τοὺς πέριξ τῆς Πρωτευούσης ἀγρότας μὲ τὰ μεταφορικὰ τῶν λιπασμάτων τῆς Θράκης καὶ τῶν ἄλλων ἀκραίων περιοχῶν, ἀφοῦ τοὺς ἐξηνάγκαζον νὰ τὰ ἀγοράζουν εἰς τὴν ἰδίαν τιμὴν μὲ αὐτάς, παρ’ ὅλον ὅτι ζοῦν ὀλίγα χιλιόμετρα ἔξω τοῦ ἐργοστασίου τῶν λιπασμάτων. Ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἀγροτῶν καὶ ἐπεβαρύναμεν ἀγρότας, χάριν ἄλλων ἀγροτῶν. Τώρα ὅμως, ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ ἐπιβαρύνσεως καὶ τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς Πρωτευούσης γενικώτερον χάριν τῆς ἐπαρχίας δημιουργεῖται αὐτὸ τὸ ἐμπόριον.

§235Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιτρέψατέ μου, διακόπτων, νὰ παρέμβω. Ἐμφανίζομεν ὅτι ὑπάρχει δῆθεν πόλεμος καὶ μία κάποια ἀντίθεσις συμφερόντων μεταξὺ Ἀθηνῶν καὶ Ἐπαρχιῶν. Λυποῦμαι δι’ αὐτό. Ἀποβλέπομεν ὅλοι μετὰ τῆς μεγαλυτέρας συμπαθείας πρὸς τὴν δημιουργίαν ὅλων τῶν ὅρων καὶ τῶν προϋποθέσεων, ὑπὸ τὰς ὁποίας θὰ εὐημερήσῃ ἡ Ἑλληνικὴ Ἐπαρχία. Τὸ αἴσθημα αὐτό, κατέχει ὄχι μόνον ἡμᾶς, τοὺς ἀντιπροσωπεύοντας τὴν περιοχὴν τῆς Πρωτευούσης, ἀλλὰ ὁλόκληρον τὸν λαὸν αὐτῆς, ὁ ὁποῖος ἄλλως τε κατὰ τὸ πλεῖστον ἀποτελεῖται ἀπὸ ἐπαρχιώτας, οἱ ὁποῖοι ἦλθον καὶ ἐγκατεστάθησαν εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ. Γίνεται, καὶ ἀναγκάζομαι διὰ τοῦτο νὰ παρέμβω, μία οὐσιώδης σύγχυσις εἰς τὸ συζητούμενον θέμα. Συζητοῦμεν ὡσὰν νὰ πρόκειται περὶ προστασίας τῶν Ἀθηναίων πολιτῶν ἢ τῶν κατοίκων τῆς Πρωτευούσης καὶ ὄχι ἐκείνων τῶν ἐπαρχιῶν ἐκ τῆς τοιαύτης ἢ τοιαύτης τιμῆς τοῦ ρεύματος. Τὸ θέμα τοῦ κόστους τοῦ ρεύματος ἔχει σχέσιν μὲ τὸ πρόγραμμα τὸ γενικώτερον τῆς ἐκβιομηχανίσεως τῆς Χώρας, ἔχει σχέσιν μὲ αὐτὸ τοῦτο τὸ ὕψος τοῦ βίου καὶ τοῦ κόστους τῆς ζωῆς γενικώτερον ἐν Ἑλλάδι καὶ ὅλου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι ἀδύνατον νὰ σκεφθῶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται συζήτησις καὶ σκέψις κἄν, ὅταν ἐπιδιώκωμεν ἐκβιομηχάνισιν τῆς Χώρας, ἀνάπτυξιν τῆς παραγωγῆς, εὐθηνότερον κόστος ζωῆς καὶ ἐκ τούτου βελτίωσιν τῶν ὅρων καὶ τῶν συνθηκῶν διαβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῶμεν ἐπιβαρύνσεις εἰς τὸ βασικὸν θέμα τῆς δημιουργίας ἐπαρκοῦς καὶ εὐθηνῆς κινητηρίου δυνάμεως ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ συζητῶμεν νὰ ἐπιβαρύνωμεν καὶ νὰ αὐξήσωμεν τὴν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς οἱονδήποτε τμῆμα τῆς Ἑλλάδος, ἀντὶ νὰ συζητῶμεν κατὰ ποῖον ☐ ἐκεῖ, ὅπου εἶναι ἤδη ἀκριβόν.

§236Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Μὰ αὐτὸ λέγομεν.

§237Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Δὲν εἶναι τὸ θέμα ὅπως τὸ λέγετε. Ὑπάρχει σήμερον ἕνα STATUS QUO, μία κατάστασις, εἰς τοὺς ὑπάρχοντας βιομηχανικοὺς χώρους, τὰς ἐκεῖ ἐγκατεστημένας βιομηχανίας, ἀδιαφόρως ποῦ αὗται εὑρίσκονται, εἰς τὴν Πρωτεύουσαν ἢ ἀλλαχοῦ. Καὶ εἶναι πρὸ παντὸς καὶ ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος εἷς τῶν συντελεστῶν, οἱ ὁποῖοι ρυθμίζουν τὴν ὕπαρξίν των, τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν καὶ ἐπέκτασίν των, αὐτὸ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς των. Καὶ εἶναι ἡ ὕπαρξις ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ ἡ τιμὴ ταύτης, ἡ ὁποία θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν καὶ νέων βιομηχανιῶν. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, ὅταν ἐπιδιώκωμεν ἐξηλεκτρισμὸν καὶ ἐκβιομηχάνισιν τῆς Χώρας, ἐκ τῆς ὁποίας προσδοκῶμεν ἀνάπτυξιν τῆς παραγωγῆς, ἀπορρόφησιν τοῦ πλεονάζοντος ἐργατικοῦ δυναμικοῦ, καλυτέρευσιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ, νὰ εἰσηγούμεθα ἐπιβάρυνσιν τοῦ ρεύματος εἰς ἕνα τμῆμα, ἔστω καὶ διὰ νὰ παρασχεθῇ εὐθηνότερον ρεῦμα εἰς ἄλλα τμήματα τῆς Χώρας. Τοῦτο θὰ ἀνέτρεπε τὸν ἐπιδιωκόμενον σκοπόν. Τὸ ὅτι πρέπει νὰ παρασχεθῇ ρεῦμα εὐθηνὸν καὶ εἰς τὴν Ἐπαρχίαν, ὅλοι συμφωνοῦμεν. Ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ἐντελῶς ἀνεξάρτητον ζήτημα. Δι’ αὐτό, ὀρθῶς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ὅτι τὸ θέμα χρήζει μελέτης καὶ ἑνὸς ὀρθολογιστικοῦ τρόπου, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἐξεύρωμεν τὴν μέθοδον, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἡ εὐθηνοτέρα καὶ εἰς ἀνάλογον καιρὸν παροχὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ταὐτοχρόνως οἱ ὅροι τῆς ἀναπτύξεως καὶ ἐκεῖ βιομηχανιῶν. Ὀρθῶς ἀκόμη, παρετήρησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἁπλῶς ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος, ἡ ὁποία δημιουργεῖ τὰς προϋποθέσεις τῆς ἀναπτύξεως μιᾶς βιομηχανίας ἢ μιᾶς ἄλλης ἐπιχειρήσεως εἰς τὴν ἐπαρχίαν. Εἶναι καὶ ἄλλαι συνθῆκαι καὶ ἄλλοι παράγοντες κόστους. Καὶ πρέπει νὰ ἐξετασθοῦν ὅλοι ἐν συναρτήσει, προκειμένου νὰ κρίνωμεν τί χρειάζεται, διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἡ ἐξίσωσις, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλοῦμεν, μεταξὺ τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται ἐν τῇ Πρωτευούσῃ ἢ ἀλλαχοῦ καὶ τῶν βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ. Ὅταν συζητοῦμεν τὸ ὅλον θέμα, θὰ τὸ ἴδωμεν ἀπὸ ὅλας τὰς πλευρὰς καὶ εἰς αὐτὴν τὴν μελέτην ὀφείλει, βεβαίως ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιδοθῇ καὶ νὰ ἐξεύρῃ τὸν τρόπον διὰ τὴν παροχὴν καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν εὐθηνῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας διὰ νὰ διευκολύνῃ καὶ ἐκεῖ τὴν ἀνάπτυξιν βιομηχανιῶν. Οἱ πάντες τὸ εὐχόμεθα. Καὶ πιστεύω, ὅτι καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀσχολεῖται καὶ τὸ ἐπιδιώκει. Οὐδέποτε ὅμως, πρέπει νὰ τίθεται τὸ θέμα ἐκεῖ ὅπου ἐτέθη ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας. Ὅτι δῆθεν ὑφίσταται ζήτημα διαφορισμοῦ μεταχειρίσεως τῆς Πρωτευούσης μὲ ἐκείνην τῶν ἐπαρχιῶν. Ὁ Ἀθηναῖος πολίτης δὲν εἶναι αὐτὸς παραγωγός. Ἐξαρτᾶται ἡ εὐημερία του ἀπὸ ἐκείνην τῆς ἐπαρχίας. Κατανοεῖ καλῶς τοῦτο, ὡς ὅλοι τὸ κατανοοῦμεν. Καὶ ἀντιλαμβανόμεθα τὴν ἀξίαν τῆς ἀναπτύξεως βιομηχανιῶν, τῆς παραγωγῆς ἐν γένει εἰς τὴν ἐπαρχίαν. Ἀλλ’ ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος θὰ κανονισθῇ καὶ πρέπει νὰ κανονισθῇ τοιαύτη ὥστε νὰ διευκολύνῃ καὶ οὐχὶ νὰ ἐμποδίσῃ τὸν ἐξηλεκτρισμὸν ἐξ οὗ πολλὰ προσδοκῶμεν διὰ τὴν ζωὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ἑπομένως, ἐπαναλαμβάνω, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητῆται ἐπιβάρυνσις εἰς ἕνα τομέα τὸν τῆς Πρωτευούσης, διὰ νὰ ἐλαφρύνωμεν ἄλλον. Πρέπει παντοῦ νὰ ἐξευρεθῇ τρόπος ὑπάρξεως παροχῆς εὐθηνοῦ ρεύματος. Αὐτὰ εἶχα νὰ παρατηρήσω, διὰ νὰ ἐκκαθαρίσω τὴν σύγχυσιν ἡ ὁποία ἐσφαλμένως ἐδημιουργήθη.

§238ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἀνεβαίνετε εἰς τὸ βῆμα, θὰ μᾶς ἐχαρίζατε μίαν ὡραίαν ἀγόρευσιν, ἀντὶ μιᾶς διακοπῆς.

§239Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Κύριε βουλευτὰ τῶν Ἀθηνῶν, ἀπὸ ὅσα εἴπατε, βγαίνει τὸ συμπέρασμα ὅτι δὲν διαφωνοῦμεν, ἀφοῦ ὡς εἴπατε σᾶς ἐνδιαφέρει καὶ σᾶς, ὡς καὶ ὅλους μας, ἡ πρόοδος τῶν ἐπαρχιῶν, παραλλήλως πρὸς ἐκείνην τῆς πρωτευούσης. Ἑπομένως δὲν ὑπῆρξεν ἀντίθεσις καὶ ἂν ἀντελήφθητε τοιαύτην, τὴν ἐδημιούργησαν τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ὁ ὁποῖος μᾶς εἶπεν ὅτι εἰς τὰς Ἀθήνας ἀναλογοῦν ἀνὰ κάτοικον 530–550 — δὲν ἐνθυμοῦμαι καλῶς — ὡριαῖα κιλοβάτ, ἐνῷ εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Ἀττικῆς, ὄχι τῶν νήσων ἢ ἄλλων ἀκραίων περιοχῶν, ἀναλογοῦν ἀνὰ κάτοικον μόλις 39 κιλοβάτ. Καὶ εἶναι φυσικόν, λέγομεν ἡμεῖς, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει αὐτὴ ἡ τεραστία διαφορὰ μεταξὺ τῆς καταναλώσεως ρεύματος εἰς τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος, κυρίως, οἱ Ἀθηναῖοι θὰ ἐπιβαρυνθοῦν, διότι θὰ ἐξαναγκασθοῦν νὰ πληρώσουν κατά τι ἀνωτέραν τιμὴν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος διὰ νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐξίσωσις τῆς τιμῆς του εἰς Πανελλήνιον κλίμακα. Αὐτὸ εἴπομεν.

§240Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Ὄχι! Τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς θὰ ἐπιβαρυνθῇ.

§241Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἑπομένως, δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ δημιουργήσωμεν ὅλην αὐτὴν τὴν διακοπὴν καὶ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὑπάρχει ἀντίθεσις, ἀφοῦ, ἔπειτα ἀπὸ ὅσα εἴπατε, φαίνεται ὅτι δὲν ὑπάρχει. Ἡμεῖς λέγομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν ἀλλὰ καὶ τὴν δύναμιν δημιουργίας τῆς ἑνιαίας τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ἀφοῦ ἄλλαι Κυβερνήσεις ἀνίσχυροι, ἔλαβαν παρόμοια μέτρα φιλολαϊκά, ὅπως εἶναι ὁ καθορισμὸς τῆς ἑνιαίας τιμῆς τῶν λιπασμάτων, καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ εὕρῃ τὸν τρόπον, ἡμεῖς διαπιστῶμεν ἁπλῶς ὅτι τοῦτο εἶναι ἀπολύτως δυνατόν, ὅτι δὲν εἶναι δύσκολον καὶ ἀνέπτυξαν καὶ οἱ πρὸ ἐμοῦ ἀνελθόντες κύριοι συνάδελφοι ὅτι, εἴτε δι’ εἰσφορᾶς, εἴτε δι’ οἱουδήποτε ἄλλου τρόπου, εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρεθῇ ἕνα μέσον, ὥστε νὰ ἐπιβαρυνθῇ, κατὰ ἕνα μικρὸν ποσοστόν, ὁ καταναλωτὴς τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς Πρωτευούσης, οἱ ὁποῖοι καταναλίσκουν σήμερον τὸ μέγιστον ποσοστὸν ρεύματος καὶ οὕτω νὰ καταστῇ δυνατὸς ὁ καθορισμὸς τῆς ἑνιαίας τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Μᾶς εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ τὸ ἐπανέλαβε πολλάκις, ὅτι ὑπάρχει καὶ ἓν ἕτερον ἐμπόδιον, τὸ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταφερθῇ τὸ ρεῦμα διὰ θαλάσσης εἰς τὰς νήσους. Δὲν γνωρίζω διατὶ ἐλέχθη κἄν, ἀλλὰ ἡμεῖς καὶ κανεὶς τῶν κυρίων συναδέλφων δὲν εἶπε τοιοῦτον πρᾶγμα. Εἴπομεν περὶ τῆς ἑνιαίας τιμῆς καὶ ὄχι περὶ τοῦ τρόπου μεταφορᾶς ἢ παραγωγῆς τοῦ ρεύματος, διότι εἶναι δυνατὸν καὶ εἰς τὰς νήσους νὰ δημιουργηθοῦν βιομηχανίαι παραγωγῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ὑδροηλεκτρικαὶ ἐγκαταστάσεις καὶ εἶναι δυνατὸν ἐπίσης χωρὶς νὰ διοχετευθῇ ρεῦμα πρὸς αὐτὰς ἀπὸ τὴν ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα, διὰ τῆς μεθόδου τῆς ἑνιαίας τιμῆς, διὰ τῆς ἐξισώσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, νὰ δημιουργήσωμεν τὸν βασικὸν παράγοντα ἀναπτύξεως τῆς ἐπαρχιακῆς βιομηχανίας καὶ ἑπομένως τῆς ἐπαρχιακῆς οἰκονομίας γενικώτερον.

§242Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι μόνον ζήτημα ἐπαρχιακῆς βιομηχανίας, εἶναι καὶ στοιχεῖον πολιτισμοῦ βασικόν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Κ. Ροδόπουλος).

§243Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, εἰς ἕνα σημεῖον ἴσως θὰ πρωτοτυπήσω. Τὸ θέμα, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι σοβαρὸν περισσότερον ἀπ’ ὅ,τι δύναται νὰ φαντασθῇ κανείς, διότι μέχρι σήμερον εἴχαμεν μίαν διαφορὰν κόστους παραγωγῆς βιομηχανικῶν προϊόντων, δηλαδὴ ἦτο εὐθηνοτέρα ἡ παραγωγὴ βιομηχανικῶν προϊόντων εἰς τὰς Ἀθήνας, ἐν σχέσει μὲ τὰς ἐπαρχιακὰς πόλεις. Καὶ εἴδομεν τὶ ἀποτελέσματα εἶχε τοῦτο. Κοντέψαμε νὰ μεταφερθῇ ὁλόκληρος ἡ βιομηχανία εἰς τὴν Πρωτεύουσαν καὶ εἰς τὴν Ἀττικὴν καὶ ὁ σπουδαιότερος λόγος διὰ τὴν ἐνέργειαν αὐτὴν ἦτο, ὅτι ἦτο τὸ ρεῦμα εὐθηνὸν εἰς τὴν Πρωτεύουσαν. Τώρα πάλιν ἐδημιουργήσαμεν διαφορὰν κόστους παραγωγῆς καὶ μεταξὺ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, καὶ ἴσως, διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, ὑπεσκάψαμεν τὰ θεμέλια τῆς οἰκονομίας ὡρισμένων νήσων, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν αὗται νὰ ἀντεπεξέλθουν, ὅταν ἔχουν μίαν τοιαύτην διαφορὰν εἰς τὸ κόστος παραγωγῆς, ἡ ὁποία παρουσιάζεται διὰ τῆς παροχῆς, εὐθηνῆς τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα, ἐνῷ ἡ τιμὴ αὐτοῦ εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα εἶναι μεγαλυτέρα. Διὰ τὸν λόγον αὐτόν, ζητοῦμεν, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, ἴσην μεταχείρισιν, καὶ ὄχι προνόμια, ὑπὲρ τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐπερωτήσεως.

§245Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁμολογῶ, ὅτι ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δὲν ἱκανοποιεῖ, ὄχι μόνον ἡμᾶς, τοὺς ἐκπροσώπους τῶν νήσων, ἀλλὰ καὶ ὁλόκληρον τὴν Βουλὴν καὶ τὸν λαόν. Ὁ κ. Ὑπουργός, ἀρχικῶς μᾶς ἔφερεν ἕνα νομικὸν ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον παρενεβλήθη μὲ τὴν ἐξέλιξιν τῆς συζητήσεως, ὅτι δηλαδή, νόμος ἀπαγορεύει τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου τούτου. Τὸ ἐπιχείρημά του αὐτό, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω ὅτι, δὲν εἶναι σοβαρόν. Τώρα ὁ κ. Ὑπουργὸς μετετώπισε τὴν συζήτησιν καὶ εἶπεν ὅτι γνωρίζω, ὅτι ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ ἐκοιτάξαμεν νὰ ἐξοικονομήσωμεν χρήματα ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§246Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε συνάδελφε, ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ λέγετε ὅ,τι θέλετε.

§247Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Εἴπατε, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι γνωρίζετε, ὅτι τὸ αἴτημά μας εἶναι δίκαιον καὶ ὅτι θὰ προσπαθήσετε ἐκ τῶν πόρων τοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ μιᾶς ὀρθολογιστικῆς ὀργανώσεως νὰ ἱκανοποιήσητε τὸ αἴτημά μας. Ἡμεῖς θεωροῦμεν τὰς δηλώσεις σας αὐτὰς σοβαράς, καὶ θὰ ἠρκούμεθα εἰς τὰς δηλώσεις σας αὐτάς, ἐὰν δὲν ἐγνωρίζαμεν τὰ κατὰ τὴν Ἑλλάδα, ὅτι δηλαδὴ δίδετε τοιαύτας ὑποσχέσεις καὶ δὲν τὰς ἐκτελεῖτε, ὄχι βεβαίως, διότι σεῖς δὲν τὸ θέλετε, διότι ἐκτιμῶμεν ἀπολύτως τὴν καλήν σας πρόθεσιν καὶ θέλησιν νὰ συμβάλετε εἰς αὐτὴν τὴν προσπάθειαν, διότι τοῦτο τὸ διεπίστωσα καὶ ἐγὼ προσωπικῶς, ὅταν ἤμην Κυβερνητικὸς βουλευτὴς καὶ συνειργάσθην μαζί σας εἰς μίαν προσπάθειαν ὑπὲρ τῆς νησιωτικῆς βιομηχανίας. Ἐκτιμῶ, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, τὴν ἰδικήν σας προσωπικὴν προσπάθειαν, ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι θὰ καταφέρετε αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγετε. Δὲν θὰ καταφέρετε νὰ ἀποσπάσετε οὔτε μίαν δραχμὴν ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν δι’ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν καὶ οὕτω ὁ νησιωτικὸς πληθυσμὸς καὶ ἡμεῖς οἱ ἐκπρόσωποί του, ἀλλὰ καὶ σεῖς ὁ ὁποῖος θὰ παύσητε νὰ εἴσαστε Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, θὰ μείνωμεν μὲ τὸ παράπονον ὅτι εἰς μίαν κατάλληλον στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠδυνήθη νὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ δίκαιον αὐτὸ αἴτημά μας. Παραβλέπετε ἀκόμη, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ οἰκονομία τοῦ τόπου εἶναι ἑνιαία καὶ ὅτι ἡ βιομηχανία αὐτοῦ εἶναι κατάσπαρτος καὶ ἑπομένως εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ στηρίζεται εἰς τοὺς αὐτοὺς οἰκονομικοὺς ὅρους, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ συναγωνισμός. Δὲν δέχομαι, λοιπόν, κύριε Ὑπουργέ, τὴν δήλωσίν σας, ὅτι θὰ ὀργανώσητε ἐπ’ ἄλλων βάσεων τὸν ἐξοπλισμὸν τῶν νήσων καὶ δὲν δέχομαι ἀκόμη τὴν δήλωσίν σας, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ ἐξοικονομηθοῦν πόροι διὰ τὴν τακτοποίησιν τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς. Ἐπιμένομεν καὶ ἐπανερχόμεθα εἰς τὸ αἴτημα τῶν Ἐπιμελητηρίων τῶν νήσων καὶ σᾶς παρακαλοῦμεν διὰ τὴν ἱκανοποίησίν του, διότι εἶναι κοινὴ ἐπιθυμία τῆς αἰθούσης αὐτῆς, νὰ προβῆτε εἰς τὰ κατάλληλα διαβήματα καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ πρὸς τὴν Δ.Ε.Η. καὶ νὰ κάμετε τὰς διαπραγματεύσεις, τὰς ὁποίας πρόκειται νὰ κάμετε καὶ νὰ ζητήσητε τροποποίησιν καὶ τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ νόμου, κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ἐκ τῆς ἐπιβαρύνσεως τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος νὰ δημιουργηθῇ τὸ ἀπαραίτητον κεφάλαιον ποὺ θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἐπιβάλῃ τὸ ἑνιαῖον ἐθνικὸν τιμολόγιον τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ἀπ’ ἐκεῖ θὰ εὕρητε τοὺς πόρους καὶ θὰ τοὺς εὕρητε ὄντως, διότι ἐὰν ἐπιβαρύνετε τὸν καταναλωτὴν τῆς πόλεως μὲ 20 δραχ. κατὰ κιλοβάτ, θὰ ἱκανοποιήσητε ὅλους τοὺς καταναλωτὰς ὅλων τῶν νήσων, ἐνῷ ἐὰν θελήσητε νὰ ἀποσπάσητε χρήματα ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν, δὲν θὰ τὸ καταφέρετε. Παρακαλοῦμεν, λοιπόν, καὶ πάλιν καὶ κάμνομεν τὴν σύστασιν καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ πρὸς τὴν Δ.Ε.Η., νὰ ἔλθετε εἰς διαπραγματεύσεις μετ’ αὐτῶν καὶ νὰ μᾶς ἀναγγείλητε ἀργότερον τὸ εὐχάριστον ἀποτέλεσμα τῆς προσπαθείας σας, διὰ τῆς ἐπιμονῆς σας καὶ νὰ λύσετε τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον εἶναι ζωτικώτατον διὰ τὰς νήσους.

§248ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Γκιόκας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§249Π. ΓΥΙΟΚΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν μᾶς ἔθεσεν ἓν μόνον σοβαρὸν κώλυμα διὰ τὴν ἐπίτευξιν ἑνιαίας τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ἀλλὰ μᾶς εἶπε καὶ ἕνα ἄλλο, εἰς τὸ ὁποῖον οἱ προλαλήσαντες, νομίζω, ἀξιότιμοι συνάδελφοι, δὲν ἐνδιέτριψαν ἀρκετὰ καὶ δὲν τὸ ἐπρόσεξαν. Εἶπε τὸ ἑξῆς: Ὅτι εἰς ὡρισμένας περιοχὰς τῆς Ἑλληνικῆς ἐπαρχίας, ἐὰν θελήσωμεν νὰ μεταφέρωμεν τὸ ρεῦμα, θὰ στοιχίσῃ τόσον πολύ, ὥστε ὅταν εἶναι μικρὰ ἡ κατανάλωσις καὶ μεγάλη ἡ ἀπόστασις, ἐὰν θελήσωμεν νὰ καθορίσωμεν ἑνιαίαν τιμήν, θὰ ἔχωμεν τόσον κόστος κατὰ ὡριαῖον κιλοβάτ, ὥστε θὰ καταλήξωμεν εἰς ἕνα γενικὸν μεγάλο κόστος αὐτοῦ. Ἔτσι εἴπατε, ἐὰν σᾶς ἀντελήφθην καλῶς, κ. Ὑπουργέ. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ εἶναι πολὺ σοβαρόν, εἶναι ὁ σοβαρώτερος λόγος, διότι ὁ ἄλλος, τὸν ὁποῖον εἴπομεν, δηλαδὴ ἡ διὰ διαπραγματεύσεων ἢ διὰ συζητήσεων τροποποίησις τῆς συμβάσεως τῆς Δ.Ε.Η. καὶ τοῦ νόμου ὁ ὁποῖος ἐκύρωσεν τὴν σύμβασιν αὐτὴν, δὲν εἶναι ἀπαραίτητος. Ὁ ἄλλος λόγος εἶναι βασικός, διότι ἀφορᾷ εἰς αὐτὴν ταύτην τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς χώρας. Διότι, ἐὰν ἠθέλομεν, π. χ. νὰ ἐξαπλώσωμεν τὸ δίκτυον καθ’ ὅλην τὴν χώραν, θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀνεβάσωμεν εἰς τόσον ὑψηλὸν κόστος τὸ ὡριαῖον κιλοβάτ, ὥστε οὔτε ἡ βιομηχανία μας νὰ προχωρήσῃ, οὔτε ἡ γεωργία μας νὰ ἐκβιομηχανοποιηθῇ, οὔτε καὶ νὰ ἔχωμεν τὴν κίνησιν τὴν ἐκπολιτιστικὴν τὴν ὁποίαν ὁ ἐξηλεκτρισμὸς τῆς χώρας προορίζεται νὰ δώσῃ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Συνεπῶς, εἰς τὸ ζήτημα αὐτό, φρονῶ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει πληρέστατον δίκαιον καὶ θὰ πρέπει νὰ ἀφεθῇ μία πλήρης καὶ ἀπόλυτος ἐλευθερία εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὴν Δ.Ε.Η., νὰ κάμῃ πᾶν ὅ,τι εἶναι δυνατὸν δι’ αὐτὴν κατὰ τρόπον ὀρθολογιστικὸν καὶ συμφέροντα εἰς τὴν ὅλην οἰκονομικὴν ἐπιχείρησιν τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς χώρας, καὶ ἐπέκτασιν τοῦ ἠλεκτρικοῦ δικτύου ἀνὰ πὴν χώραν κατὰ διάφορα κλιμάκια καὶ σταθμούς. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ θέμα τῆς φορολογίας ἢ τῆς εἰσφορᾶς, νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργός, νὰ ἔχω διάφορον γνώμην, διότι δὲν νομίζω ὅτι πρόκειται οὔτε περὶ φορολογίας, οὔτε περὶ εἰσφορᾶς, ἀλλὰ ἁπλῶς περὶ κόστους τῆς παραγωγῆς. Αἱ πηγαὶ τοῦ ἠλεκτρισμοῦ εἰς τὴν χώραν μας εἶναι εἰς ὡρισμένας ἀπομεμακρυσμένας ἐκ τῆς πρωτευούσης περιοχὰς τῆς Ἑλληνικῆς γῆς, εἰς τὸ Ἀλιβέριον, εἰς τὸν Ἀχελῶον, ἢ κάπου ἀλλοῦ. Δηλαδή, ἐὰν ἠθέλομεν νὰ κάμωμε τιμὴν κόστους τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, καθ’ ὃν τρόπον γίνεται ἡ τιμὴ τοῦ κόστους τῶν καυσίμων ὑλῶν αἱ ὁποῖαι εἶναι ζωτικώταται διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς βιομηχανίας, ὡς π. χ. τοῦ ἄνθρακος, τοῦ φωταερίου, τοῦ πετρελαίου καὶ ἄλλων, τί θὰ ἐγίνετο; Θὰ εἴχομεν συγκέντρωσιν πληθυσμοῦ εἰς τὴν Πτολεμαΐδα, θὰ εἴχομεν μίαν πόλιν βιομηχανικὴν τεραστίων διαστάσεων ἐντὸς μιᾶς πενταετίας ἢ δεκαετίας εἰς τὸ Ἀλιβέριον. Μίαν τοιαύτην πόλιν καὶ εἰς διάφορα ἄλλα σημεῖα, ὅπου εἶναι αἱ ἐνεργειακαὶ πηγαί. Θὰ εἴχομεν ἐκεῖ τὰς βιομηχανικὰς πόλεις, θὰ εἴχομεν ἐκεῖ τὴν συγκέντρωσιν τῶν βιομηχανιῶν. Αἱ βιομηχανίαι ἐν τούτοις συνεκεντρώθησαν εἰς τὴν πρωτεύουσαν, ἀκριβῶς διότι τὸ Κράτος, μὴ ὂν πάντοτε ἰσχυρόν, ἐνδίδει εἰς τὴν πίεσιν τῶν βιομηχάνων καὶ παρέχει τόσας οἰκονομικῆς καὶ διοικητικῆς φύσεως διευκολύνσεις εἰς αὐτάς. Τοιουτοτρόπως βιομηχανίαι αἱ ὁποῖαι ἐγεννήθησαν καὶ ἠνδρώθησαν εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἠναγκάσθησαν νὰ μεταφέρουν τὰς ἐγκαταστάσεις των εἰς τὴν πρωτεύουσαν. Ὅταν συνεπῶς σήμερον ὁμιλοῦμεν περὶ τιμῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τῆς πρωτευούσης θὰ πρέπει νὰ λαμβάνωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι διατίθενται τεράστια ποσὰ μεταφορᾶς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὸν τόπον, ἀπὸ τὴν πηγὴν τῆς παραγωγῆς τῆς ἐνεργείας αὐτῆς μέχρι τῆς πρωτευούσης. Καὶ ἑπομένως ἡ Πρωτεύουσα θὰ πρέπει νὰ ὑποχρεωθῇ νὰ πληρώσῃ κάτι, νὰ πληρώσῃ κάπως ἀκριβώτερα τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα χάριν τῆς ἑνοποιήσεως τῆς τιμῆς τοῦ ὡριαίου κιλοβάτ εἰς τὴν ἐπαρχίαν, διότι ἡ ἐπαρχία, ἰδίως ἐκεῖναι αἱ ἐπαρχίαι, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν καὶ τὴν πηγὴν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, πληρώνουν περισσότερον διὰ νὰ μεταφερθῇ τὸ ρεῦμα αὐτὸ εἰς τὴν πρωτεύουσαν ἢ εἰς ἄλλας περιοχὰς βιομηχανικάς. Συνεπῶς, θέλω νὰ καταλήξω εἰς τοῦτο, ὅτι δὲν πρόκειται κανεὶς νὰ πληρώσῃ εἰσφοράν, καὶ οὐδεὶς νὰ δεχθῇ δωρεάν, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ὀρθολογιστικῆς κλιμακωμένης ἐπεκτάσεως τοῦ δικτύου τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας. Ἡ Κυβέρνησις ἔχουσα ὑπ’ ὄψει τὰ ἀγαθά, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ προκύψουν ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς μας, τὰ ἀγαθά, τὰ ὁποῖα θὰ προκύψουν ἐκ τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ ἐκπολιτιστικοῦ αὐτοῦ μέσου τῆς παραγωγῆς ἐνεργείας, ἀσφαλῶς, θὰ ὀργανώσῃ τὸ πρόγραμμά της κατὰ τρόπον, ὥστε κλιμακωτὰ νὰ ἐπεκταθῇ τὸ ἠλεκτρικὸν δίκτυον τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας, πρῶτον ὅπου ὑπάρχουν αἱ σημεριναὶ προϋποθέσεις καὶ κατόπιν καθημερινῶς θὰ ἐπεκτείνεται κατὰ τρόπον ὥστε εἰς λίαν προσεχὲς μέλλον νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπολαύσουν τῶν ἀγαθῶν τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας καὶ αἱ τελευταῖαι περιοχαὶ καὶ τῆς ἠπειρωτικῆς καὶ τῆς νησιωτικῆς ἐπαρχίας. Συνεπῶς, αὐτὸ θὰ πρέπει νὰ εἶναι κατ’ ἐμέ, τὸ αἴτημα τῆς Κυβερνητικῆς προσπαθείας καὶ κατόπιν τῶν διαβεβαιώσεων τὰς ὁποίας ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, ἔδωκε πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἀσφαλῶς θὰ πράξῃ ὅ,τι εἶναι δυνατόν, εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἐπεκταθῇ τὸ δίκτυον ἐξηλεκτρισμοῦ εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλυτέραν ἐπιφάνειαν τῆς Ἑλληνικῆς γῆς καὶ εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν μικρότερον κόστος, καὶ τότε ἀσφαλῶς θὰ ἔχῃ πράξει ἔργον δίκαιον, μέγα, καὶ ἔργον τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι μνημειῶδες. Εὔχομαι, λοιπόν, ὅπως ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔχει δώσει δείγματα τῆς ἐξαιρέτου δράσεώς του κατὰ τὴν 14μηνον Ὑπουργίαν του, ὅτι θὰ προσέξῃ παρὰ πολὺ τὸ ζήτημα αὐτό, εἰς τρόπον ὥστε, ἡ ἐπαρχία εἴτε ἠπειρωτική, εἴτε νησιωτική, νὰ ἀπολαύσῃ τῶν ἀγαθῶν τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας. Νομίζω, ὅτι δὲν πρόκειται κἂν περὶ ἐπιβαρύνσεως, οὔτε περὶ φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως, οὔτε περὶ εἰσφορᾶς, ἀλλὰ πρόκειται περὶ μιᾶς ἑνιαίας οἰκονομικῆς ἐπιχειρήσεως καθ’ ὅλην τὴν Χώραν, ἡ ὁποία θὰ δώσῃ ἕνα γενικὸν κόστος. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ὡς διάκρισις, εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἡ ἐπιχείρησις αὐτή, ἡ Δ.Ε.Η., θὰ δίδῃ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα εἰς ἑνιαίαν τιμὴν εἰς τὸν ὑποσταθμὸν τῆς πόλεως ἢ τῆς περιοχῆς, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ παραληφθῇ εἴτε ἀπὸ τὸν Δῆμον, εἴτε ἀπὸ τὴν Κοινότητα εἴτε ἀπὸ τὰς ἄλλας ἐπιχειρήσεις διανομῆς τοῦ ρεύματος. Καὶ ἐκεῖθεν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ διαφοροποίησις τῆς τιμῆς, ἀναλόγως τοῦ ποσοῦ τῶν καταναλωτῶν κλπ. Ἀλλὰ ἡ τιμὴ ὅταν εἶναι ἑνιαία τῆς Δ.Ε.Η. εἰς οἱονδήποτε σημεῖον τῆς Χώρας κριθῇ σκόπιμον νὰ χρησιμοποιηθῇ, νομίζω ὅτι εἶναι δίκαιον ἔργον καὶ λογικὸν καὶ δὲν προσκρούει εἰς τὴν ἀντίρρησιν τῆς φορολογίας, διότι οὔτε περὶ φορολογίας πρόκειται, οὔτε περὶ ἐπιβαρύνσεως ἄλλης, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἑνὸς γενικοῦ οἰκονομικοῦ σχεδίου, τὸ ὁποῖον θὰ συμπληροῦται σὺν τῷ χρόνῳ.

§250ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαμαστοράκης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§251Ι. ΠΑΠΑΜΑΣΤΟΡΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω πολύ. Ἐγὼ θὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις μόνον λόγῳ τῆς ἐξαντλήσεως τοῦ θέματος. Ἐφ’ ὅσον διὰ τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ σκοπὸν ἔχομεν νὰ ἐξυπηρετήσωμεν καὶ τὴν ἐπαρχίαν, διότι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ θὰ δώσωμεν κάτι καὶ εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι μέχρι σήμερον προσφέρουν χωρὶς νὰ ἀπολαμβάνουν καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ ἐξηλεκτρισμὸς σήμερον δίδεται εἰς τὴν πρωτεύουσαν μὲ χρήματα τοῦ Κράτους, βάσει τῶν ὁποίων τὸ ρεῦμα θὰ δίδεται εἰς τὴν κατανάλωσιν φθηνό, νομίζω, ὅτι θὰ εἶναι ἔγκλημα τῆς Κυβερνήσεως ἐὰν κάμῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐκάμομεν μὲ τὸ ζήτημα τῶν βιομηχανιῶν εἰς τὰς ὁποίας διαθέσαμεν σχεδὸν ὁλόκληρον τὸ Σχέδιον Μάρσαλ καὶ ἐδημιουργήσαμεν τοιαύτας εἰς τὸ κέντρον χωρὶς νὰ προσέξωμεν τὴν ἐπαρχίαν, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν αὔξησιν τῆς ἀστυφιλίας. Καὶ γνωρίζετε πολὺ καλὰ τὸ ἀδιέξοδον, εἰς τὸ ὁποῖον περιῆλθεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ σημερινὴ καὶ αἱ προκάτοχοι, βάσει αὐτῆς τῆς ἐσφαλμένης ὁδοῦ, τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν. Ἐάν, λοιπόν, καὶ σήμερον ἀκολουθήσωμεν τὸν ἴδιον δρόμον καὶ ἐνδιαφερθῶμεν μόνον εἰς τὸ πῶς θὰ δώσωμεν εἰς τὴν Πρωτεύουσαν φθηνὸ ρεῦμα, τότε θὰ ἀναγκάσωμεν τὸν ἐπαρχιώτην, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ μὴ θελήσῃ νὰ σκεφθῇ ποτὲ ὅτι πρέπει νὰ ἱδρύσῃ εἰς τὴν ἐπαρχίαν μικρὰν βιομηχανίαν καὶ ἀφ’ ἑτέρου δι’ αὐτὴν ταύτην τὴν εὐζωίαν θὰ θελήσῃ νὰ στραφῇ πρὸς τὰ κέντρα, διότι ἐκεῖ θὰ εὕρῃ τὴν μεγαλυτέραν ἐξυπηρέτησιν ἀπὸ ἀπόψεως εὐζωΐας καὶ οἰκονομίας. Διὰ τὸν λόγον αὐτόν, κύριε Ὑπουργέ, προκειμένου νὰ ἀποφευχθῇ ἡ ἀστυφιλία ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι καὶ ὁ Ἀθηναῖος οἱασδήποτε τάξεως θὰ συμφωνήσῃ πληρέστατα καὶ δὲν θὰ διαφωνήσῃ ἐὰν τοῦ εἴπουν ὅτι, κύριε, πρέπει νὰ συμπληρώσῃς κάτι, ἐπὶ πλέον εἰς τὸ ἠλεκτρικὸν διότι μὲ τὸν τρόπον αὐτὸν πληρώνοντας ἕνα μικρὸν ποσὸν διὰ τὸ ρεῦμα τὸ ὁποῖον σὺ καταναλίσκεις, θὰ δημιουργήσῃς μίαν κατάστασιν, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ὁ φραγμὸς τῆς ἀστυφιλίας, τουτέστιν τῆς μεταναστεύσεως τοῦ χωρικοῦ, πρὸς τὸ κέντρον. Αὐτὸς εἶναι, νομίζω, ὁ σπουδαιότερος λόγος, βάσει τοῦ ὁποίου σεῖς κ. Ὑπουργὲ καὶ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῆτε τὸν τρόπον τῆς τακτοποιήσεως τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, χωρὶς νὰ σᾶς κωλύῃ τὸ ζήτημα, ὅτι ὑπάρχει ἕνα δεσμευτικὸν νομοθετικὸν διάταγμα, διότι τὸ νομοθετικὸν διάταγμα αὐτό, εἶναι δυνατὸν νὰ μετατραπῇ δι’ ἄλλου, ἐφ’ ὅσον ὅλοι ἀπὸ κοινοῦ ἀντιλαμβανόμεθα καὶ πιστεύομεν ὅτι αὐτὴ ἡ λύσις θὰ εἶναι ἡ καλυτέρα καὶ ἡ πλέον ἀποδοτικωτέραν ἀπὸ ἀπόψεως ἐξυπηρετήσεως ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Διότι πανελλήνιος ἐξυπηρέτησις εἶναι, κ. Ὑπουργέ, ὅταν κατορθώσωμεν νὰ πείσωμεν τὸν χωρικόν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν ἐπαρχίαν του, διότι εἰς τὴν ἐπαρχίαν θὰ εὕρῃ ἐκεῖνα τὰ μέσα ἀκριβῶς τὰ ὁποῖα τοῦ χρειάζονται διὰ νὰ ζήσῃ ὅπως καὶ εἰς τὴν πόλιν. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον τρέχουν ὅλοι εἰς τὴν πόλιν εἶναι, διότι δὲν εὑρίσκουν τὰ μέσα τῆς ἀνέτου ζωῆς εἰς τὴν ἐπαρχίαν. Ὁ ἠλεκτροφωτισμὸς εἶναι τὸ πρῶτον βῆμα τὸ ὁποῖον ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν εἰς τὴν ἐπαρχίαν διὰ νὰ ἀναστείλωμεν αὐτὸν τὸν ροῦν πρὸς τὴν Πρωτεύουσαν. Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ εἴπω περισσότερα πράγματα, ἂν καὶ εἶναι τόσον σοβαρὸν τὸ θέμα, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι, ἀρκετὰ ἀνέπτυξαν τοῦτο. Ἐγὼ θὰ ἤθελα μονάχα νὰ τονίσω τοῦτο ἀκόμη, ὅτι ζητοῦμεν τὴν ἐπιβάρυνσιν ἐπὶ τοῦ ρεύματος τῶν Ἀθηνῶν, (ἥτις θὰ εἶναι ἐλαχίστη) διὰ νὰ εἴμεθα βέβαιοι ὅτι θὰ ἐξευρεθοῦν τὰ ἀναγκαῖα χρήματα διὰ τὴν ἑνιαίαν τιμὴν τοῦ ρεύματος, διότι ἐὰν πέσωμεν εἰς τὸν κρατικὸν προϋπολογισμόν, εἶναι μᾶλλον βεβαία ἡ ἀποτυχία. Δὲν νομίζομεν δὲ ἐφ’ ὅσον γίνονται ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ ἔστω καὶ εἰς μικρὰν κλίματα, ὅτι θὰ ἐπιδιώξωμεν δι’ αὐτῶν νὰ δώσωμεν ρεῦμα φθηνὸ εἰς τὴν πρωτεύουσαν, ἐνῷ συγχρόνως θὰ παραγνωρίζωμεν τὴν ἐπαρχίαν. Τοῦτο θὰ ἀποτελέσῃ ἐγκληματικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως εἰς βάρος ὁλοκλήρου τοῦ Ἔθνους καὶ παραγνώρισιν τῆς πραγματικῆς της ἀποστολῆς ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας. Τέλος τοῦτο ἔχομεν νὰ τονίσωμεν, ἀξιότιμε κ. Ὑπουργέ. Δώσατε τὴν ἐθνικῶς ἐπιβεβλημένην λύσιν, εἰς τὸ τόσον σοβαρῶς Ἐθνικὸν θέμα.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Παπαδόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§253Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ ἐγὼ νὰ προσθέσω δύο λέξεις. Εὐχαριστῶ πρῶτα, πρῶτα τοὺς κ. συναδέλφους ποὺ ἔφεραν τὸ θέμα πρὸς συζήτησιν. Ἤθελα ὅμως νὰ τοὺς εἴπω τὸ ἑξῆς: Σεῖς ζητεῖτε ἐξίσωσιν τιμῆς. Ἄρα, σημαίνει ὅτι ἔχετε ἐγκαταστάσεις καὶ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν. Ἡμεῖς ὅμως δὲν ζῶμεν εἰς τὰ νησιά. Τὸ Κιλκὶς εἶναι ἠπειρωτικὴ χώρα. Ὅταν ἔγινε τὸ ἀρχικὸν σχέδιον δὲν εἶχε συμπεριληφθῆ τὸ Κιλκὶς ὅπως καὶ ἡ Κατερίνη, σἂν νὰ ἀποτελούσαμεν ἡμεῖς ἕνα τμῆμα ξεχωριστό, κάποιας ἄλλης χώρας, ὄχι τῆς Ἑλλάδος. Τοῦτο δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ εἰς τὴν προκάτοχον, ἡ ὁποία δὲν τὸ εἶχε συμπεριλάβει εἰς τὸ ἀρχικὸν πρόγραμμά της.

§254ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Νὰ γίνῃ τώρα.

§255Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ γίνῃ τώρα χρειάζονται δύο ὑποσταθμοί, ποὺ κοστίζουν 400.000 δολλάρια, δηλαδὴ 12.000.000.000 δραχμάς. Ἐὰν εἶσθε σεῖς εἰς θέσιν νὰ τὰ διαθέσετε, σᾶς εὐχαριστῶ παρὰ πολύ, κ. συνάδελφε. Ἡ παράκλησίς μου εἶναι ἡ ἑξῆς: Ἐκτὸς τῶν ἄλλων θὰ πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ γίνῃ κάποια ἀλλαγὴ εἰς τὸ γενικὸν πρόγραμμα καὶ ἀπὸ τὸν πρῶτον ὑποσταθμὸν, δηλαδὴ τοῦ Ἄγρα, ποὺ περνᾷ ἀπὸ ἡμᾶς μπροστά, προτοῦ φθάσῃ εἰς Θεσσαλονίκην, θὰ πρέπει νὰ διοχετευθῇ ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια καὶ πρὸς τὸν Νομὸν Κιλκίς. Συγκεκριμένως, κ. Ὑπουργέ, ἔχομεν 3–4 κωμοπόλεις, ὅπως εἶναι ἡ ἕδρα τῆς Ἐπαρχίας Ἡγουμενίτσα, ἡ ὁποία ἀπέχει περίπου 32 χιλιόμετρα ἀπὸ τὴν πρώτην κολώνα ποὺ περνᾷ μπροστὰ στὰ Γιαννιτσά, τὰ Κουφάρια 35 χιλιόμετρα καὶ δύο κωμοπόλεις τὸ Πολύκαστρον καὶ ἡ Ἀξιούπολις καὶ κατόπιν ἡ πόλις τοῦ Κιλκίς. Δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐφ’ ὅσον ἔγινε τὸ πρῶτον σφάλμα καὶ δὲν συμπεριελήφθημεν εἰς τὸ πρῶτον πρόγραμμα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας, θὰ ἦτο καλὸν νὰ μᾶς βοηθήσετε νὰ κάμωμεν δύο ὑποσταθμοὺς διὰ νὰ ἔχωμεν καὶ ἡμεῖς ἀπὸ αὐτὸ τὸ φῶς ποὺ περνᾷ μπροστά μας. Ἐφ’ ὅσον ἔφθασεν εἰς τὰ ἀπώτατα σημεῖα τῆς Χώρας, συγκεκριμένως, περνᾷ Δράμα, Καβάλα καὶ εἰς τὴν Ξάνθην ἀκόμη, εἶναι λυπηρὸν νὰ μὴ πάῃ εἰς ἡμᾶς. Ἡ παράκλησίς μου εἶναι αὐτή. Πρῶτα, πρῶτα ἂς ἀποκτήσωμεν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ ἂς ἀφήσωμεν τὴν ἐξίσωσιν τῶν τιμῶν. Δὲν εἶναι σωστὸν βέβαια νὰ ὑπάρχουν δύο μέτρα καὶ καὶ δύο σταθμά. Νὰ εἶναι ἀκριβὸ εἰς τὴν ὕπαιθρον τὸ ρεῦμα καὶ ἐδῶ νὰ εἶναι εὐθηνό. Αὐτὸ εἶναι ἕνα πρόβλημα καὶ θὰ πρέπει νὰ συζητηθῇ. Ἂς ἀποκτήσωμεν πρῶτα τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, ἀφοῦ εἴμεθα κοντὰ εἰς τὸν πρῶτον ὑποσταθμὸ τὸν Βόρειον καὶ ὄχι εἰς τὸν Νότιον ἢ τὸ Κέντρον. Εἰς τὴν ἰδίαν τύχην εὑρίσκεται καὶ ἡ Κατερίνη. Δὲν ἔχω ἄλλο τίποτε νὰ προσθέσω.

§256ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μόδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§257Γ. ΜΟΔΗΣ. Ἐγὼ ἤθελα ἁπλῶς νὰ τονίσω τοῦτο, ὅτι δὲν ἔλαβε ἠλεκτρικὸν ρεῦμα ὅλη ἡ Ἠπειρωτικὴ Ἑλλάς. Ὑπάρχουν περιφέρειαι μεγάλαι αἱ ὁποῖαι ἔμειναν ἐκτὸς νυμφῶνος. Καὶ πρώτη ἐξ ὅλων ἡ Δυτικὴ Μακεδονία, μὲ τὴν ὁποίαν συμβαίνει καὶ τὸ ἑξῆς παράξενον: Ἡ ἐνέργεια, ἡ προερχομένη ἀπὸ τὸ νερὸ τὸ ὁποῖον πηγάζει ἀπὸ τὴν Δ. Μακεδονίαν νὰ διατίθεται μέχρι Καβάλας καὶ Ξάνθης — καὶ νὰ ζητῇ καὶ τὸ Κιλκὶς — καὶ νὰ ἀποκλείεται ἡ Φλώρινα, ἡ Καστοριά, ἡ Κοζάνη, τὸ Ἀμύνταιον καὶ ἡ Πτολεμαΐς. Καὶ ἐπειδὴ ὁ λόγος περὶ Πτολεμαΐδος, ἐνθυμοῦμαι ὅτι ἐλέχθη ὅτι ἡμεῖς θὰ λάβωμεν φῶς ἀπὸ τὴν Πτολεμαΐδα. Καὶ ἐνθυμοῦμαι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, πέρυσι κατὰ Ἰανουάριον εἶχει εἴπει, ὅτι θὰ προώθει τὸ ζήτημα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος κατὰ Φεβρουάριον πέρυσι μετέβη μέχρι Πτολεμαΐδος, ἔδωκεν ὁμοίας ὑποσχέσεις, ὁ ἴδιος δὲ ἐλθὼν ἐξ Ἀμερικῆς καὶ ὁμιλήσας ἀπὸ ραδιοφώνου τὴν 20ὴν Ἰουνίου πέρυσι καὶ ἐκτυπώσας τὸν λόγον του αὐτὸν εἰς φυλλάδια — καὶ τὰ SCRI-PTA MANENT, ὅπως ἔλεγον οἱ Ρωμαῖοι — εἶπεν, ὅτι «εὐχαρίστως ἀναγγέλλω εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὅτι ἐντὸς δύο μηνῶν ἀπὸ σήμερον θὰ ἀρχίσῃ ἡ ἀνοικοδόμησις τοῦ θερμικοῦ ἐργοστασίου τῆς Πτολεμαΐδος. Πέρασαν ὀκτὼ μῆνες, δὲν εἴδομεν τίποτε. Πτολεμαΐδα ἀκούομεν καὶ Πτολεμαΐδα δὲν βλέπομεν. Φῶς μᾶς δίδεται, πουθενὰ δὲν ἐμφανίζεται... Καὶ ἐρωτῶ. Ἡ κατάστασις αὕτη θὰ διαρκέσῃ ἐπὶ πολὺν χρόνον ἀκόμη; Εἶναι ἀνάγκη νὰ διαδοθῇ ὁ ἠλεκτροφωτισμὸς καὶ εἰς τὰς περιφερείας ἐκείνας. Καὶ ὄχι μόνον διότι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ τὸ ἐλάχιστον αὐτὸ πρᾶγμα εἰς ὅλα τὰ χωρία τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ διότι εἰς τὰ παραμεθόρια χωριὰ τῶν ὁμόρων κρατῶν ὑπάρχει ρεῦμα ἠλεκτρικόν. Δὲν θὰ εἶναι καθόλου πρὸς τιμὴν καὶ πρὸς τὸ συμφέρον ἡμῶν, ἡμεῖς νὰ ἀφήνωμεν τὰ ἰδικά μας χωρία εἰς τὸ σκότος τὸ ἐξώτερον ἢ τὸ φῶς τῆς λάμπας καὶ τοῦ δαδιοῦ, ὅταν οἱ ἄλλοι ἔχουν ἄφθονο ἠλεκτρικὸν ρεῦμα. Ὑποθέτω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, θὰ κάμῃ πᾶν τὸ δυνατόν, ὥστε νὰ προωθηθοῦν αὐτὰ τὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν κάπως ἀποτελματωθῆ.

§258ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Λύχνος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ πῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§259Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑποστηρίζω τὸ ὑπόμνημα τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου Κερκύρας καὶ υἱοθετῶ ἀπολύτως τὰς ἀπόψεις τὰς ὁποίας ἐξέθεσεν ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος ἐκ Κερκύρας, κ. Θεοτόκης. Ἤκουσα μετὰ πολλῆς προσοχῆς τὰς ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργός, καὶ ὡς νησιώτης καὶ ὡς Κερκυραῖος, θέλω νὰ τοῦ δώσω τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐπιδιώκομεν νὰ ἐπιτύχωμεν εὐκολίας καὶ προνόμια εἰς βάρος τῆς Δημοσίας Ἐπιχειρήσεως Ἠλεκτρισμοῦ. Δὲν ἐπιθυμοῦμεν δηλαδὴ νὰ παρασύρωμεν τὴν Κυβέρνησιν εἰς πολιτικὴν ἀπέναντι τῆς ἐπιχειρήσεως αὐτῆς, ἡ ὁποία θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὴν φέρῃ εἰς καταστροφὴν καὶ νὰ ματαιώσῃ ὁλόκληρον τὸ πρόγραμμα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Ἑλλάδος. Κατανοῶ τὰς δυσκολίας, τὰς ὁποίας ἔχει ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ μεταθέσῃ τὴν διαχείρισιν τῆς Δ.Ε.Η. ἀπὸ τὸ ἐμπορικὸν ἐπίπεδον εἰς ἄλλο ἐπίπεδον, εἴτε κοινωνικόν, εἴτε φιλανθρωπικόν, εἴτε ὁπωσδήποτε ἄλλως θὰ ἠθέλομεν νὰ τὸ χαρακτηρίσωμεν. Ἀλλὰ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὰς ἀπόψεις ἐκείνας τὰς ὁποίας ἀπόψε διετύπωσε καὶ νὰ ἐξεύρῃ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον καὶ οἱ νησιῶται θὰ ἔχωμεν τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα ἀρκετὰ εὐθηνόν, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἀποκτήσωμεν τὴν ἰδιότητα Ἑλλήνων κατωτέρας ποιότητος, ἀπέναντι τῆς Ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος. Διότι ἐὰν αἱ τιμαὶ τοῦ ἠλεκτρικοῦ παραμείνουν εἰς τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἰσχύουν σήμερον, ἀσφαλῶς πᾶσα οἰκονομικὴ ζωὴ καὶ κάθε πολιτισμὸς γενικῶς εἰς τὰ νησιὰ θὰ σβήσῃ. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργόν, ἀφοῦ τὸν εὐχαριστήσω διὰ τὰς ἀντιλήψεις τὰς ὁποίας ἐξεδήλωσε, νὰ ἐπιμείνῃ εἰς αὐτὰς διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὴν ἐφαρμογήν των.

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Ἀνδρεάδης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§261Θ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῆς γενικεύσεως τῆς συζητήσεως περὶ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ περὶ ἑνιαίας τιμῆς αὐτοῦ καὶ κατόπιν τῆς διαμαρτυρίας ἄλλων συναδέλφων, θεωρῶ καὶ ἐγὼ ὑποχρέωσίν μου νὰ διαμαρτυρηθῶ ἐντονώτατα ἐκ μέρους 25 κοινοτήτων τῆς ἐπαρχίας Ἀλμωπίας καὶ τῆς ἐπαρχίας Ἐδέσσης διότι ὅταν ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα, τὸ ὁποῖον παράγεται ἀπὸ τὸ ἐργοστάσιον Ἄγρας τὸ ὁποῖον κεῖται εἰς ἀπόστασιν 15–20 χιλιομέτρων, θὰ διοχετευθῇ μέχρι τῆς Ξάνθης καὶ μέχρι τῶν τελευταίων χωρίων τῆς Καβάλας, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι νοητὸν καὶ ὀρθὸν καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ δικαιολογηθῶμεν ἀπέναντι τῶν κατοίκων τῶν ἀκριτικῶν περιοχῶν τῆς ἐπαρχίας Ἀλμωπίας καὶ Ἐδέσσης οἵτινες μὲ τὸ ὅπλον ἀνὰ χεῖρας εἶναι οἱ ἀκοίμητοι φρουροὶ τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶναι εἰς γνῶσιν σας ὅτι ὅλαι αἱ κοινότητες αἱ ἀκριτικαὶ τοῦ Νομοῦ Πέλλης ἔχουν διαμαρτυρηθῆ ἐγγράφως καὶ ἐζήτησαν κατ’ ἐπανάληψιν νὰ ἐπεκταθῇ ἡ χορήγησις τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ εἰς τὰς περιοχὰς αὐτὰς εἰς τρόπον ὥστε νὰ δώσωμεν καὶ ὀλίγον φῶς εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι νυχθημερὸν κρατοῦν τὸ ὅπλον ἀνὰ χεῖρας καὶ φυλάσσουν τὴν ἀκριτικὴν αὐτὴν περιοχὴν ἀπὸ πολλοὺς καὶ διαφόρους κινδύνους. Αὐτὴν τὴν διαμαρτυρίαν τῶν ἀκριτικῶν αὐτῶν περιοχῶν ἤθελα νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας νὰ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν του τὸ αἴτημα αὐτὸ τῶν κατοίκων οἱ ὁποῖοι δὲν ἀπέχουν εἰμὴ 10–15 χιλιόμετρα ἐκ τοῦ ἐργοστασίου Ἄγρας.

§262ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Λιάκος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐπερωτήσεως.

§263Α. ΛΙΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγενικεύθη τὸ θέμα τοῦ ἠλεκτρισμοῦ καὶ αὐτὸ εἶναι παρήγορον σημεῖον, διότι δείχνει ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀγαπᾷ τὸν πολιτισμόν. Ἀλλὰ μοῦ φαίνεται ὅτι πρέπει νὰ χωρίσωμεν τὸ ζήτημα εἰς δύο. Πρῶτον, ἐὰν θὰ πρέπει νὰ πάῃ τὸ φῶς εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα καὶ δεύτερον τὸ ζήτημα τῆς ἑνιαίας τιμῆς. Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἠλεκτροφωτισθῇ ὁλόκληρος ἡ Ἑλλὰς θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν λύσιν μονιμωτέρων ἔργων, ὅπως τὸ ἔργον ἐξηλεκτρισμοῦ διὰ τοῦ Ἁλιάκμονος, ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ φέρωμεν καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν Ἡν. Πολιτειῶν διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἀποβλέπει εἰς τὸν ἠλεκτροφωτισμὸν τῆς Χώρας μὲ τὰ ὑπάρχοντα δεδομένα καὶ μὲ τὰ ὑπάρχοντα χρήματα κατέληξεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ κάμῃ αὐτὰ τὰ ἔργα τὰ ὁποῖα θὰ ἠμπορέσουν νὰ ἐξηλεκτρίσουν αὐτὸ τὸ τμῆμα τῆς Ἑλλάδος. Ἐὰν ὑπάρχῃ περιοχὴ ἡ ὁποία ἠμπορεῖ, καὶ δικαίως νὰ διαμαρτυρηθῇ εἶναι ἡ περιοχὴ τῆς Δυτικῆς Μακεδονίας, ἀπὸ ὅπου καὶ ξεκινάει τὸ ἔργον τοῦ Ἄγρα καὶ τῆς Πτολεμαΐδος. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον ἡ ἐπέκτασις τοῦ δικτύου πρὸς τὴν Κοζάνην καὶ τὴν Φλώριναν θεωροῦνται ἔργα δαπανηρά, ὀρθῶς μοῦ φαίνεται ἡ Κυβέρνησις καταλήγει εἰς τὴν λύσιν τὴν γνωστήν. Θὰ παρακαλέσω μόνον τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας, ὅπως τὰ ὑπόλοιπα μέρη, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν τὴν τύχην νὰ συμπεριληφθοῦν εἰς τὸν ἐξηλεκτρισμόν, νὰ εὑρεθῇ τρόπος ὥστε νὰ ἀποκτήσουν καὶ αὐτὰ τὸν ἠλεκτροφωτισμὸν των κατὰ ἕνα οἱονδήποτε τρόπον. Εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπάρχουν ἄφθονα νερὰ ἀχρησιμοποίητα· ἐὰν θελήσωμεν νὰ τὰ χρησιμοποιήσωμεν κατὰ περιφερείας εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσωμεν καὶ ρεῦμα δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα μὲ εὐθηνοτέραν τιμήν.

§264Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι τὸ θέμα ἐξηπλώθη. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω δύο λόγια ἀκόμη διὰ νὰ κλείσῃ ἡ συζήτησις αὐτή. Ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὴν Πτολεμαΐδα ἐλπίζομεν βασίμως ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ θὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν ὀρθὸν δρόμον, διότι δὲν εἶχε τεθῆ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς εἰς τοῦτον ὅπως ἀνέπτυξα κατὰ τὸν Ἰανουάριον εἰς τὴν ἀγόρευσιν τὴν ὁποίαν ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος. Μὴ λησμονῶμεν, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ ἐπέκτασις τῆς παροχῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον θὰ ἐξελίσσεται κατ’ ἀνάγκην παραλλήλως μὲ τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως. Βλέπω εὐχαρίστως ὅτι τινὲς ἐκ τῶν ἀξιοτίμων κυρίων συναδέλφων, ὁμιλήσαντες πρὸ ὀλίγου, ἀντελήφθησαν ὀρθῶς τὸ θέμα. Σκοπός μας εἶναι ἡ παροχὴ εὐθηνῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν περισσοτέρας περιοχὰς τοῦ τόπου μας. Ὁ τρόπος, ὁ καλύτερος, εἶναι ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον καθορίζουν αἱ ἀρχαὶ τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως, βάσει τῶν ὁποίων κινεῖται καὶ ἡ Δημοσία Ἐπιχείρισις Ἠλεκτρισμοῦ, ἡ ὁποία ἀδιαφόρως ἐὰν εἶναι δημοσία ἐπιχείρησις, κινεῖται βάσει τῶν ἀρχῶν τῆς ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως. Καὶ ὅσον μὲν ἀφορᾷ τὴν ἠπειρωτικὴν Ἑλλάδα, ὑπάρχει ἡ βάσιμος ἐλπὶς ὅτι ταχύτερον ἢ ἀργότερον θὰ ἔχῃ πὴν τύχην νὰ ἠλεκτροκινηθῇ ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον ὑπὸ τὰς γνωστὰς προϋποθέσεις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ κύριον θέμα τῆς σημερινῆς συζητήσεως, δηλαδὴ τὸ ζήτημα τῆς παροχῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἰς τὰς νήσους, πρέπει πάλιν νὰ ἐκφράσω τὴν ἀπορίαν μου, διατί ὡρισμένοι ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ἐπιμένουν οἱ πόροι διὰ τὴν τοιαύτην πρὸς τὰς νήσους ἐπιχορήγησιν νὰ ἐξευρεθοῦν ὑποχρεωτικῶς ἀπὸ φορολογίαν τοῦ Ἀθηναίου καταναλωτοῦ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ὁ ὁποῖος καὶ αὐτὸς δὲν εἶναι κανεὶς μεγιστάν, ἀλλὰ εἶναι ἐργάτης, εἶναι ὑπάλληλος ἢ μικροεπαγγελματίας. Δὲν λέγω μὲ τοῦτο, καὶ τὸ τονίζω αὐτό, διότι νομίζω ὅτι γίνεται κάποια παρανόησις, δὲν λέγω μὲ τοῦτο ὅτι ὁ ἐξηλεκτρισμὸς τῶν νήσων θὰ γίνῃ ἀποκλειστικῶς ἐκ κεφαλαίων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους. Εἶπον, ὅταν τὸ πρῶτον ὡμίλησα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εὐθὺς ἀφ’ ἧς ἀνέλαβε τὴν ἀρχήν, μελετᾷ τὸν τρόπον τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ θέματος τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῶν περιοχῶν ἐκείνων, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τῶν νήσων, εἰς τὰς ὁποίας δὲν πρόκειται νὰ διοχετευθῇ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα τῆς Δ.Ε.Η. Σᾶς εἶπα δέ, ὅτι εἰς τὰς μελέτας αὐτὰς ἔδωσε τὴν πρώτην θέσιν εἰς τὴν Κρήτην, ὅπου μελετῶνται ἔργα καὶ θερμοηλεκτρικὰ καὶ ὑδροηλεκτρικὰ καὶ τοῦτο διότι οὐδεμίαν μελέτην ὡλοκληρωμένην παρελάβομεν ὡς πρὸς τὸ θέμα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Κρήτης, ὅπως καὶ οὐδεμιᾶς ἑτέρας νήσου. Πρέπει, λοιπόν, νὰ προηγηθῇ ἡ μελέτη, ἡ ὁποία θὰ ἀφορᾷ ὄχι μόνον τὴν παραγωγὴν καὶ διανομὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐνίσχυσιν διὰ τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ μὴ ἀμφιβάλλετε, ὅτι, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ κάτι, αὐτὸ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ μὲ Κυβέρνησιν, ὡς ἡ σημερινή.

§265Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, μᾶς ὡμιλήσατε περὶ τοῦ στοργικοῦ ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Στρατάρχης Παπάγος διὰ τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα καὶ ἰδιαιτέρως διὰ τὴν Κρήτην. Διετύπωσα εἰς τὴν ὁμιλίαν μου ἕνα ἐρώτημα πρὸς τὸν παριστάμενον βοηθὸν Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος, ὅμως, δὲν μοὶ ἀπήντησε. Εἶπα ὅτι ὑπὸ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων εἶχαν ἐκπονηθῆ ἐμπεριστατωμέναι τεχνικαὶ ἐκθέσεις περὶ τῶν ὑδροδυναμικῶν δυνατοτήτων τῆς Κρήτης, ὡς πρὸς τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ, τὰς ὁποίας πιστεύω νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν.

§266Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομηχ.). Τὰς γνωρίζω, κύριε συνάδελφε.

§267Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΗΣ. Καὶ πέραν τούτων, ὑπάρχουν καὶ ὡλοκληρωμέναι μελέται ἀπὸ οἰκονομικῆς καὶ τεχνικῆς πλευρᾶς δι’ ἔργα ἀρδευτικά, τὰ ὁποῖα παράλληλα προσφέρονται καὶ διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ. Παρ’ ὅλα ταῦτα, εἰς τὸν προγραμματισμόν, τὸν ὁποῖον ἔχει κάμει τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Συντονισμοῦ δι’ ἐκτέλεσιν παρομοίων ἔργων, οὐδὲν περιέλαβεν, οὔτε ἔδωσε τὴν παραμικρὰν πίστωσιν διὰ νὰ γίνουν μελέται βάσει τῶν τεχνικῶν ἐκθέσεων, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν ὡς πρὸς τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ. Τὰ λέγω αὐτά, διὰ νὰ ἀποδείξω ὅτι μέχρι σήμερον, ἀτυχῶς, οὐδὲν ἐνδιαφέρον δὲν ἐπεδείχθη εἰς τὸ βασικὸν αὐτὸ θέμα διὰ τὴν νησιωτικὴν Ἑλλάδα καὶ δὴ διὰ τὴν Κρήτην, ὅπου ὑπάρχουν τὰ δεδομένα αὐτά. Τὸ ζήτημα τοῦ ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Κρήτης ἀνεκινήθη τώρα ἀπὸ τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον ἐπέδειξε τὸ ΝΑΤΟ, λόγῳ τῶν ἐν Κρήτῃ στρατιωτικῶν ἐγκαταστάσεών του, καὶ τὸ ὁποῖον ἔδωσε τὴν ἐντύπωσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν διὰ κεφαλαίων τοῦ ΝΑΤΟ νὰ γίνουν τὰ ἔργα αὐτά. Τώρα ὁ κ. Ὑπουργὸς μᾶς βεβαιώνει ὅτι θὰ γίνουν ἔργα ἐξηλεκτρισμοῦ εἰς Κρήτην ἐκ τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Εὐχόμεθα ὁλοψύχως διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς ὑποσχέσεως αὐτῆς καὶ ὅπως ὁ προϋπολογισμὸς δυνηθῇ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ἀπαιτηθησομένην δαπάνην. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ ὑπόσχεσις αὐτὴ ἀφορᾷ τὸ ἀπώτερον μέλλον, νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται ἀπὸ τοῦδε νὰ χρηματοδοτήσῃ τὴν ἐκτέλεσιν ἀρδευτικῶν ἔργων, διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν πλήρεις μελέται καὶ τὰ ὁποῖα, ἐπαναλαμβάνω, προσφέρονται διὰ τὴν παράλληλον ἐξυπηρέτησιν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ. Τοιαύτη ἐνέργεια θὰ βοηθήσῃ ἔστω καὶ τυπικῶς τὸ συζητούμενον θέμα.

§268Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Βιομ.). Ἀκριβῶς περὶ αὐτοῦ πρόκειται καὶ περὶ τοῦ ὅτι δὲν ὑπάρχουν μελέται μὲ τὴν ἔννοιαν τὴν πραγματικὴν τῆς λέξεως, δὲν ὑπάρχουν μελέται, ὥστε τὸ ἑπόμενον στάδιον νὰ εἶναι ἡ ἐκτέλεσις. Ἡ μελέτη καὶ ἡ ἔκθεσις, αἱ ὁποῖαι χαρακτηρίζονται ὡς πλήρεις, δὲν εἶναι οὔτε κἂν προμελέται. Εἶναι προσχέδια προμελετῶν. Σᾶς τὸ εἶπον, ἀλλὰ δὲν μοῦ ἐκάματε τὴν τιμὴν νὰ μὲ προσέξητε. Καὶ εἰς τοῦτο συνίσταται ἡ διαφορὰ τοῦ ἐνδιαφέροντος τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων καὶ τῆς ἰδικῆς μας, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ κατορθώσωμεν νὰ ὁλοκληρωθοῦν αἱ ἀπαραίτητοι καὶ πλήρεις μελέται διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Κρήτης. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος νὰ ζητῇ σαφεστέραν ἀπάντησιν ἀπ’ αὐτήν.

§269Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΗΣ. Κύριε, Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§270ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς δώσω καὶ πάλιν τὸν λόγον. Ὁμιλεῖτε διὰ τετάρτην φοράν. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, ἐξαντληθέντος τοῦ καταλόγου τῶν ἀγορητῶν, κηρύσσεται περαιωμένη. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§271ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§272ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6ην μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.45′ μ. μ.).