1950.07.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 51η

Πέμπτη 6 Ἰουλίου 1950

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Π. Λιαροῦτσος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Π. ΛΙΑΡΟΥΤΣΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3Ν. ΒΕΗΣ. Κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, ὅτε συνεζητήθη τὸ ζήτημα τῆς μυριοποθήτου ἑνώσεως τῆς Κύπρου μετὰ τῆς μητρὸς Ἑλλάδος ἔλαβα πρὸς στιγμὴν τὸν λόγον, ἀλλ’ ἐν μέσῳ τοῦ ἐπικρατοῦντος θορύβου ἡ φωνή μου ἐπνίγη. Ἐπιθυμῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ ἐπαναλάβω ὅ,τι χθὲς δὲν ἠκούσθη ἐκ τῶν λόγων μου, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον ταῦτα ἀπετέλουν ἀπάντησιν εἰς τὴν δήλωσιν ὑμῶν, ὅτι περὶ τῆς Κυπριακῆς ἑνώσεως μόνον οἱ ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων ἔχουν νὰ ἐκφρασθῶσιν. Εἰς ταῦτα ἐθεώρησα ἐπιβεβλημένον νὰ εἴπω: Οὐχ’ ἧττον, κ. Πρόεδρε, ἔχουσι τὸ καθῆκον καὶ τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσωσι διὰ τὴν ἕνωσιν τῆς Κύπρου καὶ οἱ διδάσκαλοι τοῦ Γένους ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι διετράνωσαν τὴν ἑλληνικότητα τῆς Κύπρου — ἑλληνικότητα ἡ ὁποία εἶναι περισσοτέρα σήμερον παρὰ κατὰ τὴν κλασσικὴν ἀρχαιότητα — ἔχουν νὰ ὁμιλήσουν οἱ διδάσκαλοι τοῦ Γένους ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀπὸ ὑψηλῶν καθεδρῶν ἐπὶ 50 καὶ πλέον χρόνια διέπλασαν Κυπρίους ἐπιστήμονας καὶ τοῦ Κυπριακοῦ λαοῦ ἡγήτορας. Ἡμεῖς οἱ παλαιοὶ μὲ δάκρυα βλέπομεν ὅτι τὸ ὄνειρον τῆς Κυπριακῆς Ἑνώσεως γίνεται ἐπὶ τέλους πραγματικότης. Εἴθε νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ ἕνωσις τῆς Βορείου Ἠπείρου, διὰ τὴν ὁποίαν ἠγωνίσθημεν καὶ ἀγωνιζόμεθα.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ὡς διωρθώθησαν. (Ἀκολούθως προσέρχεται ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Κ. Σπηλιόπουλος, ὁ ὁποῖος καταλαμβάνει τὴν κενωθεῖσαν ἕδραν τοῦ βουλευτοῦ Μεσσηνίας κ. Α. Λαμπροπούλου, τοῦ τελευταίου τούτου καταλαβόντος κατόπιν ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς τὴν διὰ τῆς παραιτήσεως τοῦ κ. Γ. Παπανδρέου ἐκ τῆς ἐκλογικῆς περιφερείας Ἀθηνῶν κενωθεῖσαν ἕδραν, καὶ δίδει τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ὁριζόμενον ὅρκον, ἔχοντα οὕτω: Ὁμνύω εἰς τὸ ὄνομα τῆς Ἁγίας καὶ Ὁμοουσίου καὶ Ἀδιαιρέτου Τριάδος, νὰ φυλάξω πίστιν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ τὸν Συνταγματικὸν Βασιλέα, ὑπακοὴν εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐκπληρώσω εὐσυνειδήτως τὰ καθήκοντά μου).

§5ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἄξιος, ἄξιος.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ τεθέντος πολιτικοῦ θέματος. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Π. Κάντζιας.

§7Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Κύριοι βουλευταί. Τὸ κόμμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν νὰ ὑποβάλῃ πρότασιν δυσπιστίας κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ θέσῃ ἑπομένως πολιτικὸν ζήτημα. Ὅπως θὰ παρακολουθήσατε ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, τὸ Λαϊκὸν κόμμα ἐτήρησε στάσιν δημιουργικῆς ἀντιπολιτεύσεως, ἤσκησεν ἔλεγχον ἤπιον καὶ ἦτο πάντοτε διατεθειμένον νὰ ἐνισχύσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ἰδίως εἰς τὸ θέμα τῆς ἀνασυγκροτήσεως. Δὲν ὑπάρχει ἑπομένως διάθεσις δημιουργίας πολιτικῆς κρίσεως ἐκ μέρους τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος καὶ μάλιστα κατὰ τὴν περίοδον αὐτήν, ὁπότε τὸ θέμα τῆς ἀνασυγκροτήσεως εὑρίσκεται εἰς κρίσιμον καμπήν. Αἱ πράξεις τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὸ διάστημα αὐτό, ὅπως ἀνέφερα, ἠλέγχθησαν κατὰ τρόπον ἤπιον καὶ εἰς βαθμὸν μάλιστα τοιοῦτον, ὥστε τὸ Λαϊκὸν κόμμα νὰ κατηγορηθῇ ὅτι δὲν ἀσκεῖ ἔντονον ἀντιπολίτευσιν ἐπὶ θεμάτων σοβαρῶν, τὰ ὁποῖα προκαλοῦν τὴν ἀνησυχίαν τοῦ κοινοῦ. Αἱ πράξεις ὅμως αὐταὶ συνεχιζόμεναι ἐδημιούργησαν ἕνα ὁλόκληρον κύκλον γεγονότων, μὲ ἀποκορύφωμα τὴν ὑπόθεσιν τοῦ διορισμοῦ εἰς τὴν Διοίκησιν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τοῦ κ. Πιστολάκη. Κύριοι Βουλευταί, κατόπιν ὅλων τούτων, ἡ κοινὴ γνώμη εὑρίσκεται σήμερον εἰς τοιαύτην ἀνησυχίαν, ὥστε ὄχι μόνον ἡ ἀντιπολίτευσις ἀλλὰ καὶ τὰ συμπολιτευόμενα κόμματα θὰ ἔπρεπε νὰ ἀνησυχήσουν καὶ νὰ σκεφθοῦν τὸ πῶς θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνακοπῇ ὁ ἐπικίνδυνος δρόμος πρὸς τὸν ὁποῖον φερόμεθα. Θὰ σᾶς ἀναφέρω τινὰ διὰ νὰ διαπιστώσετε ὅτι τοῦτο δὲν ἀποτελεῖ καθῆκον μόνον τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἀλλὰ καὶ ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς. Πρὸ ἡμερῶν συνεζητήθη εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐζητήθησαν ἐξηγήσεις διὰ τὴν διαχείρισιν τοῦ Γιουγκοσλαυϊκοῦ ζητήματος. Δὲν θὰ ἐπεκταθῶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν θέμα, διότι τοῦτο καὶ δυσχερὲς καὶ ἐπικίνδυνον εἶναι. Θὰ ἀναφερθῶ μόνον εἰς ὡρισμένα σημεῖα, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν Ἑλληνικὴν κοινὴν γνώμην. Ἀνεκοινώθη ὅτι πρόκειται νὰ ἐπαναληφθοῦν αἱ Ἑλληνογιουγκοσλαυϊκαὶ σχέσεις. Ἦλθεν ὁ Γιουγκοσλαῦος Πρεσβευτὴς καὶ ἐπρόκειτο νὰ ἀναχωρήσῃ ὁ Ἕλλην. Συγχρόνως ὅμως μέλη τῆς Γιουγκοσλαυϊκῆς Κυβερνήσεως προέβησαν εἰς δηλώσεις πρὸς τὸν ξένον τύπον καὶ ἐτόνισαν ὅτι ἡ Γιουγκοσλαυΐα θέτει καὶ πάλιν ζήτημα Μακεδονίας τοῦ Αἰγαίου καὶ ὅτι διὰ νὰ προέλθῃ εἰς διαπραγματεύσεις θὰ πρέπει νὰ λυθῇ τὸ μέγα αὐτὸ θέμα. Βεβαίως ἡ ἀγανάκτησις τῆς Ἑλληνικῆς κοινῆς γνώμης καὶ τῶν πραγματικῶν φίλων μας ἦτο τοιαύτη, ὥστε καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐπτοήθη πρὸ τῆς γενικῆς ἀγανακτήσεως καὶ προέβη εἰς ἀντιστοίχους δηλώσεις ὅτι τοιοῦτον ζήτημα δὲν ὑφίσταται καὶ ὅτι ἐπροξένησαν κατάπληξιν αἱ δηλώσεις τῶν ἐπισήμων Γιουγκοσλαύων. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ μὲν Πρέσβυς τῆς Γιουγκοσλαυΐας ἀνεχώρησε χωρὶς νὰ ἐπιδώσῃ τὰ διαπιστευτήριά του, ὁ δὲ Ἕλλην ἀνέβαλε τὴν ἀναχώρησίν του. Δὲν παρῆλθε καιρὸς καὶ ἦλθεν πρὸς συζήτησιν ἕτερον θέμα μεγάλης σημασίας διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῆς Χώρας, ἡ ἐξασφάλισις τῆς ὁποίας εἶναι στοιχεῖον ἀπαραίτητον διὰ τὴν ἀνασυγκρότησίν της. Εἰς ὁλόκληρον τὸν τύπον ἀνεγράφη ἐπανειλημμένως ὅτι προέκυψε διαφωνία μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ ἡγεσίας τοῦ Στρατοῦ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν περικοπὴν τῶν κονδυλίων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Καμμία ὅμως ἀπάντησις δὲν ἐδόθη ἐξ ἐπισήμων χειλέων, οὔτε ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως οὔτε ἐκ μέρους τῶν ὑπευθύνων ἡγετῶν τοῦ Στρατοῦ.

§8Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀπορῶ πῶς πεπειραμένος Κοινοβουλευτικὸς ἀνὴρ ὡς σεῖς συζητεῖτε βάσει τίτλων τῶν ἐφημερίδων εἰς τὰς παραμονὰς τῆς καταθέσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ. Σᾶς διαβεβαιῶ ὅμως ὅτι οὐδεμία ὑπάρχει διαφωνία.

§9Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Πρώτην φορὰν γίνεται τοιαύτη ἐπίσημος δήλωσις.

§10Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταφέρωνται δημοσιογραφικαὶ πληροφορίαι ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Οὐδεμία διαφωνία ὑπάρχει. Ἀκόμη δὲν κατηρτίσθη ὁ προϋπολογισμὸς καὶ δὲν δύναται συνεπῶς νὰ γίνεται συζήτησις.

§11Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν θὰ συμφωνήσω μαζί σας. Κύριε ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Ὑπουργέ, δὲν ὑποστηρίζω ὅτι τοῦτο εἶναι ἀληθές, ἀλλὰ ὑποστηρίζω ὅτι ἐκ τῆς ἀναγραφῆς τῆς εἰδήσεως ταύτης προεκλήθη ἀνησυχία, τὴν ὁποίαν ὤφειλε νὰ σπεύσῃ νὰ διασκευάσῃ ἡ Κυβέρνησις δι’ ἐπισήμων δηλώσεων.

§12Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρέπει τὰς εἰδήσεις τοῦ τύπου νὰ τὰς μεταφέρετε εἰς τὴν Βουλήν.

§13Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἐγὼ μεταφέρω τὰς ἀνησυχίας τῆς κοινῆς γνώμης.

§14Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης ὅτι ὑπάρχει σύμπνοια μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ ἡγεσίας τοῦ Στρατοῦ δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναφέρετε εἰς τὴν Βουλὴν τέτοια πράγματα!

§15Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Τώρα ἔγιναν αἱ δηλώσεις, ἀλλὰ καὶ πάλιν ὄχι ἀνεπιφυλάκτως, διότι ἐλέχθη ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀναμείνωμεν τὸν προϋπολογισμόν. Δεδομένου ὅμως ὅτι διερχόμεθα ἐξαιρετικὰς στιγμὰς, αἱ πιστώσεις πρὸς τὸν στρατὸν ἀσχέτως τῆς γενικῆς διαρθρώσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, θὰ πρέπει νὰ ἀνέρχωνται εἰς τὸ ἀπόλυτον ἐκεῖνο ὕψος ποὺ ἀπαιτοῦν αἱ ἀνάγκαι κατὰ τὴν κρίσιμον ταύτην στιγμήν. Ἐκτὸς ὅλων αὐτῶν ἄλλο γεγονὸς τὸ ὁποῖον συνέβαλε εἰς νέας ἀνησυχίας εἶναι ὁ διορισμὸς ἑνὸς ἀξίου ἴσως καὶ ἐκλεκτοῦ κατὰ τὰ ἄλλα ἐπιστήμονος, τοῦ κ. Παπανούτσου, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας. Ὁ διορισμὸς αὐτὸς κατετάραξε μέγα μέρος τῆς κοινῆς γνώμης καὶ προεκάλεσε σοβαρωτάτην δυσπιστίαν ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἔργον τὸ ὁποῖον ἀνέλαβε. Καὶ ἐνῷ ἡ Κυβέρνησις ὑπόσχεται τὴν λήθην τοῦ παρελθόντος καὶ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς γαλήνης προβαίνει εἰς διορισμοὺς φίλων της, οἱ ὁποῖοι ἀντὶ νὰ διευκολύνουν τὴν πολιτικὴν ταύτην προκαλοῦν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς τὴν δυσπιστίαν καὶ τὴν ἀνησυχίαν.

§16Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει ἐπερώτησις διὰ τὸν κ. Παπανοῦτσον καὶ ὅταν θὰ συζητηθῇ νὰ τὰ πῆτε αὐτά.

§17Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Σήμερον συζητεῖται ζήτημα δυσπιστίας καὶ ἔχομεν τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ θίξωμεν ὅλα τὰ θέματα. Δὲν ἦτο δυνατὸν λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ τοποθετήσῃ ἕναν οἱονδήποτε ἄλλον φίλον της εἰς τὴν θέσιν αὐτήν;

§18Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸς εἶναι ὁ κατάλληλος. Αὐτὸς ἀξίζει.

§19Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν εἴχατε νὰ θέσετε ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Παιδείας ἕναν ἄλλον ἀπὸ τοὺς τόσους ἀνθρώπους ποὺ λέγει τὸ κόμμα σας ὅτι ἔχει καὶ πράγματι ἔχει;

§20Α. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας.

§21Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ἐπιδιώκει τὴν λήθην καὶ τὴν ὁμαλότητα θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποφεύγῃ τοιούτου εἴδους διορισμοὺς καὶ εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ θέσῃ ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Παιδείας ἕνα ἄλλον, ἐκλεκτὸν πρόσωπον, τὸ ὁποῖον νὰ ἐμπνέῃ περισσοτέραν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Αὐτὴ εἶναι ἡ παρατήρησίς μου εἰς τὴν ὁποίαν δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχει εὔκολος ἀπάντησις. Ἄλλαι πληροφορίαι φθάνουν ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας ἀνησυχητικαί, κατὰ τὰς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμοῦσα δῆθεν τὴν γαλήνην καὶ τὴν λήθην, ἔδωσεν ἐντολὴν νὰ μὴ θίγωνται ὡρισμένα στελέχη, ἅτινα ἀνήκουν εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἀντέδρασε κατὰ τῆς μεγάλης μάζης τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν τριετίαν. Ἔρχονται πληροφορίαι ἀπὸ τὴν ὕπαιθρον ὅτι τὰ ὄργανα τῆς τάξεως τηροῦν μίαν ἀνεκτικότητα, ἡ ὁποία θίγει τὴν ἔννοιαν τοῦ Ἐθνικοῦ συμφέροντος. Καὶ ἡ τοιαύτη ἀνεκτικότης τῶν ὀργάνων φθάνει εἰς τὸ σημεῖον, ὥστε ἄνθρωποι τῆς ὑπαίθρου νὰ ἀναγκάζωνται πάλιν νὰ καταφεύγουν εἰς τὰ μεγάλα ἀστικὰ κέντρα διὰ τὴν ἀσφάλειάν των, φοβούμενοι τὸν τέταρτον γύρον. Ἀπίθανος ὁ φόβος ἢ ἂν θέλετε ἀνύπαρκτος. Ἐν τούτοις ὑπάρχει καὶ δημιουργεῖ νέον κῦμα κινήσεως τοῦ πληθυσμοῦ τῆς ὑπαίθρου πρὸς τὰ ἀστικὰ κέντρα. Πέραν τούτων ἠκούσαμεν προχθὲς τὸν διορισμὸν εἰς τὴν Διοίκησιν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης — τομέως μεγάλης σημασίας διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ τὴν εὐημερίαν τοῦ γεωργικοῦ μας κόσμου—ἑνὸς κυρίου—ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἐκλεκτὸς κατὰ τὰ ἄλλα—τοῦ κ. Πιστολάκη, ἀλλὰ τοῦ ὁποίου ἡ ἀντεθνικὴ δρᾶσις κατὰ τὸ πρόσφατον παρελθὸν ὑπῆρξε τοιαύτη, ὥστε νὰ προκαλέσῃ γενικὴν ἐξέγερσιν. Καί δὲν διέφυγε τὴν ἀντίληψιν οὐδενὸς ὅτι καὶ ἐντὸς τῶν κόλπων τῆς Κυβερνήσεως ἐγέννησε σοβαρὰς διαφωνίας, αἱ ὁποῖαι ἠμποροῦν νὰ ὁδηγήσουν καὶ εἰς ρῆξιν. Τί πρόκειται νὰ ἐπιτύχωμεν, κύριε Πρόεδρε, μὲ τὴν τοποθέτησιν τοῦ κ. Πιστολάκη εἰς τὴν θέσιν αὐτήν, ἑνὸς προσώπου ποὺ ἠμπορεῖ νὰ γεννήσῃ ζητήματα διὰ τὴν ἡσυχίαν τοῦ τόπου, διὰ τὴν ἀσφάλειαν αὐτοῦ, δι’ αὐτὴν ταύτην τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως; Μάλιστα, κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Πιστολάκης εἶναι δυστυχῶς ἀπὸ τὰ πρόσωπα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐκπροσωποῦν ὡρισμένην ἀντεθνικῶς δρῶσαν παράταξιν, ὡρισμένας ἐπικινδύνους ἐθνικῶς ἰδέας καὶ δι’ αὐτὸ προκαλεῖται ὁ φόβος καὶ ἡ ἀνησυχία καὶ δημιουργεῖται ζήτημα καὶ εἰς τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην.

§22ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι πολιτευτὴς τῆς ΕΠΕΚ ὁ κ. Πιστολάκης. Δὲν τὸ ξέρετε;

§23Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Μπορεῖ νὰ εἶναι, ἀλλὰ εἴδατε ποῖον σάλον ἐδημιούργησε καὶ ἡ ἁπλῆ ἀνακοίνωσις τοῦ διορισμοῦ του ὡς Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Τὴν δρᾶσιν τοῦ κ. Πιστολάκη εἰς Ἀμερικὴν τὴν ἐξιστόρησε ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ κόμματος. Ἀσφαλῶς, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, θὰ γνωρίζετε τὰς ἀντιλήψεις του καὶ ἐπὶ τῆς ἐξωτερικῆς ἀκόμη πολιτικῆς καὶ θὰ γνωρίζετε ποίας παρεξηγήσεις ἠμπορεῖ νὰ δημιουργήσῃ διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι μόνον μεταξὺ τῶν Ἑλλήνων, ἀλλὰ καὶ μεταξὺ τῶν ξένων φίλων μας. Ὁ κ. Πιστολάκης ἔγραφεν εἰς τὴν «Ἐλεύθερη Ἑλλάδα» τῆς 9ης Ὀκτωβρίου τοῦ 1946 τὰ ἑξῆς:...... (Ἀναγινώσκει)...... Αὐτὰ τὰ καταπληκτικὰ πράγματα καὶ ἄλλα ἔγραφεν ὁ ἄνθρωπος τὸ 1946, ὅταν ὁ νέος ἀγὼν τοῦ Ἔθνους εἶχεν ἤδη ἀρχίσει. Ἐν τούτοις, σήμερον, θέλετε νὰ τὸν θέσετε ἐπὶ κεφαλῆς ἑνὸς τόσον μεγάλου τομέως τῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ τόσον ἐπικαίρου σημείου τῆς διαρθρώσεως τῆς γεωργικῆς μας πολιτικῆς. Ἀλλὰ τοῦτο μόνον, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, τοῦτο μόνον κύριοι βουλευταί; Ὁμολογῶ ὅτι ἀναγνωρίζω εἰς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἦθος καὶ τιμιότητα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ἀνησυχεῖ εἶναι ὅτι ὑφίσταται ἐπιρροάς, διαβολικὰς ἐπιρροάς, εἰς τὰς ὁποίας δὲν δύναται νὰ ἀντισταθῇ. Διότι πῶς ἀλλοιώτικα νὰ ἐξηγήσω ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον ἠθέλησε νὰ διορίσῃ ἐπὶ κεφαλῆς ἑνὸς τόσον εὐαισθήτου σημείου τῆς οἰκονομίας, τὸν ἄνθρωπον τὸν ὁποῖον τόσον ζωηρὰ ἐζωγράφισε χθὲς ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ κόμματος, ἀλλὰ καὶ τὸν διώρισε κατὰ ἕνα τρόπον καταπληκτικὸν, κατὰ ἕνα τρόπον αὐθαίρετον, κατὰ ἕνα τρόπον παράνομον, ὁ ὁποῖος ἐκθέτει ὄχι μόνον μίαν Κυβέρνησιν στηριζομένην ἐπὶ τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἐκθέσῃ οἱανδήποτε Κυβέρνησιν ἡ ὁποία θὰ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἀρχήν, ἔστω καὶ κατὰ τρόπον ἀνώμαλον. Πῶς νομίζετε ὅτι διορίζεται ὁ κ. Πιστολάκης εἰς τὴν θέσιν αὐτήν; Ἀναβιοῖ, κύριοι, ὁ νόμος 91 τῆς κατοχῆς, ὁ νόμος ἐκεῖνος ὁ καταπληκτικὸς τὸν ὁποῖον ἐδημοσίευσαν οἱ Γερμανοὶ διὰ τῆς τότε Κυβερνήσεως καὶ βάσει τοῦ ὁποίου ἀπελύθην καὶ ἐγὼ ἀπὸ τὴν θέσιν τοῦ Προέδρου τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πειραιῶς. Ξεθάπτεται ὁ νόμος τῆς κατοχῆς, βάσει τοῦ ὁποίου, ὡς εἶπον, ἀπελύθην καὶ ἐγὼ ὡς μὴ κατανοήσας, ἔτσι λέγει ἡ ἀπόφασις, τὴν Ἑλληνικὴν μεταπολεμικὴν πραγματικότητα. Ὁ νόμος αὐτὸς ἐδημοσιεύθη ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τῆς κατοχῆς διὰ τῆς τότε Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἀπομακρύνῃ ἀπὸ τὰς ἐπικαίρους Ἑλληνικὰς θέσεις ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ εἶχον τὴν διάθεσιν νὰ ἐξυπηρετήσουν τὰ ξένα κατοχικὰ συμφέροντα. Ὁ Νόμος αὐτὸς εἶναι ὁ Νόμος 91, ὁ ὁποῖος συμπληρωθεὶς καὶ δι’ ἄλλου μεταγενεστέρου Νόμου, δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, κατόπιν ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, νὰ ἀναστέλῃ τὴν μονιμότητα καὶ νὰ ἀπολύῃ τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου καὶ τὰς Διοικήσεις αὐτῶν, ἐπίσης δὲ τὰ Συμβούλια καὶ τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Τραπεζῶν Ἑλλάδος, Ἐθνικῆς καὶ Ἀγροτικῆς καὶ τὰ Συμβούλια τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων. Ἦτο νόμος ὁ ὁποῖος ἐλειτούργησε μόνον κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην δι’ ὀλίγους μῆνας καὶ μετὰ περιῆλθεν εἰς ἀχρηστίαν καὶ ἀφάνειαν, διότι ἦτο νόμος ξένος καὶ ἐχθρικὸς πρὸς τὴν Ἑλλάδα. Ἀναβιοῖ λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις τὸν νόμον αὐτὸν καὶ βάσει μιᾶς διατάξεώς του ἀπολύει τὸν Διοικητὴν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. (Ἀναγινώσκει τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου).

§24ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ κ. Βερροιόπουλος βάσει ποίας διατάξεως διωρίσθη;

§25Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ὁ κ. Βερροιόπουλος διωρίσθη νομίμως βάσει τοῦ νόμου 56, δυνάμει τοῦ ὁποίου διωρίσθη τώρα ὁ κ. Πιστολάκης. Ἀπολύομεν μὲ ἕνα κατοχικὸν νόμον τὸν κ. Βερροιόπουλον καὶ φέρομεν διὰ τοῦ ἰσχύοντος νόμου τὸν κ. Πιστολάκην. Ἐπὶ πλέον δὲ ὁ νόμος 91 ὡς πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν δὲν ἰσχύει. Καὶ ἐὰν ἀκόμη δεχθῶμεν ὅτι ἰσχύει τυπικῶς ὁ ἐπικατάρατος αὐτὸς νόμος καὶ τὸν θέτομεν εἰς ἐφαρμογὴν διὰ νὰ ἱκανοποιήσωμεν προσωπικούς μας φίλους, δὲν ἰσχύει παρὰ ταῦτα διὰ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν.

§26Α. ΖΑΚΚΑΣ. Πῶς ἀπελύθη ὁ κ. Σιδέρης διὰ νὰ πάῃ ὁ κ. Βερροιόπουλος;

§27Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Διὰ τοῦ νόμου 56, νόμου τακτικοῦ ἐγκριθέντος ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Τὸ ἀναφέρει μάλιστα ὁ νόμος καὶ θὰ σᾶς τὸν διαβάσω: «...(ἀναγινώσκει περικοπὴν τοῦ νόμου)...». Ὁ κ. Βερροιόπουλος διωρίσθη διὰ τοῦ Νόμου 56, δυνάμει τοῦ ὁποίου ἀπελύθη καὶ ὁ κ. Σιδέρης τότε Διοικητὴς τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Δυνάμει τοῦ αὐτοῦ νόμου διωρίσθη καὶ ὁ κ. Πιστολάκης ἀλλὰ παρανόμως ἀπελύθη ὁ κ. Βερροιόπουλος, διότι ὁ νόμος 91 ὁ κατοχικός, ὅπως ἀνέπτυξα, δὲν ἰσχύει ὡς πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν.

§28Α. ΖΑΚΚΑΣ. Πῶς ἀπελύθη ὁ κ. Σιδέρης;

§29Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Ὁ νόμος 91 τοῦ 1941 διετηρήθη ἐν ἰσχύϊ δυνάμει πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου τῆς 31–5–46 τῆς Κυβερνήσεως Τσαλδάρη.

§30Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἐκτὸς τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης Φύλλον ἐφημερίδος Κυβερνήσεως 250. «...... (ἀναγινώσκει)....» Ἑπομένως ὁ διορισμὸς τοῦ κ. Βερροιοπούλου ἔγινε νομίμως δυνάμει νόμου ψηφισθέντος ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Ἄς φέρῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις ἕνα νέον νόμον, ἐὰν θέλῃ νὰ εἶναι Κυβέρνησις Κοινοβουλευτική.

§31Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Αἱ διατάξεις τοῦ νόμου περὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὴν ἀπόλυσιν τοῦ Διοικητοῦ εἶναι προγενέστεραι τοῦ νόμου 1941, ὁ ὁποῖος ἐπεκυρώθη ἀπὸ τὴν ἰδικήν σας Κυβέρνησιν. Ἑπομένως καὶ ὡς πρὸς αὐτὸ ἰσχύει ὁ νόμος 1941. Νομίμως ἀπελύθη ὁ Διοικητὴς τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης κ. Βερροιόπουλος.

§32Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ὑποστηρίζω ὅτι δὲν ἀπελύθη νομίμως, ἀλλὰ καὶ ἐὰν δεχθῶμεν τὴν ἄποψιν αὐτὴν τότε ἀλλοίμονον εἰς τὸ Κράτος καὶ ἀλλοίμονον εἰς τὸν τόπον. Διότι θὰ δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀπολύῃ οἱονδήποτε Πρόεδρον, οἱονδήποτε Διοικητὴν, οἱονδήποτε ὑπάλληλον Δημοσίου Δικαίου καὶ αὐτοὺς τοὺς Δημάρχους, οἱ ὁποῖοι θὰ προέλθουν ἐκ τῶν προσεχῶν ἐκλογῶν. Διατὶ τότε προβαίνομεν εἰς ἐκλογάς; Διατὶ νὰ δημιουργήσωμεν ἕνα σάλον ἐκλογικὸν διὰ νὰ ἐμπαίζωμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἐφ’ ὅσον ἰσχυρίζεσθε ὅτι ἰσχύει ὁ κατοχικὸς νόμος καὶ θὰ δύνασθε εἰς οἱανδήποτε στιγμὴν νὰ ἀπολύετε Δημάρχους καὶ Δημ. Συμβούλους καὶ Κοινοτάρχας; Εἶναι ἀποκαρδιωτικὸν νὰ ὑποστηρίζωνται τοιαῦται ἀπόψεις ἀπὸ Κυβέρνησιν Κοινοβουλευτικὴν, ἡ ὁποία θὰ ἔπρεπε νὰ σέβεται τὸν ἑαυτόν της καὶ νὰ προσέχῃ ἰδιαιτέρως εἰς τὰς πράξεις της. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς ὑμᾶς ἰδιαιτέρως κ. Ὑπουργὲ τῆς Γεωργίας, ἄνδρα παλαιὸν καὶ ἐκλεκτὸν κοινοβουλευτικὸν ἄνδρα, νὰ ὑποστηρίζετε τὰς ἀπόψεις αὐτὰς καὶ ἀπορῶ πῶς σεῖς ἐδέχθητε νὰ θέσητε τὴν ὑπογραφήν σας εἰς τοιαύτην ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Τοὐναντίον ἀπὸ σᾶς ἀνέμενον νὰ διαφυλάξετε τὴν Κυβέρνησιν ὅπως μὴ ὑποπέσῃ εἰς τοιοῦτον ὀλίσθημα. Αὐτὸ ἦτο τὸ καθῆκον σας. Νὰ κρατήσετε τὸ κῦρος της καὶ νὰ μὴ ἐπιτρέψετε εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ μετέλθῃ τοιαῦτα μέσα, διὰ νὰ διορίσῃ οἱονδήποτε πρόσωπον, πολλῷ μᾶλλον ὅταν πρόκειται περὶ τοῦ κ. Πιστολάκη.

§33Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Τὸ Ν. Δ. 56 τοῦ 1946 ἐρρύθμισεν εἰδικῶς τὰ ἀφορῶντα τὸν διορισμὸν καὶ τὴν ἀπόλυσιν τοῦ διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης καὶ ἑπομένως εἶναι ὁ δεύτερος νόμος καὶ κατὰ συνέπειαν ὡς εἰδικὸς ἐπὶ τοῦ θέματος ἰσχυρότερος παντὸς ἄλλου νόμου.

§34Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Τὸ εἶπον, ἀλλὰ δὲν τὸ δέχεται ὁ κ. Ὑπουργός. Ἀλλὰ ὡς ἐτόνισα καὶ ἐὰν ἰσχύῃ ποτὲ δὲν ἐπερίμενα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ θέσῃ τὴν ὑπογραφήν του κάτω ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Ἀλλὰ ἡ ἀνησυχία ἐπεκτείνεται καὶ περαιτέρω. Ἡ ἀνησυχία καθὼς καὶ ἡ ἔλλειψις ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν στηρίζεται εἰς στοιχεῖα ἀδιάσειστα καὶ θὰ ἦτο παράλειψις καὶ τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἂν δὲν ἐξεδήλωνε τὴν ἔλλειψιν τῆς ἐμπιστοσύνης της, διὰ μιᾶς πολιτικῆς πράξεως, ὅπως χθές, διὰ τῆς καταθέσεως προτάσεως δυσπιστίας. Διότι τὴν στιγμὴν ποὺ τοποθετοῦνται ἐπὶ κεφαλῆς σημαντικῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους ἄνθρωποι μὲ ὕποπτα ἐθνικὰ φρονήματα, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δημοσία δηλοῖ (ἀναγινώσκει δηλώσεις του) ὅτι ὁ ἐθνικὸς ἀγὼν δὲν ἔληξεν, ὁ κίνδυνος ὁ ἐξωτερικὸς ὑφίσταται ἀκέραιος καὶ ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὀφείλει νὰ εἶναι πάντοτε ἕτοιμος διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ κάθε ἐνδεχόμενον. Δηλαδὴ ἀπὸ τὸ ἕνα μέρος ἐνσπείρει ὁ ἴδιος ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὸν φόβον εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ διορίζει ἀνθρώπους ὑπόπτους, οἱ ὁποῖοι ὑπῆρξαν οἱ ἐμψυχωταὶ τῆς ξενοκινήτου κατὰ τῆς Ἑλλάδος ἐπιβουλῆς. Ὅταν λοιπὸν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δηλοῖ κατὰ τόσον πανηγυρικὸν τρόπον ὅτι συνεχίζεται ὁ κίνδυνος κατὰ τοῦ τόπου, ὅταν ὁ ἴδιος ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κρούῃ τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἀνησυχίσῃ ἡ κοινὴ γνώμη καὶ νὰ μὴ παύσῃ νὰ ἔχῃ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἐμπιστοσύνην, τοσούτῳ μᾶλλον ὅταν αἱ πράξεις της, ὡς ἡ τοποθέτησις ἐπὶ κεφαλῆς σημαντικῶν τομέων τῆς Διοικήσεως προσώπων μὴ ἐμπνεόντων ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν λαόν εἶναι ἐκ διαμέτρου ἀντίθετα ἀπὸ τοὺς λόγους της. Διότι καὶ ἡ ἐντύπωσις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὅτι ὁ ἐξωτερικὸς κίνδυνος ὑφίσταται καὶ ἀπειλεῖ τὴν ἀκεραιότητα τοῦ τόπου καὶ τὰς ἐλευθερίας τοῦ Λαοῦ. Φυσικὸν ὅθεν εἶναι νὰ δημιουργῆται ἕνα κολοσσιαῖον θέμα δυσπιστίας εἰς τὰς μεγάλας μάζας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, αἱ ὁποῖαι ἔχυσαν τὸ αἷμα τους, αἱ ὁποῖαι ἐπολέμησαν καθ’ ὅλην τὴν φοβερὰν αὐτὴν τριετίαν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό, ὡμιλήσατε περὶ ἀποσυμφορήσεως, περὶ μέτρων ἐπιεικείας. Τὸ Λαϊκὸν κόμμα δὲν εἶναι κόμμα αἱμοχαρὲς οὔτε κόμμα ἐκδικητικόν. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους σας. Πολλοὶ μάλιστα τὸ ἐκατηγόρησαν ὡς κόμμα πολὺ μετριοπαθές. Οὐδέποτε ἐπεδίωξε αὐτὸ νὰ προκαλέσῃ αἱματοχυσίας. Οὐδέποτε ἐπεδίωξε εἰς ἀντεκδικήσεις. Αὐτὸ τὸ γνωρίζετε καλύτερα ἀπὸ ἐμένα. Δὲν θὰ ὑπῆρχε ἴσως σοβαρὰ ἀντίρρησις ἐκ μέρους τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἐπὶ μέτρων ἐπιεικείας, τὰ ὁποῖα θὰ περιωρίζοντο μεταξὺ τῶν τυφλῶν ἐκτελεστικῶν ὀργάνων, τῶν οἰκτρῶν ἐκείνων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι παρασυρόμενοι μὲ διαφόρους τρόπους καὶ μέσα ἐχρησίμευσαν ὡς ὄργανα τυφλὰ τῶν κακοποιῶν καὶ σκοτεινῶν δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι ἔπληξαν τὸν τόπον μας διὰ λογαριασμὸν ξένων συμφερόντων. Θὰ συμφωνήσω δὲ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου μὲ τὸν Ἀρχηγὸν τῶν Σοσιαλιστῶν κ. Σβῶλον, ὅτι ἐνῷ δὲν ἐλήφθησαν μεγάλης ἐκτάσεως μέτρα ἐπιεικείας διὰ τὰ ἄθλια ἐκεῖνα πλάσματα τοὐναντίον ἐλήφθησαν μέτρα ἐπιεικείας, ὑπὲρ ἐπικινδύνων ἀρχηγῶν, ὑπὲρ ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀπολύτως ὑπεύθυνοι διὰ τὴν συμφορὰν τῆς Ἑλλάδος καὶ οἵτινες θὰ εἶναι οἱ ἡγέται καὶ οἱ ὑπεύθυνοι καὶ διὰ τὸν τυχὸν νέον γῦρον ποὺ θὰ ἐξαπολυθῇ. Αὐτὸ εἶναι τὸ καταπληκτικόν. Τονίζω ἑπομένως καὶ πάλιν τὴν εὐθύνην αὐτῆς εἰς τὸ ὅτι ἔλαβε μέτρα ἐπιεικείας καὶ παρέσχε διευκολύνσεις εἰς ἐκείνους τοὺς ἀνθρώπους τοὺς ὁποίους ἔπρεπε νὰ παρακολουθῇ ἰδιαιτέρως διὰ νὰ μὴ τοὺς παράσχῃ τὴν εὐκαιρίαν καὶ δώσῃ τὴν δυνατότητα νὰ αἱματοκυλίσουν καὶ πάλιν τὸν τόπον. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἡ πολιτεία σας αὕτη ἐπροκάλεσε μεγάλας ἀνησυχίας, μεγάλην ἀναστάτωσιν, τοιαύτην ἀναστάτωσιν, ὥστε νὰ μᾶς δημιουργῇ καὶ ζητήματα ἀκόμη τακτοποιήσεως τοῦ πληθυσμοῦ μας. Ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν ἀπὸ τὸν στρατόν, οἱ ὁποῖοι τώρα ἀκόμη γυρίζουν μὲ τὸ πανταλόνι τὸ χακί, δὲν θέλουν νὰ πᾶνε εἰς τὰ χωριά τους καὶ κατακλύζουν τὰ γραφεῖα μας καὶ ζητοῦν ἐργασίαν εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ καὶ ἐν γένει τὰ ἀστικὰ κέντρα. Καὶ εἰς ἐρώτησιν διατὶ δὲν πηγαίνετε εἰς τὰ χωριά σας, ἡ ἀπάντησίς των εἶναι ὅτι δὲν πηγαίνουν, διότι δὲν θεωροῦν τὴν ἀσφάλειαν ἐμπεδωθεῖσαν καὶ περιμένουν νέας φασαρίας. Ἡ τοιαύτη ἀσυνάρτητος πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως — ἐνῷ ὁμιλεῖ περὶ κινδύνου ἐκκρεμοῦντος, ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ἐξέρχονται τῶν φυλακῶν ὄχι τὰ τυφλὰ καὶ ἀνόητα ἐκεῖνα πλάσματα, ἢ οἱ παρασυρθέντες, ἀλλὰ οἱ ἀρχηγοὶ τῆς συνωμοσίας καὶ τῆς ἐπιθέσεως — πῶς θέλετε νὰ μὴ δημιουργήσῃ ἀνησυχίαν, πῶς θέλετε νὰ μὴ δημιουργήσῃ φόβον εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὁ ὁποῖος τόσα ὑπέφερε; Θέλετε νὰ ἴδητε πῶς ἐξεδηλώθη εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα ἡ ἀνησυχία αὐτὴ καὶ ἡ ἔλλειψις τῆς ἐμπιστοσύνης κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως; Πρὶν ἐκραγῇ ἡ Βορειοκορεατικὴ ἐπίθεσις ἡ λίρα εἶχε 199.000. Τὴν ἑπομένην τῆς εἰσβολῆς εἰς Νότιον Κορέαν 201 χιλιάδες, εἰς τὰς 25 τοῦ μηνὸς μέχρι τὰς 28 σχεδὸν ἐκυμαίνετο εἰς τὴν τιμὴν αὐτήν, εἰς τὰς 28 τοῦ μηνὸς εἶχε 206.000, εἰς τὰς 29, 218 χιλιάδες, τὴν 1.7 227.000. Εἶναι βέβαια ἕνας συντελεστὴς τὰ διεθνῆ γεγονότα, ἀλλὰ σοβαρώτατος ἐπίσης συντελεστὴς τῆς ἀνησυχίας αὐτῆς, ἡ ὁποία ἐκδηλοῦται τόσον ἀνάγλυφα μὲ τὴν πορείαν τῆς χρυσῆς λίρας, εἶναι καὶ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως.

§35Α. ΖΑΚΚΑΣ. Ὁ κ. Πιστολάκης εἶναι ἀπὸ τὸ 1946 εἰς τὴν Ἑλλάδα. Μέχρι πρό τινος ἐκυβέρνα τὸ Λαϊκὸν κόμμα. Διὰ ποῖον λόγον δὲν κατεδιώχθη, διατὶ δὲν ἠνωχλήθη ἀπὸ κανένα;

§36Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Θέλετε νὰ κάμω ἐπερώτησιν κατὰ τοῦ προηγουμένου Ὑπουργοῦ; Τὸν κ. Πιστολάκην δὲν τὸν ἐγνώριζα προηγουμένως, μόλις τώρα ἤκουσα περὶ αὐτοῦ.

§37Α. ΖΑΚΚΑΣ. Δὲν σᾶς ἔκαμε ἐντύπωσιν ὅτι δὲν κατεδιώχθη;

§38Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Πάρα πολλοὶ δὲν κατεδιώχθησαν. Δὲν εἶναι ἐπιχείρημα αὐτό. Μήπως κατεδιώχθη ὁ Ζαχαριάδης μέχρις ὅτου ἀνέβηκε στὸ βουνό;

§39Κ. ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρέπει νὰ σεβώμεθα τοὺς ὁμιλητάς. Ὅσοι θέλουν νὰ ἀντικρούσουν τὸν ρήτορα, νὰ κρατήσουν σημειώσεις καὶ νὰ ἀνέλθουν εἰς τὸ βῆμα, ἵνα τοὺς ἀκούσωμεν μετὰ πάσης εὐλαβείας.

§40Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι καὶ παράκλησις τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸ Σῶμα.

§41Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἀλλὰ παραλλήλως πρὸς ὅλας αὐτὰς τὰς ἐνεργείας τὰς ἀνησυχαστικὰς τῆς Κυβερνήσεως, παρετηρήθη κατὰ συνέχειαν μία ἔλλειψις συνοχῆς μεταξὺ τῶν μελλῶν της, ἔλλειψις συνοχῆς, ἐκδηλουμένη ἄλλοτε κατὰ τὸν ἕνα καὶ ἄλλοτε κατὰ τὸν ἄλλον τρόπον. Μίαν φορὰν ἠπειλήθη κυβερνητικὴ κρίσις, διότι ὁ κ. Βενιζέλος δὲν εἰσῆλθεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἄλλην φορὰν διότι ἠγέρθη τὸ ζήτημα τοῦ Πιστολάκη. Ἄλλην φοράν, διὰ νὰ ὁμιλήσω διὰ τὰς ἐπισήμους μόνον ἐκδηλώσεις καὶ ὄχι δι’ ὅσα ψιθυρίζονται εἰς τοὺς διαδρόμους καὶ τὰ καφενεῖα, ἄλλην φορὰν διότι διεφώνησεν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Κυβερνήσεως μὲ τὰ λοιπὰ μέλη καὶ ἰδίως μὲ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως διὰ τὰ ζητήματα τῶν μέτρων ἐπιεικείας τῆς Κυβερνήσεως, διότι παρεμβαίνει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰ καθήκοντα τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως, χωρὶς οὗτος νὰ λαμβάνῃ κἂν γνῶσιν τῆς τοιαύτης ἐπεμβάσεως. Μᾶς ἐδήλωσαν ὅτι τοῦτο δὲν συνέβη. Ἐν τούτοις διαβάζω εἰς τὴν «Ἑστίαν» τὴν προχθεσινήν: «Τὴν μεσημβρίαν ἀκριβῶς.... (ἀναγινώσκει).........».

§42Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Ἐπ’ αὐτοῦ ἐπαναλαμβάνω τὴν δήλωσιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα χθές. Εἶναι περιττὸν νὰ γίνῃ ἡ ἀνάγνωσις.

§43Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἀλλὰ πλὴν ὑμῶν ἀναφέρονται καὶ δηλώσεις τοῦ κ. Κωστοπούλου. (Ἀναγινώσκει).

§44Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλ.). Γνωρίζετε κατὰ ποῖον τρόπον δημοσιεύονται αἱ δηλώσεις εἰς τὰς ἐφημερίδας.

§45Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν τὰς διαψεύσατε.

§46Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλ.). Δὲν τὶς ἐδιάβασα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαβάζω ὅλας τὰς ἐφημερίδας.

§47Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Εἶσθε παλαιὸς πολιτικὸς καὶ γνωρίζετε ὅτι ἡ μὴ διάψευσις σημαίνει ὅτι εἶναι ἀληθῆ τὰ δημοσιευθέντα.

§48Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλ.). Μὲ ἠρώτησαν ἐὰν ὑπάρχῃ Κυβερνητικὴ κρίσις καὶ ἀπήντησα ὅτι οὐδέποτε ὑπῆρξε Κυβερνητικὴ κρίσις. Δὲν εἶπον ὅτι ἀπετράπη κλπ.

§49Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Πάντως ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα, ὁσονδήποτε καὶ ἂν διαψεύδωνται πείθουν ὅτι δὲν ὑπάρχει σύμπνοια εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἡ ἀνησυχία τῆς κοινῆς γνώμης εἶναι μεγάλη καὶ δικαιολογημένη. Ἄλλωστε ἡ ἀπρόοπτος μετάθεσις τοῦ Ὑπουργοῦ Δημοσίας Τάξεως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἡ ἀνάληψις τοῦ Ὑπουργείου Δ. Τάξεως ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Δημ. Σοσιαλ. κόμματος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πείσῃ κανένα ὅτι δὲν ὀφείλεται εἰς βαθείας διαφωνίας μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως. Ὅλα αὐτά, κ. βουλευταί, κλονίζουν τὴν ἐμπιστοσύνην ὅλου τοῦ λαοῦ καὶ τῆς Βουλῆς ἐπὶ τὴν δυνατότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ μεγάλα θέματα τὰ ὁποῖα εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἐπιλύσῃ. Ἀλλὰ μήπως εἰς τὸ θέμα τῆς ἀνασυγκροτήσεως μένομεν ἱκανοποιημένοι ὥστε νὰ παραμερίσωμεν ὅλα τὰ ἄλλα ζητήματα; Διότι ὅπως εἶπον, κύριοι, ἡ ἀνασυγκρότησις πλήττεται καὶ πλήττεται ἀπὸ ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα, ἀπὸ τὴν ἀνησυχίαν καὶ ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν ἐμπιστοσύνης ἐπὶ τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως. Μήπως ἔχομεν πεποίθησιν ὅτι ἡ ἀνασυγκρότησις βαίνει ὁμαλῶς; Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὡμίλησε πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν καὶ ἔχω ἐδῶ τὰ πρακτικὰ καὶ ἐδήλωσεν ὅτι εἰς τὰς 15 Αὐγούστου πρόκειται νὰ τεθῇ ὁ θεμέλιος λίθος εἰς τὰ τέσσαρα μεγάλα ἔργα ἀνασυγκροτήσεως. Ἐζήτησα, καθ’ ὃ εἶχον καθῆκον ὡς βουλευτής, ὅπως τὸ αὐτὸ καθῆκον ἔχουν ὅλοι οἱ βουλευταί, ἀλλὰ καὶ ὡς ἀσχολούμενος εἰδικώτερον μὲ αὐτὰ τὰ θέματα, νὰ ἴδω τὰ ὁριστικὰ πλέον σχέδια αὐτῶν τῶν ἔργων διὰ νὰ χαρῶ καὶ ἐγὼ διὰ τὴν ἀνατολὴν τῆς μεγάλης αὐτῆς ἡμέρας διὰ τὴν Ἑλλάδα, τῆς ἐνάρξεως τῶν ἔργων ἀνασυγκροτήσεως τῶν ἀναφερομένων εἰς τὸ ἐνεργειακὸν πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐξηκρίβωσα, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι οὐδὲν σχέδιον ὁριστικὸν ὑπάρχει.

§50Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Τὰ τέσσαρα ἔτη ἦσαν ὀλίγα, οἱ δύο μῆνες ἦσαν πολλοί. (Χειροκροτήματα).

§51Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἀπευθυνόμενος εἰς ἐμὲ νὰ λέγητε τοῦτο κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, διότι γνωρίζετε καλύτερον παντὸς ἄλλου ὑμεῖς ἰδιαιτέρως εἰς ποίους καὶ πόσους σκληροὺς ἀγῶνας ἀπεδύθην κατὰ τὰ τέσσαρα ἔτη διὰ νὰ κατορθώσω μὲ τὰς μικρὰς δυνάμεις τὰς ὁποίας διέθετον νὰ διορθώσω μερικὰ σφάλματα. Δὲν κατηγορῶ τὴν Κυβέρνησιν, διότι εἰς τὸ διάστημα τῶν τριῶν μηνῶν δὲν κατώρθωσε νὰ τακτοποιήσῃ ἐν τῷ συνόλῳ του τὸ ζήτημα τῆς ἀνασυγκροτήσεως. Τὴν κατηγορῶ διότι διὰ τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ ἠθέλησε νὰ παραπλανήσῃ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν διὰ τὸν ἀκριβῆ χρόνον τῆς ἐνάρξεως τῶν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ. Δὲν ἔπρεπε νὰ δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι τὰ ἔργα θὰ ἀρχίσουν εἰς τὰς 15 Αὐγούστου. Ἠμπορεῖ βέβαια νὰ τεθῇ ὁ θεμέλιος λίθος, δηλαδὴ νὰ τοποθετηθῇ ἁπλῶς μία πλάκα, νὰ σφάξωμεν τὸν κόκκορα καὶ νὰ πιοῦμε σαμπάνια. Αὐτὸ ὅμως δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὀνομασθῇ ἔναρξις τῶν ἔργων ἀνασυγκροτήσεως, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν πρὸ τῆς παρελεύσεως ἑνὸς ἔτους νὰ γίνῃ ἔναρξις τῶν ἔργων ὅταν δὲν ὑπάρχουν ὁριστικὰ σχέδια. Δύο δωμάτια μὲ κουζίνα ἐὰν πρόκειται νὰ κτίσῃ κανείς, θέλει ἕξ μῆνας διὰ νὰ ἀρχίσῃ τὸ οἰκοδομικὸν ἔργον ὅταν δὲν κατέχῃ τὰ ὁριστικὰ σχέδια.

§52Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Τὴν βεβαίωσιν τὴν ὁποίαν ἔδωσα, τὴν ἔδωσα κατόπιν βεβαιώσεως τῶν ἁρμοδίων τεχνικῶν, ὄχι μόνον τῶν ἰδικῶν μας, κατὰ τὰς ὁποίας θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ θέσωμεν θεμέλιον λίθον εἰς τὰς 15 Αὐγούστου.

§53Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Τὸ σφάξιμο τοῦ κόκκορα δηλαδή. Ἐπ’ αὐτοῦ εἶμαι σύμφωνος καὶ αὐτὸ ἀκριβῶς λέγω καὶ ἐγώ.

§54Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Δὲν ἠμπορεῖτε μὲ παιγνίδια λέξεων νὰ διαγράφετε ὡρισμένας ἀληθείας, διότι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπα εἰς τὴν Βουλὴν εἶναι ἀληθές.

§55Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Πραγματικὴν ἔναρξιν τῶν ἔργων δὲν πρόκειται νὰ ἔχωμεν.

§56Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤθελα νὰ ζητήσω τὴν πληροφορίαν πότε θὰ προκηρύξητε τὸν σχετικὸν διαγωνισμὸν τῆς ἀναλήψεως ἐκτελέσεως τῶν ἔργων αὐτῶν. Ἐλπίζω νὰ εἶσθε εἰς θέσιν νὰ μοῦ ἀπαντήσετε.

§57Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Αὐτὴν τὴν στιγμὴν εὑρισκόμεθα εἰς διαπραγματεύσεις διὰ τὸν Οἶκον ποὺ θὰ ἀναλάβῃ τὴν ἐπίβλεψιν τῶν ἔργων καὶ κατὰ συνέπειαν εὐθὺς ἀμέσως θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ κάμωμεν αὐτὸ ποὺ ζητεῖτε. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς μίαν τοιαύτην συζήτησιν νὰ φέρετε τὸ ζήτημα τῆς ἀνασυγκροτήσεως.

§58Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Δὲν εἶναι μόνον τὰ ἔργα αὐτά.

§59Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ὁμιλῶ περὶ τῶν ἔργων τῶν ἀφορώντων τὴν ἐνέργειαν συγκεκριμένως. Δὲν ὑπάρχουν ὁριστικὰ σχέδια. Ὁ θεμέλιος λίθος θὰ τεθῇ, ὁ κόκκορας θὰ σφαγῇ, ἡ σαμπάνια θὰ ἀνοιχθῇ, ἀλλὰ τὰ ἔργα δὲν θὰ ἔχουν γίνῃ. Τὴν εὐθύνην δὲν τὴν ἀποδίδω εἰς σᾶς. Δὲν ἐννοῶ βεβαίως τὴν τυπικὴν εὐθύνην, ἀλλὰ τὴν οὐσιαστικὴν εὐθύνην, τὴν ὁποίαν ἔχουν οἱ σύμβουλοί σας, οἱ ὁποῖοι δυστυχῶς εἶναι οἱ ἴδιοι ἐκεῖνοι ποὺ ἴσως παρέσυραν εἰς σφάλματα καὶ τὴν προηγουμένην Κυβέρνησιν. Τὰ ἴδια πρόσωπα, οἱ ἴδιοι ἄνθρωποι ἐπὶ σκηνῆς, οἱ ὁποῖοι ἐκλήθησαν ὡς σοφοὶ καὶ πολὺ φοβοῦμαι ὅτι οἱ περισσότεροι ἐξ αὐτῶν ἀνεδείχθησαν περισσότερον ἐπιτήδειοι καὶ ὀλιγώτερον σοφοί. Αὐτὰ ὅλα μᾶς δημιουργοῦν τὴν πεποίθησιν ὅτι δὲν πρόκειται νὰ πραγματοποιήσητε τὰς ἐπαγγελίας σας. Καὶ ἀκόμη πέραν τούτου ὑπάρχει ἕνας ψίθυρος μεταξὺ τοῦ τεχνικοῦ κόσμου, τὸν ὁποῖον ψίθυρον δὲν ἠθέλησα νὰ δεχθῶ ὡς ἀνταποκρινόμενον πρὸς τὴν ἀλήθειαν, δὲν ἠθέλησα κἂν νὰ τὸν συζητήσω. Λέγεται δηλαδὴ ὅτι ἡ ἐποπτεία τῶν ἔργων ἀνετέθη μὲ ἕνα κολοσσιαῖον ποσοστὸν 7,8% καὶ εἰς ξένην ἑταιρίαν κατὰ τρόπον χαριστικόν. Ἐπειδὴ εἶμαι μαθημένος νὰ μὴ δίδω πίστιν εἰς τὰς συκοφαντίας, διότι γνωρίζω ὅτι εἶναι μία ἀπὸ τὰς κατάρας τὰς μεταπολεμικάς, ποὺ μαστίζουν τὴν κοινωνίαν μας καὶ τὴν πολιτικήν μας ζωὴν οὐδεμίαν ἔδωσα συνέχειαν εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, οὔτε κἂν ἐζήτησα νὰ ἐρευνήσω τὸ θέμα. Ἀλλὰ ἀναγιγνώσκων τὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὸ «ΒΗΜΑ» τῆς 29ης Μαΐου ἐ. ἔ., εἶδα ὅτι λέγει, μεταξὺ ἄλλων πολλῶν, πρὸς τὸν κ. Τζέκινς τὸν ἁρμόδιον τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, ὅτι «Δεδομένου ὅτι....... (Ἀναγιγνώσκει τὴν περικοπὴν τῆς ἐπιστολῆς ἐν τῇ ὁποίᾳ ἀναφέρεται ὅτι μόνον 6 οἶκοι ἐκλήθησαν καὶ ἐκ τῶν ὁποίων δὲν ἐνδιεφέρθησαν παρὰ μόνον οἱ 3 διὰ τὴν ἀνάληψιν τῆς ἐπιβλέψεως τῶν ἔργων). Πολὺ καθαρὰ καὶ πολὺ τιμία θὰ ἦτο ἡ διαχείρισις τῆς ὑποθέσεως ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ ἀνοικτοῦ διαγωνισμοῦ, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ ἠδύνατο νὰ μετάσχῃ πᾶς ἔχων τὴν διάθεσιν καὶ τὴν ἀνάλογον ἱκανότητα. Ἀλλὰ τί εἴδους διαγωνισμός, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι αὐτός, διότι ἔχω μεγάλην πεῖραν τῶν διαγωνισμῶν, τόσην μεγάλην, ὥστε νὰ εἴπω ὅτι εἶμαι μεταξὺ ἐκείνων ποὺ δύνανται νὰ ἔχουν βαρύνουσαν γνώμην ἐπὶ τοιούτων θεμάτων. Τί εἴδους διαγωνισμὸς εἶναι αὐτὸς ὁ ὁποῖος ἐγένετο μεταξὺ 6 ἑταιριῶν τὰς ὁποίας ἐκαλέσατε σεῖς; Καὶ διατί δὲν ἐκαλέσατε τὰς 126, τὰς 1026 ποὺ εἶναι εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἱκαναὶ νὰ ἀναλάβουν τὴν ἐποπτείαν τῶν ἔργων αὐτῶν; Τί εἴδους διαγωνισμὸς εἶναι αὐτὸς μεταξὺ τῶν ἑταιριῶν, τὰς ὁποίας ἐκαλέσατε, μὲ ἀποτέλεσμα ἀπὸ 5% ποὺ ἐζήτησε καὶ διεπραγματεύθη ἡ Ε.Μ.Π. Α.Σ.Κ.Ο. νὰ φθάσῃ εἰς τὰ 7,8%; Θὰ μοῦ εἴπητε τί πρέπει νὰ γίνῃ ὅταν ἤθελα σοβαρὰς ἑταιρίας καὶ σοβαροὺς ὀργανισμούς; Νὰ θέσετε αὐστηρὰς προδιαγραφὰς διὰ τὴν διενέργειαν τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ μεγάλας ἐγγυήσεις ὁπότε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μετάσχουν παρὰ μόνον Ὀργανισμοὶ μεγάλης πείρας καὶ μεγάλου κύρους.

§60Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι εἰς τὴν ἐνέργειαν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις προέβη κατόπιν συνεννοήσεων μετὰ τῶν ἁρμοδίων Ὀργανισμῶν τῆς Συμμάχου Δυνάμεως, ἡ ὁποία παρέχει καὶ τὰ μέσα διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν ἔργων αὐτῶν. Ἠκολουθήσαμεν τὰς συμβουλὰς κατὰ πόδας τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ καὶ ἑπομένως ἐκαλέσαμεν τοὺς Ὀργανισμοὺς τοὺς ὁποίους αὐτοὶ μᾶς ὑπέδειξαν. Οὔτε εἴμεθα ἡμεῖς εἰς θέσιν νὰ γνωρίζωμεν ποίους οἴκους ἔπρεπε νὰ καλέσωμεν. Ὁ διαγωνισμὸς ἔπρεπε ἀπαραιτήτως νὰ γίνῃ, μεταξὺ Ἀμερικανικῶν οἴκων καὶ τὸ ἀποτέλεσμα σᾶς τὸ ἐδώσαμεν διὰ τῶν δηλώσεων τῶν γνωστῶν τῆς ἐπιστολῆς τὴν ὁποίαν ἀνεγνώσατε. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς διαφορᾶς τοῦ 5% καὶ 8% ἡ ἱστορία εἶναι ἡ ἑξῆς ὅτι προτοῦ γίνῃ ὁ διαγωνισμὸς ἐπὶ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων κατεβλήθη πᾶσα δυνατὴ προσπάθεια νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ 5% καὶ ἀπεδείχθη τοῦτο ἀδύνατον. Κατόπιν τούτου ἐγένετο διαγωνισμὸς καὶ ὁ διαγωνισμὸς ἔφερε τὸ ἀποτέλεσμα αὐτό. Ἀπ’ ἀρχῆς αἱ Ἀμερικανικαὶ ὑπηρεσίαι μᾶς εἶπον ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρχῃ οἶκος Ἀμερικανικὸς ποὺ νὰ δεχθῇ τὴν δαπάνην αὐτὴν μὲ τὸ 5%. Ὑπῆρχε μία προσπάθεια τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως νὰ τὸ ἐπιτύχῃ, ἀλλὰ δὲν τὸ ἐπέτυχε. Ἦλθεν ὁ διαγωνισμὸς καὶ ἀπέδειξεν ὅτι αἱ συστάσεις τῆς Ἀμερικανικῆς ὑπηρεσίας ἦσαν ὀρθαί, ὅτι δὲν ἠμπορούσαμεν νὰ πετύχωμεν τὸ 5%. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία, κ. Βουλευτά, διὰ τὴν ὁποίαν προσεπαθήσατε νὰ παραστήσετε κάποιαν ἀνικανότητα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι τὸ πρᾶγμα δὲν εἶναι οὕτω καὶ ἐὰν εὑρίσκεσθε εἰς τὴν ἰδίαν θέσιν μὲ ἡμᾶς δὲν θὰ ἐπετυγχάνατε τίποτε τὸ καλύτερον.

§61Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Οὐδέποτε θὰ ἐκάναμε τοιοῦτον διαγωνισμόν.

§62Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Θὰ τὸν ἐκάματε.

§63Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Μόνον μὲ αὐστηρὰς προδιαγραφὰς καὶ ἀνοικτὸν διαγωνισμὸν θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἐπιτύχωμεν ἐκεῖνο ποὺ ἠθέλαμεν καὶ ἡ ἐξήγησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ ὁμολογῶ ὅτι δὲν μὲ ἱκανοποίησεν.

§64Ε. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπ. Συντ.). Πολὺ λυποῦμαι δι’ αὐτό.

§65Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἡ Ἀμερικὴ δὲν εἶναι κανένα κομμουνιστικὸν Κράτος. Εἶναι Κράτος ὅπου ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία κινεῖται ἀπολύτως ἐλευθέρως, οἱ δὲ διάφοροι ἰδιωτικοὶ Ὀργανισμοὶ καὶ ἰδιωτικαὶ ἐπιχειρήσεις ἀδιαφοροῦν τελείως διὰ τὴν γνώμην τῆς τάδε ἢ τάδε Ἀμερικανικῆς ὑπηρεσίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς τὸ ἐπέβαλε καμμία Ἀμερικανικὴ ὑπηρεσία, ἡ ὁποία συγχρόνως νὰ ὑπεχρέωνε τὰς διαφόρους τεχνικὰς ἑταιρίας εἰς τὸ νὰ μετάσχουν ἢ νὰ μὴ μετάσχουν εἰς τὸν διαγωνισμόν. Λυποῦμαι ὅθεν, διότι δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ ὅτι ὁ διαγωνισμὸς εἶναι ἀδιάβλητος μόνον μὲ τὴν πρόσκλησιν 6 οἴκων. Αὐτὸ παρέχει ἔδαφος εἰς πάντα καλῆς πίστεως ἄνθρωπον νὰ ἐκφράζῃ τὸ ὀλιγώτερον τὴν ἀπορίαν του. Κύριοι Συνάδελφοι, σᾶς ἐκούρασα πολύ, ἀλλὰ ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα, προστιθέμενα τὸ ἓν ἐπὶ τοῦ ἄλλου, δημιουργοῦν τὴν δυσπιστίαν τῆς κοινῆς γνώμης διὰ τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀνταπεξέλθῃ εἰς τὸ δυσχερές της ἔργον. Ὡς ἀποκορύφωμα δὲ ὅλου αὐτοῦ τοῦ κύκλου τῶν πράξεων ἦλθε καὶ ὁ τόσον προκλητικὸς διορισμὸς τοῦ κ. Πιστολάκη εἰς τὸ Ἀνώτατον Ἵδρυμα τῆς Γεωργικῆς μας Πίστεως. Τὸ Λαϊκὸν κόμμα ἐθεώρησε καθῆκον του πλέον, καθῆκον ἐπιβεβλημένον νὰ θέσῃ τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλὴν ὡς ζήτημα πολιτικόν, διὰ νὰ δώσῃ τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων, διὰ τῆς ἄρσεως τῆς ἐμπιστοσύνης της νὰ ἐμποδίσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ὁδηγήσῃ τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν ἐπικίνδυνον κατήφορον πρὸς τὸν ὁποῖον τὴν παρασύρῃ. (Χειροκροτήματα).

§66Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρος Κυβερν.). Κύριοι βουλευταί, εἶχα ἀποφασίσει νὰ ὁμιλήσω τελευταῖος δι’ ἓν ζήτημα ἐκ τῶν τεσσάρων ἕως 5 ζητημάτων, τὰ ὁποῖα συμπεριλαμβάνονται εἰς τὴν συζήτησιν τὴν σημερινήν, ἤτοι τὸ ἀφορῶν τὸν διορισμὸν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. Διὰ νὰ μὴ καταπονήσω ὅμως τὴν Βουλήν, ξεχωρίζω τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ θὰ σᾶς εἴπω ἀμέσως τὸ ἱστορικὸν τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς. Ἀπὸ πολλῶν ἑβδομάδων ἐθεώρουν ὅτι διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἀνταρτοπλήκτων καὶ τὴν ἀναγέννησιν τῶν ἀγροτῶν μας ἔπρεπε νὰ ἀναδημιουργηθῇ καὶ νὰ ἀνασυγκροτηθῇ ὁ σπουδαῖος ὀργανισμὸς τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ἡ ὁποία στηριζομένη μέχρι τοῦδε εἰς βάσεις παλαιὰς ἔχει ἀνάγκην ἀνασυγκροτήσεως. Ἔπρεπε λοιπὸν νὰ εὕρω κάποιον ὁ ὁποῖος θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὴν ἀνασυγκροτήσῃ, διότι εἰς αὐτὴν θὰ στηρίξωμεν ὄχι μόνον τὴν ἀποκατάστασιν, τὴν πλήρη ἀποκατάστασιν τῶν ἀνταρτοπλήκτων, ἀλλὰ θὰ ἀναδιοργανώσωμεν καὶ τὴν γεωργίαν μας, ὥστε ὁ ἀγροτικὸς κόσμος εἰς τὸν ὁποῖον ἐλπίζομεν, νὰ ἀποδώσῃ περισσότερα. Ἀπὸ ἑβδομάδων ἐξέλεξα ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος, κατὰ τὴν κρίσιν μου εἶχε καὶ ἔχει ἰδιότητας ὀργανωτικὰς καὶ πεῖραν τῶν ζητημάτων τῶν ἀφορώντων τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Καὶ αὐτὸς ἦτο ὁ κ. Πιστολάκης. Ἐπὶ ἑβδομάδας εἰργάσθην μαζί του διὰ νὰ ἴδωμεν ἐπὶ ποίων βάσεων ἦτο δυνατὸν ν’ ἀνασυγκροτηθῇ ἡ Τράπεζα, ὥστε ν’ ἀποτελεσθῇ ἕνας ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος νὰ βοηθήσῃ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ ἀναδημιουργίαν τοῦ ἀγροτικοῦ Κόσμου. Ἔφθασα εἰς τὸ σημεῖον νὰ εἶμαι τόσον αἰσιόδοξος, ὥστε νὰ πιστεύω ὅτι τοιουτοτρόπως ὁ ἀγροτικός μας κόσμος θὰ ἀνελάμβανεν ἀπὸ τὰς τόσας δυσχερείας καὶ συμφορὰς τὰς ὁποίας ὑπέστη καὶ θὰ ἀνέκτα τὸ θάρρος του, ὅταν θὰ ἐδίδομεν εἰς αὐτὸν ὅλα τὰ οἰκονομικὰ μέσα διὰ τῆς ἀσκήσεως τοιαύτης ἀγροτικῆς πολιτικῆς ἡ ὁποία ν’ ἀναγεννήσῃ τὴν χώραν μας. Εὑρῆκα ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ κ. Πιστολάκη τὸν ἐνδεδειγμένον. Ὅταν ἦλθα ἐδῶ εἶδα τὰς ἐπιθέσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐναντίον τοῦ προσώπου του. Δὲν ἐπείσθην ὡς πρὸς τὰς ἀποδιδομένας κατηγορίας περὶ φρονημάτων κλπ. Γνωρίζω ὅτι ὁ κ. Πιστολάκης ἦτο Ἐαμίτης ὅταν εὑρίσκετο εἰς τὴν Ἀμερικήν. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὅλος ὁ κόσμος ἐθεώρει τὸ Ε.Α.Μ. ὡς μίαν προσπάθειαν Ἐθνικήν. (Θόρυβος καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς. Φωναί: Ποτέ!).

§67Ι. ΜΑΡΙΝΑΚΟΣ. Τοιαύτη μομφὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ παραδεκτή. Εἶναι ἀκατανόητον πῶς ὁ κ. Πρόεδρος ἐκφράζεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον.

§68Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρος Κυβερν.). Δὲν δέχομαι διακοπάς. Ἀκούσατε νὰ τελειώσω καὶ ἔχετε καιρὸν ν’ ἀπαντήσητε. Ἐγὼ δὲν εὑρισκόμην τότε ἐδῶ. Ἤμην εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἔβλεπα ὅτι τὰ ραδιόφωνα καὶ τὸ Ἀγγλικὸν καὶ τὸ Ἀμερικανικὸν ὑπεστήριζον τὸ Ε.Α.Μ. ὡς μίαν προσπάθειαν......

§69Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Αὐτὰ εἶναι τὰ σφάλματα τῶν συμμάχων μας.

§70Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρος Κυβερν.). Ἄσχετον. Ἔβλεπα, λέγω ὅτι ὑπεστηρίζετο καὶ ἐξωπλίζετο ὅπως καὶ αἱ ἄλλαι Ἐθνικαὶ Ὀργανώσεις. Ὅλαι αἱ ὀργανώσεις τῆς Ἀντιστάσεως αἱ ὁποῖαι ὑπῆρχον εἰς τὴν Ἑλλάδα ἦσαν ἐγκεκριμέναι ἀπὸ τοὺς συμμάχους μας. Μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης νομίζω ὅτι δὲν ὑπῆρχε καμμία μομφὴ πρὸς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀνῆκον εἰς τὰς Ἐθνικὰς Ὀργανώσεις. Ἄλλο ζήτημα ὅταν τὸ ΕΑΜ ἔπεσε εἰς τὰ χέρια τῶν κομμουνιστῶν καὶ τὴν καθοδήγησιν αὐτῶν. Διαφέρει τὸ πρᾶγμα. Ὁ κ. Πιστολάκης ὅταν ἦλθε εἰς τὴν Ἑλλάδα παρουσιάσθη εἰς ἐμὲ καὶ ἐτέθη εὐθὺς ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης παρὰ τὸ πλευρόν μου. Ἐὰν νομίζετε ὅτι ἐγώ, ὡς ἐλέχθη πολλὰς φοράς, εἶμαι ἢ ὑπῆρξα συνοδοιπόρος ἢ ἄλλο τι, τότε εἶναι καὶ αὐτός.

§71Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ὄχι, δὲν εἶναι τὸ ἴδιο πρᾶγμα.

§72Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Παρακαλῶ. Ὁ κ. Πιστολάκης δὲν ἔδωσε καμμίαν ἀφορμὴν, μοῦ ἔλεγε μάλιστα ὅτι «ἐγὼ εἶμαι μᾶλλον βενιζελικὸς Φιλελεύθερος».

§73Γ. ΡΑΛΛΗΣ. ... (ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος λόγῳ τοῦ θορύβου καὶ τῶν κωδωνοκρουσιῶν).

§74Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρ. Κυβερν.). Μίαν παράκλησιν καὶ σύστασιν ἔχω νὰ κάμω πρὸς τὸ Κέντρον, πρὸς τοὺς βουλευτὰς τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτοὶ νὰ δίνουν τὸ παράδειγμα τῆς εὐλαβείας εἰς τοὺς ἀγορεύοντας. Δὲν λέγω δι’ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ὁποιοσδήποτε καὶ ἂν εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος. Εὑρίσκω αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν εὐκαιρίαν νὰ κάμω τὴν σύστασιν αὐτὴν καὶ νὰ προτρέψω ὅλους τοὺς ἀποτελοῦντας τὰ Κυβερνητικὰ Κόμματα νὰ τὴν ἀκολουθήσουν, διότι βλέπω ἀπὸ πολλῶν ἡμερῶν ὅτι παραβιάζεται ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς σχετικῶς μὲ ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν συζήτησιν ἀπὸ τοῦ βήματος. Θὰ παρακαλέσω διὰ πρώτην καὶ τελευταίαν φορὰν τοὺς φίλους βουλευτάς, νὰ δείξουν τοὐλάχιστον αὐτοὶ τὸ παράδειγμα ὅτι σέβονται τὸ βῆμα (Χειροκροτήματα). Ἐγὼ αὐτὴν τὴν στιγμὴν κάνω μίαν διήγησιν καὶ παρακαλῶ νὰ μὲ ἀκούσητε ἕως τὸ τέλος. Ἐλεύθεροι εἶσθε κατόπιν νὰ μὲ ἀντικρούσετε. Ὁπωσδήποτε ὁ κ. Πιστολάκης προσεφέρθη νὰ ὑπάρξῃ ὀπαδός μου. Δὲν μοῦ πέρασε ποτὲ ἀπὸ τὸν νοῦν, ὅτι ἐσκέπτετο ἄλλως παρὰ ὡς εἷς ἐθνικόφρων ἄνθρωπος. Προσεχώρησεν ἐπὶ τέλους καὶ εἰς τὸ Κόμμα ὅταν ἀπεφάσισα νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὴν Πολιτικήν. Ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ποὺ ἀνήγγειλα τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν ἐτάχθη μὲ Κόμμα μου. Δὲν μοῦ ἐδόθη ποτὲ καμμία ἀφορμὴ νὰ ὑποψιασθῶ ὅτι ἔχει σκέψεις μὴ Ἐθνικάς. Συνεπῶς καμμία ὑποψία δὲν ὑπῆρχε μέχρι τῆς στιγμῆς κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπεφάσισα τὸν διορισμόν του εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, ὑποκινούμενος ἀπὸ τὴν κρισιμότητα τῆς στιγμῆς, διὰ νὰ ὠφελήσω τὸν ἀγροτικὸν κόσμον καὶ συνεπῶς, καὶ τὸν ἀνταρτόπληκτον κόσμον, ὁ ὁποῖος ὅταν θὰ μετέβαινεν εἰς τὰ χωριά του θὰ ἔπρεπε νὰ εὕρῃ κατόπιν βοήθειαν ἀπὸ ἕνα ὀργανισμόν, ὅπως ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, τὴν ὁποίαν ἤθελα νὰ ἐφοδιάσω μὲ ὅλα τὰ μέσα τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο ἀνάγκη νὰ ἐνισχυθοῦν οἱ ἀγρόται, ἐκ τῶν ὁποίων οἱ πλεῖστοι, ἐπαναλαμβάνω εἶναι ἀνταρτόπληκτοι. Μὲ ὤθησεν ἡ ἀνάγκη, ἡ ἀγάπη πρὸς τοὺς ἀγρότας. Ἤθελα ἐπὶ πλέον ἡ Ἀγρ. Τράπεζα νὰ ἀνέλθῃ εἰς ἕνα ὀργανισμὸν ἰσχυρόν, νὰ ἐφοδιάσῃ μὲ ὅλα τὰ μέσα τὰ ἀπαραίτητα τοὺς ἀγρότας καὶ συνεπῶς θὰ ὑπάρξῃ ἰσχυρὰ βοήθεια εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐστηρίζετο ὅλος ὁ ἐργαζόμενος κόσμος. Ἡ ἐπιθυμία αὐτὴ μὲ ὤθησεν εἰς τὸ νὰ εὕρω ἕνα κατάλληλον ἄνθρωπον. Εὑρῆκα καὶ συνεζήτησα ἐπὶ ἑβδομάδας, κατηρτίσθη ὁ ὀργανισμός, τὰ σχέδια καὶ ἔμεινα ἀπολύτως εὐχαριστημένος. Μετὰ τὴν συζήτησιν ἡ ὁποία ἠγέρθη ἐντὸς τῆς Βουλῆς καὶ μετὰ ὅσα ἐλέχθησαν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὑπερασπίσω τὸ φρόνημα καὶ τὴν τιμὴν τοῦ φίλου μου, ὁ ὁποῖος ἐδέχθη νὰ μὲ ἐξυπηρετήσῃ. Δὲν ὑπάρχει εἰς ἐμέ, παρ’ ὅσα ἐλέχθησαν, καμμία ὑποψία ὅτι δὲν εὑρίσκεται ἐν τάξει. Ἐν τούτοις μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν προχθὲς μετὰ τὴν πρώτην συζήτησιν ἡ ὁποία ἠγέρθη ἐν τῇ Βουλῇ ὅτι ἦλθε καὶ μοῦ ὑπέβαλε τὴν παραίτησίν του καὶ ἐπανειλημμένως καὶ προφορικῶς μὲ παρεκάλεσεν ὅτι δὲν θὰ ἤθελε νὰ ἐκτελεσθῇ ὁ διορισμός. Ἐγὼ τοῦ εἶπον ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποχωρήσω διότι δὲν βλέπω τοὺς λόγους, παρ’ ὅσα λέγουν, ὅτι εἶσθε ἔνοχος ὑποψίας τινὸς ἀντεθνικῆς καὶ ἐπέμεινα καὶ τὸ γνωρίζουν ὅλοι οἱ φίλοι μου μέχρι τῆς στιγμῆς, ἐπέμεινα ὅτι δὲν θὰ δεχθῶ καμμίαν συγκατάβασιν, ὥστε νὰ προσαφθῇ μία κατηγορία ἀνυπόστατος πρὸς αὐτόν. Δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν συμφέρει εἰς τὸν πολιτικὸν κόσμον νὰ ἐξουθενώνῃ ἕναν ἄνθρωπον διὰ συκοφαντικῶν κατηγοριῶν, δὲν θέλω νὰ εἴπω ἐκ προθέσεως ἀλλὰ ἀπὸ πλάνην. Τοῦ εἶπον ὅτι δὲν δέχομαι τὴν παραίτησιν, ἀλλὰ μετὰ τὴν συζήτησιν καὶ μετὰ τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Κάντζια ἀναλαμβάνω ἀπὸ τῆς στιγμῆς αὐτῆς νὰ ρυθμίσω τὸ ζήτημα, ἐγκρίνων τὴν παραίτησίν του. (Χειροκροτήματα). Δὲν θέλω μὲ προσωπικὰ ζητήματα νὰ καταπονῆται ἡ Βουλή. Θὰ μὲ ἔχετε πάντοτε βοηθὸν διὰ νὰ συμβάλω εἰς τὴν καλὴν πρόοδον τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς. Διὰ τὰ προσωπικὰ ζητήματα θὰ εἶμαι πάντοτε ὑποχωρητικὸς (χειροκροτήματα). Θὰ εἶμαι ὅμως ἀδιάλλακτος εἰς ὅ,τι ἀφορᾶ τὰς ἰδέας μας καὶ τὸ πρόγραμμά μας. Δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ εἴπω. Διὰ τὰ ἄλλα ζητήματα, 4–5 ζητήματα, θὰ ἀκούσω καὶ εἰς τὸ τέλος θὰ ἀπαντήσω πρὸ τῆς ψηφοφορίας.

§75Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Δὲν ὑπάρχει πλέον θέμα ψηφοφορίας.

§76Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Τὸν ἀγῶνα ἡ Ἀντιπολίτευσις μόνον εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα τὸν περιώρισε.

§77Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Τότε χαίρω ἰδιαιτέρως, ὅτι ἀπαλλάσσω τὴν Βουλὴν ἀπὸ τὴν ψηφοφορίαν. (Χειροκροτήματα).

§78Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, νομίζω ὅτι ἐκφράζω ὁμόθυμον τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς.....

§79ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (τῆς ἀριστερᾶς). Ὄχι, ὄχι.

§80Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, θὰ ἐξακολουθήσω λέγων ὅτι ἐκφράζω ὁμόθυμον τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς διὰ νὰ διαπιστωθῇ ποῖοι θὰ διαμαρτυρηθοῦν κατὰ τῆς ὁμοθύμου ὡς ἐγὼ νομίζω γνώμης τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα). Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἐκφράζω τοὐλάχιστον κατὰ τὸ μέγιστον μέρος τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ διαφωνοῦσα πτέρυξ, ὅτι αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐν σχέσει μὲ τὸ τεθὲν ζήτημα τοῦ διορισμοῦ τοῦ κ. Πιστολάκη εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ θεωρηθοῦν ἐπαρκεῖς. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία ὅτι, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνεγνώρισε κατόπιν τῶν γενομένων συζητήσεων, ὅπως εἶπεν ὅτι ὀρθότερον θὰ ἦτο νὰ δεχθῇ τὴν παραίτησιν τοῦ φίλου του κ. Πιστολάκη ἀπὸ τὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν τὸν προώριζε, τὸ πολιτικὸν ζήτημα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ περαιτέρω. Τώρα βεβαίως εἶναι ζήτημα τῆς Κυβερνήσεως δὲν ὑπάρχει καμμία ἐπ’ αὐτοῦ ἀμφιβολία ἐὰν θὰ θελήσῃ νὰ τερματισθῇ ἢ ὄχι ἡ συζήτησις αὐτή, ἡ ὁποία ἤρχισεν ἐπὶ τῆς γενικωτέρας κυβερνητικῆς πολιτικῆς. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν ὅτι δύναται νὰ ἐξακαλουθήσῃ ἡ συζήτησις. Φρονῶ, κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ὁμιλήσω μετ’ ἀπολύτου εἰλικρινείας, ὅπως εἰλικρινεῖς ὑποθέτω καὶ ὄχι πολιτικοὶ ὑπῆρξαν καὶ οἱ λόγοι τοὺς ὁποίους εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καὶ ἐλπίζω ὅτι θὰ τὸ δεχθῇ αὐτὸ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐν τῇ ἀσκήσει τῶν πρωθυπουργικῶν του καθηκόντων παρορμώμενος ἐνίοτε ἀπὸ προσωπικὰς σκέψεις συμφυεῖς πρὸς τὴν πολιτικήν του ὑπόστασιν προβαίνει εἰς ἀποφάσεις καὶ ἐνίοτε μάλιστα εἰς ἐνεργείας ἐν τῇ διαχειρίσει τῶν κοινῶν, αἱ ὁποῖαι ἐκ τῶν ὑστέρων δημιουργοῦν κυβερνητικὸν ἀδιέξοδον.

§81Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ (Πρόεδρ. Κυβ.). Πές μου κανένα ἄλλο.

§82Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐπὶ πλέον τοῦ ζητήματος ἐκείνου, ὑπῆρξαν καὶ 2–3 ἄλλαι ἐνέργειαι, τὰς ὁποίας ἠναγκάσθητε νὰ διορθώσετε, εἴτε μὲ ἐνδοκυβερνητικὰς μεταβολάς, αἵτινες πιθανὸν καθ’ ὑμᾶς νὰ ἀποτελοῦν βελτιώσεις τοῦ οἰκοδομήματος, τοῦ λεγομένου Κυβέρνησις, εἴτε φθάνοντες εἰς ὑγιεστέρας ἀπόψεις λαμβάνοντες ἀφορμὴν ἐκ τῆς μομφῆς τὴν ὁποίαν ἐπέρριψεν ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ ἰδιαιτέρως ἐγὼ εἰς τὸ θέμα τοῦ κ. Πιστολάκη. Καὶ ἡ ἐκδήλωσις ὑγιεστέρας ἀποφάσεως, ἡ ὁποία σᾶς τιμᾷ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, τερματίζει καὶ τὸ θέμα τοῦτο. Ὑπῆρξαν δύο θέματα τὰς τελευταίας ἡμέρας, τὸ ἓν παρεκάμφθη, θεωρηθέντος ἀναγκαίου νὰ ἀναλάβῃ τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ λύωνται τὰ σχετικὰ ζητήματα ἐν μείζονι ἰσοτιμίᾳ καὶ χωρὶς νὰ δημιουργηθῇ νέα περίπτωσις τῆς διὰ σημειωμάτων ἢ παρατύπων ἐνεργειῶν ρυθμίσεως ὡρισμένων ζητημάτων. Αὐτὰ εἶναι γεγονότα, τὰ ὁποῖα εἶναι γενικῶς γνωστά. Οὕτω πρέπει νὰ ὁμιλήσωμεν, ἐὰν θέλετε νὰ χρησιμοποιήσωμεν τὴν γλῶσσαν τῆς εἰλικρινείας. Εἴχομεν λοιπὸν δύο ἐκδηλώσεις εἰς τὰς ὁποίας προέβη ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐξ ἀφορμῆς τῶν ὁποίων κατὰ τὴν ἀντίληψιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ θὰ ἔπρεπε νὰ μὴ τυγχάνῃ αὕτη τῆς περαιτέρω ἐμπιστοσύνης τῆς Βουλῆς. Διότι ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ ἠκολούθει αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν πολιτικὴν ἐν τῇ διαχειρίσει τῶν κοινῶν, θὰ μᾶς ὡδήγει εἰς μείωσιν τοῦ αἰσθήματος τῆς ἀσφαλείας τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ. Ἐφ’ ὅσον ὅμως τὸ ἓν θέμα ἐρρυθμίσθη ἐνδοκυβερνητικῶς, τὸ δὲ ἕτερον ἐρρυθμίσθη παρ’ ὑμῶν κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διὰ τῶν δηλώσεων εἰς τὰς ὁποίας πρὸ ὀλίγου προέβητε, νομίζω ὅτι δὲν ὑπάρχει, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχισθῇ περαιτέρω συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ἐτέθη μετὰ τὴν χθεσινήν μου ἀγόρευσιν. Φυσικὰ εἶναι ἐλεύθεροι οἱ κ. βουλευταὶ νὰ ἐξακολουθήσουν τὴν συζήτησιν, ἀλλὰ φαντάζομαι ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγω τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἀπηχεῖ τὴν γενικωτέραν ἐντύπωσιν τοῦ Σώματος καὶ ὅτι ἑπομένως δυνάμεθα νὰ τερματίσωμεν τὴν συζήτησιν. Ἐν ὄψει τῶν κινδύνων, τοὺς ὁποίους ἀντιμετωπίζομεν, κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι εἴχομεν τὴν ὑποχρέωσιν πάντες νὰ ἐμπνεώμεθα εἰς τὰς πράξεις καὶ τοὺς λόγους μας ἀπὸ τὸ ἀληθὲς Ἐθνικὸν συμφέρον. (Χειροκροτήματα).

§83Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, μὲ πολλὴν ὄντως ἱκανοποίησιν ἠκούσαμεν τοὺς λόγους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐξετίμησε δεόντως τὴν ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς ἀντίδρασιν διὰ τὸ πρόσωπον τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ μὲ τὴν διακρίνουσαν αὐτὸν καλωσύνην ἔσπευσε νὰ δώσῃ τὴν λύσιν, ἀποδεχόμενος τὴν παραίτησιν τοῦ φίλου του. Δὲν συμφωνοῦμεν βεβαίως ἀπολύτως μὲ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἀλλὰ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔληξε τὸ ζήτημα τοῦ Διοικητοῦ τῆς Α.Τ.Ε. νομίζω ὅτι δὲν παρίσταται πλέον ἀνάγκη περαιτέρω συνεχίσεως τῆς συζητήσεως, οὔτε ὑπάρχει πολιτικὸν ζήτημα. Ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν ἐπιδιώκει ἀνατροπὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνεχθῇ χαλάρωσιν τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος, τὴν ὁποίαν ἐπροκάλεσαν αἱ συνεχεῖς καὶ ἰδίως αἱ τελευταῖαι πράξεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ αἱ τοποθετήσεις εἰς ἐπικαίρους θέσεις τῆς Διοικήσεως ὑπόπτων προσώπων ἀπὸ ἐθνικῆς ἀπόψεως. Ἐλπίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπωφεληθῇ τῆς εὐκαιρίας τῆς χθεσινῆς συζητήσεως καὶ θὰ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψει πολλὰς συστάσεις τὰς ὁποίας ἀπηυθύναμεν πρὸς αὐτήν, συστάσεις οἱ ὁποῖαι ἀπέβλεπον εἰς τὴν ἐπαγρύπνισιν αὐτῆς ἐπὶ τῶν ζητημάτων τῆς ἐθνικῆς ἀσφαλείας καὶ εἰς τὴν τόνωσιν τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος καὶ μὲ τὴν ἐλπίδα αὐτὴν κατέρχομαι τοῦ βήματος (Χειροκροτήματα).

§84Κ. ΡΕΝΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως ὑπῆρξε κάποια διαφορὰ ἀπόψεων μετοξὺ τῶν συνεργαζομένων κομμάτων ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρόσωπον, τὸ ὁποῖον θὰ κατελάμβανε τὴν θέσιν τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ἔφθασε μάλιστα τὸ ζήτημα μέχρι τοῦ Τύπου καὶ νὰ γίνῃ γνωστὸν ὅτι ὁ διορισμὸς ἐγένετο κατόπιν ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πρὸς τὴν ὁποίαν εἶχον διαφωνήσει οἱ ὑπουργοὶ οἱ ἀνήκοντες εἰς τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων καὶ ἡ διαφωνία των εἶχε καταχωρηθῇ. Κατὰ πολὺ συνετέλεσε τὸ γεγονὸς αὐτὸ εἰς τὸ νὰ δημιουργηθῇ εὐρύτερος σάλος ἐν τῇ Χώρᾳ. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι συνεπῶς νὰ ἐξάρωμεν τὴν χειρονομίαν εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ὁ κ. Πιστολάκης ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐπιδειχθείσης αὐτῆς διαφορᾶς ἀπόψεων καὶ λαμβάνομεν τοῦτο ὑπὸ σημείωσιν ὅπως ἐκτιμῶμεν βαθύτατα τοὺς δισταγμοὺς τοὺς ὁποίους εἶχε ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ νὰ ἐγκαταλείψῃ ἕνα φίλον καὶ συνεργάτην καὶ κατὰ τὰς τελευταίας ἀκόμη ἐκλογὰς καὶ ἀντιλαμβανόμεθα μετὰ πόσης λύπης του ἠναγκάσθη νὰ δεχθῇ τὴν παραίτησιν τοῦ κ. Πιστολάκη ἡ ὁποία ἐγένετο μετὰ ἐξαιρετικῆς ἐπιμονῆς. Τὴν ἱκανοποίησιν ταύτην ἠθέλησα νὰ ἐξάρω ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα).

§85Λ. ΙΑΣΩΝΙΔΗΣ. Πάντως ὁλόκληρος ἡ Βουλὴ χειροκροτεῖ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ὡραίαν οὐτὴν καὶ μεγάλην χειρονομίαν του.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τῶν γενομένων δηλώσεων θεωρεῖται λῆξαν τὸ πολιτικὸν θέμα καὶ ἡ συζήτησις;

§87ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἔληξεν ἡ συζήτησις.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν: 1) Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ἐκλογῆς τῶν δημάρχων». καὶ 2) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ἐκλογῆς τῶν δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν ἀρχῶν».

§89ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατοῦνται.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν: Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1950– 1951».

§91ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπουργείου Τ.Τ.Τ.: Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς ὑπηρεσίας τοῦ ἡμερομισθίου προσωπικοῦ Ταχυδρ. Δεμάτων».

§93ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπουργείου Θρησκευμάτων καὶ Παιδείας. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 15: Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν τοῦ Ἐθνικοῦ Μ. Πολυτεχνείου».

§95ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 16: Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ ἀνωτέρου διδακτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου».

§97ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 17: Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ δοκιμασίας τῶν ὑποψηφίων διὰ τὸν ἐπιστημονικὸν τίτλον τοῦ διδάκτορος εἰς τὰς Ἀνωτάτας Σχολὰς τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου».

§99ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 18: Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ρυθμίσεως πτυχιακῶν ἐξετάσεων φοιτητῶν».

§101ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κρατεῖται.

§102Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Διαμαρτύρομαι διὰ τοὺς συμψηφισμούς.

§103Ν. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Νὰ πᾶμε μὲ τὴν σειρὰν τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας.

§104Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Τὸ κανονικὸν εἶναι νὰ προχωρήσῃ ἡ ἡμερησία διάταξις ὅπως ἔχει.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ ἔτσι τὴν ἄρχισα.

§106Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν Νομοσχέδια ἐπὶ τῶν ὁποίων οὐδεὶς ἐπιθυμεῖ νὰ ὁμιλήσῃ νὰ γίνουν δεκτὰ ἄνευ συζητήσεως. Ἐὰν ὅμως ὅπως π.χ. εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 18 ἢ 19 Νομοσχέδιον θέλει κανεὶς νὰ ὁμιλήσῃ νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ 20 ἄνευ συζητήσεως καὶ κατόπιν νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§107Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπουσίαζεν ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ προήδρευεν ὁ κ. Μπακλατζῆς, ἐλήφθη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς νὰ συζητηθοῦν τὰ Νομοσχέδια τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Ἐλήφθη ἀπόφασις τῆς Βουλῆς τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ σεβασθῶμεν.

§108Ν. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Δὲν ἔχει ληφθῆ καμμία ἀπόφασις.

§109Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ (Ὑπ. Θρησκ. καὶ Παιδ.). Θέλω νὰ ἐρωτήσω τοὺς κ.κ. βουλευτὰς ἐπὶ τῶν 3 Νομοσχεδίων ποὺ ἀφοροῦν τὸ Πολυτεχνεῖον καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι ὑπηρεσιακά. Ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις;

§110ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι. Ὄχι.

§111Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Τοῦ Πολυτεχνείου τὰ κρατῶ ἐγώ. Θὰ ἀρχίσωμεν τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§112ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κύριε Πρόεδρε νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 9.45′ μ. μ.)