1951.07.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 99η

Πέμπτη 26 Ἰουλίου 1951

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 11.10′ π. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Μποῦτος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ κατατιθέμενα νομοσχέδια κλπ.

§2Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς (Ὑφυπουργὸς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως καὶ ὀργανώσεως Ἑνώσεως Διευθυντῶν Ἑλληνικοῦ Τύπου. Ὁ κ. Σ. Βενιζέλος (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Κ.Ν. 4952]31, ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως, περὶ ὀργανώσεως τῆς Κεντρικῆς Πρεσβευτικῆς καὶ Προξενικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργείου». Ὁ κ. Γ. Μαῦρος (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ λειτουργίας τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς». Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης (Ὑφυπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἀπονομῆς προσωπικῆς συντάξεως 1) εἰς τὸν ἰατρὸν Σκεῦον Γεωργίου Ζερβόν-2) εἰς τὴν Χαρίκλειαν Δ. Ξενοπούλου, 3) εἰς τὴν Ἑλένην Βασιλοπούλου, 4) εἰς τὴν Ἀναστασίαν Ἀναστασοπούλου τὸ γένος Παναγιωτίδου, 5) εἰς τὴν Ἰσμήνην Π. Χάγιερ καὶ Ἄρταν χήραν Γερασίμου Φλωριᾶ θυγατέρες Ν. Μπουφίδη καὶ 6) εἰς τὸν Κωνσταντῖνον Ἰωαννίδην τέως Ἐπιθεωρητὴν Ἑλληνικῶν Σχολείων Δ. Μακεδονίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Παπαθανάσης, Α. Δερδεμέζης, Φ. Κωτούζας, Β. Στεφανόπουλος καὶ Δ. Τσούμπας, καταθέτουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας «περὶ προστασίας ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Γεροκωστόπουλος, Α. Δερμέζης καὶ Α. Μπαλτατζῆς, καταθέτουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας «περὶ προστασίας ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Θεοχαρίδης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῆς νομοθεσίας «περὶ προστασίας ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Σπηλιόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταφορᾶς ἀγαθῶν δι’ αὐτοκινήτων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Θ. Χαβίνης, Ι. Μιχαὴλ, Ζ. Χατζηϊωάννου κ. ἄ. καταθέτουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν διὰ δελτίου διανομῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Πλατῆς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν διὰ δελτίου διανομῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Σπηλιωτόπουλος, Π. Μουτζουρίδης, Λ. Παπασπύρου, Κ. Κόκκινος, Σ. Βελλιανίτης κ.ἄ., καταθέτουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν τοῦ Λιμενικοῦ Σώματος».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

(Οἱ κ. κ. Κ. Τσαλδάρης, Γ. Παπανδρέου καὶ Π. Κάντζιας, ζητοῦν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δηλώσῃ ἐὰν ἐγκατελείφθη τὸ νομοσχέδιον «περὶ Ποντοπόρου Ναυτιλίας» ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο συζήτησις κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Τρίτης, ἢ πρόκειται νὰ ἔλθῃ ἐνώπιον τοῦ Σώματος πρὸς λῆψιν ἀποφάσεως).

§4Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Θὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν ἀμέσως μετὰ τὸν τερματισμὸν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, περὶ δελτίου διανομῶν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν γενικῶν διὰ δελτίου διανομῶν». Ὁ κ. Ε. Λουλακάκης, ὡς εἰσηγητὴς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἔχει τὸν λόγον.

§6Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου εἶναι τὸ ἐπιστέγασμα μεγάλης καὶ κοπιώδους προπαρασκευαστικῆς κυβερνητικῆς ἐργασίας καὶ μακρῶν διαπραγματεύσεων. Ἤδη ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Οἰκονομικὴ Ἀποστολή, ἀπὸ τῆς 17ης Φεβρουαρίου 1951, ἀνήγγειλον ταὐτοχρόνως τὴν ἐπέκτασιν τοῦ δελτίου διανομῶν καὶ εἰς περισσότερα εἴδη τροφίμων, ὥστε νὰ ἐπέλθῃ δικαιοτέρα κατανομὴ τῶν καταναλωτικῶν ἀγαθῶν καθ’ ἅπασαν τὴν χώραν. Ἐπηκολούθησαν ἔρευναι, στατιστικαὶ μελέται, σχέδια, συνεννοήσεις, καί, τέλος, μόλις πρὸ 10 ἡμερῶν ὑπεγράφη, μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Οἰκονομικῆς Ἀποστολῆς σύμβασις, διὰ τῆς ὁποίας καθορίζονται αἱ βασικαὶ προϋποθέσεις καὶ αἱ λεπτομέρειαι τῆς ἐφαρμογῆς τῶν διὰ δελτίου διανομῶν. Διὰ τῆς συμβάσεως ταύτης, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, χρηματοδοτεῖται παρὰ τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως, διὰ 25 ἑκατομ. δυλλαρίων ὑπὸ τύπον ἐκτάκτου βοηθήματος, ἐκτὸς τῶν πιστώσεων, τῶν παρεχομένων ὑπὸ τοῦ σχεδίου Μάρσαλ. Καί, τοῦτο, διὰ νὰ δύναται ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, νὰ προμηθευθῇ ἀπὸ τὸ ἐσωτερικὸν καὶ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν τὰ τρόφιμα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἱκανὰ ὥστε νὰ γίνουν πληρέστερον, αἱ διὰ τοῦ δελτίου διανομαί. Μεταξὺ τῶν βασικῶν ὅρων τοὺς ὁποίους ἡ σύμβασις υἱοθετεῖ, εἶναι καὶ δύο: Πρῶτον, νὰ μὴ ἐπέλθῃ αὔξησις τῆς καταναλώσεως, διότι διὰ τοῦ τρόπου τούτου ὑφίσταται μία διαταραχή, εἰς τὸν τομέα τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς καταναλώσεως; καὶ ἐξ ἄλλου νὰ δοθοῦν τὰ τρόφιμα αὐτὰ εἰς τὸν λαόν, χωρὶς νὰ κερδίσῃ τὸ Δημόσιον, ἀλλὰ καὶ χωρὶς νὰ ἐπιβαρυνθῇ. Τὸ καθιερούμενον σύστημα ἀποτελεῖ δραστικὸν μέτρον διὰ τοῦ ὁποίου εἰσερχόμεθα εἰς μίαν περίοδον σταθερωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ τέλος, εἰς τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν, εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν χαμηλὸν ἐπίπεδον, διὰ νὰ εἶναι προσιτὰ γενικώτερον εἰς τὸν λαόν. Ἐὰν εἴχομεν τὴν δυνατότητα τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου διανομῶν, εἰς ὅλα τὰ εἴδη, τὰ καλύπτοντα τὰς ἀνάγκας τοῦ λαοῦ, τότε θὰ ἐφθάναμεν εἰς τὸ ἀγγλικὸν σύστημα διατροφῆς, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ σοσιαλιστικοποίησιν τῆς διανομῆς τῶν καταναλωτικῶν ἀγαθῶν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὁ Ἀγγλικὸς προϋπολογισμός, ἐπιβαρύνεται ἐτησίως εἰδικῶς δι’ ἑνὸς ποσοῦ περίπου 200 ἑκατομμυρίων λιρῶν καὶ τοῦτο, διὰ νὰ καλύψῃ τὴν διαφορὰν τῆς κτήσεως, ἀπὸ τὴν διαφορὰν τῆς κοστολογήσεως τῶν εἰδῶν αὐτῶν, διὰ τὴν κατανάλωσιν. Ὁ νόμος τῆς αὐτομάτου ρυθμίσεως τῶν τιμῶν, ὁ ὁποῖος εἰς ὁμαλὰς οἰκονομικὰς περιόδους συνέθετε τὸν σταθερὸν τιμάριθμον τῆς ζωῆς, ἠτόνησεν ἐξ ἀφορμῆς τοῦ κλειστοῦ ἐμπορίου, τῶν ψυχολογικῶν ἐπιδράσεων, τῶν νομισματικῶν πιέσεων καὶ τῆς γενικωτέρας ἐντάσεως εἰς τὴν διεθνῆ πολιτικήν. Ἡ παρεμβατικὴ πολιτικὴ τοῦ Κράτους, εἶναι ὑπὲρ πᾶσαν ἄλλην περίπτωσιν, σήμερον, ἀναγκαία, διὰ νὰ καταστείλῃ τὴν τάσιν τῆς ἀνόδου τῶν τιμῶν, ἡ ὁποία ἐπιφέρει μεγάλην διαταραχὴν εἰς τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τῆς ζωῆς τῶν οἰκονομικῶς ἀσθενεστέρων τάξεων. Ἀλλὰ τὸ μέτρον τῆς καθιερώσεως τοῦ δελτίου διανομῶν, θὰ παρέμεινεν ἀτελεσφόρητον, ἐὰν δὲν συνειδιάζετο μὲ σειρὰν ἄλλων προϋποθέσεων, ὅπως εἶναι ἡ πολιτικὴ τῶν εἰσαγωγῶν, ἡ ἀντιπληθωρικὴ πίεσις, ἡ μείωσις τοῦ τόκου τῶν Τραπεζῶν καὶ ἡ εὐθυνὴ παραγωγὴ προϊόντων καὶ ἰδίως βιομηχανικῶν. Ὁ διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ἄλλωστε, ἐπιδιωκόμενος ἔλεγχος τῶν τιμῶν, μέτρον τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐφαρμόσει ἀπὸ τὸ 1936 καὶ ἡ Περσία μὲ ἐξαιρετικὴν ἐπιτυχίαν, θὰ συμβάλῃ, ἀναμφισβητήτως, εἰς τὴν ἐξουδετέρωσιν τῶν ὑπερβολικῶν κερδῶν, τὰ ὁποῖα τόσον καταθλιπτικῶς βαρύνουν ἐπὶ τοῦ τιμαρίθμου τῆς ζωῆς. Δὲν ἀγνοοῦμεν, ὅτι εἶναι δύσκολος ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ μέτρου τούτου καὶ ὅτι ἀπαιτεῖ μύστας μὲ ἀφοσίωσιν καὶ ζῆλον εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τοῦ καθήκοντός των. Ἀλλ’ ἡ ἐπιτυχία του θὰ μᾶς ἀπαλλάξῃ ἀπὸ τὴν ἀλόγιστον καὶ ἀχαλίνωτον κερδοσκοπίαν, θλιβερὸν κατάλοιπον τῆς κατοχικῆς περιόδου, καὶ ἀπὸ τὰς ἀποτόμους διακυμάνσεις τῶν τιμῶν τῶν καταναλωτικῶν ἀγαθῶν. Ἡ σταθεροποίησις δὲ τῶν βασικῶν εἰδῶν διατροφῆς θὰ ἔχῃ εὐνοϊκὸν ἀντίκτυπον εἰς τὰ ἐλεύθερα ἀγαθὰ καὶ θὰ ὑποβιβάσῃ γενικώτερον τὰ σημερινὰ ὑψηλὰ ἐπίπεδα τῶν τιμῶν. Τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου καθιεροῖ κυβερνητικὰ καὶ διοικητικὰ πλαίσια, ἐντὸς τῶν ὁποίων θέλει ἀσκηθῆ ἡ πολιτικὴ τῶν διὰ δελτίου διανομῶν. Καὶ οὔτε ἦτο δυνατὸν τὸ νομοσχέδιον νὰ εἰσέλθῃ εἰς λεπτομερείας, διότι δὲν εἶναι ἐκ τῶν προτέρων γνωσταὶ αἱ προϋποθέσεις τῆς προμηθείας καὶ τῆς διανομῆς καταναλωτικῶν ἀγαθῶν. Ἀποτελεῖ τοῦτο ἓν μέτρον ἐξορμήσεως, τὸ ὁποῖον θὰ ὁλοκληρωθῇ βαθμιαίως διὰ Βασιλικῶν Διαταγμάτων, κατόπιν τῆς παρεχομένης ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου νομοθετικῆς ἐξουσιοδοτήσεως. Διὰ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου προβλέπεται Κυβερνητικὸν Συμβούλιον ἐλέγχου τιμῶν, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποτελῆται ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς καὶ τὸ ὁποῖον θὰ καθορίζῃ γενικώτερον, τὴν πολιτικὴν τῶν διὰ δελτίου διανομῶν, τῶν τιμῶν συγκεντρώσεως καὶ ἀσφαλείας τῶν προϊόντων καὶ τὰ κυβερνητικὰ καὶ διοικητικὰ μέτρα, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων θὰ γίνεται ἡ διανομὴ τῶν ἀγαθῶν. Διὰ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου προβλέπεται ἡ σύστασις Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς τιμῶν, ἡ ὁποία θὰ ἑδρεύῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου καὶ ὑποεπιτροπῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ περιβληθοῦν μὲ ὡρισμένας ἁρμοδιότητας καὶ αἱ ὁποῖαι, διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος θέλουν καθορισθῆ. Ἐκρίθη ἀπαραίτητον, δεδομένου ὅτι, ἡ ἐγχώριος γεωργικὴ παραγωγὴ θὰ ἀποτελῇ τὴν βάσιν τῶν διὰ δελτίου διανομῶν τῶν τροφίμων, νὰ ἐκπροσωπῶνται εἰς αὐτὰς τὰς Ἐπιτροπάς, ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον, αἱ γεωργικαὶ καὶ παραγωγικαὶ ὀργανώσεις τῆς χώρας.

§7ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀποκλείει αὐτό.

§8Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον συνιστῶνται ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου ἐπιτροπαί, θὰ πρέπει νὰ προβλεφθῇ καὶ ἡ ἐκπροσώπησις τῶν παραγωγικῶν τάξεων.

§9Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Δὲν προβλέπεται τίποτε τὸ σχετικόν.

§10Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριε Ἀποστόλου, εἴπομεν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐνσωματωθοῦν αἱ τροποποιήσεις, τὰς ὁποίας ἄλλωστε ἔφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, μὲ τὸ ἀρχικὸν νομοσχέδιον καὶ νὰ παρουσιασθῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς εἰς ἑνιαῖον σῶμα τὸ νομοσχέδιον.

§11Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν παρουσιάσθη.

§12Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Λυποῦμαι διότι δὲν παρουσιάσθη. Θὰ τὸ κάμω ὡς ἰδικήν μου πρότασιν. Ἐγὼ πάντως εἶμαι συνεπὴς μὲ τὰς ἀποφάσεις αἱ ὁποῖαι ἐλήφθησαν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Ἐὰν ὅμως ἡ Βουλὴ ἔχῃ ἀντιρρήσεις, διὰ τὴν ἐνσωμάτωσιν, ἢ ἐὰν δὲν ἔχῃ ἐνσωματωθῆ, κατὰ λάθος προφανῶς, τότε θὰ προτείνω ἐγὼ τὴν τροπολογίαν.

§13Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δέχεται νὰ ἐνσωματωθοῦν αἱ τροπολογίαι;

§14Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδέχθη τὴν ἐνσωμάτωσιν. Ἐδέχθη τὴν ἐκπροσώπησιν γενικώτερον τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν εἰς τὰς Ἐπιτροπάς, τὰς ὁποίας καθιεροῖ τὸ νομοσχέδιον. Εἰς τὸ κεντρικὸν συμβούλιον τιμῶν μετέχει ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ὡς μέλος καὶ συνεπῶς ὑπάρχει ἡ ἐπίσημος πλέον ἐκπροσώπησις τῶν γεωργικῶν τάξεων. Ἀλλὰ μετέχει ἀκόμη, εἰδικῶς καλούμενος καὶ ὁ Διοικητὴς ἢ οἱ ὑποδιοικηταὶ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὥστε εἰς τὸ Κεντρικὸν Συμβούλιον εἰς τὸ ὁποῖον δὲν δύνανται νὰ ἐκπροσωπηθοῦν οἱ Συνεταιρισμοί, νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἐκπροσώπησις τῶν συμφερόντων τῶν διὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας καὶ τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. (Φωναὶ διαμαρτυρίαι). Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ μετέχῃ ὁ Διοικητὴς τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν συγκέντρωσιν θὰ προσφερθοῦν τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα. Ἐπειδὴ ὁμιλῶ περὶ τῆς ἐκπροσωπήσεως τῶν γεωργικῶν ὀργανώσεων, δι’ αὐτὸ δὲν ἀνέφερα τὴν συμμετοχὴν τοῦ Διοικητοῦ καὶ τῶν Ὑποδιοικητῶν τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Εἰς τὴν Κεντρικὴν Ἐπιτροπὴν τιμῶν, ἡ ὁποία ἑδρεύει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου, προεβλέφθη ἐπίσης ἡ ἐκπροσώπησις τῶν παραγωγικῶν τάξεων διὰ τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς πανελληνίου ὀργανώσεως τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, ὅπως ἐπίσης προεβλέφθη καὶ ἡ ἐκπροσώπησις τῶν ἐργατῶν δι’ ἀντιπροσώπου τῆς ΓΣΕΕ καὶ ἡ ἐκπροσώπησις τῶν ἐμπόρων δι’ ἀντιπροσώπων τῶν τριῶν ἐπιμελητηρίων Ἀθηνῶν, Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης, τὰ ὁποῖα καὶ θὰ ἐκλέγουν ἀπὸ κοινοῦ τὸν ἀντιπρόσωπόν των. Ἐπίσης, προβλέπεται γνωμοδοτικὸν συμβούλιον τιμῶν, ἑδρεῦον ἐπίσης εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐμπορίου, εἰς τὸ ὁποῖον ἐκπροσωποῦνται αἱ γεωργικαὶ καὶ παραγωγικαὶ τάξεις. Εἰς τὸ νομοσχέδιον προβλέπεται ἡ ἀνέγερσις, ἐπισκευὴ καὶ μίσθωσις ἀποθηκῶν πρὸς ἀντιμετώπισιν ἐκτάκτων ἀναγκῶν, κατὰ παρέκκλησιν τῶν περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ διατάξεων. Βεβαίως ἡ τυποκρατία καὶ ἡ γραφειοκρατικὴ διαδικασία τῆς ἐφαρμογῆς τῶν διατάξεων τοῦ Δημοσίου Λογιστικοῦ, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ παρεμβάλῃ δυσχερείας μεγάλας εἰς μίαν ὀργάνωσιν, τῆς ὁποίας ἰδιαίτερον χαρακτηριστικὸν εἶναι ἡ πρωτοβουλία καὶ ἡ ταχύτης. Τὰ κρατικὰ ὄργανα, ἰδίως εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον ὅπως ἔχῃ ἐξελιχθῆ εἰς μεγάλον ὑδροκεφαλικὸν ὀργανισμόν, ἀποτελοῦν τὴν τροχοπέδην διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μεγάλων σχεδίων. Δικαίως λοιπὸν ὁ συντάκτης τοῦ νομοσχεδίου, προκειμένου περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ δελτίου διανομῶν ἠθέλησε νὰ γίνῃ ἡ παρέκκλησις ἐκ τῶν διατάξεων περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ, διότι μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ δύναται νὰ ἀσκηθῇ πρωτοβουλία καὶ νὰ ἐξυπηρετηθῇ μὲ ταχύτητα, ἡ ὁποία εἶναι ἀπαραίτητος, ἡ συγκέντρωσις καὶ διανομὴ τῶν ἀγαθῶν. Ἀλλὰ προβλέπεται ἐπίσης διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἡ σύστασις θέσεως μονίμου ὑφυπουργοῦ. Καὶ ὄντως ἔχει ἀνάγκην ἡ ὑπηρεσία αὕτη ἑνὸς ἀνωτάτου συντονιστικοῦ ὀργάνου, τὸ ὁποῖον νὰ δύναται νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην, νὰ ἀναπτύξῃ πρωτοβουλίαν καὶ νὰ κατευθύνῃ μὲ ταχὺν ρυθμόν, ποὺ εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῆς ὑπηρεσίας. Τὰ κρατικὰ ὄργανα, ἂς τὸ εἴπωμεν εὐθαρσῶς, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν εἶναι κατηρτισμένα, ἔχουν μίαν εὐθυνοφοβίαν καὶ συχνὰ ἕνα νοσηρὸν γραφειοκρατικὸν πνεῦμα, τὸ ὁποῖον παρεμποδίζει τὴν ταχεῖαν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων. Μάλιστα, διὰ νὰ εἴπωμεν παρεμπιπτόντως, ἡ ἐπέκτασις τῶν ἁρμοδιοτήτων τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Δημοσίου Λογιστικοῦ εἰς τὴν ἔγκρισιν κονδυλίων ποὺ ἀφοροῦν τὴν αὐτοδιοίκησιν, ἀπετέλεσεν ἐπίσης ἕνα μεγάλο ἐμπόδιον, ὥστε νὰ μὴ δύνανται νὰ κινηθοῦν τὰ ὄργανα τῆς αὐτοδιοικήσεως, διὰ νὰ ἐκτελέσουν τὸν προορισμόν των. Ὁ ὑπεύθυνος ὑφυπουργὸς εἶναι ἱκανὸς νὰ συντονίζῃ περισσότερον τὸ ἔργον ὑπηρεσιῶν, νὰ ἀναπτύσσῃ πρωτοβουλίαν, νὰ ἐξυπηρετῇ τὸν ἀπαραίτητον ρυθμὸν τῆς ταχύτητος, ὥστε ἀπροσκόπτως πλέον νὰ βαίνῃ ἡ ἐκπλήρωσις τῆς ἀποστολῆς. Εἶχον πάντοτε τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ὑπεστήριξα καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὅτι ὁ θεσμὸς τῶν μονίμων Ὑφυπουργῶν θὰ πρέπει νὰ ἐπεκταθῇ εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, διὰ νὰ τίθεται ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ὑπηρεσιῶν ἕνα ἀνώτατον ὄργανον, ἱκανὸν νὰ ἐπιβάλῃ τὴν πειθαρχίαν, νὰ δίδῃ ἀμέσως λύσεις καὶ νὰ συνεχίζῃ τὴν παράδοσιν τοῦ Ὑπουργείου. Οἱ πολλοὶ Γενικοὶ Διευθυνταί, ἀναμφισβητήτως, συντελοῦν εἰς τὴν ἀναδιωργάνωσιν καὶ τὸν ἀποσυντονισμὸν τῶν Ὑπουργείων. Δυστυχῶς, ἐπροχωρήσαμε πάρα πολύ, ὥστε νὰ ὑπάρχουν σήμερον εἰς ἕκαστον Ὑπουργεῖον 3 καὶ 4 καὶ 5 Γενικοὶ Διευθυνταί, οἱ ὁποῖοι, ὄχι μόνον ἀντιδροῦν ὁ ἕνας εἰς τὸ ἔργον τοῦ ἄλλου, ἀλλὰ καὶ δημιουργοῦν καὶ κλίκας μέσα εἰς τὰ Ὑπουργεῖα καὶ διασποῦν καὶ τὴν ψυχικὴν ἑνότητα τῆς ὑπηρεσίας. Θὰ ἔπρεπε, λοιπόν, νὰ καταργηθῇ ὁ θεσμὸς τῶν Γενικῶν Διευθυντῶν, ἀλλὰ αἱ ὑπηρεσίαι ἐνεφάνιζαν κατὰ καιροὺς πιεστικὰς τροποποιήσεις ἢ καὶ νομοσχέδια αὐτοτελῆ διευρύνσεως τῶν ὑπηρεσιῶν. Καὶ βλέπομεν εἰς τὴν θέσιν τοῦ τμήματος νὰ εἰσέρχεται ἡ Διεύθυνσις, ὁπότε κατ’ ἀνάγκην τὸ ἕνα τμῆμα γίνεται πολλά. Εἰς τὴν θέσιν τῆς μιᾶς Διευθύνσεως, νὰ γίνωνται πολλαὶ Διευθύνσεις, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν διὰ τοῦ τρόπου τούτου, νὰ γίνουν καὶ Γενικαὶ Διευθύνσεις. Καὶ ἐφθάσαμεν εἰς μίαν ἀποτελμάτωσιν, ἀκριβῶς διότι δὲν προεβάλαμεν ἑκάστοτε ἀντίστασιν, εἰς τὰς ἀξιώσεις αὐτὰς τῶν ὑπηρεσιῶν. Θὰ πρέπει κατὰ τὴν γνώμην μου, νὰ καταργηθοῦν αἱ Γενικαὶ Διευθύνσεις, ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ὑπηρεσιῶν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ, ἕνα συντονιστικὸν ὄργανον, ὁ μόνιμος Ὑφυπουργὸς καὶ ὄχι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς μονιμότητος ποὺ εἴδομεν εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα. Μόνιμος Ὑφυπουργός, ὁ ὁποῖος θὰ προέρχεται ἐκ τῶν σπλάγχνων τῆς ὑπηρεσίας καὶ ὁ ὁποῖος θὰ ἠμπορῇ ἀναμφισβητήτως νὰ κρατήσῃ εἰς πειθαρχίαν τὴν ὑπηρεσίαν.

§15Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θὰ ὀνομάζεται «ὑπηρεσιακός», διότι ἔχει ἀποτύχει εἰς τὰς ἐκλογάς;

§16Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Ἡ γνώμη μου ἡ προσωπικὴ εἶναι αὐτή. Ἐγὼ ἀντέδρασα πάντοτε πρὸς αὐτὴν τὴν τάσιν τῆς δημιουργίας Γενικῶν Διευθύνσεων καὶ τῆς διευρύνσεως τῶν ὑπηρεσιῶν. Ἐὰν ἔχετε σοφωτέραν καὶ καλυτέραν γνώμην ἀπὸ τὴν ἰδικήν μου, νὰ τὴν ἀναπτύξετε. Ἐτελείωσα, κύριοι, τὴν εἰσήγησίν μου. Ἡ ὀργάνωσις τοῦ δελτίου διανομῶν θὰ ἀποτελέσῃ σταθμὸν εἰς τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς χώρας μας. Τίθεται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ λαοῦ καὶ θὰ συμβάλῃ, τὰ μέγιστα, εἰς τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν καὶ τὴν ἐξασφάλισιν χαμηλοῦ τιμαρίθμου, πρὸς ἐξασφάλισιν δὲν λέγω τῆς εὐημερίας— ἀλλὰ τοὐλάχιστον κάποιας καλῆς διαβιώσεως τοῦ λαοῦ. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν συνιστῶ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν ἐπιψήφισιν ὑμῶν. (Χειροκροτήματα).

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Τσουδερός ἔχει τὸν λόγον.

§18Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν πέρνω τὸν λόγον διὰ νὰ ἐπικρίνω τὸ νομοσχέδιον. Εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς δηλώνω, ὅτι εἶμαι ὑπὲρ αὐτοῦ. Ἀλλὰ θὰ εἴπω ὀλίγας μόνον παρατηρήσεις ἐπὶ θέματος, τὸ ὁποῖον συνδέεται μὲ τὸ νομοσχέδιον. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διότι καὶ ὡς δοκιμὴ ἀκόμη ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι γίνῃ διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν τιμῶν καὶ διὰ τὴν ἐπάρκειαν τῶν ἀγαθῶν, εἰς τὴν κατανάλωσιν καὶ μόνον λέγω ὡς δοκιμὴ ἐὰν γίνεται, ἀξίζει τὸν κόπον. Ὑπάρχουν ὅμως ἀμφιβολίαι περὶ τῆς πλήρους ἐπιτυχίας του. Θὰ ἐξαρτηθῇ αὕτη ἀπὸ πολλοὺς λόγους καὶ ἰδίως ἐκ τοῦ τρόπου τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ μέτρου. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἔχω μίαν πρώτην ἀμφιβολίαν. Διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ μέτρου σχηματίζεται ἰδιαιτέρα ὑπηρεσία διὰ τὰς διανομὰς καὶ φοβοῦμαι πάρα πολύ, ὅτι εἴμεθα ἀνέτοιμοι πρὸς τοῦτο. Διερευνόντες τὸν δρόμον τῆς ἐκτελέσεως τῶν διανομῶν, θὰ προσκρούσωμεν πραγματικῶς εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ μέτρου ἀπὸ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀναμένωμεν ὠφελήματα ὑπὲρ τοῦ λαοῦ. Θὰ ἐπροτιμοῦσα νὰ ἐγένετο ἕνας συνδυασμὸς τῆς Κρατικῆς πρωτοβουλίας μὲ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Νομίζω, ὅτι ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἔπρεπε νὰ ἔχῃ κατατεθῆ ἡ σχετικὴ σύμβασις, ἡ ὁποία ὑπεγράφη μεταξὺ τοῦ Κράτους καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Τοῦτο ἀποτελεῖ ἔλλειψιν νὰ συζητῶμεν τὸ νομοσχέδιον χωρὶς νὰ ἔχῃ γνῶσιν ἡ Βουλὴ τῆς συμβάσεως αὐτῆς διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ὁποίας ψηφίζομεν τὸν νόμον.

§19Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πολὺ σωστά.

§20Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Δὲν διενεμήθη ἢ τοὐλάχιστον δὲν ἔφθασε μέχρις ἡμῶν. Ἐγὼ συνέπεσε νὰ κατέχω ἰδιωτικῶς ἀντίγραφον τῆς συμφωνίας αὐτῆς. Φοβοῦμαι λοιπόν, μήπως, ζητοῦντες μὲ τὴν κρατικὴν πρωτοβουλίαν καὶ μόνον νὰ εὕρωμεν τὰς ἀναγκαίας ἀποθήκας, νά εὕρωμεν τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα θὰ παραλαμβάνουν τὰ πράγματα, θὰ τὰ ἐκτελωνίζουν, θὰ τὰ διανέμουν κ.λ.π., μήπως ἔτσι δημιουργηθῆ μία πολυδάπανος ὑπηρεσία, ἡ ὁποία καθὼς ὁρίζει ἡ συμφωνία, θὰ ἐπιπέσῃ ἐπὶ τῶν τιμῶν τῶν διανεμομένων εἰδῶν διότι, ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς τὴν συμφωνίαν, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τοῦ Κράτους καὶ τῆς Ἀποστολῆς, τὰ πράγματα θὰ πωλοῦνται εἰς τιμὰς ὥστε νὰ μὴ ἀφήνουν κέρδος, ἀλλὰ νὰ μὴ ἀφίνουν καὶ ζημίας. Εἶναι ὀρθότατον τοῦτο, ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅσον περισσότερον ἐπιβαρύνεται τὸ ἐμπόρευμα διὰ τῶν θετικῶν δαπανῶν ἄλλο τόσον, θὰ κοστίζῃ καὶ περισσότερον.

§21Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Θέλετε νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως;

§22Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Τὸ ἔχω κύριε συνάδελφε. Ἄλλωστε νομίζω, ὅτι αὐτὰ ποὺ εἶπον δὲν εἶναι ἀνακριβῆ. Ἑπομένως δὲν πρόκειται νὰ μὲ διαψεύσητε. Εἰς τὴν συμφωνίαν αὐτὴν κατὰ κακὴν συνέχειαν τῆς μέχρι τοῦδε κρατικῆς ἐμπορικῆς πολιτικῆς ὑπάρχει ὅρος κατὰ τὸν ὁποῖον τὸ ἐμπόριον ἀποκλείεται πλέον, ὄχι μόνον ἀπὸ τοῦ νὰ χρησιμεύσῃ ὡς ὄργανον καὶ μεσολαβητὴς μεταξὺ τοῦ Κράτους καὶ τῶν καταναλωτῶν, ἀλλὰ καὶ κάτι περισσότερον ἀπαγορεύεται εἰς αὐτὸ ἡ εἰσαγωγὴ παρομοίων εἰδῶν. «Ἰδιῶται καὶ ἰδιωτικοὶ οἶκοι, ὁρίζει ἡ σύμβασις ἄρθ. 7 δὲν δικαιοῦνται νὰ εἰσάγουν ἐμπορικὰς ποσότητας εἰδῶν ὑπαγομένων εἰς τὸ παρὸν πρόγραμμα ὑπὸ οἱανδήποτε μορφήν, εἰμὴ κατόπιν ἀδείας ἥτις θὰ προέβλεπεν, ὅτι τὰ οὕτω εἰσαγόμενα εἴδη θὰ τεθοῦν εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως». Ὁ περιορισμός, δηλαδή, τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, καθίσταται ἀκόμη στενώτερος ἀπὸ ὅτι εἶναι μέχρι σήμερον. Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πρεσβεύουν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς Κρατικῆς ἐπεμβάσεως, ἰδίως ὑπὸ τὰς σημερινὰς περιστάσεις, διὰ νὰ ρυθμίζῃ καὶ τὰς τιμὰς καὶ τὴν κατανάλωσιν, ἐὰν θέλετε, νὰ περιέρχωνται τὰ ἀγαθὰ εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν εὐρύτερον κύκλον καταναλωτῶν καὶ εἰς χαμηλὰς τιμάς. Νομίζω ὅμως, ὅτι αὐτὴ ἡ πολιτικὴ διαφέρει τελείως ἀπὸ τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη παρ’ ἡμῖν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη καὶ κατὰ τὴν ὁποίαν πολιτικὴν τὸ Κράτος ἔχει γίνει ἔμπορος. Φοβοῦμαι, ὅτι πολλὰ ἀτυχήματα, τὰ ὁποῖα μᾶς συνέβησαν, ὅσον ἀφορᾷ τὰ ζητήματα τῶν τιμῶν καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς ἐπαρκείας τῶν ἀγαθῶν, ὀφείλονται ἐν πολλοῖς εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτήν, διότι ἠμποδίσαμε τὸν ἐμπορικὸν συναγωνισμόν, ὑπὸ τὸν ἁπλοῦν μόνον ἔλεγχον τοῦ Κράτους. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι θὰ ἤθελον αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἀφήσωμεν πλήρη ἀσυδοσίαν τῶν ἐμπόρων καὶ νὰ εὑρεθοῦν καὶ πάλιν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ μὲ κατηγορήσουν διὰ κεφαλαιοκρατικὴν ὀπισθοδρομικότητα. Εἶμαι πεπεισμένος διὰ τὴν ἀνάγκην τῆς διευθυνομένης οἰκονομίας, οὐχὶ ὅμως καὶ τῆς πολιτικῆς τοῦ Κράτους «ἐμπόρου». Δὲν ἐφθάσαμεν ἀκόμη νομίζω εἰς τὴν περικοπὴ αὐτήν, καὶ δυνάμεθα νὰ κρατικοποιήσωμεν τὰς εἰσαγωγάς, καὶ νὰ καταλύσωμεν μίαν ὁλόκληρον ἐμπορικὴν καὶ ἐπαγγελματικὴν τάξιν, ἡ ὁποία ἀσκεῖ τὸ ἐμπόριον. Ἐπ’ ἐσχάτων ἐδοκιμάσθη ἐπιτυχῶς ἡ πολιτικὴ τοῦ νὰ χρησιμοποιήσωμεν τὰς ἑνώσεις τῶν εἰσαγωγέων, διὰ τὴν εἰσαγωγὴν ὡρισμένων εἰδῶν καφέ, βακαλάου καὶ ἄλλων καὶ ἡ πολιτικὴ αὐτὴ εἶχεν ἐπιτυχίαν. Βέβαια τὰ εἴδη, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ εἰσαχθοῦν διὰ μέσου τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας καὶ εἰδικώτερον τῶν 25 ἑκ. δολλαρίων διὰ σχηματισμὸν ἀποθεμάτων, ἀγαθῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσαχθοῦν διὰ μέσου τῶν ἐμπόρων, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ ὁπωσδήποτε κατανομὴ των κλπ. θὰ ἠδύνατο κάλλιστα νὰ γίνῃ διὰ μέσου τῶν ἐμπορικῶν ὀργανώσεων καὶ τῶν ἁρμοδίων ἐπαγγελματικῶν ταμείων. Αἱ ὀργανώσεις καὶ οἱ ἐπαγγελματίαι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ παίζουν τὸν ρόλον τῶν πραγματικῶν ὀργάνων τοῦ Κράτους, τὸ ὁποῖον θὰ ἤλεγχεν αὐτοὺς εἰς τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον θὰ ἐφήρμοζον τὴν σύμβασιν.

§23Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Προβλέπει ἡ σύμβασις, ὅτι δύνανται νὰ εἰσάγωνται, κατόπιν ἀδείας φυσικά, ὑπὸ τῶν ἑνώσεων, ἀνασυγκροτουμένων, ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς διαθέσεως τῶν προϊόντων ἀδειῶν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν.

§24Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Αὐτὴ εἶναι μιὰ ἐξαίρεσις, ἀλλά, ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ τοῦ κανόνος. Εὔχομαι αἱ ἐξαιρέσεις νὰ γίνουν ὁ κανὼν ὅτι θὰ ἦτο ὀρθὴ ἡ πολιτική, ἀλλά, ἐγὼ ἀποβλέπω εἰς ὅτι ἀφορᾷ ἡ σύμβασις, καὶ ὁμιλῶ περὶ μιᾶς πολιτικῆς ἡ ὁποία κακῶς ἐφαρμόζεται πρὸ πολλοῦ ἄσχετη πρὸς τὴν σύμβασιν. Εὑρίσκω τὴν εὐκαιρίαν τοῦ νομοσχεδίου, διὰ νὰ ὁμιλήσω γενικῶς περὶ τῆς καταστάσεως ἡ ὁποία δημιουργεῖται ἀπὸ τὴν πολιτικὴν τοῦ Κράτους «ἐμπόρου».

§25ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διαταχθῇ ἡ διανομὴ τῆς συμβάσεως.

§26Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἄνευ τῆς συμβάσεως ὁλόκληρος ἡ συνομιλία ἡ ὁποία γίνεται εἶναι ματαία.

§27Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Νομίζω ὅτι ἐσημείωσα τὴν ἔλλειψιν αὐτή. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ μοῦ ἐπιτίθεσθε, διότι χρησιμοποιῶ τὴν σύμβασιν.

§28Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς ἀπευθύνεται ἡ παρατήρησις.

§29Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἐδημοσιεύθη ἡ σύμβασις, σχεδὸν εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας. Ἐπὶ πλέον τὴν κατέθεσα καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ἀργά, ἴσως λόγῳ τῆς ἀπεργίας νὰ ἐσημειώθη καθυστέρησις. Πάντως, ἐγὼ τὴν κατέθεσα ἐγκαίρως.

§30Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Ἡ νομοθεσία διὰ τοῦ τύπου δὲν ἤρχισεν ἀκόμη, χωρὶς τὴν σύμβασιν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον. Ἐγὼ τὴν ἔχω, ἀλλὰ οἱ συνάδελφοι δὲν τὴν ἔχουν.

§31Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἀλλά, φαίνεται ὅτι ἐκ τῆς ἀπεργίας δὲν ἐτυπώθη ὁ τόμος, τὸν ὁποῖον ἔστειλα. Αὐτὴ εἶναι ἡ παρεξήγησις.

§32Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ καὶ κύριοι Βουλευταί, ἐγὼ εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συνιστοῦν τὴν ψήφισιν τῆς συμβάσεως. Ἀλλά, ἐπὶ τοῦ νομοθετήματος καὶ τῆς συμβάσεως πρέπει νὰ ὑπάρχουν γενικαὶ παρατηρήσεις, ὄχι διὰ νὰ τροποποιηθῇ ἡ σύμβασις, διότι εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀναγνωρίζουν, ὅτι τοιούτου εἴδους συμβάσεις δὲν τροποποιοῦνται, ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἐκ τῶν παρατηρήσεων, αὐτῶν ἠμποροῦμεν νὰ βγάλωμεν ὡρισμένα συμπεράσματα καὶ νὰ γίνουν ὡρισμέναι προτάσεις εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ τὰς ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της εἰς τὴν ἐφαρμογήν, θὰ ἠδυνάμεθα μάλιστα νὰ διακόψωμεν τὴν συνεδρίασιν μέχρι διανομῆς τῆς συμβάσεως εἰς τοὺς βουλευτάς.

§33Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν διὰ τὸ ἀπόγευμα.

§34Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Τσουδερὸς διετύπωσε τὴν γνώμην, ὅτι γνωρίζει πολὺ καλά, ὅτι αἱ συμβάσεις αὐταὶ δὲν τροποποιοῦνται καὶ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποδείξωμεν ἐπὶ τῆς συμβάσεως ὡρισμένας κατευθύνσεις, αἱ ὁποῖαι νὰ χρησιμοποιηθοῦν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν πρὸς περαιτέρω διαχείρισιν τοῦ ζητήματος. Ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τροποποιήσωμεν τὴν σύμβασιν, νομίζω ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου καὶ νὰ διατυπωθοῦν εἰς τὸ τέλος αἱ προτάσεις ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ τὰς προτείνουν ἐπὶ τῆς συμβάσεως.

§35Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰσάγεται πρὸς κύρωσιν ἡ σύμβασις ἢ τὸ νομοσχέδιον; Ἐφ’ ὅσον εἰσάγεται πρὸς κύρωσιν τὸ νομοσχέδιον, τί ἔννοιαν ἔχει ἡ ἀναβολή;

§36Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θεωρῶ ἀναγκαῖον νὰ τονίσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ μὴ προκαλέσωμεν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι καθυστέρησιν τῆς ἐπιψηφίσεως ἑνὸς νομοσχεδίου, ἀπὸ τὴν ἰσχὺν τοῦ ὁποίου ἐξαρτῶνται πολλά. Ἡ σύμβασις, βεβαίως, δὲν περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τυπικῶς τῶν βουλευτῶν. Ἀλλά, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ ἐλάβομεν γνῶσιν, ὅσοι ἐνδιαφερόμεθα νὰ λάβωμεν γνῶσιν. Ἡ Κυβέρνησις ὑπέβαλε νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατ’ ἀρχὴν καὶ κατὰ τύπους εἶναι ἄσχετον ἀπὸ τὴν σύμβασιν, ὅπως ὀρθότατα ἐτόνισεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος. Εἶναι κάλλιστα δυνατὸν νὰ λάβωμεν θέσιν ἀπέναντι τοῦ νομοσχεδίου, χωρὶς νὰ συνδυάσωμεν τυπικῶς τὸ νομοσχέδιον μὲ τὴν σύμβασιν. Ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας, βεβαίως, θὰ τὸ συνδυάσωμεν. Ἀλλά, ὑποτίθεται, ὅτι ὑπάρχει μέσα μας τὸ ἐνδιαφέρον, ἐνδιαφέρον ἄσχετον ἀπὸ τοῦ ἐὰν εὑρίσκεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὰς χεῖρας μας διανεμημένον τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως ἢ ὄχι ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἴμεθα μέλη τῆς Βουλῆς, νὰ ἐπίκειται ἡ ψήφισις ἑνὸς νομοσχεδίου τοιαύτης μορφῆς καὶ νὰ μὴ ἔχωμεν παρακολουθήσῃ κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας τὰ δημοσιευόμενα εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ δὴ τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως, τὸ ὁποῖον ἐδημοσιεύθη πρὸς γνῶσιν ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ.

§37Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ συμμορφωθῶ μὲ τὴν ἐπιθυμίαν τῶν κ. κ. βουλευτῶν. Πάντως, ἐπαναλαμβάνω, ἐδημοσιεύθη τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως ἐν πάσῃ λεπτομερείᾳ εἰς τὰς ἐφημερίδας. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου ὅπως ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, δὲν εἰσάγεται πρὸς συζήτησιν ἡ σύμβασις παρὰ τὸ νομοσχέδιον καὶ ἡ σύμβασις δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑποστῇ ἀλλοιώσεις σήμερον, διότι δὲν ἔχομεν καιρόν, διότι ὑπάρχει κίνδυνος ἀπωλείας τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ποσοῦ τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει ἐφόδια 25 ἑκατομ. δολλαρίων. Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις.

§38Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἡμεῖς ὡς κόμμα εἴμεθα κήρυκες τῆς ἀνάγκης τῆς καθιερώσεως δελτίων τῶν διανομῶν καὶ ἑπομένως δὲν ἔχομεν καμμίαν διάθεσιν νὰ κωλυσιεργήσωμεν εἰς τὴν ψήφισιν ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἰσάγει γενικὰς διανομάς, ἀλλὰ ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρίσκεται πάντοτε ἡ Βουλὴ εἰς δύσκολον θέσιν μὲ μίαν ἔκκλησιν πρὸς αὐτήν, νὰ παραβλέψῃ τὰς παραλείψεις τῆς Κυβερνήσεως. Συγκεκριμένως εἰς τὴν σημερινὴν περίπτωσιν δὲν ἔγινε διανομὴ τῆς συμβάσεως εἰς τοὺς βουλευτάς, πρᾶγμα ἁπλούστατον ἀλλ’ ἀπαραίτητον διὰ τὴν σοβαρὰν συζήτησιν. Θὰ ἤθελον δὲ ν’ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Λ.Ε.Κ., ὅτι οἱ βουλευταὶ δὲν ἀνέγνωσαν εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἀκριβῶς ἐπειδὴ εἶναι βουλευταὶ καὶ ἐπειδὴ ἐλέχθη ὅτι θὰ εἰσαχθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἀνέμενον τὸ ἐπίσημον κείμενον τῆς συμβάσεως μετὰ τοῦ νομοσχεδίου διὰ νὰ τὸ μελετήσουν. Δὲν νομίζω, λοιπόν, ὅτι μεταξὺ τῆς ἀνατροπῆς τῆς συμβάσεως ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ τῆς νομοθεσίας «σὰν βουὰρ» δὲν ὑπῆρχε μέσος ὅρος. Δηλαδὴ νὰ ἴδωμεν τὴν σύμβασιν, διότι τὸ θέμα δὲν εἶναι μόνον τεχνικό, ἀφορῶν ἕνα νομοσχέδιον, ποὺ ἱδρύει μίαν Κεντρικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἄλλα παρόμοια ὄργανα. Εἶναι θέμα οὐσιαστικόν, πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι θέμα κατ’ ἐξοχὴν πολιτικὸν καὶ θὰ ἠθέλαμεν ἐπὶ τῇ βάσει καὶ τοῦ νομοσχεδίου καὶ τῆς συμβάσεως νὰ εἴπωμεν τὴν γνώμην μας. Ἡ ἀργοπορία 24 ὡρῶν δὲν καταστρέφει τὴν χώραν.

§39Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ ἐπιθυμία σας νὰ λάβετε γνῶσιν τῆς συμβάσεως εἶναι ἀπολύτως δικαιολογημένη. Ὡς θὰ ἐνθυμῆσθε πρὸ 5 ἡμερῶν κατὰ σχετικὴν ἐν τῇ Βουλῇ συζήτησιν ὅταν ἐζητήθη παρά τινος τῶν κ. κ. βουλευτῶν τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως ταύτης, διέταξα ἀμέσως τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον νὰ προβῇ εἰς τὴν κατάθεσιν. Εἶναι ἐν τούτοις ἐνδεχόμενον νὰ ἐβράδυνεν ἡ ἐκτύπωσις λόγῳ τῆς ἀπεργίας. Πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας κ. βουλευταί, ὅτι κάθε ἡμέρα καθυστερήσεως διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου συνεπιφέρει ἀνάλογον καθυστέρησιν τῆς ἐφαρμογῆς τῶν διανομῶν διὰ δελτίου. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, τὴν Βουλὴν νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ μὴ τὸ ψηφίσωμεν ἐν τῷ συνόλῳ, προτοῦ οἱ κ. κ. βουλευταὶ λάβουν γνῶσιν τῆς συμβάσεως ἡ ὁποία δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν πάσῃ περιπτώσει νὰ τροποποιηθῇ. Ἄς προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ νὰ μὴ λάβωμεν ὁριστικὴν ἀπόφασιν διὰ τὸ σύνολον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου προτοῦ οἱ κ. κ. βουλευταὶ λάβουν γνῶσιν τῆς συμβάσεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ λύσις ἥτις δὲν ἐπιφέρει καθυστέρησιν.

§40Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Δὲν εἶμαι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος προεκάλεσα τὸ αἴτημα τῆς ἀναβολῆς τῆς συζητήσεως. Βέβαια ἐπεκαλέσθην μίαν σύμβασιν, ἡ ὁποία δὲν ἔχει διανεμηθῆ ὅπως εἶπον, ὅμως αὐτὸ συντελεῖ, ὥστε ἔν τινι μέτρῳ ἡ Βουλὴ ν’ ἀντιλαμβάνεται τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα φέρω, οὐχὶ μόνον κατὰ τῆς συμβάσεως, ἀλλὰ γενικῶς ἐπὶ μιᾶς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἠκολουθήθη εἰς τὸ παρελθόν, ἐναντίον τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐμπορίου, καὶ μιᾶς πολιτικῆς ἡ ὁποία ἐνδέχεται νὰ βλάψῃ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ δελτίου διανομῶν. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι ἡ σύμβασις ἐμπνέεται ἀπὸ τὰς καλλιτέρας διαθέσεις, ὅπως χαρακτηρίζονται ὅλαι αἱ ἐνέργειαι τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ὡς συμβούλου τῆς Κυβερνήσεως. Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀνεξαρτήτως τοῦ συμφέροντος ποὺ ἔχει ὁ τόπος, πιστεύω ὅτι αἱ συμβουλαὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς; εἶναι κατὰ τὸ πλεῖστον αἱ καλλίτεραι, ἰδίως ὅταν ἐλέγχωνται διὰ μιᾶς ἐπιτυχοῦς συζητήσεως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ πιστεύω ὅτι καὶ ἡ σύμβασις αὐτὴ θὰ ἔχῃ ὑποστῆ τὴν βάσανον τῆς συζητήσεως μεταξὺ Ἀποστολῆς καὶ Κυβερνήσεως. Εἰδικώτερον θὰ ἤθελον νὰ παρατηρήσω ὅσον ἀφορᾷ τὰς τιμὰς κατὰ τὴν συγκέντρωσιν τῶν γεωργικῶν προϊόντων, διότι ἐν τῇ συμβάσει ὑπάρχει πρόβλεψις συγκεντρώσεως τῶν ἐγχωρίων προϊόντων, κατὰ τὸ μέτρον ὅπου χρειάζονται εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰ συγκεντρούμενα προϊόντα διὰ τὴν διανομὴν αὐτοῦ διὰ δελτίων εἰς τοὺς πολίτας. Τώρα κατὰ πόσον δύναται ἀπολύτως νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ μέτρον αὐτό, ἢ ὄχι, αὐτὸ εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον θὰ ἴδωμεν εἰς τὴν ἐφαρμογήν του. Ἡ σύμβασις περιέχει διατάξεις αἱ ὁποῖαι ἐπιτρέπουν μίαν ἐλαστικότητα εἰς τὴν ἐφαρμογήν της πρὸς τὰ ἄνω καὶ πρὸς τὰ κάτω. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει ἰδιαίτερα εἶναι τὸ ἄρθρον 15 καὶ τὸ ἄρθρον 17 τῆς συμφωνίας σχετικῶς μὲ τὰς τιμὰς τῶν γεωργικῶν προϊόντων. «Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ἀναφέρει τὸ ἄρθρον 15, ἀναλαμβάνει νὰ καθορίσῃ τιμὰς ὑποστηρίξεως διὰ τοὺς γεωργικοὺς παραγωγοὺς ὡς κίνητρον διὰ τὴν ἐφαρμογὴν μακρᾶς πνοῆς προγράμματος γεωργικῆς παραγωγῆς. Αἱ τιμαὶ αὐταὶ ὑποστηρίξεως θὰ ἀναγγέλλωνται πολὺ πρὸ τῆς ἐποχῆς τῆς σπορᾶς καὶ θὰ καθορίζωνται εἰς ἐπίπεδα τὰ ὁποῖα θὰ ἐνθαρρύνουν τὴν παραγωγὴν τῶν ἀπαιτουμένων διὰ τὴν ἐπίτευξιν τῶν προκαθωρισμένων ἐπιδιώξεων εἰδῶν καὶ θὰ ἐνθαρρύνουν τὴν παραγωγὴν τῶν μὴ ἀναγκαίων γεωργικῶν προϊόντων». Εἰς αὐτὰ ἴσως ἀντιτίθενται τὰ τοῦ ἄρθρου 16 ὅπου γίνεται λόγος, ὅτι αἱ τιμαὶ συγκεντρώσεως θὰ καθορίζωνται «εἰς τὰ χαμηλότερα ἐπίπεδα» καθὼς καὶ τὰ τοῦ ἄρθρου 17 ὅπου γίνεται λόγος περὶ τιμῶν ὑποστηρίξεως εἰς τὰ ἐλάχιστα ἐπίπεδα καὶ τιμῶν συγκεντρώσεως εἰς τὰ χαμηλότερα τοιαῦτα. Ἀμφότεραι αἱ διατάξεις ἐὰν τὰς πάρωμεν ὡς ἀρχὰς δὲν εἶναι ἐπικριτέαι διότι ἀποτελοῦν μίαν ὀρθὴν πολιτικήν; διότι προσπάθεια τῆς ὑποστηρίξεως καὶ τῆς συγκεντρώσεως θὰ εἶναι ὄχι μόνον νὰ ὑποστηριχθῇ ὁ γεωργός, ἀλλὰ ταὐτοχρόνως νὰ ἐμποδισθῇ ἡ ἀδικαιολόγητος ἄνοδος τῶν τιμῶν. Νομίζω, ὅτι κανεὶς δὲν θὰ εὑρεθῇ, ὁ ὁποῖος νὰ ἔχῃ ἀντίθετον γνώμην, ἀλλὰ ἡ πολιτικὴ αὐτὴ τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι δικαία, ἂν καθορίζεται ἀσύνδετος πρὸς τὴν τιμὴν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἡ ἀνισοσκέλεια, ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον μεταξὺ τιμῶν βιομηχανικῶν προϊόντων καὶ τιμῶν γεωργικῶν προϊόντων, εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία δημιουργεῖ μίαν ἀνωμαλίαν καὶ μίαν ἀνησυχίαν εἰς τὸ μεγάλο μέρος τοῦ πληθυσμοῦ τῆς χώρας, ποὺ εἶναι ὁ γεωργικὸς πληθυσμός. Δηλαδὴ αἱ τιμαὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων εἶναι ὑψηλότεραι ἀπὸ τὰς γεωργικὰς καὶ ὁ γεωργὸς ὁ ὁποῖος εἶναι μεγάλος καταναλωτής, ἀπολαμβάνει τιμῶν διὰ τὰ προϊόντα του, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ πλεῖστον ὡς γνωστόν, εἶναι κατώτεραι τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἄρα, γεννᾶται ἐκ τοῦ γεγονότος αὐτοῦ μία κατάστασις ἡ ὁποία εἶναι ἀνυπόφορος διὰ τὸν γεωργόν. Καὶ δημιουργεῖται εἰς τὸν παραγωγόν, τὸν γεωργόν, μία κατάστασις ἡ ὁποία δὲν τοῦ ἐπιτρέπει διὰ τῶν ἰδίων αὐτοῦ προϊόντων ν’ ἀγοράζῃ τὰ λοιπὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα τοῦ χρειάζονται διὰ τὴν συντήρησίν του καὶ τὰ ὁποῖα ὡς ἐπὶ τῷ πολὺ εἶναι βιομηχανικά. Προσεπάθησα ν’ ἀνεύρω εἰς τὴν σύμβασιν σχετικὴν πρόβλεψιν ὑπὲρ τῶν γεωργῶν. Κάμνω αὐτὴν τὴν παρατήρησιν, διότι γνωρίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῆς συμβάσεως διὰ τῶν διαφόρων Ἐπιτροπῶν, αἱ ὁποῖαι σχηματίζονται διὰ νὰ λύσουν τὰ ζητήματα αὐτά, νὰ γίνῃ δυνατόν, ὥστε νὰ ληφθῇ αὐτὴ ὑπ’ ὄψει καὶ δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ἡ παρατήρησις πρέπει νὰ εἶναι γνωστὴ καὶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ εἰς τοὺς ἀνωτέρους ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ καθοδηγοῦν τὴν ἐφαρμογὴν τῆς συμβάσεως.

§41Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀνεφέρθητε εἰς τὸ ἄρθρον 15 τῆς συμβάσεως καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 17 καὶ εἴπατε ὅτι οἱ σκοποὶ οἱ ἐπιδιωκόμενοι δὲν δύνανται νὰ ἐπικριθοῦν ἀπὸ κανένα. Σᾶς ἐρωτῶ: Πῶς συμβιβάζεται τὸ ἄρθρον 15, καθορίζον ὅτι αἱ τιμαὶ ὑποστηρίξεως καὶ συγκεντρώσεως θὰ εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ ἀποτελοῦν κίνητρον διὰ τοὺς παραγωγούς, μὲ τὸ ἄρθρον 17 διὰ τοῦ ὁποίου ἀντιθέτως ὑποστηρίζεται, ὅτι αἱ τιμαὶ αὐταὶ θὰ καθορίζωνται εἰς τὰ χαμηλότερα δυνατὰ ἐπίπεδα, πρὸς ἐπίτευξιν τῶν σκοπῶν τῆς συγκεντρώσεως. Δὲν ἔχομεν μίαν βασικὴν ἀντίφασιν ἐνταῦθα, ἥτις ἀποτελεῖ χαρακτηριστικὸν τῆς σπουδῆς, μετὰ τῆς ὁποίας συνετάγη ἡ σύμβασις αὐτή;

§42Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, μετὰ τὰς παρατηρήσεις αὐτὰς τὰς ὁποίας ἔκαμα ἐπί τῆς συμβάσεως, δὲν ἠθέλησα νὰ ζητήσω τὴν μεταβολὴν αὐτῆς ἀλλὰ νὰ δείξω, ὅτι ὑπάρχει πολὺ τὸ ἀσαφὲς εἰς τὴν σύμβασιν ἀλλὰ καὶ τὸ ἀλληλοσυγκρουόμενον. Εἶμαι ἀπολύτως βέβαιος, ὅτι εἰς τὴν σύνταξιν τῆς συμβάσεως ὑπῆρξεν ὅλη ἡ καλὴ θέλησις καὶ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι ἐνδέχεται καὶ ἡ μετάφρασις εἰς τὴν Ἑλληνικὴν νὰ εἶναι ἐσφαλμένη καὶ τὸ κείμενον τὸ Ἀγγλικὸν νὰ εἶναι ὀρθότερον διατυπωμένον.

§43Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Τὸ ἴδιον λέγει καὶ τὸ Ἀγγλικόν.

§44Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ. Πάντως, ἐγὼ ὅπως εἶπον ἐν ἀρχῇ, τάσσομαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου. Εἰς τὰς παρατηρήσεις τὰς ὁποίας ἔκαμα ἐπὶ τῆς συμβάσεως θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἶμαι λεπτομερέστερος, δὲν θέλω ὅμως νὰ κουράσω τὴν Βουλὴν καὶ μάλιστα ἐπὶ κειμένου, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψει της. Αὐταὶ ἦσαν αἱ παρατηρήσεις μου ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου προτείνω τὴν τροποποίησιν νὰ περιληφθοῦν εἰς τὰς Ἐπιτροπὰς τιμῶν καὶ οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοί, εὐχαρίστως δὲ ἤκουσα, ὅτι τὴν τροποποίησιν αὐτὴν δέχεται καὶ ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἡ Κυβέρνησις.

§45Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἐδέχθην τὴν τροπολογίαν καὶ ὑπάρχουν ἀντιπρόσωποι τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν καὶ τῆς Συνομοσπονδίας Ἐργατῶν τῆς Ἑλλάδος.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Σβῶλος ἔχει τὸν λόγον.

§47Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἰδέα τῆς ἐπεκτάσεως τῶν διανομῶν διὰ δελτίου ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸν ἔλεγχον τῶν τιμῶν, εἶναι ἰδέα καταγομένη ὄχι ἁπλῶς ἀπ’ αὐτὸ ποὺ τὸ ὀνομάζομεν παρέμβασιν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ ἀπὸ κάτι πιὸ ὡλοκληρωμένον καὶ γενικώτερον ἀπὸ αὐτὸ ποὺ ἠμπορεῖ νὰ ὀνομασθῇ διευθυνομένη οἰκονομία. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ἐκφράζει ἁπλῶς ἕνα σημεῖον, ἕνα τμῆμα αὐτοῦ τοῦ συνόλου, ἀτελές. Ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν θὰ εἴχομεν ἡμεῖς ἀντίρρησιν οὔτε ἐπὶ τῆς ἐπεκτάσεως τῶν διὰ δελτίου διανομῶν, οὔτε ἐπὶ τοῦ ἐλέγχου τῶν τιμῶν. Τὸ βασικὸν ὅμως θέμα, τὸ ὁποῖον τίθεται, κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ὁμιλοῦμεν εἰς ὅλον τὸν κόσμον περὶ διευθυνομένης οἰκονομίας εἶναι πρῶτον, ποῖος διευθύνει τὴν οἰκονομίαν καὶ δεύτερον ὑπὲρ τίνος τὴν διευθύνει καὶ παρὰ τὸ συμφέρον τίνος τὴν διευθύνει. Εἰς αὐτὰ τὰ θέματα δίδεται διάφορος ἀπάντησις, ἀναλόγως τοῦ γενικωτέρου πλαισίου τοῦ πολιτικοῦ, κοινωνικοῦ καὶ οἰκονομικοῦ, μέσα εἰς τὰ ὁποῖα γίνεται καὶ ἐφαρμόζεται μία ὡρισμένη μορφὴ διευθυνομένης οἰκονομίας. Δι’ ἡμᾶς, ἡ ὀρθὴ ἔννοια τῆς διευθυνομένης οἰκονομίας, ἐκείνη δηλαδὴ ποὺ θὰ ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν καὶ τῆς κοινωνικῆς οἰκονομίας καὶ τῶν λαϊκῶν ἀπαιτήσεων, εἶναι ἐκείνη ποὺ θὰ διευθύνεται ὅσον εἶναι δυνατὸν εἰς μείζονα ἔκτασιν ἀπὸ τὰς παραγωγικὰς καὶ τὰς λαϊκὰς δυνάμεις τῆς χώρας καὶ δεύτερον ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ κατευθύνεται πρὸς τὸ συμφέρον τῶν ἀσθενεστέρων οἰκονομικῶν τάξεων. Ἀπὸ τὰς ἀπόψεις αὐτὰς θὰ ἔπρεπε, ἐὰν θέλωμεν νὰ ἀντιμετωπισθῇ σοβαρῶς τὸ σχέδιον αὐτό, νὰ μελετηθῇ ἡ βάσις, ὁ σκοπός, ὁ προσανατολισμὸς καὶ τὸ περιεχόμενον τῶν διατάξεών του. Ὀρθῶς ἐτονίσθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα, ὅτι ἀποτελεῖ μίαν ἔλλειψιν διὰ τὴν ἱκανότητα τῆς Βουλῆς νὰ συζητῇ ἐν γνώσει τῶν πραγμάτων τὸ ἂν δὲν ἔχῃ ὑποβληθῆ τὸ περιεχόμενον τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὰ θεμέλια τοῦ νόμου αὐτοῦ. Δὲν θὰ ἔλεγον ὅτι ἀποτελεῖ τὸ ἀποτελεσματικὸν θεμέλιον διότι, ἐὰν δὲν πλανῶμαι, θὰ προβλέπωνται καὶ διανομαὶ ἀπὸ ἐγχώρια εἴδη, τὰ ὁποῖα θὰ φροντίσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ συγκεντρώσῃ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εἶναι γεγονὸς ὅτι θεμέλια τῶν διανομῶν εἶναι ἀγαθὰ ἐρχόμενα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, δι’ αὐτῆς τῆς αὐξήσεως τῆς προσθέτου Ἀμερικανικῆς βοηθείας. Τί περιέχει ἡ σύμβασις, κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι ἀδιάφορον διὰ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, ἐπὶ τοῦ συστήματος καὶ τοῦ νομοσχεδίου. Διὰ τὸν ἀντίθετον ἀκριβῶς λόγον ποὺ ἀνέπτυξεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος, θὰ ἤθελεν νὰ εἴχομεν τὴν σύμβασιν διότι ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἐὰν λαμβάνεται πρόνοια εἰς τὴν σύμβασιν περὶ ἀποκλεισμοῦ τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐμπορίου ἀπὸ τὴν διαδικασίαν τῶν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν, εἶναι ὀρθὴ ἡ πρόνοια, ἐνῷ ἀντιθέτως φρονεῖ ὁ προλαλήσας. Ἀλλ’ ἐγὼ τοὐλάχιστον καὶ πολλοὶ ἀπὸ ἡμᾶς εἴμεθα ἄοπλοι ἀπέναντι τοῦ θέματος τούτου, διότι δὲν γνωρίζω τὶ διαλαμβάνει ἡ σύμβασις.

§48Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Εἰς τὰ τρόφιμα, τὰ ὁποῖα διανέμονται διὰ δελτίου προβλέπεται μία τοιαύτη ἀπαγόρευσις.

§49Α. ΣΒΩΛΟΣ. Τὸ λέγετε σεῖς κ. εἰσηγητά, ποὺ γνωρίζετε τὴν σύμβασιν. Ἔχω ἕνα παράπονο, τὸ ὁποῖον στρέφεται ἐναντίον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Εἶναι ὅτι θὰ ἔπρεπε, τοὐλάχιστον, διὰ τοῦ εἰσηγητοῦ της νὰ μᾶς εἴπῃ τί περιέχει ἡ σύμβασις καὶ ἔτσι τοὐλάχιστον ἐμμέσως θὰ ἐλαμβάνομεν γνῶσιν τοῦ περιεχομένου.

§50Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἐπὶ δύο ἡμέρας ἐγράφετο εἰς τὸν τύπον.

§51Α. ΣΒΩΛΟΣ. Δὲν παραδέχομαι αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα ὅτι δηλαδὴ ἡ Βουλὴ ἠμπορεῖ νὰ στερῆται ἐγγράφων ἀπαραιτήτων εἰς αὐτὴν διότι δημοσιεύονται εἰς τὸν τύπον. Ἐὰν ἠκολουθεῖτο ἡ τακτικὴ αὐτή, τότε πλεῖστα ὅσα πράγματα θὰ ἠμποροῦσεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ὑποστηρίξῃ ὅτι τὰ ἐδιαβάσατε εἰς τὰς ἐφημερίδας. Δὲν εἶναι σωστὸν αὐτὸ ὡς θέμα ἀρχῆς καὶ ὡς θέμα σεβασμοῦ πρὸς τὴν Βουλήν. Βέβαια, κύριοι συνάδελφοι, ἐλέχθη ἀπὸ συναδέλφους καὶ ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ὅτι ἡ σύμβασις δὲν ὑπόκειται εἰς τροποποίησιν ἢ τοὐλάχιστον ἡ τροποποίησις δὲν εἶναι εὔκολος καὶ ἑπομένως ματαίως θὰ τὴν ἐλάμβανε ὑπ’ ὄψιν ἡ Βουλή. Ἀντιλαμβανόμενος ὅτι αὐτὸ εἶναι ὀρθόν, οὐχ ἧττον τὸ νὰ ψηφίζῃ ἡ Βουλὴ τὸν νόμον, ἐν γνώσει τοῦ θεμελίου ἐπὶ τοῦ ὁποίου στηρίζεται τὸ σύστημα τῶν διανομῶν τῶν τυχὸν περιορισμῶν, τῶν τυχὸν ἀπαγορεύσεων, τῶν τυχὸν κατευθύνσεων, τὰς ὁποίας ἀγνοεῖ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔχει μεγάλην σημασίαν, ὄχι διότι πιέζουσα τὴν Κυβέρνησιν θὰ ἐπετύγχανε ἐνδεχομένην τροποποίησιν, διότι αὐτὸ πιστεύω θὰ εἶναι δυσχερές, οὔτε διότι θὰ ἔλεγεν ἐνδεχομένως ἡ Βουλὴ ὅτι ὑπὸ τοιούτους ὅρους ἀπορρίπτω τὸν νόμον, ὄχι, ἀλλὰ σωστὸν εἶναι νὰ ἔχῃ κανεὶς ὅταν ψηφίζῃ ἕνα κείμενον καὶ χαράσσει μίαν πολιτικήν, νὰ ἔχῃ μίαν ὡρισμένην εἰκόνα τοῦ ποῦ θὰ πορευθῇ, ποῖα ἐμπόδια θὰ συναντήσῃ καὶ ποίαν λύσιν δύναται ἢ δὲν δύναται νὰ δώσῃ. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐφόσον ἀπεφασίσθη ἡ συνέχισις τῆς συζητήσεως, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ λάβωμεν θέσιν ἐπὶ τοῦ θέματος. Κύριοι βουλευταί, ἔχει λεχθῆ πολλὲς φορὲς καὶ νομίζω ὅτι εἶναι ἔναυλος ἀκόμη ἡ ἀπήχησις τοῦ λόγου τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν εἰσηγουμένου προχθές, τὸν προϋπολογισμόν, ὅτι ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια, διότι καὶ ἐδῶ πρόκειται περὶ τμήματος τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, σκοπὸν ἔχει, νὰ ἐξασφαλίσῃ μίαν σταθερότητα καὶ εὐημερίαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, καὶ φυσικὰ νὰ θέσῃ τὸ θεμέλιον μιᾶς ἀνασυγκροτήσεως διὰ τὸ μέλλον. Οὐδεὶς θὰ εἶχεν ἀντίρρησιν, κύριοι βουλευταὶ νὰ δεχθῇ αὐτοὺς τοὺς συλλογισμοὺς ποὺ κυριαρχοῦν τῆς σκέψεως. Πάντως, ἀσχολούμενος μὲ τὴν ἀνασυγκρότησιν βλέπω, ὅτι καὶ ἂν ἀκόμη τὸ παρὸν ἀπαιτῇ ὡρισμένας θυσίας, αἱ θυσίαι αὐταὶ θὰ εἶναι γόνιμοι διὰ τὸ μέλλον. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ δεχθῇ κανεὶς ὅτι μία ἀνασυγκρότησις θὰ γίνῃ κατόπιν θυσιῶν τοῦ παρόντος. Τὸ θέμα, ὅμως εἶναι, ποῖα εἶναι τὰ ὅρια τῶν θυσιῶν, καὶ ποία εἶναι ἡ φύσις τῶν θυσιῶν, εἰς τρόπον ὥστε τὸ παρὸν νὰ ἔχῃ ζωντάτια μέσα του καὶ ἰκμάδα ζωῆς, ἡ ὁποία νὰ τοῦ ἐπιτρέπῃ καὶ τὴν αἰσιοδοξίαν διὰ τὸ μέλλον, ἀλλὰ καὶ τὴν δραστηριότητα διὰ τὸ παρόν. Ἀπὸ τὴν ἄποψιν αὐτὴν εἶναι δυστύχημα, ὅτι τερματίζει τὸν βίον της ἡ παροῦσα Βουλὴ καὶ δὲν κατώρθωσεν οὔτε μίαν φορὰν νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἐν πληρότητι καὶ μὲ συστηματικότητα τὸ θέμα τῆς Ἀνασυγκροτήσεως, μέσα εἰς τὰς πτυχὰς τοῦ ὁποίου, ἀσφαλῶς, θὰ ἠρευνᾶτο καὶ ἡ ἄποψις αὐτή, τὴν ὁποίαν τονίζω, ὡς πολλὲς φορὲς ἐζητήσαμεν, καὶ τὴν ὑποβολὴν τακτικῶν ἐκθέσεων τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ εἰς τὴν Βουλήν. Ἀλλὰ πολὺ περισσότερον μία ζῶσα συζήτησις ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν δὲν ἦτο ἀσφαλῶς διὰ νὰ ἐλεγχθῇ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός, διότι ὁ ἔλεγχος γίνεται ἐπὶ συγκεκριμένων πραγμάτων, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐνημερωθῇ ἡ Βουλή, νὰ συμμετάσχῃ καὶ αὐτὴ εἰς ἕν ἔργον τόσον λαϊκὸν καί, ἐνδεχομένως, νὰ ἐπιβάλῃ ὡρισμένας κατευθύνσεις, ἐὰν αἱ ἀκολουθούμενοι δὲν εἶναι ὀρθαί, διὰ νὰ ἀποδώσῃ τὸ maximum ἡ ξένη βοήθεια καὶ ἡ προσπάθεια διὰ τὴν Ἀνασυγκρότησιν. Ἐὰν ἐγένετο ποτὲ μία τοιαύτη συζήτησις, θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ καταστρώσωμεν καὶ τὴν εἰκόνα τῆς καταστάσεως, τῆς κοινωνικῆς καὶ οἰκονομικῆς, τῆς χώρας, ἡ ὁποία ἐμφανίζει σημεῖα πάγια, σημεῖα μόνιμα ἀπὸ μιᾶς ἤδη πενταετίας ἢ ἑξαετίας. Ποῖα εἶναι αὐτὰ τὰ μόνιμα σημεῖα; Μία διαρκὴς ὕψωσις τοῦ τιμαρίθμου, γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, μία διαρκής, ἑπομένως, πτῶσις τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως ὡρισμένων εὐρυτάτων τάξεων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, μία μεγάλη κρίσις, σχεδὸν διαρκής, εἰς τὴν ὕπαιθρον, ἔχουσα ἐπίκεντρον τὴν τιμὴν τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἢ τὴν ἀζητησίαν των καὶ ἕνα κῦμα ἀνεργίας ἤ, ἂν θέλετε καὶ ἀόριστα, δυστυχίας, ποὺ μαστίζει εὐρύτατα στρώματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§52Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μοῦ ἐπιτρέπετε; Ἀποτελεῖ προφανῶς γενικὴν ἐπιθυμίαν τῆς Βουλῆς ἡ συζήτησις τοῦ θέματος τῆς Ἀνασυγκροτήσεως. Μέχρι τοῦ Σαββάτου τελειώνουν ὁ ἐκλογικὸς νόμος, τὸ θέμα τῆς ἀναθεωρήσεως καὶ τὰ δύο αὐτὰ νομοσχέδια τῆς ναυτιλίας καὶ τῶν διανομῶν. Διατί δὲν ὁρίζομεν ἀπὸ τῆς Δευτέρας ἔναρξιν τῆς συζητήσεως τοῦ θέματος τῆς ἀνασυγκροτήσεως εἰς τρόπον ὥστε, ἐν πλήρει ἀνέσει, νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ θέματος;

§53Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νὰ ἴδωμεν ἂν θὰ ὑπάρχῃ καὶ Βουλή τότε!

§54Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἀπέναντι τῆς λαϊκῆς αὐτῆς δυστυχίας, τῆς ὁποίας ἄπειρα ἐκρηκτικὰ φαινόμενα ἔχετε πολὺ συχνά, διὰ νὰ μὴ μνημονεύσω μόνον τὴν ἀπεργίαν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ποὺ εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ συνταρακτικώτερα φαινόμενα τοῦ δημοσίου βίου οἱασδήποτε δημοκρατίας, διότι πρόκειται ἀκριβῶς περὶ ἀπεργίας τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, διὰ νὰ μὴ μνημονεύσω τὰς ἐκδηλώσεις τῆς ἀγωνίας, ποὺ κρατεῖ εἰς ὡρισμένας περιφερείας τῆς Βορείου Ἑλλάδος, τὰς καπνικάς, διὰ νὰ μὴ μνημονεύσω τὸ πάγιον αἴτημα τῆς ἀναπροσαρμογῆς μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, τὸ ὁποῖον ἐὰν ἐπῆρε μίαν ἀναβολήν, κ. Πρόεδρε, δίμηνον, ὅμως ἡ ἀναβολὴ θὰ λήξῃ καὶ θὰ εὑρεθῆτε πάλιν πρὸ τοῦ προβλήματος αὐτοῦ, ἀπέναντι, λέγω, αὐτῶν τῶν φαινομένων, τὰ ὁποῖα διαρκοῦν, μὲ μικρὰς διακυμάνσεις, σχεδὸν ἀπὸ τοῦ 1945 καὶ 1946 καί, ἀκόμη, ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, ἡ ὁποία εἰσέφερε τόσα ἀγαθὰ εἰς τὸν τόπον, καταναλωτικὰ καὶ κεφαλαιουχικά, νομίζω, ὅτι μία ἀπὸ τὰς παγίας γραμμὰς τῆς ἀκολουθηθείσης πολιτικῆς, ἦτο ἡ πάσῃ θυσίᾳ διατήρησις τῆς σταθερότητος, ὄχι τῆς ἀγοραστικῆς ἀξίας, τοῦ νομίσματος, μᾶλλον τῆς τιμῆς τῆς χρυσῆς λίρας. Καὶ διὰ τοῦτο καὶ δι’ ἄλλους σκοποὺς ἠκολουθήθη καὶ ἀκολουθεῖται μία πολιτική, τὴν ὁποίαν ἠμπορεῖ νὰ κρίνῃ θεωρητικῶς κανεὶς ὅπως θέλει, ἡ ὁποία ὅμως δὲν νομίζω, ὅτι ἀπέδωσεν ἀποτελέσματα εὐεργετικὰ διὰ τὸν λαόν. Δὲν νομίζω, ὅτι κατώρθωσεν οὔτε τὸν τιμάριθμον νὰ διατηρήσῃ, οὔτε τὰ ἀγαθὰ νὰ πολλαπλασιάσῃ, οὔτε τὴν παραγωγήν, πέραν ἑνὸς ὡρισμένου σημείου, ποὺ ὀφείλεται εἰς ἄλλα αἴτια, νὰ αὐξήσῃ, οὔτε, ἀκόμη, νὰ ἀποτελέσῃ ἀπάντησιν εἰς τὴν λαϊκὴν δυστυχίαν καὶ ἀγωνίαν. Αἱ διανομαὶ διὰ δελτίου, ἀσφαλῶς κατὰ θεωρίαν—καὶ ἐλπίζω καὶ εὔχομαι καὶ εἰς τὴν πρᾶξιν—θὰ εἶναι ἓν μέσον κάποιας ἀνακουφίσεως τῶν λαϊκῶν μαζῶν, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ὅτι θὰ ἠμποροῦν εἰς τιμὰς ὡρισμένας, διὰ δελτίου νὰ ἔχουν τακτικὰς διανομὰς ὡρισμένων εἰδῶν. Καὶ ὅσον περισσότερα θὰ εἶναι τὰ εἴδη αὐτά, τόσον εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ μία ἐπίδρασις ἐπὶ τοῦ γενικοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν. Ἀλλ’ ἂς μὴ λησμονῶμεν, ὅτι ἐὰν ἕως τώρα ἠσκήθη ἕνας ἔλεγχος τιμῶν, κυρίως ἠσκήθη, κατὰ πρῶτον λόγον, ἐπὶ τῆς τιμῆς τῆς ἀνθρωπίνης ἐργασίας καί, κατὰ δεύτερον λόγον, ἐπὶ τῶν τιμῶν τῆς ἀγροτικῆς παραγωγῆς. Τί εἶναι ἐκεῖνο, ποὺ μὲ σκληρότητα ἐπιδιώκει τὸ σύγχρονον Κράτος νὰ διατηρήσῃ εἰς ὡρισμένον ἐπίπεδον, ἀδιάφορον ἐὰν διαρρέῃ, ἐν τῷ μεταξύ, ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις τῶν ἀγαθῶν; Εἶναι ἡ ἐργασία, ἡ τιμὴ τῆς ἐργασίας. Δι’ αὐτὸ εἰς πᾶσαν αἴτησιν, τῆς ὁποίας ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον ἡ παροῦσα, ἀλλὰ καὶ αἱ προηγούμεναι, δὲν ἔπαυσαν ποτὲ νὰ ἀναγνωρίζουν τὸ δικαιολογημένον, εἰς πᾶσαν αἴτησιν ἀναπροσαρμογῆς ἢ αὐξήσεως τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως, τῆς οὐσιαστικῆς καὶ τυπικῆς, εἰς πᾶσαν τοιαύτην αἴτησιν τὸ Κράτος ἀπαντᾷ διὰ τῆς ἀρνήσεως, ἐν ὀνόματι μιᾶς ἀντιπληθωριστικῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ὀρθή, ὑπὸ ὡρισμένας συνθήκας, ἀλλὰ πάντοτε ἐν ὀνόματι τῆς παγιοποιήσεως τῆς διατιμήσεως τῆς ἐργασίας. Ὁφείλει κανεὶς νὰ διαμαρτυρηθῇ, διότι τὰ μόνα εἰσοδήματα καὶ αἱ μόναι τιμαί, ποὺ διὰ καταναγκασμοῦ ἐτηρήθησαν ἐπὶ περιόδους χρονικάς, ἄλλοτε ἐπὶ ἓν ἔτος, ἄλλοτε ἐπὶ ἓξ μῆνας, εἰς τὰ αὐτὰ ἐπίπεδα, εἶναι αἱ ἀμοιβαὶ τῆς ἐργασίας καὶ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Τοῦτο σημαίνει ὅτι ἐφεξῆς, ἐὰν θέλωμεν πράγματι νὰ ἀσκηθῇ μία στοιχειωδῶς λαϊκὴ πολιτική, δηλαδὴ μία πολιτικὴ στοιχειωδῶς ἀνταποκρινομένη εἰς τὸ αἴτημα τῆς ἐπιβιώσεως τῆς μεγάλης μάζης τῶν ἐργαζομένων καὶ τῶν ἀπὸ τὸ πενιχρὸν εἰσόδημά των ἀποζώντων ἀνθρώπων, πρέπει νὰ ἀκολουθηθῇ μία γενναία πολιτική, θὰ ἔλεγα μία πολιτικὴ σοσιαλιστικῶν λύσεων, διὰ τὴν ὁποίαν ὅμως εἶναι περιττὸν νὰ εἴπω ὅτι δὲν εἶναι ἁρμοδία μία Κυβέρνησις, ὡς ἡ σημερινὴ ἢ μία ἄλλη ὡς αὐτή, ἀπὸ ἀπόψεως προελεύσεως καὶ γενικῶν κατευθύνσεων. Ἀλλὰ τοὐλάχιστον, λέγω, ἐντεῦθεν τοῦ ὁρίου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ δι’ ἡμᾶς ἰδανικὸν ποὺ δὲν πρόκειται νὰ ἱκανοποιηθῇ ἀπὸ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἐντεῦθεν τοῦ ὁρίου αὐτοῦ θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιτευχθοῦν ὡρισμένα στοιχειώδη ἐλάχιστα πράγματα, τὰ ὁποῖα εἶναι πιθανόν, μὲ μίαν καλὴν καὶ ἐμψυχωμένην ἐφαρμογήν, νὰ ἀποτελέσουν ποιάν τινα βελτίωσιν τῆς καταστάσεως. Πρὸς τοῦτο θὰ ἔλεγα ὅτι, διὰ νὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ συμμετοχὴ τῶν ἀμέσως ἢ ἐμμέσως ἐνδιαφερομένων εἰς τὴν διεύθυνσιν τῆς πολιτικῆς ποὺ χαράσσεται, θὰ ἔπρεπε εἰς τὰ ὄργανα ποὺ θὰ χαράξουν τὴν πολιτικὴν αὐτὴν νὰ ἐκπροσωπῶνται καὶ αἱ ὀργανώσεις τῶν ἐργαζομένων καὶ τῶν ἀγροτῶν. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ὅπως εἶδα, διότι καὶ αὐτῆς ἡ ἔκθεσις βραδέως διενεμήθη καὶ μόλις ἐπρόφθασα νὰ ρίψω ἓν βλέμμα, εἶδα ὅτι δέχεται κατ’ ἀρχὴν τὸ αἴτημα τοῦτο. Δὲν γνωρίζω ἂν εἶναι ἐντελῶς σύμφωνος πρὸς ὅ,τι ἐζήτησαν ἐπὶ τοῦ προκειμένου καὶ ἡ Πανελλήνιος Συνομοσπονδία Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν καὶ ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία Ἐργατῶν Ἑλλάδος. Πάντως νομίζω ὅτι εἰς ὅλην τὴν ἱεραρχίαν τῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα θὰ καθορίσουν μίαν Κυβερνητικὴν πολιτικὴν τιμῶν καὶ ἑπομένως καὶ ἀγαθῶν, ὑπηρεσιῶν κλπ., θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκπροσωπῶνται αἱ ὠργανωμέναι αὐταὶ τάξεις. Θὰ προσέθετα, ἂν εἶναι δυνατόν, καίτοι φαντάζομαι ὅτι εἶναι πάρα πολὺ δύσκολον καὶ οἱ δῆμοι. Εἰς ἀναλόγους νομοθεσίας τῶν συγχρόνων Κρατῶν πάντοτε παρεμβάλλεται καὶ τὸ στοιχεῖον τῆς ἐκπροσωπήσεως αὐτοῦ τοῦ ἀνωνύμου πλήθους, διὰ τῆς δημοτικῆς του ἀρχῆς, μὴ ὑπάρχοντος ἄλλου τρόπου ἐκπροσωπήσεως. Θὰ ἔλεγα ἀκόμη ὅτι ὑπάρχει μία θεμελιώδης ἔλλειψις τοῦ νομοσχεδίου, ποὺ δὲν προβλέπει πουθενὰ τὴν χρησιμοποίησιν τῆς ἰδέας καὶ τοῦ μηχανισμοῦ τῶν Συνεταιρισμῶν. Εἶναι κλασσικὴ συνταγὴ εἰς τοιαύτας περιπτώσεις ἡ ὁδὸς τοῦ Συνεταιρισμοῦ, εἴτε τοῦ καταναλωτικοῦ, εἴτε τοῦ ἀγροτικοῦ. Πάντοτε χρησιμοποιεῖται ὡς ἕνα κανάλι καὶ τρόπος μεταβιβάσεως τῶν ἀγαθῶν, διὰ νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἀμεσωτέρα ἐπαφὴ τῆς διευθυνούσης ἐξουσίας πρὸς τὰ λαϊκὰ συμφέροντα. Θὰ ἔλεγα ὅτι, ὅσον ἀφορᾶ ἰδίως τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα, ναὶ μὲν λαμβάνεται πρόνοια ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν νὰ μετάσχουν καὶ οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν ἀγροτῶν εἰς τὴν χάραξιν τῆς πολιτικῆς αὐτῆς, ὅμως δὲν δίδεται καμμία κατεύθυνσις ὡς πρὸς τὰς γραμμὰς ποὺ θὰ ἀκολουθήσῃ ἡ πολιτικὴ αὐτὴ τῶν τιμῶν, εἴτε πρόκειται περὶ τιμῶν ἀσφαλείας, εἴτε πρόκειται περὶ τιμῶν συγκεντρώσεως. Διότι ὀρθῶς ἐλέχθη, κύριοι συνάδελφοι καὶ ἀπὸ προλαλήσαντα συνάδελφον, ὅτι τὸ φαινόμενον ποὺ ἀποτελεῖ σήμερον μίαν ἀπὸ τὰς πηγὰς τῆς λαϊκῆς δυστυχίας εἰς τὴν ὕπαιθρον, διὰ τὴν ὁποίαν τόση κατανάλωσις συζητήσεων ἔγινε καὶ γίνεται ἀκόμη στὴν αἴθουσαν αὐτὴν εὐτυχῶς, μία ἐκ τῶν πηγῶν τῆς δυστυχίας αὐτῆς εἶναι αὐτὴ ἡ ὕπαρξις, ἀκόμη, ἀποστάσεως μεταξὺ τῶν τιμῶν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων καὶ τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἐάν, ὅσα ἤκουσα ὅτι περιέχονται στὴν σύμβασιν περὶ τοῦ ὕψους ἢ μᾶλλον περὶ τοῦ βάθους τοῦ καθορισμοῦ τῶν τιμῶν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, ἐὰν εἶναι ἀκριβῆ, τότε σημαίνει ὅτι συμβατικῶς θὰ δοθῇ ἡ κατεύθυνσις στὴν πολιτικὴν τοῦ Κράτους ποὺ ἐνσαρκώνεται στὸν νόμον αὐτόν, ἀπολύτως ἀντίθετος ὡς πρὸς τὰ ἀγροτικὰ συμφέροντα, ἀπολύτως ἀντίθετος πρὸς τὰ λαϊκὰ συμφέροντα.

§55Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Καὶ πρὸς τὰ ἐργατικά.

§56Α. ΣΒΩΛΟΣ. Καὶ δὲν νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ χειροτέρα πολιτικὴ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ἐνθαρρύνσεως τοῦ παραγωγοῦ—ὄχι νὰ ἐγκαρτερῇ παθητικῶς τὴν δυστυχίαν του, ἀλλὰ νὰ ἐπιδοθῇ ἀκόμη περισσότερον πρὸς αὔξησιν καὶ πλουτισμὸν τῆς παραγωγῆς, δὲν θὰ ὑπάρξῃ χειροτέρα πολιτικὴ ἀπὸ τὴν ἐξακολούθησιν τῆς σημερινῆς καταστάσεως, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπ’ ἄπειρον νὰ λέγετε στὸν ἀγρότη ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν διὰ τῆς τιμῆς τοῦ ἀγροτικοῦ προϊόντος νὰ τοῦ ἐξασφαλισθῇ στοιχειώδης ἐπάρκεια, ἀσχέτως πρὸς τὰς ἀνάγκας του, εἰς τὴν ἀγορὰν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἐὰν δὲν τοῦ δώσετε, ἐπὶ τέλους, αὐτὴν τὴν ἱκανοποίησιν, ὅτι βελτιώνεται τὸ ἐπίπεδον τῆς ζωῆς του, ἄνευ τῆς βελτιώσεως τοῦ ἐπιπέδου τῆς ζωῆς του, κύριοι συνάδελφοι, μὴ περιμένετε παγίαν βελτίωσιν τῶν συνθηκῶν τῆς ὑπαίθρου καὶ τῶν συνθηκῶν τῆς ἀγροτικῆς παραγωγῆς. Ἐὰν ὑπῆρξα, μαζὶ μὲ πολλοὺς ἄλλους συναδέλφους ἕνας ἀπὸ τοὺς ἐνθουσιώδεις ὀπαδοὺς τῆς ἀγροτικῆς μεταρρυθμίσεως εἶναι διότι ἐλπίσαμεν, καὶ τὰ πράγματα μᾶς ἐδικαίωσαν—ὅτι ἡ πραγματοποίησις τῆς ἀγροτικῆς μεταβολῆς, ἡ ἀποκατάστασις τῶν ἀκτημόνων εἰς καλλιεργητὰς αὐτονόμους, εἰς παραγωγοὺς ὑπευθύνους, θὰ ἔφερε πλὴν τῶν ἄλλων οἰκονομικῶν ἀποτελεσμάτων τὰ ὁποῖα ὄντως ἔφερε — διότι ἔφερε καὶ αὔξησιν τῆς παραγωγῆς—θὰ ἔφερε μίαν ἀνύψωσιν ἐν γένει τοῦ βιοτικοῦ καὶ ἐκπολιτιστικοῦ ἐπιπέδου τοῦ ἀγρότου, ἄνευ τοῦ ὁποίου εἶναι ἀδύνατον νὰ ἔχετε ὑγιᾶ ἀγροτικὴν τάξιν. Εἰς μίαν χώραν ἔχουσαν τὴν σύνθεσιν τοῦ πληθυσμοῦ ποὺ ἔχει ἡ Ἑλλάς, εἰς μίαν χώραν μὲ τόσην ὑπεροχὴν τοῦ ἀγροτικοῦ στοιχείου, ἐὰν δὲν ἐπιτύχετε, διὰ μιᾶς ἱκανῆς πολιτικῆς, τὴν ἀνύψωσιν τοῦ βιοτικοῦ καὶ ἐν γένει ἐκπολιτιστικοῦ ἐπιπέδου τῆς ὑπαίθρου χώρας καὶ ἰδιαιτέρως τοῦ ἀγροτικοῦ χωρίου, θὰ κάμνετε πάντοτε πολιτικὴν στηριζομένην ἐπὶ τῆς ἄμμου. Διὰ τοῦτο κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι ἕνα θεμελιῶδες στοιχεῖον τοῦ νόμου—δὲν ξεύρω πῶς θὰ συμβιβασθῇ μὲ τὰς συμβατικὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἀναλάβει ἡ Κυβέρνησις δι’ ἀγνώστου εἰς ἡμᾶς συμβάσεως—ἕνα ἀπὸ τὰ θεμελιώδη σημεῖα τοῦ νόμου πού πρέπει νὰ ὑποστῇ μίαν τροποποίησιν, εἶναι, ὅτι πρέπει νὰ χαραχθῇ διὰ μιᾶς κατευθυντηρίου γραμμῆς, διὰ τῶν καθορισμῶν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων τῶν τιμῶν, εἴτε ἀσφαλείας εἴτε συγκεντρώσεως, οὕτως ὥστε νὰ μὴν εἶναι αὐθαίρετος ὁ τοιοῦτος καθορισμός, νὰ μὴ ἐμπνέεται ἀπὸ στιγμιαῖα ἐλατήρια καὶ ἰδίως νὰ μὴ ἐλαύνεται πάντοτε ἀπὸ τὴν μαγικὴν ἔννοιαν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ, τὴν ὁποίαν νομίζω, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπλήρωσε πάρα πολὺ ἀκριβά, διότι δὲν κατώρθωσε νὰ τοῦ διαφυλάξῃ κανένα ἀπὸ τὰ ἀγαθὰ τῆς ζωῆς, διὰ τὰ ὁποῖα θὰ ἤξιζε νὰ τὸν καλέσετε αὔριον νὰ πολεμήσῃ. Εἶναι μεγίστης σημασίας θέμα, ὅπως εἶναι καὶ ὁ καθορισμὸς τῶν ἡμερομισθίων τῶν ὑπηρεσιῶν. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἀναλαμβάνετε διὰ τοῦ παρόντος νόμου, ὄχι μόνον σεῖς, ἀλλ’ οἱαδήποτε Κυβέρνησις εὑρίσκεται στὴν ἀρχή, ἀναλαμβάνετε μίαν τεραστίαν εὐθύνην, ἀπέναντι τῆς ἐργατικῆς τάξεως καὶ ἀπέναντι τοῦ συνόλου τῶν μισθωτῶν τῆς χώρας, εἴτε δημόσιοι εἶναι, εἴτε ἰδιωτικοί. Καὶ οἱ μισθωτοὶ τῆς χώρας δὲν εἶναι ἀμελητέα ποσότης, γιατὶ δὲν τὸ λέγω αὐτὸ ἀπὸ καμμιᾶς ἄλλης ἀπόψεως οὔτε πολιτικῆς, οὔτε κομματικῆς—τὸ λέγω ἀπὸ καθαρῶς λαϊκῆς ἀπόψεως. Διότι ἐπὶ τέλους Ἑλληνικὸν λαὸν νοοῦμεν κυρίως τὰς μεγάλας ἐκείνας μάζας, ἀπὸ τὰς ὁποίας ἀποτελεῖται τὸ μέγιστον αὐτοῦ μέρος καὶ ἀπὸ τὰς ὁποίας, ἐὰν θέλετε, δυνάμεθα νὰ ξεχωρίσωμεν ἐκείνους ποὺ ζοῦν εἰς βάρος τοῦ ὑπολοίπου συνόλου ἢ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν οἰκονομικὴν ὀλιγαρχίαν μιᾶς χώρας διεπομένης ἀπὸ τὸ σημερινὸν οἰκονομικὸν σύστημα. Ἐὰν δὲν κατωρθώσετε καὶ ἀπέναττι τῶν ἀγροτῶν καὶ ἀπέναντι τῆς μάζης τῶν ἐργατῶν καὶ τῶν μισθωτῶν νὰ χαράξετε διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ, ὄχι ἁπλῶς μίαν πολιτικὴν διανομὴν ἡ ὁποία ὁπωσδήποτε θὰ εἶναι καλή καὶ εὐεργετική, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ ἠμπορῇ νὰ συνεχισθῇ καὶ ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ μπορῇ νὰ ἐπιφέρῃ ἕνα γενικώτερον σταμάτημα τοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν, ἐὰν δὲν κατωρθώσετε πέραν αὐτοῦ νὰ διατιμήσετε ἂς εἴπωμεν ἔτσι, ἑκάστοτε τὴν ἐργασίαν καὶ τὸ προϊὸν τῆς γῆς, δὲν θὰ ἔχετε εὐεργετήσει τὰς μεγάλας αὐτὰς μάζας εἰς τὰς ὁποίας στηρίζεται ὁποιοδήποτε δημοκρατούμενο Κράτος. Καὶ θὰ ἤθελα, ἐν παρενθέσει νὰ ἐρωτήσω—δυστυχῶς λείπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας—ποιὰ εἶναι ἡ σχέσις αὐτῆς τῆς ἁρμοδιότητος τῶν κυβερνητικῶν ὀργάνων πρὸς διατίμησιν καὶ τῆς ἐργασίας καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν, ὑπὸ τὴν νομοθεσίαν ποὺ ὑφίσταται περὶ συλλογικῶν συμβάσεων ἐργασίας. Ἀφήνεται ἡ δυνατότης νὰ λειτουργήσουν αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις ἐργασίας ἢ ὑπόκεινται εἰς τὴν ρυθμιστικὴν ἐπέμβασιν καὶ τῶν ἐν αὐταῖς κυβερνητικῶν ἢ παρακυβερνητικῶν ἐπιτροπῶν;

§57Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον θέμα. Διατὶ τὸ θίγετε; Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας συμμετέχει ἀκριβῶς διὰ νὰ ρυθμίσῃ τὰ ζητήματα αὐτὰ ὡς προστάτης τῶν ἐργατῶν.

§58Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κανεὶς Ὑπουργὸς δὲν εἶναι προστάτης τῶν ἐργατῶν. Οἱ ἐργάται προστατεύονται μόνοι των. Τὸ ὅτι συμμετέχει ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας σημαίνει συντονισμὸν Κυβερνητικῶν ἁρμοδιοτήτων. Ἐρωτῶ ὅμως—ἐὰν ἡ ἀπάντησίς σας δίδεται ἐν συνειδήσει τῆς σημασίας τοῦ πράγματος, θὰ μοῦ ἦτο ἐπαρκὴς—ἐρωτῶ ὅμως ἀφήνεται ἡ ἐλευθερία κινήσεως τῶν ἐργατῶν διὰ συλλογικῶν συμβάσεων διὰ νὰ καθορίζουν τὸ ἐπίπεδον τῶν τιμῶν;

§59Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Βεβαίως ὄχι, κύριε Πρόεδρε.

§60Α. ΣΒΩΛΟΣ. Εἶναι μία εὐχάριστος διαπίστωσις.

§61Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀσφαλῶς ἀμέσως ὄχι, ἐμμέσως ὅμως ναί, διότι διὰ τῆς κατασκευῆς ἑνὸς δελτίου τὸ ὁποῖον θὰ περιέχῃ ὡρισμένα τρόφιμα, θὰ δημιουργῆται ἕνας τιμάριθμος, ὁ ὁποῖος θὰ εἶναι μία ἐντελῶς fixio λογιστική, καὶ ὁ ὁποῖος θὰ ἀποτελῇ τὴν δικαιολογίαν διὰ τὴν ἄρνησιν πάσης ἀναπροσαρμογῆς τῶν μισθῶν διὰ τὰ ἐπικείμενα ἔτη. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς νομίζω, ὅτι εἶναι πλήρως δικαιολογημένος ὁ φόβος σας καὶ ἡ ἀνησυχία σας.

§62Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἰδοὺ ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν. Δὲν ξεύρω ἐὰν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ὑπάρχει οἱαδήποτε νύξις στὴν σύμβασιν ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ θεμέλιον τοῦ νόμου αὐτοῦ, τὴν ὁποίαν δὲν ἠμποροῦμεν ἡμεῖς νὰ ἐρευνήσωμεν.

§63Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπιτρέπετε μίαν διασάφησιν; Ἐὰν κοιτάξετε τὸν κατάλογον τῶν κατατεθειμένων νομοσχεδίων ἐν τῇ Βουλῇ θὰ ἴδετε καὶ ἕνα νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ περὶ κάποιας συντονιστικῆς ἐπιτροπῆς ἐργασίας, ἡ ὁποία καὶ συλλογικὰς συμβάσεις ἠμπορεῖ νὰ στραγγαλίζῃ καὶ νὰ ἐγκρίνῃ καὶ νὰ τροποποιῇ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον νομίζει. Ἑπομένως τὸ ἐλεύθερο παιγνίδι τῆς συνδικαλιστικῆς δράσεως ἀπὸ μέρους τῶν ἐργατῶν καὶ τῶν ὀργανώσεών των καὶ τῶν ἐργοδοτῶν ὅπως κανονίζουν τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἐργαζομένων δέν πρόκειται νὰ λειτουργήσῃ ἐλευθέρως.

§64Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἐὰν αὐτὸ περιέχεται μέσα στὸν νόμον αὐτόν, κύριε συνάδελφε, αὐτὸ καὶ μόνον...

§65Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπήντησεν διαφορετικά.

§66Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἐγὼ δι’ αὐτὸ εἶπον ἀκόμη, ὅτι ἐὰν ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δίδεται ἐν συνειδήσει τῆς σημασίας τοῦ πράγματος, θὰ ἦτο πολὺ εὐχάριστος, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι ἡ ἀπάντησί σας, κύριε Ὑπουργέ, νὰ μὴν ἀνατραπῇ δι’ ἄλλου νόμου ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Διὰ τοῦτο θὰ ἦτο πάρα πολὺ μικρὰ ἐὰν μὴ ἀσήμαντος καὶ ἡ χρησιμότης τοῦ μέτρου αὐτοῦ. Ταῦτα πάντα, κύριοι βουλευταί, δι’ ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι πιστεύομεν εἰς ἄλλας ἰδέας καὶ εἰς ἄλλα προγράμματα, δὲν εἶναι οὔτε ἐκπληκτικὰ οὔτε περίεργα. Εἶναι μᾶλλον ἀναμενόμενα, διότι ἀποτελεῖ μίαν ἔκφρασιν αὐτῆς τῆς σπασμοδικῆς προσπαθείας, ἡ ὁποία διεξάγεται μέσα εἰς πολιτεύματα καὶ κοινωνίας διεπομένας ἀπὸ τὸ ἰδικόν μας καθεστώς, πρὸς ἀντιμετώπισιν ἀγωνιωδῶν προβλημάτων μὲ τὴν πίεσιν ἐκ τῶν κάτω. Ἄνευ ὅμως τοῦ συστήματος ἐκείνου, τὸ ὁποῖον διὰ νὰ εἶναι πραγματικὰ ὠφέλιμο στὸ λαὸ θὰ πρέπει νὰ ἀπορρέῃ ἀπὸ μία βασικὴ ἀρχή, ἀπὸ αὐτὴν ποὺ ὀνομάζομεν οἰκονομικὸν πρόγραμμα καὶ ἀπὸ τὴν δευτέραν ἀρχήν, ὅτι τὸ οἰκονομικὸν πρόγραμμα πρέπει νὰ διευθύνεται ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον ἀπὸ τὴν λαϊκὴν δύναμιν καὶ νὰ ἀποβλέπῃ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον εἰς τὴν ἱκανοποίησιν τῶν λαϊκῶν ἀναγκῶν. (Χειροκροτήματα).

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Αἰλιανὸς ἔχει τὸν λόγον.

§68Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Ὡς ἐκ τῆς φύσεως τοῦ θέματος παρακαλῶ τὴν συμπαράστασιν τῶν κυρίων συναδέλφων ἐν τῇ ἐννοίᾳ τοῦ νὰ μὴ ἔχω διακοπάς, διὰ νὰ δυνηθῶ νὰ ἐμφανίσω πλέον συγκροτημένας τὰς σκέψεις μου. Τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον προσάγεται πρὸς ψήφισιν συνδέεται μὲ τὴν πρόσθετον βοήθειαν ἐξ 25.000.000 δολλαρίων, τὴν ὁποίαν αἱ Ἡνωμ. Πολιτεῖαι παρέχουν εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ τὴν συγκέντρωσιν τῶν ἀναγκαίων ἀποθεμάτων βασικῶν εἰδῶν, πρὸς γενικὴν διανομὴν διὰ δελτίων. Δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀναγνωρίσωμεν ὅλοι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, τὴν νέαν ταύτην γενναιόδωρον χειρονομίαν τῆς μεγάλης Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας, ἰδιαιτέρως μάλιστα διότι ἔρχεται εἰς στιγμάς, κατὰ τὰς ὁποίας διάφοροι περικοπαὶ γίνονται ἀναγκαστικῶς ὡς ἐκ τῶν ἀναγκῶν, τὰς ὁποίας ἡ μεγάλη Δημοκρατία ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ καὶ εἰς τὸν τομέα τῆς ὀργανώσεως τῆς ἀμύνης τοῦ Δυτικοῦ κόσμου. Ἐπιβάλλεται λοιπὸν ἀναγνώρισις τῆς προσθέτου ταύτης βοηθείας. Τοῦτο ὅμως δὲν σημαίνει ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται, ἀλλὰ σημαίνει μᾶλλον ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ἐξέτασις τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ἀξιοποιηθῇ ἡ πρόσθετος αὕτη βοήθεια τῶν 25.000.000 δολλαρίων. Τοῦτο διότι ἐξ ἀφορμῆς τῆς προσθέτου ταύτης βοηθείας, προσάγεται σχέδιον νόμου καὶ ὑπεγράφη σύμβασις, διὰ τῶν ὁποίων πρόκειται νὰ σημειωθοῦν βαθύταται ἐπιδράσεις ἐπὶ τῆς ὅλης οἰκονομικῆς διαρθρώσεως τῆς χώρας. Πράγματι διὰ τῆς συμβάσεως καὶ συνεπῶς διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἐγκαινιάζεται, καὶ μάλιστα μὲ μορφὴν μονιμότητος, οἰκονομικὸς παρεμβατισμὸς εἰς βάθος. Διακηρύσσεται δηλαδὴ μία ἀρχὴ ἀπὸ διαμέτρου ἀντίθετος πρὸς τὴν ἐπίσημον διακήρυξιν τῆς Ἀμερικανικῆς ἀποστολῆς, ἡ ὁποία διετυπώθη πρὸ ἕνδεκα ἀκριβῶς μηνῶν. Ὄντως, ἐν συνεχείᾳ γενικῆς ἐν Παρισίοις δηλώσεως τοῦ κ. Χόφφμαν καθ’ ἣν «κεντρικὴ γραμμὴ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν εἶναι, νὰ ἀποκαταστήσουν βαθμηδὸν τὴν ἐλευθερίαν τῶν συναλλαγῶν καὶ τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμὸν καὶ διεθνῶς καὶ ἐντὸς μιᾶς ἑκάστης τῶν βοηθουμένων χωρῶν». Ἡ ἐν Ἑλλάδι Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ διεκήρυσσεν ἐπισήμως πέρυσι, ἀρχὰς Αὐγούστου, ὅτι «ἡ ἀντιμετώπισις τῶν κινδύνων πληθωρισμοῦ δύναται νὰ ἐπιτευχθῇ μόνον διὰ τῆς ἐνθαρρύνσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τῆς ἐνισχύσεως τοῦ ἐλευθέρου συναγωνισμοῦ», εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τοῦ ὁποίου ἡ κυβέρνησις πρέπει νά προχωρήσῃ, ἔστω καί βαθμιαίως, ἔχουσα πρὸς τοῦτο καὶ τὴν ὑποστήριξιν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Καὶ ἀμέσως κατόπιν, κατὰ τοὺς ἑπομένους μῆνας, εἰς ἄρνησιν προφανῶς τῶν συμβουλῶν αὐτῶν, ἀντὶ νὰ διανοιχθοῦν οἱ πρῶτοι δρόμοι ὅπως ἐνισχυθοῦν ὁ ἐλεύθερος συναγωνισμὸς καὶ αἱ εἰσαγωγαί, εἶναι γνωστὸν ὅτι συνεστάλησαν αἱ εἰσαγωγαὶ καὶ ὁ τόπος ἔχασε τὴν μεγάλην εὐκαιρίαν τῶν εὐθυνῶν τιμῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης καὶ εὑρέθη γυμνὸς ἀπὸ πρώτας ὕλας καὶ ἀποθέματα τροφίμων μέχρι καὶ αὐτοῦ τοῦ ἄρτου. Καὶ τώρα, πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ὑψώσεως τῶν τιμῶν καὶ ὡς τονίζει τὸ νομοσχέδιον πρὸς ἀποτροπὴν τῶν ἐκ τοῦ πληθωρισμοῦ κινδύνων, ἀντὶ τῆς ἐνθαρρύνσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τοῦ ἐλευθέρου συναγωνισμοῦ, διὰ τῶν ὁποίων καὶ μόνον διεκήρυσσον πέρυσιν ὅτι ἀντιμετωπίζονται οἱ κίνδυνοι τοῦ πληθωρισμοῦ, τώρα προβάλλεται ὅτι οἱ κίνδυνοι τοῦ ἐλευθερισμοῦ ἀντιμετωπίζονται ἀκριβῶς διὰ τοῦ ἀντιθέτου τρόπου. Ὅτι, δηλαδὴ μόνον τὸ δελτίον τῶν γενικῶν διανομῶν ἀποτελεῖ τὸ φάρμακον τῆς ἀντιμετωπίσεως τῶν κινδύνων τοῦ πληθωρισμοῦ. Αὐτὰ καὶ ὁ εἰς βάθος παρεμβατισμός, τὸν ὁποῖον διαγράφουν ἡ σύμβασις καὶ τὸ νομοσχέδιον.

§69Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Παρενέπεσεν ἡ Κορέα, πολεμικὴ οἰκονομία.

§70Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε, ἡ Κορέα εἶχεν ἤδη ἀπὸ ἀρκετοῦ ἀρχίσει καὶ αἱ συνέπειαί της εἶχον γίνει ἤδη αἰσθηταί, διότι, ἀπὸ τῶν μέσων Ἰουλίου 1950, καὶ ὁ πλέον ἀφελὴς ἀκόμη ἄνθρωπος ἔβλεπε τὴν ἀνιοῦσαν, πρὸς τὴν ὁποίαν ἐφέροντο αἱ τιμαί. Δὲν ἠθέλησα νὰ μακρύνω τὸν λόγον ἐπ’ αὐτοῦ, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον ζητεῖτε διασάφησιν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὴν παράσχω. Τότε, λοιπόν, ἐπῆλθεν ἡ μείωσις τῆς βοηθείας ἐκ τῶν ἔσω ἀκριβῶς, διότι δὲν ἐπωφελήθημεν τῶν εὐθηνῶν τιμῶν. Καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Ἰταλία ἠγωνίζετο ἀκόμη καὶ νὰ προεξοφλήσῃ τμῆμα τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας τοῦ ἑπομένου ἔτους, διὰ νὰ τὸ ἐπενδύσῃ εἰς ἀγαθά, πρώτας ὕλας καὶ τρόφιμα, ἡμεῖς ἐφροντίσαμεν ὅπως ἡ κίνησις καὶ τῶν εἰσαγωγῶν διὰ τοῦ κράτους καὶ διὰ τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐμπορίου προσλάβῃ ἀργὸν ρυθμόν. Θὰ ἀνέμενε λοιπὸν κανείς, βάσει τῆς διακηρύξεως τοῦ περυσινοῦ Αὐγούστου, ἂς εἴπωμεν τοῦ μετακορεατικοῦ περισυνοῦ Αὐγούστου, ὅτι θὰ ὑπῆρχε μία συνέπεια βασικῶν σκέψεων καὶ προγράμματος καὶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπετύγχανεν ὅπως ἡ παρεχομένη πρόσθετος βοήθεια χρησιμοποιηθῇ διὰ τὴν ἐνθάρρυνσιν τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ἐλευθέρου συναγωνισμοῦ συμφώνως πρὸς τὰς τότε ὑποδείξεις τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς καὶ ὄχι διὰ τὴν ἄσκησιν ἀγρίου παρεμβατισμοῦ, ὡς συμβαίνει. Διὰ τὴν ἄσκησιν λοιπόν, αὐτοῦ τοῦ παρεμβατισμοῦ ὑψηλῆς τάσεως ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ δελτίου τῶν γενικῶν διανομῶν ὀργανώνεται ἤδη μία ὑπηρεσία πολυτελεστάτη ὑπὸ μορφὴν μονιμότητος, περὶ τῆς ὁποίας θὰ ὁμιλήσω ἐν συνεχείᾳ, Ἡ σύμβασις χαράσσει ἕνα παρεμβατικὸν πλαίσιον μέγα, ἐντὸς τοῦ ὁποίου κλείνονται ὁλόκληροι τομεῖς τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος τῆς χώρας, ὁ δὲ νόμος δημιουργεῖ τὸ ὄργανον διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς παρεμβατικῆς ταύτης πολιτικῆς. Καὶ τώρα ἔρχομαι εἰς τὴν εἰδικωτέραν ἐξέτασιν. Πρῶτον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν σύμβασιν. Ἡ μὲν Ἀποστολὴ ἀναλαμβάνει—εἶναι αἱ λέξεις τῆς συμβάσεως—διὰ τὴν δημιουργίαν τῶν ἀποθεμάτων τροφίμων πρὸς ἐφαρμογὴν τῆς πολιτικῆς τοῦ δελτίου νὰ εἰσφέρῃ 25.000.000 δολλάρια, ἐφ’ ἅπαξ. Ἡ Ἑλληνικὴ ὅμως Κυβέρνησις ἀναλαμβάνει νὰ ἀσκῇ τὴν πολιτικὴν τοῦ δελτίου καὶ τοῦ χάριν αὐτῆς παρεμβατισμοῦ μονίμως. Αὐτὸ προκύπτει καὶ ἀπὸ τὸ σύνολον τῆς συμβάσεως καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ καὶ ἰδιαιτέρως ἀπὸ τὴν ρήτραν ἐκείνην τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία λέγει ὅτι εἰς τὴν ἀρχὴν ἑκάστου ἔτους θὰ καταρτίζεται ἰσολογισμὸς τροφίμων, βάσει τοῦ ὁποίου θὰ καθορίζωνται αἱ εἰσακτέαι καὶ συγκεντρωτέαι ποσότητες, δηλαδὴ πρόκειται περὶ ὑποτυπώδους σχεδιακῆς οἰκονομίας μὲ ὅλα της τὰ ἄθλια ἀποτελέσματα τὰ ὁποῖα ἐπιτείνει ἡ προχειρολόγος διασκευή της. Περαιτέρω πλήσσεται διὰ τῆς συμβάσεως πρόρριζα ἡ ἐπιδίωξις τῆς ὑψώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ, ἐπιδίωξις τῆς ὁποίας τὸ κοινωνικὸν καὶ οἰκονομικὸν περιεχόμενον ἔχει μίαν ἱερότητα καὶ ἀποτελεῖ κοινὸν ὅλων μας ἰδεῶδες. Πλήσσεται διότι ἡ σύμβασις ρητῶς προβλέπει, ὅτι ἐπιδιώκεται σταθερὸν βιοτικὸν ἐπίπεδον διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ δελτίου, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπιτρέπει τὴν αὔξησιν τῆς καταναλώσεως ἐν τῷ συνόλῳ της, τὴν περὶ τούτου δὲ μέριμναν ἀναλαμβάνει ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις. Προφανῶς δὲ διὰ νὰ μὴ ὑψωθῇ τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον καὶ νὰ μή, τὸ ἐλεύθερον ἐμπόριον συναγωνισθῇ τὸ δελτίον, ἡ σύμβασις προβλέπει ὅτι: «Ἀπαγορεύεται τοῦ λοιποῦ ἡ ὑπὸ τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐμπορίου καὶ ἐν γένει ὑπὸ τῶν ἰδιωτῶν εἰσαγωγὴ πρὸς ἐμπορίαν οἱασδήποτε ποσότητος ἐκ τῶν διὰ δελτίου διανεμομένων εἰδῶν ὑπὸ οἱανδήποτε μορφὴν καὶ δικαιολογίαν ἤτοι ὑπὸ μορφὴν δωρεᾶς, οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως, ἰδιωτικῆς ἀνταλλαγῆς, κλῆριγκ, ἰδίου συναλλάγματος κλπ.». Καταβάλλεται δηλαδὴ προσπάθεια μὴ τυχὸν καὶ τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον συναγωνισθῇ τὸ δελτίον καὶ καταρρίψῃ τὰς τιμάς του καὶ λύεται οἱαδήποτε θύρα διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἐπαύξησις τῶν διαθεσίμων ἐν τῇ ἀγορᾷ ἀγαθῶν ὡς ἐκ τῆς ὁποίας θὰ προέκυπτε συμπίεσις τῶν τιμῶν φυσιολογικὴ καὶ ἡ ὁποία θὰ ἀνέτρεπε τὰς τιμὰς τοῦ δελτίου. Ἀκριβῶς δηλαδὴ τὸ ἀντίθετον ἐκείνου ποὺ ἐγένετο ἐν Γερμανίᾳ ὅπου ὁ συναγωνισμὸς τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου ἐτορπίλλισε τὸ δελτίον καὶ δὲν ἐχρειάσθη νὰ ἰσχύσῃ τοῦτο πέραν ὀλίγων ἑβδομάδων. Τοὐναντίον ἐδῶ ἐπιδιώκεται ὁ περιορισμὸς τῶν ἀποθεμάτων, ἐκτὸς τοῦ δελτιακοῦ ἀποθέματος καὶ ἀνοίγεται ἡ θύρα πρὸς τὴν μαύρην ἀγοράν. Προφανῶς ἡ ἀγαθὴ πρόθεσις ἐπηρεασμοῦ τῶν τιμῶν διὰ τοῦ δελτίου ἦτο τόσον ἔντονος, ὥστε τὸ δελτίον ἀντὶ νὰ χρησιμοποιηθῇ ὡς μέσον, ἐξελήφθη ὡς σκοπός. Καὶ ἐδῶ εἶναι ἡ βασική μας διαφωνία, διότι ἡμεῖς ἐὰν δεχώμεθα τὸ δελτίον, τὸ δεχόμεθα μόνον ὡς ἕν πρόσκαιρον μέτρον πρὸς ἀντιμετώπισιν μιᾶς ἐκτάκτου ἀνάγκης οὐδέποτε ὅμως εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ δεχθῶμεν πρὸς μόνιμον περιορισμὸν τῆς καταναλώσεως τοῦ λαοῦ καὶ ὡς ἐμπόδιον διὰ τὴν ὕψωσιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου. Ὡς πρὸς τὴν συγκέντρωσιν ἐγχωρίων ἀγαθῶν ἡ σύμβασις προβλέπει ἐπὶ λέξει ὅτι; «Αἱ τιμαὶ συγκεντρώσεως θὰ καθορίζωνται οὕτως ὥστε νὰ κινήσουν τὸ ἐνδιαφέρον τῶν παραγωγῶν, γεωργῶν καὶ βιομηχάνων πρὸς συνεργασίαν μετὰ τῆς Κυβερνήσεως». Προστίθεται ὅμως ὅτι αἱ καθοριζόμεναι «τιμαὶ στηρίξεως» θὰ εἶναι χαμηλαί. Τώρα πῶς αἱ χαμηλαὶ αὐταὶ τιμαὶ θὰ κινοῦν τὸ ἐνδιαφέρον τῶν παραγωγῶν, γεωργῶν καὶ βιομηχάνων, εἶναι μυστικὸν τὸ ὁποῖον θὰ ἀποκαλύψῃ ἡ πρᾶξις. Περαιτέρω, ὡς «μέτρα πρακτικὰ» διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς ὡς ἄνω πολιτικῆς διὰ τὰ ἐγχώρια προϊόντα ἡ σύμβασις χαρακτηρίζει ἐνδεικτικῶς «τὴν διάθεσιν ἢ περιορισμὸν τῶν πιστώσεων, τὸν ἔλεγχον τῶν μεταφορῶν καὶ τῶν μεταφορικῶν μέσων, τὸν καθορισμὸν τοῦ ποσοστοῦ παραγωγῆς ἐξ ἑκάστου εἴδους τὸ ὁποῖον θ’ ἀγοράσῃ ἡ Κυβέρνησις, τὴν χορήγησιν ἀδειῶν εἰς τοὺς ἐμπόρους καὶ βιομηχάνους κλπ. κλπ.». Δὲν ὑπάρχει τίποτε ποὺ νὰ μὴ εἰσάγεται εἰς τὸ φιλόδοξον τοῦτο σχέδιον. Ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ εἰσηγεῖτο τὸ ἀντίθετον ὡς μόνην ἄμυναν κατὰ τοῦ κινδύνου τοῦ πληθωρισμοῦ,. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ καταρτίζῃ ἐγκαίρως προϋπολογισμὸν τῶν ἀπαιτηθησομένων ἑκάστοτε ποσῶν διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν ἀναγκαιούντων διὰ τὴν διανομὴν εἰδῶν καὶ νὰ ἐξευρίσκῃ τὰ ἀναγκαῖα ποσὰ διὰ τὴν πληρωμὴν εἰς τοὺς παραγωγοὺς τῶν ἀγοραζομένων εἰδῶν. Τώρα πῶς τὰ ποσὰ αὐτά, ὁμοῦ μὲ τὰς δαπάνας διὰ τὴν ἐνοικίασιν καὶ ὀργάνωσιν ἀποθηκῶν καὶ τὴν ὅλην ὀργάνωσιν τοῦ γραφειοκρατικοῦ ὀργανισμοῦ, τοῦ δελτίου τὰ ὁποῖα ὅλα ὁμοῦ ὑπολογίζονται ἀπὸ τοὺς εἰδικοὺς εἰς 500 δισεκ. πῶς λέγω, μόλις τεθῇ εἰς κυκλοφορίαν τὸ τεράστιον αὐτὸ ποσὸν χαρτονομίσματος, θὰ ἐπέλθουν ἀντιπληθωρικὰ φαινόμενα, τοῦτο εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον ἐγώ, τοὐλάχιστον, δὲν ἔχω τὰς δυνάμεις νὰ ἐξηγήσω. Προφανῶς πρόκειται περὶ θεραπείας διὰ τῆς ὁμοιοπαθητικῆς. Θὰ ἀναμένωμεν τὰ ἀποτελέσματα διὰ νὰ κρίνωμεν. Καὶ τώρα ὅσον ἀφορᾷ, τὸ σχέδιον νόμου, τοῦτο ἀποτελεῖ ἀληθῶς γραφειοκρατικὸν μεγαθήριον. Ἐδῶ πρόκειται περὶ σωροῦ συμβούλων καὶ ἐπιτροπῶν, εἰς ἐνίσχυσιν τοῦ φαινομένου, βάσει τοῦ ὁποίου, διὰ ν’ ἀποφύγουν τὰς λύσεις οἱ Ὑπουργοί, συνιστοῦν ἐπιτροπὰς καὶ αἱ ἐπιτροπαὶ ὑποεπιτροπάς, εἰς τὸν λαβύρινθον τῶν ὁποίων χάνονται τὰ ζητήματα καὶ οἱ πολῖται. Ἐδῶ τώρα συνιστῶνται μόνιμοι θέσεις καὶ ὑπηρεσίαι καὶ τίθεται ἐπὶ κεφαλῆς αὐτῶν ὑπηρεσιακὸς Ὑφυπουργός, τοῦ δελτιακοῦ μονίμου καθεστῶτος. Αὐτὸς πρέπει νὰ ἔχῃ μονιμότητα, διότι εἶπα ὅτι τὸ δῶρον εἶναι ἐφ’ ἅπαξ, ἡ δελτιακὴ ὀργάνωσις μόνιμος εἰς τὸ ἄπειρον καὶ θὰ πρόκειται νὰ μᾶς συνοδεύσῃ ἀπὸ τοῦ λίκνου μέχρι τοῦ τάφου. Ἐγγυᾶται περὶ τούτου ὁ μόνιμος Ὑφυπουργός. Ὁμολογῶ ὅτι κατὰ τὸν κοινοβουλευτικόν μου βίον σπανίως εἶδα ἔκθεσιν τοῦ Γεν. Λογιστηρίου, ἡ ὁποία νὰ ἔχῃ συνταχθῆ κατὰ τοιοῦτον ἀντιπολιτευτικόν, πρὸς τὸ ὑποβαλλόμενον σχέδιον νόμου, τρόπον. Λέγει ὅτι: α) αἱ προτεινόμεναι παρεκκλίσεις χρήζουν ἰδιαιτέρας προσοχῆς, τοσούτῳ μᾶλλον καθόσον αἴρουσι τοὺς περιορισμούς, τὰς διατυπώσεις καὶ τὸν ἔλεγχον τοῦ Λογιστικοῦ νόμου, ἐπαυξάνουσαι ἅμα καὶ τὰς σχετικὰς δαπάνας καὶ β) ἡ προτεινομένη πληρωμὴ δαπανῶν, δι’ ἁπλῶν ἐντολῶν τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, τυγχάνει μέτρον ἐκτάκτως ἐξαιρετικὸν καὶ συνεπῶς δέον ὅπως, ἀντὶ τούτου, ὁρισθῇ, ὅτι ἡ πληρωμὴ τῶν ἐν λόγῳ δαπανῶν ἐνεργεῖται δι’ ἐνταλμάτων πληρωμῆς τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου. Καὶ διαμαρτύρεται τὸ Γενικὸν Λογιστήριον. Περαιτέρω διὰ τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ νομοσχεδίου, θεσπίζεται: «Συνιστᾶται παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐμπορίου θέσις Ὑπηρεσιακοῦ Ὑφυπουργοῦ ἐπὶ ἀποδοχῶν Ὑπουργοῦ, δύναται δέ, ἀντὶ τούτου νὰ διορισθῇ Πολιτικὸς Ὑφυπουργός». Ἐκ τούτου προκαλεῖται ἐτησία ἐπιβάρυνσις τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους ἐκ δρ. 54.000.000 ὡς καὶ ἑτέρα τοιαύτη ἐκ δραχμῶν 36.000.000, δι’ ἔξοδα κινήσεως, λειτουργίας καὶ συντηρήσεως τοῦ αὐτοκινήτου τοῦ νέου Ὑφυπουργοῦ. Σημειοῦται, ὅτι ἡ σύστασις θέσεως Ὑπηρεσιακοῦ Ὑφυπουργοῦ, δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ προηγούμενον ἐπεκτάσεως τοῦ θεσμοῦ καὶ εἰς ἕτερα Ὑπουργεῖα. Ἡ ἀντίδρασις εἰς τὸ Γεν. Λογιστήριον οὕτω, εἶναι ὑγιὴς καὶ τοῦτο ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν, ὅταν μάλιστα ὑπογράφεται ὑπὸ ἀνδρὸς σεμνοῦ καὶ ἀξίου, ὅπως εἶναι ὁ κ. Καρακατσάνης.

§71Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὅταν οἱ Ὑπουργοὶ ὀνομάζωνται ὑπηρεσιακοί, δὲν σημαίνει ὅτι δὲν σκέπτονται πολιτικῶς.

§72Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Καὶ λέγει ἐν συνεχείᾳ διὰ τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 10. V. Διὰ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ νομοσχεδίου θεσπίζεται, ὅτι α) Κυροῦνται αἱ ὑπ’ ἀριθ. 304 καὶ 307] 3–3–1951, πράξεις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἀφορῶσαι τὴν σύστασιν καὶ λειτουργίαν τῆς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως εἰδικῆς Ὑπηρεσίας «Ἀνωτέρα Συντονιστικὴ Ἐποπτεία Διακινήσεως Ἐφοδίων» (ΑΣΕΔΕ) καὶ τῆς Διμελοῦς Ἑλληνοαμερικανικῆς Ἐπιτροπῆς, πρὸς ἐξέτασιν τῶν ἀποθηκῶν τῆς χώρας κ.λ.π. β) διὰ Β. Διαταγμάτων δύνανται νὰ συμπτυχθῶσι μετὰ τῆς Α.Σ.Ε.Δ.Ε. καὶ ἄλλαι σχετικαὶ πρὸς τὴν διακίνησιν καὶ ἀποθήκευσιν τῶν ἐφοδίων ὑπηρεσίαι. Ἄν, ἐκ τοῦ πρώτου προτεινομένου μέτρου, προκαλῆται ἐπιβάρυνσις Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ, δὲν δύναται ὑφ’ ἡμῶν νὰ προσδιορισθῇ, καθ’ ὅσον δὲν ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν αἱ ἐν λόγῳ κυρούμεναι πράξεις. Καθ’ ἣν στιγμὴν λοιπὸν ὁ μεγαλείτερος ἐχθρός, τῶν συγχρόνων κοινωνιῶν, ἀκόμη καὶ ἐκείνων αἱ ὁποῖαι ζοῦν κάτω ἀπὸ τὸ κομμουνιστικὸν καθεστώς, εἶναι ἡ γραφειοκρατία, ἡμεῖς διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου σχεδίου νόμου, ἱδρύομεν ἓν νέον ἀπόρθητον ὀχυρόν, τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν νὰ προκαλέσῃ μεγάλας ἀναταραχὰς καὶ θὰ προκαλέσῃ ἀσφαλῶς εἰς τὴν ὅλην οἰκονομίαν τοῦ τόπου. Καὶ διὰ τοῦ γραφειοκρατικοῦ αὐτοῦ ὀχυροῦ ἐπιδιώκεται ἡ ἀξιοποίησις τῆς βοηθείας, ἡ ὁποία ἔπρεπεν ἄλλως, πρακτικώτερον μὲ τὴν διακήρυξιν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς τοῦ περυσινοῦ Αὐγούστου, νὰ ἐπιδιωχθῇ. Δυστυχῶς ἡ τύχη τῆς βοηθείας συνεδέθη μὲ τὴν τύχην τοῦ δελτίου καὶ ἐξηγγέλθησαν τόσαι ἐλπίδες, ὥστε σχεδὸν ἐστηρίχθη ὁλόκληρος ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῆς δελτιακῆς πολιτικῆς καὶ τοῦ παρεμβατισμοῦ, μὲ τὸν ὁποῖον συνεδέθη αὕτη. Εἶναι κακὸν νὰ διατυπώνῃ κανεὶς πολλὰς ἐλπίδας, ἀκόμη καὶ ὅταν ἔχῃ βεβαιότητα περὶ τῆς πραγματοποιήσεως μεγάλου μέρους ἐξ αὐτῶν. Ὅταν ὅμως ἓν μέτρον, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ πρώτην φοράν, εἰς τοιαύτην ἔκτασιν καὶ ὑπὸ τοιαύτας περιστάσεις, εἶναι πιθανὸν νὰ ὁδηγήσῃ καὶ εἰς ὡρισμένας ἀπογοητεύσεις, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ γίνεται διανομὴ ἐλπίδων ἄνευ δελτίου πρὶν κἂν ἀρχίσουν αἱ παράκλητοι διὰ δελτίου διανομαὶ τροφίμων, διότι πιθανὸν νὰ ἐπακολουθήσουν πικρίαι καὶ ἀπογοητεύσεις. Τὸ δελτίον καὶ ὁ παρεμβατισμός, δι’ ἡμᾶς, εἶναι ἐνδεχομένως δεκτὰ ὡς πρόσκαιρα κακά. Ἀπαράδεκτα ὅμως ὡς μόνιμα καθεστῶτα δι’ ἐλευθέρους λαούς. Διότι, ὅταν οἱ λαοὶ ἀπολέσουν τὴν οἰκονομικήν των ἐλευθερίαν, εἶναι κίνδυνος νὰ χάσουν μετ’ ὀλίγον, καὶ τὴν πολιτικήν των ἐλευθερίαν. Συνεπῶς πρὸς παρομοίου εἴδους ἐκτροπάς, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, εἴμεθα ἐκ διαμέτρου ἀντίθετοι. Ἔχω βαθεῖαν πίστιν εἰς τὰς ἀρχὰς ποὺ ἀποτελοῦν βασικὰς προϋποθέσεις τῆς ἐλευθερίας τῶν ἀνθρώπων. Καὶ αὐτοῦ τοῦ εἴδους ὁ ἔξαλλος παρεμβατισμός, εἶναι τὸ χαρακτηριστικὸν παλαιῶν ἀνελευθέρων χρόνων. Παρεμβατισμὸς εἰς βάθος ἠσκεῖτο ἀπὸ τοὺς Φαραώ, ἀπὸ τὸν Διοκλητιανόν, ἀπὸ τοὺς Βυζαντινοὺς αὐτοκράτορας, ἀπὸ τὸν Λουδοβῖκον τὸν 14ον, ἀπὸ τοὺς Ἀψβούργους, ἀπὸ τοὺς Ρωμανώφ. Ὁ Κῶδιξ τοῦ Κολμπὲρ ἀπηρτίζετο ἀπὸ 4 τόμους καὶ 2.200 σελίδας καὶ διαλαμβάνει ποινὰς φοβεράς. Καὶ ὅμως τίποτε δὲν ἴσχυσε διὰ ν’ ἀναχαιτίσῃ τὴν κίνησιν τῶν ἀνθρώπων πρὸς τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν πρόοδον. Δὲν εἶναι λοιπόν, τί τὸ νέον αὐτοῦ τοῦ εἴδους οἱ παρεμβατισμοί. Ἐγένοντο ἐπαναστάσεις διὰ τὴν κατάκτησιν τῆς πολιτικῆς ἐλευθερίας καὶ δὲν θὰ καταλυθῇ αὐτὴ διὰ τῆς οἰκονομικῆς δυναστεύσεως.

§73Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐπανάστασις ἐναντίον τῆς ἀχαλινώτου ἐλευθερίας τοῦ καπιταλισμοῦ, ὁ ὁποῖος σήμερον καταπιέζει τὴν θέλησιν τῶν ἄλλων λαῶν.

§74Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Εἶμαι ἕτοιμος νὰ συμφωνήσω εἰς αὐτό. Ἀκριβῶς ὅμως καὶ ἀπὸ διαμέτρου ἀντίθετον σύστημα, ὡδήγησεν εἰς ἀποτελέσματα πολὺ πλέον δυσάρεστα, ἀληθῶς καταστροφικά. Ἐγὼ λοιπόν, ὁ ὁποῖος πιστεύω, εἰς τὸν δημιουργικὸν φιλελευθερισμόν, εἶμαι ἐλεύθερος νὰ ἐκλέξω τὸν ἐνδιάμεσον δρόμον.

§75Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὁ ἔλεγχος τοῦ καπιταλισμοῦ, ὁ ἔλεγχος τῶν τιμῶν καὶ ἡ ἐξασφάλισις ἑνὸς βιοτικοῦ ἐπιπέδου ἐλαχίστου, αὐτὸς εἶναι ὁ ἐνδιάμεσος δρόμος, τὸν ὁποῖον ἀκολουθοῦν, ὅλαι αἱ πολιτισμέναι χῶραι.

§76Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐὰν τοῦτο ἀποτελῇ βῆμά σας, πρὸς τὰ ἐδῶ, εἶναι εὐπρόσδεκτον. Ἐὰν ἀποτελῇ προσπάθειάν σας, διὰ νὰ κάμω ἐγὼ βῆμα πρὸς σᾶς, εἶναι ἀπαράδεκτον. Ἄς μείνωμεν, λοιπόν, ἐκεῖ ποὺ εὑρισκόμεθα. Κατὰ τὴν σύμβασιν πρόκειται περὶ τῆς ὑψηλῆς τάσεως ἐλέγχου. Ἔλεγχον, λέγοντες ὑμεῖς ἐννοεῖτε ἄλλα. Ἔλεγχον, λέγων ἐγώ, ἐννοῶ ἄλλα.

§77Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν δελτίον ἄρτου, θὰ ἔπασχε περισσότερον, ἢ ὄχι, ὁ λαός;

§78ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§79Μ. ΑΙΛΙΑΝΟΣ. Θέλετε ἕν ἐρώτημα ἐπὶ ἑνὸς ἀγνώστου δεδομένου; Λησμονεῖτε ὅτι, ὑπάρχοντος τοῦ δελτίου, ὁλόκληροι περιοχαὶ τῆς Ἑλλάδος, ἔμεναν πρωτίστως χωρὶς ἄρτον, διαρκοῦντος μάλιστα τοῦ χειμῶνος. Καὶ δεύτερον, τὸ δελτίον ἄρτου, εἰς τὰς περιστάσεις αὐτάς, ἀποτελεῖ κἄτι τὸ ἰδιότυπον καὶ εἶναι δεκτὸν ἀπὸ ὅλους μας. Μὴ τὸ ἐντοπίζετε καὶ τὸ δελτίον τοῦ ἄρτου. Δεκτὴ λοιπόν, μετ’ εὐγνωμοσύνης ἡ ἔκτακτος αὐτὴ Ἀμερικανικὴ βοήθεια. Ὁ τρόπος, ὅμως, τῆς χρησιμοποιήσεώς της, εἶναι ἐκεῖνος, διὰ τοῦ ὁποίου ὑπέχει τὴν εὐθύνην ἀκεραίαν ἡ Κυβέρνησις. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ὅμως, νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ἂν καὶ γνωρίζω τὰς ἀρχὰς τὰς ὁποίας πιστεύει ὅτι ἡ βάσις ἡ ὁποία ἐτέθη, ὅτι διὰ νὰ μὴ χάνωμεν τὴν βοήθειαν ἀναγκαζόμεθα νὰ δεχθῶμεν αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν χρησιμοποίησίν του, εἶναι ἀπαράδεκτος. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ τίθεται τὸ ζήτημα κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὅτι δηλαδή, ἢ γίνεται δεκτὴ ἡ βοήθεια τῶν 25 ἑκατομμυρίων δολλαρίων συνδεδεμένη μὲ τὴν παρεμβατικὴν πολιτικὴν ἢ μᾶς τὴν ἀρνοῦνται. Αὐτὸς ὁ τρόπος, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι τελείως ὠμὸς καὶ θὰ ἐμείωνε καὶ τὴν πρόθεσιν καὶ τὴν πρᾶξιν τοῦ δωρητοῦ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐζήτει κανεὶς ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, εἶναι ἀκριβῶς, νὰ ἐχρησιμοποιεῖτο ἡ ἔκτακτος αὐτὴ βοήθεια, πρὸς ἐφαρμογὴν τῶν ἀρχῶν, τὰς ὁποίας ἡ ἰδία Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ διεκήρυξεν ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Αὐγούστου, ἡ ὁποία ἔλεγε τότε, ἀναφορικῶς μὲ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ πληθωρισμοῦ, ὅτι αὕτη ἐπιτυγχάνεται «μόνον διὰ τῆς ἐνθαρρύνσεως τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τῆς ἐνισχύσεως τοῦ ἐλευθέρου συναγωνισμοῦ». Καὶ τώρα τὸ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχέδιον καί ἡ σύμβασις, θεσμοθετοῦν ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον. Ὅτι, δηλαδή, μόνον διὰ τοῦ γενικοῦ δελτίου διανομῶν θὰ ἀποτρέπωνται οἱ κίνδυνοι τοῦ πληθωρισμοῦ. Μεταξὺ τῶν δύο αὐτῶν, ἀκριβῶς θὰ ἤθελον νὰ μᾶς εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις, ποῦ εὑρίσκεται ἡ ἀλήθεια. Διότι, ὀφείλω νὰ τονίσω ὅτι, τῆς μὲν ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως, κύριε συνάδελφε, τὴν δόξαν καὶ εὐθύνην φέρετε ὑμεῖς, τὰς εὐθύνας ὅμως τῆς ἐκτελέσεως αὐτῆς, θὰ τὰς φέρουν ἄλλαι Κυβερνήσεις. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἄδικον καὶ ἀπαράδεκτον. Καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι, εἰς τὰ ὅσα εἶπον, ἐν τῇ ἐννοίᾳ τοῦ καταλογισμοῦ τῶν δαφνῶν αἱ ὁποῖαι σᾶς ἀνήκουν, ὑπάρχουν καὶ αἱ εὐθῦναι τὰς ὁποίας ἀνελάβατε.

§80Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Νομίζω, ὅτι θὰ διηκόλυνε τὴν συζήτησιν μία διασάφησις. Αἱ συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο μὲ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, ὡς γνωρίζουν πολλοὶ ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων, γίνονται μὲ τὴν ἐπιθυμίαν τὴν διακαῆ νὰ βοηθήσουν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Εἶναι ἐνδεχόμενον μερικοὶ νὰ ἀντιλαμβάνωνται ὡρισμένα ζητήματα κατὰ διαφορετικὸν τρόπον ἀπὸ ἡμᾶς. Ὡς Ὑπουργὸς τῆς Ἀνοικοδομήσεως εἰς τὸ παρελθόν, ἐνόμισα καὶ ἐγώ, ὅτι ἦτο ἀδύνατον νὰ προωθηθῇ ἡ ἀνοικοδόμησις μὲ τὴν εὐρυτέραν αὐτῆς σημασίαν. Σᾶς βεβαιῶ ὅμως, ὅτι αἱ συμβάσεις μὲ διηυκόλυνον πολὺ μάλιστα, διότι αἱ συμβάσεις αὐταὶ εἶναι ὁ τρόπος τοῦ σκέπτεσθαι διὰ τὴν ἐπίτευξιν τῆς ἀνορθώσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἡμεῖς αὐτοί, ἐξεθέσαμεν τὰς σκέψεις μας μεταξὺ Οὐάσιγκτων καὶ Ἀθηνῶν, πὼς νομίζομεν ὅτι πρέπει νὰ καθιερωθῇ τὸ δελτίον. Ἐπίσης καὶ εἰς τὸ δύσκολον θέμα τῆς ἀνοικοδομήσεως ὑπέδειξαν οἱ Ἀμερικανοὶ ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον των καὶ μᾶς ἔδωσαν χρήματα διὰ νὰ μᾶς βοηθήσουν. Αὐτὰ πρέπει νὰ ἔχετε ὡς κυρίαν γραμμὴν εἰς τὰς σκέψεις σας καὶ αὐτὸ τὸ πνεῦμα πρέπει νὰ πρυτανεύσῃ. Ἡ σύμβασις αὐτὴ εἶναι λεπτομερὴς καὶ ἡμεῖς θὰ τὴν ἐκτελέσωμεν. Ἐγὼ εἶμαι ὑπεύθυνος δι’ αὐτήν.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης ἔχει τὸν λόγον.

§82Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, κατ’ ἀρχήν, εἶμαι ὑπὲρ τοῦ παρεμβατισμοῦ τοῦ Κράτους, ὑπὲρ τοῦ ἐλέγχου τῶν τιμῶν καὶ ὑπὲρ τῶν διὰ δελτίου διανομῶν. Ἑπομένως, δὲν θὰ ὁμιλήσω περὶ αὐτῆς ὡς θεσμοῦ, ἀλλὰ διὰ τὰς ἀνησυχίας, τὰς ὁποίας προκαλοῦν αἱ ἄγνωστοι εἰς ἡμᾶς συμβάσεις. Φοβοῦμαι, κύριοι, ὅτι ἡ σύμβασις αὕτη καὶ ὁ νόμος αὐτός, γίνονται ὑπὸ τὸ βάρος δύο νοοτροπιῶν. Τῆς νοοτροπίας τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς νοοτροπίας τῆς Οὐάσιγκτων καὶ ὑπὸ τὸ βάρος μιᾶς βαρείας κληρονομίας, τῆς κληρονομίας τοῦ ἀνοίγματος τῆς ψαλίδος τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν προϊόντων. Καὶ ἡ νοοτροπία τῶν κύκλων τῶν Ἀθηνῶν εἶναι ἡ νοοτροπία ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι βλέπουν τὸ πρόβλημα ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς καταναλώσεως τῆς πολιτικῆς καὶ εἶναι τοῦτο μία τεραστία πλάνη, τὴν ὁποίαν ἀντελήφθη ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἐδῶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε ν’ ἀναγνώσω μίαν μικρὰν περικοπὴν ἑνὸς κειμένου πρὸς τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν: «Πρόβλημα τοῦ ἄρτου τῆς Ἑλλάδος......... (ἀναγινώσκει)................». Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, θὰ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν καὶ τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ ἄλλη νοοτροπία, ἡ νοοτροπία τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Καὶ τοῦτο μὲ δύο λέξεις θὰ τὸ ἀντιληφθῆτε: «Ἐὰν ἡ παραγωγὴ τῆς κορινθιακῆς σταφίδος..... (ἀναγινώσκει).....». Δηλαδή, ἐνῷ μὲ τὴν νοοτροπίαν τῶν Ἀθηνῶν, προσπαθοῦμεν τὰ πάντα νὰ τὰ ὑποτάξωμεν εἰς τὴν πολιτικὴν κατανάλωσιν, μὲ τὴν ἀντίληψιν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἐξετάζεται, τί συμφέρει νὰ γίνῃ οἰκονομικῶς. Δηλαδή, ἐὰν εἰς ἕνα τόπον ἡ σταφιδοπαραγωγή, ἡ σιτοπαραγωγή, εἶναι ἀντιοικονομική, πρέπει νὰ ἐκλείψῃ. Αὐτό, ὅμως, θὰ ἐγίνετο εἰς τὰς Η.Π.Α. ἢ τὸν Καναδᾶν, ὅπου ὑπάρχουν ἀπέραντοι ἐκτάσεις γῆς. Ἐδῶ, εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπου συνθλιβόμεθα, ἰδίως ἀπὸ τὸ 1923 μεταξὺ Ἕβρου καὶ Κρήτης καὶ Δωδεκανήσων, διὰ νὰ ζήσουν 8 ἑκατομ. Ἑλλήνων, εἰς ἕνα τόσον ἄγονον, βραχώδη καὶ ἐξηντλημένον ἀπὸ τὴν καλλιέργειαν, τὸ θέμα δὲν εἶναι τί συμφέρει εἰς τὸν παραγωγὸν νὰ καλλιεργήσῃ, διότι εἶναι εὔκολον νὰ λέγωμεν, ὅτι ἐὰν δὲν ἠμποροῦν οἱ παραγωγοὶ τῆς σταφίδος νὰ ζήσουν ἀπὸ τὰ 4–5 στρέμματά των, ἂς ἀλλάξουν ἐπάγγελμα. Διότι, κύριοι, τότε νὰ κάμουν τί; Νὰ πᾶνε, ποῦ; Ἰδού, κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἡ σύμβασις καὶ τὸ νομοσχέδιον εἶναι ὑπὸ τὸ βάρος δύο νοοτροπιῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀντίθετοι πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν πραγματικότητα. Ὁρίζεται ἐν τῷ κειμένῳ: «Ἐνθαρρύνουν τὴν παραγωγὴν τὴν ἀπαιτουμένην.... (ἀναγινώσκει).....». Δηλαδὴ ποῖα εἶναι αὐτὰ τὰ μὴ ἀναγκαῖα προϊόντα; Ἡ σταφίς, ὁ καπνός. Θὰ κάμουν τί οἱ παραγωγοί, αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἄλλες 500 χιλ. οἰκογένειες. Δεσμεύεσθε, ἐβάλατε τὴν ὑπογραφήν σας, δὲν ἐφέρατε καὶ τὴν σύμβασιν εἰς τὴν Βουλήν, καὶ σᾶς ἐρωτῶ, τί θὰ κάνετε; Ἔπειτα ὁρίζετε τιμὰς συγκεντρώσεως καὶ ὑπάρχει ρήτρα εἰς τὴν σύμβασιν, ὅτι, ἐὰν δὲν συγκεντρώσητε τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον σᾶς χρειάζεται, θὰ μειωθῇ ἡ βοήθεια τῶν 25 ἑκατομ. δολλαρίων. Ἄρα, θὰ φθάσητε εἰς συγκέντρωσιν ἀναγκαστικὴν καὶ προαιρετικήν. Καὶ τότε ποίαν τιμὴν θὰ δώσητε; τιμὴν κόστους παραγωγῆς, τιμὴν τιμαρίθμου ἢ τιμὴν συγκεντρώσεως, ὁπότε θὰ παύσῃ ὁ παραγωγὸς νὰ παράγῃ καὶ τότε μὲ τὸ πινάκιον τῶν 25 ἑκατ. δολλαρίων κινδυνεύετε νὰ ἀνατινάξετε εἰς τὸν ἀέρα ὅλην τὴν ἐθνικὴν παραγωγὴν τῆς γῆς. Γίνεται λόγος ἀκόμη, ὅτι θὰ δοθοῦν παροχαὶ βοηθείας ἢ περιθάλψεως. Ποῖος σᾶς εἶπεν, ὅτι οἱ Ἕλληνες παραγωγοὶ τῆς γῆς ζητοῦν τιμὰς βοηθείας ἢ περιθάλψεως; Καὶ ἐδῶ ἐξηγοῦμαι: Ὅταν κρατῆτε τὸ συνάλλαγμα τοῦ καπνοπαραγωγοῦ καὶ τοῦ σταφιδοπαραγωγοῦ, τοῦ κάνετε εὔνοιαν ἢ περίθαλψιν, ἢ τοῦ κάνετε κακομεταχείρισιν ὑπὲρ τοῦ συνόλου; Ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος μαζί σας, ὅτι τὸ συνάλλαγμα δὲν θὰ δοθῇ εἰς τὸν παραγωγόν. Εἶναι τεραστία ἡ διαφορά, διότι, ἐὰν ὁ παραγωγὸς εἶχε τὸ συνάλλαγμα αὐτό, θὰ ἠδύνατο μὲ ἕνα δολλάριον νὰ ἔχῃ ἄλλην προμήθειαν ἀγαθῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἢ καὶ ἄλλην ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ. Διατί λοιπόν, θὰ τοῦ ἀρνηθῆτε τὰ μέσα τῆς ζωῆς; Ἔπειτα ποῖος εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐδημιούργησε τὸ ἄνοιγμα αὐτῆς τῆς ψαλλίδος; μήπως οἱ γεωργοί; Ἀξίζει νὰ σᾶς τὰ ἀναγνώσω καίτοι χιλιάκις ἔχουν εἰπωθῆ: «Δεῖκται τιμῶν.................... (ἀναγινώσκει)...». Ἀναγκάζετε τὸν παραγωγὸν καὶ τοῦ λέγετε ἔξω θὰ πωλῇς μὲ τιμὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ, αἱ ὁποῖαι εἶναι μικραί, ἀλλὰ ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος θὰ ἀγοράζῃς εἰς τιμὰς ἐσωτερικοῦ, τὰς ὁποίας ἐσὺ Κράτος ἀφῆκες νὰ πᾶνε εἰς τὰ ὕψη. Ἔπειτα ὀφείλω νὰ ἐκφράσω τὴν ἀνησυχίαν μου καὶ ὡς πρὸς τὴν ἀπόκλισιν ἁρμοδιοτήτων διὰ τὸν καθορισμὸν τῶν τιμῶν. Ἕως τώρα εἴχαμε τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, τὸ ὁποῖον εἶναι ὁ φυσικὸς ἀντιλήπτωρ τῶν γεωργικῶν συμφερόντων καὶ εἰσηγεῖτο τιμὰς καὶ ἀνελάμβανε τὴν εὐθύνην τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον. Γώρα γίνεται ἕνα ἄλλο διακομματικὸ Συμβούλιον, εἰς τὸ ὁποῖον μετέχει καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἐν μέσῳ πέντε ἄλλων. Καὶ ἐν περιπτώσει ἰσοψηφίας θὰ ἐπικρατῇ ἡ γνώμη τοῦ Προέδρου. Ἔτσι θὰ κυριαρχῇ ἡ ἀντίληψις τῶν Ἀθηνῶν ὅτι πρέπει τὰ πάντα νὰ θυσιάζωνται εἰς τὴν πολιτικὴν τῆς καταναλώσεως. Καὶ λέγετε ὅτι ἐκπροσωποῦνται καὶ οἱ ἀγρόται, διότι ἐκπροσωποῦνται ὡρισμέναι Τράπεζαι ὡσεὶ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, δὲν θέλω νὰ εἴπω καμμίαν βαρείαν φράσιν, ἀλλὰ θὰ ἐπαναλάβω ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προχθὲς εἶπα εἰς τὸν νέον Διοικητὴν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὅταν προχθὲς πῆγα νὰ τὸν συγχαρῶ: σοῦ εὔχομαι νὰ κάμῃς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν πράγματι Ἀγροτικήν, διότι τοιαύτη δὲν ὑπῆρξε τοὐλάχιστον τὰ τελευταῖα ἔτη. Κύριοι, ἔχω ζωηρὰς ἀνησυχίας, ὅτι μὲ τὸ τίμημα τῶν 25 ἑκατομμ. δολλαρίων καὶ μὲ προθέσεις ἀγαθὰς τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς—τοὺς ξέρω, ἔζησα μαζί των, θέλουν νὰ βοηθήσουν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, νὰ ἐπιτύχῃ ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια, δὲν ξέρουν ὅμως τὰς συνηθείας τῶν Ἑλλήνων—ἐὰν ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἐπιτύχῃ. Φοβοῦμαι ὅτι μὲ τὸ πινάκιον τῶν 25 ἑκ. δολλαρίων ὑπονομεύομεν τὴν ὅλην πολιτικὴν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, ἡ ὁποία εἶναι σήμερον τὰ ¾ τοῦ Ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Δι’ αὐτὸ κάμνω μίαν ἔκκλησιν, ὅπως, εἰ δυνατόν, τροποποιηθοῦν αἱ διατάξεις αὐταὶ τῆς συμβάσεως, αἱ ὁποῖαι καρατομοῦν τὴν προστασίαν τῶν γεωργικῶν προϊόντων. Δὲν θέλομεν οὔτε οἶκτον, οὔτε ἔλεος, ἀλλὰ Ἐθνικὴν πολιτικήν. Καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ Ἐθνικὴ πολιτική, διότι, ἐὰν ὁ κόσμος αὐτὸς ἐγκαταλείψῃ τὴν ὕπαιθρον καὶ ἔλθῃ εἰς τὰς πόλεις, θὰ πέσῃ καὶ τὸ καθεστὼς καὶ ἡ Φυλὴ τοῦ Ἔθνους. Ὁ χωρικός, ὁ ὁποῖος ἔστω καὶ μὲ πρωτόγονη καλλιέργεια, κρατεῖται εἰς τὸ ἄγονο χωριό του, εἰς τοὺς ἀγόνους βράχους του, εἶναι Ἐθνικὸν κέρδος, εἶναι Ἐθνικὴ ὠφέλεια. Καὶ κάθε χωρικὸς ποὺ ἐγκαταλείπει τὸ ἄγονο χωράφι του καὶ ἔρχεται εἰς τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν, ἢ εἰς μίαν ἄλλην μεγάλην πόλιν, εἶναι Ἐθνικὴ ἀπώλεια, εἶναι Ἐθνικὴ συμφορὰ καὶ Ἐθνικὸς κίνδυνος. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐπιμένῃ εἰς τὸ νομοθέτημα αὐτό, θὰ τῆς συστήσω νὰ κάμῃ δεκτὴν τὴν τροπολογίαν, διότι αὐτὴ ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν ἄποψιν τοῦ γεωργικοῦ μας κόσμου, ὅπως δηλαδὴ συμμετέχουν τῶν συμβουλίων καὶ τῶν ἐπιτροπῶν καὶ ἐκπρόσωποι ὄχι τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ἀλλὰ τῶν Συνεταιρισμῶν τῶν Γεωργικῶν διὰ νὰ ἀκούεται ἡ φωνὴ τῆς ὑπαίθρου μέσα εἰς τὰ συμβούλια. Ἐὰν δὲν γίνῃ καὶ αὐτό, ἐγὼ μὲ ὅλην τὴν θέλησιν ποὺ ἔχω νὰ βοηθήσω τὴν πολιτικὴν τῶν διανομῶν, θὰ καταψηφίσω τὸ νομοσχέδιον, διότι ἡ ζημία ἡ ὁποία θὰ ἐπέλθῃ ἀπὸ τὴν ἀνατάραξιν τῆς οἰκονομίας θὰ εἶναι ἀπείρως μεγαλυτέρα ἀπὸ τὸ κέρδος τῶν 25 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Κύριοι, πρέπει νὰ τὸ καταλάβωμεν ὅλοι, ὅτι ἡ μοῖρα τοῦ γεωργικοῦ προβλήματος εἶναι στενὰ συνυφασμένη μὲ τὴν μοῖραν ὅλης τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ὅταν ὑπονομεύωμεν τὴν βελτίωσιν τῆς ζωῆς τοῦ γεωργοῦ, ὅταν ὑπονομεύωμεν τὴν βελτίωσιν τῆς καλλιεργείας, ὅταν ὑπονομεύωμεν τὴν διατήρησιν τῆς καλλιεργείας, ὑπονομεύομεν τὸν λαὸν τῆς Ἑλλάδος. Καὶ πρὸ τῆς τύχης τῆς Ἑλλάδος ἐγὼ θὰ ψηφίσω ἐναντίον τῶν 25 ἑκατομ. καὶ ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα).

§83Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Κύριε Χατζηγιάννη, μένετε μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι χάρις εἰς τὰ 25 ἑκατ. δολλάρια θὰ δώσῃ οἱαδήποτε Κυβέρνησις μικροτέρας τιμὰς εἰς τὴν συγκέντρωσιν;

§84Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Μένω μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὅπως ἐκλέγεται τὸ συμβούλιον αὐτό, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ πλειοψηφίαν ὁ κόσμος ὁ ἐμπορικός, θὰ πρυτανεύσῃ ἡ νοοτροπία τῆς πρωτευούσης, νοοτροπία καθαρῶς καταναλώσεως. Ὁ τρόπος καθορισμοῦ τῶν τιμῶν βάσει τῆς καταναλώσεως δὲν εἶναι ὁ σωστός. Εἶναι σὰν νὰ βαδίζωμε μὲ τὸ κεφάλι κάτω καὶ τὰ πόδια ἐπάνω.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ παρῆλθεν ἡ ὥρα, δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ διακόψωμε διὰ τὸ ἀπόγευμα;

§86ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συνέχισις τῆς μόνης συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν γενικῶν διὰ δελτίου διανομῶν», ἀναβάλλεται διὰ τὸ ἀπόγευμα. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὸ ἀπόγευμα καὶ ὥραν 6.30′.

(Ὥρα 2.00′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 7.00′ μ. μ.).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίοσις. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Π. Λιαροῦτσος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§89Π. ΛΙΑΡΟΥΤΣΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§90Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν πρακτικῶν. Κύριοι βουλευταί, χθὲς ἐκυρώθη ὁ Α.Ν. 1369 «περὶ ὑγιεινολόγων». Μετὰ μακρὰν συζήτησιν ἐκυρώθη οὗτος γενομένων δεκτῶν τῶν τροπολογιῶν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Οὐδεμία ἄλλη τροπολογία ἐκτὸς τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπροτάθη. Παραδόξως εἰς τὰ πρακτικὰ ἀναγράφεται ὁλόκληρον ἄρθρον, τὸ ἄρθρον 7, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχε προταθῆ κατὰ τὴν συζήτησιν, οὔτε συνεζητήθη. Δὲν ἠξεύρω πῶς εἰσεχώρησε τὸ ἄρθρον καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ φέρεται ὡς ἄρθρον προταθὲν κατὰ τὴν συζήτησιν εἰς τὴν Βουλήν. Νομίζω, ὅτι ἴσως ἐκ πλάνης παρεισέφρυσε τὸ ἄρθρον τοῦτο, ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι βέβαιον, εἶναι ὅτι οὔτε ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ προέτεινε τὸ ἄρθρον τοῦτο, οὔτε μέλος τῆς Ἐπιτροπῆς, οὔτε βουλευτής, ὅπως ἀπαιτεῖ ὁ κανονισμός. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν νὰ διαγράψῃ τὸ ἄρθρον τοῦτο, τὸ ὁποῖον παρεισέφρυσε παρ’ ἐνδιαφερομένων, διότι ἄλλως θὰ εἴμεθα ἠναγκασμένοι νὰ ἀναφέρωμεν τὸν τρόπον τῆς ἐγγραφῆς τοῦ ἄρθρου τούτου εἰς τὰ πρακτικά, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν θὰ συντελέσῃ εἰς τὸ κῦρος τῆς Βουλῆς. Διὰ τοὺς ἀνωτέρω λόγους νομίζω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος θὰ διαγράψῃ τὸ ἄρθρον τοῦτο.

§91Μ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὸ νομοσχέδιον ἔγινε δεκτὸν ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ.

§92Φ. ΖΑΪΜΗΣ (Ὑπουργὸς Κοιν. Προνοίας). Τὸ νομοσχέδιον ἐψηφίσθη κατὰ τὸν κανονικώτατον τρόπον. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ἐδήλωσε μετὰ τὴν συζήτησιν, ἐὰν γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Τὸ ἐτόνισε σαφῶς καὶ γεγονυίᾳ φωνῇ καὶ ἡ Βουλὴ ὁλόκληρος δι’ ἀναστάσεως ἐδήλωσεν ὅτι ἀποδέχεται τὸ νομοσχέδιον. Εἰδικῶς ὡς πρὸς τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὑπαινίσσεται ὁ κ. συνάδελφος, εἶναι τροπολογία τοῦ ἀπόντος συναδέλφου κ. Μπούτου, τὴν ὁποίαν μοῦ ἐνεχείρισε καὶ τὴν ὁποίαν ἐπεφυλάχθην ν’ ἀποδεχθῶ, ἀφοῦ προηγουμένως συμβουλευθῶ τὸν Γεν. Διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου, ὁ ὁποῖος ἀφίκετο ἅμα τῷ πέρατι τῆς συζητήσεως καὶ κατόπιν τῆς δηλώσεώς του, ὅτι εἶναι ἐν τάξει, ἀπεδέχθην νὰ ἐνταχθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον. Συνεπῶς εἶναι κανονικώτατα ψηφισμένη.

§93Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς διαγράφει σαφῶς τὴν διαδικασίαν τῆς καταθέσεως καὶ τῆς συζητήσεως τῶν τροπολογιῶν. Ἡ ἐν λόγῳ τροπολογία, οὔτε κατετέθη κανονικῶς, οὔτε συνεζητήθη. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι ὑποχρεωμένος ν’ ἀποκαλύψω τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον τὸ ἄρθρον 7 ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικά. Μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου γίνεται σύσκεψις εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ Προέδρου καὶ μελετᾶται ἡ ἐγγραφὴ τοῦ ἄρθρου 7, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει ἀναπτυχθῆ εἰς τὴν Βουλήν. Μετὰ μακρὰν διαλογικὴν συζήτησιν, ἠρνήθησαν μέλη τινὰ τῆς συσκέψεως νὰ συναινέσουν εἰς τὴν πλαστογραφίαν αὐτήν, ἀλλ’ ἐπεκράτησαν οἱ ἕτεροι καὶ ἀνεγράφη ὡς ἄρθρον συζητηθὲν εἰς τὴν Βουλήν, ἐνῷ ἡ Βουλὴ διατελεῖ, ἐν ἀπολύτῳ ἀγνοίᾳ. Αὐτὴ εἶναι μία πρωτάκουστος πλαστογραφία, τὴν ὁποίαν κοινοὶ πλαστογράφοι δὲν τολμοῦν νὰ διαπράξουν, κατὰ μείζονα δὲ λόγον εἰς τὸν ἱερὸν αὐτὸν χῶρον. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ ζητήσῃ τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου τούτου.

§94Ι. ΜΑΡΙΝΑΚΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἦτο τόσον ἁμαρτωλὸν ὥστε καὶ τὴν τελευταίαν στιγμὴν ἔπρεπε νὰ δοθῇ ἡ σφραγὶς τῆς ἁμαρτίας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἀπήντησεν εἰς τὰς κατηγορίας καὶ λέγει ὅτι γίνεται δεκτὸν ὅπως ἐτροπολογήθη ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν καὶ ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ ἐτροπολόγησε. Ποίαν τροπολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἠκούσατε; Ἠκούσατε τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εἴπῃ μίαν λέξιν; Ἐκ τῶν ὑστέρων τὸ ἄρθρον 7 τῆς ἐπιτροπῆς ἔγινεν ἄρθρον 7 καὶ προσετέθη καὶ ἄρθρον 8. Δὲν δύναται νὰ γίνῃ δεκτὸν αὐτὸ ἀπὸ τὴν Βουλήν.

§95Φ. ΖΑΪΜΗΣ (Ὑπουργὸς Κοιν. Προνοίας). Ἐὰν θέλετε νὰ σβύσω τὸ ἄρθρον 8 καὶ νὰ ἀποτελέσῃ τὸ περιεχόμενον αὐτοῦ συνέχειαν τοῦ ἄρθρου 7.

§96Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ θέμα εἶναι σοβαρόν. Δὲν τὸ ἐξετάζω ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας, ἀλλὰ ὅταν ἡ Βουλὴ ἀποφασίζῃ καὶ λέγῃ ὅτι δέχεται ἕνα νομοσχέδιον ὅπως τὸ ἐτροπολόγησεν ἡ Ἐπιτροπὴ καὶ ὁ Ὑπουργός, δὲν ἐννοεῖ ὅπως θὰ τὸ τροπολογήσῃ κατὰ τρόπον ἄγνωστον ὁ Ὑπουργὸς ἐκ τῶν ὑστέρων. Νομίζω ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας θὰ παραδεχθῇ ὅτι ἡ ἐνέργειά του δὲν ἦτο ὀρθὴ καὶ θὰ παραιτηθῇ τῆς ἐπιμονῆς, τὴν ὁποίαν ἐπιδεικνύει, ὅπως τὸ ἄρθρον αὐτὸ παραμείνῃ εἰς τὸν νόμον. Ἐὰν τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας εἶναι ὀρθόν, ἂς φέρῃ μίαν τροποποίησιν τοῦ νόμου καὶ ἐὰν ἡ Βουλὴ τὸ δεχθῇ νὰ ψηφισθῇ τὸ ἄρθρον αὐτὸ ὡς αὐτοτελὴς νόμος. Ἐκ τῶν ὑστέρων προσθήκη τῆς διατάξεως ἀπούσης τῆς Βουλῆς δὲν εἶναι νοητή, διότι ἡ Βουλὴ δὲν ἐξουσιοδότησε τὸν Ὑπουργὸν νὰ προσθέσῃ διάταξιν.

§97Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ὅταν ἐψηφίζετο τὸ νομοσχέδιον δύο προσωπικαὶ διατάξεις ἐπροτάθησαν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν τὰς ἐδέχθη. Ἡ ὑποβληθεῖσα τροπολογία τοῦ κ. Μπούτου εἶναι ὀρθὴ καὶ δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι εἶναι ἡ ὀρθοτέρα διάταξις τοῦ ὅλου νομοσχεδίου.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἐπικύρωσιν τῶν πρακτικῶν ὡς ἔχουν, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι).

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Τινὲς ἐκ τῶν κ. βουλευτῶν ἀμφισβητοῦν τὸ ἀποτέλεσμα καὶ προτάσει τοῦ κ. Γ. Ἀριστείδου ἡ Βουλὴ ἐρωτᾶται καὶ ἀντιστρόφως).

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ μὴ παραδεχόμενοι τὴν κύρωσιν τῶν πρακτικῶν ὡς ἔχουν παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ ὀλιγώτεροι).

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς ἡ Βουλὴ ἀπεδέχθη καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως ἐπικυροῦνται ὡς ἔχουν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ἰ. Μποῦτος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς κατατεθειμένας ἐκθέσεις τῶν Κοινοβουλευτικῶν Ἐπιτροπῶν.

§102Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Δήμων, Κοινοτήτων κ.λ.π». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐργασίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «περὶ κυρώσεως τοῦ Α.Ν. 1778]51 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων περὶ ἐποπτείας, ἐλέγχου καὶ διοικήσεως τῶν ὀργανισμῶν Κοινωνικῆς Ἀσφαλίσεως τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας». 2) «περὶ κυρώσεως τοῦ Α.Ν. 1803]51 «περὶ προστασίας τῶν συνδικαλιστικῶν στελεχῶν». 3) «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1836]51 Α.Ν. «περὶ τροποποιήσεως καὶ κωδικοποιήσεως τῆς νομοθεσίας περὶ προστασίας ἀπολυομένων ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ καὶ λαβόντων μέρος εἰς τὸν ἀγῶνα ἐναντίον τῶν συμμοριτῶν».

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπανερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν ἁρμοδιότητος τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως».

§104ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν ἁρμοδιότητος τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως». Μόνη συζήτησις κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀρ. 1861]51 Α.Ν. «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ ἔργου διοχετεύσεως τῶν ὑδάτων ἐκ τῆς περιοχῆς Ἁγίου Θωμᾶ Βοιωτίας εἰς τὸ ὑπάρχον ὑδραγωγεῖον Λίμνης Μαραθῶνος».

§106ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1861]51 Α.Ν. «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ ἔργου διοχετεύσεως τῶν ὑδάτων ἐκ τῆς περιοχῆς Ἁγίου Θωμᾶ Βοιωτίας εἰς τὸ ὑπάρχον Ὑδραγωγεῖον Λίμνης Μαραθῶνος». Μόνη συζήτησις κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη, 1945–46, 1946–47. 1947–48. 1948 –49 καὶ 1949–50 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν, ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν τούτων ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Εἰδικὸν Προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου».

§108ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1945–46, 1946–47, 1947–48, 1948–49 καὶ 1949–50 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν, ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν τούτων ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν Εἰδικὸν Προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου». Μόνη συζήτησις κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2009) 42 Ν.Δ. «περὶ ἱδρύσεως Πρωτοδικείου Ἀμαλιάδος».

§110ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2009)42 Ν.Δ. «περὶ ἱδρύσεως Πρωτοδικείου Ἀμαλιάδος». Ψήφισις τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 5493)32 «περὶ ἐκλογῆς Βουλευτῶν».

§112Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μίαν δήλωσιν ἤθελον νὰ κάμω ἐπὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου, διὰ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά, διὰ νὰ εἴμεθα καὶ ἡμεῖς ἐν τάξει, μὲ τὴν συνείδησίν μας, μίαν δήλωσιν ἐπὶ δύο θεμάτων, τὰ ὁποῖα περιέχονται εἰς τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως διεμορφώθη. Ἡ μία εἶναι ἐξ ἀφορμῆς τῆς χθεσινῆς συζητήσεως, ποὺ ἔγινεν ἐν σχέσει μὲ τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἔγινε δεκτή, ἡ ὁποία ἀπὸ ἀξιοτίμους συναδέλφους μιᾶς πτέρυγος ἐθεωρήθη ὡς ἀντισυνταγματική, ὡς ἀντικρουομένη πρὸς τὸ ἄρθρον 68 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον ὁρίζει ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἑδρῶν ὁρίζεται ἀναλόγως τοῦ πληθυσμοῦ. Θὰ ἤθελα νὰ δηλώσω, διὰ νὰ ὑπάρχῃ εἰς τὰ πρακτικὰ ὡς μία γνώμη, ὅτι κατὰ τὴν ταπεινήν μου γνώμην δὲν ὑπάρχει ἀντισυνταγματικότης εἰς τὸ θέμα αὐτό, διότι μὲ τὸ ἄρθρον 68 ὁ ἀριθμὸς τῶν ἑδρῶν, ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ ὑπερβῇ τὰς 250, ὁρίζεται ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ πληθυσμοῦ. Ἀλλά, τοῦτο ἀποτελεῖ μίαν μηχανικὴν βάσιν ὑπολογισμοῦ τῶν ἑδρῶν. Δὲν σημαίνει ὅτι ἀπαγορεύεται εἰς τὸν νομοθέτην, κατὰ τὴν καθιέρωσιν τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος νὰ δημιουργήσῃ τοιούτου εἴδους, ἔστω καὶ ἀποκλίσεως ἀπὸ τῆς ἀπολύτου ἰσότητος εἰς τὴν ἀναλογίαν τῶν ἑδρῶν, ὥστε αὐτὸ ποὺ ἔγινε μὲ τὴν ἀποδοχὴν τῆς τροπολογίας τοῦ ἄρθρου 17, νὰ θεωρηθῇ ὡς ἀντισυνταγματικόν. Ὑπάρχει, δεύτερον καὶ ἓν ἄλλο θέμα, κ. Πρόεδρε, ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὅπως φέρεται ψηφισθὲν κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν, ὑπάρχει ἓν ἄρθρον 35, δυνάμει τοῦ ὁποίου οἱ ἐξόριστοι δὲν ψηφίζουν. Δὲν ἤμην παρὼν εἰς τὴν συνεδρίασιν καὶ δὲν γνωρίζω πῶς προσετέθη καὶ πῶς ἐγένετο δεκτὴ τοιαύτη διατύπωσις.

§113Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Οὔτε οἱ παρόντες γνωρίζουν.

§114Α. ΣΒΩΛΟΣ. Θέλω ὅμως νὰ σημειώσω κύριε Πρόεδρε, ὅτι, εἴτε ἡ διάταξις αὐτὴ ἔχει τὴν ἔννοιαν τῆς ἀναστολῆς τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐκλέγειν τῶν ἐν ἐκτοπίσει καὶ ὑπὸ περιορισμὸν εὑρισκομένων, εἴτε, κατὰ μείζονα λόγον, σημαίνει στέρησιν τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ, πρῶτον εἶναι ἀήθης, διότι καὶ πέρυσιν ἀκόμη, ὅπως γνωρίζετε ὅλοι, δι’ εἰδικῆς διατάξεως ἐλήφθη πρόνοια νὰ ψηφίσουν καὶ οἱ ἐν Μακρονήσῳ εὑρισκόμενοι, δεύτερον δὲ δὲν μοῦ φαίνεται ὅτι συμβιβάζεται κἄν μὲ τὰς ἀρχὰς τῆς καθολικῆς ψηφοφορίας, διότι οἱ εὑρισκόμενοι ἐν ἐκτοπίσει δὲν εἶναι κατάδικοι, οὔτε ὑπόδικοι. Καὶ οἱ ἐν ὑποδικίᾳ εὑρισκόμενοι, μόνον εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις, στεροῦνται τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐκλέγειν καί, κατὰ ξένας νομοθεσίας, καὶ οἱ ἐν φυλακίσει εὑρισκόμενοι ψηφίζουν, ἱδρυομένου εἰδικοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος. Τὸ νὰ στεροῦνται τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος, εἴτε προσωρινῶς, εἴτε ὁριστικῶς, ἄνθρωποι μὴ κατάδικοι καὶ μὴ ὑπόδικοι, μοῦ φαίνεται ὅτι εἶναι ἀντισυνταγματικὸν καὶ ἀντίθετον πρὸς τὰ μέχρι σήμερον κρατοῦντα εἰς τὴν χώραν μας. Νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ διατυπώσω μίαν διαμαρτυρίαν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, διότι εἶναι διάταξις καθαρῶς ἀντισυνταγματική.

§115Α. ΖΑΚΚΑΣ. Καὶ ἐγὼ συμμερίζομαι, κ. Πρόεδρε, τὴν διαμαρτυρίαν αὐτήν. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι).

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔληξεν ἡ συζήτησις. Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον;

§117ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Οἱ κ. κ. Ε. Μάντακας, Δ. Ντάγγας, Ν. Βέης, Α. Μπικάκης καὶ Χ. Θυμιογιάννης, διαμαρτύρονται ἐντόνως, διὰ τὴν ἀχαρακτήριστον καὶ λαθραίαν αὐτήν, ὡς τὴν χαρακτηρίζουν, παρείσφρυσιν κατὰ τρόπον ἀντισυνταγματικόν, διατάξεων, ὡς τὸ ἄρθρον 35 τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχεδίου, αἵτινες ἀποβλέπουν εἰς τὴν στέρησιν τοῦ δικαιώματος τοῦ ψηφίζειν εἰς τοὺς διατελοῦντας ἐν ἐκτοπίσει καὶ ζητοῦν τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου).

§118Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Προχθὲς ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΠΕΚ κ. Πρόεδρε, ἐξέφρασε τὴν δυσφορίαν του πρὸς τὴν Βουλήν, πῶς ὑπάρχουν ἐν ἐκτοπίσει ἄνθρωποι ποὺ δὲν ἔχουν καταδικασθῆ. (Θόρυβος). Ἐρωτῶ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς ΕΠΕΚ, πῶς δέχεται νὰ ὑπάρχῃ διάταξις ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, κατὰ τὴν ὁποίαν στεροῦνται, ἀντισυνταγματικῶς, τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐκλέγειν οἱ ἐν ἐκτοπίσει εὑρισκόμενοι πολῖται καὶ ἐὰν ἔχῃ γνῶσιν τῆς διατάξεως αὑτῆς ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΠΕΚ, ἡ ὁποία παρεισέφρυσεν εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§119Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ τροπολογία δὲν ἐτυπώθη καὶ δὲν διενεμήθη. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι, ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§120Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς ψηφοφορίας τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου δὲν γίνεται συζήτησις ἐπὶ τοῦ περιεχομένου, παρὰ μόνον ἐπὶ τοῦ ἂν ἐτυπώθη καὶ διενεμήθη καὶ ἐὰν εὑρίσκεται εἰς συμφωνίαν μὲ τὰ πρακτικά. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Δημάκη ἔχει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ πρὸ 15 ἡμερῶν. Ἡ Βουλὴ ἐρωτηθεῖσα χθές, ἐὰν δέχεται τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Δημάκη, ἀπεφάνθη καταφατικῶς. Οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι σήμερον διαμαρτύρονται, ἂς ἦσαν παρόντες διὰ νὰ τὴν συζητήσουν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον, κύριοι. Ἔληξεν ἡ συζήτησις.

§122Α. ΜΠΙΚΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Βουλὴ δὲν ἠρωτήθη διὰ τὴν τροπολογίαν.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἠρωτήθη, ἀλλὰ πρὸς χάριν σας θὰ ἐρωτηθῇ καὶ πάλιν. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Α. Δημάπη; οἱ ἀποδεχόμενοι παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι).

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§125Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ δὲν ἀναγράφεται ὅτι ἔλαβε κανεὶς τὸν λόγον ἐπὶ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Δημάκη. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴν ἔλαβε κανεὶς τὸν λόγον;

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἐψηφίσθη εἰς τὸ σύνολον. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Νόμου 5493)1932 «περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν».

§127Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐπικυρωθῶσι τὰ πρακτικὰ μέχρι ἐδῶ, ἐφόσον ἐψηφίσθη εἰς τὸ σύνολον τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐκλογικοῦ νόμου.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐπικυρωθοῦν. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φορολογίας τῶν πλοίων».

§129Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογίας τῶν ποντοπόρων πλοίων, θὰ ἤθελα νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου εἶναι νὰ πείσωμεν τοὺς Ἕλληνας ἐφοπλιστὰς νὰ ἐπαναφέρουν τὰ πλοῖα των, κατὰ τὸ δυνατὸν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν σημαίαν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν τὸ σύνολον τῶν πλοίων, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ὑπὸ ξένας σημαίας. Ἐπειδὴ ὅμως, καίτοι ὅλα τὰ κόμματα ἦσαν σύμφωνα, ὅτι κάτι πρέπει νὰ γίνῃ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν, διότι εἶναι λυπηρὸν τὸ θέαμα, καθ’ ἣν στιγμὴν ὑπάρχουν πλοῖα ἄνω τῶν 6.000.000 τόννων εἰς Ἑλληνικὰς χεῖρας, μόνον 1.300.000 νὰ εὑρίσκωνται ὑπὸ Ἑλληνικὴν σημαίαν. Ἠγέρθησαν ὅμως ὡρισμέναι ἀμφιβολίαι, καὶ εἰδικώτερον ἀπὸ τὸν συναρχηγὸν τοῦ Λ.Ε.Κ., ἐὰν τὸ νομοσχέδιον αὐτό θὰ εἶναι ἀποτελεσματικόν. Ἡμεῖς ὡς Κυβέρνησις αἰσιοδοξοῦμεν καὶ πιστεύομεν, διότι ἔχομεν διαβεβαιώσεις ἀπὸ πλείστους ἄλλους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν πλοῖα ὑπὸ ναυπήγησιν, ὅτι θὰ τὰ ἐπαναφέρουν ὑπὸ τὴν Ἑλληνικὴν σημαίαν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, παρακαλοῦμεν τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον, καὶ κάμνω τὴν δήλωσιν, ὅτι, εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ ἀποτέλεσμα δὲν θὰ ἦτο ἱκανοποιητικόν, θὰ ἐσκέπτετο ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία θὰ ἦτο τότε, διότι δὲν προεξοφλῶ ὅτι θὰ εἴμεθα ἡμεῖς, νὰ λάβῃ μέτρα κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἀντιμετωπίσῃ καὶ πάλιν τὸ ζήτημα.

§130Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Νομοσχεδίου ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Μπουρνιᾶ περὶ μειώσεως τοῦ χρονικοῦ διαστήματος ἀπὸ ἕνα μῆνα εἰς 20 ἡμέρας. Ἀποδέχομαι τὴν τροπολογίαν αὐτήν.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ σχέδιον νόμου «περὶ φορολογίας τῶν πλοίων», ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τῶν Ὑπουργῶν;

§132ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ φορολογίας τῶν πλοίων», ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν γενικῶν διὰ δελτίου διανομῶν». Ὁ κ. Π. Κάντζιας ἔχει τὸν λόγον.

§134Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τοῦ μηνὸς Ἀπριλίου ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι ἢ μηνὸς Μαρτίου τρέχοντος ἔτους, ἐξηγγέλθη μία νέα πολιτικὴ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος ἐν Ἑλλάδι καὶ συγκεκριμένως αὕτη ἐστηρίχθη καὶ στηρίζεται ἐπὶ τῆς προσπαθείας τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἐν συνεργασίᾳ μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ἐπὶ ἑνὸς νέου καθεστῶτος, ὅσον ἀφορᾷ τὴν διανομὴν τῶν ἀγαθῶν. Ἐξηγγέλθη ἡ πολιτικὴ αὐτὴ μαζὺ μὲ τὴν ἀπόφασιν τῆς ἐκτάκτου ἐνισχύσεως ἐκ μέρους τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας διὰ 25.0000.000 δολλαρίων, μὲ τὸν σκοπὸν τῆς δημιουργίας ἀποθεμάτων πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν σκοπῶν τῆς τακτικῆς διανομῆς τῶν ἀγαθῶν. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ, καὶ ἡ συμφωνία μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, κύριοι βουλευταί, ὁμολογῶ, ὅτι ἐπανηγυρίσθη μὲ ἕναν τρόπον ἀσυνήθη, διὰ συνεντεύξεων, διὰ δηλώσεων, διὰ συγκεντρώσεων, ὥστε πράγματι καὶ ἐκ τούτων τῶν ἐκδηλώσεων νὰ ἀποδεικνύεται, ὅτι καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή, στηρίζουν τὴν μελλοντικὴν οἰκονομικὴν ἐξυγίανσιν τοῦ τόπου ἐπὶ τῆς νέας αὐτῆς ἀποφάσεως, ἐπὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νέου αὐτοῦ συστήματος τῆς εἰσαγωγῆς συγκεντρώσεως καὶ διανομῆς τῶν ἀγαθῶν διαβιώσεως καὶ ἰδίως ἀγαθῶν ἀναφερομένων εἰς τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁμολογῶ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας παρηκολούθησα τὸ ζήτημα μὲ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον, καὶ μὲ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον βεβαίως καὶ ὁ κάθε Ἕλλην ἔπρεπε νὰ παρακολουθήσῃ, καὶ ἦτο ὑποχρεωμένος νὰ παρακολουθήσῃ τὸ θέμα τοῦτο, ἐφ’ ὅσον ἐπὶ τῆς νέας συμφωνίας ἐπὶ τῶν νέων αὐτῶν μέτρων, ἐπὶ τοῦ νέου συστήματος τοῦ ἐγκαινιαζομένου στηρίζεται ἡ εὐημερία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι περίπου αὐτὴ ἦτο ἡ τοποθέτησις τοῦ ζητήματος. Ἀνέμενον, λοιπόν, τὴν συγκεκριμένην διαμόρφωσιν τοῦ συστήματος αὐτοῦ διὰ τῆς ὑπογραφῆς τῶν συμφωνιῶν καὶ διὰ τῆς ὑποβολῆς εἰς τὴν Βουλὴν τῶν νομοσχεδίων, ἐκείνων διὰ τῶν ὁποίων θὰ καθίστατο δυνατὴ ἡ ἐφαρμογὴ τῆς νέας αὐτῆς πολιτικῆς. Ὁμολογῶ, ὅτι πάντοτε διετήρουν κάποιαν ἀπορίαν πῶς θὰ δημιουργηθῇ αὐτὸ τὸ θαῦμα, διότι περὶ θαύματος πρόκειται, τὸ θαῦμα τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν ἀναγκῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διὰ τοῦ νέου συστήματος, δεδομένου ὅτι δὲν περιορίζεται εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τῆς βοηθείας, εἰς τὴν αὔξησιν τῆς βοηθείας διὰ 25 ἑκατ. δολλαρίων καὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος, διευρυνομένου μάλιστα, τῶν διανομῶν τῶν εἰδῶν διατροφῆς. Ὁμολογῶ, ὅτι ἐγὼ μέν, προσωπικῶς διετήρουν πάντοτε, ἐπιφυλάξεις διὰ τὴν πραγματικὴν συμβολήν, διὰ τὴν ἀποτελεσματικὴν συμβολὴν ἑνὸς τοιούτου μέτρου, διὰ τὴν ἀνόρθωσιν τῆς οἰκονομίας τοῦ τόπου, ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου, διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν πενεστέρων καὶ οἰκονομικῶς ἀσθενεστέρων, ὡς θέλουν νὰ λέγουν οἱ εἰσηγηταί, τάξεων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§135Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Εἶσθε ἀντίθετος πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ συστήματος;

§136Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Εἶμαι ἀπολύτως ἀντίθετος.

§137Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Καὶ εἶσθε ὑπὲρ τῆς....

§138Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ὑποστηρίζω τὴν ἰδικήν μου ἄποψιν, σεῖς θὰ ὑποστηρίξητε τὴν ἰδικήν σας. Ἀλλὰ φοβοῦμαι μήπως, ὅταν ἀκούσετε τὰς ἀπόψεις μου συμφωνήσητε μαζί μου. Ἀνεμένομεν λοιπόν, τὴν διαμόρφωσιν εἰς ὁριστικὸν κείμενον τῆς νέας αὐτῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ὅπως εἶπον, εἶχε μίαν προσθήκην, εἶχε μεγάλας προσδοκίας, ἐφαρμόζεται δηλαδὴ μὲ μεγάλας προσδοκίας, ἐπρόκειτο νὰ ἀνακουφισθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ κατὰ τρόπον τόσον σημαντικόν, ὥστε νὰ ὑποστηρίζεται ἀπὸ τοὺς ἐμπνευστὰς τοῦ μέτρου τούτου, ὅτι θὰ ἀλλάξουν σημαντικῶς τὰ ἐπίπεδα τῆς διαβιώσεως τῶν ὅπως εἶπον, ἀσθενεστέρων οἰκονομικῶς τάξεων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὸ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ αὐτοῦ τοῦ μέτρου καθυστέρησε σημαντικὰ καὶ μάλιστα καὶ εὐθῦναι ἀπεδόθησαν ἐκ μέρους διαφόρων ὀργάνων τῆς κοινῆς γνώμης, ἐκ μέρους ὡρισμένων ἐφημερίδων καὶ ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, ἀκόμη δὲ εἰς κάποιαν ἐπιστολὴν ἀποσταλεῖσαν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐγένοντο σχετικαὶ παρατηρήσεις. Ἡ σημασία, ἡ ὁποία ἀποδίδεται ἐκίνησε ἀκόμη περισσότερον τὸ ἐνδιαφέρον μου, κύριοι συνάδελφοι, μόλις ὅμως ἀνέγνωσα τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως καὶ τὸ κείμενον τοῦ νόμου, ἐπείσθην, ὡς εἶχον πάντοτε αὐτὴν τὴν ἰδέαν, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ μέτρου σημαντικοῦ, καὶ ὄχι μόνον δὲν πρόκειται περὶ μέτρου σημαντικοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ διευκολύνῃ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν τῆς χώρας, ὄχι μόνον δὲν πρόκειται περὶ μέτρου, τὸ ὁποῖον θὰ ἀνυψώσῃ τὸ ἐπίπεδον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ διευκολύνῃ τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀλλὰ τοὐναντίον πρόκειται περὶ μέτρου ἐπικινδύνου, τὸ ὁποῖον θὰ ἀνατρέψῃ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν, πρόκειται περὶ περιπετείας, ἡ ὁποία θὰ μᾶς δημιουργήσῃ συμφοράς, αἱ ὁποῖαι εὔχομαι νὰ εἶναι ὅσον τὸ δυνατὸν μικρότεραι. Διότι, θὰ ἀναδιοργανώσῃ τὴν οἰκονομίαν καὶ δὲν θὰ ἔχῃ τὰ ἀποτελέσματα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ὑπόσχεται καὶ ἡ σύμβασις καὶ ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ νόμου. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴν τὴν στιγμὴν βλέπω ὅτι εἶμαι ἴσως ὁ μόνος, ὁ ὁποῖος διαφωνῶ καὶ διαφωνῶ μὲ τὸ σύνολον τῆς Βουλῆς, ἐκτὸς ὡρισμένων διαφωνιῶν, ποὺ διετυπώθησαν κατὰ τὴν πρωϊνὴν συνεδρίασιν, ἀλλὰ αὐταὶ ἦσαν μερικαὶ διαφωνίαι καὶ δὲν ἦσαν βασικαὶ καὶ ριζικαὶ διαφωνίαι, ὅπως εἶναι αἱ ἰδικαί μου. Φοβοῦμαι ὅτι μετὰ παρέλευσιν μερικῶν μηνῶν δὲν θὰ ὑπάρχῃ μεταξύ μας διαφωνία, θὰ εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι, ἀλλὰ θὰ εἴμεθα σύμφωνοι εἰς τὰς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας ἐγὼ ὑποστηρίζω καὶ θὰ εἴμεθα σύμφωνοι εἰς τὰς ἀπόψεις μετὰ ἕνα ἔτος; ἀφοῦ δηλαδή, διαπιστωθῇ ἡ ἀποτυχία τῶν νέων αὐτῶν μέτρων διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους, κύριοι συνάδελφοι. Τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως ὑπόσχεται, πάρα πολλά, δηλαδὴ λέγει τὰ ἑξῆς: «............ ...... (ἀναγινώσκει).......». Αὐτὴ ἡ σύμβασις ἔχει τὴν ἀξίωσιν νὰ ὑποσχεθῇ τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα ἐν Ἑλλάδι. Μεταξὺ τῶν μέτρων τούτων εἶναι καὶ ἡ ἀναδιοργάνωσις καὶ ἡ ἐπέκτασις τοῦ συστήματος.... (ἀναγινώσκει).... Περαιτέρω, λέγει, πῶς θὰ γίνουν αἱ διανομαὶ καὶ δὲν θὰ εἶναι, κύριοι βουλευταὶ καθόλου ἀνωφελές, ἐὰν θελήσωμεν νὰ ἴδωμεν κατὰ ποῖον τρόπον πρόκειται νὰ ἐπιτελεσθῇ αὐτὸ τὸ θαῦμα, δηλαδὴ ἡ δημιουργία ἀποθεμάτων, ἡ κανονικὴ διενέργεια διανομῶν, εἰς τρόπον ὥστε νὰ σταθεροποιηθοῦν αἱ τιμαὶ καὶ νὰ ἱκανοποιῆται ὁ λαὸς ὁ Ἑλληνικὸς εἰς βαθμὸν τοιοῦτον, ὥστε νὰ ὑψωθῇ τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον αὐτοῦ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ὅλα αὐτὰ θὰ γίνουν διὰ τῶν κεφαλαίων τῆς Δ.Ο.Σ. καὶ διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ αὐτό, δὲν χρειάζονται μόνον εἰσαγωγαὶ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τῶν ἀγαθῶν ἐκείνων, τῶν ἀπαραιτήτων πρὸς δημιουργίαν ἀποθεμάτων καὶ διανομῶν τῶν τροφίμων ἀλλὰ θὰ πρέπει νὰ γίνῃ καὶ συγκέντρωσις τῶν ἑλληνικῶν ἀντιστοίχων προϊόντων. Αἱ διανομαὶ θὰ γίνωνται εἰς τὸ χαμηλότερον ἐφικτὸν ἐπίπεδον, ἀλλὰ ἐπὶ πλέον καὶ περαιτέρω ὁρίζει, ὅτι αἱ διανομαὶ δὲν θὰ γίνωνται παρὰ μὲ τὰς τιμὰς τοῦ κόστους, προσφερομένων τῶν ἐξόδων διατηρήσεως, ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, δηλαδὴ ἀποθήκεντρα, ὑπαλλήλους, μεταφορικὰ κ.τ.λ. Καὶ ἐρωτῶ: ποία κατάστασις θὰ διαμορφωθῇ ἀπὸ ἀπόψεως τιμῶν τῶν εἰδῶν τούτων τῆς μεγάλης καταναλώσεως, καὶ ποῖα εἴδη πρέπει νὰ εἶναι; Διότι, ἐὰν συγκεκριμένως δὲν ὁμιλήσωμεν περὶ τῶν εἰδῶν, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ διανεμηθοῦν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σχηματίσωμεν καὶ ἰδέαν κατὰ ποῖον τρόπον θὰ λειτουργήσῃ τὸ σύστημα τοῦτο καὶ ποία θὰ εἶναι ἡ ἀπόδοσίς του. Τὰ εἴδη αὐτά, ὅπως φαίνεται σαφῶς καὶ ἀπὸ τὴν σύμβασιν, θὰ εἶναι τρόφιμα μεγάλης καταναλώσεως, δηλ. ὄσπρια, ἄρτος, ζάκχαρις, βακαλάος, μακαρόνια. Διότι γύρω ἀπὸ τὰ εἴδη αὐτά, ἔγιναν ἄλλωστε καὶ συζητήσεις, ὅπως τὸ ἐπληροφορήθην, μεταξὺ τῶν ἁρμοδίων. Τὰ εἴδη, λοιπόν, αὐτά, τὰ ὁποῖα θὰ πωληθοῦν εἰς τὸ κόστος, προστιθεμένων τοῦ ἐξόδων, πῶς θὰ τὰ ἀποκτήσῃ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, εἰς ποίας τιμάς; Αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ ἐξετάσῃ ἡ Βουλή, βεβαίως ὄχι διὰ νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἀντίθετον, ἐφόσον ὅλα τὰ κόμματα ἔχουν ἐγκρίνει τὴν σύμβασιν, ἀλλὰ διὰ νὰ σχηματίσετε μίαν ἰδέαν ποία θὰ εἶναι ἡ πορεία τῆς μελλοντικῆς οἰκονομικῆς ἐξελίξεως τοῦ τόπου μας μὲ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτοῦ τοῦ συστήματος. Ἀσφαλῶς θὰ πρέπει νὰ συγκεντρώσῃ τὸ ἑλληνικὸν Κράτος μίαν σημαντικὴν ποσότητα ἀπὸ ὄσπρια, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰς ἀνάγκας τῶν διανομῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ γίνωνται εἰς τὰ χαμηλότερα δυνατὰ ἐπίπεδα διὰ νὰ ἀνακουφισθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, μισθωτοί, ὑπάλληλοι καὶ ἄλλοι μὲ ἡμερομίσθιον ἐργαζόμενοι πολῖται. Θὰ τὰ ἀγοράσῃ αὐτά, εἴπομεν, εἰς τὰς κατωτέρας δυνατὰς τιμάς. Καὶ ποῖαι θὰ εἶναι αἱ ποσότητες αὐταί, ἂν πάρωμεν τὸ παράδειγμα τῶν ὀσπρίων; Εἰς τὴν Ἑλλάδα εἰσάγονται κατὰ μέσον ὅρον 13.000 τόννοι ὀσπρίων ἐτησίως, παράγονται δὲ ἄλλοι 50.000 τόννοι ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν παραγωγήν. Διὰ νὰ ἐλέγξωμεν ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὰς τιμάς, ἀφ’ ἑτέρου δὲ νὰ διενεργήσωμεν τὰς διανομὰς τοῦ σημαντικοῦ αὐτοῦ εἴδους, θὰ πρέπει ἐκ τῶν 50.000 τόννων, τῶν παραγομένων ἐν Ἑλλάδι, νὰ συγκεντρώσωμεν τοὐλάχιστον τὸ ἥμισυ, τοὺς 25.000 τόννους, τοὺς 20.000 ἂν θέλετε, καὶ τοὺς ἄλλους 13.000 τόννους θὰ τοὺς εἰσαγάγωμεν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, διὰ νὰ ἱκανοποιήσωμεν τὰς διανομὰς τοῦ δελτίου καὶ ἔχωμεν τὰ ἀποθέματα, τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς ἐξασφαλίσουν ἀπὸ τυχὸν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν προμήθειαν τοῦ ἀγαθοῦ αὐτοῦ. Ἀλλ’ ὅταν τὸ Κράτος ἀποφασίσῃ, ἂς πάρῃ τὸ παράδειγμα τῶν ὀσπρίων, νὰ συγκεντρώσῃ ἐκ τῆς παραγωγῆς τῶν 50.000 τόννων τὸ ἥμισυ αὐτῆς, ἀπαραιτήτως διὰ τὰς γενικὰς διανομάς, ποία κατάστασις θὰ δημιουργηθῇ μεταξὺ παραγωγῶν καὶ Κράτους; Αὐτὰ εἶναι μία ἀπορία, ἡ ὁποία γεννᾶται εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς καὶ τὴν ὁποίαν, βέβαια, ἀντιμετωπίζουν μὲ κάποιαν αἰσιοδοξίαν οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ἀλλὰ πολὺ ἀμφιβάλλω ἂν ἡ αἰσιοδοξία αὐτὴ θὰ δικαιώσῃ τὰς προσδοκίας των. Τὸ νὰ συγκεντρώσῃ κατὰ τὴν περίοδον τῆς παραγωγῆς 25.000 τόννους, τὸ ἥμισυ μιᾶς ἐσοδείας, εἶναι πρᾶγμα δυσχερέστατον, ἰδίως εἰς τὴν Ἑλλάδα, κ. βουλευταί. Αὐτὰ δὲν εἶναι πράγματα πρωτοφανῆ, οὔτε μελετῶνται καὶ συζητοῦνται διὰ πρώτην φοράν. Συνεζητήθησαν καὶ ἐδοκιμάσθησαν εἰς τὸ παρελθόν. Συγκέντρωσις 25.000 τόννων ὀσπρίων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ, διότι μὲ τὸ νὰ ἀφαιρέσῃς τὸ ἥμισυ τῆς παραγωγῆς ἑνὸς εἴδους τοιαύτης σημασίας, εἶναι φυσικὸν ὅτι θὰ ὑψώσῃς τὰς τιμάς. Καὶ τοῦτο θὰ εἶναι πολὺ ἐπικίνδυνον διὰ τὴν οἰκονομίαν καὶ θὰ ὁδηγήσῃ εἰς ἀντίθετα τῶν προσδοκωμένων, ἀποτελέσματα ὅσον ἀφορᾷ τὸν πληθωρισμόν. Τὸ νὰ ἀφαιρέσῃς τὸ ἥμισυ τῆς παραγωγῆς ἀπὸ παραγωγοὺς μικρῆς ἐκτάσεως γῆς δὲν εἶναι εὔκολον. Ἡ Ἑλληνικὴ γῆ, κ. βουλευταί, εἶναι διαμοιρασμένη ἀπὸ ἀπόψεως παραγωγῆς εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε συγκέντρωσις εἰς τόσην ποσότητα νὰ εἶναι ἀδύνατος. Τοῦτο εἶχεν ὑπ’ ὄψει του ἴσως ὁ εἰσηγούμενος τὸ νομοσχέδιον καὶ δι’ αὐτὸ εἰς τὸ ἄρθρον 10 παρ. Αʹ λέγει ὅτι εἰς τὰ ἐν λόγῳ μέτρα «περιλαμβάνονται ὡς ἀναγκαῖοι............» ........ (ἀναγινώσκει)........» Ἰδοὺ ὁ κίνδυνος, ποὺ ἀρχίζει νὰ διαφαίνεται, τῆς ἐξαρθρώσεως ὁλοκλήρου τῆς οἰκονομίας. Δηλαδή, διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃς τὴν συγκέντρωσιν, θὰ περιορίσῃς τὰς πιστώσεις τοῦ ἐμπορίου! Πέραν τούτου «ἐπιβάλλει βαρείας φορολογίας........ (ἀναγινώσκει)........». Ἡ ὑπερβολικὴ συσσώρευσις ἐμπορευμάτων, δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ συλλάβω, ἀλλ’ εἶμαι βέβαιος, ὅτι πολλαὶ ὑπερβασίαι θὰ λάβουν χώραν εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, θὰ φορολογήσῃ σημαντικὰ καὶ τὸν γεωργόν, ὁ ὁποῖος δὲν διαθέτῃ τὸ ἐμπόρευμά του, ἀλλὰ θὰ χαρακτηρισθῇ ὡς συσσωρεύων μεγάλα ἀποθέματα. «Διάθεσις ἢ ἄρνησις διαθέσεως μεταφορικῶν μέσων». Θὰ ἠμπορῇ, δηλαδή, νὰ ἀποκλείσῃ μίαν γεωργικὴν περιφέρειαν ἀπὸ τὰς μεταφορὰς τῶν ἀγαθῶν της, νὰ ἀπαγορεύσῃ δηλ. τὴν διάθεσιν μεταφορικῶν μέσων, εἴτε πλωτῶν, εἴτε χερσαίων, διὰ νὰ ἀναγκάσῃ τὸν παραγωγὸν νὰ χορηγήσῃ τὴν ἐσοδείαν του εἰς τὰς χαμηλὰς τιμάς, διότι ἀλλοίμονον ἐὰν δὲν εἶναι χαμηλαί, διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ δελτίου.

§139ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κάτω τῶν τιμῶν ἀσφαλείας;

§140Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Διὰ τὰ ὄσπρια, κ. συνάδελφε, δὲν ὑπάρχουν τιμαὶ ἀσφαλείας, ἀλλ’ ἴσως καὶ κάτω τῶν τιμῶν ἀσφαλείας. «Αὐστηρὸς περιορισμὸς χρήσεως διὰ σκοποὺς ἄλλους πλὴν τῆς διατροφῆς, εἰδῶν πρὸς διανομήν». Ἠμπορεῖ, δηλαδή, νὰ ἀπαγορεύσῃ τὴν διάθεσιν τοῦ ἀραβοσίτου, φέρ’ εἰπεῖν, ἢ οἱουδήποτε ἄλλου εἴδους, τῆς ὀρύζης, δι’ οἱανδήποτε ἄλλην χρῆσιν παρὰ μόνον διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ δελτίου. Αὐτά, ὅλοι ὅσοι γνωρίζουν τὸν Ἑλληνικὸν χαρακτῆρα καὶ τὴν διάρθρωσιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, εἴμεθα βέβαιοι ἐκ τῶν προτέρων, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ καταλήξουν εἰς εὐεργετικὰ ἀποτελέσματα, ἀλλὰ τοὐναντίον θὰ δημιουργήσουν κατάστασιν πολὺ ἐπικίνδυνον μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ καί, ἰδίως, τοῦ Ἑλληνικοῦ γεωργικοῦ πληθυσμοῦ, ἡ ὁποία θὰ ὁδηγήσῃ μοιραίως εἰς τὸν παραμερισμὸν τῶν μέτρων τούτων καὶ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ μεγαλοφυοῦς αὐτοῦ σχεδίου, τῆς διὰ τοῦ δελτίου διανομῶν σωτηρίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Πρέπει ὅμως, ὡς εἶπον, τὰ προϊόντα αὐτὰ νὰ συγκεντρωθοῦν μὲ χαμηλὰς τιμάς, διότι ἀλλοίμονον, ἐπαναλαμβάνω, ἂν δὲν συγκεντρωθοῦν μὲ χαμηλὰς τιμάς. Διότι τί θὰ ἐπιτύχωμεν τότε, ἂν καταλήξωμεν δηλαδὴ εἰς τὸ ἀποτέλεσμα νὰ διαθέσωμεν διὰ τοῦ δελτίου τὰ εἴδη αὐτὰ εἰς αὐτοὺς ποὺ ὑποσχόμεθα τὴν εὐτυχίαν εἰς τιμὰς ὑψηλοτέρας τῶν σημερινῶν; Δὲν εἶναι δυνατὸν ὅμως νὰ δώσωμεν χαμηλοτέραν τιμὴν ἀπὸ τὴν τιμὴν τοῦ κόστους, προστιθεμένων τῶν ἐξόδων, διότι ἀποκλείει ρητῶς ἡ σύμβασις τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Εὑρίσκεται, δηλαδή, ὑποχρεωμένος ὁ διαχειριζόμενος τὸ θέμα τοῦτο νὰ πιέσῃ τοὺς παραγωγοὺς διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὴν χορήγησιν τῶν προϊόντων των εἰς τὴν κατανάλωσιν εἰς τὰς χαμηλοτέρας δυνατὰς τιμάς. Ἀλλὰ καὶ ἂν τοῦτο ἐπιτευχθῇ, ποῖον θὰ εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα, κ. συνάδελφοι, καὶ ποῖαι θὰ εἶναι αἱ τιμαί, τὰς ὁποίας θὰ ἐπιτύχῃ; Λέγει καὶ ὑπόσχεται ὅτι τιωτοχρόνως ἡ κυβέρνησις «ἀναλαμβάνει νὰ ἐξασφαλίσῃ.............. ..........(ἀναγινώσκει)..........». Δηλαδὴ θὰ πρέπει τὸ σύστημα νὰ λειτουργήσῃ ἐντὸς τῶν ὑπαρχόντων ποσῶν, ἐντὸς τῶν ποσῶν τοῦ προγράμματος, τὰ ὁποῖα πέρυσι καὶ πρόπερυσι διετέθησαν διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῆς Ἑλληνικῆς καταναλώσεως. Δὲν δέχεται αὔξησιν τῶν ποσοτήτων αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι ἐνομίσθησαν ἐπαρκεῖς διὰ τὴν περυσινὴν διαχείρισιν τοῦ ζητήματος. Θέλει ὅμως τὴν δικαίαν διανομὴν μεταξὺ τοῦ πληθυσμοῦ τῶν βασικῶν αὐτῶν λαϊκῶν ἀγαθῶν. Φαίνεται, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ ὀλιγαρχία, ἡ ὁποία τόσον μᾶς ἀνησυχεῖ καὶ μᾶς κουράζει, τρώγει πολλοὺς τόννους φασόλια, 20–30 τόννους τὴν ἡμέρα ὁ καθένας καὶ δι’ αὐτὸ μετὰ δικαιότερον τρόπον πρέπει νὰ διατεθοῦν τὰ ὄσπρια. Κύριοι συνάδελφοι, φθάνομεν εἰς ἕνα σημεῖον ποὺ καταντᾶ κανεὶς νὰ θεωρῇ ὅτι δὲν ἀντιμετωπίζομεν μὲ σοβαρότητα ἐν τῇ συμβάσει αὐτὸ τὸ θέμα. Διότι τὰ εἴδη αὐτὰ εἶναι λαϊκῆς καταναλώσεως καὶ καταναλίσκονται κατὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ λαοῦ καὶ ὄχι κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς οἰκονομικῆς ὀλιγαρχίας. Καὶ δὲν καταλαβαίνω τί ὑπόσχεται νὰ διανεμηθοῦν κατὰ τὸν εἰδικὸν τρόπον μεταξὺ τοῦ λαοῦ. Σὰν νὰ ὑπάρχουν ἐδῶ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι τρώγουν παρὰ πολλὰ φασόλια καὶ πρέπει νὰ τοὺς περικοπῇ ἡ μερὶς διὰ νὰ δοθῇ εἰς ὅλον τὸν πληθυσμὸν ἀνάλογος. Συνεχίζει παρὰ πέρα καὶ ξεκαθαρίζει τὰ ὅσα εἶπον ἐγώ, ὅτι ἡ προσπάθεια τῆς συγκεντρώσεως δὲν θὰ εἶναι παρὰ προσπάθεια συγκεντρώσεώς των, εἰς χαμηλὰς τιμάς. Διότι ἐκεῖ, ποὺ ὁμιλεῖ περὶ τιμῶν σαφῶς ὁρίζει ὅτι αἱ τιμαὶ τῆς συγκεντρώσεως θὰ εἶναι τιμαὶ ἀσφαλείας καὶ θὰ ὁρίζωνται πρὸ τῆς σπορᾶς, ἀλλὰ δὲν θὰ εἶναι τιμαὶ βοηθείας, τὸ ξεκαθαρίζει αὐτὸ πρὸς ἄρσιν πάσης παρεξηγήσεως, ἀλλὰ θὰ εἶναι τιμαὶ λογικαί, ὥστε νὰ ἱκανοποιηθοῦν αἱ ἀνάγκαι τοῦ δελτίου καὶ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ κατανάλωσις μὲ τὴν ἀγορὰν τῶν εἰδῶν αὐτῶν εἰς χαμηλὰς τιμάς. Ὑπόσχεται μάλιστα—καὶ ἡ Κυβέρνησις τὸ ὑπεσχέθη καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ— πρὸς τοὺς μισθωτοὺς καὶ τοὺς ἔχοντας σταθερὸν καὶ χαμηλὸν εἰσόδημα, πολίτας, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λύσωμεν κανένα ζήτημά σας, ἂν δὲν τακτοποιηθῇ τὸ θέμα τῶν διανομῶν. Ἀλλὰ ποῖον εἶναι αὐτὸ τὸ θέμα τῶν διανομῶν τὸ ὁποῖον θὰ τοὺς ἱκανοποιήσῃ καὶ θὰ τοὺς φέρῃ τὴν εὐημερίαν, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν ἀνάγκην αὐξήσεων τῶν μισθῶν; Μήπως οἱ ἡμερομίσθιοι στεροῦνται τῶν εἰδῶν αὐτῶν τὰ ὁποῖα τοὺς ὑπόσχεται τὸ δελτίον ὅτι θὰ τοὺς χορηγήσῃ καὶ δι’ αὐτὸ ἔκαμαν τὴν ἀπεργίαν καὶ δι’ αὐτὸ διετύπωσαν τὴν ἀξίωσιν περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν των; Δηλαδὴ μὲ τὴν μερίδα τῶν φασολίων, τῆς ζακχάρεως καὶ τῶν μακαρονίων, τὴν ὁποίαν λαμβάνει ὁ ὑπάλληλος θὰ παύσῃ νὰ ἔχῃ ἀξίωσιν αὐξήσεως τῶν μισθῶν καὶ ὁ ἡμερομίσθιος θὰ παύσῃ νὰ ἔχῃ ἀξίωσιν αὐξήσεως τῶν ἡμερομισθίων; Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον στενοχωρεῖ τοὺς Δημοσίους ὑπαλλήλους καὶ τοὺς μισθοδιαίτους δὲν εἶναι θέμα διανομῶν εὐρείας καταναλώσεως ἀγαθῶν, ἀγαθῶν ὅπως εἶναι αὐτὰ τὰ ὁποῖα θέλομεν νὰ τοὺς διανείμωμεν. Αἱ ἀνάγκαι των ἀνάγονται πέραν τῶν εἰδῶν τούτων, εἶναι εἰς τὴν γενικὴν ἀξίωσιν τὴν ὁποίαν ἔχει ἕνας δημόσιος ὑπάλληλος νὰ ἱκανοποιήσῃ τὰς σημερινὰς ἀνάγκας τῆς ζωῆς. Πρόκειται περὶ ὅλων τῶν ἄλλων ἀναγκῶν αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀπαραίτητοι δι’ ἕνα πολιτισμένον ἄνθρωπον. Οὐδέποτε ἐστερήθησαν τῶν ἀγαθῶν αὐτῶν κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη. Ἔχω νὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα πίνακα, ὁ ὁποῖος δεικνύει, ὅτι τὰ εἴδη τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ συγκεντρωθοῦν καὶ ταῦτα ἀνεξαρτήτως τῆς οἰκονομίας, δὲν ἔλλειψαν στὸ παρελθὸν ποτέ. Χορηγοῦνται σταθερῶς εἰς τιμὰς λελογισμένας καὶ εἰς ἄφθονον ποσότητα, ὥστε οὐδεμία δυσχέρεια εἰς τὴν διαβίωσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ προεκλήθη, κάθε ἄλλο, καὶ οὐδεμία διευκόλυνσις οἰκονομικὴ πρόκειται νὰ προέλθῃ. Ἄς πάρωμεν τὰ ὄσπρια, τὰ ὁποῖα παίζουν ἕνα σημαντικὸ ρόλο, ὅσον ἀφορᾶ τὴν διατροφὴν τῶν λαϊκῶν τάξεων. Αὐτὰ διετηρήθησαν εἰς τὴν αὐτὴν τιμὴν ἀπὸ τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1950, δηλαδὴ πρὸ ἑνὸς καὶ ἡμίσεως ἔτους εἶχαν 2.500 εἰς τὸ χονδρικὸν ἐμπόριον, ἐφθάσαμεν μέχρι 3.150 τὸ 1951 ὁπότε ηὐξήθησαν τὰ ἀποδεικτικὰ συναλλάγματος εἰς τὸ διπλάσιον. Διότι ὅταν ἐκάναμεν ἀναπροσαρμογὴν τοῦ νομίσματος ἀγορᾶς εἰδῶν, δὲν παριελήφθησαν εἰς τὴν ἀναπροσαρμογὴν αὐτὴν καὶ τὰ ἀποδεικτικὰ συναλλάγματος ἐχορηγοῦντο μὲ 5.000 δραχ. τὸ δολλάριον. Ἑπομένως αὐτὰ εἶχον μίαν ἐπιδότησιν κατὰ 5.000 δραχ., ἐπειδὴ ὅλων τῶν ἄλλων εἰδῶν τὰ ἀποδεικτικὰ συναλλάγματος ὡρίσθησαν εἰς 10.000 δραχ. τὸ δολλάριον, ὅταν ἐσταμάτησεν αὐτὴ ἡ ἐπιδότησις, ἡ εἰδικὴ μεταχείρησις τῶν εἰδῶν αὐτῶν μεγάλης καταναλώσεως ηὐξήθησαν καὶ αὐτὰ ἀπὸ 3.300–3.800 καὶ μέχρι σήμερον εἶναι 4.000 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Ὁ βακαλάος, ἕνα μεγάλο εἶδος τὸ ὁποῖον παίζει σημαντικὸν ρόλον ἀπὸ τὸν Ἰούλιον τοῦ 1950 μέχρι σήμερον ἔχει τὴν αὐτὴν τιμήν, 6.300 τὸν Ἰούλιον τοῦ 1950, 6.200 ἔχει καὶ σήμερον. Ἡ ζάχαρις εἶναι εἶδος ἐλεγχόμενον ὑπὸ τοῦ Κράτους καὶ δὲν τὸ ἐξετάζω. Ἡ ὄρυζα ἀπὸ 8.800 ποὺ εἶχε τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1950 ἔχει σήμερον 10.000 δραχ. καίτοι εὑρισκόμεθα στὴν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν σπανίζει, διότι εὑρισκόμεθα εἰς τὸ πέρας τοῦ ἔτους καὶ εἰς τὰς παραμονὰς τῆς νέας ἐσοδείας. Τὸ λάδι εἶχε 11.000 δραχ. τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1950 καὶ ἔχει σήμερον 12.300 χονδρικῶς καὶ 13.500 λιανικῶς. Ἐρωτῶ λοιπὸν αὐτὰ τὰ εἴδη εἰς ποῖον σημεῖον θὰ τὰ συμπιέσῃ τὸ νέον σύστημα τῶν διανομῶν, πόσο κάτω θὰ τὰ συμπιέσῃ ὥστε νὰ φέρῃ τὴν εὐτυχίαν στὸν Ἑλληνικὸν λαόν; Ἄς μὴ ἀπατώμεθα. Δὲν πρόκειται νὰ ἔχωμεν καμμίαν διαφορὰν τιμῶν ἐπὶ ἔλαττον, φόβος εἶναι μὴ ἔχωμεν διαφορὰν τιμῶν ἐπὶ πλέον. Καὶ μάλιστα ἐπιχειρεῖται αὐτὴ ἡ προσπάθεια τῆς ἀποδιοργανώσεως τῆς οἰκονομίας μας, ἡ ὁποία μόλις τώρα ἀρχίζει νὰ ἀναλαμβάνῃ. Ἔκαμε τὸ πρῶτο βῆμα τῆς ὁριστικῆς ἐξισορροπήσεώς της, δεδομένου ὅτι τὰ παρασιτικὰ ἐπαγγέλματα ἀπεμακρύνθησαν λόγῳ μειώσεως τῶν κερδῶν τῶν μεσαζόντων παραγόντων καὶ εἰσερχόμεθα εἰς μίαν ψυχολογίαν ἐν γένει ὑφέσεως καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῶν τιμῶν καὶ εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Δὲν βλέπω δηλαδὴ περιθώρια, ἐφ’ ὅσον θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Κυβέρνησις νὰ δίδῃ τὰ εἴδη αὐτὰ εἰς τὴν τιμὴν ἀγορᾶς σὺν τὰ ἔξοδα τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιβαρύνωνται, δὲν βλέπω περιθώρια τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέψουν τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν εἰς βαθμὸν ὥστε νὰ ἀνακουφισθῇ πραγματικὰ καὶ ὁ μισθωτὸς καὶ ὁ ἡμερομίσθιος. Τοὐναντίον ἐξασφαλίζεται μία ἀναρχία στὴν οἰκονομία μας καὶ μία ἀποδιοργάνωσις εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε νὰ φοβοῦμαι καταστροφὰς πραγματικάς, τῶν ὁποίων τὸ μέγεθος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προΐδω. Βεβαίως ὑπάρχει μία ἀντίρρησις ὅτι μόνον ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς ὅρους ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Οἰκονομικὴ Ἀποστολὴ δίδει τὴν βοήθειαν τῶν 25 ἑκατομ. δολλαρίων. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ καὶ ἐκ μέρους τῶν πολιτικῶν κομμάτων καὶ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἐὰν πράγματι ἀξίζουν τὰ 25 ἑκατομ. δολλάρια, διδόμενα κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον—ἀντὶ νὰ ἀξιοποιήσουν τὴν οἰκονομίαν, νὰ δυσχεράνουν καὶ τὴν ἀξιοποίησιν τῆς ἄλλης βοηθείας— ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ γίνουν δεκτὰ ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας καὶ ὑπὸ τοιούτους ὅρους, διότι μέσα εἰς μίαν γενικὴν ἐνίσχυσιν 300 ἑκατομ. δολλαρίων—διότι εἰς τόσον ἀνέρχονται διὰ καταναλωτικὰ ἀγαθά, ἐκτὸς τῶν εἰσαγωγῶν εἰδῶν ἀνασυγκροτήσεως—300 ἑκατομ. δολλάρια καταναλωτικὰ ἀγαθὰ ἐὰν ἡ αὔξησις τῶν 25 ἑκατομ. δολλαρίων, τὰ ὁποῖα δίδονται πρὸς δημιουργίαν ἀποθεμάτων καὶ ὄχι πρὸς αὔξησιν τοῦ ὄγκου τῶν διαθεσίμων ἀγαθῶν, πρὸς δημιουργίαν ἀποθεμάτων, ἐὰν αὐτὰ θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνακουφίσουν τὴν οἰκονομίαν μας, ὥστε νὰ δεχθῶμεν ὅλην αὐτὴν τὴν νέαν ἀναταραχὴν καὶ τὴν ἀποδιοργάνωσιν τῆς οἰκονομίας μας, ἡ ὁποία ἀρχίζει νὰ ἐξισορροπῆται. Φοβοῦμαι μάλιστα ὅτι θὰ χρειασθοῦν πολὺ περισσότερα ἑκατομμύρια δολλαρίων, μετὰ ἕνα ἔτος, διὰ νὰ ἐπανορθώσωμεν τὰς ζημίας αἱ ὁποῖαι θὰ προκύψουν. Τώρα πῶς θὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ θέμα τῶν παραγωγῶν καὶ τῶν γεωργικῶν μας πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔχουν δίκαιον; Τὸ θέμα τοῦτο εἶναι πολιτικὸν καὶ ἀφήνω τὴν ἀνησυχίαν εἰς τοὺς ὑπευθύνους, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τὸ ἐθνοσωτήριον αὐτὸ μέτρον καὶ οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ τὸ ἐφαρμόσουν. Διότι τὸ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔλλειψεν, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, δὲν εἶναι τόσον ἡ ἐκτίμησις τῆς καταστάσεως, ἐκ μέρους τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν καὶ τῶν ἁρμοδίων Ἑλληνικῶν παραγόντων, ὅσον φοβοῦμαι ὅτι δὲν ὑπῆρξεν ἡ δέουσα ἀντίστασις τῶν ἁρμοδίων αὐτῶν παραγόντων ἐπὶ τῶν ξένων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠξεύρω ἀπὸ ποίας εἰσηγήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο καὶ ὑπὸ ποίων καλοθελητῶν, ἐδέχθησαν νὰ ὑποχωρήσουν καὶ νὰ θελήσουν νὰ παρασύρουν τὴν Ἑλλάδα καὶ τὴν Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν εἰς τὴν νέαν αὐτὴν περιπέτειαν, διότι ἐὰν ὑπῆρχεν ἐντονωτέρα ἡ ἀντίστασις, εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ ἐπείθοντο, ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ δὲν πρόκειται νὰ φέρῃ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα. Δὲν πρόκειται νὰ δημιουργήσῃ καλυτέραν κατάστασιν, ἀλλὰ τοὐναντίον, πρόκειται νὰ δημιουργήσῃ δυσχερείας, τὰς ὁποίας θὰ πληρώσωμε πολὺ περισσότερον ἀπὸ ὅτι τὰ 25 ἑκατομ. δολλάρια θὰ διευκολύνουν τὴν οἰκονομίαν μας. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς μάλιστα τοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος ΕΛΔ τὸ πρωΐ ἀνησύχησε σφόδρα καὶ εἶπε: μήπως τυχὸν καὶ αὐτὰ τὰ ἀγαθὰ πρόκειται νὰ περάσουν ἀπὸ τὸ ἐμπόριον; Μήπως αὐτὴ ὅλη ἡ διαδικασία πρόκειται νὰ περάσῃ ἀπὸ τὸ ἐμπόριον; Εὐχῆς ἔργον θὰ ἦτο ἐὰν πράγματι ἐπερνοῦσεν ἀπὸ τὸ ὠργανωμένον ἐμπόριον, ὀργανούμενον καθ’ ὃν τρόπον ὀργανοῦται διὰ τῶν ἑνώσεών του. Τώρα βεβαίως ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος ΕΛΔ ἀκολουθεῖ τὴν κοσμοθεωρίαν του, τὴν ὁποίαν κοσμοθεωρίαν ἀκολουθοῦν ὅλα τὰ Σοσιαλιστικὰ κόμματα καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἀποδιοργάνωσις ὅλων τῶν οἰκονομιῶν, ἡ ἐξαφάνισις τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, διὰ νὰ κατορθώσωμε νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ τέρμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον τοὺς εὐηγγελίσθη ὁ πατριάρχης των ὁ Μάρξ, ὅτι ἀφοῦ ἀποδιοργανωθοῦν αἱ οἰκονομίαι καὶ συγκεντρωθοῦν τὰ μέσα παραγωγῆς καὶ ὅλαι αἱ οἰκονομικαὶ δυνάμεις εἰς χεῖρας ὀλίγας, τότε μοιραίως θὰ ἐπέλθῃ ἡ κατάρρευσις αὐτοῦ τοῦ καθεστῶτος, καὶ τότε θὰ πᾶμε εἰς τὸ νέον σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐγὼ εὐαγγελίζομαι, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι ἐπλανήθη ὁ μέγας αὐτὸς ἱεροφάντης, διότι ἡ ἐξέλιξις τῶν ἐθνῶν, ἐπαρουσίασεν ἄλλην ὄψιν, δὲν παρουσίασε τὴν ὄψιν τῆς προλεταριοποιήσεως ὁλοκλήρου τοῦ πληθυσμοῦ, πρὸς τὸ συμφέρον 4, 5, 10, 20 ἢ 150 πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀπετέλουν τὴν μέλλουσαν οἰκονομικὴν ὀλιγαρχίαν, διότι παρενεβλήθησαν ἐν τῷ μεταξὺ μύρια ὅσα ἐπαγγέλματα, τὰ ὁποῖα ὄχι μόνον δὲν ἀπώλεσαν τὴν οἰκονομικήν των αὐτοτέλειαν καὶ τὴν οἰκονομικήν των ἐλευθερίαν, ἀλλὰ τοὐναντίον διηυρύνθη μεταξὺ τῶν μαζῶν ἡ οἰκονομικὴ ἐλευθερία τῶν ἀτόμων. Μετὰ τὴν πολιτικὴν ἐλευθερίαν, εἴχομεν μεγαλυτέραν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομικῆς ἐλευθερίας τῶν μαζῶν, εἰς μεγάλην κλίμακα, εἰς τοιαύτην μάλιστα, ὥστε νὰ εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ἐξελισσομένη ἡ κοινωνία, θὰ φθάσῃ μίαν ἡμέραν, εἰς τὸ ὀνειρῶδες ἐκεῖνο σημεῖον, ὥστε νὰ εἶναι καὶ οἰκονομικῶς καὶ πολιτικῶς ἐλευθέρα. Δι’ αὐτὸ οἱ σοσιαλισταί, παρατηροῦντες ὅτι ἐπλανήθησαν εἰς τὰς προβλέψεις των, θέλουν τὴν προλεταριοποίησιν τοῦ λαοῦ καὶ τὴν ἐξαφάνισιν τῶν ἐπαγγελμάτων διὰ τῆς βίας. Ἐφ’ ὅσον δὲν γίνεται διὰ τῶν οἰκονομικῶν νόμων, ὅπως τὸ προέβλεψεν ὁ Μάρξ, θέλουν τὴν ἐξαφάνισίν των διὰ τῶν μονοπωλίων τοῦ Κράτους. Τόσον μάλιστα εἶναι ἀληθὲς ὅτι τὰ ἄτομα ἀποκτοῦν τὴν πολιτικήν των ἐλευθερίαν, ὥστε θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα πρόσφατον γεγονός, τὸ ὁποῖον παρετήρησα εἰς τὴν Γαλλίαν σὲ πρόσφατον ταξίδι μου. Αἱ μεγάλαι βιομηχανίαι, ὅπου εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τοῦτο, ἤρχισαν νὰ ἀποσυντίθενται καὶ αἱ ἴδιαι δημιουργοῦν ἐλευθέρους τεχνίτας, ἐλευθέρους μικροβιομηχάνους, βιοτέχνας, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται διὰ λογαριασμὸν τῆς βιομηχανίας ἐπὶ δεκαετίαν. Δηλαδή, συγκεκριμένως, διὰ νὰ εἶμαι πλέον σαφής, τὰ ἐργοστάσια κατασκευῆς ἀνταλλακτικῶν αὐτοκινήτων, ἤδη ἀποσυντίθενται· ἀγοράζουν ἕνα μικρὸν μηχάνημα εἰς τοὺς τορναδόρους καὶ τοὺς τεχνίτας καὶ τοὺς ἐγκαθιστοῦν ὡς κυρίους πλέον, ὡς αὐτοτελεῖς μικροβιομηχάνους, μὲ τὸν ὅρον ὅτι ἐπὶ μίαν δεκαετίαν θὰ ἐργάζωνται μὲ ὡρισμένας τιμάς, διὰ λογαριασμὸν τῶν ἐργοστασίων καὶ μετὰ τὴν δεκαετίαν, τὸ μικρὸν αὐτὸ ἐργοστάσιον, περιέρχεται εἰς τὴν κυριότητα τῶν μικρῶν αὐτῶν ἰδιοκτητῶν. Ἡ ἐξέλιξίς μας εἶναι αὐτή, ὅτι ἡ πολιτικὴ ἐλευθερία ἀκολουθεῖται ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν ἐλευθερίαν τῶν ἀτόμων. Αὐτὸ εἶναι ἕνα πρᾶγμα ποὺ δὲν τὸ προέβλεψεν ὁ Μὰρξ καὶ δι’ αὐτὸ αὐτὴ ἡ μὴ πραγματοποίησις τῆς προβλέψεως αὐτῆς νὰ στενοχωρῇ τοὺς σημερινοὺς ὀπαδοὺς τοῦ σοσιαλισμοῦ, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ἐπιβάλουν τὴν ἐξαθλίωσιν τοῦ λαοῦ καὶ τῶν ἀτόμων καὶ τὴν οἰκονομικήν του ἐξαφάνισιν, διὰ τῶν ἀναγκαστικῶν κρατικῶν μέτρων. Θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον, κύριε Πρόεδρε, ἐὰν τοῦτο ἀνετίθετο εἰς τοὺς ἐμπόρους. Τότε θὰ εἴχομεν τόσον ἀγαθὰ ἀποτελέσματα, ὥστε νὰ εἶσθε βέβαιος ὅτι ἡ ζημία θὰ ἦτο πολὺ μικροτέρα ἀπὸ ὅ,τι νομίζετε. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι αἱ τιμαὶ τοῦ βακαλάου ἔμειναν σταθεραὶ ἐπὶ μίαν διετίαν· ἡ χορήγησις δὲ τῶν ἀγαθῶν θὰ εἶναι ἄφθονος καὶ δέχομαι τὴν εἰσήγησιν τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τοῦ Δημοκρατικοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος, τοῦ κ. Τσουδεροῦ, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι ἡ διαχείρισις τῶν ἀγαθῶν αὐτῶν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀνατεθῇ εἰς τὸ ἐμπόριον ὀργανούμενον ἀναλόγως ὑπὸ τὸν τύπον ποὺ ἔχομε δημιουργήσει εἰς τὴν Ἑλλάδα, τὸν τύπον τῶν ἑνώσεων, ὁπότε ἀποφεύγομεν πολλὰς ταλαιπωρίας, πολλὰς καταστροφὰς καὶ πολλὰ ἔξοδα.

§141Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἀνηγάγατε τὸ θέμα εἰς μίαν σύγκρουσιν μεταξὺ φιλελευθερισμοῦ, ὡς διεμορφώθη πολιτικῶς καὶ ἱστορικῶς, καὶ ἐπιστημονικοῦ σοσιαλισμοῦ. Δὲν θὰ παρασυρθῶ εἰς αὐτὴν τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία εἶναι ἀτέρμων καὶ ἡ ὁποία εἰς τὴν Βουλὴν δὲν ἁρμόζει. Εἶναι θέμα ἄλλου εἴδους συζητήσεων, ὅπου συγκρούονται αἱ φιλοσοφίαι. Ἀλλ’ ἐπειδὴ τὰ συγκεκριμένα θέματα, ποὺ μᾶς ἀπασχολοῦν, εἶναι πολὺ περιωρισμένα καὶ πολὺ ἁπλᾶ καὶ ἐπειδὴ μάχεσθε ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου...

§142Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ὑπὲρ τῆς νεοφιλελευθέρας οἰκονομίας.

§143Α. ΣΒΩΛΟΣ. Αὐτὰ ἐκφράζετε, πρὸ παντός, διὰ τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου.

§144Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἔχει δικαίωμα καὶ ὁ ἔμπορος, ὅπως ἔχει κάθε πολίτης, ἀρκεῖ νὰ ἐργάζεται σύμφωνα μὲ τὸν νόμον.

§145Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἐὰν μάχεσθε ὑπὲρ τῆς γενικωτάτης οἰκονομικῆς ἐλευθερίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶσθε σύμφωνος οὔτε κἂν μὲ τὴν ἐργατικὴν νομοθεσίαν, τὴν ὁποίαν καὶ αὐτὴν τὴν καταργεῖ καὶ εἰς βάρος τοῦ ἐργάτου εἶναι ἀκόμη. Ὁ φιλελευθερισμὸς ἦτο ὡλοκληρωμένον σύστημα, ἀρχίζοντας ἀπὸ τὴν ἐλευθερίαν τῆς συναλλαγῆς τοῦ ἁπλοῦ ἐργάτου μὲ τὸν κολοσσὸν τοῦ ἐργοδότου, περνώντας διὰ τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου, τῶν τιμῶν καὶ τῆς κινήσεως τῶν ἐμπορευμάτων κλπ. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ: ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι καὶ τὸ κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκετε, ἐπανειλημμένως κατεφέρθη εἰς τὴν Βουλὴν ἐναντίον τοῦ φαινομένου τῶν μονοπωλίων.

§146Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Βεβαίως καὶ ἡμεῖς μαχόμεθα ἐναντίον αὐτῶν.

§147Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κατεφέρθη, ἐπίσης, ἐναντίον τῆς οἰκονομικῆς ὀλιγαρχίας, τὴν ὁποίαν μάλιστα κυκλοφορεῖ μὲ τὸ ὄνομα «συγκροτήματα». Ἡ ἰδική μας θέσις εἶναι ὅτι, δὲν ἀνεχόμεθα τὴν ὕπαρξιν τοιούτων σχέσεων, εἰς τὰς συγχρόνους κοινωνίας, τὰς ὁποίας θέλομεν νὰ καταργήσωμεν πρὸς ὄφελος τοῦ λαοῦ. Τὸ νὰ λέγετε ὅτι ἡμεῖς ἐπιδιώκομεν τὴν προλεταριοποίησιν τοῦ συνόλου, ἁπλῶς διότι λέγεται, ὅτι τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον δὲν ἔχει θέσιν εἰς ὡρισμένας λειτουργίας, εἶναι πρᾶγμα ποὺ δὲν εἶναι πρωτότυπον. Πολιτικὴ ὁλοκλήρων δεκαετηρίδων ἀκολουθεῖ τὴν γραμμὴν αὐτὴν τὴν ὁποίαν καὶ σεῖς ἠκολουθήσατε χωρὶς νὰ κατέχεσθε ἀπὸ τὰς ἰδέας τὰς ἰδικάς μας, ἀλλὰ διότι ἡ ἀνάγκη τῶν πραγμάτων σᾶς ἔκαμε νὰ διαμορφώσετε μίαν πρᾶξιν, ἡ ὁποία ὀνομάζεται παρεμβατισμὸς καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἀναρχία. Ἐὰν ἡμεῖς ὁμιλοῦμε περὶ διευθυνομένης οἰκονομίας, τοῦτο συμβαίνει, διότι εἶναι ἡ μόνη σανὶς σωτηρίας καὶ τοῦ ἀστικοῦ κόσμου. Θὰ σᾶς ἔλεγα ἀκόμη μίαν φράσιν τοῦ Εὐαγγελίου: «Οὐ βούλομαι τὸν θάνατον τοῦ ἁμαρτωλοῦ.....». Ὁ σκοπός μας δὲν εἶναι νὰ ἐξοντώσωμεν τὸν ἔμπορον, ὡς πολίτην, ὁ σκοπός μας εἶναι νὰ τὸν καταστήσωμεν ἀβλαβῆ.

§148Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Προσπαθοῦντες νὰ καταστήσετε ἀβλαβῆ τὸν ἔμπορον, ὁ ὁποῖος μόνον ὑπηρεσίας προσφέρει, ἀλλ’ ὡς ἐξ ἐπαγγέλματος θὰ ἀποβλέψῃ εἰς τὴν οἰκονομικήν του ὑπόστασιν, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ζημιώνετε τὴν παραγωγήν, ἀφ’ ἑτέρου ζημιώνετε τὰ γενικώτερα συμφέροντα τοῦ λαοῦ, διότι αἱ ὑπηρεσίαι αἱ προσφερόμεναι ὑπὸ τοῦ ἐμπόρου, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσφερθοῦν εἰς περίοδον ὁμαλότητος ἀπὸ οἱονδήποτε ὀργανισμὸν εὐθηνότερον. Τοὐναντίον δημιουργεῖται συνθήκας, ὥστε νὰ παραμερίζωνται τὰ συμφέροντα τῶν ἐμπόρων, εἰς ὄφελος ἄλλων καὶ τὴν δημιουργίαν μιᾶς τάξεως πλουσίων, τῶν ὁποίων ὁ πλοῦτος εἶναι ἀνεξέλεγκτος καὶ ὕποπτος. Αὐτὸ συνέβη ὅπου τὸ Σοσιαλιστικὸν κράτος ἠθέλησε νὰ ὀργανώσῃ τὰς μεγάλας αὐτὰς δυνάμεις, τὰς ὁποίας μέχρι σήμερον ἐξυπηρετοῦσεν ὁ ἔμπορος, ἐντὸς τοῦ νόμου. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι καὶ σεῖς θὰ τὸ γνωρίζετε, ὅτι παράπλευρα αὐτοῦ τοῦ κόσμου τοῦ κινουμένου ἐπισήμως, μέσα εἰς τὴν οἰκονομίαν μας, ἐδημιουργήθη ἄλλη τάξις ἀνθρώπων ὑπόπτων ἄνευ ἐλέγχου, ἄνευ περιορισμοῦ, ἄνευ παρακολουθήσεως ὑπὸ τῆς Κοινωνίας καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Δὲν θέλω νὰ εἴπω τώρα ἐπ’ αὐτοῦ περισσότερα’ ἴσως παρασχεθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ εἴπω ἄλλοτε περισσότερα.

§149Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Χρειάζονται περισσότερα, κ. συνάδελφε, διότι πράγματι εἰς τὸν κοινωνικὸν βίον διακρίνονται δύο κατηγορίαι. Οἱ δημιουργοὶ καὶ οἱ ἐκμεταλλευταί, εἶναι δύο κατηγορίαι καὶ πρέπει νὰ γίνῃ σαφὴς ἡ διάκρισις, διὰ νὰ γνωρίζῃ τὸ Ἔθνος, διὰ νὰ γνωρίζῃ ὁ κόσμος, ὅτι πρέπει νὰ βοηθῇ τοὺς δημιουργοὺς καὶ νὰ καταδιώκῃ τοὺς ἐκμεταλλευτάς, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀνώνυμα συγκροτήματα.

§150Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ πέραν τούτων. Ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι τὸ κόστος τῶν ἐμπόρων θὰ εἶναι πολὺ μεγαλύτερον, ἀπὸ τὸ ὅτι θὰ τὸ διαρθρώνει ἡ ἀγορὰ ἀφ’ ἑνός, καὶ τὰ ἔξοδα ἀφ’ ἑτέρου, καὶ θὰ ἔχωμεν καὶ τὸ ποσοστὸν τῶν καταστροφῶν, τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι τεράστιον. Ἔχω πικρὰν πεῖραν ἐπ’ αὐτῶν, διότι διετέλεσα Ὑπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ καὶ εἰς μίαν ἐπιθεώρησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα κάποτε εἰς τὰς ἀποθήκας, διεπίστωσα καταστροφάς, τὰς ὁποίας δὲν θὰ ἠδύνατο νὰ συλλάβῃ ὁ ἀνθρώπινος νοῦς. Ἀλλὰ καὶ σήμερον, μὲ τὴν ἐλευθερίαν ποὺ ἐδόθη εἰς τὴν κίνησιν τῶν ἀγαθῶν, ἐξακολουθοῦν αἱ παραμοναὶ ἐμπορευμάτων πέραν τοῦ πρέποντος χρόνου. Ἀπόδειξις εἶναι ἡ ἀπόφασις τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡ ὁποία λέγει: «Λαβόντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι... .... (ἀναγινώσκει)....» Καὶ σήμερον ἀκόμη συμβαίνουν αὐτά. Σκεφθῆτε ἂν ἀρχίσωμεν καὶ πάλιν τὴν ἐπέκτασιν τῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ Κράτους εἰς ὅλον αὐτὸν τὸν τομέα. Μὴ πλανώμεθα, κύριοι βουλευταί, δὲν πρόκειται ὄχι μόνον νὰ σωθῇ ἡ Ἑλλάς, ἀλλὰ πρόκειται νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ τὸ ἐφαρμοζόμενον σύστημα μόνον ζημίας καὶ καταστροφάς. Δὲν εἶμαι ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν, ὅτι ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἀσυδοσία, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ ἀσυδοσία οἰκονομική, δεδομένου ὅτι ἡ οἰκονομία διευθύνεται, δεδομένου ὅτι καὶ εἰς τὰς μεγάλας χώρας ἤρχισεν ἕνα εἶδος διευθυνομένης οἰκονομίας, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς, μικρὰ Χώρα, νὰ μείνωμεν ἐκτὸς αὐτῆς τῆς διευθυνομένης οἰκονομίας. Πάντοτε ὅμως ὑπεστήριξα, ὅτι ἡ διευθυνομένη οἰκονομία ὠφελεῖ μὲ μέτρα σύμμετρα, ἔχοντας ὑπ’ ὄψει καὶ τὴν διαμόρφωσιν τῆς οἰκονομίας μας καὶ τὸν χαρακτῆρα τοῦ Ἕλληνος. Μὲ αὐτὴν τὴν θεωρίαν καὶ τὴν ἄποψιν βλέπω νὰ συμφωνῇ καὶ εἷς ἀπὸ τοὺς πλέον ἐκλεκτοὺς οἰκονομολόγους, τοὺς ὁποίους ἔχομεν καὶ μεταξὺ τῶν θεωρητικῶν εἶναι ἕνας, ὁ ὁποῖος συνέλαβε τὴν πραγματικότητα ὁ κ. Ζολώτας, ὁ ὁποῖος εἰς τὸ βιβλίον του λέγει τὰ ἑξῆς: «Διὰ τοῦτο... (ἀναγινώσκει)....» Ἰδοὺ λοιπόν, ὁ καθηγητὴς κ. Ζολώτας κατώρθωσε νὰ συλλάβῃ τὴν Ἑλληνικὴν πραγματικότητα. Δυστυχῶς δὲν κατώρθωσαν νὰ τὴν συλλάβουν ὅλοι οἱ θεωρητικοί. Οὕτω ἔχει τὸ θέμα ἀπὸ ἀπόψεως τῆς πολιτικῆς τῆς ἐξαγγελθείσης περὶ διανομῆς τῶν ἀγαθῶν διὰ δελτίου. Ἐγένετο τὸ πρωΐ σοβαρωτάτη συζήτησις ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν προϊόντων. Εἶναι θέμα ἄσχετον μὲ τὸ σύστημα διανομῶν διὰ δελτίου, εἶναι ὅμως ἕνα θέμα μεγάλο, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλήν· δυστυχῶς ὅμως τοιαύτη συζήτησις πολὺ σπανίως ἀπασχολεῖ τὴν Βουλήν. Πράγματι παρατηρεῖται ἕνας διαφορισμὸς τῶν τιμῶν τῶν προϊόντων τῶν βιομηχανικῶν. Θὰ ἤθελα νὰ τὸ ἐξετάσωμεν αὐτὸ τὸ θέμα. Δι’ ὀλίγων θὰ τὸ ἐξετάσωμεν, διότι εἶναι πολὺ μεγάλο, ὀφείλεται πράγματι εἰς τὴν ἀπληστίαν τῶν βιομηχάνων ὁ διαφορισμὸς αὐτός. Δὲν ἔχει οὕτω τὸ πρᾶγμα. Εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις, βεβαίως, παρουσίασε καὶ τὸ στοιχεῖον τοῦ κέρδους, ἀλλ’ εἰς τὸν μεγάλον ὄγκον τῆς βιομηχανίας δὲν τὸ παρουσίασε. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τὴν βιομηχανίαν ἐκείνην ἡ ὁποία κατὰ τὸν τελευταῖον καιρὸν ἐγένετο λόγος ὅτι παρουσίασε μεγάλα κέρδη· ὑπῆρχεν μία περίοδος ὅπου ἀπεκόμισεν κέρδη. Τώρα ὅμως ἔφθασεν εἰς ἓν σημεῖον, ὅπου δὲν ἀποκομίζει κέρδη. Ἔγινεν ἐπανειλημμένως ἡ διαπίστωσις αὐτὴ ἀπὸ τοὺς ἐμπειρογνώμονας, καὶ τὰ κέρδη τὰ ὁποῖα ἀπεκόμισε, τὰ ἔδωσε πάλιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν καὶ ἔγιναν τεράστιαι ἐγκαταστάσεις. Πεντήκοντα ἑκατομμύρια δολλάρια καὶ ἄλλα 30 ἀπὸ τὰ ἀποθησαυρισθέντα αὐτὰ κέρδη ἀπεδόθησαν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν καὶ εἰς βαθμὸν τοιοῦτον, ὥστε νὰ ἀπορροφηθῇ ὅλη ἡ παραγωγὴ τοῦ βάμβακος καὶ νὰ ἐφοδιάζωνται καὶ αἱ βιομηχανίαι τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§151Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§152Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κύριε Ἀποστόλου, θὰ ἀπορροφηθῇ ὁλόκληρος ὁ βάμβαξ. Ἡ ἐξέλιξις τῆς βιομηχανίας εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ ἀπορροφήσῃ ὅλας τὰς ποσότητας βάμβακος τὰς ἰδικάς μας καίτοι ὁ ἰδικός μας ὁ βάμβαξ ὑστερεῖ εἰς τὸν συναγωνισμὸν πρὸς τὸν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἐπανέρχομαι λοιπὸν καὶ λέγω, ὅτι ὡς βλέπετε καὶ αὐτὰ τὰ κέρδη ἐπανῆλθον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Οἰκονομίαν, ἐπανῆλθον εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἡ Ἑλληνικὴ βιομηχανία ὄχι μόνον δὲν ἐσημείωσε κέρδη, ἀλλὰ πολλαὶ μὲν ἔκλεισαν, ἄλλαι δὲ εἶναι ἕτοιμαι νὰ κλείσουν. Ἡ σιδηροβιομηχανία π.χ. εὑρίσκεται μεταξὺ ζωῆς καὶ θανάτου. Τὸ ξεύρει δὲ αὐτὸ ἡ Κυβέρνησις, δι’ αὐτὸ καὶ ἠναγκάσθη νὰ λάβῃ μερικὰ μέτρα. Ποῦ ὀφείλεται ὅμως ἡ διαφορὰ αὕτη;

§153Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. (δὲν ἠκούσθη).

§154Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Τριάκοντα πέντε ἐκ δανείων καὶ ὀγδοήκοντα ἕξ ἰδίων, ὅλη ἡ βιομηχανία ἡ Ἑλληνική. Αὐτὴ εἶναι ἡ στατιστική: 35 ἐκ δανείων καὶ 80 ἐξ ἰδίων. Ἀλλὰ ὑπολογίζω, ὅτι ἡ κλωστοϋφαντουργία ἔκαμε τὰς μεγαλυτέρας ἐπενδύσεις. Ἀλλὰ ποῦ ὀφείλεται αὐτὴ ἡ διαφορὰ τοῦ κόστους τῶν βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν προϊόντων; Κύριοι βουλευταί, ἡ διαφορὰ αὐτὴ ἀσκεῖται, κατὰ ἕνα μέγα μέρος—ὅλαι αἱ φορολογίαι αἱ ἔμμεσοι καὶ ἄμεσοι, ὁλόκληρος ἡ Κοινωνικὴ Πρόνοια— ἀσκεῖται εἰς βάρος τῆς τιμῆς τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, δὲν λέγω εἰς βάρος τῶν βιομηχανιῶν, εἰς βάρος τῆς τιμῆς τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ὁλόκληρος ἡ Κοινωνικὴ Πρόνοια, ὅλα τὰ ΙΚΑ καὶ ὅλα τὰ ἄλλα ταμεῖα γίνονται εἰς βάρος τῆς τιμῆς τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἀλλὰ πέραν τούτου, ἡ πιστωτικὴ πολιτικὴ εἶναι τοιαύτη, ὥστε τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα νὰ βαρύνωνται μὲ βαρυτάτους τόκους. Μόνον δύο στοιχεῖα θὰ σᾶς ἀναφέρω: Ἐν σχέσει μὲ τὰς προπολεμικὰς πιστοδοτήσεις ἡ βιομηχανία καὶ τὸ Ἐμπόριον λαμβάνουν τὸ ⅓ τοῦ προπολεμικοῦ, ἀπὸ τὰ ἐπίσημα πιστωτικὰ ἱδρύματα, ἡ γεωργία τὸ τριπλάσιον, δικαίως καὶ εὐτυχῶς τῆς προπολεμικῆς πιστοδοτήσεως. Ἀλλ’ ἡ γεωργία ἀνακουφίζεται διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ. Πληρώνει ὀλίγους φόρους καὶ ἑπομένως ἀνακουφίζεται ἀπὸ τὴν πιστοδότησιν. Ἡ βιομηχανία ὅμως καὶ τὸ ἐμπόριον, μὴ δυνάμενα νὰ ἐξυπηρετηθοῦν ἐκ τῆς πενιχρᾶς αὐτῆς πιστοδοτήσεως—δὲν θέλω νὰ τὴν κρίνω, ἐὰν εἶναι ὀρθὸν νὰ δίδεται ἢ ὄχι—στενοχωρούμεναι λέγω ἐκ τῆς μικρᾶς αὐτῆς πιστοδοτήσεως, προσέρχονται εἰς τὴν ἐλευθέραν πιστωτικὴν ἀγορὰν τῶν χρυσῶν λιρῶν καὶ ὑπολογίζεται, ὅτι 4 ἑκατομμύρια λίραι ἔχουν ἀπορροφηθῆ ἀπὸ τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν μὲ 40% τόκον. Ἀλλὰ 40% τόκος διὰ τὴν ἄσκησιν τῆς λειτουργίας μιᾶς βιομηχανικῆς ἢ μιᾶς ἐμπορικῆς ἐπιχειρήσεως εἶναι τόκος ἐξοντωτικός. Εἶναι μεγάλη ἐπιβάρυνσις αὐτή. Δὲν θέλω βεβαίως νὰ ἐξετάσωμε τὸ ζήτημα προχείρως. Θέλω ὅμως νὰ δώσω ἀφορμὴν πρὸς μελέτην ἐπιστημονικὴν τοῦ θέματος, διὰ νὰ ξεύρωμεν τί εἶναι ἡ ἐπιβάρυνσις ἐπὶ τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων καὶ τί μέτρα πρέπει νὰ ληφθοῦν, διὰ νὰ μειωθῇ αὐτὴ ἡ ἐπιβάρυνσις. Τώρα ἔρχομαι εἰς τὸν νόμον. Ὁ νόμος ὁ ὁποῖος ὑπεβλήθη εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν, κύριοι βουλευταί, εἶναι ἕνας νόμος, ὁ ὁποῖος ὁμολογῶ δὲν θὰ ἔχῃ συνταχθῆ ἀπὸ πρωτοβουλίαν Ἑλληνικήν. Ἡ διατύπωσις ἐν γένει δεικνύει κάποιο ξένον πνεῦμα, πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν νοοτροπίαν καὶ τὰς Ἑλληνικὰς συνηθείας. Ἐγὼ τὸν ἀποκρούω κατὰ βάσιν, διότι εἶναι ἕνας νόμος, ὁ ὁποῖος δὲν διευκολύνει τὴν ἀνόρθωσιν τῆς Ἑλληνικῆς διοικήσεως. Κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ ἀνορθώσωμεν τὴν Ἑλληνικὴν Διοίκησιν, διὰ τὴν ὁποίαν ὅλοι γνωρίζομεν, ὅτι δὲν εὑρίσκεται εἰς τὸ ὕψος της, πρέπει ὡς Διοίκησις Κράτους εὐνομουμένου, νὰ μὴ συνεχίσωμεν τὴν πολιτικὴν τῶν ἐπιτροπῶν. Ἐδῶ καθιεροῦται κατὰ τρόπον ἐπικίνδυνον καὶ μεταξὺ τῶν πολιτικῶν προσώπων ἡ συνέχισις τῆς ἀσκήσεως τῆς διοικήσεως δι’ ἐπιτροπῶν. Αἱ ἐπιτροπαὶ ὅμως δὲν κάμουν τίποτε ἄλλο, ἀπὸ τοῦ νὰ διασποῦν τὰς εὐθύνας, νὰ τὰς καταμερίζουν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ ἐξαφανίζωνται καὶ ἀπὸ τὰ πολιτικὰ πρόσωπα καὶ ἀπὸ τὰ ὑπηρεσιακά. Ἀντὶ λοιπὸν νὰ ἀλλάξωμε τὸ ἀκολουθούμενον σύστημα τῶν ἐπιτροπῶν, ὥστε ἡ εὐθύνη νὰ βαρύνῃ ἐξ ὁλοκλήρου τὸ πρόσωπον τὸ πολιτικὸν ἢ τὸ ὑπηρεσιακόν, ἐκεῖ ποὺ ἔχουν ἁρμοδιότητα, διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ἀνύψωσιν, τὴν ἀνάτασιν, τὴν τόσον ἀπαραίτητον ἐντὸς αὐτῆς τῆς Διοικήσεως, συνεχίζομεν τὸ σύστημα τῆς δι’ ἐπιτροπῶν ἀσκήσεως τῆς Διοικήσεως. Καὶ ἔρχεται τὸ ἄρθρον 2 καὶ ὁμιλεῖ περὶ μιᾶς ἐπιτροπῆς, «ὑπὸ τὸν Ὑπουργὸν Συντονισμοῦ ὡς Πρόεδρον, τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν...... (ἀναγινώσκει)......». Ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ τί θὰ κάμῃ; Πρόκειται περὶ Ὑπουργῶν, πρόκειται περὶ τμήματος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Τί ἀποστολὴν θὰ ἔχῃ; Εἶναι τὸ Κυβερνητικὸν Σῶμα καὶ σκοπὸν ἔχει: «νὰ καθορίζῃ τὰς τιμὰς..... .......... (ἀναγινώσκει)........». Ἔχει δηλ. εὐρυτάτας ἁρμοδιότητας, δηλ. δίδει ἁρμοδιότητας Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν τῶν Ὑπουργῶν. Ὥστε, διὰ τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, τὸ ἀνώτατον αὐτὸ ὄργανον τῆς Ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, ἀπομακρύνεται τῶν εὐθυνῶν. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ Πρωθυπουργὸς ἀπαλλάσσεται ἀπὸ τὰ καθήκοντα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τὸ α καὶ τὸ ω τῆς κυβερνητικῆς ἐξουσίας καὶ ἀνατίθενται εἰς τὸ Συμβούλιον αὐτὸ τῶν Ὑπουργῶν, ὑπὸ μορφὴν ὑπηρεσιακῶν ὀργάνων καὶ λαμβάνονται ἀποφάσεις κατὰ πλειοψηφίαν εἰς τοιαῦτα μεγάλα θέματα, διὰ τὰ ὁποῖα ὅταν διαφωνῇ ἕνας Ὑπουργὸς παραιτεῖται, ἐνῷ ἐδῶ θὰ λαμβάνωνται ἀποφάσεις κατὰ πλειοψηφίαν, ὡσὰν νὰ πρόκειται διὰ κἄποιαν ἐφοριακὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία θὰ ἐπιβάλῃ τὸν α ἢ β φόρον ἐπιτηδεύματος, εἰς τὸν α ἢ β ὀπωροπώλην. Λυποῦμαι, διότι τὸ κακὸν αὐτό, ὄχι μόνον δὲν διορθώνεται, ἀλλὰ ἐπιτείνεται. Δι’ ἡμᾶς εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ σύστασις Ἐπιτροπῆς ἐκ πολιτικῶν προσώπων. Ὀρθότατα δὲ ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος εἶπεν, ὅτι «ἐφ’ ὅσον τὰ πολιτικὰ πρόσωπα γίνονται ὑπηρεσιακά, δικαιολογεῖται νὰ γίνωνται καὶ τὰ ὑπηρεσιακά, πολιτικά». Καὶ συνεχίζει ὁ νόμος καὶ ἱδρύει 2αν καὶ 3ην Ἐπιτροπήν, καὶ ὑποεπιτροπὰς καὶ κὸντρα ὑποεπιτροπὰς. Δὲν νομίζω, κύριοι, ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ σοβαρὰν προσπάθειαν ἀνορθώσεως τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς τοῦ τόπου, διότι τοιαῦται ἐπιτροπαὶ ὑπῆρχον. Ὑπῆρχε τὸ Κυβερνητικὸν Οἰκονομικὸν Συμβούλιον, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Μετεῖχον οἱ ἴδιοι Ὑπουργοί. Τὸν αὐτὸν σκοπὸν εἶχε. Τὴν αὐτὴν ἀποστολήν. Τώρα ὅμως καταργοῦμεν ἐκεῖνο καὶ δημιουργοῦμεν ἄλλο. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς τιμάς, ὑπῆρξεν ἐπίσης μία Ἐπιτροπὴ παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐφοδιασμοῦ. Τὸ ἐψηφίσαμε τὸ 1948. Ἦτο καὶ ἐκεῖ ὁ Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Τὸ Συμβούλιον αὐτό, δὲν εἶχεν ἄλλον σκοπόν, ἀπὸ τοῦ νὰ τακτοποιήσῃ τὰ θέματα αὐτά. Δὲν ἔκαμε τίποτε καὶ κατηργήθη διὰ μιᾶς διατάξεως. Σήμερον κάμνομεν ἄλλο. Καὶ τοῦτο ὅμως θὰ καταργηθῇ, διότι δὲν θὰ ἀποδώσῃ, μᾶλλον σύγχυσιν θὰ δημιουργήσῃ. Μόνον ἕνα θὰ ἐπιτευχθῇ, δὲν θὰ ὑπάρχῃ εὐθύνη. Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ εὐθύνη ποινικὴ καὶ ἀστική. Δὲν εἶναι δυνατὸν τοιαῦτα θέματα νὰ τὰ διαχειρίζωνται ἄνθρωποι χωρὶς καμμίαν εὐθύνην. Θέλω νὰ διατυπώσωμεν μία διάταξιν, ἡ ὁποία θὰ ἐπιβάλῃ εἰδικὰς κυρώσεις εἰς τὴν διαχείρισιν, δι’ οὓς δίδομεν πολλὰς ἁρμοδιότητας. Ἡ ἀγορὰ τῶν ἀγαθῶν θὰ γίνεται κατὰ τὴν ἐλευθέραν κρίσιν τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ τοῦ Ὑφυπουργοῦ. Ὅλαι αὐταὶ αἱ ἐξαιρετικαὶ ἁρμοδιότητες ἐπιβάλλουν εἰδικὰς κυρώσεις εἰς τὴν διαχείρισιν, Ὁ ὑπηρεσιακὸς Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἐν προκειμένῳ εἶναι ὁ παλαιὸς Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ. Καὶ ἐρωτᾶται: Ποία εἶναι ἡ ἐποπτεία ποὺ ἀσκεῖ; Ὁ Ὑπουργὸς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ προσλαμβάνῃ ὑπηρεσίας, νὰ διαρθρώνῃ καὶ νὰ δημιουργῇ καὶ 50 θέσεις. Ὅλα αὐτὰ ἀποδεικνύουν ὅτι δὲν πρόκειται περὶ σοβαρᾶς προσπαθείας καὶ ὅτι ἡ χώρα θὰ διέλθῃ μίαν νέαν περιπέτειαν διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος αὐτοῦ, χωρὶς εἰς τὴν πραγματικότητα νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ἀνύψωσιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ, ὅστις εἶναι ἄξιος τῆς ἐξυψώσεως αὐτῆς, κατόπιν τῶν τόσων θυσιῶν καὶ ἀγώνων του. (Χειροκροτήματα).

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Ζίγδης ἔχει τὸν λόγον.

§156Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ παρατηρήσω, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ συμμερισθῶ τὴν συγκίνησιν τὴν ὁποίαν προὐκάλεσε τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Φοβοῦμαι, ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἐφαρμόζεται ὁ τίτλος ἑνὸς περιφήμου ἔργου τοῦ Σαίξπηρ «Πολλὴ φασαρία διὰ τὸ τίποτε». Λυποῦμαι ἀλλὰ μέσα εἰς τὴν ἀσυναρτησίαν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο θὰ ἀποτελῇ μαργαρίτην πρώτου μεγέθους! Ἐξηγγέλθη, ὅτι εἰς τὰς 17]2 ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις συνεφώνησαν ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ἡ ὁποία θὰ ἀντιμετωπίσῃ ριζικὰ τὸ Ἑλληνικὸν οἰκονομικὸν πρόβλημα. Ἐξηγγέλθη, ὅτι μεταξὺ τῶν συμφωνηθέντων μέτρων ἦτο ἡ γενίκευσις τοῦ δελτίου, ὁ ἔλεγχος τῶν τιμῶν καὶ ἄλλα πολλά. Διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν δελτίων, μάλιστα, μετεκλήθησαν καὶ εἰδικοὶ ἐξ Ἀγγλίας καὶ Ἀμερικῆς ὀλίγον ἀργότερον. Εἰς τὰς 13 Ἰουλίου 1951 ἀνηγγέλθη ἡ ὑπογραφὴ μιᾶς σοβαρωτάτης συμβάσεως ἡ ὁποία ἐνεσάρκωνε τὴν συμφωνίαν τῆς 17ης Φεβρουαρίου. Μετά τινας ἡμέρας ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ ἐμπορίου ἐκλήθη νὰ κρίνῃ νομοσχέδιον μὲ τὸν πομπώδη τίτλον «περὶ ἐλέγχου τιμῶν καὶ ὀργανώσεως τῶν γενικῶν διὰ δελτίου διανομῶν». Σᾶς ὁμολογῶ, μόλις ἤκουσα τὸ νομοσχέδιον αὐτό, κατελήφθην ἀπὸ συγκίνησιν. Ἐνόμισα πράγματι, ὅτι ἐπὶ τέλους τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ ἐλάμβανον σάρκα καὶ ὀστᾶ καὶ ὅτι θὰ ἐδημιουργεῖτο κάτι τὸ σοβαρὸν διὰ τὸν ἔλεγχον τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἀλλ’ ἀτυχῶς, ἡ συγκίνησίς μου δὲν ἐκράτησε πολύ! Ἐκ τῆς μελέτης τοῦ νομοθετήματος ἔμεινα κατάπληκτος, διότι εἶδον καὶ πάλιν τὸ μέχρι σήμερον πνεῦμα τῆς προχειρότητος θριαμβεῦον! Ἕως σήμερον, διὰ τοῦ δελτίου, ἐδίδετο ζάκχαρις, ρύζι, καφὲς καὶ ψωμί. Διὰ τῶν προτεινομένων μέτρων ἐπεκτείνονται αἱ διὰ δελτίου διανομαὶ καὶ εἰς νέα εἴδη, ἤτοι τὰ ὄσπρια, τὸ λάδι καὶ τὰ ἁλίπαστα (μπακαλιάρος, ρέγγαι). Δικαιολογεῖ ἡ ἐπέκτασις αὐτὴ τὴν διατυμπανισθεῖσαν ἐξαγγελίαν τῆς γενικεύσεως τοῦ δελτίου; Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον προκύπτει ἀπὸ τὴν σύμβασιν μὲ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, εἶναι ὅτι θὰ ἐξασφαλισθοῦν αἱ διανομαὶ ὡρισμένων εἰδῶν καθόσον θὰ ὑπάρχουν ἀποθέματα διὰ τὴν πραγματοποίησιν τούτων, καὶ ἑπομένως θὰ ὑπάρξῃ κἄποιος μπαμπούλας κατὰ τῶν διακυμάνσεων τῶν τιμῶν τῶν προκαλουμένων ὑπὸ τῶν κερδοσκόπων καὶ ὅτι ἡ προσφορὰ τῶν εἰδῶν αὐτῶν εἰς τὴν ἀγορὰν δὲν ἀφίνεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὴν διάθεσον τοῦ ἰδιωτικοῦ ἐμπορίου. Εἶναι ὅμως σαφές, ὅτι οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως περιεχομένου, οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως τεχνικῆς, ἡ πολιτικὴ αὐτὴ δικαιολογεῖ ποσῶς τὰς πομπώδεις ἐξαγγελίας, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐπὶ τῆς συμβάσεως. Ἀντιθέτως φοβοῦμαι, ὅτι αὕτη ἐκθέτει θανασίμως τὸ κῦρος τοῦ Κράτους ἀπέναντι τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν ἐργαζομένων ἐν γένει. Προχθὲς εἰς τὴν ἀπεργίαν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ δύο μῆνας ἐνωρίτερον εἰς τὰ αἰτήματα τὰ δικαιολογημένα τῶν ἐργατῶν περὶ ἀναπροσαρμογῆς τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, τὸ ἐπίσημον Κράτος ἐζήτησε καὶ ἐπέβαλε τὴν ἀναστολὴν τῶν ἀξιώσεων αὐτῶν μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι διὰ τῆς γενικεύσεως τοῦ δελτίου θὰ ἐξασφαλίσῃ μίαν ἀναπροσαρμογὴν ἀγοραστικῆς δυνάμεως, διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἐπιτρέψῃ εἰς αὐτοὺς νὰ ζήσουν. Ὅπως φαίνεται ὅμως, ἐκ τῆς προαναφερθείσης περιπτώσεως ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου, εἶναι ἀδύνατον νὰ πραγματοποιηθοῦν τοιαῦται ἐπιδιώξεις καὶ ἑπομένως καὶ ὁ ἐργάτης καὶ περισσότερον ὁ δημόσιος ὑπάλληλος, θὰ ἔχῃ ἕνα ἀκόμη σοβαρὸν ἐπιχείρημα νὰ ἀπευθύνῃ πρὸς τὸ Κράτος, τοὺς ἐπισήμους ἐμπαιγμούς, μὲ τοὺς ὁποίους τὸν μεταχειρίζεται μέχρι σήμερον.

§157Δ. ΚΑΣΣΑΒΕΤΗΣ. Ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε, σεῖς ἐὰν εἶσθε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, τί θὰ ἐπράττατε ἀπέναντι τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων;

§158Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, μὲ κολακεύει πολὺ ἡ ἐρώτησίς σας. Ὁ κ. συνάδελφος ἀγνοεῖ, ὅτι ἡ θέσις τῆς ἀντιπολιτεύσεως εἶναι νὰ κρίνῃ. Ὅταν γίνῃ Κυβέρνησις καὶ ἐλπίζω, ὅτι σύντομα θὰ γίνωμεν Κυβέρνησις, τότε θὰ ἔχετε τὴν εὐκαιρίαν νὰ μάθετε τί θὰ κάμωμεν. Ἡ γενίκευσις τοῦ δελτίου ἐξαντλεῖται, ἑπομένως, εἰς ἐπέκτασιν αὐτοῦ ἀποκλειστικῶς εἴς τινα εἴδη τροφίμων. Εἴδη ἄλλα πρώτης ἀνάγκης δὲν περιέχονται. Διὰ τοῦτο εὐσταθεῖ ἡ κατηγορία μου, ὅτι πρόκειται περὶ τρόπον τινὰ ἐμπαιγμοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Τὸ ὅτι ἐξασφαλίζομεν 2400 θερμίδας δὲν σημαίνει ὅτι ἐλύσαμεν τὸ ζήτημα τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως τῶν μισθωτῶν ἐφ’ ὅσον ὅλα τὰ ἄλλα εἴδη πρώτης ἀνάγκης, βιομηχανικῆς ἰδίως προελεύσεως, ἐξαιροῦνται τοῦ δελτίου. Ἑπομένως δὲν πρέπει νὰ δημιουργῶνται παρὰ τῆς Κυβερνήσεως ἐσφαλμέναι ἐντυπώσεις εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Γνωρίζω, ὅτι διὰ τῆς συμβάσεως ἐπέρχονται ὡρισμέναι διαρρυθμίσεις, αἱ ὁποῖαι, κατὰ κάποιον τρόπον, θὰ ἐξασφαλίσουν καλυτέραν λειτουργίαν τοῦ ὑφισταμένου καὶ ἐμπλουτιζομένου δελτίου. Ἵνα τὰ εἴδη αὐτὰ διανέμωνται εἰς ἐπαρκεῖς ποσότητας εἰς τὸ κοινόν, χρειάζεται καὶ ἑπομένως εἶναι ὀρθή, ἡ σχεδιαζομένη ἐπέκτασις τῆς συγκεντρώσεως, τῶν ἐν τῇ χώρᾳ παραγομένων προϊόντων. Ἀλλά, διὰ τὸ δημιουργούμενον πρόβλημα τῆς χρηματοδοτήσεως τῆς ηὐξημένης αὐτῆς συγκεντρώσεως ὁμολογῶ, ὅτι μὴ εὑρίσκων, οὔτε ἐν τῇ συμβάσει, οὔτε ἐν τῷ τύπῳ, οὔτε ἐν ταῖς ἐπισήμοις ἐξαγγελίαις τῆς Κυβερνήσεως, διαφώτισίν τινα, κατέχομαι ἀπὸ δέος. Λέγει ἡ σύμβασις εἰς τὸ ἄρθρον 23 ὅτι: «Ἡ εἰς δραχμὰς χρηματοδότησις τοῦ παρόντος προγράμματος διανομῶν θὰ ἐνεργηθῇ ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀναθέτει διὰ τῆς παρούσης εἰς τὰ οἰκεῖα Ὑπουργεῖα πλήρη ἁρμοδιότητα διὰ τὴν διάθεσιν ἐπαρκῶν κεφαλαίων εἰς τὰ κέντρα συγκεντρώσεως πρὸς ἄμεσον καὶ πλήρη πληρωμὴν τῶν παραγωγῶν καὶ διὰ τὴν διάθεσιν συμπληρωματικῶν κεφαλαίων πρὸς πληρωμὴν ἄλλων δαπανῶν ἀναγκαίων διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ προγράμματος συγκεντρώσεως». Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν διαθέτει τὰ ἀπαιτούμενα ποσά; Εἰς τὸν κατατεθέντα προχθὲς προϋπολογισμόν, δὲν εἶδον οὐδεμίαν τοιαύτην πρόβλεψιν. Διερωτῶμαι δέ, πόθεν θὰ ἀποκτήσωμεν τὰ κεφάλαια αὐτά, διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς συγκεντρώσεως, ὅταν ὁ προϋπολογισμὸς ἐμφανίζεται μὲ ἔλλειμμα 1.200.000.000 καὶ ἄνευ οὐδενὸς ἀποθεματικοῦ μὲ μόνην δυνατότητα καλύψεως τυχὸν ἄλλου ἐλλείμματος, ἀπὸ τὰ ἀνεπαρκῆ κεφάλαια τῆς ἀτυχοῦς Ἀνασυγκροτήσεως ἢ ἀπὸ ἁπλῆν προσφυγὴν εἰς τὴν ἐκδοτικὴν μηχανήν. Ὅταν ὁ προϋπολογισμὸς εὑρίσκεται εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν, διερωτῶμαι, ποῦ θὰ ἐξευρεθοῦν τὰ νέα κεφάλαια τὰ ἀπαιτούμενα διὰ τὴν συγκέντρωσιν; Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις δὲν μᾶς λέγει, οὔτε ἀφήνει νὰ διαφανῇ κἂν πῶς θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα αὐτό. Κατέχομαι ἀπὸ δέος, λέγω, διότι φοβοῦμαι ὅτι διὰ τῆς χρηματοδοτήσεως τῆς συγκεντρώσεως θὰ δημιουργηθοῦν νέαι πληθωρικαὶ πιέσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀνατρέψουν τὸ εἶδος τῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν σήμερον—ἐὰν ἠμπορῇ νὰ λεχθῇ σταθερότης—θὰ ἀνατρέψουν, δηλαδή, καὶ αὐτὸν τὸν βασικὸν σκοπὸν τοῦ δελτίου, τὴν συγκράτησιν τῶν τιμῶν.

§159Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Θὰ σᾶς δώσω μίαν πληροφορίαν. Μόνον διὰ τὰ ἀποθέματα τὰ ἀναγκαιοῦντα διά τὴν ἱκανοποίησιν τῆς διὰ δελτίου διανομῆς, ὑπολογίζω, ὅτι θὰ χρειασθοῦν περὶ τὰ 50.000.000 δολλάρια, διὰ τὸ ἀπόθεμα καὶ ἄλλα 50.000.000 δολλάρια διὰ τὴν ἀγοράν, ἐντὸς 4 μηνῶν καὶ εἰς δραχμὰς 1.000.000.000.000.

§160Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριοι, ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς συγκεντρώσεως θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ τὴν καλωσύνην νὰ μᾶς ἐξαγγείλῃ εἰς ποῖα ποσὰ θὰ ἀνέλθῃ περίπου ἡ σχετικὴ χρηματοδότησις, διότι φοβοῦμαι, ὅτι ἢ δὲν ἀντιμετώπισε καθόλου τὸ πρόβλημα ἢ ἐσκεμμένως προχωρεῖ εἰς τὴν δημιουργίαν καταστάσεως τοιούτου ἐπικινδύνου πληθωρισμοῦ, ὥστε πολὺ σύντομα ἐν συνδυασμῷ μὲ τὰς ἄλλας πληθωρικὰς συνθήκας, ποὺ ὑπάρχουν εἰς τὴν σημερινὴν οἰκονομίαν, νὰ εὑρεθῶμεν πρὸ πραγματικῆς καταστάσεως οἰκονομικῆς καταρρεύσεως, ἡ ὁποία θὰ πραγματοποιηθῇ ὑπὸ τὸν ἀπίθανον τίτλον τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ δελτίου. Εἰδικώτερον, θὰ ἤθελον νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς συγκεντρώσεως τοῦ ἐλαίου, ποὺ ἀποτελεῖ τὸ μόνον, ὅπως ἀνέφερον καὶ προηγουμένως, οὐσιαστικὸν περιεχόμενον τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου. Ἡ συγκέντρωσις τοῦ ἐλαίου εἶναι ἐνδιαφέρουσα ἀπὸ περισσοτέρων ἀπόψεων. Ἀσφαλῶς ἀποτελεῖ ἕνα ἀπὸ τὰ πλέον καίρια προϊόντα, τῶν ὁποίων αἱ τιμαὶ ἐπηρεάζουν τὴν γενικὴν στάθμην τῶν τιμῶν. Ἀλλά, ἐκτὸς τοῦ γεγονότος, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ πρόβλεψις χρηματοδοτήσεως δι’ ἀποθέματα δύο ἐτῶν, ἔχομεν τὸ ζήτημα τῆς τεχνικῆς τῆς ἀγορᾶς τοῦ ἐλαίου, πρόβλημα δυσκολώτατον, διότι θὰ εὑρεθῶμεν ἀντιμέτωποι μιᾶς τάξεως ἐξαιρετικὰ καλὰ ὠργανωμένης, τῶν ἐλαιεμπόρων, ἔχομεν τὸ τεράστιον πρόβλημα τοῦ καθορισμοῦ τῶν τιμῶν κατὰ τὴν συγκέντρωσιν καὶ τὴν διανομὴν τοῦ ἐλαίου κτλ. Καὶ ἐπὶ τῶν προβλημάτων αὐτῶν, οὐδὲν περὶ τῶν σκέψεών της, μέχρι σήμερον ἐξήγγειλεν ἡ Κυβέρνησις.

§161Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Πόσο τὴν ὑπολογίζετε σεῖς τὴν χρηματοδότησιν;

§162Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐὰν λάβωμεν ὡς βάσιν, διανομὴν κατ’ ἄτομον 200 δράμια τὸν μῆνα, ἔχομεν ποσότητα ἀπαιτουμένης συγκεντρώσεως 3½ ἑκατομ. ὀκάδες δι’ ὁλόκληρον τὸν πληθυσμὸν τὸν μῆνα. Ἑπομένως πηγαίνομεν εἰς τὰς 42 ἑκατομ. ὀκάδες περίπου τὸ ἔτος. Ἀλλ’ εὐτυχῶς, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἔχομεν τὰς παραγωγικὰς περιφερείας, διὰ τὰς ὁποίας δὲν θὰ παραστῇ ἀνάγκη διανομῶν, ἀφ’ ἑτέρου δέ, δὲν θὰ χρειασθῇ δι’ ὅλον τὸ διάστημα τῆς διετίας ἡ ὕπαρξις αὐτοῦ τοῦ ἀποθέματος. Σκέπτομαι, ὅτι ἡ τοιαύτη χρηματοδότησις θὰ κυμανθῇ μεταξὺ 500 καὶ 900 δισεκ. δραχμῶν.

§163Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἐγὼ ὑπολογίζω 400 δισεκ. συντηρητικά.

§164Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πρὸ τῶν τεραστίων αὐτῶν ἀριθμῶν, σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι μένω κατάπληκτος. Καὶ ὅμως ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐθεώρησε κἂν ἀναγκαῖον νὰ εἴπῃ σχετικῶς, ἔστω καὶ μίαν λέξιν, νὰ δώσῃ ἔστω καὶ ἕνα ἀριθμόν. Ἀλλὰ λέγει: ἐπεκτείνω τὸ δελτίον, εἰσάγω τὸ λάδι εἰς τὸ δελτίον καὶ ἑπομένως σώζω τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐξασφαλίζω εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, τὴν ἐπιβίωσίν των! Κύριοι, ἐὰν ἡ προηγηθεῖσα ἀνάλυσις ἀνταποκρίνεται κάπως πρὸς τὰ πράγματα, εἶναι φανερὸν ὅτι διὰ τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου, δὲν ἔχομεν ποσῶς ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος τῶν τιμῶν ἐν Ἑλλάδι. Οὔτε φυσικά, μὲ τοὺς ἀγορανομικοὺς ἐλέγχους δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι θὰ ἀποκαταστήσωμεν ἕνα καθεστὼς τάξεως εἰς τὸν τομέα τῶν τιμῶν. Τὸ ζήτημα τῶν τιμῶν εἶναι ἡ πεμπτουσία τῆς ὅλης οἰκονομικῆς πολιτικῆς ἑνὸς Κράτους. Εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν σχηματισμὸν τῶν χρηματικῶν εἰσοδημάτων, εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν προσφορὰν ἀγαθῶν. Ἐφ’ ὅσον ἐπὶ τῶν καιρίων αὐτῶν θεμάτων ἡ Κυβέρνησις οὔτε κἂν ἔχει διαμορφώσει πολιτικήν, μοῦ φαίνεται, ὅτι ἡ ἐπέκτασις τοῦ δελτίου ἀποτελεῖ μίαν εἰρωνικὴν ἁπλῶς παρένθεσιν, ἢ μᾶλλον, μίαν προσπάθειαν στολίσματος, ἑνὸς ἐνδύματος, τὸ ὁποῖον διακρίνεται διὰ τὴν ρακώδη κατάστασίν του. Κύριοι, νομίζω, ὅτι αἱ συνέπειαι τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου θὰ εἶναι ἀσφαλῶς δυσμενεῖς διὰ τὴν οἰκονομίαν μας, διότι περιοριζομένη αὕτη εἰς γεωργικὰ εἴδη, μοιραίως θὰ ἐπιφέρῃ ἐπέκτασιν τοῦ ἀνοίγματος τῆς λεγομένης ψαλίδος τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν καὶ βιομηχανικῶν προϊόντων, μὲ μόνην ἐξαίρεσιν τὸ λάδι, διότι διὰ τῆς συγκεντρώσεως αὐτοῦ, δεδομένου ὅτι οἱ παραγωγοὶ τοῦ ἐλαίου, περισσότερον παντὸς ἄλλου παραγωγοῦ, εὑρίσκονται ὑπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν, μιᾶς καλῶς ὠργανωμένης τάξεως ἐμπόρων, θὰ ἐξασφαλισθοῦν τιμαὶ εἰς αὐτοὺς περισσότερον εὐνοϊκαί. Ἐν τούτοις, τὸ γεγονός, ὅτι δίδομεν διὰ τοῦ δελτίου μόνον γεωργικὰ εἴδη, ἔχει ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ ὕψους τῆς τιμῆς τῶν γεωργικῶν προϊόντων, ἀφήνει δὲ ἐλεύθερα τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα νὰ διακυμανθοῦν ὑπὸ τὴν ἐπήρειαν ἄλλων παραγόντων. Ἐφ’ ὅσον δὲν ἐπιδράσωμεν ποσοτικῶς ἐπὶ τῆς προσφορᾶς τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταματήσῃ τὸ δρᾶμα τῆς Ἑλληνικῆς ὑπαίθρου, ἀλλ’ ἀντιθέτως θὰ βαίνῃ ἐπιτεινόμενον. Φυσικὰ ἐχρειάσθη νὰ διανείμωμεν τὰ τρόφιμα ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν, ἀλλὰ ἂς μὴ λησμονῶμεν ὅτι πολλοὶ ἐκφράζουν τὴν κατάπληξίν των πρὸ τοῦ φαινομένου ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς διανομῆς σιταριοῦ, ἡ πολιτικὴ τῆς διανομῆς τῶν ἄλλων τροφίμων, σημαίνει χαράτσωμα τοῦ Ἕλληνος ἀγρότου ὑπὲρ τοῦ Ἕλληνος ἀστοῦ, ἔστω ὑπὲρ τοῦ Ἕλληνος ἐργάτου. Ἐὰν δὲν ἀνατραπῇ ἡ πολιτικὴ αὐτὴ καὶ ἐπιδράσωμεν ποσοτικῶς καὶ ἐπὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, τότε τὸ κατάντημα τῆς Ἑλληνικῆς ὑπαίθρου οὐδέποτε θὰ θεραπευθῇ, αἱ δὲ ψαλίδες θὰ χαίνουν συνεχῶς περισσότερον. Καὶ αὐτὰ μὲν ἐπὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀγοραστικὴν δύναμιν τῶν κατωτέρων τάξεων Πέραν ὅμως τούτου, ὅπως θὰ γίνῃ ἡ συγκέντρωσις, νομίζω, ὅτι θὰ δημιουργηθοῦν καὶ διὰ τὸ ἐμπόριον ἐξαρθρωτικαὶ συνθῆκαι. Διότι, ὅταν ἀποτόμως, ἄνευ συστήματος καὶ προοπτικῆς, ἄνευ ἐφεδρειῶν, εἰσέρχεσθε εἰς χώρους, τοὺς ὁποίους ἐξυπηρέτει ἄλλοτε ἄλλη ὀργάνωσις, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποφύγητε συνεπείας, αἱ ὁποῖαι ἐν τῷ συνόλῳ των νὰ μὴ εἶναι ἐπιβαρυντικαὶ διὰ τὴν ὅλην οἰκονομίαν. Κύριοι, αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὸ νομοσχέδιον, ἢ μᾶλλον τὰ διὰ τοῦ νομοσχεδίου συνιστώμενα ὄργανα. Νομίζω, ὅτι θὰ εἶναι γενικὴ σχεδὸν ἡ συμφωνία τῆς Βουλῆς ὅτι καὶ ἐπὶ τῆς δημιουργίας τῶν ὀργάνων αὐτῶν οὐδὲν ἐπιπολαιότερον τῶν προτεινομένων ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου. Ἐπιτείνεται, ὅπως ἀνέφερε συνάδελφος τὴν πρωΐαν, ἡ «ὑποτροπίασις τῆς ἐπιτροπίτιδος». Ἐκεῖ ὅπου θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν ὑπεύθυνον ἕναν Ὑπουργόν, δημιουργοῦνται ἐπιτροπαί, εἰς τρόπον ὥστε νὰ καταστραφῇ ἡ εὐθύνη. Εἰς τὰς ἐπιτροπὰς αὐτάς, ἐὰν ἐπικρατήσῃ τὸ σχέδιον τῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν γίνουν δεκταὶ αἱ τροπολογίαι τὰς ὁποίας ὑπέβαλεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, θὰ ἔχωμεν καθορισμὸν τῶν τιμῶν ἀπὸ δημοσίους ὑπαλλήλους καὶ τὴν Κυβέρνησιν, χωρὶς νὰ ἔχουν τὴν εὐκαιρίαν αἱ παραγωγικαὶ καὶ αἱ ἐργατικαὶ τάξεις νὰ ἐκφράσουν τὴν γνώμην των καὶ ἑπομένως θὰ ἔχωμεν καθορισμὸν τιμῶν ἐκτὸς τῆς Ἑλληνικῆς πραγματικότητος. Καὶ τοῦτο μόνον ὅσον ἀφορᾷ τὰ κυβερνητικὰ ὄργανα. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ὑπηρεσιακὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα ἐξαγγέλλονται, νομίζω ὅτι οὐδὲν ἔχει εἰς τὴν σκέψιν της τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ λίαν δυσκόλου καὶ ἐπικινδύνου θέματος. Ἡ ἐπέκτασις τῶν διανομῶν διὰ δελτίου τοῦ λαδιοῦ δὲν εἶναι τόσον ἁπλῆ ὑπόθεσις ὡς ἡ διανομὴ τοῦ ψωμιοῦ, τοῦ ρυζιοῦ ἢ τοῦ καφέ. Δημιουργοῦνται δυσκολώτατα τεχνικὰ προβλήματα καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐθεώρησεν οὔτε κἂν ὑποχρέωσίν της νὰ μᾶς εἴπῃ ποῖον σύστημα ὀργανώσεως πρὸς ἀντιμετώπισιν αὐτοῦ τοῦ θέματος ἔχει εἰς τὴν σκέψιν της. Φοβοῦμαι ὅτι ἐδῶ ἔχομεν ἕνα ἄλλον κίνδυνον τῆς ἀποτυχίας τοῦ ὅλου συστήματος. Ὅπως ἐτόνισεν ὁ κ. Κάντζιας, ἐὰν εἶναι πολυδάπανος ἡ ὑπηρεσία αὐτή, θὰ κινδυνεύσωμεν νὰ ἔχωμεν τιμὰς πολὺ ἀκριβωτέρας ἀπὸ αὐτὰς τὰς ὁποίας ἐξησφάλισεν ἕως σήμερον τὸ ἐλεύθερον ἐμπόριον. Κύριοι, ἀναγινώσκων τὸ νομοσχέδιον διαπιστώνει κανεὶς τὴν πλήρη ἀποτυχίαν ἑνὸς ἄλλου μεγάλου μέτρου, τὸ ὁποῖον παρεκλήθη ἡ Βουλὴ νὰ ψηφίσῃ βιαστικά, διότι ὡς τότε ὑπεστηρίχθη, ὕψιστα συμφέροντα ἐξηρτῶντο ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ ζήτημα τῆς συγχωνεύσεως ὑπηρεσιῶν καὶ τοῦ περιορισμοῦ τῶν Ὑπουργείων. Ἐὰν ἀναγνώσῃ κανεὶς τὸ ἄρθρον 10 τοῦ νομοσχεδίου, θὰ ἴδῃ ὅτι ζητεῖται πάλιν ἡ ἀναδιοργάνωσις τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑφυπουργείου Ἐμπορίου! Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι ἡ εὐκαιρία ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ τοῦ νόμου ἐκείνου περὶ συμπτύξεως καὶ ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν, ἐλήφθη ματαίως.

§165Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐνθυμοῦμαι πόσον ἐπειγόντως μᾶς τὸ ἔφερον, ὅτι εἶναι ἀνάγκη καί, ὅτι φεύγει ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς Παρισίους καὶ ὅτι, ἐὰν δὲν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, εἶναι ἀδύνατον νὰ συμμετάσχωμεν εἰς τὸ Συνέδριον Οἰκονομικῆς Συνεργασίας καὶ ἀκόμη δὲν ἔγινεν αὐτὴ ἡ σύμπτυξις.

§166Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Εὑρισκόμεθα πρὸ πλήρους διαπιστώσεως τῆς ἀποτυχίας τοῦ τόσον ἐσπευσμένως καὶ διὰ λόγους ἐθνικῆς ἀνάγκης κυρωθέντος ὑπὸ τῆς Βουλῆς νομοσχεδίου. Καὶ ἔρχεται ἐκ νέου ἡ Κυβέρνησις καὶ λέγει ὅτι ἀπὸ τὴν ἀρχὴν πρέπει νὰ ὀργανωθοῦν καὶ πάλιν αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ μὲ ἕνα ἀκόμη κίνδυνον, ὅτι δημιουργεῖται ὑπηρεσία ἀποθηκῶν τῆς ὁποίας ἡ ἐπάνδρωσις δὲν προβλέπεται ἀπὸ τὰς ὑφισταμένας ὑπηρεσίας καὶ τοὺς ἐν ἐνεργείᾳ ὑπαλλήλους, ἀλλὰ προφανῶς ἀπὸ τὴν ἐπιστράτευσιν νέων ὑπαλλήλων ἐπίσης. Μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν, ὅτι ἔρχεται διὰ τοῦ ἄρθρου 11, τόσον ἐντέχνως νὰ πραγματοποιηθῇ ἡ ἐπαύξησις τῶν Ὑπουργῶν, τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς ἐμειώθη, πρὸ τριμήνου. Μᾶς λέγει, διότι δὲν δυνάμεθα νὰ ὀργανώσωμεν τὰς ὑπηρεσίας, διότι ἐξέπεσεν ὁ θεσμὸς τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ, διότι ἔχομεν 4 Γενικοὺς Διευθυντὰς εἰς τὸ τέως Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, πρέπει νὰ δημιουργήσωμεν μίαν θέσιν Ὑφυπουργοῦ ὑπηρεσιακοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ συντονίσῃ τὰς ἐνεργείας τῶν 4 ἤ 5 Γεν. Διευθυντῶν, ἀλλὰ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου ὑπάρχει τὸ μικρὸ παραθυράκι διὰ τοῦ ὁποίου ἐλπίζεται νὰ πραγματοποιηθῇ αὐτὸ τὸ ὁποῖον πράγματι ἐπιζητεῖται, ἡ ἐξοικονόμησις κάποιου πολιτικοῦ μας φίλου, ὁ ὁποῖος ἴσως κατὰ τὴν πρώτην σταδιοδρομίαν του νὰ μὴ ἔγινεν Ὑπουργός, νὰ τὸν κάμωμεν Ὑφυπουργόν. Καὶ ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον παρουσιάζει ὡς ἀναγκαίαν τὴν ὕπαρξιν τοῦ ὑπηρεσιακοῦ Ὑφυπουργοῦ, ταὐτοχρόνως παρέχει τὴν εὐχέρειαν ἀντ’ αὐτοῦ νὰ διορισθῇ Κοινοβουλευτικὸς Ὑφυπουργός. Νομίζω ὅτι ἐὰν ὑπῆρχεν ἀνάγκη ὑπηρεσιακοῦ Ὑφυπουργοῦ, διότι ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς λόγῳ τῆς καταστάσεως τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀναλάβῃ τὰς εὐθύνας τὰς ὁποίας ἔπρεπε φυσιολογικῶς νὰ ἀναλαμβάνῃ, τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ πρόβλεψις διὰ τὴν δημιουργίαν θέσεως ὑπηρεσιακοῦ Ὑφυπουργοῦ. Ὄχι ὅμως καὶ δυνατότης ἀντικαταστάσεως αὐτοῦ ὑπὸ ἐφημέρου Κοινοβουλευτικοῦ Ὑφυπουργοῦ, ὁ ὁποῖος ὑφ’ οἱανδήποτε ἑρμηνείαν δέν δύναται νὰ θεωρηθῇ ἡ κεφαλὴ τῆς ὑπαλληλικῆς ἱεραρχίας. Τὸ πρᾶγμα ἀποτελεῖ προφανῆ ἀσυνέπειαν καὶ ἐκδήλωσιν ἄλλων σκοπῶν. Κύριοι, θὰ ἤθελον ἐπειδὴ εἶμαι τόσον αὐστηρὸς εἰς τὰς κρίσεις μου κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, νὰ ἐξάρω τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 12, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐλευθερίαν, ἡ ὁποία δίδεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ δημιουργῇ ἀποθήκας καὶ νὰ τὰς ὀργανώνῃ. Δὲν δυνάμεθα πρὸ τῆς ἐλλείψεως ἀποθηκῶν, ἡ ὁποία ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμήν, νὰ ἐλπίσωμεν, ὅτι θὰ ἠμπορέσῃ νὰ γίνῃ καμμία διοργάνωσις ὑπηρεσιῶν, ἄνευ παρεκκλίσεως ἀπὸ τὰς ὑφισταμένας διατάξεις τοῦ δημοσίου λογιστικοῦ. Ὑπάρχει εἰς τὴν τροπολογίαν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς μία διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας καθορίζεται ὁ τρόπος τῆς διαχειρίσεως τῶν χρημάτων αὐτῶν. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος θ’ ἀναλάβῃ τόσον εὐρυτάτην λειτουργίαν, ἐντὸς τῆς οἰκονομίας μας, θὰ πρέπει ν’ ἀναλάβῃ καὶ τὰς εὐθύνας τῆς τιμίας καὶ ἑνιαίας διαχειρίσεως τῶν χρημάτων αὐτῶν. Κύριοι κατόπιν τῆς μακρᾶς συζητήσεως ἡ ὁποία προηγήθη, ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν πρόκειται νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον ἐπὶ τῶν ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίων. Νομίζω ὅμως ὅτι τὴν στιγμὴν αὐτὴν πρέπει νὰ συνοψίσω τὰς ἤδη ἐκτεθείσας ἀπόψεις μου. Ἐδημιουργήθη πολὺς θόρυβος διὰ πολὺ ἀσήμαντον, ἀπὸ ἀπόψεως πλεονεκτημάτων, ὑπόθεσιν, παρεπλανήθη ὁ Ἑλληνικὸς λαός, παρεπλανήθησαν οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι νὰ πιστεύσουν ὅτι κἄτι τὸ οὐσιῶδες, τὸ σημαντικὸν πρόκειται νὰ γίνῃ. Ἀντιθέτως ἡ πολιτικὴ τῶν διὰ τοῦ δελτίου διανομῶν ὅπως ἐμφανίζεται σήμερον ἐντὸς τῶν γενικῶν πλαισίων τῆς ἐλλείψεως ὡλοκληρωμένης οἰκονομικῆς πολιτικῆς ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ προσήκοντος σχεδίου ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν αἱ ὁποῖαι θὰ διαχειρισθοῦν τὰς διανομὰς καὶ τὴν συγκέντρωσιν, κινδυνεύει νὰ γελοιοποιήσῃ τὸν θεσμὸν τοῦ δελτίου, εἰς τρόπον ὥστε αὔριον ἂν ἀλλάξουν αἱ πολιτικαὶ καὶ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι νὰ μὴ δυνάμεθα πλέον νὰ ὁμιλήσωμεν περὶ αὐτοῦ. Κύριοι, φοβοῦμαι, ὅτι τὰ 25 ἑκατ. δολλάρια, ἐν ὀνόματι τῶν ὁποίων ζητεῖται διὰ μίαν ἄλλην φοράν, ἀπὸ τὴν Βουλήν, νὰ ψηφίσῃ ἐσπευσμένως νομοσχέδιον διὰ τὸ ὁποῖον οὐδεμίαν νομίζω ἔχει αὕτη ἐμπιστοσύνην, θὰ τὰ πληρώσῃ ἀκριβότατα ὁ δυστυχὴς Ἑλληνικὸς λαός. Διότι διὰ τῶν 25 αὐτῶν ἑκατ. εἰσερχόμεθα εἰς μίαν ὁδόν, τὴν ὁποίαν συντόμως θὰ ὑποχρεωθῶμεν νὰ ἐγκαταλείψωμεν, ἐφ’ ὅσον δὲν ἐδημιουργήθησαν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν αἱ ἀπαιτούμεναι προϋποθέσεις, διὰ νὰ τὴν ἀκολουθήσωμεν. Πολὺ σύντομα ἑπομένως θὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς νὰ ἀμφιβάλλουν καὶ πάλιν διὰ τὴν καλήν μας πίστιν. Πολὺ σύντομα, ἐξ αἰτίας τῶν 25 αὐτῶν ἑκατ. δολλαρίων τὸ κῦρος καὶ τὸ γόητρον τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους θὰ ὑποστοῦν νέας μειώσεις. Διὰ τοῦτο θὰ ἤθελον ὅπως ἡ Βουλὴ ἀναλάβῃ διὰ μίαν φορὰν τὰς εὐθύνας της καὶ ἀντιστῇ κατὰ τοῦ ἐπιχειρουμένου ἐκβιασμοῦ. Καὶ νὰ εἴπῃ εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς σαφῶς καὶ κατηγορηματικῶς ὅτι δὲν εἴμεθα ἐναντίον τῆς πολιτικῆς τῆς συγκεντρώσεως καὶ τοῦ δελτίου, σᾶς εὐγνωμονοῦμεν διότι μᾶς ἐδώσατε τὰ 25 ἑκατ. δολλάρια διὰ τὴν προσαρμογήν της, ἀλλ’ ἀξιοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν περισσότερον σεβασμὸν καὶ πρὸς τὸν λαὸν καὶ πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ πρὸς σᾶς, διότι καὶ πρὸς τὰς τρεῖς κατευθύνσεις ἡ Κυβέρνησις ἀσεβεῖ συνεχῶς ἐκ συστήματος. (Χειροκροτήματα).

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καρτάλης ἔχει τὸν λόγον.

§168Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι ἔχει κατὰ μέγα ποσοστὸν ἐξαντληθῆ τὸ θέμα τοῦ ὑπὸ κρίσιν Νομοσχεδίου, διότι αἱ διάφοροι πτυχαὶ τοῦ ζητήματος ἔχουν ἐξερευνηθῆ ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας κατὰ τρόπον ἀρκετὰ λεπτομερῆ. Θὰ περιορισθῶ μὲ δύο λέξεις νὰ εἴπω μερικὰ γεγονότα καὶ νὰ ὑποβάλω μερικὰ ἐρωτήματα εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν. Ἐνῷ, ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζεται μὲ τὴν περίφημον αὐτὴν σύμβασιν, ὡς βάσιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, δι’ αὐτῆς τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ὑπεγράφη τὸν Ἰούλιον μεταξὺ τῆς Ἀμερικανικῆς Οἰκονομικῆς Ἀποστολῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἐμφανίζεται ἡ Κυβέρνησις ὡς θέλουσα νὰ προβῇ καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς σχεδίου διευθυνομένης οἰκονομίας ἐφαρμόζουσα τὸ πρῶτον σκέλος αὐτῆς, τὰς διανομὰς διὰ δελτίου. Ἀλλ’ ὡς γνωρίζετε, κύριοι βουλευταί, μία σύμβασις, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ ἕν μόνον σκέλος τῆς διευθυνομένης καὶ διὰ ὑπόλοιπα χωρὶς διεύθυνσιν. Καὶ ἐρωτῶ διὰ τῶν διανομῶν, πρόκειται νὰ καλυφθῇ ὁλόκληρος ἡ κατανάλωσις τῶν ἐμπορευμάτων, ἢ θὰ γίνῃ μία μερικὴ διανομὴ ὡρισμένων εἰδῶν καὶ δὴ ἀγροτικῶν προϊόντων; Ἐπ’ αὐτοῦ νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ μᾶς δώσῃ μίαν πληροφορίαν διότι ἐπὶ νομοσχεδίου τοιαύτης σημασίας ἀπὸ ἀπόψεως γενικωτέρας πολιτικῆς ζητεῖ ἐξουσιοδότησιν, διότι θέλει νὰ ἐφαρμόσῃ ὡρισμένας διανομὰς, βάσει μιᾶς συμβάσεως μεταξὺ αὑτῆς καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Ἀντ’ αὐτοῦ, ἔρχεται δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου καὶ προβλέπει τὴν δημιουργίαν νέων ὑπηρεσιῶν καὶ τὴν πρόσληψιν ἀπείρων ὑπαλλήλων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου καὶ ἀκόμη τὴν κατάργησιν ὡρισμένων διατάξεων τοῦ Δημοσίου Λογιστικοῦ. Νομίζω, ὅτι ὁ τρόπος αὐτὸς τῆς μεταχειρίσεως τοῦ Σώματος εἰς τόσον σοβαρὰ θέματα, ὅπως τὸ παρόν, εἶναι ἀχαρακτήριστος, διότι ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις νὰ προβῇ εἰς μίαν ἐξήγησιν, ποῖα μέτρα πρέπει νὰ δώσῃ καὶ εἰς τὴν κατανάλωσιν, μὲ τὰ εἴδη, τὰ ὁποῖα ὑπόσχεται. Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, τὸ ἀντίτιμον εἰς δραχμὰς τῶν 25 ἑκατομμυρίων δολλαρίων εἰς ποῖον λογαριασμὸν θὰ πάῃ;

§169Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Εἰς τὸν λογαριασμὸν ἐφοδίων.

§170Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Δηλαδὴ δι’ αὐτῶν θὰ χρηματοδοτηθῇ ἡ ἀγορά;

§171Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἀναγκαστικῶς.

§172Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Τὸ πρόβλημα αὐτὸ εἶναι ὀλίγον ἀμφίβολον καὶ νομίζω ὅτι δημιουργεῖται τὸ τεράστιον κενὸν εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν.

§173Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δημιουργεῖται ἀσφαλῶς πληθωρισμός.

§174Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Δὲν θέλω βεβαίως νὰ θίξω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργόν, ὅτι εἶναι πληθωριστικὸς παράγων, ἀλλὰ ἤθελον νὰ τὸν ἐρωτήσω: Ἐὰν ἕν εἶδος Α τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ διανεμηθῇ ἐκτὸς τῆς διανεμηθησομένης ποσότητος, θὰ ἐπιτραπῇ νὰ εἰσαχθῇ καὶ ἄλλη ποσότης αὐτοῦ;

§175Ι. ΓΚΛΑΒΑΝΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου). Ἀσφαλῶς ὄχι, ἐφ’ ὅσον ἡ εἰσακτέα ποσότης θὰ καλύψῃ τὰς ἀνάγκας.

§176Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ πεῖρα σᾶς ἐδίδαξεν ὅτι πλὴν τῆς ποσότητος τῶν διανεμηθησομένων εἰδῶν, πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἕν περιθώριον ἑλιγμῶν διὰ τὴν συγκράτησιν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τῶν τιμῶν, διότι ἡ τιμὴ τῆς ἐλευθέρας ἀγορᾶς δίδει τὴν τάσιν πρὸς τὰ ἐπάνω. Δυστυχῶς, ὅμως, ἡ σύμβασις, σᾶς ἀπαγορεύει νὰ διαθέσητε εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν οἱαδήποτε τῶν ἐφοδίων πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν καὶ πολὺ φοβοῦμαι ὅτι θὰ εὑρεθῆτε, ἴσως μὲ διανομὰς εἰς τὸ χαρτὶ καὶ ἐνώπιον τιμῶν τελείως πληθωριστικῶν αἱ ὁποῖαι θὰ σᾶς σπάσουν τὸ ἰσοζύγιον τῆς οἰκονομίας σας. Τὸ τρίτον σημεῖον ἀφορᾷ τὴν κοινωνικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, τὴν πολιτικὴν τῶν τιμῶν συγκεντρώσεως. Ἡ σύμβασις, κύριοι βουλευταί, ἀποκλείει τὴν πολιτικὴν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τῆς διαχωρίσεως μεταξὺ μικρῶν καὶ μεγάλων παραγωγῶν διὰ νὰ δώσουν δύο διαφορετικὰς τιμάς, ἤτοι τιμὰς ἀγορᾶς καὶ τιμὰς ἐξοφλήσεως χρεῶν, ἂν καὶ τοῦτο, νομίζω ἦτο ἡ τάσις τῶν Ἑλληνικῶν Κυβερνήσεων τῶν τελευταίων ἐτῶν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι, ἡ ἀδυναμία σας αὐτή, νὰ ἐκπληρώσητε τὸν κοινωνικὸν σκοπόν, δηλαδὴ τὴν συγκέντρωσιν, θὰ ἔχει βαρύτατον ἀντίκτυπον. Δὲν λέγω περισσότερα. Ἐπαναλαμβάνω, διότι πολλοὶ ἄλλοι συνάδελφοι εἶχον τὴν καλωσύνην νὰ ἐκθέσουν ἐν πάσῃ λεπτομερείᾳ τὴν τεραστίαν διαφοράν, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ βιομηχανικῶν καὶ ἀγροτικῶν προϊόντων. Ὁμοιάζει ὁ νόμος αὐτὸς μὲ τὸν νόμον περὶ ποντοπόρων πλοίων. Ἁρπάξαμεν τοὺς δυστυχεῖς τοὺς ἀγρότας καὶ εἴπομεν: Ἀπὸ αὐτοὺς θὰ σώσωμεν τὴν οἰκονομίαν τῶν ὑπολοίπων ἀστῶν καὶ τῶν ἐργαζομένων. Νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ἂν σᾶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπανέλθετε ἐπὶ τῶν βασικῶν ζητημάτων δηλαδὴ τῆς δημιουργίας ἀποθεμάτων διὰ τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν καὶ τῆς δυνατότητος τῆς ἀσκήσεως κοινωνικῆς πολιτικῆς διὰ τοῦ μέτρου τῆς συγκεντρώσεως. Δὲν θέλω νὰ εἶμαι μάντις κακῶν, ἀλλὰ νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ προέκτασις αὐτῆς τῆς συμβάσεως. Δὲν θὰ ἔχῃ τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα περιμένομεν ἀπὸ ἡμᾶς καὶ θὰ ἐπιρρίψουν πάλιν οἱ Ἀμερικανοὶ φίλοι μας εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν τὰς εὐθύνας διὰ μίαν πρᾶξιν, τῆς ὁποίας ἀναμφισβητήτως ἔχουν τὴν εὐθύνην, ἀλλὰ καὶ τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ δὲν τὴν ἐσταμάτησε.

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Ζάκκας ἔχει τὸν λόγον.

§178Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριοι, ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω καὶ ἐγὼ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἐμφανίζεται προωρισμένον νὰ ἐξασφαλίσῃ σταθερότητα ἀγοραστικῆς δυνάμεως εἰς τοὺς μισθοὺς καὶ τὰ χαμηλὰ εἰσοδήματα. Τὸ μέτρου αὐτὸ θὰ ἀποτελέσῃ κατὰ τὸ λέγειν καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς τὴν βασικὴν προϋπόθεσιν διὰ τὴν μετέπειτα ρύθμισιν καὶ τοῦ ζητήματος τῶν ἀποδοχῶν μισθωτῶν ἐν γένει. Βέβαια, τὰ ὅσα ἀνεπτύχθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, τῶν ὁποίων τὰ πλεῖστα εἶναι δικαιολογημένα, δὲν ἐνθαρρύνουν διὰ τὴν ἀποδοχὴν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐὰν ἐξετάσωμεν κατὰ ποῖον τρόπον ἀποβλέπει τὸ νομοσχέδιον νὰ ἐπιτύχῃ τὸν σκοπόν του, θὰ ἴδωμεν ὅτι καὶ ἡ διαδικασία καὶ τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα προβλέπονται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, δὲν εἶναι ἐκεῖνα τὸ ὁποῖα ἐνδείκνυνται. Ἐπίσης θὰ διαπιστώσωμεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει ὁ ὑπεύθυνος διὰ τὴν ὀργάνωσιν καὶ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου τῶν διανομῶν καὶ τοῦ ἐλέγχου τῶν τιμῶν. Καὶ ἐπὶ πλέον, ὅτι ἀγνοοῦνται, πλεῖσται ὅσαι ἐλλείψεις, αἱ ὁποῖαι ἐνυπάρχουν ἤδη εἰς τὴν δημοσίαν μας ζωήν, καὶ αἱ ὁποῖαι δὲν ἐπιτρέπουν πολλὰς ἐλπίδας, ὅτι θὰ ἐπιτευχθῇ ἱκανοποιητικὴ καὶ οἰκονομικὴ συγκέντρωσις τῶν διαφόρων εἰδῶν, καλὴ διατήρησις αὐτῶν, εὔλογος καὶ δίκαιος προσδιορισμὸς τῶν τιμῶν, ἐπαρκὴς ἔλεγχος τῆς παραγωγῆς, ἀφοῦ δὲν ὑπάρχουν ἐργατικαὶ ὀργανώσεις πραγματικαὶ αἱ ὁποῖαι νὰ συντρέξουν τὸ ἔργον καὶ ἀφοῦ αἱ δημόσιαι ὑπηρεσίαι μας δὲν εἶναι εἰς θέσιν, οὔτε καὶ ἀπέδειξαν εἰς τὸ παρελθόν, ὅτι εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐπιτύχουν τὴν παρακολούθησιν τῆς παραγωγῆς, τὴν τόνωσιν αὐτῆς καὶ τὴν ἐξακρίβωσιν τοῦ κόστους τῶν παραγομένων καὶ διανεμητέων εἰδῶν. Ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν τίποτε τὸ συγκεκριμένον δὲν διαλαμβάνουν αἱ διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου. Ἐκεῖνο μόνον, τὸ ὁποῖον εἶναι συγκεκριμένον ὅπως εἶπεν καὶ ὁ κ. Καρίτσης, εἶναι ὅτι ἀπειλοῦνται οἱ γεωργοί μας, τῶν ὁποίων τὰ προϊόντα πολὺ εὔκολα συγκεντρώνονται καὶ διατιμῶνται καὶ διατίθενται μὲ αὐθαιρέτους καὶ ἀδίκους τιμάς, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς κακῆς ἀρχῆς, ὅτι οἱ ἀγρόται εἶναι λιτοδίαιτοι καὶ δὲν εἶναι σπουδαῖον ἐὰν συμβῇ νὰ πεινοῦν. Δὲν ἠμπορῶ νὰ φαντασθῶ εἰς τί θὰ ὠφελήσῃ ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν δημιουργεῖ τὸ νομοσχέδιον, εἰς τί θὰ ὠφελήσῃ ὁ μόνιμος Ὑφυπουργός. Ἔχει ἤδη ἀποδειχθῆ, ὅτι οὗτος πάντοτε παρακολουθεῖ τὴν τύχην τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅταν φύγῃ ἡ Κυβέρνησις φεύγει καὶ αὐτός. Ἡ διάταξις αὐτὴ ἀποβλέπει μόνον εἰς ἱκανοποίησιν προσωπικῶν ἐπιδιώξεων. Χαρακτηριστικὸν εἶναι τοῦτο τῆς ἀνυποληψίας, εἰς τὴν ὁποίαν ἔχουν περιέλθει οἱ βαθμοί. Οἱ παλαιότεροι θὰ ἐνθυμοῦνται, ὅτι ὁ διευθυντὴς ἄλλοτε ἦτο κάτι τι τὸ σπουδαῖον καὶ ὁ γενικὸς διευθυντὴς κάτι τὸ σπουδαιότερον. Τώρα δὲν ἀρκοῦν οἱ βαθμοὶ αὐτοί, διότι ἔχουν καταληφθῆ ἀπὸ πρόσωπα ποὺ δὲν ἔχουν κατάρτισιν, πεῖραν καὶ δρᾶσιν καὶ δι’ αὐτὸ προχωροῦμεν εἰς τὸν Ὑφυπουργόν. Ἐλέχθη, ὅτι τὸ μέτρον τῶν διανομῶν, εἶναι μέτρον σοσιαλιστικόν. Ἀνακριβὲς εἶναι, διότι ὁ σοσιαλισμὸς δὲν ἀποβλέπει νὰ δώσῃ ὀλίγα πράγματα εἰς τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται. Ἀντιθέτως, ἀποβλέπει εἰς τὸ νὰ καταστήσῃ ἄφθονον τὴν παραγωγὴν καὶ ν’ αὐξάνῃ συνεχῶς τὴν κατανάλωσιν. Ἀλλὰ τὸ δεχόμεθα αὐτὸ ἡμεῖς, οἱ πιστεύοντες εἰς τὸ σοσιαλιστικὸν ἰδεῶδες, ὡς μίαν ἀνάγκην τὴν στιγμὴν αὐτήν, διότι ἐπὶ τέλους, πρέπει αἱ τιμαὶ μερικῶν ἀπαραιτήτων εἰδῶν νὰ σταθεροποιηθοῦν διὰ νὰ διαφυλάσσεται ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις ἑνὸς μέρους τῆς ἀμοιβῆς τῶν μισθωτῶν καὶ τῶν ἀποζώντων ἀπὸ σταθερὰ χαμηλὰ εἰσοδήματα. Ἐὰν ἐξετάσετε τὴν σημερινὴν κατάστασιν θὰ ἴδετε, ὅτι αἱ κατηγορίαι αὐταὶ τῶν κατοίκων εἶναι καταδικασμέναι ἀπὸ πάσης πλευρᾶς. Ὅταν ἀνεβαίνουν αἱ τιμαὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ τὰς παρακολουθήσουν μὲ τὰ εἰσοδήματά των. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἐκποιήσουν μέρος τῆς τυχὸν περιουσίας των καὶ διὰ τῆς ἀγορᾶς λιρῶν θελήσουν νὰ συμπληρώνουν τὰ ἀνεπαρκῆ εἰσοδήματά των, πάλιν ζημιοῦνται, διότι ἡ τιμὴ τῆς χρυσῆς λίρας εἶναι καθηλωμένη, ἐνῷ αἱ τιμαὶ συνεχῶς ἀνέρχονται. Τὰ ὅσα ἐλέχθησαν περὶ ἐνδεχομένου πληθωρισμοῦ ἐκ τῆς συγκεντρώσεως τόσων ἐφοδίων καὶ τῆς συνακολούθου ρίψεως εἰς τὴν ἀγορὰν τόσου χαρτονομίσματος, εἶναι βάσιμα, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἠμποροῦσαν νὰ σκεφθοῦν ἕνα τρόπον διὰ τοῦ ὁποίου δὲν θὰ ἤρχετο ἀποτόμως τόσος ὄγκος χαρτονομίσματος εἰς τὴν ἀγοράν. Δὰ ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ ἕνας λογαριασμὸς ὑπὲρ τῶν πωλητῶν προϊόντων εἰς λίρας, ἐκ τοῦ ὁποίου νὰ ἀποσύρουν τμηματικῶς τὰ ὅσα ποσὰ ἀνήκουν εἰς αὐτούς. Καλλίτερον θὰ εἶναι ὁ λογαριασμὸς αὐτὸς νὰ ἦτο εἰς χρυσᾶς λίρας, ἂν καί, ὅπως εἶπον, ἡ σταθερότης τῆς τιμῆς της, δημιουργεῖ δυσκολίας καὶ ἐν προκειμένῳ, τὰ πολλὰ τρωτὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, δὲν παρέχουν ἐλπίδας. Δὲν θέλω ὅμως νὰ ἀρνηθῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τοὺς συμβούλους της, τὴν δυνατότητα ἐφαρμογῆς καὶ τοῦ μέτρου τῶν διανομῶν. Καὶ τοῦτο, διὰ νὰ μὴν ἠμποροῦν νὰ μᾶς εἴπουν ὅτι: μᾶς ἠρνήθητε τὰς διανομὰς τῶν εἰδῶν καὶ δὲν ἠμπορέσαμεν νὰ σταθεροποιήσωμεν τὴν ἀγοραστικὴν δύναμιν τῶν μισθῶν τῶν χαμηλῶν σταθερῶν εἰσοδημάτων. Ἄς δώσωμεν καὶ τὸ μέτρον αὐτό, μὲ τὴν δυσεκπλήρωτον δυστυχῶς εὐχὴν νὰ ἐπιτύχουν αἱ ἐπὶ τοῦ σοβαρωτάτου τούτου ζητήματος προσπάθειαι τῶν Κυβερνώντων, οἱ ὁποῖοι τὸ πᾶν πρέπει νὰ πράξουν διὰ νὰ καλλιτερεύσουν τὴν ζωὴν τῶν λαϊκῶν τάξεων.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ἀβέρωφ ἔχει τὸν λόγον.

§180Ε. ΑΒΕΡΩΦ. Εἶναι προφανὲς ὅτι δὲν συζητοῦμεν τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἀποτελεῖ τοῦτο ἕνα πλαίσιον ἐντὸς τοῦ ὁποίου πρόκειται νὰ ἀσκηθῇ μία πολιτική, ἕνα πλαίσιον ἐλαστικόν, τὸ ὁποῖον ἀπὸ τὸν τρόπον τῆς ἐφαρμογῆς θὰ θεωρηθῇ καλὸν ἢ κακὸν ἐκ τῶν ὑστέρων. Δι’ αὐτὸ ὀρθῶς οἱ προλαλήσαντες δὲν συνεζήτησαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλ’ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἀσκηθῇ. Δὲν θὰ ἐπιχειρήσω νὰ ἐξετάσω τὴν πολιτικὴν αὐτὴν ἐν τῷ συνόλῳ της. Διότι καίτοι δὲν συμφωνῶ μὲ τοὺς προλαλήσαντας κ. συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι εἶπον ὅτι τὸ θέμα ἐξηντλήθη, νομίζω ὅτι δὲν ἐξηντλήθη. Ἀλλὰ τὸ θέμα εἶναι τεράστιον καὶ θὰ ἀπήτει μακρὰς συζητήσεις διὰ νὰ ἐξηντληθῇ ἀπὸ ὅλας τὰς πλευράς. Ἐπιθυμῶ ὅμως νὰ φέρω καὶ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας βασικὰς διαφωνίας τὰς ὁποίας ἔχω καὶ σοβαροὺς φόβους τούς· ὁποίους ἔχω διὰ τὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ. Εἰσερχόμεθα πράγματι εἰς μίαν τεραστίαν περίπτωσιν, ἡ ὁποία ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ νὰ ἐπιτύχῃ, τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιχειρηθῇ. Φοβοῦμαι ὅμως ὅτι εἰσερχόμεθα εἰς θέματα μεγάλων οἰκονομικῶν πράξεων οἱ ἀντίκτυποι τῶν ὁποίων θὰ εἶναι τεράστιοι ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως. Καὶ δὲν γνωρίζω ἐὰν ἡ καθιέρωσις διανομῶν αἱ ὁποῖαι λόγῳ τοῦ ὄγκου των δὲν πρόκειται νὰ δημιουργήσουν τὸ αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας εἰς τοὺς παραλήπτας τῶν μερίδων, δὲν γνωρίζω, λέγω, ἐὰν ἀξίζῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιδιώξωμεν, διὰ νὰ διατρέξωμεν τοὺς κινδύνους τοὺς ὁποίους θὰ διατρέξωμεν. Διεκήρυξα καὶ ἄλλοτε τὰς ἀπόψεις αὐτὰς καὶ τὰς ὑπεστήριξα ἐνώπιον ἡμετέρων καὶ ξένων. Ἀλλ’ ἐπιθυμῶ νὰ τὰς διατυπώσω καὶ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ἐπειδὴ ἤσκησα τὸ λειτούργημα τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου καὶ Ἐφοδιασμοῦ. Δὲν θὰ ἤθελα ἐνώπιον μιᾶς τοιαύτης στροφῆς τῆς δικονομικῆς πολιτικῆς νὰ μὴν ἔχω ἐκκαθαρίσῃ τὴν θέσιν μου. Ἡ θέσις μου εἶναι ὅτι αἱ διανομαὶ θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθοῦν εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνάγκην αὐτῶν. Δὲν ἔχομεν τὴν δυνατότητα, οὔτε καὶ λόγῳ ἀποθεμάτων οὔτε καὶ λόγῳ ἀποθηκευτικῶν χώρων, οὔτε ἐκ τῶν πληθωριστικῶν φαινομένων τὰ ὁποῖα εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθοῦν, νὰ δημιουργήσωμεν διανομὰς δι’ 7½ ἑκατομ. μερίδας αἱ ὁποῖαι θὰ εἶναι ἐπαρκεῖς. Ἀντιθέτως φρονῶ ὅτι θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν καὶ μὲ τὴν πρόσθετον βοήθειαν ἡ ὁποία μᾶς ἐδόθη νὰ δημιουργήσωμεν σημαντικωτάτας διανομὰς διὰ 2–2½ ἑκατομ. ἀτόμων, εἰς τοὺς ὁποίους θὰ ἠδυνάμεθα νὰ δώσωμεν τοιαύτας μερίδας, ὥστε νὰ τοὺς δημιουργήσωμεν τὸ αἴσθημα τῆς ἀπολύτου ἀσφαλείας διὰ τὴν αὔριον. Αὐτὰ τὰ 2½ ἑκατομ. θὰ ἠδύναντο νὰ εἶναι οἱ μισθωτοὶ καὶ ἕνα–δυὸ μέλη τῶν οἰκογενειῶν των, ὅπως καὶ οἱ ἐργάται. Τότε θὰ ἔχομεν μικρότερα ὀργανωτικὰ προβλήματα καὶ ὀλιγωτέρας φθορὰς καὶ ὀλιγωτέρους κινδύνους οἰκονομικῶν ἀντικτύπων. Διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς ἐπιθυμῶ νὰ διατυπώσω τοὺς φόβους μου διὰ τὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἀσκηθῇ καὶ νομίζω ὅτι ὀφείλω καὶ ἐγὼ νὰ ἀπευθυνθῶ ὄχι μόνον πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ἀλλὰ καὶ πρὸς τοὺς ξένους συμβούλους, οἱ ὁποῖοι ἐπιμένουν ἐπὶ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς πολιτικῆς ταύτης, τόσῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον γνωρίζω, ὅτι καὶ οἱ ξένοι σύμβουλοι δὲν εἶναι ὅλοι σύμφωνοι ἐπὶ τῆς ἀκολουθητέας γραμμῆς. Νομίζω ὅτι ὀφείλομεν καὶ ἀπὸ τοῦ ἐπισημοτέρου αὐτοῦ βήματος τῆς χώρας νὰ τοὺς εἴπωμεν ὅτι φοβούμεθα ὅτι ἀκολουθοῦν μίαν γραμμήν, ἡ ὁποία οὔτε μεγάλα ἀποτελέσματα πρόκειται νὰ δώσῃ καὶ ἐνδεχομένως θὰ δημιουργήσῃ κινδύνους.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον.

§182ΑΘ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Δὲν εἶμαι διατεθειμένος, κ. συνάδελφοι, νὰ ἐπικρίνω τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, ἐφ’ ὅσον ἐπ’ αὐτοῦ περιορίζεται ἡ συζήτησις καὶ τὸ ὁποῖον ἄλλωστε, περιέχει τόσον ἔντονον τὴν ἔκφρασιν τοῦ ἐνδιαφέροντος τῆς Ἀμερικανικῆς Δημοκρατίας πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τόσον ἔκδηλον καὶ τόσον ἔντονον, ὥστε νὰ μᾶς ἐπιβάλλεται ἡ ἔκφρασις διὰ μίαν ἀκόμη φορὰν τῆς εὐγνωμοσύνης μας διὰ τὸ ἐνδιαφέρον της. Ἀλλά, κύριοι, ἡ τόσον εὐγενὴς αὐτὴ προσπάθεια, φοβοῦμαι ὅτι ἐνῷ στρέφεται πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀσθενεστέρων τάξεων, τῶν τάξεων τῶν μᾶλλον πασχουσῶν, τῶν τάξεων ἐκείνων αἱ ὁποῖαι προσέφερον κατὰ τὸ διάστημα τῆς μακρᾶς δοκιμασίας τοῦ Ἔθνους, τὰς μεγαλυτέρας ὑλικὰς καὶ ἠθικὰς θυσίας, φοβοῦμαι ὅτι τὰς τάξεις αὐτὰς τὰς θέτει εἰς, ἐξαιρετικῶς, μειονεκτικὴν θέσιν. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἐνῷ ἰδιαιτέρως τονίζεται καὶ ἐξαίρεται τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ συστήματος αὐτοῦ πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, ὅταν ἡ εὐγενὴς αὐτὴ ἰδέα μεταφέρεται εἰς τὴν πραγματοποίησιν, δυστυχῶς ἀνατρέπεται ἄρδην, διότι ὁρίζεται ὡς βάσις ἐξακριβώσεως τοῦ συστήματος αὐτοῦ ἡ συγκέντρωσις τῶν προϊόντων τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ διανεμηθοῦν διὰ δελτίων. Ἀλλ’ ἐὰν εἶναι τί τὸ ὁποῖον ἀντιμετωπίζει σήμερον τὸ Κράτος, αὐτὸ εἶναι ἡ δυστυχία καὶ ἡ δυσφορία τὴν ὁποίαν ἐκδηλοῖ ὁ ἀγροτικὸς κόσμος ἀκριβῶς λόγῳ τῶν ἐξευτελιστικῶν τιμῶν εἰς τὰς ὁποίας πωλεῖ τὸ προϊόντα του. Ποία θὰ εἶναι ἡ πολιτικὴ τοῦ συστήματος αὐτοῦ, τὰς ἤδη ἰσχυούσας ἐξευτελιστικὰς τιμὰς τὰς δημιουργούσας τὴν δυσφορίαν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, νὰ τὰς ὑποβιβάσῃ εἰς κατώτερα ἐπίπεδα. Καὶ τὴν δυσαναλογίαν ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων καὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, ἡ ὁποία κυμαίνεται εἰς 3½ πρὸς 5, νὰ τὴν ἐντείνῃ ἔτι μᾶλλον. Αὐτὸ εἶναι τὸ σοβαρώτερον ἐλάττωμα ὅλου αὐτοῦ τοῦ συστήματος. Καὶ τί θὰ γίνῃ, κ. συνάδελφοι, ὅταν ὁ ἀγροτικὸς αὐτὸς κόσμος, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὸ 70% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὑποστῇ ἕνα τόσον μέγα πλῆγμα, νὰ μὴ ἔχῃ τὰ μέσα νὰ ἀγοράσῃ τὰ εἴδη τοῦ δελτίου; Καὶ ἔχομεν τὸ πρόσφατον παράδειγμα τῆς ζακχάρεως, ἡ ὁποία ἐνῷ ἐτιμᾶτο εἰς τὰς Ἀθήνας πρὸς 25–26 χιλ. δραχμάς, εἰς τὴν ἐπαρχίαν εἶχε 12–14 χιλ., διότι οὐδεὶς τῶν δικαιούχων ἀγροτῶν καὶ ἀνθρώπων τῆς ὑπαίθρου καὶ τοῦ χωριοῦ, εἶχε τὰ μέσα νὰ τὴν ἀγοράσῃ. Κατὰ τίνα τρόπον θὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ μέγα αὐτὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ; Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου τί θὰ γεννηθῇ; Θὰ γεννηθῇ καὶ μία ἄλλη πηγή, μαύρης ἀγορᾶς, εἰς τὴν ὁποίαν εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ καταφεύγουν καὶ αὐτοὶ οἱ ἐπίσημοι ἐπαγγελματίαι, διότι θὰ περιορισθοῦν αἱ ἐργασίαι των, ἐκ τοῦ συστήματος αὐτοῦ, καὶ οὕτω πως ὁ κίνδυνος, τὸν ὁποῖον φοβεῖται τὸ σύστημα αὐτό, τῆς ἐνδεχομένης ὑπονομεύσεως τῶν τιμῶν τοῦ δελτίου, διὰ τοῦ ἐμπορίου, ὁ κίνδυνος αὐτὸς θὰ πραγματοποιηθῇ διὰ τῶν ἰδίων μέσων, διὰ τῶν ἰδίων εἰδῶν τοῦ δελτίου. Τὰ ἴδια εἴδη, τὰ ὁποῖα θὰ διανέμωνται, διὰ τοῦ δελτίου, τὰ ἴδια αὐτὰ εἴδη θὰ ἀποτελέσουν τὴν βάσιν τῆς δημιουργίας μιᾶς μαύρης ἀγορᾶς καὶ θὰ προσφέρεται, ἀκόμη, μία ἄλλη ἐπιπρόσθετος θυσία ἐκ μέρους τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, πρὸς τὸν κόσμον τῶν πόλεων, πρὸς τὸν κόσμον τὸν ὁποῖον δὲν θὰ ἐξυπηρετήσῃ ἡ πολιτικὴ τῶν διὰ δελτίου διανομῶν, νὰ προμηθεύωνται διὰ μιᾶς ἄλλης ἀγορᾶς, τῆς μαύρης, εἰς βάρος τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος θὰ προμηθευθῇ, διὰ τοῦ δελτίου, ἕνα εἶδος μικροῦ ἐμπορεύματος, μὲ τὸ ὁποῖον θὰ ἀντιμετωπίσῃ ἄλλας ἀνάγκας. Ἑπομένως, τὸ σύστημα τῶν θερμίδων θὰ πάῃ περίπατον, διότι καθ’ ὅλον τὸ διάστημα αὐτό, τῶν περιπετειῶν μας καὶ τῶν οἰκονομικῶν δυσχερειῶν, οὐδόλως συνετέλεσε τὸ δελτίον εἰς τὴν αὔξησιν τῶν θερμίδων τῶν ἀνθρώπων τῆς ὑπαίθρου, διότι τὰ σπουδαιότερα προϊόντα, τὰ ὁποῖα εἶχον μίαν τιμὴν εἰς τὴν ἀγοράν, ὅλα αὐτὰ ἐπωλοῦντο πρὸς ἐξοικονόμησιν χρημάτων ἢ δὲν ἠγοράζοντο διότι δὲν ὑπῆρχον τὰ ἀναγκαῖα χρήματα, διὰ νὰ τὰ ἀγοράσουν. Ἀλλὰ τὸ σύστημα αὐτό, τῆς ἀντιθέσεως, τὸ καθιστᾷ ἔτι σοβαρώτερον, τὸ καθιερούμενον διὰ τῆς συμβάσεως σύστημα, τοῦ καθορισμοῦ τῶν τιμῶν, πρὸ τῆς σπορᾶς τῶν προϊόντων. Λάθος μέγιστον, λάθος ἀσυγχώρητον διὰ πάντα γνωρίζοντα στοιχεῖα γεωργικῆς οἰκονομίας. Εἶναι ἐπιτετραμμένον, κύριοι, νὰ εἴπῃ κανεὶς ὅτι θὰ καθορίσῃ τὰς τιμὰς τοῦ γεωργικοῦ προϊόντος πρὸ τῆς σπορᾶς, ὅταν εἶναι γνωστὸν ὅτι ὁ ὅλος συντελεστὴς τῆς αὐξήσεως τοῦ ποσοστοῦ ἀποδόσεως κατὰ μονάδα ἐπιφανείας, ἐξαρτᾶται κατὰ κύριον λόγον ἐκ τῶν καιρικῶν συνθηκῶν; Ἐὰν ἡ παραγωγὴ εἶναι ἐλαχίστη, τί θὰ γίνῃ; Θὰ συντριβοῦν αὐτοὶ οἱ παραγωγοί, οἱ ὁποῖοι ἐπεδόθησαν εἰς τὴν καλλιέργειαν τῶν προϊόντων τὰ ὁποῖα ἐζήτησε τὸ Κράτος νὰ συγκεντρώσῃ; Ἀντιθέτως, ἐὰν ἡ γεωργικὴ παραγωγὴ εἶναι ἐξαιρετικῆς ἐπιτυχίας καὶ ὑπερβῇ τὰς ἀνάγκας τῆς καταναλώσεως καὶ τῆς ἀπορροφήσεως, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαγορεύσητε εἰς τοὺς παραγωγοὺς αὐτοὺς νὰ μὴ δώσουν τὰ προϊόντα των εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ νὰ ἀνταγωνισθοῦν τὰς τιμὰς τῶν δελτίων; Ὑπελογίσθη σοβαρῶς, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους, τοὺς συντάξαντας αὐτὸ τὸ σύστημα; Καὶ δὲν φθάνει μόνον αὐτό, ἀλλὰ γεννᾷ καὶ ἕνα ἄλλο κακόν. Τὸ ὅλον σύστημα τοῦ ἐλέγχου τῶν τιμῶν, τοῦ λεγομένου ἐλέγχου, διαιωνίζει τὸ μέχρι σήμερον σύστημα ἐλέγχου τῶν τιμῶν, αὐτὸ τὸ συμπτωματικόν, αὐτὸ τὸ ἀνύπαρκτον σύστημα, διότι εἶναι πρωτοφανὲς αὐτὸ τὸ ὁποῖον γίνεται ἐπὶ μακρὰν περίοδον ἐτῶν ἐν Ἑλλάδι, δηλαδὴ ὁ ἔλεγχος τῶν τιμῶν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, νὰ γίνεται μόνον εἰς τὸ τελευταῖον στάδιον τοῦ κυκλώματος τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, δηλαδὴ γίνεται ὁ ἔλεγχος καὶ ἀσκεῖται ὁ ἔλεγχος ἐπὶ τῶν τιμῶν, τὰς ὁποίας ζητεῖ ὁ τελευταῖος προμηθευτὴς πρὸς τὴν κατανάλωσιν. Ἔχω πρόσφατον παράδειγμα, τὸ ὁποῖον ἀντιμετωπίζομεν καθ’ ἑκάστην. Σήμερον, π.χ. πάρετε τοὺς τοματοπαραγωγούς· πωλοῦν τὴν ντομάτα 270, 300, 350 δραχ. εἰς τιμὰς ἐξαιρετικῶς ἐξευτελιστικάς. Πόσον ἔχει ἡ ντομάτα εἰς τὰς Ἀθήνας; 1.800, 2.000, 2.500, 3.000 ἕως προχθές. Διατί; Διότι τὸ Κράτος κάμνει ἔλεγχον τιμῶν. Ποῦ τὸν κάμνει τὸν ἔλεγχον τῶν τιμῶν; Εἰς τὴν ἀγορὰν τῶν Ἀθηνῶν ἢ εἰς τὰς ἀγορὰς τῶν μεγάλων πόλεων; Ὁ παραγωγός, ὁ δυστυχής, δὲν βλέπει πουθενὰ τὴν προστασίαν τὴν Κρατικήν, τοῦ ἐλέγχου τῶν τιμῶν. Τὰ καρπούζια ἔχουν 150, 180 δρχ. χονδρικῶς· εἰς τὰς Ἀθήνας ἔχουν 1000. Τὰ πεπόνια ἔχουν 300, 320, 350· εἰς τὰς Ἀθήνας ἔχουν 2000, 2200 δρχ. Ποῖος ἀποκερδαίνει τὴν διαφορὰν τῶν τιμῶν εἰς βάρος τῆς καταναλώσεως; Εἶναι σύστημα ἐλέγχου αὐτὸ καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς διαιωνίσεως αὐτοῦ τοῦ συστήματος τοῦ ἐλέγχου, θὰ ἐξακολουθήσωμεν πορευόμενοι; Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἐξαιρετικῶς λυπηρὰ διαπίστωσις, ὅτι τὸ Κράτος δὲν κατώρθωσε ποτὲ νὰ ἔχῃ μίαν πολιτικὴν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, γεωργικὴν πολιτικήν. Διότι γεωργικὴ παραγωγὴ καὶ προστασία τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, δὲν εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνομεν σήμερον, τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον περιορίζεται εἰς τὸ τελευταῖον στάδιον τῆς διαδικασίας τῆς παραγωγῆς. Μία γεωργικὴ παραγωγή, πρέπει νὰ ἀρχίζῃ ἀπὸ τὴν πρώτην μορφὴν τῆς διαδικασίας αὐτῆς, ἀπὸ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, καὶ διὰ νὰ κανονίσητε τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, πρέπει νὰ ἐντάξητε ἕνα ὁλόκληρον σύστημα, ἐντὸς ὡρισμένων συντελεστῶν, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τοὺς συντελεστὰς τῆς παραγωγῆς. Ποῖοι εἶναι αὐτοί; Εἶναι, πρῶτον, τὸ φυσικὸν καὶ τὸ κοινωνικὸν περιβάλλον. Διότι, ὅταν ἔχετε μίαν περιωρισμένην ἔκτασιν γῆς, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ θέλετε νὰ ἀναπτύξετε γεωργικὴν πολιτικήν. Ἐὰν δὲν ἐπέμβητε εἰς τὴν τροποποίησιν αὐτοῦ τοῦ συστήματος ἢ δι’ ἐκτελέσεως μεγάλων ἀρδευτικῶν καὶ ἀποξηραντικῶν ἔργων, διὰ τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ καλλιεργουμένου ἐδάφους, ἤ, ἀλλοιῶς, ἐπεμβαίνοντες ἐντατικῶς, παρέχοντες, δηλαδή, τὰ μέσα εἰς τὸν γεωργικὸν κόσμον, διὰ τῶν ὁποίων, τὴν ἐλλείπουσαν ἔκτασιν ἐδάφους, θὰ τὴν ἀναπληρώσῃ διὰ τῶν νέων τεχνικῶν καὶ ἐπιστημονικῶν μέσων; Καὶ ἔρχομαι, τώρα, εἰς τὸ κοινωνικὸν περιβάλλον. Ποῖος ποτὲ ἐφρόντισε καὶ ἐνδιεφέρθη καὶ ποία πολιτική, ὡμίλησε περὶ ἀποσυμφορήσεως τῶν πόλεων, περὶ ὀργανώσεως μιᾶς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία θὰ ἐλάμβανε μέριμναν τοποθετήσεως τῶν διαφόρων ἀνέργων καὶ ἐχουσῶν ὑποαπασχόλησιν γεωργικῶν οἰκογενειῶν; Ἐλήφθησαν ποτὲ τοιαῦτα μέτρα; Καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ τελευταῖον στάδιον νὰ εἴπωμεν: Παρήγαγες Αʹ ποσόν. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ποῖον θὰ εἶναι τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, ἀνεξαρτήτως αὐτοῦ, ἐγὼ τὸ διατιμῶ τόσον καὶ μὲ αὐτὸ τὸ ποσὸν εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ πωλήσουν, διότι δὲν ἠμποροῦν νὰ τὸ πωλήσουν ἀλλοῦ, ἐπειδὴ αὐτὸ ἀπαγορεύεται. Εἶναι πολύτιμον προϊόν, κύριοι, ἡ ὄρυζα; Καί, ἐν τούτοις, ποία μέριμνα λαμβάνεται ἐκ μέρους τοῦ Κράτους; Ἡ ὄρυζα πωλεῖται σήμερον ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς ἢ μᾶλλον προπωλεῖται πρὸς 2.500 δρχ. τὴν ὀκᾶν, καὶ ἔρχεται τὸ Κράτος καὶ λέγει, νὰ σᾶς τὴν βάλω ἀντὶ 2.700 καὶ νὰ μᾶς λέτε καὶ εὐχαριστῶ. Εἶναι πολιτικὴ αὐτὴ Κράτους, σοβαρῶς σκεπτομένου, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ κοινωνικὰς τάξεις; Μά, ξεύρετε ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ σύμβασις, εἶναι προϊόν μελέτης καὶ ὑποδείξεως τῶν ξένων συμβούλων μας. Δὲν γνωρίζω μέχρι ποίου σημείου φθάνει ἡ συμβουλὴ τῶν ἀντιπροσώπων τῆς ξένης βοηθείας, εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι αὐτὸ δὲν ἀπαλλάσσει ἡμᾶς τῆς εὐθύνης. Διότι ἐκεῖνοι, παρ’ ὅλην τὴν ἀγαθὴν προαίρεσίν των νὰ μᾶς βοηθήσουν, ἀγνοοῦν τὰς πραγματικὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα ἡμεῖς. Καὶ ἀπόδειξις τούτου εἶναι ὅτι πλειστάκις συνέστησαν πράγματα, τὰ ὁποῖα ἦσαν τελείως ἀσυμβίβαστα πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν πραγματικότητα. Ἐνθυμεῖσθε, κύριοι, ὅτι εἰς τὸ 1947 ὑπεστηρίχθη ἐκ μέρους τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Γεωργικοῦ Τμήματος τῆς Ἀποστολῆς, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐγκαταλειφθῇ ἡ καλλιέργεια τοῦ καπνοῦ καὶ νὰ ἀντικατασταθῇ δι’ ἄλλων καλλιεργειῶν, πατάτας κλπ. πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ συνίστα καὶ ὁ μᾶλλον ἀνίδεος Ἕλλην γεωργός, διότι εἶναι γνωστὸν ποία εἶναι ἡ σύνθεσις ἡ ἐδαφολογική, ἡ κλιματολογικὴ καὶ ἡ δημογραφικὴ τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ἔρχονται οἱ ἴδιοι μετὰ παρέλευσιν ἑνὸς ἔτους καὶ λέγουν, ἀντιθέτως, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ αὐξήσῃ τὴν παραγωγὴν τοῦ καπνοῦ της εἰς 60.000 τόννους!

§183Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι οἱ ἴδιοι, οἱ ὁποῖοι συνέστησαν τὴν αὔξησιν τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ. Εἶναι μία Ἐπιτροπὴ βουλευτῶν, ἡ ὁποία ἦλθεν ἐδῶ, ἔφθασε μέχρι τῶν συνόρων καὶ ἐμελέτησε τὰ Ἑλληνικὰ πράγματα. Αὐτή, εἰς τὴν ἔκθεσίν της, πρὸς τὸ Κογκρέσσον, συνιστᾷ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἀλλ’ ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή, ἡ ὁποία ἐμελέτησε μὲ μεγαλυτέραν προσοχὴν τὰ Ἑλληνικὰ θέματα, συνιστᾷ αὐτὸ ποὺ λέγετε.

§184ΑΘ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Δὲν θέλω νὰ διαβάσω τὴν ἔκθεσιν, διότι λέγει καὶ κάτι ἄλλα, ἀλλὰ πάντως αὐτὸ λέγει. Δὲν εἶναι ὅμως μόνον αὐτό. Καὶ βραδύτερον, ὅταν ἠγέρθη τὸ ζήτημα τῆς εἰσαγωγῆς ἑλληνικῶν καπνῶν εἰς τὴν Γερμανικὴν ἀγοράν, ὁ Ὀργανισμὸς Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας εἶχε διατάξει ἕνα ἔλεγχον ἐπ’ αὐτῶν τῶν πραγμάτων. Καὶ πραγματικῶς οἱ ἐνεργήσαντες τὸν ἔλεγχον ἐκφράζονται μετ’ ἀπολύτου ὀρθότητος καὶ ἀντικειμενικότητος: «Ὑπάρχουν, λέγει ἡ ἔκθεσις, χῶραι....... (ἀναγινώσκει).....».

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἶσθε ἐκτὸς θέματος.

§186ΑΘ. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔπρεπε νὰ μοῦ κάμετε αὐτὴν τὴν διακοπήν, διότι ὅ,τι λέγω, ἀφορᾷ ἀκριβῶς τὸ ὑπὸ κρίσιν θέμα. Θέλω νὰ καταδείξω τὰς μεταπτώσεις τῶν ἰδίων ὅταν βλέπουν τὴν Ἑλληνικὴν πραγματικότητα. Τότε μεταβάλλουν γνώμην καὶ εἰσηγοῦνται τὰ ἀντίθετα. Τὴν εὐθύνην ὅμως τὴν φέρομεν ἡμεῖς. Αὐτὴν τὴν ἐξήγησιν ἔχει ἡ παρέμβασίς μου. Ἀλλά, κύριοι, θὰ ἠρώτων καὶ τοῦτο: πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ περιμένῃ κανεὶς ἀγαθὰ ἀποτελέσματα, ὅταν αὐτὸ καὶ μόνον τὸ γεγονός, ὅτι τὰ γεωργικὰ προϊόντα θὰ συγκεντρωθοῦν εἰς τὰς κατωτέρας δυνατὰς τιμάς, χάριν τοῦ δελτίου διανομῶν, ὅταν αὐτὸ γίνῃ γνωστὸν καί προπαγανδισθῇ εἰς τὸν κόσμον τῆς ὑπαίθρου, ποῖος θὰ εἶναι ὁ ἀντίκτυπος εἰς τὴν προσπάθειαν τοῦ γεωργικοῦ κόσμου πρὸς αὔξησιν τῆς παραγωγῆς του, εἰς τὴν ὁποίαν στηρίζομεν τὴν πρόοδον καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν τοῦ τόπου; Δὲν εἶναι λοιπόν, κ. συνάδελφοι; ἐπιτετραμμένον, πολιτικὴ ἀφορῶσα ἕνα τῶν σπουδαιοτέρων πόρων τοῦ τόπου, νὰ στηρίζεται εἰς συμπτωματικὰς ἐκτιμήσεις. Ἐὰν εἴχομεν ὡλοκληρωμένην μίαν πολιτικὴν γεωργικήν, βεβαίως θὰ ἠδυνάμεθα νὰ σκεφθῶμεν, στηριζόμενοι εἰς αὐτήν. Ὁ γεωργὸς ὅμως καλλιεργεῖ μόνος του, σχεδὸν μὲ πρωτόγονα μέσα καὶ παράγει εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον μόλις τοῦ ἐπαρκεῖ πρὸς συντήρησίν του ἁπλῶς. Καὶ ἔχομεν, ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, μένουσαν ἄνευ ἐλέγχου τὴν βιομηχανικὴν παραγωγὴν—καὶ δὲν θέλω νὰ θίξω μὲ αὐτὸ κανένα—ἀλλ’ ἡ ὁποία ἔχει διάφορα μέσα παραγωγῆς. Αὐτὴ μὲν στηρίζεται ἐπὶ τοῦ ἀτμοῦ, ἐπὶ τοῦ ἠλεκτρισμοῦ καὶ ἐπὶ βελτιωμένων μέσων παραγωγῆς, τὰ ὁποῖα ἔχουν μεγάλην ἀπόδοσιν καὶ μικρὸν κόστος καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ἔχομεν τὸν γεωργόν, ὁ ὁποῖος τὴν ἐργασίαν του τὴν στηρίζει εἰς τὴν δύναμιν τῆς χειρός του καὶ τὴν ζωήν του καὶ εἰς μέσα σχεδὸν πρωτόγονα. Διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἰσχυρισθῶμεν, κύριοι, ὅτι ἐξωπλίσαμε μηχανικῶς καὶ τεχνικῶς τὸν γεωργικὸν κόσμον μὲ ἕνα ἐλάχιστον ἀριθμὸν ἑλκυστήρων, ποὺ ἐφέραμεν καὶ ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι χρησιμοποιήσιμος εἰς πᾶσαν περιφέρειαν. Κύριοι σήμερον, ὅπου ὑπάρχει ἀνάπτυξις γεωργική, ἐφαρμόζονται γεωργικὰ μέσα καὶ γεωργικὰ μηχανήματα κατάλληλα διὰ κάθε ἔδαφος καὶ διὰ κάθε ἔκτασιν. Αἱ χεῖρες αἱ γεωργικαί, σήμερον ἀντικατεστάθησαν διὰ τῆς μηχανῆς καὶ συνεπληρώθη ἡ ἐντατικὴ καλλιέργεια, διὰ μέσων, τὰ ὁποῖα ἐπολλαπλασίασαν τὴν παραγωγὴν καὶ ηὔξησαν εἰς μέγιστον βαθμὸν τὴν ἀπόδοσιν. Ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχομε καθυστερημένην ἀπόδοσιν καὶ κόστος βεβαρυμένον, λόγῳ τῶν μέσων ποὺ χρησιμοποιοῦνται, εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς αὐτὴν τὴν παραγωγὴν νὰ ἐπιβάλωμεν τιμὰς τελείως ἀσχέτους πρὸς τὸ κόστος της; Ποῦ ἠκούσθη, κύριοι, αὐτό; Ὑπάρχει εἰς κανὲν Κράτος ἐξαγορὰ προϊόντος εἰς τιμὴν κάτω ἢ μόλις ἐγγίζουσαν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς του; Ποῖον περιθώριον ἀφήνομεν ἐξυψώσεως τοῦ βιωτικοῦ ἐπιπέδου εἰς τὸν κόσμον αὐτόν; Δὲν εἶναι λοιπόν, ἐπιτετραμμένον νὰ ἀφήσῃ ἡ σύμβασις αὐτὴ ἔκθετον τὸν κόσμον εἰς τὴν ἀντίθεσιν, τὴν ὀξεῖαν καὶ τὴν ἐπικίνδυνον, ἡ ὁποία θὰ δημιουργηθῇ—καὶ θὰ δημιουργηθῇ ἀναγκαίως ἐκ τῆς διαφορᾶς τῶν τιμῶν μεταξὺ τῶν γεωργικῶν καὶ βιομηχανικῶν προϊόντων. Τώρα τὸ τί θὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι ἔργον ἰδικόν της, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρίδῃ τὴν σοβαρότητα τοῦ ζητήματος. Εἶναι, ἐπίσης, νομίζω, μέγιστον λάθος τὸ νὰ περιληφθῇ εἰς τὴν σύμβασιν ἡ κατάργησις πάσης ἐπιδοτήσεως. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι, εἰς ἕνα τόπον, ὁ ὁποῖος ἔχει παθητικὰ τὰ πλεῖστα τῶν προϊόντων του, νὰ μὴ τὰ ἐπιδοτήσῃς—καὶ αὐτὸ χάριν τῆς ἐνισχύσεως τῶν εὐπορωτέρων τάξεων. Εἶναι δυνατὸν ὁ γεωργικὸς κόσμος, ὁ πενόμενος καὶ τόσας θυσίας προσενεγκὼν εἰς τὸν τόπον, νὰ μείνῃ ἔκθετος εἰς μίαν ἄλλην ἐπιπρόσθετον θυσίαν καὶ αὐτὴν τὴν θυσίαν νὰ τὴν ἀντιμετωπίσῃ ψυχραίμως; Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ γίνωνται καὶ αἱ συζητήσεις αὐταί, τὰς ὁποίας κάμνομεν αὐτὴν τὴν στιγμήν. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, ὁ ἀγροτικὸς κόσμος, νὰ πληροφορῆται ὅτι ἡ Βουλὴ συζητεῖ αὐτὴν τὴν στιγμήν, συζητεῖ ἀντιδρῶσα εἰς προσπάθειαν τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀγοράσῃ τὰ γεωργικὰ προϊόντα κάτω σχεδὸν τοῦ κόστους. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, οὔτε ἀπὸ τὴν ἀντιπολίτευσιν, ἀλλ’ οὔτε ἡ Κυβέρνησις ἔπρεπε νὰ δώσῃ τὴν εὐκαιρίαν νὰ δημιουργηθῇ τοιοῦτον ζήτημα. Ἀποδίδω κύριοι, ἐξαιρετικὴν σημασίαν εἰς αὐτὸ καὶ ἐφιστῶ ἰδιαιτέρως τὴν προσοχὴν τοῦ ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου κ. Ὑπουργοῦ. Ἀλλ’ ἐρχόμεθα εἰς ἄλλο ζήτημα. Γιατί γίνονται ὅλα αὐτά; Διὰ νὰ ἀποφύγωμε τί; Τὸν πληθωρισμόν; Μὰ ἂν ὑπάρχῃ διάνοικτος πύλη διὰ τὸν πληθωρισμόν, εἶναι ἡ δημιουργουμένη διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν συστήματος. Διότι, κύριοι, τί θὰ γίνῃ; Ἐρωτῶ ὑμᾶς. Τί θὰ γίνῃ; Τί θὰ ἀγοράσῃ; Θὰ ἀγοράσῃ τὸ λάδι; Πόσον θὰ στοιχίσῃ; 300–400 δισεκατομμύρια; Αὐτὰ πότε θὰ εἰσπραχθοῦν πίσω; Μετὰ τρεῖς, πέντε, ἕξ, ὀκτὼ μῆνας. Ἑπομένως θὰ ὑπάρχῃ ἕνα κεφάλαιον τὸ ὁποῖον θὰ κυκλοφορῇ ἔξω καὶ τὸ ὁποῖον σιγὰ–σιγὰ θὰ ἐπανέλθῃ πίσω εἰς τὰ χρηματοφυλάκια τοῦ Κράτους. Ἔρχεται ὅμως, ἐπιπροσθέτως, τὸ ζήτημα τῆς ἀγορᾶς ἄλλου εἴδους. Πόθεν θὰ εὕρῃ τὰ χρήματα αὐτά, ἐφόσον τὰ χρήματα ἐκ τῆς εἰσπράξεως τῆς πωλήσεως τοῦ προηγουμένου εἴδους δὲν θὰ τὰ πάρῃ ἀμέσως ἀλλὰ πιὸ ἔπειτα; Ἔτσι θὰ δημιουργηθῇ ἕνα ἀπόθεμα κεφαλαίων, τὸ ὁποῖον ὑπερβαίνει τὸ περιθώριον τῶν 25 ἑκατομμ. δολλαρίων, κεφάλαιον τὸ ὁποῖον δὲν ἠξεύρω πότε καὶ ποῦ θὰ διατεθῇ καὶ θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Κυβέρνησις ἢ νὰ καταφύγῃ εἰς τὸν προϋπολογισμόν, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὸ ἔλλειμμα τῶν 1200 δισεκατ. δὲν ἠξεύρω ποῦ θὰ φθάσῃ ἢ νὰ καταφύγῃ στὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ τότε πάει περίπατο καὶ ἡ ἀνασυγκρότησις; Καὶ δυστυχῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος πρὸ ἡμερῶν ἐχειροκροτήθη ἀπὸ ἡμᾶς, πιστεύσαντας εἰς τὸν λόγον του, ὅτι ὁλόκληρον τὸ οἰκονομικὸν πρόγραμμα ὁλόκληρον τὸν προϋπολογισμὸν τὸν ἐτοποθέτησεν ἐντὸς πλαισίων γενικωτέρων, οἰκονομικῶν πλαισίων, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, περὶ τῶν πληθωρικῶν αὐτῶν πιέσεων, αἱ ὁποῖαι κατ’ ἀνάγκην δημιουργοῦνται καὶ τὰς ὁποίας ἐγνώριζεν ὅτι θὰ ἐδημιουργοῦντο, δὲν ἔκαμεν οὐδένα ὑπαινιγμόν. Καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἐρωτῶ ὑμᾶς, κύριοι, εἶναι ἐπιτετραμμένον, ἡ Κυβέρνησις, νὰ προχωρήσῃ ἀπροσκόπτως εἰς τὴν ἐφαρμογὴν αὐτοῦ τοῦ συστήματος, καὶ δὲν νομίζει ὅτι ἐκθέτει ἑαυτὴν παρ’ ὅλον τὸ θάρρος μὲ τὸ ὁποῖον ἀνέλαβεν αὐτὴν τὴν ὑποχρέωσιν καὶ διὰ τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι ἀξιέπαινος, ἐὰν τὸ ἀνελάμβανε μόνον διὰ τὸν ἑαυτόν της; Ἀλλ’ ἐὰν τὸ ἀνέλαβεν διὰ νὰ τὸ ἐφαρμόσουν ἄλλαι Κυβερνήσεις, ἀφήνει πολὺ κακὴν κληρονομίαν, τοὺς κληροδοτεῖ μίαν περιπέτειαν ἐξαιρετικῶς δύσκολον, ἡ ὁποία ὄχι μόνον θὰ μᾶς ἐκθέσῃ ὡς Κράτος ἀνίκανον νὰ ἀντιμετωπίσῃ τοιαῦτα ζητήματα ἔναντι τοῦ διεθνοῦς κοινοῦ, ἀλλὰ καὶ ἰδιαιτέρως ἔναντι τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, ἡ ὁποία θὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι, κύριοι, εἶσθε ἀνίκανοι νὰ ἀντιμετωπίσετε, ἕνα ζήτημα διὰ τὸ ὁποῖον, σᾶς ἐδώσαμεν ὅλην τὴν βοήθειάν μας. Ἑπομένως δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου ὡς εἶναι συντεταγμένη ἡ σύμβασις, ἡ Κυβέρνησις νομίζω ὅτι ἐκθέτει ἐξωτερικῶς καὶ τὸ ἔθνος καὶ τὴν ἐθνικὴν ὑπόθεσιν, ἀλλὰ καὶ τὴν βοήθειάν μας ἐκ μέρους τῆς Ἀμερικανικῆς Δημοκρατίας.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Στεφανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§188Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἡ ὥρα, ἀλλὰ καὶ ἡ κόπωσις, ἡ ὁποία εἶναι προφανής, δὲν μοῦ ἐπιτρέπουν νὰ ἐκταθῶ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἠγόρευσαν, ἀναμφιβόλως τὸ ἀνέταμον, ἠμπορεῖ νὰ εἴπωμεν ἀπὸ πάσης πλευρᾶς καὶ κατέδειξαν ὅσα εἶχε μειονεκτήματα. Ἀλλὰ δὲν κρίνομεν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καθ’ ἑαυτό, ἀλλὰ κρίνομεν τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία θὰ ἀσκηθῇ καὶ ἡ ὁποία πολιτικὴ χαράσσεται εἰς γενικὰς γραμμάς, διὰ τῆς γνωστῆς συμβάσεως, τὴν ὁποίαν ὑπέγραψεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις μαζὶ μὲ τὴν Κυβέρνησιν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς. Κύριοι, εἶναι γνωστοὶ οἱ πομπώδεις τίτλοι οἱ ὁποῖοι προηγοῦνται τῆς συμβάσεως αὐτῆς. Ὅτι πρόκειται νὰ εἰσέλθωμεν εἰς σταθερότητα τῶν τιμῶν, κατ’ ἀκολουθίαν πρόκειται νὰ λύσωμεν τὸ βασικὸν πρόβλημα τῆς Ἑλληνικῆς Οἰκονομίας, καὶ ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς καὶ αἱ ἐργαζόμεναι καὶ αἱ λαϊκαὶ τάξεις, ἀλλὰ καὶ οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι, δὲν ἔχουν παρὰ νὰ ἀναμείνουν ὀλίγον καιρόν, διὰ νὰ ἴδουν σταθεροποιούμενον τὸ εἰσόδημα αὐτῶν. Κύριοι, πρόκειται προφανῶς περὶ πλάνης, πλάνης εἰς τὴν ὁποίαν, νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὑπέπεσε κάπως ἐν ἀγνοίᾳ αὐτῆς. Διότι ἀναμφιβόλως τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἀνέλαβε, τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ δελτίου καὶ τῆς ἐπεκτάσεως τῶν διανομῶν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ἀσφαλῶς ἀποτελεῖ ἕνα πρῶτον βῆμα πρὸς σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν. Ἀλλὰ δὲν ἀποτελεῖ κατ’ ἐμὲ καμμίαν ἐγγύησιν ὅτι θὰ τὸ ἐπιτύχῃ. Ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀπό τινων μηνῶν, ἤδη, ὑπὸ ἕνα ὅρον, ἴσως ἀδόκιμον, ἐλέγομεν ὅτι εἰσήλθομεν εἰς πολεμικὴν οἰκονομίαν. Κατ’ ἀκολουθίαν πρέπει, διὰ τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δελτίου, νὰ καθορίσωμεν τὴν πολιτικήν μας ἀπέναντι τῶν τιμῶν. Διότι τὸ πρόβλημα τῶν τιμῶν, εἶναι ἀκριβῶς τὸ ἰδικόν μας πρόβλημα. Ἀλλ’ ἐδῶ τί ἐννοοῦμεν μὲ τιμὰς τὰς ὁποίας θὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις; Ἐννοοῦμεν τὰς τιμὰς τῶν γεωργικῶν προϊόντων, αἱ ὁποῖαι γνωρίζετε ὅτι εὑρίσκονται ἀρκετὰ χαμηλά, ὥστε ἡ σταθεροποίησίς των νὰ μὴ ἔχῃ παρὰ δευτερεύουσαν σημασίαν. Τὸ δελτίον τὸ ἐπεκτείνετε ἀκόμη εἰς τρία εἴδη, ἐκ τῶν ὁποίων τὸ ἕνα ἔχει σημασίαν. Καὶ ἐρωτῶ: ὅταν μεθαύριον θὰ ἐπιτύχετε τὴν σταθεροποίησιν αὐτῶν τῶν ἑπτὰ εἰδῶν, ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 4 εἶναι σταθεροποιημένα, θὰ προσέλθουν οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι καὶ θὰ εἴπουν στὴν Κυβέρνησιν: «ἤδη ἔχομεν τιμὰς σταθεροποιημένας. Σᾶς εὐχαριστοῦμεν καὶ δὲν ζητοῦμεν ἄλλην αὔξησιν». Μὴ ἀναμένετε, κύριοι, τὴν ἀπάντησιν αὐτήν. Θὰ σᾶς εἴπουν ὅτι «τὰ ἕνα, ἢ δύο εἴδη, τὰ ὁποῖα προσθέτετε, δὲν θὰ εἶναι διὰ τὸ βαλάντιον τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, παρὰ μία ἐλαχίστη ἀνακούφισις, μία ἀνακούφισις μηνιαίως ὀλίγων χιλιοδράχμων». Ἐκεῖνο τὸ τμῆμα τὸ ὁποῖον ἐλησμονήσατε καὶ τὸ ὁποῖον ἀκριβῶς συνθέτει τὸ σύνολον τοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν, αὐτὸ ποὺ καλοῦμεν ἡμεῖς πρόβλημα τιμῶν, δὲν εἶναι μόνον τὰ γεωργικὰ προϊόντα, εἶναι πρὸ παντὸς καὶ κυρίως, τὰ βιομηχανικά. Εἶναι λοιπὸν ἀδύνατον νὰ ὁμιλῆτε περὶ σταθεροποιήσεως τιμῶν, ὅταν περιορίζεσθε μόνον εἰς τὰ γεωργικὰ προϊόντα καὶ ὅταν λησμονῆτε καὶ προϊόντα, ἐκτὸς αὐτῶν, ὅπως τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι δημιουργεῖται μία ἀντίθεσις, μία δυσαναλογία, μεταξὺ τῶν ἀγροτῶν καὶ τῶν βιομηχάνων, διότι δὲν πρόκειται περὶ τῶν βιομηχανικῶν ἐργατῶν, πρόκειται περὶ τῶν βιομηχάνων καὶ τῶν βιομηχανιῶν, ἐκτὸς τοῦ ὅτι δημιουργεῖται μία ἀντίθεσις, τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ ἀπεφεύγατε ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας, ἐπὶ πλέον δὲ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐμφανίζεται σήμερον ὡς πολιτικὴ διανομῶν, δὲν πρόκειται νὰ ἐπιτύχῃ ἀπολύτως, διότι καὶ ἂν σταθεροποιήσετε τὸ ἕνα σκέλος τῶν τιμῶν, τὸ ἄλλο τὸ ἀφήνεται ἀκριβῶς ἀντιθέτως χωρὶς κανένα ἔλεγχον καὶ οὐδένα περιορισμόν. Αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ ἀνατρέψῃ αὐτὸ ποὺ πομπωδῶς καλεῖτε σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν καὶ τὴν ὁποίαν διὰ τοῦ δελτίου ἐπιζητεῖτε. Θὰ ἤθελον ἀκόμη νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τοῦ δευτέρου σημείου τῆς συμβάσεως καὶ τῆς πολιτικῆς σας, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἀνατρέψῃ μαζὶ μὲ τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα καὶ ἐκεῖνο ποὺ καλεῖτε σταθερότητα τιμῶν, μὲ τὸν πληθωρισμὸν τὸν ὁποῖον ὅλοι φοβούμεθα καὶ ὑπὸ τὸ κράτος τῆς φοβίας τοῦ ὁποίου ἐφθάσαμεν εἰς μέτρα τὰ ὁποῖα ὁσονδήποτε καὶ ἂν εἶναι αὐστηρὰ καὶ τὰ ὁποῖα καὶ ἡμεῖς ἐνεκρίναμεν, εἶναι μέτρα τὰ ὁποῖα ἴσως ἐνέχουν κάποιαν ὑπερβολὴν καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει πρὸ τῆς φάσεως τὴν ὁποίαν διατρέχει ὄχι μόνον ἡ ἑλληνικὴ ἀλλὰ καὶ ἡ παγκόσμιος οἰκονομία, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὰ λαμβάνωμεν. Δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ, διότι ἐὰν θὰ σᾶς ὡμίλουν, θὰ σᾶς ἔπειθον ὅτι αἱ πληθωρικαὶ τάσεις καὶ εἰς τὸ μέλλον θὰ ἀναφανοῦν παρὰ τὴν ὑποχώρησιν τῶν τιμῶν, ἡ ὁποία παρετηρήθη ἐσχάτως. Καὶ αὐτὴ ὀφείλεται στὸ γεγονὸς ὅτι, μετὰ τὴν Κορέαν ἡ ὕψωσις τῶν τιμῶν, ὁ πληθωρισμός, ἦτο ψυχολογικὸς ποὺ ὡδήγησεν εἰς ἀποθέματα ὑπερβολικά, τὰ ὁποῖα ἀπεδείχθη ὅτι δὲν ἀντεπεκρίνοντο εἰς τὰ πράγματα. Ἐδῶ ἡμεῖς θὰ εὑρεθῶμεν ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, διότι γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἡ οἰκονομία μετατρέπεται σὺν τῷ χρόνῳ εἰς πολιτικήν, θὰ εὑρεθῶμεν εἰς αὔξησιν τῶν εἰδῶν μεγάλης καταναλώσεως, ἀντιστρόφως πρὸς ἄλλα εἴδη τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν γενικωτέραν κατανάλωσιν. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας, ἐρωτῶ: Ἔρχεσθε σεῖς, σήμερον, διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νὰ ἀνοίξετε τὴν πύλην πρὸς τὸν πληθωρισμόν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσετε εἰς καθιέρωσιν δελτίου διανομῶν ὅλων τῶν προϊόντων, καὶ τῶν γεωργικῶν, παρὰ ἐὰν προβῆτε ταὐτοχρόνως καὶ εἰς συγκέντρωσιν τῶν ἀντιστοίχων ἐν τῷ ἐσωτερικῷ παραγομένων προϊόντων. Ἐκάματε λοιπὸν ὑπολογισμὸν διὰ νὰ ἴδητε εἰς πόσας ἑκατοντάδας δισεκατομμυρίων θὰ πρόκειται νὰ ἀνέλθῃ τὸ ποσὸν αὐτό; Ὁ κ. Καρτάλης σᾶς ἔθεσε τὸ ἐρώτημα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀπηντήσατε. Δέχομαι εὐχαρίστως τὴν ἀπάντησίν σας, ὅτι τὰ 25.000.000 τῶν ἀποθεμάτων θὰ ἐγγραφοῦν εἰς τὸν λογαριασμὸν τῶν ἐφοδίων καὶ ὅτι θὰ τὰ χρησιμοποιήσετε μεθαύριον διὰ τὴν συγκέντρωσιν. Ὑπάρχει μία πλάνη, κ. Ὑπουργέ, διότι τὰ μὲν ἀποθέματα θὰ ρευστοποιοῦνται ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, ἑπομένως, προκειμένου διὰ τὴν συγκέντρωσιν, θὰ προχωρῆτε, κατ’ ἀνάγκην, εἰς ἔξοδον δυνάμεως κτήσεως, δυνάμεως δραχμῶν, τῶν ὁποίων δὲν γνωρίζω ποῦ θὰ εὕρετε τὴν πηγήν, διότι ἢ θὰ προστρέξετε εἰς τὸν προϋπολογισμόν, ὁπότε θὰ αὐξήσετε τὸ ἔλλειμμα, ἢ θὰ πλήξετε τὴν ἀνασυγκρότησιν, πρᾶγμα ἐξ ἴσου κακὸν διότι ἀφορᾷ τὸ μέλλον τῆς Ἑλλάδος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἰς τὴν ἀξιόλογον εἰσήγησίν του, μᾶς ὡμίλησε περὶ τοποθετήσεως τοῦ διαθεσίμου προγράμματος, ἐντὸς τοῦ γενικωτέρου οἰκονομικοῦ προγράμματος τῆς χώρας καὶ τὸν ἐχειροκροτήσαμεν. Ἐπ’ αὐτοῦ ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι κατόπιν ἠσθάνθημεν ἕνα εἶδος ἀπογοητεύσεως, ὅταν ἐνεθυμήθημεν τὴν σύμβασιν καὶ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατετέθη, ὅπου ἐμφανίζεται αὐτὴ ἡ ἀνάγκη τῆς ἀντιμετωπίσεως, κατὰ ὡρισμένον τρόπον, τῶν ἀποθεμάτων, τὰ ὁποῖα ἐσωτερικῶς θὰ δημιουργῆτε διὰ τῆς συγκεντρώσεως καὶ δὲν τὰ θίγει καθόλου ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, ὅταν κάποτε θὰ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, θὰ ἐπαναλάβωμεν ὅσα καὶ ἄλλοτε εἴπομεν, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς σήμερον δὲν εἶναι καθαρῶς καὶ μόνον κάτοπτρον τῆς δημοσιονομικῆς πολιτικῆς ἀποτελεῖ ἕνα τμῆμα τῆς γενικωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ δι’ αὐτὸ ἀκριβῶς τοποθετεῖται ἐντὸς γενικωτέρων πλαισίων τῆς ὅλης οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας. Καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς ἐμφανίζει ἀναμφίβολον μειονέκτημα καὶ ἀναμφιβόλους ἐλλείψεις ὁ κατατεθεὶς προϋπολογισμός. Κύριοι, διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἢ μᾶλλον διὰ τῆς πολιτικῆς σας, ἔρχεσθε ἐδῶ νὰ ὁμολογήσετε ἀκόμη μίαν φορὰν τὴν χρεωκοπίαν αὐτῆς τῆς περιφήμου συμπτύξεως καὶ συγχωνεύσεως τῶν Ὑπουργείων καὶ ὑπηρεσιῶν καὶ λέγω ὅτι διὰ τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν θὰ καθιερώσετε, κατ’ ἀνάγκην θὰ θέσετε εἰς ἀντίθεσιν τὴν βιομηχανικὴν μὲ τὴν ἀγροτικὴν τάξιν, κατ’ ἀνάγκην θὰ δημιουργήσετε ἕνα εἶδος συμπιέσεως τῶν ἀγροτικῶν τιμῶν καὶ θὰ ἀφήσετε ἐλεύθερα τὰ ἄλλα εἴδη. Ἐπὶ πλέον δέ, θὰ προσθέσετε καὶ τὸν ἀναμφισβήτητον πληθωρισμόν, ὁ ὁποῖος ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἀνατρέψῃ, δῆθεν ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς διὰ δελτίου καθιερώσεως τῶν τιμῶν σταθερότητος, θὰ ἀνατρέψῃ ἀκριβῶς καὶ αὐτὴν τὴν ἀσταθῆ σταθερότητα, ἡ ὁποία ὑφίσταται σήμερον. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς ἄλλους τομεῖς. Ὅταν εἰσέρχεσθε, κύριε Ὑπουργέ, σήμερον, διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ τοῦ χωρισμοῦ εἰς τομεῖς, οἱ ὁποῖοι ἕως χθὲς ἦσαν ἄγνωστοι καὶ τοὺς ὁποίους διεχειρίζετο τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ γίνετε ἔμποροι καὶ διαχειρισταί, διότι ἐξ αὐτοῦ θὰ προκύψουν ἄλλα κακά, ἀλλὰ περιορίζομαι εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶναι ἄμεσα καὶ πλέον ἐμφανῆ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου. Καὶ ἤθελα νὰ εἴπω, κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, εἰς σᾶς τοῦ ὁποίου τιμῶ τὴν κατανόησιν καὶ τὴν πρακτικὴν πεῖραν, ὅτι μὴ τολμήσετε νὰ ἰσχυρισθῆτε ὅτι διὰ τοῦ δελτίου, τὸ ὁποῖον θὰ εἰσαγάγητε, ὅτι θὰ ἐπιτύχητε σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν. Μὴ τολμήσετε ἀκόμη νὰ ἀρχίσετε τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν, διὰ τῆς σταθεροποιήσεως τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, ἐὰν δὲν εἶσθε εἰς θέσιν νὰ σταθεροποιήσετε καὶ τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα. Μὴ κάμετε αὐτὸν τὸν πειραματισμόν, διότι θὰ ἐκθέσετε τὴν Ἑλληνικὴν Διοίκησιν καὶ τὴν Ἑλλάδα ὁλόκληρον. Ἀκόμη, ἐὰν δὲν καταστῇ δυνατόν, νὰ μᾶς ἀποδείξετε πῶς θὰ πάρετε τὰ δισεκατομμύρια, τὰ ὁποῖα χρειάζεσθε διὰ τὴν συγκέντρωσιν τῶν προϊόντων, τότε μὴ ἐπιχειρήσετε τὸν πειραματισμὸν αὐτόν. Δὲν εἴμεθα ἡμεῖς ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀποκρούομεν τὸ δελτίον, ἀντιθέτως ἡμεῖς τὸ ὑπεδείξαμεν ἀπὸ μακροῦ χρόνου.

§189Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κακῶς ἐκάματε.

§190Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀντίληψίς σας. Ἀλλά, κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, δι’ αὐτό, τὸ ὁποῖον σήμερον κάμνετε, ἐντὸς ὀλίγου θὰ εὑρεθῆτε σεῖς ἠναγκασμένος νὰ ὁμολογήσετε, ὅτι ἐχρεωκόπησε τὸ σύστημα τῶν δελτίων, ἐνῷ πραγματικῶς θὰ ἔχῃ χρεωκοπήσει ἡ ἰδική σας πολιτική. Θὰ ἔπρεπε προτοῦ ἐπιχειρήσετε τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν, τῶν γεωργικῶν προϊόντων, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, προτοῦ ἐπιχειρήσετε νὰ παρασκευάσετε ταυτοχρόνως τὸ δελτίον καὶ δι’ ὡρισμένα βιομηχανικὰ εἴδη. Ἐὰν δὲν τὸ ἐπιτύχετε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἢ ἐὰν εἶναι δύσκολον αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, τότε ἀκολουθήσατε τὴν μέθοδον, τὴν ὁποίαν ὑπέδειξεν ὁ κ. Ἀβέρωφ. Καλύτερον νὰ περιορισθῆτε εἰς ὡρισμένας πασχούσας τάξεις, παρὰ νὰ ξεκινήσετε μὲ αὐτοὺς τοὺς πομπώδεις τίτλους, διὰ νὰ καταλήξετε μεθαύριον εἰς μίαν ὑπονόμευσιν πραγματικὴν τῶν τιμῶν καὶ ταὐτοχρόνως νὰ ἐκθέσετε τὸ γόητρον τοῦ Κράτους καὶ τὸ ἰδικόν σας. (Χειροκροτήματα).

§191Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας καὶ παρακαλῶ νὰ τὴν ἀνακοινώσητε.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρὰ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν, ὑπεβλήθη ἔνστασις ἐλλείψεως ἀπαρτίας. Ἐπειδὴ διαπιστῶ, ὅτι ὄντως δὲν εὑρισκόμεθα ἐν ἀπαρτίᾳ, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Ἡ συνέχισις τῆς μόνης συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τιμῶν, ὀργανώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν γενικῶν διὰ δελτίου διανομῶν», ἀναβάλλεται. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 10.45′ μ. μ.).