1953.02.19

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 15η

Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 1953

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6. 30′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 11574] 5–2–53 ἐγγράφου του, διαβιβάζει αἴτησιν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Δωδεκανήσου μετὰ τῆς σχετικῆς ποινικῆς δικογραφίας κατὰ τῶν βουλευτῶν Ρόδου κ. κ. Ἐμμ. Ζαννῆ καὶ Στέλιου Κωτιάδη, κατηγορουμένων ἐπὶ παραβάσει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 24 τοῦ 1950 διατάξεως τῆς Διοικήσεως Χωρ(κῆς Ρόδου, ζητοῦντες τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὑτῶν, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. Παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§2Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. (Γραμματεὺς) (Ἀναγινώσκει). Ὁ Δήμαρχος Γιδᾶ ζητεῖ χορήγησιν ἐπαρκῶν οἰκονομικῶν πιστώσεων διὰ τὴν κατασκευὴν καὶ ἀποπεράτωσιν τῶν σχολικῶν κτιρίων, κατασκευὴν κρατικοῦ Νοσοκομείου ἐν Γιδᾷ μὲ συμμετοχὴν τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων εἰς τὴν δαπάνην τῆς λειτουργίας τούτου καὶ μὲ ποσοστὸν 6% ἐπὶ τῶν ἐν γένει ἐσόδων των, ἵδρυσιν μέσης μονίμου γεωργικῆς καὶ μηχανολογικῆς σχολῆς ἐν Γιδᾷ, διὰ τὴν μόρφωσιν τῶν ἀγροτοπαίδων τῆς περιφερείας Ρουμλουκίου κ.λ.π. Τὸ Σωματεῖον Ἐπισιτιστῶν Νομοῦ Καβάλας, «ὁ Ἅγιος Παντελεήμων», ἡ Ἕνωσις ὁδηγῶν αὐτοκινήτων Θεσ] νίκης, τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Ρόδου, διαμαρτύρονται διὰ τὸ ὑπὸ τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Ἀθηνῶν ὑποβληθὲν ὑπόμνημα, περὶ καταργήσεως κεκτημένων δικαιωμάτων ἐργαζομένων. Ἡ Ὁμοσπονδία Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Νικαίας διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην κατάργησιν τοῦ Ἐπιμελητηρίου Νικαίας. Ὁ Στυλιανὸς Βαλούλης, βιομήχανος Θεσ)νίκης, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἐν τῇ Βουλῇ συζητήσεως τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ Τραπεζιτικῶν Ἱδρυμάτων», ἐκφράζει τὰς εὐχαριστίας του πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, διὰ γενναίαν ἀπόφασιν συγχωνεύσεως Τραπεζῶν καὶ παράπονά του κατὰ τοῦ τέως ἐν Θεσ)νίκη Δ)ντοῦ τοῦ Ὑπ)τος τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ὅστις διὰ τῆς μὴ χορηγήσεως εἰς αὐτὸν ἐγκριθέντος δανείου πρὸς ἀνασυγκρότησιν τοῦ ἐργοστασίου του, ἐγένετο πρόξενος τῆς καταστροφῆς του κ.λ.π. Τὰ Σωματεῖα Στιβαδόρων καπνοῦ Ἀγρινίου καὶ Καβάλας διαμαρτύρονται διὰ τὴν μὴ εἰσέτι δημοσίευσιν τοῦ νόμου 5817–33 περὶ τόγκας κ.λ.π. Οἱ Ἐμποροεπαγγελματίαι Ἀξιουπόλεως ζητοῦν κατάργησιν τῶν Κοινῶν Ταμείων εἰσπράξεων φορτηγῶν αὐτοκινήτων ὡς ἐλάχιστα ἐξυπηρετοῦντα τοὺς ἐμποροεπαγγελματίας καὶ καταναλωτάς. Ἡ Ἕνωσις Ἑλλήνων ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν ζητεῖ χορήγησιν 13ης συντάξεως (δώρου) ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς τῶν Χριστουγέννων καὶ ἑνὸς δεκαπενθημέρου συντάξεως ἐπὶ ταῖς ἑορταῖς τοῦ Πάσχα, κατάργησιν τῶν ἐπὶ τῶν συντάξεων κρατήσεων 10%, 8% καὶ 6%, ὑπολογισμὸν ὅλων τῶν πολεμικῶν ἐτῶν ὡς πραγματικῶν διὰ τὴν σύνταξιν κλπ. Οἱ Πρόεδροι τῶν Ἑνώσεων Μεσσήνης, Καλαμῶν, Κτηματικῆς Ἀδελφότητος καὶ τοῦ Συν)σμοῦ Γεωμήλων Μεσσήνης διαμαρτύρονται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 20 τοῦ νόμου 1910 ἐπιβληθεῖσαν φορολογίαν 2% ἕως 4% ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ παραχθησομένου προϊόντος των καὶ ζητοῦν κατάργησιν ἢ τροποποίησιν τούτου ἐπὶ τῷ τέλει νὰ φορολογῆται τὸ προερχόμενον ἐκ τῆς καλλιεργείας κέρδος κλπ. Ὁ Βασίλειος Κίτσος κάτοικος Ἐδέσσης ζητεῖ νὰ τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον 12 νόμου 1854]51 διὰ τοὺς ἐκπαιδευτικοὺς ἀλλοδαπῆς, ν’ ἀναγνωρισθῇ ἡ ὑπηρεσία Μακεδονικοῦ ἀγῶνος ὡς πραγματικὴ τοιαύτη, ν’ ἀναγνωρισθῇ ἡ μονοετὴς μετεκπαίδευσίς του ἀπὸ 1901–1902, καὶ νὰ ὑπολογισθῇ συντάξιμος ἡ ὑπηρεσία τῶν διατηρηθέντων ἐν ἐνεργείᾳ Μακεδονομάχων μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ καταληφθέντων ἐν τῷ μεταξὺ ὑπὸ τοῦ ὁρίου ἡλικίας. Ὁ Γεωργικὸς Συν)σμὸς Σιταγρῶν ζητεῖ ἀπαλλαγὴν τῶν μελῶν του ἐκ τῆς καταβολῆς τόκων διὰ τὰ δάνεια τῶν καπνικῶν περιόδων 1950–51 καὶ 1951–52, καθ’ ὅσον εὑρίσκονται εἰς οἰκτρὰν οἰκονομικὴν κατάστασιν. Αἱ Ἑνώσεις Γεωργικῶν Συν)σμῶν Βόλου, Λαρίσης, Τυρνάβου, Ἁγυιᾶς καὶ ὁ Γεωργικὸς Συν)σμὸς Ἐρετρείας ζητοῦν κατάργησιν ΚΤΕΦΑ. Ὁ Γεωργικὸς Συν)σμὸς Ἀσσήρου διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Παναυτοκινητιστικοῦ Συνεδρίου ὑποβληθεῖσαν ἀξίωσιν περὶ καταργήσεως γεωργικῶν Συν)σμῶν. Ἡ Ξανθίππη θυγάτηρ τοῦ ἀποβιώσαντος ἀνωτέρου ὑπαλλήλου Καλοστίπη, κάτοικος Ἀθηνῶν, ζητεῖ τὴν χορήγησιν συντάξεως διὰ τὰς πρὸς τὴν Πατρίδα προσφερθείσας ἐπὶ 20ετίαν ἐθνικὰς ὑπηρεσίας τοῦ ἀποβιώσαντος πατρός της. Ὁ Π. Ἀμούτζας κάτοικος Λαρίσης ζητεῖ τροποποίησιν συνταξιοδοτικῆς νομοθεσίας καὶ ἀναγνώρισιν ὡς συνταξίμου ὑπηρεσίας τῆς ὑπηρεσίας του ὡς κληρωτοῦ, τοῦ χρόνου δικηγορίας, νέων χωρῶν, προσωρινῆς παύσεως κλπ. Οἱ Γεωργικοὶ Συν)σμοὶ Φλωρίνης, Μεγάλης Παναγίας Χαλκιδικῆς, Κριθιᾶς, Κολχικῆς καὶ Ἀρμενοχωρίου διαμαρτύρονται διὰ τὰ ὑπέρογκα κόμιστρα τοῦ αὐτοκινήτου καὶ ζητοῦν κατάργησιν τῶν Κοινῶν Ταμείων Αὐτοκινήτων. Ἡ Διοίκησις Παγκαπνεργατικοῦ Σωματείου Θεσ)νίκης ζητεῖ τὴν ἐπαναφορὰν ἐν ἰσχύϊ τοῦ νόμου 5817/33 διὰ τὴν κατοχύρωσιν τῆς ἐργασίας τῶν ἀρρένων καπνεργατῶν. Οἱ κάτοικοι Γιαννιτσῶν ζητοῦν ἄμεσον δημοσίευσιν εἰς τὴν Ἐφημερίδα Κυβερνήσεως τοῦ Δ]τος «περὶ ἱδρύσεως Δημοτικῶν Σχολείων εἰς τὴν περιφέρειαν Γιαννιτσῶν». Οἱ Παλαιοημερολογῖται Πάρου διαμαρτύρονται διὰ συνεχιζομένην δίωξίν των καὶ ζητοῦν ἐλευθέραν ἐξάσκησιν τῶν θρησκευτικῶν των καθηκόντων. Οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν Καπνοπαραγωγικῶν Συν)σμῶν Πενταπόλεως, Νέας Ζίχνης καὶ Παγκαίου, ζητοῦν καθορισμὸν τιμῆς ἀσφαλείας καὶ χρόνον ἐνάρξεως καὶ λήξεως ἀγορῶν καπνοῦ ἀπὸ τῆς 1ης Ἰανουαρίου μέχρι τῆς 31ης Μαρτίου πρὸς διευκόλυνσιν καπνοπαραγωγῶν, ἄμεσον συγκέντρωσιν μὴ διατεθέντων καπνῶν ἐσοδείας 1951 κλπ. Ὁ Συν)σμὸς Ἀποκαταστάσεως Ἀκτημόνων Καλλιεργητῶν Χαλάστρας ζητεῖ κατάργησιν τῆς πρὸς τὸ δημόσιον βαρυτάτης φορολογίας γεωμόρων συνεπείᾳ ἀδυναμίας τῶν μελῶν του νὰ καταβάλωσι ταύτην, λόγῳ τῆς ἀθλίας οἰκονομικῆς καταστάσεως αὐτῶν. Ὁ Χ. Νικολακάκης, ἀντισυνταγματάρχης Π.Δ. ζητεῖ ὅπως κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου 1223]49 περὶ συμπληρώσεως καὶ βελτιώσεως τῶν νόμων 4506]30 καὶ 950]43 περὶ Ἀξ)κῶν παθόντων ἐν πολέμοις, ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει καὶ αἱ ἐν τῷ ὑπομνήματί του ἐκτιθέμεναι ἀπόψεις του. Ἰδιοκτῆται καὶ ὁδηγοὶ αὐτοκινήτων δημοσίας χρήσεως Τριφυλλίας διαμαρτύρονται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 12 νόμου 4841]30 ἀπαγόρευσιν κυκλοφορίας ἐπὶ κομίστρῳ αὐτοκινήτων των δι’ ἧς περιῆλθον εἰς ἀθλίαν οἰκονομικὴν κατάστασιν καὶ ζητοῦν ἄρσιν ἀπαγορεύσεως καὶ ἐλευθέραν ἐπὶ κομίστρῳ κυκλοφορίαν των. Ἡ Ἕνωσις Κτηματιῶν Ἰωαννίνων ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ ἰσχύοντος ἐνοικιοστασίου, ὄντος ἐπιζημίου διά τε ἰδιοκτήτας καὶ ἐθνικὴν οἰκονομίαν. Ὁ Ἰωάννης Κασαπάκης συνταξιοῦχος βουλευτὴς κάτοικος Ρογδιᾶς Μαλεβυζίου Κρήτης ἀναφέρει, ὅτι ἐστερήθη τῆς συντάξεώς του ὡς βουλευτοῦ ὡς μὴ ἐπανεκλεγεὶς καὶ ζητεῖ τὴν ἀπονομὴν συντάξεως δεδομένου, ὅτι εἶναι τελείως ἄπορος καὶ ὁ μόνος ἐπιζῶν ἐκ τῶν 644 πληρεξουσίων τῆς Ἐπαναστατικῆς Συνελεύσεως Κρήτης τοῦ 1897– 1898, καὶ 1899. Τὸ Ἐργατοϋπαλληλικὸν Κέντρον Ἡρακλείου ζητεῖ πραγματοποίησιν τῆς ἀπὸ καιροῦ μελετωμένης μεταφορᾶς τοῦ Ἐφετείου Κρήτης εἰς Ἡράκλειον. Ὑπάλληλοι Περιφερειακῆς Ὑπηρεσίας Ἐφοδιασμοῦ Διανομῶν Νομοῦ Ἠμαθίας, ζητοῦν ὅπως προκειμένου νὰ ἀπολυθῶσι λόγῳ καταργήσεως τοῦ Ὑφυπουργείου Ἐμπορίου νὰ προσληφθοῦν εἰς ἄλλας δημοσίας ὑπηρεσίας ἐντὸς τῆς πόλεως Βερροίας. Ὁ Ι. Σιδηρόπουλος τυφλὸς ἀνάπηρος πολέμου 1940– 1941 κάτοικος Θεσσαλονίκης, ζητεῖ ὅπως ληφθῇ μέριμνα διὰ τὴν προσαύξησιν τοῦ ἐπιδόματος διατροφῆς εἰς τὸ ποσὸν τῶν 400.000 δραχμῶν, ὅπερ λαμβάνουν καὶ οἱ ἐν Ἀθήναις τυφλοὶ ἀνάπηροι πολέμου. Ὑπάλληλοι Κοινῶν Ταμείων Ὑπεραστικῶν καὶ Ἀστικῶν Λεωφορείων Ἐπαρχιῶν Ἑλλάδος ζητοῦν κατάργησιν τοῦ νόμου 1631]51 ἢ τὴν τροποποίησίν του εἰς τρόπον ὥστε ἡ εἰς τὸ Ἐπικουρικὸν Ταμεῖον ἀσφάλισίς των, καταστῇ προαιρετική, ἐπιστροφὴ τῶν καταβληθεισῶν μέχρι σήμερον εἰσφορῶν κλπ. Ὁ Πανελλήνιος Ὀργανισμὸς Προστασίας Ἰδιοκτησίας Ἡρακλείου Κρήτης, ἐν ὑπομνήματί του ἐκθέτει τὰς ἀπόψεις του καὶ ὑποδεικνύει σχέδιον νόμου, περὶ ἄρσεως τοῦ ἰσχύοντος ἐνοικιοστασίου. Ὁ Σύνδεσμος Καρροποιῶν Γιαννιτσῶν ζητεῖ ἀποζημίωσιν τῶν πληγέντων ἐκ τῆς ἐπικρατήσεως τοῦ αὐτοκινήτου μελῶν του. Ὁ Ἰατρικὸς Σύλλογος Κρήτης ἐκφράζει τὴν ὀδύνην του δι’ ἀδόκητον θάνατον τοῦ τέως βουλευτοῦ ἰατροῦ Μπακονίκα Βασιλείου. Οἱ μαθηταὶ τῆς Νυκτερινῆς Ἐμπορικῆς Σχολῆς Ἰωαννίνων διαμαρτύρονται διὰ μελετωμένην κατάργησιν ταύτης καὶ ζητοῦν τὴν μετατροπὴν ταύτης εἰς ἑξατάξιον. Οἱ Πρόεδροι τῶν Κοινοτήτων Πενταπόλεως, Χρυσοῦ, Ἁγίου Πνεύματος, Ε. Παππᾶ καὶ Ν. Σουλίου ἐπαρχίας Σερρῶν ζητοῦν τροποποίησιν τοῦ Α.Ν. 1910]51 ὄντος ἐπιζημίου διὰ τὸν καπνοπαραγωγικὸν κόσμον. Ὁ Ν. Μπουρτόγιας κάτοικος Βόλου ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ νόμου 751 ἐπὶ τῷ τέλει νὰ προστατευθοῦν οἱ ἔχοντες ἑξάμηνον πολεμικὴν ὑπηρεσίαν ἐν Κορέᾳ. Ὁ Γ. Ταξίδης, φυματικός, τέως δημόσιος ὑπάλληλος, κάτοικος Θεσσαλονίκης, ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ νόμου 1854)51 ἐπὶ τῷ τέλει νὰ βελτιωθοῦν αἱ συντάξεις τῶν φυματικῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον Ἐπαγγελματιῶν Πύλης Τρικάλων διαμαρτύρεται διὰ παραπομπὴν ἐνώπιον Πλημ)κείου Τρικάλων πέντε ἐπαγγελματιῶν τῆς κωμοπόλεως διὰ μὴ καταβολὴν ὀφειλῶν πρὸς τὸ ΤΕΒΕ καὶ ζητεῖ ὅπως διαταχθῇ ἡ παῦσις τῆς διώξεώς των ἡ δὲ ἀσφάλισίς των εἰς ΤΕΒΕ καταστῇ προαιρετική. Καπνεργάται Κομοτηνῆς διαμαρτύρονται διὰ κατάργησιν νόμου 5817]33 παρὰ τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας καὶ ζητοῦν τὴν ἐπαναφορὰν του ἐν ἰσχύϊ. Οἱ Ξενοδόχοι Λαρίσης διαμαρτύρονται δι’ ἐπέμβασιν κ. Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, ἐπιδιώκοντος ἀπομάκρυνσιν τῶν παρ’ αὐτῶν ἐκλεγέντος Προέδρου Ξενοδοχειακοῦ Ἐπιμελητηρίου καὶ ἀντικατάστασιν διὰ φιλικῶν του προσώπων καὶ ζητοῦν ἀναγνώρισιν συνδικαλιστικῶν ἐλευθεριῶν. Συνταξιοῦχοι Β. Χωροφυλακῆς Νομοῦ Πρεβέζης δι’ ὑπομνήματός των ζητοῦν ἐπαναφορὰν ἐν ἰσχύϊ τῶν πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ νόμου 1854/51 διατάξεων περὶ ἐτῶν ἐμπολέμου ὑπηρεσίας κλπ. Ἡ Ἕνωσις ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου 1912–22 ἐπαρχίας Θηβῶν διαμαρτύρεται διὰ τὴν μὴ αὔξησιν τῶν συντάξεων θυμάτων πολέμου.

Ἡ Γεωργικὴ Ἕνωσις Λαρίσης ζητεῖ κατάργησιν

ΚΤΕΦΑ.

Ὁ Οἰνοποιητικὸς καὶ Πιστωτικὸς Συν/σμὸς Ἀρχανῶν Κρήτης καὶ ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συν)σμῶν Μυλοποτάμου ζητοῦν τὴν ἄμεσον ἀπόδοσιν τῆς μαρτυρικῆς καὶ Ἑλληνικωτάτης Κύπρου εἰς τὴν φυσικὴν μητέρα της Ἑλλάδα. Οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι Ἠπείρου ἐκφράζουν εὐχαριστίας των πρὸς τὴν Κυβέρνησιν διὰ μελετωμένην ἐφαρμογὴν μέτρου ἴσης μεταχειρίσεως μισθωτῶν κλπ. Ὁ Σύλλογος Πυροπαθῶν Γιαννιτσῶν ζητεῖ ἄμεσον χορήγησιν στεγαστικῶν ὑλικῶν πρὸς ἐπισκευὴν τῶν πυρποληθεισῶν ὑπὸ τῶν Γερμανῶν οἰκιῶν των κλπ. Ἡ Μαριάνθη χήρα ὑπολοχαγοῦ Γ. Πελάγου ἀποστρατευθέντος τὸ 1927, κάτοικος Κομοτηνῆς, ζητεῖ τροποποίησιν τῆς κειμένης συνταξιοδοτικῆς νομοθεσίας ἐπὶ τῷ τέλει νὰ τύχῃ συντάξεως ὡς χήρα Ταγματάρχου, βαθμοῦ ὃν ἔφερεν ὁ κατὰ τὸ ἔτος 1944 φονευθεὶς σύζυγος εἰς τὰς Ἐθνικὰς ὁμάδας Ἑλλήνων ἀνταρτῶν. Τὸ Ἐργατοϋπαλληλικὸν Κέντρον, τὸ Σωματεῖον Καπνεργατῶν Ξάνθης ζητοῦν τὴν ἐπαναφορὰν ἐν ἰσχύϊ τοῦ καταργηθέντος νόμου 5817]1933. Πολύτεκνοι Ἀθηνῶν καὶ Ἰωαννίνων διαμαρτύρονται διὰ μελετωμένην ὑπὸ Ὑπουργοῦ Συγκοινωνιῶν κατάργησιν ἐκπτώσεως κομίστρων ἐπὶ τῶν σιδηροδρόμων. Οἱ Γεωργικοὶ Πιστωτικοὶ Συν)σμοὶ Τενέδου, Σερβικοῦ Μετοχίου, Ἁγίου Διονυσίου Χαλκιδικῆς, Μουδανιῶν, Πλαγίων, Τριγλείας, Πορταριᾶς, Νεοχωρίου καὶ Ἀρναίας ζητοῦν ἄμεσον διάλυσιν ΚΤΕΦΑ. Αἱ Γεωργικαὶ Ἑνώσεις Νιγρίτης, Γιδᾶ, Μυλοποτάμου Ἀλεξανδρουπόλεως, Μεταξάδων, Θηβῶν κλπ., διαμαρτύρονται διὰ τὴν ὑπὸ τῶν ἐπιχειρηματιῶν αὐτοκινητιστῶν προταθεῖσαν διάλυσιν τῶν συνεταιριστικῶν ὀργανώσεων. Ἡ Ἕνωσις ἐφέδρων ὁπλιτῶν Χωρ)κῆς Β. Ἑλλάδος ζητεῖ ἐπαναφορὰν καὶ ἀποκατάστασιν ὁπλιτῶν Χωρ)κῆς τῶν ἐπὶ κατοχῆς ἀπολυθέντων. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Α. Φράγκος καταθέτει ὑπόμνημα τῆς Κοινότητος Βουλιαγμένης, ζητούσης ματαίωσιν τῆς μελετωμένης παρὰ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ἀεροπορίας ἀποφάσεως, περὶ ἐπιτάξεως ἐκτάσεως 100 στρεμμάτων τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος διὰ στρατιωτικὰς ἀνάγκας, καθ’ ὅσον αὕτη εἶναι ἐπιζήμιος διὰ τὴν τουριστικὴν κίνησιν τῆς Κοινότητος. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας καὶ Παξῶν κ. Σπ. Θεοτόκης καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ Συνδέσμου Πολιτικῶν Συνταξιούχων Κερκύρας, ἐξελθόντων τῆς ὑπηρεσίας μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ ζητούντων ἀναπροσαρμογὴν τοῦ χορηγηθέντος αὐτοῖς κατὰ τὴν ἔξοδόν των βοηθήματος Τ.Π.Δ.Υ. πρὸς τὸ καταβαλλόμενον τοιοῦτον εἰς τοὺς σήμερον ἐξερχομένους συναδέλφους των. Ὁ βουλευτὴς Κορινθίας κ. Γ. Παμπούκας, καταθέτει τηλεγράφημα Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Σιδηροκάστρου, αἰτουμένης αὔξησιν πριμοδοτήσεως λεμονίων εἰς 60%, καθ’ ὅτι ἡ δοθεῖσα δὲν καλύπτει οὔτε τὰ ἔξοδα καλλιεργείας. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συν)σμῶν Ἱεραπέτρας, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν εἰσαγωγὴν σπορελαίων καὶ ζητούσης τὴν λῆψιν μέτρων προστασίας τοῦ ἐλαιολάδου. Ὁ βουλευτὴς Σύρου κ. Τ. Πάρρης, καταθέτει ἀναφορὰν Δημοτικοῦ Συμβουλίου Ἄνω Σύρου, ζητοῦντος ὅπως διὰ τὰς νοσηλευτικὰς ἀνάγκας τῶν παρὰ τῷ ΙΚΑ Σύρου ἠσφαλισμένων κατοίκων τοῦ ἐν λόγῳ Δήμου χρησιμοποιεῖται τὸ ἐν τῷ Δήμῳ τούτῳ Νοσοκομεῖον. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Συνδέσμου ἀναπήρων Ἱεραπέτρας, ζητοῦντος ἀπαλλαγὴν ἀπὸ εἰσφορὰν ὑπὲρ τοῦ ΤΕΒΕ. Ὁ βουλευτὴς Ὀλυμπίας κ. Α. Τσιρώνης, καταθέτει ψήφισμα τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Σχίνων, ζητοῦντος τὴν κατασκευὴν γεφύρας ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Ἀνύγρου, πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς διακοπείσης συγκοινωνίας κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Τριχωνίδος κ. Ἀθαν. Παπαθανάσης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Παραβόλας, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν σύνταξιν παρὰ τῶν ἀντιπροσώπων τῶν Καπνοβιομηχανιῶν εἰκονικῶν συμφωνητικῶν πωλήσεως καπνῶν εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμάς, πρὸς παραπλάνησιν παραγωγῶν. Ὁ βουλευτὴς Πυλίας κ. Γ. Κοσμᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σταφιδικοῦ Συνεταιρισμοῦ Κορυφασίου, ζητοῦντος παράτασιν τῆς προθεσμίας καταβολῆς τῶν ὀφειλομένων πρὸς τὸ Δημόσιον φόρων μέχρις Αὐγούστου τρέχοντος ἔτους. Ὁ βουλευτὴς Μεσσήνης κ. Δ. Λαντζούνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Βασιλείου Μουμούση, αἰτοῦντος αὔξησιν τῆς συντάξεως τῆς παρεχομένης διὰ τὸν ἐν Κορέᾳ πεσόντα υἱόν του ὑπολοχαγὸν Πάτροκλον Μουμούσην. Ὁ Σ. Λεκᾶτος θεολόγος κάτοικος Μολάων Λακωνίας, διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Δημάρχου Μολάων ἐγκατάστασιν σταθμοῦ αὐτοκινήτων καὶ ὀπωροπωλείων ἔξωθι ἀκριβῶς τοῦ Μητροπολιτικοῦ ναοῦ καὶ ζητεῖ τὴν ἀπομάκρυνσιν αὐτοκινήτων καὶ ὀπωροπωλῶν ἐκ τῆς θέσεως αὐτῆς, διὰ νὰ ἐκλείψουν αἱ ἀσχημίαι καὶ οἱ θόρυβοι ἔμπροσθεν τοῦ ναοῦ. Τὰ Κοινοτικὰ Συμβούλια Τετραλόφου, Ρυακίου, Ἁγίου Χαραλάμπους, Βοσκοχωρίου καὶ Σοφουλὰρ Κοζάνης, διαμαρτύρονται διότι, ἐνῷ οἱ κάτοικοι τῶν Κοινοτήτων τούτων συνέβαλον εἰς τὴν ἀποξήρανσιν τοῦ ἕλους Σαρὴ–Γκόλ, ἀπεκλείσθησαν τῆς διανομῆς τῶν γαιῶν καὶ ζητοῦν ἐπανόρθωσιν τῆς ἀδικίας καὶ διανομὴν εἰς αὐτοὺς τῶν ἀποξηρανθεισῶν γαιῶν. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Ν. Μαλλιάκας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐπαγγελματικοῦ καὶ Βιοτεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Μυτιλήνης, αἰτοῦντος τὴν λῆψιν σειρᾶς μέτρων ὑπὲρ τῶν ἐργοδοτικῶν τάξεων. Τὰ Σωματεῖα Ἀρτεργατῶν Ἰωαννίνων, Κομοτηνῆς, Ἄρτης, Κερκύρας, Βερροίας καὶ Σύρου, διαμαρτύρονται ἐντόνως διὰ τὴν μὴ ἀναπροσαρμογὴν τῶν πόρων τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ἀρτεργατῶν (Α.Ν. 1291)42) κλπ. Ὁ Γ. Π. Συν)σμὸς Σιταγρῶν, τὸ Γεωργικὸν Ταμεῖον καὶ ὁ Γεωργικὸς Συν)σμὸς Ζαγκλιβερίου, ὁ Συν)σμὸς Νικηφόρου καὶ οἱ Γεωργικοὶ Συν)σμοὶ Κοργίων, διαμαρτύρονται διὰ τὴν ὑπὸ τῶν αὐτοκινητιστῶν αἰτουμένην κατάργησιν τῶν Γεωργικῶν Συν)σμῶν καὶ ζητοῦν κατάργησιν τῶν Κ.Τ.Ε.Φ.Α. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Γεωργικοῦ Συν)σμοῦ Νεοχωρίου Ἄρτης, διαμαρτύρεται δι’ ἔλλειψιν μεταφορικῶν μέσων, πρὸς μεταφορὰν ἑσπεριδοειδῶν καὶ ζητεῖ μείωσιν ὑπερβολικῶν κομίστρων κλπ. Ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συν)σμῶν Ἄρτης–Φιλιππιάδος ζητεῖ καθορισμὸν εἰδικοῦ κομίστρου διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ἀπειλουμένων ἐκ τοῦ παγετοῦ ἑσπεριδοειδῶν. Τὸ Σωματεῖον τεχνιτῶν, ἐργατῶν, ξυλουργῶν, οἰκοδόμων Νομοῦ Χανίων ζητεῖ κατάργησιν ἢ τροποποίησιν τοῦ νόμου 1846]51 «περὶ Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων», εἰς τρόπον ὥστε νὰ δοθῇ ἡ δυνατότης εἰς τοὺς ἐργαζομένους τῶν ἐπαρχιῶν, ἐν αἷς δὲν ὑπάρχουν ἐργοστάσια καὶ κατὰ συνέπειαν συνεχὴς ἐργασία, νὰ συνταξιοδοτηθῶσι. Τὸ προσωπικὸν τοῦ 38 Κ.Τ.Ε.Λ. Ὑπεραστικῶν Λεωφορείων Νομοῦ Λασηθίου Κρήτης ζητεῖ ἀπαλλαγήν του ἐκ τῆς ὑποχρεωτικῆς ἀσφαλίσεως κλπ. Οἱ κάτοικοι τῆς Κοινότητος Λαμπείας Ἠλείας ζητοῦν ἐπανίδρυσιν τοῦ καταργηθέντος ἡμιγυμνασίου τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος, τοποθέτησιν ὑπαλλήλων εἰς τὸ γραφεῖον Τ.Τ.Τ. διευθυνομένου ἀπὸ ἔτους ὑπὸ διανομέως, διορισμὸν γραμματέως Εἰρηνοδικείου καὶ Ἀγρονομείου, διάθεσιν πιστώσεων πρὸς ἀποπεράτωσιν τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ ΙΙΙ κλπ. Ἡ Παναιγιάλειος Ἕνωσις Συν)σμῶν διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, περὶ μὴ χορηγήσεως παθητικότητος, διὰ προϊόντα ἐπεξεργασίας λεμονίων καὶ ζητεῖ ἀναθεώρησιν τῆς ληφθείσης ἀποφάσεως, πρὸς ἀποφυγὴν καταστροφῆς τῶν ἀδιαθέτων ποσοτήτων λεμονίων. Ὁ Δ. Κληρονόμος, κάτοικος Τριπόλεως τέως ὑπενωμοτάρχης, διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως ἀπόλυσίν του διὰ παράνομον νύμφευσιν καὶ ζητεῖ τὴν ἐπαναφορὰν του εἰς τὸ Σῶμα Χωροφυλακῆς, ἐφ’ ὅσον καὶ ἄλλοι νυμφευθέντες παρανόμως συνάδελφοί του παραμένουν εἰς τὸ Σῶμα. Δημοδιδάσκαλοι τῆς περιφερείας Κῶ ζητοῦν τροποποίησιν τοῦ νόμου 1769)51, ἀναγνώρισιν ὡς χρόνου πραγματικῆς ὑπηρεσίας τῆς περιόδου 1937–43, καθ’ ἣν εἶχον τεθῆ ὑπὸ τῶν Ἰταλικῶν ἀρχῶν ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ δικαίωμα ἀναδρομικῆς ἐγγραφῆς των εἰς τὸ Μ.Τ.Π.Υ. καὶ Ταμεῖον Προνοίας Δ.Υ. διὰ τὰ πρὸ τοῦ 1947 ἔτη. Ὁ Ν. Μανωλάκος, ὑπαρχιφύλαξ ἐγκληματικῶν φυλακῶν Ἡρακλείου Κρήτης, ζητεῖ μετάθεσιν εἴς τινα τῶν φυλακῶν Πειραιῶς ἢ τῶν Ἀθηνῶν, ἰδίαις δαπάναις. Οἱ κάτοικοι Νεοχωρίου Ἀρναίας Χαλκιδικῆς διαμαρτύρονται διὰ τὰς ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης διώξεις, λόγῳ καθυστερήσεως πρὸς αὐτὴν χρεῶν, προερχομένων ἐκ δανείων χορηγηθέντων αὐτοῖς κατὰ τὸ 1940 πρὸς ἀγορὰν ἡμιόνων καὶ ζητοῦν ἀπόσβεσιν αὐτῶν, καθ’ ὅσον ἀδυνατοῦν νὰ ἐξοφλήσωσι ταῦτα, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς ἐξαθλιώσεως εἰς ἣν περιῆλθον ἐκ τῶν τοῦ πολέμου δεινῶν. Φυματικοὶ Ἀθηνῶν καὶ Νομοῦ Ἀχαΐας διαμαρτύρονται διὰ μελετωμένην κατάθεσιν νομοσχεδίου, τροποποιοῦντος τὸν νόμον 1846)51 περὶ ΙΚΑ. καὶ ζητοῦν ἀναβολὴν καταθέσεως ἄχρις οὗ ἀκουσθῶσιν αἱ ἀπόψεις των. Οἱ Γ. Μπάρλας, Γ. Νάνος, τέως Ἀστυνόμοι καὶ Δ. Σουλελὲς καὶ Β. Καραμέτος, Ὑπαστυνόμοι αʹ ζητοῦν ἐπαναφορὰν των εἰς τὸ Σῶμα τῆς Ἀστυνομίας Πόλεως, πρὸς συμπλήρωσιν περικοπέντων συνταξίμων ἐτῶν διὰ τοῦ τελευταίου περὶ συντάξεως νόμου. Ἐπιλαχόντες σπουδασταὶ τῶν Παιδαγωγικῶν Ἀκαδημιῶν ζητοῦν ἴσην μεταχείρισιν μὲ τοὺς ἐπιλαχόντας Ἀνωτάτων Σχολῶν. Τὸ Ἐργατοτεχνικὸν καὶ ὑπαλληλικὸν προσωπικὸν τῆς Ὑφαντουργικῆς Ἑταιρίας ΛΑΝΑΤΕΞ ζητεῖ ἐπαναλειτουργίαν τοῦ ἐργοστασίου ΛΑΝΑΤΕΞ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσήνης κ. Δ. Λαντζούνης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῶν Κοινοτήτων Μικρομάνης καὶ Ἀντικαλάμου, αἰτούντων τὴν συμφώνως τῷ νόμῳ 1361]38 ἀποζημίωσίν των, διὰ τὰς ἐκριζωθείσας ἐκτάσεις σταφιδαμπέλων των. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων, ἐπὶ ἐρωτήσεων κ. κ. βουλευτῶν. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Α. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Μαλλιάκα κλπ. Ἀπαντῶντες εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 976 ἐ. ἔ. ἔγγραφον ὑμῶν ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀποστείλωμεν ὑμῖν συνημμένως ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 56 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ν. Μαλλιάκα, Ε. Νουλέλη καὶ Π. Χατζηγεωργίου, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὡς ἄνω ἐγγράφου σας.

Ὁ Διευθυντὴς Γεωργίας

Ν. ΛΥΧΝΟΣ

Ἀπάντησις. Ἀριθ. πρωτ. 26534]1203. Ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀρωγὴν καὶ ἀνακούφισιν τῶν ἐκ τοῦ τελευταίου τυφῶνος πληγέντων παραγωγῶν τῆς Νήσου Λέσβου, τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας διέταξεν ἀμέσως ἀπὸ τῆς 7–1–53 τηλεγραφικῶς, τὴν Δ)νσιν Γεωργίας Λέσβου διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2218 διαταγῆς ὅπως προβῇ εἰς τὴν ἐξακρίβωσιν τῶν ζημιῶν καὶ εἰσηγηθῇ τὰ ληπτέα μέτρα. Ἐν τῷ μεταξὺ ἡ Νομαρχία Λέσβου ὑπέβαλε μέσῳ τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν τηλεγραφικὴν συνοπτικὴν ἀναφορὰν ἐπὶ τῶν ἐπισυμβασῶν ζημιῶν ἥτις καὶ διεβιβάσθη ἀμέσως πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος τὴν 24–1–53 διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 12102 ἐ.ἔ. ἐγγράφου. Ἐν συνεχεία διεβιβάσθησαν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ αἱ ληφθεῖσαι δύο ἐκθέσεις ἐπὶ τῶν ζημιῶν τῆς Δ)νσεως Γεωργίας Λέσβου διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 14339] 27–1–53 καὶ 14734]29–1–53 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἡ Α.Τ.Ε. παρακαλεῖται ὅπως, ἀφοῦ μελετήσει τὰς εἰς τὰς ἀνωτέρω ἐκθέσεις λεπτομερῶς διαλαμβανομένας ζημίας, προβῇ εἰς τὴν λῆψιν τῶν ἐνδεδειγμένων μέτρων ἀνακουφίσεως τῶν πληγέντων διὰ τῆς ἀναστολῆς εἰσπράξεως τῶν ὀφειλῶν αὐτῶν καὶ χορηγήσεως νέων καλλιεργητικῶν κ.λ.π. δανείων ἀνεξαρτήτως τῶν ἤδη ὀφειλομένων εἰς αὐτήν. Ὁμοίως εἰς τὰς ἀνωτέρω ἐκθέσεις περιλαμβάνονται καὶ αἱ ζημίαι τῆς Κοινότητος Παλαιοχωρίου (Λέσβου) ἐκ χαλάζης καὶ παρακαλεῖται ἡ Α.Τ.Ε. ὅπως καὶ διὰ τοὺς παραγωγοὺς τῆς περιφερείας ταύτης λάβῃ τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως αὐτῶν, ὡς καὶ ἀνωτέρω. Τέλος εἰς τὰς αὐτὰς ἐκθέσεις περιλαμβάνονται καὶ αἱ ζημίαι τῆς περιφερείας Καλλονῆς καὶ ἡ Α.Τ.Ε. παρακαλεῖται ὅπως μεριμνήσῃ διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τῶν παραγωγῶν ὅλων τῶν πληγέντων διαμερισμάτων τῆς περιφερείας Λέσβου. Ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα (Δ/νσις Ἀγροτικῆς Πίστεως) πρὸς ἣν ἀπευθύνθημεν ἐκ νέου ἵνα μᾶς γνωρίσῃ, ποῖα συγκεκριμένα μέτρα ἔλαβε κατόπιν τῶν ἀνωτέρω ἐνεργειῶν μας, ἀνεκοίνωσεν ἡμῖν, ὅτι ἐδόθησαν γενικαὶ ὁδηγίαι, ὅπως ἐφ’ ὅσον παρουσιάζονται ἐπαρκῶς ᾐτιολογημέναι περιπτώσεις ὡς ἡ προκειμένη μὴ ἐξασκῆται ἀφ’ ἑνὸς οὐδεμία πίεσις πρὸς εἴσπραξιν παλαιῶν ὀφειλῶν ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὅπως χορηγῶνται νέα καλλιεργητικὰ δάνεια ἀνεξαρτήτως τῶν ἤδη ὀφειλομένων ποσῶν. Τέλος εἰδικῶς διὰ τοὺς πλημμυροπαθεῖς πατατοκαλλιεργητὰς Καλλονῆς, ἐδόθη ἐντολὴ εἰς τὴν ΚΥΔΕΠ χορηγήσεως εἰς αὐτοὺς συμπληρωματικῆς ποσότητος πατατοσπόρου. Διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν πληγέντων παραγωγῶν Λέσβου ἡ ΑΤΕ διέθεσε κατόπιν ἐντολῆς μας εἰδικὴν πίστωσιν 150.000.000 δραχμῶν διὰ τὴν χορήγησιν μεσοπροθέσμων δανείων πενταετοῦς διαρκείας πρὸς ἀγορὰν προβάτων παραγωγικῶν πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς οἰκιακῆς οἰκονομίας των. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ αἴτημα περὶ παροχῆς ἐνισχύσεως διὰ τὴν ἐπαναφύτευσιν, βελτίωσιν κλπ. τῶν βλαβέντων ἐλαιοδένδρων θέλει ἐξετασθῆ συντόμως παρὰ τῆς ΑΤΕ μετὰ τὴν ὑποβολὴν παρὰ τῶν περιφερειακῶν αὐτῆς ὑπηρεσιῶν ὡρισμένων συμπληρωματικῶν στοιχείων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11–2–53

Ὁ Ὑπουργὸς

Λ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ

Βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Πέτσου. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 978/4)2)53 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 3)2)53 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Πέτσου, ἀφορῶσα τὴν διανομὴν ζῴων εἰς τὴν περιφέρειαν Ἀρδαίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ διανομὴ τῶν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας προμηθευομένων ζῴων καὶ προοριζομένων διὰ τοὺς συμμοριοπλήκτους ἀγρότας, ἐνεργεῖται ὑπὸ Ἐπιτροπῆς ἐκ δημοσίων ὑπαλλήλων τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου καὶ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, προεδρευομένης ὑπὸ τοῦ οἰκείου Νομάρχου. Ἡ Ἐπιτροπὴ αὕτη καθορίζει τοὺς δικαιούχους βάσει παρασχεθεισῶν, ὑφ’ ἡμῶν ὁδηγιῶν, ἡ ὁποία ὡς ἐκ τῆς συνθέσεώς της καὶ τῶν αὐστηρῶν διαταγῶν ἡμῶν, ἀποκλείεται νὰ ἐπηρεάζεται ἐν τῇ ἐκτελέσει τοῦ ἔργου της ἀπὸ ἀναρμόδια πρόσωπα. Ἄλλως τε οἱ καταρτιζόμενοι ὑπὸ ταύτης πίνακες τῶν δικαιούχων δημοσιεύονται εὐρύτατα, τόσον διὰ τοῦ τοπικοῦ ἡμερησίου ἢ περιοδικοῦ τύπου, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει τοιοῦτος, ὅσον καὶ διὰ τοιχοκολλήσεως εἰς τὰς διαφόρους Κοινότητας ἑκάστης περιφερείας, παρεχομένου τοῦ δικαιώματος εἰς πάντα ἐνδιαφερόμενον νὰ προσβάλῃ τούτους δι’ ἐνστάσεως ἐκδικαζομένης ὑπὸ τῆς ἐν λόγῳ Ἐπιτροπῆς.

Ὁ Ὑπουργὸς

Λ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ

Γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Βάσσου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 832)301 ἐ.ἔ. ἐγγράφου σας ἔχομεν τὴν τιμὴν ἐπὶ τῆς ἀπὸ 30–1–53 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Ν. Βάσσου, ἀναφορικῶς μὲ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν φόρου διὰ τὴν ἵδρυσιν Ὀλυμπιακοῦ Σταδίου, νὰ σᾶς γνωρίσωμεν ὅτι, ἁρμοδιότητα ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας ὅπερ καὶ ἐνήργησε τὴν ἀπαλλοτρίωσιν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ

II. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ε. Ζαννῆ, καὶ Ν. Πρωτόπαππα. Ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἀπὸ 2 τρέχοντος ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ζαννῆ καὶ Ν. Πρωτόπαππα τὴν καταχωρηθεῖσαν ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλίου ἐρωτήσεων 53 ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἑξῆς. Ἡ ἄγονος γραμμὴ Ρόδου–Καρπάθου–Κάσσου καὶ τἀνάπαλιν κατόπιν δημοπρασίας καὶ τῶν μετέπειτα ταύτης ὑποβληθεισῶν προσφορῶν ἐμισθώθη ἐπ’ ὀνόματι ὡρισμένης ἀτμοπλοΐας ἥτις ἔδει νὰ ἄρξηται τῶν πλόων διὰ τοῦ ἀτμοπλοίου αὐτῆς «ΚΥΚΛΑΔΕΣ» ἐκ Πειραιῶς τὴν 26ην Δεκεμβρίου 1952 καὶ διὰ τὸ μέχρι 30 Ἰουνίου 1953 διάστημα. Ἡ ἀνάδοχος ὅμως ἀτμοπλοΐα δὲν προσῆλθε πρὸς ὑπογραφὴν τοῦ οἰκείου μισθωτηρίου συμβολαίου, καίτοι ἐκλήθη ἐπανειλημμένως προφορικῶς καὶ ἐγγράφως, προβάλουσα διαφόρους ἀσυστάτους λόγους οὐδὲν νομικὸν ἔρεισμα ἔχοντας. Συμφώνως ὅθεν πρὸς τοὺς ὅρους τῆς οἰκείας διακηρύξεως, διετάξαμεν τὴν εἰς βάρος αὐτῆς ἐπανάληψιν τῆς δημοπρασίας, ἥτις καὶ ἐνηργήθη τὴν 14 Φεβρουαρίου 1953, ἀλλ’ ἀτυχῶς οὐδεὶς ἐνεφανίσθη κατὰ ταύτην πλοιοκτήτης ἢ Ἀτμοπλοϊκὴ Ἑταιρεία ὅπως ἀναλάβῃ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ἀνωτέρω γραμμῆς, δι’ ὃ καὶ διετάξαμεν ἐπανάληψιν τῆς δημοπρασίας διὰ τὴν 3 Μαρτίου 1953. Ἐν τῷ μεταξὺ προήλθομεν εἰς συμφωνίαν μὲ ἑτέραν ἀτμοπλοΐαν ὅπως αὕτη ἐκτελέσῃ προσωρινῶς δρομολόγια μέχρι τῆς ἡμέρας τῆς νέας δημοπρασίας εἰς βάρος τῆς δυστροπούσης ἀτμοπλοΐας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17–2–53.

Ὁ Ὑπουργὸς

Λ. ΛΑΜΠΡΙΑΝΙΔΗΣ

Οἱ κ. κ. Π. Σιφναῖος (Ὑπουργὸς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως) καὶ Κ. Παπαγιάννης (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ὀργανώσεως καὶ λειτουργίας τῆς Ἐθνικῆς Ραδιοφωνίας τῆς Ἑλλάδος». Ὁ κ. Κ. Καραμανλῆς (Ὑπουργὸς Δημ. Ἔργων), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπὸ τοῦ νόμου 1630]1951 κυρωθέντος Ἀν. νόμου 1559]1950 «περὶ Ὀργανισμοῦ Λιμένος Πειραιῶς». Ἡ παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν, ἁρμοδιότητος τέως Ὑφυπουργείου Τύπου καὶ Πληροφοριῶν καὶ ἐγγραφῆς των, διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν, ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Εἰδικὸν Προϋπολογισμὸν τῶν Ἐξόδων τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως Γεν. Δ)νσεως Τύπου καὶ Πληροφοριῶν, τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–53». 2) «Περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν, τοῦ τ. Ὑφυπουργείου Τύπου καὶ Πληροφοριῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τῆς Προεδρίας Κυβερνήσεως, Γεν. Δ)νσεως Τύπου καὶ Πληροφοριῶν, οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–53» καὶ 3) «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 884]51 Πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ ἐγκρίσεως μισθώσεως οἰκήματος ἐν τῇ ὁδῷ Ἀπόλλωνος, ἰδιοκτησίας Μ. Κωνσταντίνη, διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως Γεν. Δ)νσεως Τύπου». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ προστασίας τῶν ἐφέδρων ἱπταμένων τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας». 2) «Περὶ καταργήσεως τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 1223]49 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 994]43 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 4506]30 «περὶ καταστάσεως παθόντων ἐν πολέμῳ Ἀξιωματικῶν καὶ Ἀνθυπασπιστῶν» καὶ 3) «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 1 παρ. 1 τοῦ Ν. Δ. 626]48 καὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τοὺς ἐφέδρους καὶ στρατευσίμους Ἀξιωματικοὺς καὶ Ὑπαξιωματικοὺς τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Ράλλης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1533]29–10–50 Α. Ν. «περὶ ἀναδιοργανώσεως τοῦ τεχνικοῦ προσωπικοῦ τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας» κυρωθέντος διὰ τοῦ Ν. 2113] 1952». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Δαβάκης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγγραφῆς τῶν ἐπιτυχόντων εἰς τὰς εἰσιτηρίους ἐξετάσεις τῶν Ἀνωτάτων Ἐκπαιδευτικῶν Ἱδρυμάτων».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸ λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του, ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας καὶ δι’ ἧς ἐπερωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, διότι παρὰ τὴν ἀπὸ 23 Ἰανουαρίου 1953 αἴτησίν του, δὲν κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸν φάκελλον τῶν γενομένων ἀπολύσεων ἐργατοϋπαλλήλων, οὔτε τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ νόμου 2222 καὶ οὕτω ἐστέρησε τὴν Βουλὴν πληροφοριῶν σοβαρῶν, ἀφορωσῶν σημαντικὸν τμῆμα τῶν ἐργαζομένων Ἑλλήνων καὶ ἄφησε ἀδιαφώτιστον τὴν Βουλὴν περὶ τῶν αἰτίων τῆς ἀνεργίας, ἥτις μαστίζει τὸν τόπον.

§4Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, σύμφωνα μὲ τὸ ἄρθρον 50 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, εἰς τὰς 23 Ἰανουαρίου κατέθεσα εἰς τὸ ἁρμόδιον γραφεῖον τῆς Βουλῆς αἴτησιν, διὰ τῆς ὁποίας παρεκάλουν τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν πίνακας ἀπολυθέντων ἐργατοϋπαλλήλων, εἰς τὰ μεγάλα ἀστικὰ κέντρα, δηλαδὴ τὰς πόλεις Ἀθηνῶν, Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης, καὶ τὰ Πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Νόμου 2222, ἵνα, βάσει τῶν ἐπισήμων αὐτῶν στοιχείων, μελετήσωμεν τὸ φαινόμενον τῆς ἀνεργίας, τὸ ὁποῖον παρατηρεῖται τελευταίως καὶ τὸ ὁποῖον συγκινεῖ ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην. Σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς, ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς ὤφειλε νὰ καταθέσῃ ἐντὸς 6 ἡμερῶν εἰς τὴν Βουλὴν τὰ αἰτούμενα στοιχεῖα, ἀνταποκρινόμενος πρὸς τὴν αἴτησιν τοῦ αἰτοῦντος Βουλευτοῦ. Ἀνέμεινα νὰ περάσῃ τὸ ἑξαήμερον αὐτό, ἐπέρασε καὶ δεύτερον καὶ τρίτον καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας δὲν κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλήν, ὡς ὤφειλε, τὰ στοιχεῖα αὐτὰ καὶ συνεπῶς ἡ Ἀντιπολίτευσις στερεῖται τῶν μέσων ἐλέγχου τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ὁμιλῇ, ἀλλὰ καὶ γενικώτερον ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἐπισημαίνει τὴν πρᾶξιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, διότι εἶναι ἡ πρώτη φορά, κατὰ τὴν ὁποίαν Ὑπουργὸς τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἀσεβεῖ κατὰ τοιοῦτον τρόπον πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Πάντοτε οἱ Ὑπουργοί, ὁσάκις ἐζητοῦντο τὰ στοιχεῖα ὑπηρεσιακῶς, ἔσπευδον νὰ τὰ καταθέσουν. Τοῦτο δὲν ἐγένετο σήμερον. Περιοριζόμεθα νὰ ἐπερωτήσωμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας διὰ τὴν παράβασιν τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς. Δὲν εἰσέρχομαι εἰς τὴν ἐξέτασιν τῆς οὐσίας τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον εἶναι σοβαρὸν καὶ τὸ ὁποῖον συγκινεῖ τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὸ ὁποῖον ὀφείλει μετὰ περισκέψεως καὶ τῆς δεούσης σοβαρότητος νὰ τὸ ἐξετάσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ν’ ἀνεύρῃ τὰ αἴτια τὰ ὁποῖα προκαλοῦν τὴν ἀνεργίαν, οὕτως ὥστε νὰ ὑποδείξῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα χρειάζονται διὰ ν’ ἀνασταλῇ τὸ ρεῦμα τῆς ἀνεργίας, τὸ ὁποῖον συνταράσσει συνθέμελα τὰ θεμέλια τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας δὲν θὰ ἐπρόσεξε τὴν αἴτησιν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον καὶ νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας δὲν θὰ ἐπρόσεξε καὶ τὸ ἄρθρον 50 τοῦ Κανονισμοῦ, διότι δὲν θέλω νὰ παραδεχθῶ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας ἠθέλησε νὰ μὴ ἀνταποκριθῇ εἰς μίαν αἴτησιν τῆς Βουλῆς. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ἡμῶν, τῶν ἀντιπολιτευομένων βουλευτῶν, δὲν θὰ συγχωρήσωμεν τοιούτου εἴδους παραλείψεις τῶν κ.κ. Ὑπουργῶν. Οὐδέποτε οὐδεὶς ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως θὰ θελήσῃ νὰ φέρῃ εἰς δύσκολον θέσιν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ζητήσῃ νὰ κατατεθοῦν ἐδῶ στοιχεῖα θίγοντα τὴν ἐθνικήν μας ἀσφάλειαν ἢ στοιχεῖα ἀποτελοῦντα μυστικὰ τοῦ Κράτους. Θὰ εἴμεθα πολὺ προσεκτικοὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, ἀλλὰ ἔχομεν τὴν ἀξίωσιν, ὁσάκις ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ καταθέτῃ καὶ τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὸν οἰκονομικὸν βίον τῆς χώρας ἢ τὴν διοίκησιν τοῦ Κράτους, ἔχομεν τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἐφαρμόζουσα στοιχειώδεις διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ, νὰ ἀνταποκρίνεται ἀμέσως καὶ ἐντὸς τῶν χρονικῶν ὁρίων, τὰ ὁποῖα ὁρίζει ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς. Ἐπερωτῶμεν λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας διὰ τὴν παράβασιν τοῦ ἄρθρου 50 τοῦ Κανονισμοῦ, ἀναμένομεν νὰ δώσῃ τὰς δεούσας ἐξηγήσεις εἰς τὸ Σῶμα καὶ περιμένομεν νὰ καταθέσῃ τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα εἰς τὴν Βουλήν, ἵνα ἡ Ἀντιπολίτευσις τὰ μελετήσῃ καὶ ἐπαναφέρῃ ἐν εὐθέτῳ χρόνῳ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πρὸς συζήτησιν τὸ σοβαρὸν θέμα τῆς ἀνεργίας, οὕτως ὥστε ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ λάβῃ γνῶσιν τῶν στοιχείων τῆς πραγματικότητος, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ νὰ συζητήσῃ τὰ μέτρα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ ἠμπορέσουν ἴσως νὰ βοηθήσουν εἰς τὴν ἀποτροπὴν τοῦ κακοῦ αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον παρατηρεῖται τελευταίως.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας ἔχει τὸν λόγον.

§6Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Ὁ κ. συνάδελφος ἐξεστόμισε μίαν ἀσυνήθη καὶ βαρεῖαν φράσιν ἔναντι τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας. Δὲν σταματῶ ὅμως εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, ἁπλῶς τὸ σημειώνω, διότι ἀνήκει εἰς μίαν παράταξιν, εἰς τὴν ὁποίαν, κατὰ τὸ παρελθόν, μᾶς εἶχον συνηθίσει, οὐχὶ εἰς ἀπαντήσεις ἀλλὰ εἰς πλήρη περιφρόνησιν, ὄχι ἐπὶ 6 ἡμέρας, ἐντὸς τῶν ὁποίων ἐζητήθη ἡ ἀπάντησις ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, ἀλλὰ οὔτε 6 μῆνας καὶ εἶμαι πρόχειρος νὰ δώσω ἀπαντήσεις εἰς ὅσας ἐρωτήσεις δὲν ἐδόθησαν ποτὲ ἀπαντήσεις παρὰ τῶν προκατόχων. Κατ’ ἐξοχὴν ὅμως ἡμεῖς δὲν γινόμεθα ποτὲ κακῶν μιμηταί. Καὶ οἱ ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, τοὐλάχιστον, ὅσον ἀφορᾷ τὸν Ὑπουργὸν Ἐργασίας, πάντες, ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν ἐργασιῶν τῆς παρούσης Βουλῆς, γνωρίζουν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας ἀπήντησεν ἀμέσως καὶ πρὸς ὅλους μὲ πᾶσαν λεπτομέρειαν. Ἐὰν εἶναι κάποιος, ὁ ὁποῖος σέβεται ἀπολύτως τὸ Σῶμα, εἶναι ἡ παροῦσα Κυβέρνησις· τὸ ἀπέδειξε καὶ καθημερινῶς δίδει περὶ τούτου ἀποδείξεις. Ἀλλὰ ὅταν, ἀξιότιμε κύριε συνάδελφε, ἐκ τῆς ἐρωτήσεως ἀποδεικνύεται πλήρης ἄγνοια τοῦ θέματος, δὲν εἶναι ὑπαίτιος ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας. Ἐὰν δηλαδὴ ὁλόκληρον τὸ Ὑπουργεῖον, στρατευθὲν διὰ τὴν συγκέντρωσιν τῶν στοιχείων, οὔτε σήμερον εἶναι εἰς θέσιν, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, νὰ δώσῃ ἀπάντησιν, εἶναι διότι σεῖς ἐζητήσατε, οὔτε ὀλίγον οὔτε πολύ, στοιχεῖα ἐξ ὅλης τῆς Ἑλλάδος, ὅλων τῶν περιοχῶν.

§7Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὄχι ἐξ ὅλης τῆς Ἑλλάδος. Ἀθηνῶν, Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης.

§8Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Εἶναι ὅλη ἡ Ἑλλάς. Δὲν εἶναι 3 χωριά. Παρεδώσατε ἕνα Ὑπουργεῖον διαλελυμένον ἀπολύτως. (Χειροκροτήματα). Ὅποτε θέλετε νὰ σᾶς δώσω ἀπάντησιν μὲ συγκεκριμένα στοιχεῖα. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§9Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Εἴπομεν αὐτὴ ἡ τακτικὴ νὰ σταματήσῃ. Νὰ κάμουν οἱ Ὑπουργοὶ ἐπερωτήσεις κατὰ τῶν προηγουμένων Ὑπουργῶν. Δὲν εἶναι θέαμα αὐτό. Εἶναι περίεργος ἡ συνήθεια αὐτὴ καὶ εἴπομεν νὰ σταματήσῃ.

§10Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Δὲν σᾶς ἐπέτρεψα τὴν διακοπήν.

§11Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Νομίζω ὅτι εἶχον δικαίωμα νὰ διακόψω.

§12Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Ὁ Κανονισμὸς εἶναι δι’ ὅλους ἄτεγκτος. Λέγω λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἀπὸ τὴν πρώτην ἡμέραν, ποὺ ἐλήφθη ἡ ἐρώτησις, ἀπηύθυνα σχετικὸν ἔγγραφον πρὸς τὴν Β. Ἑλλάδα, διότι τῆς Νοτίου εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν μου καὶ δύναμαι νὰ ἀπαντήσω ἐπὶ ὅλων τῶν στοιχείων καὶ νὰ τὰ καταθέσω, ἀλλά, δυστυχῶς, πλὴν μέχρι σήμερον δὲν ἠδυνήθησαν αἱ ὑπερβασίαι τῆς Β. Ἑλλάδος νὰ ἐνημερώσουν τὸ Ὑπουργεῖον. Τοῦτο, βέβαια παρεμπιπτόντως λέγω, ὑπεχρέωσε τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας νὰ καλέσῃ εἰς ἄμεσον ἀπολογίαν τὴν ὑπηρεσίαν ἐκείνην, διότι δὲν παρέσχε τὰ στοιχεῖα. Ὥστε, πρὶν ἀκούσετε τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκστομήσετε τὴν φράσιν περὶ τῆς ἀσεβείας. Τοὐλάχιστον εἶμαι παλαιὸς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ἔδωσα πάντοτε σημεῖα πλήρους κοινοβουλευτικῆς ἀγωγῆς ἔναντι πάντων τῶν συναδέλφων καὶ ἰδίᾳ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Λοιπόν, ἐὰν ἐπιθυμῆτε νὰ ἔχετε στοιχεῖα διὰ τὰ συμβαίνοντα εἰς τὴν Ν. Ἑλλάδα, εἶμαι ἕτοιμος νὰ σᾶς τὰ δώσω.

§13Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Νὰ τὰ καταθέσετε.

§14Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἀλλὰ στοιχεῖα δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, καὶ ἰδιαιτέρως τὴν Θεσσαλονίκην, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ ὑπηρεσία μου δὲν ἦτο εἰς θέσιν νὰ τὰ παραδώσῃ. Παρ’ ὅτι, σᾶς διαβεβαιῶ, τὸν ἐκάλεσα εἰς ἀπολογίαν διὰ τὴν παράλειψιν ταύτην, δὲν δύναμαι πέραν τούτου νὰ κάμω, ἀνθρωπίνως, τίποτε. Διότι, ἐπαναλαμβάνω ὅτι, ἀτυχῶς, τὸ θέμα τῆς ἀνεργίας εἶναι τόσον σοβαρὸν καὶ μᾶς ἀπησχόλησε ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, ὅπως γνωρίζετε, τὸ ὁποῖον ὅμως ἡμεῖς ἀντιμετωπίζομεν κατ’ ἄλλον τρόπον, παρ’ ὅτι ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις. Ἡμεῖς δὲν τὸ ἀντιμετωπίζομεν διὰ διοικητικῶν μέτρων ἢ ἀστυνομικῶν, ἀλλὰ νομίζομεν τὴν ἀνεργίαν ὡς τεράστιον θέμα, μεγίστης κοινωνικῆς σημασίας καὶ τείνομεν εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τῶν αἰτίων καὶ τῶν πηγῶν τοῦ κακοῦ τούτου. Σεῖς εἰς τὸ παρελθὸν ἐνομίσατε ὅτι ἠδύνασθε νὰ ἀντιμετωπίσετε τὴν κατάστασιν διὰ τῆς ψηφίσεως ἑνὸς Νόμου τοῦ 2222, ἁπλῶς, οὕτως εἰπεῖν, διὰ μιᾶς πράξεως μᾶλλον συγκαλυπτούσης προσωρινῶς τὴν κατάστασιν, οὐχὶ ὅμως καὶ μέσου θεραπεύοντος ὄντως τὸ κοινωνικὸν τοῦτο καὶ οἰκονομικὸν φαινόμενον τῆς ἀνεργίας. Παρ’ ὅτι δὲ ἡ σύνθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς, τοῦ Δικαστηρίου, τοῦ 2222 ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον προκάτοχόν μου, ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐκ μέρους μου μεταβολῆς, ἐν τούτοις ἡ πεῖρα τῆς Ἐπιτροπῆς ταύτης κατέδειξε διὰ μίαν ἀκόμη φορὰν τὴν ὀρθότητα τῆς ἐπιφυλάξεως τῆς ἰδικῆς μας, κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ σχετικοῦ νόμου. Ἐτονίσαμεν τότε ὅτι τὸ φαινόμενον τῆς ἀνεργίας χρήζει ριζικωτέρας ἀντιμετωπίσεως καὶ ὅτι δι’ ἀστυνομικῶν μέτρων ἢ καὶ διοικητικῶν, ἐπαναλαμβάνω, θὰ ἦτο ἀδύνατος ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ κινδύνου αὐτοῦ. Ἰδοὺ λοιπόν, κύριε συνάδελφε, τὰ στοιχεῖα, καὶ χαίρω, διότι μοῦ ἐδώσατε τὴν ἀφορμὴν ταύτην καὶ τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς ἀπαντήσω καὶ ὡς ἐν ἀρχῇ νὰ εἴπω, ὅτι τὸ θέμα εἶναι ἐξαιρετικῶς σοβαρόν. Λέγω ὅτι αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου δὲν εἶναι εἰς θέσιν, οὔτε τοῦ Ι.Κ.Α., παρὰ τὸν ὀργανισμὸν αὐτὸν τὸν τεράστιον, νὰ δώσουν στοιχειώδεις πληροφορίας εἰς τὴν Πολιτείαν καὶ εἰς τὰ μέλη τοῦ Κοινοβουλίου κατὰ μείζονα λόγον. Ἐλπίζω σὺν τῷ χρόνῳ κάτι νὰ ἐπιτελέσω. Ἤθελον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, κύριοι συνάδελφοι, νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας, τὸ ὁποῖον ἐκπροσωπεῖ τὸν συγκεκριμένον τομέα τῆς κοινωνικῆς πολιτικῆς ἔχει τὸν πτωχότερον προϋπολογισμόν, 5,760.000.000, ὅταν ἕνα ἀσφαλιστικὸν ταμεῖον τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ἔχῃ 47 δισεκατομμύρια προϋπολογισμόν. Παντοῦ σοῦ ζητοῦν ἕνα γραφέα. Διὰ τὴν συγκέντρωσιν ὅλων αὐτῶν τῶν στοιχείων τῶν ἀπαραιτήτων πρέπει νὰ ὀργανωθῇ μία στατιστικὴ Ὑπηρεσία. Κατὰ τὴν πρώτην ὑπουργίαν μου ὠργάνωσα τοιαύτην ὑπηρεσίαν. Ἀτυχῶς εὐθύς, ὡς ἔφυγον ἠδράνησε. Ἐκ τῶν ἓξ ὑπαλλήλων, τοὺς ὁποίους προώριζον τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἀφῆκαν ἕνα διευθυντήν. Τί νὰ κάμῃ ἄνευ προσωπικοῦ; Πρέπει νὰ ἀρχίσωμεν ἤδη ἀπὸ τὴν ἀρχήν. Νὰ ἀνασυγκροτήσω τὰς Ὑπηρεσίας, νὰ κάμω στατιστικὴν ἀπογραφήν, διὰ νὰ δώσω εἰς τὴν Πολιτείαν, κατὰ προσέγγισιν, μίαν εἰκόνα τοῦ λεγομένου δράματος, τῆς ἀνεργίας. Ὑπολογίζω, κύριοι, τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνέργων βάσει πληροφοριῶν ποὺ μοῦ ἔδωσαν τὰ συνδικᾶτα καὶ οἱ κατὰ τόπους ἐπόπται. Τὴν ἐργασίαν αὐτὴν τὴν ἔκαμον, ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς τῆς ὑπουργίας μου. Σᾶς δίδω τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς μετὰ πάσης ἐπιφυλάξεως, διότι δὲν ἔχομεν περισσοτέραν ἀσφάλειαν δι’ αὐτούς. Ὁ κίνδυνος εἶναι τεράστιος. Ὀφείλομεν, ὅλοι μαζί, νὰ ἴδωμεν, πῶς θὰ τὸν ἀντιμετωπίσωμεν. Λέγω, λοιπόν, ὅτι οἱ ἄνεργοι, εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἐποχιακῶς καὶ μὴ ἐποχιακῶς ἀνέρχονται ἄνω τῶν 160.000. Ἐὰν δὲ ὑπολογίσωμεν καὶ τοὺς ἐν ὑποαπασχολήσει, οὗτοι εἶναι, περίπου, 1.000.000 μὲ τοὺς χωρικοὺς πληθυσμούς. Ἀντιλαμβάνεσθε, λοιπόν, πόσον διαθέσιμον ἀνθρώπινον δυναμικὸν ὑπάρχει εἰς τὴν χώραν καὶ ποία ἡ ἔκτασις τῆς δυστυχίας. Δι’ ὃ καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζει τὸ θέμα μετὰ πάσης σοβαρότητος καὶ θὰ ζητήσῃ καὶ τὴν συνεργασίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο. Ἕτερον θέμα, εἶναι, τὸ θέμα τῶν ἀπολύσεων. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὰς 160.000 τῶν ἀνέργων, πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι περιλαμβάνονται καὶ οἱ καπνεργάται, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἐποχιακῶς ἄνεργοι. Διὰ τοὺς καπνοπαραγωγούς, θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀπασχολήσω, μετ’ ὀλίγον. Θὰ γίνῃ μία συνδιάσκεψις εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ μετὰ ταύτην θὰ καταθέσω τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον. Ἕτερον θέμα, ὡς εἶπον, εἶναι τὸ θέμα τῶν ἀπολύσεων. Ἐπειδὴ δέ, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, σοβαρωτάτη ἐφημερὶς εἰς κύριον ἄρθρον της, προφανῶς πεπλανημένως, γράφει, ὅτι, ἐξ ἐπισήμων στοιχείων, ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπολύσεων κατὰ τοὺς δύο τελευταίους μῆνας, ἀνῆλθεν εἰς 20.000 καὶ ὡς ἀνέφερον, γράφεται τοῦτο, ἀπὸ ἔγκυρον ἐφημερίδα. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ὀφείλω νὰ διαψεύσω κατηγορηματικῶς, τὸν ἀριθμὸν τοῦτον. Θὰ ἀντιληφθῆτε ἄλλως τε τοῦτο, ἀπὸ τοὺς ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους θὰ σᾶς δώσω, ὑπευθύνως διὰ τὴν Νότιον Ἑλλάδα. Οἱ ἀριθμοὶ εἶναι, οἱ ἑξῆς: Ἔχομεν ἕνα στάδιον ἀπολύσεων, πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου 2222. Ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου αὐτοῦ, ἄρχεται τὴν 10 Ὀκτωβρίου 1952. Ὑπεβλήθησαν, λοιπόν, μέχρι τῆς 20 Νοεμβρίου 1952, ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν, ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐν τῷ συνόλῳ της—καὶ παρακαλῶ, κύριε συνάδελφε, κρατήσατε τοὺς ἀριθμούς, διὰ νὰ παρηγορηθῆτε—ὑπεβλήθησαν, λέγω, 273 αἰτήσεις ἀπολύσεων. Ἀπὸ τῆς 23 Νοεμβρίου, μέχρι σήμερον, ὑπεβλήθησαν, μόνον 58. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά, τῆς πρώην καὶ τῆς νῦν καταστάσεως.

§15Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Εἶναι τοῦτο ἄμεσος συνέπεια τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας.

§16Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὰ λέγουν τὰ χαρτιὰ καὶ οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους ἐζητήσατε. Ἐὰν δὲν σᾶς συμφέρουν, λυποῦμαι. Μετὰ τὴν 20 Νοεμβρίου, μέχρι τῆς 28 Ἰανουαρίου, ὑπεβλήθησαν ἕτεραι 63 αἰτήσεις.... «(Ἀναγινώσκει) .» Δι’ οὐσιαστικῶν λύσεων ἀπετράπησαν αἱ περαιτέρω ἀπολύσεις, σημαντικῶν ἐπιχειρήσεων, εἰς τὰς Ἀθήνας, τὸν Βόλον καὶ ἀλλαχοῦ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικὴ κατάστασις, ἡ ὁποῖα ἀφορᾷ, ἐπαναλαμβάνω, τὴν νότιον Ἑλλάδα. Θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. συνάδελφον, νὰ ἀναμείνῃ τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν θὰ μοῦ δώσουν αἱ Ὑπηρεσίαι ἐκ τῆς Βορείου Ἑλλάδος—ἐλπίζω, ὅτι ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος θὰ ἔχῃ ληφθῇ ἡ ἀπάντησις— διὰ νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ εἰκὼν τῶν ἀπολύσεων, καί, διὰ νὰ εἴμεθα ἐξηγημένοι, οὐχὶ ἐπὶ τοῦ γενικοῦ θέματος τῆς ἀνεργίας, περὶ τοῦ ὁποίου εἶχον τὴν τιμήν, πρὸ ὀλίγου νὰ σᾶς ὁμιλήσω καὶ διὰ τὸ ὁποῖον, ἐπαναλαμβάνω, ἀτυχῶς τὸ Ὑπουργεῖόν μου καὶ αἱ ὑπηρεσίαι, δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ δώσουν πληροφορίας, λόγῳ ἐλλείψεως ἀναλόγου ὀργανώσεως. Ἡ ὀργάνωσις ὅμως αὐτὴ ἤρχισε καὶ μὲ τὴν βοήθειάν σας, ἐλπίζω, ὅτι σὺν τῷ χρόνῳ θὰ ὁλοκληρωθῇ, διὰ νὰ δύνανται ἅπαντες, οἱ περὶ τὰ θέματα αὐτὰ ἀπασχολούμενοι, νὰ ἔχουν θετικὰς πληροφορίας. Νὰ εἶσθε βέβαιοι, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπελήφθη τοῦ θέματος αὐτοῦ, μετὰ πάσης σοβαρότητος καὶ ὅτι θὰ δώσῃ τὴν ἀνάλογον λύσιν, τὸ ταχύτερον.

§17Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν λόγον, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔθιξε προσωπικὸν ζήτημα.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Λουλακάκης ἔχει τὸν λόγον.

§19Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος ἀξιότιμος Ὑπουργὸς Ἐργασίας κ. Γονῆς, μεμφθεὶς τὴν πολιτείαν ὅλων τῶν προκατόχων του, ἐδημιούργησε κατὰ τὸ ἄρθρον 19 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς προσωπικὸν ζήτημα καὶ λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Δὲν εἶναι ὀρθὸν οὔτε ἱπποτικὸν οἱ ἐν ἐνεργείᾳ σήμερον Ὑπουργοὶ νὰ καταφέρωνται ἐναντίον τῶν προκατόχων των, ἀορίστως καὶ χωρὶς συγκεκριμένην περίπτωσιν. Καὶ μάλιστα, ὅταν οἱ καθ’ ὧν στρέφονται οἱ ὑπαινιγμοί, δὲν συμβαίνει νὰ παρακάθηνται μεταξὺ ἡμῶν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, διὰ νὰ ὑπερασπίσουν τοὺς ἑαυτούς των. Νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται δεοντολογικῶς, ἐφ’ ὅσον διετάχθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως δικαστικὸς ἔλεγχος, ἐπὶ τῶν πράξεων τῶν διατελεσάντων Ὑπουργῶν καθ’ ὅλην τὴν μεταπολεμικὴν περίοδον, νὰ ἀναμείνῃ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, καθὼς καὶ οἱ λοιποὶ συνάδελφοί του, τὸ πόρισμα τοῦ ἐλέγχου του, διὰ νὰ κάμῃ βάσει σαφῶν πλέον καὶ ἐπισήμων στοιχείων τὴν κριτικήν του ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἑαυτόν μου προσωπικῶς, ἀπαλλάσσω ἀπὸ τὴν ἀναμονὴν αὐτὴν τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τὸν προκαλῶ νὰ ἐλέγξῃ, μὲ φακὸν ἐντόνου μεγενθύνσεως, τὴν πολιτείαν μου ὡς Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, διὰ νὰ ἐξακριβώσῃ, ἐὰν δὲν τὸ ἔχῃ πράξει μέχρι σήμερον, ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὑπουργίας μου, οὔτε προέβην εἰς διορισμοὺς ὁμοφρονούντων, οὔτε ἐνήργησα ἀπολύσεις ἀντιφρονούντων, οὔτε ἔκαμα ἐσωτερικὰς μετακινήσεις, ἀλλὰ διώκησα τὸ Ὑπουργεῖον μου χωρὶς πολιτικὰς διακρίσεις, μὲ πνεῦμα ἴσης πρὸς ὅλους μεταχειρίσεως, μὲ μόνον κριτήριον τὴν προσωπικὴν ἀξίαν, τὸν ζῆλον καὶ τὴν ἀπόδοσιν τῶν ὑπαλλήλων.

§20Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν σᾶς ἔθιξα προσωπικῶς.

§21Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Ἐθίξατε ὅλους τοὺς προκατόχους σας Ὑπουργούς.

§22Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁμολογοῦμεν ὅτι ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας δὲν μᾶς ἱκανοποίησεν. Ἀπεδείχθη, ὅτι εἶχε εἰς χεῖρας του τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα τοῦ ἐζητήσαμε καὶ καλῶς ποιῶν, βέβαια, τὰ ἀνέφερεν ἀπόψε εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἠδύνατο, ὅμως, νὰ τὰ γνωστοποιήσῃ καὶ εἰς τὸν αἰτήσαντα βουλευτήν. Αὐτὸ τὸ καθῆκον, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας δὲν τὸ ἔκαμε καὶ δι’ αὐτὸ τὸν ἐπηρωτήσαμεν, ποιούμενοι χρῆσιν τῶν δικαιωμάτων μας ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ. Μᾶς εἶπεν, ἀκόμη, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, ὅτι ἀγνοοῦμεν τὸ θέμα. Τὸ θέμα, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἐργασίας, δὲν τὸ ἀγνοοῦμεν. Ἡ Ἀντιπολίτευσις παρακολουθεῖ μετὰ τῆς δεούσης προσοχῆς τὸ ὅλον θέμα τῆς ἀνεργίας καὶ θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτιμήσητε τὴν θετικήν της συμπαράστασιν, εἰς τὸ νὰ λυθῇ αὐτὸ τὸ τεράστιον ἐθνικὸν θέμα. Ἠθέλαμεν, ὅμως, ἐξ ἐπισήμου πηγῆς νὰ πληροφορηθῶμεν δύο τινά. Πρῶτον, πῶς ἐφαρμόζεται ὁ νόμος 2222, τὸν ὁποῖον εἶχε τὴν πρωτοβουλίαν, ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις νὰ εἰσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν καὶ ἠθέλαμεν νὰ ἴδωμεν ἐκ τῶν πραγμάτων, ἐὰν αὐτὸς ὁ νόμος ἐξεπλήρωσε τὸν προορισμόν, τὸν ὁποῖον ἐστήριξεν, ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις, ποὺ τὸν εἰσήγαγε. Καί, δεύτερον, ἠθέλαμεν ἐκ τῶν πραγμάτων νὰ πληροφορηθῶμεν, ποῖοι εἶναι οἱ ἀριθμοὶ τῶν ἀπολυομένων, διότι, ἀνεπισήμως, διεδίδοντο καὶ ἐδημοσιεύοντο ἀριθμοὶ μεγάλοι, ποὺ ἔδιδον τὸ δικαίωμα νὰ δημιουργῆται μία κατάστασις, ἡ ὁποία νὰ δημιουργῇ καὶ τρόμον μέσα εἰς τὴν κοινωνίαν. Ἄλλοι ἔλεγον 20 χιλ. ὅτι ἀπελύθησαν, ἄλλοι 30, ἄλλοι 70 χιλιάδες. Διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ καταλήξωμεν εἰς θετικὸν συμπέρασμα καὶ νὰ ὁλοκληρώσωμεν τὴν μελέτην τοῦ ὅλου προβλήματος, ἠθέλαμεν ἀπὸ σᾶς, τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, νὰ μᾶς δώσητε τὰ στοιχεῖα αὐτά. Καλῶς, λοιπόν, ἐπράξαμεν καὶ τὰ ἐζητήσαμεν καὶ ἠξεύρομεν τί ἐζητήσαμεν. Μᾶς κατηγορήσατε, ὅτι ἀγνοοῦμεν τὸ θέμα. Δὲν τὸ ἀγνοοῦμε. Σεῖς ἀπεδείχθη, ὅτι εἴχατε ἕνα τμῆμα τῶν στοιχείων καὶ δὲν μᾶς τὰ ἐδώσατε. Καλῶς, λοιπόν, σᾶς ἐκλέξαμεν, κατὰ τὸν Κανονισμόν.

§23Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριε Πρόεδρε, οὐδένα ἐκ τῶν προηγουμένων ἀξιοτίμων συναδέλφων, ἠθέλησα νὰ θίξω. Καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Λουλακάκης, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ πληροφορηθῇ, ὅτι ὅταν μὲ διεδέχθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον— καὶ γνωρίζει πόσο τὸν σέβομαι καὶ τὸν ἐκτιμῶ—εἶχεν ὀργανώσει ὑπηρεσίαν στατιστικῆς καὶ θὰ ὁμολογήσῃ καὶ ὁ ἴδιος, ὅτι δὲν ἐλειτούργησεν ἱκανοποιητικῶς καὶ μέχρι σήμερον ἀκόμη. Πρέπει νὰ εἶναι πληροφορημένος ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Τοῦτο τὸ ἀναφέρω, οὐχὶ διὰ μομφὴν ἔναντι τοῦ παρελθόντος ἢ καὶ ἀγαπητῶν συναδέλφων, ἀλλὰ διὰ νὰ σᾶς ἐξηγήσω τὴν ἀδυναμίαν τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου διὰ τὴν παροχήν, τόσον ταχέως, τῶν ζητηθέντων στοιχείων καὶ οὐχὶ δι’ ἄλλον τινὰ λόγον. Τοὺς ἀριθμοὺς ὑποθέτω τοὺς ἠκούσατε ἐπισήμως, καὶ ὑπευθύνως. Εἰδικῶς διὰ τὰς Ἀθήνας, ἕνα χρήσιμον, ἀκόμη στοιχεῖον, ἀνεξαρτήτως τοῦ νόμου 2222, διὰ τὸν ὁποῖον, ἰδιαιτέρως ἐνδιαφέρεσθε, εἶναι καὶ τοῦτο. «Οἱ ἐπιδοτηθέντες εἰς τὰς Ἀθήνας...... (ἀναγινώσκει)......». Τοῦτο σημαίνει, προφανῶς, μίαν βελτίωσιν πρόδηλον. Αὐτοί, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι οἱ ἀριθμοὶ ἐκ τῶν στοιχείων τῶν ἐπισήμων.

§24Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Διότι ἐφηρμόσθη ἐν τῷ μεταξὺ ὁ νόμος.

§25Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ποῖος νόμος;

§26Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει τὰς ἀπολύσεις.

§27Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐγὼ σᾶς ὁμιλῶ περὶ τῶν ἐπιδοτηθέντων, οὐχὶ περὶ τῶν ἀπολυθέντων. Περὶ τῶν ἀπολυθέντων ἠκούσατε τοὺς ἀριθμούς. Τώρα ὅσον ἀφορᾷ τὸν νόμον, καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἀπήντησα, ὅτι τὸ Συμβούλιον συνεστήθη ἐπὶ τοῦ προκατόχου μου καὶ νομίζω, ὅτι ἐξεπλήρωσαν τὰ καθήκοντά των, ὅλα τὰ μέλη, εὐσυνειδήτως. Πρέπει δέ, κύριοι, νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐντὸς 20 ἡμερῶν, μετὰ τὰς ἑορτάς, ὅταν ἀνασυνέστησα τὴν ὑπηρεσίαν, διεξεπεραιώθησαν ὅλαι αἱ ἐκκρεμεῖς αἰτήσεις, καὶ ἀπετέλεσε ρεκὸρ ταχύτητος δι’ ὅλας τὰς Δημοσίας Ὑπηρεσίας καὶ οὐδεὶς παραπονεῖται ἀνεξαρτήτως τῶν ἀποτελεσμάτων, τοῦ παραδεκτοῦ ἢ μὴ τῶν ἀπολύσεων. Διότι ἔξω, ἀνευθύνως, δύνανται πολλὰ νὰ λέγωνται καὶ ἔξω ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἡ δημαγωγία ἀποτελεῖ τὸ καλύτερον ὅπλον ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ἐδῶ ἔχετε ὑπευθύνους ἀριθμούς. Ἦλθε, κάποτε, καὶ μοῦ παρεπονέθη κάποιος. Ἀμέσως, ἐκάλεσα τὸν ἁρμόδιον ὑπάλληλον καὶ ὅταν ὁ ἴδιος ἀνέγνωσε τὸν φάκελλον, ὡμολόγησεν, ὅτι, ὀρθῶς, ἀπεφάνθη ἡ Ἐπιτροπή. Καὶ τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα, τονίζω, ὅτι δὲν διωρίσθησαν παρ’ ἐμοῦ, ἀλλὰ παρὰ τῶν προκατόχων μου, ἐξετέλεσαν τὸ καθῆκον των ταχύτατα. Ἡ ὑπηρεσία ἐκτελεῖ εὐσυνειδήτως τὸ καθῆκόν της, ὥστε σήμερον νὰ μὴν ὑπάρχῃ, οὐδεμία ἐκκρεμὴς αἴτησις καὶ οὐδὲν παράπονον.

§28Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς, τὰς ὁποίας ἐζήτησα, ἦτο δυνατὸν εὐκόλως νὰ τὰς καταθέσετε καὶ δὲν τὰς κατεθέσατε.

§29Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐγὼ ἠθέλησα νὰ σᾶς δώσω μίαν πληροφορίαν, δι’ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα καὶ σεῖς ἐσπεύσατε νὰ μὲ κατηγορήσητε ὡς ἀσεβοῦντα.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Μπίρης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του, ἀπευθυνομένης πρὸς τοὺς κ. κ. Πρόεδρον Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργοὺς Συντονισμοῦ, Γεωργίας καὶ Κοινωνικῆς Προνοίας, σχετικῶς μὲ τὴν μὴ εἰσέτι λῆψιν μέτρων ἀνακουφίσεως τῶν δεινῶς πληγέντων ἐκ τῆς ἀφορίας ἀγροτικῶν περιφερειῶν τῆς Χώρας καὶ ἰδίᾳ τοῦ Νομοῦ Ρεθύμνης.

§31Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Εἶναι ἡ πρώτη, ἡ παρθενική μου ἐμφάνισις ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἐπερώτησίς μου, ὅπως θὰ ἴδητε καὶ ἀπὸ τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων, ἀπευθύνεται πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ πρὸς τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς τοῦ Συντονισμοῦ, Προνοίας καὶ Γεωργίας, διότι μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν ἐξήγγειλον, οὔτε ἔλαβον οὐδὲν μέτρον προστασίας ἤ, ἁπλῆς ἔστω, ἀνακουφίσεως τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι δεινῶς ἐπλήγησαν ἀπὸ τὴν ἐφετεινὴν πρωτοφανῆ ἀφορίαν, ἡ ὁποία ἔπληξεν ὡρισμένας γεωργικὰς περιοχὰς τῆς Χώρας καί, κυρίως, τὸν Νομὸν Ρεθύμνης, τὸν ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκπροσωπῶ καὶ τοῦ ὁποίου ἡ οἰκονομία στηρίζεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν παραγωγὴν τοῦ ἐλαίου καὶ ἐφέτος ἡ παραγωγὴ αὐτὴ ἦτο, περίπου, ἀνύπαρκτος. Προτοῦ, ὅμως, προχωρήσω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐπερωτήσεώς μου, κύριοι βουλευταί, ἤθελα νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἐπειδὴ εἶμαι νέος βουλευτὴς καὶ εἰς τὴν ἡλικίαν καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸν χρόνον εἰσόδου μου εἰς τὴν Βουλήν. Ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι τὴν ἐπερώτησιν αὐτὴν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, δὲν τὴν ὑπέβαλα διὰ νὰ κάμω ἀντιπολίτευσιν. Ὄχι διότι δὲν ἔχω διάθεσιν ἀντιπολιτεύσεως, τὸ καθῆκόν μου καὶ κάθε βουλευτοῦ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς εἶναι νὰ κάμνῃ ἀντιπολίτευσιν, ἀλλὰ διότι, κύριοι βουλευταί, δὲν τὸ ἐπιτρέπει τὸ θέμα, εἶναι ἕνα θέμα τραγικόν, ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, ὅπως θὰ ἴδητε καὶ ἀπὸ τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κάμνω ἐγὼ αὐτὴν τὴν στιγμήν, εἶναι νὰ μεταφέρω ἐδῶ τὴν κραυγήν, τὴν φωνὴν τῆς διαμαρτυρίας, τὴν φωνὴν ἀπογνώσεως ὅλου αὐτοῦ τοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος ὑποφέρει, ὅπως δὲν ὑποφέρουν αἱ ἄλλαι περιφέρειαι καὶ οἱ ἄλλοι πληθυσμοὶ καὶ νὰ ζητήσωμεν τὰς ἀμέσους καὶ τὰς πρώτας βοηθείας ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπειδή, κύριοι βουλευταί, ἡ ἀφορία καὶ ἡ καταστροφὴ τῆς παραγωγῆς, δημιουργεῖ τὰ ἴδια προβλήματα εἰς ὅλας τὰς περιφερείας ποὺ ἐπλήγησαν καὶ κυρίως εἰς τὰς περιφερείας, αἱ ὁποῖαι ἔχουν μονοκαλλιέργειαν καὶ ἐπειδὴ χρειάζεται ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ τὰ ἴδια περίπου μέτρα διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν προβλημάτων αὐτῶν, θὰ ἀσχοληθῶ, ὡς ἐν εἴδει παραδείγματος, μὲ τὰ προβλήματα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησεν εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης ἡ πρωτοφανὴς ἐφετεινὴ ἀφορία, διότι δὲν θέλω καὶ νὰ σᾶς κουράσω καὶ δὲν ἔχω ἴσως καὶ ἐπαρκῆ στοιχεῖα διὰ τὰς ἄλλας περιφερείας. Εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης, κύριοι βουλευταί, εἴχομεν πέρυσι μίαν θαυμασίαν ἄνθησιν τῶν ἐλαιοδένδρων, ἡ ὁποία ἔδιδε τὴν ἐλπίδα, ὅτι θὰ εἴχομεν μίαν παραγωγὴν 100%. Δυστυχῶς, ἦλθεν ὁ λίβας, ὁ ὁποῖος κατέστρεψεν εἰς μίαν μεγάλην περιοχὴν τοῦ Νομοῦ ὁλοσχερῶς τὴν πλουσίαν αὐτὴν ἄνθησιν. Ἕνα παράδειγμα, νομίζω, ἀρκεῖ νὰ σᾶς πείσῃ περὶ τοῦ πόσον ἦτο καταστρεπτικὸς ὁ λίβας αὐτός. Εἰς μίαν περιοχὴν ποὺ ὑπελογίζετο νὰ δώσῃ 3.000.000 ὀκάδας ἐλαίου, δὲν ὑπερέβη ἡ παραγωγὴ οὔτε τὰς 3.000 ὀκάδας. Τόση ἦτο ἡ καταστροφή. Ἐπίσης εἰς ἄλλας περιφερείας, εἰς τὸ ἥμισυ περίπου τοῦ Νομοῦ ὅπου ἔμεινεν ἕνα μικρὸν μέρος τῆς παραγωγῆς ἦλθε κατόπιν ὁ ρυγχίτης καὶ ὁ δάκος, κατέστρεψαν αὐτὰ τὰ μικρὰ ὑπολείμματα αὐτῆς τῆς νησίδος, τῆς παραγωγῆς, ποὺ εἶχαν μείνει. Ἐπίσης, ἡ παραγωγὴ χαρουπίων, εἰς τὴν ὁποίαν στηρίζεται κατὰ ἕνα, πολὺ μικρότερον ὅμως ποσοστόν, ἡ οἰκονομία τοῦ Νομοῦ, διὰ πρώτην ἴσως φορὰν ἀπὸ πολλὰς δεκαετίας, ἦτο καὶ αὐτὴ σχεδὸν ἀνύπαρκτος. Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι θὰ χρειασθῇ νὰ σᾶς διαβάσω μίαν ἐπιστολὴν—ὄχι ὁλόκληρον, μερικὰς περικοπὰς— τοῦ Προέδρου τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ρεθύμνης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ἡ ὁποία ἐδημοσιεύθη καὶ εἰς τὴν ἐφημερίδα τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν τοῦ Νομοῦ. Πρὶν ἀπ’ αὐτὸ ὅμως, ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἀνέδειξε τὴν Ἕνωσιν Συνεταιρισμῶν Ρεθύμνης ὡς τὴν πρώτην Ἕνωσιν μεταξὺ τῶν Ἑνώσεων Συνεταιρισμῶν τῆς Ἑλλάδος καὶ ὁ ὁποῖος εἶναι ἕνας γνήσιος ἀγρότης καὶ ἐξαίρετος ἄνθρωπος, ὅστις διευθύνει ἀπὸ τοῦ 1946 τὴν Ἕνωσιν τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν. Γράφει λοιπόν, πρὸς τὸν Ὑπουργὸν Ἐμπορίου: «Ἐξοχώτατε κ. Ὑπουργέ. Ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ τοῦ Νομοῦ Ρεθύμνης ξεπερνᾷ κάθε προηγούμενον εἰς ἀπαθλίωσιν λόγῳ τῶν τελευταίων ἐτῶν ἀφορίας τῶν ἐλαιοδένδρων, μοναδικῶν μέσων διὰ τὴν συντήρησίν του. Τὴν ἐποχὴν αὐτὴν ποσοστὸν 75% τῶν ἀγροτῶν μας στεροῦνται τελείως ἐλαίου καὶ οὕτω ἡ ζωὴ καθίσταται προβληματική... Μεταφέρομεν τὴν εἰκόνα αὐτὴν ἐνώπιον ὑμῶν καὶ ποιούμεθα ἔκκλησιν ὅπως διατάξητε τὴν χορήγησιν ἐλαίου ἐπὶ πιστώσει ἢ δι’ ἐπιστροφῆς μέσῳ Α.Τ.Ε. εἰς τοὺς στερουμένους παραγωγοὺς ἐκ τῶν ἐπὶ τόπου εὑρισκομένων ἀποθεμάτων τοῦ Δημοσίου καλύπτοντος μίαν κοινωνικὴν ἀνάγκην ποὺ μόνον κατὰ τὰ ἔτη τῆς κατοχῆς ἐπεκράτησεν εἰς τὸν Νομόν μας». Ἐγὼ ὅμως, κύριοι βουλευταί, ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι οὔτε ἐπὶ κατοχῆς δὲν εἴχομεν αὐτὴν τὴν καταστροφήν, διότι εἰς τὴν κατοχὴν ὁ κόσμος εὕρισκε τοὐλάχιστον τὸ λάδι τῶν ἀναγκῶν του.

§32ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι, ἐδῶ.

§33Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἐπίσης, θὰ σᾶς διαβάσω περικοπὰς ἀπὸ τηλεγράφημα τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ Κρήτης, πρὸς τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργούς. Ὁ κ. Κονιωτάκης, εἶναι βεβαίως ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Στρατάρχου Παπάγου εἰς τὴν Κρήτην, ὁ ὁποῖος μάλιστα προέρχεται ἀπὸ τὸν δημοσιοϋπαλληλικὸν κόσμον καὶ ἑπομένως καταλαβαίνετε, ὅτι θὰ προσέχῃ αὐτὰ ποὺ γράφει περισσότερον ἴσως ἀπὸ ἄλλους. Λέγει λοιπὸν ὁ κ. Κονιωτάκης πρὸς τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργούς: «Ἐκ διαπιστώσεως τῆς περιοδείας ἡμῶν ἀνὰ τοὺς Νομοὺς τῆς Κρήτης προκύπτει, ὅτι ἡ πρωτοφανὴς ἐφετινὴ ἀφορία ἔχει φέρει εἰς ἀπελπιστικὴν θέσιν τοὺς χωρικοὺς τῆς νήσου. Ὑπάρχει σωρεία μικροκαλλιεργητῶν οἵτινες στεροῦνται καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐλαίου τῆς οἰκογενειακῆς των χρήσεως. Ἡ κατάστασις αὕτη ἀντανακλᾷ καὶ ἐπὶ τοῦ συνόλου τῆς ἀστικῆς καὶ ἐργατικῆς τάξεως τῶν πόλεων τῆς Κρήτης, ἡ ἐργασία τῶν ὁποίων βασίζεται ἐπὶ τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς. Χειροτέραν ἐντελῶς κατάστασιν διεπιστώσαμεν εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης καὶ Λασηθίου ἔνθα ἡ γεωργικὴ παραγωγὴ περιορίζεται μόνον εἰς ἔλαιον καὶ χαρούπια ἐξ ὧν οὐδὲν ἀπεκομίσθη ἐφέτος». Ὅλα αὐτά, κύριοι, ἔχουν νεκρώσει κυριολεκτικὰ τὴν ζωὴν εἰς τὴν ὕπαιθρον χώραν καὶ τὴν ἐνέκρωσαν διότι τὸ λάδι εἰδικὰ εἰς τὴν Κρήτην καὶ περισσότερον εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης, δὲν εἶναι ἁπλῶς μία τροφή, εἶναι, κύριοι, ὅλαι αἱ τροφαί, εἶναι ἡ ἐνδυμασία, εἶναι ἡ ὑπόδυσις, εἶναι ἡ σπουδὴ τοῦ παιδιοῦ, εἶναι τὰ πάντα. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, δηλαδή, ἡ ζωὴ τοῦ κόσμου ἔχει φθάσει πλέον εἰς ἐξαθλίωσιν. Δὲν εἶναι μία συνηθισμένη κατάστασις. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον δὲν ἔγραψε χωρὶς νὰ σκεφθῇ τὸ πρᾶγμα ὁ Πρόεδρος τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, ὅτι ἡ κατάστασις ποὺ παρουσιάζεται σήμερον ἐκεῖ δὲν ἦτο οὔτε ἐπὶ κατοχῆς.

§34Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Μοῦ φαίνεται, ὅτι ἡ ἐπερώτησίς σας, κύριε συνάδελφε, ἀπευθύνεται καὶ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου. Δὲν βλέπω, οὔτε τὸν ἕνα, οὔτε τὸν ἄλλον τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν νὰ εἶναι παρόντες. Θὰ ἔπρεπε νὰ ζητήσετε τὴν ἀναβολὴν τῆς ἐπερωτήσεως διὰ νὰ εἶναι παρόντες καὶ νὰ σᾶς ἀπαντήσουν. (Τὴν στιγμὴν αὐτὴν προσέρχεται ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου).

§35Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορ.). Εἶμαι ἐδῶ κ. συνάδελφε.

§36Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ὄχι ἐγώ, ἀλλ’ ὁ κ. Κοθρῆς ἀνησύχησε διὰ τὴν ἀπουσίαν σας κ. Ὑπουργέ. Παρέλειψα βεβαίως νὰ εἴπω, ὅτι ἀπὸ τὰ καινούργια στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔλαβα μετὰ τὴν κατάθεσιν τῆς ἐπερωτήσεώς μου, ὅπως τὸ τηλεγράφημα τοῦ κ. Γενικοῦ Διοικητοῦ, προκύπτει ὅτι καὶ τὸ Ὑφυπουργεῖον Ἐμπορίου πρέπει νὰ δώσῃ ὡρισμένας λύσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀνακουφίσουν αὐτὴν τὴν κατάστασιν τῶν Ἀγροτικῶν πληθυσμῶν. Δι’ αὐτὸ εἶναι ἀπαραίτητος ἡ παρουσία καὶ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου. Λέγω, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ λάδι εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης καὶ γενικῶς εἰς τὴν Κρήτην, δὲν εἶναι μόνον μία τροφή, ἀλλ’ εἶναι τὰ πάντα καὶ ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε ἡ ἔλλειψίς του ἀντανακλᾷ καὶ εἰς τὴν ἀστικὴν ζωήν, ἀντανακλᾷ καὶ ἐπὶ τῶν ἐργασιῶν τῶν ἀστικῶν ἐπαγγελμάτων, διότι ἀσφαλῶς ἡ κίνησις εἰς τὰ ἀστικὰ κέντρα τῶν ἐπαρχιῶν δημιουργεῖται ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν προϊόντων τῆς παραγωγῆς. Δὲν εἶναι βεβαίως κάτι καινούργιο αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγω ἀλλ’ εἶναι δυστυχῶς πολὺ ἀληθές. Δι’ αὐτὸ πράγματι ὑπάρχει τεραστία ἐξαθλίωσις ἐκεῖ καὶ ἡ ζωὴ ὡς εἴπομεν, ἔχει νεκρωθῆ καὶ εἰς τὴν ὕπαιθρον καὶ εἰς τὰς πόλεις. Δὲν εἶναι ἁπλῶς σχῆμα λόγου αὐτὰ ποὺ ἀναφέρουν καὶ ὁ Γενικὸς Διοικητὴς καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν εἰς τὰ τηλεγραφήματά των. Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις ἴσως μᾶς ἀπαντήσῃ, ὅτι ἡ πτωχεία εἶναι γενικὴ εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, καὶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ περιμένωμεν τὰ ἀποτελέσματα τοῦ ἀγροτικοῦ προγράμματος τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλεν πρὸ ἡμερῶν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ὕστερα μάλιστα ἀπὸ πολλὰς τυμπανοκρουσίας. Θὰ μᾶς ἐπιτρέψετε νὰ πιστεύωμεν, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ περιμένωμεν αὐτὰ τὰ ἀποτελέσματα. Γνωρίζομεν βεβαίως καὶ ἡμεῖς ὅτι ἡ πτωχεία εἶναι γενικὴ εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ πάει νὰ γίνῃ καθεστώς. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ποὺ ἀνεφέραμεν δὲν πρόκειται περὶ ἁπλῆς πενίας.

§37ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ τὴν ὁποίαν δὲν πταίει ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις.

§38Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Δὲν κρίνω, κύριε συνάδελφε, διὰ τὸ παρελθὸν τὴν Κυβέρνησιν, δὲν τὴν κρίνω διὰ τίποτε ποὺ δὲν εὐθύνεται, ἀλλὰ τὴν κρίνω δι’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶχε καὶ ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ πράξῃ καὶ δὲν τὸ ἔπραξε. Θὰ παρακαλέσω ὅμως, νὰ μὴ νομισθῇ, ὅτι θὰ δεχθῶ νὰ ὑποστῶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπέστη ὁ κ. Ζορμπᾶς, ὅπου ἀπὸ ἐπερωτῶν μετεβλήθη εἰς ἐπερωτώμενον, ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας. Δὲν πρόκειται νὰ τὸ δεχθῶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Εἶπα, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ περίπτωσις, ἡ ὁποία ἀναφέρεται εἰς τὰς περιφερείας αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν ἀπὸ τὴν ἀφορίαν καὶ τὴν καταστροφὴν τῆς παραγωγῆς δὲν εἶναι συνηθισμένη, διότι ἐκεῖ δὲν ἔχομεν μίαν ἁπλῆν πενίαν, ἔχομεν ἐξαθλίωσιν, κύριοι, ἔχομεν ἀπόγνωσιν τῶν κατοίκων, καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ ληφθοῦν καὶ ἐξαιρετικὰ μέτρα, εἰδικὰ μέτρα. Ζητοῦμεν τὰς πρώτας βοηθείας, δὲν ζητοῦμεν ριζικὴν λύσιν καὶ θεραπείαν, δὲν ζητοῦμεν νὰ λύσετε τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα εἰς τὰς περιφερείας αὐτάς, ἀλλὰ ζητοῦμεν νὰ ἐπαναφέρωμεν τὰς περιφερείας αὐτάς, εἰς τὴν πτώχευσιν ποὺ ἔχουν καὶ αἱ ἄλλαι περιφέρειαι τῆς χώρας, καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα θὰ ἀναμείνωμε τὰ ἀποτελέσματα τῶν μέτρων ποὺ ἐξήγγειλεν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ.

§39ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὅλαι αἱ περιφέρειαι τὰ αὐτὰ ἔχουν κ. συνάδελφε.

§40Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι τὸ γνωρίζω αὐτό, καὶ ὡς θὰ ἴδετε ἡ ἐπερώτησίς μου ἀναφέρεται εἰς ὅλας τὰς περιφερείας ποὺ ἐπλήγησαν ἐκ τῆς ἀφορίας καὶ εὑρίσκονται σήμερον εἰς ἐξαθλίωσιν καὶ ἑπομένως γνωρίζω, ὅτι ὑπάρχουν συνάδελφοι καταγόμενοι ἀπὸ περιφερείας ποὺ ἔχουν πληγῆ ἀπὸ τοιαύτην συμφοράν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔχομεν ἐκτὸς τῶν ἄλλων καὶ τὸ τηλεγράφημα τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν Κρήτην, τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ τόσον εὐγλώττως περὶ τῆς ἀμέσου ἀνάγκης τῆς λήψεως ἐξαιρετικῶν μέτρων διὰ τὴν περιφέρειαν αὐτήν.

§41Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Καὶ ἡμεῖς σᾶς μακαρίζομεν, ὅτι ἔχετε τὸν καλλίτερον τόπον.

§42Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Νὰ σᾶς φιλοξενήσωμεν εὐχαρίστως, κ. συνάδελφε. Ἡμεῖς, κύριοι συνάδελφοι, δὲν δεχόμεθα, ν’ ἀναμείνωμεν τ’ ἀποτελέσματα τοῦ προγράμματος τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, πρῶτον, διότι δὲν γνωρίζωμεν τί θὰ κάμῃ καὶ πῶς θὰ ζήσῃ ὁ πληθυσμὸς τῶν πληγεισῶν περιοχῶν μέχρι τῆς ὥρας ποὺ θὰ ἀποδώσουν αὐτὰ τὰ μέτρα, ἂν πρόκειται καὶ νὰ ἀποδώσουν. Ἡμεῖς, ἂν θέλετε, παραδεχόμεθα, ὅτι τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ λύσουν τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος. Τί θὰ κάμουν ὅμως καὶ πῶς θὰ ζήσουν οἱ πληθυσμοὶ αὐτοὶ μέχρι τῆς ὥρας ποὺ θὰ ἀποδώσουν αὐτὰ τὰ μέτρα, καὶ πῶς θὰ ζήσουν μέχρι τῆς νέας παραγωγῆς, καὶ πῶς θὰ συνεχίσουν τὰς καλλιεργείας των; Δὲν δεχόμεθα ἀκόμη ν’ ἀναμείνωμεν τὰ ἀποτελέσματα τοῦ ἐξαγγελθέντος προγράμματος ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ διὰ τὸν λόγον, ὅτι συμφωνοῦμεν μ’ ὅλας τὰς εἰδήσεις ποὺ ἔρχονται ἀπ’ ὅλας τὰς περιφερείας τοῦ Κράτους, ὅτι οἱ ἀγρόται δὲν ἐδέχθησαν μὲ εὐχαρίστησιν καὶ μὲ ἱκανοποίησιν τὴν ἐξαγγελίαν αὐτοῦ τοῦ προγράμματος. Κύριοι, ἔχω μάλιστα καὶ ἕνα τηλεγράφημα πρὸς τὸν κ. Παπάγον, τὸ ὁποῖον ἐδημοσιεύθη εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας. Προέρχεται ἀπὸ τὴν Λακωνίαν μὲ περισσοτέρας τῶν ἑβδομήκοντα ὑπογραφῶν καὶ ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν Λακωνίαν, οὔτε ἐγώ, οὔτε ἡ πλευρὰ αὐτή. Ἀκούσατε τί λέγει: «Ἐπὶ τῇ ἀναγγελίᾳ τῶν ἀγωνιωδῶς ἀναμενομένων καὶ πομπωδῶς ἐξαγγελθέντων μέτρων ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐκφράζομεν εἰς ὑμᾶς τὴν βαθεῖάν μας θλῖψιν, ἀπογοήτευσιν καὶ ἀγανάκτησιν τῆς ἀγροτικῆς τάξεως τῆς περιφερείας Σκάλας Λακωνίας καὶ περιχώρων. Ἔχοντες ὑπ’ ὄψει μας τὸν ἕβδομον ὅρον τοῦ Συμβολαίου τῆς Θεσσαλονίκης, διεπιστώσαμεν, ὅτι τὰ χθὲς ἐξαγγελθέντα μέτρα, οὐδόλως ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν ἔννοιαν τοῦ ὅρου τούτου. Οἱοσδήποτε νομίζει, ὅτι κατενόησε τὸ ἀγροτικὸν ζήτημα τῆς Ἑλλάδος καί, ὅτι διὰ τῶν χθεσινῶν ἐξαγγελθέντων μέτρων ἐνισχύεται ἀποτελεσματικῶς ἡ ἀγροτικὴ τάξις, ἀπατᾶται.....». Ἕπονται ἑβδομήκοντα περίπου ὑπογραφαί.

§43ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ (τῆς συμπολιτεύσεως). Ποία ἐφημερίδα τὸ ἐδημοσίευσε;

§44Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἡ Ἐλευθερία, κύριοι, ἀλλὰ καὶ ἄλλες, νομίζω.

§45Χ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ. Καὶ ἡμεῖς ἐκφράζομεν τὴν βαθυτάτην θλῖψιν δι’ αὐτὰ ποὺ γράφουν.

§46Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Συμφωνοῦμεν λοιπόν, μὲ ὅλας τὰς εἰδήσεις καὶ μὲ ὅλα τὰ δημοσιευθέντα εἰς τὸν τύπον καὶ τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὰ ὑπομνήματα τῶν Γεωργικῶν Ὀργανώσεων καὶ μὲ ὅσα προσωπικῶς ἠκούσαμεν ἀπὸ ἀντιπροσώπους ἀγροτικῶν ὀργανώσεων, ποὺ εἴδομεν, συμφωνοῦμεν μὲ ὅλας τὰς ἀπόψεις των καὶ λέγομεν, ὅτι τὰ ἐξαγγελθέντα μέτρα δὲν ἱκανοποίησαν, οὔτε ἐθέρμαναν κἄν τὴν ψυχὴν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, διότι, ἐὰν ἐγένετο καὶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, θὰ ἦτο καὶ αὐτὸ κάτι, κύριοι συνάδελφοι, διότι ὅταν ὑπάρχῃ ἀδειανὸ καὶ κρύο στομάχι, ἂς θερμαίνεται ἡ ψυχὴ τοὐλάχιστον μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅπως δηλαδὴ ἐγένετο ἐπὶ κατοχῆς ὅπου εἴχομεν ἀδειανὸ τὸ στομάχι, ἀλλὰ γεμάτην τὴν ψυχὴν ἀπὸ τὴν ἐλπίδα διὰ τὴν καλυτέραν αὔριον. Ἀλλά, δυστυχῶς, οὔτε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν ἐπέτυχον νὰ κάμουν αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν Μακεδονικὴν πρωτεύουσαν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, ἐπειδὴ τυγχάνει νὰ ἔχω καὶ μίαν γνῶσιν τῶν θεμάτων αὐτῶν καὶ θεωρητικὴν καὶ πρακτικήν, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἔχω τὴν ἑξῆς γνώμην. Οἱοσδήποτε, κύριοι, ἀναγνώσῃ τὸ κείμενον τῶν ἀνακοινώσεων αὐτῶν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, θὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον λείπει ἀπ’ αὐτὰς εἶναι κυρίως ἡ κατανόησις τῶν ἀγροτικῶν θεμάτων καὶ τῶν αἰτίων, ἐξ ἀφορμῆς τῶν ὁποίων ὑποφέρει ὁ ἀγροτικὸς κόσμος καὶ ὅταν κανεὶς δὲν γνωρίζῃ τὰ αἴτια καὶ τὰς ἀφορμὰς μιᾶς ἀρρώστειας, δὲν δύναται νὰ κτυπήσῃ τὴν ἀρρώστειαν αὐτήν. Πρῶτα, πρέπει νὰ γνωρίζωμεν ποία εἶναι ἡ ἀρρώστεια καὶ μετὰ θὰ ὑποδείξωμεν τὰ φάρμακα μὲ τὰ ὁποῖα θὰ τὴν κτυπήσωμεν καὶ θὰ σώσωμεν τὸν ἄρρωστον. Ἤθελα νὰ εἴπω, κύριοι βουλευταί, ὅτι καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ πίπτει εἰς μίαν πλάνην. Ἐφάνη, τοὐλάχιστον, ἀπὸ τὰς ἀνακοινώσεις του νὰ πιστεύῃ, ὅτι μόνον ἡ αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος τοῦ ἀγρότου ἀρκεῖ διὰ νὰ λυθῇ τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος. Εἶναι ἕνα ζήτημα, εἰς τὸ ὁποῖον διαφωνοῦμεν ριζικῶς, διότι δὲν ἀρκεῖ, κύριοι, μόνον ἡ αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος τοῦ χωρικοῦ διὰ νὰ λύσωμεν τὸ πρόβλημα, διότι θὰ γνωρίζετε, ὅτι δὲν φεύγουν ἀπὸ τὰ χωριὰ μόνον οἱ πτωχοί, φεύγουν καὶ οἱ εὔποροι, κατὰ πολλοὺς καὶ διαφόρους τρόπους, διότι τοποθετοῦν τὰ περισσεύματά τους εἰς ἀστικὰ ἀκίνητα ἢ ἀστικοὺς τίτλους καὶ δημιουργοῦν οὕτω περιουσίας εἰς τὰς πόλεις, διότι σπουδάζουν τὰ παιδιά τους καὶ τὰ κάμνουν ἐπιστήμονας, ὑπαλλήλους ἢ ἐπαγγελματίας καὶ ἑπομένως, φεύγουν ἀπὸ τὸ χωριό, διότι τὰ κορίτσια τους, ὅταν ἔχουν ἔστω καὶ μίαν μικρὰν προῖκα, φροντίζουν ὁπωσδήποτε νὰ ἐγκατασταθοῦν εἰς τὴν πόλιν καὶ ἑπομένως ἀπὸ ὅλα αὐτὰ βγαίνει, ὅτι κυρίως φεύγουν οἱ εὔποροι ἀπὸ τὰ χωριὰ καὶ καὶ ὄχι μόνον οἱ πτωχοί. Αὐτὸ μᾶς ὁδηγεῖ εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι δὲν ἀρκεῖ μόνον ἡ αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος, ἡ ὁποία καὶ ἂν δεχθῶμεν, ὅτι θὰ δώσουν τοιαύτην τὰ ἐξαγγελθέντα μέτρα, θὰ εἶναι ἀσήμαντος, ἀλλὰ χρειάζεται, κύριοι βουλευταί, καὶ ἡ καλλιτέρευσις τῶν ὅρων τῆς ζωῆς εἰς τὰ χωριὰ καὶ ἡ δημιουργία ὅρων ἀνθρωπίνης διαβιώσεως. Ἐάν, παραλλήλως μὲ τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος, δὲν ἐνδιαφερθῶμεν καὶ διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν χωριῶν μας, τότε δὲν θὰ λύσωμεν τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα, δὲν θὰ καλυτερεύσωμεν τὴν ζωὴν στὸ χωριὸ καὶ θὰ ἐνισχύσωμεν τὴν ἀστυφιλίαν. Ζητεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ αὔξησιν τῆς παραγωγῆς, ἀλλὰ τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα, κύριοι, δὲν λύεται μόνον διὰ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς. Χρειάζεται καὶ ἡ διάθεσις τῶν προϊόντων τῆς παραγωγῆς εἰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ τοῦ ἐσωτερικοῦ καὶ περὶ αὐτῶν οὐδὲν συγκεκριμένον μᾶς εἶπον, διότι μὲ τὰ ἐπιστημονικὰ καὶ τεχνικὰ μέσα τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν σήμερον δυνάμεθα νὰ αὐξήσωμεν τὴν παραγωγὴν ἀναλόγως τοῦ εἴδους εἰς τὸ πενταπλάσιον ἢ καὶ περισσότερον. Δυνάμεθα π. χ. νὰ αὐξήσωμεν εἰς τὸ 10)σιον τὴν παραγωγὴν τοῦ καπνοῦ, διότι ὁ καπνὸς δύναται νὰ καλλιεργηθῇ εἰς ὅλην τὴν χώραν. Ἐφ’ ὅσον ὅμως δὲν ἐξασφαλίσωμεν καὶ τὴν διάθεσίν του, δὲν ἐπιτυγχάνομεν παρὰ μόνον τὴν αὔξησιν τῆς δυστυχίας τῶν παραγωγῶν, διότι περισσότεροι παραγωγοὶ θὰ βλέπουν τὸ προϊὸν τοῦ μόχθου των νὰ σαπίζῃ εἰς τὰς ἀποθήκας. Δὲν ἀνεγνώσαμεν ἐπίσης εἰς τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, τίποτε ποὺ νὰ ἀναφέρεται εἰς τὸ δημογραφικόν, τὸ πληθυσμιακὸν πρόβλημα τῆς χώρας, τὸ δυσκολώτερον πρόβλημα τοῦ τόπου. Ἐπ’ αὐτοῦ ὅμως δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω τώρα, διότι πιστεύω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ φέρῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὁπωσδήποτε καὶ τὸ ταχύτερον, συμφώνως πρὸς τὰς ἐπαγγελίας της, ὡλοκληρωμένον ἀγροτικὸν πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον καὶ θὰ συζητήσωμεν ἐδῶ εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας του. Ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἔχει καὶ τὴν δύναμιν, ἀλλὰ καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τὸ πράξῃ καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ὁ Ἀγροτικὸς πληθυσμός, οὔτε τὸ ἀγροτικόν της πρόγραμμα δὲν θὰ ζημιωθοῦν ἀπὸ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ ἐδῶ. Ἐλπίζω, ὅτι μὲ ὅλα αὐτὰ θὰ ἔπεισα τὴν Βουλήν, ὅτι χρειάζεται νὰ ληφθοῦν μέτρα ἄμεσα καὶ εἰδικὰ διὰ τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν τῶν πληγεισῶν ἐκ τῆς ἀφορίας περιφερειῶν, χωρὶς νὰ ἀναμένωμεν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐξαγγελθείσης ἀγροτικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ὡς τοιαῦτα ἄμεσα μέτρα προτείνω τὰ ἑξῆς: α) Υἱοθετοῦμεν τὴν πρότασιν τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ καὶ τῶν Ἑνώσεων Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, ἡ ὁποία, λέγει, ὅτι χρειάζεται νὰ διανεμηθῇ ἐπὶ ἐπιστροφῇ, ἢ ἐπὶ πιστώσει, ποσότης ἐλαίου εἰς τὰς οἰκογενείας, αἱ ὁποῖαι στεροῦνται τοιούτου.

§47Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Διατὶ ἀπὸ τὴν περυσινὴν παραγωγὴν δὲν ἐκρατοῦσαν ὡρισμένην ποσότητα; Πῶς θέλετε νὰ διανεμηθῇ τὸ λάδι εἰς τοὺς παραγωγοὺς τοῦ ἐλαίου;

§48Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Διότι ἐπὶ τῇ προόψει τῆς πλουσίας παραγωγῆς, ἡ ὁποία, ὡς σᾶς ἐξήγησα, κατεστράφη ἀπὸ τὸν λίβαν καὶ τὸν δάκον καὶ τῆς καλῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν ἐξησφάλισεν ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις, διέθεσαν οἱ παραγωγοὶ ὁλόκληρον τὴν πλεονάζουσαν ποσότητα καὶ ἐκράτησαν, ὡς συμβαίνει πάντοτε, μόνον μέχρι τοῦ παρελθόντος Ὀκτωβρίου. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ πολλαὶ οἰκογένειαι, τῶν ὁποίων ἡ παραγωγὴ δὲν ἀρκεῖ ποτὲ δι’ ὅλον τὸ ἔτος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§49Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐπειδὴ ἠμφισβητήθη τὸ ἂν εἶναι ἀκριβεῖς αἱ πληροφορίαι, παρακαλῶ νὰ ἐπαναλάβητε, ἂν πράγματι ὁ Γεν. Διοικητὴς διεπίστωσε τὴν ἀθλίαν κατάστασιν. Ναὶ ἢ οὔ;

§50Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ὁ Γεν. Διοικητὴς ἐπὶ σημερινῆς Κυβερνήσεως, κ. συνάδελφε, ὁ ὁποῖος προέρχεται, ὡς εἶπον, ἀπὸ τὸν δημοσιοϋπαλληλικὸν κόσμον καί, ἑπομένως, προσέχει αὐτὰ ποὺ γράφει, διὰ τοῦ τηλεγραφήματός του πρὸς τὴν Κυβέρνησιν λέγει: «Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶμεν τὴν ἀνάγκην ἐπειγούσης διαθέσεως ἐπὶ πιστώσει ἐλαίου τῆς κρατικῆς συγκεντρώσεως εἰς τὰς ἀγροτικὰς οἰκογενείας Κρήτης, αἵτινες δὲν παρήγαγον οὔτε τὸ ἔλαιον τῆς οἰκογενειακῆς των καταναλώσεως.......... ..........(ἀναγινώσκει)..........».

§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Τὸ ἔγγραφον αὐτὸ τὸ γνωρίζει ἡ Κυβέρνησις. Διὰ ποίων ἐφημερίδων ἐδημοσιεύθη;

§52Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Διὰ τῶν τοπικῶν. Δὲν δύνανται, κύριοι, οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ σήμερον νὰ ἀγοράσουν οὔτε τὸ λάδι τῆς καθημερινῆς χρήσεως καὶ ὅμως, ὡς ἐξηγήσαμεν, δι’ αὐτοὺς τὸ λάδι ἀποτελεῖ ὄχι μόνον μίαν τροφὴν ἀλλὰ τὸ εἰσόδημά τους, τὸ πᾶν καὶ συνεπῶς ἂν δὲν ἔχουν λάδι δὲν δύνανται νὰ ἀγοράσουν καὶ τίποτε ἄλλο. Οὕτω νεκρώνεται καὶ ἡ οἰκονομικὴ ζωή. Διὰ νὰ ἴδητε, κύριοι, τὶ ἐξαθλίωσις ὑπάρχει θὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ τὸ ἑξῆς περιστατικόν: Ὁ κ. Γεν. Διοικητὴς εἰς σύσκεψιν ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς Ρέθυμνον καὶ εἰς τὴν ὁποίαν παρέστημεν καὶ ἡμεῖς, ἐπρότεινεν εἰς τὸν Πρόεδρον τῶν Παντοπωλῶν νὰ ἀναλάβουν οἱ παντοπῶλαι τὴν διανομὴν τοῦ ἐλαίου καὶ οὗτος ἠρνήθη ὄχι, κύριοι, διότι δὲν θέλουν νὰ ἐργασθοῦν καὶ νὰ κερδίσουν οἱ παντοπῶλαι, διότι αὐτὴ εἶναι ἡ ἐργασία τους, ἀλλὰ διότι ἤξευραν ὅτι δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἀγοράσῃ κανεὶς τὸ λάδι τῆς διανομῆς, δεδομένου ὅτι δὲν ὑπάρχουν χρήματα. Δι’ αὐτὸ ὁ μόνος τρόπος εἶναι νὰ ἀναλάβουν νὰ κάνουν τὴν διανομὴν εἰς τὸν πληθυσμὸν ἐπὶ ἐπιστροφῇ, ἢ ἐπὶ πιστώσει, οἱ Συνεταιρισμοὶ μὲ τὴν βοήθειαν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Ἕνα ἄλλο μέτρον εἶναι ἡ ἀναστολὴ ἐξοφλήσεως τῶν χρεῶν ἔστω μέχρι νέας ἐσοδείας, διότι ἐὰν δὲν γίνῃ τοῦτο, δὲν πρόκειται νὰ πληρώσῃ κανεὶς καὶ οἱ χωρικοί μας θὰ πάρουν τὰ βουνά. Ἐδιάβασα μάλιστα ὅτι αὐτὸ ἤρχισεν ἤδη, καὶ ἐξαφανίζονται εἰς ἑκάστην ἐμφάνισιν χωροφύλακος. Καὶ δὲν ζητοῦμεν νὰ χαρισθοῦν τὰ χρέη, ὅπως συνέβη εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς συγχωνεύσεως τῶν Τραπεζῶν, ὅπου μόνη της ἡ Κυβέρνησις διὰ νόμου ἐχάρισε δύο δισεκατομμύρια δραχμῶν εἰς κεφαλαιούχους, ὡς εἶπεν ὁ ἴδιος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις καὶ ἐχαρακτήρισε τὸ ποσὸν αὐτὸ ἀνάξιον λόγου· ἀλλὰ ἀναστολήν, κύριοι, ἁπλῆν ἀναστολὴν μέχρι νέας ἐσοδείας καὶ ἴσως τὸ σύνολον τῶν ὀφειλῶν τοῦ Νομοῦ νὰ μὴ φθάσῃ τὸ ποσὸν αὐτό. Ἕν ἄλλο μέτρον εἶναι ἡ ἀναστολὴ τῆς πληρωμῆς τῶν χρεῶν, τὰ ὁποῖα ἔχουν δημιουργηθῆ ἀπὸ τὰς διανομὰς τῶν τροφίμων. Ὑπάρχουν οἱ παντοπῶλαι καὶ ἄλλα πρόσωπα εἰς τὰ ὁποῖα εἶχεν ἀνατεθῆ ἡ διανομὴ τῶν τροφίμων καὶ ἐξ ἀφορμῆς τῆς διακοπῆς τῶν διανομῶν διὰ τοῦ δελτίου, ἐδημιουργήθη μία κατάστασις. Οἱ διανομεῖς ἔδιδον ἐπὶ πιστώσει τὰ τρόφιμα καὶ ἐφρόντιζον πάντοτε νὰ εἰσπράττουν ὅσα τοὺς ὤφειλαν οἱ χωρικοὶ ἢ ἀστοί, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ δώσουν τὴν νέαν διανομήν. Τώρα, ὅμως μὲ τὴν διακοπὴν τῆς διανομῆς τῶν τροφίμων, τί θὰ γίνῃ;

§53Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Καὶ πρὶν καὶ πάντοτε ὑπῆρχε μία προθεσμία ἐντὸς τῆς ὁποίας ἐπέστρεφον τὰ χρήματα αὐτά. Εἶναι χρήματα τοῦ Δημοσίου καὶ εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ τὰ δώσουν ὀπίσω. Μὴ ἐπιμένετε, λοιπὸν εἰς τοῦτο.

§54Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Δὲν λέγω νὰ μὴ τὰ ἐπιστρέψουν, κύριε Ὑπουργέ. Ὅταν ὅμως ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ λέγει, ὅτι θὰ δώσῃ διευκολύνσεις εἰς τοὺς μεγάλους ἐμπόρους διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ διαθέσῃ τὰ διάφορα στὸκ τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς τὰς ἀποθήκας της μὲ προθεσμίαν ἓξ μηνῶν ἢ ἑνὸς ἔτους, πῶς θὰ ἀπαιτήσωμεν ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, τὴν ἄμεσον πληρωμήν;

§55Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Δὲν ἐδήλωσεν ἡ Κυβέρνησις τοιοῦτόν τι.

§56Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐπειδὴ καὶ αὐτοὶ θὰ εὑρεθοῦν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ μὴ πληρώσουν, ὄχι διότι δὲν θέλουν ἀλλὰ διότι δὲν εἶναι εἰς θέσιν, διότι δὲν ἔχουν χρήματα καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ τὰ συγκεντρώσουν καὶ οὕτω θὰ ὑποχρεωθοῦν νὰ ἔλθουν εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸ Κράτος, καὶ ἀρνηθοῦν τὴν πληρωμήν των, διὰ τοῦτο ζητοῦμεν τὴν ἀναστολὴν αὐτήν. Ἕνα ἄλλο μέτρον, εἶναι ἡ ἄμεσος ἔναρξις, ὅπως προτείνει καὶ ὁ κ. Γενικὸς Διοικητής, δημοσίων ἔργων καὶ ἔργων ἐκ τοῦ κονδυλίου «Πρόνοια διὰ τῆς Ἐργασίας», διότι, ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἀνέφερα, ἀνωτέρω δὲν θὰ ἔχουν κανένα ἄλλο ἀποτέλεσμα, παρὰ νὰ δώσουν μίαν ἀνακούφισιν εἰς τὸν πληθυσμόν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ λάδι καὶ τὴν ὑποχρέωσιν ἀμέσου πληρωμῆς τῶν χρεῶν. Ἀλλὰ μένουν ὅλα τὰ ἄλλα, μένουν ὅλες οἱ ἄλλες ἀνάγκες ἀπὸ τὸ ψωμὶ ὡς τὸ σχολεῖο τοῦ παιδιοῦ ἀκάλυπτες. Διὰ τοῦτο μοναδικὴ λύσις ὑπάρχει νὰ δοθῇ, ἀλλὰ τὸ ταχύτερον ἐργασία, ἀπὸ τὴν ὁποίαν νὰ ἐξασφαλίσουν ἕνα μικρὸ ἡμερομίσθιον, ἕνα μικρὸ εἰσόδημα.

§57ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μακάρι νὰ ἐγένετο, εἶναι ὁ μόνος τρόπος σωτηρίας.

§58Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Καὶ αὐτοῦ βεβαίως τοῦ εἰσοδήματος, τοῦ ἐξωγεωργικοῦ, ἔχουν ἀνάγκην ὅλαι αἱ περιφέρειαι, ἀλλ’ ἀπείρως περισσότερον αἱ περιφέρειαι, ὅπου ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἐξαθλίωσις. Καὶ αὐτὸ δέχεται καὶ ὁ κ. Γενικὸς Διοικητὴς — ὅταν προέτεινε καὶ ἐκεῖνος τὰ ἑξῆς καὶ υἱοθετοῦμεν ἀπολύτως τὰς ἀπόψεις του—: «Φρονοῦμεν ὅτι ἡ κατάστασις δύναται ν’ ἀντιμετωπισθῇ μόνον διὰ χορηγήσεως ἐκτάκτων πιστώσεων πρὸς ἐκτέλεσιν εὐρείας κλίμακος ἔργων ὁδοποιΐας κτλ. ὥστε νὰ ἐξεύρωσιν ἐργασίαν οἱ ἐν ἀπελπισίᾳ διατελοῦντες χωρικοὶ καὶ ἐργάται τῶν πόλεων....... ........Ἐφιστῶμεν ὅλως ἰδιαιτέρως τὴν ἡμετέραν προσοχὴν ἐπὶ τῆς κρισιμότητος τῆς καταστάσεως τῆς Κρήτης καὶ παρακαλοῦμεν νὰ γίνουν ἀποδεκταὶ ἐπειγόντως αἱ ἀνωτέρω εἰσηγήσεις μας ὥστε νὰ ἐξευρεθῇ ἐργασία διὰ τὸν πληθυσμὸν μέχρι τῆς νέας ἐσοδείας». Δὲν ζητοῦμεν, κύριοι, ριζικὴν θεραπείαν τοῦ προβλήματος, ἀλλ’ ὡς εἶπον, τὰς πρώτας βοηθείας, τὴν ἄμεσον, τὴν ταχεῖαν βοήθειαν ζητοῦμεν νὰ ἐπαναφερθῇ καὶ ἡ περιφέρεια αὐτὴ εἰς τὴν γενικὴν κατάστασιν τῆς φτώχειας, καὶ τῆς πενίας ἡ ὁποῖα ὑπάρχει εἰς τὴν Χώραν ἀρκεῖ νὰ μὴ τὴν ἀφήσωμεν αὐτὴν εἰς τὴν ἐξαθλίωσιν καὶ τότε ὅλοι μαζὶ νὰ περιμένωμεν τὰ εὐεργετικὰ ἀποτελέσματα τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ἐξήγγειλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς Θεσ)νίκην. Πιστεύομεν ὅτι ὄχι μόνον ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἀλλ’ οἱαδήποτε Κυβέρνησις δὲν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ κωφεύσῃ εἰς τὴν φωνὴν αὐτὴν τὴν ὁποίαν ἐγὼ μεταφέρω καὶ ἡ ὁποία ἔρχεται ἀπὸ μίαν πλήρως κατεστραμμένην ἀπὸ τὴν ἀφορίαν περιφέρειαν. (Χειροκροτήματα).

§59Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω καὶ ἐγὼ δύο λέξεις. Διότι ἐνῷ εἰς τὸν Νομὸν Ρεθύμνης ἔχουν ἀφορίαν ἀπὸ ἔτους, εἰς τὴν περιφέρειάν μου ἔχομεν τριετῆ ἀφορίαν. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου νὰ δώσῃ ὀλίγον λάδι ἐπὶ πιστώσει, διὰ νὰ ἠμπορέσουν οἱ κάτοικοι ἐκεῖ νὰ ζήσουν, διότι ἔχουν φτάσει εἰς τὸ σημεῖον τοῦ θανάτου ἐκ πείνης.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Προνοίας ἔχει τὸν λόγον.

§61Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ πολύ, παρὰ τὴν μακρὰν ἀγόρευσιν τοῦ κ. συναδέλφου, διότι τὰ θέματα εἶναι γνωστά. Εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι οἱ πληθυσμοὶ εὑρίσκονται εἰς δυσχερῆ θέσιν ἀπὸ ἀπόψεως διανομῆς. Μάλιστα, ἠμπορῶ νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι πληθυσμοὶ ἄλλων περιφερειῶν εὑρίσκονται εἰς πλέον δυσχερῆ θέσιν ἀπὸ τὸν πληθυσμὸν τοῦ νομοῦ Ρεθύμνης καὶ ἐν γένει τῆς Νήσου Κρήτης. Διότι ἐκτὸς τῆς ἀφορίας ἡ ὁποία ἐπεκράτησε ὑπάρχουν καὶ αἱ καταστροφαὶ ἐκ πολεμικῶν αἰτιῶν αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν ἀκόμη ἀποκατασταθῆ. Συνεπῶς, ἡ κατάστασις ἐκεῖ εἶναι ἔτι δεινοτέρα. Ἡ Κυβέρνησις, ἔχουσα ὑπ’ ὄψει τὴν γενικὴν κατάστασιν, ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέσα τῆς ἀμέσου βοηθείας, θὰ θέσῃ εἰς ἐφαρμογὴν τὸ πρόγραμμα «Πρόνοια διὰ τῆς ἐργασίας». Κατὰ τὸ πρῶτον 6μηνον τοῦ τρέχοντος οἰκονομικοῦ ἔτους, διετέθησαν ἀπὸ τὸ σύνολον τῶν πιστώσεων περὶ τὰ 15 δισεκατομμύρια ἐκ τῶν ὁποίων παραδόξως, εἰς πολλοὺς Νομοὺς μέχρι τέλους τοῦ Δεκεμβρίου τοῦ 1952 ἔμεινεν σημαντικὸν ὑπόλοιπον. Δὲν συμβαίνει αὐτὸ διὰ τὸν Νομὸν Ρεθύμνης, ἀλλὰ συμβαίνει, δι’ ἄλλους Νομούς, περιέργως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ ὑπόλοιπον τῆς πιστώσεως τοῦ 1952– 1953 ἀνέρχεται εἰς 9600 ἑκατομ., ποσὸν τὸ ὁποῖον, κατόπιν συνεννοήσεως μετὰ τοῦ συναδέλφου μου Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ τεθῇ εἰς τὴν διάθεσίν μου καὶ προσεχῶς, ἠμπορῶ δὲ νὰ εἴπω ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος, θὰ ἀρχίσῃ ἡ κατανομὴ κατὰ Νομοὺς τοῦ κονδυλίου αὐτοῦ, διὰ νὰ τεθῇ εἰς ἐνέργειαν τὸ πρόγραμμα «Πρόνοια διὰ τῆς ἐργασίας». Καὶ ἀναμφισβητήτως κατὰ τὴν κατανομὴν τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ θὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν αἱ ἀνάγκαι τῶν μᾶλλον ἀπόρων περιφερειῶν. Αὐτὰ εἶχα νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν καὶ νομίζω, ὅτι δὲν χρειάζεται νὰ ἀπαντήσω εἰς ὅλα ὅσα εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὸ πρόβλημα τὸ ἀγροτικόν, ἐπὶ τοῦ ὁποίου φαντάζομαι ἡ Βουλή, θὰ ἀσχοληθῇ, ἄλλοτε λεπτομερέστερον.

§62Δ. ΔΑΒΑΚΗΣ. Ἤθελα νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι ἐὰν εἰς ὡρισμένας περιφερείας δὲν ἐξηντλήθησαν τὰ κονδύλια τοῦ προγράμματος, τοῦτο δὲν ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι τὰ ἀπεποιήθησαν οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ἀλλ’ ἦσαν ἀπησχολημένοι εἰς γεωργικὰς ἐργασίας τῆς ἐποχῆς καὶ δὲν ἠδυνήθησαν νὰ τὰ χρησιμοποιήσουν. Ὅπως εἰς τὴν Λακωνίαν κλπ. τώρα ἀπερροφήθη τὸ πρόγραμμα τοῦ ἑνὸς ἑξαμήνου. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ μὴ θεωρηθῇ ὅτι δὲν ἔχουν ἀνάγκας αἱ περιφέρειαι αὗται.

§63Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ὀφείλεται εἰς τὰς ὑπηρεσίας τῶν Κέντρων Προνοίας.....

§64Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Δέχομαι, ὅτι δὲν διετέθησαν εἴς τινας περιφερείας ἐξ ὁλοκλήρου τὰ ποσὰ αʹ ἑξαμήνου, διότι ἦσαν ἀπησχολημένοι οἱ χωρικοὶ εἰς ἄλλας ἐργασίας καὶ ἀλλοῦ δι’ ἄλλους λόγους ἐπαρκῶς δικαιολογημένους.

§65Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Πρὶν τῶν ἐκλογῶν δὲν ἐδόθησαν τὰ κονδύλια καὶ ἐδόθησαν τὸν Ἰανουάριον.

§66Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Δὲν ἔχει ὑπόλοιπα ὁ Νομὸς Ρεθύμνης.

§67Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Παρακαλῶ νὰ κατονομάσετε τοὺς Νομοὺς ποὺ ἔχουν ὑπόλοιπα.

§68Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Σχετικῶς μὲ τὰ ὑπόλοιπα ἔκαμα διαταγὴν πρὸς ὅλα τὰ Νομαρχιακὰ Συμβούλια νὰ μοῦ ἀναφέρουν διατί δὲν διετέθησαν τὰ ποσὰ αὐτά. Δὲν ἔχω ἀκόμη ἀπάντησιν, ὥστε νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν. Νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχουν διάφοροι λόγοι εἰς ἑκάστην περιφέρειαν, διὰ τοὺς ὁποίους δὲν διετέθησαν ἐξ ὁλοκλήρου τὰ ποσὰ τοῦ πρώτου ἑξαμήνου, ὅπως εἰς ἄλλας περιφερείας ποὺ εἶπεν ὁ κ. Δαβάκης, διότι ἦτο ἀπησχολημένος ὁ πληθυσμός. Πάντως δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν νὰ καθαρογράψω καὶ νὰ καταθέσω τὸν πίνακα αὐτόν.

§69Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ. Ἐὰν δὲν ὑπάρχουν ἐπαρκεῖς δικαιολογίαι ἐκ μέρους τοῦ Νομαρχιακοῦ Συμβουλίου διὰ τὴν μὴ διάθεσιν, τοῦτο σημαίνει, ὅτι δὲν ἔχουν ἀνάγκην καὶ ἑπομένως νὰ μὴ χρηματοδοτηθοῦν εἰς τὸ μέλλον.

§70Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Κύριοι, ἡ ὑπηρεσία ἔχει πλήρη στοιχεῖα περὶ τοῦ βαθμοῦ τῆς ἀπορίας ἑκάστου Νομοῦ καὶ τῶν Κοινοτήτων ὡς καὶ περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν κατοίκων τῶν ἀπόρων πρώτης κατηγορίας. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων αὐτῶν γίνεται καὶ θὰ γίνῃ ἡ κατανομὴ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ τῶν 9 δισεκατομμυρίων 600 ἑκατομμυρίων. Βεβαίως θὰ ἐλεγχθοῦν τὰ Νομαρχιακὰ Συμβούλια, διατί δὲν διέθεσαν τὰ ποσὰ αὐτά. Πάντως, ἐπαναλαμβάνω, ἡ διάθεσις κατὰ τὸ προηγούμενον ἑξάμηνον ἐγένετο ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κριτηρίων τῆς ἀπορίας. Ἐὰν δὲν διετέθησαν διὰ λόγους ἀμελείας θὰ ἐλεγχθοῦν τὰ Νομαρχιακὰ Συμβούλια καὶ οἱ Νομάρχαι.

§71Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Κατὰ τὴν αὐτὴν διαδικασίαν θὰ γίνεται ἡ διάθεσις ὅπως μέχρι τοῦδε; Κατὰ τὴν διαδικασίαν αὐτὴν τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀπέδειξεν, ὅτι ἔγιναν τοιαῦται καταχρήσεις ὥστε νὰ παύσῃ νὰ διαθέτῃ πιστώσεις. Ὑπάρχει ἡ περίφημος ἐγκύκλιος τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ἡ ὁποία καταδεικνύει τὰς διαφόρους καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν λόγῳ τοῦ συστήματος καὶ ὑποδεικνύει ἄλλον τρόπον διαχειρίσεως. Μήπως ἔχετε ὑπ’ ὄψει τὴν ἀλλαγὴν τοῦ συστήματος αὐτοῦ; Πάντως αἱ πιστώσεις μέχρι σήμερον διατίθενται διὰ μεροκάματα καὶ ἦσαν καταναλωτικαὶ καὶ ὄχι ἐπενδυτικαί.

§72Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Αἱ πιστώσεις αὐταὶ πρέπει νὰ δίδωνται διὰ τὴν πληρωμὴν ἡμερομισθίων καὶ μόνον. Διὰ τὴν ἀγορὰν ὑλικῶν θὰ διατεθοῦν πιστώσεις ἀπὸ τὰ λεγόμενα παράλληλα ἔξοδα τοῦ Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον τῆς διαθέσεως, ἔλαβον συμπληρωματικὰ μέτρα διὰ νὰ λείψουν αἱ καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν κατὰ τὸ παρελθόν. Μεταξὺ δὲ ἄλλων καθιεροῦται βιβλίον ἐργασίας τοῦ ἐργαζομένου.

§73Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Σχετικῶς μὲ τὸ ζήτημα αὐτὸ εἶχα συνομιλήσει μὲ τὸν Νομομηχανικὸν Τρικκάλων, ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν, ὅτι λόγῳ τοῦ ὅτι τὰ χρήματα αὐτὰ πρέπει νὰ διατίθενται μόνον διὰ ἡμερομίσθια, τὰ δὲ ἡμερομίσθια εἶναι μόνον 14.000, δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καμμία ἐργασία τῆς προκοπῆς διότι δὲν ἔχουν τὴν εὐχέρειαν ἀπὸ αὐτὸ τὸ ποσὸν νὰ διαθέσουν διὰ μεταφορὰν ἄμμου, χαλικίου κ.τ.λ. Μοῦ εἶπεν, ὅτι θὰ ἦτο πολὺ συντελεστικὸν νὰ γίνεται μία προσπάθεια, ὥστε νὰ ἔχῃ τὴν εὐχέρειαν ὁ ἑκάστοτε Νομομηχανικὸς νὰ δαπανᾷ καὶ ἕνα ἄλλο κονδύλιον, ὥστε νὰ αὐξάνῃ τὸ ἡμερομίσθιον, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ 14.000 νὰ παρασχεθῇ ἀξιόλογος ἐργασία, θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ ἐξετάσητε τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ὥστε νὰ παρασχεθῇ ἡ εὐχέρεια εἰς τὸν Νομομηχανικὸν νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα.

§74Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προν.). Ὑπάρχει τὸ πρόγραμμα τῶν παραλλήλων ἐξόδων, τὰ ὁποῖα διαθέτει τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων. Σχετικῶς μὲ αὐτὰ ποὺ εἴπατε, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ εἶναι νὰ διατίθενται ποσὰ ἐκ τοῦ προγράμματος Πρόνοια–Ἐργασία δι’ ἄλλους σκοπούς, δηλαδή, δι’ ἀγορὰν ὑλικῶν. Πρέπει νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι ἐκεῖ ποὺ παρετηρήθησαν καταχρήσεις, ἦσαν αἱ περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας τὰ ποσὰ αὐτὰ ἐχρησιμοποιήθησαν, ὄχι διὰ τὴν πληρωμὴν ἐργατῶν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν ἀγορὰν ὑλικῶν καὶ ἐκτέλεσιν ἄλλων ἔργων.

§75Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Δὲν προέτεινα νὰ διατίθεται αὐτὸ τὸ κονδύλιον καὶ διὰ τὴν κατασκευὴν ἔργων, ἀλλ’ εἶπα ὅτι συγχρόνως νὰ ἔχῃ τὴν εὐχέρειαν ἀπὸ ἄλλην πίστωσιν, τὴν ὁποίαν θὰ συνενώνῃ μὲ αὐτήν, νὰ κάμῃ ἕνα ἔργον.

§76Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Πράγματι τὰ ποσὰ διὰ τὴν Πρόνοιαν– Ἐργασίαν δίδονται διὰ νὰ δοθῇ ἐργασία εἰς τοὺς πτωχούς, αὐτὸ εἶναι τὸ πνεῦμα τῶν Ἀμερικανῶν καὶ ὁσάκις οἱ Ὑπουργοὶ προσεπάθησαν ἐκ τῶν χρημάτων αὐτῶν νὰ διατίθενται καὶ διὰ τεχνητὰ ἔργα, δὲν τὸ ἐπέτυχον. Ἐν τούτοις αὐτὸ εἶναι τὸ καίριον σημεῖον, διότι τί συμβαίνει σήμερον; Ὅλα τὰ χωριὰ ἔχουν ἀνοίξει δρόμους καὶ οὐδεὶς δύναται νὰ χρησιμοποιηθῇ. Νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ καταβάλῃ μίαν προσπάθειαν, ἕνα μέρος τῶν ποσῶν νὰ διατίθεται καὶ διὰ τεχνητὰ ἔργα διότι τὰ παράλληλα ἔξοδα, τὰ ὁποῖα δίδει τὸ Ὑπουργεῖον εἶναι ἀπειροελάχιστα. Διότι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἀνοίξουν ὅλα τὰ χωριὰ δρόμους, ἀλλὰ κανένας δὲν θὰ εἶναι ἐν χρήσει. Τὸ καλοκαῖρι θὰ περνάῃ κανένα τζίπ, ἀλλὰ τὸν χειμῶνα τίποτε. Ἐὰν ἠμπορέσετε νὰ τὸ ἐπιτύχετε, θὰ προσφέρετε τεραστίαν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας τῶν χωριῶν. Θὰ ἠμπορέσετε νὰ πείσετε ἐκείνους ποὺ πρέπει νὰ πείσετε νὰ διατεθῇ καὶ ἕνα ποσὸν διὰ τεχνικὰ ἔργα;

§77Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Κοιν. Προν.). Τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ διατεθῇ διὰ τὸ δεύτερον 6μηνον, εἶναι μικρόν. Συνεπῶς, ἐὰν ἐξ αὐτοῦ ἀφαιρέσωμεν ἕνα ποσοστὸν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν μικρῶν τεχνικῶν ἔργων, θὰ μείνῃ ἐλάχιστον καὶ ἡ βοήθεια πρὸς τοὺς ἀπόρους θὰ εἶναι μηδαμινή. Θὰ πρέπει μόνον νὰ καταβληθῇ προσπάθεια νὰ αὐξηθῇ τὸ ποσὸν τῶν παραλλήλων ἐξόδων, οὕτως ὥστε, συνδυαζομένων τῶν δύο κονδυλίων, νὰ ἐπιτευχθῇ καὶ τὸ ἔργον καὶ ἡ ἐνίσχυσις τῶν ἀπόρων. (Χειροκρτήματα).

§78Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελα νὰ ἐρωτήσω ἐὰν αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις εἰς τὴν ἐπερώτησίν μου διὰ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ζητῶ νὰ ληφθοῦν.

§79Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπήντησε εἰς τὰ μέτρα τὰ ἀφορῶντα τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας. Διὰ τὰ μέτρα τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου ἔχω νὰ κάμω τὰς ἑξῆς γενικὰς παρατηρήσεις.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπερώτησις δὲν ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου.

§81Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑφ. Ἐμπορίου). Ἔχει δίκαιον ὁ κ. Πρόεδρος λέγων, ὅτι ἡ ἐπερώτησις δὲν μὲ ἀφορᾷ. Κατ’ οὐσίαν ὅμως ὁ κ. συνάδελφος καθ’ ὁδὸν μᾶς ἐπηρώτησε καὶ ἑπομένως θὰ τοῦ ἀπαντήσωμεν παρεμπιπτόντως. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὅλοι πρέπει νὰ ἀντιληφθῶμεν, ὅτι τὰ ρυθμιστικὰ ἀποθέματα τῶν διαφόρων τροφίμων, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς χεῖρας τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, δὲν πρέπει νὰ καταστοῦν ὄργανα ἀσκήσεως κοινωνικῆς προνοίας. Πρέπει νὰ καταστοῦν ὄργανα ἀσκήσεως οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Δὲν λέγω, κ. συνάδελφε, ὅτι ἡ περίπτωσις ἡ συγκεκριμένη τῆς ἐπαρχίας, τὴν ὁποίαν ἔχετε τὴν τιμὴν νὰ ἐκπροσωπῆτε, δὲν ὑπάγεται εἰς τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν συντρέχει τὸ Κράτος νὰ ἀσκήσῃ κοινωνικὴν πρόνοιαν. Κάθε ἄλλο. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας σᾶς ἀπήντησεν, ἄλλωστε, ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου αὐτοῦ. Θέλω νὰ εἴπω μόνον τοῦτο: Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχεται πότε ἡ δική σας καὶ πότε ἄλλη τις ἐπαρχία κυὶ νὰ λέγῃ: Κύριοι, ἔχετε ἀποθέματα, δώστετά μας ὑπὸ τὴν μίαν ἢ τὴν ἄλλην μορφήν, ἄλλοτε χαριστικῶς καὶ ἄλλοτε ὑπὸ μορφὴν πιστώσεως. Τὸ Κράτος θὰ ἀσκήσῃ κοινωνικὴν πολιτικὴν καὶ πρέπει νὰ ἀσκήσῃ ὅσον τὸ ἐπιτρέπουν τὰ οἰκονομικὰ μέσα, αἱ οἰκονομικαὶ δυνατότητες, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν καὶ νὰ τὴν ἀσκήσῃ διὰ τῶν ὀρθοδόξων μεθόδων, διὰ τῶν ὁποίων ἀνέκαθεν ἠσκεῖτο ἡ πολιτικὴ τῆς κοινωνικῆς προνοίας. Νομίζω, ὅτι ἀπὸ τὸν καιρὸ τῆς κατοχῆς, ὅπου πράγματι αἱ γενικαὶ διανομαὶ εἶχον μίαν ἔννοιαν προνοίας, ἔχει ἐπέλθει μία παγία σύγχυσις, ἡ ὁποία δυστυχῶς δὲν εἶναι σύγχυσις παρατηρουμένη παρὰ τῷ λαῷ, ἀλλὰ σύγχυσις ἐπεκταθεῖσα καὶ μεταξὺ ὡρισμένων ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων. Κύριοι, δὲν εἶναι δυνατὸν τὰ ρυθμιστικὰ ἀποθέματα νὰ τὰ διαθέσωμεν διὰ σκοποὺς κοινωνικῆς προνοίας. Εἶναι φανερόν, ὅτι ἐὰν διατεθοῦν δι’ αὐτοὺς τοὺς σκοπούς, θὰ δημιουργήσουν ἕνα τρομακτικὸν ἔλλειμμα. Θὰ παρατηρήσω δὲ εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι εἰς τὴν περιφέρειάν του, διὰ τῶν ρυθμιστικῶν αὐτῶν ἀποθεμάτων ἐπροστατεύθη ἰδιαζόντως ἡ ἐλαιοπαραγωγή. Δὲν ἀντέχει, κύριοι συνάδελφοι, ὁ λογαριασμὸς τῶν ἐφοδίων εἰς αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὸν πειραματισμόν. Διότι, εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐπλήγη ἐκ τῆς ἀφορίας ἡ ἰδική σας ἐπαρχία, ἀλλ’ εἶναι ἐξ ἴσου ἀληθές, ὅτι ἄλλαι ἐπαρχίαι εὑρίσκονται εἰς κατάστασιν χειροτέραν. Εὑρίσκεται ἡ ὀρεινὴ Εὐρυτανία εἰς πολὺ χειροτέραν ἀπὸ οἱανδήποτε ἐπαρχίαν τῆς Κρήτης. Εὑρίσκεται, δυστυχῶς, μέγα τμῆμα τῆς Ἠπείρου, ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς εἰς κατάστασιν ἀπελπιστικήν. Εὑρίσκονται καὶ ἄλλαι ἐπαρχίαι ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς εἰς κατάστασιν πράγματι ἀξιοδάκρυτον. Ἀλλ’ ἡ γενικὴ γραμμὴ εἶναι, καὶ θὰ πρέπει ὅλοι οἱ συνάδελφοι νὰ μᾶς βοηθήσουν, ὅτι τὰ ρυθμιστικὰ ἀποθέματα τὰ ἔχομεν δι’ ἕνα βασικὸν οἰκονομικὸν σκοπὸν καὶ ὄχι ὡς μέσον ἀσκήσεως κοινωνικῆς προνοίας. Πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ τὸ Κράτος καὶ νὰ συνηθίσουν ὅλοι οἱ Ἕλληνες, ὅτι θὰ ἀσκῆται κοινωνικὴ πρόνοια ὁλονὲν καὶ περισσότερον, ἀλλὰ νὰ ἀσκῆται διὰ τῶν ὀρθοδόξων μεθόδων, διότι ἐὰν πᾶμε νὰ διατηρήσωμεν τὸ σημερινὸν καθεστώς, δὲν πρόκειται νὰ ἀσκήσωμεν πραγματικὴν κοινωνικὴν πρόνοιαν. Ἐν τῇ συγκεκριμένῃ περιπτώσει, τὴν ὁποίαν ἔθιξεν ὁ κ. συνάδελφος, ἡ Κυβέρνησις ὑπόσχεται νὰ ἐξετάσῃ καὶ αὐτὸ τὸ αἴτημα τοῦ κ. Γενικοῦ Διοικητοῦ Κρήτης, νὰ ἴδωμεν μήπως καθ’ οἱονδήποτε τρόπον δυνάμεθα νὰ τὸ ἀντιμετωπίσωμεν καὶ νὰ παράσχωμεν διευκόλυνσιν εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα. Νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει κανένας λόγος καὶ ὁ κ. συνάδελφος, ἐὰν θέλῃ νὰ ἐκπροσωπήσῃ τὰ συμφέροντα ἀκριβῶς τῆς ἐπαρχίας του, θὰ συνηγορήσῃ ὑπὲρ τῆς ἀπόψεώς μου ὅταν ἐκθέσω λεπτομερῶς ποῖα θὰ εἶναι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ληφθοῦν εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν.

§82Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀπάντησις τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας κατὰ τὴν γνώμην μας δὲν ὑπῆρξεν ἱκανοποιητική. Δὲν ἦτο συγκεκριμένη. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ἐν καιρῷ τῷ δέοντι θὰ φροντίσῃ καὶ διὰ τὸν Νομὸν Ρεθύμνης. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλομεν νὰ τονίσωμεν εἶναι τὸ ἐπεῖγον τῆς ὑποθέσεως καὶ τὴν εἰδικὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὸν Νομόν μας. Ἐπίσης εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, θὰ ἠθέλαμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἤλθομεν πρῶτοι, ἀλλ’ ἦλθε πρῶτον τὸ ὄργανον τοῦ Κράτους, ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τονίσῃ, ὅτι ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἀνάγκη. Ἐπιθυμοῦμεν, κ. Ὑφυπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, καὶ ζητοῦμεν τὴν λῆψιν μέτρων κοινωνικῆς προνοίας. Θὰ εἴμεθα εὐτυχεῖς ἐὰν δὲν εὑρισκώμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ζητήσωμεν τὴν λῆψιν αὐτῶν τῶν μέτρων κοινωνικῆς προνοίας ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Οὔτε ἡμεῖς ἐμονοπωλήσαμεν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι ἡ ἀπάντησις δὲν ἦτο ἱκανοποιητικὴ ἐπὶ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα προετείναμεν καὶ προέτεινε καὶ ὁ κ. Γ. Διοικητὴς καὶ αἱ Ἑνώσεις τῶν Συνεταιρισμῶν καὶ θὰ ἀναμείνωμεν.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβαλλομένων τῶν λοιπῶν ἐπερωτήσεων, αἰτήσει τῶν ἐπερωτώντων.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Α. Ν. 815)48 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῶν ὑπ’ ἀριθ. 771)48 καὶ 772)48 Ἀναγκαστικῶν Νόμων».

§84ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Α. Ν. 815)48 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῶν ὑπ’ ἀριθ. 771)48 καὶ 772)48 Ἀναγκαστικῶν Νόμων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν τινων πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης (Γ. Ε. Στρατοῦ) καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–53».

§86ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν τινων πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50, καὶ 1950–51 ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης (Γ. Ε. Στρατοῦ) καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–53. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Νόμου 2988)22 «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἐτησίων εἰδικῶν ἐξόδων (Υ.Ε.Θ.Α) Γ.Ε.Ν.».

§88ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 2988)22 «περὶ κα-

θορισμοῦ τῶν ἐτησίων εἰδικῶν ἐξόδων (Υ.Ε.Θ.Α.)

Γ.Ε.Ν.».

Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ καθορισμοῦ τῶν Δημοσίων καταστημάτων διατάξεων».

§90ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ καθορισμοῦ τῶν Δημοσίων καταστημάτων διατάξεων». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 1 παρ. 1 τοῦ Ν.Δ. 626)48 καὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τοὺς ἐφέδρους καὶ στρατευσίμους ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικοὺς τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας».

§92ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 1 παρ. 1 τοῦ Ν. Δ. 626)48 καὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τοὺς ἐφέδρους καὶ στρατευσίμους ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικοὺς τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναθέσεως εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ τῆς προσωρινῆς Διοικήσεως καὶ διαχειρίσεως ἐνίων Τουριστικῶν κτημάτων ἐν Ρόδῳ».

§94Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριοι, ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου τοῦ συζητουμένου, ἡ ἐπιτροπὴ μοῦ ὑπέβαλε δύο τροπολογίας. Ἤθελον νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι τὴν μὲν πρώτην τὴν ἀποδέχομαι, μὲ μίαν ἐλαφρὰν μεταβολήν. Δηλαδὴ ὄχι «σύμφωνον γνώμην τοῦ Ὀργανισμοῦ», ὅπως προτείνῃ ἡ ἐπιτροπή, ἀλλὰ ὡς ἑξῆς: Εἰς τὸ ἄρθρον καὶ εἰς τὸ τέλος τῆς παραγράφου 2, προστίθενται τὰ ἑξῆς: «προκειμένου περὶ ἐκποιήσεως ἀπαιτεῖται καὶ προηγουμένη γνώμη τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀκινήτου Περιουσίας Δημοσίου ἐν Δωδεκανήσῳ».

§95Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Μήπως θὰ ἔπρεπε, ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἐκποιήσεως, νὰ ἔχωμεν τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως, ἀντὶ τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν;

§96Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως ὁπωσδήποτε ὑπάρχει, διότι εἶναι οἱ δύο ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ ἐν προκειμένῳ, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος χειρίζεται τὰ ζητήματα τοῦ Τουρισμοῦ. Νομίζω λοιπόν, ὅτι ὑπάρχει ἐπαρκὴς διασφάλισις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον, εἶναι μία πρότασις, ἡ ὁποία εἶναι ἐνδιαφέρουσα, νὰ περιληφθῇ δηλαδὴ μία διάταξις, ἡ ὁποία νὰ δίδῃ τὴν δυνατότητα εἰς τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς νὰ ἐγκρίνουν τὴν ἵδρυσιν ἐν Ρόδῳ λέσχης τυχηρῶν παιγνιδίων, καζίνου. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν βλέπει μετ’ ἰδιαιτέρας συμπαθείας τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν τῶν καζίνων. Ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ ἔλεγον, ὅτι τὸ ὅλον θέμα εἶναι θέμα γενικώτερον καὶ γενικωτέρας πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν θὰ καθορίσῃ σαφῶς ἡ Κυβέρνησις ἐν προκειμένῳ δεδομένου ὅμως, ὅτι πρόκειται καὶ περὶ τῆς Ρόδου, ἡ ὁποία τουριστικῶς εὑρίσκεται εἰς μίαν ἰδιάζουσαν θέσιν καὶ ἐπειδὴ διὰ τοῦ ἄρθρου δημιουργεῖται ἡ δυνατότης ἀναπτύξεώς της, δὲν θὰ εἶχον δυσχέρειαν νὰ δεχθῶ τὴν πρότασιν τῆς Ἐπιτροπῆς, δηλ. νὰ τεθῇ ἓν ἄρθρον ἤτοι, νὰ μεταβληθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἄρθρων. Θὰ παρεκάλουν συνεπῶς τὴν Βουλήν, μετὰ τὰς δύο αὑτὰς τροπολογίας, νὰ ἀποδεχθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ παρακαλῶ πολύ, ὅπως τὸ δεχθῆτε πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Δωδεκανήσου καὶ τῶν ἐκεῖ Ξενοδοχείων καὶ νὰ συντελέσῃ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ Νόμου, διὰ νὰ μὴ χάσωμε τὴν ἐφετεινὴν σαιζόν, διότι εἶναι ἤδη ἀργά. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὴν Βουλὴν καὶ συγκεκριμένως τοὺς συναδέλφους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ διευκολύνουν, μὲ τὴν ἀποδοχὴν τοῦ νομοσχεδίου, τὴν τυχὸν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων αὐτῶν.

§97Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶμαι ἐξαιρετικῶς εὐτυχής, διότι εἴπατε, ὅτι δέχεσθε ἰδίως τὴν δευτέραν τροπολογίαν. Εἴμεθα σύμφωνοι οἱ Βουλευταὶ τῆς Δωδεκανήσου νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἐν τούτοις θὰ ἠθέλαμεν νὰ σᾶς ἀναπτύξωμεν ὡρισμένα συμπληρωματικὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ γίνουν εἰς τὸ νομοσχέδιον διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ σκοποῦ του. Κατόπιν εἰδικοῦ ταξειδίου ποὺ ἔκαμον εἰς τὴν Ρόδον καὶ διὰ τοῦ ὁποίου ἔλαβον ὡρισμένας πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι μοῦ φαίνεται, ὅτι εἶναι χρησιμώταται, θὰ ἤθελον νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς:

§98Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἐὰν τὰ θέματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἐπιθυμούσατε νὰ γίνῃ συζήτησις εἶναι αὐτὰ ποὺ περιλαμβάνονται εἰς τὰς τροπολογίας σας, θὰ σᾶς ἔλεγον, ὅτι ἀδίκως θὰ ἔχωμεν μίαν καθυστέρησιν, διότι ὅλαι αὐταὶ αἱ διατάξεις ἐδῶ δὲν ἀπαιτοῦν καμμίαν εἰδικὴν ἔρευναν καὶ μετάβασιν ἐκεῖ, διότι ὅπως διαπιστοῦμεν εὑρισκόμεθα πρὸ μιᾶς καταστάσεως τραγικῆς. Τὰ ξενοδοχεῖα εἶνε κλειστὰ καὶ δὲν ἔχουν νὰ πληρώσουν τὸ προσωπικόν των. Κάθε ἡμέραν προστίθενται ἐλλείμματα, ἐνῷ ὅσον ἐνωρίτερον ἀρχίσωμεν τόσον τὸ καλύτερον. Σημειώσατε, ὅτι, ὡς Ὑπουργὸς ὑπεύθυνος τοῦ Τουρισμοῦ, τὸ κάμνω αὐτὸ ὡς καθῆκον, διότι δὲν πρέπει νὰ ἐγκαταλείψωμεν καὶ τὴν περιοχὴν καὶ τὰ Ξενοδοχεῖα, ὥστε νὰ μὴ χάσωμε τὴν ἐφετινὴν Τουριστικὴν περίοδον. Συνεπῶς θὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅπως μὲ βοηθήσητε διὰ τῆς ταχείας ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου.

§99Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἔχομεν ἀπόλυτον διάθεσιν νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον σήμερον. Τὸ μόνον ποὺ θέλομεν εἶναι νὰ μᾶς δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ ἀναπτύξωμεν ἐπὶ δύο σημείων τὰς ἀπόψεις μας, ἵνα τὸ νομοσχέδιον γίνῃ ἀποδοτικώτερον. Παρακαλοῦμεν λοιπὸν τὸν κ. Πρόεδρον νὰ μοῦ δώσῃ τὸν λόγον.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι τώρα. Μετά. Ἄρα κρατεῖται τὸ νομοσχέδιον. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1533)29.10.50 Α. Ν. «περὶ ἀναδιοργανώσεως τοῦ τεχνικοῦ προσωπικοῦ τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας» κυρωθέντος διὰ τοῦ Ν. 2113)1952».

§101Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω ποίας τροπολογίας ἀποδέχομαι καὶ ἐὰν ἡ Βουλὴ εἶναι σύμφωνος νὰ κάμῃ τὸ νομοσχέδιον ἀποδεκτόν. Εἰς τὴν ἔκθεσιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὑπάρχει ἡ ἀκόλουθος τροπολογία τὴν ὁποίαν ἀποδέχομαι: «Διὰ τὴν ἀπόκτησιν πτυχίου ἀνωτέρας..... ...... (ἀναγινώσκει).......». Ὑπάρχει περιορισμὸς ὡς πρὸς τὸν ἀριθμὸν εἰς τὸ νομοσχέδιον. Ἡ Ἐπιτροπὴ προτείνει, μεγαλυτέραν δυνατότητα, τὴν ἀποδέχομαι. Εἰς τὸ ἄρθρον 6, προστίθενται ἐδάφια β, γ, δ, ἔχοντα οὕτω: «..... (ἀναγινώσκει).......». Τὸ β εἶναι καθαρῶς τυπικόν. Ὑπάρχει λάθος πράγματι εἰς τὴν διατύπωσιν τοῦ νομοσχεδίου. Ἀντικαθίσταται ἡ λέξις «προαγωγῆς» διὰ τῆς λέξεως «τοῦτον». Εἶναι μία παρατήρησις τῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία εἶναι ὀρθή. Δὲν ἔχει γίνει καλὴ διατύπωσις εἰς τὸ κείμενον τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον εἶχον καταθέσει εἰς τὴν Βουλήν. Φραστικὴ εἶναι ἡ διόρθωσις αὐτή. Τὴν ἀποδέχομαι, εὐχαριστῶν διότι ἐγένετο αὐτὴ ἡ διόρθωσις. Εἰς τὸ ἄρθρον 6 προστίθεται διάταξις, «ἀξιωματικοὶ μεταταγέντες ἐκ τῶν κλάδων.......... ........ (ἀναγινώσκει).......». Ἀποδέχομαι καὶ τὴν τροπολογίαν αὐτὴν τῆς Ἐπιτροπῆς. Εἰς τὸ ἄρθρον 6, «τεχνικοὶ ἀξιωματικοὶ καὶ ὑπαξιωματικοὶ προερχόμενοι ἐκ τῆς εἰδικότητος...... ....... (ἀναγινώσκει).......». Καθαρῶς τεχνικὴ τροπολογία τὴν ὁποίαν ἐπίσης, ἀποδέχομαι. «Αἱ προαγωγαὶ τῶν ἀνωτέρω ἀνατρέχουν ἀφ’ ἧς προήχθησαν νεώτεροί των............ ...... (ἀναγινώσκει).......». Ἀποδέχομαι πλήρως τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Εἰς τὸ ἐδάφιον 3 τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 8 ἡ Ἐπιτροπὴ προτείνει τὴν ἀντικατάστασιν τῆς διατάξεως τὴν ὁποίαν ἔχομεν, διὰ τῆς διατάξεως τὴν ὁποίαν ἔχετε ἐνώπιόν σας. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε διὰ νὰ κερδίσωμεν χρόνον νὰ μὴ σᾶς τὴν ἀναγνώσω, ἐφόσον τὴν ἔχετε ἐνώπιόν σας καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ ἀποδεχθῶ τὴν τροπολογίαν αὐτήν, ὄχι δι’ ἄλλον λόγον, ἀλλὰ διότι περιλαμβάνει κάτι τὸ ὁποῖον δὲν ἔχω δικαίωμα νὰ ἀποδεχθῶ, οὔτε ὑμεῖς ὡς βουλευταὶ νὰ τὸ ἀποδεχθῆτε. Λέγει ἡ διάταξις: «Διὰ τὰς πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ἐκτελεσθείσας. (ἀναγινώσκει)....» Ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ τῶν ἐν ἀποστρατείᾳ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμω ἀποδεκτὴν τὴν τροπολογίαν, διότι πρέπει ν’ ἀποφανθῇ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον. Παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι εἶναι συμπαθεστάτη ἡ ἄποψις τὴν ὁποίαν διετύπωσεν ἡ Ἐπιτροπή, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ ἀποδεχθῶ καὶ νὰ παρακαλέσω τοὺς κ. συναδέλφους νὰ περιορισθοῦν εἰς τὴν ἐκ μέρους μου ἀποδοχὴν τῆς διατάξεως, ἐξαιρουμένων τῶν ἐν ἀποστρατείᾳ. Δέχομαι ἡ ἡμερομηνία τῆς 1ης Νοεμβρίου 1950 νὰ διαγραφῇ καὶ ἡ ἀναδρομικότης νὰ εἶναι πλήρης. Ἐπίσης προστίθεται ἐδάφιον 5 ἔχον οὕτω: «Τὰ ἀνωτέρω......................... ...............(ἀναγινώσκει)............... Ἀποδέχομαι καὶ τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Τὸ ἄρθρον 11 ἀντικαθίσταται ὡς ἀκολούθως: Ἀποδέχομαι τὴν τροπολογίαν αὐτήν, μὲ μίαν παράκλησιν τὴν ὁποίαν θὰ διαπιστώσω. Ὅπως διενεμήθη, εἰς ἕνα ὡρισμένον σημεῖον λέγει τὸ ἄρθρον: «Διὰ Β. Διατάγματος ἐκδοθησομένου «.....(ἀναγινώσκει).....» Ἔθεσεν ἡ Ἐπιτροπὴ τριμελῆ Εἰδικὴν Ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν τριῶν ἀρχαιοτέρων ἀξιωματικῶν τῆς Ε.Β.Α...... «.....(ἀναγινώσκει).....» Παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νά προτείνω, ὅπως τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον Ἀέρος καὶ ὄχι εἰδικὴ τριμελὴς Ἐπιτροπή, ν’ ἀποφαίνεται περὶ τούτων. Εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον ὑπάρχει ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Τεχνικοῦ Σώματος, ὁ ὁποῖος μετέχει. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἱδρύσωμεν εἰδικὸν ὄργανον. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἀποδέχομαι καὶ τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Κύριοι, ἐκτὸς τούτων ὑπάρχει μία τροπολογία τὴν ὁποίαν ἐπρότεινεν ὁ συνάδελφος κ. Γ. Ράλλης καὶ τὴν ὁποίαν ἀποδέχομαι. Ἡ τροπολογία αὕτη ἔχει ὡς ἀκολούθως: Εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ σχεδίου νόμου, προστίθεται ἐδάφιον, ἔχον οὕτω: «Ἡ ἀληθὴς ἔννοια τοῦ πρώτου ἐδαφίου τοῦ Πίνακος Βʹ. τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ Α. Ν. 527)1945 «περὶ ἀναδιοργανώσεως τῶν Κλάδων τοῦ Τεχνικοῦ Προσωπικοῦ Ἀεροπορίας», ὡς πρὸς τοὺς ὑπὸ τοῦ καθιερωθέντος διὰ τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ αὐτοῦ νόμου νέου ὁρίου ἡλικίας καταλαμβανομένους ἀξιωματικοὺς εἶναι, ὅτι τοῦτο ἰσχύει μετὰ τὴν εἰς τοὺς πίνακας ὁριστικὴν ἔνταξιν τούτων». Πράγματι ἔχει δίκαιον ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ αὐθεντικὴ ἑρμηνεία. Ἐπίσης παρακαλῶ ὅπως γίνῃ, δεκτὴ ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν ὡς Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης διετύπωσα καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἀκόλουθος: «Ἐν τῷ ἄρθρῳ 2 τοῦ ὑπὸ ψήφισιν ὡς ἄνω σχεδίου νόμου, προστίθενται παράγραφοι 3 καὶ 4 ἔχουσαι οὕτω: «......τὴν παράγραφον 2 τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Ν. Δ. 41............(ἀναγινώσκει).............» Πρέπει νὰ κατατοπίσω τὴν Βουλὴν, λέγων τοῦτο: Ὅτι ἡ διάταξις εἰδικῶς αὐτὴ ἡ ὁποία ἐπέρασε ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν, δὲν ἀφορᾷ μόνον τοὺς τεχνικούς, ἀφορᾷ ὅλους. Ἐξ ἀφορμῆς τῶν τεχνικῶν γενικεύεται εἰς ὅλους καὶ εἰς τοὺς ὑγειονομικοὺς καὶ εἰς τοὺς ἱπταμένους. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν ν’ ἀποδεχθῇ τὴν τροπολογίαν αὐτήν.

§102ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτή.

§103Ι. ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἔχω ὡρισμένας ἀντιρρήσεις.

§104Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Τότε θὰ παρακαλέσω νὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν ἀντιρρήσεις εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σεβασθῶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Ἐὰν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ἴδῃ ὅτι δὲν ἐψηφίσθη εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ παρακαλέσω ὅπως τὸ νομοσχέδιον κρατηθῇ, ἔστω καὶ ἂν εἷς ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων ἔχει ἀντίρρησιν.

§105Ι. ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΗΣ. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ ψηφισθῇ.

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ σχέδιον νόμου μὲ τὰς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθν. Ἀμύνης ἀναγνωσθείσας τροπολογίας;

§107ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§108Η. ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ. Διατί δὲν ἀποδέχεσθε νὰ περιληφθῇ τὸ νομοσχέδιον μέσα εἰς τὸν ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ ψηφισθῇ προσεχῶς; Εἶναι, νομίζω, τὸ κανονικόν.

§109Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἐψηφίσθη ἤδη, κ. συνάδελφε.

§110Η. ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐψηφίσθη κατὰ πλειοψηφίαν. Ὅταν εἷς βουλευτὴς εἴπῃ νὰ κρατηθῇ, κρατεῖται.

§111Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἐὰν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς θέλῃ νὰ δώσῃ αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν, θὰ εἶμαι ἀπολύτως εἰς τὴν διάθεσίν σας νὰ τὸ ἀναβάλωμεν. Ἀλλὰ δὲν ἠκούσθη νὰ λέγῃ «κρατεῖται».

§112Η. ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐπιμένω εἰς τοῦτο, ὅτι πρέπει νὰ μπῇ εἰς τὴν θέσιν, ποὺ τοῦ ἁρμόζει, δηλαδὴ εἰς τὸν ὀργανισμόν.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, νομίζω, ὅτι εἶμαι ἐν τάξει, ἐὰν σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι μετὰ τὸν κ. Χατζηνικολῆν, ὁ ὁποῖος ἀπέσυρε τὰς ἀντιρρήσεις του, τὸ νομοσχέδιον ἐγένετο δεκτόν, κατὰ τὴν ὁμόθυμον γνώμην τῆς Βουλῆς. Σᾶς παρακαλῶ νὰ σεβασθῆτε τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθμ. 1533] 29–10–50 Ἀναγκ. νόμου «περὶ ἀναδιοργανώσεως τοῦ Τεχνικοῦ Προσωπικοῦ τῆς Βασιλικῆς Ἀεροπορίας», κυρωθέντος διὰ τοῦ Ν. 2113]52». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῇ Γενικῇ Διευθύνσει Ποινικῆς Δικαιοσύνης τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης Συμβουλίου Συντονιστικοῦ τῶν μέτρων προλήψεως καὶ καταστολῆς τῆς ἐγκληματικότητος τῶν ἀνηλίκων». Ὁ κ. Ε. Ζαννῆς ἔχει τὸν λόγον.

§114Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐν τῇ ἀρχῇ τῆς ὁμιλίας μου ἐπιθυμῶ νὰ βεβαιώσω τὸν διακεκριμένον ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργόν, ὅτι ἐζήτησα τὸν λόγον οὐχὶ ἀπὸ ἀντιπολιτευτικὴν διάθεσιν, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐκφέρω ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, τὰς ἐπικρατούσας σήμερον ἐπιστημονικὰς ἀντιλήψεις ἐπὶ τῶν μέσων καταστολῆς τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου προβλέπεται ἡ ἵδρυσις παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Δικαιοσύνης ἑνὸς Γενικοῦ Συντονιστικοῦ Συμβουλίου, ἀποβλέπει εἰς τὴν θεραπείαν μιᾶς μόνον πλευρᾶς, ἀξιολόγου ἀναμφισβητήτως, ἀλλ’ ἀνεπαρκοῦς διὰ τὴν ἀποτελεσματικὴν καταπολέμησιν τῆς παρατηρουμένης σήμερον καταπληκτικῆς αὐξήσεως τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος. Καὶ τοῦτο, διότι ὅταν τὸ παιδὶ φθάσῃ εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῆς Δικαιοσύνης, εἶναι πλέον ἀργά. Τὸ ἔγκλημα ἔχει ἤδη διαπραχθῆ. Τὸ Συντονιστικὸν Συμβούλιον θὰ ἀποβλέψῃ, συνεπῶς, εἰς τὴν λῆψιν τῶν ἐνδεικνυομένων μέσων, πρὸς ἀποτροπὴν τῆς ὑποτροπῆς διὰ τῆς παροχῆς εἰς τὸ ἀποφυλακιζόμενον παιδὶ τῶν καταλλήλων προστατευτικῶν μέσων, τὰ ὁποῖα θὰ ὑποβοηθήσουν τὴν ἔνταξίν του ἐν τῇ κοινωνίᾳ διὰ τῆς ἐξευρέσεως, λόγου χάριν, ἐργασίας καὶ γενικῶς διὰ τῆς λήψεως τῶν καταλλήλων μέτρων προστασίας τοῦ παιδιοῦ. Τίθεται ὅμως τὸ ἐρώτημα: Ἐπαρκεῖ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα πρὸς ἐκπλήρωσιν καὶ τοῦ περιορισμένου τούτου σκοποῦ; Ἀδιστάκτως φρονῶ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀνεπαρκές. Πρὸς ἀπόδειξιν τούτου ἐπιτραπήτω μοι νὰ ἀναφέρω τὰς ἐπικρατούσας σήμερον ἐπιστημονικὰς ἀντιλήψεις ἐπὶ τοῦ θέματος, διὰ τῶν ὁποίων θέλει καταδειχθῆ ἡ ἀνεπάρκεια τοῦ νομοθετήματος. Πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτόν, θὰ ἀνατρέξω εἰς τὰς πηγὰς τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος, διότι, ὡς ἐπιστήμων, πιστεύω, ὅτι αὕτη τότε μόνον θὰ καταπολεμηθῇ ἀποτελεσματικῶς, ὅταν ἐξαλειφθοῦν τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα τὴν προκαλοῦν Κατὰ τὰ γενικῶς παραδεδεγμένα σήμερον, ἡ παιδικὴ ἐγκληματικότης, κύριοι συνάδελφοι, ὀφείλεται εἰς δύο κύρια αἴτια, τὰ βιολογικὰ καὶ τὰ συμπτωματικά. Ὑπὸ τὸν ὅρον βιολογικὰ αἴτια, νοεῖται ἡ νοσηρὰ κληρονομικότης, ἀπότοκος τῶν τοξικολοιμώξεων τῶν προγόνων, αἱ ὁποῖαι προκαλοῦσαι τὴν ἀρχικὴν ἐκτροπὴν ἐκ τοῦ ὁμαλοῦ, μεταβιβάζουσι ταύτην εἰς τοὺς ἀπογόνους ὑπὸ μορφὴν ψυχοπαθειῶν, διαταραχῶν τοῦ χαρακτῆρος καὶ διανοητικὴν καθυστέρησιν. Διὰ τὴν λυσιτελῆ καταπολέμησίν της θὰ πρέπει, συνεπῶς, πλὴν τῶν ψυχοπαθειῶν νὰ καταπολεμηθῇ, ἐπίσης, ἡ κληρονομικὴ σύφιλις, ἡ ἑλονοσία, ἡ φυματίωσις, ὁ ὀξὺς καὶ χρόνιος ἀλκοολισμός, αἱ τοξικομανίαι (χασίς, μορφίνη κλπ.), ἡ αἱμομιξία κλπ. Ἕνα μέσον ἀποτελεσματικὸν διὰ τὴν καταπολέμησιν τῆς νοσηρᾶς κληρονομικότητος ἀποτελεῖ ἀναμφισβητήτως ἡ στείρωσις. Δυστυχῶς ὅμως τὸ μέσον τοῦτο ἐφαρμοσθὲν κατὰ τρόπον βάρβαρον ὑπὸ τῆς ναζιστικῆς Γερμανίας, χωρὶς ἐπαρκῆ προηγουμένως διαφώτισιν τοῦ κοινοῦ, περιέπεσεν εἰς ἀνυποληψίαν. Νομίζω, ὅτι ἦλθεν ὁ καιρὸς νὰ ἐπανεξετασθῇ τὸ ὅλον ζήτημα καὶ νὰ καθορισθοῦν ἐπακριβῶς αἱ περιπτώσεις ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐνδείκνυται ἡ ἐφαρμογή. Εἰς τὴν Ἑλβετίαν, τὸ μέτρον τοῦτο εἶναι σήμερον προαιρετικὸν καὶ ἐλπίζεται, ὅτι λίαν συντόμως θὰ καταστῇ διὰ νόμου ὑποχρεωτικόν. Ἡ εἰς βιολογικὰ αἴτια ὀφειλομένη ἐγκληματικότης εἶναι σταθερὰ καὶ ἀντιπροσωπεύει τὰ 15–20% τῶν περιπτώσεων. Ὁ ἕτερος παράγων τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος, εἰς ὃν ἀσφαλῶς ὀφείλεται ἡ παρατηρουμένη σήμερον καταπληκτικὴ αὔξησις, ὀφείλεται, ὡς ἐλέχθη ἀνωτέρω, εἰς συμπτωματικὰ αἴτια. Ὡς τοιαῦτα θὰ ἀναφέρω τὸν πόλεμον καὶ τὴν ἐπακολουθήσαν τοῦτον στυγνὴν κατοχήν, τὴν ἀνταρσίαν, τὴν ἀπὸ δεκαετίας συνεχιζομένην ἐπιστράτευσιν, τὰ γκαγκστερικὰ ἀναγνώσματα καὶ φίλμ, τὴν ἐξαθλίωσιν καὶ ἐν γένει τὰς ἐκτάκτους δυσκόλους συνθήκας, ὑφ’ ἃς διαβιοῦμεν σήμερον. Τὸ παιδὶ διὰ νὰ ἀναπτυχθῇ ψυχικῶς ὁμαλῶς ἔχει ἀνάγκην τῆς παρουσίας καὶ τῶν δύο γονέων του, ἡ ἀπουσία τοῦ ἑνός, προκαλοῦσα τὴν διάλυσιν τῆς οἰκογενείας, ἐπεδείχθη κατὰ τὸν πόλεμον, εἷς τῶν πλέον ἀξιολόγων παραγόντων γενέσεως ψυχικῶν ἀνωμαλιῶν καὶ κατὰ συνέπειαν διαπράξεως παρὰ τοῦ παιδιοῦ ἐγκληματικῶν πράξεων. Ἐξ ἄλλου ἡ πεῖνα κατὰ τὸν κατοχικὸν λιμὸν κατὰ τὸν ὁποῖον ἠπειλῆτο καθημερινῶς ἡ ζωὴ τοῦ παιδιοῦ, ἀπεδείχθη ἐπίσης ἕτερος ἀξιόλογος παράγων ἀντικοινωνικῶν, ἀρνοῦμαι τὸν ὅρον ἐγκληματικῶν, πράξεων. Διότι, εἶναι φυσικὸν ὅταν ἀπειλῆται ἡ ζωὴ τὸ ἀπροστάτευτο ἰδίως παιδί, νὰ καταφεύγῃ εἰς ἀντικοινωνικὰς πράξεις αἱ ὁποῖαι ἀποσκοποῦν εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ὑψίστης βιολογικῆς ἀνάγκης ποὺ ἀποτελεῖ ἡ διὰ παντὸς μέσου ἐξυπηρέτησις τῆς πρωταρχικῆς σκοπιμότητος ποὺ ἀποτελεῖ ἡ ζωή. Αἱ ἠθικαὶ ἀξίαι, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἑδράζεται ἡ σύγχρονος πολιτισμένη κοινωνία σαρώνονται πρὸ τῆς ἀνατροπῆς τῶν ὁμαλῶν εἰρηνικῶν συνθηκῶν. Τοῦτ’ αὐτὸ συμβαίνει καὶ κατὰ τὰς περιόδους ἐξαθλιώσεως τοῦ λαοῦ. Ἐκ τῶν προαναφερθέντων προκύπτει ὅτι τὸ παιδὶ εἶναι τελείως ἀνεύθυνον διότι ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει, δὲν εἶναι ὑπόλογον οὔτε διὰ τὴν νοσηρὰν κληρονομικότητά του, οὔτε διὰ τοὺς πολέμους, τὰς ἀνταρσίας, τὴν κατοχὴν καὶ ἐν γένει τὰς δυσκόλους συνθήκας διαβιώσεως ποὺ διανύομεν σήμερον ἀλλ’ ἡ κοινωνία. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ θέμα, τῶν μέσων πρωΐμου ἀνιχνεύσεως τῶν ψυχικῶν ἀνωμαλιῶν ἐκ τῶν ὁποίων πηγάζει ἡ βιολογικὴ παιδικὴ ἐγκληματικότης. Ὑψίστην σημασίαν, ὡς ἀνέφερα ἀνωτέρω, ἐνέχει ὁ βασικὸς διαχωρισμὸς μεταξὺ βιολογικῆς καὶ συμπτωματικῆς ἐγκληματικότητος. Τοῦτο εἰς τὰς πολιτισμένας χώρας ἐπιτυγχάνεται διὰ τῆς ὑποβολῆς, πρὸ τῆς παραπομπῆς τοῦ ἀνηλίκου ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου, εἰς πλήρως ἰατροδικαστικὴν ἐξέτασιν. Διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ ἐπιβάλλεται ἡ ἵδρυσις καὶ εἰς τὴν χώραν μας ἑνὸς ἰατροδικαστικοῦ σταθμοῦ. Τοῦτον πρέπει νὰ πλαισιώσωμεν καὶ δι’ ἑνὸς κέντρου παρατηρήσεως μετὰ οἰκοτροφείου διὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν περιπτώσεων ἐκείνων, αἵτινες χρήζουν ἰδιαιτέρας ἐρεύνης. Διότι θεωρῶ ἐγκληματικὸν νὰ προσάγεται ἕνα παιδὶ ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου ἀνηλίκων χωρὶς νὰ ἔχῃ ὑποβληθῆ προηγουμένως εἰς πλήρη ψυχιατρικὴν ἐξέτασιν ἄνευ τῆς ὁποίας εἶναι ἀδύνατος ὁ διαχωρισμὸς τῶν αἰτίων βιολογικῶν ἢ συμπτωματικῶν, τὰ ὁποῖα ὡδήγησαν τὸ παιδὶ εἰς τὸ δικαστήριον. Ἀπὸ πρακτικῆς πλευρᾶς ὁ διαχωρισμός, ὡς ἐτόνισα ἀνωτέρω, εἶναι βασικός, διότι τὰ ἐκ βιολογικῶν αἰτίων ἐγκληματίσαντα παιδιά, δέον ὅπως ἀποσταλοῦν εἰς τὰ κέντρα παρατηρήσεως ὅπου θὰ ὑποβληθοῦν εἰς τὴν κατάλληλον ψυχιατρικὴν θεραπείαν, τὰ δὲ ἀνίατα ἐξ αὐτῶν εἰς εἰδικὰ ἄσυλα ἀνιάτων ἢ εἰς εἰδικὰ τμήματα διὰ παιδιὰ τῶν δημοσίων ψυχιατρείων. Οὐδέποτε δὲ εἰς τὰ ἀναμορφωτικὰ καταστήματα, ὅπου μόνον θὰ ἀποστέλλωνται τὰ ἐκ συμπτωματικῶν αἰτίων ἐγκληματίσαντα παιδιά. Ἐκ τῶν προαναφερθέντων διαφαίνεται, ὅτι σκοπὸς τοῦ δικαστηρίου ἀνηλίκων δὲν εἶναι ἡ τιμωρία, διότι εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ παιδιοῦ περισσότερον παρὰ εἰς οἱανδήποτε ἄλλην, ἰσχύει τοῦ Summun jus summa iujuria ἀλλ’ ἡ προστασία τοῦ ἀνηλίκου. Ἀνεφέρθην, κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὰ παιδικὰ δικαστήρια καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι τὰ λειτουργοῦντα ἐν τῇ χώρᾳ μας δὲν εἶναι ἱκανοποιητικῶς συγχρονισμένα. Δὲν προτίθεμαι νὰ ἐξετάσω ἐνταῦθα τὴν σύνθεσιν, τὴν ἡλικίαν, τὸν ἀριθμὸν τῶν μελῶν τοῦ δικαστηρίου, οὔτε ἐὰν πρέπῃ νὰ μετέχῃ αὐτοῦ καὶ εἰσαγγελεὺς ἢ νὰ παρίστανται συνήγοροι, τὰ ὁποῖα θέματα ἀκόμη συζητοῦνται. Ἐπιβάλλεται ὅμως, ὅπως τὸ κατάστημα τοῦ παιδικοῦ δικαστηρίου εὑρίσκεται μακρὰν τῶν δικαστηρίων ἐνηλίκων καὶ ἡ δίκη νὰ λαμβάνῃ χώραν κεκλεισμένων τῶν θυρῶν. Δύο εἶναι οἱ κίνδυνοι τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν, τὴν διαπόμπευσιν τοῦ ἀνηλίκου ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὴν σκέψιν «αὐτὸ ἦταν ὅλο» ἐκ μέρους τοῦ παιδιοῦ. Ἐπὶ πλέον, αἱ ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων πρέπει ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν νὰ ὑπόκεινται εἰς ἀνακοπὴν ὁσάκις ἤθελε διὰ τῆς ἰατροπαιδαγωγικῆς ἐξετάσεως καὶ παρακολουθήσεως διαπιστωθῆ, ὅτι ἐπετεύχθη ὁ ἀναμορφωτικὸς σκοπὸς τοῦ δικαστηρίου. Τίποτε, δυστυχῶς, ἐξ ὅλων αὐτῶν, δὲν ἰσχύει εἰς τὴν χώραν μας. Ἐλέχθη, κύριοι συνάδελφοι, καὶ τοῦτο εἶναι ἀπολύτως ὀρθόν, ὅτι τὰ ἀκριβέστερα μέσα διὰ νὰ κρίνῃ τις τὸν πολιτισμὸν μιᾶς χώρας κατὰ τὸν αἰῶνα μας, εἶναι τὰ μέτρα προνοίας καὶ προστασίας, τὰ ὁποῖα διαθέτει διὰ τοὺς ψυχοπαθεῖς ἐνηλίκους καὶ ἰδίως διὰ τὰ ἀνώμαλα παιδιά. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, δὲν δικαιούμεθα νὰ ὑπερηφανευώμεθα. Ἀρκεῖ, ἄλλωστε, μία ἐπίσκεψις εἰς τὸ Δημόσιον Ψυχιατρεῖον διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε εἰς ποῖον σημεῖον εὑρισκόμεθα. Ἐκεῖ ὁ ἐπισκέπτης θὰ ἴδῃ μὲ κατάπληξιν ὅτι παιδιὰ καὶ ἐνήλικες διαβιοῦν «φύρδην μίγδην» εἰς τοὺς αὐτοὺς θαλάμους, διὰ νὰ μὴ ἀναφέρω, καὶ εἰς τὰς αὐτὰς κλίνας. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῶν ὑστερούντων διανοητικῶς παιδιῶν ἀπὸ τὰ ὁποῖα προέρχεται ἐπίσης μία ἱκανὴ μερὶς μικρῶν ἐγκληματιῶν, διαθέτομεν ὡς μέτρον προνοίας μίαν εἰδικὴν σχολὴν διὰ καθυστερημένα παιδιά. Καὶ αὐτὴ ὅμως, ὅπως καὶ τὰ παιδικὰ δικαστήρια, δὲν λειτουργεῖ ἱκανοποιητικῶς διὰ τοὺς ἀκολούθους λόγους: α) Διότι δὲν διαθέτει οἰκοτροφεῖον. β) Διότι εὑρίσκεται εἰς τελείως ἀκατάλληλον μέρος γειτνιάζουσα μὲ τὸ Σκοπευτήριον καὶ γ) Διότι τὸ διδακτικὸν προσωπικὸν δὲν ἔχει ἐκπαιδευθῆ εἰδικῶς διὰ τὴν διδασκαλίαν καθυστερημένων παιδιῶν ἀλλ’ ἐτοποθετήθη εἰς αὐτὸ διὰ μιᾶς ἁπλῆς ὑπουργικῆς ἀποσπάσεως. Ἐκ τῆς συνοπτικῆς ἐπισκοπήσεως προκύπτει, κύριε ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργέ, ὅτι τὸ ὅλον θέμα ἀντιμετωπίσθη προχείρως εἰς τὴν χώραν μας. Ἀδιστάκτως φρονῶ, ὅτι τὰ πάντα δέον ὅπως ἐπανεξετασθοῦν ἐξ ὑπαρχῆς μὲ σκοπὸν τὴν ἑνότητα καὶ τὸν συγχρονισμόν. Διότι, ὡς ἔχουν σήμερον, ὄχι μόνον ἀσυνάρτητα εἶναι, ἀλλὰ καὶ ἐπιζήμια. Πρὸς τοῦτο χρειάζεται θαρραλέα ἀντιμετώπισις καὶ συντονισμός. Ἡ ἐπιστημονική σας κατάρτισις, κύριε Ὑπουργέ, περιέχει τὸ ἐχέγγυον τῆς ἐπιστημονικῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ὅλου θέματος. Διότι δὲν ἀρκεῖ νὰ λέγωμεν, ὅτι διαθέτομεν τὸ ἄλφα ἢ βῆτα μέσον ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀνταποκρίνεται καὶ εἰς τὰς ἐπικρατούσας σήμερον ἐπιστημονικὰς ἀντιλήψεις. Πέραν συνεπῶς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον συνομολογῶ θίγει μίαν ἀξιόλογον πλευρὰν τοῦ ὅλου θέματος, θὰ πρέπει τὸ ταχύτερον αἱ ὑπηρεσίαι σας ἐν συνεργασίᾳ μετ’ ἐκείνων τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας καὶ Προνοίας νὰ ἐπιληφθοῦν τοῦ ὅλου θέματος. Καταλήγων κ. Ὑπουργέ, ἐπικαλοῦμαι τὴν ἐπιστημονικήν σας ἀντίληψιν διὰ τὴν λυσιτελῆ ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος. Τὸ νομοσχέδιόν σας, τὸ ὁποῖον καὶ ἐγὼ θὰ ψηφίσω, θεραπεύει μίαν μόνον πλευρὰν τοῦ ζητήματος. Τὸ κύριον μέρος τοῦ θέματος εἶναι ἡ ἵδρυσις τῶν μέσων πρωΐμου ἀνιχνεύσεως παρ’ εἰδικῶν ἐπιστημόνων εἰς σύγχρονα ἱδρύματα. Ἐν οὐδεμιᾷ περιπτώσει ὅμως δὲν πρέπει νὰ ἀποστέλλωνται εἰς τὰ ἀναμορφωτικὰ καταστήματα παιδιὰ ἐγκληματοῦντα ἐκ βιολογικῶν αἰτίων ὡς οἱ διεστραμμένοι ἠθικῶς διότι τότε, κύριε ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργέ, ὄχι μόνον ὁ ἀναμορφωτικὸς σκοπὸς δὲν ἐπιτυγχάνεται, ἀλλὰ καὶ δημιουργοῦνται Ἀκαδημίαι ἐγκλήματος. Τέλος αἱ προσπάθειαι τῆς Κυβερνήσεως πρέπει νὰ στραφοῦν πρὸς τὴν δημιουργίαν ὅρων ὑποφερτῆς ζωῆς ἰδίως διὰ τὰς οἰκονομικῶς ἀσθενεστέρας τάξεις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἄνευ τῶν ὁποίων εἶναι ἀδύνατος ἡ καταπολέμησις τῆς συμπτωματικῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Τζατζάνης ἔχει τὸν λόγον.

§116Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου, δὲν εἶναι βεβαίως ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μᾶς δίδει τὴν λύσιν τοῦ τεραστίου κοινωνικοῦ προβλήματος τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος. Ὅμως, ἀναμφιβόλως, ἔρχεται νὰ ἐπιβάλῃ μίαν τάξιν εἰς τὴν ἀναρχίαν καὶ εἰς τὴν πολλαχῶς παρατηρουμένην, κυρίως ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα αὐτό. Χωρὶς νὰ εἰσέλθω εἰς εὐρυτέραν κριτικήν, τοῦ τυπικοῦ ἄλλως τε τούτου νομοσχεδίου, δύο, κυρίως, σημεῖα ἤθελα νὰ παρατηρήσω, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἔχω καταθέσει καὶ σχετικὰς τροποποιήσεις. Παρατηρῶ, ὅτι εἰς τὸ ἄρθρον 3, τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ περὶ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ τῶν μελῶν, τὰ ὁποῖα θὰ ἀποτελέσουν τὸ Συμβούλιον τοῦτο, ὅτι ἐγένετο καὶ πάλιν, ὡς συνήθως, μία σοβαρωτάτη παράλειψις, ἀφορῶσα τὴν πόλιν τοῦ Πειραιῶς, τὴν κατ’ ἐξοχὴν αὐτὴν ἐργατικὴν πόλιν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἔλεγε κανείς, ὅτι περισσότερον ἀπὸ κάθε ἄλλην, εὑρίσκει ἔδαφος ἡ παιδικὴ ἐγκληματικότης. Λόγῳ τῶν συνθηκῶν, ὑπὸ τὰς ὁποίας διαβιοῦν αἱ χιλιάδες τῶν παίδων εἰς τὴν πόλιν αὐτήν, τὴν ἐργατικήν, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ τὸ νομοσχέδιον νὰ ἔχῃ ἀμεσωτέραν καὶ εὐρυτέραν τὴν ἀποστολήν του. Παρὰ ταῦτα, ἐνῷ, τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἀποτελεῖται ἀπὸ ἕνα ἀπεριόριστον καὶ μάλιστα ἀκαθόριστον ἀριθμὸν μελῶν, ἀγνοεῖται ὁλοσχερῶς ἡ πόλις τοῦ Πειραιῶς. Καί, διὰ τὸν λόγον αὐτόν, προτείνω, ὅπως εἰς τὸ ἄρθρον 3 παράγραφος 1 μετὰ τὴν φράσιν «ἑνὸς μέλους τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Ἀθηνῶν ὑποδεικνυομένου ὑπὸ τοῦ Διοικητικοῦ αὐτοῦ Συμβουλίου» νὰ προστεθῇ καὶ ἡ φράσις «ἑνὸς μέλους τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Πειραιῶς, ὑποδεικνυομένου ὑπὸ τοῦ Διοικητικοῦ αὐτοῦ Συμβουλίου». Δευτέραν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4, τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ καὶ καθορίζει καὶ συνιστᾷ Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν ἐννεαμελῆ καὶ ἡ ὁποία, ἀναμφιβόλως, θὰ εἶναι καὶ τὸ κύριον ὄργανον, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖ τὸ νομοσχέδιον καὶ τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ ὅλην τὴν ἀποστολὴν καὶ τὴν ἁρμοδιότητα νὰ ἀπασχοληθῇ μὲ τὸ θέμα τὸ εὐρύτατον τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος. Καθορίζονται εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἐκ τῶν προτέρων 5 μονίμως καὶ σταθερῶς μέλη ἐκ τῶν 9, τὰ ὁποῖα θὰ ἀποτελέσουν τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπήν, καὶ μεταξὺ τῶν 5 αὐτῶν μελῶν, νομίζω, ὅτι γίνεται μία σοβαρωτάτη παράλειψις καί, ἐνῷ ἀναφέρονται ἐκπρόσωποι Ὀργανισμῶν, ποὺ θὰ ἔχουν, ἀσφαλῶς, ὀλιγωτέραν ἁρμοδιότητα ἐπὶ τοῦ ὅλου αὐτοῦ θέματος καὶ ζητήματος, παραλείπεται τὸ κατ’ ἐξοχὴν ἁρμόδιον ὄργανον, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατὰ τεκμήριον, ἀλλὰ καὶ φύσει καὶ θέσει πρέπει νὰ ἀσχολῆται μὲ τὸ παιδί, ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας ἢ ἐκπρόσωπος τῆς Ἐκκλησίας. Νομίζω, ὅτι καὶ ἂν δὲν ἀντικατασταθῇ ἓν ἐκ τῶν ἄλλων μελῶν, ποὺ ἀναφέρεται, τῶν 5, πρέπει ἀπαραιτήτως νὰ προστεθῇ εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, διότι αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος—ἐφ’ ὅσον θὰ εἶναι καὶ τὸ ἁρμόδιον πρόσωπον— ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἠμπορῇ νὰ διαφωτίζῃ περισσότερον παντὸς ἄλλου τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ νὰ εἰσηγῆται τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λαμβάνωνται διὰ τὴν πρόληψιν τῆς παιδικῆς ἐγκληματικότητος. Τὰς δύο ταύτας τροποποιήσεις, τροπολογίας, εἶχα—καὶ κατέθεσα εἰς τὸ Προεδρεῖον—νὰ ὑποβάλω ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου καὶ παρακαλῶ ὅπως αὗται γίνουν ἀποδεκταί.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπασπύρου ἔχει τὸν λόγον.

§118Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν πρόκειται νὰ ἀκουσθοῦν ἐπικρίσεις, διὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ ἀξιοτίμου καὶ φίλου κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Εἶναι ἀξιέπαινος ἡ προσπάθειά του καὶ τὸν τιμᾷ ἰδιαιτέρως, ὅτι ἐγκαινιάζει τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης μὲ νομοθέτημα ἀποβλέπον εἰς τὴν προστασίαν τῶν ἀνηλίκων. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὅμως, ὁ ἀξιότιμος κύριος Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι μόνον θεωρητικὴν ἀξίαν ἔχει τὸ προτεινόμενον μέτρον. Πέραν αὐτοῦ, νομίζω, ὅτι νομοσχέδιον προερχόμενον ἀπὸ ἕνα ἔγκριτον νομομαθῆ, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀφιερώσει τὴν ζωήν του εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν ὡρισμένων ἰδανικῶν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ προχωρήσῃ καὶ εἰς τὴν ἀνεύρευσιν τῶν πρακτικῶν ἐκείνων λύσεων, μὲ τὰς ὁποίας θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθοῦν ὅλοι ἐκεῖνοι οἱ σκοποί, εἰς τοὺς ὁποίους ἀποβλέπει. Ἐπὶ τῆς βάσεως τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον, ὅπως ἀνέφερα πρὸς ὑμᾶς, κύριοι βουλευταί, ἔχει καθαρῶς θεωρητικὴν σημασίαν, ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι εἶναι σφαλερὰ ἡ ἄποψις τῆς πολυμεροῦς συνθέσεως τοῦ Συντονιστικοῦ Συμβουλίου, ὅπως καὶ τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς. Γνωρίζομεν ἀπὸ τὴν πραγματικότητα, ὅτι Συμβούλια, τὰ ὁποῖα, ἔχουν τόσον πολυμελῆ σύνθεσιν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδώσουν τὰ προσδοκόμενα ἀποτελέσματα. Θὰ εἶχα νὰ παρατηρήσω ἀκόμη, ὅτι ὑπάρχουν καὶ ὡρισμένοι πλεονασμοί. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐξηγήσω ποίαν πρακτικὴν ἀξίαν ἔχει ἡ συμμετοχὴ ἐκπροσώπου τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων εἰς τὸ Συντονιστικὸν Συμβούλιον. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐξηγήσω, ἐν συνεχείᾳ, ποίαν σκοπιμότητα πρόκειται νὰ ἐξυπηρετήσῃ ἡ παρουσία τῶν ἐκπροσώπων τοῦ Ὑπουργείου Προνοίας, Ἐσωτερικῶν καὶ Ἐμπορίου. Ἡ συμμετοχὴ ἐκπροσώπου τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας εἰς τὸ Συντονιστικὸν θὰ ἦτο ἀρκετή. Ὅτι χρειάζεται ἕνας συντονισμὸς εἰς τὴν ὅλην προσπάθειαν διὰ τὴν προστασίαν τῆς νεότητος εἶναι ἀναμφισβήτητον καὶ πρέπει αὐτὴν τὴν ὥραν, ποὺ ὁμιλῶ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, νὰ σημειώσω καὶ ὡς διατελέσας προϊστάμενος τῆς Δικαιοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου, ὅτι ἡ ἰδιωτικὴ προσπάθεια εἰς τὸ θέμα τῆς προστασίας τῶν ἀνηλίκων εἶναι ἀξιόλογος καὶ πρέπει νὰ ἐπαινεθῇ μὲ τὰς καλυτέρας ἐκφράσεις. Ἐὰν δὲν ὑπῆρχε καὶ αὐτή, θὰ ἦτο ἕνα τεράστιον κενὸν ἑνὸς τόσον σοβαροῦ κοινωνικοῦ θέματος. Καὶ πρέπει νὰ τιμήσω, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅλας τὰς λαμπρὰς Ἑλληνίδας καὶ ὅλους τοὺς καλοὺς Ἕλληνας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀφιερώσει ἕνα μέρος τῆς ζωῆς των εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν αὐτοῦ τοῦ ὡραίου καὶ μεγάλου ἰδανικοῦ, εἶχα τὴν τιμὴν καὶ τὴν εὐκαιρίαν νὰ χαιρετίσω μίαν ὑπέροχον Ἑλληνίδα, τὴν κ. Γκινοπούλου, ἡ ὁποία ἔχει ἀφοσιωθῆ ὁλόψυχα εἰς τοὺς μεγάλους αὐτοὺς σκοποὺς καὶ ἔχει ἐπιτελέσει θαύματα εἰς τὸ ἔργον τῆς προστασίας τῆς νεότητος. Εἶχα ἐπίσης τὴν εὐκαιρίαν νὰ τιμήσω, ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, καὶ ἄλλους ἀξιολόγους Ἕλληνας καὶ πολλὰς Ἑλληνίδας, ποὺ ὑπηρετοῦν μὲ πίστιν καὶ ἐνθουσιασμὸν τὸν μεγάλον κοινωνικὸν σκοπόν. Εἶναι ὀρθὴ ἡ ἄποψις, ὅτι χρειάζεται ἕνας συντονισμὸς ὅλης αὐτῆς τῆς προσπαθείας, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι τὸ πολυμελὲς τοῦ Συντονιστικοῦ Συμβουλίου, ὅπως καὶ τὸ πολυμελὲς τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδώσῃ τὰ ἀγαθὰ ἐκεῖνα ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα προσδοκᾷ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Νομίζω λοιπὸν καὶ δὲν τὸ λέγω ἀπὸ πνεῦμα ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ βοηθείας πρὸς τὰ μέτρα αὐτὰ τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἀναθεωρῶν τὰς σκέψεις του, νὰ περιορίσῃ κατὰ τὸ δυνατὸν τὴν σύνθεσιν τοῦ Συντονιστικοῦ Συμβουλίου καὶ τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλά, πέραν αὐτοῦ, κύριοι βουλευταί, λυποῦμαι διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου δὲν τίθενται αἱ βάσεις τῆς πρακτικῆς ἐφαρμογῆς ὅλων αὐτῶν τῶν προσπαθειῶν. Ὅσοι ἐξ ὑμῶν ἀσκεῖτε τὸ λειτούργημα τοῦ δικηγόρου, θὰ γνωρίζετε, ὅτι μὲ τὸν νέον Ποινικὸν Κώδικα καθιερώθησαν εἰδικαὶ διὰ τοὺς νέους ποιναὶ ποὺ πρέπει νὰ ἐκτίωνται εἰς εἰδικὰ σωφρονιστικὰ καταστήματα καὶ τοιαῦτα καταστήματα δὲν ὑπάρχουν οὔτε ὑπάρχει ἐλπὶς νὰ ὑπάρξουν εἰς τὸ ἀμέσως προσεχὲς μέλλον. Ὅπως παντοῦ ἔτσι καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ἠρχίσαμεν ἀπὸ τὸ τέλος. Καθιερώσαμεν τὰς νέας ποινὰς χωρὶς νὰ ἔχωμεν καὶ τὰ εἰδικὰ καταστήματα ποὺ θὰ ἐκτίωνται. Ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν προληπτικὴν προστασίαν τῶν ἀνηλίκων, ἐκτὸς τῶν ἀναμορφωτικῶν καταστημάτων εἰς τὰ ὁποῖα εἶναι δυσκολωτάτη ἡ εἰσαγωγή, διότι ὑπάρχει πλῆθος νέων δεομένων ἀναμορφώσεως, δὲν ὑπάρχουν ἀνάλογα ἱδρύματα. Ὡς γνωστὸν ἡ παραπομπὴ τῶν ἀνηλίκων εἰς τὰ λειτουργοῦντα ἐλάχιστα ἀναμορφωτικὰ ἱδρύματα γίνεται διὰ τοῦ δικαστοῦ τῶν ἀνηλίκων, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ ἀποφανθῇ περὶ τῆς εἰσαγωγῆς εἰς τὸ ἀναμορφωτικὸν κατάστημα. Ἀλλ’ αἱ ἀποφάσεις τῶν δικαστῶν τῶν ἀνηλίκων μένουν κατὰ τὸ πλεῖστον ἀνεκτέλεστοι. Πρέπει τὸ θέμα αὐτὸ νὰ ἀπασχολήσῃ εὐρύτερον τὸν φίλον κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Βέβαια, λείπουν αἱ οἰκονομικαὶ προϋποθέσεις διὰ τὴν ἵδρυσιν καὶ ἄλλων ἀναμορφωτικῶν καταστημάτων, ἀλλὰ θὰ ἤθελον ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ μοῦ δοθῇ ἡ ἐξήγησις, περὶ τοῦ τρόπου, καθ’ ὃν θὰ πραγματοποιηθοῦν ὅλα ὅσα θὰ προταθοῦν ἀπὸ τὰ συνιστώμενα διὰ τοῦ νομοσχεδίου συλλογικὰ ὄργανα. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, κατὰ τὰ τελευταῖα αὐτὰ ἔτη, ὑπῆρξεν ἕνα ἔντονον φῶς εἰς τὸ σκότος ποὺ ἐκάλυπτε τὸ μέγα κοινωνικὸν πρόβλημα τῆς προστασίας τῆς νεότητος. Πρόκειται περὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, ποὺ καὶ εἰς τὸ θέμα τῆς προστασίας τῶν ἀνηλίκων προσφέρει ὑψίστας ὑπηρεσίας. Ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης εὑρέθην πολλάκις εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ διαδηλώσω τὴν βαθεῖαν τοῦ Ἔθνους εὐγνωμοσύνην διὰ τὰς μεγάλας ὑπηρεσίας, ποὺ προσέφερε τὸ Ἵδρυμα εἰς τὸν κοινωνικὸν αὐτὸν τομέα. Ἡ δρᾶσις τοῦ ἱδρύματος αὐτοῦ εἶναι ἀπολύτως ἀθόρυβος. Ἀκολουθεῖ τὴν ἀρχὴν νὰ μὴ φέρῃ εἰς τὴν δημοσιότητα τὴν δρᾶσιν του, ὡς πράττουν ἄλλαι ὀργανώσεις καὶ ἱδρύματα. Ἀλλὰ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητήσεως τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, θὰ πρέπει νὰ ἀκουσθῇ ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι εἰς τὸν τομέα τῆς προστασίας τῶν ἀνηλίκων, τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα ἐπετέλεσε θαύματα καὶ διὰ τὴν πρόληψιν καὶ διὰ τὴν καταστολὴν τῆς ἐγκληματικότητος. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης κατὰ ἑκατοντάδας ἀποστέλλει τροφίμους τῶν φυλακῶν ἀνηλίκων εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα παρ’ οὗ τυγχάνουν ἰδιαιτέρας ἠθικῆς καὶ Ἐθνικῆς παιδαγωγήσεως εἰς τὰς λειτουργούσας τεχνικὰς σχολὰς τοῦ ἱδρύματος εἰς Λέρον καὶ Κῶ. Ἀρκεῖ νὰ σημειώσω, κ. βουλευταί, ὅτι 2.000 παιδιά, ἡλικίας 16–20 ἐτῶν, ποὺ εἶχον συλληφθῆ κατὰ τὰς ἐκκαθαριστικὰς ἐπιχειρήσεις τῶν Ἐθνικῶν δυνάμεων ἐναντίον τῶν συμμοριτῶν, ἔχοντα τὸ ὅπλον ἀνὰ χεῖρας ἐναντίον τῆς Πατρίδος, ἀντὶ νὰ ὁδηγηθοῦν εἰς τὰς φυλακὰς καὶ τὰ στρατοδικεῖα, ἀντὶ νὰ ὁδηγηθοῦν ἐνώπιον τῶν ἐκτελεστικῶν ἀποσπασμάτων, παρελήφθησαν ἀπὸ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, ἐπῆγαν εἰς τὰς θαυματουργοὺς σχολὰς τῆς Λέρου καὶ Κῶ, ἔτυχον εἰδικῆς διαπαιδαγωγήσεως καὶ τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα προέκυψαν, εἶναι ἀπίστευτα. Διότι δὲν ὑπῆρξε καμμία ἀπολύτως ἐξαίρεσις. Ὅλα αὐτὰ τὰ παιδιὰ ἀνεμορφώθησαν. Τὸ Ἵδρυμα παρακολουθεῖ μετὰ στοργῆς καὶ τὴν μετέπειτα ἐξέλιξιν τῶν τροφίμων του καὶ ἔχει διαπιστώσει ὅτι οἱ νεαροὶ συμμορῖται ἔγιναν καλοὶ καὶ χρήσιμοι πολῖται. Ἔτσι, ἀντὶ τῶν φυλακῶν ὅπου θὰ συνεπλήρωναν τὴν ἐγκληματικήν των μόρφωσιν καὶ θὰ μετεβάλλοντο εἰς ἐχθροὺς τῆς πατρίδος χάρις εἰς τὴν ἀγάπην καὶ στοργὴν τοῦ ἱδρύματος ἔγιναν χρήσιμοι πολῖται ἄνευ ἐξαιρέσεως τινός. Τί ἀποδεικνύει, κ. συνάδελφοι, αὐτὸ τὸ γεγονός; Ὅτι ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχει ἐνδελεχὴς προσπάθεια καὶ μέριμνα, ποὺ ἐκδηλώνεται ἰδίως πρὸς τοὺς ἀνθρώπους τοὺς διανύοντας τὸ νεαρὸν τῆς ἡλικίας των, τὰ ἀποτελέσματα εἶναι θαυματουργά. Καί, πέραν αὐτοῦ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, σύμφωνα μὲ εἰδικὸν νόμον ποὺ ἐγένετο, παραλαμβάνει νεαροὺς κρατουμένους ἀπὸ τὰς φυλακάς, οἱ ὁποῖοι ἐκτίουν πλέον τὴν ποινήν των εἰς τὰς Σχολὰς τοῦ Ἱδρύματος. Ἐκεῖ διαπαιδαγωγοῦνται, μανθάνουν τέχνας, ἐπιδίδονται, ἀναλόγως τῆς κλάσεώς των, εἰς διάφορα ἐπαγγέλματα—διότι ὑπάρχει ποικιλία ἐπαγγελματικῶν σχολείων,—ποὺ ἔχει ἱδρύσει τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Καὶ μεταβάλλονται τοιουτοτρόπως, μὲ διαπαιδαγώγησιν ἑνός, δύο καὶ τριῶν ἐτῶν, εἰς χρησίμους καὶ ἀποδοτικοὺς πολίτας. Ὁ νόμος, κ. συνάδελφοι, 1616) 1950 «περὶ κυρώσεως τοῦ Α.Ν. «περὶ παρανομίας ἀνηλίκων κρατουμένων εἰς τὰς πρακτικὰς γεωργικὰς καὶ τεχνικὰς Σχολὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος», εἰς τὸ ἄρθρον 1 προβλέπει διὰ τὴν παραπομπὴν νεαρῶν καταδίκων καὶ ὑποδίκων εἰς τὰς Τεχνικὰς Σχολὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, πρὸς ἔκτισιν τῆς ποινῆς των. Ἐπὶ τῆς ὑπουργίας μου ἐπεξέτεινα τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου αὐτοῦ καὶ καθώρισα ὅτι εἶναι δυνατὸν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, κατόπιν αἰτήσεως τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, νὰ ἀποστέλλωνται εἰς τὰς Σχολὰς νέοι, οἱ ὁποῖοι διέπραξαν τὸ ἀδίκημα μέχρι τοῦ 21ου ἔτους τῆς ἡλικίας των. Εἰσηγήθην τὸ μέτρον τοῦτο καὶ ἡ Βουλὴ ὁμοθύμως ἀπεδέχθη τὴν ἄποψίν μου καὶ δύναμαι ὑπερηφάνως νὰ σημειώσω ὅτι συνεφώνησαν ὅλαι αἱ πτέρυγες ἀπὸ τῆς ἄκρας δεξιᾶς μέχρι τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς. Δυστυχῶς, ἡ κατάστασις τῶν ἑλληνικῶν φυλακῶν δὲν εὑρίσκεται εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, ποὺ ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ ὑποστηρίξῃ καὶ νὰ εἴπῃ ὅτι ἀναμορφώνονται οἱ τρόφιμοί των. Ἀντιθέτως, καὶ μετὰ λύπης παρατηρῶ τοῦτο, πολλὲς φορὲς ἐξέρχονται χειρότεροι ἀπ’ ὅ,τι εἰσέρχονται. Δι’ αὐτὸ ἐτόλμησα νὰ φέρω μέχρι τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ νομοθέτημα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπεστηρίχθη ἀπὸ ὅλα τὰ κόμματα. Καὶ καθωρίσθη ὅτι κατάδικοι καὶ ὑπόδικοι, διαπράξαντες τὸ ἀδίκημα μέχρι τοῦ 21ου ἔτους τῆς ἡλικίας των, γίνονται τρόφιμοι τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος κατόπιν προτάσεως τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ μετ’ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Ἀλλ’ ἐπροχώρησα καὶ πέραν αὐτοῦ, κ. συνάδελφοι. Δι’ εἰδικῆς διατάξεως, ἡ ὁποία περιελήφθη εἰς τὸν νόμον 2.220, καθώρισα ὅτι δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης δύναται νὰ ἀνατεθῇ ὁ ποινικὸς σωφρονισμὸς καὶ ἡ ἐν γένει ἐθνικὴ, ἠθικὴ καὶ θρησκευτικὴ διαπαιδαγώγησις τῶν ἀνηλίκων, κρατουμένων εἰς ἕν ἢ πλείονα σωφρονιστικὰ καταστήματα, εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Ὑπάρχουν σήμερον δύο σωφρονιστικὰ καταστήματα ἀνηλίκων, τὸ ἕν εἰς τὴν Κέρκυραν, ἡ λεγομένη φυλακὴ τῆς Πτυχίας. Κρατοῦνται ἐκεῖ παιδιὰ ἀπὸ τοῦ 14ου μέχρι τοῦ 20οῦ ἔτους τῆς ἡλικίας των. Δυστυχῶς τὸ Κράτος δὲν διαθέτει τὰ μέσα διὰ τὴν ἠθικήν, ἀλλὰ πρὸ παντὸς διὰ τὴν ἐπαγγελματικὴν διαπαιδαγώγησιν αὐτῶν τῶν νέων. Ἐκάμαμεν τὴν σκέψιν, ὅτι μιὰ ποὺ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα ἔχει πλήρη ὀργάνωσιν, ἔχει ἕνα πρόγραμμα ἐπὶ τοῦ ὁποίου προχωρεῖ κατὰ τρόπον δραστήριον καὶ ἀποδοτικόν, ἐκάμαμεν λέγω τὴν σκέψιν νὰ ἀναθέσωμεν εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα τὴν ὀργάνωσιν αὐτῶν τῶν φυλακῶν κατὰ τὸ σύστημα τῆς λειτουργίας τῶν τεχνικῶν ἀσχολιῶν του καὶ σύμφωνα πρὸς τὰ δεδομένα σωφρονιστικῆς ἐπιστήμης. Εἰς σχετικὴν διάταξιν ἀναφέρεται, ὅτι ἀπαιτεῖται πρὸς τοῦτο ἀπόφασις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Δὲν μᾶς ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ἐκδώσωμεν αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν, διότι ἡ δημοσίευσις τοῦ νόμου συνέπεσε μὲ τὴν πτῶσιν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου. Ἦλθε μετέπειτα ἡ ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις καὶ ἐμεσολάβησαν αἱ ἐκλογαὶ καὶ παρέμεινεν ἐκκρεμὲς τὸ θέμα. Εἰς τὴν καθιέρωσιν τοῦ μέτρου τούτου προήλθομεν κατόπιν ἐπιθεωρήσεως ποὺ ἔκαμα εἰς τὰς φυλακὰς τῆς Πτυχίας. Ὀφείλω νὰ ἐξάρω, κύριοι συνάδελφοι, ὅλην τὴν προσπάθειαν καὶ τὸν φανατισμὸν μὲ τὸν ὁποῖον αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης ἀγωνίζονται ἐπάνω εἰς τὸν τομέα αὐτόν, τοὺς λείπουν ὅμως αἱ οἰκονομικαὶ καὶ τεχνικαὶ προϋποθέσεις. Ἄς μὴ εἴμεθα μακρὰν τῆς πραγματικότητος. Καὶ φαίνεται, ὅτι δι’ ἕν μακρὸν διάστημα διὰ αὐτὰ τὰ θέματα θὰ λείψῃ ἡ οἰκονομικὴ βάσις. Δὲν ἔπρεπε λοιπὸν νὰ χαθῇ ἡ εὐκαιρία ποὺ μᾶς προσφέρει τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα καὶ μετὰ θάρρους ἀντιμετωπίσαμεν τὸ θέμα τῆς ἐπαγγελματικῆς μορφώσεως καὶ διαπαιδαγωγήσεως καὶ γενικώτερον τοῦ σωφρονισμοῦ τῶν ἀνηλίκων κρατουμένων καὶ ἐν ἐπιγνώσει τῶν εὐθυνῶν μας ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ αὐτὴν τὴν διάταξιν. Εἰς τὸν σημερινὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης παρέχεται ἡ εὐκαιρία τῆς ἐφαρμογῆς τῆς διατάξεως ταύτης. Αἱ πληροφορίαι μου εἶναι, ὅτι ἡ σχετικὴ ἀπόφασις δὲν ἔχει ἐκδοθῆ. Μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία μὲ τὴν συζήτησιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου νὰ ζητήσω καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἀντιμετωπίσῃ κατὰ τὸν προσήκοντα τρόπον τὸ θέμα.

§119Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Περὶ ποίας ἀποφάσεως ὁμιλεῖτε;

§120Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Περὶ τῆς ἀποφάσεως τῆς προβλεπομένης ὑπὸ τοῦ ἄρθρου δύο (2) τοῦ νόμου 2220, βάσει τοῦ ὁποίου δύναται δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἀνατεθῇ ὁ ποινικὸς σωφρονισμὸς καὶ ἡ ἐν γένει ἐθνική, ἠθικὴ καὶ θρησκευτικὴ διαπαιδαγώγησις τῶν ἀνηλίκων κρατουμένων εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα.

§121Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἔχει γίνει.

§122Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Νομίζω ὅτι δὲν ἔχει ἐκδοθῆ ἀκόμη ἡ σχετικὴ ἀπόφασίς σας. Πρόκειται, κ. Ὑπουργέ, διὰ τῆς ἀποφάσεώς σας, νὰ ἀνατεθῇ ἡ ὀργάνωσις τῶν φυλακῶν ἀνηλίκων, καὶ δὴ τῶν φυλακῶν Πτυχίας, εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Μέχρι τῆς ὀργανώσεώς των ἀπὸ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα ἡ σκέψις μας ἦτο νὰ παραδώσωμεν ὅλους τοὺς ἀνηλίκους εἰς τὰς τεχνικὰς σχολὰς τῆς Κῶ.

§123Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Σᾶς παρέχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ἔχει γίνει καὶ ἀπεστάλη καὶ ὡρισμένος ἀριθμός.

§124Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ἐστείλατε κρατουμένους τῶν φυλακῶν τῆς Πτυχίας εἰς τὴν Λέρον καὶ τὴν Κῶ διὰ νὰ ὑποστοῦν ἐκεῖ τὴν ἔκτισιν τῆς ποινῆς των καὶ νὰ ἐκπαιδευθοῦν εἰς τὰς ἐπαγγελματικὰς σχολὰς τοῦ Ἱδρύματος.

§125Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἂν δὲν ἀπατῶμαι καὶ τῆς Κασσαβετείου.

§126Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Μάλιστα. Αὐτὸ γίνεται κατόπιν προτάσεως τοῦ ἁρμοδίου Διευθυντοῦ τῶν φυλακῶν καὶ μετ’ ἔγκρισιν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ διὰ τοῦ νομοθετικοῦ μέτρου ποὺ ἐλάβομεν ἀπεβλέψαμεν εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῶν φυλακῶν Πτυχίας, ἀπὸ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, δύναται δι’ ἀποφάσεώς του νὰ ἀναθέσῃ τὴν ὀργάνωσιν τῆς φυλακῆς καὶ τὸν σωφρονισμὸν τῶν ἀνηλίκων εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἐγκατασταθῇ ἐντὸς τῶν φυλακῶν μὲ τοὺς δασκάλους καὶ τοὺς τεχνίτας καὶ θὰ ὀργανώσῃ τὰς σχολάς. Τὸ Ἵδρυμα ἔχει πρὸς τοῦτο τὰ οἰκονομικὰ καὶ τεχνικὰ μέσα. Διότι ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία καὶ αἱ εἰσφοραὶ τῶν καλῶν ἐκείνων Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ βοηθήσουν μίαν μεγάλην ἐθνικὴν προσπάθειαν πλουσιοπαρόχως, ἐπιδεικνύεται. Θὰ ἔχουν λοιπὸν τὴν ἐξωτερικὴν φύλαξιν τῶν κρατουμένων αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, τὴν ἐσωτερικὴν ὅμως ὀργάνωσιν, τὴν ἐπαγγελματικὴν καὶ ἠθικὴν διαπαιδαγώγησιν τῶν κρατουμένων θὰ τὴν ἔχῃ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, τὸ ὁποῖον ἀφοῦ ὀργανώσει — διότι αὐτὴ ἡ σκέψις ὑπῆρχε τότε παρ’ ἡμῖν — τὰς φυλακάς, θὰ ἀποσυρθῇ ἐκεῖθεν, διότι δὲν εἶναι καμμία ὑπηρεσία ἢ ὀργανισμὸς ὁ ὁποῖος ἀποσκοπεῖ εἰς ἄλλα τινὰ ὠφελήματα. Ἐθνικὸς ὀργανισμὸς εἶναι, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θέλει αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς εἰς τὸ Ἔθνος, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει τὴν οἰκονομικὴν δυνατότητα νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν προσπάθειαν αὐτήν. Νομίζω, ὅτι καὶ ἐκεῖ δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης θαρραλέα νὰ προχωρήσῃ καὶ τὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶναι ἐξαίρετα. Δὲν ἀρνοῦμαι τὴν προσπάθειαν ποὺ καταβάλλουν αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ πρέπει νὰ ἀποδώσῃ πρὸς αὐτὰς τὸν δίκαιον ἔπαινον. Πράττουν τὸ πᾶν καὶ ἀγωνίζονται διὰ τὸν συγχρονισμὸν τῶν φυλακῶν, ἀλλὰ λείπουν αἱ οἰκονομικαὶ προϋποθέσεις. Μὲ τὸ μέτρον ὅμως ποὺ ἐλάβομεν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἕνα παράρτημα τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος ἐντὸς τῶν φυλακῶν τῆς Πτυχίας, καὶ οἱ ἐκεῖ κρατούμενοι νὰ τύχουν τῆς ἐπαγγελματικῆς καὶ ἠθικῆς διαπαιδαγωγήσεως. Ἐν συμπεράσματι, θὰ ἤθελα, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Βεβαίως, σᾶς τιμᾷ ἡ σκέψις νὰ συμμετέχῃ καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τὴν Συντονιστικὴν καὶ εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν ἐκπρόσωπος τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος. Θὰ ἔλεγα, ὅμως, πρὸς τὸ συμφέρον αὐτῆς τῆς προσπαθείας τῆς τόσον ἀνθρωπιστικῆς, τὴν ὁποίαν καταβάλλετε διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ἐὰν ἦτο δυνατὸν ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν νὰ εἶναι στενωτέρα ἡ συνεργασία τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης μὲ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα διὰ τὴν καταστολὴν τοῦ ἐγκλήματος, ἀλλὰ πρὸ παντὸς καὶ διὰ τὴν πρόληψιν αὐτοῦ. Τὰ Ἀναμορφωτικὰ Σχολεῖα δὲν εἶναι ἀρκετὰ διὰ νὰ στεγάσουν ὅλους τοὺς νέους ποὺ ἔχουν ἀνάγκην τοῦ σωφρονισμοῦ καὶ τῆς διαπαιδαγωγήσεως. Σκέψις μου ἦτο νὰ εἰσαχθῇ ἡ προσπάθεια τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος καὶ ἐντὸς τῶν ἀναμορφωτικῶν σχολῶν. Ὑπάρχει τὸ κατάστημα τοῦ Κορυδαλλοῦ καὶ τῶν θηλέων ἀλλὰ δὲν ἐπαρκοῦν. Εὐτυχῶς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συγκροτήσεως, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ πλευρᾶς οἰκημάτων καὶ τεχνικῶν μέσων ἔχει τὴν εὐχέρειαν νὰ δεχθῇ πλῆθος ἀνηλίκων. Θὰ εἶναι δυνατόν, λοιπόν, ἡ στενωτέρα συνεργασία νὰ δημιουργήσῃ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα διὰ τοὺς νέους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνάγκην τοιαύτης προστασίας. Δὲν ἀρνοῦμαι, ὅτι ἀπὸ τοὺς δικαστὰς τῶν ἀνηλίκων, ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν, γίνεται μία προσπάθεια εἰς τὰς μεγάλας πόλεις διὰ τὴν περισυλλογὴν καὶ διαπαιδαγώγησιν τῶν νέων ποὺ ἔχουν ἀνάγκην σωφρονισμοῦ. Εἰς τὰς περιοχὰς ὅμως τῆς ὑπαίθρου δὲν ὑπάρχει καμμία ἐκδήλωσις κοινωνικῆς προνοίας καὶ προστασίας τῶν νεαρῶν ὑπάρξεων. Δεδομένου δέ, ὅτι σήμερον αἱ οἰκονομικαὶ προϋποθέσεις δὲν ὑφίστανται διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ κοινωνικοῦ αὐτοῦ προβλήματος, παρέχεται μία εὐκαιρία στενῆς συνεργασίας τοῦ Κράτους μὲ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα καὶ πιστεύω ἀπολύτως, ὅτι τὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶναι εὐεργετικὰ διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ὁμολογουμένως τόσον φιλοτίμως καὶ τόσον ἀξιεπαίνως ἐπιχειρεῖτε νὰ ἐξυπηρετήσετε διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Τὰς σκέψεις αὐτὰς δὲν τὰς διατυπώνω ἀπὸ ἀντιπολιτευτικὴν διάθεσιν ἀλλὰ ἀπὸ πνεῦμα ἀνθρωπιστικόν. Δι’ αὐτὸ τὰς ταπεινὰς αὐτὰς σκέψεις διατυπώνω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου πρὸς τὸν ἀγαπητὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Θὰ ἤθελα καὶ κάτι ἄλλο νὰ προσθέσω. Δὲν εἶναι βεβαίως τῆς παρούσης στιγμῆς οὔτε σχετικὸν μὲ τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου. Ἀλλ’ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ πρέπει νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης τὰ ἑξῆς:

§127Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω μὲ πόσην συγκίνησιν ἤκουσα τὰ ὅσα εἴπατε διὰ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Ὁ θεσμὸς αὐτὸς, τὸ Ἵδρυμα αὐτό, τὸ ὁποῖον, ὡς γνωρίζετε, διατελεῖ ὑπὸ τὴν ἄμεσον προεδρίαν τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ὁποίου ἔχω καὶ ἐγὼ τὴν τιμὴν νὰ συγκαταλέγωμαι, ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν τῆς ἱδρύσεώς του ἔκαμε πραγματικά, ὅπως εἴπατε, ἕναν ἀθόρυβον ἀγῶνα, ὁ ὁποῖος ἐκτείνεται εἰς πολλοὺς τομεῖς. Ἐπειδὴ ἀπεκόμισα τὴν ἐντύπωσιν ὅτι σᾶς ἔμεινε κάποια ἀμφιβολία ἐὰν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις καὶ ὁ φίλος Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἐκτιμᾶ μὲ τὸν ἴδιον τρόπον, ποὺ ἐκτιμᾶτε καὶ σεῖς, τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, θὰ ἤθελα νὰ σᾶς καθησυχάσω καὶ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι καὶ ἡ ἰδική μου παρουσία εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐπιτροπὴν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, εἶναι μία πρόσθετος ἐγγύησις διὰ νὰ εἶμαι πάντοτε κοντὰ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἕνας θερμὸς εἰσηγητὴς στὸ ἔργο τοῦ Ἱδρύματος. Ἡ μόνη παρατήρησις εἶναι ἡ ἑξῆς, ὅτι αὐτὰ ποὺ εἴπατε διὰ τὰ οἰκονομικὰ μέσα διὰ τὸ Ἵδρυμα, τὸ ὁποῖον ἕως τώρα κατώρθωσε νὰ ἔχῃ ὡρισμένους πόρους καὶ νὰ κάνῃ αὐτὸ τὸ ἀξιόλογον ἔργον, εἶναι ἀληθές, ἀλλὰ δὲν ἕπεται μὲ τοῦτο ὅτι οἱ πόροι του εἶναι ἀπεριόριστοι. Συνεπῶς δὲν γίνεται σκέψις περαιτέρω ἐπεκτάσεως. Θὰ εἴμεθα εὐτυχεῖς νὰ ἐπεξετείνετο τὸ ἔργον αὐτὸ καὶ εἰς τοὺς τομεῖς ποὺ ἀναφέρατε.

§128Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Χαίρω διὰ τὴν διακοπήν, καὶ περισσότερον, διότι τὸ πρῶτον πληροφοροῦμαι ὅτι μετέχετε εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπήν. Σᾶς τιμᾶ τοῦτο. Ἐγὼ ὡς Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης ἐπιστοποίησα τὴν ἀγαθοποιὸν δρᾶσιν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος. Ἐπὶ 11μηνον ὡς Ὑπουργὸς ἐξετίμησα τὰς προσπαθείας του. Ἄν ἀναλογισθῇ κανεὶς ὅτι τὰ 2 χιλ. παιδιὰ τοῦ συμμοριτισμοῦ ἀπεδόθησαν εἰς τὴν Κοινωνίαν ὡς καλοὶ καὶ χρηστοὶ Ἕλληνες θὰ πρέπῃ καὶ μόνον διὰ τὸ ἔργον αὐτὸ εἰς τὰς καρδίας ὅλων τῶν Ἑλλήνων νὰ εἶναι γραμμένον τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα μὲ ἀνεξίτηλα γράμματα εὐγνωμοσύνης... (χειροκροτήματα), καὶ μᾶς παρέχει διδάγματα πολλὰ ἡ ἀπόδοσις τῆς Ἐθνικῆς αὐτῆς προσπαθείας. Καὶ χαίρω διαπιστώνων ὅτι δὲν εἶναι αἱ φυλακαί, καὶ τὰ στρατόπεδα τῶν ἐκτοπισμένων ποὺ διαπαιδαγωγοῦν τοὺς νέους. Ἀντιθέτως μὲ ἀγάπην καὶ στοργὴν καὶ καλὴν μεταχείρισιν θὰ ἦτο δυνατόν, οἱ νεαροὶ Ἕλληνες ποὺ παρεστράτησαν, νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν εὐθείαν ὁδόν. Γνωρίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀνεξάντλητα τὰ οἰκονομικὰ μέσα τοῦ Ἱδρύματος, ἀλλὰ εἶναι μία ὠργανωμένη κατάστασις, ὑπάρχει ἡ βάσις καὶ πιστεύω ὅτι, ἄν παραδώσωμεν τὰς φυλακὰς ἀνηλίκων εἰς τὸ ἵδρυμα πρὸς ὀργάνωσιν τὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶναι θαυματουργά, διὰ τὴν ἠθικὴν καὶ ἐπαγγελματικὴν διαπαιδαγώγησιν τῶν νεαρῶν κρατουμένων. Μὲ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου ἔφερα τὰς ἁπλᾶς αὐτὰς σκέψεις μου, ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ πιστεύω ὅτι ὁ φίλος κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης θὰ τὰς ἐκτιμήσῃ. Ἀλλὰ μὲ τὴν εὐκαιρίαν αὐτὴν θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, νὰ λάβῃ ἐπιεικῶς μέριμναν, διὰ τοὺς ἀνηλίκους, τοὺς κρατουμένους εἰσέτι δι’ ἀδικήματα σχετιζόμενα μὲ τὴν ἐσωτερικὴν ἀνωμαλίαν. Γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι παιδιὰ 15–17 ἐτῶν παρεπέμφθησαν εἰς τακτικὰ ἢ ἔκτακτα Δικαστήρια καὶ ὑπέστησαν λόγῳ τῶν εἰδικῶν συνθηκῶν, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκετο ἡ χώρα σκληρὰς καταδίκας, — ἐνδεχομένως δικαίας, — ἀλλὰ μέσα εἰς τὴν γενικὴν προσπάθειαν τὴν ὁποίαν καταβάλλει τὸ κράτος διὰ τοὺς ἀνηλίκους.......

§129ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τώρα ἐνηλικιώθησαν.

§130Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν θὰ τὸ κρίνετε ἀπὸ τὴν ἡλικίαν, τὴν ὁποίαν ἄγουν σήμερον, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἡλικίαν, τὴν ὁποίαν εἶχον ὅταν ὑπέπεσαν εἰς τὸ ἀδίκημα. Πέραν αὐτῶν, κ. Ὑπουργέ, εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ὑπάρξουν αἱ προϋποθέσεις τῆς ἐφαρμογῆς ὡρισμένων διατάξεων τοῦ Ποινικοῦ Κώδικος. Ἰσχύουν διατάξεις περὶ παραπομπῆς εἰς καταστήματα ἐργασίας (ἄρθρον 72). Καθιερώθη ἡ ποινὴ τοῦ σωφρονιστικοῦ περιορισμοῦ. Καὶ ὑπάρχει μόνον μία φυλακὴ εἰς τὴν Κέρκυραν καὶ ἡ Κασαβέτειος. Ἐκτὸς αὐτῶν δὲν διαθέτει ἄλλα εἰδικὰ σωφρονιστικὰ καταστήματα τὸ Κράτος. Ὑπάρχει περαιτέρω τὸ θέμα τῶν ὑποδίκων. Ξεύρετε τί ὀλέθριον εἶναι νὰ κρατοῦνται ἀνήλικοι εἰς ἀνοργανώτους φυλακάς; Θὰ εἴπητε δὲν εἶναι τῆς στιγμῆς. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ χαθῇ ἡ εὐκαιρία διὰ νὰ λεχθοῦν ὡρισμέναι ἀλήθειαι. Καὶ πρέπει νὰ καταβληθῇ κάθε δυνατὴ προσπάθεια διὰ τὴν ἐξεύρεσιν τῶν οἰκονομικῶν μέσων, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ βελτίωσις τῆς καταστάσεως. Ὅταν ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης εὗρον ἐν λειτουργίᾳ τὴν φυλακὴν — κάτεργον — τῆς Γυάρου. Ἄν, κύριοι, ἀκούσητε τὰ κονδύλια, τὰ ὁποῖα ἐχρειάζοντο διὰ τὴν λειτουργίαν της θὰ φρίξητε, διότι ἐχρειάζοντο κατὰ μῆνα 100 ἑκατομ. διὰ τὴν μεταφορὰν τοῦ νεροῦ καὶ 80 ἑκατομ. διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν τροφίμων. Ζοῦσαν οἱ κρατούμενοι εἰς σκηνὰς ὑπὸ συνθήκας ἀφορήτους. Κατὰ τὸν χειμῶνα εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀντιμετωπίζωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἀντικαταστάσεως τῶν σκηνῶν, διότι οἱ ἄνεμοι παρέσυρον τὰς σκηνὰς εἰς τὴν θάλασσαν. Ἐζητεῖτο βοήθεια ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας καὶ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ναυτικῶν, διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν νέων σκηνῶν καὶ παροχὴν τῆς ἀπαιτουμένης βοηθείας. Κατήργησα τὸ κάτεργον αὐτὸ — διότι δὲν ἐπρόκειτο περὶ φυλακῆς — καὶ ἐπῆλθεν μία τεραστία οἰκονομία, ὅπως οἰκονομία προῆλθεν καὶ ἀπὸ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἐπέτρεψαν νὰ ἐξέλθουν τῶν φυλακῶν ἀρκετοὶ τῶν κρατουμένων. Συνεπῶς περιωρίσθησαν αἱ δαπάναι κατὰ πολύ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μελετήσῃ τὰ θέματα αὐτὰ καὶ νὰ ἀναλάβῃ τὴν ἐξεύρεσιν τῶν πόρων, μὲ τοὺς ὁποίους θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ βελτιωθοῦν αἱ Ἑλληνικαὶ φυλακαί. Αὐτὰς τὰς σκέψεις, κύριοι συνάδελφοι, θέτω ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν ὄχι μὲ διάθεσιν ἐπικρίσεως τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ἀλλὰ μὲ καλὴν πίστιν καὶ μὲ τὴν εἰλικρινῆ πρόθεσιν νὰ ἀποβῶμεν καὶ ἡμεῖς συνεργάται εἰς μίαν τόσον ὡραίαν καὶ φιλότιμον προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καταβάλλει (Χειροκροτήματα).

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.

§132Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εὐχαριστῶ τοὺς ἀξιοτίμους ρήτορας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διότι καίτοι ἐξετάθησαν καὶ ἐπὶ θεμάτων ἐφαπτομένων πρὸς τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ μὴ ἐχόντων πρὸς αὐτὸ ἄμεσον σχέσιν, οὐχ ἧττον συνομολογῶ, ὅτι ὠφέλιμον ἔργον προσέφερον εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἦτο ἀφελὲς τὸ νὰ ὑποστηρίξῃ κανείς, ὅτι δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου, τοῦ ὁποίου ὁ σκοπὸς καὶ ἡ ἔκτασις μετ’ ὀλίγον θὰ ἀναπτυχθῇ, εἶναι δυνατὸν νὰ μεταβάλωμεν ἄρδην μίαν κατάστασιν ὑπάρχουσαν. Τὸ ἔγκλημα γενικῶς καὶ συγκεκριμένως ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐγκληματικότητος τῆς νεολαίας, εἶναι κοινωνικὸν φαινόμενον, τοῦ ὁποίου αἱ ρίζαι εὑρίσκονται εἰς τὰς ἀθλιότητας τῆς κατοχικῆς καὶ μετακατοχικῆς ἐποχῆς, βαθέως. Σήμερον πρόκειται ἁπλῶς περὶ τοῦ πρώτου βήματος. Τίνων λόγων ἕνεκεν ἤχθημεν εἰς τὸ νὰ ἐπιχειρήσωμεν τὸ πρῶτον βῆμα! Ὅταν ἀνελάβομεν τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, ἠρωτήσαμεν τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τὰς εἰδικάς, αἱ ὁποῖαι, ἀκριβῶς ὡς ἀνέφερεν ὁ προλαλήσας τελευταῖος ἐκ τῶν συναδέλφων, μετ’ ἀξιεπαίνου ζήλου καὶ ἐντελῶς ἐξαιρετικῆς ἀφοσιώσεως ἐπιδίδονται, κατὰ τὸ μέτρον τῶν δυνάμεων τὰς ὁποίας διαθέτει τὸ Κράτος, εἰς αὐτὸ τὸ ἔργον, ἠρώτησα ποῦ εὑρίσκεται ἀπὸ ἀπόψεως κρατικῆς ἡ προσπάθεια αὐτή, ἡ ὁποία καθίσταται τοσοῦτον μᾶλλον περισσότερον ἐπιβεβλημένη, ὅσον ἀτυχῶς κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη καὶ ἐσχάτως ἀκόμη περισσότερον, παρατηροῦνται ἀθρόα κρούσματα, τὰ ὁποῖα μὲ ἐμβάλλουν εἰς θλιβερὰς ἀνησυχίας, ὡς πρὸς τὰς τάσεις τῆς νεότητος. Εὑρέθην πρὸ τῆς εὐχαρίστου ἐκπλήξεως τὴν ὁποίαν βεβαίως καὶ ὡς μέλος τῆς κοινωνίας ἐγνώριζον, ἀλλὰ κατὰ τρόπον ὀλιγώτερον σαφῆ, ὅτι ὑπάρχει σήμερον ἐν Ἑλλάδι, εἰδικῶς εἰς τὴν πρωτεύουσαν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἀριθμός τις ἀξιόλογος διαφόρων ἰδιωτικῶν ὀργανώσεων, ὑπὸ μορφὴν ἑταιρειῶν ἢ σωματείων νομικῶς ἀνεγνωρισμένων, αἱ ὁποῖαι ὀργανώσεις, κατὰ τρόπον ἀξιέπαινον ἐπιδίδονται εἰς αὐτὸ τὸ ἔργον τῆς προστασίας ἐν γένει τῆς παιδικῆς ἡλικίας, τῆς προστασίας τῆς προληπτικῆς, ἀλλὰ καὶ τῆς κατασταλτικῆς περιθάλψεως τῶν ἀνηλίκων, μὲ πλουσίας ἀναμφισβητήτως δυνάμεις, μὲ μετριωτέρας ὅμως ἀπὸ ἀπόψεως ὑλικῆς. Τοῦ ἔργου αὐτοῦ ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον προΐστανται ἐνθουσιώδεις Ἑλληνίδες, τῶν ὁποίων ὁ οἶστρος καὶ ὁ ἐνθουσιασμὸς ἐπισύρει τὴν εὐγνωμοσύνην ἡμῶν. Διότι, τέλος πάντων, χωρὶς νὰ ἔχουν καὶ καμμίαν ἄλλην ἱκανοποίησιν, ἀλλ’ ἁπλῶς τὴν ψυχικὴν ἱκανοποίησιν τοῦ ἐναρέτου ἀνθρώπου, ἀφοσιοῦνται εἰς αὐτὸ τὸ ἔργον καὶ καταναλίσκουν δυνάμεις καὶ προσπάθειαν οὔ τὴν τυχοῦσαν. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, τὸ ἔργον αὐτὸ τῶν καθ’ ἕκαστον ὀργανώσεων ὑπῆρξεν ἔργον ἀσύνδετον. Αὐταὶ αἱ ἑταιρεῖαι καὶ τὰ σωματεῖα δροῦν αὐτοτελῶς καὶ μεμονωμένως πρὸς διαφόρους κατευθύνσεις, κατὰ τρόπον ἀσύνδετον καὶ ἀνομοιογενῆ καὶ μέγα ποσοστὸν τῆς δυνάμεως καὶ τῆς προσπαθείας αὐτῆς ἐξατμίζεται, καθ’ ὃ παραμένουσα ἀσυγκέντρωτος. Τὸ πρῶτον βῆμα, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησα ἀρχομένου τοῦ λόγου ἦτο νὰ συνενώσωμεν ἐπὶ τὸ αὐτό, χωρὶς φυσικὰ νὰ θίξωμεν τὰς νομικὰς αὐτοῦ προσωπικότητας, χωρὶς νὰ προσβάλωμεν τὴν αὐτοτέλειαν καὶ ἑπομένως καὶ ἐξ ἄλλου λόγου νὰ ἔχωμεν μίαν βλάβην, τὴν ἀνακοπὴν τοῦ ἐνθουσιασμοῦ εἰς τὴν ἐκδήλωσιν τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, νὰ συγκεντρώσωμεν ὅλας αὐτὰς τὰς τόσον λαμπρῶς ἐθνικῶς δρώσας ὀργανώσεις, εἰς τρόπον, ὥστε ἡ προσπάθεια αὐτή, συγκεντρουμένη καὶ ὑπὸ τὴν καθοδήγησιν τοῦ Κράτους βαίνουσα, νὰ ἀποδώσῃ τὸ μέγιστον τῆς δυνατῆς ὠφελείας. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον βῆμα καὶ αὐτὴν τὴν σκοπιμότητα, κύριοι συνάδελφοι ὁμιλήσαντες, ἐξυπηρετεῖ τὸ νομοσχέδιον. Τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐπαγγέλλεται τὴν διὰ μόνης τῆς ἐφαρμογῆς του περιστολὴν τῆς διαπιστώσεως, περὶ ἧς ὡμιλήσαμεν. Θὰ ἦτο μία ὑπερβολικὴ ἀξίωσις, ἀλλὰ καὶ ἀφελής. Εἶναι ἡ ἔναρξις τῆς προσπαθείας τῆς καταπολεμήσεως τοῦ θλιβεροῦ αὐτοῦ κοινωνικοῦ φαινομένου διὰ τοῦ συντονισμοῦ καὶ διὰ τῆς συγκεντρώσεως ἐπὶ τ’ αὐτό, ὑπὸ τὴν κρατικὴν ἐποπτείαν καὶ καθοδήγησιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἰδιωτικῶν πρωτοβουλιῶν. Ὑπὸ τὴν κρατικὴν καθοδήγησιν, λέγω, μετεχόντων ὅλων τῶν κρατικῶν παραγόντων, τῶν ὁποίων ἡ δρᾶσις καὶ ἡ λειτουργία εὑρίσκεται ἐν ἐπαφῇ μὲ τὸ θέμα, ἀμέσως ἢ ἐμμέσως, μετεχούσης τῆς Ἐκκλησίας, τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, τοῦ σώματος τῶν Ἑλλήνων προσκόπων, τὸ ὁποῖον τόσας ἀξιολόγους ὑπηρεσίας προσέφερε καὶ προσφέρει εἰς τὴν Ἑλληνικὴν νεότητα, μετέχοντος ἐπίσης τοῦ ὑπὸ τὴν προστασίαν Τῶν Αὐτῶν Μεγαλειοτήτων τῶν Βασιλέων, Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, τὸ ὁποῖον ὀρθῶς ἐλέχθη, ὅτι διὰ τῆς δράσεώς του ἔχει ἀποσπάσει ἀκεραίαν τὴν ἐθνικὴν εὐγνωμοσύνην. Λέγω, λοιπόν, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ ἀξίωσις τῶν ἀξιοτίμων ρητόρων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ, ὑπῆρξεν ὑπερβολική. Διότι ζητεῖ ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, οἱονεὶ διὰ μαγείας καὶ ἐν γνώσει τῶν πενιχρῶν μέσων τὰ ὁποῖα διαθέτει ὁ κρατικὸς προϋπολογισμὸς καὶ γενικώτερον ὡς πρὸς τὴν Δικαιοσύνην τῆς χώρας, ἀλλὰ καὶ εἰδικώτερον ὡς πρὸς τὸ θέμα αὐτὸ τῆς προστασίας τῆς ἐφηβικῆς ἡλικίας, ζητοῦν δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου νὰ λυθοῦν ὅλα τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι συναφῆ πρὸς τὸ θέμα αὐτό. Ὅπως καὶ εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν γίνεται μνεία, πρόκειται περὶ ἐνάρξεως, πρόκειται περὶ τῆς ἀρχῆς, ἀλλ’ ἀρχῆς κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὁποία εἶναι μάταιον νὰ φρονοῦμεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ λάβῃ εὐτυχὲς πέρας, μόνον διὰ τῆς δράσεως τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας. Ἡ προστασία τῆς νεότητος ἐν γένει ἀπαιτεῖ τὸν συναγερμὸν ὅλων τῶν ἠθικῶν δυνάμεων ποὺ ἐγκλείει ἡ Ἑλληνικὴ Κοινωνία. Μὴ νομίζετε, καὶ ἂς μὴ νομίζῃ ὁ Ἑλληνικὸς Λαός, ὅτι μόνον διὰ νομοθετημάτων, ἔστω σοφῶν, τὰ ἄθλια κοινωνικὰ φαινόμενα ἐξαφανίζονται. Χρειάζεται οἶστρος καὶ ἐνθουσιασμὸς τοῦ ἱερέως, τοῦ διδασκάλου, τοῦ τύπου, ὁ ὁποῖος ἀσκεῖ λειτουργίαν ὑψηλὴν καὶ ὁ ὁποῖος εἶναι δυνατὸν καὶ ἀναγκαῖον νὰ βοηθήσῃ εἰς αὐτὸ τὸ ἔργον καὶ τῆς οἰκογενείας καὶ τῆς κοινωνίας ἐν τῷ συνόλῳ. Βεβαίως ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία λαμβάνει μέτρα καὶ διαγράφει γραμμὰς κατευθύνσεως καὶ ἡ διοίκησις ἐφαρμόζει τὰ μέτρα καὶ ἀκολουθεῖ τὰς γραμμάς. Ἀλλὰ προκειμένου περὶ ἀνάγκης ἠθικῆς ἀναπλάσεως, χρειάζεται ἀνάτασις τῶν ψυχῶν, χρειάζεται μία προσπάθεια συνολικὴ τῆς ὑγιοῦς Ἑλληνικῆς κοινωνίας, διὰ τὴν σωτηρίαν τῆς νεότητος. Ἔτσι τοποθετεῖ τὸ θέμα ὁ εἰσηγούμενος τὸ νομοσχέδιον Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος ἁπλῶς ἔχει τὴν φιλοδοξίαν νὰ ἐπιχειρήσῃ τὰ πρῶτα βήματα, χάριν αὐτῆς τῆς ἠθικῆς προσπαθείας. Τούτων οὑτωσὶ τεθέντων, κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι ὑπῆρξε διὰ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα συνάδελφον, ἐλαφρῶς ὑπερβολικὴ ἀξίωσίς του νὰ ὑποδείξωμεν καὶ τὰς πρακτικὰς γνώσεις. Τὸ ἱδρυόμενον Συμβούλιον, εἶναι βεβαίως πολυμελές, κύριε συνάδελφε, τὸ συνομολογῶ καὶ ἐγὼ θὰ τὸ ἐπεθύμουν ὀλιγομελέστερον, διότι ἀντιλαμβάνομαι τὴν πρακτικὴν ἀξίαν τῆς παρατηρήσεώς σας. Ἀλλ’ εἰς αὐτὸ τὸ Συμβούλιον πρέπει νὰ ἐκπροσωπηθοῦν, τοὐλάχιστον συμβολικῶς, ὅλοι αὐτοὶ οἱ παράγοντες οἱ κρατικοὶ καὶ οἱ ἡμικρατικοί, τοὺς ὁποίους περιέλαβον εἰς τὴν διάταξιν τῶν σχετικῶν ἄρθρων. Εἶναι σκόπιμον νὰ ἐκπροσωπηθῇ τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης, τοῦ ὁποίου καὶ ὁ Ἀρχηγὸς ἐξεδήλωσε τὴν ἐπιθυμίαν, τοῦ νὰ συνεισφέρῃ ὅσον εἶναι δυνατὸν καὶ ὁ Στρατὸς εἰς τὸ ἔργον αὐτὸ τῆς ἀναπλάσεως τῆς νεολαίας, διότι καὶ αὐτὸς συνεισφέρει εἰς δεύτερον βαθμόν, ὅταν ἐνήλικοι πλέον οἱ Ἑλληνόπαιδες, καλοῦνται νὰ ὑπηρετοῦν ὑπὸ τὰς σημαίας. Ἀλλὰ καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸν λόγον, τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας ἐπίσης κατ’ ἐξοχήν, ὡσαύτως δὲ ὅλοι οἱ κρατικοὶ κλάδοι ὑπηρεσιῶν σχετιζομένων μὲ ἐπιδεῆ θέματα. Τὸ Συμβούλιον θὰ συνέρχεται ἅπαξ κατὰ τριμηνίαν, μόνον διὰ νὰ δίδῃ τὰς γενικὰς κατευθύνσεις καὶ ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ παροχῆς γενικῶν ὁδηγιῶν καὶ χαράξεως κατευθύνσεων. Ἡ ὕπαρξις ἐν τῷ συμβουλίῳ ὅλων αὐτῶν τῶν κρατικῶν παραγόντων, τῶν ἀσχολουμένων μὲ θέματα ἐφαπτόμενα, εἶναι, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπαραίτητος. Τῶν κατευθύνσεων καὶ τῶν ὁδηγιῶν ἐφαρμοσταὶ θὰ εἶναι ἡ 9μελὴς Ἐπιτροπή, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖ παρακατιὸν τὸ νομοσχέδιον. Ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Πειραιῶς ὑπέβαλε δύο τροπολογίας. Ὡς πρὸς τὴν πρώτην δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ γίνῃ δεκτή, δηλαδὴ νὰ ἐκπροσωπῆται καὶ ὁ κατὰ τὰ ἄλλα ἀξιόλογος Δικηγορικὸς Σύλλογος Πειραιῶς, Ὡς πρὸς τὴν δευτέραν, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ τὴν δεχθῶ, ὄχι διότι δὲν ἀναγνωρίζω τὴν χρησιμότητα τῆς ἐκπροσωπήσεως ἐν τῇ 9μελῇ Ἐπιτροπῇ τῆς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, ἀλλὰ διότι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δὲν θὰ μείνῃ περιθώριον ἀνάλογον, διὰ νὰ ἐκπροσωπηθοῦν αἱ ὀργανώσεις καὶ τὰ σωματεῖα, τὰ ὁποῖα μετέχουν. Ἡμεῖς ἀναγνωρίζομεν ὀργανώσεις, σωματεῖα καὶ συλλόγους, τῶν ὁποίων ἡ δρᾶσις ἐξυπηρετεῖ ὑψηλοὺς σκοποὺς καὶ οἱ ὁποῖοι ὡς ἀνταμοιβὴν αὐτῆς τῆς συνδρομῆς, τὴν ὁποίαν παρέχουν πρέπει νὰ ἐκπροσωποῦνται διὰ τεσσάρων ἀντιπροσώπων ἢ πέντε εἰς αὐτὴν τὴν 9μελῆ Ἐπιτροπήν, καὶ διότι ἐπὶ πλέον ἔχομεν ἀνάγκην τῆς πείρας των καὶ τῶν γνωμῶν των. Ἐὰν προσθέσωμεν καὶ ἄλλα δύο μέλη ποὺ ζητεῖ ὁ κ. βουλευτὴς Πειραιῶς, τότε κατ’ ἀνάγκην θὰ περιορίσωμεν τὴν ἐκπροσώπησιν αὐτῶν τῶν ὀργανώσεων.

§133Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Ἕνα μέλος ζητῶ.

§134Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἔχω τὴν καλὴν διάθεσιν νὰ σᾶς προσέξω, ἀλλὰ δὲν θέλω νὰ περιορίσω τὸν ἐκπρόσωπον τῶν Σωματείων. Ἔχουμε τὸν Πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς, τὸν Γεν. Διευθυντὴν τῶν Φυλακῶν, τὸν Ἀντιπρόσωπον τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου, τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος, τῶν Ἑλλήνων Προσκόπων, συνεπῶς μένουν μόνον τέσσαρες. Ἐὰν προσθέσωμεν καὶ αὐτοὺς ποὺ προτείνετε θὰ μείνουν μόνον τρεῖς.

§135Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῆτε εἰς τὸν ἀριθμὸν τρεῖς, διότι δὲν θὰ εἶναι σωστὸ νὰ προηγῆται τοῦ ἐκπροσώπου τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ τῆς Ἐκκλησίας, ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Πάντως θεωρῶ ἀπαραίτητον τὸν ἐκπρόσωπον τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας καὶ τῆς Ἐκκλησίας.

§136Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐκτιμῶν τὴν καλήν σας διάθεσιν καὶ τὴν συμβολὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὸ συγκεκριμένον νομοθέτημα, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἀφήσω τὴν παρατήρησίν σας ἄνευ τῆς προσηκούσης προσοχῆς. Ἐὰν ἐπιμένετε εἰς τὴν παρατήρησιν, τότε εἶμαι ὑποχρεωμένος τὴν ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπήν, ἀπὸ 9μελῆ νὰ τὴν αὐξήσω εἰς 11μελῆ. Ἔχετε ἀντίρρησιν;

§137ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι.

§138Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ ἄρθρον 4, ἡ 9μελὴς Ἐπιτροπὴ γίνεται 11μελὴς καὶ μετέχει καὶ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς 3 τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὰς ἀποδέχομαι ὅλας. Ἐπίσης ἐπιθυμῶ μίαν διόρθωσιν εἰς τὸ ἄρθρον 9. Εἶναι περιττὸν νὰ ὑπάρχῃ καὶ ὁ Εἰσαγγελεὺς τῶν ἀνηλίκων καὶ ὁ Δικαστὴς τῶν ἀνηλίκων. Τοὺς συμπτύσσω καὶ προτιμῶ ἢ ὁ Εἰσαγγελεὺς ἢ ὁ Δικαστής. Ἐπίσης τὰ ἑξῆς: «......... ....... (ἀναγινώσκει)........». Τὸ «καὶ» γίνεται «ἢ».

§139Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 9, μήπως εὑρίσκετε σκόπιμον νὰ μπῇ καὶ ἐκπρόσωπος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου;

§140Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν ἔχω περιθώριον.

§141Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Πάντοτε τὸ Νομικὸν Πρόσωπον θὰ ἔχῃ τὴν πρωτεύουσαν γνώμην. Ἂς ὑπάρχῃ καὶ ἕνας ἐκπρόσωπος τοῦ Συλλόγου.

§142Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ μὴ ἐπιμένετε. Ἐγὼ προσέθεσα προσωπικῶς τὴν προσθήκην αὐτὴν νὰ ἐκπροσωπῆται ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος. Περιορισθῆτε νὰ ἐκπροσωπῆται εἰς τὸ Συμβούλιον καὶ ὄχι εἰς τὴν Ἐπιτροπήν. Κύριοι συνάδελφοι, ταῦτα ἐν σχέσει πρὸς τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας δέχομαι ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, προτοῦ τελειώσω, ὅτι ὁ πρῶτος ἐκ τῶν ἀγορητῶν ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐκ Δωδεκανήσου, ἀνέπτυξε θέματα ἐξόχως ἐνδιαφέροντα καὶ μερικὰ ἦσαν τῷ ὄντι ὠφέλιμα ὡς δυνάμενα νὰ δημιουργήσουν σκέψεις κρατικῶν νομοθετικῶν μεριμνῶν. Δὲν φρονῶ ὅτι τὰ ἀναπτυχθέντα εὑρίσκονται ἐν ἀμέσῳ ἐπαφῇ πρὸς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα, ἐφ’ ὅσον τὸ νομοθέτημα ἀφ’ ἑνὸς εἶναι ἐντετοπισμένον, ἀφ’ ἑτέρου χαρακτηρίζεται ἀπὸ τὸν εἰσηγητὴν Ὑπουργὸν ὡς ἀφετηρία καὶ πρῶτον βῆμα πρὸς τὴν κίνησιν ταύτην. Πάντως συνομολογῶ, ὅτι τὰ ἀναπτυχθέντα εἶναι ἄξια προσοχῆς, διότι καὶ αἱ προσωπικαί μου ἰδέαι, αἱ ἐπιστημονικαί, συμφωνοῦν ὡς ἐν ἱκανῷ μέτρῳ ὡς πρὸς τὰ ἀπώτερα καὶ ἔμμεσα αἴτια τοῦ κοινωνικοῦ φαινομένου, τὸ ὁποῖον ὀνομάζομεν, ἐγκληματικότητα τῆς νεανικῆς ἡλικίας. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα εἶναι μέγα. Θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον, ἐφ’ ὅσον τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ληφθοῦν συνδέονται κατ’ ἀνάγκην καὶ μὲ τὸν οἰκονομικὸν τομέα, θὰ ἦτο ἀπολύτως εὐχάριστον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν θὰ καθίστατο δυνατόν, σὺν τῷ χρόνῳ νὰ προωθήσῃ τὰ μέτρα ταῦτα καὶ πρὸς πρακτικωτέρας λύσεις, ὡς ἠξίωσεν ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος ἀξιότιμος συνάδελφος. Τὸ θέμα εἶναι μέγα, λέγω. Ἀλλὰ καὶ τὸ φαινόμενον αὐτό, εἶναι φαινόμενον παγκόσμιον. Καὶ ἄλλαι χῶραι παλαίουν κατὰ τῆς δυστυχῶς ἐκ τῶν πολεμικῶν καὶ μεταπολεμικῶν συνθηκῶν ἐμφανισθείσης αὐξούσης νεανικῆς ἐγκληματικότητος. Ἀλλὰ σᾶς ἐπαναλαμβάνω, κύριοι βουλευταί. Διατυπῶ τὴν προσωπικήν μου γνώμην—ἀλλ’ οὐχὶ γνώμην εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε φιλοτεχνημένην, εἶναι ἀπότοκος βαθυτέρας τοῦ ζητήματος ἐξετάσεως καὶ ἔκφρασις τῆς πίστεως—ὅτι οἱαδήποτε κυβερνητικὴ πρωτοβουλία καὶ οἱαδήποτε εὐγενὴς νομοθετικὴ μέριμνα, ἐὰν δὲν ἔχῃ ὡς συνεπίκουρον μίαν γενικωτέραν συγκίνησιν τῆς κοινωνίας ὁλοκλήρου πρὸς προστασίαν τῆς νεότητος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιφέρῃ τοὺς καρποὺς ἐκείνους τοὺς ὁποίους πάντες προσδοκῶμεν καὶ πάντες εὐχόμεθα. (Χειροκροτήματα). Εὔχομαι οἱ λόγοι αὐτοὶ τοῦ ὁμιλοῦντος ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, νὰ εὕρουν μίαν βαθυτάτην ἀπήχησιν καὶ πέραν τῆς αἰθούσης ταύτης, εἰς ὅλους ἐκείνους τοὺς παράγοντας τῶν ὁποίων ὁ ἐνθουσιασμὸς εἶναι δυνατὸν νὰ συνεισφέρῃ εἰς αὐτὸ τὸ ἱερὸν ἔργον, εἰς αὐτὴν τὴν προσπάθειαν, ἡ ὁποία εἶναι προσπάθεια ὅλων μας. Ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐπιχειρῶν ἔκκλησιν καὶ πρὸς τὴν Κοινωνίαν καὶ πρὸς τὴν οἰκογένειαν καὶ πρὸς τὴν ἐκκλησίαν καὶ πρὸς τὸν τύπον νὰ προσφέρουν τὰς πολυτίμους των δυνάμεις ὑπὲρ αὐτοῦ τοῦ ἔργου. Ἀκούω φωνὰς καὶ διαμαρτυρίας, κύριοι, εἴτε δογματικῶς διατυπωμένας, εἴτε κατὰ τρόπον εἰσηγητικὸν πρὸς λῆψιν μέτρων ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, διαμαρτυρίας ἐναντίον τῆς νομοθεσίας, ἡ ὁποία κατὰ τὴν γνώμην τινῶν προστατεύει ὑπὲρ τὸ προσῆκον μέτρον τὴν ἐφηβικὴν ἡλικίαν. Κύριοι, δὲν δέχομαι αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς γνώμας ὡς ὀρθάς. Δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, ἡ Ἑλληνικὴ Δημοκρατία, κατ’ ἐξοχὴν Κράτος πολιτισμοῦ, νὰ παραβλέψῃ μερικοὺς ἐπιστημονικοὺς κανόνας παγκοσμίως παραδεδεγμένους. Οὔτε μὲ τὴν αὔξησιν τοῦ ὁρίου κατὰ ἓν ἔτος ἢ κατὰ μίαν διετίαν, δηλαδὴ τῆς ἀπειλῆς τῆς ποινῆς, πρόκειται νὰ κατασταλῇ ἡ ἐγκληματικότης. Νομίζω, ὅτι εἶναι τὸ ὀλιγώτερον ἀφελὲς νὰ δογματίζωμεν κατὰ τοιοῦτον πρόχειρον καὶ ἀβαθῆ τρόπον καὶ νὰ ἀπευθύνωνται τοιούτου εἴδους παρακελεύσεις. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ὠφέλιμον ἀλλὰ καὶ ἀπαραίτητον, εἶναι εἰς τὸ ἔργον αὐτὸ νὰ βοηθήσουν ὅλοι ὅσοι ἠμποροῦν καὶ θέλουν νὰ βοηθήσουν καὶ πρὸ παντὸς νὰ συμβάλῃ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκογένεια καὶ ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐξυπηρετοῦνται, κύριοι βουλευταί, οἱ Ἐθνικοὶ σκοποὶ καὶ ὄχι μόνον διὰ νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἰδιαιτέρως ὠφέλιμα, ἀλλὰ τὰ ὁποῖα ἁπλῶς χαράσσουν γραμμάς. (Χειροκροτήματα).

§143Γ. ΡΟΥΜΑΝΗΣ. Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριε Ὑπουργέ, διὰ τὸ ἑξῆς: Ἐπειδὴ μοῦ ἔχει κάμει ἐντύπωσιν ὅτι δὲν περιλαμβάνεται κανεὶς ἐκπρόσωπος τῆς Νομικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου, κάμνω τὴν πρότασιν καὶ τὴν θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν σας, κάποιος, ἢ τῆς Ἐγκληματολυγίας, ἢ τοῦ Ποινικοῦ Δικαίου καθηγητής, κατὰ τὴν ταπεινήν μου γνώμην, νὰ λαμβάνῃ μέρος εἰς τὸ Συμβούλιον. Νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι τὸ νομοθέτημα κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἐνισχυθῇ. Ἡ προσθήκη αὐτὴ ἔχει πολὺ νὰ ὠφελήσῃ.

§144Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας ἐκπροσωπεῖται. Ὡς καταλληλότερος ἐκπρόσωπος δύναται νὰ ὁρισθῇ ἕνας τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου.

§145ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν μοῦ ἐδώσατε ἀπάντησιν, κ. Ὑπουργέ, ἐὰν θὰ μετέχῃ ἰατρός.

§146Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐδέχθην τὰς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἐκ τῶν ὁποίων ἡ μία ὁμιλεῖ περὶ ἰατροῦ: «Καὶ ἑνὸς μέλους τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου Ἀθηνῶν, ὑποδεικνυομένου..... (ἀναγινώσκει)..........»

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§148ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῇ Γενικῇ Διευθύνσει Ποινικῆς Δικαιοσύνης τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης Συμβουλίου Συντονιστικοῦ τῶν μέτρων προλήψεως καὶ καταστολῆς τῆς ἐγκληματικότητος τῶν ἀνηλίκων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συγχωνεύσεως τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ζιχνῶν εἰς τὴν Ἱερὰν Μητρόπολιν Νευροκοπίου». Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Γ. Τζατζάνης.

§150Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, θεωρῶ τὸν ἑαυτόν μου εὐτυχῆ, διότι τὸ πρῶτον ἀνέρχομαι ἐπὶ τοῦ βήματος τούτου καὶ μάλιστα διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος. «Ἀπὸ Θεοῦ—λοιπὸν—ἄρξασθαι». Ἐγεννήθη τὸ ἐρώτημα εἰς πολλοὺς τῶν κυρίων συναδέλφων, διατί ἐζητήθη νὰ κρατηθῇ τὸ νομοθέτημα αὐτό, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται ὡς οὐσιῶδες καὶ τὸ ὁποῖον δὲν ἀφορᾷ κανένα γενικώτερον θέμα, ἀλλὰ συγχώνευσιν μιᾶς μικρᾶς Μητροπόλεως, τῆς Μητροπόλεως Ζιχνῶν εἰς τὴν Μητρόπολιν Νευροκοπίου, καὶ ἐφ’ ὅσον μάλιστα ὑπάρχει σύμφωνος γνώμη τῆς Ἱερᾶς Συνόδου. Κατ’ ἐμέ, κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα εἶναι γενικωτέρας σημασίας καὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα μοῦ δίδει τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν πῶς θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχοληθῇ κατ’ ἐξοχὴν ὁ ἁρμόδιος ἐπὶ τῶν Θρησκευμάτων καὶ Παιδείας Ὑπουργὸς καὶ γενικώτερον ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἐπὶ θεμάτων, τὰ ὁποῖα εἶναι βασικὰ διὰ τὴν ἐκκλησίαν καὶ τὴν ἱεραρχίαν της. Δὲν εἶναι ἡ μόνη Μητρόπολις, ἡ ὁποία εἶναι μικρὰ καὶ εἰς ἔκτασιν καὶ εἰς πληθυσμόν, ὁ ὁποῖος ὑπάγεται ὑπὸ τὴν ποιμαντορίαν τοῦ Μητροπολίτου Ζιχνῶν. Εἶναι καὶ πολλαὶ ἄλλαι Μητροπόλεις, ἀπὸ τὰς 66 Μητροπόλεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος καὶ θὰ ἔπρεπε ἀναμφιβόλως νὰ ἀπασχολήσουν πρῶτον τὴν Ἱερὰν Σύνοδον καὶ κατὰ δεύτερον λόγον τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, διότι εἶναι πολλὰ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦνται ἐκ τοῦ μεγάλου ἀριθμοῦ τῶν Μητροπόλεων ἐν Ἑλλάδι καὶ τῆς μικρᾶς ἐκτάσεως καὶ τοῦ ὀλίγου πληθυσμοῦ, τὸν ὁποῖον ἔχουν αἱ ἡμίσεις τῶν Μητροπόλεων καὶ τῆς διαρρυθμίσεως τῶν ὁρίων των. Οὔτε εἶναι ἡ μόνη χηρεύουσα Μητρόπολις. Ἀπὸ τριετίας εἶναι χηρεύουσα καὶ ἡ Μητρόπολις Κυθήρων καὶ διερωτῶμαι, διατὶ ἆράγε δὲν εἰσηγεῖται καὶ τὴν ἑνοποίησιν αὐτῆς ἡ Ἱερὰ Σύνοδος. Καὶ εἶναι καὶ ἄλλαι ἀκόμη Μητροπόλεις. Καὶ τοῦτο, διότι δὲν παρουσιάζεται διὰ πρώτην φορὰν νὰ εἰσηγῆται ἡ Ἱερὰ Σύνοδος συγχώνευσιν ὡρισμένης Μητροπόλεως, ἢ νὰ εἰσηγῆται διαχωρισμὸν ὡρισμένων Μητροπόλεων, διὰ νὰ ἱκανοποιηθοῦν, ἴσως, ὡρισμένοι ἱεράρχαι. Δι’ αὐτό, τὸ θέμα, νομίζω, ὅτι δίδει τὴν εὐκαιρίαν καὶ εἰς τὸν ἀξιότιμον κύριον ἐπὶ τῶν Θρησκευμάτων καὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργὸν καὶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, νὰ ἀπασχοληθῇ μὲ τὸ θέμα. Ἴσως, ἢ μᾶλλον ἀσφαλῶς, εἰς κανένα Ὀρθόδοξον Κράτος δὲν παρουσιάζεται ὁ μεγάλος ἀριθμὸς Μητροπόλεων ποὺ παρουσιάζεται εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ ἀνισότης ἡ ὁποία παρουσιάζεται, ὡς πρὸς τὴν ἔκτασιν τῶν Μητροπόλεων, ὡς πρὸς τὸν πληθυσμὸν ποὺ ὑπάγεται εἰς τὰς ἐπὶ μέρους Μητροπόλεις καὶ ὡς πρὸς τὰ οἰκονομικὰ μέσα εἶναι τρομερὰ καὶ δημιουργεῖ πλεῖστα ὅσα ζητήματα, διότι ὑπάρχουν Μητροπόλεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν πληθυσμὸν—ἂς σημειωθῇ ὅτι οὐδαμόθεν κατώρθωσα νὰ εὕρω στοιχεῖα ἀφορῶντα τὸν πληθυσμὸν ἑκάστης Μητροπόλεως—ἄνω τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου καὶ ὑπάρχουν Μητροπόλεις ποὺ ἔχουν πληθυσμὸν 10.000, ὅπως εἶναι καὶ ἡ ὑπὸ συγχώνευσιν Μητρόπολις Ζιχνῶν. Ἔχω ὅμως στοιχεῖα ἀφορῶντα τὰς ἐνορίας ἑκάστης Μητροπόλεως. Οὕτως 4 Μητροπόλεις ἔχουν ἐνορίας ἀπὸ 200– 250, 8 Μητροπόλεις ἀπὸ 150–200 ἐνορίας, 32 τοιαῦται ἀπὸ 100–150 ἐνορίας. Ἕτεραι 32 Μητροπόλεις ἔχουν ἐνορίας ἀπὸ 50–100, 11 Μητροπόλεις ἔχουν ἐνορίας κάτω καὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν 50. Ὑπάρχει δὲ καὶ μία, ἡ ὁποία ἔχει μόλις 10–20 ἐνορίας. Αὐτὴ ἡ τεραστία διαφορὰ καὶ ἡ ἀνωμαλία ἡ ὁποία ὑπάρχει, δημιουργεῖ καὶ πλεῖστα ἄλλα προβλήματα, ὅπως εἶναι τὸ οἰκονομικόν, τὸ ὁποῖον ἔχει πρωταρχικὴν σημασίαν διὰ τὴν ἀπόδοσιν τῆς ἀποστολῆς καὶ τοῦ ἔργου τῶν Μητροπόλεων ἀπὸ τοὺς Μητροπολίτας καὶ τοὺς Κληρικοὺς ἑκάστης Μητροπόλεως, διότι, ὅταν δὲν ὑπάρχουν οἰκονομικὰ μέσα, στερεῖται ἡ Μητρόπολις καὶ ἱεροκήρυκος καὶ προσωπικοῦ καὶ μορφωμένων ἱερέων καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποδώσῃ εἰς εὐρυτάτην καὶ σοβαρωτάτην ἀποστολήν, τὴν ὁποίαν ἔχει. Ἀλλά, ὄχι μόνον τοῦτο. Παρουσιάζεται καὶ ἓν ἄλλο φαινόμενον. Μητροπολῖται, οἱ ὁποῖοι χειροτονοῦνται κατόπιν ὡρισμένων, βεβαίως, προϋποθέσεων καὶ ἐπιδιώξεων εἰς τὴν Α Μητρόπολιν, ποὺ ἐχήρευσε, περιμένουν κάθε εὐκαιρίαν καὶ καταβάλλουν πάντα κόπον, ἵνα μετατεθοῦν εἰς ἄλλην Μητρόπολιν, καλλιτέραν, εὐθὺς ὡς αὕτη ἤθελε χηρεύσει. Καὶ αὐτὴ ἡ τάσις, δημιουργεῖ πλεῖστα ὅσα προβλήματα, διότι οὔτε δρᾶσιν ἀναπτύσσουν οἱ Μητροπολῖται οὗτοι, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ θεμελιώσουν ἔργον σοβαρὸν καὶ ἀναμένουν μόνον νὰ ἀνέρχωνται τὴν κλίμακα τῶν καλλιτέρων Μητροπόλεων καὶ νὰ ἱκανοποιῶνται περισσότερον. Καὶ παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον νὰ ἔχωμεν συχνὰ μεταθέσεις, ἐνῷ εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τοῦτο δὲν ἐπιτρέπεται, παρὰ μόνον εἰς ἐξαιρετικὰς περιπτώσεις, εἰς περιπτώσεις ἀνωτέρας βίας καὶ προδήλου ἐκκλησιαστικῆς ἀνάγκης. Ἐπίσης παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον νὰ ἔχωμεν τμῆμα μιᾶς Μητροπόλεως, ἡ ὁποία ἀνήκει εἰς ἕνα Νομόν, μέσα εἰς ἕνα ἄλλον Νομὸν καὶ εἰς ἄλλην Ἐπαρχίαν, ἢ εἰς ἄλλην διαίρεσιν ἀπὸ ἀπόψεως Δικαιοσύνης–Δικαστηρίων. Καὶ οὕτω ὑπάρχει ἕνας τραγέλαφος. Ἀκόμη παρουσιάζεται καὶ μία ἄλλη ἀνωμαλία. Ἀνωμαλία, ὡς πρὸς τὰ ὅρια τῶν Μητροπόλεων, ποὺ δημιουργοῦν τεράστια προβλήματα ἐπικοινωνίας καὶ ἐπισκέψεως τοῦ Μητροπολίτου εἰς ὅλας τὰς Ἐπαρχίας του. Καὶ σᾶς ἀναφέρω ἓν μόνον παράδειγμα, τὸ παράδειγμα τῆς Μητροπόλεως Ναυπακτίας καὶ Εὐρυτανίας, ποὺ διὰ νὰ ἐπισκεφθῇ ὁ Μητροπολίτης Ναυπακτίας τὸ Καρπενῆσι, θὰ πρέπει νὰ φύγῃ ἀπ’ ἐκεῖ, νὰ ἔλθῃ εἰς τὰς Ἀθήνας, ἀπ’ ἐδῶ νὰ πάῃ εἰς τὴν Λαμίαν καὶ ἀπ’ ἐκεῖ εἰς τὸ Καρπενῆσι. Δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος. Ὅλα αὐτὰ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα νομίζω, ὅτι ἔχουν σοβαρὰν σημασίαν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσουν τὴν Ἱερὰν Σύνοδον καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Θρησκευμάτων νὰ ἀποσύρῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καὶ νὰ ἀποστείλῃ ἔγγραφον — πρότασις τὴν ὁποίαν ἔκαμα καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἀπεφασίσθη νὰ ἐκφρασθῇ ἡ εὐχὴ εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν,— εἰς τὴν Ἱερὰν Σύνοδον, διὰ νὰ ἐπιληφθῇ γενικώτερον τοῦ θέματος τῆς τακτοποιήσεως τῶν Μητροπόλεων καὶ νὰ εἰσηγηθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἢ τὸ ἁρμόδιον ὄργανον—βεβαίως ἡ Ἱερὰ Σύνοδος—ἐὰν νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ὁ μεγάλος ἀριθμὸς τῶν Μητροπόλεων 66. Ἐὰν ὄχι, νὰ εἰσηγηθῇ τρόπον ἑνοποιήσεως Μητροπόλεων, τρόπον διαρρυθμίσεως τῶν ὁρίων τῶν Μητροπόλεων, τρόπον τακτοποιήσεως ὅλων τῶν προβλημάτων, καὶ νὰ μὴ ἔρχεται εἰς ἓν μόνον ζήτημα, τὸ ζήτημα τῆς Μητροπόλεως Ζιχνῶν, ὅπως ἦλθε καὶ πρὸ ὀλίγου μὲ ἄλλο νομοθέτημα, τὸ πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ψηφισθὲν ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, τὸ ἀφορῶν τὰς ἀποφάσεις τῶν Ἐκκλησιαστικῶν Δικαστηρίων, ποὺ μὲ ἕνα τρόπον περιωρισμένον ἠθέλησε νὰ περιλάβῃ καὶ περιέλαβε καὶ ἐψήφισε μόνον τὰς ἀποφάσεις, ποὺ ἀφοροῦν τοὺς Ἱεράρχας, οἱ ὁποῖοι ὑπέπεσαν εἰς τὰ παραπτώματα τοῦ παλαιοημερολογιτισμοῦ. Καὶ δὲν περιέλαβε εἰς τὸ νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον ἔχει ἤδη ἰσχὺν νόμου, δὲν περιέλαβε, διότι ἦτο εἰσήγησις τῆς Ἐκκλησίας, τὰς ἀποφάσεις ποὺ ἀφοροῦν τὸν κατώτερον κλῆρον καὶ εἶναι αἱ περισσότεραι. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ποὺ εἰσηγεῖται τὴν κατάργησιν, τὴν συγχώνευσιν, τὴν ἑνοποίησιν δύο Μητροπόλεων, ποὺ ἀναμφισβητήτως πρέπει νὰ γίνῃ, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν Θρησκευμάτων καὶ ἐγὼ ὑποβάλλω τὴν πρότασιν καὶ τὸν παρακαλῶ ν’ ἀποσύρῃ τὸ νομοθέτημα καὶ δι’ ἐγγράφου του νὰ παρακαλέσῃ τὴν Ἱερὰν Σύνοδον νὰ ἐπιληφθῇ τοῦ ὅλου θέματος τῆς ἑνοποιήσεως τῶν Μητροπόλεων, Εἶναι ἕνα θέμα ποὺ ἀπασχολεῖ ὅλους τοὺς Ἱεράρχας καὶ ἔχουν γίνει συζητήσεις ἐπ’ αὐτοῦ καὶ θὰ ἐδίδετο καὶ εἰς ἐκείνους μία εὐκαιρία νὰ ἀπασχοληθοῦν μὲ τὸ θέμα αὐτὸ καὶ νὰ λυθῇ τὸ θέμα κατὰ τρόπον ὠφέλιμον, ὄχι μόνον διὰ τὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ δι’ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐζήτησα ν’ ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Θρησκευμάτων, ἐὰν νομίζῃ, ὅτι ἡ παρατήρησίς μου ἔχει ὄντως ἀξίαν τινὰ καὶ ὅτι δίδει εὐκαιρίαν διὰ νὰ ἐξετασθῇ τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον εἶναι σοβαρώτατον διὰ τὴν Ἐκκλησίαν μας, διότι ἀπ’ ἐκεῖ θὰ τακτοποιήσῃ καὶ πλεῖστα ἄλλα προβλήματα καθαρῶς ἐκκλησιαστικά, τὰ ὁποῖα ἔχουν σημασίαν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, πού, ὡς γνωστόν, πολὺ ἐταλαιπωρήθη καὶ λόγῳ τῶν σημερινῶν γενικῶν συνθηκῶν ἔχει φύγει ἀπὸ τὸ ἐπίπεδον τῆς ἠθικῆς καὶ ἐναρέτου ζωῆς καὶ εἰς τὴν ἐπίλυσιν τοῦ ὁποίου δύναται καὶ ὀφείλει νὰ συμβάλῃ ἡ Ἐκκλησία. Ἡ τακτοποίησίς του θὰ συμβάλῃ καὶ εἰς τὴν τακτοποίησιν καὶ πολλῶν ἄλλων ζητημάτων τὰ ὁποῖα θὰ ἔχουν εὐρυτέραν ἀπήχησιν ἐπὶ τῆς ὅλης ζωῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§151Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἀναφέρατε τὸν ἀριθμὸν 10.000 κατοίκους. Σᾶς παρακαλῶ ν’ ἀνακοινώσητε εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἂν μὲ τὸν ἀνωτέρω ἀριθμὸν ἐννοῆτε τὸ ἀριθμὸν κατοίκων τῆς ἕδρας τῆς Μητροπόλεως ἢ ὁλοκλήρου τῆς ἐπαρχίας τῆς δικαιοδοσίας τῆς Μητροπόλεως Ζίχνης.

§152Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Ὁλοκλήρου τῆς ἐπαρχίας.

§153Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἐπιτρέψατε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ὁ ἀριθμός, τὸν ὁποῖον ἀναφέρατε, δὲν ἀντιπροσωπεύει οὔτε τὸ ⅕ τοῦ πραγματικοῦ πληθυσμοῦ τῆς δικαιοδοσίας τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Ζιχνῶν, διότι, ὡς γνωστόν, αὕτη ἔχει εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῆς ἐκκλησιαστικῆς της δικαιοδοσίας ὁλόκληρον τὴν ἐπαρχίαν Φυλλίδος, μίαν ἐκ τῶν 4 ἐπαρχιῶν τὴν καὶ μεγαλυτέραν τοῦ Νομοῦ Σερρῶν, ὅστις ἀριθμεῖ πληθυσμὸν πλέον τῶν 220.000 καὶ κατὰ συνέπειαν ὁ πληθυσμὸς τῆς Μητροπόλεως Ζιχνῶν δὲν εἶναι 10.000, ἀλλὰ 50.000 κατοίκων καὶ δὲν πρέπει νὰ ἐπικαλῆσθε ἀνακριβεῖς ἀριθμούς.

§154Γ. ΤΖΑΤΖΑΝΗΣ. Αἱ πληροφορίαι μου εἶναι ἐξ ἐκκλησιαστικῆς πηγῆς.

§155Ε. ΠΕΤΣΟΣ. Ἐν συνεχεία, τῶν ὅσων ἐξέθεσεν ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος, θὰ ἤθελον νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν τῆς Μητροπόλεως Ἐδέσσης καὶ Πέλλης. Ὁ Νομὸς Πέλλης ἀποτελεῖται ἀπὸ τρεῖς ἐπαρχίας: Ἐδέσσης, Γιαννιτσῶν καὶ Ἀλμωπίας. Ἡ Ἐπαρχία Ἀλμωπίας ὑπάγεται διοικητικῶς καὶ δικαστικῶς εἰς τὴν Ἔδεσσαν, εἰς τὸν Νομὸν Πέλλης, ἐκκλησιαστικῶς ὑπάγεται εἰς τὴν Μητρόπολιν Φλωρίνης. Τώρα πῶς ἡ Ἀλμωπία εὑρίσκεται εἰς τὴν Μητρόπολιν Φλωρίνης δὲν τὸ ἠξεύρω. Ἐγένοντο καὶ εἰς τὸ παρελθὸν διαβήματα καὶ κατεβλήθησαν ἔντονοι προσπάθειαι ἐκ μέρους τῆς ἐνδιαφερομένης ἐπαρχίας, ἀλλὰ ὅλα τὰ διαβήματα προσέκρουσαν εἰς τὴν ἔμμονον ἀντίδρασιν τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Φλωρίνης, ὁ ὁποῖος ἐπιμένει νὰ κρατάῃ τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν μὲ ἀπείρους θυσίας εἰς βάρος τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἀναγκάζονται διὰ μίαν ἁπλῆν ἄδειαν γάμου νὰ διασχίζουν 100 χιλιόμετρα, ἐνῷ ἡ Μητρόπολις Ἐδέσσης εὑρίσκεται εἰς ἀπόστασιν 25 χιλιομέτρων. Νομίζω, ὅτι τὸ θέμα ἔχει ὅπως ἐτέθη ἀπὸ τὸν προλαλήσαντα συνάδελφον. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος καὶ ἐν συνεννοήσει μὲ τὴν Ἱερὰν Σύνοδον νὰ προέλθῃ εἰς τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου θέτοντος τέρμα εἰς τὴν ἀταξίαν καὶ ἀνωμαλίαν αὐτήν.

§156Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριοι βουλευταί, εἰς τὰς προθέσεις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὁ περιορισμὸς τοῦ ἀριθμοῦ τῆς Μητροπόλεως καὶ καθ’ ὅσον γνωρίζω ἡ σκέψις αὐτὴ δὲν εἶναι ἀντίθετος καὶ πρὸς τὰς σκέψεις τῆς ἐκκλησίας, ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ, μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶναι ἕνα μικρόν, ἔστω, βῆμα διὰ τὴν πραγματοποίησιν αὐτοῦ, ὑπάρχει μία ἀπόστασις. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρέπει νὰ ψηφισθῇ καὶ εὐθὺς ὡς ὡριμάσουν καὶ ἄλλαι περιπτώσεις νὰ εἰσαχθοῦν εἰς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ περιβληθοῦν τὴν ἰσχὺν νόμων. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. συναδέλφου τὴν σχετιζομένην μὲ τὴν μεταβολὴν τῶν ὁρίων τῶν περιφερειῶν τῶν Μητροπόλεων καὶ τοῦτο εἶναι ἕνα ἐκ τῶν θεμάτων, τὸ ὁποῖον ἐξετάζεται καὶ θὰ ἐξετασθῇ ἀπὸ κοινοῦ ἀπὸ τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῆς Πολιτείας. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ὑπόλοιπα θέματα προτιμῶ νὰ περιορισθῇ εἰς τὴν ἀπάντησιν τὴν σχετιζομένην μὲ αὐτὸ τοῦτο τὸ θέμα τοῦ νομοσχεδίου. Τὰ ἄλλα θέματα τὰ ὁποῖα ἐξετέθησαν, καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι παρατηρήσεις τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, δὲν ἔχουν σχέσιν πρὸς τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον. Καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν σκέψεων αὐτῶν νὰ περιβάλῃ διὰ τῆς ψήφου της τὸ σχέδιον νόμου περὶ συγχωνεύσεως τῶν δύο Μητροπόλεων, ὡς ἔχει. Μάλιστα εἰς τὸ νομοσχέδιον λαμβάνεται πρόνοια, ὥστε αἱ δύο ἕδραι, τῶν δύο Μητροπόλεων, νὰ εἶναι ἕδρα θερινὴ καὶ χειμερινή, ὥστε νὰ μὴν ὑπάρξῃ κανένα παράπονον τῶν περιφερειῶν.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει;

§158ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συγχωνεύσεως τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ζιχνῶν εἰς τὴν Ἱερὰν Μητρόπολιν Νευροκοπίου».

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπανερχόμεθα ἐπὶ τῆς μόνης συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναθέσεως εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ τῆς προσωρινῆς διοικήσεως καὶ διαχειρίσεως ἐνίων Τουριστικῶν κτημάτων ἐν Ρόδῳ». Ὁ κ. Ι. Ζίγδης ἔχει τὸν λόγον ὡς εἰσηγητής.

§161Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, συμφωνῶ ἐπὶ τῆς ἀνάγκης τῆς καταθέσεως τοῦ νομοσχεδίου καὶ εἶμαι ἐξαιρετικὰ εὐτυχής, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπεδέχθη τὴν δευτέραν βασικὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν εἰσηγήθημεν καὶ ἡ ὁποία ἐγένετο ἀποδεκτὴ ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Ἀνέρχομαι ἐπὶ τοῦ βήματος μὲ τὴν πρόθεσιν ὅπως προβῶ εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τὴν καλλιτέραν ἐξυπηρέτησιν τῶν σκοπῶν τοῦ νομοσχεδίου, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὅπως μὴ παραβιασθῇ ἡ βασικὴ ἀρχή, ἡ ὁποία ἐθεσπίσθη διὰ τοῦ νόμου 2100, τῆς ὁποίας τὴν διατήρησιν θεωρῶ σημαντικήν, οὐχὶ μόνον διὰ τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν, τὴν Δωδεκάνησον, ἀλλὰ καὶ δι’ ἄλλας ἐπαρχίας, ὅπου θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ χρησιμοποιηθῇ αὕτη ἐπωφελῶς. Γνωρίζετε, κύριοι βουλευταί, ὅτι, ὡς κληρονομίαν, οὕτως εἰπεῖν, τῆς Ἰταλικῆς κατοχῆς ἔχομεν εἰς τὴν Δωδεκάνησον ἕναν πλουσιώτατον κτιριακὸν ἐξοπλισμόν. Καὶ ὅτι, πρὸς τιμὴν τῶν Ἑλληνικῶν Κυβερνήσεων, ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν, ὁ ἐξοπλισμὸς αὐτὸς δὲν ἀφέθη νὰ κατερειπωθῇ, ἀλλά, ἀντιθέτως, ἐγένετο προσπάθεια ὥστε αἱ ζημίαι, τὰς ὁποίας ὑπέστη κατὰ τὸν πόλεμον, νὰ ἐπανορθωθοῦν, εἰς τρόπον ὥστε τὰ κτίρια νὰ εὑρίσκωνται σήμερον εἰς ἀρίστην κατάστασιν. Ἐν τούτοις ὑπῆρξε γενικὴ ἡ πεποίθησις, ὅτι ἐὰν τὰ κτίρια αὐτὰ ἔμεναν ὑπὸ τὴν διαχείρισιν τῆς Διευθύνσεως Δημοσίων Κτημάτων τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ὀλίγον κατ’ ὀλίγον θὰ περιέπιπτον εἰς τὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία εἶναι γνώριμος δι’ ὅλα τὰ δημόσια κτήματα. Ἐνομίσθη ὅτι ἡ περιουσία αὐτή, ὁ ἐξοπλισμὸς αὐτὸς ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ, οὕτως εἰπεῖν, μίαν ἐνσωμάτωσιν εἰς λίθους καὶ ἄλλα οἰκοδομικὰ ὑλικὰ τοῦ ἱδρῶτος καὶ τοῦ αἵματος τοῦ Δωδεκανησιακοῦ λαοῦ, τοῦ ὑποστάντος τὴν Ἰταλικὴν τυραννίαν, θὰ ἔπρεπε μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν νὰ ἀξιοποιηθῇ πρὸς ὄφελος τῆς Δωδεκανήσου Μὲ τὰς σκέψεις αὐτὰς ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως ἐπεκράτησεν ἡ ἀντίληψις ὅτι ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν κτιριακῶν τούτων ἐγκαταστάσεων θὰ ἔπρεπε νὰ φύγῃ ἀπὸ τὸ Δημόσιον, νὰ δημιουργηθῇ ἕνας ἐπιτόπιος ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος ὑπευθύνως νὰ τὰ διαχειρίζεται καὶ νὰ τὰ διαχειρίζεται πρὸς ὄφελος τῆς Δωδεκανήσου. Τῶν ἀπόψεων αὐτῶν, τῶν ὁποίων καὶ ἐγὼ ἤμην μέτοχος, εἶδον τὸ ἀπόλυτον δίκαιον, ὅταν ἐπραγματοποίησα τὸ ταξείδιόν μου εἰς Κέρκυραν. Ἡ κατάστασις ἀθλιότητος εἰς τὴν ὁποίαν περιῆλθον τὰ ἐκεῖ θαυμάσια οἰκοδομήματα ἦρε κάθε δισταγμὸν περὶ τῆς ὀρθότητος τῶν ὡς ἄνω ἀντιλήψεων καὶ πόθων τοῦ λαοῦ τῆς Δωδεκανήσου. Ἦτο ἀνάγκη ἐξ ἄλλου στοιχειώδης νὰ πραγματοποιηθῇ μία τοιαύτη λύσις, διότι ἄλλως ἡ κατάστασις τῶν κτιρίων τῆς Ρόδου πολὺ σύντομα θὰ ἀπετέλει —αἶσχος διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος— αἶσχος, τὸ ὁποῖον, ἀπὸ διεθνοῦς ἀπόψεως, θὰ εἶχε σημασίαν, διότι ἡ Ρόδος καὶ ἡ Δωδεκάνησος, ἄρτι ἀπελευθερωθεῖσαι, ἀποτελοῦν ἀντικείμενον παρατηρήσεων καὶ φίλων καὶ μὴ φίλων. Μία κατάρρευσις ἢ καὶ μία παρακμὴ τοῦ κτιριακοῦ αὐτοῦ πλούτου βεβαίως θὰ ἐσήμαινε πολλὰ ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικοῦ γοήτρου. Μὲ τὴν σκέψιν αὐτὴν καὶ τὰς βασικὰς διαπιστώσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμα εἰς μίαν ἄλλην περιοχὴν τῆς χώρας, ὡδηγήθην πέρυσιν εἰς τὴν εἰσήγησιν τοῦ νόμου 2100, διὰ τοῦ ὁποίου ἱδρύθη ὁ Ὀργανισμὸς Διαχειρίσεως Δημοσίων Κτημάτων Δωδεκανήσου, Ὀργανισμὸς Αὐτόνομος, ὁ ὁποῖος δὲν διέπεται ἀπὸ τὸ Δημόσιον Λογιστικὸν καὶ ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν εὐχέρειαν ἐκποιήσεως ἢ ἐνοικιάσεως, ὥστε νὰ δημιουργηθῇ ἓν κεφάλαιον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ γίνουν διάφορα παραγωγικὰ ἔργα, διὰ νὰ ἐξασφαλισθῇ κάποια βιωσιμότης τῆς Δωδεκανήσου καὶ νὰ παύσῃ κάποτε αὕτη νὰ εἶναι παθητικὸν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν προϋπολογισμόν. Ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς ἀτυχῶς δὲν ἐτέθη ἐν πλήρει λειτουργίᾳ, διότι ἐβράδυνε νὰ δημοσιευθῇ τὸ ἐκτελεστικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον προέβλεπεν ὁ νόμος, διὰ λόγους, τοὺς ὁποίους δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀναπτύξω αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ἀλλ’ ἐδημιουργήθη ἐπιπροσθέτως ἓν εἰδικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, πρᾶγμα ὅπερ δικαιολογεῖ τὴν παροῦσαν παρέμβασίν μου καὶ εἰδικώτερον τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας θὰ εἰσηγηθῶ. Ὁ Ε.Ο.Τ., ὁ Ἑλληνικὸς Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ, εἰς τοῦ ὁποίου τὴν κυριότητα εἶχον μεταφερθῇ μίαν ὡρισμένην περίοδον τὰ ξενοδοχεῖα τῆς Ρόδου, ἐχολώθη ὅταν ἐψηφίσθη ὁ νόμος 2100. Καί, ἐνῷ, διὰ τούτου μετεφέρετο ἡ κυριότης ἁπλῶς καὶ καθ’ ὅσον τοὐλάχιστον ἀφεώρα πρόθεσιν τῶν εἰσηγητῶν τοῦ νομοσχεδίου καὶ τοῦ νομοθέτου, δὲν προεβλέπετο ὅτι θὰ μετεφέρετο ἀμέσως καὶ ὑποχρεωτικῶς καὶ ἡ διαχείρισις τῶν ξενοδοχείων εἰς τὸν Ὀργανισμὸν τῆς Ρόδου, ἐχολώθη, λέγω ὁ Ε.Ο.Τ. καὶ εἶπεν: «Ἀφοῦ μοῦ παίρνετε τὴν κυριότητα, σταματῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἐκμετάλλευσιν, δὲν θέλω νὰ τὰ διαχειρίζωμαι, νὰ τὰ ἀναλάβῃ ὁ Ὀργανισμὸς ὁ ἱδρυθεὶς ἐν Δωδεκανήσῳ». Ὁ Ὀργανισμὸς τῆς Δωδεκανήσου εἶχε τὴν πρόθεσιν νὰ τὰ ἀναλάβῃ. Δὲν ἐνόμισεν ὅτι θὰ διεχειρίζετο τὰ ξενοδοχεῖα ὀλιγώτερον ἐπιτυχῶς ἀπὸ ὅτι τὰ διεχειρίσθη ὁ Ε.Ο.Τ. μέχρι τότε. Διότι, ὅπως ξεύρετε, ἡ διαχείρισις τοῦ Ε.Ο.Τ. ἄφησε σημαντικὰ ἐλλείμματα καὶ ἐγένετο κατὰ ἕνα τρόπον, ποὺ δὲν ἔτυχε τῆς γενικῆς ἐπιδοκιμασίας. Εἶπε λοιπὸν ὁ Ε.Ο.Τ. πρὸς τὸν Δωδεκανησιακόν, χολωθείς, ὅπως εἶπον προηγουμένως, νὰ πάρῃς τὰ ξενοδοχεῖα, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως θὰ πληρώσῃς τὰ ἐλλείμματα τῆς διαχειρίσεώς μου καὶ θὰ μοῦ παραδώσῃς καὶ τὰ ἔπιπλα, ὁλόκληρον τὸν ἐξοπλισμὸν τῶν ξενοδοχείων, διότι αὐτὸς εἶναι ἰδιοκτησία μου. Σᾶς ὁμολογῶ ὅτι ἡ ἀξίωσις αὐτὴ μοῦ ἔκαμε κατάπληξιν. Μὲ ποίαν λογικήν, ἔπιπλα, τὰ ὁποῖα ἐγένοντο μὲ χρήματα τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ καὶ τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν ἀναπόσπαστον τμῆμα τῶν ξενοδοχείων αὐτῶν, τῶν ὁποίων ἡ κυριότης μετεβιβάσθη εἰς τὸν Ὀργανισμόν, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ διεκδικοῦνται ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ.; Καὶ ἐν τούτοις ἐπέμεινεν ὁ Ε. Ο.Τ. ἐπ’ αὐτοῦ καὶ ἐπέμεινε καὶ ἐπὶ τῆς καλύψεως τῶν ἐλλειμμάτων ἀπὸ τὸν Ὀργανισμόν. Καὶ ἐντεῦθεν ἐδημιουργήθη ἡ ἄρνησις ἀπὸ τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Δωδεκανήσου νὰ ἀναλάβῃ τὰ ξενοδοχεῖα καὶ νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν διαχείρισίν των. Ἐντεῦθεν ἐδημιουργήθη ἡ ἐμπλοκή, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς μίαν κατάστασιν ἀβεβαιότητος καὶ κλεισίματος τῶν ξενοδοχείων. Ἡ Κυβέρνησις σήμερον νομίζει ὅτι πρέπει ἡ διαχείρισις τῶν ξενοδοχείων νὰ ἀνατεθῇ καὶ πάλιν εἰς τὸν Ε.Ο.Τ., ὡς συγκεντροῦντα μεγαλυτέραν πεῖραν καὶ διαθέτοντα ἔμπειρον προσωπικόν. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν ἐπ’ αὐτοῦ. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι πρέπει σαφῶς νὰ καταστῇ ἀντιληπτὸν ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ. ὅτι ἀναλαμβάνων καὶ πάλιν τὴν διαχείρισιν, τὴν ἀναλαμβάνει διὰ διάστημα ὅσον τὸ δυνατὸν βραχύτερον. Τὰ ξενοδοχεῖα πρέπει νὰ μισθωθοῦν μακροχρονίως εἰς ἐπιχειρηματίαν ἱκανὸν καὶ ἔμπειρον. Ἐὰν ἐξακολουθήσωμεν αὐτὰς τὰς διαχειρίσεις ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ., εἴτε βραχυχρονίους μισθώσεις εἰς τρίτους, τὸ ἀποτέλεσμα θὰ εἶναι ὅτι τὰ ξενοδοχεῖα θὰ μείνουν πάντοτε παθητικὰ καὶ ὅτι, βεβαίως, σὺν τῇ παρόδῳ τοῦ χρόνου θὰ παρακμάσουν καὶ θὰ χάσουν τὴν διεθνῆ των αἴγλην καὶ θὰ μεταβληθοῦν εἰς ἐρείπια. Ἑπομένως, θέλω διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ φανῇ, ὅτι πρωταρχικὸς σκοπὸς αὐτῆς τῆς ἀναθέσεως τῆς διαχειρίσεως εἰς τὸν Ε.Ο.Τ. εἶναι νὰ ἐπισπευθῇ ἢ μακροχρόνιος τὸ συντομώτερον μίσθωσις τῶν ξενοδοχείων αὐτῶν εἰς τὸν κατάλληλον ἐπιχειρηματίαν. Θὰ ἤθελον, κύριε Ὑπουργέ, νὰ μὴ ὑπάρχῃ καθόλου λόγος περὶ ἐκποιήσεως, διότι τὰ περὶ ἐκποιήσεως μὲ ἀπασχολοῦν πολύ. Εἶναι πολὺ δυνατὸν νὰ ἐκποιηθοῦν 2 ἢ 3 ξενοδοχεῖα, τὰ μικρότερα, τὰ ἀποδοτικά, ὁπότε τὰ μεγάλα ξενοδοχεῖα ἀπογυμνωμένα αὐτῶν, θὰ γίνουν ἐντελῶς ἀπρόσφορα πρὸς καρποφόρον ἐκμετάλλευσιν. Ἐπειδὴ δὲ εἰς τὸ σχέδιον τῆς διακηρύξεως τοῦ διαγωνισμοῦ ἐκμισθώσεως, τὸ ὁποῖον συνετάγη πέρυσιν ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ., οἱ τεθέντες ὅροι ἦσαν τοιοῦτοι, ὥστε νὰ προκαλέσουν μεγάλας ἀμφιβολίας, ἐὰν πράγματι ὁ Ε.Ο.Τ. ἤθελε νὰ πραγματοποιήσῃ ἐκμισθώσεις μακροχρονίους καὶ εἰς ἱκανὸν ἐπιχειρηματίαν, διὰ τοῦτο, ἐὰν ἐπιμένετε νὰ περιορισθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 2 καὶ ἡ ἐκποίησις, εἶναι ἀπαραίτητον ἐπ’ αὐτῆς ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῆς μακροχρονίου μισθώσεως ὅπως ἰσχύσῃ ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν ἐδέχθητε νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 1. Νὰ προστεθῇ ἑπομένως οὐχὶ ἐκεῖ ποὺ καθορίζει ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ἀλλ’ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου, μετὰ τὴν λέξιν Ε.Ο.Τ. Καθόσον τότε τόσον διὰ τὴν ἐκποίησιν, ἡ ὁποία ἐλπίζω, ὅτι δὲν θὰ πραγματοποιηθῇ, ὅσον καὶ διὰ τὴν μακροχρόνιον μίσθωσιν ἀπαιτεῖται ἡ σύμφωνος γνώμη καὶ τοῦ συμβουλίου τοῦ Δωδεκανησιακοῦ Ὀργανισμοῦ. Οὕτω θὰ εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ὁ Ε.Ο.Τ. πράγματι, θὰ συγγράψῃ ὑποχρεώσεις τοιαύτας, ὥστε νὰ ἠμπορῇ νὰ ἐξασφαλισθῇ ἀνάδοχος διὰ νὰ ἀναλάβῃ τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων αὐτῶν. Νομίζω, ὅτι οὕτω ἀφ’ ἑνὸς σεβόμεθα τὴν ἀρχὴν τῆς διατηρήσεως τῆς εὐθύνης ἀπὸ τὸν τοπικὸν ὀργανισμόν, ἐνῷ ἀφ’ ἑτέρου, ὡς ἤδη ἐτόνισα, διασφαλίζομεν, λόγῳ τῆς πείρας τῶν τοπικῶν παραγόντων συγγραφὴν ὑποχρεώσεων ἀναδόχου τοιαύτην, ἡ ὁποία θὰ μᾶς ἐξασφαλίσῃ μακροχρονίους μισθώσεις.

§162Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Διὰ νὰ μὴ μακρύνῃ ἡ συζήτησις. Ἐθίξατε τὸ πρῶτον θέμα καὶ μὲ δύο λόγια θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Σημειώσατε ὅτι δὲν ἔχω ἀπολύτως, ὡς Ὑπουργὸς ἐποπτείαν ἐπὶ τοῦ Τουρισμοῦ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀπολύτως καμμίαν ἐπιθυμίαν νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὰ θέματα τῆς Ρόδου. Καὶ θὰ σᾶς ἔλεγον: Καλό, ὁ ὀργανισμὸς ἐβράδυνε νὰ γίνῃ. Εἶναι ὁ ὀργανισμὸς ἕτοιμος τώρα; Δέχεται νὰ πάρῃ τὰ ξενοδοχεῖα; Νὰ τὰ πάρῃ. Τί νὰ ἀναμιχθῇ ὁ Τουρισμός. Ἔχει ἀρκετὸν ἔδαφος ὁ Τουρισμὸς νὰ δράσῃ. Ἐγὼ εἶμαι ἕτοιμος νὰ δώσω αὐτὴν τὴν λύσιν.

§163Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἀντιδικίας.

§164Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Οὔτε ἐγὼ ἀντιδικῶ.

§165Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὡς ἔχουν ἐμπλακῆ τὰ πράγματα εἶπον, ὅτι συμφωνῶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸ νομοσχέδιόν σας.

§166Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Βεβαίως δὲν ἠμπορῶ νὰ ὁμιλήσω καὶ νὰ εἴπω, τί ἔκαμεν ὁ Τουρισμός, ὑπὸ ἄλλην Κυβέρνησιν, ἀλλὰ τονίζω, ὅτι ἀφ’ ὅτου ἀνέλαβον, εἶμαι ἀποφασισμένος νὰ παρακολουθήσω τὸ ἔργον τοῦ Τουρισμοῦ καὶ νὰ τὸ ἐπιλύσω, κατὰ ἕνα πρακτικὸν τρόπον, διότι νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ παραταθῇ ἡ κατάστασις αὐτή. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν παρεμβαίνω καὶ δὲν θέλω τίποτε ἄλλο, παρὰ τὴν διαχείρισιν τῶν πραγμάτων αὐτῶν, ὑπὸ τοὺς ὅρους, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται, ἐδῶ, μέχρι τῆς στιγμῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ὀργανισμὸς Δωδεκανήσου θὰ εἶναι ἕτοιμος νὰ τὴν ἀναλάβῃ καὶ νὰ ἠμπορῇ νὰ προχωρήσῃ μόνος του. Τώρα ὡς πρὸς τὴν τροποποίησιν, ἡ ὁποία, λέγετε νὰ τεθῇ, κάτω τοῦ ἄρθρου, δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν, ἀλλά, ὑπὸ τὸν ἑξῆς ὅρον, θέλω περιορισθῆ εἰς τὴν ἐκποίησιν, διότι εἶναι μία πρᾶξις σοβαρά. Προκειμένου νὰ γίνῃ ἡ ἐκποίησις, νὰ ἀκουσθῇ βεβαίως καὶ ἡ γνώμη τοῦ Τουρισμοῦ, ἀλλ’ ὅταν μοῦ θέσετε τροχοπέδην καὶ διὰ κάθε προκήρυξιν δημοπρασίας ἐρωτῶ ἕνα ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ἀκόμη σάρκα καὶ ὀστᾶ, φοβοῦμαι ὅτι θὰ μοῦ θέσητε ἕνα περιορισμόν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θὰ παρακαλέσω νὰ μείνῃ ἡ προσθήκη: «Μετὰ γνώμην τοῦ ὀργανισμοῦ».

§167Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τροχοπέδης. Ζητῶ νὰ θελήσητε κατὰ τὴν συγγραφὴν τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ ἀναδόχου νὰ ἐρωτηθῇ ὁ Ὀργανισμὸς τῆς Ρόδου, διότι ὑπάρχει μία βασικὴ διαφορὰ μεταξὺ τοῦ Ε.Ο.Τ. καὶ τούτου. Συμφώνως πρὸς ὅ,τι ἤκουσα, ἀπὸ ὑπευθύνους παράγοντας τῆς Ρόδου, ἡ συγγραφὴ τῶν ὑποχρεώσεων ποὺ ἔκαμεν ὁ Ε.Ο.Τ. πέρυσι, ἦτο τόσον αὐστηρά, ὥστε, θὰ εἶναι λίαν ἀπίθανον νὰ ἐξευρεθῇ ἀνάδοχος καὶ ἑπομένως τὰ ξενοδοχεῖα θὰ παραμείνουν εἰς τὸν Ε.Ο.Τ. καὶ θὰ παρακμάσουν.

§168Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Εἶσθε εἰς ἐπαφὴν μὲ τὸν Ὀργανισμὸν Ρόδου;

§169Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Μάλιστα.

§170Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό, ὅταν, θὰ γίνῃ ἡ συζήτησις, θὰ σᾶς συμβουλευθῶ. Δὲν θὰ ἤθελον ὅμως νὰ τεθῇ τὸ «μετὰ σύμφωνον γνώμην».

§171Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐάν, κ. Ὑπουργέ, εἶναι ζήτημα διατυπώσεως, θὰ ἔλεγον νὰ εὕρωμεν μίαν ἄλλην διατύπωσιν.

§172Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν; Ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι ὁ ὀργανισμὸς Ε.Ο.Τ. θὰ ἔχῃ γνώμην ἐπὶ τῆς συγγραφῆς τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ ἀναδόχου, τότε θὰ πρέπει ὁ Ὀργανισμὸς ὁ τοπικὸς καθ’ ἡμᾶς, νὰ ἐρωτηθῇ ἐπί τῶν ὅρων τῆς συγγραφῆς τῶν ὑποχρεώσεων. Ἄς ὑποθέσωμεν, ὅτι ὑπῆρξε διαφωνία, μεταξὺ τοῦ Ε.Ο.Τ. καὶ τῶν ἀπόψεων τοῦ τοπικοῦ ὀργανισμοῦ. Δὲν φοβεῖσθε, ὅτι θὰ περάσῃ πολὺς χρόνος;

§173Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐν περιπτώσει διαφωνίας, θὰ ἀποφασίζῃ βεβαίως ὁ Ὑπουργός.

§174Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Τὸ θέμα αὐτὸ ἐλύθη, κ. συνάδελφε, διότι εἴπομεν νὰ τεθῇ, μετὰ γνώμην καὶ ὄχι «μετὰ σύμφωνον γνώμην». Πάντως, δὲν δέχομαι τὴν τροπολογίαν τοῦ «μετὰ σύμφωνον γνώμην». Ὡς εἶπον προηγουμένως, δὲν θέλω νὰ τεθῇ ἡ τροχοπέδη δι’ ὅλας τὰς ἀποφάσεις, ἀλλὰ νὰ μπῇ μόνον προκειμένου, περὶ ἐκποιήσεως, ὁπότε, ὅταν ἔλθῃ ἕνα τέτοιο ζήτημα, θὰ κινητοποιηθοῦν ὅλοι καὶ θὰ καταλήξωμεν κάπου.

§175Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἀκριβῶς, ἐζήτησα μίαν ἀποσαφήνισιν, ἀπὸ τὸν κ. συνάδελφον, διὰ νὰ ἐξηγήσω, εἰς αὐτὸν ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν πρόκειται περὶ ἀναγκαίας γνώμης, ἡ τροχοπέδη θὰ ἀποβῇ πρακτικῶς ἄχρηστος.

§176Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν εἶχον προσέξει τὴν ἀποσαφήνισιν, ὅτι δὲν θέλετε νὰ τεθῇ τὸ «μετὰ σύμφωνον γνώμην». Ἐνόμισα, ὅτι εἴχετε ἤδη ἀποδεχθῆ τοῦτο προκειμένου περὶ ἐκποιήσεως καὶ ἐζήτησα νὰ ἐπεκταθῇ εἰς τὰς περιπτώσεις μακροχρονίου ἐκμισθώσεως. Πάντως, ἐγὼ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ τοῦτο, διότι, ἐὰν δὲν τεθῇ, ἰδίως προκειμένου περὶ ἐκποιήσεως, ἀποστεροῦμεν τῆς περιουσίας του, τὸν τοπικὸν ὀργανισμόν. Θὰ παρεκάλουν λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργόν, προκειμένου περὶ ἐκποιήσεως, νὰ διατηρηθῇ τὸ «μετὰ σύμφωνον γνώμην». Ἀντιλαμβάνομαι τὸν δισταγμὸν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ δεχθῇ τὸ δεύτερον σκέλος τῆς προτάσεώς μου, ἀλλὰ θὰ εἶχον νὰ τοῦ παρατηρήσω, βασιζόμενος ἐπὶ τῆς πείρας μου, ὅτι οὗτος ὀφείλεται εἰς παρεξήγησιν. Ἐὰν ὑποθέσωμεν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι γίνεται μία προκήρυξις δημοπρασίας μακροπροθέσμου ἐνοικιάσεως, ἀπὸ τὸν ἐδῶ Ε.Ο.Τ., χωρὶς προηγουμένως νὰ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη τοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Ρόδου, τί θὰ συμβῇ; Θὰ ἐπαναστατήσῃ ἡ Ρόδος καὶ ἀντὶ νὰ προχωρήσετε, κ. Ὑπουργέ, θὰ ἔχετε πρῶτον τοὺς βουλευτὰς Δωδεκανήσου, θὰ ἔχετε τὰ συμβούλια τῶν Ὀργανισμῶν, τῶν ἐπαγγελματικῶν ὀργανώσεων Δωδεκανήσου κτλ., τὰ ὁποῖα θὰ ἔλθουν νὰ διαμαρτυρηθοῦν, ν’ ἀντιδράσουν καὶ νὰ ἐμποδίσουν τὴν πραγματοποίησιν τῆς δημοπρασίας. Δι’ αὐτὸ λέγω, ὅτι θὰ βοηθήσετε τὸν ἑαυτόν σας ἐὰν ἐξασφαλίσητε, προηγουμένως, μίαν συμφωνίαν μὲ τὸν ἐκεῖ Ὀργανισμόν. Ὅταν θὰ ζητηθῇ ἡ γνώμη τοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Ρόδου, θὰ γνωρίζετε τί θέλουν οἱ ἐντόπιοι παράγοντες καὶ ἔτσι, κ. Ὑπουργέ, θὰ ἔχετε κάτι συγκεκριμένον διὰ νὰ προχωρήσετε. Ἐὰν ὅμως προχωρῆτε εἰς τὴν προκήρυξιν τῆς δημοπρασίας, χωρὶς νὰ τοὺς συμβουλευθῆτε, θὰ προκύψουν παρεξηγήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ παραλύσουν τελικῶς τὴν λῆψιν ἀποφάσεως.

§177Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐὰν εἴπωμεν ἁπλῶς «μετὰ γνώμην» καὶ προκηρυχθῇ ἡ συγγραφὴ τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ ἀναδόχου ἀπὸ τὸν Ε.Ο.Τ. καὶ τὸ Τοπικὸν Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Ρόδου δὲν ἀπαντήσῃ, τί θὰ γίνῃ;

§178Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Βάλετε μίαν προθεσμίαν τότε, ἐντὸς τῆς ὁποίας θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσῃ ὁ Ὀργανισμός.

§179Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀπ’ ἐκεῖ καὶ πέρα περιπλέκεται τὸ πρᾶγμα.

§180Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι αἱ προτάσεις μου βασίζονται ἐπὶ τῆς πείρας καὶ θὰ συντελέσουν εἰς ταχυτέραν λῆψιν ἀποφάσεων.

§181Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ἴσως ἔκαμα ἄσχημα νὰ σᾶς διακόψω κ. συνάδελφε. Παρακαλῶ συνεχίσατε καὶ θὰ σᾶς ἀπαντήσω κατόπιν μιὰ καὶ καλή.

§182Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἔρχομαι εἰς τὸ ἄλλο θέμα, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη καὶ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ρυθμισθῇ μὲ τὸν νόμον τοῦτον. Διότι ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι αὔριον ἐνοικιάσητε τὰ ξενοδοχεῖα, θὰ προκύψῃ νέα ἐμπλοκή. Πρέπει νὰ καθορισθῇ σαφῶς διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, ὅτι ἡ ἰδιοκτησία τῶν ἐπίπλων, τῶν σκευῶν καὶ τοῦ λοιποῦ ἐξοπλισμοῦ τῶν ξενοδοχείων αὐτῶν, ἀνήκει εἰς τὸν Ὀργανισμόν, διὰ νὰ μὴ ἔλθῃ μεθαύριον ὁ Ε.Ο.Τ. καὶ ζητεῖ ἀποζημιώσεις, ἐνοίκια καὶ ἄλλα ἀνάλογα. Δι’ αὐτὸ προέτεινα νὰ προστεθῇ ἕνα ἄρθρον τὸ ὁποῖον νὰ ρυθμίζῃ ὁριστικῶς τὸ ζήτημα τοῦτο. Ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ ξενοδοχείων, ἐννοοῦμεν ξενοδοχεῖα μετὰ τῶν ἐπίπλων καὶ σκευῶν αὐτῶν. Διὰ τοῦτο καὶ ὁ νόμος 2100 χρησιμοποιεῖ τὸν ὅρον «κτήματα» καὶ ὄχι «ἀκίνητα». Ἔρχεται ὅμως ὁ Ε.Ο.Τ. καὶ λέγει, ὅτι «κτήματα» εἶναι μόνον τὰ ἀκίνητα καὶ ὄχι καὶ τὰ ἔπιπλα. Ἐδημιουργήθη οὕτω, μία παρεξήγησις καὶ εἶναι ἀνάγκη τὸ θέμα αὐτὸ νὰ λυθῇ καὶ νὰ μὴ παραμένῃ ἐκκρεμές. Μιὰ ποὺ ἔχομεν τὸ νομοσχέδιον, παρακαλῶ νὰ τακτοποιήσωμεν τὸ ζήτημα τοῦτο. Τέλος θέλω ν’ ἀναφερθῶ ἐπὶ τοῦ ἀκολούθου θέματος. Δίδομεν τὴν διαχείρησιν τῶν ξενοδοχείων εἰς τὸν ΕΟΤ. Οὗτος τὰ διαχειρίζεται ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Ὀργανισμοῦ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ σαφές, ὅτι τὰ ἀποτελέσματα τῆς διαχειρίσεως αὐτῆς, δὲν θὰ βαρύνουν τὸν ὀργανισμὸν τῆς Δωδεκανήσου, ἂν δὲν θέλωμεν νά τὸν καταστρέψωμεν ἀπὸ τὰ πρῶτα στάδια τῆς λειτουργίας του. Διότι, ἤδη, ὁ Ε.Ο.Τ. μὲ τὴν διαχείρισιν, τὴν ὁποίαν ἐκάμαμε κατὰ τὸ παρελθὸν — δὲν ἐκφέρω καμμιὰ γνώμη ἐπ’ αὐτῆς — ἔχει δημιουργήσει ἕνα παθητικὸν ἑνὸς περίπου δισεκατομμυρίου. Καὶ ἐὰν ἀκόμη ὁ ΕΟΤ, ἐπιτύχῃ νὰ ἐνοικιάσῃ τὰ Ξενοδοχεῖα, αὐτὰ ἐντὸς τῆς προσεχοῦς περιόδου, θὰ δημιουργήσῃ πάντως καὶ νέον ἔλλειμμα. Ἐὰν δὲν ἐπιτευχθῇ τοῦτο καὶ ἡ ἐνοικίασις γίνῃ τὴν μεθεπομένην περίοδον τότε, θὰ ἔχωμεν ἀκόμη μεγαλύτερον ἔλλειμμα. Νὰ πᾶμε, λοιπόν, νὰ φορτώσωμεν τὸν νεογέννητον αὐτὸν ὀργανισμὸν ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμὴν μὲ τὰ μεγάλα ἐλλείμματα τῆς διαχειρίσεως τοῦ ΕΟΤ; Δὲν τὸ εὑρίσκω οὔτε δίκαιον, οὔτε λογικόν. Διὰ τοῦτο προτείνω τὰς ἀκολούθους δύο τροπολογίας. Ἡ μία ἀναφέρεται εἰς τὸ ἄρθρον 2 καὶ διὰ ταύτης ζητῶ τὴν ἀπάλειψιν ὅλων τῶν μετὰ τὸ «θέλουσι» λέξεων. Ἡ ἄλλη ἀφορᾶ τὸ ἄρθρον 3, καὶ ἔχει οὕτω: «Προστίθεται νέα παράγραφος ὡς ἀκολούθως: Ἐλλείμματα τῆς διαχειρίσεως αὐτῆς ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ δύνανται νὰ βαρύνουν τὸν Ὀργανισμόν». Διότι, ἂν πάρωμεν τὸ πρᾶγμα καὶ ἀπὸ τῆς λογικῆς του ἀπόψεως, διατὶ δίδομεν εἰς τὸν Ε.Ο.Τ. τὰ Ξενοδοχεῖα νὰ τὰ διαχειρισθῇ αὐτὴν τὴν περίοδον; Διότι διαθέτει ἐκ κρατικῶν πιστώσεων τὰ μέσα νὰ τὰ κινήσῃ καὶ διότι διαθέτει πεῖραν καὶ ὀργάνωσιν ὅπως πραγματοποιήσῃ τοῦτο ἐπιτυχῶς. Ἐὰν δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ πράξῃ τοῦτο τότε, ἂς δοθοῦν αἱ πιστώσεις ἀπ’ εὐθείας εἰς τὸν Ὀργανισμὸν τῆς Δωδεκανήσου νὰ κάμῃ ἀκριβῶς, τὴν δουλειὰ ποὺ κάμει ὁ Ε.Ο.Τ. καὶ ἂν ζημιωθῇ νὰ φέρῃ ὁ ἴδιος τὴν εὐθύνην. Συνεπῶς νομίζω ὅτι πρέπει νὰ διευκρινισθῇ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ὅτι ἡ διαχείρισις τοῦ Ε.Ο.Τ. ἡ ὁποία, ἐλπίζω καὶ εὔχομαι καί, ἂν θέλετε, εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ εἶναι φρόνιμος καὶ νοικοκυρεμένη, δὲν θὰ φορτώσῃ ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ τὸν Ὀργανισμὸν τῆς Δωδεκανήσου μὲ ἐλλείμματα, τὰ ὁποῖα θὰ τὸν καταστρέψουν ἐν τῇ ἐκκινήσει του. Ἐπ’ αὐτοῦ βασιζόμενος, προτείνω τὰς τροπολογίας τὰς ὁποίας ἀνέφερον ἤδη. Τελευτῶν θέλω καὶ πάλιν, νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, διότι ἐδέχθη τὴν περὶ ἱδρύσεως Λέσχης τυχηρῶν παιγνιδίων τροπολογίαν μου, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἐάν, πράγματι, ἀποβλέπωμεν εἰς τὴν ἐκμίσθωσιν τῶν Ξενοδοχείων εἰς ἱκανὸν ἐπιχειρηματίαν, δυνάμενον νὰ τὰ ἀξιοποιήσῃ, ἡ λειτουργία μιᾶς τοιαύτης λέσχης εἶναι ἀπαραίτητος προϋπόθεσις. Τὰ Ξενοδοχεῖα τῆς Ρόδου ἀποτελοῦν ἕνα συγκρότημα πολὺ μεγάλο διὰ τὰ Ἑλληνικὰ πλαίσια. Δὲν εἶναι Ξενοδοχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐκτίσθησαν διὰ νὰ προσελκύσουν πελατείαν καὶ νὰ ζήσουν ἀπὸ τὸν ἐσωτερικὸν Τουρισμὸν τῆς Ἑλλάδος. Τὰ Ξενοδοχεῖα τῆς Δωδεκανήσου ἦσαν βεβαίως, ἡ προθήκη ἑνὸς ἀκραίου προπυργίου μιᾶς αὐτοκρατορίας καὶ ἀπέβλεπον εἰς πελατείαν, ἡ ὁποία προήρχετο ἀπὸ ὅλην τὴν Εὐρώπην, καί, ἴσως, ἀπὸ ὅλην τὴν Ὑφήλιον. Μὲ τοιαύτην πελατείαν καὶ μὲ τοιοῦτον προορισμὸν τὰ Ξενοδοχεῖα αὐτὰ δὲν δύνανται νὰ λειτουργήσουν χωρὶς νὰ ὑπάρχουν τὰ μέσα ψυχαγωγίας, ποὺ ἀπαιτεῖ αὐτοῦ τοῦ εἴδους ἡ πελατεία καὶ ὁ Τουρισμός. Ἑπομένως, ἀποτελεῖ σφάλμα, ἀποτελεῖ μοιραῖον σφάλμα, τὸ ὅτι, ἀφ’ ἧς ἠρχίσαμεν νὰ συζητῶμεν δι’ αὐτὰ τὰ Ξενοδοχεῖα, ἐνομίσαμεν ὅτι ἠδυνάμεθα νὰ τὰ ἐνοικιάσωμεν καὶ νὰ τὰ ἐκμεταλλευθῶμεν, ὡς ἁπλᾶ Ξενοδοχεῖα, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε νὰ τὰ θεωρήσωμεν ὡς ἕνα ὀργανικὸν σύνολον, ἀποτελοῦν μίαν ξενοδοχειακὴν πόλιν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λείψῃ ὁ παράγων ψυχαγωγία. Καὶ μὲ τὴν σημερινὴν ἀντίληψιν περὶ ψυχαγωγίας, ἡ λέσχη ἀποτελεῖ ἕνα ἀπὸ τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα τὰ ὁποῖα τὴν συνιστοῦν. Δὲν νομίζω δὲ ὅτι εἶναι θεωρητικαὶ αἱ ἀπόψεις αὐταί. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν Σαουδικὴν Ἀραβίαν εὑρίσκονται ἀρκεταὶ χιλιάδες Ἀμερικανῶν ἐργαζομένων εἰς τὰ πετρέλαια. Οὗτοι ἦλθον εἰς ἐπαφὴν μὲ τὴν Γενικὴν Διοίκησιν Δωδεκανήσου καὶ εἶπον, θὰ ἤθελον νὰ περάσουν τὰς διακοπάς των ἐν Ρόδῳ, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅμως, ὅτι θὰ τοὺς ἐξησφαλίζετο ἐκτὸς τῶν ὡραίων τοπίων καὶ τῶν ὡραίων ξενοδοχείων καὶ κάποια ψυχαγωγία κατὰ τὴν παραμονήν των ἐκεῖ. Τὸ ὅτι δὲν ἠδυνήθημεν νὰ τοὺς προσφέρωμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ἠμπόδισε τὴν ἔλευσίν των καὶ ἑπομένως καὶ τὴν ἐπιτυχῆ λειτουργίαν τῶν ξενοδοχείων, ἄρα καὶ τὴν εἰσαγωγὴν σημαντικοῦ ποσοῦ συναλλάγματος. Γνωρίζω, κύριοι, καί, ἴσως θὰ συμφωνήσω μαζί σας, ὅτι δύναται νὰ ὑπάρξῃ καὶ δευτέρα γνώμη περὶ τῆς λειτουργίας καζίνων ἐν τῇ χώρᾳ ἀπὸ ἠθικῆς καὶ ἄλλων ἀπόψεων. Ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τοὺς κ.κ. συναδέλφους νὰ μὴ ἀντιμετωπίσουν τὸ θέμα ἀπὸ τὴν γενικωτέραν του ἄποψιν καὶ νὰ μὴ μᾶς ἐμποδίσουν νὰ ψηφίσωμεν εἰς τὴν συγκεκριμένην αὐτὴν περίπτωσιν τὴν δυνατότητα τῆς ἱδρύσεως τοῦ καζίνου, διότι ἄλλως αἱ πιθανότητες μακροχρονίου καὶ ὑπὸ συμφέροντας ὅρους ἐκμισθώσεις των θὰ ἐκμηδενισθοῦν καὶ οὕτω τὰ ξενοδοχεῖα αὐτὰ σιγὰ–σιγὰ θὰ παρακμάζουν καὶ ἡ ἀνάμνησίς των νὰ ἀποτελῇ, ἂς τὸ εἴπωμεν, ἕνα στίγμα διὰ τὴν ἐθνικήν μας ἀξιοπρέπειαν καὶ τὴν ἱκανότητα νὰ διαχειριζώμεθα ἕνα πλοῦτον, τὸν ὁποῖον μᾶς ἄφησαν οἱ ἄλλοι. Ἐλπίζω, κ. Ὑπουργέ, ὅτι αἱ παρατηρήσεις μου αὗται, νὰ σᾶς ἔπεισαν, ὅτι δὲν εἶχον πρόθεσιν τὴν κριτικὴν τοῦ νομοσχεδίου. Ἀπέβλεπον εἰς τὸ νὰ ἀποτελέσουν συμβολὴν ἐπ’ αὐτοῦ, ὥστε ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ μὴ θιγῇ ἡ ἀρχὴ τοῦ νόμου 2100, δηλαδὴ νὰ μὴ θιγῇ ἡ ἀρχή, καθ’ ἣν οἱ ἐντόπιοι εἶναι οἱ κύριοι καὶ ὑπεύθυνοι διὰ τὴν διαχείρισιν τῆς περιουσίας αὐτῆς καὶ ἀφ’ ἑτέρου νὰ ἐξυπηρετηθῇ ὁ εἰδικὸς σκοπὸς εἰς τὸν ὁποῖον ἀναφέρεται τὸ νομοσχέδιον, ἡ ἀποδοτικωτέρα δηλαδὴ ἐκμετάλλευσις τοῦ πλούτου τῶν ξενοδοχείων τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, τῆς Ρόδου, πρὸς ὄφελος καὶ αὐτῆς καὶ τῆς Διοικήσεως καὶ γενικώτερον τῆς ὅλης χώρας. Αὐτὰ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς πείρας μου καὶ τῆς παρακολουθήσεως τοῦ θέματος ἐπὶ ἀρκετὸν τώρα πλέον διάστημα. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Δερτιλῆς ἔχει τὸν λόγον. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Πλαγιάννης).

§184Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ εἴπω ὀλίγα τινά, διότι ἄλλωστε αἱ διακοπαὶ τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ὑπουργοῦ, μᾶς ἀπήλλαξαν τῆς εὐθύνης τρόπον τινὰ νὰ φέρωμε τὰς ἀπόψεις τῆς μειοψηφίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς κατὰ τὰς διακοπάς του συνεφώνησε σχεδὸν μὲ τὰς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας διετύπωσεν ἡ μειοψηφία τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ὑποστηρίζομεν καὶ ἡμεῖς, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν εἶναι πρέπον, δὲν εἶναι συμφέρον νὰ εὑρεθῇ ὁ Ὀργανισμὸς Ἀκινήτων Ρόδου νὰ ἐμποδίζῃ τὸ Κράτος ἀπὸ τὴν τυχὸν ἐκποίησιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἀπεφάσιζε, τῶν ξενοδοχείων πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει μας τὴν φύσιν τῆς κυριότητος, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ Ὀργανισμὸς αὐτός. Διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν ὅτι ἔναντι τοῦ Κράτους ἔχει κυριότητα ὁ Ὀργανισμός, δεδομένου, ὅτι τὴν κυριότητα τῶν ἀκινήτων αὐτῶν τὴν ἀπέκτησεν ὁ Ὀργανισμὸς δυνάμει τοῦ νόμου 2100 τοῦ 1952, τὴν μεταβίβασε, δηλαδή, τὴν κυριότητα τὸ Κράτος εἰς τὸν Ὀργανισμὸν καί, μάλιστα, ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς δὲν ἠδυνήθη νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ νόμου τούτου προβλεπομένην ὑποχρέωσίν του. Αὐτὸ ἐπέφερε τὴν ἀνάμιξιν τοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ. Ὁ φίλος κ. Ζίγδης, ὑπεστήριξε, ὅτι δὲν ἐγνώριζε ὁ Ὀργανισμὸς ὅτι εἶχε καὶ τὴν διαχείρισιν. Ἀπορῶ, διότι εἶναι σαφέστατος ὁ νόμος. Ὁ νόμος λέγει —πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ τὸ ἐγνώριζε— «σκοπὸς τοῦ ὡς ἄνω Ὀργανισμοῦ.................. ............(ἀναγινώσκει).............». Τί ἤθελε περισσότερον; Ποίαν σαφεστέραν διάταξιν ἤθελεν ὁ Ὀργανισμός, ὥστε νὰ ἀντιληφθῇ ἐπὶ τέλους ὅτι εἶχε τὴν διαχείρισιν, τὴν ἐκποίησιν καὶ ὅλα τὰ συναφῆ δικαιώματα; Παρὰ τοῦτο, παρ’ ὅλην αὐτὴν τὴν σαφήνειαν τῆς διατάξεως, δὲν ἀντελήφθη ὅτι εἶχε τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων αὐτῶν τῆς Ρόδου. Δὲν εἶμαι σύμφωνος ἐπίσης εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι τὰ τυχὸν ἐλλείμματα τοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ ἐκ τῆς διαχειρίσεως τῶν ξενοδοχείων, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ τὰ ὑποστῇ ὁ Ὀγανισμὸς ἀκινήτου περιουσίας Ρόδου. Καὶ τοῦτο, διότι ὁ Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ, δὲν ὑπεισέρχεται εἰς τὴν διαχείρισιν τῇ αἰτήσει του, ἀλλὰ κατ’ ἀνάγκην. Δὲν ἠδυνήθη ὁ Ὀργανισμὸς ἀκινήτου περιουσίας Ρόδου νὰ ἐπιληφθῇ τῆς διαχειρίσεως καὶ κατὰ συνέπειαν, ὑπεισέρχεται ὁ Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ σήμερον νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὰ ξενοδοχεῖα καί, βέβαια, ὄχι εἰς βάρος τοῦ Κράτους ἢ οἱουδήποτε ἄλλου, ἀλλὰ εἰς βάρος τοῦ ὀργανισμοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι ἕτοιμος νὰ πράξῃ τὸ ἐκ τοῦ νόμου ἐπιβαλλόμενον εἰς αὐτὸν καθῆκον. Ἀσχέτως ὅμως πρὸς αὐτά, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐξεφράσθη σαφέστατα ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ ἤθελα νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μεταφέρω μίαν σκέψιν. Ἐκτιμῶ βαθύτατα τὴν ἄποψιν, τὴν ὁποίαν διετύπωσεν ὁ κ. Ζίγδης καὶ ἐπίσης τὴν σκέψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τοῦ τουρισμοῦ. Πράγματι πρέπει νὰ καταβληθῇ πᾶσα προσπάθεια διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἀξιοποιήσωμεν τὰ νησιά μας καὶ γενικῶς νὰ προωθήσωμεν τὸν Τουρισμόν μας. Τὸ θέμα ὅμως εἶναι τοῦτο: Εἶναι δυνατόν, εἶναι ἐπιτρεπτόν, δι’ ἑνὸς νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον ἔρχεται διὰ νὰ καθορίσῃ τὰ τῆς διαχειρίσεως τῶν ξενοδοχείων τῆς Ρόδου, νὰ λάβωμεν μίαν ἀπόφασιν ἐπὶ ἑνὸς τόσον βασικοῦ, τόσον θεμελιώδους θέματος; Διότι τὸ θέμα τῆς ἱδρύσεως λεσχῶν καὶ βασικόν, καὶ θεμελιῶδες εἶναι, καὶ συνάπτεται ὄχι μόνον μὲ τὴν Ρόδον, συνάπτεται μὲ πλεῖστα ὅσα μέρη τῆς Ἑλλάδος καὶ ὀφείλομεν νὰ τὸ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα ὑπὸ τὴν καθολικήν του πλευρὰν καὶ ὄχι μόνον ὑπὸ τὴν τουριστικήν του ἐκδήλωσιν, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ γενικώτερα καὶ ὑπὸ τὴν παιδαγωγικήν του καὶ τὴν ἠθικήν του σκοπιά. Μὲ ὅσα λέγω, δὲν ἀντιτίθεμαι εἰς τὴν ἵδρυσιν τῶν λεσχῶν αὐτῶν, τυχηρῶν παιγνιδίων εἰς τὴν Ρόδον. Ὑποστηρίζω ὅμως, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, τὸ θέμα αὐτὸ νὰ λυθῇ κατ’ αὐτὸν τὸν περίεργον τρόπον εἰς τὴν Βουλήν. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ σκεφθῇ ἀπὸ πάσης πλευρᾶς καὶ ὡλοκληρωμένον νὰ τὸ φέρῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἡ ὁποία Βουλή, νὰ ἀποφασίσῃ, πρῶτον, ἐὰν κατ’ ἀρχὴν ἐνδείκνυται ἡ ἵδρυσις λεσχῶν τυχηρῶν παιγνιδίων καὶ δεύτερον, ποῦ πρέπει νὰ ἱδρυθοῦν αὗται.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸ λόγον.

§186Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἦλθεν ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἐξητάσθη μὲ ὅλην τὴν συμπάθειαν καὶ μὲ κάθε προσοχήν, διότι ἀφεώρα πράγματι ἓν συμπαθέστατον τμῆμα τῆς χώρας μας. Ὁ κ. Ζίγδης, ὁ ὁποῖος κατάγεται ἀπὸ τὴν περιφέρειαν ἐκείνην, ἔκαμε μίαν ὀρθοτάτην πρότασιν, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς ἐκ τῶν μελῶν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἀπέκρουσεν. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι καὶ ὅταν τὸ νομοσχέδιον ἔρχεται ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, νὰ μὴ ἀπομακρυνθῶμεν ἀπὸ τὴν ἄποψιν ἐκείνην καὶ δι’ ἄλλους λόγους, ἀλλὰ διότι πράγματι ὑπῆρξεν ὀρθὴ ἡ παρατήρησις καὶ ἐπιβεβλημένη ἡ τροπολογία εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἡ γνώμη τοῦ ὀργανισμοῦ, ἐὰν δὲν εἶναι ὑποχρεωτική, ὅπως ἐτόνισεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, τοὐλάχιστον, πρέπει νὰ εἶναι συμβουλευτική, ὄχι μόνον εἰς τὸ θέμα τῆς ἐκποιήσεως τῶν ξενοδοχείων καὶ τῆς λοιπῆς ἀκινήτου καὶ κινητῆς περιουσίας, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ θέμα τῆς ἐκμισθώσεως. Δὲν θὰ εἶχε μεγάλην σημασίαν τὸ πρᾶγμα, ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ ἐκμισθώσεως μικρᾶς χρονικῆς διαρκείας, ἀλλ’ ὅταν πρόκειται διὰ μίσθωσιν μακράν, ὅπως διαλαμβάνει τὸ νομοσχέδιον, δὲν νομίζω, ὅτι παρέλκει καὶ ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ ἄνευ παρατηρήσεως καὶ σημειώσεως τὸ γεγονός, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι μετέχουν τοῦ ὀργανισμοῦ καὶ οἱ ὁποῖοι κατάγονται ἀπὸ τὴν Ρόδον, νὰ μὴ ἔχουν γνῶσιν τοῦ τί πρόκειται νὰ γίνῃ διὰ μακρὰν χρονικὴν διάρκειαν καὶ νὰ μὴ διατυπώσουν, ὡς περισσότερον γνωρίζοντες τὰ πράγματα, τὰς ἀπόψεις των. Ἕνα σημεῖον πρέπει νὰ τύχῃ τῆς προσοχῆς τῆς Βουλῆς καὶ τὸ ὁποῖον τὸ ἐξήγησεν, ὁ ἀξιότιμος κ. Ζίγδης, κατὰ τὴν ὁμιλίαν του. Τὸ ζήτημα τοῦ χρόνου, ἐντὸς τοῦ ὁποίου πρέπει νὰ ἀποφαίνεται, νὰ δίδῃ τὴν γνώμην του ὁ ὀργανισμὸς διὰ νὰ μὴ παρακωλύεται περαιτέρω τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡ ἐκπλήρωσις τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ. Ἔχω τὴν γνώμην—καὶ πιστεύω, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, δὲν θὰ ἀπομακρυνθῇ ἀπὸ τὴν ὀρθοτάτην ἀρχὴν καὶ ἄποψίν του—ὅτι πρέπει νὰ τροποποιηθῇ ἡ σχετικὴ διάταξις περὶ γνωμοδοτήσεως τοῦ συμβουλίου τοῦ Ὀργανισμοῦ, προκειμένου περὶ μισθώσεων μακρᾶς διαρκείας, τηρουμένου τοῦ περιορισμοῦ ὅτι ἡ γνωμοδότησις αὕτη πρέπει νὰ γίνεται ἐντὸς ὡρισμένης χρονικῆς διαρκείας, ἐντὸς τῆς ὁποίας, ἐὰν δὲν γίνεται, θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς καὶ ἡ ὑπηρεσία, τὴ ὁποίαν ὁρίζει τὸ νομοθέτημα αὐτό, νὰ προβαίνῃ εἰς ἐκμίσθωσιν καὶ μακρᾶς ἀκόμη διαρκείας τῶν ξενοδοχείων κοὶ λοιπῶν κτιριακῶν συγκροτημάτων τῆς Ρόδου. Θέλω νὰ ἐλπίζω καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ θὰ υἱοθετήσῃ τὴν πρότασιν, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς δὲν θὰ ἀρνηθῇ τὴν παράκλησιν, ἡ ὁποία ἦτο ὁμόθυμος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, δι’ ἕνα τόσον συμπαθὲς τμῆμα τῆς χώρας μας, ὅπως εἶναι ἡ Δωδεκάνησος.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ζαννῆς ἔχει τὸ λόγον.

§188Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπιθυμῶ καὶ ἐγὼ νὰ εὐχαριστήσω τὰς Ἑλληνικὰς Κυβερνήσεις διὰ τὴν μεγαλοψυχίαν, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξαν διὰ τὴν Δωδεκάνησον παραχωρήσασαι ὅλα τὰ δημόσια κτήματα εἰς τὸν Δωδεκανησιακὸν Ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος, διαχειριζόμενος αὐτά, θὰ δυνηθῇ νὰ ἀνασυγκροτήσῃ τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα. Εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ παρὸν νομοσχέδιον, νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι θὰ ἦτο περιττόν, ἀφοῦ θὰ ἤρκει μία ἁπλῆ ὑπόδειξις πρὸς τὸν ὀργανισμὸν δημοσίων κτημάτων, νὰ τὰ ἐκχωρήσῃ χωρὶς νὰ χρειασθῇ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ἅπαξ ὅμως καὶ ἐγένετο, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ διευκρινισθῇ, κύριοι βουλευταί, εἶναι πράγματι τὸ ζήτημα τῶν ἐπίπλων. Κατηγορεῖται ὁ Ὀργανισμὸς Δημοσίων Κτημάτων Δωδεκανήσου ὅτι δὲν παρέλαβε τὰ ξενοδοχεῖα.

§189Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Δὲν ἀνταπεκρίθη.

§190Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Τοῦτο, κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι ὀρθόν, διότι ὁ Ὀργανισμὸς δὲν ἀνέλαβεν ἀκόμη τὴν διαχείρισιν οὐδενὸς τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα τοῦ παρεχώρησεν ὁ νόμος 2100. Ἑπομένως, πῶς ἦτο δυνατόν, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἀναλάβῃ τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων, ὅταν δὲν ἐγνώριζεν ἐὰν τὰ ἔπιπλα ἦσαν ἰδικά του; Καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ Ε.Ο.Τ. διεξεδίκει τὰ ἔπιπλα αὐτά, πῶς ἦτο δυνατὸν ν’ ἀναλάβῃ ὁ ὀργανισμὸς αὐτὴν τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων; Θὰ ἔπρεπε νὰ παραμείνουν ἐπὶ μακρὸν κλειστά, νὰ τὰ ἐξοπλίσῃ μὲ ἔπιπλα καὶ κατόπιν νὰ τὰ ἀνοίξῃ. Ἐφ’ ὅσον τὸ βασικὸν τοῦτο θέμα δὲν λυθῇ, ὅτι δηλαδὴ μαζὶ μὲ τὰ ἀκίνητα περιλαμβάνεται καὶ ἡ κυριότης τῶν ἐπίπλων, δὲν θὰ καταστῇ ποτὲ δυνατὸν ἡ διαχείρισις τῶν ξενοδοχείων ὑπὸ τοῦ Ὀργανισμοῦ Δημοσίων Κτημάτων Δωδεκανήσου. Κύριοι βουλευταί, ὑπῆρχε πάντοτε τὸ θέμα ξενοδοχείων. Ἐγώ, ὅστις ἔζησα εἰς τὴν Δωδεκάνησον καὶ κατὰ τοὺς χρόνους τῆς Ἰταλικῆς κατοχῆς, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δύο φορὲς ἐπτώχευσεν ἡ ἱδρυτικὴ ἑταιρεία τῶν ξενοδοχείων καὶ μόνον ὅταν αὕτη ἐπιχορηγήθη ὑπὸ τῆς Ἰταλικῆς Κυβερνήσεως, κατώρθωσε νὰ κρατῇ ταῦτα ἐν λειτουργίᾳ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς Ἰταλικῆς κατοχῆς. Ὑπῆρξε καὶ μία περίοδος κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνταπεκρίθησαν πράγματι τὰ ξενοδοχεῖα εἰς τὰς δαπάνας των καὶ δὲν ἦσαν παθητικά. Ἦτο ἡ ἐποχὴ κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ρόδος κατέστη κέντρον, ὅπου ἤρχοντο ἐπισκέπται καὶ παραθερισταὶ ἀπὸ ὅλα τὰ μέρη τῆς Ἀνατολῆς, Ἀπὸ τὴν Αἴγυπτον ἤρχετο ὁ Πρωθυπουργός της καθὼς καὶ ὁ Βασιλεὺς τῆς Αἰγύπτου. Ἀπὸ τὸ Ἰρὰκ οἱ πρίγκηπες καὶ ἀπὸ τὴν Συρίαν, τὸν Λίβανον καὶ τὴν Τουρκίαν οἱ εὐποροῦντες. Διότι τότε ὑπῆρχεν ἡ λέσχη, ἡ ὁποία ἐλειτούργει ἐντὸς τοῦ ξενοδοχείου τῶν Ρόδων. Τότε πράγματι ἀπέδιδον τὰ ξενοδοχεῖα. Ἐγὼ δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν διὰ τὴν ἐκποίησίν των ἢ διὰ τὴν μακροχρόνιον ἐνοικίασίν των, διότι φοβοῦμαι, ὅτι τὰ ξενοδοχεῖα ὑπὸ διαχείρισιν τοῦ Ε.Ο.Τ. καὶ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ὀργανισμοῦ, θὰ συμπαρασύρουν τὸν Ὀργανισμὸν Δημοσίων Κτημάτων Δωδεκανήσου εἰς πτώχευσιν, καὶ ἀπὸ ἀνασυγκρότησιν, τὴν ὁποίαν ἐπιδιώκομεν, τότε θὰ ἔχωμεν ἀντίθετα ἀποτελέσματα. Θὰ πρέπει ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ, κύριε Ὑπουργέ, νὰ διευκρινισθῇ ἕνα σημεῖον ἀξιόλογον. Ἐὰν δηλαδὴ μεταξὺ τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα θὰ διαχειρισθῇ ὁ Ὀργανισμὸς αὐτός, περιλαμβάνεται καὶ ἡ καπνοβιομηχανία, τῆς ὁποίας ὅλαι αἱ μετοχαὶ ἀνήκουν εἰς τὸ Δημόσιον. Συνεπῶς ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ θὰ πρέπει νὰ λυθῇ τὸ ἐπίμαχον θέμα τῶν ἐπίπλων καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὸ θέμα τῆς καπνοβιομηχανίας, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸν πλέον ἀξιόλογον παράγοντα σήμερον διὰ τὸν Ὀργανισμὸν Δημοσίων κτημάτων Δωδεκανήσου. Συμφωνῶ ἀπολύτως διὰ τὴν ἐνοικίασιν, ἀλλὰ μακροχρόνιον ἐνοικίασιν, θὰ εἶμαι σύμφωνος καὶ διὰ τὴν ἐκποίησίν των, ἀλλ’ ἀφοῦ ἐρωτηθοῦν καὶ οἱ Δωδεκανήσιοι. Ἄνευ τῆς δημιουργίας τῆς λέσχης εἰς τὴν Δωδεκάνησον δὲν θὰ ἐπιτευχθοῦν οὔτε ἡ μακροχρόνιος ἐνοικίασις, οὔτε ἡ ἐκποίησίς των. Θὰ εἶναι συνεπῶς ματαιοπονία, διότι οὐδεὶς θὰ εὑρεθῇ ἀγοραστὴς διὰ τὰ ξενοδοχεῖα αὐτά, οὔτε ἐνοικιαστὴς ἄνευ τῆς ἱδρύσεως τοῦ καζίνου. Σᾶς εὐχαριστῶ, κύριε Ὑπουργέ, διὰ τὸ ἐνδιαφέρον σας ὑπὲρ τῆς Δωδεκανήσου καὶ παρακαλῶ νὰ ἐξετάσετε ἐκ νέου τὸ ζήτημα ἐὰν εἰς τὰ δημόσια κτήματα περιλαμβάνωνται καὶ τὰ ἔπιπλα τῶν ξενοδοχείων καὶ ἐὰν ἡ καπνοβιομηχανία περιέρχεται εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Δημοσίων Κτημάτων.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Θεοτόκης ἔχει τὸν λόγον.

§192Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐξ ἀφορμῆς τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ προκειμένου εἰδικωτέρου νομοσχεδίου ἐθίγησαν παρεμπιπτόντως καὶ θέματα εὐρυτέρας σημασίας ἀφορῶντα τὸν Τουρισμὸν τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸ εἰδικὸν θέμα, τὸ θέμα δηλαδὴ τῆς Δωδεκανήσου καὶ τῆς ἐν γένει ἰδιοκτησίας τοῦ Ὀργανισμοῦ, ἐγὼ δὲν ἔχω τίποτε νὰ προσθέσω, διότι εὐτυχῶς ἡ ἐξέλιξις τῶν πραγμάτων τοῦ κόσμου ἐπέτρεψεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν νὰ ἐκπροσωπῆται ἡ Δωδεκάνησος ἡ Ἑλληνικὴ καὶ συνεπῶς εἰδικῶς εἰς τοὺς συναδέλφους ἐκ Δωδεκανήσου ἀνήκει καὶ τὸ καθῆκον των νὰ ἀναπτύξουν τὰ θέματα τῆς ἰδιαιτέρας των πατρίδος. Ἀλλ’ ἐκ τῆς γενομένης συζητήσεως προέκυψαν θέματα γενικώτερα, τοὐτέστιν κατὰ ποῖον τρόπον, ὡρισμένα ζητήματα ἀρρήκτως συνυφασμένα μὲ τὴν δυνατότητα τῆς ἀναπτύξεως τοῦ τουρισμοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθοῦν. Ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, κατ’ ἀρχήν, ἐκφράζω προσωπικὴν γνώμην, εἶμαι ἐναντίον τῶν αὐτονόμων ὀργανισμῶν πάσης φύσεως, διότι πιστεύω, ὅτι οἱ αὐτόνομοι ὀργανισμοὶ δημοσίου δικαίου περιπλέκουν κατὰ βάσιν τὴν καλλιτέραν ἀντιμετώπισιν τῶν προβλημάτων, διότι δημιουργοῦν πρόσθετα προσκόμματα γραφειοκρατίας, ἀπὸ τὴν ὁποίαν κατ’ ἀρχὴν ὑποφέρει ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία. Ἀλλ’ εἰδικώτερον, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα, κατὰ πόσον ὁ αὐτόνομος αὐτὸς ὀργανισμὸς ἅπαξ καὶ ὑπάρχει θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ σύμφωνον γνώμην εἰς τὸν καθορισμὸν τοῦ προγράμματος τῆς ἐνοικιάσεως τῶν κέντρων τῆς Δωδεκανήσου, θὰ εἶχα νὰ παρατηρήσω, ὅτι πρὸς ἀποφυγὴν ἐμπλοκῶν, ἡ γνώμη μου θὰ ἦτο, ὅτι θὰ ἔπρεπε ἐκ τοῦ νόμου νὰ ὑπάρχῃ τακτὴ προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς θὰ πρέπει νὰ δώσῃ τὴν γνώμην του, ἅπαξ καὶ ὑπάρχει πάντως ὁ αὐτόνομος. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μὲ φέρει αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ὁμιλῶ ἐνώπιον τοῦ Σώματος, εἶναι τὸ θέμα τῆς ψυχαγωγίας. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, κύριε Πρόεδρε, ὅτι δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρακολουθοῦν τὴν ἐξέλιξιν τῆς ἐπιστήμης τοῦ Τουρισμοῦ, ὅπως λέγεται κακῶς τῆς βιομηχανίας τῶν ξένων, ὅτι ἄνευ τῆς ὑπάρξεως τῶν βασικῶν ἐκείνων προϋποθέσεων τῆς ψυχαγωγίας δὲν εἶναι δυνατὸν σοβαρῶς νὰ ὁμιλῶμεν περὶ δυνατότητος ἀναπτύξεως τουριστικῆς κινήσεως εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπως μάλιστα καὶ αἱ Κυβερνήσεις καὶ ὅλοι ἡμεῖς συλλαμβάνομεν τὴν τουριστικὴν ἔννοιαν, δηλαδὴ ὡς ἀξιολογώτατον πόρον εἰσαγωγῆς συναλλάγματος. Διότι ἡ μεγάλη κίνησις ἡ τουριστική, ἡ ὁποία ἀσφαλῶς δύναται νὰ ἔχῃ σοβαρὰν ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ ἰσοζυγίου τῶν πληρωμῶν λόγῳ εἰσροῆς συναλλάγματος προϋποθέτει βασικῶς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ψυχαγωγίας, ἄνευ τῆς ὁποίας δὲν εἶναι εἰς θέσιν ἡ Ἑλλάς, παρὰ τὸ φυσικόν της μεγαλεῖον, νὰ συνανωνισθῇ τὴν τουριστικὴν κίνησιν ὅπως αὐτὴ σήμερον ἔχει ἐξελιχθῆ εἰς τὸν κόσμον καὶ εἰδικώτερον εἰς τὴν Εὐρώπην (Ἑλβετία, Γαλλία κλπ.). Ἕνα ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τῆς ψυχαγωγίας εἶναι τὸ θέμα τῶν λεσχῶν. Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχουν διϊστάμεναι γνῶμαι. Μία εἶναι ἡ ἄποψις, ὅτι αἱ λέσχαι, παρ’ ὅτι ἠμποροῦν νὰ εἶναι συντελεστικαὶ τῆς ἀναπτύξεως τοῦ Τουρισμοῦ εἶναι ἐξ ἀντιθέτου ἐπιβλαβεῖς διὰ γενικωτέρους λόγους εἰς τὸν πληθυσμὸν καὶ ἡ ἄλλη ἄποψις εἶναι ἡ ἄποψις τῆς σκοπιμότητος, ὅτι χωρὶς τὰς λέσχας ὡς συμπλήρωμα τῆς ψυχαγωγίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ ἐπαρκὴς ἀνάπτυξις τῆς τουριστικῆς κινήσεως. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ θέμα τῆς ψυχαγωγίας ὡς συνάρτησις ὡρισμένη τοῦ θέματος τῆς τουριστικῆς κινήσεως θὰ ἔπρεπε νὰ μελετηθῇ διαφοροτρόπως. Συμφωνῶ μὲ τὸν ἀξιότιμον κ. βουλευτὴν ἐξ Ἀθηνῶν καὶ Πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Ἐμπορίου, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν τῇ ἐρεύνη ἑνὸς εἰδικοῦ θέματος ὅλως παρεμπιπτόντως νὰ ὑπεισέρχωνται διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν σχέσιν μὲ πολὺ εὐρύτερον θέμα. Θὰ ἔλεγα, ὅτι ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διάταξιν τὴν διασφαλίζουσαν μᾶλλον διακριτικὴν ἐξουσίαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν περὶ ἱδρύσεως λέσχης εἰς τὴν Δωδεκάνησον, θὰ ἔπρεπεν αὐτὴ ἡ ἄποψις νὰ εἶναι γενικωτέρα ὥστε ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐν τῇ ἐρεύνη τοῦ τουριστικοῦ θέματος, νὰ μὴ εἶναι ἀνάγκη ἐκ νέου νὰ ζητήσῃ ἐξουσιοδότησιν τῆς Βουλῆς διὰ τὴν τυχὸν ἵδρυσιν παρεμφερῶν ὀργανισμῶν εἰς ἄλλα μέρη τῆς Ἑλλάδος, ὅπως π.χ. θὰ ἐπιβληθῇ τοῦτο, ἐὰν θὰ πρόκειται ἀργότερα νὰ λυθῇ τὸ θέμα τοῦ Τουρισμοῦ καὶ διὰ τὴν ἰδικήν μου περιφέρειαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκπροσωπῶ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἠμπορεῖ βεβαίως, νὰ ἀντικρούσῃ τὴν ὑπ’ ἐμοῦ ἐκτεθειμένην ἄποψιν, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἐπιχειρήματος, ὅτι νομοτεχνικῶς δὲν θὰ ἦτο ἴσως ὀρθὸν μία τοιαύτη γενικὴ διατύπωσις νὰ συμπεριληφθῇ εἰς εἰδικὸν νομοσχέδιον. Ἀλλ’ ὡς εἶπεν ὁ κ. Ζίγδης, ἡ διάταξις αὕτη ἦτο ἀναγκαία, διότι ἄνευ αὐτῆς δὲν δύναται νὰ γίνῃ σοβαρὸς λόγος, περὶ ἀναπτύξεως τοῦ Τουρισμοῦ εἰς τὴν Δωδεκάνησον. Ἐπειδὴ δέ, τὸ θέμα εἶναι ἐξ ἴσου σοβαρὸν καὶ διὰ τὴν ἰδιαιτέραν μου Πατρίδα καὶ δι’ ἄλλας ἀκόμη περιφερείας, ὑποβάλω τὴν σκέψιν νὰ θελήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ δεχθῇ γενικωτέραν διατύπωσιν, ἡ ὁποία νὰ ἐπιτρέπῃ εἰς τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν νὰ ἔχῃ τὴν διακριτικὴν εὐχέρειαν νὰ ρυθμίζῃ ἑκάστοτε τὸ θέμα. Δὲν βλέπω, διατὶ θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἐξαιρετικὴ αὐτὴ εὐαισθησία, ὅτι τάχα εἰς ἕνα εἰδικὸν νομοσχέδιον δὲν πρέπει νὰ δοθῇ μία εὐρυτέρα εὐχέρεια, ἡ ὁποία δὲν δίδεται εἰς τρίτα πρόσωπα, ἀλλ’ εἰς τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν τῆς Χώρας. Θὰ παρεκάλουν, συνεπῶς, τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ γενικὴν διατύπωσιν, ἡ ὁποία θὰ τοῦ ἐπιτρέψῃ ἐν τῷ μέλλοντι νὰ ρυθμίσῃ τὸ θέμα αὐτὸ καὶ δι’ ἄλλας παρομοίας μὲ τὴν ὑπὸ συζήτησιν περιπτώσεις.

§193ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Λύχνος ἔχει τὸν λόγον.

§194Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Θὰ ἤθελα καὶ ἐγὼ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διευρύνῃ τὴν διάταξιν αὐτήν, ἡ ὁποία προβλέπει τὴν ἵδρυσιν Λεσχῶν εἰς τὴν Ρόδον. Ἡ θέσις τοῦ Τουρισμοῦ ἐν Κερκύρᾳ εἶναι ἀνάλογος τοῦ τῆς Ρόδου. Πιστεύω, ὅτι τὰ καλὰ ξενοδοχεῖα μὲ τὴν ὡραίαν θέαν τῆς Νήσου μας, δὲν ἀρκοῦν διὰ τὴν τουριστικήν μας ἀνάπτυξιν, διότι οἱ ξένοι δὲν ἔρχονται μόνον διὰ τὰς φυσικάς μας καλλονάς, ἀλλὰ θέλουν καὶ ἀπολαύσεις ἄλλας, τὰς ὁποίας δὲν δυνάμεθα νὰ τοὺς δώσωμεν. Ἴσως νὰ ἔχῃ δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργὸς λέγων, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι εἰδικόν, ἀλλ’ ὁ Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Ἐμπορίου ὀρθῶς ἔθεσε τὸ ζήτημα, εἰπὼν ὅτι τὸ θέμα εἶναι εὐρὺ καὶ συνεπῶς, θὰ πρέπει εἴτε νὰ ἀποκλεισθῇ ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, εἴτε νὰ διευρυνθῇ. Ὁ κ. Ζίγδης, ὁ ὁποῖος σχεδὸν ἀποκλειστικῶς ἐπελήφθη τοῦ ζητήματος τῆς Ρόδου, εὑρέθη, ὡς ἀνέφερεν, εἰς θέσιν συνεπείᾳ μιᾶς ἐκδρομῆς, τὴν ὁποίαν ἔκανεν εἰς Κέρκυραν, νὰ κάμῃ παραλληλισμὸν μεταξὺ τῶν δύο τόπων. Θὰ παρεκάλουν, ἄν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχῃ διάθεσιν, νὰ ὑποστηρίξῃ τὸν Τουρισμὸν εἰς τὴν Ρόδον, νὰ μὴ ἀποκλείσῃ τὸν Τουρισμὸν εἰς τὴν Κέρκυραν. Ἄν νομίζῃ, ὅτι ὑπάρχει ἡ δυνατότης νὰ ἀποκτήσῃ ἡ Ρόδος λέσχας, νὰ μὴ ἀποκλείσῃ τὴν δυνατότητα αὐτὴν ἀπὸ τοὺς Κερκυραίους. Θὰ πρέπει καὶ ἡ Κέρκυρα νὰ ἐξελιχθῇ τουριστικῶς.

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Παπακωνσταντίνου ἔχει τὸν λόγον.

§196Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ἡ παρατήρησις τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς δίδει τὴν ἀφορμὴν νὰ θέσω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὡρισμένας σκέψεις ἐπὶ τοῦ θιγέντος ζητήματος. Διότι ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ὑπεβλήθη, οὐδεμία εἶναι δυνατὸν νὰ προβληθῇ ἀντίρρησις. Σκοπεῖται δι’ αὑτοῦ ἡ ἀντιμετώπισις τῆς καταστάσεως, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν ἡ διαχείρισις τῶν κρατικῶν ξενοδοχείων Ρόδου καὶ ἡ ἀνεύρεσις λύσεως εἰς μίαν ὑπόθεσιν, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὸ κλείσιμον καὶ τὴν διακοπὴν τῆς λειτουργίας τῶν ξενοδοχείων. Καὶ εἰδικῶς εἰς τὸ θέμα τοῦτο εὑρίσκομεν δικαιολογημένην τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Ρόδου περὶ τῆς ἀνάγκης ὅπως ἀπαιτηθῇ καὶ ἡ γνώμη τοῦ ἐπιτοπίου ὀργανισμοῦ διὰ τὴν ἐκποίησιν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν μακροχρόνιον ἐκμίσθωσιν τῶν ξενοδοχείων. Προφανῶς ὅμως δὲν περιλαμβάνεται εἰς τὴν ἀποστολὴν τοῦ νομοσχεδίου ἡ ἐπίλυσις ἄλλων θεμάτων γενικοῦ ἐνδιαφέροντος, ὅπως εἶναι τὸ ζήτημα τῆς ὀργανώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Τουρισμοῦ καὶ τῆς δημιουργίας λεσχῶν, εἰδικῶς προκειμένου περὶ μιᾶς ὡρισμένης περιφερείας τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας. Ἡ δημιουργία λεσχῶν συνδέεται μὲ τὴν ζωὴν καὶ τὰς ἀνάγκας καὶ ἄλλων περιφερειῶν, Πλὴν τῆς Κερκύρας καί ὁ τουρισμὸς τοῦ Λουτρακίου ἔχει σχέσιν ἄμεσον μὲ τὴν λειτουργίαν λέσχης, ἡ ὁποία μάλιστα ἔχει συσταθῆ καὶ οὐδέποτε κατηργήθη, καίτοι ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν δὲν λειτουργεῖ ἡ λέσχη εἰς τὸ Λουτράκι. Ἄλλως θὰ εἶχε τὸ πρᾶγμα, ἂν τὸ θέμα ἀντιμετωπίζετο γενικώτερον, ὅπως ἐτέθη ἀπὸ τοὺς ἀξιοτίμους ἐκπροσώπους τῆς Κερκύρας καὶ παρείχετο ἡ εὐχέρεια λειτουργίας λέσχης ὅπου θὰ ἐκρίνετο χρήσιμον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Τοιαύτη διάταξις δὲν θὰ ἔλυε μονομερῶς τὸ ζήτημα τῆς τουριστικῆς ἀναπτύξεως εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ θὰ ἄφηνεν ἐλευθέραν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ ζωτικοῦ τούτου προβλήματος. Συμφωνῶν ἑπομένως πρὸς τὴν πρότασιν ταύτην, λυποῦμαι διότι εὑρίκομαι εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὴν ἰδέαν τῆς διὰ τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου, ἀναγνωρίσεως τῆς εὐχερείας λειτουργίας λέσχης μόνον εἰς τὴν Ρόδον.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Κουντούρης ἔχει τὸν λόγον.

§198Ν. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ. Ἡ ἀντίρρησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ὑποβληθεῖσαν τροπολογίαν, καθ’ ἣν ὁ Ὀργανισμὸς Διαχειρίσεως Δημοσίων Κτημάτων ἐν Δωδεκανήσῳ, δέον ὅπως ἐκφράζῃ τὴν γνώμην του ἐπὶ τῶν προτάσεων τοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ, διὰ τὴν ἐνοικίασιν τῶν ἐν Ρόδῳ ξενοδοχείων ἐστηρίχθη ἐπὶ τοῦ ἐπιχειρήματος, ὅτι θὰ ἐπιφέρῃ καθυστέρησιν εἰς τὴν πραγματοποίησιν τῶν προθέσεων τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ. Ἀλλὰ τὸ ἐπιχείρημα τοῦτο δὲν εὐσταθεῖ, διότι ἡ προτεινομένη τροπολογία ἀφορᾷ ἀποκλειστικῶς τὴν μακροχρόνιον ἐνοικίασιν τῶν ξενοδοχείων τῆς Ρόδου. Αὐτὸ δὲν πρόκειται νὰ προταθῇ ἀπὸ τὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ ἐντὸς βραχέος χρονικοῦ διαστήματος καὶ οὔτε πρόκειται ἡ διακήρυξις τῆς δημοπρασίας νὰ πραγματοποιηθῇ ἐντὸς τῶν προσεχῶν μηνῶν. Κατὰ συνέπειαν, τὸ ἐπιχείρημα τῆς ἀργοπορίας δὲν εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ μᾶς ἐμποδίσῃ, νὰ ἴδωμεν τὴν ἄλλην ἄποψιν, ὅτι ὁ ἰδιοκτήτης τῶν ξενοδοχείων Ρόδου, βάσει τοῦ νόμου 2100, δηλαδὴ ὁ Ὀργανισμὸς διαχειρίσεως Δημοσίων Κτημάτων ἐν Δωδεκανήσῳ δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἐκφράζῃ τὴν γνώμην του προκειμένου περὶ ἐνοικιάσεως, ἡ ὁποία προβλέπεται, ὅτι θὰ εἶναι μακροτέρα τῶν 30 ἐτῶν. Ἡ τοιαύτη ἐνοικίασις ἰσοδυναμεῖ μὲ ἐκποίησιν καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπεδέχθη τὴν ἔκφρασιν γνώμης τοῦ Δωδεκανησιακοῦ Ὀργανισμοῦ Διαχειρίσεως Δημοσίων κτημάτων διὰ τὴν ἐκποίησιν, ὀρθὸν εἶναι νὰ ἀποδεχθῇ ταύτην καὶ διὰ τὸ ἰσοδύναμον τῆς ἐκποιήσεως, τὴν ἐνοικίασιν ἐν προκειμένῳ. Πάντως ἡ προσθήκη καὶ τοῦ χρονικοῦ ὁρίου, ἐντὸς τοῦ ὁποίου θὰ πρέπει νὰ δοθῇ ἡ γνωμάτευσις ἀποκλείει τὸ ἐνδεχόμενον τῆς ἀργοπορίας. Νομίζω, ὅτι ἡ τροπολογία θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἡ δευτέρα τροπολογία ἀφορᾷ τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων Ρόδου ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ὀργανισμοῦ Διαχειρίσεως Δημοσίων Κτημάτων ἐν Δωδεκανήσῳ. Τὸ νομοσχέδιον προβλέπει, ὅτι ἐνδεχόμενον ἔλλειμμα θέλει καταλογίζεται εἰς βάρος τοῦ ἐν λόγῳ Ὀργανισμοῦ. Ἀλλ’ ὑπάρχει ἤδη ἔλλειμμα καὶ τὸ ἔλλειμμα τοῦτο ἐδημιουργήθη ἄνευ εὐθύνης τοῦ Ὀργανισμοῦ Διαχειρίσεως Δημοσίων Κτημάτων Δωδεκανήσου. Τὸ ἔλλειμμα δὲ εἶναι σημαντικώτατον ὑπερβαῖνον τὸ ἓν δισεκατομμύριον. Ὅσοι ἔχουν πεῖραν τῆς διαχειρίσεως τῶν ξενοδοχείων τῆς Ρόδου εἰδικῶς καὶ δὴ ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ μέχρι καὶ πέρυσι, δὲν διστάζουν νὰ διατυπώσουν τὴν θλιβερὰν προοπτικήν, ὅτι ἡ διαχείρισίς των καὶ κατὰ τὸ προσεχὲς θέρος πάλιν θὰ ἀφήσῃ ἔλλειμμα. Κατὰ συνέπειαν ἐὰν τὸ ἄρθρον 2 τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου παραμείνῃ ὡς ἔχει, εἶναι ἐξηκριβωμένον ἐκ τῶν προτέρων καὶ μαθηματικῶς βέβαιον, ὅτι ὁ Ο.Δ.Κ.Δ. ἐν Δωδεκανήσῳ χρεοῦται ἀπὸ τῆς σήμερον μὲ ἓν δισεκατομμύριον δραχμῶν. Θὰ ὑποστῇ δὲ καὶ ἄλλην ἐπιβάρυνσιν μὲ τὸ παθητικὸν τῆς διαχειρίσεως τοῦ τρέχοντος ἔτους, ἴσως δὲ καὶ τοῦ προσεχοῦς. Δὲν εἶναι δυνατὸν Ὀργανισμὸς μόλις δημιουργούμενος, ἀποβλέπων εἰς τὸ νὰ ἐξυπηρετήσῃ τόσον ἐπειγούσας ἀνάγκας ἐν Δωδεκανήσῳ, ὄχι μόνον διὰ τὴν ἱκανοποίησιν αὐτῶν τούτων τῶν ἀναγκῶν τοῦ Δωδεκανησιακοῦ λαοῦ, ἀλλὰ διὰ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ἡ προθήκη αὐτὴ τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος θὰ εὑρεθῇ καὶ νῦν καὶ εἰς τὸ μέλλον εἰς τόσον καλὴν θέαν, εἰς οἵαν τὴν εἶχε διατηρήσει, ἀπὸ ἀπόψεως ἐξωτερικῆς ἐμφανίσεως καὶ μόνον, ὁ τύραννος καὶ ὁ κατακτητής, δὲν εἶναι δυνατὸν τώρα τὴν προθήκην ταύτην νὰ τὴν κρατήσῃ εἰς περίοπτον θέσιν ὁ Ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τῆς γενέσεώς του ἤδη ἐπιβαρύνεται μὲ μέγα παθητικόν. Διὰ τοῦτο, λόγοι καὶ ὠφελιμότητος τοπικῆς ἐξυπηρετήσεως τῶν τοπικῶν ἀναγκῶν ἐκ μέρους τοῦ Ο.Δ.Κ.Δ. ἐν Δωδεκανήσῳ, ἐπιβάλλουν νὰ ἔχῃ οὗτος οἰκονομικὴν εὐρωστίαν. Κατὰ συνέπειαν, σκόπιμον εἶναι νὰ γίνουν ἀποδεκταὶ αἱ τροπολογίαι τῶν ἄρθρων 2 καὶ 3, κατὰ τὰς ὁποίας ἡ διαχείρισις τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ θὰ ἀφορᾷ οἰκονομικῶς αὐτὸν καὶ μόνον. Αἱ τοιαῦται τροπολογίαι θὰ ἔχουν καὶ μίαν ἄλλην σκοπιμότητα. Θὰ ἀναγκάσουν τὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ νὰ εἶναι προσεκτικώτερος εἰς τὰς προσπαθείας του, ὥστε νὰ μὴ προκύψῃ παθητικόν. Ἐπὶ τοῦ τελευταίου σημείου τοῦ νομοσχεδίου, τοῦ ἀφορόντος τὴν ἵδρυσιν λεσχῶν τυχηρῶν παιχνιδίων ἐν Ρόδῳ, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ἀλλὰ περισσότερον τοὺς ἐλαχίστους ἐκπροσώπους τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν ψυχικὴν καὶ τὴν σωματικὴν ἀντοχὴν νὰ ἀναμείνουν μέχρι τοῦ μεσονυκτίου διὰ νὰ κριθῇ τὸ θέμα τοῦτο τῆς ἰδιαιτέρας μας περιφερείας, νὰ ἐξετάσουν τὸ ζήτημα τοῦτο ἐν συναφείᾳ μὲ τὴν πραγματικὴν κατάστασιν, ὅτι ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ λέσχη τυχηρῶν παιγνιδίων ἐν Ρόδῳ, ἀποκλείεται ἀπολύτως νὰ γίνῃ ἐπιτυχὴς ἐνοικίασις τῆς μεγάλης ταύτης κτιριακῆς περιουσίας τοῦ Δημοσίου ἐν Δωδεκανήσῳ. Εἶναι μία κατάστασις ἀνάγκης. Αἱ ἀντιρρήσεις τῶν ἀξιοτίμων κ. συναδέλφων, καὶ συγκεκριμένως τοῦ ἀξιοτίμου κ. συναδέλφου ἐκ Κορινθίας, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ χωριστὴ διαχείρισις τοῦ θέματος, ἀλλ’ ὅτι θὰ πρέπει νὰ ληφθῇ γενικὸν μέτρον διὰ τὴν ἵδρυσιν λεσχῶν εἰς ὁλόκληρον τὴν ἐπικράτειαν ἐὰν περιωρίζετο μέχρι μόνον τοῦ σημείου αὐτοῦ θὰ ἦσαν καὶ ἀπὸ τῆς ἰδικῆς μας πλευρᾶς ἀποδεκταί. Διότι καὶ ἡμεῖς εὐχόμεθα ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ, εὐθὺς μετὰ τὴν διατύπωσιν τοῦ ἄρθρου τοῦ παραχωροῦντος εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ ἱδρύσῃ λέσχην ἐν Δωδεκανήσῳ, νὰ προστεθοῦν αἱ λέξεις «καὶ ἐν ἄλλαις περιφερείαις τοῦ Κράτους». Τὴν τοιαύτην προσθήκην τὴν δεχόμεθα ἀσμένως. Δὲν δεχόμεθα ὅμως τὴν ἄποψιν τοῦ κ. συναδέλφου, ὅτι ἡ προσθήκη αὐτὴ δὲν πρέπει νὰ γίνῃ σήμερον. Διότι ἐάν, διὰ νὰ μὴ γίνῃ ἡ προσθήκη αὐτή, καταργηθῇ ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον, τότε ὁ σκοπὸς τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκομεν, ἡ καλὴ καὶ μακροχρόνιος ἐνοικίασις τῶν ξενοδοχείων, καθίσταται ἀνέφικτος. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς κ.κ. συναδέλφους ἐκ Κερκύρας, ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι καὶ ἐὰν γίνῃ προσθήκη μόνον διὰ τὴν Δωδεκάνησον καὶ πάλιν τοὺς προσφέρομεν ὑπηρεσίαν. Διότι ἐὰν γίνῃ τὸ πρῶτον βῆμα μὲ τὴν Δωδεκάνησον, δημιουργεῖ τοῦτο δυσμενεστέρας συνθήκας ἢ εὐμενεστέρας διὰ τὴν μετέπειτα ἵδρυσιν λέσχης καὶ ἐν Κερκύρᾳ;

§199Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εὐμενεστέρα εἶναι, κ. συνάδελφε, ἀλλὰ καλύτερον εἶναι νὰ λυθῇ ἀπὸ κοινοῦ τὸ ζήτημα.

§200Ν. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ. Συμφωνοῦμεν εἰς αὐτό. Ἐπειδὴ ὅμως δὲν θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ λύσις αὕτη ταύτην τὴν ἑσπέραν, ἂς δημιουργήσωμεν καθεστὼς εὐμενέστερον διὰ τὴν ἐπιτυχίαν καὶ τῶν ἰδικῶν σας ἐπιδιώξεων τὰς ὁποίας καὶ ἡμεῖς θὰ συνδράμωμεν. Διὰ τοῦτο θὰ πρέπει νὰ μὴ φέρετε καμμίαν ἀντίρρησιν, ἡ ὁποία δὲν θὰ εἶναι ἐναντίον τῶν συμφερόντων τῆς ἰδικῆς μας περιφερείας μόνον, ἀλλὰ καὶ τῆς ἰδικῆς σας.

§201Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εἶναι ἡ γνώμη σας αὐτή.

§202Ν. ΚΟΥΝΤΟΥΡΗΣ. Εἶναι προφανὴς ἡ βασιμότης τῆς γνώμης μου, κ. συνάδελφε. Περαίνων, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου νὰ ἀποδεχθῇ τὴν τροπολογίαν τοῦ ἄρθρου 1 καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐνοικίασιν τὴν μακροχρόνιον, ἀκωλύτως δὲ νὰ ἀποδεχθῇ τὴν τροπολογίαν ὅσον ἀφορᾷ τὸν καταλογισμὸν τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς διαχειρίσεως ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ. Τὴν τροπολογίαν περὶ τῶν λεσχῶν, νομίζω, ὅτι τὴν ἔχει ἤδη ἀποδεχθῆ. Κατὰ συνέπειαν δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου.

§204Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ὁμολογῶ, ὅτι εἶναι συγκινητικὴ ἡ ἀτμόσφαιρα μέσα εἰς τὴν ὁποίαν συζητεῖται τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ μίαν τόσον συμπαθῆ περιφέρειαν τῆς χώρας. Ἤθελα νὰ τονίσω δύο σημεῖα. Τὸ πρῶτον ἀφορᾶ τὸ ἴδιον τὸ νομοσχέδιον. Διότι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἀπομακρυνθῶμεν ἀπὸ τὴν σκέψιν, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἓν εἰδικὸν νομοθετικὸν μέτρον, ἕνα μέτρον διαδικασίας τὸ ὁποῖον ἡ κατάστασις ἐπιβάλλει νὰ ληφθῇ τὸ ταχύτερον. Τὸ δεύτερον σημεῖον εἶναι, ὅτι ἀντιλαμβάνομαι πολὺ καλά, ὅτι αἱ παρατηρήσεις τῶν κ. συναδέλφων ἐκ Δωδεκανήσου δὲν ἀπετέλεσαν δι’ ἐμὲ κανὲν εἶδος ἀντιδικίας ἢ ἀντιπολιτεύσεως. Ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι προέρχονται ἀπὸ τὴν θερμὴν ἀγάπην καὶ τὸ ἐνδιαφέρον διὰ τὴν ἰδιαιτέραν των πατρίδα. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ.κ. συναδέλφους ἐκ Δωδεκανήσου νὰ πιστεύσουν, ὅτι τὸ ἴδιον ἐνδιαφέρον κάμνει καὶ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐπιμείνουν εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ εἰς τὰς γενικὰς γραμμὰς ὑπὸ τὰς ὁποίας τὸ παρουσίασε. Λυποῦμαι πάρα πολύ, ὅτι εἰς ὡρισμένα ἀπὸ τὰ σημεῖα τὰ ὁποῖα ἐξέθεσαν οἱ ἐκ Δωδεκανήσου συνάδελφοι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαφωνήσω. Πρῶτον θὰ ἔλεγον, ὅτι ἡ σκέψις τῆς ὑπαγωγῆς τῶν ξενοδοχείων εἰς αὐτὸν τὸν Ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε τὴν ἀκίνητον περιουσίαν, δὲν ἠξεύρω ἐὰν ὑπῆρξεν ὀρθή. Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ζίγδην, ὅτι ὄχι μόνον οἱ ὦμοι τοῦ Ὀργανισμοῦ θὰ εἶναι πάρα πολὺ ἀσθενεῖς διὰ νὰ σηκώσουν τὸ βάρος τῆς διαχειρίσεως, ἀλλὰ καὶ οἱ ὦμοι τοῦ Ε.Ο.Τ. θὰ εἶναι ἀσθενεῖς καὶ δὲν ἠξεύρω τί προβλήματα θὰ δημιουργηθοῦν καὶ δι’ αὐτὸ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος ὅταν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι εἰς τὸ παρελθὸν τὰ ξενοδοχεῖα, καὶ κατὰ τὰ ἔτη τῆς ἀκμῆς των, ἀπετέλουν πάντοτε ἕνα συγκρότημα, τὸ ὁποῖον ἐζοῦσε μὲ τὴν ἐπιχορήγησιν τῆς Κυβερνήσεως.

§205Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὄχι καὶ ὅλην τὴν περίοδον.

§206Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Πάντως ἀρκετὰ χρόνια. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον λέγομεν, ὅτι ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς τῆς Δωδεκανήσου, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν κυριότητα, θὰ ἔχῃ νὰ φέρῃ καὶ τὰ βάρη. Ἡ πραγματικότης εἶναι, ὅτι θέλομεν νὰ μὴ κλείσουν τὰ ξενοδοχεῖα, νὰ μὴ ἀραχνιάσουν καὶ καταρρεύσουν καὶ νὰ εὕρωμεν τρόπον ὥστε ἔστω καὶ ὑπὸ περιορισμοὺς νὰ ἀποτελέσουν κύτταρα κάποιας τουριστικῆς κινήσεως. Ἰδεῶδες θὰ ἦτο νὰ εὕρωμεν ξένην ἑταιρίαν, ἡ ὁποία νὰ κάμῃ μακροχρόνιον μίσθωσιν καὶ νὰ τὰ ὀργανώσῃ. Ἀλλὰ καὶ αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι κάτι τὸ ὁποῖον εἶναι ἄδηλον καὶ ἀβέβαιον. Συνεπῶς ὁ Τουρισμὸς ἀναλαμβάνων καὶ πάλιν τὰ ξενοδοχεῖα δὲν τὸ κάμει ἐξ ἀντιζηλίας πρὸς οἱονδήποτε ὀργανισμόν, ἀλλὰ μὲ τὴν ἔννοιαν τοῦ καθήκοντος καὶ διὰ νὰ μπορέσῃ νὰ τὰ ἐπαναφέρῃ εἰς τὴν ζωὴν μὲ ὅσον τὸ δυνατὸν ὀλιγωτέρας θυσίας εἰς βάρος τοῦ οἱουδήποτε ὀργανισμοῦ. Διότι εἴτε εἰς τὸν ἕνα εἴτε εἰς τὸν ἄλλον ὀργανισμὸν πέσῃ τὸ ἔλλειμμα, εἴτε καὶ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους ἡ διαφορὰ δὲν εἶναι μεγάλη. Ἐπανέρχομαι καὶ λέγω, ἐὰν σήμερον εἴπωμεν, ὅτι τὰ ἐλλείμματα τὰ προκύπτοντα θελήσωμεν νὰ τὰ ρίψωμεν εἰς τὸν Δημόσιον Προϋπολογισμόν, δὲν νομίζω, ὅτι ἐγὼ θὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ὑποβάλω ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον, διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν χρειάζεται νὰ γίνῃ προσπάθεια περιστολῆς τῶν ἐλλειμμάτων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Αὐτὰ λέγει καὶ ἡ ἔκθεσις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ οὕτω πρέπει νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα, διότι ἄλλως θὰ ἀπετέλῃ παραπομπὴν εἰς τὰς Ἑλληνικὰς καλλένδας ἢ θὰ ἀπετέλῃ ζήτημα, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν ἔχω καμμίαν ἐξουσιοδότησιν. Τὸ θέμα τοῦ ἐλλείμματος θὰ παραμείνῃ συνδεδεμένον μὲ ἐκείνους εἰς τὴν κυριότητα τῶν ὁποίων ἀνήκουν τὰ ἀκίνητα. Ἐδῶ ἀνοίγω ἕνα ἄλλο κεφάλαιον καὶ λέγω, ὅτι πρέπει νὰ ἐξετασθῇ ἐὰν θὰ πρέπει ὁ Δωδεκανησιακὸς Ὀργανισμὸς νὰ κρατήσῃ τὴν διαχείρισιν τῶν ξενοδοχείων καὶ κατὰ ποῖον τρόπον τὸ Κράτος θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα αὐτὸ καὶ τὰ συνεχῆ ἐλλείμματα. Ὡς πρὸς τὸν Τουρισμὸν πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι αὐτὸς εὑρίσκεται μὲ ἔλλειμμα. Τὸν παρέλαβον μὲ ἕνα σημαντικώτατον ἔλλειμμα καὶ ἀγωνίζομαι νὰ ἴδω πῶς θὰ φθάσῃ εἰς ἕνα σημεῖον νὰ μπορέσῃ νὰ σταθῇ στὰ πόδια του. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὰς τροπολογίας. Μετὰ τὸ «περὶ ἐκποιήσεως» δέχομαι νὰ προστεθῇ καὶ «τὸ τῆς μακροχρονίου μισθώσεως» ὡς ἑξῆς: «Προκειμένου περὶ ἐκποιήσεως ἢ περὶ μακροχρονίου μισθώσεως ἀπαιτεῖται καὶ προηγουμένη γνώμη τοῦ ὀργανισμοῦ ἀκινήτου περιουσίας Δημοσίου ἐν Δωδεκανήσῳ, ἥτις δέον νὰ δοθῇ ἐντὸς δεκαπενθημέρου ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως». Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν προκειμένου νὰ βάλωμεν προθεσμίαν καὶ νὰ δώσωμεν τὸν τόνον τῆς ταχύτητος. Νὰ βάλωμεν ἐντὸς 15 ἡμερῶν.

§207Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐντὸς 15 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως.

§208Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Μάλιστα ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεως. Δὲν θέλω νὰ ἀγνοήσωμεν τὸν τοπικὸν ὀργανισμόν, ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖ τὸ Κράτος τὰ τεθῇ εἰς ἴσην μοῖραν μὲ οἱονδήποτε ὀργανισμόν. Ὑπάρχει κάποια παραχώρησις τῆς Κρατικῆς ἐξουσίας, ἡ ὁποία ἔγινε πρὸς τὸν ὀργανισμόν. Τώρα δὲν θέλω νὰ φανῇ, ὅτι ἀδιαφορεῖ τὸ Κράτος δι’ αὐτόν, δι’ αὐτὸ τὸ δέχομαι. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὴν ἄλλην τροπολογίαν διὰ τὰ ἔπιπλα κτλ. Ὁ νόμος 2100 λέγει τὰ ἑξῆς: «....... ...... (ἀναγινώσκει).........». Δὲν λέγει οὔτε περὶ ἐπίπλων, οὔτε περὶ σκευῶν. Τοῦτο ἀποτελεῖ ἴσως μίαν ἀτέλειαν τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον ἐκάματε σεῖς. Τὸ κείμενον αὐτὸ δὲν ἠμπορῶ ἐγὼ νὰ τὸ συμπληρώσω καὶ δὲν δέχομαι συζήτησιν. Ἔρχομαι εἰς τὸ τελευταῖον θέμα τοῦ Καζίνου. Ἐγὼ πρῶτος ἐδήλωσα, ὅτι πρέπει νὰ ἐξετασθῇ ὡς θέμα γενικῆς πολιτικῆς. Πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι δὲν τυγχάνει ἰδιαιτέρας συμπαθείας ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν αὐτὴ ἡ σκέψις τοῦ νὰ γίνουν Καζίνα. Ἡ ὑπόθεσις εἶναι συνδεδεμένη μὲ τόσα ἄλλα θέματα, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὥστε νὰ μὴν εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ, ὅτι λύεται ἐδῶ σήμερον ἕνα θέμα κατ’ ἀρχὴν ἤ, ὅτι τίθεται μία πολιτική, ἡ ὁποία θὰ ἰσχύσῃ ἐναντίον τοῦ ἑνὸς Τουριστικοῦ κέντρου ἢ τοῦ ἄλλου. Τὸ θέμα πρέπει νὰ ἐξετασθῇ ἀπὸ τὴν τεχνικήν του πλευράν. Ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι αὔριον εὑρίσκεται ξένη ἑταιρεία ἡ ὁποία ἀναλαμβάνει τὰ συγκροτήματα αὐτά ἀλλὰ μεταξύ τῆς πολιτικῆς πρὸς ἀνάπτυξιν τοῦ Τουρισμοῦ ὑπάρχει καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς ἱδρύσεως Καζίνου, τὶ θὰ τῆς εἴπωμεν τότε; Θὰ τῆς εἴπωμεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει διάταξις, ἡ ὁποία νὰ λύῃ τὸ ζήτημα καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀπέρριπτε τὴν πρότασίν της; Τὸ ἐθεώρησα ὡς κάτι ἐνδεχόμενον καὶ δι’ αὐτὸ ἐδήλωσα, ὅτι τέλος πάντων ὅταν προκύψῃ τὸ ζήτημα θὰ λυθῇ. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα. Καὶ θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἴπω εἰς τοὺς κυρίους συναδέλφους ἐκ Κερκύρας, ὅτι ὅταν ἔλθωμεν εἰς τὸ θέμα τῆς Κερκύρας καὶ εὕρωμεν μίαν ἑταιρείαν ἡ ὁποία θὰ ζητήσῃ παρομοίους ὅρους, βεβαιωθῆτε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἀδιαφορήσῃ διὰ τὴν Κέρκυραν, κάποιο μέτρον θὰ λάβῃ καὶ δι’ αὐτήν. Λοιπὸν ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, θά παρεκάλουν νὰ τερματίσωμεν τὴν ἀρκετὰ μακρὰν σημερινὴν συζήτησιν — σᾶς ἔδωσα κ. Πρόεδρε τὰς δύο τροπολογίας τὰς ὁποίας ἔκαμα δεκτὰς—καὶ δὲν μοῦ μένει τίποτε ἄλλο, ἐὰν ἡ Βουλὴ ἀποδέχεται, νὰ σᾶς εὐχαριστήσω διὰ τὴν ὑπομονήν σας.

§209ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μόνον διὰ τὴν Ρόδον.

§210Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορ.). Μάλιστα ὡς ἔχει εἰς τὴν διατύπωσιν.

§211Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν σκέψιν του, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό. Συνομολογῶ καὶ ἐγὼ ὅτι ἡ διατύπωσις τῆς τροπολογίας παρέχει τὴν εὐχέρειαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νά δημιουργήσῃ λέσχας. Νομίζω ὅμως, ὅπως ἐξέθεσεν καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς κ. Δερτιλῆς καὶ οἱ ἀξιότιμοι ἀντιπρόσωποι τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τοῦ νόμου αὑτοῦ θίγεται γενικῶς τὸ ζήτημα τῆς δημιουργίας λεσχῶν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐὰν πρόκειται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἔχει τουριστικὸν καθαρῶς σκοπόν, νὰ λυθῇ ἐμμέσως καὶ ἕνα ἄλλο γενικώτερον πρόβλημα εἰς τὴν Ἑλλάδα, νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις νὰ διασφαλίσῃ δι’ αὐτὴν τὴν εὐχέρειαν νὰ χρησιμοποιήσῃ τὸ μέσον αὐτὸ καὶ διὰ τὰς ἄλλας περιφερείας τῆς Ἑλλάδος, ἡ τουριστικὴ ἀνάπτυξις τῶν ὁποίων εἶναι συνδυασμένη μὲ τὴν δημιουργίαν λεσχῶν.

§212Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Τὴν ἔχει τὴν εὐχέρειαν.

§213Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Δὲν τὴν ἔχει. Ἔχω μελετήσει τὸ θέμα. Ἠμπορῶ νὰ παράσχω ὑπευθύνως τὴν πληροφορίαν, ὅτι δὲν ἔχει ἡ Κυβέρνησις τὸ δικαίωμα νὰ δημιουργήσῃ λέσχας εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ὑπάρχει εἰδικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει ἀπολύτως τὴν ἵδρυσιν λεσχῶν μὲ μίαν ἐξαίρεσιν ἡ ὁποία συνδέεται μὲ τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν. Δὲν ἠξεύρω δὲ ἐὰν ἡ τροπολογία αὐτὴ μήπως ἀποτελῇ ἐμμέσως τροποποίησιν αὐτῆς τῆς διατάξεως καὶ παρέχει προνόμια εἰς ὡρισμένας περιφερείας. Ἢ θὰ εἶναι γενικὴ ἡ εὐχέρεια εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἱδρύῃ καὶ νὰ ἐπιτρέπῃ τὴν λειτουργίαν λεσχῶν, ἢ ὄχι.

§214Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐφ’ ὅσον ἠρνήθητε τὴν ἐκχώρησιν τῶν ἐπίπλων καὶ ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἕνα τεράστιον παθητικόν, νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο καλλίτερον νὰ ἀπαλλαγῶμεν ἀπὸ τὸ «Ξενοδοχεῖον τῶν Ρόδων» καὶ τὰ ξενοδοχεῖα «Ἔλαφος» καὶ...... διότι φοβοῦμαι, ὅτι θὰ συμπαρασύρουν εἰς τὸν ὄλεθρον τὸν ὅλον ὀργανισμὸν καὶ αὐτὴν τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς Ρόδου.

§215Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Εἶμαι πρόθυμος νὰ σᾶς δεχθῶ πρὸς συνεργασίαν ἐπὶ τοῦ θέματος αὑτοῦ, ὥστε νὰ ἴδωμεν τί μπορεῖ νὰ γίνῃ καὶ διὰ τίνος νομοθετικοῦ μέτρου θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τακτοποιηθῇ τὸ ζήτημα χωρὶς τὴν δημιουργίαν κινδύνων διὰ τὸ μέλλον.

§216Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Εὐχαριστῶ πολύ.

§217Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐδῶ, εἰς τὸν τόπον αὐτόν, τὰ τελευταῖα χρόνια ἡ συζήτησις περιεστράφη περὶ τὴν ἵδρυσιν λεσχῶν εἰς τὰ τρία αὐτὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος, τὴν Δωδεκάνησον, τὸ Λουτράκι καὶ τὴν Κέρκυραν. Τώρα, ἐκ τῆς συζητήσεως τί προκύπτει; ὅτι ὑφίσταται νόμος διὰ τὸ Λουτράκι, ὅτι ὑμεῖς κύριε Ὑπουργέ, λαμβάνετε πρόνοιαν διὰ τὴν Δωδεκάνησον καὶ μόνη ἡ ὁποία μένει ἄνευ προστασίας εἶναι ἡ Κέρκυρα.

§218Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Ἐμπορίου). Ὅταν ἔλθῃ ἡ στιγμὴ καὶ ὑπάρξουν αἱ κατάλληλοι συνθῆκαι καὶ διὰ τὴν ἰδιαιτέραν σας πατρίδα, θὰ ρυθμίσωμεν τὸ θέμα δι’ ἄλλου νομοσχεδίου. Δευτέρα τροπολογία τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἣν ἀπεδέχθην καὶ ἥτις προστίθεται ὡς αὐτοτελὲς ἄρθρον 6, ἔχει οὕτω: «Διὰ Β. Δ. προτάσει τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν Ἐσωτερικῶν, Ἐμπορίου καὶ Οἰκονομικῶν, δύναται νὰ ἱδρυθῇ ἐν Ρόδῳ λέσχη τυχηρῶν παιγνιδίων (Καζίνο). Τὸ αὐτὸ Διάταγμα θὰ καθορίζῃ τὰ τῆς λειτουργίας». Μὲ τὴν ἀποδοχὴν αὐτῶν τῶν δύο τροπολογιῶν παρακαλῶ νὰ τερματίσωμεν καὶ τὴν συζήτησιν.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ νομοσχέδιον μὲ τὰς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ γενομένας δεκτὰς τροπολογίας;

§220ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀναθέσεως εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ τῆς προσωρινῆς διοικήσεως καὶ διαχειρίσεως ἐνίων τουριστικῶν κτημάτων ἐν Ρόδῳ», μὲ τὰς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ γενομένας δεκτὰς τροπολογίας. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν;

§222ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6ην μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 0.50′ π.μ.)