1952.10.07

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 27η

ΤΡΙΤΗ 7 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1952

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.30′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Κότσιανος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§2Σ. ΚΟΤΣΙΑΝΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ.κ. Γ. ΑΒΕΡΩΦ (Ὑφυπ. Ἐξωτ.) καὶ Χ. ΕΥ-ΕΛΠΙΔΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1945–46, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950– 51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Εἰδικὸν Προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–53.» Ὁ κ. Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ αὐθεντικῆς ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ Α. Ν. 1927)51 «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Κ. Ν. 4952)31 ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως «περὶ ὀργανώσεως τῆς κεντρικῆς Πρεσβευτικῆς καὶ Προξενικῆς ὑπηρεσίας τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργείου», ὡς οὗτος ἐκυρώθη διὰ τοῦ νόμου 2113)1952». Ὁ κ. Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2130)52 «περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 1540)50 καὶ 1912)51 Α. Ν. καὶ παρατάσεως προθεσμιῶν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1912)51 Α. Ν. καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ κ.κ. Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης), καὶ Χ. Εὐελπίδης (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτουν σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2091)18–10–42 Ν. Δ. (Φ.Ε.Κ. 19 Α)1942) «περὶ καθορισμοῦ τῆς Π. Προκαταβολῆς τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ.» Ὁ κ. Κ. Ρέντης (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν) καταθέτει σχέδια νόμων. 1) «Περὶ καταργήσεως τῶν ἄρθρων 1–10 τοῦ Α. Ν. 1123)1938 «περὶ τῶν συνδυασμῶν Κοινοτήτων Δύστου (Εὐβοίας)». 2) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 1900)51 «περὶ ἱδρύσεως Ταμείου Ἀρωγῆς Ὀργάνων Ἀγροφυλακῆς» καὶ 3) «περὶ προαγωγῆς Ἀνθυπαστυνόμων». Ὁ κ. Χ. Εὐελπίδης (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ παροχῆς δασμολογικῶν ἀπαλλαγῶν εἰς τὰς Βιομηχανίας παραγωγῆς πολεμοφοδίων». Οἱ κ.κ. Χ. Εὐελπίδης. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καὶ Σ. Παπαπολίτης (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου) καταθέτουν σχέδιον νόμου «περὶ πληρωμῆς ἀποδεικτικῶν συναλλάγματος». Ὁ κ. Σ. Παπαπολίτης (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1348) τῆς 28–12–51 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Ὁ κ. Γ. Μπουρδάρας (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2119)9–5–52 νόμου «περὶ συγκοινωνιῶν διὰ λεωφορείων αὐτοκινήτων». Οἱ κ.κ. Φ. Ζαΐμης (Ὑπουργὸς Κοινωνικῆς Προνοίας) Γ. Μαῦρος (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης) καὶ Χ. Εὐελπίδης (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως Κέντρων Βοηθείας Βρεφῶν καὶ ἀποκαταστάσεως Λεπρῶν καὶ καταργήσεως τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος Ἐπαγγελματικῆς Προστασίας τοῦ Λαοῦ». Οἱ κ.κ. Ν. Κρασαδάκης (Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας) καὶ Σ. Βενιζέλος (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Association Internationale de Sauvetage et de Premieres Secours en cas d’ Accidents». Ὁ κ. Ν. Κρασαδάκης (Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ προσόντων προαγωγῆς Ἀρχικελευστῶν καὶ Κελευστῶν Λιμενικῶν διατάξεων». Ἡ Ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῶν ἄρθρων 1–10 τοῦ Α. νόμου «περὶ τῶν συνδέσμων Κοινοτήτων Δύστου (Εὐβοίας)». Ἡ Ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου 1017)1949». Ἡ Ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 341)50 καὶ 830)52 πράξεων Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ περὶ διαρρυθμίσεως τῶν θέσεων Διευθυντῶν παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐμπορίου (τέως Ἐφοδιασμοῦ Διανομῶν)». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Φωτήλας καὶ Κ. Βουδούρης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως ταμείου Ὑγείας παρὰ τῷ Συμβολαιογραφικῷ Συλλόγῳ Ἐφετείων Ἀθηνῶν–Αἰγαίου–Δωδεκανήσου καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τινων περὶ Συμβολαιογράφων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Κερασσώτης καὶ Λ. Ἀκρίτας καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως μισθώσεων Δημοσίων κτημάτων». Ὁ βουλευτὴς Λ. Δερτιλῆς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων φορολογικῶν νόμων».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Καλλίας ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§4Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἂν καὶ εἶναι μία τῶν τελευταίων συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς καὶ οἱ λόγοι μου θὰ ἠδύναντο νὰ θεωρηθοῦν μάταιοι, ἐν τούτοις λόγῳ τοῦ κατεπείγοντος, ἐζήτησα τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως, διὰ νὰ προβῶ εἰς ὡρισμένας ὑποδείξεις καὶ συστάσεις ἀπαραιτήτους ὄχι μόνον διὰ τὸν σημερινὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, διανύοντας τὰς τελευταίας ἡμέρας τῆς θητείας του, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸν Ὑπηρεσιακὸν διάδοχόν του. Ἔχω ἐπανειλημμένως ἀπασχολήσει τὴν Βουλὴν μὲ τὸ Ἀμπελουργικὸν πρόβλημα τῆς χώρας. Σήμερον θὰ ἀπασχολήσω δι’ ὀλίγων τὴν Βουλὴν μὲ τὴν πλήρη καταστροφὴν τῶν ἀμπέλων τῆς Ἐπαρχίας Χαλκίδος ἐκ φυλλοξήρας. Ἡ καταστροφὴ ἤρχισεν ἀπὸ τὰς περιφερείας Καθενῶν, Πάλιουρα, Γιδῶν, Μακρυκάπας καὶ ἄλλων πέριξ μικρῶν Κοινοτήτων καὶ ἤδη κατέστρεψε καὶ τὴν περιοχὴν τοῦ ληλαντίου πεδίου, ἤτοι τῶν πέριξ τῆς Χαλκίδος ἀμπελίων ἐκτάσεως 15.000 στρεμμάτων. Ἡ καταστροφὴ εἶναι τοιαύτη ὥστε ἀντὶ τῆς συνήθους παραγωγῆς τῶν 4 ἑκατομμυρίων μποτσῶν, ἡ ἐφετεινὴ παραγωγὴ εἶναι μικροτέρα τῶν 800 χιλιάδων τοιούτων καὶ κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος θὰ μηδενισθῇ. Εἶναι, λοιπόν, ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν τὰ κάτωθι ἐπείγοντα μέτρα. 1) Νὰ γίνῃ εἰδικὴ χρηματοδότησις πέραν τῶν πενιχρῶν διαθεσίμων τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἀνασυγκρότησις τῶν ἐκ τῆς φυλλοξήρας καταστρεφομένων ἀμπελώνων. 2) Ν’ ἀποσταλοῦν τάχιστα εἰς Χαλκίδα τὰ ὑπάρχοντα μηχανικὰ μέσα διὰ νὰ γίνῃ ἡ βαθεῖα ἄρωσις ἡ ὁποία ἄρωσις ἀπαραιτήτως προηγεῖται τῆς νέας φυτεύσεως. 3) Νὰ γίνῃ προμήθεια μερικῶν μικρῶν ἀρότρων διὰ νὰ χρησιμοποιηθοῦν διὰ τὴν βαθεῖαν ἄρωσιν ἐκείνων τῶν κτημάτων, εἰς τὰ ὁποῖα λόγω τῆς διαμορφώσεως τοῦ ἐδάφους καὶ τῆς ὑπάρξεως δένδρων, δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ χρησιμοποίησις μεγάλων ἀρότρων. 4) Νὰ χορηγηθοῦν δωρεὰν μοσχεύματα ἀμερικανικῆς ἀμπέλου, τοὐλάχιστον εἰς τοὺς ἀπορωτέρους. Ἄλλως θὰ εἶναι ἀδύνατος ἡ ἀνανέωσις τῶν καταστρεφομένων ἐκ τῆς φυλλοξήρας ἀμπελώνων. Σημειῶ ὅτι εἰς τὰς περιφερείας Καθενῶν, Πάλιουρα, κ. λπ. ἂν καὶ ἔχῃ παρέλθει διάστημα πλέον τῆς 5ετίας ἀπὸ τῆς καταστροφῆς κατέστη μέχρι σήμερον ἀδύνατος ἡ ἀναφύτευσις. Ἄν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ χορηγηθοῦν δωρεὰν μοσχεύματα ἐπαρκῆ, πρέπει ν’ ἀρθῇ ἡ ἀπαγόρευσις τοῦ νὰ φυτεύουν οἱ ἀμπελουργοὶ μοσχεύματα ἀποκοπτόμενα ἐκ τῶν ἰδίων φυτειῶν. Πέραν τῶν ἄλλων μέτρων εἶναι ἀνάγκη νὰ χορηγηθῇ ἀναστολὴ τοῦ δανείου ἀνασυγκροτήσεως τοῦ χορηγηθέντος εἰς τὸν Ἀναγκαστικὸν Συνεταιρισμὸν ἀμπελοκτημόνων Χαλκίδος, λόγω τῆς ἐκ τῆς φυλλοξήρας ἐπελθούσης ὁλοκληρωτικῆς καταστροφῆς καὶ μέχρι τῆς ἀνασυγκροτήσεως τῶν καταστραφέντων ἀμπελώνων. Ἡ λῆψις τῶν ὡς ἄνω μέτρων ἀποτελεῖ προϋπόθεσιν διὰ νὰ ἐπιζήσῃ ἡ τάξις τῶν ἀμπελουργῶν τῆς ἐπαρχίας Χαλκίδος.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

§6Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἄρθρον 44 τοῦ Κανονισμοῦ λέγει: «Ἄν δι’ οἱονδήποτε λόγον δὲν γίνῃ συνεδρίασις, τῆς ἡμέρας τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἡ ἀμέσως ἑπομένη συνεδρίασις ἀφιεροῦται εἰς τὸν Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον». Τοῦτο δὲν δύναται νὰ μεταβάλῃ οὐδὲ ἡ ὁμόφωνος ἀπόφασις τῆς Βουλῆς. Ἐκτὸς τούτου, κύριε Πρόεδρε, βλέπω ὅτι ἡ ἡμερησία διάταξις τῆς ἑπομένης συνεδριάσεως τῆς Βουλῆς ἀναγράφει ἀριθμὸν νομοσχεδίων. Τοῦτο εἶναι ἀντικανονικὸν καὶ ἀποτελεῖ παραβίασιν τοῦ Κανονισμοῦ.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς.

§8Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Αὐτὸ ἀποτελεῖ παραβίασιν τοῦ Κανονισμοῦ, τὸν ὁποῖον παρακαλῶ νὰ τηρήσετε.

§9Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δυστυχῶς, ἡ λύσις τῆς συνεδριάσεως τῆς Βουλῆς τῆς παρελθούσης Παρασκευῆς ὑπῆρξεν ἀνώμαλος, ὅπως τὸ ἴδιον συνέβη καὶ ἄλλας φοράς. Ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Βουλῆς κ. Μπακλατζῆς, ἐνῷ εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ ἐρωτήσῃ τὴν Βουλὴν ἂν δέχεται νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν καὶ διὰ πότε, τοῦτο δὲν τὸ ἔπραξεν. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος ἐθεώρησε τὸν ἑαυτόν του ὡς μόνον ἁρμόδιον διὰ νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς χωρὶς καὶ νὰ τὴν ἐρωτήσῃ, τὴν τοιαύτην αὐθαίρετον ἀπόφασιν τοῦ κ. Προέδρου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν θεωρήσωμεν καὶ ὡς ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Συμφωνῶ ἀπολύτως μὲ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη. Ὁ Κανονισμὸς ὁρίζει εἰς τὸ ἄρθρον 44, ἂν δι’ οἱονδήποτε λόγον δὲν γίνῃ συνεδρίασις τῆς ἡμέρας τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἡ ἀμέσως ἑπομένη συνεδρίασις, ἀφιεροῦται εἰς τὸν Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Τοῦτο ἀποτελεῖ ἐγγύησιν διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ Πολιτεύματος. Θὰ παρακαλέσω ὅπως τηρήσωμεν καὶ τὸ Σύνταγμα καὶ τὸν Κανονισμόν. Ἡ ἡμερησία διάταξις ἀναγράφει πολλὰ νομοσχέδια, πιστεύω δὲ ὅτι ταῦτα θὰ εἶχον σταλῆ προηγουμένως. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς ἵνα μὴ ψηφίζωμεν τροχάδην τοιοῦτον ἀριθμὸν νομοσχεδίων, καὶ οὕτω δώσωμεν τὸ δικαίωμα εἰς τὸν λαὸν νὰ μᾶς κρίνῃ αὐστηρότατα. Σήμερον εἶδον εἰς τοὺς διαδρόμους τῆς Βουλῆς, ὅσον καὶ ἐκτὸς τῶν αἰθουσῶν εἰς ἃς συνεδριάζουν αἱ Κοινοβουλευτικαὶ Ἐπιτροπαὶ ἀρκετὸν κόσμον ἐπιζητοῦντα τὴν ἐπιψήφισιν διαφόρων Νομοσχεδίων.

§10Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπουργ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἐπὶ τοῦ ἀνακύψαντος πρώτου θέματος συμφωνῶ καὶ ἐγὼ νὰ τηρηθῇ ὁ Κανονισμὸς τοῦ νὰ τηρῆται ἡ ἡμέρα τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, καθ’ ἥν δὲν ἐπιτρέπεται νὰ γίνεται συζήτησις νομοθετικῆς ἐργασίας, ἐκτὸς ἐὰν πρὸς τοῦτο συμφωνῇ καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον θέμα, νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Κανελλόπουλον ὅτι οὐδεὶς κίνδυνος ὑπάρχει διότι ὅταν ἕνα νομοσχέδιον ἐκφωνῆται καὶ εἷς βουλευτὴς ἂν θελήσῃ νὰ τὸ κρατήσῃ τοῦτο δὲν συζητεῖται ἀμέσως.

§11Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δέχομαι νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας καίτοι δὲν ἠρωτήθη ἡ Βουλή. Δέον ὅμως νὰ μᾶς εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις ποῖα νομοσχέδια εἶναι αὐστηρῶς ὑπηρεσιακά.

§12Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν εἴχαμε μείνει σύμφωνοι νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ διαχειρίσεως καὶ ἐκκαθαρίσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, διότι ἀπὸ αὐτὸ ἐξαρτᾶται ἡ ἀποκατάστασις 300 χιλιάδων οἰκογενειῶν. (Γίνονται δεκτὰ εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὰ κάτωθι σχέδια νόμων. 1) «Περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων συνδεομένων μὲ τὸν ΟΔΙΣΥ». 2) «Περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀφορωσῶν ἀπαλλαγὰς ἀπὸ τοῦ φόρου Δημοσίων θεαμάτων κλπ., ὡς καὶ ἀπὸ τελῶν κυκλοφορίας καὶ προσθέτου εἰδικοῦ τέλους αὐτοκινήτων». 3) «Περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 986 τῆς 9ης Σεπτεμβρίου 1952 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ διατηρήσεως ἐν ἰσχύϊ πράξεων Ὑπηρεσιακῶν Συμβουλίων ἐκδοθεισῶν μετὰ τὴν ἰσχὺν τοῦ Κώδικος Καταστάσεως Δημοσίων Διοικητικῶν Ὑπαλλήλων.» 4) «Περὶ ἐγκρίσεως δαπανῶν τινων ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης». 5) «Περὶ τρόπου ἀντιμετωπίσεως ἐκτάκτων Ὑπηρεσιακῶν ἀναγκῶν Γεωγραφικῆς Ὑπηρεσίας Στρατοῦ» καὶ 6) «περὶ ἀποζημιώσεων Στρατιωτικοῦ Προσωπικοῦ Ἑλληνικῶν Ἀντιπροσωπειῶν παρὰ τῷ Ν.Α.Τ.Ο.»).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων φορολογικῶν νόμων», ὡς ἐτροποποιήθη.

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου, ὡς ἐτροποποιήθη. «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων φορολογικῶν νόμων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κρατήσεως 2% ἐπὶ τῶν προμηθειῶν, ἐφοδίων, κατασκευῶν κλπ.,» τῆς Β. Ἀεροπορίας ὑπὲρ τοῦ ἐφ’ ἅπαξ βοηθήματος τῶν ἐξερχομένων Στρατιωτικῶν Ἀεροπορίας.

§16Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὑπάρχει ἡ ἑξῆς τροπολογία. (Ἀναγινώσκει).

§17Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Τὴν εὑρίσκω δεδικαιολογημένην καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ τὴν δεχθῇ.

§18ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, ὡς ἐτροπολογήθη, τὸ σχέδιον νόμου. «περὶ κρατήσεως 2% ἐπὶ τῶν προμηθειῶν, ἐφοδίων κατασκευῶν κλπ. τῆς Βασ. Ἀεροπορίας ὑπὲρ τοῦ ἐφ’ ἅπαξ βοηθήματος τῶν ἐξερχομένων στρατιωτικῶν Ἀεροπορίας καὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1108)1950 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου».

§20Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τοὐλάχιστον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Λυκουρέζος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§22Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Θὰ ἤθελα κ. Πρόεδρε νὰ εἴπω τοῦτο, μετὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν ἡ ὁποία γίνεται εἰσερχόμεθα εἰς τὴν συζήτησιν τῶν κατὰ σειρὰν νομοσχεδίων. Ἀλλὰ συνέβη κάτι ἄλλο, πρὸ ἡμερῶν, καθ’ ἣν ὥραν συνεζητεῖτο ἕνα νομοσχέδιον, ἐκφωνεῖτε τὸ νομοσχέδιον τάδε. Παρακαλῶ κ. Πρόεδρε, τὰ νομοσχέδια νὰ συζητοῦνται σύμφωνα μὲ τὴν σειρὰν των εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Δεύτερον αὔριον κύριοι ἐπιθυμοῦμεν νὰ προκαθωρίσωμεν ὅτι θὰ εἶναι κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ἡμέρα κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου.

§24Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Τότε θὰ γίνῃ σήμερον, δὲν πρέπει νὰ παραβιάζετε τὸν Κανονισμόν. Δὲν ἠμπορεῖ αὐθαιρέτως νὰ λύωνται τὰ ζητήματα Κανονισμοῦ.

§25Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἀντιπολίτευσις ἐπιμένει ὅτι πρέπει αὔριον νὰ γίνῃ ἔλεγχος δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ γίνῃ δεκτὸν ἐφ’ ὅσον δὲν ἔγινεν σήμερον.

§26Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Οὐδεμία ἀπόφασις κ. Πρόεδρε τῆς Βουλῆς εἶναι δυνατὸν νὰ τροποποιήσῃ τὸν κανονισμόν. Ὁ Κανονισμὸς εἶναι σαφής, θέλω νὰ πιστεύω ὅτι τὸ προεδρεῖον τὰς τελευταίας ἡμέρας τῆς Βουλῆς αὐτῆς δὲν θὰ θελήσῃ νὰ παραβιάσῃ τὸν Κανονισμόν. Αὔριον θὰ εἶναι ἔλεγχος;

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, πρέπει νὰ τὸ εἴπῃ ἡ Βουλή, ἐὰν θέλετε νὰ τηρήσωμεν τὸν Κανονισμόν, ὁ Κανονισμὸς αὐτὸ λέγει. Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας περὶ διοικήσεως, διαχειρίσεως καὶ ἐκκαθαρίσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας». Ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Α. Δερτιλῆς ἔχει τὸ λόγον.

§28Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Σήμερον δὲν ἐπιτρέπει ἡ ὥρα τὰς μακρὰς ἀγορεύσεις, ἐλπίζω νὰ μὴ ἔχωμεν καὶ διακοπὰς διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ τερματίσωμεν τὸ πράγματι σοβαρὸν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν. Προτοῦ ὅμως εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω κάτι: Καίτοι κατηγοροῦνται οἱ εἰσηγηταὶ τῆς μειοψηφίας ὅτι θελήσαμεν διὰ τῆς τακτικῆς μας νὰ καθυστερήσωμεν τὴν συζήτησιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἐπιθυμῶ νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ ὅτι τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον εἰσήχθη τὸ πρῶτον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Οἰκονομικῶν τὸν παρελθόντα Μάϊον. Εἴχομεν τὴν τιμὴν μετὰ τοῦ συναδέλφου κ. Γονῆ νὰ ὁρισθῶμεν εἰσηγηταὶ τῆς μειοψηφίας καὶ κατεθέσαμεν ἀπὸ τοῦ Μαΐου τὴν εἰσήγησίν μας. Ἐδώσαμεν οὕτω τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ συζητήσῃ τὸ νομοσχέδιον ἐν πλήρει ἀνέσει. Εἶναι, κατὰ συνέπειαν, ἀτύχημα ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἄφησε νὰ φύγῃ ἕνα τετράμηνον ἄπρακτον καὶ δὲν ἔφερεν εἰς τὴν Βουλὴν ἢ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ μὲ πλήρη ἄνεσιν. Ἐὰν θέλωμεν νὰ εὕρωμεν καὶ ἄλλον ὑπεύθυνον θὰ περιορισθῶμεν εἰς τὸν ἀγαπητὸν φίλον καὶ εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, ὁ ὁποῖος πράγματι κατέθεσε μίαν ἀξιόλογον εἰσήγησιν ἀλλὰ τὴν κατέθεσεν ½ μῆνα μετὰ ἀπὸ τοὺς εἰσηγητὰς τῆς μειοψηφίας. Κατὰ συνέπειαν, ἡ μειοψηφία ἔπραξε τὸ καθῆκον της καὶ ἂν ὑπάρχῃ κανεὶς ὁ ὁποῖος εὐθύνεται διὰ τὴν καθυστέρησιν εἶναι ἡ Κυβέρνησις καὶ κατὰ δεύτερον λόγον ἡ μειοψηφία. Κύριοι βουλευταί, τὸ προσφυγικὸν θέμα εἶναι γνωστόν, ὅλοι κατὰ ἕνα τρόπον, ἄλλος πολὺ ἔντονα, ἄλλος ὀλιγώτερον ἔντονα τὸ ἔχει ζήσει. Κατὰ συνέπειαν δὲν νομίζομεν ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ κάμωμεν μίαν ἱστορικὴν ἀναδρομὴν διὰ νὰ ἀναπτύξωμεν ἱστορικῶς τὸ θέμα. Μακραὶ ὑπῆρξαν κατὰ τὸ παρελθὸν αἱ συζητήσεις τῆς Βουλῆς καὶ συνιστῶμεν εἰς τοὺς κ. βουλευτάς ὅπως θελήσουν νὰ ἀναγνώσουν τὰς πράγματι ἀξιολόγους ἀγορεύσεις τῆς 7)6)1930. Ἰδιαίτερα τὴν ἀγόρευσιν τοῦ τότε προέδρου Ἐλευθερίου Βενιζέλου, ὅπου ὁ μέγας αὐτὸς πράγματι πολιτικὸς τῆς χώρας ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀνέπτυξεν ἐν ὅλῃ τῇ ἐκτάσει τὸ θέμα αὐτὸ καὶ καθώρισε τελικῶς ὅτι ἀποτελεῖ ἠθικὴν καὶ νομικὴν εὐθύνην τοῦ Κράτους ἡ ἀποκατάστασις τῶν προσφύγων. Καὶ πράγματι κατεβλήθη ἀξιόλογος προσπάθεια ἐκ μέρους τοῦ Κράτους διὰ νὰ εὕρῃ τὴν δυνατότητα καλλιτέρας λύσεως τοῦ προσφυγικοῦ θέματος. Παρὰ τοῦτο ὅλοι γνωρίζομεν ὅτι παραμένουν ἀκόμη ἄστεγοι 25 χιλιάδες οἰκογένειαι προσφύγων καὶ διαβιοῦν κατὰ ἕνα τρόπον ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ πράγματι πρόκλησιν τοῦ πολιτισμοῦ, ἀποτελεῖ μίαν καταδίκην διὰ τὸν πολιτισμόν μας καὶ εἴμεθα ὑπεύθυνοι ὅλοι ἡμεῖς ὅπως συμβάλλωμεν κατὰ τὸ δυνατὸν ὅπως τὸ θέμα τοῦτο φέρει τὴν καλλιτέραν δυνατὴν λύσιν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐπεζητήσαμεν νὰ συζητηθῇ τὸ παρὸν νομοσχέδιον ὄχι μόνον διότι πιστεύομεν ὅτι νομοσχέδιον τῆς ἐκτάσεως καὶ τῆς κοινωνικῆς σκοπιμότητος ὅπως τὸ παρὸν νομοσχέδιον πρέπει νὰ συζητηθῇ ἐν τῇ Βουλῇ διὰ νὰ εὕρῃ τὴν καλυτέραν δυνατὴν λύσιν του, ἀλλὰ καὶ διότι πιστεύομεν ἀκραδάντως ὅτι ὅπως πειρᾶται τὸ παρὸν νομοσχέδιον νὰ λύσῃ τὸ δρᾶμα τῶν προσφύγων, δὲν προσδίδει εἰς τοῦτο τὴν καλλιτέραν δυνατὴν λύσιν του. Διότι βλέπομεν ὅτι ἐνῷ ὁ νομοθέτης λαμβάνει τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν κρίσιν του εἶναι τὰ ἄριστα διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ἕνα σκέλος τοῦ θέματος, τὴν ρευστοποίησιν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, ἐν τούτοις δὲν καταλαμβάνεται ἀπὸ τὴν σύνεσιν συνετοῦ οἰκογενειάρχου διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὸ προϊὸν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας καὶ διὰ νὰ δυνηθῇ μὲ τὸ προϊὸν αὐτῆς νὰ θεραπεύσῃ τὸ κυριώτερον καὶ μοναδικὸν ζήτημα, δηλαδὴ τὸ θέμα τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων, δηλαδὴ τὸ θέμα τῆς θέμα τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων, νὰ δυνηθῇ δηλαδὴ νὰ προσφέρῃ στέγην εἰς τοὺς πρόσφυγας, νὰ δυνηθῇ νὰ θεραπεύσῃ τὸ μέγα κοινωνικὸν καὶ ἐθνικὸν αὐτὸ ζήτημα. Καὶ διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράζωμεν καὶ διὰ νὰ μὴ κρατήσωμεν ἐπὶ πολὺ τὸ βῆμα, ἀρκούμεθα κύριοι βουλευταί, νὰ ἀναφερθῶμεν εἰς γενικότητας, διὰ νὰ ἀποδείξωμεν, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸν νομοθέτην δὲν τὸν συγκινεῖ ὡς θὰ ἔπρεπε τὸ προσφυγικὸν δρᾶμα, δὲν ἔλαβε τὰ μέτρα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἦσαν ἀπαραίτητα διὰ νὰ προωθήσῃ τὸ θέμα καὶ διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀπαλλάξῃ τὴν χώραν ἀπὸ τὴν προσφυγικὴν παράγκαν. Ἀπόδειξιν τούτου ἀποτελεῖ ἡ σκέψις του ὅπως ἐκ τοῦ προϊόντος τῆς ρευστοποιήσεως τῆς προσφυγικῆς περιουσίας παρακρατεῖται ἕν ποσὸν διὰ νὰ δυνηθῇ τὸ κράτος νὰ ἀποκτήσῃ ἰδιόκτητα δημόσια κτίρια. Δὲν παραβλέπομεν κύριοι, τὴν κρατικὴν σκοπιμότητα τῆς διατάξεως αὐτῆς. Πράγματι, σκόπιμον εἶναι νὰ ἀποκτήσῃ τὸ κράτος ἴδια κτίρια πρὸς στέγασιν τῶν ὑπηρεσιῶν του, ἀλλὰ δὲν νομίζομεν ὅτι εἶναι ἐπιτρεπτὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ παρακρατήσῃ ἐκ τοῦ ποσοῦ τούτου ἕν ποσὸν διὰ νὰ στεγάσῃ δημοσίας ὑπηρεσίας. Δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ καταδικάσῃ ἕνα ἀριθμὸν προσφυγικῶν οἰκογενειῶν, νὰ παραμείνουν εἰς τὰς τρώγλας των μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἀποκτήσουν ἰδιόκτητα μέγαρα, αἱ δημόσιαι ὑπηρεσίαι. Μάλιστα διὰ νὰ σᾶς ἀποκαλύψωμεν κάπως περισσότερον τὴν σκέψιν τοῦ νομοθέτου, σᾶς λέγομεν ὅτι ἐπεσκέφθημεν ἕνα ἐκ τῶν ἁρμοδίων ὑπαλλήλων τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ ἐζητήσαμεν τὸν λόγον διὰ τὸν ὁποῖον ἡ διάταξις αὕτη ἐθεσπίσθη καὶ μᾶς εἶπε: «Τὸ Κράτος ἐξώδευσε παρὰ πολλά, κύριε Δερτιλῆ, διὰ τοὺς πρόσφυγας. Δικαιοῦται τὸ κράτος νὰ πάρῃ μέρος τῶν ἐξόδων αὐτῶν. Νὰ ἡ εὐκαιρία κύριοι. Πωλῶμεν, ἐκποιοῦμεν τὴν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν. Ποίαν ἄλλην εὐκαιρίαν θὰ εὕρωμεν».

§29Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ποῖος σᾶς τὸ εἶπε κύριε συνάδελφε;

§30Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Εἷς ἐκ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζομεν ὅτι ἡ σκέψις τοῦ κράτους πρέπει νὰ διαμορφοῦται μὲ ἰδιωτικοοικονομικὰ κριτήρια. Πάντως εἶναι σκέψις ἐπαγγελματίου. Δύναται βεβαίως ἕνας ἐπαγγελματίας νὰ εἴπῃ εἰς ἕνα ὑπάλληλον εἰς τὸν ὁποῖον ἐπώλησεν ἐπὶ πιστώσει ὡρισμένα εἴδη ὅτι κύριε ἀδιαφορῶ διὰ τὰς ἀνάγκας σου καὶ σοῦ κρατῶ τὸν μισθόν σου, διότι σοῦ ἐπώλησα ἐπὶ πιστώσει ὡρισμένα πράγματα. Δὲν νομίζομεν, ὅμως, ὅτι ἡ σκέψις τοῦ Κράτους, δύναται νὰ κατευθύνεται μὲ τὰ κριτήρια αὐτά. Οὐδέποτε, πολὺ δὲ περισσότερον σήμερον, ὅταν τὸ κράτος ἀντιμετωπίζῃ ἀνάγκας τοιαύτης σημασίας καὶ ὅταν αἱ ἀνάγκαι αὐταὶ ἀφοροῦν τάξεις τόσον εὐρείας καὶ τόσον πασχούσας. Κατὰ συνέπειαν, πιστεύομεν ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς καὶ ἡ Βουλὴ δὲν θὰ θελήσουν νὰ ἐπιμείνουν εἰς τὴν διάταξιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἐν πάσῃ περιπτώσει προδίδει μίαν σκέψιν, ἡ ὁποία δὲν συνέλαβεν ἐν τῷ συνόλῳ του τὸ ὅλον προσφυγικὸν δρᾶμα. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ, δὲν πρόκειται νὰ ὑπεισέλθω εἰς τὸ σύνολον τῶν διατάξεων. Θὰ ἀναφερθῶ διὰ νὰ ἐξηγήσω τὰς σκέψεις μου, θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὴν πλέον σκόπιμον κοινωνικὴν ἐξυπηρέτησιν, τὴν ὁποίαν πειρᾶται νὰ θεραπεύσῃ ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργός. Ἀναγνωρίζω, πράγματι, ὅτι σήμερον τὸ κράτος ἀντιμετωπίζει πολλὰς ἀνάγκας κοινωνικῆς σκοπιμότητος μεγάλης καί, κατὰ συνέπειαν, χρέος του εἶναι νὰ προσπαθήσῃ νὰ θεραπεύσῃ τὰς ἀνάγκας αὐτὰς καὶ χρέος τοῦ νομοθέτου καὶ χρέος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἱεραρχήσῃ τὰς ἀνάγκας καὶ νὰ ἀντιληφθῇ ποῖαι ἐκ τῶν ἀναγκῶν ἐκείνων ἔχουν τὸ προβάδισμα. Ἤδη, εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν ἐδῶ τί ἔχομεν; Ἐδῶ ἔχομεν μίαν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν. Ἀναγνωρίζομεν ὅτι ἡ ἀνταλλάξιμος περιουσία — μᾶς τὸ εἶπε πολὺ σαφῶς καὶ πολὺ συγκεκριμένα καὶ μὲ πλήρη πληρότητα ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας προχθὲς καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ ἐπαναλάβωμεν ἐν λεπτομερείᾳ — ἡ ἀνταλλάξιμος αὕτη περιουσία ἦτο ὑπέγγυος δι’ ὡρισμένας ὁμολογίας, τὰς ὁποίας ἐξώδευσε τὸ Κράτος διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων. Κακῶς. Δὲν πρόκειται ἐνταῦθα νὰ ἐξηγήσω τὸ διατὶ ἐξεδόθη ἕνας νόμος, ὁ περίφημος νόμος 14, ὁ ὁποῖος ἠκύρωσε τὸ δημόσιον χρέος εἰς δραχμὰς καὶ κατὰ συνέπειαν παρέμεινεν ἡ ἀνταλλάξιμος περιουσία ἐλευθέρα. Καὶ ἐρωτᾶται, ἀφοῦ ἡ ἀνταλλάξιμος αὐτὴ περιουσία παρέμεινεν ἐλευθέρα, ποῖον εἶναι τὸ χρέος ἡμῶν, ποῖον εἶναι τὸ χρέος τῆς Κυβερνήσεως, καθ’ ἡμᾶς εἶναι ἡ ὁλοκλήρωσις τοῦ σκοποῦ ὡς τὸν καθώρισεν ὁ μεγάλος Κρὴς πολιτικὸς ἐκ τοῦ βήματος τούτου ἔκτοτε. Δηλαδὴ ἡ ἀποκατάστασις τῶν προσφύγων καὶ τίποτε ἄλλο. Ὅλαι αἱ ἀνάγκαι, σκόπιμοι ἀναμφισβητήτως κοινωνικαί, πρέπει νὰ ἔλθουν εἰς δευτέραν μοίραν καί, ἀφοῦ θεραπευθῇ τὸ πρῶτον θέμα τῆς ἀποκαταστάσεως ἰδίᾳ ἀπὸ τὴν μορφὴν τῆς συζητήσεως, τότε θὰ ἐπακολουθήσουν ὅλαι αἱ ἄλλαι ἀνάγκαι, εἰς τὰς ὁποίας βεβαίως δικαιοῦται καὶ ὑποχρεοῦται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀποβλέψῃ καὶ τῶν ὁποίων δικαιοῦται καὶ ὑποχρεοῦται νὰ προβλέψῃ τὴν θεραπείαν, οὐδέποτε ὅμως νὰ θυσιάσῃ τὸν κύριον σκοπόν, νὰ θυσιάσῃ τὸν μόνον σκοπόν, δηλαδὴ τὴν στέγασιν κυρίως τῶν προσφύγων. Διότι πρέπει μὲ πλήρη συνείδησιν νὰ τοποθετηθῶμεν ἐπ’ αὐτοῦ. Δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος ἀντιμετωπίσεως τοῦ θέματος κύριοι. Μὴ προσπαθῶμεν, μὴ ἐπιζητῶμεν μὲ τοὺς προϋπολογισμοὺς ἢ μὲ ποῖον ἄλλον τρόπον νὰ ἱκανοποιήσωμεν αὐτὴν τὴν ἀνάγκην, νὰ ἐξαλείψωμεν τὸ αἶσχος τῆς προσφυγικῆς παράγκας. Δὲν ὑπάρχει ἄλλο μέσον. Ἐὰν ἐκποιήσωμεν τὴν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν καὶ ἐκ τοῦ προϊόντος αὐτοῦ δὲν δυνηθῶμεν νὰ στεγάσωμεν τὰς 25.000 προσφυγικῶν οἰκογενειῶν, τότε καταδικάζομεν κατὰ ἐνσυνείδητον τρόπον, πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, τὰς προσφυγικὰς αὐτὰς οἰκογενείας νὰ ζήσουν ἐσαεὶ εἰς τὰς τρώγλας. Ἐξ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως ἐκκινῶν, ἔρχομαι νὰ κρίνω τὴν πλέον σκόπιμον κοινωνικὴν διάταξιν ἐκείνων δηλαδή, κατὰ τὴν ὁποίαν ἓν μέρος τῶν ἀνταλλαξίμων κτημάτων χρησιμοποιεῖται πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων. Οὐδεὶς παραγνωρίζει τὴν ἀνάγκην τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν ἀκτημόνων. Εἶναι ἀπολύτως σκόπιμος καὶ ὀρθὴ καὶ ὀφείλει καὶ πρέπει τὸ Κράτος νὰ ἀποβλέψῃ εἰς τὴν θεραπείαν τῆς ἀνάγκης αὐτῆς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν ὀφείλει καὶ δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ κάμῃ, εἶναι νὰ θυσιάσῃ τὴν προσφυγικὴν στέγασιν καὶ τὸ θέμα αὐτό. Λέγει λοιπὸν ἡ διάταξις, ὅτι μεταβιβάζεται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἐποικισμοῦ ἓν μέρος τῶν κτημάτων καὶ ὅτι τὸ ⅓ ἐκ τῆς ἀξίας αὐτῶν τῶν κτημάτων δωρίζεται, ἕτερον τρίτον συγκεντρώνεται εἰς 10 δόσεις ἀπὸ τοὺς ἀγοραστὰς καὶ τὰ ἕτερα ⅔ ἀναλαμβάνονται ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν. Διὰ νὰ ἐξετάσωμεν τὴν πλέον σκόπιμον κοινωνικὴν διάταξιν εἶναι δίκαιον κύριοι συνάδελφοι νὰ πιστέψωμεν, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ ἑλληνικοῦ Κράτους δύναται νὰ ἀναλάβῃ τὸ βάρος τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων; Δὲν εἰσέρχομαι εἰς λεπτομερείας διὰ νὰ ἐξετάσω τὸ θέμα, ὅτι καθορίζομεν τὸ ποσὸν εἰς 120 δισ., διότι καὶ ἂν πράγματι εἶναι τόσον μόνον ἢ ἐὰν εἰς τὴν 10ετίαν ὁλόκληρον κατὰ τὴν ὁποίαν ἀναλαμβάνει τὸ Κράτος τὴν ὑποχρέωσιν αὐτήν, ποῖαι θὰ εἶναι αἱ οἰκονομίαι ἢ ἐὰν θέλετε, αἱ νομισματικαὶ συνθῆκαι τῆς χώρας διὰ νὰ ἐκτιμήσωμεν τὴν ἀποτελεσματικότητα τῆς ὑποχρεώσεως αὐτῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ ὡς πρὸς τὴν στέγασιν. Δέχομαι ὅτι ὅλα θὰ βαδίσουν ὁμαλῶς. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν εἶναι τοῦτο: Πιστεύομεν εἰλικρινῶς ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους δύναται νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων; Προσωπικῶς νομίζω, ὅτι ἐὰν πράγματι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους ἠδύνατο νὰ ἀναλάβῃ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων, τότε θέμα στεγάσεως δὲν θὰ ὑπῆρχε. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύσω ὅτι ὑπῆρχε ἔστω καὶ μία Κυβέρνησις, καὶ ἕνας Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος θὰ ἠδύνατο ἐκ τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ θεραπεύσῃ τὴν ἀνάγκην τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων καὶ δὲν θὰ εἶναι ἐν πράξει. Εἶναι δι’ ἐμὲ κάτι τὸ ἀκατανόητον ἀναμφισβητήτως, ὁ ἑκάστοτε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εὑρισκόμενος ὑπὸ τὸ βάρος διαφόρων ἀναγκῶν δὲν ἠδύνατο νὰ διαθέσῃ ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ οἱονδήποτε κονδύλιον διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων. Καὶ ἐὰν δὲν ἠδυνήθη νὰ τὸ διαθέσῃ εἰς ἐποχὰς κατὰ τὰς ὁποίας εἴχομεν μίαν ἰσόρροπον οἰκονομικὴν κατάστασιν ἢ μεταγενεστέρως εἰς ἐποχὴν ὅτε παρείχετο κατὰ τρόπον ἄφθονον ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια, θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ βάρος αὐτὸ σήμερον, ὅτε μὲ τὴν γνωστὴν στροφὴν τὴν ὁποίαν ὑπέστη ἡ ἀμερικανικὴ πολιτική, ὑπεχρεώθημεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν ἐκ τῶν ἰδίων τὰς ἀνάγκας μας. Εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφίσωμεν τὴν ἐκποίησιν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας καὶ νὰ ἐμπιστευθῶμεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων; Μήπως ἆρά γε ἐὰν τοῦτο πράξωμεν, δὲν κάνομεν τίποτε ἄλλο, παρὰ μόνον νὰ χρυσώνωμεν τὸ χάπι διὰ τοὺς πρόσφυγας καὶ νὰ τοὺς ἀποκρύπτωμεν τὸν σκοπόν μας, ὅτι δηλαδὴ προτιμῶμεν ἄλλας κοινωνικὰς ἀνάγκας, ἀλλὰ ἐν τῇ οὐσίᾳ καταδικάζομεν τοὺς πρόσφυγας νὰ ζήσουν αἰωνίως μέσα εἰς τὰς τρώγλας; Δι’ αὐτό, κύριοι, προσωπικῶς ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ἐπίστευα ὅτι ἄλλη θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἡ ταξινόμησις τῶν ποσῶν. Πράγματι, ἡ κοινωνικὴ αὐτὴ ἀνάγκη σκόπιμος εἶναι. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναλάβουν τὰ ⅔ οἱ ἀποκαθιστώμενοι εἰς τὰ κτήματα καὶ τὸ ἕτερον ⅓ ὁ προϋπολογισμός. Ἐὰν ἐπιχειρήσωμεν μίαν ἁπλῆν ἀναδρομὴν εἰς τὰς διατάξεις θὰ ἴδωμεν ὅτι ὑπάρχουν διαταγαὶ αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς διδακτήρια καὶ ἐκκλησίας ἀκόμη. Ὄχι ὅτι δὲν εἶναι σκόπιμον νὰ ἀποκτήσωμεν ἐκκλησίας. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι εἰς βάρος τῆς τρώγλης δυνάμεθα νὰ δικαιολογήσωμεν εἰς τὴν συνείδησιν μας ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκτήσωμεν μίαν ἐκκλησίαν καὶ ταυτοχρόνως νὰ καταδικάσωμεν 500 προσφυγικὰς οἰκογενείας νὰ ζοῦν εἰς τὰς τρώγλας, εἰς τὰς ὁποίας, εὑρίσκονται σήμερον. Νομίζω ὅτι οὐδεὶς δύναται νὰ δεχθῇ τοιαύτην ἐκδήλωσιν λατρείας ἐκ μέρους ἡμῶν. Κατὰ συνέπειαν χρειάζεται μία γενικὴ κάθαρσις ὑπὸ διαφορετικὸν πνεῦμα τοῦ νομοθέτου. Ἀλλά, κύριοι, προσωπικῶς πιστεύω ὅτι ἄλλη ἔπρεπε νὰ εἶναι ἡ κεντρικὴ σκέψις τοῦ νομοθέτου. Ἐὰν πράγματι ἐπιθυμῶμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν εἰς ἕνα λογικὸν ὅριον χρόνου τὸ θέμα αὐτὸ τῆς στεγάσεως τῶν προσφύγων, θὰ ἔπρεπε νὰ συνεχίσωμεν κατ’ ἀντίστροφον τρόπον. Δηλαδὴ νὰ ἀρχίσωμεν μὲ τὴν σύναψιν δανείου μὲ ὑπέγγυον τὴν προσφυγικὴν περιουσίαν καὶ τὴν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν καὶ μὲ ἐξόφλησιν τοῦ δανείου αὐτοῦ διὰ τῆς ἐκποιήσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Καὶ ναί μεν ὁ νομοθέτης προνοεῖ εἰς τὸ ἄρθρον 26 περὶ αὐτοῦ τοῦ θέματος, ἀλλὰ κατὰ τρόπον παρεμπίπτοντα ἐντελῶς δευτερεύοντα, κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος δὲν ἀποδεικνύει τὴν βασικὴν καὶ τὴν κεντρικὴν σκέψιν τοῦ νομοθέτου. Παρέργως πὼς εἶναι δυνατὸν νὰ πράξῃ καὶ τοῦτο. Θὰ μοῦ εἴπητε ἴσως ὅτι εἶναι δύσκολον ἡ σύναψις ἑνὸς δανείου σήμερον καὶ κατὰ συνέπειαν θεωρητικὴ εἶναι ἡ πρότασις. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κύριοι συνάδελφοι, νὰ σᾶς εἴπω κάτι τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ μίαν πραγματικότητα. Εἶχον τὴν τιμὴν πρὸ ὀλίγων μηνῶν νὰ κληθῶ ὡς ἐμπειρογνώμων ὑπὸ ἑνὸς ὀργανισμοῦ ἐπισημοτάτου, μὲ χιλιάδας μελῶν, τοῦ ὁποίου τὰ μέλη εὑρίσκονται ἐπὶ κεφαλῆς τῆς κοινωνικῆς πυραμίδος ἀπὸ ἀπόψεως προσφορᾶς ὑπηρεσιῶν. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ κληθῶ διὰ νὰ ἐξετάσω ὡς ἐμπειρογνώμων ὅρους οἱ ὁποῖοι προετείνοντο εἰς τὸν Ὀργανισμὸν αὐτὸν διὰ τὴν στέγασιν τῶν μελῶν του. Δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω καὶ ἐλπίζω ὅτι ἐν γνώσει τῶν ὅρων αὐτῶν εἶναι καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ὁ Ὀργανισμὸς εἶχε ὅρους συμφέροντας καὶ δυναμένους πράγματι νὰ ἀντιμετωπίσουν ἕνα τόσον σοβαρὸν θέμα. Σημειώσατε ὅτι ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς δὲν διαθέτει αὐτὴν τὴν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν. Δηλαδὴ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν τὸ θέμα παρουσιάζει πλεονεκτήματα. Ἀναμφισβητήτως πολὺ εὐχερεστέρα θὰ ἦτο ἡ σύναψις δανείου διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων παρ’ ὅ,τι εἶναι διὰ τὴν στέγασιν τῶν μελῶν τοῦ Ὀργανισμοῦ, ἀρκεῖ πράγματι οἱ χειριζόμενοι τὴν ὑπεύθυνον οἰκονομικὴν πολιτικὴν τοῦ Κράτους νὰ ἐπίστευον εἰς τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἀρκεῖ νὰ ὑπῆρχε κάτι τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει εἰς τὸ νομοσχέδιον, νὰ ὑπῆρχε δηλαδὴ μία μελέτη, μία οἰκονομικὴ μελέτη, μία οἰκονομικὴ σκέψις, μία τεχνικὴ μελέτη, ἐὰν θέλετε κάποια φαντασία γενικωτέρα, κάποια φαντασία ρωμαλέα, δυνατή, μὲ πίστιν, διὰ νὰ δυνηθῶμεν πράγματι νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ τεράστιον αὐτὸ θέμα διότι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ὑπεισέλθω εἰς τὰς κατ’ ἰδίαν διατάξεις. Πιστεύω, διὰ νὰ τελειώνω, ὅτι τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ἔχει δύο σκέλη. Τὸ πρῶτον σκέλος εἶναι ἡ ἐκποίησις τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι μὲ τὸ νομοθέτημα. Τὸ δεύτερον σκέλος εἶναι ὁ τρόπος τῆς ἀντιμετωπίσεως τῆς προσφυγικῆς ἀποκαταστάσεως ἰδιαίτερα δὲ διὰ τῆς ὁλοκληρώσεως τῆς προσφυγικῆς στεγάσεως, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν κατὰ τρόπον ἐπιτυχῆ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων καὶ νὰ ἐξαλείψωμεν τὸ αἶσχος τὸ ὁποῖον καλεῖται προσφυγικὴ παράγκα, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ θεραπεύσωμεν μίαν ἀνάγκην, ἡ ὁποία δημιουργεῖ καὶ κοινωνικοὺς καὶ ἐθνικοὺς κινδύνους. Καὶ ἐπὶ τοῦ σκέλους αὐτοῦ, τὸ νομοθέτημα εἶναι πράγματι θολόν. Εἶναι γενναιόδωρος ὁ νομοθέτης, ἢ μᾶλλον εὑρίσκεται εἰς ἕνα λαβύρινθον σκέψεων, προχωρεῖ κατὰ ἕνα τρόπον κάπως σπάταλον, μὴ ἐπιτρεπόμενον διὰ τὸν κοινωνικὸν σκοπόν, μὴ εὑρισκόμενον ἀπὸ ἀπόψεως ἱεραρχήσεως καὶ ταξινομήσεως τῶν θεμάτων εἰς τὴν βασικήν, τὴν κυρίαν ἀνάγκην τὴν ὁποίαν θέλει καὶ πρέπει πράγματι νὰ θεραπεύσῃ ὁ νομοθέτης. Καὶ δι’ αὐτό, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, — καὶ ἐννοῶ τὸν ἑαυτόν μου, — εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι μὲ τὸ πρῶτον σκέλος. Διαφωνοῦμεν ὅμως ριζικῶς ὡς πρὸς τὸ δεύτερον καὶ ζητοῦμεν καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως τόσον ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἰδιαίτερα οἱ ἐκπρόσωποι τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου προσέξουν τὸ νομοθέτημα καὶ θελήσουν πράγματι νὰ λάβουν ὅλα ἐκεῖνα τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέψουν τὴν ἐξάλειψιν τῆς προσφυγικῆς παράγκας. (Χειροκροτήματα).

§31Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Μίαν ἐρώτησιν κύριε συνάδελφε. Πολὺ ὀρθῶς ὑπεστηρίξατε ὅτι ὅλον τὸ τίμημα τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ ἀπὸ τὴν ρευστοποίησιν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας διατεθῇ διὰ τοὺς πρόσφυγας. Ἀλλὰ εἴπατε ὅτι δὲν ἔχετε πεποίθησιν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους. Ἐπειδὴ ἔχω παρακολουθήσει τὸ ζήτημα, σᾶς βεβαιῶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ τὸ τίμημα τῆς ρευστοποιήσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας νὰ γίνῃ ἀποκατάστασις 25–30 χιλ. οἰκογενειῶν. Καὶ διότι ἡ ρευστοποίησις θὰ ἀργήσῃ ἀλλὰ καὶ διότι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καλύψῃ τὰς δαπάνας τῆς στεγάσεως. Κατ’ ἀνάγκην θὰ ἐπικαλεσθῶμεν τὴν βοήθειαν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ ἔπρεπε πρὸ πολλοῦ, ἀπὸ τοῦ 1922 καὶ ἐντεῦθεν νὰ ἀνεγράφετο κονδύλιον διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων εἰς τὸν Κρατικὸν προϋπολογισμόν. Ἄνευ τῆς ἐνισχύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀποκατάστασις. Δὲν πρέπει νὰ παρίδωμεν τὸ γεγονὸς ὅτι ἀκτήμονες γηγενεῖς καὶ πρόσφυγες καλλιεργηταὶ εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πρέπει νὰ ἀποκατασταθοῦν εἰς τὰς γαίας αὐτάς. Καὶ ἔρχεται τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον ὁρίζει ὅτι θὰ πληρώσῃ τὰ ⅔ καὶ τὸ ⅓ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποκατασταθοῦν. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς ἔχει ὀρθῶς τὸ νομοσχέδιον.

§32Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριε συνάδελφε, κατ’ ἀρχὴν πρέπει νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπον, ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν μαρτυρεῖ μίαν μελέτην. Δὲν βλέπομεν μίαν σκέψιν οἰκονομικὴν καὶ ὀφείλομεν πράγματι ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς νὰ ἐκφράσωμεν μίαν ἀπορίαν, διὰ νὰ μὴ εἴπωμεν ἔκπληξιν, πῶς ἦλθε ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον καὶ αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου δὲν ἦσαν εἰς θέσιν ἔπειτα ἀπὸ τόσον χρόνον νὰ παρουσιάσουν μίαν μελέτην, τί ἀπαιτεῖ ἐπὶ τέλους αὐτὸ τὸ θέμα ποὺ λέγεται προσφυγικὴ στέγασις. Ἀφοῦ ἀκόμη δὲν εἴδομεν μέσα οὔτε κἂν τὴν πρόκαν διὰ τὴν δημιουργίαν συγχρόνου οἰκισμοῦ, μὲ ὅλας τὰς συγχρόνους ἀνέσεις. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ὅλη προχειρότης τοῦ νομοσχεδίου δὲν μᾶς ἐπέτρεπεν νὰ ἀπαντήσωμεν ἀπολύτως εἰς τὸ ἐρώτημά σας. Ἔχω ὅμως νὰ εἴπω κάτι τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ γενικὴν ἀπάντησιν. Ἀσχέτως τοῦ τί εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ στοιχίσῃ ἡ στέγασις τῶν προσφύγων, ἕνα εἶναι γεγονὸς ὅτι θὰ στεγάσωμεν τόσον περισσοτέρους ὅσον ἐὰν διαθέσωμεν τὸ προϊὸν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων. Λέγετε ὅτι δὲν φθάνει τὸ προϊὸν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ φθάσῃ, ὅταν διασκορπίζωμεν πρὸς ὅλας τὰς ἀνάγκας τὸ ποσὸν αὐτό. Ἔτι περισσότερον εἶναι χωλὸν τὸ νομοθέτημα ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἀσχέτως πρὸς τὴν ὀρθότητα τῆς σκέψεώς σας ὅτι ἐὰν δὲν φθάσῃ τὸ ποσὸν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, τότε πρέπει νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους.

§33Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφ. Οἰκ.). Κύριοι συνάδελφοι, ἀνήκομεν εἰς τὴν παράταξιν ἡ ὁποία ὑπεστήριξε καὶ ἐμερίμνησε διὰ τὸν προσφυγικὸν κόσμον μέχρι παρεξηγήσεως. Ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὴ καμμιὰ μομφὴ ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ προσπαθοῦμε νὰ περιορίσωμε τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τοὺς πρόσφυγας διὰ νὰ τὰ χρησιμοποιήσωμεν εἰς ἄλλους σκοποὺς καὶ ἰδίως διὰ τὴν κατασκευὴν πολυτελῶν μεγάρων διὰ τὴν στέγασιν τῶν ἀτυχῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν. Ἡμεῖς, ἀπὸ τῆς στιγμῆς ποὺ ἀνελάβαμεν τὸ Ὑφυπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, δύο ἦσαν τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα προσεπαθήσαμε νὰ φέρωμεν εἰς τὸ Σῶμα. Τὸ ἕνα ἦτο τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐκποιήσεως τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, τὸ δὲ ἕτερον περὶ στεγάσεως τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν. Τὸ νομοσχέδιον περὶ στεγάσεως τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν δὲν κατωρθώσαμε νὰ τὸ φέρωμεν μέχρι τοῦ Σώματος καὶ νὰ ψηφισθῇ. Ἦλθεν ὅμως τὸ ἕτερον περὶ ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Δὲν ἐγένετο τόσον ἐπιπολαίως ἡ μελέτη τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως εἶπεν ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος. Ἀντιθέτως, ἡμεῖς συνετάξαμεν τὸ πρῶτον νομοσχέδιον καὶ ἐκαλέσαμε ὅλους τοὺς πρόσφυγας βουλευτὰς πάσης παρατάξεως, ἵνα καὶ αὐτοὶ μᾶς εἴπουν τὴν γνώμην των καὶ σχηματισθῇ τὸ ὁριστικὸν νομοσχέδιον, ὅπερ καὶ ἐγένετο.

§34ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ πρόσφυγες βουλευταί;

§35Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφ. Οἰκ.). Ἔτσι συνετάγη τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔρχεται πρὸς ψήφισιν εἰς τὴν Βουλήν. Βεβαίως ὡραῖοι εἶναι οἱ λόγοι, ἀγαπητοὶ συνάδελφοι, νὰ προβῶμεν εἰς θαρραλέας λύσεις. Ἀλλ’ αἱ θαρραλέαι λύσεις εἰδικῶς διὰ τὸ θέμα αὐτό, τὸ ὁποῖον χρονίζει ἐπὶ μίαν 30ετίαν, δὲν εἶναι τῆς παρούσης ὥρας. Ἡμεῖς ἐμοχθήσαμε νὰ θέσωμεν τὸν θεμέλιον λίθον, νὰ θέσωμεν τὰς ἀρχάς. Εἰς ὑμᾶς ἐναπόκειται καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἡ ὁποία πρόκειται νὰ συνέλθῃ μετὰ 40 ἡμέρας, νὰ ρυθμίσῃ ἀρτιώτερον τὸ ζήτημα τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας, ἐὰν τὸ παρὸν νομοσχέδιον χωλαίνει. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐδήλωσα ὅτι εἶμαι πρόθυμος νὰ δεχθῶ οἱανδήποτε τροπολογίαν, ἡ ὁποία θὰ καθίστα καλλίτερον καὶ ἀρτιώτερον τὸ νομοσχέδιον. Ἔρχομαι εἰς τὸ σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον κατηγορήθημεν, ὅτι θέλομεν νὰ κρατήσωμεν τὸ 10% διὰ τὴν στέγασιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν. Κύριοι συνάδελφοι, παραδέχομαι τὴν ἀρχὴν ὅτι ἡ περιουσία αὐτὴ ἀνήκει, ὅπως εἶπεν ὁ συνάδελφος κ. Γονῆς, νομικῶς εἰς τοὺς πρόσφυγας διότι καὶ ὁ ἀείμνηστος Ἐλευθέριος Βενιζέλος ἐδήλωσε τοῦτο κατὰ τὴν συνεδρίασιν τὴν σχετικὴν τῆς Βουλῆς. Ἀλλ’ ὅμως ἔχομεν καὶ τὸν Ν. 39 δυνάμει τοῦ ὁποίου οἱ πρόσφυγες θὰ ἀποζημιωθοῦν μέχρι τοῦ ἐνεργητικοῦ τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Ἐν τῷ μεταξὺ ὅμως τὸ Ἑλληνικὸν δημόσιον ἐξώδευσε τεράστια ποσὰ τὰ ὁποῖα ὑπερβαίνουν τὸ ἐνεργητικὸν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Συνολικῆς ἀξίας 16 δισεκ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀνεξαρτήτως καὶ αὐτοῦ νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ δεχθῶμεν ὅπως ἐνισχύσωμεν τὸν εἰδικὸν λογαριασμὸν, ὁ ὁποῖος ἀφορᾷ τὴν στέγασιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν. Δὲν θέλετε μὲ τὸ 10%; Ἄς τὸ κάμωμεν 5%. Ἀξίζει καὶ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον νὰ πάρῃ ἀπὸ αὐτὴν τὴν περιουσίαν, δεδομένου ὅτι εἶναι μαθηματικῶς ἐξηκριβωμένον ὅτι διὰ τῆς ἐκποιήσεως τῶν κτημάτων τῶν Μουσουλμάνων οὔτε οἱ μισοὶ πρόσφυγες θὰ στεγασθοῦν ἀπὸ τοὺς ἀστέγους καὶ ἑπομένως ὁ δημόσιος προϋπολογισμός, ἀργὰ ἢ γρήγορα, εἴτε τὸ θέλει, εἴτε ὄχι, θὰ ἐξοδεύσῃ τὰ χρήματα αὐτὰ διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων. Ἐν τῷ μεταξὺ μὲ αὐτὸ τὸ 5 ἢ 10% καὶ μὲ ἄλλους πόρους ἐκ παραλλήλου, θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ κάμωμεν ὡρισμένα κτίρια. Διότι νομίζω, κύριε Ἰασωνίδη ὅτι ἀξίζει τὸν κόπον νὰ εὕρωμεν ἕνα δισεκατομμύριον διὰ νὰ προσθέσωμεν ἕνα ὄροφον εἰς τὸ Διοικητήριον τῆς πρωτευούσης τῆς Βορείου Ἑλλάδος.

§36Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Ἐνδιαφέρομαι διὰ τὴν Β. Ἑλλάδα, ἀλλὰ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ προτιμηθοῦν οἱ πρόσφυγες, διότι οἱ πρόσφυγες εἶναι ἄνθρωποι καὶ ὄχι ὑπάνθρωποι.

§37Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφ. Οἰκ.). Προετιμήθησαν οἱ πρόσφυγες ἀπὸ τὸν Κρατικὸν προϋπολογισμὸν καὶ ἐν συνεχεία ἔρχεται ἡ ἐκποίησις τῆς Μουσουλμανικῆς περιουσίας, ἡ ὁποία τοὺς ἀνήκει, Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ δὲν ἐπιμένω. Ἐὰν θέλετε καὶ ἐὰν νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ δώσωμεν κάτι διὰ τὴν στέγασιν τῶν Δημοσίων ὑπηρεσιῶν καὶ δεδομένου ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς θὰ δώσῃ πολὺ περισσότερα διὰ τὴν στέγασιν τῶν προσφύγων, ψηφίσατέ το. Ἐὰν δὲν θέλετε, ἀπορρίψατέ το.

§38Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνουν ἄστεγοι ἄνθρωποι, διὰ νὰ στεγασθοῦν Δημόσιαι ὑπηρεσίαι.

§39Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, διαμαρτύρομαι εἰς τὸ Προεδρεῖον ἐκ μέρους ὅλου τοῦ προσφυγικοῦ στοιχείου...

§40Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Ὄχι, ὅλου.

§41Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκεῖνον τέλος πάντων, τὸν ὁποῖον ἐκπροσωπῶ. Ἔγινε τὸ 6ον παμπροσφυγικὸν Συνέδριον εἰς τὴν Θεσσ)κην, ἐστάλησαν τηλεγραφήματα εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸν Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, πλὴν ὅμως δὲν εἴδομεν νὰ διαβασθῇ κανὲν ἀπολύτως ἀπὸ αὐτὰ τὰ τηλεγραφήματα, καὶ τὰς διαμαρτυρίας, ὅλοι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐκπροσωποῦν τρόπον τινὰ τὸ προσφυγικὸν στοιχεῖον, καὶ ὄχι ἡμεῖς οἱ βουλευταί, ὅπως εἶναι ὁ κ. Ἀραβανόπουλος, ὁ κ. Τζιρίδης καὶ ἄλλοι. Θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω καὶ σᾶς, κ. συνάδελφοι, ποὺ εἶσθε πρόσφυγες, νὰ διαμαρτυρηθῆτε καὶ ὄχι ἐναντίον μου, διότι νομίζω ὅτι αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπον εἶναι ἡ ἀλήθεια, ἐκτὸς ἐὰν σεῖς ἠκούσατε ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς νὰ διαβασθοῦν αἱ διαμαρτυρίαι αὑταί, ποὺ ἐστάλησαν εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, Διαβάζω ἓν τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἐνῷ ἀντηχῇ. ................................................... ..................(ἀναγινώσκει).................... ................................................... Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι οἱ πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν εἶσθε εἰς τὸ 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον Θεσσαλονίκης Θὰ ἔπρεπε τότε νὰ κάμετε τὰς διαμαρτυρίας σας καὶ ὄχι τώρα. Ἄς ἀφήσωμεν ὅμως αὐτὸ ἀπαρατήρητον καὶ ἂς εἰσέλθωμεν εἰς τὸ κύριον θέμα. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον τὸ ἔχουν ἐπεξεργασθῆ παλαιοὶ συνάδελφοι. Θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἀκούσετε ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ τὰ θέσουν ὑπ’ ὄψει τότε αὐτοὶ καὶ ὅταν κατὰ καιροὺς εἴχαμεν διατυπώσει μέ πένθος. Καὶ ὅπως πενθεῖ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἔτσι πενθεῖ καὶ ὁλόκληρος ὁ προσφυγικὸς κόσμος καὶ διαμαρτύρεται καὶ ἐγκαλεῖ τοὺς παλαιοὺς πολιτευτὰς καὶ βουλευτὰς καὶ δὴ ὡρισμένους σήμερον συναδέλφους. Οἱ κύριοι αὐτοὶ θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζουν ὅτι ἐκπροσωποῦν 1.500.000 Λαοῦ. Θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζουν ὅτι ὁ προσφυγικὸς αὐτὸς κόσμος ἔχει ἐδῶ καὶ 32 χρόνια εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα, γνωρίζετε ὅλοι σας ὅτι, ὁ Ἄγνωστος Στρατιώτης ἦτο ἕνας βράχος καὶ τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον Στρατοῦ ἦσαν οἱ σταῦλοι τοῦ Βασιλέως. Ἀπὸ τὸ 1922 μέχρι σήμερον ὡρισμένοι συνάδελφοι, ποὺ εἶναι σήμερον παρόντες ὑπῆρξαν Ὑπουργοὶ Προνοίας κτλ. καὶ σήμερον εὐτυχῶς βλέπομεν ἕναν νέον συνάδελφον Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ φέρῃ τὸ παρὸν νομοσχέδιον καὶ νὰ κάμνῃ ἔκκλησιν πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Βουλὴν ἐνώπιον 30 βουλευτῶν, ποὺ ἐκπροσωποῦν τὸ ¼ τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήλων, νὰ βγάλωμεν ἀπόφασιν διὰ τῆς ὁποίας οὔτε ὀλίγον, οὔτε πολὺ νὰ ἐξαπατήσωμεν καὶ πάλιν τὸν προσφυγικὸν κόσμον καὶ νὰ τοῦ εἴπωμεν, ἤσουν καὶ θὰ εἶσαι δοῦλος ὡρισμένων ἀνθρώπων ποὺ σὲ ἐκυβέρνησαν μέχρι σήμερον ἢ πρόκειται νὰ σὲ κυβερνήσουν. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι ἡ ἀγανάκτησίς μου εἶναι δικαία. Διότι οἱ παλαιοὶ συνάδελφοι δὲν ἐνδιεφέρθησαν καθόλου διὰ τὸν προσφυγικὸν κόσμον. Διότι ἐὰν ἐνδιεφέροντο θὰ εὕρισκαν τὴν ρίζαν τοῦ κακοῦ.

§42Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Ἀστεῖα πράγματα, κ. συνάδελφε.

§43Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν εἶναι ἀστεῖα ἢ ὄχι, τόσα ξεύρω. Σεῖς ποὺ εἶσθε φιλόσοφος καὶ ἐσπουδάσατε ἔξω, ἐλᾶτε νὰ μᾶς τὰ εἰπῆτε καλύτερον.

§44Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Δὲν εἶναι ἐδῶ κατηγορούμενοι οἱ Βουλευταί.

§45Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ὅσοι εἶναι ὑπεύθυνοι θὰ ἐλεγχθοῦν. Ἀλλὰ ἐδῶ εἶναι ἄλλο τὸ ζήτημα.

§46Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπόν, κ. συνάδελφοι, ἔχομεν τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ὅταν ἔφυγον οἱ Τοῦρκοι ἀνταλλάξιμοι ἀπὸ ἐδῶ, ἄφησαν μίαν ὡρισμένην περιουσίαν καὶ ἡμεῖς οἱ ἀνταλλάξιμοι, ποὺ ἤλθομεν ἐδῶ ἀφήσαμεν μίαν περιουσίαν, ἡ ὁποία ἔχει ὑπολογισθῆ εἰς 270 ἑκατομμύρια λιρῶν. Ἀπὸ αὐτὰ ἐξοδεύθησαν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων, κ. Ὑπουργέ, 27 ἑκατομμύρια λιρῶν. Ἤκουσα ἀπὸ πολλοὺς συναδέλφους ὅτι δῆθεν ἐξώδευσε τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον 16 δισεκατομμύρια διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων. Κύριοι, διαμαρτύρομαι καὶ λέγω ὅτι 16 δισεκατομμύρια, ἀλλοίμονον ἐὰν ἐξωδεύσαμεν μόνον διὰ τὴν ἀποκατάστασιν 1.500.000 προσφύγων. Καὶ ταῦτα ἀρκετά, καθ’ ἣν στιγμήν, κ. Ὑπουργὲ 16 δισεκατομμύρια παίρνει μία ΕΤΜΑ ἢ ἕνας Μποδοσάκης ἢ ἕνας ἄλλος;

§47Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφ. Οἰκ.). Κύριε συνάδελφε, εἶναι πολλὰ τὰ λεπτὰ ποὺ ἐξωδεύθησαν. Εἶναι τὸ προσφυγικὸν δάνειον, ὡς καὶ ἄλλα δάνεια. Τὰ 16 δισεκατομμύρια εἶναι τελευταῖα, εἶναι συμπληρωματικά.

§48Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπίσης ἤκουσα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅτι τὸ ἑλληνικὸν Δημόσιον παρεχώρησεν εἰς τὴν Λάρισαν κτήματα μεγάλης ἀξίας διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων. Κύριοι συνάδελφοι, γνωρίζετε ὅλοι σας ὅτι τὰ μεγάλα τσιφλίκια τῆς Θεσσαλονίκης τὰ ἐπῆραν συμπατριῶται τοῦ κ. Μπέλλα. Εἶναι ἐπίσης καὶ τὰ τσιφλίκια τοῦ Νομοῦ Κιλκίς.

§49ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πάντως δὲν τὰ ἐπῆραν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας.

§50Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει τοῦτο. Ἐγὼ διαμαρτύρομαι πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ δὲν θέλω νὰ νομισθῇ ὅτι κάμνετε χάριν.

§51Ο ΙΔΙΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ Κοτζαμάνης τὰ ἔδωσε.

§52Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τοῦ 1917 μέχρι σήμερον σεῖς κυβερνᾶτε. Τὰ μεγάλα τσιφλίκια κ. συνάδελφοι τὰ ἐπῆραν ὡρισμένοι Ἑβραῖοι καὶ Σιωνισταί, τὰ ὁποῖα ἐξώφλησαν κατὰ τὸ 1940–1942 μὲ μηδαμινὰ ποσὰ καὶ τώρα τὰ νομιμοποιοῦν. Μὲ τὸ παρὸν νομοσχέδιον δὲν κάμνομεν τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἐξαπατῶμεν τὸν προσφυγικὸν κόσμον καὶ οὐσιαστικῶς ἀφαιροῦμεν καὶ τὴν ἀπομείνασαν ἀνταλλάξιμον περιουσίαν. Θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀποσύρῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καὶ νὰ ἔλθωμεν ὅλοι οἱ πρόσφυγες βουλευταὶ ὅλων τῶν παρατάξεων καὶ ὅλων τῶν ἀποχρώσεων νὰ συζητήσωμεν ἕνα νέον νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ἐπιδιώξωμεν νὰ ἀποκαταστήσωμεν πραγματικῶς τοὺς πρόσφυγας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνάγκην στεγάσεως. Ἐπὶ 30 χρόνια, κ. συνάδελφοι, δὲν ἐλήφθησαν μέτρα ὑπὲρ τῶν προσφύγων καὶ ἔρχονται σήμερον καὶ μᾶς λέγουν εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν ὅτι θὰ στεγάσουν τοὺς πρόσφυγας μὲ τὰ 57.000 στρέμματα εἰς τὰ ὁποῖα περιλαμβάνονται καὶ οἱ βοσκότοποι. Τὸ δικαίωμα, κατόπιν κοινῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Γεωργίας καὶ Οἰκονομικῶν νὰ διατίθενται δι’ ἄλλους σκοπούς. Αὐτὸ εἶναι ἀπαράδεκτον, διότι τὸ ἀφαιρέσαμεν κατόπιν πιέσεων. .......... (θόρυβος)..........

§53Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. ρήτορα, διὰ νὰ μὴ χύσω ἔλαιον εἰς τὴν πυράν.

§54Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς ἐγκαλῶ ἐνώπιον ὅλων τῶν προσφύγων, διὰ νὰ γνωρίζουν ὅτι ὑπήρξατε οἱ καταστροφεῖς των.

§55Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν ἀπαντῶ, διὰ νὰ μὴ χύσω ἔλαιον εἰς τὴν πυράν.

§56Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸ προσφυγικὸν ζήτημα εἶναι ζήτημα ἠθικὸν καὶ δὲν πρέπει νὰ κάμωμεν διάκρισιν μεταξὺ γηγενῶν καὶ προσφύγων. Ὅλοι ἐξ ἴσου ἐνδιαφερόμεθα δι’ ὅλους τοὺς Ἕλληνας. Ὅταν ἤλθαμεν τὸ 1922 ὁ ἑλληνικὸς λαὸς ἔδωσε τὰ πάντα διὰ τὸν προσφυγικὸν κόσμον καὶ τὸν εὐχαριστοῦμεν ἰδιαιτέρως. Ἄλλο τὸ ζήτημα ποῖοι εἶναι οἱ ὑπαίτιοι τῆς καταστροφῆς μας.

§57Ι. ΓΙΑΝΝΙΔΑΚΗΣ. Διὰ ποῖον λόγον κάνετε διάκρισιν, κ. συνάδελφε, μεταξὺ συναδέλφων; Ἐμεῖς, δὲν εἴμεθα ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ παραγνωρίσωμεν ἕνα πληθυσμόν, ὁ ὁποῖος κατεστράφη ὑπὲρ τῆς Πατρίδος. Ἔχομεν ἕνα ἐνδιαφέρον πηγαῖον. Σᾶς συγχαίρω ποὺ ἔχετε τὴν ἠθικὴν νὰ τονίζετε τὰς παραλείψεις πολλῶν συναδέλφων, ἀλλὰ δὲν θὰ πρέπει νὰ χωρίζετε τοὺς συναδέλφους, διότι τὸ θέμα σήμερον εἶναι ἐθνικοῦ περιεχομένου, δι’ αὐτὸ καὶ διαμαρτύρονται ἐναντίον σας κ. συνάδελφε, διότι ἐγὼ δὲν εἶμαι πρόσφυξ. Ἐν τούτοις, ἔχω πηγαῖον ἐνδιαφέρον.

§58Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὸ ἐνδιαφέρον σας, κ. συνάδελφε, ἀλλὰ ἡ γνώμη μου ἡ προσωπικὴ εἶναι ἡ ἑξῆς: Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ γίνῃ περισυλλογὴ ὅλης τῆς προσφυγικῆς περιουσίας, αὐτὴ νὰ ρευστοποιηθῇ καὶ νὰ διατεθῇ διὰ κοινωφελεῖς σκοπούς. Νὰ γίνῃ πλειοδοτικὸς διαγωνισμὸς καὶ ὅσοι θὰ λάβουν μέρος ἐπὶ ἴσοις ὅροις νὰ προτιμηθοῦν οἱ πρόσφυγες, ἢ νὰ προτιμηθῇ ἕνας ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ πτωχότερος. Ἡμεῖς, κ. συνάδελφοι, θὰ πρέπει ὅλοι μας νὰ ἐνδιαφερθῶμεν νὰ περισυλλέξωμεν ὅλην τὴν προσφυγικὴν περιουσίαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι 16 δισεκατομμύρια οὔτε καὶ 57, ἡ περιουσία αὐτὴ εἶναι μεγαλυτέρα. Ἑπομένως, ἐπιμένω καὶ πάλιν καὶ παρακαλῶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, τὸ παρὸν νομοσχέδιον νὰ μὴ ἐπείγονται νὰ τὸ συζητήσωμεν, ἀλλὰ νὰ τὸ τραβήξῃ ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ καλέσῃ ὅλους τοὺς βουλευτὰς ὅλων τῶν παρατάξεων, τοὺς νέους καὶ τοὺς παλαιοὺς καὶ νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ ἔχωμεν ἕνα νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ν’ ἀποβῇ εἰς ὄφελος τοῦ προσφυγικοῦ κόμου. Ὅπως εἶναι τὸ παρὸν νομοσχέδιον δὲν ὀφελεῖ τίποτα καὶ ἀποτελεῖ τὸν λίθον τοῦ ἀναθέματος, εἰς βάρος τῆς προσφυγικῆς περιουσίας. Ἐγὼ ὑποστηρίζω καὶ δὲν εἶμαι ἀντίθετος μὲ τὴν γνώμην τοῦ προσφυγικοῦ συνεδρίου, εἶμαι ἀντίθετος μὲ τὴν γνώμην πολλῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι κατὰ καιροὺς διεχειρίσθησαν τὴν προσφυγικὴν περιουσίαν καὶ τὴν ἐχάρισαν ἐκεῖ ποὺ τὴν ἐχάρισαν. Ἐγὼ προχωρῶ καὶ λέγω, ὅπως τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀγοραπωλησιῶν, θὰ πρέπει νὰ καταργηθῶσιν καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ ἀνταλλάξιμα νὰ γίνῃ μία διατίμησις διὰ νὰ ὀφελήσωμεν τοὺς πρόσφυγας. Αὐτὸ πρέπει νὰ γίνῃ καὶ θέλομεν νὰ σώσωμεν τὸν προσφυγικὸν κόσμον. Πρέπει νὰ γίνῃ νέα ἐκτίμησις ὅλων τῶν ἀκινήτων κτημάτων, τὰ ὁποῖα κατὰ καιροὺς ἔχουσι περιέλθει εἰς τοὺς ἄλλους ἀντὶ ἑνὸς τεμαχίου ψωμιοῦ. Ἐπιθυμεῖ ὁ προσφυγικὸς κόσμος νὰ καταργηθοῦν ὅλα αὐτά, νὰ γίνῃ μία ρευστοποίησις, καὶ τὰ χρήματα νὰ ἔλθουν εἰς εἰδικὸν ταμεῖον ἐγγυήσεως τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ τὰ χρησιμοποιήσωμεν ἐκεῖ ποὺ πρέπει.

§59Ι. ΓΙΑΝΝΙΔΑΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ἐψηφίσθη χθές, κατ’ ἀρχὴν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἄρθρον, κύριε Πρόεδρε, διότι δὲν ἔχομεν ἄλλας συνεδριάσεις.

§60Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐψηφίσθη κατ’ ἀρχὴν κατόπιν παραχωρήσεως τῆς ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία δὲν τὸ ἐκράτησεν, εἴπομεν νὰ τὸ ψηφίσωμεν κατ’ ἀρχήν, ὄχι διὰ νὰ φιμώσωμεν τοὺς συναδέλφους, διὰ νὰ μὴ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, ἀλλὰ νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, συνδέοντες τὴν ἀρχὴν μὲ τὸ 1 ἄρθρον. Εἴπομεν ὅτι παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι τινὲς ἐκ τῶν συναδέλφων ἔχουσιν ἀντίρρησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς παραιτοῦνται ὅλοι τοῦ λόγου ἐπὶ τῆς ἀρχῆς διὰ νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον εἰς πρώτην ψηφοφορίαν. Δὲν νομίζω ὅτι δικαιοῦσθε νὰ ἐπικαλῆσθε τοῦτο διὰ νὰ μὴ ὁμιλήσουν οἱ συνάδελφοι καὶ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, συνδέοντες τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου ὁμιλοῦντες ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου.

§61Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι εὐγενὴς παραχώρησις, διότι τότε θεωρεῖτε τὸν ἑαυτόν σας εἰς κατωτέραν μοῖραν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου τοῦ Ἐθνικοῦ. Εἶναι ἐθνικὸν τὸ ζήτημα καὶ τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ ἐγκριθῇ. Ἐγὼ νομίζω ὅμως ὅτι δὲν ἔχετε σκοπὸν νὰ τὸ ψηφίσετε, καίτοι ἐκάματε χθὲς τὴν εὐγενῆ παραχώρησιν. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι δὲν θὰ τὸ ψηφίσετε, διότι ὅταν ὁμιλῆτε κατ’ ἀρχὴν καὶ ὁμιλήσωμεν καὶ ἡμεῖς, δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον. Πιθανὸν δὲ νὰ ὑποβάλετε καὶ ἔνστασιν ἀπαρτίας. Αὐτὴν τὴν γνώμην ἐσχημάτισα. Ὅτι σκοπίμως κωλυσιεργεῖτε διὰ νὰ ψηφισθῇ (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Περτσινίδης ἔχει τὸν λόγον.

§63Σ. ΠΕΡΤΣΙΝΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὀφείλω νὰ βροντοφωνήσω καὶ ἐγὼ εἰς τοὺς συναδέλφους μου βουλευτὰς ὅτι διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου δημεύεται ἡ προσφυγικὴ περιουσία. Ἐσχάτως ἔλαβε χώραν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην τὸ 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον, εἰς τὸ ὁποῖον παρέστη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ὁ ὁποῖος διὰ τηλεγραφήματός του καὶ συνεχάρη τὸ συνέδριον, ὅπως καὶ πολλοὶ ἄλλοι συνάδελφοι, ὁ κ. Ἀνδρεάδης, ὁ κ. Λυμπέρης, ὁ κ. Κερασιώτης, κλπ., οἱ ὁποῖοι ἐχειροκρότησαν τὸ Συνέδριον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατέληξεν εἰς ὡρισμένα πορίσματα. Σήμερον ὅμως, δυστυχῶς, βλέπω ἄλλους νὰ παρεμβάλλωνται εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Προσπαθοῦν καὶ πάλιν νὰ στρώσουν τὸν προσφυγικὸν κόσμον κάτω ἀπὸ τὶς παράγκες, κάτω ἀπὸ τὶς λαμαρίνες καὶ κάτω ἀπὸ τὰ πισσόχαρτα. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι δι’ ἡμᾶς, κ. συνάδελφοι, ἀπαράδεκτον καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως τὸ ἀποσύρῃ, ἵνα ἐπιφέρωμεν καὶ ἡμεῖς ὡρισμένας τροπολογίας. Διότι τὸ 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον, ἐκοινοποίησε τὸ ψήφισμα, εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξεν, εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς. Δυστυχῶς τὸ ψήφισμα αὐτὸ δὲν ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν. Ἐπιτρέψατέ μου ἐν ὀλίγοις νὰ σᾶς ἀναγνώσω τί λέγει τὸ 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον, εἰς τὸ ὁποῖον παρέστησαν ὑπὲρ τοὺς 15 βουλευτὰς τόσον τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§64Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ μονοπωλῆτε τὸ ἐνδιαφέρον διὰ τοὺς πρόσφυγας. Καὶ τὸ ἰδικόν μας ἐνδιαφέρον εἶναι ἀμέριστον. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Πολλοὶ ἐκαπηλεύθησαν τὴν δυστυχίαν τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου.

§65Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἔχετε ὑποχρέωσιν, κ. Πρόεδρε, νὰ προστατεύσητε τὸν ρήτορα. Δὲν εἶναι διακοπὴ αὐτή.

§66Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Μεγάλος διακοψίας εἰς τὴν Βουλὴν εἶσθε σεῖς, κ. συνάδελφε. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§67Σ. ΠΕΡΤΣΙΝΙΔΗΣ. Ἡμεῖς ζητοῦμεν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον. Διότι ὄπισθεν αὐτοῦ ὑπάρχουν μεγαλοσχήμονες, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ κατοχυρωθοῦν διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Δυστυχῶς πάντοτε ἐνθυμοῦνται τὸν προσφυγικὸν κόσμον μόνον εἰς τὰς ἐκλογὰς καὶ κατόπιν τὸν λησμονοῦν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ὤφειλε νὰ εἰσαγάγῃ ἐγκαίρως εἰς τὴν Βουλὴν τὸ νομοσχέδιον. Διατὶ δὲν τὸ ἔφερε; Τώρα θέλουν νὰ δημεύσουν τὴν περιουσίαν μας. Ἰδοῦ τί λέγει τὸ ψήφισμα τοῦ 6ου Παμπροσφυγικοῦ Συνεδρίου: Τὸ 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον, εἰς ὑπόμνημά του, λέγει τὰς ἑξῆς. ΣΤʹ Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον τῆς 14ης Σεπτεμβρίου 1952. Ψήφισμα Τὸ ἐν Θεσσαλονίκῃ καὶ ἐν τῇ αἰθούσῃ τοῦ Λευκοῦ Πύργου τὴν 14ην Σεπτεμβρίου 1952 συγκληθὲν 6ον Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον μετὰ λεπτομερῆ ἐξέτασιν τῆς καταστάσεως τοῦ Προσφυγικοῦ Κόσμου καὶ τῆς θέσεως τῶν ζητημάτων, ἰδιαίτατα δὲ τὸ τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Ψηφίζει 1) Ζητεῖ ἀπὸ τὸ Κράτος τὴν πραγματοποίησιν τῶν ὑποσχέσεών του, ἅς ἀνέλαβε δυνάμει τῶν διεθνῶν συνθηκῶν καὶ τῶν ἐπαγγελιῶν του, τὰς ὁποίας ἔκαμε κατὰ καιροὺς πρὸς τὸν Προσφυγικὸν Κόσμον. 2) Ἀξιοῖ παρὰ τοῦ Κράτους λεπτομερῆ ἀπολογισμὸν τῆς μέχρι τοῦδε διαχειρίσεως τῆς προσφυγικῆς περιουσίας. 3) Ἀπαιτεῖ ὅπως, ἡ ἐναπομείνασα προσφυγικὴ περιουσία, λόγῳ τῆς κακῆς διαχειρίσεως αὐτῆς ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, ἀνατεθῇ εἰς Εἰδικὸν Ὀργανισμὸν μὲ ἕδραν τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης Ν.Δ. 12–9–1924, ἵνα περισυλλεγομένη καὶ ἐλεγχομένη ρευστοποιηθῇ τὸ ταχύτερον, τὸ δὲ προϊὸν αὐτῆς διατεθῇ ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ὑπὲρ τῶν προσφύγων διὰ τὴν στέγασιν καὶ ἐν γένει ἀποκατάστασιν αὐτῶν. Ζητεῖ τὴν ἀπὸ τοῦδε ἀναστολὴν πάσης ἐκποιήσεως, μεταβιβάσεως καὶ ἐκμισθώσεως κάθε προσφυγικοῦ περιουσιακοῦ στοιχείου, συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν δικαιούχων συμβάσεων τῆς Ἑλληνοβουλγαρικῆς Μεταναστεύσεως καὶ τῶν τοιούτων νόμου 5170, μέχρι τῆς συστάσεως τοῦ νέου Ὀργανισμοῦ. 4) Ζητεῖ ὅπως τὸ Κράτος, ἐφαρμόζον τοὺς ἰσχύοντας νόμους καὶ τὸν νόμον 18)1944 παύσῃ ἀξιοῦν τὴν καταβολὴν τῶν χρεῶν καὶ οἱασδήποτε ἄλλης οἰκονομικῆς ἐπιβαρύνσεως τῶν προσφύγων καὶ νὰ χορηγήσῃ τὸ ταχύτερον εἰς αὐτοὺς τοὺς τίτλους ἰδιοκτησίας τῶν ἀστικῶν καὶ ἀγροτικῶν ἀκινήτων, ὡς καὶ εἰς τοὺς καθ’ οἱονδήποτε τρόπον κατέχοντας νομίμως προσφυγικὰ οἰκήματα δικαιούχους. 5) Ζητεῖ καὶ τὴν ταχεῖαν ἐκτέλεσιν καὶ τῶν κάτωθι αἰτημάτων. Αʹ. Ἀγροτικὰ αἰτήματα Τὴν ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν καὶ τὴν συμπλήρωσιν κλήρων τῶν κατεχόντων ἀνεπαρκῆ τοιοῦτον. Βʹ. Αἰτήματα ἀστικὰ α) Τὴν στέγασιν τῶν μὴ εἰσέτι στεγασθέντων ἀστῶν καὶ προσφύγων καὶ τῶν πλημμελῶς ἐστεγασμένων τοιούτων. Τὴν χορήγησιν οἰκοπέδων καὶ τὴν χρηματοδότησιν διὰ μακροπροθέσμων δανείων τῶν οἰκοδομικῶν προσφυγικῶν συνεταιρισμῶν καὶ ὁμάδων. Αἱ κατηγορίαι τῶν προσφύγων δικαιούχων αἵτινες δι’ οἱονδήποτε ἀσύστατον λόγον ἐστερήθησαν οἱασδήποτε ἀποζημιώσεως ἤτοι: ἐκπρόθεσμοι, δικαιοῦχοι συμπληρωματικῶν μητρώων δευτεροβαθμίων ἐπιτροπῶν καὶ λοιποὶ νὰ προτιμηθῶσι εἰς τὰ ἀνωτέρω δικαιώματα. Πᾶς νόμος ἢ διάταξις οἱουδήποτε Ὑπουργείου ἀντιτιθεμένη πρὸς τὸ παρὸν ψήφισμα δέον ὅπως καταργηθῇ καὶ ἀκυρωθῇ, ληφθῇ δὲ τὸ ταχύτερον Νομοθετικὴ Πρόνοια διὰ τὴν ρύθμισιν τῶν ζητημάτων τῶν ἀγροτῶν καὶ ἀστῶν Προσφύγων, συμφώνως πρὸς τὰς ἀποφάσεις τοῦ παρόντος ψηφίσματος. Τὸ παρὸν συνέδριον εἰς οὐδένα παρέχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐκπροσωπῇ τὸν Προσφυγικὸν Κόσμον εἰς τὰ περιουσιακὰ ζητήματα πλὴν τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Συνεδρίου, ἥτις ἐν συνεργασίᾳ μὲ τοὺς κατὰ καιροὺς πρόσφυγας βουλευτὰς θέλει ἐνεργεῖ βάσει τοῦ παρόντος ψηφίσματος. Τὸ συνέδριον ἐγκρίνει τὰς μέχρι τοῦδε ἐνεργείας τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Προσφύγων Βορ. Ἑλλάδος καὶ ἐκλέγει πεντηκονταμελῆ Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν κάτωθι συνέδρων: Ι. Ἀποστόλου, Γ. Τζιρίτης, Π. Χατζηγεωργίου, Γ. Ἀραβανοπούλου, Α. Γαβριηλίδη, Ν. Ἀβραμίδη, Δ. Ταλιαδούρου, Δ. Δανιηλίδη, Χ. Βαρδοπούλου, Φ. Βυζαντίου, Ε. Λογοθετίδη, Ε. Ἀγγελίδη, Δ. Καραθοδωρῆ, Δ. Μυλωνᾶ, Η. Ὁπλοποιοῦ, Γ. Σορόγλου, Κ. Μέγα, Θ. Τζούρου, Ι. Κιουπτσίδη, Κ. Παπαδοπούλου, Χ. Καραμανώλη, Σ. Ἀνθρακοπούλου, Μ. Κατσαμανάκη, Ο. Κατίδη, Α. Βαβαλέσκου, Χ. Χριστίδη, Κ. Παπαδοπούλου, Χ. Χατζοπούλου, Β. Χατζηϊακώβου, Α. Καλαθᾶ, Κ. Σαφλέκου, Π. Πετρίδου, Ἀναστασιάδη, Π. Τσακιρίδη, Θ. Κυριακίδη, Α. Τηγανᾶ, Γ. Σαββινοπούλου, Γ. Λαφαζάνη, Μ. Ἠλιάδη, Νεστίδη, Π. Ζαροτιάδη, Λ. Πυλορώφ, Ι. Ἰωαννίδη, Α. Ἀλιχανίδη, Μακρίδη, Σ. Πυλίδη, Α. Μουμζῆ, καὶ τῶν Δημάρχων Δραπετσῶνος, Νέας Ἰωνίας καὶ Νικαίας, ἥτις ἐκλέγουσα τὸ προεδρεῖον της θέλει ἐπιδιώξει καὶ παρακολουθήσει τὴν πραγματοποίησιν τῶν ὡς ἄνω ἀποφάσεων τοῦ Συνεδρίου. Ἐξουσιοδοτεῖ ἐπίσης τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐπιτροπήν, ὅπως ὅταν δεήσῃ καλέσῃ καὶ πάλιν τὸν προσφυγικὸν κόσμον εἰς ἐνίσχυσιν τῶν ἐνεργειῶν της. Ἀναμένει ἀπὸ τὸ σύνολον τῶν προσφύγων βουλευτῶν καὶ πολιτευτῶν ὅπως ἐνισχύσωσι παντοιοτρόπως τὸ ἔργον τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Συνεδρίου διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῶν ἀποφάσεών του.

Οἱ Προεδρεύσαντες τοῦ Συνεδρίου

Γ. ΑΡΑΒΑΝΟΠΟΥΛΟΣ ΧΡ. ΒΑΡΔΟΠΟΥΛΟΣ

ΓΕΩΡΓ. ΤΖΙΡΙΔΗΣ ΠΑΝ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ

Καίτοι εἴμεθα παρόντες τότε, καίτοι ὅλοι ἐχειροκροτήσατε τότε, ἐν τούτοις φέρετε σειρὰν ἐμποδίων. Δὲν πρέπει, κύριοι, νὰ γίνεται τοῦτο, διότι φέρομεν εὐθύνην ἀπέναντι τοῦ Λαοῦ καὶ εἰδικώτερον τῶν προσφύγων οἱ ὁποῖοι τὰ πάντα ὑπέφερον. Θὰ πρέπει εἰλικρινῶς νὰ τοὺς βοηθήσωμεν, νὰ τοὺς ἀποκαταστήσωμεν καὶ ἀστικῶς καὶ γεωργικῶς, ὥστε νὰ μὴ κάθηνται οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἰς τὰς τρώγλας καὶ τὰ ὑπόγεια. Περάστε νὰ δῆτε στοὺς συνοικισμοὺς πῶς ζοῦν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί. Οὔτε τὰ κτήνη δὲν ζοῦν ἔτσι. Καὶ ἐρχόμεθα, κύριοι, σήμερον νὰ ζητῶμεν ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον νὰ τὸ ψηφίσωμεν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ὄχι, κύριοι συνάδελφοι. Θὰ πρέπει νὰ τὸ προσέξωμεν πολὺ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, ἢ ἂν θέλῃ ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ τὸ ἀποσύρῃ ὥστε νὰ μελετηθῇ καλύτερον, διὰ νὰ δοθῇ εἰς τοὺς πρόσφυγας αὐτοὺς οὐσιαστικὴ προστασία, καὶ ὄχι νὰ περιέρχεται ἡ περιουσία αὐτῶν εἰς τὸ Δημόσιον καὶ τὸ δημόσιον νὰ τὴν διαθέτῃ ὅπως θέλει. Ἐψηφίσθη ὁ νόμος περὶ ἀπαλλοτριώσεων, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠμπορεῖ δι’ αὐτοῦ νὰ ἀποκαταστήσῃ τοὺς ἀκτήμονας. Θὰ φέρετε βαρεῖαν εὐθύνην, κύριοι, ἀπέναντι τοῦ προσφυγικοῦ στοιχείου, ἂν ἐπισπεύσητε τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου καὶ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ τὸ ἀποσύρῃ. Δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω κ. βουλευταὶ περισσότερον, διότι οἱ εἰσηγηταὶ τῆς πλειοψηφίας καὶ μειοψηφίας ἀνέπτυξαν ἐν πλάτει τὸ ὅλον θέμα. Ἂν θέλετε νὰ ἐπιμείνητε εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, κάνετέ το, ἀλλὰ ἡ εὐθύνη σας θὰ εἶναι βαρεῖα.

§68Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Τὴν εὐθύνην θὰ τὴν φέρουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν θέλουν νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ προβλέπεται ἡ ἀποκατάστασις τῶν προσφύγων.

§69Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὴν εὐθύνην φέρουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔφεραν τὸ νομοσχέδιον τὴν τελευταίαν στιγμήν.

§70Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἔχει κατατεθῆ ἀπὸ 5μήνου εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Κ. Βενέτης.

§72Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, κατ’ ἀρχὴν ἐπισημαίνω τὸ γεγονὸς ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις διαδηλοῖ ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ἀφορῶν τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων εἶναι σοβαρώτατον, ἀπουσιάζουν ὅλοι οἱ Ὑπουργοί, πλὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, καθὼς καὶ οἱ κ.κ. βουλευταὶ τῆς κυβερνητικῆς παρατάξεως.

§73Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Εἶναι παρόντες οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί.

§74Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Εἶναι, κύριοι, λυπηρόν, ὅτι ὕστερα ἀπὸ 30 χρόνια ἔρχεται τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ κατόπιν πιέσεως τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, καὶ ὄχι πρωτοβουλία τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ μήπως τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἐκεῖνο ποὺ ἔπρεπε νὰ εἶναι; Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἐδέχετο τὰς ἀπόψεις τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου, δὲν θὰ ἔφερε τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἀλλὰ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον θὰ ἐξυπηρέτει πράγματι τὸν προσφυγικὸν κόσμον. Καὶ ἐκεῖ ἔγκειται τὸ σφάλμα τῶν προσφύγων τῶν Ἀθηνῶν, ὅτι ἐδέχθησαν συμβιβασμοὺς μὲ τὰ ἀναφαίρετά των δικαιώματα.

§75Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Μαζὺ εἴμεθα κ. συνάδελφοι.

§76Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Βεβαίως καὶ διεφώνησαν. Κατὰ συνέπειαν, πρέπει νὰ κατηγορηθοῦν ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐμελέτησαν καὶ δὲν ἠθέλησαν νὰ δοθῇ τέρμα εἰς τὸ προσφυγικὸν αὐτὸ θέμα, ποὺ βασανίζει ὁλόκληρον τὸν προσφυγικὸν κόσμον. Ἀλλὰ ἐρχόμεθα καὶ εἰς τὸ σοβαρὸν ζήτημα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὅταν ἔφερε τὸν νόμον περὶ ἀπαλλοτριώσεων, εἰς τὴν εἰσηγητικήν του ἔκθεσιν ἀνέφερεν ὅλα τὰ στοιχεῖα τῶν ἀπαλλοτριωμένων ἐκτάσεων. Εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν βλέπω ποία εἶναι ἡ ἐν λόγῳ περιουσία. Τί ἀπομένει ἀπὸ τὴν περιουσίαν αὐτήν, διότι ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ κάθε βουλευτὴς ποία εἶναι τέλος πάντων ἡ ἐναπομείνασα περιουσία, ἡ ὁποία, ὡς λέγεται, ἀνέρχεται εἰς ἕν τρισεκατομμύριον δραχμάς. Κατὰ τὰς ἀπόψεις, ὅμως, τῶν ὑπηρεσιῶν, δὲν ὑπερβαίνει τὰ 500–600 ἑκατ. δρχ. Ἡ περιουσία αὐτὴ εἶναι καταγεγραμμένη, ἠριθμημένη καὶ γνωστή.

§77Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἐὰν ἀνέρχεται εἰς ἓν δισεκατομμύριον ἢ ἓν τρισεκατομμύριον δὲν ἔχει σημασίαν, θὰ τὸ κρίνῃ ὁ πλειστηριασμός.

§78Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ὑπάρχουν βιβλία, ὅπου εἶναι καταχωρημένα ὅλα αὐτὰ τὰ στοιχεῖα.

§79Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Ὅταν θὰ ἀνέλθητε εἰς τὸ βῆμα, τὰ λέγετε αὐτά.

§80Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὰ ἀγνοήσωμεν αὐτὰ τὰ πράγματα.

§81Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἔχω ἐδῶ, κύριε συνάδελφε, πίνακα, ὅπου εἶναι γραμμένα ὅλα τὰ σχετικὰ στοιχεῖα.

§82Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Εἰς κάθε οἰκονομικὸν ἔτος βλέπομεν ἔσοδα ἐκ τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας 6,5 δισεκατομμύρια δραχμῶν καὶ ἔξοδα 4½ δισεκατομμύρια κατ’ ἔτος. Μοῦ κάνει ἐντύπωσιν ποῦ πηγαίνουν αὐτὰ τὰ ἔξοδα. Ἄγνωστον. Ἐπὶ 30 χρόνια μὲ 4½ δισεκατομμύρια κατ’ ἔτος μᾶς κάνουν 150 δισεκατομμύρια δραχμῶν ἀνταλλαξίμου περιουσίας, δηλαδὴ 5.000 σπίτια. Ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ μὲ τὸ ὁποῖον ἴσως εἰς τὰ 10 χρόνια νὰ λήξῃ ἡ πώλησις ἀνταλλαξίμου περιουσίας, θὰ χρειασθοῦν ἄλλα 50 δισεκατομμύρια. Βεβαίως ἔγινε μία προεργασία ἐπὶ μῆνες ὁλοκλήρους μὲ τὸν προσφυγικὸν κόσμον τῶν Ἀθηνῶν καὶ μὲ βουλευτὰς ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Ἰασωνίδη, ἀλλά, ἐπαναλαμβάνω, ἔγινε κατὰ τρόπον πού, ἐνῷ ὁ προσφυγικὸς κόσμος ἐπέμενεν εἰς τὰ δίκαια καὶ νόμιμα δικαιώματά του, ἡ Κυβέρνησις ἔδωσε ψιχία. Καὶ ἐρωτῶ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὡς ἔχει κατὰ τί διαφέρει ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀξιοποίησιν τῆς περιουσίας ἀπὸ τὸ ἰσχῦον; Ἡμεῖς ἐπροτείναμεν τότε νὰ φύγῃ ἡ ἀνταλλάξιμος περιουσία ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία ἔχει ὡς σήμερον. Δὲν ἐγένετο δεκτὴ ἡ ἄποψίς μας καὶ παρέμεινεν ἡ ἀνταλλάξιμος περιουσία ὑπὸ τὴν διαχείρισιν τῆς ἰδίας ὑπηρεσίας. Δεύτερον, ὁλόκληρος ἡ ἀγροτικὴ ἀνταλλάξιμος περιουσία μεταβιβάζεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Καλά, ἀλλὰ διατὶ νὰ πληρώνεται καὶ δὲν γνωρίζω ἐὰν θὰ πληρωθοῦν ποτὲ τὰ ⅔ τῆς ἀξίας. Ἐγὼ ἐπιφυλάσσομαι καὶ δηλώνω ὅτι ἀπεκδύομαι πάσης εὐθύνης διότι ἀπὸ τὴν περιουσίαν ἡ ὁποία μετεβιβάσθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, δὲν πρόκειται νὰ εἰσπράξῃ ὁ προσφυγικὸς κόσμος οὔτε ὀβολόν. Εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ ἤθελα νὰ ὑποβάλω ὡρισμένας τροπολογίας, αἱ ὁποῖαι ἐν συνεννοήσει μὲ τοὺς κκ. Μπακατσέλον καὶ Ἰασωνίδην ἐγένοντο δεκταί. Ἐὰν δὲ ἡ Βουλὴ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ δεχθῶμεν, ἀλλὰ θὰ εἶναι κακὸν διὰ τὸν προσφυγικὸν κόσμον. Βεβαίως εἶναι πολλοὶ πρόσφυγες, οἱ ὁποῖοι ὠφελοῦνται ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἀλλὰ ἡ ὁλότης τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου βλάπτεται ἀπὸ τὴν ἀξιοποίησιν τῆς ἀνταλλαξίμου περιουσίας. Καὶ βλάπτεται ὅπως ἐβλάπτετο ἐπὶ 30 χρόνια ποὺ δὲν ἔγινε τίποτε ἀπολύτως. Ἐὰν μείνῃ ὡς ἔχει ἡ ὑπηρεσία αὐτὴ τῆς διαχειρίσεως ἐπὶ 5, 6, 7 καὶ 10 χρόνια, δὲν νομίζω ὅτι θὰ καρπωθῇ τίποτε ὁ προσφυγικὸς κόσμος. Θὰ ἔπρεπε νὰ διατεθῇ ἡ ὑπηρεσία αὐτὴ εἰς ἕνα αὐτόνομον ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος, μὲ τὴν πρωτοβουλίαν του θὰ ἠμποροῦσε νὰ συνάψῃ δάνειον καὶ μέσα σὲ 3 ἢ 4 χρόνια νὰ ἔχωμεν πλήρη ἀποκατάστασιν τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου καὶ θὰ εἶχεν ὡς ἀντίκρυσμα ἀφ’ ἑνὸς τὴν περιουσίαν αὐτὴν καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι πολλὰ ἐξωδεύθησαν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τοῦ προσφυγικοῦ κόσμου.

§83Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Μὴ κάνετε δημαγωγίαν, διότι αὐτὸ τὸ εἶπα πρῶτος ἐγώ.

§84Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ διαστρέψετε τὰ πράγματα, κύριε συνάδελφε.

§85Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Νὰ ἀνέλθετε εἰς τὸ βῆμα νὰ τὰ πῆτε.

§86Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀνήκω εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην, ἡ ὁποία σᾶς ἔκαμεν ἀξιωματικόν.

§87Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Καὶ τὸν ἔκαμε καὶ βουλευτήν.

§88Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Καὶ σᾶς διαλύω καὶ τὴν Βουλὴν διὰ νὰ μὴ ξαναρθῆτε ἄλλη φορὰ ἐδῶ.

§89Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Τὰ μὲν ἀστικὰ ἀκίνητα κατανέμονται ὡς ἑξῆς: Οἰκόπεδα 10.409, οἰκίαι 5.676, καταστήματα 817. Τὰ δὲ ἀγροτικὰ εἶναι: Ἀγροὶ 57.071, φυτεῖαι 11.524, βοσκαὶ 1.592 καὶ δάση 406. Ἐὰν θέλετε ἀναλυτικωτέρους πίνακας, τοὺς πίνακας αὑτοὺς δύνασθε νὰ τοὺς πάρετε ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν καὶ ἀπὸ τὰς κατὰ τόπους Ἐφορίας.

§90Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῦ εἶναι τὰ κτήματα, κύριε Ὑπουργέ; Διατὶ τὸ μεγάλο δάσος ποὺ εἶναι εἰς τὸ Λαϊκόν, τὸ ἔχει πάρει ἕνας καὶ ξυλεύεται;

§91Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἐὰν τὸ πῆραν οἱ καταπατηταί, αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§92Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν ὅτι ἡ κυβερνητικὴ εἶναι ἡ παράταξις ἐκείνη, ἡ ὁποία ἐκόπη ὑπὲρ τῶν προσφύγων. Καὶ τὸν ἐρωτῶ. Τί ἔπραξεν ὑπὲρ τῶν προσφύγων ὄχι μόνον αὐτὴ ἀλλὰ καὶ ὅλαι αἱ ἄλλαι κατὰ καιροὺς κυβερνήσεις. Παρῆλθον 30 χρόνια, εὑρισκόμεθα εἰς τρίτην γενεάν προσφύγων καὶ συζητοῦμεν περὶ προσφυγικοῦ ζητήματος. Ἔχομεν ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ἀνάγονται εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν προσφύγων καὶ οἱ ὁποῖοι περνοῦν ἀπὸ τὰ βουστάσια τῶν Ἀθηνῶν καὶ ζηλεύουν τοὺς σταύλους καὶ λένε: «Δὲν βρίσκεται καμμιὰ κυβέρνησις νὰ μᾶς παραχωρήσῃ τοὺς σταύλους ὡς κατοικίαν;» ................................................... Ἐπήγατε κ. Ὑπουργὲ εἰς τοὺς συνοικισμούς. Εἶναι δυὸ βήματα πέρα ἀπ’ ἐδῶ.

§93Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἐπῆγα.

§94Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ κόπτεσθε ὑπὲρ τῶν προσφύγων. Τὸ θέμα αὐτὸ ἀποτελεῖ, τὸ πλέον μελανὸν σημεῖον τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων.

§95Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ἦτο θέαμα ποὺ παρουσίασε τὸ Λαϊκὸν κόμμα.

§96Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Τὸ Λαϊκὸν Κόμμα τὸ ἐχαρακτηρίσατε ὡς ἐχθρικὸν πρὸς τοὺς πρόσφυγας. Τὸ Κόμμα ὅμως τῶν Φιλελευθέρων τί ἔκαμεν; Σ’ αὐτὸ παρακαλῶ νὰ μοῦ ἀπαντήσετε. Τί ἔκαμεν ἡ κυβερνητικὴ παράταξις;... .......... (θόρυβος κωδωνοκρουσίαι)... Ὁ πρόσφυξ ποὺ ἦλθε τὸ 1923 μὲ τὰ παιδιά του, χώθηκε σὲ μιὰ στάνη μέσα. Παντρεύθηκαν τὰ παιδιά του καὶ ἔμειναν μαζί του. Τώρα παντρεύθηκαν καὶ τὰ ἐγγόνια του καὶ μένουν πάλιν ὅλοι μαζί. Μοῦ λέγετε λοιπὸν τί ἔκαμε τὸ Λαϊκὸν Κόμμα; Τί ἐκάματε σεῖς; Εἶναι ἐντροπὴ μας νὰ ἐπικαλούμεθα τέτοια πράγματα.

§97Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Λησμονῆτε ὅτι ἡ παράταξίς μας ἐκυβέρνησεν ἀπὸ τὸ 1923–32, ἐνῷ σεῖς ἐκυβερνήσατε ἀπὸ τὸ 1932–50.

§98Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἡ ἰδική μας παράταξις θὰ κυβερνήσῃ ἀπὸ αὔριον.

§99Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἐκυβερνήσατε ἐπὶ 18 χρόνια. Ἐκυβερνήσατε ἀπὸ τὸ 1932–50.

§100Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Λυποῦμαι διότι θέλει νὰ κάνῃ πολιτικὴν ὁ κ. Ὑπουργός.

§101Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἔφερε τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐνώπιόν μας ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ τὸ ἐχαρακτήρισεν ὡς θεμελιῶδες λάθος τῆς ἐπιλύσεως τοῦ προσφυγικοῦ ζητήματος. Θεμελιώδη λίθον, τὸν ὁποῖον οὔτε εἰς ἄμμον δὲν ἐστήριξεν, ἀλλὰ εἰς βοῦρκον. Κύριε Ὑπουργέ, γιατὶ δὲν ἐθέσατε τὸν θεμελιώδη λίθον, οὔτε ἐφέρατε τὸ νομοσχέδιον διὰ νὰ διορθώσετε τὸ προσφυγικὸν θέμα. Ἔρχεσθε σήμερον σεῖς καὶ δημοκοπεῖτε ὑπὲρ τοῦ προσφυγικοῦ στοιχείου. Ἐψηφίσατε τὸν νόμον περὶ ἀπαλλοτριώσεως καὶ ἐβγάλατε τὸ μέγιστον μέρος τῆς προσφυγικῆς περιουσίας. Ἐψηφίσατε ἐν συνεχείᾳ τὸν νόμον περὶ ὁριστικῆς παραχωρήσεως τῶν παρανόμως καταληφθέντων ἀνταλλαξίμων κτημάτων ἐν Κρήτῃ. Καὶ φέρνετε τώρα τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διὰ νὰ ἐξαπατήσετε τὸν δυστυχῆ αὐτὸν κόσμον καὶ νὰ τοῦ εἴπητε, ὅτι τὴν παραμονὴν τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς ἐνδιαφέρεσθε δι’ αὐτόν.

§102Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀπὸ 5μήνου εἶναι εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, διότι σεῖς δὲν συμφωνούσατε μεταξὺ σας, σεῖς τὸ θέλατε. Σὲ σᾶς ὀφείλεται ἡ ἀργοπορία.

§103Α. ΠΑΛΛΗΣ. Σεῖς κωλυσιεργούσατε κάθε φορά.

§104Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Τί νὰ κρατήσωμεν καὶ τί νὰ ἀφήσωμεν, ποὺ δὲν ἔχει μέσα, παρὰ μόνον ἀπάτη. Ἐζήτησα προχθὲς ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον σας κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν — εἴσαστε μάρτυς κάποιου ἐπεισοδίου — νὰ μοῦ εἶπον, τί εἰσπράξεις ἔχει νὰ παρουσιάσῃ ἡ ἀνταλλάξιμος περιουσία μεταπολεμικῶς καὶ ἠρνήθησαν νὰ μοῦ δώσουν τὰ στοιχεῖα αὐτά. Τὰ στοιχεῖα ὅμως αὐτὰ τὰ ἐπῆρα ἀπὸ κάποιο μαγαζάκι.

§105Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Σοῦ εἶπον νὰ ἔλθετε νὰ σᾶς δώσω ὅσα στοιχεῖα θέλετε.

§106Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Αὐτὰ ποὺ ἔχω δὲν μοῦ τὰ ἔδωκεν ἡ Ὑπηρεσία σας. Ἀπὸ κάποιο μπακάλικο τὰ ἐπῆρα. Καὶ οἱ ἀριθμοὶ παρουσιάζουν τὰ ἑξῆς τρομακτικά: ...................(ἀναγινώσκει)................... Πρὸ ἡμερῶν ἐπῆγα εἰς τὴν Τράπεζαν νὰ κάμω ἕνα συμβιβασμόν. Ἡ Τράπεζα εἰσέπραξε, διὰ τὴν ὑπηρεσίαν ποὺ μᾶς παρέσχεν, διὰ μίαν μόνον ἡμέραν 5%. Ἐὰν ὅμως κάμετε τὸν λογαριασμὸν θὰ ἰδῆτε, ὅτι ἡ ἕρμη αὐτὴ περιουσία δὲν παρουσιάζει οὔτε 3% τὸν χρόνον. Καὶ κόπτεσθε κατόπιν νὰ δηλώνετε, ὅτι κάμνετε καὶ δείχνετε δι’ αὐτοὺς τοὺς δυστυχεῖς ἀνθρώπους, διὰ νὰ τοὺς ἔχετε νὰ στέκωνται εἰς τὰς παράγκας.

§107Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκ.). Τὸ λέγουν οἱ ἀριθμοί.

§108Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Τὸ νομοσχέδιόν σας, κ. Ὑπουργέ, τὸ ὁποῖον θὰ θέλαμε μὲ τὴν ψυχήν μας νὰ τὸ ψηφίσωμεν, πρέπει νὰ εἶναι νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον νὰ προβλέπῃ ἄμεσον ρευστοποίησιν αὐτῶν τῶν ὑπολειμμάτων. Ὄχι παράτασιν τῶν ἁμαρτιῶν.

§109Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. (Ὑφυπ. Οἰκον.). Νὰ τὸ πωλήσωμεν μισοτιμῆς;

§110Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Ἄμεσος ρευστοποίησις, μὲ παράλληλον ἄμεσον στέγασιν τῶν προσφύγων. Ἐὰν περιμένωμεν νὰ γίνουν αὐτὰ κατὰ τὸν τρόπον ποὺ καθορίζει τὸ νομοσχέδιόν σας, θὰ περάσουν 5 αἰῶνες καὶ οἱ πρόσφυγες θὰ περιμένουν μέσα εἰς τὶς τρῶγλες. Τὸ Κράτος ἀσκεῖ καὶ μίαν ἄλλην ἐξουσίαν, ἀλλ’ ἡ κοινωνικὴ πρόνοια πρέπει νὰ ἀσκῆται πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις. Εἴχομεν κατὰ καιροὺς σεισμοπλήκτους, βομβοπλήκτους, πολεμοπαθεῖς, συμμοριοπλήκτους καὶ ὀλίγον ἢ πολὺ ἐπρονόησε δι’ ὅλας αὐτὰς τὰς κατηγορίας καὶ μόνον δι’ αὐτὴν τὴν κατηγορίαν δὲν ἐπρονόησε. Καὶ ἂν θελήσω νὰ κάμω ἀνάλυσιν τοῦ θέματος εὐρυτέραν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσω ἐπὶ νύκτας ὁλοκλήρους τὴν Βουλήν. Περιορίζομαι μόνον νὰ παρατηρήσω ἕνα συνάδελφον διὰ μίαν ὡραίαν φράσιν τὴν ὁποίαν ἐξεστόμισεν. Εἶχα κληθῆ καὶ ἐγὼ εἰς τὸ Παμπροσφυγικὸν Συνέδριον τῆς Θεσσαλονίκης καὶ ὁ συνάδελφος κ. Μπέλλας ἐκάθητο δίπλα μου. Τοὺς ἀνθρώπους δὲ τοὺς ὁποίους ἀπεκάλεσε πρὸ ὀλίγου ἀπατεῶνας, τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ἐκάθητο ἐπὶ τρεῖς ὥρας καὶ τοὺς ἤκουεν. Ἐγώ, ἂν τοὺς θεωροῦσα ἀπατεῶνας, δὲν θὰ ἐπήγαινα εἰς τὴν σύσκεψίν των καὶ θὰ ἐπίστευα ἂν ἐπήγαινα νὰ τοὺς ἀκούσω ἐπὶ τόσας ὥρας ὅτι κατατάσσω καὶ τὸν ἑαυτόν μου εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἀπατεώνων (χειροκροτήματα).

§111Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§112Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος, παρόντων τόσον ὀλίγων βουλευτῶν. Ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας καὶ πρέπει νὰ ἀναγνώσετε τὸν κατάλογον τῶν ὑποβαλλόντων τὴν ἔνστασιν ἀπαρτίας.

§113Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Νὰ ἀναγνώσετε τὴν πρότασίν μας.

§114Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Αὐτὸ εἶναι παγίς, κ. Πρόεδρε. Καθήμεθα ἐδῶ ὀλίγοι βουλευταὶ καὶ ἀκούομεν μὲ προσοχὴν τοὺς ρήτορας τῆς ἀντιπολιτεύσεως καὶ τώρα ποὺ πρόκειται εἷς Κυβερνητικὸς βουλευτὴς νὰ ὁμιλήσῃ ὑποβάλλετε ἔνστασιν ἀπαρτίας διὰ νὰ μὴ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§115Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐλέχθη ὅτι ἀπεκάλεσα ἀπατεῶνας τὴν Διοίκησιν τοῦ Συνεδρίου Θεσσαλονίκης. Διαμαρτύρομαι ἐντονώτατα διὰ τὴν διαστρέβλωσιν τῶν λεχθέντων ὑπ’ ἐμοῦ. Εἶπον ὅτι ὡρισμένοι ἀπὸ αὐτοὺς καπηλεύονται τὴν δυστυχίαν τῶν προσφύγων καὶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ γηγενεῖς, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν ὅλο τὸ δίκαιον τῶν προσφύγων, νὰ μὴ εἶναι ἀλληλέγγυοι τῶν προσφύγων. Συμπονοῦμεν ἐξ ἴσου, ὅπως καὶ αὐτοί, τὴν δυστυχίαν τῶν προσφύγων, ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τοῦ 1922 ἐξακολουθοῦν καὶ κάθονται μέσα εἰς τρώγλας. Ἐὰν ὑπάρχουν εὐθῦναι, αὐταὶ βαρύνουν ἄλλους καὶ ὄχι τοὺς νέους βουλευτάς.

§116Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω τὸν λόγον διὰ νὰ ὁμιλήσω. (ἀνέρχεται ἐπὶ τοῦ βήματος).

§117Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ διακόψετε ὑποβληθεῖσαν ἔνστασιν ἀπαρτίας. (Θόρυβος). Κύριε Πρόεδρε, ὀφείλετε νὰ τὸ προσέξετε αὐτό. Δὲν ἀνεγνώσατε τὸν κατάλογον.

§118Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Αὐτὸ σημαίνει δολιότητα, διότι σκοπός σας εἶναι νὰ δημαγωγήσετε ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ ὄχι νὰ ψηφίσετε ἔστω καὶ τὰ καλὰ τοῦ νομοσχεδίου. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§119Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Διαμαρτύρομαι διότι ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ θὰ ἐφαρμόσω τὸν Κανονισμόν. «Οἱ κάτωθι ὑπογεγραμμένοι βουλευταί................ ...................(ἀναγινώσκει)...................

§121Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Ἡ ἔνστασις ἀπαρτίας συζητεῖται, ἀφοῦ τελειώσει ὁ ρήτωρ ὁ ὁποῖος ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ μὲ διακόψετε. (Θόρυβος). Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα λέγεται κατάχρησις ἐμπιστοσύνης. Ἤλθαμεν ἐδῶ νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον, συνεφωνήθη χθὲς ὅτι θὰ συζητηθῇ τὸ νομ)διον, καθήμεθα ὥρας ὁλοκλήρους καὶ ἀκούομεν τοὺς ρήτορας τῆς ἀντιπολιτεύσεως καὶ μόλις εἰς τὸ βῆμα ἀνέλθει Κυβερνητικὸς βουλευτής, ὑποβάλλεται ἀμέσως ἔνστασις ἀπαρτίας. Νομίζω ὅτι εἶναι κατάχρησις ἐμπιστοσύνης καί, ἐπὶ πλέον, ὅτι δὲν ἔχει σκοπὸν ἡ ἀντιπολίτευσις νὰ ἀφήσῃ νὰ περάσουν οὔτε ἐκεῖναι αἱ διατάξεις αἱ ὁποῖαι συμφέρουν εἰς τὸν προσφυγικὸν κόσμον. (Θόρυβος — διαμαρτυρίαι).

§122Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ὑπάρχει ἢ δὲν ὑπάρχει ἔλλειψις ἀπαρτίας; (Θόρυβος).

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπεβλήθη ἔνστασις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν, περὶ μὴ ὑπάρξεως ἀπαρτίας. (Ἀναγινώσκονται τὰ ὀνόματα τῶν ὑπογραψάντων ταύτην, οἱ ὁποῖοι καὶ εἶναι παρόντες).

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαπιστώνω ἔλλειψιν ἀπαρτίας καὶ κατόπιν τούτου εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′, μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. Ὥρα 10.25′ μ.μ.)