1948.07.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 96η

Παρασκευὴ 16 Ἰουλίου 1948

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 7.10′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Ταλιαδοῦρος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ε. Λουλακάκης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Ἀντωνόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τυρεμπόρων Πατρῶν καὶ περιχώρων, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου προβλεπομένην ὑγρασίαν τυρῶν παρασκευαζομένων ἐν μέσῳ πολλαπλῶν δυσχερειῶν, λόγῳ τῆς συμμοριακῆς δράσεως εἰς τὴν ὕπαιθρον καὶ ζητούντων κατάργησιν ὑγρασίας τυριῶν ἢ αὔξησιν περιεκτικότητος εἰς 58. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Ἀντωνόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Εἰσαγωγικοῦ Ἐμπορίου Πατρῶν, ζητούντων ἀναστολὴν τοῦ νόμου τηρήσεως λογιστικῶν βιβλίων. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Ἀντωνόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Πατρῶν, διαμαρτυρομένης διὰ τὰ θλιβερὰ γεγονότα Χαλανδρίτσης καὶ Γλαύκου καὶ διὰ τὸν φόνον ὑπερεξήκοντα χωροφυλάκων καὶ ζητούσης ἀνεύρεσιν ὑπευθύνων καὶ παραδειγματικὴν τιμωρίαν των. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Δ. Μαντούβαλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Προσωπικοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων Ἀθηνῶν (περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἀποφάσεων τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν κ.λ.π.) καὶ τροποποιήσεως τοῦ Νόμου 19 τοῦ 1944 «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν κλπ.». Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Δ. Μαντούβαλος. καταθέτει ἀναφορὰν τῆς ἑτερορρύθμου ἑταιρείας Κ. Παπασπύρου καὶ Υἱοὶ ἑδρευούσης ἐν Ἀθήναις, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν ὑπὸ τῆς Ἀστυνομίας Πόλεως Ἀθηνῶν ἀπαγόρευσιν τῆς λειτουργίας τοῦ θερινοῦ κινηματογράφου Ἀθηνῶν

«ΣΤΑΔΙΟΝ».

Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Λ. Μαντούβαλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Οἰκοδομικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἀστέγων Οἰκιστῶν Περάματος, ζητοῦντος τὴν παραχώρησιν τῶν ἐν Περάματι οἰκοπέδων ὑπὸ Ο.Δ.Ε.Π. πρὸς ἀνοικοδόμησιν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Δ. Μαντούβαλος, καταθέτει ἀναφορὰν Ἐφέδρων Ἀναπήρων Ἀξιωματικῶν πολέμου 1940–41 Πειραιῶς, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἀδικαιολόγητον κατακράτησιν τῆς συντάξεώς των καὶ ζητούντων τὴν καταβολὴν ταύτης. Ὁ βουλευτὴς Φλωρίνης κ. Γ. Ἀριστείδου, καταθέτει ἀναφορὰς τῶν Συλλόγων Ἰατρικοῦ, Φαρμακευτικοῦ καὶ Ὀδοντιατρικοῦ Φλωρίνης, ζητούντων ὅπως διατηρηθῇ ὑπὲρ ΤΣΑΥ ἡ φορολογία τῶν ἰδιοσκευασμάτων. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Ν. Μαλλιάκας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς κοινότητος Φίλιας Λέσβου, ζητοῦντος τὴν ἐπέκτασιν πρὶμ καὶ εἰς μὴ πωληθέντα καπνὰ ἐσοδείας 1946 καὶ παλαιοτέρων. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Ν. Μαλλιάκας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἰατρικοῦ, Φαρμακευτικοῦ καὶ Ὀδοντιατρικοῦ Συλλόγου Λέσβου, διαμαρτυρομένων διὰ κυβερνητικὴν πρόθεσιν μειώσεως πόρου ἰδιοσκευασμάτων Ταμείου Ὑγειονομικῶν ἀποτελοῦντος μοναδικὸν στήριγμα τῶν ἀνικάνων μετόχων καὶ τῶν ἀπορφανιζομένων οἰκογενειῶν. Οἱ κάτοικοι τοῦ συνοικισμοῦ Περιστεριᾶς κοινότητος Νικηφόρου Νομοῦ Δράμας, ζητοῦν τὴν χορήγησιν πρὶμ εἰς καπνοπαραγωγούς, συντάξαντας συμφωνητικὰ ἀγοραπωλησίας καπνῶν ἀπὸ 1ης Ἰανουαρίου 1947 καὶ παραδώσαντας ταῦτα εἰς ἑταιρείας καπνῶν μετὰ τὴν ἡμερομηνίαν ταύτην. Ὁ Σύνδεσμος Φορτοεκφορτωτῶν Λιμένος Κερκύρας, ζητεῖ τὴν αὔξησιν κατὰ 30% τῶν ἐργατικῶν δικαιωμάτων του, τὴν κατάργησιν τῆς μειώσεως τοῦ 15% διὰ τὴν ἐπαρχίαν καὶ τὴν ἐξομοίωσιν τούτου μετὰ τοῦ ἰσχύοντος ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ ποσοστοῦ. Ὁ σύνδεσμος ὑπαλλήλων ξενοδοχείων ὕπνου ξεναγῶν καὶ διερμηνέων Κερκύρας, ζητεῖ αὔξησιν τῶν ἡμερομισθίων κατὰ 30%, καὶ κατάργησιν τῆς μειώσεως τοῦ 15% διὰ τὰς ἐπαρχίας κλπ. Ὁ ἐθνικὸς σύνδεσμος ἀρτεργατῶν καὶ ἀρτοϋπαλλήλων Θεσ)νίκης, διαμαρτύρεται διὰ τὴν ληφθεῖσαν ἀπόφασιν αὐξήσεως τῆς βάσεως τοῦ ἐλαίου, διὰ τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἐργατῶν κ.λ.π. Ἡ ἐργατοϋπαλληλικὴ τάξις Πατρῶν, διαμαρτύρεται διὰ παρέλκυσιν καθορισμοῦ συνάψεως συλλογικῶν συμβάσεων ἡμερομισθίων τῶν ἐργαζομένων καὶ ζητεῖ τὴν ἄμεσον τακτοποίησιν αὐτῶν. Ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συν)σμῶν Μεραμβέλλου Κρήτης, διαμαρτύρεται διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ ἀπόφασιν, ὅπως ἀποδοθῇ τὸ παρὰ τῆς Κ.Υ.Δ.Ε.Π. ἤδη διατεθὲν ἐλαιόλαδον συγκεντρώσεως 1947, καθ’ ὅσον ἡ ἀπόφασις αὕτη θὰ ἔχῃ ὀλέθρια ἀποτελέσματα διὰ τοὺς ἐλαιοπαραγωγούς. Ἡ Ὁμοσπονδία Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Κερκύρας, ζητεῖ τὴν μὴ προσαύξησιν τοῦ ἐπιτηδεύματος κατὰ 25% κ.λ.π. Ὁ σύνδεσμος ἀχθοφόρων καὶ φορτοεκφορτωτῶν Τήνου, ζητεῖ ἄμεσον κατάργησιν τοῦ Νόμου 28, ἐλευθερίαν συνάψεως κλαδικῆς, τοπικοῦ καὶ πανελλαδικοῦ χαρακτῆρος, συλλογικῆς συμβάσεως κλπ. Οἱ ἐπιχειρηματίαι θερινῶν κινηματογράφων Ἑλλάδος διαμαρτύρονται διὰ τὴν θεσπισθεῖσαν διατίμησιν τοῦ κινηματογραφικοῦ εἰσιτηρίου καὶ ζητοῦν τὴν ἄρσιν τῆς ἐπιβληθείσης διατιμήσεως. Ὁ Ἐργατοϋπαλληλικὸς κόσμος Πατρῶν καὶ ἡ Ἕνωσις τραυματιῶν 1940–41 Ἀχαΐας, διαμαρτύρονται διὰ τὰ θλιβερὰ γεγονότα Χαλανδρίτσης καὶ Γλαύκου καὶ ζητοῦν ἄμεσον ἀντικατάστασιν καὶ παραδειγματικὴν τιμωρίαν τῶν ὑπευθύνων. Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις Τεχνιτῶν Μακαρονοποιῶν, Πειραιῶς, διαμαρτύρεται δι’ αὔξησιν τιμῆς τοῦ ἄρτου καὶ διὰ τὴν μελετωμένην αὔξησιν τιμῆς μακαρονίων. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Γεωργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Λαγκαδᾶ, ζητεῖ ἄμεσον συγκέντρωσιν καὶ καθορισμὸν τιμῆς σίτου. Ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Νομοῦ Σερρῶν Λαγκαδᾶ, Κοζάνης, Σερβίων καὶ οἱ σιτοπαραγωγοὶ Βορ. Ἑλλάδος, διαμαρτύρονται διὰ τὴν μελετωμένην ἀφαίρεσιν δελτίου ἄρτου ἀπὸ σιτοπαραγωγοὺς οἰκογενείας καὶ ζητοῦν τὸν καθορισμὸν τιμῆς ἀσφαλείας σίτου εἰς 3.000 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν. Ὁ Γ. Φραγκίστας ἀπόστρατος ἀξ)τικὸς τῆς Β. Ἀεροπορίας ἀναφέρει ὅτι, αἱ ὑπὸ ἀπογευματινῆς ἐφημερίδος δημοσιευθεῖσαι ἐναντίον του κατηγορίαι ἐπὶ οἰκονομικῇ συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ ἐχθροῦ κατὰ τὴν περίοδον κατοχῆς κλπ. οὐδόλως ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν ἀλήθειαν. Ὁ κ. Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ (Ὑπ. Θρησκευμάτων καὶ Ἐθνικῆς Παιδείας), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἐγγραφῆς εἰς τὰ Πανεπιστήμια Ἀθηνῶν καὶ Θεσσαλονίκης διὰ τὸ 1948–49 τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Ν. Δ. 775) 1941 θεωρηθέντων ὡς ἐπιτυχόντων φοιτητῶν». Ὁ κ. Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ (Ὑπ. Στρατιωτικῶν), καταθέτει σχέδια νόμων 1) «περὶ τρόπου συγκροτήσεως τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου Στρατοῦ» καὶ 2) «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων ἀφορώντων τὰς ἐπ’ ἀνδραγαθίᾳ προαγωγὰς ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ξηρᾶς». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἀναθεωρήσεως τοῦ Συντάγματος Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων ψηφισμάτων: 1) «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπὸ στοιχεῖον ΜΣΤʹ τοῦ ἔτους 1948 ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 25 Μαρτίου 1924 ψηφίσματος τῆς Δʹ Συντακτικῆς Συνελεύσεως «περὶ ἐκπτώσεως τῆς Δυναστείας καὶ ἀνακηρύξεως τῆς «Δημοκρατίας». 2) «περὶ κυρώσεως τοῦ ΜΖʹ ψηφίσματος τοῦ ἔτους 1948 «περὶ ἐκδικάσεως τῶν κακουργημάτων ἐν τῇ περιφερείᾳ Δωδεκανήσου παρὰ τῶν Ἐφετῶν». 3) «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπὸ στοιχεῖον ΜΗʹ τοῦ ἔτους 1948 ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 509)1947 Α. Ν. «περὶ μέτρων ἀσφαλείας τοῦ Κράτους, τοῦ Πολιτεύματος, τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος καὶ προστασίας τῶν ἐλευθεριῶν τῶν πολιτῶν». 4) «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπὸ στοιχεῖον ΜΘʹ τοῦ ἔτους 1948 ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 516)1948 Α. Ν. «περὶ ἐλέγχου τῆς νομιμοφροσύνης τῶν δημοσίων κλπ. ὑπαλλήλων καὶ ὑπηρετῶν». 5) «περὶ κυρώσεως τοῦ ΝΕʹ ψηφίσματος τοῦ ἔτους 1948 «περὶ καταργήσεως τοῦ ΛΘʹ ψηφίσματος «περὶ προσωρινῆς ἀπαγορεύσεως τῆς διακοπῆς τῆς παραγωγῆς καὶ ἀναστολῆς τοῦ δικαιώματος τῆς ἀπεργίας» καὶ 6) «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπὸ στοιχεῖον ΝΣΤʹ ψηφίσματος τοῦ ἔτους 1948 «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 1.5.48 Δ)τος «περὶ κηρύξεως εἰς κατάστασιν πολιορκίας τῆς περιοχῆς τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 28 Ἀπριλίου 1948 συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος». Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως, ζητημάτων ἀναγομένων εἰς τὴν περὶ στεγάσεως νομοθεσίαν». Ἡ ἐπὶ τῶν Τ.Τ.Τ. Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ταχυδρομικῶν δεμάτων». Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Κονίτσας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τακτοποιήσεως τῆς θέσεως τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν Χωροφυλακῆς τῶν τελούντων εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ ὀργανικῶν θέσεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Λαμπριανίδης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς τραυματίας, τὰς οἰκογενείας αὐτῶν ὡς καὶ τὰς οἰκογενείας τῶν παρ’ ἀνταρτῶν ἢ ἐνόπλων στασιαστῶν κ.λ.π. φονευομένων στρατιωτικῶν ἐν γένει, δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ ἰδιωτῶν». Ἀπαντήσεις τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν ἐπὶ συναφῶν ἐρωτήσεων. Ι. Τοῦ κ. ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 158 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Μπουρνιᾶ. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 158 ἀπὸ 15–6–48 ἐρωτήματος τοῦ ἐξ Εὐβοίας βουλευτοῦ κ. Ι. Μπουρνιᾶ περὶ τῶν ἐργατῶν τοῦ ὑπὸ μεσεγγύησιν τελοῦντος Λιγνιτωρυχείου Περιστερίου, ἔχομεν τὴν τιμήν, νὰ ἀνακοινώσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Τὸ ἀνωτέρω Λιγνιτωρυχεῖον παρὰ τὸ γεγονὸς τῆς μεσεγγυήσεως δὲν ἔπαυσε νὰ ἔχῃ τον χαρακτῆρα ἰδιωτικῆς ἐπιχειρήσεως τοῦθ’ ὅπερ σημαίνει ὅτι ὡς πρὸς τὴν ἐπιχείρησιν ταύτην ἐφαρμόζονται τὰ ἐπὶ τῶν ἐν γένει ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων τοῦ εἴδους της ἰσχύοντα μὲ μόνην τὴν διαφορὰν ὅτι τὸ Κράτος ἀσκεῖ ἔλεγχον ἐπὶ τῆς διοικήσεώς της. Ἀφ’ ἧς ἡ ἐπιχείρησις αὕτη ἐθεωρήθη ὡς ὑπαγομένη εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Α. Ν. 2636)1940 διωρίσθη κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ Α. Νόμου τούτου διαχειριστικὴ ἐπιτροπὴ ἥτις ἀποτελοῦσα ἔκτοτε τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ἑταιρείας καὶ ἔχουσα ἅπαντα τὰ ἐκ τοῦ Καταστατικοῦ αὐτῆς καὶ τῶν περὶ Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν ἰσχυουσῶν δικαιώματα τούτου παρέλαβε τὴν διοίκησιν τῆς ρηθείσης Ἑταιρείας κατὰ μῆνα Φεβρουάριον 1946. Κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην τὸ Ὀρυχεῖον τοῦτο, εὑρίσκετο ἐν ἀργίᾳ καὶ ἀπὸ πάσης ἀπόψεως εἰς κατάστασιν πλέον ἢ ἀθλίαν, μὲ ἐν ἐνεργείᾳ προσωπικὸν ἀποτελούμενον ἀπὸ 135 ὑπαλλήλους καὶ ἐργάτας εἰς τοὺς ὁποίους ὠφείλοντο σημαντικὰ ποσὰ ἐκ δεδουλευμένων μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ μας νὰ τεθῇ ἀμέσως εἰς λειτουργίαν τὸ Ὀρυχεῖον, κυρίως διὰ τὴν πλήρη ἀπασχόλησιν τοῦ προσωπικοῦ του, ἐχρηματοδοτήσαμεν τὴν ἐπιχείρησιν παρὰ τὰς μεγίστας δυσχερείας μὲ ποσὸν δραχμ. 136.000.000 χάρις εἰς τὸ ὁποῖον καὶ ἐπετεύχθη ὁ ἐπιδιωκόμενος σκοπός. Ἔκτοτε ἡ ἐπιχείρησις ἐνεφάνισε σχετικὴν αὐτάρκειαν παρὰ τὸ ἐξ ἀνάγκης περιωρισμένον τῆς παραγωγῆς ἐλλείψει ἐπαρκῶν μέσων διὰ τὴν ἐκτέλεσιν νέων τεχνικῶν ἔργων. Βραδύτερον ὅταν ἡ ἐπιχείρησις εὑρέθη εἰς δύσκολον θέσιν διὰ τὴν πληρωμὴν τοῦ προσωπικοῦ της, ἐχορηγήθη τῇ συστάσει μας ἐκ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ ἕτερον ποσὸν ἐκ δραχμ. 70.000.000 λόγῳ δανείου. Τὸ ἐν ἐνεργείᾳ προσωπικὸν τοῦ Ὀρυχείου τούτου ἀποτελούμενον ἤδη ἐξ 120 ἐργατῶν καὶ ὑπαλλήλων (οἱ ὑπόλοιποι 15 ὑπηρετοῦν εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ) ἐπληρώθη κανονικῶς τοὺς μισθοὺς καὶ ἡμερομίσθια μέχρι τῆς 8ης Μαΐου ἐ. ἔ. πλὴν τοῦ δώρου τοῦ Πάσχα. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ συνέχισις τῆς ἐκμεταλλεύσεως κατέστη δυσχερὴς διὰ τεχνικοὺς λόγους, ἡ διαχειριστικὴ ἐπιτροπὴ τῇ συστάσει τοῦ ὑπευθύνου τεχνικοῦ Δ)ντοῦ τοῦ μεταλλειολόγου Κουντουριάδη, διέταξε τὴν παῦσιν τῆς περαιτέρω ὑπὸ τὰς κρατούσας συνθήκας ἐκμεταλλεύσεως πρὸς πρόληψιν ζημιῶν καὶ δυστυχημάτων. Τὸ ἀναπόφευκτον τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τοῦ ὀρυχείου προσωρινῶς διεπιστώθη καὶ ὑπὸ ἐπιθεωρητοῦ τῶν μεταλλείων τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐνταλθέντος ἁρμοδίως δι’ ἐπιτόπιον ἔρευναν. Ὡς μᾶς ἐπληροφόρησεν ὁ ἐντεταλμένος τῆς διαχειριστικῆς ἐπιτροπῆς Δήμαρχος Περιστερίου, ἡ ἐπιτροπὴ μελετήσασα ἀπὸ τε τεχνικῆς καὶ οἰκονομικῆς πλευρᾶς τὴν κατάστασιν τοῦ ὀρυχείου ἀπεφάνθη ὅτι εἶναι δυνατὴ ἡ ἐπαναλειτουργία ἀμέσως ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς διαθέσεως σημαντικοῦ ποσοῦ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἀναγκαίων τεχνικῶν ἔργων. Ἐπειδὴ ἤδη ἡ ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου χρηματοδότησις εἶναι νόμῳ ἀδύνατος, καταβάλλονται προσπάθειαι διὰ τὴν σύναψιν δανείου, ὡς δὲ διεβεβαίωσεν ἡμᾶς ὁ ἐντεταλμένος διαχειριστὴς τῆς ἐπιχειρήσεως Δήμαρχος Περιστερίου, ἡ ὑπόθεσις βαίνει πρὸς πλήρη διευθέτησιν καὶ ἐλπίζεται ὅτι λίαν συντόμως τὸ ὀρυχεῖον θὰ ἐπαναλειτουργήσῃ κανονικῶς εἰς τρόπον ὥστε τὸ προσωπικὸν του ἐκτὸς τῆς συνεχοῦς ἐν τῷ μέλλοντι ἀπασχολήσεώς του θὰ πληρωθῇ συντόμως καὶ τὰ καθυστερούμενα ἡμερομίσθιά του μετὰ τοῦ δώρου τοῦ Πάσχα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Ἰουλίου 1948.

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΧΕΛΜΗΣ

ΙΙ. Τοῦ κ. ὑπουργοῦ Δημοσίων Ἔργων. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 166 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Καλλία. Ὁ Ἑλβετὸς Γεωλόγος κ. RENZ διάσημος ἐρευνητὴς τῆς Γεωλογίας τῆς Ἑλλάδος ἐκλήθη παρὰ τοῦ Ὑπ. Δημοσίων Ἔργων ἵνα ἐκφράσῃ τὴν γνώμην του ἐπὶ τοῦ δυνατοῦ τῆς στεγανώσεως τῶν λιμνῶν Ὑλίκης καὶ Παραλίμνης Κωπαΐδος κατόπιν ἐμφανισθείσης διαφωνίας τῶν Ἑλλήνων Γεωλόγων ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ἤτοι ἐκλήθη διὰ θέμα καθαρῶς γεωλογικῆς μορφῆς. Ὁ κ. RENZ δὲν κατήρτισεν εἰσέτι τὴν σχετικὴν γνωμάτευσίν του καὶ κατὰ συνέπειαν ἐκκρεμεῖ ἡ λῆψις παρὰ τοῦ Ὑπουργείου ἀποφάσεως ἐὰν εἶναι δυνατὴ καὶ συμφέρουσα ἡ ἐξ Ὑλίκης ὕδρευσις Ἀθηνῶν κ.λ.π. Μελέτη διὰ τὴν ἐξ Ὑλίκης ὕδρευσιν τῆς πόλεως Χαλκίδος δὲν κατηρτίσθη. Δυστυχῶς ἐλλείψει πιστώσεων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραταθῇ ἡ ἐνταῦθα παραμονὴ τοῦ κ. RENZ πρὸς ἐξέτασιν καὶ ἑτέρων γεωλογικῆς φύσεως θεμάτων.

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ

ΙΙΙ. Τοῦ κ. ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἡρ. Μπάτζιου. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 13–2–48 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Η. Μπάτζιου, ἔχω τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσω ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἡ δυνάμει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 11722)46 κοινῆς ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργοῦ Μεταφορῶν καὶ ἡμῶν ἀπόσπασις τοῦ ἐπιθεωρητοῦ–ἠλεκτρολόγου κ. Ἐμμ. Βιδάλη ὡς Δ)ντοῦ τῆς κρατικῆς ἐκμεταλλεύσεως τροχιοδρόμων καὶ ἠλεκτροφωτισμοῦ Θεσ)νίκης ἔληγε τὴν 31 Δ)βρίου 1947. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2908 ἀπὸ 9–1–48 κοινῆς ἀποφάσεως τῶν αὐτῶν ὑπουργῶν ἡ ἀπόσπασις τοῦ ἀνωτέρω ὑπαλλήλου παρετάθη μέχρι τῆς 30 Ἰουνίου 1948. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ κ. Βιδάλης ἐκλήθη ἐνταῦθα διὰ διάφορα ὑπηρεσιακὰ ζητήματα, μετὰ τὴν ἐπίλυσιν τῶν ὁποίων ἔλαβε μηνιαίαν ἄδειαν λήξασα τὴν 3ην Μαρτίου 1948. Ἐπηκολούθησεν ἡ ἔκδοσις τῆς ὑπ’ ἀριθ. 28308)ἀπὸ 12– 4–48 ἀποφάσεως δι’ ἧς ἀνεκαλεῖτο ἡ ἀπόσπασις τούτου ἀπὸ τῆς 3ης Μαρτίου 1948 ἡμέραν λήξεως τῆς ἀδείας του. Συνεπῶς, μέχρι τῆς τελευταίας ταύτης ἡμερομηνίας οὗτος ἐδικαιοῦτο ἀποδοχῶν Δ)ντοῦ τῆς Κ.Ε.Τ.Η.Θ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν μισθοδοσίαν του, αὕτη ἐρρυθμίσθη ὡς ἑξῆς: Καθ’ ὃ διάστημα ἐπετρέπετο ἡ χορήγησις ἐπιδομάτων ἐχορηγήθη αὐτῷ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Α. Ν. 2576)1940 ἐπίδομα ἴσον πρὸς τὸ διπλάσιον τῶν ἀπολαυῶν του ὡς δημοσίου ὑπαλλήλου, ὡς καὶ ἔξοδα κινήσεως καὶ κατοικίας ἐκ δραχμῶν 350.000 μηνιαίως. Μετὰ τὴν κατάργησιν τῶν πάσης φύσεως ἐπιδομάτων, ὁ Δ)ντὴς Κ.Ε.Τ.Η.Θ. ἐθεωρήθη ὡς ἐκτὸς τῆς ἕδρας του δημόσιος ὑπάλληλος καὶ ἀνεγνωρίσθησαν εἰς τοῦτον τὰ κεκανονισμένα διὰ τὴν περίπτωσιν ταύτην ἔξοδα ἤτοι 45)30 τοῦ βασικοῦ μηνιαίου μισθοῦ. Βραδύτερον καὶ ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ὁ Δ)ντὴς Κ.Ε.Τ.Η.Θ. δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εἶναι μόνιμος κάτοικος Θεσ)νίκης, αἱ δὲ ἀπολαυαὶ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων εἶναι ὡς γνωστὸν τόσον πενιχραὶ ὥστε νὰ μὴ δύνανται ν’ ἀντεπεξέλθωσιν εἰς τὰς προσθέτους δαπάνας παραμονῆς των, ἐκτὸς τῆς ἕδρας των ἔστω καὶ μὲ τὴν προσαύξησιν τῶν 45)30, ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 2908 ἀπὸ 9–1–48 κοινὴ ἀπόφασις τῶν ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν καὶ Μεταφορῶν δι’ ἧς ἐνεκρίνετο εἰς τὸν ἑκάστοτε Δ)ντὴν τὸν μὴ ἔχοντα μόνιμον κατοικίαν ἐν Θεσ)νίκῃ, ἐπίδομα κατοικίας καὶ ἐξόδων μὴ δυνάμενον νὰ ὑπερβῇ τὰς 350,000 δραχ. μηνιαίως καὶ τοῦτο ἄνευ ἐπιβαρύνσεως τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος καὶ συνεπῶς τῶν καταναλωτῶν. Ἡ κοινὴ αὕτη ἀπόφασις ἴσχυσε καὶ διὰ τὸν ἐπιθεωρητὴν κ. Βιδάλην ἐφ’ ὅσον χρόνον διετήρησεν οὐσιαστικῶς τὴν Δ)νσιν τῆς Κ.Ε.Τ.Η.Θ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Ἰουνίου 1948

Ὁ Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν

Δ. ΧΕΛΜΗΣ

IV. Τοῦ Γεν. Δ)τοῦ τῆς Γ.Δ.Δ. Λογιστικοῦ. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 76 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Γραφάκου. Ἐπὶ κατατεθείσης ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Λακωνίας κ. Γ. Γραφάκου (ἀριθ. βιβ. ἐρ. 76)988) ἐν σχέσει μὲ τὴν ἄνευ διαγωνισμοῦ ἐνοικίασιν τοῦ κινηματογράφου Πάλλας καὶ τὴν ὡς ἐκ τούτου προκύψασαν ζημίαν εἰς τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον Στρατοῦ ὡς ἰδιοκτήτου τοῦ Πάλλας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον Στρατοῦ ἀνήκει εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν παρ’ οὗ δέον νὰ ζητηθῶσιν τὰ σχετικὰ στοιχεῖα. Ὁ ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν ἀσκεῖ τὴν κατὰ τὸν ἄνω Α.Ν. 281) 36 μόνην ἐποπτείαν. Ἀθῆναι τῇ 25–6–48. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς

Α. ΚΑΡΑΚΑΤΣΑΝΗΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ βουλευτὴς Λαρίσης Ν. Μπαλτατζῆς–Μαυροκορδᾶτος, ἀπέστειλε τὴν κάτωθι ἐπιστολήν. Κύριε Πρόεδρε, Προκειμένου ν’ ἀναχωρήσω διὰ Λονδῖνον ὅπως ἡγηθῶ τῆς ἐθνικῆς ἑλληνικῆς ὁμάδος διὰ τοὺς XIV Ὀλυμπιακοὺς Ἀγῶνας Λονδίνου 1948, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω ὑμᾶς ὅπως εὐαρεστηθῆτε καὶ ἐγκρίνητε τὴν ἐξ Ἀθηνῶν ἀπουσίαν μου ἐπὶ 30)ήμερον, ἀπὸ τῆς 18ης τρέχοντος μηνός.

Διατελῶ μετὰ πλείστης τιμῆς

Ν. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ–ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ

(Βουλευτὴς Λαρίσης) Ἐγκρίνει ἡ Βουλή;

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, Μάλιστα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης κατετέθησαν αἱ κάτωθι δηλώσεις: Δήλωσις καὶ Πρότασις τοῦ Κόμματος Ἐθνικοφρόνων (ἄρθρ. 53 Καν.) Πρὸς Τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Δʹ τῶν Ἑλλήνων Ἀναθεωρητικῆς Βουλῆς. Τὸ Κόμμα τῶν Ἐθνικοφρόνων πιστεύει, ὅτι ἄκρως κρίσιμον, σοβαρὸν καὶ ὀξύτατον ἕνεκεν ἀπερισκέπτου διαχειρίσεως ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἀνέκυψε τὸ ζήτημα τῆς συγκεντρώσεως τοῦ σίτου, ἡ περικοπὴ τῶν δελτίων ἄρτου ἀπὸ τὰς κυρίως σιτοπαραγωγικὰς περιφερείας καὶ ἡ τιμὴ ἀσφαλείας. Τὸ δημοσιευθὲν ἀνακοινωθὲν τῆς Κυβερνήσεως κατεθορύβησε, συνετάραξε καὶ ἐξήγειρε τὰς σιτοπαραγωγικὰς τάξεις ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος ἀποτελούσας 500 χιλιάδας οἰκογενείας πληττομένας ἀνεπανόρθωτως καὶ ἐπικινδύνως εἰς τὰς παρούσας κρισίμους ἐθνικὰς περιστάσεις. Τὸ θέμα τοῦτο φέρει τὴν Κυβέρνησιν ἀντιμέτωπον τῆς προτάσεως τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς συγκληθείσης τῇ προτάσει ὅλων τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων καὶ τῶν ἐν τῇ Κυβερνήσει τοιούτων καὶ καθιστᾶ ταύτην ὑπεύθυνον καὶ ὑπόλογον ἔναντι Λαοῦ καὶ Βουλῆς. Θεωροῦντες τὸ ζήτημα ἐξ ἴσου ἐθνικὸν καὶ σοβαρὸν ὅσον καὶ τὸν κατὰ τῆς ἀνταρσίας καὶ τῶν ἐθνοπροδοτῶν ἀγῶνα προτείνομεν, ὅπως ὁρισθῇ ἡ αὔριον Σάββατον 17 Ἰουλίου 1948 ὡς ἡμέρα συζητήσεως αὐτοῦ, ἵνα ἀφ’ ἑνὸς ἡ Βουλὴ ἀκούσῃ τὸν Πρόεδρον τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τὴν Κυβέρνησιν ἐξηγοῦσαν τοὺς λόγους τῆς ἀνακοινωθείσης ἀποφάσεώς της καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀποφασίσῃ περὶ τοῦ ἂν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ στηρίζεται ἐπὶ ἐμπιστοσύνης τοῦ Σώματος. Ἀθῆναι τῇ 16 Ἰουλίου 1948

Ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Κόμματος τῶν Ἐθνικοφρόνων

Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ

Ἀθῆναι τῇ 14–7–1948

ΔΗΛΩΣΙΣ

Πρὸς τὴν Δʹ Ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων. Οἱ ὑπογεγραμμένοι βουλευταὶ Ν. Ἔξαρχος καὶ Ἀποστ. Μουστρούφης ἐκπροσωπήσαντες τὸ Δημοκρατικὸν Σοσιαλιστικὸν Κόμμα εἰς τὴν Διακομματικὴν Ἐπιτροπὴν σίτου, δηλοῦμεν τὰ ἑξῆς: 1ον) Διαμαρτυρόμεθα διὰ τὴν ληφθεῖσαν κυβερνητικὴν ἀπόφασιν καθ’ ἥν περιορίζεται εἰς 70 χιλ. τόννους ἡ πρὸς συγκέντρωσιν ποσότης σίτου, ὁρίζεται εἰς 1850 δραχ. ἡ τιμὴ συγκεντρώσεως, κατωτέρα καὶ τῆς περυσινῆς καὶ μὴ καλύπτουσα οὐδὲ τὰ ἔξοδα τῆς παραγωγῆς καὶ περικόπτεται τὸ δελτίον τοῦ ἄρτου ἀποτελοῦντος τὴν βάσιν τῆς διατροφῆς τοῦ ἀγροτικοῦ λαοῦ, ἀπὸ ὅλον τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν τῶν πρὸς βορρᾶν τῆς Ἀττικῆς ἐπαρχιῶν, καθ’ ὃν χρόνον αὐξάνεται ὁ ἄρτος τοῦ δελτίου εἰς τὰ ἀστικὰ κέντρα ὅπου διαμένουν οἱ εὔποροι καὶ οἱ εὑρισκόμενοι μακρὰν τοῦ διεξαγομένου σήμερον ἐθνικοῦ καὶ σκληροῦ ἀγῶνος. Τὴν τοιαύτην αὐτόχρημα προκλητικὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως καταδικάζομεν ὡς σημαίνουσαν τὴν πλήρη ἐξουθένωσιν τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ καὶ τὴν καταστροφὴν τῆς γεωργίας μας. 2ον) Ἐμμένομεν εἰς τὰ μετριοπαθῆ πορίσματα τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς διατυπωθέντα ἐν ὁμοφωνίᾳ καὶ περιέχοντα τὰς ἐλαχίστας παροχάς, ἅς θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ ἀναμένῃ ὁ κατεστραμμένος, δοκιμαζόμενος καὶ μαχόμενος ἀγροτικὸς πληθυσμὸς, ἀπὸ τὸ Κράτος. 3ον) Θεωροῦμεν τὸν θεσμὸν τῆς συγκεντρώσεως σήμερον, ὑπέρποτε ἄλλοτε, ὡς ἕνα μέσον προστασίας τῆς ἀγροτικῆς τάξεως, ἀναγκαῖον ὅπως τονωθῇ τὸ ἠθικόν, καὶ στερεωθῇ ἡ ἐμπιστοσύνη ταύτης πρὸς τὸ Κράτος, μέσον ἐξ ἴσου ἀπαραίτητον πρὸς τὰ ὅπλα ποὺ κρατοῦν οἱ ἀγρόται μας πρὸς ἀπόκρουσιν τοῦ ἐχθροῦ, καὶ ἐκφράζομεν τὸν φόβον ὅτι ἡ δυσμενεστάτη ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν κατάπτωσιν τοῦ ἠθικοῦ καὶ τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου πρὸς τὸ Κράτος ἐπὶ μεγίστῃ βλάβῃ τοῦ διεξαγομένου ἐθνικοῦ ἀγῶνος. 4ον) Τέλος καθιστῶμεν τὴν Κυβέρνησιν ὑπεύθυνον διὰ τὴν ἐξαθλίωσιν, τὴν δυστυχίαν καὶ πάσας τὰς συμπαρομαρτούσας συνεπείας ἃς δύναται νὰ ἔχῃ ἡ ἀτυχεστάτη ἀπόφασίς της. Οἱ βουλευταὶ Ν. Ἔξαρχος (βουλευτὴς Τρικάλων). Ἀπ. Μουστρούφης, (βουλευτὴς Λαρίσης).

§8Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ δήλωσις, τὴν ὁποίαν κατέθεσαν οἱ δύο βουλευταὶ τοῦ κόμματός μας, ὁ κ. Μουστρούφης καὶ ὁ κ. Ἔξαρχος, ἐκφράζει καὶ τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις, Τὸ θέμα τοῦ σίτου εἶναι μέγα θέμα, τὸ ὁποῖον συγκινεῖ εὐρύτατα στρώματα τοῦ λαοῦ μας. Ὀφείλομεν νὰ τὸ προτάξωμεν εἰς τὴν συζήτησιν. Παρακαλῶ διὰ τοῦτο τὴν Βουλήν, νὰ ὁρισθῇ ἡ αὐριανὴ ἡμέρα ἐπερωτήσεως διὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σίτου, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι ἀπόψε, καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ ἔκκλησις, τὴν ὁποίαν ἀπευθύνομεν πρὸς τὸ Σῶμα, νὰ τελειώσωμεν, μὲ τὴν ἐπερώτησιν τῆς ὀρύζης.

§9Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό, διότι ἔχομεν, καὶ ἡμεῖς τὰς ἰδικάς μας σπουδαιοτάτας ἐπερωτήσεις ἐγγεγραμμένας.

§10Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐνῷ ἡ Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ τοῦ σίτου ἡ καταρτισθεῖσα δι’ ἀποφάσεως ἡμῶν, εἶχε καταλήξει εἰς ὁμόφωνον ἀπόφασιν περὶ συγκεντρώσεως τοῦ σίτου μὲ τιμὴν 2.500 μετ’ ἐκπλήξεως εἴδομεν τὸ κυβερνητικὸν ἀνακοινωθέν. Κατόπιν τούτου κατέθεσα ἐπερώτησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς, διὰ τὴν ἐν λόγῳ ἀπόφασιν. Νομίζω ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἡ ἐπερώτησις κατετέθη καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ ζήτημα εἶναι ἐκ τῶν σπουδαιοτέρων καὶ λόγῳ τοῦ ἐξαιρετικῶς ἐπείγοντος, διότι πᾶσα παρερχομένη ἡμέρα δημιουργεῖ πανικὸν εἰς τὰς τιμάς, νομίζω, ὅτι τὸ ταχύτερον θὰ πρέπει νὰ ὁρισθῇ ἡ συζήτησις αὐτοῦ, καὶ συμφωνῶ καὶ ἐγώ, ὅτι πρέπει νὰ συζητήσωμεν αὔριον, ἔστω καὶ ἂν δὲν τελειώσῃ ἡ ἐπερώτησις τῆς ὀρύζης.

§11Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐὰν πραγματικῶς ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ κανονίσωμεν τιμὴν τοῦ σίτου, θέλουν πράγματι νὰ ὁρισθῇ τιμὴ σίτου, ὑπάρχει ὁ δρόμος τῆς συνεννοήσεως μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Πολὺ ταχύτερον θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τελειώσῃ ἡ συνεννόησις ἀπ’ εὐθείας μετὰ τῆς Κυβερνήσεως παρὰ νὰ ὑποβάλλωνται ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις, ὅτι καὶ αὐτοὶ ἐνδιαφέρονται περὶ τῆς λύσεως αὐτῆς. Ἐὰν πρόκειται νὰ συζητήσωμεν ἁπλῶς διὰ νὰ κάμωμεν θόρυβον τὸ ἀντιλαμβάνομαι ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἐπερώτησις. Ἐὰν ὅμως πρακτικῶς ἐπιθυμοῦν οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ λύσουν τὸ ζήτημα, νομίζω, ὅτι διὰ μιᾶς συνεννοήσεως τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λυθῇ τὸ ταχύτερον. Νομίζω, περαιτέρω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ μεταβάλλωμεν καθ’ ἑκάστην τὸν Κανονισμὸν καὶ τὸ Σύνταγμα. Ὑπάρχουν ἐπερωτήσεις ἀναγεγραμμέναι ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ἐπερωτήσεις σπουδαῖαι, ὅπως εἶναι αἱ τῆς διοικήσεως καὶ τῆς ἀσφαλείας. Δὲν εἶναι σοβαρότερον, κ. Πρόεδρε, τὸ ζήτημα τῶν ἀνταρτῶν ἀπὸ τὸ ζήτημα τοῦ σίτου; Εἶναι βεβαίως καὶ τὸ ζήτημα τοῦ σίτου σοβαρόν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ λύσις θὰ ἐπέλθῃ καλύτερον διὰ μιᾶς ἀπ’ εὐθείας συνεννοήσεως καὶ ὄχι δι’ ἐπερωτήσεως.

§12Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καταθέτων τὸ πόρισμα τῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς, τοῦ σίτου, ἐζήτησα πρῶτος τὸν λόγον τότε διὰ νὰ ἐκθέσω ἐνώπιον τοῦ Σώματος, τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἡ Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ διεξήγαγε τὰς συζητήσεις της καὶ προέβη εἰς τὰς σχετικὰς ἐνεργείας. Δυστυχῶς ἡ ἐξακολουθοῦσα συζήτησις ἐπὶ τῆς ὀρύζης ἔφερεν ἐμπόδια. Ἤδη ἡ συζήτησις αὕτη λήγει καὶ δὲν θὰ πρέπει νὰ τὴν ἀναβάλωμεν, νὰ ὁρισθῇ δὲ ἄλλη ἡμέρα διὰ τὸ ζήτημα τοῦ σίτου.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφόσον ἡ συζήτησις διὰ τὴν ὄρυζαν λήξῃ ἀπόψε, δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσωμεν αὔριον τὸ ζήτημα τῆς συγκεντρώσεως τοῦ σίτου;

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Β. Μητσόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Γεωργικοῦ Σηροτροφικοῦ Συνεταιρισμοῦ Σουφλίου.

§16Β. ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, οἱ σηροτρόφοι Σουφλίου, Διδυμοτείχου δι’ ἐπανειλημμένων τηλεγραφημάτων των διεκτραγωδοῦν τὴν ἀπελπιστικὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν τοὺς περιήγαγεν ἡ βουλημία τῶν βιομηχάνων καὶ τῶν ἐμπόρων τῶν κουκουλιῶν καὶ τῆς μετάξης. Οἱ βιομήχανοι καὶ οἱ ἔμποροι ἐπιδιώκουν νὰ πάρουν τὸν μόχθον τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι μὲ τὰς οἰκογενείας των ἀγωνίζονται καθ’ ὅλον τὸ ἔτος γιὰ ἕνα κομμάτι ψωμί. Θέλουν νὰ ἁρπάξουν τὰ προϊόντα των προσφέροντες ἐξευτελιστικὰς τιμὰς καὶ φθάνοντες μέχρι τοῦ σημείου νὰ παύσουν πᾶσαν ἀγοράν. Ὁ βιομήχανος Τζίβρε ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου νὰ κλείσῃ ἀκόμη καὶ τὸ ἐργοστάσιόν του καὶ νὰ πετάξῃ εἰς τοὺς δρόμους 250 ἐργάτας, οἱ ὁποῖοι τὴν ἡμέραν ἐργάζονται εἰς τὸ ἐργοστάσιόν του καὶ τὴν νύκτα μὲ τὸ ὅπλο στὸ χέρι φυλάττουν τὴν πόλιν καὶ τὸ ἐργοστάσιον αὐτό. Δημιουργοῦν κατὰ τὸν τρόπον αὐτὸν ὀξὺ κοινωνικὸν ζήτημα. Ἀσκοῦν τὴν τακτικὴν αὐτὴν οἱ βιομήχανοι, διότι τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας λίαν ἀξιεπαίνως ὥρισε τιμὴν ἀσφαλείας διὰ τὰ κουκούλια 16.000 δρχ. διὰ τὰ λευκὰ καὶ 17.000 διὰ τὰ κίτρινα καὶ ἡ τιμὴ αὐτὴ εἶναι ἐλαχίστη ἔναντι τοῦ κόστους, τὸ ὁποῖον ἀνέρχεται εἰς δρχ. 20000 κατὰ κιλόν. Οἱ βιομήχανοι ἰσχυρίζονται ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπορροφηθῇ ὁλόκληρος ἡ παραγωγὴ ἀπὸ τὴν κατανάλωσιν. Ἀλλ’ εἶναι, κύριοι, γνωστόν, ὅτι ἡ παραγωγὴ ἐφέτος εἶναι εἰς τὸ ἥμισυ τῆς περυσινῆς, εἰς δὲ τὴν ἀγορὰν δὲν ὑπάρχει οὔτε ἕνας πῆχυς ὑφάσματος μεταξωτοῦ. Ἀπὸ τὴν ἄλλη δὲ μεριὰ προσπαθοῦν νὰ εἰσαγάγουν κουκούλια ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Οἱ βιομήχανοι λοιπόν, ἔπαυσαν νὰ ἀγοράζουν. Ἡ Κυβέρνησις βεβαίως, ἔκαμε ὅ,τι ἔπρεπε νὰ κάμῃ διὰ νὰ προλάβῃ τὸ κακόν. Ἀλλὰ δυστυχῶς τὸ Κράτος καὶ προπολεμικῶς ἀκόμη δὲν ἤσκησε πολιτικὴν σηροτροφικὴν σαφῆ καὶ νομοθετημένην καὶ δὲν κατώρθωσε νὰ κατοχυρώσῃ τοὺς παραγωγούς. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον τῆς πολιτικῆς ἐπιστρατεύσεως, νὰ ἐπιτάξῃ τὸ ἐργοστάσιον καὶ νὰ ἐπιστρατεύσῃ τοὺς ἐργατοτεχνίτας. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ καταργήσῃ τὸν φόρον πολυτελείας, ὁ ὁποῖος ἀποδίδει 600 ἑκατομ. καὶ νὰ ἐπιβάλῃ φορολογίαν ἐπὶ τῆς φυτικῆς μετάξης ΕΤΜΑ 2.000 κατ’ ὀκᾶν, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ καὶ ἀπόδοσιν, διότι θὰ εἰσπράξῃ τὸ Κράτος περίπου 2 δισεκατ. 500 ἑκατ. Ἄλλωστε καὶ προπολεμικῶς εἶχεν ἐπιβληθῆ 50 δραχ. κατ’ ὀκᾶν εἰς τὴν φυτικὴν μέταξαν, διὰ τὴν προστασίαν τῆς ζωϊκῆς μετάξης. Τὸ ζήτημα εἶναι σοβαρόν, καὶ πρέπει νὰ ἔχεται ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι οἱ πληθυσμοί, οἱ ὁποῖοι καλλιεργοῦν τὰ κουκούλια ἐκτὸς τῶν ἄλλων κινδυνεύουν καὶ ἐκ μέρους τῶν ἀναρχικῶν οἱ ὁποῖοι διὰ τῆς προπαγάνδας των ἰσχυρίζονται ὅτι τὸ Κράτος τοὺς ὁδηγεῖ εἰς τὸν ὄλεθρον καὶ δὲν φροντίζει καθόλου διὰ τοὺς παραγωγούς.

§17Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν, ὁ κ. συνάδελφος, εἶναι σοβαρόν· διότι ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἀφορᾷ μίαν περιοχὴν τῆς Ἑλλάδος ἐξαιρετικῶς νευραλγικήν, ἀφ’ ἑτέρου ἀφορᾷ ἕνα γεωργικὸν προϊόν, τὸ ὁποῖον σχεδὸν ἀποτελεῖ μονοκαλλιέργειαν διὰ τοὺς παραγωγοὺς τῆς περιφερείας ἐκείνης. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον καὶ διότι δυστυχῶς οἱ βιομήχανοι τῆς μετάξης ἀποτελοῦν τὴν σκληροτέραν τάξιν τῶν βιομηχάνων διότι εἰς ἐπανειλημμένας συστάσεις μου καὶ προσπαθείας ὅπως κατανοήσουν καὶ αὐτοὶ τὰς δυσχερείας, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκονται οἱ παραγωγοὶ τῶν κουκουλίων, ἀντιμετωπίζουν τὸ ζήτημα μετ’ ἀδιαφορίας καὶ προσπαθοῦν νὰ φέρουν κουκούλια ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ πολὺ εὐθηνά, ἐπιμένουν δὲ νὰ μὴ ἀγοράζουν τὰ ἐγχώρια. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἐπιτραπῇ ἡ εἰσαγωγὴ κουκουλίων ἂν προηγουμένως δὲν ἀπορροφηθῇ ἡ ἐγχωρία παραγωγή. Παραλλήλως δὲ πρὸς τοῦτο καθορισθῇ τιμὴ διὰ μὲν τὰ λευκὰ 16.000 διὰ δὲ τὰ κίτρινα 17.000. Ἐπὶ πλέον δὲ διὰ νὰ ἐξέλθουν ἐκ τῆς δυσχεροῦς καταστάσεως εἰς ἣν ἔχουν περιέλθει οἱ παραγωγοί, κατ’ ἐξαίρεσιν συνέστησα, εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν νὰ τοὺς δώσῃ δάνειον ἐπὶ ἐνεχύρῳ τῶν προϊόντων, μέχρι 80% τῆς τιμῆς τῆς καθορισθείσης ὡς προανέφερον διὰ τῆς διατιμήσεως. Ἑπομένως διὰ μίαν χρονικὴν περίοδον οἱ παραγωγοὶ θὰ δυνηθοῦν νὰ ἀπαλλαγοῦν τῆς πιέσεως. Ἐλπίζω καὶ πιστεύω ὅτι τελικῶς θὰ ἀναγκασθοῦν οἱ βιομήχανοι νὰ ἀγοράσουν τὸ προϊόν αὐτό, διότι ἔξωθεν δὲν ἔχουν οὐδεμίαν ἐλπίδα, ὅτι θὰ φέρουν, παρὰ τὰς διαφόρους ὑποσχέσεις, τὰς ὁποίας λαμβάνουν ἄλλοθεν. Πιστεύω λοιπόν, ὅτι θὰ συμμορφωθῇ καὶ ἡ ἀγορὰ πρὸς τὴν τιμὴν διατιμήσεως, ἐὰν ὅμως δὲν κατορθωθῇ ἡ ἀπορρόφησις τοῦ προϊόντος, τότε κατ’ ἀνάγκην θὰ περιέλθῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς δυσχερῆ θέσιν καὶ θὰ κηρύξῃ τὰ ἐργοστάσια τῶν βιομηχάνων αὐτῶν, εἰς πολιτικὴν ἐπιστράτευσιν, διὰ νὰ λυθῇ οὕτως τὸ ζήτημα. Παρακαλῶ ὅπως μοῦ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ ἵνα ἐνεργήσω. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. συνάδελφος, περὶ καταργήσεως τοῦ φόρου, δὲν εἶναι ζήτημα τοῦ ὑπουργοῦ Γεωργίας, εἶναι ζήτημα ἁρμοδιότητος τῶν ὑπουργῶν Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ Οἰκονομικῶν. Πάντως τὸ ζήτημα εὑρίσκεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, ἀλλὰ δὲν ἠξεύρω εἰς ποῖον σημεῖον. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως πάντως τῶν δύο Ὑπουργείων Γεωργίας καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εἶναι λελυμένον.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας συζητήσεως ἀνα-

φορῶν καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνέχισις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τῆς ἀφορώσης τὴν σύμβασιν προμηθείας ὀρύζης. Ὁ κ. Γ. Βαρβούτης ἔχει τὸν λόγον.

§19Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Θὰ εἶμαι σύντομος κατὰ τὸ δυνατόν, διότι φρονῶ ὅτι ἐκράτησε πολὺ ἡ περίφημη αὐτὴ ὑπόθεσις. Ἤδη ἀφοῦ σᾶς ἐξέθεσα ὑπὸ ποίας συνθήκας ἀπεφασίσθη ἡ προμήθεια σᾶς δίδω μίαν εἰκόνα τῶν ζημιῶν τὰς ὁποίας θὰ ὑφίστατο καὶ ὑφίσταται ἤδη ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς ἐκ τῆς ματαιώσεως τῆς προμηθείας. Ὅπως γνωρίζετε ἐκ τῆς ἐγχωρίου παραγωγῆς ὑπάρχει μία ποσότης 5.000 τόννων ὀρύζης ἐτησίως. Εἰσάγομεν δὲ καὶ 100–150 τόννους μηνιαίως συνεπῶς πωλοῦνται εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν περίπου 20 τόννοι ἡμερησίως μὲ τὴν μέσην τιμὴν τῶν 23.000–35.000 δραχ. ἀναλόγως τῆς πόλεως εἰς ἥν πωλεῖται τὸ ρύζι. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν τιμὴν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ εἰσήγετο ἡ Πορτογ. ὄρυζα ἤτοι 1½ χιλ. δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν, θὰ ἴδωμεν ὅτι διὰ κάθε τόννον ὀρύζης πωλούμενον εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν κατέβαλεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς φόρον ὑποτελείας εἰς τοὺς κερδοσκόπους 17 ἑκατομμυρίων κατὰ τόννον, 20 τόννοι ἡμερησίως σημαίνει 340 ἑκατομμ. δρχ. εἰς τὰ θυλάκια τῶν κερδοσκόπων καὶ εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ταῦτα ἀνεξαρτήτως τοῦ πόνου τὸν ὁποῖον αἰσθάνονται αἱ πολὺ ἄποροι τάξεις, διότι δὲν ἠμποροῦν νὰ διαθέσουν τὸ μεγάλο αὐτὸ τίμημα τῆς ὀρύζης καὶ βλέπουν τὰ παιδιά τους νὰ ὑποφέρουν ἀπὸ δυσεντερίαν καὶ ἀπὸ ἄλλες ἀρρώστειες ποὺ εἶναι συνήθεις ἰδίως κατὰ τὸ θέρος. Τοῦτο ἐξηγεῖ τὴν ἐπείγουσαν ἀνάγκην τῆς προμηθείας τῆς ὀρύζης τὴν ὁποίαν οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ. Καὶ ἐκεῖνοι ἀκόμη οἱ ὁποῖοι ἐπολέμησαν τὴν σύμβασιν δὲν ἠμφισβήτησαν τὸ γεγονὸς αὐτὸ καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ τὸ ἀμφισβητήσουν. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὰς ἄλλας προβληθείσας ἀντιρρήσεις καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ ἀπομονώσητε τὴν ὑπόθεσιν ἀπὸ ὅλα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα συνεκεντρώθησαν ἐκ τῶν ὑστέρων καὶ νὰ τὴν κρίνετε βάσει τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα ὑπῆρχον ὅταν ἀπεφασίσθη ἡ προμήθεια. Ἐὰν συνεδρίαζε ἡ Βουλὴ κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ θὰ εἶχε λυθῆ ἐντὸς 24 ὡρῶν. Ἡ πρώτη προβληθεῖσα ἀντίρρησις εἶναι, γιατὶ δὲν ἀπευθύνθημεν κατ’ αὐθεῖαν εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Εἰς τὴν ἀντίρρησιν αὐτὴν ἔχω νὰ ἀντιτάξω τὴν ἑξῆς ἀπάντησιν. Δὲν εἶναι νομίζω ἔντιμον οὔτε διὰ τοὺς ἰδιώτας, οὔτε διὰ τὸ Κράτος ὅταν ἔρχεται ἕν ἄτομον ἢ ἕνας Ὀργανισμός, οἱονδήποτε καὶ ἐὰν εἶναι τὸ ἄτομον αὐτὸ ἢ ὁ ὀργανισμὸς καὶ σᾶς προσφέρει ὡρισμένα ἐμπορεύματα εἰς τιμὰς συμφερούσας νὰ τὸν ἀπομακρύνετε διὰ νὰ ἀπευθυνθῇ ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν πηγὴν προελεύσεως, τὴν ὁποίαν ὁ ἴδιος ὁ προσφέρων ἰδιώτης ἀπεκάλυψε. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς καλῆς πίστεως ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος νὰ ἀμφισβητήσῃ ὅτι αἱ τιμαὶ ἀπὸ τὰς ὁποίας κατηρτίσθη ἡ σύμβασις ἦσαν τιμαὶ ἐξαιρετικὰ εὐνοϊκαί, ὄχι μόνον τότε ἀλλὰ καὶ μέχρι σήμερον ἀκόμη ποὺ τὸ Κράτος ἀγοράζῃ ἀραβόσιτον μὲ 121 δολλάρια κατὰ τόννον. Ὅταν ἕνας ἰδιώτης ἢ ὀργανισμὸς ἔρχεται καὶ σᾶς προσφέρῃ ἐμπορεύματα εἰς τιμὰς συμφερούσας καὶ σᾶς λέγῃ ὅτι τὰ ἐμπορεύματα αὐτὰ ποὺ σᾶς προσφέρω τὰ ἔχω ἀπὸ τὴν τάδε προέλευσιν, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ τοῦ εἰπῆτε παραμέρισε ἐσὺ ἐγὼ θὰ συνεννοηθῶ ἀπ’ εὐθείας μὲ τὴν πηγὴν προελεύσεως. Τοιαύτην πολιτικήν, τὴν ὁποίαν συνέστησαν ἐπερωτῶντες τινὲς ἀπὸ τοῦ Βήματος τούτου, ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν δύναμαι νὰ κάμω, οὔτε ὡς ἰδιώτης, οὔτε ὡς δημόσιος ἀνήρ. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶχα νὰ ἐξετάσω εἶναι ἐὰν μοῦ προσέφερον ἐμπορεύματα εἰς τιμὰς διεθνεῖς ἐφ’ ὅσον δὲ αἱ τιμαὶ ἦσαν οὐσιωδῶς κατώτεραι τῶν διεθνῶν, διὰ τίνα λόγον θὰ κατέφευγον νὰ διαπραγματευθῶ μὲ τὴν πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν; Ὁ κ. Τσάτσος ἄλλως τε μὲ ἤλεγξε ὅτι αἱ τιμαὶ ἦσαν πολὺ χαμηλαί.

§20Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Ὄχι διότι ἦσαν χαμηλαὶ αἱ τιμαί, ἀλλὰ διότι δὲν σᾶς ἐγεννήθη ἡ ἀπορία διατὶ εἶναι χαμηλαὶ αἱ τιμαί. Εἶναι διάφορον τὸ πρᾶγμα.

§21Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ ἐννοῶ καὶ προσθέτω πόσον παράδοξα εἶναι ὅλα αὐτὰ καὶ πῶς ἀντιστρέφεται ἡ λογική. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ! ὅταν οἱ μὲν μέμφωνται ὅτι ἠγόρασα ἀκριβά, οἱ δὲ ὅτι αἱ τιμαὶ ἦσαν χαμηλαί. Ἀλλ’ ἂν αἱ τιμαὶ ἦσαν πολὺ χαμηλαί, ὅπως καὶ ἦσαν πράγματι, διὰ νὰ σκεφθῇ κανεὶς ὅτι ἡ Πορτογ. Κυβέρνησις ἠμπορεῖ νὰ τὰ εἶχε δώσει μὲ ἔτι χαμηλοτέρας τιμὰς εἰς τοὺς προμηθευτάς, δύο πράγματα ἔπρεπε νὰ ὑποθέσῃ. Ἢ ὅτι ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις δὲν ἐγνώριζε τί τῆς γίνεται, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν μπορεῖ νὰ φαντασθῇ τις διὰ μίαν Κυβέρνησιν καλῶς ἐχόντων τῶν πραγμάτων, ἢ ὅτι ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις ἦτο ἀποφασισμένη νὰ κάμῃ δωρεὰν εἰς τοὺς προμηθευτάς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀποτελοῦσε δική της ὑπόθεσι. Ἐκ τῶν ὑστέρων ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν συνέβαινε οὔτε τὸ ἕνα, οὔτε τὸ ἄλλο. Οὔτε δωρεὰν ἤθελε νὰ κάμῃ ἡ Πορτογαλ. Κυβέρνησις, οὔτε καὶ ἄφρων ἦτο. Ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ ξεφορτωθῇ ὁλόκληρον τὴν ὄρυζαν καὶ τὴν ἐπώλει εἰς οἵαν κατάστασιν εὑρίσκετο εἰς τὰς ἀποθήκας της ἐν συνόλῳ καὶ τὴν καλὴν καὶ τὴν ἀβαριάτην, ὡς ἐκ τούτου ἤθελε κερδοσκόπους ἰδιώτας διὰ νὰ συμβληθῇ, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀνελάμβανον τοὺς κινδύνους ἐκ τῆς ἀβαριάτης ὀρύζης. Καὶ δι’ αὐτὸ εἴδατε ὅτι τὸν Δεκέμβριον τὴν προσέφερε δι’ ἰδιώτου, τὸν Ἰανουάριον τὴν προσέφερε δι’ ἰδιώτου, τὸν Φεβρουάριον καὶ τὸν Μάρτιον ὁμοίως. Κατὰ περίεργον δὲ σύμπτωσιν ἐκεῖνος τὸν ὁποῖον ἐξέλεξεν ἀποκλειστικῶς ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις, ὅπως προκύπτῃ ἀπὸ τὰς κατατεθείσας αἰτήσεις καὶ ἔγγραφα ἦτο πάντοτε ἕν καὶ τὸ αὐτὸ πρόσωπον, ὁ περίφημος Φραγκίστας. Αὐτὸν ἠθέλησε καὶ αὐτὴ τὸν ἐξέλεξεν. Ἡμεῖς οὔτε ἐξελέξαμεν οὔτε ἠγοράσαμεν τὸν Φραγκίσταν, τοῦ ὁποίου ἄλλως τε τὸ ὄνομα ἐνεφανίσθη ἐκ τῶν ὑστέρων, ἠγοράσαμεν τὰ ἐμπορεύματα καὶ δὴ μὲ ἐγγυήσεις καὶ ὅρους αὐστηροτάτους. Δὲν ὑπῆρχε συνεπῶς λόγος νὰ διαπραγματευθῶμεν ἀπ’ εὐθείας μὲ τὴν πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν καὶ διότι οἱ τιμαὶ τῶν προμηθειῶν ἦσαν ἐξαιρετικῶς χαμηλαί, καὶ διότι αὕτη δὲν ἤθελε νὰ διαπραγματευθῇ μὲ Κυβέρνησιν ἂν ἤθελε θὰ τὸ εἶχε προσφέρει ἀπ’ θείας. Νομίζω λοιπόν, ὅτι τὸ πρῶτον αὐτὸ ἐπιχείρημα καταπίπτει, καὶ διότι δὲν εἴχομεν συμφέρον νὰ ἀναλάβωμεν κινδύνους. Ἔρχομαι εἰς τὸ δεύτερον ἐπιχείρημα, διατὶ δὲν ἐκάναμε διαγωνισμό. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, γιὰ ὄνομα τοῦ Θεοῦ! ὅταν ὑπάρχῃ ἕνα εἰδικῶς καθωρισμένον ἐμπόρευμα καὶ ἕνας μόνον ὁ ὁποῖος διαθέτει τὸ ἐμπόρευμα αὐτό, πῶς θὰ γίνῃ συναγωνισμός; Συναγωνισμὸς γίνεται, ὅταν ὑπάρχῃ δυνατότης νὰ προσφέρουν καὶ νὰ παραδώσουν, πολλοί. Τοῦτο ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι ὅταν ἀσκῆται παρεμβατικὴ πολιτικὴ αἱ δημοπρασίαι ἀπεδείχθησαν ἐκ τῶν πραγμάτων πολὺ ἐπιβλαβεῖς, διότι ἐπιβραδύνεται ἐπὶ μῆνας ἡ εἰσαγωγὴ καὶ ἐν τέλει εἰσάγονται τὰ ἀγαθὰ ἀκριβότερα, τὰ ἰδὲ ἀποτελέσματα τῆς εὐθυνοφοβίας τὰ πληρώνει ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ θὰ τὰ πληρώνῃ ἐφ’ ὅσον ἐξακολουθῇ ἡ τακτικὴ αὐτή. Ἐν προκειμένῳ ἐνεφανίσθη ἕνας προμηθευτής, ὁ ὁποῖος ἔχει μίαν σύμβασιν μὲ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Ἐβεβαιώθη ὅτι ὑπῆρχε συμβατικὴ σχέσις. Μὲ ποῖον ἔπρεπε νὰ κάμωμεν διαγωνισμόν; μεταξὺ τῶν κατεχόντων ἐντολὴν διαθέσεως εἶπεν ὁ κ. Ζαΐμης μετὰ 13 ὅλας ἡμέρας. Ἀλλὰ ἐρωτῶ, ὑπάρχει εἰς ὅλους τοὺς φακέλλους, καὶ ἕν ἔστω ἔγγραφον ἀποδεικνῦον ὅτι οἱ ἀνταγωνισταὶ οἱ ὁποῖοι ἐνεφανίσθησαν ὀψίμως ἐκτὸς τοῦ προμηθευτοῦ, μᾶς προσήγαγον ἢ εἶχον ἐντολὴν διαθέσεως ἐκ μέρους τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν τὴν ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψιν; Δὲν ὑπάρχει κανὲν ἀπολύτως. Καὶ θὰ σᾶς τὸ ἀποδείξω καὶ περαιτέρω. Ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατὸν καὶ νὰ ὑποθέσετε κἂν ὅτι ὑπῆρχον πολλοὶ οἱ κατέχοντες τοιαύτην ἐντολήν; Προσέξτε, κ. συνάδελφοι, τὸ θέμα. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ φαντασθῆτε ὅτι μία Κυβέρνησις θὰ ἀνέθετε τὴν ἐντολὴν εἰς πολλοὺς καὶ θὰ ἔκαμνε μειοδοτικὴν δημοπρασίαν διὰ νὰ πωλήσῃ ὡρισμένα ἐμπορεύματά της; Καὶ ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι θὰ ἔδιδεν εἰς 3 ἢ 4 ἐντολὴν διαθέσεως αὐτῶν, θὰ τὴν εἶχε δώσει μὲ τὸν σκοπὸν νὰ πωλήσῃ εὐθηνότερα ἢ ἀκριβότερα; Ἐφ’ ὅσον δὲ ὁ ἕνας ποὺ εἶχε τὴν ἐντολὴν προσέφερεν εἰς τιμὰς κατωτέρας τῶν διεθνῶν, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ τις λογικῶς ὅτι θὰ ὑπῆρχε καὶ εἰς ἄλλους ἐντολὴ νὰ πωλήσουν εἰς τιμὰς ἀκόμη κατωτέρας; Γνωρίζετε κανένα κατέχοντα ἐμπόρευμα, ὁ ὁποῖος νὰ δίδῃ εἰς πλείονας τὴν ἐντολὴν διαθέσεως καὶ ἀκόμη περισσότερον νὰ ἀναζητῇ ποῖος θὰ τοῦ τὸ πωλήσῃ εὐθηνότερα γιὰ νὰ τοῦ δώσῃ τὴν ἐντολήν; Θὰ ἦτο πολὺ περίεργον αὐτό. Ἄλωστε καὶ ὁ κ. Ζαΐμης, ὅστις κατ’ ἀρχὰς ἔμεινε ἐνθουσιασμένος, ἐκ τῶν ὑστέρων δὲ προέβαλεν ἀντιρρήσεις, δὲν ἐσκέφθη νὰ κάμῃ διαγωνισμόν, οὔτε καὶ νὰ ἔλθῃ εἰς ἀπ’ εὐθείας συνεννόησιν μὲ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Διατὶ δὲν τὸ ἔκαμε αὐτό; Δὲν τὸ ἔκαμε ἀκριβῶς γιὰ τὸ λόγο ποὺ δὲν τὸ ἔκαμα καὶ ἐγώ. Δὲν ἀπηυθύνθη οὔτε εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, οὔτε εἰς τὴν ἐν Λισσαβῶνι πρεσβείαν μας. Ἀπηυθύνθη διὰ τοῦ ἀπὸ 23 Μαρτίου τηλ)τός του εἰς τὴν πρεσβείαν μας ἐν Οὐασιγκτῶνι καὶ ἐρωτοῦσε δύο τινά: 1) Ἐὰν ὑπάρχῃ ἄδεια τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου Τροφίμων καὶ 2) Ἐὰν εἶναι σοβαρὰ ἡ προσφορὰ τοῦ Πανταζοπούλου. Τὰ ἴδια δηλαδὴ ποὺ ἠρώτησα καὶ ἐγὼ καὶ ἔλαβα τὴν ἀπάντησιν ὅτι εἶναι ἡ μόνη σοβαρὰ προσφορά. Διατὶ ἔπειτα ἀπὸ 13 ἡμέρας ἤλλαξεν ὁ κ. Ζαΐμης τὸ ἐξήγησα ἤδη καὶ τὸ ἀντελήφθητε. Ἀλλ’ ἄς ἔλθωμεν καὶ εἰς τὰς δημοπρασίας αὐτὰς καθ’ ἑαυτάς. Αὗται ἐγένοντο καὶ γίνονται κατὰ κανόνα διὰ κανονικὰς προμηθείας τοῦ Κράτους. Εἰς τὰς καλὰς ἐποχάς, ὅτε ὑπῆρχε ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία καὶ τὸ Κράτος δὲν ἔκαμνε παρεμβατικὴ πολιτικὴ εἰσαγωγῆς εἰδῶν πρὸς μεταπώλησιν εἰς τὸ κοινόν, τότε τὸ Κράτος ἔκαμνε δημοπρασίας. Ὅταν ἤθελε νὰ φέρῃ εἴδη διὰ τὸν στρατὸν, ἢ διὰ τὰς ὑπηρεσίας του κατέφευγεν εἰς αὐτὸ τὸ μέσον διότι εἶχε ὅλον τὸν χρόνον νὰ περιμένῃ. Ἤδη τὸ Κράτος ἀσκοῦν πράγματι παρεμβατικὴν πολιτικὴν εἶναι ὑποχρεωμένον πολλάκις νὰ μὴ προβαίνῃ εἰς δημοπρασίαν διότι ὀφείλει νὰ ἐνεργῇ ταχέως. Ἄλλως θὰ ἐκινδύνευε νὰ μείνῃ ἡ χώρα ἄνευ ἐφοδίων. Μὲ τὸ σύστημα τῶν δημοπρασιῶν ἔχομεν μείνει πολλάκις, ὅπως συνέβη καὶ κατὰ τὰς ἡμέρας αὐτὰς μὲ τὴν ζάχαριν, χωρὶς ἐφόδια. Τί ἀπεδείχθη εἰς τὰς δημοπρασίας ποὺ ἔγιναν κατὰ τὰς ἡμέρας αὐτὰς γιὰ ζάχαρι; Εἰς τὰς δημοπρασίας ἐμφανίζονται διαφοραὶ μεταξὺ τῶν προσφερόντων ἀπὸ 1 μέχρι 40 πολλάκις δολλάρια τὸν τόννον. Κατακυρώνεται ἡ προμήθεια εἰς τὸν τελευταῖον μειοδότην καὶ μετὰ μῆνας τι... ...τὸ συνέβη τελευταίως μὲ τὴ ζάχαρι καὶ ἔτσι ἔφθασεν εἰς τὰς 14.000 δραχμ. τὴν ὀκᾶν ἀντὶ τῶν 3.000 δραχμ. ποὺ θὰ εἰσήγετο ἂν ἠγοράζετο μὲ τὰς διεθνεῖς τιμάς. Ὅταν ἔγινε τὸν Ἰανουάριον ἡ δημοπρασία τοῦ Ἀραβοσίτου εἰς τὴν ὁποίαν ἔλαβε μέρος καὶ ὁ Γκουλιτζιᾶνο μὲ 116 δολλ. τὸν τόννον, αἱ περισσότεραι προσφοραὶ ἦσαν 134 δολλ. καὶ πλέον. Εἰς τὸ τέλος ὁ Γκουλιτζιᾶνο ποὺ εἶχε τὴν μικροτέραν τιμὴν καὶ ἀνέλαβε τὴν προμήθειαν δὲν ἠμπόρεσε νὰ παραδώσῃ μέχρι σήμερον καὶ προχθὲς ἀκόμη τοῦ ἐδόθη παράτασις μέχρι τῆς 31ης Αὐγούστου. 7 μῆνες καὶ δὲν κατώρθωσε νὰ παραδώσῃ. Μὲ τὴ ζάχαρι τὰ ἴδια, μὲ τὸ ρύζι τὰ ἴδια. Δὲν μπορεῖ λοιπὸν τὸ Κράτος νὰ κάμνῃ παρεμβατικὴν πολιτικὴν καὶ νὰ προσκολλᾶται στενῶς εἰς τὰς δημοπρασίας. Ἢ ὑπάρχει ἐμπιστοσύνη εἰς τοὺς δημοσίους ἄνδρας ἢ δὲν ὑπάρχει ἐμπιστοσύνη. Ἐκτὸς ἐὰν ἐγκαταλειφθῇ ἡ παρεμβατικὴ πολιτικὴ, ὁπότε τὸ πρᾶγμα εἶναι διάφορον. Ἐὰν ὅμως πρόκειται νὰ τροφοδοτήσετε τὸν τόπον μὲ τὰς δημοπρασίας, δὲν ἐπιτυγχάνεται τίποτε, Ταῦτα ἀπὸ ἀπόψεως γενικῆς καὶ ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν δημοπρασία δὲν μποροῦσε νὰ γίνῃ, διότι ἕνας ἦτο ὁ κάτοχος τῶν ἐμπορευμάτων ἦτο ἀδύνατον νὰ τὰ βροῦμε ἀλλοῦ. Ὅσον καὶ νὰ θέλωμεν νὰ ἀγοράσωμεν τὸ σπίτι τοῦ Α διὰ δημοπρασία, ἐὰν οὗτος δὲν θέλῃ νὰ κάμῃ δημοπρασίαν διὰ νὰ πωλήσῃ τὸ σπίτι του εἶναι ἀδύνατον, ἄν δὲ κάμῃ ὁ Αʹ δημοπρασίαν αὕτη θὰ γίνῃ πλειοδοτικὴ καὶ ὄχι μειοδοτικὴ ὑπὲρ ἡμῶν.

§22ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ πῶς θὰ ἐξασφαλίσητε τὸ ἀδιάβλητον;

§23Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐὰν ὁ τόπος μας ἔχῃ φθάσει εἰς τὸ σημεῖον νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἐμπιστοσύνη εἰς τοὺς δημοσίους ἄνδρας, εἰς τρόπον ὥστε οὗτοι εἰς πᾶσαν ἐνέργειάν των, εἰς κάθε βῆμά των, νὰ ἔχουν ἀνάγκην ἀπὸ συμβολαιογράφον, ἀλλοίμονον εἰς τὰς πολιτικὰς ἐλευθερίας, αἱ ὁποῖαι μόνον εἰς τὴν συναίσθησιν τῆς εὐθύνης στηρίζονται. Ἀλλοίμονον εἰς τὴν πολιτικὴν ζωήν. Πῶς τότε οἱ δημόσιοι ἄνδρες θὰ διεχειρίζοντο ὕψιστα συμφέροντα πολὺ μεγαλύτερα ἀπὸ ὀλίγας ἑκατοντάδας χιλιάδας δολλαρίων; Πῶς εἶναι δυνατὸν διὰ τοὺς τύπους νὰ καταπίνωμεν τὴν οὐσίαν; Ἡ Ἑλλὰς εἶναι μικρὰ χώρα, καὶ ἐὰν εἷς δημόσιος ἀνὴρ διαβληθῇ, ὡς διεβλήθην ἐγὼ σήμερον, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι θὰ ὑπάρξουν ὡρισμένοι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι θὰ πιστεύσουν τὰς συκοφαντίας αἱ ὁποῖαι ἐξαπολύονται μὲ τὸ ἐπιφώνημα τοῦ Don Bariglio «συκοφαντεῖτε, συκοφαντεῖτε καὶ εἰς τὸ τέλος κάτι θὰ μείνῃ». Εἰς τὸ τέλος ὅμως ἀναλάμπει ἡ ἀλήθεια. Εὐτυχῶς ὁ τόπος μας εἶναι μικρὸς καὶ γνωρίζομεν ἀκόμη καὶ τί ἔχει ὁ καθεὶς εἰς τὸ σπίτι του καὶ τί δὲν ἔχει. Οἱ δημόσιοι ἄνδρες πρέπει νὰ ἀναλαμβάνουν εὐθύνας. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ κατισχύῃ τοῦ εἶναι τὸ φαίνεσθαι ὡς διὰ τὴν γυνὴν τοῦ Καίσαρος. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ θυσιάζεται ἡ οὐσία. Ὁ τύπος δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ ἀποβαίνῃ εἰς βάρος τῆς οὐσίας καὶ τῆς διατροφῆς τοῦ λαοῦ. Κυβερνᾶν, σήμερον ἰδίως, σημαίνει ἀναλαμβάνειν εὐθύνας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ μεταξὺ τῶν μελῶν τοῦ πολιτικοῦ κόσμου ἡ φθοροποιὸς ἀτμόσφαιρα τῆς ὑποψίας, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ὑποπτευώμεθα ἐγὼ ὑμᾶς καὶ σεῖς ἐμὲ καὶ οἱ ὑπουργοὶ νὰ καταφεύγωμεν διὰ τὴν μεταξύ μας ἐπικοινωνίαν εἰς τὸν συμβολαιογράφον. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ εἴμεθα ἀνάξιοι καὶ ὡς βουλευταὶ καὶ ὡς ὑπουργοὶ νὰ ἀσκοῦμεν οἱαδήποτε δημόσια καθήκοντα. Ἢ δὲν εἶναι κατ’ οὐσίαν ἔντιμος ἡ πρᾶξις μας, ὁπότε μὲ οἱονδήποτε τύπον δὲν τὴν καλύπτομεν, ἢ εἶναι ἔντιμος, ὁπότε καὶ μὲ τὴν παράβασιν οἱουδήποτε τύπου, θὰ παραμένῃ τοιαύτη. Ἄλλως τε εἶναι ἀπαράδεκτον καὶ παράλογον νὰ ὑποπτεύεται ἕνας δημόσιος ἀνὴρ τὸν ἴδιον τὸν ἑαυτόν του καὶ νὰ σκεφθῇ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ διαβληθῇ ὅταν ἐνεργῇ μὲ τὴν ἁγνοτάτην πρόθεσιν ὅτι ἐξυπηρετεῖ τὸν τόπον του.

§24Δ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Πρέπει νὰ ἀσκῆται ὁ ἔλεγχος.

§25Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἀναμφισβητήτως ναί. Ἀλλὰ ὁ ἔλεγχος πρέπει νὰ ἀσκῆται οὐσιαστικῶς καὶ ἐὰν εἷς κάμῃ μίαν τυπικὴν παράβασιν διὰ νὰ τηρήσῃ τὴν οὐσίαν, θὰ ἔχῃ ἡ Βουλὴ νὰ κρίνῃ τί ἔπρεπε νὰ κάμῃ, νὰ θυσιάσῃ τὸν τύπον ἢ τὴν οὐσίαν; Ἀλλὰ εἰς αὐτὸ θὰ ἐπανέλθω καὶ εἰς τὸ τέλος τοῦ λόγου μου. Ἔρχομαι τώρα, κύριοι, εἰς τὰς περιφήμους προσφοράς. Δύο ἦσαν, κύριοι, αἱ προσφοραί, διὰ τὰς ὁποίας ἐγένετο μέγας θόρυβος. Ἡ μία τοῦ Γκουλιτζιᾶνο καὶ ἡ ἄλλη τοῦ Σκουλικίδη. Θὰ σᾶς διαβάσω τὰ τηλεγραφήματα, διὰ νὰ ἴδωμεν ἐὰν ἦσαν βάσιμοι αἱ προσφοραὶ αὗται. Καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ θέσετε τὸν ἑαυτόν σας εἰς τὴν θέσιν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπρόκειτο νὰ ἀποφασίσουν ὑπευθύνως καὶ νὰ κρίνετε ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ διακινδυνεύσουν μίαν βεβαίαν προμήθειαν μὲ τιμὰς χαμηλοτάτας, ἡ ὁποία εἶχεν ὅλας τὰς ἐγγυήσεις ὡς πρὸς τὴν ποιότητα καὶ ἐγγύησιν τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν παράδοσιν καὶ νὰ ἀναλάβουν τὴν εὐθύνην τῆς μὴ ἐκτελέσεως αὐτῆς τῆς προμηθείας, λόγῳ τῶν περιφήμων ὑπόπτων προσφορῶν. Ὁ Γκουλιτζιᾶνο ἐνεφανίσθη εἰς τὰς 26 Μαρτίου. Προσήχθη πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἀπὸ τὸν ἐπερωτῶντα βουλευτὴν φωτοτυπία ἑνὸς ἐγγράφου ἐκδοθέντος ἀπὸ τὸν ἰδιαίτερον τοῦ ἰδιαιτέρου τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ, βεβαιοῦν ἀορίστως ὑπόσχεσιν πωλήσεως τῶν ἐμπορευμάτων, ἐὰν ἤθελεν ἀνοιγῆ πίστωσις ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν. Τὸ ἔγγραφον φέρει ἡμερομηνίαν 16 Μαρτίου, συνεπῶς τὰ ἐμπορεύματα θὰ ἐπωλοῦντο ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι θὰ ἠνοίγετο ἡ πίστωσις μέχρι τῆς 19ης Μαρτίου. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι τὸ ἔγγραφον αὐτὸ εἶναι ὕποπτον καὶ ὑποβολιμαῖον, ὡς προκύπτει ἀπὸ τὴν δυσανάγνωστον καὶ ἄγνωστον μᾶλλον ὑπογραφὴν τοῦ ἰδιαιτέρου τοῦ ἰδιαιτέρου καὶ ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι οὐδέποτε ὁ Γκουλιτζιᾶνο μᾶς προσήγαγε τοιοῦτον ἔγγραφον, δὲν θὰ εἶχε καμμίαν ἀξίαν καὶ ἂν ἀκόμη εἶχε προσαχθῆ τοῦτο καὶ ἐὰν ἀκόμη ἦτο ἀκριβὲς καὶ γνήσιον. Διότι ὁ Γκουλιτζιᾶνο ἔκαμε τὴν περίφημον προσφορὰν τὸ πρῶτον τὴν 24ην Μαρτίου εἰς τὸν κ. Ζαΐμην καὶ τὴν 26ην εἰς ἡμᾶς· ἄρα ὅταν ἐνεφανίσθη δὲν εἶχε τίποτε διότι ἡ ὀψιόν του εἶχε λήξει στὰς 19 Μαρτίου. Ἄλλως τε εἰλικρινέστερος ὁ Γκουλιτζιᾶνο κατὰ τοῦτο ἀπὸ τὸν Σκουλικίδην δὲν λέγει κἂν εἰς τὴν αἴτησιν του ὅτι ἔχει τὸ ἐμπόρευμα εἰς τὴν διάθεσίν του ἢ ὅτι ἔχει ἐξουσιοδότησιν ἢ ὀψιόν. Λέγει μόνον «ἂν μοῦ δώσετε σχετικὴν ἐξουσιοδότησιν» θὰ πάω νὰ διαπραγματευθῶ διὰ νὰ τὰ πάρω καὶ εἶμαι ἕτοιμος νὰ ἀναχωρήσω εἰς Λισσαβῶνα διὰ νὰ σᾶς φέρω ἐπιβεβαίωσιν. Σὰν νὰ μὴ ὑπῆρχαν τηλεγραφεῖα διὰ νὰ τηλεγραφήσῃ καὶ νὰ φέρῃ τὴν ἐξουσιοδότησιν ἢ μίαν ἐντολὴν ἔστω ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Τοιοῦτον τὶ ὅμως δὲν ἔφερεν οὔτε μέχρι σήμερον. Ἄς ἴδωμεν τώρα τί τηλεγραφήματα τῶν ἀνταποκριτῶν του προσεκόμισεν ὁ Γκουλιτζιᾶνο. Θὰ σᾶς τὰ διαβάσω. Σημειῶ πρὸ αὐτοῦ ὅτι ὑπῆρχε καὶ κάποιος ἄλλος λόγος, ὁ ὁποῖος καθίστα ὕποπτον τὴν παρέμβασιν τοῦ Γκουλιτζιᾶνο. Οὗτος εἶχεν ἀναλάβει ἀπὸ τὰς ἀρχὰς Φεβρουαρίου νὰ προμηθεύσῃ 9.000 τόννους ἀραβοσίτου μὲ 116 δολ. τὸν τόννον (ἡ τιμὴ αὐτὴ ἐπετεύχθη ἐν δημοπρασίᾳ ἀντὶ τῶν 112 δολλ. ποὺ ἐπέτυχα ἐγὼ ἄνευ δημοπρασίας καὶ εἰς ἐποχὴν ποὺ εἶχον ἀνέβη αἱ τιμαὶ εἰς 121 δολλ.) καὶ δὲν ἐτήρησε τὰς προθεσμίας καὶ δὲν ἐφόρτωσεν οὔτε μέχρι σήμερον ἀκόμη, τελευταίως δὲ ἐπληροφορήθην ὅτι πῆρε καὶ νέαν παράτασιν μέχρι 31ης Αὐγούστου· εἶχεν ὡς ἐκ τούτου συμφέρον νὰ ματαιώσῃ τὴν προμήθειαν διὰ νὰ τοῦ δοθῇ ἡ παράτασις ποὺ ἐζήτει ἐπιμόνως χωρὶς ὑποβιβασμὸν τῆς τιμῆς καὶ δὲν τοῦ ἐδίδετο. Ἄς ἐξετάσωμεν ἤδη τί προσεκόμισεν οὗτος, εἰς ἀπόδειξιν τοῦ ὅτι ἦτο εἰς θέσιν νὰ μᾶς φέρῃ τὰ ἐμπορεύματα. Ὑπάρχει ἀπὸ 26 Μαρτίου τὸ ἑξῆς τηλεγράφημα. Προέρχεται ἀπὸ τὴν Βαρκελώνην τῆς Ἱσπανίας καὶ ἀπευθύνεται εἰς ΤΡΑΝΣΕΛ τηλεγραφικὴν διεύθυνσιν τῆς ἐνταῦθα ἑταιρίας τοῦ Γκουλιτζιᾶνο, καὶ ἔχει ὡς ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). TOGZ 230 IM 3338 Barcelona 9–4 26 1330 ELT transel Atenas Pour faciliter prolongation operation riz maïs tres important vous telegraphiez immediatement Banque Lisbonne adresse Almeiro suivant texte retard conclusion operation riz mais seulement du autres offres inclus intervention Legation donnant la naturelle mefiance et mauvaise impression vendeur que nous combattons vue circonstance notre anterieur contrat de vente mais notre gouvernement sommes convaincus avoir toujours preference mais indispensable pouvoir convaincre notre gouvernement seriosite affaire notre proposition soit atestation votre Consulat ou envoi avion photocopie licence exportation etablie notre nom stop agisez urgente telegraphiez instructions.

ACOSA PUMAS

ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ

Βαρκελώνη 9–4 26.1330 «ΕΛΤ ΤΡΑΝΣΕΛ Ἀθήνας. Διὰ νὰ διευκολυνθῇ ἡ παράτασις τῆς ὑποθέσεως ὀρύζης, ἀραβοσίτου, εἶναι λίαν ἐνδιαφέρον νὰ τηλεγραφήσετε ἀμέσως εἰς τὴν Τράπεζαν Ἀλμέϊρο εἰς Λισσαβῶνα τὸ ἀκόλουθον κείμενον: «Καθυστέρησις κλεισίματος ὑποθέσεως ὀρύζης ἀραβοσίτου ὀφείλεται μόνον εἰς ἄλλας προσφορὰς περιλαμβανομένης ἐπεμβάσεως Πρεσβείας, καὶ εἰς τὴν προκαλουμένην ὑπὸ τοῦ πωλητοῦ, τὸν ὁποῖον πολεμοῦμεν, φυσικὴν δυσπιστίαν καὶ κακὴν ἐντύπωσιν (εἰς βάρος μας) λόγῳ τῆς περιπτώσεως τοῦ προηγουμένου συμβολαίου μας πωλήσεως (σημ. πρόκειται περὶ τῆς συμβάσεως τῶν 9.000 τόννων τὴν ὁποίαν δὲν ἠδύνατο νὰ ἐκτελέσῃ ὁ Γκουλιτζιᾶνο), ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησίς μας εἴμεθα πεπεισμένοι ὅτι θὰ ἔχῃ πάντοτε προτίμησιν δι’ ἡμᾶς· εἶναι ὅμως ἀπαραίτητον διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ πείσωμεν τὴν Κυβέρνησίν μας διὰ τὴν σοβαρότητα τῆς ὑποθέσεως καὶ τῆς προτάσεώς μας εἴτε ἐπιβεβαίωσιν ὁριστικὴν ἐκ μέρους σας εἴτε βεβαίωσιν τοῦ προξενείου σας ἢ ἀποστολὴν ἀεροπορικῶς φωτοτυπίας ἀδείας ἐξαγωγῆς, ἐκδεδομένης ἐπ’ ὀνόματί μας. Στόπ. Ἐνεργήσατε ἐπειγόντως τηλεγραφήσατε ὁδηγίας. ACOSA PUMAS» Ἐπιδιώκει παρέλκυσιν τῆς ὑποθέσεως, ἐνῷ ἡμεῖς ἐπεδιώκομεν συντόμευσιν, διότι ὑφίστατο καὶ ἐξακολουθεῖ καὶ σήμερον νὰ ὑφίσταται ὀδυνηρὰν τὴν ἔλλειψιν τῆς ὀρύζης ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ὑποδεικνύει κείμενον τηλεγραφήματος πρὸς ἀποστολὴν ἐντεῦθεν εἰς τὴν Τράπεζαν Ἀλμέϊδα εἰς Λισσαβῶνα διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ζητῆται βεβαίωσις ἐπίσημος ἢ ἀποστολὴ φωτοτυπίας ἀδείας ἐξαγωγῆς ἐκδεδομένης ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Γκουλιτζιᾶνο. Φαίνεται ὅτι ἐστάλη τοιοῦτον τηλεγράφημα.

§26Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Αὐτὸ ὑπεβλήθη εἰς ὑμᾶς;

§27Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἰς ἐμὲ δὲν ὑπεβλήθη κανὲν τηλεγράφημα τοῦ Γκουλιτζιᾶνο πρὸ τῆς πρώτης καὶ τῆς 6ης Ἀπριλίου καθ’ ἣν ἐλήφθη ἡ τελειωτικὴ ἀπόφασις. Τὰ συνεκέντρωσεν ἐκ τῶν ὑστέρων τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, τὸ ὁποῖον μᾶς τὰ ἔδειξε. Δεύτερον τηλεγράφημα ἔχον οὕτω: L77 Lisboa 54 29 1905 ELT TRANSEL Atenas Reproduisons telegrammes expedies ministere ravitaillement deux points renseignes quelquatre que whitegul offrant memes quatremille tonnes riz seizemille cinq cent tonnes maïs garantissant posseder permis exportation virgule prions instamment attendre notre demonstration officielle permis exportation garanti entremise Washington inexistant et seulement whitegul actuellement autorise conclure vente d’ accord offre Banquere dont validité serait prolongée.

ACOSA

«ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ

Λισσαβὼν 54 29 1905 ΕΛΤ ΤΡΑΝΣΕΛ Ἀθήνας. Παραθέτομεν τηλεγράφημα σταλὲν Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ δύο τελεῖες: πληροφορηθέντες ὅτι ἄλλοι ἐκτὸς τοῦ Whitegul (σημ. ἡ ἑταιρεία Γκουλιτζιᾶνο) προσφέρουν τοὺς ἰδίους τέσσαρας χιλιάδας τόννους ὀρύζης καὶ 16.500 τόννους ἀραβοσίτου ἐγγυώμενοι ὅτι κατέχουν ἄδειαν ἐξαγωγῆς κόμμα παρακαλοῦμεν ἐπιμόνως νὰ ἀναμείνητε ἐπίσημον ἀπόδειξιν ἐκ μέρους μας ὅτι ἡ βεβαιουμένη μέσον Οὐάσιγκτον ἄδεια ἐξαγωγῆς εἶναι ἀνύπαρκτος καὶ μόνον ὁ Whitegul (Γκουλιτζιᾶνο) εἶναι σήμερον ἐξουσιοδοτημένος νὰ συνομολογήσῃ τὴν πώλησιν συμφώνως πρὸς τραπεζιτικὴν προσφορὰν τῆς ὁποίας ἡ ἰσχὺς ἤθελε παραταθῆ. ACOSA» Προσέξατε, κ. βουλευταί. Ἡ ὑποσχομένη διὰ τοῦ τηλεγραφήματος ἐπίσημος ἀπόδειξις ὅτι, οἱ προμηθευταί, ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἐπήραμε τὸ ρύζι καὶ τὸν ἀραβόσιτον, δηλ. ὁ Πανταζόπουλος, δὲν ἔχουν ἄδειαν ἐξαγωγῆς καὶ δὲν ἔχουν ἐντολὴν νὰ τὰ διαπραγματευθοῦν, καὶ ὅτι μόνον ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ Γκουλιτζιᾶνο ἔχει τὰ ἀνωτέρω δὲν ἦλθε ποτέ. Τοὐναντίον μᾶς ἦλθον καὶ ἀπὸ τὴν Οὐάσιγκτων, καὶ ἀπὸ τὴν Λισσαβῶνα τὰ τηλεγραφήματα ὡς καὶ τὸ ἔγγραφον τοῦ διπλωματικοῦ ἀντιπροσώπου τῆς Πορτογαλίας, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέγνωσα καὶ σᾶς ὑπενθυμίζω καὶ βεβαιοῦν ὅτι, ὁ μόνος ὁ ὁποῖος κατεῖχε τὸ ἐμπόρευμα διὰ νὰ τὸ διαθέσῃ ἦτο ὁ Φραγκίστας καὶ ὁ Πανταζόπουλος καὶ οὐδεὶς ἄλλος. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπέσχετο τὸ τηλεγράφημα νὰ φέρῃ διὰ νὰ νομιμοποιηθῇ ἡ προσφορὰ Γκουλιτζιᾶνο, ἡ ἀπόδειξις δηλαδὴ ἡ ἐπίσημος, δὲν ἦλθε μέχρι τῆς στιγμῆς, οὔτε ἀνεπισήμως. Ἦλθε, κύριε Ζαΐμη;

§28Φ. ΖΑΪΜΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§29Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐὰν ἦλθεν εἰπῆτε το νὰ τὸ ἠξεύρῃ καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ἐγώ. Διατὶ δὲν μοῦ ἀπαντᾶτε τώρα; Προφανῶς διότι δὲν ὑπάρχει. Ἐγὼ εἰς τὸν φάκελλον δὲν βλέπω τίποτε. Ἦλθεν ὅμως τηλεγράφημα ὑποσχόμενον ὅτι ἡ βεβαίωσις θὰ σταλῇ αὔριον καὶ ἡ αὔριον αὐτὴ δὲν ἐπραγματοποιήθη οὔτε μέχρι σήμερον. Τὸ τηλεγράφημα ἔχει ὡς ἑξῆς: COPIE L76 199 Lisboa 55)54 29 1928 ELT Transel Atenas Vos 28 arrives aujourd’ hui matin stop ni Pantazoponlos ni perssone sauf vous meme autorises actuellement vendre riz maï s stop aucun permis exportation valable possession concurrence vous autorisant faire usage cette declaration stop telegramme ministre ravitaillement expedie stop demain Banque fera envoyer pleine confirmation impossible aujourd’ hui car indispensable demarches aupres deux ministeres. ACOSA ΛΙΣΒΟΑ 29 Μαρτίου. «Ἰδικά σας 28ης ἔφθασαν σήμερον πρωΐαν στόπ) οὔτε ὁ Πανταζόπουλος οὔτε ἄλλος ἐκτὸς ἡμῶν εἶναι ἐξουσιοδοτημένος κατὰ τὸ παρὸν νὰ πωλήσῃ ὄρυζαν καὶ ἀραβόσιτον στὸπ καμμία ἄδεια ἐξαγωγῆς ἰσχύουσα εἰς χεῖρας ἀνταγωνιστοῦ ἐξουσιοδοτεῖσθε νὰ κάμετε χρῆσιν τῆς δηλώσεως ταύτης στόπ. Τηλεγράφημα Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ ἀπεστάλη στόπ. Αὔριον ἡ Τράπεζα θὰ προκαλέσῃ ἀποστολὴν πλήρους ἐπιβεβαιώσεως ἀδύνατον σήμερον διότι εἶναι ἀπαραίτητα διαβήματα παρὰ δύο Ὑπουργείοις. ACOSA Δὲν ἦλθε συνεπῶς καμμία βεβαίωσις ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, οὔτε ἔνδειξις κἂν ὅτι ὁ Γκουλιτζιᾶνο ἢ ὁ ἐντολεύς του εἶχε καὶ τὴν ἐλαχίστην σχέσιν μὲ τὸ ἐμπόρευμα. Καὶ ἔρχεται ἀντ’ αὐτοῦ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, πάντοτε, τέταρτον τηλεγράφημα ἔχον ὡς ἑξῆς: COPIE L63 LBW 858 Lisboa 74 31 2055 ELT ministere ravitaillement Service achats etrangeres–Athenes Notre vingteneuf confirmation officielle disposition riz maïs attardée consequence demarches concurents entremise Washington mais assurons devant votre confirmation achat telegraphiee Banque Almeida Basto et Piombino adresse telegraphique Almeiro Lisbonne prix donnes notre agent Athenes vente esra immediatement conclue eloignant speculation concurrence avec evident benefice economie Grecque etant nos prix plus bas stop Banqne confirmera cette affirmation stop remercions d’ avance reponse telegraphique notre adresse acosa Agencia Comercial Portiguesa Δηλαδὴ ὑπόσχονται ὅτι θά φέρουν ἐπίσημον ἀπόδειξιν, ὅτι οἱ ἄλλοι δὲν ἔχουν ἄδειαν ἐξαγωγῆς καὶ ὄχι μόνον δὲν τὴν φέρουν, ἀλλὰ φέρουν οἱ ἄλλοι, Πανταζόπουλος καὶ Φραγκίστας, ὅτι ἔχουν ἄδειαν ἐξαγωγῆς καὶ ὅτι ἠγόρασαν ὁριστικῶς τὰ ἐμπορεύματα ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, (ὅρα τηλεγραφήματα Πρεσβευτοῦ μας Οὐασιγκτῶνος καὶ ἔγγραφον διπλ. ἀντιπροσώπου Πορτογαλίας ἀναγνωσθέντα εἰς προηγουμένας συνεδριάσεις). Ὑπόσχονται ὅτι θὰ φέρουν ἐπίσημον βεβαίωσιν ἐκ μέρους τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως ὅτι ὁ Γκουλιτζιᾶνο (Whitegal) ἔχει τὴν ἄδειαν καί ἐπαναλαμβάνουν ἐκ νέου ὅτι θὰ τὴν φέρουν ἀργότερον, διότι χρειάζονται διαβήματα εἰς τὰ δύο Πορτογαλικὰ Ὑπουργεῖα. Ἀπαντοῦν ἐν τέλει ὅτι καθυστερεῖ ἡ βεβαίωσις, καὶ ἐξακολουθεῖ αὕτη νὰ καθυστερῇ μέχρι σήμερον καὶ περαιτέρω ἐπαναλαμβάνονται τὰ ἴδια τηλεγραφήματα. Ποτὲ ὁ Γκουλιτζιᾶνο δὲν παρουσίασεν ἕν στοιχεῖον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον νὰ ἀποδεικνύεται, ἔστω καὶ ἐμμέσως, ὅτι ὁ οἶκος ποὺ ἐκπροσωποῦσεν, εἶχε σχέσιν τινὰ μὲ τὰ ἐμπορεύματα. Αὐτὰ διὰ τὸν κ. Γκουλιτζιᾶνο. Ὁ Οἶκος ποὺ ἐκπροσωποῦσεν ἦτο ἡ Agencia Commer cial Portugal τηλ. Δ)σις........ οὗτος δὲ εἶχε πλησιάσει μίαν ἰδιωτικὴν Τράπεζαν ἐν Λισσαβῶνι, τὴν Τράπεζαν Ἀλμέϊδα Μπάστο Πιομπίνο, ὡς ἀναφέρει ὁ κ. Βατικιώτης εἰς τὴν ἔκθεσίν του, ὁ δὲ ρόλος τὸν ὁποῖον ἔπαιξεν εἶναι ὕποπτος καὶ μαρτυρεῖ συμπαιγνίαν μετὰ τοῦ Γκουλιτζιᾶνο ὡς προκύπτει καὶ ἀπὸ σχετικὴν περικοπὴν τῆς ἐκθέσεως Βατικιώτη σελ. 10 ἔχουσαν οὕτω: «Εἰς ἐρώτησιν μου εἰς ποίους ἔδωκε τὰς προσφορὰς πρὸς ἀποστολὴν ὁ κ. Καρνέρο μοὶ ἀπήντησεν, ὅτι, τὰς παρέδωκεν εἰς τὴν Agencia Commerciale Portugese, ἵνα τὰς παραδώσῃ πρὸς τὴν Ἑλλην. Πρεσβείαν Λισσαβῶνος (πρόκειται περὶ ἐμπορικοῦ γραφείου συνεργαζομένου μετὰ τῆς Τραπέζης Ἀλμέϊντα Μπάστο Πιομπίνο). Ἀπαντῶν εἰς ἐρωτήσεις μου ὁ κ. Καρνέρο (Διευθυντὴς τῆς ἀνωτέρω Τραπέζης), προσέθεσε τὰ ἑξῆς: L’ affaire a été proposé par la Ministère des Colonies à la Banque Almeida Basto a Piombino. L’ agence commerciale Portugaise nous a approchés et nous a dit que comme elle possède de bonnes relations en Grèce et qu'il s'agit d'une affaire commerciale et non bancaire elle se chargerait de transmettre nos offres. Cette maison commerciale ou la personne à qui elle remis nos léttres avait manifestement interêt à ce que l’ offaire ne soit pas connue avant une certaine date. Σημειωτέον ὅτι ὁ κ. Βατικιώτης, ὁ ὁποῖος ἔκαμεν ἔρευναν εἰς τὴν Λισσαβῶνα, ὅλα τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἀναγράφει εἰς τὴν ἔκθεσίν του τὰ συνέλεξεν ἀπὸ πληροφορίας τῶν ἀνταγωνιστῶν. Δὲν ἐπλησίασε καὶ δὲν ἐγένετο δεκτὸς ἀπὸ καμμίαν Πορτογαλικὴν ἀρχήν, διότι ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις φαίνεται ὅτι δυσηρεστήθη ἀπὸ τὰς διαφόρους ἐπεμβάσεις ποὺ ἔγιναν ἐξ Ἑλληνικῆς πλευρᾶς. Δὲν ἀναφέρει τουλάχιστον ὅτι ἐπεσκέφθη Πορτογαλικήν τινα ἀρχήν. Αἱ πληροφορίαι του εἶναι ἀπὸ διαφόρους Ἕλληνας ἐκεῖ, καὶ ἀπὸ τοὺς ἀνταγωνιστάς. Εἰς τὴν ἔκθεσίν του ἀναφέρει ὁ κ. Βατικιώτης ὅτι ὁ ἀνταποκριτὴς τοῦ Γκουλιτζιᾶνο οἶκος Agencia Commerciale Portuges εἶχε, καθ’ ἃ τοῦ ἐξέθεσεν ὁ κ. Καρνέρο ἀποστείλει διαφόρους ἐπιστολὰς τῆς ρηθείσης Τραπέζης, εἰς τὴν ἐν Λισσαβῶνι Πρεσβείαν μας, αἱ ὁποῖαι ἐρρίφθησαν κάτω ἀπὸ τὴν πόρτα τῆς Πρεσβείας ὅλαι μαζύ εἰς τὰς 9 Ἀπριλίου.

§30Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Πρὶν τούτου, ἀνεμείχθη ποσῶς ὁ ἐν Λισσαβῶνι Πρεσεβυτής;

§31Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὅπως φαίνεται ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Βατικιώτη, ὄχι, ἐκτὸς τοῦ τηλεγραφήματος ποὺ μᾶς ἔστειλεν εἰς ἐρώτησίν μας τὴν 5ην Ἀπριλίου. (ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Βατικιώτης ἀναφέρει περαιτέρω ὅτι, αἱ ἐπιστολαὶ τῆς Τραπέζης, αἱ ριφθεῖσαι εἰς τὴν πόρταν τῆς Ἑλληνικῆς Πρεσβείας τὴν ἐννάτην Ἀπριλίου, φέρουν τὰς ἑξῆς ἡμερομηνίας. «Ἡ πρώτη φέρει ἡμερομηνίαν 26 Μαρτίου καὶ ἀνακοινοῖ ὅτι ἐδόθη ἐντολὴ εἰς τὸν ἐν Ρώμῃ ἀνταποκριτὴν τῆς Τραπέζης ὅπως μέσῳ τῶν ἀνταποκριτῶν ἐν Ἀθήναις, ἐπιβεβαιώσουν καὶ ἐγγυηθοῦν προσφορὰν ἀραβοσίτου καὶ ὀρύζης», (σημειῶ, ὅτι τοιαύτη ἐγγύησις ἢ οἱαδήποτε ἄλλη οὐδέποτε ἐδόθη). Ἡ δευτέρα ἔφερεν ἡμερομηνίαν 31 Μαρτίου, (ἀναγινώσκει), καὶ ἐπιβεβαιοῖ τὸ ὑπὸ ἰδίαν ἡμερομηνίαν πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐπισιτισμοῦ τηλεγράφημα καὶ παρακαλεῖ ὅπως ἐν ᾗ περιπτώσει ἐρωτηθῇ ἡ Πρεσβεία παρὰ τῶν ἐν Ἀθήναις Ἑλληνικῶν ἀρχῶν, βεβαιώσῃ τὸ ἀκριβὲς τῆς ἀποστολῆς τοῦ ὡς ἄνω τηλεγραφήματος, (ἀναγινώσκει). Ἡ τρίτη ἔφερεν ἡμερομηνίαν 2 Ἀπριλίου, (ἀναγινώσκει) καὶ ἐπεξηγεῖ εἰς τὸν Πρεσβευτήν, ὅτι πρόκειται περὶ τοῦ ἰδίου ἐμπορεύματος, ὅπερ καὶ οἱ συναγωνισταί, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα προσέφερον πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν...». Καὶ ἡ τετάρτη ἔφερεν ἡμερομηνίαν 5 Ἀπριλίου καὶ παρακαλεῖ ὅπως τηλεγραφήσῃ ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος δι’ ἐξόδων τῆς Τραπέζης εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν τὰ διατρέχοντα μὲ τὴν ὑπόθεσιν τῆς ὀρύζης. Ὅπως φαίνεται ἀπὸ τὸ περιεχόμενον τῶν δὲν εἶναι προσφοραὶ αἱ τέσσαρες αὐταὶ ἐπιστολαί. Ὑπάρχει μία ἱστορία εἰς τὴν ἔκθεσιν, ὅτι ὁ οἶκος Agencia commerciale Portugese τὰς ἔδωσεν εἰς κάποιον Μάνεσιν, ὁ ὁποῖος τὰς ἔρριξεν εἰς τὴν πόρταν τῆς Πρεσβείας Λισσαβῶνος τὴν 9ην Ἀπριλίου. Ὅλα αὐτὰ εἶναι παράξενα καὶ ὕποπτα διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Πρῶτον: Διότι μία Τράπεζα καὶ ἕνα ἐμπορικὸν γραφεῖον ἂν εἶναι σοβαρά, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπικοινωνοῦν δι’ ἑνὸς ἰδιώτου μὲ ἕνα Πρέσβυν, ἀλλ’ ἀπευθύνουν τὰ ἔγγραφά των ἢ διὰ τοῦ ταχυδρομείου ἢ δι’ ὑπαλλήλου των αὐτοπροσώπως. Δεύτερον: Διότι ἂν ἤθελον νὰ ἐνεργήσουν σοβαρὰ καὶ εἶχαν πράγματι τὰ ἐμπορεύματα εἰς χεῖράς των καὶ ἐπίσημον βεβαίωσιν τούτου, ἀπὸ τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον, φυσικὸν ἦτο νὰ δώσουν εἰς τὴν Πρεσβείαν ἐπὶ ἀποδείξει συγκεκριμένην προσφορὰν συνοδευομένην ἀπὸ ἀντίγραφα ἢ φωτοτυπίας τῆς ἐπισήμου βεβαιώσεως καὶ νὰ ἀναφέρουν εἰς τὰ τηλεγραφήματά των πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ὅτι κατέθεσαν τὰ ἀνωτέρω εἰς τὴν Πρεσβείαν ἢ νὰ στείλουν ἐδῶ ἀντίγραφα ἢ φωτοτυπίας. Ἀντὶ τούτου ὁ ἐμπορικὸς οἶκος Agencia commerciale Portugese εἰς τὸν ὁποῖον λέγει κατὰ τὴν ἔκθεσιν Βατικιώτη, ὁ διευθυντὴς τῆς Τραπέζης Ἀλμέϊντα, ὅτι ἀνέθεσε νὰ κάμῃ προσφοράν, ἐτηλεγραφοῦσεν ἐδῶ «περιμένετε καὶ θὰ σᾶς φέρωμεν ἐπιβεβαίωσιν» ἡ ὁποία ὅμως οὔτε ἕως τώρα ἦλθε. Ἀπέφυγε δὲ καὶ οὗτος καὶ ἡ Τράπεζα ἐπιμελῶς νὰ ἀναφέρουν εἰς τὰ τηλεγραφήματά των πρὸς τὰς Ἀθήνας, ὅτι κατέθεσαν οἱανδήποτε ἐπιστολὴν ἢ προσφορὰν εἰς τὴν Πρεσβείαν. Ὁ κ. Βατικιώτης, εἶδε τὸν διευθυντὴν τῆς Τραπέζης αὐτῆς κ. Καρνέρο, οὗτος ὅμως ἀπέφυγε νὰ τοῦ εἴπῃ διατὶ δὲν ἐπεκαλέσθη ἡ Τράπεζά του ἢ ὁ οἶκος, εἰς τὸν ὁποῖον ἀνέθεσε τὴν προσφορὰν εἰς τὰ τηλεγραφήματά των πρὸς τὰς Ἀθήνας τίποτε σχετικὸν μὲ κατάθεσιν ἐγγράφων εἰς τὴν Πρεσβείαν μας. Εἶναι ὅμως χαρακτηριστικὴ ἡ περικοπὴ τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Καρνέρο, ποὺ σᾶς ἀνέγνωσα πρὸ ὀλίγου: (ἀναγινώσκει) «Ὅτι ὁ οἶκος αὐτὸς (ἡ Agencia Commerciale (Alosa) ἢ τὸ πρόσωπον εἰς τὸ ὁποῖον διεβίβασεν οὗτος τὰς ἐπιστολάς μας εἶχε προδήλως συμφέρον νὰ μὴ γνωσθῇ ἡ ὑπόθεσις πρὸ μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας». Ἐρωτᾶται: Διατὶ ἡ Agencia Commerciale Port (Alosa) εἰς τὰ τηλεγραφήματά της ποὺ σᾶς ἐδιάβασα δὲν ἀναφέρει, ὅτι κατέθεσεν οἱαδήποτε ἔγγραφα εἰς τὴν Πρεσβείαν μας Λισσαβῶνος καὶ διατὶ ἔρριψε προχρονολογημένας ἐπιστολὰς εἰς τὴν πόρτα τῆς Πρεσβείας τὴν 9ην Ἀπριλίου; Τὸν λόγον τὸν εὑρίσκετε εἰς τὴν ἀνωτέρω δήλωσιν τοῦ Καρνέρο (ἀναγινώσκει) διότι «εἶχε προδήλως συμφέρον νὰ μὴ γνωσθῇ ἡ ὑπόθεσις πρὸ μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας. Δηλαδὴ ὀλίγον σκοτεινὰ εἶναι τὰ πράγματα.

§32Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Παντοῦ εἶναι σκοτεινά.

§33Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἶναι ἀναμφισβητήτως σκοτεινὰ ὡς πρὸς τὰς προθέσεις τοῦ ἐντολέως τοῦ Γκουλιτζιᾶνο, ὡς καὶ τοῦ ἰδίου καὶ τινων ἄλλων. Εἶναι ὅμως φανερὸν, διατὶ οὗτοι εἶχον συμφέρον νὰ μὴ γνωσθῇ ἡ ὑπόθεσις πρὸ μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας. Οἱ κ. κ. Γκουλιτζιᾶνο καὶ Σία δὲν εἶχον τὰ Πορτογαλικὰ ἐμπορεύματα στὰ χέρια των. Ἐπὶ πλέον ὁ Γκουλιτζιᾶνο ὡς ἐλέχθη, δὲν ἦτο εἰς θέσιν νὰ ἐκτελέσῃ τὴν προμήθειαν τῶν 9.000 τόννων ἀραβοσίτου ποὺ εἶχεν ἀναλάβει κατὰ Ἰανουάριον καὶ ἐπεδίωκε διὰ τῶν συγκεκαλυμμένων δηλώσεών του ἢ νὰ ματαιώσῃ τὴν Πορτογαλικὴν προμήθειαν διὰ νὰ μᾶς ἀναγκάσῃ νὰ τοῦ δώσωμεν τὴν παράτασιν ποὺ ἐζήτει χωρὶς ὑποβιβασμὸν τῆς τιμῆς τῶν 116 δολλαρίων, ἢ ἂν δὲν ἐπιτύχῃ τὴν ματαίωσιν νὰ δικαιολογήσῃ τὴν ἀδυναμίαν τῆς ἐκτελέσεως τῆς παλαιᾶς προμηθείας προβάλλων τὸ ἐπιχείρημα ὅτι αὐτὸς προέτεινε νὰ τὴν ἀντικαταστήσῃ μὲ Πορτογαλικὸν ἀραβόσιτον, ἀλλὰ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δὲν ἐδέχθη τὴν πρότασίν του. Διὰ τοῦτο ὡς ἠκούσατε εἰς τὸ τηλεγράφημά των μᾶς λέγουν: Περιμένετε νὰ σᾶς φέρωμεν βεβαιώσεις. Καὶ ἀποδείξεις καὶ βεβαιώσεις οὔτε μέχρι τῆς στιγμῆς ποῦ ὁμιλῶ, δὲν ἔχουν φέρει. Τὶ συνέβαινεν; Ἁπλούστατα ἤθελον νὰ προκαλέσουν σύγχυσιν, διότι δὲν εἶχον τίποτε στὰ χέρια των οὔτε τὸν βραζιλιανὸν ἀραβόσιτον, οὔτε τὰ πορτογαλικὰ ἐμπορεύματα. Δι’ αὐτὸ ρίχνουν ὅλας μαζὺ τὰς ἀνωτέρω ἐπιστολὰς εἰς τὴν πόρταν τῆς Πρεσβείας ἐκ τῶν ὑστέρων μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως μὲ τὸν Πανταζόπουλον, τὸ δὲ ἔγγραφον τὸ ὑπογραφόμενον ἀπὸ τὸν ἰδιαίτερον τοῦ ἰδιαιτέρου, τὸ ὁποῖον ἐδιάβασεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς καὶ τὰ ἀναφέρει καὶ ὁ κ. Βατικιώτης δὲν προσήχθη ποτέ, διότι καὶ ἐὰν ἔτι ἦτο νόμιμον, ἡ ἰσχύς του εἶχε λήξει τὴν 19 Μαρτίου, ἐνῷ ὁ Γκουλιτζιᾶνο ὑπέβαλε προσφορὰν εἰς τὰς 24 Μαρτίου.

§34Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐὰν εἶχεν ὀψιὸν ἀπὸ 16 ἕως 19 τότε εἶχον καὶ οἱ ἄλλοι. Ἄρα, κατὰ τὸ αὐτὸ διάστημα ἐκυκλοφόρουν πλείονες ὀψιόν.

§35Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ κ. Βατικιώτης λέγει, ὅτι τὸ ἀνωτέρω ἔγγραφον ἔγινε πιθανῶς ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ὑπουργοῦ. Πάντως δὲν ἐκυκλοφόρησε καμμιὰ ὀψιόν. Περαιτέρω ὁ κ. Βατικιώτης λέγει, ὅτι τὴν ὑποστήριξιν τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν τὴν εἶχεν ὁ Φραγκίστας, διότι εἶχε προμηθεύσει εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν αὐτοκίνητα καὶ τρακτέρ, μὲ λίαν ἐπωφελεῖς δι’ αὐτὴν ὅρους. Σᾶς διαβάζω ἀκόμη μερικὰς περικοπὰς τῆς ἐκθέσεως Βατικιώτη, αἱ ὁποῖαι εἶναι χαρακτηριστικαί. σελ. 1 «Κατὰ πᾶσαν πιθανότητα τῇ ὑποδείξει τοῦ κ. Φραγκίστα αἱ πορτογαλικαὶ ἀρχαὶ ἀπετάθησαν διὰ τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι Πρεσβείας των εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Οὐασιγκτῶνος». Σημειῶ ἐνταῦθα ἕνα οὐσιῶδες γεγονός, τὸ ὁποῖον δὲν ἐγνώριζεν ὁ κ. Βατικιώτης, διότι τὸ σχετικὸν ἔγγραφον ὑπάρχει εἰς τὴν Πρεσβείαν Οὐασιγκτῶνος καὶ ἐστάλη ἐδῶ καὶ εὑρίσκεται εἰς τὸν κατατεθέντα φάκελλον. Τὸ γεγονὸς τοῦτο, εἶναι ὅτι «ἡ Πορτογαλικὴ Πρεσβεία Οὐασιγκτῶνος ἀνεκοίνωσεν ἐγγράφως, εἰς τὴν ἐκεῖ Πρεσβείαν μας, τὴν ἐνδεκάτην Μαρτίου, τὴν συμφωνίαν πωλήσεως τῶν ἐμπορευμάτων εἰς τὸν Φραγκίσταν· τοῦτο δὲ ὡς ἀναφέρει τὸ ἔγγραφον, συμφώνως πρὸς τηλεγράφημα ποὺ ἔλαβεν ἡ Πορτογαλικὴ Πρεσβεία ἀπὸ τὰς Πορτογαλικὰς ἀρχὰς τὴν αὐτὴν ἡμέραν». Συνεπῶς ἡ δήλωσις τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως περὶ πωλήσεως τῶν ἐμπορευμάτων εἰς τὸν Φραγκίσταν ἀπὸ τῆς 11ης Μαρτίου, δὲν ἔγινε τὸ πρῶτον τὴν 10ην Μαΐου καὶ δὲν εἶναι πρωθύστερος, ἀλλὰ τὴν ἑνδεκάτην Μαρτίου. Τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι κανεὶς ἄλλος δὲν εἶχεν ἔγκυρον ὀψιόν. Ἡ ἔκθεσις ἀναφέρει περαιτέρω εἰς σελ. 2 τὰ ἑξῆς: «Ὅτι, ὁ Φραγκίστας, ἐν Ἀμερικῇ εὑρισκόμενος καὶ ἀφ’ οὗ εἶχεν προηγουμένως ἔλθει εἰς ἐπαφὴν ἐν Λισσαβῶνι μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, ἤρχισε τὰς διαπραγματεύσεις διὰ τὴν προμήθειαν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, δύναται νὰ θεωρηθῇ βέβαιον, ὅτι εἶχεν ἐξασφαλίσει ἐν Λισσαβῶνι τὴν ὑποστήριξιν τοῦ Πορτογαλικοῦ ὑπουργείου διὰ τὴν ἐργασίαν αὐτήν». Περαιτέρω, εἰς τὴν αὐτὴν σελίδα 2, ἀναφέρεται, ὅτι ὁ Φραγκίστας ἀπελάμβανε τῆς εὐνοίας τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν, εὐνοίας ὄχι χαριστικῆς, ἀλλὰ διότι εἶχε πωλήσει εἰς τοῦτο τρακτὲρ μὲ πολὺ ἐπωφελεῖς ὅρους διὰ τὸ Πορτογαλικὸν Δημόσιον. Ἡ σχετικὴ παράγραφος τῆς ἐκθέσεως, ἔχει ὡς ἑξῆς: «Κατὰ τοὺς ἐν Λισσαβῶνι ἕλληνας, ὁ κ. Φραγκίστας, ἀπελάμβανε τῆς εὐνοίας τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, καθότι εἶχε κατὰ τὸ παρελθὸν ἐνεργήσει σημαντικὰς προμηθείας ἄλλων εἰδῶν ὑπὲρ τοῦ ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὑπὸ λίαν ἐπωφελεῖς ὅρους διὰ τὴν Πορτογαλίαν, ὡς π.χ. τρακτὲρ προωρισμένων διὰ τὴν ἀποικίαν τῆς Μοζαμβίκης. Φαίνεται, ἐπίσης, ὅτι ἔπεισε τὸ ὑπουργεῖον, ὅτι μόνον αὐτὸς ἦτο πραγματικῶς εἰς θέσιν νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν πώλησιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Ἐνταῦθα, δέον νὰ παρατηρήσω, ὅτι κατὰ τὰ ἐν Πορτογαλίᾳ κρατοῦντα, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν, εἶναι ἐλεύθερος νὰ προβαίνῃ εἰς ἀγοραπωλησίας μετὰ καὶ ἄνευ διαγωνισμοῦ – κατὰ τὸ δοκοῦν, τῶν πράξεων καὶ τῆς πολιτείας ἐν γένει τῶν ὑπουργῶν μὴ ἐπιδεχομένων ἐπικρίσεις, λόγῳ τῆς ἀσκουμένης αὐστηρᾶς λογοκρισίας. Τοῦτο ἐξηγεῖ καὶ διατὶ οἱ λοιποὶ συναγωνισταί, τοῦ κ. Φραγκίστα, δὲν διεμαρτυρήθησαν διὰ τὴν προτίμησιν ἣν ἐπεδείξατο τὸ ὑπουργεῖον ἔναντι τοῦ κ. Φραγκίστα, ξένον μάλιστα ὑπήκοον». Προκύπτει λοιπόν, ἀναμφισβητήτως, ἀπὸ τὰ ἐν Λισσαβῶνι συγκεντρωθέντα στοιχεῖα, ὅτι ὁ Φραγκίστας, εἶχε τὴν σύμβασιν τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν. Ἐπίσης εἰς τὴν σελίδα 3 τῆς ἐκθέσεως, ἀναφέρει ὁ Βατικιώτης, τὰ ἑξῆς! «Δὲν ἀποκλείεται, ὀψιὸν νὰ ἐδόθησαν καὶ εἰς ἄλλους ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ὑπουργοῦ. Τὰ σχετικὰ ἄλλως τε ἔγγραφα, δὲν ὑπογράφονται ὑπ’ αὐτοῦ». Εἶναι συνεπῶς, ἀποδεδειγμένον ἀπὸ τὰ τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐδιάβασα, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Βατικιώτη, ὅτι ὁ ἀνταποκριτὴς τοῦ Γκουλιτζιᾶνο Agencia Commerciale Portugese (Alosa) δὲν εἶχε καμμίαν ἐξουσιοδότησιν εἰς χεῖράς του. Διὰ νὰ τὴν ἐπιτύχῃ ὑπεδείκνυε τηλεγραφικῶς εἰς τὸν ἀνταποκριτήν του Γκουλιτζιᾶνο, ἐνταῦθα, νὰ τοῦ στείλῃ τηλεγράφημα, ζητῶν φωτοτυπίαν τῆς ἀδείας ἐξαγωγῆς ἢ ἐπίσημον βεβαίωσιν. Ἀλλὰ οὔτε μέχρι σήμερον προσήχθη εἴτε τὸ ἕν, εἴτε τὸ ἄλλο. Χαρακτηριστικὸν εἶναι, ὅτι ὁ διευθυντὴς τῆς Τραπέζης Ἀλμέϊδα λέγει, εἰς τὸν κ. Βατικιώτην, ὅτι ὁ Οἶκος αὐτός, ὁ ἀνταποκριτὴς δηλ. τοῦ Γκουλιτζιᾶνο κάποιο συμφέρον εἶχε νὰ μὴ γνωσθῇ ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ πρὸ μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας. Ἐξήγησα δὲ ἤδη, ὅτι τοῦτο ἦτο ὑπόδειξις τοῦ Γκουλιτζιᾶνο, ὁ ὁποῖος ἐπεδίωκε νὰ λάβῃ παράτασιν τῆς παλαιᾶς προμηθείας του. Πάντως, ὅλα αὐτὰ μαρτυροῦν ὅτι ὁ Οἶκος, ὁ ἐντολεὺς τοῦ Γκουλιτζιᾶνο, ὁ ὁποῖος φέρεται ἐκ τῶν ὑστέρων μὲ τὴν ἀόριστον ὄψιν προθεσμίας ἀπὸ 16–19 Μαρτίου, ὑπογεγραμμένην ἀπὸ τὸν ἰδιαίτερον τοῦ ἰδιαιτέρου καὶ ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Ὑπουργοῦ, δὲν εἶχεν οὔτε ἔφερε ποτὲ ἐδῶ, οὔτε κατέθεσεν εἰς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος καμμίαν ἀπολύτως ἐξουσιοδότησιν, οὔτε κανένα στοιχεῖον. Τοὐναντίον, κάθε μέρα ἐτηλεγράφει: Περιμένετε θὰ φέρω ἐπιβεβαίωσιν. Περιμέναμεν μέχρι τῆς 8ης Ἀπριλίου, ποὺ ὑπεγράφη ἡ σύμβασις. Δὲν ἔφερεν ὅμως, κανένα στοιχεῖον οὔτε καὶ μέχρι σήμερον. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸν Σκουλικίδην. Δὲν μοῦ ἀρέσει νὰ ἀσχολοῦμαι μὲ τὴν ποιότητα τῶν προσώπων. Εἶναι κατώτερον τοῦ βήματος τούτου. Ἐὰν ἤθελον ἀσχοληθῶ, θὰ εἶχον ἀρκετὰ καὶ διὰ τὸν Γκουλιτζιᾶνο καὶ διὰ τὸν Σκουλικίδην. Ἀλλὰ, ὅπως ἐλέχθη προσφυῶς, οἱ προμηθευταὶ δὲν εἶναι «χορὸς ἀγγέλων», ἡμεῖς δὲ ἐνδιαφερόμεθα διὰ τὰ ἐμπορεύματα καὶ ὄχι διὰ τοὺς προμηθευτάς, ἀπέναντι τῶν ὁποίων ἐλάβομεν ὅλας τὰς ἐγγυήσεις. Λοιπόν, ὁ κ. Σκουλικίδης, ὑπέβαλεν εἰς τὰς 26 Μαρτίου μίαν αἴτησιν μὲ τὰς ἰδίας τιμάς, τὰς ὁποίας εἶχε δώσει ὁ Πανταζόπουλος καὶ κατά τι μάλιστα μεγαλειτέρας, διότι δὲν ἀνελάμβανε τὰ ἔξοδα τῆς Σπεβεϊλλούκ. Ἰδοὺ ἡ αἴτησις! «Αἴτησις Α.Ε.Ν. Σκουλικιδής & Σία. Μητροπόλεως 1 τηλ. 33.433 Ἀθῆναι τῇ 26.3.48

Ἀθῆναι τῇ 26 Μαρτίου 1948

ΠΡΟΣ ΤΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΕΝΤΑΥΘΑ

Ὑπὸ τὴν ἰδιότητα ὡς ἐκπροσώπου τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὀργανισμοῦ Commercial Sta Sargo Marques δεόντως ἐξουσιοδοτημένου ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου Ἀποικιῶν Πορτογαλίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλωμεν ὑμῖν προσφορὰν ΦΕΡΜ διὰ τὴν ποσότητα τῶν 16.500 τόννων ἀραβοσίτου καὶ 4.500 τόννων ὀρύζης, προελεύσεως ΑΓΚΟΛΑ, συμφώνως μὲ τὴν ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος ἐγχωρηθεῖσαν ἁρμοδίως ἄδειαν ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν διὰ φόρτωσιν Μάϊον, εἰς τὴν τιμὴν τῶν δολλαρίων 112 διὰ τὸν ἀραβόσιτον τιμὴν τῶν δολλαρίων 225 διὰ τὴν ὄρυζαν ΤΣΙΦ ἑλληνικοὺς λιμένας. Ἡ παροῦσα ἐπίσημος προσφορὰ ἰσχύει δι’ ἀπάντησιν μέχρις αὔριον ἑσπέρας.

Μετὰ τιμῆς

ΝΙΚΟΣ ΣΚΟΥΛΙΚΙΔΗΣ & ΣΙΑ Α. Ε.

Εἶδε τὰς τιμὰς εἰς τὰς ἐφημερίδας, χαρακτηριστικὸ καὶ αὐτὸ τῆς μυστικότητος ποὺ εἶχεν ἡ ὑπόθεσις καὶ διὰ τὴν ὁποίαν ἐλέγχομαι, καὶ ἔσπευσε καὶ ὑπέβαλε μίαν αἴτησιν. Εἰς τὰς 29 Μαρτίου ἄλλη αἴτησις τοῦ Σκουλικίδη ὑπεβλήθη ἀνωμάλως καὶ ἀνεκλήθη τὴν ἑπομένην ὡς ἀναγράφει ρητῶς ὁ κ. Ζαΐμης εἰς τὴν ἐπιστολήν του τῆς 3 Ἀπριλίου, χωρὶς νὰ ἀνακληθῇ ἡ ἀνάκλησις.

§36Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὁ κ. Ζαΐμης, τὶ εἶπεν;

§37Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ κ. Ζαΐμης λέγει ρητῶς εἰς τὴν ἐπιστολήν του, ὅτι ἀνεκλήθη ἡ προσφορὰ τοῦ Σκουλικίδη. Ἐὰν εἶχε ἀνακληθῇ ἡ ἀνάκλησις θὰ τὸ ἐσημείωνεν εἰς τὸ γράμμα του τῆς 3 Ἀπριλίου, εἰς τὸ ὁποῖον ρητῶς ἀναγράφει, ὅτι ἀπέσυρεν ὁ Σκουλικίδης τὴν προσφοράν του τὴν ἑπομένην· ἂν ἐν τῷ μεταξὺ εἶχε λάβει χώραν γεγονός, ὡς ἡ ἀνάκλησις τῆς ἀνακλήσεως θὰ ἔπρεπε νὰ τὸ σημειώσῃ εἰς τὸ περιθώριον, ἢ νὰ μᾶς τὸ γνωστοποιήσῃ· δὲν ἔκαμεν ὅμως τίποτε ἀπὸ αὐτὰ καὶ μόνον προχθὲς εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ἰσχυρίσθη, ὅτι ἀνεκλήθη ἡ ἀνάκλησις. Ἀλλ’ ἂς ὑποθέσωμεν, ὅτι δὲν ἀνεκλήθη καὶ ἂς ἴδωμεν εἰς τὴν προσφορὰν του τί λέγει ὁ Σκουλικίδης.

ΠΡΟΣΦΟΡΑ

Α.Ε.Ν. ΣΚΟΥΛΙΚΙΔΗΣ

& ΣΙΑ

Μητροπόλεως 1 Τηλεφ. 33–433

Ἐν Ἀθήναις τῇ 29–3–48

ΣΟΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΕΝΤΑΥΘΑ

Σεβαστέ μου Κε Ὑπουργέ, Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν ὑμῖν προσφοράν μας τῆς 26 τρεχ. ὡς ἐκπροσώπων τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὀργανισμοῦ Commerceral A. ta Largo Marques διὰ Ἀραβόσιτον καὶ ὄρυζαν καὶ εἰς τὴν Ὑμετέραν ἀπάντησιν ὅτι ἡ ἐργασία αὕτη ἐκλείσθη τελειωτικῶς ἐκ μέρους Ὑμῶν ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα. Ὡς εἴχομεν καθῆκον διεβιβάσαμεν τὴν ἀπάντησίν σας ταύτην εἰς τὸν Οἶκον καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν ὅπερ ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν ἐργασίαν ταύτην καὶ εἰς ἀπάντησιν τοῦ τηλεγραφήματός μας τούτου, ἐλάβαμεν τηλεγράφημα, ὅπερ σᾶς ἐπισυνάπτομεν ἐν πρωτοτύπῳ. Ὡς ἀποδεικνύεται ἡ ἐντολὴ πρὸς κλείσιμον τῆς ἐργασίας ταύτης ἔχει ἐκχωρηθῆ ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου εἰς τὸν Οἶκον Commerceral ἐπὶ πλέον δὲ ἐκ τοῦ αὐτοῦ τηλεγραφήματος ἐμφαίνεται ὁ ἐν λόγῳ Οἶκος ὑποβιβάζει τὴν τιμὴν εἰς Δολλ. 210 (διακόσια δέκα) διὰ τὴν ὄρυζαν καὶ Δολλ. 108 (ἑκατὸν ὀκτὼ) διὰ τὸν ἀραβόσιτον πάντοτε διὰ παράδοσιν ΤΣΙΦ, ἤτοι παρουσιάζεται διαφορὰ μεταξὺ τῶν πρώτων τιμῶν καὶ τῶν σήμερον τοιούτων ἐκ Δολλ. 133.500 (ἑκατὸν τριάκοντα τρεῖς χιλιάδες καὶ πεντακόσια Δολλ.), ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἐλπίζομεν ὅτι μέχρι τῆς αὔριον Τρίτης θὰ ὑπάρχῃ καὶ ἀντίστοιχον τηλεγράφημα τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν τῆς Πορτογαλίας, καθότι ὡς ἐμφαίνεται ἐκ τοῦ ὡς ἄνω τηλεγραφήματος, ὁ ὑπουργὸς δὲν εὑρίσκετο κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἀφίξεως τοῦ τηλεγραφήματός μας ἐν τῇ πόλει ταύτῃ. Διατελοῦμεν μετὰ τοῦ προσήκοντος

Σεβασμοῦ

ΝΙΚΟΣ ΣΚΟΥΛΙΚΙΔΗΣ & ΣΙΑ Α.Ε.

1 ΣΥΝΗΜΜΕΝΟΝ

Ἰδοὺ καὶ τὸ τηλεγράφημα: Ἀναγινώσκει,

«ΤΗΛΕΓΡΑΦΕΙΟΝ ΑΘΗΝΩΝ

ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Ἀριθ. 6385 L 1398 1162 Lisboa 50 27 0930 Elt Niscou Atenas Efectivement existe grande coucurrence mais affaire sur nos mains si confirmation achat arrive jusque Mardi soir stop fin vous faciliter autorisons si necessaire reduissez prix riz jusque 210 cif aussi mais 108 compris votre benefice mais faites necessaire confirmation arrive Mardi stop ministre absent rentrera Lundi Universal 208 108 Τὸ τηλεγράφημα εἶναι αὐτὸ ποὺ σᾶς ἐδιάβασα. Τηλεγράφημα τοῦ ἀνταποκριτοῦ του, ἰσχυρίζεται δὲ ὁ Σκουλικίδης εἰς τὴν αἴτησίν του, ὅτι ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ τηλεγραφήματος αὐτοῦ, ὅτι ἡ ἐντολὴ τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου διὰ τὸ κλείσιμον ἔχει δοθῆ εἰς τὸν Οἶκον ποὺ ἀντιπροσωπεύει. Ἐρωτῶ: Αὐτὸ τὸ τηλεγράφημα ποὺ σᾶς ἐδιάβασα, ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ ἐντολὴ πρὸς διάθεσιν τῶν ἐμπορευμάτων ἀπὸ τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν, ἔχει ἀνατεθῆ εἰς τὸν Σκουλικίδην ἢ τὸν ἐντολέα του; Ἐν τούτοις, αὐτὸ ἐπικαλεῖται ὡς ἀπόδειξιν, ὅτι ἔχει ἐντολὴν ἀπὸ τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν. Προχωρῶ εἰς τὴν τελευταίαν παράγραφον τῆς αἰτήσεως, εἰς ἣν λέγει ὁ Σκοιλικίδης, τάδε: (ἀναγινώσκει). «Ἐλπίζομεν ὅτι μέχρι τῆς αὔριον Τρίτης θὰ ὑπάρχῃ καὶ ἀντίστοιχον τηλεγράφημα τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν τῆς Πορτογαλίας». Διαβεβαιώνει, ὡς ἠκούσατε, ὅτι ἔχει ἐντολὴν τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν καὶ ὅτι θὰ φέρῃ τὴν ἑπομένην τηλ)κὴν βεβαίωσιν τούτου, διότι ἐκείνην τὴν ἡμέραν ἦτο δῆθεν ἀπὼν ὁ Πορτογάλος ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε τὴν ἀπάτην, δηλῶ ὑπευθύνως, ὅτι δὲν ἔφερε οὔτε μέχρι σήμερον καμμίαν βεβαίωσιν καὶ κανὲν ἄλλο στοιχεῖον. Ἐρωτῶ ἤδη: ἠμποροῦσα νὰ τὰ πιστεύσω αὐτὰ καὶ νὰ ἀφήσω μίαν ἀσφαλῆ καὶ συμφέρουσαν διὰ τὸ Δημόσιον προμήθειαν παρασυρόμενος ἀπὸ τὸν κ. Σκοιλικίδην ὁ ὁποῖος λέγει τόσῳ καταπληκτικὰ ψέματα; Ὅτι δηλαδή, ἐτηλεγράφησεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν, ὅτι ἔχει ἐντολὴν τούτου καὶ ὅτι ἔχει πάρει τηλεγράφημα τοῦ ἐντολέως του ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύεται, ὅτι ἡ ἐντολὴ τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου ἔχει ἐκχωρηθῆ εἰς τὸν ἐντολέα του. Καὶ ταῦτα ἐνῷ τὸ τηλ)μα ποὺ προσάγει ὁ ἴδιος τὸν διαψεύδει καὶ ἐνῷ δὲν προσήγαγε ποτὲ τὸ ἀποδεικτικὸν στοιχεῖον ποὺ ὑπέσχετο; Καὶ ἀκόμη περισσότερον, πῶς νὰ τὸν λάβῃ κανεὶς ὑπ’ ὄψιν ὅταν τὴν ἡμέραν ποὺ γράφει αὐτά, φθάνει τηλεγράφημα ἀπὸ τὴν Οὐάσιγκτων, βεβαιοῦν ὅτι κατετέθησαν εἰς αὐτὴν δύο διακοινώσεις τῆς Πορτογαλικῆς Πρεσβείας καὶ πρωτότυπον τηλ)μα ἐκ Λισσαβῶνος κατακυρώσεως τῶν ἐμπορευμάτων εἰς τὸν Φραγκίσταν; Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ πιστεύσῃ κανείς, αὐτὰ τὰ προφανῆ ψεύδη τοῦ Σκουλικίδη; Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ ἐρωτῶ τὸν κ. Ζαΐμην Ἠμποροῦσεν αὐτὸς νὰ δώσῃ ἢ ἔδωκεν πίστιν εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα; Δὲν ἀπαντᾶ τώρα, ἀλλ’ ὁ ἴδιος ἀπήντησεν ἀρνητικῶς εἰς τὸν κ. Μαντζαβῖνον εἰς τὸ συμβούλιον τῆς 6ης Ἀπριλίου. Ἀπάντησις ἄλλη δὲν χωρεῖ, ἐκτὸς ἐὰν θέλουμε νὰ συσκοτίζωμε αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν καὶ νὰ ἐμφανίζωμεν τὸ ἄσπρο μαῦρο καὶ τὸ μαῦρο ἄσπρο. Ὅταν ἔρχεται τις καὶ σᾶς λέγει: «Ἔχω αὐτὸ τὸ ἐμπόρευμα, θὰ σᾶς φέρω αὔριο χαρτιὰ ἀποδεικνύοντα, ὅτι τὸ ἔχω καὶ δὲν σᾶς τὸ φέρνει ποτὲ οὔτε μέχρι σήμερον, τοὐναντίον δὲ ἀποσύρει τὴν ἑπομένην τὴν προσφοράν του, ἐνῷ ὅταν ταῦτα λέγῃ, ἔχετε ἀπὸ ἄλλον χαρτιὰ ὅτι τὸ ἔχει αὐτός, εἶναι δυνατὸν νὰ πράξετε ἄλλως, ἢ ὡς ἔπραξε τὸ Συμβ. Ἐξωτ. Ἐμπορίου, καὶ ἐγώ. Εἶναι τόσον ἁπλᾶ τὰ πράγματα καὶ ἔχουν τόσον πολὺ συσκοτισθῆ διὰ νὰ ἐξυφανθῇ ἡ πλεκτάνη. Προσετέθη ὅμως καὶ ἄλλη δῆθεν προσφορὰ τοῦ Σκουλικίδη. Αὐτὴ εἶναι μία ἐπιστολή, ἡ ὁποία εἰς μὲν τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ ἔφθασεν εἰς τὰς 15 Ἀπριλίου, εἰς ἡμᾶς δὲ τὴν ἔστειλε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ εἰς τὰς 20 Ἀπριλίου ἤτοι 12 ὁλοκλήρους ἡμέρας μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς ὁριστικῆς συμβάσεως μὲ τὸν Παναγόπουλον καὶ ὀκτὼ ἡμέρας μετὰ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως. Ἡ ἐπιστολὴ αὕτη, πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, ἔφερεν ἡμερομηνίαν 12 Ἀπριλίου καὶ ἔλεγε τάδε: Ἀθῆναι τῇ 12 Ἀπριλίου 1948... Société Anonyme Nicos Scoulikidis & Cie Enteprise commerciale industrielle & Touristiques capital entierement verse 2.500.000 dr Athenes—le Pirée Thessaloniki.

«ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ

ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΓΟΡΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

ΕΝΤΑΥΘΑ

Κύριοι, Ἐργασία 16.500 τόννων ἀραβοσίτου καὶ 4.500 τόννων ὀρύζης ἐκ Πορτογαλικῶν Ἀποικιῶν. Ἐν συνεχείᾳ τῶν προηγηθεισῶν προσφορῶν μας καὶ τῶν κατατεθέντων παρ’ ὑμῖν μεταγενεστέρως τηλεγραφημάτων τοῦ Οἴκου Commerceral L. Va Lisboa (Univer sal) εἴμεθα ὑποχρεωμένοι ὅπως ἀνεξαρτήτως τοῦ ὁριστικοῦ κλεισίματος ἢ μὴ τῆς ἐν λόγῳ ἐργασίας, κοινοποιήσωμεν ὑμῖν καὶ τὰς κάτωθι νεωτέρας προτάσεις τοῦ ἐν λόγῳ Οἴκου. 1) Εἰς τὰς 6.4.48 ὁ οἶκος προσφέρει ΦΕΡΜ τὰς ἰδίας ὡς ἄνω ποσότητας αἱ ὁποῖαι ὡς γνωστὸν πωλοῦνται διὰ λογαριασμὸν τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν, ὑπὸ τοὺς ἰδίους ὅρους μὲ ἔκπτωσιν α) Δολλαρίων 200.000, β) τόννων 150 ὀρύζης διδομένων δωρεὰν ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ὁ Οἶκος προσθέτει σαφῶς εἰς τὸ τηλεγράφημά του, ὅτι ἅμα τῇ ἐπιβεβαιώσει εἶναι πρόθυμος ὅπως καταθέσῃ ἐγγύησιν 100.000 δολλαρίων καὶ συγχρόνως νὰ προκαλέσῃ ἐπίσημον βεβαίωσιν τῆς ἐργασίας ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν μέσῳ τῆς ἐνταῦθα Πορτογαλικῆς Πρεσβείας. 2) Εἰς τὰς 7.4.48 ὁ Οἶκος πιστοποιήσας ὅτι ὑπῆρχε τηλεγράφημα ἐπισήμου Ἀρχῆς ἐντεῦθεν πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν ὅπως βεβαιώσῃ τὴν ἐργασίαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν χωρὶς καὶ νὰ κάμῃ νύξιν οὐδεμίαν περὶ τῶν τιμῶν ἃς ἀπεδέχθη ἡ Ἑλληνικὴ ἐπίσημος πλευρὰ ἐτηλεγράφησε προσφερόμενος νὰ ἐκτελέσῃ αὐτὸς τὴν ἐργασίαν, βάσει τῆς ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν καθορισθείσης τιμῆς πωλήσεως ἤτοι ὀρύζης δολλ. 225, ἀραβοσίτου δολ. 90. Τὸ ἐμπόρευμα παραδοτέον ΤΣΙΦ Πειραιᾶ. Ἔναντι τῶν κλεισθεισῶν τιμῶν ἡ νεωτέρα αὕτη προσφορὰ τοῦ Οἴκου ΟΥ-ΝΙΒΕΡΣΑΛ παρουσιάζει διαφορὰν ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἐκ δολλαρίων τριακοσίων ἑξήκοντα τριῶν χιλιάδων (263.000 δολ.). Ἐπειδὴ ἐξεφράσθη ἡ ὑπόνοια ὅτι αἱ προσφοραὶ τοῦ Οἴκου Commerceral (Universal)εἶναι ἀέρας θεωροῦμεν ἀναγκαῖον νὰ δηλώσωμεν: 1) Ὅτι ἦτο εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς εὐκολώτερον ὅπως ζητηθοῦν πληροφορίαι περὶ αὐτοῦ ἀπὸ τὴν ἐνταῦθα Πρεσβείαν τῆς Προτογαλίας. 2) Ὅτι ὁ Οἶκος προσεφέρθη νὰ καταθέσῃ ἐγγύησιν τῶν 100.000 δολ. καὶ ἐπίσημον βεβαίωσιν τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν Πορτογαλίας. Κρατοῦμεν εἰς τὴν ὑμετέραν διάθεσιν τὰ ἐπίσημα ἐκτενῆ τηλεγραφήματα τοῦ Οἴκου Commerceral εἰς τὰ ὁποῖα οὗτος ἐκθέτει λεπτομερῶς πῶς διεξήχθησαν καὶ ὑπὸ τίνων αἱ ἐν Πορτογαλίᾳ διαπραγματεύσεις καὶ ὅτι κυρίως εἰς τὰς 5)4)48 τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν τῆς Λισβίας, ἐθεώρει τὴν ἐργασίαν ταύτην μὴ ὁριστικῶς κλεισθεῖσαν.

Ἐπὶ τούτοις Διατελοῦμεν μετὰ τιμῆς

ΝΙΚΟΣ ΣΚΟΥΛΙΚΙΔΗΣ & ΣΙΑ»

Εἶναι προφανὴς ὁ σκοπὸς τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ σᾶς ἀπασχολήσω πολύ, διὰ νὰ πεισθῆτε, ὅτι οὗτος εἶναι ἡ δημιουργία σκανδάλου. Ἐνῷ ἡ ὑπόθεσις ἤρχισεν εἰς τὰς 15–16 Μαρτίου, αὕτη ἀπευθύνεται εἰς τὰς 15 Ἀπριλίου, ὄχι εἰς ἡμᾶς, ἀλλ’ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ, τὸ ὁποῖον μᾶς διαβιβάζει ἀντίγραφον εἰς τὰς 20 Ἀπριλίου. Τοῦτο δὲ ὅταν ἦτο πασίγνωστον εἰς τὸν κ. Σκουλικίδην ὅτι καὶ ἡ σύμβασις εἶχεν ὑπογραφῆ καὶ ἡ πίστωσις εἶχον ἀνοιγῆ. Καὶ δεύτερον, λέγει ἡ ἐπιστολή, πρὸς δημιουργίαν ἐντυπώσεων, ὅτι ἦτο ὀρθότερον νὰ ζητήσωμεν πληροφορίας ἀπὸ τὴν ἐνταῦθα Πορτογαλικὴν Πρεσβείαν, ἐνῷ γνωρίζει ὁ Σκουλικίδης, ὅτι ἐζητήσαμεν πληροφορίας ἀπὸ τὴν ἰδίαν Πορτογαλικὴν Πρεσβείαν καὶ μᾶς ἀπήντησεν ἤδη, ἀπὸ τὰς 4 Ἀπριλίου, ὅτι τὰ ἐμπορεύματα εἶχον πωληθῆ μέσῳ τοῦ Φραγκίστα. Ἐλέχθη ἔπειτα διὰ μίαν προσφοράν, ἡ ὁποία ποτὲ δὲν ἐνεφανίσθη εἰς ἡμᾶς κἄποιου Παπαμιχαήλ, καὶ ἡ ὁποία δὲν εἶναι παρὰ ἕνα τηλεγράφημα σταλὲν τὴν 6ην Ἀπριλίου εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν κ. Σακελλαρίου, τὸ ὁποῖον ὡμίλει «περὶ προτεραιότητος κλπ.» καὶ τὸ ὁποῖον οὐδέποτε προσήχθη εἰς ἐμέ. Δὲν ἔκαμνε δὲ προσφορὰν καὶ δὲν ἐγνώριζεν οὔτε τὸ ἀκριβὲς ποσὸν τοῦ καλαμποκιοῦ. Ἀπὸ ἄλλην γεωγραφικὴν πλευρὰν κάμνει ὀψίμως μετὰ τὴν σύμβασιν προσφορὰν κἄποιος Ροδοκανάκης, προερχομένην ἀπὸ τὴν Ἰόπην τῆς Παλαιστίνης καὶ διὰ ρύζι ζητεῖ 185 δολλάρια ΦΟΜΠ μαζὺ ὅμως μὲ 26 χιλιάδας τόννους καλαμπόκι πρὸς 34 λίρες, ἤτοι 136 δολ. ἤτοι ἐν συνόλῳ πολὺ ἀκριβότερα ἀπὸ ὅ,τι ἐδέχθημεν καὶ χωρὶς νὰ ἀναφέρῃ οὔτε προέλευσιν, οὔτε ἄλλο τι. Σημειῶ, ὅτι τὴν προσφορὰν αὐτὴν εἶδον τὸ πρῶτον εἰς τὸν φάκελλον τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ εἰς τὴν Βουλήν, κατὰ τὰ τέλη Μαΐου (διότι οὐδέποτε μοῦ ἐστάλη), ἦτο δὲ ὁμοία μὲ δεκάδα προσφορῶν ποὺ ἐγίνοντο διὰ ρύζι μὲ τιμὴν 225–300 δολλάρια καὶ ἦσαν θεωρητικαί, διότι ὡς ἀνέφερεν εἰς δηλώσεις του εἰς τὸ Τύπον καὶ ὁ σημερινὸς ὑπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ, δὲν ὑπῆρχε δυνατότης νὰ εἰσαχθῇ ὄρυζα πέραν καὶ ἐντὸς τῆς «Λουταμτίμ», διὰ τοῦτο καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, δὲν τὰς ἐλάμβανεν ὑπ’ ὄψιν. Καὶ ἐρωτῶ, κύριοι συνάδελφοι, δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, εἶναι προσφοραὶ αὐταὶ αἱ ὁποῖαι ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν, προκειμένου περὶ ἐμπορευμάτων τὰ ὁποῖα ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις ἐβεβαίου, ὅτι τὰ εἶχε πωλήσει δι’ ἄλλου; Δὲν ἠμποροῦσαν, ὅλοι αὐτοί, ἂν πράγματι εἶχον ἐντολὴν ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἔχουν ἕνα χαρτὶ ἀπὸ τὴν Πρεσβείαν, ἀπὸ τὸ Προξενεῖον ἢ ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, τὸ ὁποῖον νὰ βεβαιώνῃ, ὅτι εἶχον ἐντολὴν ἐπίσημον διὰ προσφοράν. Δὲν ἔφεραν ποτὲ τίποτε, ἐνῷ ἐξ ἄλλου ἐγὼ ἠρώτησα δύο φορὲς τὸν Πρεσβευτήν μας Οὐασιγκτῶνος καὶ ἄλλην μίαν φορὰν τὸν διπλωματικὸν ἀντιπρόσωπον τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως, ἔλαβον τὴν ἀπάντησιν ὅτι μόνη σοβαρὰ προσφορὰ ἦτο τοῦ Πανταζοπούλου.

§38Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Πότε κ. Βαρβούτη;

§39Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Τὸν Διπλ. ἀντιπρόσωπον τῆς Πορτογαλίας εἰς τὰς 3 Ἀπριλίου, τοῦ πρεσβευτοῦ μας Οὐασιγκτῶνος εἰς τὰς 17, 25, 30 καὶ 31 Μαρτίου.

§40Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Εἰς τὰς δέκα ἐννέα (19) εἴπατε ὅτι ἀπεδέχεσθε. Ὅταν εἴχατε προσφορὰν Πανταζοπούλου, ἠρωτήσατε κατόπιν;

§41Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἰς τὰς δέκα ἐννέα (19) εἶχα μίαν μοναδικὴν προσφοράν, δι’ ἣν ὑπῆρχε δημόσιον συμφέρον νὰ τὴν ἀποδεχθῶ καὶ τὴν ἤλεγξα τὴν προσφορὰν αὐτήν, ἀπευθυνθεὶς εἰς τὸν Πρεσβευτήν μας τῆς Οὐασιγκτῶνος, ὡς καὶ διὰ κοινοποιήσεως τοῦ τηλ)τός μου εἰς τὸν ἐκεῖ Πρεσβευτὴν τῆς Πορτογαλίας, Ἐπεβεβαιώθη δὲ ἡ προσφορὰ καὶ ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν καὶ Πορτογαλικὴν Πρεσβείαν τῆς Οὐασιγκτῶνος, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ ὁ κ. Ζαΐμης καὶ ἐγώ, ἐπροσπαθούσαμεν νὰ εὕρωμεν καλαμπόκι μὲ 121 δολλάρια καὶ ρύζι μὲ 260 καὶ δὲν εὑρίσκαμεν οὔτε ἕνα κιλό, ἔρχεται δὲ ἕνας καὶ μοῦ λέγει, ὅτι σᾶς προσφέρω ἐγώ, μὲ 112 δολλάρια ἀραβόσιτον καὶ μὲ 225 ρύζι καὶ μὲ ἐγγύησιν τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως. Φρονεῖτε, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀπορρίψω τὴν προσφορὰν ἢ νὰ ἐξασφαλίσω τὴν προμήθειαν κοινοποιῶν τὸ τηλεγράφημα, ὡς τὸ ἐκοινοποίησα, εἰς τὸν Πορτογάλον Πρεσβευτήν, διὰ νὰ βεβαιωθῶ ἂν ὑπάρχῃ ἡ ἐπικαλουμένη συμβατικὴ σχέσις. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐνέργειά μου. Ἐφρόντισα νὰ εἰσαγάγω τὰ δύο αὐτὰ προϊόντα εἰς τὸν τόπον μὲ εὐθηνοτάτας τιμάς, ἀλλὰ οἱ συκοφάνται δὲν τὰ ἄφησαν νὰ ἔλθουν διότι ἐτρομοκράτησαν τὴν Κυβέρνησιν.

§42Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μετὰ τὴν δικαστικὴν ἀπόφασιν ὁ χαρακτηρισμὸς τῆς συκοφαντίας εἶναι ἀπαράδεκτος.

§43Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἡ Βουλὴ εἶναι ἀνωτέρα οἱασδήποτε ἀποφάσεως ἡ ὁποία γνωρίζετε πῶς ἐξεδόθη, πρῶτον ἔπρεπε νὰ περιμένατε τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, κ. ἀρχηγὲ τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος, καὶ κατόπιν νὰ ἐξετασθῆτε ὡς μάρτυς εἰς μίαν ὑπόθεσιν εἰς τὴν ὁποίαν ἠμπορεῖ νὰ εἴχατε ὡρισμένας προκαταλήψεις καὶ μονομερείας, οἵας κατ’ ἐμὲ ἔχετε ἀναμφισβητήτως. Δὲν εἶναι τοῦτο ἐπιτρεπτόν, κ. ἀρχηγὲ τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος. Ἐγὼ δὲν θὰ τὸ ἔκαμνον ποτέ. Ἐὰν εἶχον ὑποβάλει ἐπερώτησιν ἐναντίον ἑνὸς ὑπουργοῦ δὲν θὰ ἐπήγαινα ὡς μάρτυς, ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου, προτοῦ ἀσκηθῇ ὁ ἔλεγχος εἰς τὴν Βουλήν, ἀκουσθῇ καὶ τὸ ἕτερον μέρος καὶ ληφθῇ ἀπόφασις τοῦ Σώματος. Πρὸ αὐτῆς οἱαδήποτε γνώμη τοῦ ἐπερωτῶντος δὲν εἶναι ἀμέτοχος μονομερείας καὶ προκαταλήψεως.

§44Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν καλοῦμαι ἀπὸ τὴν δικαιοσύνην τῆς Πατρίδος μου, θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ παρουσιάζωμαι καὶ νὰ δίδω τὴν μαρτυρίαν μου, ὅταν ἔρχεται ἡ ὥρα τοῦ βήματος ἐπιτελῶ τὸ καθῆκόν μου ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅπως θὰ τὸ ἐπιτελέσω καὶ ἀπόψε. Ἰδοὺ ἡ ἀπάντησίς μου.

§45Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐκλήθητε φιλικῶς ἀπὸ τοὺς κατηγορουμένους. Ἡ συνείδησις τῶν ἀνθρώπων ὑπαγορεύει πολλὲς φορὲς ὡρισμένα κωλύματα πρὸς δόσιν μαρτυρίας, τὰ ὁποῖα καὶ ὁ νόμος ἀναγνωρίζει. Ἓν ἐκ τῶν κωλυμάτων εἶναι καὶ τὰ αἰσθήματα, τὰ ὁποῖα τρέφει ὁ καλούμενος μάρτυς πρὸς τὰ πρόσωπα τῆς δίκης.

§46Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὸ νὰ δεχθῶ νὰ γίνω μάρτυς ἐνώπιον δικαστηρίου ὑπῆρξεν ἄτοπος πρᾶξις ἐκ μέρους μου; Ἐκφράζω τὴν ἔκπληξίν μου.

§47Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐκάματε καὶ ἀγορεύσεις εἰς τὸ δικαστήριον. Συνεχίζων, κ. συνάδελφοι, νομίζω ὅτι ὅσον ἀφορᾷ τὰς προσφοράς, δὲν ὑπάρχει οὐδὲ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία ὅτι ἦτο ἀδύνατον νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ προσφοραὶ αὐταί. Εἰς μάτην μάλιστα παρετείνετο ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ ἐπὶ τόσον καιρὸν διὰ νὰ νομιμοποιήσουν τὰς ψευδοπροσφορὰς των οἱ ὑποβαλόντες αὐτάς. Τοῦτο οὐδέποτε ἔκαμαν οὔτε ἠμποροῦσαν νὰ κάμουν. Ἐὰν ἤμην μόνος μου καὶ εἶχα τὸ δικαίωμα, θὰ τὸ ἐνέκρινα καὶ θὰ τὸ ἔφερνα τὸ ρύζι καὶ προτοῦ ἀποφασίσει τὸ συμβούλιον τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐμπορίου μὲ ὅλας βέβαια τὰς ἐγγυήσεις τῆς ποιότητος τὰς ὁποίας εἶχα λάβει, διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀγωνιοῦσε διὰ φθηνὸ ρύζι. Ἔρχομαι τώρα νὰ ἐξετάσω ζήτημα, δι’ ὃ ἔγινε πολὺς θόρυβος ἐκ τῶν ὑστέρων. Τὸ ζήτημα τῆς νομικῆς σχέσεως τῶν προμηθευτῶν πρὸς τὰ ἐμπορεύματα. Τί ἦτο ὁ Φραγκίστας, τί ἦτο ὁ Ρουμπίνης, τί ἦτο ὁ Πανταζόπουλος; Ἦσαν ἀγορασταὶ ἢ ἦσαν ἐντολοδόχοι τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως ἢ μεσῖται. Ἐκεῖνο ποὺ ἦτο γνωστὸν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἦτο ὅτι οὗτοι κἄποιαν συμβατικὴν σχέσιν εἶχον μὲ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Ἡ σχέσις αὕτη ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων ὅτι ἦτο σχέσις ἀγοραστοῦ. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τούτου καὶ ἂν ἀκόμη δὲν ἦσαν ἀγορασταὶ δὲν ὑπῆρχε σχέσις μεσάζοντος, διότι οἱ μεσάζοντες δὲν ἀναλαμβάνουν εὐθύνας, ἐνῷ αὐτοὶ ἀνέλαβον νὰ παραδώσουν ὅλην τὴν ποσότητα τοῦ ρυζιοῦ καὶ τοῦ ἀραβοσίτου ὑπὸ ἰδίαν εὐθύνην. Αὐτὸ προκύπτει καὶ ἐκ τηλεγραφημάτων τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως, τὰ ὁποῖα ἐστάλησαν μέσῳ τοῦ ἐν Λισσαβῶνι Πρεσβευτοῦ μας καὶ εἰς ἐμὲ καὶ εἰς τὸν ὑπουργὸν τοῦ Ἐφοδιασμοῦ καὶ εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Ὅταν τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν ἀνεκοίνωσε τὰς τιμὰς εἰς τὰς ὁποίας ἐπώλησεν εἰς τὸν Φραγκίσταν, προσέθεσεν ὅτι αὐτὸς ἠγόρασε τὸ ρύζι καὶ ἀνέλαβε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώσῃ 5.000 τόννους ρυζιοῦ, ἀνεξαρτήτως τοῦ καλοῦ ἢ βεβλαμμένου ἐξ ἀβαρίας τμήματος τούτων. Θὰ ἐπλήρωνε καὶ τὴν βεβλαμμένην ποσότητα ἡ ὁποία θὰ κατεστρέφετο ἐν Λισσαβῶνι. Ἰδοὺ τὸ κείμενον τοῦ τηλεγραφήματος.

Τηλεγράφημα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ

22.5 48 Ἀριθ. Πρωτ. 4915 Πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ «Εἰς παρ’ αὐτῷ ἐπίσκεψίν μου Ὑπουργὸς Ἀποικιῶν ἐπιθυμῶν φανῇ εὐάρεστος Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν μοὶ ἐπέδειξε σχετικὸν φάκελλον ἀνακοινώσας μοι τιμὰς πωλήσεως ἀνερχομένας κατὰ τόννον διὰ μὲν ἀραβόσιτον εἰς Σκοῦδα 1.000 ΦΟΜΠ λιμένα Ἀγκόλας διὰ δὲ ὄρυζαν εἰς Σκοῦδα 7.500 ἀποθήκην λιμένα Λισσαβῶνος. Ὡς προσέθεσεν ὑπουργὸς τιμαὶ αὗται θὰ ἐπιβαρυνθοῦν μέχρι φορτώσεως μὲ τεράστια ἔξοδα εἰς ἃ θὰ προστεθῇ καὶ ζημία προερχομένη ἐξ ἀναληφθείσης ὑπὸ κ. Φραγκίστα ὑποχρεώσεως παραλαβῆς ὁλοκλήρου μερίδος ὀρύζης ἧς μέρος λόγῳ ἀβαρίας θὰ ἀχρηστευθῇ ἐν Λισσαβῶνι. Δι’ ἐπιστολῆς πρὸς τὴν Πρεσβείαν ἀπὸ τῆς 21ης τρέχ. Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν ἐπεβεβαίωσεν ἐγγράφως ἀνωτέρω τιμάς». Τὸ γεγονὸς αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, τὸ βεβαιώνει καὶ ὁ κ. Βατικιώτης εἰς τὴν ἔκθεσίν του, εἰς τὴν ὁποίαν λέγει: Ὅτι ὑπῆρχον ἀκατάλληλοι πρὸς βρῶσιν 1.025 τόννοι, ἔκαμε δὲ καὶ λογαριασμὸν τῶν δαπανῶν καὶ ζημιῶν βάσει τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα συνεκέντρωσεν.

§48Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ποῖον ἦτο τὸ πόρισμα τῆς ἐκθέσεως αὐτῆς;

§49Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Τὴν ἔλαβα πρὸ ὀλίγου. Δὲν ἔχει κανένα τελικὸν πόρισμα, περιέχει διαφόρους, πληροφορίας ἀπὸ ἰδιωτικὰς πηγὰς ὡς ἐκείνας ποὺ σᾶς ἐξέθεσα, διαπιστώνει ὅτι δὲν μετεβιβάσθησαν εἰς ἡμᾶς αἱ πληροφορίαι αὗται καὶ ἀποδίδει πρὸς τοῦτο παραλείψεις εἰς τὸν Πρεσβευτὴν Ἀργυρόπουλον, τὸν θεωρεῖ ὅμως ἀνώτερον πάσης ὑπονοίας· ἀναφέρει ὅτι ὑπῆρξε κάποια ἀνωμαλία ἀπὸ τῆς Πορτογαλικῆς πλευρᾶς, ἀλλὰ ἡ ἀνωμαλία αὕτη δὲν προέρχεται ἀπὸ τὸν Πορτογάλον ὑπουργὸν, ὁ ὁποῖος ἐχειρίζετο τὴν ὑπόθεσιν ὑπευθύνως καὶ εἶναι ἀνὴρ εὐθύτατος, δέχεται δὲ ὅτι ὁ Φραγκίστας εἶχεν ἐξασφαλίσει τὴν συγκατάθεσιν καὶ ὑποστήριξιν τούτου προτοῦ μεταβῇ εἰς Ἀμερικὴν καὶ ἀρχίσει τὰς διαπραγματεύσεις. Λέγει ἐπίσης ὅτι ὑπάρχει κάποια ἀντίφασις μεταξὺ τοῦ γεγονότος, ὅτι, εἶχον πωληθῆ τὰ ἐμπορεύματα εἰς τὸν Φραγκίσταν τὴν 11ην Μαρτίου καὶ τοῦ ὅτι εἶχε δοθῆ ὀψιὸν τὰς 16 Μαρτίου εἰς κάποιαν Τράπεζαν διαρκείας τριῶν ἡμερῶν. Ἐξηγεῖ ὅμως τοῦτο καὶ λέγει: Ὅτι πιθανὸν ἡ ὀψιὸν νὰ ἐδόθη ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν καὶ δὲν ὑπογράφεται ἀπὸ αὐτόν. Πράγματι δὲ φέρεται ἐκδοθεῖσα ἀπὸ ἰδιαίτερον τοῦ ἰδιαιτέρου ἄγνωστον καὶ μὲ ὑπογραφὴν δυσανάγνωστον.

§50Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἡ ἔκθεσις τοῦ κ. Βατικιώτου λέγει ρητῶς, ὅτι τὸ περίφημον ἀνακοινωθὲν τῆς 15ης Ἀπριλίου τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, δὲν εἶναι ἐπίσημον ἀνακοινωθὲν τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, ἀλλὰ ἑνὸς ἰδιαιτέρου καὶ ὅτι μέχρι τῆς 6ης Ἀπριλίου δὲν εἶχε γίνει καμμία πώλησις εἰς τὸν κ. Φραγκίσταν.

§51Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ πολὺ διότι μοῦ τὸ ὑπενθυμίσατε. Κάποιος Καρνέρο εἶπεν ὅτι τὸ ἀνακοινωθὲν τῆς 15ης Ἰουνίου δὲν εἶναι ἀληθές. Ἡ δήλωσις ὅμως αὕτη ἑνὸς ἀνταγωνιστοῦ ἰδιώτου δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀνατρέψῃ τὴν ἐπίσημον ἀνακοίνωσιν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν. Παρακαλῶ τὸν παριστάμενον κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ εἰς τὸν φάκελλον τῆς Βουλῆς, νὰ ζητήσῃ νὰ προσαχθῇ ἡ ἐπίσημος ἀνακοίνωσις τοῦ ἐνταῦθα διπλωματικοῦ ἀντιπροσώπου τῆς Πορτογαλίας, ἡ ὁποία φέρει ἀριθμὸν 308)310 καὶ ὅπως καὶ σήμερον ἀκόμη μὲ ἐβεβαίωσεν ὁ διπλωματικὸς ἀντιπρόσωπος τῆς Πορτογαλίας, φέρει ὑπογραφὴν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν καὶ οὐχὶ ἰδιαιτέρου τινος. Ἐδόθη δὲ ἡ ἀνακοίνωσις αὐτὴ εἰς τὰς ἐφημερίδας ἀπὸ τὸ γραφεῖον τύπου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. Ποῖον θὰ πιστεύσωμεν, τὸν ἀνταγωνιστὴν Καρνέρο, ἢ τὴν ἐπίσημον νόταν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν ἡ ὁποία φέρει τὴν ὑπογραφὴν αὐτοῦ; Παρακαλῶ νὰ ζητηθῇ τὸ ἔγγραφον ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐντὸς τῆς ἑσπέρας. Ἄλλωστε τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ἐδόθη ἀπὸ τὸ γραφεῖον τύπου εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ λέγει ὅτι, ὁ Πορτογάλος ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν βεβαιοῖ ὅτι τὰ ἐμπορεύματα εἶχον πωληθῆ τελειωτικῶς εἰς τὸν Φραγκίσταν τὴν ἑνδεκάτην Μαρτίου. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Ὁ κ. Βατικιώτης τὰ στοιχεῖα τὰ συνέλλεξε ἀπὸ τοὺς ἀνταγωνιστὰς καὶ ἀπὸ ἕνα— δύο Ἕλληνας, δὲν ἐπῆγε νὰ τὰ συλλέξῃ ἀπὸ ἐπισήμους πηγάς. Ὅταν ὅμως ἔχωμεν ἐπίσημον νόταν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν μὲ ὑπογραφὴν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, θὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει τὶ λέγει διὰ τὸ περιεχόμενόν της ἕνας ἀνταγωνιστής; Τὸ περιεχόμενον τῆς νότας εἶναι σαφὲς καὶ κατηγορηματικὸν. Λέγει ὅτι τὰ ἐμπορεύματα ἐπωλήθησαν εἰς τὸν Φραγκίσταν ἀπὸ τῆς 11 Μαρτίου, ὅτι κατέβαλεν οὗτος ἔναντι 880 χιλιάδας δολλάρια, ὅτι ὑπῆρχον χίλιοι εἴκοσι πέντε τόννοι ἀβαριάτης καὶ ὅτι οἱ περίφημοι ἀνταγωνισταί, ποὺ ἔκαμναν τὰς ψευδεῖς προσφοράς, οὐδέποτε εἶχον ἐντολήν τινα γραπτὴν ἢ προφορικὴν κλπ. Αὐτὰ λέγει τὸ περιεχόμενον καὶ διαψεύδει τὸν ἀνταγωνιστὴν Καρνέρο, ὁ ὁποῖος ὡς ἐλέχθη ἔρριπτε τὰ ἔγγραφα εἰς τὴν Πρεσβείαν διὰ τοῦ διακένου τῆς ἐξωθύρας τοῦ οἰκήματος αὐτῆς ἐκ τῶν ὑστέρων. Καὶ δὲν ἐσκέπτετο τραπεζίτης ἄνθρωπος, ὅτι ἦτο φυσικὸν ἐὰν εἶχεν ἔγγραφον ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν νὰ ἐπικαλεσθῇ τοῦτο εἰς τὰ τηλεγραφήματά του καὶ νὰ τὸ στείλῃ εἰς τὰς Ἀθήνας, ὅπου ὁ ἀνταποκριτής του ἔκαμνε τὰς ψευδοπροσφοράς. Σᾶς ἐρωτῶ, κύριοι, εἶναι λογικὸν διευθυντὴς Τραπέζης, νὰ μὴ γνωρίζῃ ποῦ καὶ πῶς θὰ κάμῃ προσφορὰς καὶ νὰ στέλλῃ μὲ ἕνα ἄγνωστον Μάνεση ἔγγραφα ἀόριστα διὰ τῆς ἐξωθύρας, ἀντὶ νὰ τὰ ἐπιδώσῃ εἰς τὰς ἀρχάς; Ταχυδρομεῖα καὶ Τηλεγραφεῖα ὑπάρχουν εὐτυχῶς καὶ εἰς Λισσαβῶνα καὶ εἰς Ἀθήνας.

§52Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ......

(Φωναί–Κωδωνοκρουσίαι). Δὲν ὑπάρχει εἰς τὸν φάκελλον νότα τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν.

§53Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὑπάρχει καὶ παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ δώσῃ ἐντολὴν νὰ προσαχθῇ.

§54Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Εἰς τὸν φάκελλον τοῦ Ὑπουργείου ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἀλλὰ εἰς τὸν φάκελλον τῆς Βουλῆς δὲν ὑπάρχει.

§55Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐδημοσιεύθη καὶ εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας ἐδόθη δὲ εἰς αὐτὰς ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Τύπου. Ὑπάρχει. Εἶναι ἀναμφισβήτητον καὶ θὰ ἐξευρεθῇ. Τονίζω ὅτι εἶναι σαφές, ὅτι ὅλος αὐτὸς ὁ θόρυβος τῶν περιφήμων ἀνταγωνιστῶν ποὺ ἐδημιουργήθη εἶχεν ὡς μοναδικὸν σκοπὸν τὴν δημιουργίαν σκανδάλου. Χαρακτηριστικὸν διὰ τὸν Σκουληκίδην εἶναι ὅτι ὑπάρχει καὶ ἕνα ἔγγραφον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας ἐπὶ ὑπουργίας Βενιζέλου πρὸς τὴν Πρεσβείαν Πράγας, τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς:

«ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ

ΕΘΝ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ. ΓΡΑΦΕΙΟΝ ΥΠΟΥΡΓΟΥ. ΕΝ

ΑΘΗΝΑΙΣ ΤΗ 26 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 1947. ΕΛΛΗΝΙΚΗΝ

ΒΑΣΙΛΙΚΗΝ ΠΡΕΣΒΕΙΑΝ. ΠΡΑΓΑΝ. Ἀριθ. πρωτ. 11465)ἐμπ. 363. Λαμβάνοντες ἀφορμὴν ἐκ παραπόνων ὑποβληθέντων ὑμῖν λόγῳ διαφορῶν ἐνεργειῶν καὶ ἰσχυρισμῶν τῆς ἐνταῦθα ἑταιρείας Ν. Σκουληκίδης καὶ Σία εἰς οἰκονομικοὺς αὐτόθι κύκλους τεινόντων νὰ παραστήσωσι τὴν ἑταιρείαν ταύτην ὡς δυναμένην νὰ χειρισθῇ καλλίτερον ἢ νὰ ἀσκήσῃ ἀποφασιστικὴν ἐπίδρασιν ἐπὶ ἐνδεχομένων ἀποφάσεων τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, πρὸς ἀγορὰν Τσεχοσλοβακικῶν προϊόντων τῆς αὐτόθι Ἐθνικῆς βιομηχανίας TATRA, παρακαλοῦμεν ὅπως γνωρίσητε εἰς τὴν ὡς ἄνω ἑταιρείαν, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξ. Ἐμπορίου καὶ τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον ὅτι, οἱ τοιοῦτοι ἰσχυρισμοὶ εἶναι ἀπολύτως ἀνακριβεῖς καὶ ὅτι συγκεκριμένως ὁ ὡς ἄνω Νικόλαος Σκουληκίδης ὡς μεσάζων ἐπὶ τῶν ἐμπορικῶν σχέσεων μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τσεχοσλοβακίας οὔτε καμμίαν ἐπίσημον ἐξουσιοδότησιν ἔχει οὔτε ἀπολαμβάνει τῆς ἰδιαιτέρας ἐμπιστοσύνης μας. Ὁ ΥΠΟΥΡΓΟΣ Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ». Ἀπὸ ἄλλο τηλεγράφημα πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ προκύπτει ὅτι, ὁ Σκουληκίδης εἶχεν ἐμφανισθῆ ὡς ἀντιπρόσωπος, χωρὶς νὰ εἶναι, καὶ εἰς ἄλλην προμήθειαν. Δὲν θίγω, παρὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὸν Σκουληκίδην ὡς προμηθευτήν, ἐμφανιζόμενον, ὡς καὶ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ἀναληθῶς ὡς ἐκπρόσωπον. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει τὸ ποιὸν τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ, εἰμὴ μόνον, καθ’ ὅ,τι καὶ ἐδῶ ἐνεφανίσθη καὶ εἶπεν ὅτι ἔχει ἐξουσιοδότησιν ἀπὸ τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν καὶ ἀπεδείχθη ὅτι δὲν εἶχεν. Ἀναφέρω συγκεκριμένα γεγονότα σχετικὰ μὲ τὴν ὑπόθεσιν καὶ τίποτα ἄλλο. Ἐὰν ἤθελον νὰ ἐκταθῶ εἰς τὸ ποιόν του, θὰ ὑπεβίβαζα τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς. Ἡ ἱστορία τῶν ψευδοπροσφορῶν τῶν ἀνταγωνιστῶν ἐδημιουργήθη διὰ νὰ γίνῃ θόρυβος καὶ δημιουργηθῇ σκάνδαλον. Τίποτα περισσότερον. Τώρα θὰ σᾶς ἀναφέρω ἔγγραφά τινα, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν τοὺς σκοποὺς τοῦ Γκουλιτζιᾶνο. Εἰς τὰς διαμαρτυρίας ποὺ ἔστελλε ἐτόνιζεν ὅτι ζητεῖ παράτασιν τῆς παλαιᾶς προμηθείας τῶν 9.000 τόννων καὶ δὲν τοῦ δίδεται, συνεδύαζε τὴν ψευδοπροσφοράν του μὲ τὸ αἴτημα τῆς παρατάσεως ταύτης, διότι εἰς αὐτὴν κυρίως ἀπέβλεπεν ὅταν δὲ ἐκλείσθη ἡ σύμβασις ἡ Πορτογαλικὴ ἔπαυσε τὰς διαμαρτυρίας καὶ ἐπανῆλθεν ἀναγκαστικῶς πλέον καὶ διὰ νὰ πάρῃ τὴν παράτασιν ὑπεχρεώθη νὰ κατεβάσῃ τὴν τιμὴν τοῦ ἀραβοσίτου ἀπὸ 116 εἰς 112 δολλ. Ὁ κ. Ζαΐμης μοῦ ἔστειλε τρία ἔγγραφα μαρτυροῦντα τὴν διστακτικότητά του καὶ τὸν σκολιόν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἐχειρίζετο αὐτὸς τὰς ὑποθέσεις ἐν ἀντιθέσει μὲ τὸν καθαρὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον τὰς χειρίζομαι ἐγώ. Εἰς τὰς 10 Ἀπριλίου μοῦ ἔστειλεν ὁ κ. Ζαΐμης τὸ ἑξῆς ἔγγραφον ὡς ἐξαιρετικῶς ἐπεῖγον. Ὅταν γράφω ἐγὼ ἐξαιρετικῶς ἐπείγοντα τηλεγραφήματα διὰ νὰ ἐπισπεύσω εἰσαγωγάς, ὁ κ. Ζαΐμης τὰ θεωρεῖ ὕποπτα. Ὅταν γράφῃ ὁ ἴδιος ὁ κ. Ζαΐμης ἔγγραφα πρὸς ἐπιβράδυνσιν προμηθειῶν πέραν τῶν συμπεφωνημένων προθεσμιῶν, πῶς πρέπει νὰ χαρακτηρισθῇ ἡ ἐνέργειά του; Τὸ ἔγγραφον ἔχει ὡς ἑξῆς:

«ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ

ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ. ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΓΟΡΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙ-

ΚΟΥ. ΑΡΙΘ. ΠΡΩΤ. 2839. ΠΡΟΣΟΧΗ κ. ΥΠΟΥΡ-ΓΟΝ & κ.λ.π. ΑΡΙΘ. ΠΡΩΤ. ΥΠ. ΕΘΝ. ΟΙΚΟΝ. 60–170)9.4.48, Ἐν Ἀθήναις τῇ 9 Ἀπριλίου

1948. ΕΞΑΙΡ. ΕΠΕΙΓΟΝ. ΠΡΟΣ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ

ΕΘΝ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ. ΔΙΟΙΚΗΣΙΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

ΕΜΠΟΡΙΟΥ, ΕΝΤΑΥΘΑ. Ἀφορᾷ Συμβόλαιον ἀγορᾶς ἀπὸ τὸν ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ Οἶκον 9.000 τόννων ἀραβοσίτου Βραζιλίας. Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ θέσωμεν ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν τ’ ἀκόλουθα. Ὡς γνωστὸν ὑμῖν κατὰ τὸν ἐνεργηθέντα παρὰ τῆς Ὑπηρεσίας ἡμῶν τὴν 29.1.48 μειοδοτικὸν διαγωνισμὸν διὰ τὴν προμήθειαν 18.000 τόννων δευτερευόντων δημητριακῶν, ἀνεδείχθη μειοδότης διὰ τὴν ποσότητα τῶν 9.000 τόννων ἀραβοσίτου Βραζιλίας ὁ ἐν περιλήψει οἶκος ὑποβαλὼν προσφορὰν εἰς τὴν τιμὴν τῶν δολ. 116 τὸν μετρικὸν τόννον ΤΣΙΦ Πειραιᾶ. Διὰ τῆς ἀπὸ 5.2.48 συμβάσεως μεταξὺ αὐτοῦ καὶ ἡμῶν συνεφωνήθη ὅτι ἡ φόρτωσις ἔδει νὰ λάβῃ χώραν ἐντὸς 20 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ἀνακοινώσεως αὐτῷ τῆς πιστώσεως, ἐφ’ ὅσον οὗτος θὰ κατέβαλε ἐγγύησιν καλῆς ἐκτελέσεως 4% ἐπὶ τῆς ὅλης ἀξίας τοῦ ἐμπορεύματος. Ἡ ἐντολὴ διὰ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως ἐδόθη παρ’ ἡμῶν τὴν 12.2.48 πρὸς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, εὐθὺς δηλαδή, ὡς ἐπετεύχθη ἡ ἀναγκαιοῦσα προέγκρισις τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν διὰ τὴν διάθεσιν τῶν ἀπαιτουμένων κεφαλαίων. Δυστυχῶς ὅμως ὡς διεπιστώσαμεν ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος ἐτηλεγράφησε τὴν σχετικὴν πίστωσιν μόλις τὴν 19, 2.48. Τὴν 1.3.48 ἐλήφθη παρ’ ἡμῶν ἔγγραφον τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος δι’ οὗ ἐκοινοποιεῖτο ἡμῖν τηλεγράφημα τοῦ ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ ἀνταποκριτοῦ της, γνωρίζοντες ὅτι ὁ δικαιοῦχος οἶκος, ὃν εἰδοποίησε περὶ τῆς ἐντολῆς ἣν εἶχε διὰ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως ὅπερ ἤθελε συντελεσθῆ μόνον ἐφ’ ὅσον θὰ κατέθετε τὴν ἀπαιτουμένην ἐγγύησιν, τῷ ἐγνώρισεν, ὅτι ἦτο διατεθειμένος νὰ πράξῃ τοῦτο μόνον ἐφ’ ὅσον ἡ προθεσμία φορτώσεως θὰ παρετείνετο μέχρι 5.4.48 καὶ ἡ ἰσχὺς τῆς πιστώσεως μέχρι 5.5.48 ἰσχυριζόμενος ὅτι ἡ ἐπιβράδυνσις τῆς ἀφίξεως τῆς πιστώσεως ὑπῆρξεν ἀφορμὴ νὰ χαθῇ ἡ ἄδεια εἰσαγωγῆς τῆς Βραζιλιανῆς Κυβερνήσεως, ἥτις ἐν τῷ μεταξὺ ἀπηγόρευσε τὰς ἐξαγωγὰς ἀραβοσίτου καθ’ ὅλον τὸν μῆνα Μάρτιον. Κατόπιν συνεννοήσεως καὶ μεθ’ ὑμῶν παρεχωρήσαμεν τὴν αἰτηθεῖσαν προθεσμίαν καὶ οὕτω ὁ εἰρημένος οἶκος, κατέθεσε τὴν ἐγγύησιν καὶ ἡ πίστωσις τῷ ἐκοινοποιήθη. Τὴν 7.3.48 ὁ πωλητὴς ἐπανέρχεται δι’ ἐγγράφου του πρὸς ἡμᾶς, ἰσχυριζόμενος ὅτι, ἡ Βραζιλιανὴ Κυβέρνησις δὲν ἦρε τὴν ἀπαγόρευσιν ἐξαγωγῆς διὰ τὸν μῆνα Ἀπρίλιον καί, ὅτι μόνον κατὰ τὸν μῆνα Μάϊον ἐ. ἔ. θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ φόρτωσις τοῦ ἐμπορεύματος, τούτων δ’ ἕνεκεν ζητεῖ ὅπως τῷ χορηγηθῇ νέα παράτασις τῆς προθεσμίας φορτώσεως μέχρι τῆς 30.5.1948. Ἐκ παραλλήλου ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος δι’ ἐγγράφου της ἀπὸ 5.4.48 μᾶς κοινοποιεῖ τηλεγράφημα τοῦ ἀνταποκριτοῦ της γνωρίζοντος τὰ αὐτὰ ἐκ μέρους τοῦ ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ Οἴκου. Ὁ πωλητὴς διὰ νεωτέρας ἐπιστολῆς του ὑπὸ ἡμερομηνίαν 4.4.48 ἐπανέρχεται ἀπὸ τῆς 27.3.48 προτάσεώς του καὶ ἀναφέρει, ὅτι κατόπιν τηλεφωνικῆς ἐπικοινωνίας μετὰ τοῦ ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ γραφείου του, ἐξουσιοδοτήθη νὰ μειώσῃ τὴν ἀρχικὴν τιμὴν τοῦ συμβολαίου του εἰς δολλ. 112, κατὰ μετρικὸν τόννον ΤΣΙΦ, μὲ ἀναλογίαν 10% ἐνσάκκου ἐμπορεύματος ἄνευ ἑτέρας ἐπιβαρύνσεως. Ἐπειδὴ μέχρι σήμερον δὲν τῷ ἐδόθη ἀπάντησις, ἐπανέρχεται δι’ ἐγγράφου του ὑπὸ ἡμερομηνίαν 8.4.48 ζητῶν ἄμεσον τοιαύτην. Ὁ πωλητὴς ἐπίσης ἐπικαλεῖται ἀνωτέραν βίαν κατόπιν τῆς ὁποίας δὲν ἠδυνήθη νὰ συμμορφωθῇ πρὸ τῆς προθεσμίας φορτώσεως ὡς διὰ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως εἶχον ἀναλάβει καὶ ζητεῖ τὴν συγκατάθεσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου διὰ τὴν αἰτουμένην τροποποίησιν τῶν ἀρχικῶν ὅρων, ἐφ’ ὅσον ἄλλωστε ἐκπίπτει δολλ. 4 κατὰ τόννον, ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, διὰ τὴν αἰτουμένην τροποποίησιν τῶν ἀρχικῶν ὅρων ἵνα μὴ ἀναγκασθῇ ν’ ἀποδυθῇ εἰς δικαστικοὺς ἀγῶνας διὰ τὴν διάσωσιν τῆς ἐγγυήσεώς του τὴν ὁποίαν θεωρεῖ βεβαίαν. Παρακαλοῦμεν ὅπως μᾶς γνωρίσητε τὰς ὑμετέρας ἀπόψεις ἐπὶ τοῦ προκειμένου, καὶ ἐὰν συμφωνεῖτε νὰ παραχωρήσωμεν τὴν αἰτουμένην παράτασιν ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν μείωσιν τῆς τιμῆς, δεδομένου ὅτι οὗτος ἐμείωσε τὴν τιμήν του εἰς σημεῖον ὥστε νὰ ἄρχηται εἰς ἰσοτιμίαν μὲ τὴν τοιαύτην ἐκ Πορτογαλίας. Εἰς ἀρνητικὴν περίπτωσιν εὐαρεστηθῆτε ἐπίσης νὰ μᾶς κοινοποιήσητε τὴν ὑμετέραν ἀπόφασιν διὰ τὴν τάξιν, Ὁ Διευθυντὴς Μ. ΡΗΜΑΚΗΣ». Εἶπον τότε εἰς τὸν ὑπάλληλον ποὺ ἔφερε τὸ ἔγγραφον, εἴπατε εἰς τὸν κ. Ζαΐμην νὰ μᾶς γράψῃ καθαρὰ τί θέλει καὶ τί προτείνει εὐθέως. Μετὰ δύο δὲ ἡμέρας τοῦ ἔστειλα τὸ ἑξῆς ἔγγραφον:

«ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ

ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15.4.48.

ΔΙΕΥΘΥΝΣΙΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ. ΤΜΗΜΑ ΕΞΩΤ. ΕΜΠΟ-

ΡΙΟΥ Βʹ. Ἀριθ. Πρωτ. 60170. ΠΡΟΣ ΤΟ ΥΠΟΥΡ-

ΓΕΙΟΝ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ. ΥΠΗΡ. ΑΓΟΡΩΝ ΕΞΩΤΕ-

ΡΙΚΟΥ.

Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2839)9.4.1948 ἐγγράφου Ὑμῶν ἐν σχέσει μὲ τὴν παράτασιν τῆς προθεσμίας φορτώσεως μέχρι τῆς 30.5.48 τῶν παρὰ τοῦ ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ Οἴκου Whiteglu Import & Export Corporation of New York ἀγορασθέντων 9.000 τόννων ἀραβοσίτου Βραζιλίας ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως ἐν ὄψει τῶν εἰς ἀραβόσιτον ἀποθεμάτων καὶ ἀναγκῶν τῆς χώρας καὶ τῶν προβλέψεων περὶ τῶν εἰσαχθησομένων ποσοτήτων γνωρίσητε ἡμῖν τὰς ὑμετέρας ἀπόψεις ἐπὶ τῆς ἀνάγκης εἰσαγωγῆς καὶ τῆς ἀνωτέρω ποσότητος ὡς καὶ ἐπὶ τῆς αἰτουμένης ὑπὸ τοῦ προμηθευτοῦ παρατάσεως τῆς προθεσμίας φορτώσεως μέχρι τῆς 30.5.48. Ὁ ὑπουργὸς Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ». Ὁ κ. Ζαΐμης ἀπήντησεν ὡς ἑξῆς: «Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 60)170 ἐγγράφου ὑμῶν χθεσινῆς χρονολογίας ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι κατόπιν λεπτομεροῦς ἐξετάσεως τῆς ὑποθέσεως προμηθείας 9.000 τόννων ἀραβοσίτου Βραζιλίας, προσφορᾶς τοῦ οἴκου Whitegul Import & Export Corporation of New York παρὰ τῆς παρ’ ἡμῖν γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς συμφωνοῦμεν καὶ ἡμεῖς πρὸς τὴν διατυπωθεῖσαν ὑπὸ τῆς ὡς ἄνω Ἐπιτροπῆς ἐγκριτικὴν γνωμάτευσιν ὡς καὶ πρὸς τὴν προφορικῶς ἐκτεθεῖσαν πρὸς τὸν ἡμέτερον κ. Γ. Ἀρκουλῆν ὑμετέραν ἄποψιν διὰ τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης παρατάσεως μέχρι τέλους Μαΐου ἐ. ἔ. τῆς προθεσμίας φορτώσεως. Ὁ Ὑπουργὸς: Φ. ΖΑΪΜΗΣ». Εἶναι χαρακτηριστικὸν τὸ ἔγγραφον, διότι ἐνῷ ὁ κ. Ζαΐμης ὑποστηρίζει τὴν παράτασιν διστακτικῶς πάντοτε, λέγει, ὅτι συμφωνεῖ μὲ τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις. Ποίας ἰδικάς μας ἀπόψεις; Ἡμεῖς δὲν ἐπροτείναμεν παράτασιν, ἀλλὰ τοῦ εἴπαμε καθαρὰ νὰ μᾶς προτείνῃ τὶ θέλει καὶ ἂν προτείνῃ παράτασιν καὶ αὐτὸς μᾶς ἀπαντᾷ ὅτι συμφωνεῖ μὲ τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις. Δὲν ἠθέλησα ἐγὼ νὰ συνεχίσω τὸν χαρτοπόλεμον καὶ εἶπον εἰς τὸν ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ νὰ στείλουν ἐπὶ τέλους ἕνα ἔγγραφον τῆς προκοπῆς καὶ νὰ γράψῃ ὁ κ. Ζαΐμης σαφῶς καὶ εὐθέως ἂν προτείνῃ νὰ δώσωμεν παράτασιν εἰς τὸν Γκουλιτζιᾶνο. Ἔστειλε τότε καὶ τρίτον ἔγγραφον ὁ κ. Ζαΐμης, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναγράφει ὅτι ἐγκρίνει τὴν παράτασιν ἐνῷ πράγματι προτείνει τὴν παράτασιν ὁ ἴδιος χωρὶς νὰ τὸ εἴπῃ καθαρά. Ἐγὼ κύριοι, βουλευταί, ὅταν ἔχω γνώμην τινὰ ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν πλανῶμαι ἢ ὄχι τὴν λέγω καθαρά· ὄχι μὲ ἐπιφυλάξεις καὶ περιστροφάς. Ἐνῶ καθὼς βλέπετε καὶ εἰς τὰ τρία ἔγγραφα ὁ κ. Ζαΐμης, κρύπτει τὰς προϋποθέσεις του καὶ ζητεῖ νὰ καλυφθῇ ἀπὸ τοὺς ἄλλους. Ἀφήνω εἰς ὑμᾶς νὰ κρίνητε ἂν τὰ σαφῆ καὶ εὐθέα εἶναι τὰ ὕποπτα ἢ τὰ δειλὰ καὶ μασημένα. Τὸ τρίτον ἔγγραφον τοῦ κ. Ζαΐμη λέγει τὰ ἑξῆς:

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ

ΥΠΗΡ. ΑΓΟΡΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἀπριλίου 1948

Ἀριθ. Πρωτ. 3640 δὶς ΕΞΑΙΡ. ΕΠΕΙΓΟΝ

ΑΠΟΛΥΤΟΥ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΟΣ

Πρὸς Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθν. Οἰκονομίας Γεν. Δ)σιν Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας Τμῆμα Ἐξωτ. Ἐμπορίου Βʹ Ἐνταῦθα Ἐν συνεχείᾳ σημερινοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3640 ἡμετέρου ἐγγράφου ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι ὡς ἐξ αὐτοῦ σαφῶς προκύπτει, μετὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν ἀφορώντων τὴν παράτασιν προθεσμίας φορτώσεως 9.000 τόννων ἀραβοσίτου τῆς Whitecul Importand Export New York στοιχείων, ἐγκρίνομεν τὴν αἰτουμένην μέχρι τέλους Μαΐου ἐ. ἔ. παράτασιν τῆς φορτώσεως καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως διαβιβάσητε ἡμῖν τὴν σύμφωνον γνώμην ὑμῶν τὸ ταχύτερον.

Ὁ Ὑπουργὸς

Φ. ΖΑΪΜΗΣ

Ἀπὸ τὴν περίφημον λοιπόν, ἐπιζημίαν σύμβασιν, ἐβγῆκε καὶ ἄλλη ὠφέλεια τοῦ Δημοσίου, διότι χάρις εἰς αὐτὴν ἀπὸ 116 δολλ. ὑπεβίβασεν εἰς 112 τὴν τιμὴν ὁ Γκουλιτζιᾶνο. Δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Ἐδημιουργήθη τῇ συνεργασίᾳ πολλῶν σκάνδαλον περὶ τὴν ὑπόθεσιν τῆς ὁποίας τὸ οὐσιαστικὸν ἀντικείμενον εἶναι σύμβασις προμηθείας γινομένη μὲ ὅλας τὰς δυνατὰς ἐγγυήσεις καὶ μὲ συνολικὴν ὠφέλειαν τοῦ δημοσίου 424.000.000 δολλάρια, διότι τόση ἦτο ἡ ἐπὶ ἔλαττον διαφορὰ ἀπὸ τὰς τιμὰς τῆς ἀγορᾶς τῆς ἡμέρας τῆς συμβάσεως καὶ ἀπὸ τὰς σημερινὰς ἀκόμη παρὰ τὸ γεγονὸς τῆς ἐπελθούσης καλῆς ἐσοδείας ἀραβοσίτου καὶ ρυζιοῦ παγκοσμίως. Γίνεται κύριοι συνάδελφοι, ἐπίθεσις προσωπικὴ καὶ ἀπασχολεῖται ἡ κοινὴ γνώμη καὶ μέρος τοῦ πολιτικοῦ κόσμου ἐπὶ τρίμηνον μὲ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Καὶ ἐνῷ ἡ σύμβασις αὐτὴ ἐνεῖχεν ὠφέλειαν διὰ τὸ δημόσιον καὶ τὴν κατανάλωσιν, ὡς προανέφερα καὶ ἐνῷ εἰς ἐποχὴν ποὺ οὔτε ἀραβόσιτος, οὔτε ρύζι εὑρίσκετο, κατωρθώθη δι’ αὐτῆς νὰ ἐξασφαλισθῇ ρύζι μὲ 2.500 δραχμὲς τὴν ὀκᾶν καὶ ἀραβόσιτος μὲ δέκα δολλ. κατὰ τόννον εὐθηνότερος, τῶν διεθνῶν τιμῶν, δὲν ἐρωτᾶται ἂν ἠμπόρεσε ποτὲ νὰ ὠφεληθῇ περισσότερον τὸ δημόσιον δὲν ἐρωτοῦν οἱ ἐπερωτῶντες διατί, αἱ προηγούμεναι παραγγελίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ συνωμολογήθησαν μὲ μεγαλυτέρας τιμὰς ἀλλὰ ὑποστηρίζουν ὅτι ἐζημιώθη τὸ δημόσιον ἀπὸ τὰς εὐθηνὰς τιμὰς καὶ δημιουργεῖται θόρυβος ἐπὶ ὑποθετικῶν κερδῶν τοῦ προμηθευτοῦ. Ἀλλ’ ἔστω καὶ ἐὰν θὰ ἐκέρδιζεν ὁ προμηθευτὴς θὰ ἐκέρδιζεν εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ δημοσίου; Ὄχι, ἐὰν θὰ ἐκέρδιζε τὰ κέρδη του θὰ ἦσαν εἰς βάρος τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως. Ἐφ’ ὅσον ἐγὼ ἐπέτυχα τιμὰς οὐσιωδῶς κατωτέρας τῶν διεθνῶν, τὸ ζήτημα ἐὰν τὸ ἐμπόρευμα αὐτὸ τὸ εἶχε χαρίσει ἢ τὸ εἶχε πωλήσει εὐθηνὰ ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις εἰς τὸν Φραγκίσταν ἢ διότι οὗτος τῆς ἐπώλησεν ἢ θὰ τῆς ἔδιδε τρακτὲρ μὲ εὐνοϊκοὺς ὅρους ἢ διότι τῆς ἔκαμε τυχὸν ἄλλας διευκολύνσεις αὐτὴν καὶ μόνον ἐνδιαφέρει. Ἂς μὴ λησμονῶμεν ὅτι πρόκειται περὶ εἰσαγωγῆς εἰδῶν σπανιζόντων καὶ εὐθηνοτάτων. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς λόγῳ τῆς κατ’ ἐμοῦ ἐπιθέσεως καὶ τῆς ματαιώσεως τῆς συμβάσεως πληρώνει διὰ ρύζι μόνον 400.000.000 τὴν κάθε ἡμέραν περισσότερα ἀπὸ ὅ,τι θὰ ἐπλήρωνεν ἐὰν θὰ ἤρχοντο οἱ 4.000 τόννοι τῆς Πορτογαλικῆς ὀρύζης. Κύριοι συνάδελφοι, ἢ ἡ λογικὴ ἀνετράπη ἢ ἐγὼ ἔχω δίκαιον. Καὶ κάτι εἶναι τὸ σάπιο εἰς τὸν τόπον αὐτόν, διότι ὑπάρχει ὁ Μολὼχ τῆς «Ἑστίας» εἰς τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ δηλώνουν ὑποτέλειαν οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες καὶ δὲν πρέπει νὰ τολμοῦν οἱ ὑπουργοὶ νὰ κάμουν τὸ καθῆκόν των ἐὰν δὲν λάβουν προηγουμένως τὴν συγκατάθεσιν τῶν ἀδελφῶν Κύρου. Τοιαύτην ὅμως ὑποτέλειαν δὲν φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ ἀνέχεται ὁ πολιτικὸς κόσμος. Οὗτος ἔχει τὰς εὐθύνας του καὶ ἔχει καὶ τὰ δικαιώματά του ποὺ πηγάζουν ἀπὸ τὴν συναίσθησιν τοῦ καθήκοντός του ἀπέναντι τοῦ κοινοῦ. Ἐὰν πρόκειται διὰ κάθε ἐνέργειάν του νὰ ἐρωτᾷ τὸν Α ἢ Β δημοσιογράφον καὶ νὰ διστάζῃ καὶ νὰ τρέμῃ μήπως τυχὸν ὑποστῇ τὸν ἔλεγχον, τότε ἐρρέτω δὲν θὰ ὑπῆρχεν εὐθύνη πολιτική. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ, ὅταν ἕνας ὑπουργὸς εὑρίσκῃ τρόφιμα διὰ τὸν τόπον του εὐθηνὰ νὰ μὴ τολμᾷ νὰ ἐνεργήσῃ ταχέως καὶ νὰ κάμῃ τὸ καθῆκόν του ἐκ τοῦ φόβου μήπως τὸν ἐλέγξουν πρόσωπα, ὡς τὰ προαναφερθέντα. Γνωρίζουν οἱ κ.κ. συνάδελφοι καὶ ἠμπορεῖ καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ τὸ βεβαιώσῃ ὅτι εἰργαζόμην 18 ὥρας τὸ εἰκοσιτετράωρον διὰ νὰ δυνηθῶ νὰ ἐπιτελέσω τὸ ἔργον μου ἐν τῷ Ὑπουργείῳ εἰς τὸ ὁποῖον ἐτάχθην, διότι ἡ παρεμβατικὴ πολιτικὴ ἀπαιτεῖ λόγῳ καὶ τοῦ ἀπροετοιμάστου τῆς χώρας, ἐργασίαν ὑπεράνθρωπον καὶ ἀνάληψιν εὐθυνῶν. Διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἐφοδιασθῇ ὁ τόπος διὰ τῶν ἐφοδίων, τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην διὰ τῆς ἀσκουμένης παρεμβατικῆς Κυβερνητικῆς πολιτικῆς ἐχρειάσθη ἐργασία τεραστία. Ἐξεδόθησαν δεκάδες χιλιάδων ἄδειαι εἰσαγωγῶν κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὑπουργίας μου. Δὲν θὰ εἶχεν ἐφοδιασθῆ ὁ τόπος μὲ ἐφόδια, τὰ ὁποῖα ἔχει ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ διστάζωμεν σκεπτόμενοι τί θὰ εἴπῃ ὁ Α ἢ Β ἀντὶ νὰ ἀποφασίζωμεν τὴν εἰσαγωγὴν ἐφοδίων εἰς τὸν τόπον μας. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἡ ἄσκησις παρεμβατικῆς πολιτικῆς ἀπαιτεῖ καὶ πρωτοβουλίαν καὶ ἐργασίαν ὑπεράνθρωπον. Οἱ ἐπερωτῶντες περιέπλεξαν ἐπὶ πλέον τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν μὲ διάφορα ἄλλα ζητήματα ἀνταλλαγῆς καὶ ἀλλοκασιὸν διαστρέφοντες τὰ πάντα. Ἔφθασεν ἀκόμη ὁ κ. Παπαγιάννης καὶ μέχρι τοῦ παρελθόντος Νοεμβρίου καὶ ἰσχυρίσθη ὅτι εἶπον τότε ὅτι δὲν χρειάζεται τὸ ρύζι, διότι ἀντὶ νὰ πάρωμεν ἕνα τόννο ρύζι μὲ τὴν ἰδίαν ποσότητα χρημάτων ἠμποροῦμεν νὰ εἰσαγάγωμεν δύο τόννους σιτηρῶν, τὰ ὁποῖα ἔχουν τὴν ἰδίαν θρεπτικότητα κατὰ μονάδα. Ἰσχυρίσθησαν ἀκόμη ὅτι ἠμποδίσθησαν αἱ ἀνταλλαγαὶ ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου σκοπίμως διὰ νὰ φθάσωμεν νὰ δώσωμεν τὴν παροῦσαν σύμβασιν εἰς τὸν δῆθεν ὁμοτράπεζόν μου Ρουμπίνην. Ἄκουσον! Ἄκουσον! Οἱ συνάδελφοι οὗτοι, λησμονοῦν ὅτι δὲν εἶμαι ἐγὼ ὅστις εἶχον ἀντίρρησιν εἰς τὴν εἰσαγωγὴν ὀρύζης, ἀλλὰ ἦτο τὸ IEFC τὸ ὁποῖον ἔλεγεν ὅτι ἔχει τὰς ἰδίας θερμίδας τὸ ρύζι καὶ τὸ σιτάρι καὶ δὲν ἐπέτρεπε τὴν εἰσαγωγὴν ρυζιοῦ ὄχι μόνον εἰς ἡμᾶς, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλας τὰς Εὐρωπαϊκὰς χώρας, διότι τοῦτο ἦτο ἀναγκαῖον περισσότερον εἰς τὰς ρυζοδιαίτους χώρας τῆς Ἀνατολῆς. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἐγὼ εἶχον εἴπει προκειμένου περὶ τιμῶν ὀρύζης 350 δολλαρίων ὅτι διὰ τῆς ἰδίας ποσότητος χρημάτων ἠδυνάμεθα ἀντὶ νὰ πάρωμεν ἕνα τόννον ὀρύζης νὰ πάρωμεν δύο τόννους σιτηρῶν, τοῦτο δὲν θὰ ἦτο μεμπτόν· ἀλλὰ συμφέρον διὰ τὴν χώραν. Ἐπαναλαμβάνω ὅμως ὅτι δὲν τὸ εἶπον, ἀλλὰ τὸ εἶπε τὸ IEFC. Ἐγράφη ἔπειτα εἰς τὴν «Ἑστίαν» καὶ ἐπανελήφθη καὶ ἐδῶ ὅτι δῆθεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ὁ Μάρσαλ ἐξέφρασε τὴν κατάπληξίν του διότι δὲν ἐπετράπη εἰσαγωγὴ ρυζιοῦ ἀπὸ τὸ IEFC. Καὶ τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές. Ὁ κ. Μάρσαλ δὲν ἐξέφρασε τὴν κατάπληξίν του, τοὐναντίον ὁ ἡγούμενος τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἐξέφρασε τῇ εἰσηγήσει μας τὴν λύπην του διότι δὲν ἐνεκρίθη ἡ εἰσαγωγὴ ὀρύζης ἀπὸ τὸ IEFC. Ἐλέχθη περαιτέρω ὅτι δὲν ἐγένοντο προσπάθειαι ἀνταλλαγῆς ὀρύζης μὲ ἐλαιόλαδον, ἐν ᾧ ἐξ ἄλλου ὁ κ. Ζαΐμης κατηγόρησεν εἰς τὸ ἔγγραφόν του τῆς 3ης Ἀπριλίου τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅτι τὸν ἠμπόδισε νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ρυζιοῦ ἀπὸ τὸν Ἰσημερινὸν ὄχι λόγῳ τῆς διαφορᾶς τῶν τιμῶν πού ἦσαν ὑψηλαί· ἀλλὰ διότι ἡμεῖς ἐπεδιώκομεν νὰ εἰσαγάγωμεν ὄρυζαν δι’ ἀνταλλαγῆς. Εἶναι ὅμως εὐνόητον ὅτι ἀπὸ τὰ δύο ἓν εἶναι ἀληθές. Ἢ ἐπεδιώξαμεν ἀνταλλαγὰς ἢ ὄχι. Ἀλλὰ θὰ σᾶς διαβάσω μερικὰ ἔγγραφα καὶ τηλεγραφήματα διὰ νὰ ἴδητε πῶς ἔχουν τὰ πράγματα. Τὸ πρῶτον ἔγγραφον ποὺ θὰ σᾶς διαβάσω εἶναι ἀπὸ τὸ Ρίον Ἰανέϊρον, ἐστάλη εἰς τὰς 11 Δεκεμβρίου 1947 καὶ ἔφθασεν εἰς τὰς Ἀθήνας στὰς 5 Φεβρουαρίου 1948.

«ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΠΡΕΣΒΕΙΑ

ΕΝ ΒΡΑΖΙΛΙΑ

Ἐν Ρίῳ Ἰανεΐρῳ τῇ 11ῃ Δεκεμβρίου 1947 Ἀριθ. Πρωτ. 121. Πρωτόκ. Σφραγὶς Ὑπ)γεῖον Ἐθν. Οἰκονομίας 5 Φεβρουαρίου 1948, ἀριθ. πρ. 18006. Πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Διεύθυνσιν Ἐμπορίου Τμῆμα Συμβάσεων Λαμβάνοντες ἀφορμὴν ἐκ διαφόρων ἐπιστολῶν ἅς λαμβάνομεν ἐκ μέρους Ἑλληνικῶν ἐξαγωγικῶν Οἴκων ζητούντων ὅπως προβοῦν εἰς ἀνταλλαγὰς Ἑλληνικῶν ἔναντι Βραζιλιανῶν ἐμπορευμάτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ἐκ νέου, ὅτι ὑπὸ τὸ νῦν ἰσχῦον καθεστὼς ἐν Βραζιλίᾳ αὗται ἀπαγορεύονται. Περὶ τοῦ μοναδικοῦ τρόπου καθ’ ὃν δυνάμεθα νὰ καταλήξωμεν εἰς ἀνταλλαγὴν ἐμπορευμάτων παραπέμπομεν ὑμᾶς εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 117 τῆς 3. 11. 1947 ἡμετέρῳ ἐγγράφῳ μας. Ὁ τρόπος οὗτος παρουσιάζει τὸ μειονέκτημα ὅτι ἀπὸ τῆς φορτώσεως καὶ ἀποστολῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐμπορεύματος μέχρι κτήσεως τῆς ἀδείας πρὸς ἀποστολὴν ἰσαξίου Βραζιλιανοῦ, δέον νὰ παρέλθῃ τετράμηνον ἕως ἑξάμηνον χρονικὸν διάστημα. Πέραν τῶν ἀνωτέρω γνωρίζομεν ὑμῖν ὅτι λόγῳ τῶν μεγάλων ἀποθεμάτων λευκῆς ζακχάρεως ἐν Βραζιλίᾳ πρότασις περὶ ἀνταλλαγῆς ἐλαιολάδου ἔναντι ζακχάρεως ἀπευθυνομένη εἶχε: «Πρὸς ὑμέτερον προσανατολισμὸν γνωρίζομεν ὅτι ἡ τιμὴ τῆς λευκῆς ζακχάρεως μὲ πώλησιν 99,5 εἶναι 140 κρουζέϊρος ἢ δολλ. 7,61 κατὰ σάκκον 60 κιλῶν φὸμπ Βραζιλιανὸν λιμένα. Ἡ περίπτωσις βεβαίως αὕτη διαφέρει ἀπὸ τὰς ἄλλας καθ’ ὅσον ἡ ἀνταλλαγὴ θὰ γίνῃ ὑπὲρ αὐτοῦ τοῦ Ἰνστιτούτου τὸ ὁποῖον θὰ ἀναλάβῃ τὴν κτῆσιν τῆς σχετικῆς ἀδείας. Ὁμοίως μεγάλαι δυνατότητες ἀνταλλαγῆς τοῦ ἐλαιολάδου μας ὑπάρχουν καὶ μὲ ὄρυζαν προελεύσεως πολιτείας Ρίου Γκράντε τὸ Σοὺλ (Νότιος Βραζιλία), τύπου Ἰαπωνικοῦ. Ἡ ἀνωτέρω πολιτεία ἀντιμετωπίζει κατ’ αὐτὰς σοβαρὸν πρόβλημα λόγῳ τῶν ζημιῶν ἃς ὑφίσταται ὡς ἐκ τῆς συσσωρεύσεως τεραστίων ἀποθεμάτων ὀρύζης ἐκ τῆς περυσινῆς καὶ ἐφετεινῆς πλουσίας ἐσοδείας. Ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς καταστάσεως αὐτῆς τὸ Ἰνστιτοῦτον ὁρίζει τὸ Ρ. Γ. ντὲ Σοὺλ ὑπέγραψεν σύμβασιν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν μετὰ τῆς Μεγάλης Βρεταννίας περὶ ἀνταλλαγῆς 75.000 τόννων ὀρύζης, ἔναντι ταύτης διὰ τοὺς 50.000 καὶ διὰ τοὺς ὑπολοίπους 25.000 ἔναντι βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἡ ὁρισθεῖσα τιμὴ διὰ τὴν ὄρυζαν εἶναι Κροὺζ 208 ἢ Δολλ. 11,31 κατὰ σάκκον 60 κιλῶν φόμπ. Ἐπίσης ὁ ἐξαγωγικὸς οἶκος καφέδων ΓΑΜΠΟΥΡ δι’ ἐπιστολῆς του μᾶς ἐγνώρισεν ὅτι ἔναντι πάσης ἀνοιγομένης πιστώσεως καὶ ἀφορῶσαν εἰσαγωγὴν Ἑλληνικῶν προϊόντων ἀναλαμβάνει νὰ ἀποστέλλῃ ἴσης ἀξίας καφέδες Νο 3 καὶ 4 Ρίο, τῆς σχετικῆς ἀδείας ἐπιτυγχανομένης ἐντὸς βραχυτάτου χρονικοῦ διαστήματος ἀπὸ τοῦ ἀνοίγματος τῆς πιστώσεως ὑπὸ τοῦ ἀνωτέρω Οἴκου.

Διατελοῦμεν μετ’ ἐξαιρέτου ὑπολήψεως

«Ο ΕΜΠΟΡΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ»

Τὸ ἔγγραφον τοῦτο ἐκοινοποίησα ἀμέσως ὡς ἑξῆς:

«ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Γενικὴ Δ)σις Ἐμπορ. καὶ Βιομηχανίας Διεύθυνσις Ἐμπορίου Τμῆμα Συμβ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Φεβρουαρίου 1948 Ἀριθ. Πρωτ. 18006.

Κ.Υ.Δ.Ε.Π.

Ἐνταῦθα Ἐμπορικὰ καὶ Βιομηχανικὰ Ἐπιμελητήρια Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Θεσσαλονίκης Μυτιλήνης καὶ Χανίων Ἔχομεν τὴν τιμὴν ν’ ἀποστείλωμεν ὑμῖν ἐγκλείστως ἀντίγραφον τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 121 π. ἔτους ἐγγράφου τῆς ἡμετέρας ἐν Ρίῳ Ἰανείρῳ Πρεσβείας περὶ τῶν δυνατοτήτων ἐξαγωγῆς ἐλαιολάδου ἐπ’ ἀνταλλαγῇ ζακχάρεως, καφὲ καὶ ὀρύζης Βραζιλίας ἵνα τελῆτε ἐν γνώσει. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Α. ΜΠΕΡΝΑΡΗΣ

Κοινοποίησις. Ὑπηρεσίαν Ἀγορῶν Ἐξωτερικοῦ Αʹ Τμῆμα Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου Βʹ Τμῆμα Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου Τμῆμα Ρυθμίσεως Εἰσαγωγῶν παρ’ ἡμῖν Μετ’ ἀντιγράφων συνημμένου. Ὅπως βλέπετε τὸ ἔγγραφον δὲν δίδει ἐλπίδας ταχέων ἀνταλλαγῶν. Παρά ταῦτα ἐστείλαμεν τηλεγράφημα τὴν 28ην Φεβρουαρίου ζητοῦντες ἀπὸ τὸ IEFC νὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ ἀνταλλαγὴν ἐλαίου μὲ ὄρυζαν. Ἐζητήσαμεν ἀνταλλαγὴν καὶ ἀπὸ τὴν Αἴγυπτον καὶ ἀπὸ τὴν Βραζιλίαν. Ἰδοὺ τὸ τηλεγράφημα: Greek Royal Embassy Washington Allocated posotis ex Isimerinou 2000 tonnon orizis kathistatai adinatos logo monopolisseos exagogikou dikaiomatos enos exagogeos kai sunepos upsilon timon. Parousiazetai monadiki eukairia gini eisagogi orizis ex Aigyptou eis chamilin timin stop. Parakaloumen opos provite katallila diavimata para IE FC kai epitrapi eisagogi mechri 10.000 tonnon orizis iti 4000 antallagis Kydep kai 6000 Egyptou akiroumenon ton 2000 Isimerinou auef perikopis ex allon eidous Aitisin taftin ypovallomen dioti yparchi apolitos elleipsis trofimon logo katastrophon enchoriou paragogis apo symmoritas stop. Ypourgeion Efodia smou simfoni anotero apopseis. Ypourgos Ethnikonomias G. VARVOUTIS

Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Φεβρουαρίου

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΥΠΟΥΡΓ. ΕΘΝ. ΟΙΚΟΝ. Δ)ΣΙΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

Ἀριθ. πρωτ. 32230. Εἰς τὸ τηλεγράφημα αὐτὸ ἐπήραμεν ἀρνητικὴν ἀπάντησιν ἔχουσαν οὕτω:

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ

Ἀθῆναι τῇ 8ῃ Μαρτίου 1948 Δ)σις Οἰκονομικῶν Ὑποθέσεων Ἀριθ. πρωτ. 2059.

ΕΠΕΙΓΟΝ

ΠΡΟΣ

Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Διεύθυνσιν Ἐμπορίου Ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1932 τῆς 2.3.48 ἡμέτερον ἔγγραφον ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν κατωτέρω τηλεγράφημα ὑπ’ ἀριθ. 2078 τῆς 3ης τρέχοντος τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι ἡμετέρας Πρεσβείας, ὅπερ ἀπευθύνεται πρὸς ὑμᾶς. Ὑμέτερον 32.230 καὶ ἐν συνεχείᾳ 1836 δὶς προμήθεια 10.000 τόννων ὀρύζης ἐξ Αἰγύπτου ἀποκλείεται I.E.F. δὲν πρόκειται ἐξετάσῃ ἐνδεχομένην χορήγησιν συμπληρωματικῆς ἀλλοκασιὸν πρώτου ἑξαμήνου 1948 πρὸ μέσων Ἀπριλίου. Ἐπιτροπὴ ὀρύζης ἐδέχθη ἔναντι παραιτήσεως ἡμῶν 2.000 τόννων Ἐκουαδὸρ ἀντίστοιχον ποσότητα προσπαθήσει ἐξεύρῃ ἐξ Αἰγύπτου εἰς περίπτωσιν παραιτήσεως χώρας τινὸς ἀπὸ Αἰγυπτιακὴν ἀλλοκασιόν. Σημειωτέον ὅτι ἡ περὶ ἧς ἐν τῷ ἄνω τηλεγραφήματι ἡμετέρα παραίτησις ὑπὸ τῶν ἐξ Ἐκουαδὸρ 2.000 τόννων ὀρύζης οὐδέποτε εἶχεν ἀνακοινωθῆ εἰς ἡμᾶς, καίτοι διὰ τοῦ πρὸς ὑμᾶς ὑπ’ ἀριθ. 1802 ἀπὸ 27ης Φεβρουαρίου ἡμετέρου ἐγγράφου, ἀνεκοινώσαμεν ὑμῖν προσφορὰν ὀρύζης ἐξ Ἐκουαδὸρ ἐφ’ οὗ δὲν ἐλήφθη ὑμετέρα ἀπάντησις. Ἐντολῇ τοῦ Ὑπουργοῦ

Ὁ Διευθυντὴς

Δ. ΛΑΜΠΡΟΣ

Κοινοποίησις: Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ Ὑπηρεσίαν Ἀγορῶν Ἐξωτερικοῦ —Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ

(Γραφεῖον κ. Ὑπουργοῦ)

«ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

2.3.1948 ΤΜΗΜΑ I. No 1932.

ΠΡΟΣ

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΥ

Ὑπηρεσίαν Ἀγορῶν Ἐξωτερικοῦ Ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1749 τῆς 26.2.48 ἡμέτερον ἔγγραφον, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν κατωτέρω τηλεγράφημα ὑπ’ ἀριθ. 1836 δὶς τῆς 1ης τρέχοντος τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι ἡμετέρας Πρεσβείας. Συμβούλιον IEFC δὲν ἐνέκρινε προτεινομένην ἀνταλλαγὴν ἐλαιολάδου πρὸς ὄρυζαν Βραζιλίας ἐπιφυλαχθὲν ἐπανεξετάσῃ ὑπόθεσιν μετὰ τέσσαρας ἕως ἓξ ἑβδομάδας. Ἐντολῇ τοῦ Ὑπουργοῦ

Ὁ Διευθυντὴς

Δ. ΛΑΜΠΡΟΣ

Κοινοποίησις: Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ Διὰ κ. Ὑπουργὸν Ὑπουργεῖον Ἐθν. Οἰκονομίας Διεύθυνσιν Ἐμπορίου. Εἰς τὰς 6 Μαρτίου τηλεγραφεῖ καὶ πάλιν ἡ Ἀμερικ. Ἀποστολὴ τῇ παρακλήσει μας τὰ ἑξῆς: TELEGRAM SENT To: SECSTATE Date: March 6, 1948 Washington Code: Clear AMAG 418 We learn from cable to Greek Government that IEFC has refused approval shipment 4000 tons rice from Brazil in barter for 800 tons olive oil and suggets resubmission proposal after month PD greatly regret this action PD are sure you realize how it negates Greek effort to reestablish its trade and earn own exchange for purchase of essentials PD most urgent department attempt persuade IEFC change its position. Without delay of mont which may destroy opportunity to make trade PD Please inform soonest reasons for refusal factors which may lead to approval in month and your appraisal of likelihood of approval (A) Promptly and (B)after month PD. Howard Acting Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Μάρσαλ τῆς 10ης Μαρτίου, ἔχει ὡς ἑξῆς. Ἀκούσατε: Telegram Received From: Secstate Dated: March 9, 1948 Code: Clear NR: Gama 372 Recd: March 10 Re Amag 418 Barter Oil for Brazil Rice position IEFC is that they cannot approve any arrangement which extends Deyond their allocation. No new allocation of rize to any european country will be made except for last half 1948. Will make every effort secure the four thousand ton allocation in May June effective July 1. Should you so desire There may be sossibility releasing 2000 tons from brazil which would permit a partial completion of the barter under present allocation. Will pursue this phase if you agree. Marshall Καὶ ἐν συνεχείᾳ ἔγινε σειρὰ διαβημάτων, τινὰ τῶν ὁποίων φαίνονται ἀπὸ τὰ κάτωθι τηλεγραφήματα: Telegram received From Secstate Dated March 15, 1958 NR Gama 411 Code Clear Recd March 17, 1948 RE Amag 453 Greek rep has formally approached rice committee IEFC requesting allocation ecuadorian rice be changed to Egyptian rice. This is in lieu request for Brazilian rice. Also informally Requested consideration allocation of 4,800 tons rice and two cargoes corn from Portugal. All rice from Egypt under IEFC allocation reported to be 280.000 tons. Rice committee does not meet March 18, therefore cannot at this time indicate what action will be taken. We are of belief that should IEFC agree reallocation ecuadorian rice suce reallocation would be from one country only which above do you desire us support. Marshall Telegram Received From: Secstate Dated: April 8, 1948 NR: GAMA 557 Code: Clear Recd: April 9 Re AMAG 628 (1) Gama 411, Emag 480 Amag 529 rice from Egypt on olive oil barter. No IEFC decision yet. Will be decided next meeting. We supporting this request and will advise Decision. (2) Cereals for April were 54,000 tons not 44,010 given may allocation cereals 48,768 tons of whice 46,000 tons wheat. Balance wheat equivalent IEFC records on coarse grains secured for Greece as folloWs: 19,723 tons t wo lots, 7,000 tons one lot, 9,000 tons: total 44,723 tonc. To this must be added 16,500 tons from Portugal When secured. (3) durum granular substitute is part regular cereals requisition and chargeable against allocation.

Lovett

«ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Ἀντίγραφον

No 56291 22)4)1948

ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Ἐπεῖγον Royal Greek Embassy Washington D. C. U.S.A. Ymetera R.G. 136 LSG 219 kai L 231 stop Zitissate allagin proelefseos 2.000 tonnou oryzis apo Equados eis Brazilian stop Eissagogi possotitos taftis thelei ginei dia systimatos idiotikon antallagon stop. Ypourgos Ethnooikonomias

Varvoutis

ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Cate 27.4.48 2215 WR1l ww 14 Cr RG110)wy91 Washington DC 66 27 1110 NLT Ethnooikonomias Athens 4278 Epi 52671 Ethnooikomias kai 2863 Etodiasmou proevimen energeias allagin oryzis Ecuador eis Brazilias tilegrafisomen apotelesma stop entometaxy ypevlithi Presveia prosfora 1000 anglikon tonnon oryzis Ecuador ypokeimeni oron proigoumenis poliseos tyrou Canilla eite fortuna white polished 20= z6=0)ο broken 2=3=0)ο stained shipment April May timi 11.60 κατὰ ἑκατὸν pounds fob guayaquil stop parakaloumen tilegrafisate tichon endiaferon stop apeuthinetai Ethooikonomias Efodiasmou.

Dendramis

ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Date 5.5 48 03,40 Wrd2 C t5 AAM RG152 Wy201 Washinhton 37 Greek 4 1344 Ethnooikonomias Athens 454 Ymeteron 69827 synechizomen prospathias allagis proeleuseos orizis apo Ecuador eis Brazilian tilegrafisomen apotelesma stop ekkremousis anotero aitiseos theoroumen akairon anakinisin antallagis elaioladou enanti oryzis Aigyptou stop parakaloumen tilegrafisite simeron epi anavolis teleftaias aitiseos. Dendramis Royal Greek Embassy Washington D. C. U.S.A. Epi ymeterou 4278 gnorizomen prosfora 1000 tonnon oryzis ecuador krinetai assimforos logo timis stop parakaloumen synechissate ymeteras energias para I.E.F.C. ina epitichomen allagin proelefseos apo Ecuador ite Aigyptou eis Brazilian os imeteron 52 671 stop Epissis energissate para I.E.F.C. epitichomen egkrisin antallagis oryzis proelefseos Aigyptou enanti exagogis elaioladou tilegrafissate apotelesmata ymeteron energion. Ypourgos Ethnooikonomias Varvoutis Telegram Sent To: Secstate Date: May 20, 1948 Washington Code: Clear Niact urgent Amag 950 PD barter proposal now pending before fta involves barter of oil CMA sulphur oil and olives for two thousand tons rice exported from Egypt and now warehoused intrasit at Beirut PD lebanese chanber of commerce has certified to official statement of Egyptian Government rhat rice was exported outside allocation PD offer of rice expires May 21 PD in view of urgent need for prompt decision fta Will grand barter license unless contrary reply received from you by noon CMA May 21 CMA Athens time PD.

Howard Acting

«ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

No 69227.) 5) 48

Ἀντίγραφον

ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Σταλὲν ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολὴν πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Μετάφρασις «Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν Οὐάσιγκτων 20 Μαΐου 1948 Πρότασις ἀνταλλαγῆς ἐκκρεμοῦσα σήμερον πρὸ τῆς Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου ἀναφέρεται εἰς ἀνταλλαγὴν ἐλαίου, πυρηνελαίου καὶ ἐλαιῶν μὲ 2000 τόνν. ρυζιοῦ ἐξαχθέντος εἰς Αἴγυπτον καὶ ἤδη ἀποθηκευμένους Τράνζιτο εἰς Βηρυττὸν στόπ. Τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Λιβάνου ἐπιστοποίησεν, ὅτι βάσει ἐπισήμου ἀνακοινώσεως τῆς Αἰγυπτιακῆς Κυβερνήσεως ἡ ὄρυζα αὕτη ἐξήχθη ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν στόπ. Ἡ προσφορὰ τῆς ὀρύζης ἐκπνέει τὴν 21ην Μαΐου. Λαμβανομένης ὑπ’ ὄψιν τῆς ἐπειγούσης ἀνάγκης πρὸς λῆψιν ταχείας ἀποφάσεως ἡ Διοίκησις Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου θὰ χορηγήσῃ τὴν ἄδειαν ἀνταλλαγῆς ἐκτὸς ἐὰν ληφθῇ ἀντίθετος ἀπάντησίς σας μέχρι τῆς μεσημβρίας τῆς 21ης Μαΐου χρόνος Ἀθηνῶν ὑπογρ. Χόουρντ». Ἀπάντησις εἰς τὸ ἀνωτέρω Τηλεγράφημα. «Ἀπὸ Ὑπουργὸν Ἐξωτερικῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ἡμερ. 21 Μ. 1948

Ἐπεῖγον

ΑΜΑΓ 950

Χορήγησις ἀδείας θὰ ἦτο ἀνεπιθύμητος στόπ. Οἱ Ἕλληνες θὰ ἐθεωροῦντο οὕτως παραβιάζοντες τὴν ὑφισταμένην ἀλλοκασιὸν ρυζιοῦ ἀπὸ τὸ IEFC στόπ. Ἡ ἐπίτευξις προσθέτου ἀλλοκασιὸν πρὸς κάλυψιν τῆς ποσότητος ταύτης θὰ ἦτο πιθανῶς ἀδύνατος στόπ. Τὸ IEFC δὲν ἀναγνωρίζει ὅτι τὸ Αἰγυπτιακὸν ρύζι εἶναι ἐκτὸς ἀλλοκασιόν. ὑπογρ. Μάρσαλ».

«ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑ

Ἀριθμ. Πρωτ. 81808)24.5.48 RG 495)WT 609 Οὐάσιγκτων DC 24)209

N.L.T. 21 1304

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΘΝΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

— 5290 ὑμέτερον δεκάτης ἐννάτης ἀνακοινοῦμεν IEFC ἀπέρριψε σήμερον ἡμετέραν αἴτησιν ἀλλαγῆς ὀρύζης ἀπὸ Ἐκουαδὸρ εἰς Βραζιλίαν ἀφοῦ προηγουμένως εἶχεν ἤδη ἀπορρίψει ἀλλαγὴν εἰς Αἴγυπτον, ὡς ἡμέτερον 3516 Στόπ. — Ἐξ ἄλλου ἐνταῦθα ἀντιπρόσωπος Αἰγύπτου παρὰ IEFC μᾶς ἀνακοινοῖ ἐμπιστευτικῶς ὅτι πρὸ δύο ἑβδομάδων ἐδημιουργήθη προστριβὴ μεταξὺ χώρας του καὶ IEFC ὁπότε πιθανῶς προεκλήθη ἀνακοίνωσις Αἰγυπτιακῆς Κυβερνήσεως πρὸς Πρεσβείαν Καΐρου περὶ τῆς ὁποίας ὑμέτερον τηλεγράφημα. — Ἤδη ὅμως ἐλθόντος εἰδικῶς ἐνταῦθα Αἰγυπτίου Ὑπουργοῦ Ἐφοδιασμοῦ προστριβὴ διεκανονίσθη καὶ Αἴγυπτος ὑπεσχέθη συμμορφωθῇ πλήρως ἀποφάσεις IEFC Στόπ. Κατόπιν τούτου δημιουργεῖται τόσον νομική, ὅσον καὶ πραγματικὴ ἀδυναμία Αἰγύπτου παραδόσεως ὀρύζης εἰς Ἑλλάδα διότι ποσότητες ἀλλοκασιὸν δι’ ἄλλας χώρας φαίνεται ὑπερβαίνουν Αἰγυπτιακὰ διαθέσιμα Στόπ. — Αἰγύπτιος ὑπουργὸς ἐπέστρεψεν ἀεροπορικῶς χθὲς καὶ θεωροῦμεν σκόπιμον ζητηθῇ ἐξακρίβωσις ἀνωτέρω ἀπὸ Κάϊρον Στόπ. —Συμπερασματικῶς ἐντεῦθεν βλέπομεν μόνον δύο λύσεις, ἐὰν ἀποκλείεται διὰ συναλλαγματικοὺς λόγους ἀπ’ εὐθείας προμήθειαν ἐξ Ἐκουαδὸρ Στόπ. 1. Ἀναμείνομεν νέαν ἐσοδείαν Αἰγύπτου Ὀκτωβρίου ὁπότε ἐνταῦθα Αἰγύπτιοι μᾶς ἐδήλωσαν διατεθειμένοι ὑποστηρίξουν ἀλλαγὴν χρεώσει παλαιᾶς ἀλλοκασιὸν ἀλλ’ ἐκ νέας ἐσοδείας των Στόπ. 2) Εἴτε μᾶς ἐξουσιοδοτεῖτε διαπραγματευθῶμεν μετ’ ἐνταῦθα Πρεσβείας Ἐκουαδὸρ ἀνταλλαγὴν ἐλαιολάδου—ὀρύζης, εἴτε γνωρίσωμεν τοιαύτην ἐπιθυμουμένην ἀνταλλαγὴν εἰς ἀναφερθέντας ἐμπορικοὺς οἴκους περὶ ὁποίων ἡμέτερον 3692 εἰς ὁποίους ἀνεκοινώσαμεν περιεχόμενον ὑμετέρου 63391 Στόπ. —Εἰς ἀμφοτέρας περιπτώσεις δευτέρας λύσεως δέον τηλεγραφήσετε μέσῳ Ἐξωτερικῶν ἐλαχίστας τιμάς ἐλαιολάδου ραφινὲ.

ΔΕΝΔΡΑΜΗΣ»

Εἶναι προφανὲς ἀπὸ τὰ ἀνωτέρω ὅτι οὔτε ἀνταλλαγάς, οὔτε πρόσθετον ἀλλοκασιὸν ἐδέχθη νὰ μᾶς δώσῃ τὸ IEFC. Τοῦτο εἶναι ἕνας ἄλλος λόγος ὁ ὁποῖος ἐπέβαλε νὰ ἐνεργήσωμεν ταχέως διὰ νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὸ Πορτογαλικὸ ρύζι· ἀνεξαρτήτως τούτου αἱ ἀνταλλαγαὶ εἶναι ἀπραγματοποίητοι καὶ ἀσύμφοροι διότι στοιχίζουν τὰ εἰσαγόμενα πολὺ περισσότερον. Ἡ ἄδεια ἡ ὁποία ἐδόθη δι’ αὐτὸ ἔγραψε χθὲς ἡ «Ἑστία» μὲ τὸν σκοπὸν νὰ ἀποδώσῃ καὶ πάλιν εἰς ἡμᾶς εὐθύνην, ἠμπόδισε τὴν ἔγκρισιν τῆς ἀνταλλαγῆς μὲ τὴν Αἴγυπτον. Καὶ τοῦτο ἀποτελεῖ ἄλλην διαστροφὴν τῆς ἀληθείας ἀπὸ τὴν «Ἑστίαν». Τὰ πράγματα ἔχουν ὡς ἑξῆς: Εἰς τὰς 19 Μαρτίου συνῆλθε τὸ τμῆμα ὀρύζης τοῦ IEFC καὶ εἰς τὰς 22 Μαρτίου ἡ ὁλομέλεια. Ὡς πρῶτον θέμα ἦτο τὸ ζήτημα τῆς πορτογαλικῆς ὀρύζης, καὶ δεύτερον τὸ ζήτημα τῆς ἀνταλλαγῆς τῆς ὀρύζης ἐξ Ἰσημερινοῦ μὲ ὄρυζαν ἐξ Αἰγύπτου. Τὴν ἡμερησίαν διάταξιν κανονίζει ὡς γνωστὸν τὸ IEFC καὶ ὄχι ἐγώ. Τοῦτο ἐνέκρινε τὸ πρῶτον καὶ ἀπέρριψε τὸ δεύτερον. Καὶ ἡ εὐθύνη τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς (ἄκουσον! ἄκουσον!) ἀπεδόθη καὶ πάλιν εἰς ἐμὲ!!! Ὁ ὁποῖος ἐνῷ εἰς τηλεγράφημά του ὁ Πρεσβευτὴς κ. Δενδραμῆς ἔχει προτείνει νὰ πάρωμεν τοὺς 4.500 τόννους ὀρύζης ἀπὸ τὴν Πορτογαλίαν καὶ νὰ παραιτηθῶμεν τῶν 2.000 τόννων τῆς ἀλλοκασιὸν τοῦ Ἰσημερινοῦ, τοῦ ἀπήντησα νὰ προσπαθήσῃ νὰ σώσῃ καὶ τοὺς τελευταίους. (Ἀναγινώσκει) Ἐζήτησα ρητῶς νὰ μᾶς δοθοῦν οἱ 4.500 τόννοι πορτογαλικῆς ὀρύζης ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν καὶ νὰ διατηρηθῇ καὶ τὸ ὑπόλοιπον τοῦ μεριδίου μας ἐκ τῆς ἀλλοκασιὸν ἐκ 2.000 τόννων, τοῦτο δὲ καὶ τὸ ἐπέτυχον διότι παραμένει τὸ δικαίωμά μας αὐτό. Ἴδετε πῶς κακοποιεῖται πολλαπλῶς ἡ ἀλήθεια. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ἕνα ἄλλο χαρακτηριστικὸ γεγονὸς ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐφιστῶ τὴν προσοχήν σας. Ἡ ἄδεια ἐξαγωγῆς τῆς πορτογαλικῆς ὀρύζης δὲν ἐδόθη ὡς ἀποκλειστικὴ ἀλλοκασιὸν διὰ τὴν Ἑλλάδα. Δὲν ἐδόθη ἀποκλειστικῶς διὰ τὴν ἱκανοποίησιν Ἑλληνικῶν ἀναγκῶν. Ἐδόθη ὡς ἄδεια ἐξαγωγῆς ὑπὲρ τῆς Πορτογαλίας δι’ οἱανδήποτε Εὐρωπαϊκὴν χώραν καὶ αὐτῆς ἐπωφελήθη ἡ Ἑλλὰς, διότι ἐζήτησε τὸ ρύζι· ἂν αὐτὴ δὲν τὸ ἔπαιρνεν ἡ Πορτογαλία ἐδικαιοῦτο νὰ τὸ ἐξαγάγῃ εἰς ἄλλην χώραν. Ἀπὸ τὸ ἔγγραφον ποὺ ἦλθε τώρα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς τὴν Βουλὴν ἐκράτησα μίαν σημείωσιν, διότι τὸ ἔχει ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, τῆς σχετικῆς ἀποφάσεως τοῦ IEFC εἰς ἣν ἀναγράφονται τὰ ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). «Ἡ Πορτογαλία δικαιοῦται νὰ ἐξαγάγῃ τὴν ὄρυζαν εἰς οἱανδήποτε εὐρωπαϊκὴν χώραν. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε τὴν ἔννοιαν τῆς ἀποφάσεως πρέπει νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἡ εἰσαγωγὴ εὐρωπαϊκῆς ὀρύζης μεταξὺ τῶν Εὐρωπαϊκῶν χωρῶν ἐπιτρέπεται ἄνευ ἀδείας τοῦ IEFC. Δὲν ἐπιτρέπεται ὅμως εἰς Εὐρωπαϊκὰς χώρας νὰ φέρουν ρύζι ἀπὸ ἄλλας χώρας μὴ εὐρωπαϊκὰς καὶ νὰ τὸ μεταπωλήσουν εἰς εὐρωπαϊκὰς χώρας, ἄνευ ἀδείας. Ἐπειδὴ ἡ Πορτογαλία τὸ ἔφερεν ἀπὸ τὴν Βραζιλίαν καὶ τὸ ἀντικατέστησε δι’ ἄλλης ὀρύζης ἰδικῆς της παραγωγῆς τὸ IEFC ἀπεφάνθη ὅτι ἠμποροῦσε νὰ τὸ διαθέσῃ εἰς οἱανδήποτε χώραν, ὥστε ἐὰν δὲν ἐσπεύδομεν νὰ τὸ κλείσωμεν, ἡ Πορτογαλία θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὸ πωλήσῃ εἰς οἱανδήποτε ἄλλην χώραν. Ἀπὸ πάσης ἀπόψεως, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἐνέργεια, ἡ ὁποία ἐγένετο, ἦτο ἐνέργεια προστατευτικὴ ἀπολύτως τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ μὰ τὴν ἀλήθειαν ὕστερα ἀπὸ ὅσα ὑπέστην καὶ ὑφίσταμαι ἐπὶ τρίμηνον, εἶπα μέσα μου, μήπως πρέπει εἰς τὸν τόπον αὐτὸν νὰ κάμνῃ κανεὶς ὕποπτες δουλειές, διότι μόνον τότε φροντίζει νὰ εἶναι ἀδιάβλητος ἐνῷ ὅταν κάμνῃ κανεὶς καθαρὲς δουλειές, δὲν κυττάζει τοὺς τύπους. Ἐπετοῦσα ἀπὸ χαρὰν καὶ ἱκανοποίησιν, ὅταν ἐξησφάλισα αὐτὰ τὰ δύο προϊόντα, ποὺ δὲν τὰ εὕρισκε πουθενὰ ὁ κ. Ζαΐμης, ὅπως ἐπίσης ἦτο ἐνθουσιασμένη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἡ ἁρμοδία Ὑπηρεσία. Ἁρμοδία δὲ ὑπηρεσία εἶναι, μετὰ τὸ Ν.Δ. 480 ἡ Διοίκησις Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου καὶ οἱ εἰσηγηταὶ τοῦ Ὑπουργείου οἱ κ. Σερβές, Κοντογιῶργος καὶ Μαυρέας. Ἀλλ’ ἐδῶ συμβαίνουν φρικτὰ πράγματα, τῶν ὁποίων δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ βρῇ ἄλλην ἐξήγησιν, πλὴν τῆς συκοφαντίας. Ἐξασφαλίζω εἰς τὸν τόπον προϊόντα σπάνια εἰς εὐθηνοτάτας τμιὰς καὶ κατηγοροῦμαι, ὅτι ἐζημίωσα τὸ δημόσιον, διότι ἔτυχε νὰ γνωρίζω τὸν Ρουμπίνη, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι κἂν φίλος μου. Ἀλλὰ ἂν ἐγὼ ἤθελα νὰ ὠφελήσω τὸν Ρουμπίνη, εἶχα ὅλο τὸ δικαίωμα νὰ τοῦ δώσω μίαν ἄδειαν εἰσαγωγῆς δι’ ἴδιον λογαριασμόν του, ὅπως ἔλαβον ὑπὸ τοὺς διαδόχους μου ὄχι ὀλίγοι ἰδιῶται. Ξέρετε τί θὰ ἐκέρδιζε τότε; 26% ἐπὶ τῆς ἀξίας ΤΣΙΦ τοὐλάχιστον, διότι ἡ κοστολόγησις βάσει τοῦ ἰσχύοντος τότε ἐπισήμου κοστολογίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ ἀνεγνώριζε νόμιμον κέρδος τοῦ εἰσαγωγέως 12% ἐπὶ τῆς ἀξίας ΤΣΙΦ καὶ ἐπὶ τῶν δασμῶν καὶ ὅλων τῶν ἐξόδων καὶ ἐπὶ πλέον 3% προμήθειαν ἀνταποκριτοῦ. Θὰ ἔπαιρνε 26% τὸ ὀλιγώτερον καὶ ὡς νόμιμον κέρδος. Ἦτο δὲ εἰς τὴν ἐξουσίαν μου καὶ τῆς Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου ἀντὶ κρατικῆς εἰσαγωγῆς νὰ δώσωμεν ἰδιωτικὴν εἰσαγωγήν, ὁπότε δὲν θὰ ἐγεννᾶτο καὶ ζήτημα ἀναρμοδιότητος. Ἀλλὰ ἐγὼ εἶχα χαράξει ἕνα πρόγραμμα ἐναντίον τῶν ἰδιωτικῶν εἰσαγωγῶν βασικῶν τροφίμων καὶ τὸ πρόγραμμά μου προὐκάλεσε πόλεμον καὶ τὴν μεγίστην ἀντίδρασιν ἐναντίον μου ἀπὸ τοὺς ἐνδιαφερομένους εἰσαγωγεῖς, διότι ἐπέμενα τὰ εἴδη αὐτὰ νὰ τὰ εἰσάγῃ τὸ Κράτος καὶ ὄχι οἱ ἰδιῶται. Ἐγὼ ἐπίσης ἠγωνίσθην ἐπὶ μῆνας διὰ νὰ ὑποβιβασθῇ τὸ κατὰ τὰ ἄνω ἀναγνωριζόμενον ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ σκανδαλωδῶς ὑψηλὸν νόμιμον κέρδος. Καὶ ἐνῷ ἐπρότεινα νὰ ὑποβιβασθῇ εἰς 8% μετὰ μῆνας πολλούς, ὁ κ. Ζαΐμης τὸ ὑπεβίβασε μόνον μεταξὺ 7–10%. Παρακαλῶ τὸν κ. Κάντζια, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι ἐδόθησαν χαριστικαὶ ἄδειαι νὰ μοῦ εἴπῃ ἂν ἔδωσα ἐγὼ ἔστω καὶ μίαν ἄδειαν εἰς κανένα φίλον μου; Ἐὰν μεταξὺ 70 καὶ πλέον χιλιάδων ἀδειῶν ὑπάρχῃ ἔστω καὶ ἕνας εἰς τὸν ὁποῖον νὰ ἔχω δώσει μίαν χαριστικὴν ἄδειαν εἴτε φίλος μου, εἴτε φίλος βουλευτοῦ, ὁ ὁποῖος ἦλθε νὰ μοῦ τὸν συστήσῃ. Οὐδείς, οὐδεμία ἀπολύτως. Οὔτε διὰ τὸ ψυγεῖο τοῦ δικηγόρου μου τὸ ὁποῖον ἔφερεν ὁ ἴδιος ἀπὸ τὴν Ἀμερικήν, δὲν ἔδωκα ἄδειαν. Διὰ τὴν πολιτικήν μου αὐτήν, συνήντησα μεγάλην ἀντίδρασιν καὶ ἐπροκάλεσα τὸν πόλεμον ἰδίως τῶν ἐκ τοῦ παρελθόντος προνομιούχων εἰσαγωγέων. Παρακαλῶ νὰ κάμωμεν μίαν διακοπὴν διὰ νὰ ἔλθῃ ἡ νότα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν.

§56Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Συμφέρον σας εἶναι νὰ λήξῃ ἡ συζήτησις.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ 5 λεπτά.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Γ. Βαρβούτης ἔχει τὸν λόγον.

§59Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἀνακοινῶ ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν κατέθεσε τὴν «Νόταν» τὴν ὁποίαν ὁ διπλωματικὸς ἀντιπρόσωπος τῆς Πορτογαλίας ἐπέδωκεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐξ ὀνόματος τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν. Καὶ ἡ «νότα» αὐτὴ ἔχει ὡς ἑξῆς: Pr. URGENT No 4 le 14 Juin 1948 Excellence, Faisant suite à mon office Go 3 (Pr. 9) du 1 Juin 1948, j’ ai l’ honneur de vous faire parvenir d’ urgence, sur instructions télégraphiques de S.E. le Ministre des Colonies Portugaises, les renseignements ciaprès, que je suis d’ ailleurs chargé de communiquer aux principaux journaux de la ville: 1o. aux termes du contrat de vente passé entre le Ministère de Colonies et le Dr. Achilles Frangistas, celui-ci a assumé l’ obligation d’ acquérir toute la partie de cinq mille tonnes de riz en l’ état dans lequel il se trouve. 2o. aux termes du crédit par lui ouvert au Ministère des Colonies, la quantité du riz destinée a la Grèce devait être «absolument saine» et cette condition fut accepté par le Ministrère, vu qu’ il existe environ quatre mille tonnes de riz en état absolument sain». 3o. conformément à la vérification déjà faite, 1.025 tonnes sont avariées sur le lot existant de 5.000 tonnes. 4o. pour l’ exportation de ce riz, les taxes d’ exportation qui existent son à la charge de l acheteur. 5o. la vente de la marchandise en question peut être faite par les achateurs dans tout pays étranger. 6o. la vente fut éfféctuée le onze mars 1948 au Dr. Achilles Frangistas et vingt deux millions escudosurent déjà déposé pour la liquidation des marchandises en question. 7o. le cbargement pour fa Grèce n’ est pas effectuée à cause de l’ attitude de la Société Général de Surveillance qui n’ a pas délivré de certificat nécéssaire dans le délai dû, malgré qu’ il lui a été sollicité par l’ acheteur et par le Ministere des Colonies, qui est le vendeur. 8o. les prix ont été communiqués ou Gouvernement Hellénique d’ accord avec le Dr. A. Frangistas, 9o. le groupe des maisons qui présente actuellement au Gouvernement Grec uue nouvelle offre pour la fourniture des marchandises en question, n’ est pas en possession de quelque autorisation verbale ou écrite du Ministère des Colonies et par conséquent, cette affirmation n’ est pas vraie et sans aucune valeur. Je saisis cette occasion pour renouveler à Votr Excellence, Monsieur le Ministre, l'assurance de ma plus haute considération. Le Gerant de la Section Consulaire De la Legation de Portugal Vice Consul Καὶ ὑπὸ τούτου ξεκαθαρίζεται τὸ ζήτημα, ὅτι ὅλας τὰς ἀντιθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἐμφανίζονται ἐκ μέρους τῶν ἰδιαιτέρων τάς τέμνει κατηγορηματικῶς ἡ δήλωσις ἡ ἐπίσημος, τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, ὁ ὁποῖος διεχειρίζετο ὑπευθύνως τὰ ἐμπορεύματα αὐτά, ὅτι ταῦτα εἶχε πωλήσει εἰς τὸν Ἀχιλ. Φραγκίσταν ἀπὸ τῆς 11ης Μαρτίου.

§60Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίφασις μεταξὺ δύο ἐπισήμων δηλώσεων: Τῆς δηλώσεως αὐτῆς, καὶ μιᾶς ἄλλης δηλώσεως, περὶ ὡρισμένης προθεσμίας ἀνοίγματος τῆς πιστώσεως.

§61Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐγὼ τὴν θεωρῶ καὶ εἶναι φαινομενική. Σᾶς εὐχαριστῶ ποὺ μοῦ τὸ ὑπενθυμίσατε. Σχετίζεται μὲ τὰς ἀνησυχίας ποὺ εἶχον μήπως χαθοῦν τὰ ἐμπορεύματα, λόγῳ τοῦ ὅτι ἦσαν ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν καὶ ἠμποροῦσαν κατὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ IEFC νὰ πωληθοῦν καὶ εἰς ἄλλας χώρας. Ἡ ἐξήγησις εἶναι ἡ ἑξῆς: Ἀσφαλῶς, ὅπως εἶναι αὐτονόητον, ὁ Φραγκίστας δὲν θὰ ἐπλήρωσεν ὁλόκληρον τὸ τίμημα, ἐπλήρωσεν ἀπέναντι, ὡς ἀναγράφεται καὶ εἰς τὴν διακοίνωσιν τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν. Τὸ ὅλον ποσὸν ἦτο 2,5 ἑκατομμύρια περίπου δολλάρια καὶ ὁ Πορτογάλος ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν ἐβιάζετο νὰ τὸ πληρωθῇ ὁλόκληρον. Καὶ διὰ νὰ τὸ ἐπιτύχῃ ἠδύνατο νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν Φραγκίσταν νὰ τοποθετήσῃ τὰ προϊόντα εἰς τὴν ἐγχώριον ἢ καὶ εἰς ἄλλην ἀγοράν, ὅπου θὰ εἶχε τὴν αὐτὴν ἢ καλυτέραν τιμήν. Διὰ τοῦτο δὲν εἶχεν ἀνάγκην νὰ περιμένῃ νὰ πάρῃ τὴν πίστωσιν. Πάντως ἐκ τοῦ λόγου τούτου, ὅτι δὲν εἶχε πληρωθῆ ὅλον τὸ τίμημα καὶ ἐνδιεφέρετο νὰ τὸ πληρωθῇ δὲν συνάγεται ὅτι, δὲν εἶχε πωλήσει τὸ ἐμπόρευμα εἰς τὸν Φραγκίσταν. Ὅλαι αἱ ἀγοραὶ δὲν γίνονται τοῖς μετρητοῖς διὰ προκαταβολῆς ἑνὸς τόσον μεγάλου ποσοῦ. Οὔτε Τράπεζα δὲν θὰ προκατέβαλεν ὁλόκληρον, τόσον μεγάλο ποσόν. Πρέπει νὰ μὴ λησμονῆται, ὅτι, ὑπὸ τὰς ἰσχυούσας συνθήκας ἐλέγχου τοῦ διεθνοῦς ἐμπορίου, ὅταν μία χώρα πωλῇ ἐμπορεύματα πρέπει νὰ γνωρίζῃ καὶ εἰς ποίαν χώραν θὰ ἐξαχθοῦν. Ἐν προκειμένῳ ὁ Φραγκίστας ἠγόρασε διὰ νὰ τὰ ἐξαγάγῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ τοῦ εἶχε δοθῇ ἄδεια πρὸς τοῦτο ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία θὰ τοῦ εἶπε: «Φέρε μου τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα τὸ ταχύτερον, εἰδ’ ἄλλως διὰ νὰ μοῦ πληρώσῃς καὶ τὰ ὑπόλοιπα θὰ σοῦ δώσω ἄδειαν νὰ τὰ διαθέσῃς εἰς τὴν ἐγχώριον ἀγορὰν ἢ καὶ πρὸς ἄλλην χώραν. Ἐπειδὴ δὲ ὁ Πορτογάλος ὑπουργὸς εἶχεν ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ παραδώσῃ τὰ ἐμπορεύματα διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἐθεώρησεν ὑποχρέωσίν του νὰ μᾶς προειδοποιήσῃ.

§62Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἄλλως θὰ ἀκυρώσω τὴν Σύμβασιν;

§63Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὄχι, ἄλλως θὰ διατεθῶσιν εἰς τὴν ἐγχώριον ἀγοράν, ἔτσι γράφει τὸ τηλεγράφημα καὶ ἔχει διαφορὰν τὸ ἕνα ἀπὸ τὸ ἄλλο. Ἰδοὺ αὐτό:

ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ ΤΗΛΕΓΡΑΦΗΜΑΤΟΣ

Date 12)4)48 No 23 Urgent 113 Gud 52 Lisboa 49 12 1310 Urgent 293 Ministere Economie Nationale Athenes Imeteron 267 Ypourgos apoikion moi aningheile simeron tilefonikos apostolin rimatikis diakoinoseos di is theorei afton apillagmenon pasis ypohreoseos promitheias orizis kai aravositou Ellikin Kyvernisin ean den gnostopoithi afto episimos anoigma pistoseos entos prosehous eikositetraorou prosthesas enattia periptosei anothero emporevmata diatethosin enhorion agora Argyrpoulos 113 293 267 Εἶναι προφανὲς λοιπόν, ὅτι ἡ μὴ πραγματοποίησις τῆς ἐξαγωγῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα δὲν συνεπήγετο ἀπαραιτήτως τὴν ἀκύρωσιν τῆς πωλήσεως πρὸς Φραγκίσταν ἐκ μέρους τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως, ἐκ τῶν πραγμάτων δὲ ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὴν νόταν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ ὅτι τὰ ἐμπορεύματα τὰ ἔχει καὶ σήμερον εἰς τὴν κατοχήν του ὁ Φραγκίστας, μολονότι ἡ Ἑλλὰς ἐθεώρησε τὴν σύμβασιν ἀτονίσασαν. Εἰς τὰς παραγράφους 5 καὶ 6 τῆς νότας ἀναγράφεται ρητῶς ὅτι: «Ἡ πώλησις ἐπραγματοποιήθη τὴν 11ην Μαρτίου εἰς τὸν Ἀχιλ. Φραγκίσταν καὶ κατετέθησαν ἤδη 22 ἑκατομ. σκοῦδα (880 χιλ. δολ.). Ἡ πώλησις τῶν ἐμπορευμάτων ὑπὸ τῶν ἀγοραστῶν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ εἰς πᾶσαν ξένην χώραν». Περαιτέρω σᾶς παρακαλῶ νὰ προσέξετε ἐπὶ τῆς παραγρ. 9 ἰδιαιτέρως διότι εἶναι συνδυασμένη μὲ ἄλλην διαστροφὴν τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς ἀναφέρω. Εἰς ταύτην ἀναγράφονται τὰ ἑξῆς: «9ον. Ὁ ὅμιλος τῶν οἴκων ποὺ ἐμφανίζει σήμερον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν μίαν νέαν προσφορὰν διὰ τὴν προμήθειαν τῶν ἐν λόγῳ ἐμπορευμάτων δὲν ἔχει καμμίαν ἐξουσιοδότησιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν γραπτὴν ἢ προφορικὴν καὶ κατὰ συνέπειαν αἱ διαβεβαιώσεις των δὲν εἶναι ἀληθεῖς καὶ δὲν ἔχουν καμμίαν ἀξίαν».

§64Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομ.). Τί εἶναι αὐτὸ ποὺ διαβάζετε;

§65Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἶναι ἡ νότα τοῦ Διπλωματικοῦ Ἀντιπροσώπου τῆς Πορτογαλίας ἐν Ἀθήναις, διαβιβασθεῖσα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν κατ’ ἐντολὴν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν. Ἀπὸ αὐτὴν ἀποδεικνύεται ὅτι καὶ ἓν ἄλλο ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον προέβαλον ἐκ τῶν ὑστέρων οἱ ὑποβαλόντες τὰς ψευδοπροσφορὰς ἦτο ἀστήρικτον. Μᾶς ἔλεγον οὗτοι, ὅτι ἐὰν δὲν ἠνοίγομεν πίστωσιν ὑπὲρ τοῦ Φραγκίστα καὶ τοῦ Πανταζοπούλου θὰ ἠμποροῦσαν αὐτοὶ νὰ πάρουν τὰ ἐμπορεύματα ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ μᾶς τὰ πωλήσουν εὐθηνότερα. Καὶ αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα ἀκόμη ἀπεδείχθη ἀνακριβὲς καίτοι ὑπεβλήθη ἐκ τῶν ὑστέρων· διότι ἐνῷ ἐκηρύχθη ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ἀτονήσασα ἡ σύμβασις, καὶ ἀνεκλήθη ἡ πίστωσις, ἐνῷ δηλαδὴ προέκυψεν ἡ πραγματικὴ κατάστασις τὴν ὁποίαν οἱ διάφοροι ἀνταγωνισταὶ τοῦ Πανταζοπούλου ἐπεζήτουν λέγοντες, ὅτι ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ ἠνοιγμένη πίστωσις ὑπὲρ Φραγκίστα θὰ ἦσαν αὐτοὶ εἰς θέσιν νὰ πάρουν τὰ ἐμπορεύματα, ἀποδεικνύεται ὅτι, δὲν ἦσαν εἰς θέσιν νὰ τὰ πάρουν, διότι ἐνῷ ἀνεκλήθη ἡ πίστωσις ἀπὸ τὸ Ἑλληνικὸν δημόσιον, τὰ κατεῖχε καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ τὰ κατέχῃ ὡς ἀγοραστὴς ὁ Φραγκίστας. Ὑπάρχει ρητὴ δήλωσις ἐπίσημος τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν ἐπ’ αὐτοῦ, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέγνωσα. Εἶναι δὲ ὁ Πορτογάλος ὑπουργός, ἀνὴρ μεγάλου κύρους καὶ εὐθύτητος. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὴν διαστροφὴν ποὺ σᾶς προανήγγειλα: Εἰς τὰς 4 Ἰουνίου, κύριοι βουλευταί, ἐδημοσιεύθησαν ὁμοιομόρφως εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας πληροφορίαι, προερχόμεναι προφανῶς ἀπὸ τὸν κ. Γαρουφαλιᾶν, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἀναλάβει νὰ διαβιβάσῃ προσφορὰν τῶν 5 (πέντε) Πορτογαλικῶν οἴκων. Ἡ δημοσίευσις εἶχεν ὡς ἑξῆς: «Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπεβλήθη χθὲς τηλεγραφικὴ προσφορὰ ὑπὸ τῶν πορτογαλικῶν οἴκων «Οὐνιβέρσαλ», «Λούζα», τῶν τραπεζῶν Ἀλμεΐδα, Μπάστο καὶ Πιομπῖνο καὶ τοῦ ἐν Λισσαβῶνι οἴκου Παπαμιχαὴλ οἱ ὁποῖοι δηλοῦν κατ’ ἐντολὴν τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν τῆς Πορτογαλίας, ὅτι προσφέρουν καὶ σήμερον μὲ προθεσμίαν ἀποδοχῆς μέχρι 10ης Ἰουνίου τὰς αὐτὰς ποσότητας πορτογαλικῆς ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου τὰς ὁποίας εἶχε προσφέρει καὶ ἡ ὁμὰς Πανταζοπούλου–Φραγκίστα. Οἱ ἀνωτέρω οἶκοι προσφέρουν τὰς ἐν λόγῳ ποσότητας εἰς τὰς ἀρχικὰς τιμὰς τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν, ἤτοι 294 δολλάρια τὸν τόννον τὴν ὄρυζα καὶ 40 δολλάρια τὸν ἀραβόσιτον. Ζητοῦν ἐπὶ πλέον διὰ τὴν παράδοσιν εἰς Πειραιᾶ διὰ ναύλους, ἀσφάλιστρα, συρβεγιάνς κλπ. 385.000 δολλάρια καὶ ἐμπορικὸν κέρδος, (ἤτοι προμήθειαν 3% ἐπὶ τῶν τιμῶν φὸμπ) 60.000 δολλάρια. Μὲ τὴν νέαν ταύτην προσφορὰν ἡ συνολικὴ ἀξία τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν ναύλων κλπ. ἀνέρχεται εἰς 2,529.000 δολλάρια ἔναντι τῶν 3.003,525 τῆς ἀνοιγείσης ἐπ’ ὀνόματι Πανταζοπούλου– Φραγκίστα πιστώσεως. Ὁ ὑπουργὸς Ἐφοδιασμοῦ καὶ Διανομῶν κ. Κωστόπουλος, ἐρωτηθεὶς σχετικῶς ἐδήλωσεν ὅτι πράγματι ὑπεβλήθησαν νέαι προτάσεις τοῦ ὁμίλου Σκουλικίδου, διὰ τὴν προμήθειαν τῆς αὐτῆς ποσότητος τῆς πορτογαλικῆς ὀρύζης εἰς τιμὰς κατὰ 500.000 δολλάρια μικροτέρας τοῦ ὁμίλου Φραγκίστα, διότι οἱ νέοι προμηθευταὶ περιορίζουν τὰ κέρδη των καὶ δέχονται ὅπως ἡ ἀγορὰ γίνῃ μεταξὺ τῶν δύο Κυβερνήσεων. Ὁ κ. Κωστόπουλος ἐδήλωσεν ὅτι δὲν εἶναι διατεθειμένος νὰ ἀποδεχθῇ καμμίαν προσφορὰν διὰ τὴν πορτογαλικὴν ὄρυζαν, παρὰ ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ γίνῃ ποιοτικὴ παραλαβὴ καὶ ἔλεγχος αὐτῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἡ πληρωμὴ νὰ γίνῃ μετὰ τὴν παραλαβὴν καὶ ἀφοῦ διαπιστωθῇ ὅτι ἡ παραληφθεῖσα ὄρυζα δὲν ἔχει σάρακα. Ἐδημοσιεύθη δηλαδὴ ὅτι ὑπεβλήθη σαφὴς προσφορά, ἐντολῇ τοῦ Πορτογάλου Ὑπουργοῦ, ἀπὸ τοὺς ἀνωτέρω (πέντε) 5 οἴκους, ἐκ τῶν ὁποίων προῆλθον οἱ ἀνταγωνισταὶ ποὺ εἶχον ἐμφανισθῆ καὶ προηγουμένως καὶ εἶχον ὑποβάλλει τὰς γνωστὰς ψευδεῖς προσφοράς. Ἐζήτησα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ νὰ δημοσιευθῇ τὸ τηλεγράφημα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐχαρακτηρίσθη ὡς προσφορά. Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς παρακαλῶ νὰ τὸ προσέξετε διὰ νὰ σχηματίσητε σαφῆ γνώμην, ἐὰν πρόκειται περὶ προσφορᾶς κατ’ ἐντολὴν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ ἢ περὶ ἀπάτης καὶ νὰ συνδέσετε τὸ περιεχόμενον τοῦ τηλεγραφήματος μὲ τὴν δημοσιευθεῖσαν εἰς τὰς ἐφημερίδας τῆς 4ης Ἰουνίου εἴδησιν καὶ μὲ τὴν σχετικὴν περικοπὴν τῆς νότας τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέγνωσα προηγουμένως διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε πόσον διεστραμμένον ἐδόθη τὸ περιεχόμενον τοῦ τηλεγραφήματος τῆς ἐφημερίδος, μὲ τὸν σκοπὸν νὰ δημιουργηθῇ ἡ ἐντύπωσις ὅτι, ὑπάρχει πράγματι προσφορὰ κατὰ 500 χιλ. δολλάρια εὐθηνοτέρα. Τὸ ἀκριβὲς κείμενον τοῦ τηλεγραφήματος ἔχει ὡς ἑξῆς: «Οἱ ὅμιλοί μας ἀναλαμβάνουν νὰ μὴ πλειοδοτήσουν διὰ τὴν ἀγορὰν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου δι’ ἄλλας ἐνδιαφερομένας χώρας, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἀποδεχθῇ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ ὁμίλου μας. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἀγοράσῃ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν, 4.800 τόννους ὀρύζης ποιότητος οἷα ὑπῆρξεν ἢ θὰ καθορισθῇ ὑπὸ τῆς σουρβεγιάνς καὶ 16.500 τόννων ἀραβοσίτου εἰς τιμὰς ἤδη ἐπισήμως ἀνακοινωθείσας εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν. Θὰ ἐξουσιοδοτηθῶμεν νὰ μεταφέρωμεν τὰ ἐμπορεύματα τσίφ Πειραιᾶ». Ἐν συνεχείᾳ ἀναφέρονται τὰ ἔξοδα ναύλων, ἀσφαλείας κλπ., ἀνερχόμενα εἰς 385.180 δολλάρια καὶ τὸ τηλεγράφημα συνεχίζει: «Ἄνοιγμα πιστώσεως ἐπ’ ὀνόματι πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως. Ἄνοιγμα πιστώσεως 385.180 δολλαρίων πλέον προμηθείας μας 3% ἐπὶ τῆς ἀξίας τιμολογίου Ὑπουργείου Ἀποικιῶν τιμῆς φὸμπ ὑπὲρ Τραπέζης Ἀλμέϊδα ἐν Μπάστο καὶ Πιομπῖνο, Λισσαβῶνα. Ζητοῦμεν ἀπόφασιν μέχρι 5ης τρέχοντος συμπεριλαμβανομένης. Ἐν καταφατικῇ περιπτώσει Κυβέρνησις ὀφείλει δώσῃ ἀναγκαίας ὁδηγίας εἰς σουρβεγιὰνς καὶ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν».

§66Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ποίαν χρονολογίαν ἔχει;

§67Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Φέρει ἡμερομηνίαν 2.6.48.

§68Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Δηλαδὴ εἶναι μετὰ τὴν συνομολόγησιν τῆς συμβάσεως.

§69Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Καὶ μετὰ τὴν ἀτόνησιν τῆς συμβάσεως καὶ τὴν ἀνάκλησιν τῆς πιστώσεως ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Καὶ τοῦτο τὸ λέγω διὰ νὰ βεβαιωθῇ ὁ ψευδὴς ἰσχυρισμὸς τῶν Σκουλικίδη καὶ Σία, ὅτι ἐὰν ἠκυροῦτο ἡ πίστωσις, ἡ ὑπὲρ τοῦ Φραγκίστα, θὰ ἦσαν αὐτοὶ εἰς θέσιν νὰ πάρουν καὶ νὰ προσφέρουν σοβαρῶς τὰ αὐτὰ ἐμπορεύματα. Ἡ δημοσιευθεῖσα τὴν 4ην Ἰουνίου εἴδησις περιέχει ὡς φαίνεται, ἀπὸ τὴν παραβολὴν τοῦ κειμένου της πρὸς τὸ τηλεγράφημα καταπληκτικὰς διαστροφάς. Πρῶτον: Ὅτι ὑπάρχει ἐντολὴ τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν. Σᾶς ἐρωτῶ: Εἴδατε πουθενὰ εἰς τὸ τηλεγράφημα νὰ ἀναφέρεται ἐντολὴ τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν; Ἀλλά, ἂς φιλολογήσωμεν ὀλίγον διὰ νὰ ἴδωμεν τὶ ἀκριβῶς λέγει τὸ τηλεγράφημα.

§70Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Τέτοιο τηλεγράφημα ποῦ ἐδιαβάσατε, δὲν ἔχω δώσει ἐγὼ καὶ παρακαλῶ νὰ ἔλθῃ ὁ ὑπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ διὰ νὰ τὸ βεβαιώσῃ.

§71Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ ἴδιος ἔχει δηλώσει, ὅτι σεῖς τὸ διεβιβάσατε, καὶ σεῖς ἐπίσης τὸ ἐδηλώσατε, θὰ σᾶς διαβάσω τὰς δηλώσεις σας.

§72Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Κάμνετε κάποιο λάθος πιθανῶς. Κάμνετε σύγχυσιν. Νὰ παρακληθῇ ὁ ὑπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ νὰ τὸ βεβαιώσῃ, αὐτὸ ποὺ λέγω.

§73Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἶναι τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον διεβιβάσατε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ. Ἂς ἴδωμεν τὸ περιεχόμενόν του: «Οἱ ὅμιλοί μας ἀναλαμβάνουν νὰ μὴ πλειοδοτήσουν διὰ τὴν ἀγορὰν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου δι’ ἄλλας ἐνδιαφερομένας χώρας ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἀποδεχθῇ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ ὁμίλου μας...». Ἀφήνουν νὰ ἐννοηθῇ ὅτι, τὰ ἐμπορεύματα εἶναι ἐλεύθερα καὶ ἐξετέθησαν εἰς δημοπρασίαν. Ἀπάτη καὶ ψεῦδος. Διότι ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὸ ἀνακοινωθὲν τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τὰ ἐμπορεύματα τὰ διαθέτει ὁ Φραγκίστας, ὡς ἀγοραστής, καὶ δὲν τὰ ἔχει βγάλει ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις εἰς δημοπρασίαν. Δεύτερον: Καὶ ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι εἶχεν ἀκυρώσει ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις τὴν σύμβασιν με τὸν Φραγκίσταν καὶ εἶχε βγάλει τὰ ἐμπορεύματα εἰς δημοπρασίαν καὶ ὑπῆρχον καὶ ἄλλαι ἐνδιαφερόμεναι χῶραι, τί σημαίνει τότε ἡ πρότασις τῶν 5 οἴκων; Δὲν σημαίνει τίποτε ἄλλο, παρὰ τὸ ἑξῆς: «Πληρώσατέ μας 60 χιλ. δολλ., ἄλλως θὰ πλειοδοτήσωμεν δι’ ἄλλους, δηλαδὴ ἐκβίασιν. Τρίτον: Τί ἀναλαμβάνουν οἱ 5 οἶκοι; Ὅπως φαίνεται ἀπὸ τὸ κείμενον τοῦ τηλεγραφήματός των δὲν κάμνουν προσφορὰν νὰ πωλήσουν αὐτοὶ τὸν ἀραβόσιτον καὶ τὴν ὄρυζαν ὑπ’ εὐθύνην των, ἀλλὰ προτείνουν νὰ τὰ ἀγοράσῃ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ὑπὸ ἰδίαν της εὐθύνην ὅπως εἶναι καὶ εὑρίσκονται. Κατὰ τὴν πρότασίν των, ὄχι αὐτοὶ ἀλλ’ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἠγόραζε; Θὰ ἠγόραζε τὰ ἐμπορεύματα ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἦσαν καὶ εὑρίσκονται εἰς τὰς ἀποθήκας δηλαδὴ καὶ τὰς χαλασμένας ποσότητας, χωρὶς καμμίαν ἐγγύησιν καὶ μὲ ὅλας τὰς εὐθύνας καὶ θὰ τοὺς ἐξουσιοδοτοῦσε νὰ τὰ μεταφέρουν. Ἀλλὰ μήπως ἀναλαμβάνουν καὶ τὴν εὐθύνην τῆς μεταφορᾶς ἢ τῆς τυχὸν αὐξήσεως τῶν ναύλων; Τίποτε ἀπὸ αὐτά. Λέγουν ἁπλῶς, ὅτι οἱ ναῦλοι καὶ τὰ ἔξοδα ἔχουν τόσο καὶ τόσο. Ἀλλὰ ἐὰν ηὐξάνοντο, θὰ ἐπλήρωνεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις. Ἤτοι καὶ ἂν ἀκόμη ἡ πρότασις τῶν πέντε οἴκων ἦτο ἀληθής, ἂν δηλαδή, ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις εἶχε βγάλει εἰς δημοπρασίαν τὸν ἀραβόσιτον καὶ τὴν ὄρυζαν ποῖον εἶναι τὸ περιεχόμενόν της; Κατ’ αὐτήν, τὸ δημόσιον θὰ ἀνελάμβανεν ὅλους τοὺς κινδύνους διὰ τὴν ποιότητα τῆς ὀρύζης, θὰ τὴν ἐπλήρωνε πρὸς 296 δολλάρια εἰς τὰς ἀποθήκας ἐν Πορτογαλίᾳ, οἱ δὲ περίφημοι πέντε οἶκοι θὰ ἐλάμβανον προμήθειαν 60 χιλ. δολλαρίων, χωρὶς κανένα κίνδυνον καὶ χωρὶς καμμίαν ὑποχρέωσιν, ἀλλ’ ὡς λύτρα ἐκβιάσεως διὰ νὰ μὴ πλειοδοτήσουν δι’ ἄλλας χώρας. Τὸ τηλεγράφημα τοῦτο ἐξεμαιεύθη διὰ νὰ δημιουργηθῇ κύριοι, ἡ ψευδὴς ἐντύπωσις, ὅτι ὑπῆρχε μία προσφορὰ μὲ τιμὴν κατὰ 500.000 δολλάρια μικροτέραν, ὡς ἀναφέρει ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, εἰς τὰς 25 Μαΐου, εἰς δηλώσεις του πρὸς τὰς ἐφημερίδας.

§74Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐφοδιασμοῦ). Τὸ τηλεγράφημα τοῦ κ. Γαρουφαλιᾶ, οὐδέποτε ἐδόθη εἰς τὴν δημοσιότητα.

§75Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς σᾶς διεβίβασε τὴν προσφοράν, τὸ ἐδηλώσατε δημοσίᾳ.

§76Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐφοδιασμοῦ). Αὐτὸ εἶναι τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον μοῦ διεβίβασεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς καὶ τοῦ ὁποίου τὸ κείμενον δὲν ἔχει δοθῆ εἰς τὴν δημοσιότητα. Ἑπομένως ὑποθέτω ὅτι, σεῖς διαβάσατε τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἐστάλη ἀπ’ εὐθείας ὑπὸ τῶν ἐνδιαφερομένων.

§77Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ κ. Καρουφαλιᾶς ἐδήλωσεν ὁ ἴδιος εἰς τὰς ἐφημερίδας τῆς 8 Ἰουνίου, ὅτι σᾶς διεβίβασε τὰς προτάσεις αὐτὰς καὶ σεῖς ἐκάματε δημοσίᾳ δηλώσεις τὴν αὐτὴν ἡμέραν εἰς τὰς ὁποίας λέγετε, ὅτι προφανῶς ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ἐξεμαίευσε τὴν προσφορὰν τῶν 5 οἴκων. Ἐγὼ παίρνω τὰς δηλώσεις σας.

§78Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐφοδ.). Ἐγὼ κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς ἔκαμα τὴν ἑξῆς διευκρίνισιν, ἐπειδὴ φυσικὸν εἶναι, εἰς ὡρισμένας δηλώσεις πρὸς τὰς ἐφημερίδας, νὰ μὴ εἶναι δυνατόν, νὰ ἐκτεθῇ τὸ πλῆρες ἱστορικὸν τῆς ὑποθέσεως. Τὰ ἱστορικὰ γεγονότα ἔχουν ὡς ἑξῆς. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς μὲ ἐπεσκέφθη καὶ μοῦ ἔδωσε τηλεγράφημα ἀπευθυνόμενον πρὸς αὐτόν, τὸ ὁποῖον λέγει: (Μεταφράζει εἰς τὴν Ἑλληνικὴν τηλεγράφημα διατυπωμένον εἰς ξένην γλῶσσαν). «Αἱ ἀποδείξεις ........................ Αὐτὸ προφανῶς ἔχει σχέσιν μὲ ἐρωτήσεις ποὺ ἀπηύθυνεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι μοῦ ἔδωσαν τὴν ἐντύπωσιν τῆς ἐκμαιεύσεως, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησα εἰς τὰς δηλώσεις μου. Ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι ἄσχετον. (Συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν). «Ὅλαι αἱ ὁμάδες αἱ ἐνδιαφερόμεναι................ Κατόπιν τούτου, ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς μὲ ἐπεσκέφθη, μοῦ τὸ ἐπέδωσε, συνοδευόμενον μὲ μίαν ἐπιστολὴν, εἰς τὴν ὁποίαν διετυποῦτο ὅτι: Εἶσθε ἐλεύθερος ὡς Κυβέρνησις νὰ ἀποφασίσετε, ἀλλὰ θὰ ἔχετε καὶ τὴν εὐθύνην...

§79Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Καὶ σᾶς ἔδωσα καὶ τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε, ὡς πρότασιν τοῦ ὁμίλου.

§80Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐφοδ.). Μάλιστα.

§81Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἀναγινώσκω σχετικὸν ἀπόσπασμα, τῶν δηλώσεών σας τῆς 8ης Ἰουνίου, σχετικῶς μὲ τὴν ἄδειαν 1.000 τόννων Πορτογαλικῆς ὀρύζης, ποὺ ἐδώσατε εἰς τὸν Φραγκίσταν: «Ἀπὸ τὴν ἀντίφασιν αὐτὴν ἐξαιρεῖται μόνον ὁ παλαιὸς φίλος καὶ πρώην ὑπουργὸς κ. Π. Γαρουφαλιᾶς. Διότι πράγματι οὗτος εἰς τὴν ἀπὸ 27 Μαΐου ἐπιστολήν του, διὰ τῆς ὁποίας πρῶτος αὐτὸς μοῦ διεβίβασε τὴν ἐσχάτως ὑποβληθεῖσαν καὶ ἐπισήμως πρότασιν τῆς ὁμάδος Σκουλικίδη, ἐπεφυλάχθη ρητῶς τῶν ἀντιπολιτευτικῶν του δικαιωμάτων. Ἀλλ’ ἀποτελεῖ καὶ ἰδικόν μου δικαίωμα ἀναφαίρετον νὰ τὸν προκαλέσω ὅπως δηλώσῃ δημοσίᾳ ποία θὰ ἦτο ἡ στάσις του ἐν ᾗ περιπτώσει ἐγίνετο δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ ὁμίλου Σκουλικίδη, τὴν ὁποίαν πρῶτος αὐτὸς διεβίβασε καὶ προφανῶς ἐξεμαίευσε δι’ ἄσκησιν εὐκόλου ἀντιπολιτεύσεως. Πιστεύει δηλαδὴ σοβαρῶς, ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ὅτι ἡ ὑπὸ καλυτέρους ἔστω οἰκονομικοὺς ὅρους ἀνάθεσις τῆς προμηθείας εἰς τὸν ὅμιλον Σκουλικίδη θὰ ἐθεράπευεν αὐτομάτως τὴν ἐλαττωματικὴν ποιότητα τοῦ ἐμπορεύματος; Ἢ μήπως διὰ νὰ εὐχαριστηθῇ ἐπὶ τέλους ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, θὰ ἔπρεπεν ἔναντι μιᾶς ἁπλῆς ἀδείας εἰσαγωγῆς ὀρύζης μόνον 1.000 τόννων, ἡ ὁποία ἐὰν τελικῶς πραγματοποιηθῇ θὰ κοστίσῃ εὐθηνότερα ἀπὸ οἱανδήποτε ἄλλην ὄρυζαν δυναμένην νομίμως νὰ εἰσαχθῇ εἰς Ἑλλάδα, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιβάλωμεν εἰς τὸν εἰσαγωγέα πλὴν τῶν ἄλλων ἐπ’ αὐτῶν ὅρων καὶ τὴν πρόσθετον ὑποχρέωσιν νὰ μειώσῃ τὴν ἀξίαν τῶν 1.000 τόννων ἀπὸ τὰ ἐνδεχόμενα περιθώρια τοῦ ὑπολοίπου ἐμπορεύματος τοῦ εὑρισκομένου εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, καθ’ ἣν στιγμήν, τοῦ ὑπολοίπου τούτου, ἀκριβῶς ἠλαττώθησαν τὰ περιθώρια λόγῳ τοῦ χαρακτηρισμοῦ του ὡς ἀκαταλλήλου καὶ ἐλαττωματικοῦ, χάρις εἰς τὴν γνωστὴν ἐν προκειμένῳ πρωτοβουλίαν τοῦ κ. Γαρουφαλιᾶ; Διότι, ἐπὶ τέλους, ἕνα ἀπὸ τὰ δύο εἶναι λογικῶς νὰ συμβαίνῃ. Ἢ τὸ ἐμπόρευμα εἶναι καλόν, ὁπότε βεβαίως ὑπάρχουν περιθώρια, ἀλλ’ ὁπότε κακῶς δὲν ἐξετελέσθη ἡ ἀρχικὴ σύμβασις, ἢ τὸ ἐμπόρευμα εἶναι ἀκατάλληλον καὶ ἐλαττωματικόν, ὁπότε δὲν ὑπάρχουν περιθώρια. Ἀλλὰ τὸ πρᾶγμα εἶναι σαφές. Ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔχει ἀνάγκην θορύβου. Ἀντιθέτως ἡ χώρα ἔχει ἀνάγκην ὀρύζης καὶ μάλιστα ἐπείγουσαν». Καταλήγων ὁ κ. Κωστόπουλος, ἐρωτᾷ ἂν εἶχε τὸ δικαίωμα, νὰ ἀπορρίψῃ μίαν τοιαύτην αἴτησιν ἐγκριθεῖσαν μὲ τόσους περιορισμούς. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, ὅταν ἐκάματε τὰς ἀνακοινώσεις καὶ εἴπατε ὅτι, ἐξεμαίευσε τὴν προσφορὰν τῶν πέντε οἴκων ἀπήντησε τὰ ἑξῆς: «ΑΠΑΝΤΑ ὁ κ. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, λαβὼν γνῶσιν τῶν ἀνωτέρω δηλώσεων παρατηρεῖ ὅτι, ὁ κ. Κωστόπουλος δὲν πρέπει νὰ μετατοπίζῃ τὸ ζήτημα. Ἡ οὐσία εἶναι ἐὰν τὴν ἰδίαν ὄρυζαν ἠδύνατο ἡ χώρα νὰ προμηθευθῇ εἰς εὐθηνοτέραν τιμὴν παρὰ τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως ἢ ὄχι. Αὐτὸς ὑποστηρίζει ὅτι ἠδύνατο νὰ τὴν προμηθευθῇ. Τὸ κέρδος ἐκ τοῦ διδομένου Πορτογαλικοῦ ἀραβοσίτου αὐτὸν τὸν σκοπὸν εἶχε καὶ ἔχει. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν πρότασιν τῶν Πορτογαλικῶν οἴκων, λέγει ὅτι τὴν διεβίβασεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον κατὰ καθῆκον, ὡς ἔπραξε καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν κ. Σακελλαρίου εἰς παρομοίαν περίπτωσιν. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ἔδωκε καὶ τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς, διὰ τῆς ὁποίας διεβίβαζε τὰς προτάσεις, ἔχων ὡς ἑξῆς: «Ἀγαπητὲ κ. ὑπουργέ, κατὰ καθῆκον, διότι ἀναφέρεται σχετικὴ παράκλησις καὶ διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε πόσον λάθος ἔκαμεν ἡ ὑπηρεσία σας ἐφοδίων ἐξωτερικοῦ εἰς τὸν ὑπολογισμὸν τοῦ κέρδους τῶν προμηθευτῶν ὀρύζης, σᾶς ἐσωκλείω τηλεγράφημα, ὅπερ ἔλαβον παρὰ Πορτογαλικῶν οἴκων, κατόπιν τηλεγραφικῆς προσκλήσεώς μου, ὅπως μοῦ ἀποστείλουν διάφορα στοιχεῖα σχετικὰ μὲ τὴν ὑπόθεσιν. Τοῦτο δὲν σημαίνει, ὅτι υἱοθετῶ τὴν πρότασιν τῶν οἴκων τούτων, διότι πέραν τοῦ κέρδους, ὅπερ κακῶς καρποῦνται οἱ προμηθευταὶ εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὑπάρχει καὶ τὸ διαπιστωθὲν ζήτημα τῆς ποιότητος. Ἡ Κυβέρνησις καὶ σεῖς ἰδιαιτέρως ὡς ἁρμόδιος ὑπουργός, θὰ φέρετε τὴν εὐθύνην διὰ τὸν χειρισμὸν τοῦ ὅλου ζητήματος τῆς ἐκτελέσεως τῆς ἀποκαλυφθείσης ἀπὸ πάσης πλευρᾶς ἐλαττωματικῆς καὶ ἐπιζημίου συμβάσεως». Δηλαδὴ τὸ τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἐδιαβάσατε εἶναι ἡ τηλεγραφικὴ πρότασις, ποὺ σᾶς ὑπέβαλον καὶ ἀπ’ εὐθείας οἱ πέντε οἶκοι. Παρατηρῶ ὅμως, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ, καὶ ἕνα ἄλλον λογικὸν σολοικισμὸν ἐδῶ. Διατυποῦται ἡ γνώμη ἀπὸ τοὺς κατ’ ἐμοῦ βάλλοντας, ὅτι οἱ προμηθευταὶ θὰ ἐκέρδιζαν κολοσσιαῖα ποσά, ἐνῷ ἐξ ἄλλου οἱ ἴδιοι ἐπικριταὶ ὑποστηρίζουν, ὅτι ἡ ὄρυζα εἶναι σκωληκόβρωτος. Ἀλλὰ, λησμονοῦν, ὅτι ἐγὼ συνεφώνησα διὰ τῆς συμβάσεως ὄρυζαν ἀπολύτως ὑγιῆ. Ἀφοῦ δέ, ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, ἰσχυρίζεται ὅτι ἡ ὄρυζα εἶναι σκωληκόβρωτος, πῶς θὰ ἐκέρδιζον οἱ προμηθευταί; Ἡ σύμβασις προέβλεπε ρητῶς, ὅτι ἐὰν ἡ ὄρυζα δὲν ἦτο ἀπολύτως ὑγιής, δὲν θὰ παρελαμβάνετο εἰς τὸν λιμένα φορτώσεως. Ὡς ἐκ τούτου ἂν ἡ ὄρυζα ἀπεδεικνύετο σκωληκόβρωτος, οἱ προμηθευταὶ θὰ κατεστρέφοντο, τὸ δὲ δημόσιον θὰ ἐκέρδιζε τὴν ἐγγύησιν, διότι τὴν ὄρυζαν τὴν ἠγόρασαν οἱ προμηθευταί, ὅπως ἦτο καὶ εὑρίσκετο ἐν τῷ συνόλῳ της καὶ τὴν καλὴν καὶ τὴν ἀβαριάτην, θὰ ἐπλήρωνον δὲ 1½ ἑκατομμύριον δολλάρια εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Ἂν πάλιν ἡ ὄρυζα ἦτο ἀπολύτως ὑγιής, ἔστω καὶ κατὰ ἓν τμῆμα αὐτῆς, τότε θὰ ἦτο μέγα τὸ κέρδος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι αἱ τιμαὶ ἦσαν χαμηλόταται. Ἐξ ἄλλου ὑπάρχει καὶ ὁ νόμος περὶ μεσαζόντων, τὸν ὁποῖον θὰ ἐφήρμοζεν ἡ Κυβέρνησις· ἐγὼ ἀσφαλῶς θὰ τὸν ἐφήρμοζα ἐὰν τυχὸν οἱ προμηθευταὶ εἶχον κέρδη μεγάλα, περισσότερα τῶν νομίμων. Καὶ τὸ ἐμπόρευμα θὰ ἤρχετο εὐθηνὸν καὶ περαιτέρω ὑποβιβασμὸς τῶν τιμῶν θὰ ἐγίνετο. Κέρδη ὅμως καὶ δὴ ὑπερβολικὰ, τῶν προμηθευτῶν, ἦτο ἀδύνατον νὰ ὑπάρξουν, διότι πλὴν τῶν χαμηλῶν τιμῶν, τὰς ὁποίας ἔδωκε τὸ δημόσιον εἶναι ἀποδεδειγμένον ὅτι αὐτοὶ θὰ ἐπλήρωνον εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, ὁλόκληρον τὴν ἀξίαν τῶν 5.000 τόννων πρὸς 296 δολλάρια, ἀπὸ τοὺς 5.000 τόννους, ὅμως οἱ 1025 ἦσαν ἀβαριᾶτοι, ἀνεξαρτήτως δὲ τῆς ἱστορίας τῶν σαρανσόν, ποὺ ἂν ὑπάρχουν εἶναι μεγαλειτέρα ζημία τῶν προμηθευτῶν, θὰ ἐξεκαθάριζον καὶ ἂν δὲν ὑπῆρχον σαρανσόν, καὶ θὰ παρέδιδον ὑγιεῖς μόνον 3.900 τόννους πρὸς 210 δολλάρια. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς εἰς τὰς δηλώσεις του τῆς 25ης Μαΐου, ἔλαβεν ἀνακριβῶς ὡς βάσιν τιμὴν 225 δολλάρια ἀντὶ 210, ἐπὶ πλέον δὲ τὸ ὀνομαστικὸν ποσὸν τῆς πιστώσεως; Μέ βάσιν ὑποθετικήν, ὅτι οἱ προμηθευταὶ θὰ ἐξεκαθάριζον καὶ θὰ παρέδιδον 4.800 τόννους ὀρύζης «πῶς θὰ τοὺς ἐξεκαθάριζον ἀφοῦ κατὰ τὸν κ. Βατικιώτην 1.025 τόννοι εἶναι ἀβαριᾶτοι καὶ κατὰ τὸν κ. Γαρουφαλιᾶν ὅλη ἡ ὄρυζα εἶναι σκωληκόβρωτος;» Ἔκαμε περαιτέρω διαφόρους ἄλλους λογαριασμοὺς ἀνακριβεῖς διὰ νὰ βγάλῃ ἕνα κέρδος ὑποθετικὸν 500.000 δολλαρίων, τὸ δὲ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ ὑπελόγισεν εἰς 250.000 δολλάρια τὰ πιθανὰ κέρδη, καὶ τοῦτο ὅμως μὲ ἐσφαλμένην βάσιν χωρὶς νὰ ὑπολογίσῃ οὔτε ἐξαγωγικοὺς δασμοὺς οὔτε ἔξοδα ἐναποθηκεύσεως καὶ στεριλιζασιὸν καὶ μὲ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι, οἱ προμηθευταὶ θὰ ἐξεκαθάριζον καὶ θὰ παρέδιδον 4.750 τόννους καὶ ὅτι τόσους μόνον θὰ ἐπλήρωναν εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Ἀλλὰ προκύπτει σαφῶς καὶ ἀπὸ τὴν νόταν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν καὶ ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Βατικιώτη, ὅτι οἱ προμηθευταὶ πληρώνουν 5.000 χιλ. τόννους, ἐξ ὧν 1.025 τόννοι εἶναι ἀβαριᾶτοι. Συνεπῶς 3.900 τόννους, ὁπότε ἀπὸ μὲν τὸ Ἑλληνικὸν δημόσιον θὰ ἐλάμβανον 170.000 δολλάρια ὀλιγώτερον εἰς δὲ τὸ Πορτοθὰ ἐξεκαθάριζον καὶ τοῦτο ἐὰν δὲν ὑπῆρχον ἔντομα, μόνον γαλικὸν θὰ ἐπλήρωνον 74 χιλ. δολλάρια περισσότερον (250Χ296), ἀπὸ ὅσα ὑπελόγισε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ, οὕτω δὲ χωρὶς κἂν νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ διαφορὰ τοῦ λογαριασμοῦ ἐξόδων καὶ βάσει αὐτοῦ τούτου τοῦ λογαριασμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ δὲν μένουν οὔτε 10.000 δολλάρια κέρδη καὶ τοῦτο ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι οἱ 3.900 τόννοι θὰ ἦσαν ἀπολύτως ὑγιεῖς. Συνεπῶς ἀποδεικνύεται, ὅτι ἀντὶ κερδῶν ζημίας θὰ εἶχον οἱ προμηθευταί· ἀλλὰ καὶ ἐὰν ὑπῆρχον κέρδη, τὸ μὲν θὰ ἦσαν κέρδη, τὰ ὁποῖα θὰ εἶχεν ἀντλήσει ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία εἰς βάρος ἄλλης πηγῆς τῆς Πορτογαλικῆς δηλαδή, τὸ δὲ θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἐφαρμοσθῇ πλὴν τῆς φορολογίας καὶ ὁ νόμος περὶ μεσαζόντων.

§82Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Πῶς θὰ ἐφηρμόζατε τὸν νόμον περὶ μεσαζόντων;

§83Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Λέγει ὁ νόμος, ὅτι εἶναι δυνατόν, νὰ ὑποβιβασθῇ ἡ τιμὴ ἂν ἡ προμήθεια εἶναι μεγαλυτέρα τῆς συνήθους. Ταῦτα ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι, οἱ προμηθευταὶ ἦσαν ἀγορασταὶ καὶ εἶχον ἀναλάβει μεγάλους κινδύνους καὶ ἠμποροῦσαν καὶ νὰ κερδίσουν καὶ νὰ χάσουν. Οἱ ἐπικριταί μου ὅμως ἀποκρύπτουν ἐπιμελῶς τὸ γεγονός, ὅτι ἐγὼ ἐπέβαλον ὅλους τοὺς κινδύνους εἰς τοὺς προμηθευτὰς καὶ ἐξησφάλισα πολλαπλῶς τὸ δημόσιον καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὰς χαμηλὰς τιμὰς καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποιότητα. Ἀπόδειξιν ἀδιάσειστον, ὅτι οἱ λογαριασμοί, περὶ κερδῶν, ποὺ κάμνουν οἱ ἐπικριταί μου εἶναι ψευδεῖς, ἀποτελεῖ τὸ γεγονός, ὅτι οἱ προμηθευταὶ δὲν ἠμπόρεσαν νὰ ἐκτελέσουν τὴν σύμβασιν λόγῳ τοῦ βαρέος ὅρου περὶ ἀπολύτως ὑγιοῦς ὀρύζης ποὺ τοὺς εἶχαν ἐπιβάλει καὶ ἐπροτίμησαν νὰ χάσουν ἐγγύησιν 600 ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Ἡ σύμβασις δὲν ἠκυρώθη ἀλλ’ ἠτόνησε διὰ τὸν λόγον τοῦτον. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς ἀκόμη, ὡς πρὸς τὴν ὁποίαν γίνεται ἐπίσης πολλαπλῆ διαστροφὴ διὰ νὰ δημιουργηθῇ ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐχαρίσθη. Συνέβη τὸ ἀντίθετον, διότι δὲν ἠκολούθησα τὴν συνήθη ὁδὸν τῆς χορηγήσεως ἰδιωτικῆς ἀδείας εἰσαγωγῆς, ὁπότε οἱ προμηθευταὶ θὰ ἐλάμβανον ἐκ μόνης τῆς νομίμου κοστολογήσεως κέρδη εἴκοσι ἕξ τοῖς ἑκατόν. Αὐτὰ τοὺς τὰ ἀφήρεσα καὶ τὰ ἐκέρδισα ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου· συγχρόνως δὲ ἐπάταξα τὰ συμφέροντα τῶν ρυζάδων τῆς μαύρης ἀγορᾶς. Θὰ σᾶς ἀναφέρω ἓν γεγονός, διὰ νὰ πεισθῆτε πόσον ἐταράχθησαν οἱ ἀποταμιευταὶ τῆς ὀρύζης ἀπὸ τὴν συνομολόγησιν τῆς συμβάσεως καὶ ποία ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ποία ἡ τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ. Εἰς τὰς 13 Ἀπριλίου, εὐθὺς μετὰ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως διὰ τὴν Πορτογαλικὴν ὄρυζαν ἤρθη δι’ ἀποφάσεως τοῦ τέως ὑπουργοῦ τοῦ Ἐφοδιασμοῦ, ἡ ἀπαγόρευσις τῆς μεταφορᾶς καὶ ἀποφλοιώσεως τῆς ἐγχωρίου ὀρύζης, τοῦτο δὲ ἔγινε τῇ σατανικῇ ἐνεργείᾳ τῶν «ρυζάδων» διότι μόλις ἀνηγγέλθη ἡ Πορτογαλικὴ σύμβασις, ἤρχισαν νὰ κατεβαίνουν αἱ τιμαὶ τῆς ὀρύζης. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αἱ διαστροφαὶ ποὺ σᾶς ἀνέφερον καὶ τὰς ὁποίας ἔκαμαν. Συνεχῶς ἐπανελάμβανον οἱ ἐπερωτῶντες, ὅτι ὁ κ. Μάρσαλ, ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῶν Ἡν. Πολιτειῶν ἐξέφρασε διὰ τηλεγραφήματός του, κατὰ τὸν κ. Γαρουφαλιᾶν, τὴν ἔκπληξίν του, διότι δὲν ἐνεκρίθη ἡ ἀνταλλαγὴ ὀρύζης μὲ ἔλαιον καὶ ὅτι, δὲν ἐπωφελήθημεν τοῦ γεγονότος τούτου. Ἀλλ’ ὁ κ. Δῶζον κατέθεσεν ὅλα τὰ τηλεγραφήματα εἰς τὸ δικαστήριον, ἐκ τούτων δὲ ἀποδεικνύεται, ὅτι τοιοῦτον τηλεγράφημα δὲν ὑπάρχει. Καὶ ὑπάρχει, τοὐναντίον, τηλεγράφημα, ἐκφράζον τὴν λύπην τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, διότι δὲν ἐνεκρίθη ἡ πρότασίς μου πρὸς ἀνταλλαγὴν λαδιοῦ μὲ ρύζι· ὑπάρχει ἐπὶ πλέον φθορὰ τοῦ πολιτικοῦ κόσμου καὶ προκαλεῖ τὴν μεγαλυτέραν ὀδύνην ἡ διαστροφὴ τῆς ἀληθείας. Τοιοῦτον τηλεγράφημα δὲν ὑπάρχει.

§84Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Θέλετε νὰ σᾶς ἀπαντήσω τώρα;

§85Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὑπάρχει τοιοῦτον τηλεγράφημα;

§86Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Βεβαίως.

§87Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Τὰ τηλεγραφήματα εἶναι τὰ ἑξῆς. Κατετέθησαν εἰς τὴν δίκην ὑπὸ τοῦ κ. Ντόουζον καὶ παρεκάλεσα τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ προσκομίσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Ντούζον, διαψεύδουσαν αὐτὴν τὴν κατάθεσιν. Ἡ ἐπιστολὴ δὲν προσεκομίσθη.

§88Ι. ΠΟΛΙΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἐζητήσατε τὸ τηλεγράφημα Μάρσαλ, τὸ ἐκφράζον τὴν λύπην καὶ τὴν ἔκπληξιν τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Μάρσαλ, διότι δὲν ἐνεκρίθη ἡ ἀνταλλαγή. Ἐζήτησα τοῦτο ἀπὸ τὸν κ. Ντούζον ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν ὅτι δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον τηλεγράφημα, ἀλλ’ ὅτι ὑπάρχει μία ἔκφρασις λύπης τῆς ἐδῶ Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς.

§89Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἔλαβα τὸ τηλεγράφημα μὲ ἐπίσημον μετάφρασιν ἀπὸ τὸ Πρωτοδικεῖον. Τὸ ἓν τηλεγράφημα εἶναι τῆς 6ης Μαρτίου, ὑπογράφεται ἀπὸ τὸν κ. Χάουαρντ ἀναπληρωτὴν τοῦ κ. Γκρίσγουωλντ, τὸ τηλεγράφημα λέγει: «Μανθάνομεν ἐκ τηλεγραφήματος πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν...... (ἀναγινώσκει) .............». Δηλαδὴ μιὰ ὀκᾶ λάδι θὰ ἀντηλλάσσετο μὲ 5 ὀκάδες ὀρύζης. «Λυποῦμαι μεγάλως ........ (ἀναγινώσκει) ...». Ἡ ἀπάντησις: «Ἐπὶ AMAGK ἀνταλλαγὴ ἐλαίου. Ἐὰν ἐπιθυμῆτε θὰ ὑπάρχῃ ἴσως δυνατότης ............... ............. (ἀναγινώσκει) .................». Τί εἶπον λοιπὸν ἐγώ; (Φωναί, θόρυβος).

§90ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ποῦ εἶναι τὸ τηλεγράφημα;

§91Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἐπειδὴ δὲν ἐτηρήθησαν ἐστενογραφημένα πρακτικὰ εἰς τὴν δίκην, ὁ γραμματεὺς τοῦ δικαστηρίου ἔγραψε κατὰ λάθος τὴν ἔκπληξιν τοῦ Χάουαρντ, ὡς ἔκπληξιν Μάρσαλ. Βλέπετε ὅτι ὁ κ. Μάρσαλ λέγει ὅτι ἐὰν συνεφώνει ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ ἀνταλλαγὴ 2.000 τόννων ἐλαίου μὲ ὄρυζαν.

§92Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἑπομένως τηλεγράφημα Μάρσαλ δὲν ὑπάρχει.

§93Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρέλθῃ ὑπὸ τὸ κράτος συγχύσεως ἡ διευκρίνισις αὐτοῦ τοῦ οὐσιώδους σημείου. Ὑπεστήριξεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ὅτι ὑπάρχει τηλεγράφημα Μάρσαλ καὶ ἐκεῖθεν ὑπεστηρίχθη ὅτι εἶναι ἀνύπαρκτον.

§94Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὄχι, εἶπον ὅτι τοιοῦτον τηλεγράφημα εἰς τὸ ὁποῖον ὁ Μάρσαλ ἐκφράζει τὴν ἔκπληξίν του δὲν ὑπάρχει. Ἐγὼ ἐπεκαλέσθην τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ γεγονότος ὅτι ἐκόμπαζεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ἐπὶ ἡμέρας καὶ ἔλεγεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι ὁ κ. Ντόουζον κατέθεσε τηλεγράφημα εἰς τὸ ὁποῖον ὁ κ. Μάρσαλ ἐκφράζει τὴν ἔκπληξίν του. (Χειροκροτήματα). Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ μεταστρέφετε τὰ πράγματα κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Τοιοῦτον τηλεγράφημα οὔτε ὑπῆρξεν, οὔτε ὑπάρχει.

§95Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὑπεστηρίχθη ὅτι τηλεγράφημα Μάρσαλ εἶναι ἀνύπαρκτον εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν καὶ θὰ ἀναζητηθοῦν τὰ πρακτικὰ τῶν παλαιοτέρων συνεδριάσεων, ὅπου βεβαιοῦται ὅτι τηλεγράφημα Μάρσαλ ἦτο ἀνύπαρκτον. Εἰς ἀπάντησιν προσκομίζεται τηλεγράφημα μὲ ὑπογραφὴν Μάρσαλ. Ἄρα ὑπάρχει. Τώρα τὸ περιεχόμενον πρῶτον ἡ πρώτη ἀπάντησις. Τὸ τηλεγράφημα ὑπάρχει ἐνῷ ἐβεβαιώθη ὅτι ἦτο ἀνύπαρκτον. Ἀπάντησις δευτέρα τὸ περιεχόμενον. Τὸ περιεχόμενον ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ἐλήφθη δέκα Μαρτίου ἐπὶ ΑΜΑΙΚ ἀνταλλαγὴ ἐλαίου διὰ Βραζιλίαν», τὸ περιέχει ἀκριβῶς τὸ θέμα περὶ τοῦ ὁποίου ἐπρόκειτο καὶ διὰ τὸ ὁποῖον ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ὡμίλησεν ὅτι ὑπάρχει τηλεγράφημα Μάρσαλ μὲ θέμα ἀνταλλαγῆς ἐλαίου. Δὲν ὑπάρχει ἑπομένως ἄλλο τηλεγράφημα, ἀλλὰ τὸ τηλεγράφημα τὸ ἀφορῶν τὴν ἀνταλλαγὴν τοῦ ἐλαίου καὶ ἔχον τὴν ὑπογραφὴν Μάρσαλ. Τώρα προχωροῦμεν, κύριοι βουλευταί, οὐσιῶδες εἶναι ὅτι τηλεγράφημα ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἀνταλλαγῆς τοῦ ἐλαίου μὲ ὑπογραφὴν κ. Μάρσαλ ὑπῆρξεν, ἐνῷ εἶχεν ἀμφισβητηθῆ ἡ ὕπαρξίς του. Τώρα προχωροῦμεν εἰς τὸ κείμενον: «Θέσις διεθνοῦς Ἐπιτροπῆς τροφίμων ἐπὶ ὀρύζης............ (ἀναγινώσκει) .............».

§96Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι πράγματι ἔκπληξις ὁσηνδήποτε προσπάθειαν καὶ ἐπιτηδειότητα καὶ εὐστροφίαν καὶ ἂν καταβάλῃ ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἀνεύρῃ τὸ διατυμπανισθὲν τηλεγράφημα Μάρσαλ. Ἀνέγνωσεν ἕνα τηλεγράφημα καὶ ὑπεστήριξεν ὅτι ἐγὼ εἶπον ὅτι δὲν ὑπάρχει τηλεγράφημα Μάρσαλ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι δὲν ὑπάρχει τηλεγράφημα Μάρσαλ ἐκφράζον τὴν ἔκπληξίν του. Καὶ ἀποδεικνύεται ὅτι δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον τηλεγράφημα. Ἡ ἔκπληξις ἡ ἰδική σας θὰ σᾶς ὁδηγήσῃ εἰς τὸ φῶς τῆς ὑποθέσεως· διότι ἐδῶ προχωροῦμεν ἀπὸ διαστροφὴν εἰς διαστροφήν. Μὲ τὴν ἰδίαν τακτικὴν μετέβαλον τὰ 2 ἑκ. 700 χιλ. εἰς τρία διὰ νὰ στηριχθοῦν τὰ ὑποθετικὰ κέρδη. Μὲ τὴν ἰδίαν τακτικὴν τὸ τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέγνωσα καὶ τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι παρὰ ἀπάτη καὶ ὁμιλεῖ περὶ δημοπρασίας ἀνυπάρκτου μὲ τὴν ἰδίαν ἐπαναλαμβάνω τακτικὴν ἐνεφανίσθη ὡς προσφορὰ κατ’ ἐντολὴν τοῦ Πορτογάλου ὑπουργοῦ μὲ 500 χιλ. δολ. ὀλιγώτερον τὸ ἀπατηλὸν τηλεγράφημα τῶν 5 οἴκων. Ἔ, κ. βουλευταί, ἐὰν οἱ πολιτικοὶ ἀγῶνες τοῦ τόπου διεξάγωνται μὲ τὰ μέσα τὰ χρησιμοποιηθέντα ἀπὸ αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι παρήλασαν ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου μὲ τοιαύτην ὑποτέλειαν πρὸς τὸν Μολὼχ τῆς Ἑστίας, τότε σᾶς ἐπισημαίνω τὸν κίνδυνον διὰ τὸ ἐλεύθερον δημοκρατικὸν πολίτευμα τῆς χώρας. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἠθικὴ σημασία τῆς ὑποθέσεως τῆς ὀρύζης.

§97Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ὀνομάζετε ὑποτέλειαν τῶν μαρτύρων, οἱ ὁποῖοι διεκήρυξαν τὴν ἀλήθειαν ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου. Δὲν εἴμεθα ὑποτελεῖς ἐναντίον οἱουδήποτε. Ἐπιτελοῦμεν τὸ καθῆκόν μας.

§98Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Οἱ συνεργασθέντες μὲ τὴν «Ἑστίαν» διὰ τὴν δημιουργίαν τοῦ σκανδάλου, δὲν ἐδικαιοῦντο νὰ παρελάσουν ὡς μάρτυρες ὑπερασπίσεώς της.

§99Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Τὸ δικαστήριον συνειργάσθη μὲ τὴν «Ἑστίαν», κ. βουλευταί! Ὅταν ὑβρίζετε καὶ τὴν δικαιοσύνην. Ἰδοὺ ποῦ φθάσατε. (Φωναί, θόρυβος· κωδωνοκρουσίαι).

§100Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἀλλά, κ. συνάδελφοι, ἡ ἐπίθεσις κατ’ ἐμοῦ ἤρχισεν, ἐὰν εἴχατε τὴν ὑπομονὴν νὰ τὴν παρακολουθήσητε, ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἀπασχολῇ τὴν κοινὴν γνώμην τοιαύτη ὑπόθεσις, καὶ τοιαύτη διαβολὴ ἐναντίον τοῦ πολιτικοῦ κόσμου.

§101Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Ὄχι τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, ὡρισμένου πολιτικοῦ κόσμου.

§102Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἤρχισε λέγω ἡ ἐπίθεσις μὲ τὸ μοτίβο ὅτι δῆθεν συνωμολογήθη σύμβασις μὲ σκανδαλώδεις τιμάς. Ὅταν ἀπεκαλύφθη καὶ ἀντελήφθη καὶ ὁ τελευταῖος πολίτης ὅτι αἱ τιμαὶ αὐταὶ ἦσαν κατὰ πολὺ μικρότεραι τῶν διεθνῶν, ἐδημιουργήθη τότε ἄλλο μοτίβο, ὅτι ἠμποροῦσαν νὰ εἶναι κατώτεραι αἱ τιμαί, ἠμπορούσαμεν νὰ ἀπευθυνθῶμεν εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν. Καὶ ὅταν ἔπεσε καὶ αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα, διότι ἂν τὸ ἠκολούθουν θὰ ἐφόρτωνα εἰς τὸ Δημόσιον ὅλους τοὺς κινδύνους ποὺ ἐπέβαλα εἰς τοὺς προμηθευτάς, ἤρχισε τὸ μοτίβο, ὅτι ἡ ὄρυζα ἦτο κακῆς ποιότητος. Παρέβλεψαν σκοπίμως τὸ γεγονὸς ὅτι συνεφώνησα ὄρυζαν ἀπολύτως ὑγιᾶ καὶ ὑπεστήριξαν ὅτι αὕτη εἶναι γεμάτη ἀπὸ φθεῖρες καὶ διὰ νὰ δημιουργηθῇ ἄλλη σύγχυσις καὶ ἔκπληξις, ἐνεφανίσθη ἐν χορδαῖς καὶ ὀργάνοις ἀπὸ τὸν ἐπερωτῶντα ὅτι τὸ ρύζι ἦτο πλῆρες ἀπὸ φθεῖρες. Δὲν ἔχει σημασίαν τὸ γεγονὸς καθ’ ἑαυτὸ διὰ τὴν ἰδικήν μου ἐνέργειαν, διότι ἂν τὸ ρύζι ἦτο βεβλαμμένον θὰ ἀπερρίπτετο χάρις εἰς τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως ποὺ ἐγὼ ἐπέβαλον. Σημασίαν ἔχει ἡ κακὴ πίστις ἡ ὁποία ὤθησε τοὺς ἐπερωτῶντας καὶ τὴν ἀπογευματινὴν ἐφημερίδα διὰ νὰ δημιουργήσουν τὴν ἀνακριβῆ μομφὴν ὅτι δῆθεν συνεφώνησα ὄρυζαν φθειριῶσαν. Καὶ ἔχει ἐπίσης σημασίαν τὸ ὅτι ἐπεδιώχθη ὅπως ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διὰ τοῦ ἀγῶνος αὐτοῦ στερηθῇ εὐθηνῆς ὀρύζης. Ὑπάρχει ἐπίσημον τηλεγράφημα τῆς Σουρβεγιὰνς εἰς τὸ ὁποῖον αὕτη λέγει: (ἀναγινώσκει μεταφράζων). «Ὄτι εὑρέθησαν ἐπὶ 1100 τόννων quelques charançons vivantes, (ὀλίγα ἔντομα), ἀλλὰ θεωρεῖ τὴν ποιότατη contractuelle ἐκτὸς ἀντιθέτου τελικῆς ἀναλύσεως». Ἄνευ τοῦ ὅρου τοῦ ἀπολύτως ὑγιοῦς ἡ ὄρυζα θὰ ἦτο ὑποχρεωτικῶς διὰ τὸ δημόσιον παραληπτέα, διότι ἦτο ὑγιὴς κατὰ τὴν Σουρβεγιὰνς, χάρις ὅμως εἰς τὸν ὅρον αὐτὸν ὁ ὁποῖος δὲν τίθεται εἰς καμμίαν σύμβασιν καὶ τὸν ὁποῖον ἐγὼ ἀπὸ ἐξαιρετικὴ πρόνοιαν ἐπέβαλα εἰς τοὺς προμηθευτὰς τὸ Δημόσιον ἠδύνατο ἢ νὰ ἀπορρίψῃ τὴν ὄρυζαν ἢ νὰ ὑποχρεώσῃ τοὺς προμηθευτὰς νὰ τὴν ἀποστειρώσουν καὶ νὰ τὴν κλασσάρουν, ὅπως γίνεται πάντοτε εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ νὰ ὑποβιβάσῃ ἔτι περαιτέρω τὴν τιμὴν διότι ἡ τιμὴ τῶν 210 δολλαρίων εἶχε συμφωνηθῆ δι’ ἀπολύτως ὑγιᾶ ὄρυζαν ὤφειλε νὰ κάμῃ τὸ Δημόσιον τὸ δεύτερον, διότι οὕτω θὰ ἐξησφάλισεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ εὐθηνὴν καὶ καλὴν ὄρυζαν. Ἀλλ’ ἡ ἐπίθεσις ἡ ὁποία ἔγινε μὲ τόσην λύσσαν ἐπροκάλεσε δειλίαν εἰς τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργούς, ὥστε νὰ μὴ ἐκτελεσθῇ μία σύμβασις, ἡ ὁποία θὰ ἦτο ἐπωφελής, ἀπὸ πάσης ἀπόψεως διὰ τὸ δημόσιον καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Τὰ περὶ ποιότητος τῆς ὀρύζης ἀνέφερα παρεμπιπτόντως διὰ νὰ καταδείξω τὴν προσπάθειαν ποὺ ἔγινε νὰ μὴ ἔλθῃ ρύζι. Εἶναι ὅμως εὐνόητον ὅτι ἂν τοῦτο εἶναι φθειριῶν θὰ ἀπεδεικνύετο ὅτι ἐγὼ ἐπιβαλὼν εἰς τοὺς προμηθευτὰς τὸν ὅρον τοῦ ἀπολύτως ὑγιοῦς τῆς ὀρύζης, κατοχύρωσα τὸ Δημόσιον καὶ ἐξησφάλισα δι’ αὐτὸ τὴν δυνατότητα νὰ ἀπορρίψῃ τὴν ὄρυζαν, ὄχι μόνον ἂν ἦτο φθειριῶσα, ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἀκόμη ἦτο ὑγιὴς μὲν ἀλλ’ οὐχὶ ἀπολύτως. Ἐπιθυμῶ ἤδη νὰ σᾶς εἴπω ὀλίγα διὰ τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἠκολουθήθη ἐν γένει ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ὅσον ἀφορᾷ τὸ εἰσαγωγικὸν καὶ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον καὶ ἰδίᾳ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Κύριοι βουλευταί, ἐχαράχθη ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου 1947 μία νέα πολιτική. Ἠμπορεῖ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς αὐτῆς νὰ ὑπάρχουν διαφωνίαι, καλῇ τῇ πίστει διότι καμμία πολιτικὴ δὲν εἶναι τελεία, οὔτε ἡ παρεμβατικὴ πολιτικὴ εἶναι πλήρης καὶ ἀπολύτου ἀναγνωρίσεως, οὔτε ἡ πολιτικὴ τῆς ἀπολύτου ἐλευθερίας τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, τὴν ὁποίαν τινὲς ἀντιλαμβάνονται ὡς ἀσυδοσίαν καλὴ καὶ σωτηρία διὰ τὸν τόπον. Ὑπάρχουν ὅμως περιστάσεις κατὰ τὰς ὁποίας ὡρισμένη πολιτικὴ ἐπιβάλλεται ἐκ τῶν πραγμάτων, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν πιστεύωμεν ἢ δὲν πιστεύωμεν εἰς αὐτὴν δογματικῶς. Κατὰ τὴν σημερινὴν περίοδον ἡ ἐπεμβατικὴ πολιτικὴ εἶναι ἡ ὀρθοτέρα, διότι καὶ αἱ παγκόσμιοι καὶ αἱ ἐσωτερικαὶ συνθῆκαι τὴν ἐπιβάλλουν. Ἡ παρεμβατικὴ πολιτικὴ κατέστη ἀναγκαία δι’ ὅλας τὰς χώρας μετὰ τὸν πόλεμον. Ὅλαι αἱ χῶραι ἀκολουθοῦν πολιτικὴν ἐλέγχου καὶ αὐταὶ ἀκόμη αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι, ὅπου ἡ οἰκονομία εὑρίσκεται εἰς ἀκμὴν καὶ στηρίζεται εἰς τὴν ἰδιωτικὴν ἐπιχείρησιν ὡς εἰς βάσιν. Διὰ τὴν εἰσαγωγὴν προϊόντων ἀρκετὰ εὐρείας κατηγορίας ὡς καὶ διὰ τὴν ἐξαγωγὴν εἰς χώρας εὐρωπαϊκὰς ἀκολουθεῖται καὶ εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τὸ σύστημα τῶν ἀδειῶν, διότι τοῦτο κατέστη ἀνάγκη λόγῳ τῆς στενότητος παγκοσμίως τῶν ἀγαθῶν. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶναι τις ὀπαδὸς τῆς σχολῆς τοῦ laissez faire ἢ τῆς σχολῆς τοῦ παρεμβατισμοῦ, ἀκολουθεῖται ἡ παρεμβατικὴ πολιτική· ἡ ἄσκησις δὲ αὐτῆς ἐπιβάλλει ταχύτητα εἰς τὴν ἐνέργειαν καὶ πρωτοβουλίαν ἀναλήψεως εὐθυνῶν. Εἰς τὴν Ἑλλάδα ὅπου δὲν ὑπῆρχεν ἡ ἀναγκαία προπαρασκευή, τὸ ἔργον ἦτο δυσκολώτατον. Ἀφ’ ἧς ἱδρύθη ἡ διοίκησις ἐξωτερικοῦ ἐμπορίου ἐγένετο αἱματηρά, αἱματηροτάτη ἐργασία τόσον ἀπὸ τοὺς Ἕλληνας, ὅσον καὶ ἀπὸ τοὺς Ἀμερικανούς. Καὶ οἱ τελευταῖοι πολλὲς φορὲς κατὰ 99% εἰργάζοντο ἀπὸ τὰς 8 τὸ πρωΐ ἐν συνεχείᾳ ἕως τὰς 9 τὸ βράδυ καὶ ἔπαιρναν καὶ τὴν σάκκα μαζί των καὶ εἰργάζοντο κατ’ οἶκον μέχρι τὰς 2 μετὰ τὰ μεσάνυκτα. Μόνον οὕτω ἦτο δυνατὸν νὰ χορηγοῦνται 500 καὶ πλέον ἄδειαι ἡμερησίως. Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ ἠμπορεῖ νὰ εἶχε καὶ τὰ λάθη της. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει ἂν αὕτη δὲν ἠκολουθεῖτο ἡ χώρα θὰ παρέμενεν ἄνευ ἐφοδίων. Χάρις εἰς αὐτὴν τὴν πολιτικὴν καὶ μόνον ἤρχισαν ἀθρόαι αἱ εἰσαγωγαὶ καὶ ἐδόθη ρυθμὸς εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον, εἰς τρόπον ὥστε κατὰ τὰς παραμονὰς τοῦ Πάσχα ὑπῆρχον ἄφθονα ἀγαθὰ καὶ εἶχεν ἀρχίσει νὰ κατεβαίνῃ ὁ τιμάριθμος ἐὰν ἤρχοντο καὶ τὰ δύο προϊόντα τῆς συμβάσεως θὰ εἴχομεν ἔκπτωσιν τούτου ἀναμφισβητήτως μεγαλυτέραν.

§103ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ τὴν ζάχαριν;...

§104Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἡ ζάχαρις ἐπῆγε 14 χιλιάδας καὶ θὰ συνεχίσῃ ἐὰν ἐφαρμοσθῇ ἡ πολιτικὴ τῶν δημοπρασιῶν καὶ ἡ πολιτικὴ τῶν ἐπιφυλάξεων τοῦ κ. Ζαΐμη. Ἐπανέρχομαι εἰς τὸ θέμα τῆς εἰσαγωγικῆς πολιτικῆς. Κατὰ τὴν ἄσκησιν αὐτῆς ἔθιξα ἐν γνώσει συμφέροντα· τὰ ἔθιξα ὄχι ἀπὸ κοινωνικὸν μῖσος ἔναντι ὡρισμένων τάξεων, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐξυπηρετηθῇ τὸ κοινωνικὸν σύνολον καὶ αἱ λαϊκαὶ τάξεις. Γνωρίζει ὁ κ. Μπερνίτσας κατὰ ποῖον τρόπον ἀντεμετώπισα τὸ ζήτημα τῶν βιοτεχνῶν καὶ τῶν μεσαίων τάξεων καὶ ἐλπίζω ὅτι κάποτε θὰ ἀναφέρῃ τὰς σχετικὰς προσπαθείας μου. Ἐκτύπησα τὰ συμφέροντα τῶν μεγάλων προνομιούχων, διότι ἐπίστευσα ὅτι δὲν ἠμποροῦν νὰ τεθοῦν ὅρια εἰς τὴν ζωήν, ἡ ὁποία δημιουργεῖ νέους μικροὺς εἰσαγωγεῖς δικαιουμένους καὶ αὐτοὺς νὰ ζήσουν. Ἐπέβαλον ὅμως αὐστηρὸν ἔλεγχον τόσον ὡς πρὸς τὰς τιμάς, ὅσον καὶ διὰ τὴν ταχύτητα τῶν εἰσαγωγῶν καὶ εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι λαμβάνοντες μίαν ἄδειαν εἰσαγωγῆς δὲν τὴν ἐξετέλουν ἐπὶ μῆνας. Εἰδικῶς καθιέρωσα ὑποχρέωσιν ἀνοίγματος τῆς πιστώσεως ἐντὸς 15 ἡμερῶν μὲ κύρωσιν τὴν ἐπιβολὴν προστίμου, λόγῳ τῆς ὁποίας πολλοὶ βιομήχανοι ὑπεχρεοῦντο νὰ πληρώσουν δέκα ἕως δεκαπέντε χιλιάδας λίρας εἰς τὸ Δημόσιον. Ἔδωκα πρώτας ὕλας εἰς τοὺς βιοτέχνας, αὐτὴ δὲ ἡ ἰδική μου πολιτική, ἐδημιούργησε τὴν ἀντίδρασιν τῶν εἰσαγωγέων, οἱ ὁποῖοι εἰσῆγον πρότερον προνομιακῶς τὰς πρώτας ὕλας καὶ ἐξεμεταλλεύοντο τοὺς πτωχοὺς βιοτέχνας. Τοῦτο ἐγένετο διότι ἔκρινα ὅτι ὅπως ὁ βιομήχανος ἔχει δικαίωμα ἀπ’ εὐθείας εἰσαγωγῆς, ἔτσι καὶ ὁ βιοτέχνης ἔχει δικαίωμα νὰ εἰσαγάγῃ ὁ ἴδιος τὴν πρώτην ὕλην ποὺ ἐπεξεργάζεται. Γνωρίζει ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅτι εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος ποὺ ἐπρότεινον τὸν περιορισμὸν τῶν πιστώσεων καὶ τὸν ἔλεγχον τῆς πιστώσεως. Γνωρίζει ἐπίσης ὅτι εἰσηγήθην τὸν νόμον περὶ λογοκρισίας πρὸς καταπολέμησιν τῆς λαθραίας ἐξαγωγῆς συναλλάγματος καὶ ἐπρότεινα εἰσφορὰν εἰς βάρος τοῦ μεγάλου κεφαλαίου. Τὰ θιγέντα ἀπὸ τὴν πολιτικήν μου ὠργανωμένα συμφέροντα ὤμοσαν τὴν ἐξόντωσίν μου. Ἤμουν ἀπολύτως βέβαιος περὶ αὐτοῦ. Αὐτὸ ὅμως ἦτο τὸ καθῆκόν μου.

§105Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Διαμαρτύρομαι, κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ὑπαινίσσεται ὁ κ. Βαρβούτης τὰς κρίσεις τὰς ἰδικάς μου.

§106Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Δὲν λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν τὰ πρόσωπα, ὅταν ὁμιλῶ γενικῶς.

§107Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἐγὼ εἶπον τὰς ἀπόψεις μου καὶ νομίζω, ὅτι ἡ πολιτική σας δὲν προώθησε τὰ γενικὰ συμφέροντα. Σᾶς διακόπτω ὅμως διὰ τοὺς ὑπαινιγμούς, τοὺς ὁποίους ἐκάματε. Ἐὰν θέλετε νὰ συζητήσωμεν τὸ ζήτημα τῆς πολιτικῆς τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐμπορίου, θὰ ἤθελον νὰ τὸ ἀναβάλωμεν διὰ νὰ τὸ συζητήσωμεν εἰς μίαν ἄλλην συνεδρίασιν.

§108Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ἐπιθυμῶ τὴν συζήτησιν αὐτὴν. Ὅταν ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ πολιτικῆς γραμμῆς, εὐνόητον εἶναι, ὅτι δὲν λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν μου ὡρισμένα πρόσωπα. Ὡμίλησα περὶ τῶν συμφερόντων τάξεως ὀλιγαρχικῆς ποὺ πιέζει τὰ συμφέροντα τῶν ἀσθενῶν οἰκονομικῶς τάξεων καὶ τὴν κοινωνίαν ὁλόκληρον. Καὶ ἐκεῖνο ποὺ ἠθέλησα νὰ διαστείλω καὶ τὸ γνωρίζετε, ἐλπίζω καὶ σεῖς, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι, ὅτι ὅσα ἔπραξα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὑπηγορεύθησαν ἀπὸ τὴν πολιτικήν μου ἐξυπηρετήσεως, τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου, διὰ τῆς ἐνισχύσεως τῆς εὐθηνῆς παραγωγῆς τῶν μεσαίων τάξεων τῶν βιοτεχνῶν καὶ δὲν προήρχοντο ἀπὸ κοινωνικὸν μῖσος ἐναντίον ὡρισμένης τάξεως. Ἀλλὰ ὑπάρχει μία τάξις, ἡ ὁποία ἔχει συνηθίσει νὰ κυβερνᾷ ἐκ τῶν παρασκηνίων μὲ οἱονδήποτε καθεστώς, εἴτε ἀβασιλεύτου εἴτε Βασιλευομένης Δημοκρατίας. Καὶ μὲ οἱονδήποτε κομματικὸν κυβερνητικὸν καθεστώς, καὶ ἡ τάξις αὐτὴ ἐξεγείρεται κάθε φορὰν ποὺ ἐπιχειρεῖται νὰ ἐφαρμοσθῇ πολιτικὴ ριζοσπαστικὴ ἐξυπηρετήσεως τῶν πραγματικῶν λαϊκῶν τάξεων εἰς τὰς ὁποίας στηρίζεται τὸ Ἔθνος καὶ ἡ κοινωνία ἐν Ἑλλάδι, καὶ αἱ ὁποῖαι μὲ ἀφθάστους θυσίας διεξάγουν πράγματι τὸν ἀγῶνα διὰ τὴν ὕπαρξιν τοῦ Κράτους καὶ τῆς Κοινωνίας. Εἶναι περιττὸν νὰ εἴπω, ὅτι, ὑπὸ τὰς σημερινὰς περιστάσεις τόσον κατὰ τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος σύμβασιν, ὅσον καὶ γενικῶς αἱ προσπάθειαί μου δὲν ἦσαν ἐκδήλωσις οὔτε ὑπὲρ οὔτε ἐναντίον οἱουδήποτε προσώπου· ἔστω καὶ ἐὰν ἐθίγην ἀπὸ πρόσωπα, οὐδέποτε ἐνεπνεύσθην εἰς τὰς ἐνεργείας ἀπὸ οἱαδήποτε συναισθήματα πρὸς πρόσωπα. Αὐτὸς ἦτο ὁ ἀγών, τὸν ὁποῖον διεξήγαγον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐν γένει, ἀγὼν ὑπὲρ τῶν λαϊκῶν καὶ μεσαίων τάξεων. Προσεπάθησα νὰ σταματήσωμεν κάθε τρόπον κακὰς ἐκ τοῦ παρελθόντος ἕξεις τῶν εἰσαγωγέων καὶ ἠρνήθην σταθερῶς καὶ εἰς φίλτατά μου πρόσωπα ἀκόμη, νὰ εἰσαγάγουν αὐτοκίνητα, ψυγεῖα, ραδιόφωνα καὶ ἄλλα εἴδη πολυτελῆ ἢ ἡμιπολυτελῆ, διότι αὐτὸ ἦτο ἀναγκαῖον διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ τόπου ἠγωνίσθην καὶ ἐμείωσα τὰ κέρδη τῶν εἰσαγωγέων καὶ ὤθησα τὴν Κυβερνητικὴν πολιτικὴν εἰς ἐπιβολὴν ἐλέγχου διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου. Θὰ πρέπει ὅμως ἄλλοτε, νὰ συζητήσωμεν τὸ εὐρὺ θέμα τῶν εἰσαγωγῶν. Ὁ κ. Κάντζιας ὡμίλησε περὶ χαριστικῶν πράξεων. Χαριστικαὶ πράξεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δὲν ὑπῆρξαν.

§109Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ὑπῆρξαν πολλαί, καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω.

§110Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Δὲν ὑπάρχει καμμία. Χάρις δὲ εἰς τὴν πολιτικήν μου εἰσῆλθον ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου καὶ ἐντεῦθεν ἄφθονα ἀγαθὰ εἰς τὴν χώραν, τὰ ὁποῖα μαζὶ μὲ τὰ ἀποθέματα τῆς ΟΥΝΡΡΑ, ἐξησφάλισαν τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ. Ἐὰν δὲν κατωρθώθη νὰ κρατηθῇ ὁ τιμάριθμος χαμηλά, ὠφείλετο τοῦτο εἰς ἄλλους λόγους τοὺς ὁποίους γνωρίζετε, καὶ ἰδίως εἰς τὸν ἀγῶνα, ὁ ὁποῖος διεξάγεται σήμερον ἀπὸ τὸ Ἔθνος κατὰ τοῦ συμμοριτισμοῦ. Ἡ πολιτικὴ ἡ ὁποία ἠσκήθη μὲ τὴν πολύτιμον βοήθειαν τῶν ἀμερικανῶν τῆς Διοικ. Ἐξωτ. Ἐμπορίου καὶ τῆς ἀποστολῆς καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ ἐφαρμόζεται ἀπὸ τὰ Ὑπουργεῖον Ἐθν. Οἰκονομίας, ἦτο πολιτικὴ ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ. Καὶ ἀπὸ τὴν πολιτικὴν αὐτὴν ὑπηγορεύθη καὶ ἡ σύμβασις, ἡ ὁποία τόσον ἐσυκοφαντήθη καὶ ἐσκανδαλοποιήθη. Ἀφήνω καὶ τὴν σύμβασιν καὶ τὴν ὅλην πολιτικὴν ἐφοδιασμοῦ τῆς Χώρας εἰς τὴν κρίσιν σας, κ. βουλευταί. Ἐὰν δὲν θέλετε ἢ δὲν δύνασθε νὰ λάβετε ἄμεσον ἀπόφασιν, ἐγὼ ὁ ἴδιος, ζητῶ ἐξεταστικὴν Ἐπιτροπήν. Ζητῶ ὅμως, σύντομον προθεσμίαν ὀλίγων ἑβδομάδων, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκκρεμῇ ἡ κατάστασις αὐτὴ ἐπ’ ἄπειρον καὶ νὰ θίγωνται ὑπολήψεις. Ἡ ὑπόθεσις εἶναι τόσον ἁπλῆ καὶ καθαρά, ὥστε δύνασθε νὰ λάβητε εἰς πᾶσαν στιγμήν ἀπόφασιν. Ἐπίσης, δὲν εἶμαι ἐγὼ, ἐκεῖνος ποὺ θὰ ἀρνηθῶ ἐξεταστικὴν ἐπιτροπὴν διὰ νὰ ἐξετάσῃ τὴν εἰσαγωγικὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία ἠσκήθη καθ’ ὅλην τὴν τελευταίαν διετίαν. Ἀλλά, κ. βουλευταί, ἐκεῖνο εἰς τὸ ὁποῖον θέλω νὰ ἐπιστήσετε τὴν προσοχήν σας, εἶναι τοῦτο: Προσέξατε, διότι διερχόμεθα περίοδον μεταβατικήν, διερχόμεθα περίοδον, κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς καταπολεμήσεως τοῦ κομμουνισμοῦ, βάλλονται αὐταὶ αὗται αἱ δημοκρατικαὶ ἐλευθερίαι καὶ ἡ ὑπόθεσις τοῦ ἐλευθέρου πολιτεύματός μας. Ὁ ἀγὼν αὐτός, ὁ ὁποῖος ἐπιχειρεῖται σήμερον ἐναντίον μου, εἶναι πιθανὸν αὔριον, ἀπὸ τοὺς ἰδίους κύκλους νὰ στραφῇ ἐναντίον οἱουδήποτε ἐξ ὑμῶν, μὲ σκοπὸν τὴν φθορὰν τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, διὰ νὰ ἠμποροῦν οἱ ἐπιχειροῦντες τὸν ἀγῶνα αὐτὸν νὰ ἰσχυρισθοῦν, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλη ὁδὸς σωτηρίας, ἐκτὸς ἂν ἀναλάβουν αὐτοὶ νὰ κυβερνήσουν τὴν χώραν καὶ νὰ τὴν κυβερνήσουν ὅπως αὐτοὶ θέλουν, αὐταρχικῶς, ἐν ὀνόματι δῆθεν τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα, κ. βουλευταί. (Χειροκροτήματα).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου, ἔχει τὸν λόγον.

§112Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, τὴν 19 Ἀπριλίου, ἀπηύθυνα πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ἀκόλουθον ἐπιστολήν: (Ἀναγινώσκει). Σεβαστέ μου κ. Πρόεδρε, Ἀπὸ πολλῶν ἡμερῶν κυκλοφορεῖ φήμη, ὅτι ἀπεφασίσθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἡ προμήθεια ἀραβοσίτου καὶ ὀρύζης, διατιθεμένων πρὸς πώλησιν ὑπὸ τῆς πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως. Ἡ φήμη φέρει, ὅτι ἡ προμήθεια ἐνεργεῖται ὑπὸ δυσμενεῖς ὅρους, τῆς ζημίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, λογιζομένης εἰς ἥμισυ περίπου ἑκατομμύριον δολλαρίων. Ἀδυνατῶ, βεβαίως, νὰ πιστεύσω εἰς τὴν ἀκρίβειαν τῆς φήμης. Διότι ὅμως τὸ θέμα ἤχθη ἤδη κατὰ τὸ ἓν μέρος του εἰς τὴν δημοσιότητα καὶ ἔχει προκαλέσει εὔλογον συγκίνησιν τῆς κοινῆς γνώμης, θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ σᾶς ἀπευθύνω τὴν παροῦσαν διὰ νὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως, ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ ἀπουσιάζει, παράσχητε δι’ ἐπισήμου ἀνακοινώσεως τὰ στοιχεῖα, τὰ διαπιστοῦντα τὴν ὀρθότητα τῆς κυβερνητικῆς ἐνεργείας. Ἀθῆναι 19–4–48

Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς

Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μοῦ ἀπηύθυνε αὐθημερὸν τὴν ἀκόλουθον ἀπάντησιν: (Ἀναγινώσκει). Φίλτατε Πρόεδρε, Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπὸ σημερινὴν χρονολογίαν ἐπιστολῆς σας, ἐπιθυμῶ νὰ φέρω εἰς γνῶσιν σας τὰ ἑξῆς: Ἡ Κυβερνητικὴ ἐνέργεια ἐπὶ τῆς προμηθείας ὀρύζης, καὶ ἀραβοσίτου ὑπῆρξε ὀρθοτάτη καὶ συμφέρουσα εἰς τὸ Δημόσιον. Τὰ στοιχεῖα τὰ πείθοντα περὶ τούτου εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν σας, θὰ δοθοῦν δὲ καὶ εἰς τὴν δημοσιότητα ἐὰν παραστῇ τοιαύτη ἀνάγκη. Ἀθῆναι τῇ 19 Ἀπριλίου 1948.

Φιλικώτατα

Θ. ΣΟΦΟΥΛΗΣ

Κύριοι βουλευταί, τὸ καθῆκον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἶναι ἡ ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου. Ὅπως ἡ Κυβέρνησις ἔχει καὶ τὸ δικαίωμα καὶ τὸ καθῆκον νὰ κυβερνᾷ, καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔχει καὶ τὸ δικαίωμα καὶ τὸ καθῆκον νὰ ἐλέγχῃ. Ὁ ἔλεγχος ἀποτελεῖ καὶ ὁδηγὸν καὶ χαλινὸν τῶν Κυβερνητικῶν. Παράλειψις τοῦ ἐλέγχου σημαίνει παράλειψις τοῦ καθήκοντος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἀλλ’ ὅμως, ὑπάρχουν καλαὶ καὶ κακαὶ Κυβερνήσεις, καθ’ ὅμοιον τρόπον ὑπάρχουν καλαὶ καὶ κακαὶ Ἀντιπολιτεύσεις. Ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὰ ἐλατήρια τὰ ὁποῖα κινοῦν τὰς ἐνεργείας των, διὰ νὰ κρίνωνται ἐὰν εἶναι ἄξιαι τῆς ἀποστολῆς των. Κριτήριον καὶ τῶν καλῶν Κυβερνήσεων καὶ τῶν καλῶν Ἀντιπολιτεύσεων, εἶναι ἡ ἔμπνευσις ἀπὸ τὸ γενικὸν συμφέρον. Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐμπνέονται ἀπὸ κομματικὴν συναλλαγήν, εἶναι ἀνάξιαι. Καὶ Ἀντιπολιτεύσεις, αἱ ὁποῖαι ἐμπνέονται ἀπὸ δημαγωγικὴν πρόθεσιν, εἶναι ἐπίσης ἀνάξιαι. Μόνον ὅταν ὁ ἔλεγχος, τὸν ὁποῖον ἀσκοῦν εἶναι ἐθνικὸς δημιουργικὸς καὶ καλόπιστος, μόνον ὅταν ἐμπνέεται ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν τῆς ἐξυπηρετήσεως τοῦ κοινοῦ συμφέροντος, τότε εὑρίσκονται πράγματι εἰς τὸ ὕψος τῆς ἀποστολῆς των καὶ εἶναι χρήσιμοι εἰς τὴν Χώραν. Ἠθελήσαμεν πάντοτε, ἀφ’ ὅτου ἡ ψῆφος τοῦ λαοῦ μᾶς ἔταξε εἰς τὰς τάξεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, νὰ ἀσκήσωμεν καὶ ἐθνικὸν καὶ δημιουργικὸν καὶ καλόπιστον ἔλεγχον. Ἀλλ’, ἐὰν τοῦτο ἰσχύῃ διὰ πᾶσαν περίπτωσιν, ἰσχύει, κατ’ ἀπείρως μείζονα λόγον, ὅταν ὁ χαρακτὴρ τοῦ ἐλέγχου ἀφορᾷ ἠθικὸν θέμα. Ἡ προσοχὴ τότε ὀφείλει νὰ εἶναι ἀπόλυτος. Ἔχομεν μάλιστα τὴν γνώμην, ὅτι διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτὴν καταργοῦνται τὰ τείχη Ἀντιπολιτεύσεως καὶ Συμπολιτεύσεως καὶ ὑπάρχει μόνον Βουλή, ἡ ὁποία κρίνει κατὰ συνείδησιν. Κατὰ τὰς περιπτώσεις αὐτάς, ἀπαγορεύεται εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν ἀπὸ λόγους πολιτικῆς προκαταλήψεως νὰ ἐπιδείξῃ ἠλαττωμένην προσοχὴν ἀπέναντι τῆς ὑπολήψεως ἀνδρῶν τῆς Συμπολιτεύσεως. Ἀλλὰ καὶ καθ’ ὅμοιον τρόπον ἀπαγορεύεται εἰς τὰς συνειδήσεις τῆς Συμπολιτεύσεως, ἀπὸ λόγους πολιτικῆς ἀλληλεγγύης, νὰ ἐκδηλώσουν ἄτοπον ἀνοχήν. Τὰ τείχη Συμπολιτεύσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, καταλύονται καὶ ὑπάρχουν μόνον ἐθνικαὶ συνειδήσεις, αἱ ὁποῖαι κρίνουν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ αἰσθήματος τοῦ δικαίου. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ ἀρχὴ ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐμπνεόμεθα εἰς τὴν ἄσκησιν τοῦ ἐλέγχου μας. Ἀλλὰ συμβαίνει, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ συζητούμενον θέμα νὰ μὴ ὑπάρχῃ κἂν ἡ πρωτοβουλία τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Σήμερον, ἡ πρωτοβουλία τοῦ ἐλέγχου, κατὰ τρόπον ἀσυνήθη καὶ ἴσως μοναδικόν, προέρχεται ἀπὸ τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ ἔλεγχος ἀσκεῖται ἀπὸ τὸν τέως ὑπουργὸν τοῦ Ἐφοδιασμοῦ, ἐναντίον τοῦ τέως ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Καὶ τὸ κείμενον τῆς 3ης Ἀπριλίου τοῦ κ. Ζαΐμη, ἀποτελεῖ τὸ κατηγορητήριον, εἰς τρόπον ὥστε, πράγματι νὰ ἐκφράζω τὴν βαθεῖαν μου ἀπορίαν, διατὶ ὁ τέως ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας στρέφεται ἐναντίον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁμιλεῖ περὶ δημαγωγίας τοῦ τύπου, ὀνομάζει ἄλλους συκοφάντας καὶ λησμονεῖ, ὅτι ἡ πηγὴ τῶν ἐπιχειρημάτων καὶ ἡ πρωτοβουλία τῆς ἐπικρίσεως εἶναι ὁ τέως συνάδελφός του, μέλος τοῦ αὐτοῦ κόμματος, ὁ κ. Φωκίων Ζαΐμης. Καὶ εἰς τὴν πάλην αὐτὴν τῶν δύο τέως συναδέλφων, εὑρισκομένων εἰς τοὺς κόλπους καὶ τῆς αὐτῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ αὐτοῦ Κόμματος, καλούμεθα καὶ ἡμεῖς καὶ σεῖς νὰ λάβωμεν θέσιν. Περὶ τούτου πρόκειται σήμερον. Αἱ αἰτιάσεις, τὰς ὁποίας ἀπηύθυνε ὁ κ. Ζαΐμης ἐναντίον τοῦ κ. Βαρβούτη, εἶναι αἱ ἀκόλουθοι. Κατηγόρησε πρῶτον τὸν κ. Βαρβούτην, ὅτι ἐνήργησεν ἀναρμοδίως. Ἐξετάσαντες καὶ ἡμεῖς τὰ κείμενα ἐπείσθημεν, ὅτι ὁ κ. Ζαΐμης εἶχε δίκαιον καὶ ὁ κ. Βαρβούτης ἄδικον. Καὶ ὑπάρχουν τρεῖς ἀποδείξεις ὅτι ὁ κ. Βαρβούτης ἦτο ἀναρμόδιος. Ἀπόδειξις νομική, λογικὴ καὶ πραγματική. Ἡ νομικὴ ἀπόδειξις εὑρίσκεται εἰς τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα ὁρίζουν, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔχει τὴν «ἔγκρισιν». Ἀλλὰ ἔγκρισις προϋποθέτει «ἀπόφασιν». Ἄλλοθεν ἑπομένως ὑπάρχει ἡ ἀπόφασις, διὰ νὰ κεῖται ἀλλαχοῦ ἡ ἔγκρισις. Νομικῶς, ἑπομένως, τὸ θέμα εἶναι σαφές. Ἀλλὰ καὶ λογικῶς εἶναι ἐπίσης σαφές. Διότι δὲν θὰ εἶχε λόγον ὑπάρξεως. Κύριοι βουλευταί, τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ, ἐὰν ἐπρόκειτο τὰ θέματα τοῦ ἐφοδιασμοῦ, νὰ ἀνήκουν εἰς ἄλλο Ὑπουργεῖον. Εἶναι προφανὲς ἑπομένως, ὅτι ἡ πρωτοβουλία ἀνήκει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ καὶ ἡ συνεργασία, ἡ ἔγκρισις, καὶ διὰ λόγους συναλλάγματος καὶ διὰ λόγους ποιότητος τῆς Κυβερνητικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἀνήκει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Οὐδέποτε διάταξις νόμου ἦτο δυνατὸν νὰ καθιστᾷ ἀποκλειστικῶς, μεμονωμένως ἁρμόδιον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἰς θέματα ἐφοδιασμοῦ. Θὰ ἦτο νόμος παράλογος, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἐτίμα τὴν κρίσιν καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ εἶχεν ὑπάρξῃ. Ἀλλά, πέραν καὶ τῆς νομικῆς καὶ τῆς λογικῆς αὐτῆς βάσεως, ὑπάρχει καὶ τὸ πραγματικὸν γεγονός, ὅτι οὐδέποτε εἰς τὸ παρελθὸν ὑπῆρξε περίπτωσις προμηθείας, εἰς τὴν ὁποίαν μεμονωμένως τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Ἐφοδιασμοῦ νὰ ἔλαβε τοιαύτην ἀπόφασιν. Ἰδοὺ λοιπόν, αἱ τρεῖς ἀποδείξεις, ἑκάστη τῶν ὁποίων ἔχει αὐτάρκη πληρότητα, καὶ αἱ ὁποῖαι ὁδηγοῦν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἁρμόδιος εἰς πρῶτον βαθμὸν ἦτο ὁ κ. Ζαΐμης καὶ ἁρμόδιος εἰς δεύτερον βαθμόν, συναρμόδιος, συνεργάτης ἦτο ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Καὶ ὅμως, ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑφήρπασε τὴν ἁρμοδιότητα καὶ διετήρησε, ζηλοτύπως, τὴν ἀποκλειστικότητα αὐτῆς τῆς ὑφαρπαγείσης ἁρμοδιότητος. Καὶ τώρα ἐρωτᾶται: Κατὰ ποῖον τρόπον ἐχειρίσθη αὐτὴν τὴν ἀναρμοδιότητα; Αἱ ἐνέργειαι, εἰς τὰς ὁποίας προέβη, ἦσαν αἱ πρέπουσαι, ἢ ἔδιδον λαβὴν εἰς παρεξηγήσεις; Ἠκούσαμεν, κύριοι βουλευταί, μίαν ἀρχὴν ἡ ὁποία διετυπώθη ἐπιμόνως, πεισμόνως ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει, εἶναι μόνον ἡ προστασία τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ. Καὶ οἱ τύποι καὶ οἱ νόμοι θὰ πρέπει νὰ καταλυθοῦν, ἐν ὀνόματι τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ. Θὰ χρειασθῇ μία εὐρυτέρα ἐξέτασις τοῦ θέματος διὰ νὰ καταστῇ ἀδύνατος ἡ ἐπανάληψις τοιούτων προκλητικῶν ἰσχυρισμῶν. Κύριοι βουλευταί. Ὑπάρχει, βεβαίως, περίπτωσις, κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπέρτατος νόμος δὲν εἶναι οἱ τύποι, ἀλλὰ ἡ σωτηρία τῆς Πατρίδος. Ἀλλὰ ποῖαι εἶναι αἱ προϋποθέσεις εἰς τὰς ὁποίας ἰσχύει ἡ λειτουργία τοῦ ὑπερτάτου νόμου τῆς σωτηρίας τῆς πατρίδος; Δύο εἶναι αἱ προϋποθέσεις: Πρῶτον, ὅτι πρόκειται πράγματι διὰ τὴν σωτηρίαν τῆς Πατρίδος. Καὶ δεύτερον οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι. Ὅταν διὰ τῆς τηρήσεως τοῦ πολιτειακοῦ τύπου κινδυνεύῃ κατὰ τρόπον ἀνεπανόρθωτον ἡ ὑπόθεσις τῆς Πατρίδος, τότε πράγματι ὑπέρτατος νόμος εἶναι ἡ σωτηρία της. Ἀλλὰ βεβαίως, δὲν θὰ ἦτο ἁπλῶς ἀφελές, ἀλλὰ θὰ ἦτο καταγέλαστον, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ὑποστηριχθῇ ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ἡ ὑπόθεσις τῆς Πορτογαλικῆς ὀρύζης, ἀνήκει εἰς τὰ ὑπέρτατα θέματα τῆς σωτηρίας τῆς Πατρίδος!... Προκειμένου ὅμως, περὶ τῶν ἄλλων ἐνεργειῶν τῆς Διοικήσεως, πέραν τῆς ὑπερτάτης καὶ ἱστορικῆς καὶ σπανίας αὐτῆς περιπτώσεως τῆς σωτηρίας τῆς Πατρίδος, ἄλλος εἶναι ὁ νόμος ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ ἰσχύῃ καὶ ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ συνείδησιν τῶν Δημοσίων ἀνδρῶν τῆς Χώρας. Εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς Διοικήσεως ὑπέρτατος νόμος εἶναι ἡ ἀδιάβλητος ἀρετὴ τῶν ἀρχόντων (χειροκροτήματα). Καὶ θὰ πρέπει νὰ τονίζεται ἐπιμόνως ἡ ἀρχὴ αὐτή. Διότι, ὑπεράνω οἱουδήποτε ὑλικοῦ συμφέροντος τοῦ Κράτους κεῖται τὸ ὑπέρτατον συμφέρον τοῦ ἀδιαβλήτου ἠθικῶς τῶν ἀρχόντων τῆς Δημοκρατίας. Δὲν ὑπάρχει κανένα ὑλικὸν συμφέρον τοῦ Κράτους, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ ἰσοφαρίσῃ τὸν κολασμὸν τῆς ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν ἀρετὴν τῶν Δημοσίων ἀνδρῶν. Κατὰ συνέπειαν, ἀνεπανόρθωτος εἶναι ἡ ζημία τῆς Πολιτείας, ἀκόμη καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπηρετήθησαν ὑλικὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους, ἐὰν ἐδόθησαν εὔλογοι ἀφορμαὶ πρὸς δημιουργίαν ὑποψιῶν διὰ τὴν ἀδιάβλητον ἐνέργειαν. Ἔχομεν καὶ ἄλλοτε διακηρύξει, ὅτι θὰ πρέπει νὰ καθιερωθῇ εἰς τὸ δημόσιον βίον τῆς Δημοκρατίας, ὅτι ἀρχὴ πρώτη, εἶναι ἡ ἀδιάβλητος ἐνέργεια, ἀρχὴ δευτέρα, εἶναι ἡ ὑλικὴ ὠφέλεια τῆς ἐνεργείας. Διότι, ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους, ἐὰν τὸ ἅλας μωρανθῇ ἐν τίνι ἁλισθήσεται; Ἐὰν ἡ ἀρετὴ τῶν δημοσίων ἀνδρῶν κλονισθῇ εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ λαοῦ, πῶς θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἐπιζήσῃ ἡ Δημοκρατία, ἡ ὁποία βάλλεται σήμερον τόσον σκληρῶς; Καὶ ἰσχύει ἡ ἀρχὴ αὐτή, ὅπως ὑποστηρίζομεν, καὶ ὅταν ἀκόμη πρόκειται νὰ ἐξυπηρετηθοῦν ὑλικὰ συμφέροντα τοῦ Λαοῦ. Ἐὰν ὅμως πρόκειται καὶ ἡ ἐνέργεια νὰ εἶναι παρεξηγήσιμος καὶ τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ νὰ ζημιωθοῦν, τότε, δὲν ἐπιτρέπεται πλέον νὰ ὑπάρξῃ ἐπιείκεια εἰς τὴν κρίσιν μας. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ σημερινὴ περίπτωσις. Ἰδοὺ ἡ σειρὰ τῶν διαβλητῶν ἐνεργειῶν. Ὑπάρχει πρῶτον, τὸ κείμενον τῆς 19ης Μαρτίου, τὸ πρῶτον κείμενον τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἐνῷ ὁ Πρεσβευτὴς τῆς Οὐάσιγκτον ὁμιλεῖ περὶ διαπραγματεύσεως, ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀπαντᾷ, ὅτι «ἀποδέχεται προσφορὰν Πανταζοπούλου». Ὁ κ. Βαρβούτης εἶναι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. Δενδραμῆς ἐννοεῖ τὸν Πανταζόπουλον καὶ ὄχι ἄλλον; Ἀπὸ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ φακέλλου, κύριοι βουλευταί, ἀποκομίζω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι συνεχῶς ὑπάρχουν κενὰ τὰ ὁποῖα συμπληροῦνται ἀπὸ χωριστὰς ἰδιωτικὰς συνεννοήσεις. Καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἐδοκίμασα κατάπληξιν ἀπὸ τὴν προχθεσινὴν δημοσίευσιν δύο νέων τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπῆρχον παλαιότερον εἰς τὸν φάκελλον. Ἐλέχθη ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι τὸ πρῶτον αἱ προσφοραὶ Πανταζοπούλου, ἀνεκοινώθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὴν 16ην Μαρτίου. Ἐπὶ τῇ βάσει ἑπομένως, τῆς ὑπευθύνου ταύτης ἀνακοινώσεως τοῦ κ. Βαρβούτη, ἡ ὁποία ἐγένετο ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, πρὸ, τῆς 16ης Μαρτίου, οὐδὲν ἦτο γνωστὸν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Καὶ ἐδημοσιεύθησαν προχθὲς τὰ ἀκόλουθα τηλεγραφήματα, μὲ ὑπογραφὴν Ροιμπίνη, πρὸς τοὺς συνεργάτας του εἰς τὴν Νέαν Ὑόρκην. Τὸ πρῶτον, τῆς 12 Μαρτίου, ἐνδιαφέρει ὀλιγώτερον. Ἀναγινώσκει τὸ δεύτερον, τῆς 13 Μαρτίου, τὸ ὁποῖον ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ὄρυζα ἐξησφάλισα». Πῶς;

§113Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Μὲ ἐρωτᾶτε νὰ σᾶς εἴπω, πῶς;

§114Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν ἐρωτῶ σᾶς, ἐρωτῶ τὴν Βουλήν. Ἄς ὑποτεθῇ ὅμως, ὅτι ἡ βεβαίωσις ἀνήκει εἰς τὰς συνηθείας τῶν προμηθευτῶν νὰ μεταδίδουν αἰσιοδόξους εἰδήσεις καὶ πρὸ τῆς πραγματοποιήσεως. Συνεχίζω τὴν ἀνάγνωσιν. «Ὄρυζα ἐξησφάλισα.... Γνωρίσατε πῶς ἀντιμετωπίσω πιθανὴν ἀξίωσιν ἐγγυήσεως 5% περὶ ἐμπροσθέτου φορτώσεως καὶ καλῆς ἐκτελέσεως». Ὅπως φαίνεται, ὁ κ. Ρουμπίνης ἦτο ἀκόμη ἀνήσυχος, μήπως ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς αὐτὸν ἡ συνήθης ἐγγύησις τοῦ 5%. Ἀλλὰ βραδύτερον, ὅπως εἶναι γνωστόν, καθυσύχασε. Διότι ἡ ἐγγύησις κατ’ ἐξαίρεσιν, ὡρίσθη εἰς 2%. Ἐξακολουθῶ τὴν ἀνάγνωσιν: «Καλαμπόκι ἔλαβον προθεσμίαν τριήμερον... Καὶ ἐρωτῶμεν: Ἐὰν τὸ «ὄρυζα ἐξησφάλισα» ὀφείλεται εἰς τὴν φαντασίαν, θὰ δεχθῶμεν, ὅτι καὶ ἡ βεβαίωσις ὅτι ἐξησφαλίσθη προθεσμία 3 ἡμερῶν διὰ τὸ καλαμπόκι εἶναι ἐπίσης ἕνα εὕρημα τῆς φαντασίας τοῦ κ. Ρουμπίνη; Καὶ προσθέτει τὸ τηλεγράφημα: «Ἐντεῦθεν ἐλήφθη ἀπόφασις κλείσουν ὁλόκληρον ποσότητα καλαμποκίου...»... Ἐντεῦθεν πόθεν; Οὐδεὶς ἄλλος διαχειρίζεται τὸ θέμα κατὰ τὰς δηλώσεις αὐτοῦ τοῦ τέως ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διότι αἱ ὑπηρεσίαι εἶχον ἀποκλεισθῆ, αἱ μόνιμοι ὑπηρεσίαι. Ὑπῆρχον μόνον ὁ Ὑπουργὸς ὁ ὁποῖος τὸ διεχειρίζετο. «Ἐντεῦθεν» ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις. Ἀλλὰ μέχρι τῆς 16ης ἐβεβαιώθη, ὅτι οὐδὲν εἶναι γνωστὸν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Πῶς ἐξηγεῖται λοιπόν, ὅτι ὁ Ρουμπίνης εἰς τὰς 13 νὰ γνωρίζῃ ὅτι «ἐντεῦθεν» ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις διὰ τὸ καλαμπόκι; Κύριοι βουλευταί, ὅ,τι ἐπεκαλέσθην, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶχε λεχθῆ ἀπὸ τὸν κ. βουλευτὴν Κοζάνης. Ὁ κ. βουλευτὴς Κοζάνης, εἶχε βεβαιώσει ὅτι οὐδὲν ἐγνώριζεν περὶ τῆς ὑποθέσεως μέχρι τῆς 16ης. Ἐὰν σήμερον, ὑπαναχωρῶν, ὑποστηρίζῃ, ὅτι ἐγνώριζεν καὶ προηγουμένως ὑπὸ ἄλλον τύπον, τοῦτο ἀποτελεῖ νέαν δήλωσιν.

§115Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Δὲν εἶπον τέτοιο πρᾶγμα. Δὲν μπορῶ νὰ ἐνθυμοῦμαι τὴν ἡμέραν.

§116Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἴπατε τώρα, ὅτι κατὰ τινα τρόπον ἐγίνοντο συνεννοήσεις καὶ πρὸ τῆς 16 Μαρτίου.

§117Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἶναι πιθανὸν νὰ ἐζήτησαν πληροφορίας εἴτε ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας, εἴτε ἀπὸ ἐμέ.

§118Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπέτρεψα, εἰς τὸν κ. τέως ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, νὰ διακόψῃ. Ἀλλὰ διὰ τελευταίαν φοράν. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἐπιμείνω εἰς τὸ θέμα, διότι τὸ θεωρῶ οὐσιῶδες. Ποία εἶναι ἡ ἄποψις, τὴν ὁποίαν ὑπεστήριξεν ὁ κ. Ζαΐμης, καὶ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς εὕρομεν βάσιμον; Εἶναι ὅτι, ὁ κ. Βαρβούτης ὑφήρπασεν ἁρμοδιότητα, καὶ τὴν διεχειρίσθη κατὰ τρόπον παρεξηγήσιμον. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατηγορία. Τὰ περιστατικὰ τὰ ὁποῖα ἀνεφέραμεν, ἀποτελοῦν πλήρη ἀπόδειξιν καὶ ἐξηγοῦν, διατί, παμψηφεί, ἡ ἑλληνικὴ δικαιοσύνη ὠνόμασε τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος ἐκ μέρους τοῦ κ. Βαρβούτη, ἄτακτον, ἀσυνήθη καὶ ἀνώμαλον. Καὶ ὁ χαρακτηρισμὸς αὐτὸς ἐπιβεβαιώνεται ἐπίσης καὶ ἀπὸ τὰ ἐπακολουθήσαντα κείμενα. Ἤκουσα, ὅτι ὁ κ. Βαρβούτης, ἔχει ἠλαττωμένην ἐμπιστοσύνην, πρὸς τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ τὸν παρακολουθήσω εἰς τὴν ὑψηλὴν αὐτὴν περιφρόνησιν πρὸς τὴν Δικαιοσύνην τῆς Πατρίδος μας. Προτιμῶ νὰ τὴν σέβομαι. Ἄς ἐξακολουθήσωμεν ὅμως, τὴν ἀνάγνωσιν καὶ ἄλλων κειμένων, τὰ ὁποῖα ἐπίσης εἶναι περίεργα. Εἶναι τὸ κείμενον τῆς 26 Μαρτίου μὲ τὸ ὁποῖον διαβιβάζει ὁ κ. Βαρβούτης τὴν πρότασιν ἑνὸς ἄλλου Οἴκου, πρὸς τὸν Πρεσβευτὴν τῆς Οὐάσιγκτον, καὶ ἀναγράφει τὸ τηλεγράφημά του: «Φρονοῦμεν ὅτι προσφορὰ δὲν εἶναι σοβαρά.» (Ἀναγινώσκει).... Κύριοι βουλευταί, εἶναι προφανές, ὅτι ἡ ἐνέργεια ὤφειλε νὰ εἶναι οὐδετέρα. Ἐκεῖ ὑπῆρχον πληρέστερα στοιχεῖα καὶ δι’ αὐτὸ ἐζητοῦντο. Εἰς τοιαύτας περιπτώσεις, ἡ διοικητικὴ ἀμεροληψία ἐπιβάλλει οὐδετέραν διατύπωσιν τοῦ θέματος. Δὲν ἐπιτρέπεται, ἀπὸ τὸν τόπον ὅπου δὲν ὑπάρχουν τὰ στοιχεῖα ὅταν ζητοῦνται πληροφορίαι ἀπὸ τὸν τόπον ὅπου ὑποτίθεται ὅτι ὑπάρχουν, νὰ δίδεται ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν μία προκαταβολικὴ γνώμη, ἡ ὁποία παρέχει τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἀποσκοπεῖ εἰς τὴν ἐκμαίευσιν ὡρισμένης ἀπαντήσεως. Δὲν εἶναι ἑπομένως περίεργον, διατὶ ὁ κ. Ζαΐμης, καὶ ἐπισημαίνει αὐτὸ τὸ κείμενον, καὶ καταλήγει εἰς τὸ συμπέρασμα, συμπέρασμα πρωτοφανὲς διὰ συνάδελφον εἰς μίαν Κυβέρνησιν, ὅτι «ἔχασε τὴν ἐμπιστοσύνην του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας». Καὶ ἔρχεται κατόπιν ἄλλο περιστατικόν, τὸ δεύτερον Συμβούλιον Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, τῆς 6 Ἀπριλίου. Ποῖοι παρίσταντο; Μόνον οἱ δύο, ὄχι ἁπλῶς ἀντιδικοῦντες ἀλλὰ συμπλεκόμενοι καὶ ὑβριζόμενοι ὑπουργοί, ὁ κ. Ντούουσον καὶ ὁ κ. Μαντζαβῖνος. Ἀποτελεῖ αὐτὴ ἡ συνεδρίασις μίαν θλιβερὰν εἰκόνα τῆς Κυβερνήσεως τοῦ τόπου μας ἐνώπιον τῶν ξένων. Δύο ὑπουργοί, ὄχι ἁπλῶς διαφωνοῦν, ὑβρίζονται καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ ἡγεσία της μένει ἀσυγκίνητος. Διερωτώμεθα κάποτε, κύριοι συνάδελφοι, διατὶ ἡ συμπεριφορὰ μερικῶν ἀπὸ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν συμμάχων μας φίλων καὶ εὐεργετῶν μας δὲν εἶναι πάντοτε ἐκείνη, τὴν ὁποίαν ἕνας λαὸς φιλότιμος καὶ ὑπερήφανος καὶ ἠθικῶς ὁμότιμος, ὅπως εἶναι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ ἀναμένῃ.

§119Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Δόξα τῷ Θεῷ ποῦ συμφωνοῦμεν.

§120Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μὴ βιάζεσθε, κύριε Βαμβέτσο. Ἀλλ’ ὅταν, κύριοι συνάδελφοι, παρέχωμεν τὴν εἰκόνα δύο μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, τὰ ὁποῖα φέρονται, ἐνώπιόν των, ὅπως ἐφέρθησαν, εἶναι νὰ ἀποροῦμεν, διατὶ συμβαίνουν ἐνίοτε καὶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα δὲν ἐγκρίνομεν; Δὲν εἶναι τὰ κείμενα τὰ ὁποῖα θὰ κατοχυρώσουν τὸ κῦρος τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι τὸ κῦρος τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία θὰ δώσῃ τὴν πρέπουσαν ἑρμηνείαν εἰς τὰ κείμενα. Ὅσον περισσότερον ἱκανὴ εἶναι ἡ Κυβέρνησις τόσον μικροτέρα καθίσταται, αὐτομάτως, ἡ ἐπέμβασις, ὅ,τιδήποτε καὶ ἂν γράφουν τὰ κείμενα. Θὰ πρέπει ἑπομένως νὰ τοποθετήσωμεν καὶ τὴν ἐπάρκειαν καὶ τὴν ἱκανότητα καὶ τὴν περιωπὴν καὶ τὸ κῦρος τῆς Κυβερνήσεως, τὸ δικαίωμα νὰ κινούμεθα μὲ πρωτοβουλίαν, καὶ ὄχι εἰς τὸ στενὸν γράμμα τῶν κειμένων, τὸ ὁποῖον οὐδέποτε θὰ ἤρκη, ἐὰν αἱ Κυβερνήσεις δὲν ἐμπνέουν εἰς τὴν συνείδησιν τῶν συνεργατῶν μας τὴν ἐμπιστοσύνην καὶ τὸν σεβασμόν, μὲ τὸν ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ περιβάλλωνται. Ἐκεῖ εὑρίσκεται τὸ πρόβλημα καὶ ὄχι εἰς τὰς στενὰς γραμματικὰς διατάξεις τῶν κειμένων. Καὶ ἐνῷ οὐδεὶς ἄλλος ὑπῆρχεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, παρὰ μόνον οἱ δύο ὑβριζόμενοι ὑπουργοί, ἐν τούτοις ἐλήφθη ἀπόφασις. Καὶ ποία ἀπόφασις, κύριοι βουλευταί; Ἔστω καὶ αὕτη πρὸς δόξαν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως πρὸς ἄφθιτον δόξαν της! Ἰδοῦ ἡ ἀπόφασις. Ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς ἀρνεῖται τὴν ὑπογραφήν του καὶ ἐξουσιοδοτεῖται ὁ διευθυντής του νὰ ὑπογράψῃ προστιθεμένου καὶ εἰς τὴν σύμβασιν, ὅτι μειοψηφεῖ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός. Δὲν γνωρίζω περιστατικὸν εἰς τὴν ἱστορίαν τῶν Ἑλληνικῶν Κυβερνήσεων θλιβερώτερον, διαπιστῶνον τὴν ἀποσύνθεσιν καὶ παρακμὴν τῆς Κυβερνήσεως.

§121Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὑποθέτω ὅτι εἶναι παγκόσμιον ρεκόρ.

§122Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Φοβοῦμαι, ὅτι εἶναι παγκόσμιον... Ἰδοὺ, ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους, ἡ σειρὰ τῶν ἐνεργειῶν αἱ ὁποῖαι ἐνέπνευσαν εἰς τὸν κ. Ζαΐμην καὶ κατόπιν καὶ εἰς ἡμᾶς ἔπειτα ἀπὸ τὴν ἐνήμερωσίν μας, μίαν δυσπιστίαν πρὸς τὰς ἐνεργείας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, Ἀλλὰ δὲν ὑπῆρξε μόνον ἡ ὑφαρπαγὴ τῆς ἁρμοδιότητος καὶ αἱ περίεργοι ἐνέργειαι. Ὑπῆρξεν ἐπίσης καὶ ἡ μυστικότης τῆς ἐνεργείας. Καὶ συνέβαινε περιέργως ἡ μυστικότης αὕτη νὰ μὴ ἐκδηλοῦται μόνον εἰς τὰς Ἀθήνας, νὰ ἐκδηλοῦται κατὰ ἕνα περίεργον τρόπον καὶ εἰς τὴν Λισσαβῶνα, νὰ ἐκδηλοῦται, ἀκόμη καὶ εἰς τὴν Ἀμερικήν, εἰς τὴν Οὐάσιγκτων. Ἀναγιγνώσκων τὸν φάκελλον ἀποκομίζω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὅσοι προσεβάλοντο ἀπὸ τὴν ἐπιδημίαν τῆς Πορτογαλικῆς ὀρύζης, ἐξεδήλωναν ἀμέσως δύο συμπτώματα: Οἶστρον δραστηριότητος, καὶ μυστικότητα. Ὁ κ. Κολοκοτρώνης, ἐμπορικὸς ἀκόλουθος, εἰς τὴν Πρεσβείαν τῆς Οὐασιγκτῶνος, ἐνεργεῖ πρὸ πάσης εἰδοποιήσεως τῆς Κυβερνήσεως. Ἐνῷ ὁ κανὼν εἶναι ἡ γνώριμος νάρκη τοῦ Κράτους. Μόλις συμβῇ ἡ ἐπιδημία ἐκδηλώνουν οἱ προσβαλλόμενοι μίαν ἐπιληψίαν δραστηριότητος. Πρὸ πάσης καθοδηγήσεως ὁ κ. Κολοκοτρώνης ἀναστατώνει τὸ Διεθνὲς Γραφεῖον Τροφίμων καί, ὅταν τοῦ ζητοῦνται πληροφορίαι διὰ τὰς χρονολογίας, δίδει ψευδεῖς καὶ παραμένει ἀκόμη εἰς τὴν θέσιν του. Δίδει ψευδεῖς χρονολογίας, ὅταν καλῆται εἰς ἀπολογίαν ἀπὸ τὸν Πρεσβευτὴν Δενδραμῆν. Καὶ ὅταν τοῦ ζητοῦνται ἐξηγήσεις διατὶ παρέχει ψευδεῖς χρονολογίας, ἰσχυριζόμενος ὅτι, τὴν 19ην Μαρτίου ὑπέβαλε τὴν αἴτησιν, ἐνῷ εἰς τὸ πρωτόκολλον τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου Τροφίμων διαπιστοῦται ὅτι ὑπεβλήθη τὴν 16ην, ἰδοὺ τὶ ἀπαντᾶ, ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους: «Τὸ τὶ ἀκριβῶς συνέβη, κύριε Πρεσβευτά, δὲν δύναμαι νὰ ἐξηγήσω. Τὸ πιθανώτερον εἶναι ὅτι, ἡ αἴτησις διεξεπεραιώθη,—ὡς μὴ ὤφειλεν—ὡς νὰ ἐκινεῖτο ἀφ’ ἑαυτῆς καὶ ἐλέγχεται διὰ τὰς αὐθορμήτους κινήσεις της —μετὰ τῆς λοιπῆς ἀλληλογραφίας τῆς ἡμέρας ἐκείνης «τὸ γεγονὸς εἶναι»—ἀκούσατέ το, εἶναι μία στιγμὴ ἱλαρότητος μέσα εἰς τὴν θλῖψιν τοῦ θέματος τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν ὁ ἐπίλογος τοῦ κ. Κολοκοτρώνη— «τὸ γεγονὸς εἶναι ὅτι ἀκόμη καὶ σήμερον, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ βεβαίωσις τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου, ὅτι ἡ αἴτησις ἐλήφθη εἰς τὰς 16, ἐκ τῆς λογικῆς ἐξετάσεως τοῦ φακέλλου τῆς ἀλληλουχίας τῶν γεγονότων καὶ τῆς ἀναμφισβητήτου ἡμερομηνίας τόσον τοῦ τηλεγραφήματος τῆς αἰτήσεως ὁδηγιῶν ὅσον καὶ τοῦ τηλεγραφήματος τῶν ὁδηγιῶν, ἐν πλήρει καλῇ πίστει θὰ ὑπεστήριζον ὅτι ἡ αἴτησις διεξεπεραιώθη μετὰ τὴν λῆψιν ὁδηγιῶν τῆς Κυβερνήσεως». (Ἱλαρότης). Δηλαδὴ ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ὁ παραλογισμὸς τοῦ πρωτοκόλλου, τὸ ὁποῖον ἐμμένει εἰς τὸ περίεργον πεῖσμα νὰ ἀναγράφῃ τὰς χρονολογίας, ὁ κ. Κολοκοτρώνης λογικῶς θὰ ἀπεδείκνυεν, ὅτι ἡ αἴτησίς του, ὑπεβλήθη ὄχι τὴν 16ην ἀλλὰ τὴν 19ην Μαρτίου. (Γέλωτες).

§123Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ποῖος τὸν ἐκάλεσεν εἰς ἀπολογίαν;

§124Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁ Πρεσβευτὴς Δενδραμῆς. Ὑπάρχει διαφορὰ προσώπων καὶ μέχρις ἀποδείξεως τοῦ ἐναντίου, δὲν μοῦ ἀρκεῖ ἡ συγγένεια, διὰ νὰ καταλογίσω εὐθύνας. Ἰδού, κ. βουλευταί, τὶ συνέβαινε εἰς τὴν Οὐασιγκτῶνα. Τί συνέβαινεν εἰς τὴν Λισσαβῶνα θὰ γνωσθῇ, ἐὰν δοθῇ καιρὸς νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις Βατικιώτη. Καὶ τώρα συνεχίζομεν τὴν ἐξιστόρησιν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα συνέβαινον εἰς τὰς Ἀθήνας.......... Πέραν λοιπόν, τῆς ἀναρμοδιότητος, πέραν τῶν διαβλητῶν ἐνεργειῶν ὑπάρχει καὶ ἡ μυστικότης. Ποῖος εἶπεν ὅτι τὰ ὑπέρτατα συμφέροντα τῆς Πατρίδος ἐπέβαλον τὴν ἀπόκρυψιν ὅλων αὐτῶν τῶν ἐνεργειῶν ἀπὸ τὸν κ. Ζαΐμην; Ἦτο ἄραγε πράκτωρ τῶν ἐχθρῶν τῆς πατρίδος ὁ κ. Ζαΐμης, καὶ θὰ διεκύβευε τὰ ὑπέρτατα συμφέροντά της, καθιστάμενος ἐγκαίρως ἐνήμερος; Μέχρι τῆς 19ης οὐδεὶς γνωρίζει τι. Μόνον δύο ὁ κ. τέως ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας καὶ ὁ Ντόουσον. Αἱ μόνιμοι ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐθν. Οἰκονομίας ἐπὶ οὐσιωδῶν θεμάτων τῆς ἁρμοδιότητός των ἔχουν παύσει νὰ ὑπάρχουν. Καὶ ὑπάρχει μόνον ὁ προμηθευτής, ὁ ὁποῖος πολὺ πρὸ τῆς 16ης γνωρίζει τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως, τοὺς ὁποίους δὲν γνωρίζει ὁ κ. Ζαΐμης! Κατόπιν ἔρχεται ἡ 23η Μαρτίου, ὁπότε γίνεται πλέον ἀπὸ τὸν κ. Βαρβούτην πλήρης ἀποδοχὴ καὶ ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου. Μέχρι τῆς 23ης ὁ κ. Ζαΐμης ἐξακολουθεῖ νὰ μὴ γνωρίζῃ τίποτε! Ἀλλὰ ἐλέχθη: «Ἐγνώριζεν ὁ κ. Ρημάκης», ὁ Διευθυντὴς τῶν Ἀγορῶν. Κύριοι βουλευταί, τὸ ἐδήλωσα καὶ εἰς τὸ δικαστήριον, ἐπεκοινώνησα καὶ μὲ τὸν κ. Ρημάκην, τὸν ὁποῖον συμβαίνει καὶ νὰ γνωρίζω καὶ νὰ τιμῶ. Μοῦ παρέσχε τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν, ὑποθέτω, ἔδωκε καὶ εἰς τὸ δικαστήριον, ὅτι μέχρι μὲν τῆς 22ας τοῦ ἐτίθεντο κατὰ τρόπον θεωρητικὸν καὶ ἀόριστον τὰ θέματα. Οὐδέποτε τοῦ ἐλέχθη συγκεκριμένως ἡ προσφορὰ καὶ οἱ ὅροι της. Ἐκλήθη ὅμως τὸ ἀπόγευμα τῆς 22ας πρὸς πληρεστέραν ἐνημέρωσιν. Διατί; Διότι ἐσκέφθη, ἆραγε, τότε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθν. Οἰκονομίας, ὅτι θὰ ἔπρεπε, ἔστω καὶ μὲ τὴν ὀλίγην αὐτὴν καθυστέρησιν, νὰ ἔλθῃ εἰς ἐπικοινωνίαν μὲ τὸ συνάδελφον Ὑπουργεῖον; Ἔχομεν λόγους νὰ ἀμφιβάλωμεν ἐὰν αὐτὰ ὑπῆρξαν τὰ ἐλατήρια. Συνέβη τὴν 22αν νὰ ἔλθῃ τὸ τηλεγράφημα Πανταζοπούλου ἀπὸ τὴν Οὐάσιγκτων καὶ νὰ ζητῇ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως. Τὴν πίστωσιν ὅμως διέθετε τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ Ἡ ὁδὸς πρὸς τὴν σύμβασιν διήρχετο ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ!... Τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως δὲν ἦτο δυνατὸν κατ’ ἄλλον τρόπον. Καὶ καλεῖται τότε ὁ κ. Ρημάκης πρὸς μίαν, ἐπίσης προφορικήν, ἐνημέρωσιν. Ἀλλ’ ὁ κ. Ρημάκης τοὺς ἀπαντᾶ, ὅτι, ἐὰν πρόκειται τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ νὰ δώσῃ πίστωσιν, θὰ πρέπει νὰ ἔχῃ κείμενα, Καὶ θὰ πρέπει καὶ ὁ κ. Ζαΐμης, ὁ ὁποῖος εἶχε λησμονηθῆ ὡς ὑπουργός, ἡ σιωπή του ἔγινεν ἀφάνεια! θὰ ἔπρεπε νὰ ἐνημερωθῇ. Καὶ τότε ὁ κ. τέως ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας δηλώνει ὅτι θὰ συστήσῃ εἰς τὸν προμηθευτὴν νὰ ὑποβάλῃ τὰς προτάσεις του καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ καὶ ἀπευθύνει καὶ ὁ ἴδιος τὴν 24ην Μαρτίου ἔγγραφον εἰς τὸν συνάδελφόν του, εἰς τὸ ὁποῖον τοῦ ἀνακοινοῖ τὴν ἐνέργειάν του. Καὶ τὰ δύο κείμενα, κύριοι βουλευταί, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ τὰ ἀναγνώσω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διότι τὰ εὑρίσκω περίεργα. Ἰδού, κ. βουλευταί, τὰ κείμενα. Ὁ προμηθευτὴς κ. Ρουμπίνης πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Ἐφοδιασμοῦ. «Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐπισυνάψω τὰ ἀπὸ 15 τρέχοντος δύο τηλεγραφήματα ἐξ Οὐάσιγκτων τοῦ ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ Οἴκου Λ. Πανταζοπούλου προσφέροντος 16.500 τόννους ἀραβοσίτου μετὰ δικαιώματός του ὅπως αὐξήσῃ τὴν ποσότητα εἰς 19.000 καὶ 4.500 τόννους ὀρύζης. Δυνάμει τῶν ἀνωτέρω τηλεγραφημάτων ὁ ἐντολεύς μου κ. Α. Πανταζόπουλος προσφέρει 16.500 μέχρι 19.000 τόννων ἀραβοσίτου μετὰ ἀδείας ἐξαγωγῆς, ποιότητος Βενεζουέλα No 2 καὶ 4.500 τόννους ὀρύζης συμφώνως πρὸς τὰ προμνησθέντα τηλεγραφήματα, διαλαμβανόμενα ὡς πρὸς τὴν περιγραφὴν ὅρους καὶ τιμὰς ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὰ ὁποῖα ἐλήφθη ὑπὸ χθεσινὴν χρονολογίαν τηλεγράφημα τοῦ ἐντολέως μου διὰ τοῦ ὁποίου πληροφορεῖ ὅτι τὸ γραφεῖον IEFC Οὐασιγκτῶνος ἐνέκρινε τὴν ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν παραχώρησιν τῆς ὀρύζης. Ἐπὶ πλέον ὁ ἐντολεύς μου ἐδέχθη τὸν καθορισμὸν χρονολογιῶν τῆς φορτώσεως τοῦ ἀραβοσίτου διὰ τὴν 1ην καὶ 15ην Μαρτίου εἰς τὴν τιμὴν τῶν 112 δολλ. ΤΣΙΦ Πειραιᾶ κατὰ τόννον 1.000 κιλῶν συμπεριλαμβανομένων τῶν ἀσφαλίστρων της σουρβεγιάνς. Τὰ προσφερόμενα δύο εἴδη ἐννοοῦνται ἀλληλένδετα. Λόγῳ τῆς συμπιέσεως τῶν τιμῶν εἰς τὸ ἐλάχιστον δὲν ἀπομένει περιθώριον εἰς τὸν προσφέροντα οἶκον, ὅπως μοὶ καταβάλῃ προμήθειαν καὶ παρακαλῶ ὅπως εὐαρεστούμενοι ἐγκρίνητε τὴν καταβολὴν προμηθείας μου τοὐλάχιστον ἐξ ἡμίσεος ἐπὶ τοῖς ἑκατόν. Ἀθῆναι 23.3.48

Μετὰ πάσης τιμῆς

Ν. ΡΟΥΜΠΙΝΗΣ»

Ἀνακοινώνει λοιπὸν ὅτι ὁ ἐντολεὺς του «προσφέρει» τίποτε ἄλλο! Ἀλλὰ ἐν τῷ μεταξὺ ὁ ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔχει ἀποδεχθῆ. Αὐτὸ εἰς τὸ κείμενον ἀποσιωπᾶται. Γίνεται μία οὐδετέρα ἀνακοίνωσις προσφορᾶς διὰ νὰ ἔχῃ ὑπάρξῃ. Δὲν ζητεῖ ἔγκρισιν, διότι τότε θὰ ἐτίθετο ὑπὸ ἀμφισβήτησιν ἡ δοθεῖσα ἔγκρισις. Ἀλλὰ καὶ δὲν ἀναφέρει ὅτι τὴν ἔχει ἤδη λάβει ἐπειδὴ τότε δὲν θὰ εἶχεν ἔννοιαν ἡ ὑποβολὴ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ. Καὶ εὑρίσκεται αὐτό, τὸ οὐδέτερον ὕφος. Μία μόνον συγκεκριμένη αἴτησις διατυποῦται εἰς τὴν τελευταίαν περικοπήν. Ἡ αἴτησις προμηθείας ἡμίσεος τοῖς ἑκατόν, λόγῳ τῶν ἐθνικῶν του ὑπηρεσιῶν....... Ἀλλ’ ἰδοὺ καὶ τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς τοῦ συναδέλφου του κ. Βαρβούτη πρὸς τὸν κ. Ζαΐμην, τῆς 24ης Μαρτίου. Καὶ διότι, κ. βουλευταί, ἐγνώριζον αὐτὸ τὸ κείμενον ὅσα εἶχον προηγηθῆ, ὅταν ἤκουσα ἀπὸ τοῦ βήματος τὸν κ. βουλευτὴν Κοζάνης νὰ ἐκφράζῃ βαθὺ παράπονον πρὸς τὸν κ. Ζαΐμην, διότι τάχα δὲν τὸν ἐνημέρωσεν, ἐξεπλάγην διὰ τὴν τόλμην του... Διότι ὁ κ. Ζαΐμης ἐκαλεῖτο εἰς ἀπολογίαν ἀπὸ τὸν ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος τὸν εἶχε καταργήσει. Καὶ ἐκαλεῖτο εἰς ἀπολογίαν, διότι ὁ κ. Ζαΐμης δὲν ἐνημέρωσεν τὸν κ. Βαρβούτην. Ἰδοὺ τὸ κείμενον. «Πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ. Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας: Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν καὶ ἡμῖν........». Τὸ καὶ ἡμῖν τί σημαίνει; Ὅτι ἡ αἴτησις ὑπῆρχε, καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἐν τούτοις εἰς τὸν κατατεθέντα φάκελλον δὲν ὑπάρχει. Καὶ ἐὰν εἶναι ἀκριβὲς ὅτι δὲν κατετέθη διότι δὲν ὑπῆρχε, αὐτὸ σημαίνει ὅτι ὑπῆρχε προσωπικὴ γνῶσις τοῦ ἐγγράφου τοῦ κ. Ρουμπίνη, ἀλλὰ ὄχι ὑπηρεσιακή. «Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν καὶ ἡμῖν αἴτησιν τοῦ Νικολάου Ρουμπίνη, διὰ τὴν ἐξαγωγὴν ἐξ Ἀγκόλας Πορτογαλίας δέκα ἕξ χιλιάδων πεντακοσίων (16.500) τόννων ἀραβοσίτου καὶ τεσσάρων χιλιάδων πεντακοσίων (4. 500) τόννων ὀρύζης ἀλλοκασιὸν, εἰς τὴν τιμὴν διὰ μὲν τὸν ἀραβόσιτον πρὸς ἑκατὸν δώδεκα (112) δολλάρια ΤΣΙΦ κατὰ τόννον, διὰ δὲ τὴν ὄρυζαν πρὸς διακόσια εἴκοσι πέντε (225) δολλάρια ΤΣΙΦ κατὰ τόννον καὶ μὲ καταβολὴν προμηθείας ἡμίσεος ἐπὶ τῆς ἑκατόν, εἰς ποσοστόν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι ἐξετάσαντες τὰς ἀνάγκας τῆς χώρας, τὰς τιμὰς εἰς ἃς προσφέρονται τὰ ἀνωτέρω εἴδη τὰς σχετικὰς ἀλλοκασιόν, ὡς καὶ τοὺς ὅρους γενικῶς ὑφ’ οὓς ταῦτα προσφέρονται, ἐγκρίνομεν τὴν εἰσαγωγὴν τούτων καὶ παρακαλοῦμεν, ὅπως προβῆτε εἰς τὰς ἀναγκαιούσας διατυπώσεις ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ ἀνωτέρω ἐνδιαφερομένου, ὅστις θέλει ὑποβάλῃ ὑμῖν ἅπαντα τὰ στοιχεῖα διὰ τὸ ἄνοιγμα τῆς πιστώσεως. Ἡ ἀνωτέρω εἰσαγωγὴ θέλει γίνῃ διὰ λογαριασμὸν τῆς ὑπηρεσίας ἀγορῶν ἐξωτερικοῦ. Δὲν παραλείπομεν νὰ τονίσωμεν ὅτι, τὸ ἡμέτερον Ὑπουργεῖον παρηκολούθησε τὴν ὑπόθεσιν τῆς κατὰ τὰ ἄνω προμηθείας πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἐξασφαλίσεως τῆς ἀδείας εἰσαγωγῆς τῆς ὀρύζης ἐκτὸς ἀλλοκασιόν, ἥτις καὶ πράγματι ἐπετεύχθη ἱκανοποιουμένης οὕτω μιᾶς ἐκ τῶν σοβαρωτέρων ἐπισιτιστικῶν ἀναγκῶν. Ἡ προμήθεια ἀμφοτέρων τῶν ὡς ἄνω εἰδῶν εἶναι ἀλληλένδετος, ἐπείγει δὲ ἀπολύτως ἡ πραγματοποίησίς της.

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ

Κύριοι βουλευταί, ἀποδίδω οὐσιώδη σημασίαν εἰς αὐτὸ τὸ κείμενον. Γνωρίζομεν ὅτι, τὴν 19ην καὶ τὴν 23ην ὑπῆρχον δύο τηλεγραφήματα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τὰ ὁποῖα «ἀποδέχονται τὴν προσφορὰν τῆς ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου», δηλαδὴ κλείουν σύμβασιν προμηθείας τοῦ Δημοσίου. Καὶ ἐνῷ αὐτὸ εἶναι τὸ πραγματικὸν γεγονὸς πῶς ἀνακοινοῦται εἰς τὸν συνάδελφόν του;

§125Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Τὰ τηλεγραφήματα δὲν ἀποτελοῦν νομικὴν δέσμευσιν. Γράφει ὁ κ. Βαρβούτης, «ὅτι παρηκολούθησε τὴν ὑπόθεσιν πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἐξασφαλίσεως ἀδείας εἰσαγωγῆς τῆς ὀρύζης...», ἐδῶ δὲν ἔχει ἁπλῶς ἐγκρίνει ἄδειαν εἰσαγωγῆς, ἔχει ἀποδεχθῆ ὅρους συμβάσεως προμηθείας τοῦ Δημοσίου.

§126Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁ συνάδελφος τὸ ἤξευρεν ἀπὸ πρὶν καθὼς καὶ ὁ κ. Ρημιάκης, καὶ ἐπὶ πλέον εἶχε δημοσιευθῆ καὶ εἰς τὰς ἐφημερίδας ἡ ἀποδοχὴ τὴν Τετάρτην τὸ πρωΐ. Ἐὰν Θέλετε νὰ βγάλετε συμπεράσματα ἀπὸ ἓν ἔγγραφον καμωμένο, ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν χωρὶς μεγάλην προσοχὴν, δὲν θὰ στέκονται πουθενά.

§127Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐλέχθη ὅτι τὰ δύο τηλεγραφήματα τοῦ κ. Βαρβούτη, περὶ ἀποδοχῆς τῆς προσφορᾶς τῆς 19ης καὶ 23ης, δὲν ἀποτελοῦν νομικὴν δέσμευσιν. Ἀποτελοῦν ὅμως ἠθικὴν δέσμευσιν καὶ ἐὰν τὸ Κράτος ἀνήκει εἰς τοὺς τιμίως συναλλασσομένους, αἱ ἠθικαὶ δεσμεύσεις δὲν ἔχουν οὐσιώδη διαφορὰν ἀπὸ τὰς νομικάς.

§128Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὑπάρχει κάποια διαφορά, διότι ἐκεῖ μέχρι τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως οἱ συμβαλλόμενοι ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς ὑπαναχωρήσεως.

§129Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἐπιθυμῶ νὰ ἐπικαλεσθῶ ὁλόκληρον τὴν ἀμερόληπτον κρίσιν σας. Εἰς τὸ κείμενον δὲν ἀναφέρεται ὅτι τὴν 19ην ἐτηλεγραφήθησαν αὐτὰ καὶ τὴν 23ην ἐτηλεγραφήθησαν αὐτά, δηλαδὴ ἡ ἀποδοχὴ τῆς προσφορᾶς. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία...

§130Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Διότι τὸ ἐγνώριζε καὶ ὁ κ. Ζαΐμης καὶ ὁ κ. Ρημιάκης. Αὐτὸ φέρει ἡμερομηνίαν 24 Μαρτίου καὶ διότι ἡ εἴδησις ἐδημοσιεύθη τὴν ἰδίαν ἡμέραν. Ἑπομένως τὸ ἐγνώριζε καὶ ὁ κ. Ρημιάκης, ὅπως σᾶς εἶπον, ἀπὸ τὰς 22 καὶ τὸ ἐγνώριζε καὶ ὁ κ. Ζαΐμης εἰδοποιηθεὶς τηλεφωνικῶς, ἀπὸ τὰς 23 καὶ τὴν 24ην τὸ ἔγραψαν καὶ ὅλαι αἱ ἐφημερίδες ὅτι, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀπεδέχθη προσφορὰν προμηθείας μὲ τάδε καὶ τάδε τιμάς. Συνεπῶς δὲν ὑπῆρξε τίποτε τὸ μυστικόν.

§131Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ἀλληλογραφοῦν οἱ συνάδελφοι, πρέπει νὰ ὑπάρχῃ πλήρης καὶ εἰλικρίνεια καὶ ἀκρίβεια, ἡ ὁποία ὅμως εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν δὲν ὑπῆρξε. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὴν ἀνάπτυξιν εἰς τὴν ὁποίαν μέχρι τοῦδε προέβημεν, ἐξηγήσαμεν εἰς τὴν Βουλὴν διατὶ ἐπιστεύσαμεν εἰς τὴν βασιμότητα τῶν αἰτιάσεων τοῦ κ. Ζαΐμη, ὅτι ὁ κ. Βαρβούτης ὑπῆρξεν ἀναρμόδιος, ὅτι προέβη εἰς ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι ἦσαν περίεργοι καὶ ὅτι ἐνήργησε μὲ μίαν μυστικότητα, ἡ ὁποία εἶναι ἀπαράδεκτος δι’ ἕνα συνάδελφον. Ἐρωτᾶται τώρα: Τὸ σύνολον αὐτῶν τῶν ἐνεργειῶν ὁδηγεῖ μήπως εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου; Ἐνθυμεῖται ἡ Βουλὴ τὴν γνώμην μας. Ἀκόμη καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐξησφαλίζετο ὑλικὸν κέρδος, οὐδέποτε θὰ ἠδύνατο τοῦτο νὰ ἰσοφαρίσῃ τὴν ἠθικὴν ζημίαν τῆς παρεξηγήσεως. Ἀλλὰ εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν ὡδήγει εἰς ἀντίθετον ἀποτέλεσμα. Ὡδήγει εἰς ὑπέρογκα κέρδη τῶν προμηθευτῶν. Ἐὰν ἐπραγματοποιεῖτο ἡ σύμβασις, ὅλοι ὅσοι ἔκαμον τοὺς ὑπολογισμοὺς ἀπέδειξαν, ὅτι τὸ ὑπέρογκον κέρδος ἐκυμαίνετο ἁπλῶς μεταξὺ 250–500 χιλιάδων δολλαρίων. Ὁ κ. Βαρβούτης, ἐπανειλημμένως προσεπάθησε νὰ κάμῃ μίαν διάκρισιν, ἡ ὁποία πράγματι εἶναι βάσιμος. Ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα τῆς καλῆς συμβάσεως καὶ ἄλλο τὸ ζήτημα τῆς καλῆς ὀρύζης. Ἠδύνατο νὰ ὑπάρξῃ καλὴ σύμβασις καὶ κακὴ ὄρυζα, κακὴ σύμβασις καὶ καλὴ ὄρυζα. Ἀλλὰ ἠδύνατο νὰ ὑπάρξῃ καὶ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συνέβη, καὶ κακὴ σύμβασις καὶ κακὴ ὄρυζα.

§132Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὁπότε δὲν ὑπάρχουν κέρδη.

§133Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁπότε παραμένει ἡ εὐθύνη τῆς κακῆς συμβάσεως. Ἂς ἔλθωμεν πρῶτον, εἰς τὴν ἐξέτασιν, ἂν ὑπάρχῃ κακὴ ἢ καλὴ ὄρυζα, διότι ἐπανειλημμένως ἐλέχθη, ὅτι ἡ δημοκοπία ἠμπόδισε τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ λαοῦ. Ἐὰν ἦτο ἀκριβές, ὅτι ἡ «δημοκοπία» τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἠμπόδισε τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ λαοῦ, τοῦτο θὰ ἐσήμαινεν, ὅτι ἡ σύμβασις πραγματοποιουμένη, θὰ ὠφέλει τὸν λαὸν καὶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑπεύθυνος, διότι μίαν τόσον καλὴν σύμβασιν δὲν τὴν ἐξετέλεσεν. Καὶ εἶναι ἀπείρως βαρύτερον ὑπεύθυνος, ἐάν, πανικοβαλλομένη, ἀπὸ τὴν ἄδικον ἐπίκρισιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως δὲν ἐτόλμησε νὰ κάμῃ τὸ καθῆκον της καὶ νὰ ὑπηρετήσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ, πραγματοποιοῦσα τὴν σύμβασιν τοῦ κ. Βαρβούτη. Ἀλλὰ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν δὲν εἶναι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἔπταισε διὰ τὴν ἀκύρωσιν, εἶναι ἡ ὄρυζα ἡ ὁποία ἔπταισεν! Καὶ ἔχομεν ἐπίσημον κείμενον, ὥστε νὰ μὴ ἐπιτρέπεται ἡ παράτασις τοῦ κομπασμοῦ, ὅτι ὑπῆρξαν τάχα προστάται τοῦ λαοῦ, καὶ ἠμποδίσθησαν εἰς τὴν προστασίαν ἀπὸ τὰ ἀθέμιτα συμφέροντα κεφαλαιοκρατικῶν κύκλων. Ἡ τρισυπόστατος ὁμὰς τῶν διεθνῶν τυχοδιωκτῶν ἦτο ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἐξυπηρέτει τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ μας. (Χειροκροτήματα). Τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ εἶναι ἄξια καλλιτέρας σημασίας ἀπὸ τὸ τρίπτυχον, ἐν ὀνόματι τοῦ ὁποίου ἐδόθη ἡ μάχη τῆς Βραζιλιανῆς ὀρύζης.

§134Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Τὸ δίπτυχον Σκουλικίδη......... ......... δὲν γνωρίζω τί παριστάνει.

§135Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν γνωρίζω κανένα προμηθευτήν. Ὅσοι ἀποπειρῶνται ἐκμετάλλευσιν, εἶναι ἄξιοι δημοσίου στιγματισμοῦ.

§136Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Ὅταν γίνεται μία προμήθεια....

§137Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Πάλιν διακόπτετε. Εἶπον λοιπόν, ὅτι δὲν ἔπταισεν ἡ Κυβέρνησις. Εἶναι ἀπὸ τὰ ἐλάχιστα θέματα, εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ἔπταισεν! Δὲν ἔπταισεν ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς συμβάσεως. Ἔπταισεν ἡ ὄρυζα. Καὶ ἔχομεν τὴν καταγγελίαν ἀπὸ τὸ Νομικὸν Συμβούλιον. Ποίαν ἄλλην χρείαν ἔχομεν μαρτύρων ἀπὸ τὴν ἐπίσημον καταγγελίαν ἐκ μέρους τοῦ νομικοῦ συμβουλίου, ἐνεργοῦντος διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ δημοσίου; Ἐκτὸς ἐὰν δὲν ἔχωμεν ἐμπιστοσύνην, οὔτε εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην, οὔτε εἰς τὸ Νομικὸν Συμβούλιον, ἀλλὰ μόνον εἰς τοὺς διεθνεῖς προμηθευτὰς τῆς ὀρύζης. Ἰδοὺ τὸ κείμενον: «Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ἀπὸ 8 Ἀπριλίου 1948 σύμβασιν ὀρύζης, ἥτις δέον νὰ εἶναι ἀπολύτως ὑγιὴς καὶ ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἐξετασθεῖσα εὑρέθη περιέχουσα ἐπίσης σάρακας, διαμαρτυρόμεθα ἀπὸ τοῦδε καὶ δηλοῦμεν, ὅτι ἀποκρούομεν τὴν τοιαύτην ἐλαττωματικὴν ὄρυζαν ................». Ἰδοὺ ὅτι, τὸ θέμα ἔχει κριθῆ. Καὶ ἐρωτῶμεν: Πῶς εἶναι δυνατόν, καὶ μετὰ τὴν ἀκύρωσιν λόγῳ κακῆς ποιότητος νὰ ἀποτολμᾶται ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ προσφερθῇ μία μεγάλη ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν ἡ δημοκοπία τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἡ ἀνανδρία τῆς Κυβερνήσεως ἐστέρησε ἀπὸ τὸν λαὸν καὶ τὴν ὁποίαν ἡ τριὰς τῶν ἐνδόξων προμηθευτῶν εἶχε μεριμνήσει νὰ προσφέρῃ; Κύριοι βουλευταί, ἰδοὺ τὸ συμπέρασμα. Δὲν ἦτο μόνον ἡ ὄρυζα κακή, ἦτο ἐπίσης κακὴ καὶ ἡ σύμβασις. Πρῶτον διότι συνήφθη κατὰ τρόπον παρεξηγήσιμον. Καὶ δεύτερον, διότι διὰ τὴν περίπτωσιν τῆς πραγματοποιήσεως παρέχει εἰς τοὺς μεσάζοντας ὑπέρογκα κέρδη, Αὐτοὶ ἦσαν οἱ δύο λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους καὶ ἡ σύμβασις εἶναι κακή. Ἀλλὰ θὰ πρέπει, κύριοι βουλευταί, νὰ ἐξετασθῇ ἐπίσης τὸ ζήτημα, ποῖος ἦτο ὁ πρέπων τρόπος διαχειρίσεως τοῦ ζητήματος. Ὁ κ. Ζαΐμης τὸν διετύπωσεν ἔκτοτε κατὰ τρόπον σαφῆ. Ὑπῆρχε πρώτη ἡ ὁδὸς τῆς συνεννοήσεως τῶν δύο Κυβερνήσεων. Ὑπῆρχε, δευτέρα, ἡ ἐνέργεια προχείρου μειοδοσίας. Ἐὰν καὶ οἱ δύο αὐτοὶ τρόποι δὲν ἀπέδιδον, ἐὰν κατὰ τὴν ἄμεσον συνεννόησιν πρὸς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν ἐλαμβάνετο ἡ ἀπάντησις ἢ ὅτι δὲν δέχεται ἄμεσον διαπραγμάτευσιν, ἢ ὅτι δίδει τὴν ὄρυζαν ὡς ἔχει, ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐγγυήσεως διὰ τὴν ποιότητα τότε θὰ διεπιστοῦτο ἐκ τῶν πραγμάτων, ὅτι ἡ συνεννόησις αὕτη θὰ ἔπρεπε νὰ ἐγκαταλειφθῇ. Θὰ ἠδύνατο ἐπίσης νὰ γίνῃ μία πρόχειρος μειοδοσία. Ἐὰν καὶ κατ’ αὐτὴν διεπιστοῦτο, ὅτι οὐδεὶς ἄλλος ἦτο ἐξουσιοδοτημένος, θὰ ἀπεδεικνύετο ὅτι ὑπάρχει μόνον ἡ ὁδὸς Φραγκίστα καὶ τότε θ’ ἀποκαθίστατο ἁρμονία μεταξὺ τῶν δύο ὑπουργῶν καὶ ὁ κ. Ζαΐμης βεβαίως θὰ συνυπέγραφε. Διατὶ οἱ δύο αὐτοὶ λογικοὶ τρόποι, ὑποδεικνυόμενοι μάλιστα μὲ τόσον πεῖσμα ἀπὸ τὸν κ. Ζαΐμην, δὲν ἠκολουθήθησαν, ἀφοῦ μάλιστα ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δοκιμασθοῦν, καὶ ἀφοῦ ἦτο βέβαιον, ὅτι ἡ ὄρυζα θὰ ἀνέμενεν, ἀφοῦ ἐλίμναζεν ἀπὸ μηνῶν εἰς τὴν Πορτογαλίαν; Διατί, λοιπόν, δὲν ἐδοκιμάσθησαν; Διατὶ αὐτὴ ἡ ἀνένδοτος στοργὴ πρὸς τὴν σύμβασιν Ρουμπίνη; Ἰδοὺ ἡ εὐθύνη! Καὶ ἂν ἀκόμη ὁ κ. τέως ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἦτο ἀπολύτως πεπεισμένος διὰ τὸ δίκαιον τῆς ἀποφάσεώς του, ὅταν εὗρε τὸν κ. Ζαΐμην τόσον πείσμονα καὶ τόσον ἀπολύτως ἐπιμένοντα, θὰ ὤφειλε νὰ δεχθῇ, ὅπως δοκιμασθοῦν ἐπὶ τέλους οἱ δύο ἄλλοι τρόποι καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ διαπιστωθῇ ὅτι εἶναι ἀτελέσφοροι. Τὸ γεγονὸς, ὅτι ἐπιμένων ἐπροτίμησε τὴν συμπλοκὴν καὶ ὄχι τὴν συνεργασίαν μὲ τὸν συνάδελφόν του, ἀποτελεῖ εὐθύνην τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ μὴ ἐπισημάνῃ καὶ νὰ μὴ καταλογίσῃ. Ἰδοὺ διατί, κύριοι βουλευταί, καὶ ἡ Δικαιοσύνη, κατελόγισε μὲ τόσην αὐστηρότητα αὐτὴν τὴν εὐθύνην. Τὸ κείμενον τῆς ἀποφάσεως, γράφει: «Ἀρκούντως ἀποδεικνύονται αἱ αἰτιάσεις, ὅτι ἔγινε προτίμησις τῶν προμηθευτῶν Ρουμπίνη, Πανταζοπούλου, Φραγκίστα, οἵτινες θὰ ἀπεκόμιζαν τεράστια κέρδη καὶ ἠγνοήθησαν σκοπίμως ἕτεροι προμηθευταί, προσενεγκόντες συμφερωτέρας τιμάς... Περὶ τῆς ἀληθείας τῶν δημοσιευθέντων κατὰ τὰ κύρια καὶ οὐσιώδη σημεῖα τῶν πείθεται τὸ δικαστήριον. Προέκυψεν ἄτακτος ἀσυνήθης καὶ ἀνώμαλος τρόπος διαχειρίσεως τοῦ ζητήματος». Καὶ ἡ ἀπόφασις ἔχει ἐκδοθῆ παμψηφεί. Ἀλλὰ μοῦ ἀπευθύνεται ὁ ψόγος, ὅτι ἐδέχθην νὰ παραστῶ ὡς μάρτυς εἰς τὸ δικαστήριον. Δὲν ἤκουσα σαφῶς. Ἀποκομίζω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ ἔννοια τῶν λόγων τοῦ κ. Βαρβούτη, ἦτο ὅτι, ὡς ἐπερωτῶν, εἶχον προκατάληψιν, καὶ ὅτι ὢν προκατειλημμένος θὰ ὤφειλα νὰ δηλώσω κώλυμα. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια;

§138Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Μάλιστα.

§139Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Χαίρω πολύ. Πρῶτον, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ἐρωτήσω, πῶς ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἠδύνατο νὰ εἶναι μάρτυς ὁ κ. Ντόουζον, συμμέτοχος τῆς συμβάσεως, καὶ ἑπομένως κατὰ μείζονα λόγον «προκατειλημμένος». Πῶς ὁ κ. Μπερνάρης, ἐκτελῶν, ὡς γενικὸς γραμματεύς, τὰς διαταγὰς τοῦ ὑπουργοῦ καὶ ἑπομένως κατὰ μέγιστον λόγον προκατειλημμένος; Πῶς ὁ κ. Στεφανόπουλος συνάδελφος καὶ συνυπογράψας; Διατί λοιπόν αὐτοὶ ἐκλήθησαν μάρτυρες ἀπὸ τὸν κ. Βαρβούτην; Ἢ θὰ ἔπρεπε νὰ κληθοῦν οἱ εὐμενῶς προκατειλημμένοι καὶ ν’ ἀποκλεισθοῦν οἱ ἐλέγχοντες; Ἢ μήπως ἔπρεπε, ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης ὅλοι νὰ δηλώσουν κώλυμα, καὶ νὰ τὴν ἐμποδίσουν νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ ἔργον της; Κύριοι βουλευταί, θὰ ἦτο βάσιμος ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ κ. βουλευτοῦ Κοζάνης, ἐὰν ἀποδεχώμεθα ὅτι ἡ ἐπερώτησις εἶναι ἐκδήλωσις προκαταλήψεως. Ἀλλὰ οὐδέποτε εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ δεχθῶμεν ὅτι ἡ ἐπερώτησις ὀφείλεται εἰς δυσμενῆ προκατάληψιν. Ὀφείλεται εἰς πεποίθησιν. Καὶ διότι ἀρνούμεθα τὴν αἰτίασιν τῆς προκαταλήψεως, διὰ τοῦτο δὲν ἠσθάνθημεν κώλυμα καὶ ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης, νὰ διακηρύξωμεν τὰς πεποιθήσεις μας. Εἶπεν ἀκόμη ὁ κ. Βαρβούτης, ὅτι ὑπήρξαμεν «ὑποτελεῖς» διὰ νὰ γίνωμεν μάρτυρες. Τοῦ ἐπιστρέφω τὸν χαρακτηρισμόν. Δὲν ἐσυνηθίσαμεν ἡμεῖς νὰ εἴμεθα ὑποτελεῖς εἰς κανένα. Οὔτε ζητοῦμεν ὑποτέλειαν, οὔτε προσφέρομεν ὑποτέλειαν. Ὅ,τι πιστεύομεν τὸ ὑπερασπίζομεν. Καὶ διότι πιστεύομεν, εἰς ὅσα κατεθέσαμεν, διὰ τοῦτο προσήλθομεν εἰς τὰ δικαστήριον, διὰ τοῦτο τὰ ἐπανελάβομεν καὶ σήμερον. Εἴμεθα ἐλεύθεροι ἄνθρωποι καὶ γνωρίζωμεν νὰ ἀναλαμβάνωμεν ὁλόκληρον τὴν εὐθύνην τῶν πεποιθήσεών μας. Κύριοι βουλευταί, ἐλέχθη ἀκόμη, ὅτι ἴσως θὰ ἦτο ἄτοπον εἰς τοὺς σημερινοὺς κρισίμους καιροὺς ἡ Βουλὴ νὰ ἐπιδίδεται εἰς τοιαύτας συζητήσεις. Θὰ ἦτο ἀληθῶς εὐτύχημα ἐὰν τὸ θέμα δὲν εἶχεν ὑπάρξῃ. Ἀλλά, θὰ ἦτο ἐξ ἴσου δυστύχημα, ἐάν, ὑπάρξαντος τοῦ θέματος, δὲν ἐγίνετο ἡ ἐπερώτησις καὶ δὲν ἐκαλεῖτο ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ λάβῃ τὰς ἀποφάσεις της. Εἰς τὸν ὑπέρτατον σήμερον ἀγῶνα τοῦ Ἔθνους, ἕκαστος, εἴτε ἄτομον εἴτε Σῶμα, ὀφείλει νὰ ἐπιτελῇ εἰς τὸ ἀκέραιον τὸ ἰδικόν του καθῆκον. Μόνον μὲ τὸν τρόπον αὐτὸν καθίσταται ἄξιος τοῦ μαρτυρικοῦ λαοῦ καὶ τοῦ μαχομένου ἡρωϊκοῦ μας Στρατοῦ. Καὶ τὸ κύριον καθῆκον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας εἶναι νὰ ἀσκῇ τὸν ἔλεγχον τῶν δημοσίων ἀνδρῶν καὶ ὅπου συναντᾷ τὰς εὐθύνας νὰ τὰς ἐπισημαίνῃ καὶ νὰ ἐπιβάλῃ τὸν καθαρμόν. Ὑψώνεται τὸ Σῶμα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὅταν ἀσκῇ τὸν ἔλεγχον, δὲν ἐκτρέπεται τῆς ἀποστολῆς του. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν δίδομεν πρὸς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι μᾶς ἐλέγχουν διότι ἀσκοῦμεν αὐτὸν τὸν ἔλεγχον. Ἡ οὐσία τῆς Δημοκρατίας εἶναι ὁ ἔλεγχος. Εἰς τὰ Δημοκρατικὰ Πολιτεύματα ἡ πλειοψηφία κυβερνᾷ καὶ ἡ μειοψηφία ἐλέγχει. Ἀλλὰ τὸ κύριον συστατικὸν τῆς Δημοκρατίας εἶναι τὸ δεύτερον. Διότι συμβαίνει καὶ εἰς τὰς τυραννίας κάποτε νὰ ἔχουν τὴν ἔγκρισιν τῆς πλειοψηφίας. Ἀλλὰ δι’ αὐτὸ δὲν γίνονται Δημοκρατίαι. Παραμένουν τυραννίαι διότι ἡ ἐλευθέρα ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου συνιστᾷ τὴν Δημοκρατίαν. Εὑρισκόμενοι εἰς τὰς τάξεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐπιτελοῦμεν τὸ καθῆκόν μας ἀσκοῦντες ἐθνικὸν καὶ δημιουργικὸν καὶ καλόπιστον ἔλεγχον. Ἀπὸ τὰς ἀρχὰς αὐτὰς ἐμπνέεται καὶ ὁ ἔλεγχος, τὸν ὁποῖον τώρα ἀσκοῦμεν. Καὶ πιστεύομεν ὅτι, μεθ’ ὅσα συνέβησαν καὶ ἐλέχθησαν, μία μόνον δύναται νὰ εἶναι ἡ κατάληξις τῆς συζητήσεως. Ἡ ἀπόφασις τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας πρὸς σύστασιν ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀποτελεῖ κατὰ τὴν γνώμην μας καθῆκον τιμῆς τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐπηυξημένης μετὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς δικαστικῆς ἀποφάσεως, ὅπως ὁμοφώνως διὰ βοῆς ἐγκρίνῃ τὸν σχηματισμὸν ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ὄχι μόνον διὰ τὸ ζήτημα τῆς ὀρύζης, ἀλλὰ διὰ τὸ σύνολον καὶ τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τῶν συμβάσεων προμηθειῶν τοῦ Κράτους ἀπὸ τῶν ἐκλογῶν μέχρι σήμερον, διὰ τὰς ὁποίας ἐπίσης ἠκούσθησαν τόσαι συγκεκριμέναι κατηγορίαι. Τοιουτοτρόπως ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ἀναλαμβάνουσα ἡ ἰδία τὴν σημαίαν τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ, θέλει καταστῆ πράγματι ἀξία καὶ τοῦ μαρτυρικοῦ λαοῦ, καὶ τοῦ ἡρωϊκοῦ μας στρατοῦ. (Χειροκροτήματα).

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Μπάτζιος ἔχει τὸν λόγον.

§141Η. ΜΠΑΤΖΙΟΣ. Κύριοι βουλευταί, θλίβομαι ὁμολογουμένως κατάκαρδα διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὰς ἀποκρήμνους κορυφὰς τοῦ Γράμμου δίδεται ἀπὸ τοὺς ἀληθινοὺς Ἕλληνας ἡ πραγματικὴ μάχη τῆς Ἑλλάδος, τὸ βῆμα αὐτὸ ἀπασχολεῖται νὰ δίδῃ τὴν μάχην τῶν ὑπουργικῶν σκανδάλων. Καὶ δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον ἐὰν δὲν ἐπρόκειτο νὰ συμπληρώσω κἄποιο μεγάλο κενόν, τὸ ὁποῖον ἀφήνει ἡ ἐπερώτησις καὶ αἱ προηγηθεῖσαι ἀγορεύσεις ἄλλων ἀξιοτίμων κ. συναδέλφων. Διότι παρ’ ὅλην τὴν φιλότιμον προσπάθειαν ἡ ὁποία κατεβλήθη ἀπὸ τοὺς ἐπερωτήσαντας ἀξιοτίμους συναδέλφους καὶ ἰδιαίτατα ἀπὸ τὸν κ. Γαρουφαλιᾶν, ὅμως δὲν κατωρθώθη ἀκόμη νὰ ἐξιχνιασθῇ ἡ μεγαλυτέρα πτυχὴ τοῦ σκανδάλου, τὸ ὁποῖον κυρίως ἔγκειται εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ἐματαιώθη ἐξ αἰτίας τῆς ἀντιδράσεως καὶ τῆς παρεμβληθείσης σκοπίμου κωλυσιεργίας, ὡς θ’ ἀποδείξω κατωτέρω μὲ ἐπίσημα στοιχεῖα, ἐκ μέρους τοῦ ἐπερωτωμένου ὑπουργοῦ, ἡ προμήθεια ὀρύζης δι’ ἀνταλλαγῆς ἐλαίου, παρ’ ὅλον ὅτι ὑπῆρχε πρὸς τοῦτο προσφορὰ μεγάλης καὶ σοβαρᾶς Αἰγυπτιακῆς ἑταιρίας. Καὶ ἡ πτυχὴ τοῦ πραγματικοῦ καὶ χειροπιαστοῦ αὐτοῦ σκανδάλου ἀνεσύρθη κἄπως ἀπὸ τῶν στηλῶν τῆς ἐγκρίτου «Ἑστίας» ἐφημερίδος, τὴν ὁποίαν χαρακτηρίζει πάντοτε ἕνα θάρρος ἀξιέπαινον εἰς τὴν ἀποκάλυψιν τῶν βοερῶν σκανδάλων, ἐφημερίδος ἡ ὁποία ἔχει συναίσθησιν τῆς ὑψηλῆς δημοσιογραφικῆς της ἀποστολῆς καὶ ὀρθώνει ὑπερήφανα τὸ ἀνάστημά της διὰ τὴν πάταξιν κάθε κακοηθείας ὁθενδήποτε προερχομένης. Ἀπεκαλύφθη δὲ τὸ σκάνδαλον αὐτὸ εἰς τὰς γενικὰς αὐτοῦ γραμμὰς ἀπὸ τὴν δημοσιευθεῖσαν εἰς τὴν «Ἑστίαν» ἐπιστολὴν τοῦ ἀνταποκριτοῦ τῆς ἐφημερίδος «Ἀνατολὴ» τῆς Αἰγύπτου κ. Πύρρου Μπαμίχα. Ἦτο ἑπόμενον ὅμως ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, ὁ ὁποῖος ἡγήθη τῆς σταυροφορίας αὐτῆς νὰ μὴ ἀναφερθῇ εἰς τὸ σκάνδαλον αὐτὸ τῆς ματαιώσεως τῆς ἀνταλλαγῆς καὶ τοῦτο διότι οὐδὲν τοιοῦτον στοιχεῖον ὑπάρχει εἰς τὸν κατατεθέντα φάκελλον. Ἐὰν δὲ ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς καὶ οἱ μετ’ αὐτὸν ἀγορηταὶ ἐξεγύμνωσαν τὴν ὑπόθεσιν ἀπὸ ὅλα τὰ στοιχεῖα γιὰ νὰ ἐμφανίσουν τὸ σκάνδαλον, ἡμεῖς συμπληροῦντες τὴν ὅλην εἰκόνα θὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἀρματώσωμεν αὐτὴν μὲ ὅλα ἐκεῖνα τὰ ἐπιλήψιμα στοιχεῖα τὰ ὁποῖα σκοπίμως ἀφῃρέθησαν ἀπὸ τὸν φάκελλον καὶ τὰ ὁποῖα ὅμως εὑρίσκονται εἰς τὰ ἀρχεῖα τῆς ΚΥΔΕΠ, ἡ ὁποία καὶ εἶχε μεσολαβήσῃ διὰ τὴν ἀνταλλαγὴν ἐλαίου μὲ Αἰγυπτιακὴν ὄρυζαν. Κύριοι βουλευταί, ἐκόπτετο ἐπὶ 2–3 συνεδριάσεις ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Κοζάνης καὶ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι ὅλαι αἱ προσπάθειαι τὰς ὁποίας κατέβαλε, τὰς κατέβαλε, ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον διότι ἐπείνασεν ὁ λαὸς καὶ ἤθελε νὰ τὸν τροφοδοτήσῃ μὲ ὄρυζαν Σαρανσὸν ὑποστηρίξας μάλιστα ἐμφαντικῶς ὅτι δὲν ὑπῆρχε καλυτέρα προσφορὰ ὀρύζης ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν τοιαύτην καὶ ὅτι ἀκόμη κατὰ Ἰανουάριον τοῦ 1948 ὅτε συνεζητεῖτο ἡ ἐπερώτησις τοῦ ἐλαιολάδου καὶ ὑπεβλήθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον κ. Σ. Θεοτόκη μία ἐρώτησις ἐὰν ὑπάρχῃ περίπτωσις ἐξαγωγῆς ἐλαίου τοῦ ἀπήντησεν ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία τοιαύτη περίπτωσις. Καὶ ὅμως θὰ σᾶς ἀποδείξω μὲ στοιχεῖα ἐπίσημα ὅτι ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου τοῦ 1948 ὑπῆρχε πρότασις ἀνταλλαγῆς 800 τόννων ἐλαιολάδου μὲ 4000 τόννους ὀρύζης Βραζιλιανῆς ἀρχικῶς, μετατραπείσης βραδύτερον εἰς Αἰγυπτιακήν. Ἰδοὺ δὲ πῶς ἀκριβῶς ἔχει ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ ἐν ὅλαις ταῖς λεπτομερείαις της. (Ἐνταῦθα ὁ κ. Μπάτζιος ἤρχισεν ἀναγινώσκων λεπτομερὲς σημείωμα τῶν γενομένων διαπραγματεύσεων διὰ τὴν ἐν λόγῳ ἀνταλλαγήν, ὅπερ σημείωμα καὶ κατέθεσεν. Ἔχει δὲ τὸ σημείωμα οὕτω: «Τὴν 22.1.1948 ἡ μεγάλη Αἰγυπτιακὴ Ἑταιρεία Ἀντερπράϊζ Ἀλεξάντρια ἔντ Κο, ἔχουσα ὑποκαταστήματα καὶ ἀνταποκριτὰς εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ τὰς μεγαλυτέρας πρωτευούσας τῆς Εὐρώπης, προσέφερεν εἰς τὴν ΚΥΔΕΠ ὄρυζαν Βραζιλίας 4.000 τόννους, μὲ ἀνταλλαγὴν ἐλαιολάδου. Ἡ προσφορὰ κατ’ ἀρχὰς ἐγένετο πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ καὶ κατόπιν μετεβιβάσθη εἰς τὴν ΚΥΔΕΠ ἡ ὁποία ἄλλως τε ἠδύνατο μόνον νὰ συγκεντρώσῃ εἰς χεῖρας της μίαν τόσον μεγάλην ποσότητα ἐλαιολάδου. Κατέθεσεν ἐγγύησιν 5%, μὲ παράδοσιν τοῦ ἐμπορεύματος ὁλοκλήρου τσὶφ Πειραιᾶ, ἔναντι 800 τόννων ἐλαιολάδου, φορτωθησομένου ἐντεῦθεν μετὰ τὴν παραλαβὴν καὶ ἔλεγχον τῶν στοιχείων τοῦ συμβολαίου καὶ τὴν καλὴν ἐκτέλεσιν, τοῦ ἐλαίου παραδοτέου τμηματικῶς Πὸρτ Ἀτλαντὶκ (Λιμένα Ἀτλαντικοῦ). Τὴν ἑπομένην, 23.1.1948 ἡ ἑταιρεία Ἀντεπράϊζ, ἐβελτίωσε τὴν ποιότητα (μολονότι καὶ ἡ πρώτη ἦτο ἀνωτέρα τῆς σκωληκοβρώτου Σαρανσόν), προσφέρουσα τηλεγραφικῶς ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους, ὄρυζαν ἐπίσης Βραζιλίας, ἀλλὰ τύπου Ζαποναί, σπάσιμον 15–20%, 1½% χρώματος μαρρὸν καὶ 0% (ἄνευ) ξένων ὑλῶν. Ἀπὸ τὸ 60% ἐντὸς ἀλλοκασιὸν τῆς Βραζιλιανῆς παραγωγῆς. Ἡ αἴτησις καὶ αἱ ἐνέργειαι πρὸς τὸ IEFC ἐβάρυνον τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Τὴν 24.1.48 ἡ ΚΥΔΕΠ διὰ τηλεγραφήματος πρὸς τὸν ἀντιπρόσωπον ἀποδέχεται τοὺς ὅρους κατ’ ἀρχήν, προσθέτουσα ὅμως ὅτι ἡ φόρτωσις ὀρύζης πρέπει νὰ εἶναι ἄμεσος διὰ τὸ κλείσιμον τῆς ἐργασίας. Εἰς ἀπάντησιν, τὴν 26ην Ἰανουαρίου, ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Αἰγυπτιακῆς Ἑταιρείας Ἀντεπράϊζ, τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ ὅτι ὁ ὅρος τῆς ἀμέσου φορτώσεως γίνεται δεκτὸς καὶ ὅτι ἀναλαμβάνει ἡ Ἑταιρεία νὰ φορτώσῃ ἐντὸς ἑνὸς μηνὸς ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς. Ἐπαναλαμβάνεται ὅμως ὅτι αἱ διατυπώσεις διὰ τὴν λῆψιν ἀδείας, ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν βαρύνουν τὴν Ἑλλάδα. Τὴν ἑπομένην 27ην Ἰανουαρίου ἡ ΚΥΔΕΠ τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν Ἑταιρείαν ὅτι ἤρχισαν αἱ ἐνέργειαι ἀνταλλαγῆς καὶ ὅτι ἐπιμένει εἰς τὴν ἐντὸς μηνὸς φόρτωσιν τοῦ φορτίου ὀρύζης, διότι ἔχει ἄμεσον ἀνάγκην ὀρύζης ἡ χώρα. Τὴν 28.1.1948 ἡ Ἑταιρία ἀπαντᾷ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ τηλεγραφικῶς, ὅτι εἶναι σύμφωνος εἰς τὸ νὰ φορτωθῇ ἐντὸς μηνὸς ἡ ὄρυζα καὶ νὰ ἀρχίσῃ ἡ φόρτωσις τοῦ ἐλαιολάδου, μετὰ τὴν παραλαβὴν ὁλοκλήρου τοῦ ποσοῦ τῆς ὀρύζης καὶ ὅτι ἐπιπροσθέτως δέχεται ἡ παράδοσις τοῦ ἐλαιολάδου νὰ γίνῃ τμηματικῶς ἐντὸς 3 μηνῶν. Πάντως, ἐπαναλαμβάνεται καὶ πάλιν, ὅτι ἅπασαι αἱ διατυπώσεις πρὸς παροχὴν ἀδείας «ἐξ ἀλλοκασιὸν» ἀπὸ τὸ Διεθνὲς Γραφεῖον Τροφίμων βαρύνουν τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Ὑπενθυμίζεται ἐπίσης ὅτι ἡ προθεσμία ὁριστικῆς ἀποδοχῆς λήγει τὴν 4ην Φεβρουαρίου. Καὶ ὅμως, ἡ 4η Φεβρουαρίου φθάνει χωρὶς οὐδεμία πρόοδος νὰ ἔχῃ συντελεσθῆ καὶ οὐδεμία ἐνέργεια νὰ ἔχῃ γίνει καὶ διὰ τοῦτο τὴν 4.2.48 ἡ ΚΥ-ΔΕΠ ζητεῖ τηλεγραφικῶς παράτασιν τῆς προθεσμίας μέχρι τῆς 10ης Φεβρουαρίου «διότι λείπει ὁ ὑπουργός». Εἰς ἀπάντησιν ἡ Ἑταιρία τὴν ἰδίαν ἡμέραν τηλεγραφεῖ ὅτι ἐπέτυχε καὶ τὴν αἰτηθεῖσαν παράτασιν. Καὶ ὅταν φθάνῃ πλέον ἡ λῆξις καὶ τῆς δευτέρας αἰτηθείσης προθεσμίας, ἡ Ἑταιρία τηλεγραφεῖ καὶ πάλιν τὰ ἑξῆς: «10 Φεβρουαρίου 1948. Ἀνησυχῶ σιωπήν σας. Δυσκόλως ἐπετύχομεν παράτασιν μέχρι 15 Φεβρουαρίου. Ἑτέρα παράτασις προβληματικήν. Τὴν ἰδίαν ἡμέραν ἡ ΚΥΔΕΠ προσπαθοῦσα νὰ κερδίσῃ καιρὸν καὶ παραπλανωμένη ἀπὸ τὰς ψευδεῖς δηλώσεις τόσον τοῦ κ. Βαρβούτη ὅσον καὶ τοῦ κ. Μπερνάρη, τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν Ἑταιρίαν τὰ ἑξῆς: «10.2.1948. Μολονότι ἐγκρίνεται ἀνταλλαγὴ ἀδυνατοῦμεν δώσωμεν ὁριστικὸν σύμφωνον πρὸ λήψεως ἀδείας IEFC. Παρακαλοῦμεν χορηγήσητε ἄνετον παράτασιν ἀνταλλαγῆς». Τὴν 28.1.1948 ἡ Ἑταιρεία ἀπαντᾷ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ ὡς ἑξῆς: «Τηλεγράφημά σας 10ης. Μεγάλου κόπου ἐπετύχομεν παράτασιν ὀψιὸν φὲρμ μέχρι 20ῆς Φεβρουαρίου συμπεριλαμβανομένης. Παρὰ ὑποτίμησιν ἐλαιολάδου διεθνῆ ἀγορὰν κατ’ ἐξαίρεσιν ἐγένετο ἀποδεκτὴ ἡ παράτασις». Ἐδῶ πρέπει νὰ σημειώσωμεν ὅτι αἱ παρατάσεις τῶν ὀψιὸν ἐδίδοντο μετὰ μεγίστου κόπου καὶ κινδύνων ἀκόμη, διότι ἤρχισε πλέον εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν νὰ σημειοῦνται διακυμάνσεις τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαιολάδου, ἥτις ἐφέρετο πρὸς τὴν κατιοῦσαν. Τὴν 13.2.1948 ἡ ΚΥΔΕΠ ἀναπνεύσασα καὶ ἐκ τῆς νέας ἀνελπίστου αὐτῆς παρατάσεως τῆς ὀψιόν, ἀπαντᾷ ὡς ἑξῆς: «13.2.1948. Σημειοῦμεν ἐπιτευχθεῖσαν παράτασιν. Ἄδεια ἀνταλλαγῆς ἐλαιολάδου ἐνεκρίθη ὑπὸ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ὑπ’ ἀριθ. 16569. Ἀλλὰ πρὸς ὁριστικὴν ἐπικύρωσιν δέον ἐπιτευχθῇ ἄδεια IEFC εἰσόδου ὀρύζης εἰς Ἑλλάδα, ἥτις δύναται ἐπιτευχθῇ ἀμέσως μερίμνῃ Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ΣΤΟΠ. Πρὸς τοῦτο Ἀμερικανοὶ ζητοῦν βεβαιώσητε τηλεγραφικῶς στοιχεῖα: 1) ἐὰν ἐκτὸς ἀλλοκασιόν, 2) ἐὰν φόρτωσις δύναται πραγματοποιηθῇ ἀμέσως». Ἐν τῷ μεταξὺ τούτῳ, ἡ Ἑταιρία βλέπουσα τὴν ἀπροθυμίαν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐνεργήσῃ παρὰ τῷ IEFC διὰ τὴν χορήγησιν ἀδείας καὶ ἐκ τοῦ λόγου ὅτι ἡ ἀγορὰ τῆς Αἰγύπτου, ἐξουδετερωθείσης τῆς χολέρας, ἐκηρύχθη ὑγιής, τηλεγραφεῖ ὅτι δέχεται προμηθεύσῃ ὄρυζαν Αἰγύπτου τῆς ὁποίας ἡ δυνατότης φορτώσεως ἦτο ταχυτέρα, πρὸς διευκόλυνσιν τῆς ἐργασίας προτείνει ἀντὶ τῆς ὀρύζης Βραζιλίας, ἥτις ὡς εἴπομεν ἦτο ἐντὸς ἀλλοκασιόν, προτείνει νὰ προμηθεύσῃ ὄρυζαν Αἰγύπτου ἀνωτέρας ποιότητος, ἐξ ἀλλοκασιόν, τύπου Ζαποναί, 5–10% σπάσιμον 1% μαρρόν, πρώτης ποιότητος καὶ χωρὶς ξένας ὕλας. Καὶ εἰς ἀπάντησιν τὴν 14.2.48 ἡ ΚΥΔΕΠ τηλεγραφεῖ ὅτι οὐδεμία μετατροπὴ δύναται νὰ γίνῃ, διότι ἡ ζητηθεῖσα ἄδεια περιέχει λεπτομερείας». Καὶ τέλος 17.2.1948 ἡ ΚΥΔΕΠ ἀπορρίπτει κατόπιν ἀρνήσεως τοῦ Ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον ἐπὶ ἕνα μῆνα δὲν ἔδιδε καθαρὰ τὴν γνώμην του, τὴν προσφοράν, ὡς ἑξῆς: «17.2.48. ΚΥΔΕΠ πρὸς Ἀντεπράϊς. Ὑμέτερον 14.2.48 Ἀρνούμεθα ἀνταλλαγὴν μέχρι σήμερον δὲν διευκρινίσατε ὅτι ἡ ὄρυζα ἦτο ἐντὸς ἀλλοκασιόν. Ἐὰν προσεφέρετο ἐκτὸς ἀλλοκασιόν ἔχομεν ἤδη ἐξασφαλίσει τὴν σχετικὴν ἄδειαν». Καὶ τοῦτο ἐγένετο κατόπιν παραπλανητικῶν βεβαιώσεων τοῦ ἐπὶ ἕνα μῆνα διαιωνίζοντος ἀορίστως τὴν ὑπόθεσιν κ. Βαρβούτη, ὁ ὁποῖος δὲν ἐφαντάζετο ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξευρεθῇ ὄρυζα ἐκτὸς ἀλλοκασιόν. Καὶ ὅμως ἡ Ἀντερπράϊς, μολονότι ἡ ἐκτὸς ἀλλοκασιόν ὄρυζα ἦτο ἀνωτέρα τῆς ἤδη προσφερθείσης, τὴν ἑπομένην 18.2.1948 τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ τὰ ἑξῆς: «Ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους ἐπιθυμοῦντες διευκολύνωμεν ἐνεργείας Ἀμερικανικῶν Ἀρχῶν, δεχόμεθα προσφέρωμεν Βραζιλιανὴν ὄρυζαν ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν ἀπὸ 40% ἐλευθέρας ποσότητος παραγωγῆς». Τὴν ἑπομένην 19.2.48 ἡ ΚΥΔΕΠ ἐνθουσιασμένη διὰ τὴν νέαν εὐχάριστον τροπήν, τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν Ἑταιρείαν τὰ ἑξῆς: «Μετὰ ὑμέτερον τηλεγράφημα 18.2.48 βεβαιοῦντος ὅτι ἀνταλλαγὴ 4.000 τόννων ὀρύζης, τύπου Ζαποναὶ προελεύσεως Βραζιλίας 15–20% σπάσιμον 1% μαρρὸν ἄνευ ξένων ὑλῶν μὲ φόρτωσιν ἐντὸς μηνὸς ἀπὸ χορηγήσεως ἐγγυήσεως ἔναντι 800 τόννων ἐλαιολάδου, προσφέρονται ἐκτὸς ἀλλοκασιόν, ἐγνωστοποιήσαμεν τοῦτο ὑπευθύνως Κυβέρνησιν καὶ Ἀμερικανικὰς Ἀρχάς, αἵτινες ἐζήτησαν τηλεγραφικῶς ἔγκρισιν Οὐάσιγκτων. Συνεπῶς ὑπὸ ὅρον λήψεως ἐγκρίσεως IEFC ἐπικυροῦμεν ὁριστικῶς συμφωνίαν». Σημειωτέον ὅτι ἐφ’ ὅσον ἡ ὄρυζα προσεφέρετο τώρα ἐκτὸς ἀλλοκασιόν, ἡ ἄδεια τοῦ IEFC ἦτο πλέον τυπικὴ διὰ τὴν διέλευσιν τοῦ φορτίου ἀπὸ τὸν Ὠκεανόν. Τὴν 20.2.1948 ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Ἑταιρείας τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ τὰ ἑξῆς: «Ὑμέτερον χθεσινόν, συμφώνως τούτῳ ἔκλεισα ὁριστικῶς ἐργασίαν ἀνταλλαγῆς Στόπ ἀναμένομεν ἔγκρισιν Οὐάσιγκτων ἵνα συμβαλλόμενοι ἀρχίσουν ἐκτέλεσιν». Τὴν 21.2.1948 ἡ ΚΥΔΕΠ τηλεγραφεῖ πρὸς Ἑταιρίαν: «Χθὲς ἐζητήθη τηλεγραφικῶς ἀπαιτουμένη ἔγκρισις IEFC ΣΤΟΠ. Ἐρωτηθέντες ἀνεκοινώσαμεν Οὐάσιγκτων ὄνομα φορτωτοῦ Ἀλεξάντρια Ἀντερπράϊζ ἔντ Κο»... Μετὰ τρεῖς ἡμέρας τὴν 24.2.48 ἡ ΚΥΔΕΠ τηλεγραφεῖ πρὸς τὸν ἀντιπρόσωπον τῆς Ἑταιρείας: «Λόγῳ ἀνάγκης ἐπειγούσης φορτώσεως ὀρύζης καὶ θεωροῦντες βεβαίαν προσεχῆ χορήγησιν ἐγκρίσεως Οὐάσιγκτων παρακαλοῦμεν προκαλέσητε φορτωτὴν μᾶς καθορίσῃ περίπου ἡμερομηνίαν φορτώσεως ἵνα πληροφορήσωμεν σχετικῶς Ὑπουργεῖον ΣΤΟΠ Διατυπώσεις παροχῆς ἐγγυήσεως συντόμως». Τὴν ἑπομένην 25.2.48, ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Ἑταιρείας ἀπαντᾷ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ: «Ὑμέτερον χθεσινόν. Ἐφ’ ὅσον εἶσθε βέβαιοι προσεχῆ ἐγγύησιν ἐγκρίσεως Οὐάσιγκτων, φορτωτὴς ζητεῖ ἀναλάβητε οἱανδήποτε εὐθύνην περίπτωσιν μὴ ἐγκρίσεως ΣΤΟΠ. Ἀποδεχόμενοι τηλεγραφήσατε φθάσωμεν ἀεροπορικῶς Ἀθήνας ὑπογραφὴν ὅρων ἐκτελέσεως ΣΤΟΠ. Προβλεπομένη ἡμερομηνία φορτώσεως 10 ἡμέρας ἀπὸ ὑπογραφὴν ταύτης». Καὶ ὅμως οὐδεμία ἀπάντησις δίδεται τὰς δύο ἑπομένας ἡμέρας. Τὴν 27.2.48 ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Ἑταιρείας τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν ΚΥΔΕΠ τὰ ἑξῆς: «Ἐν ἀναμονῇ τηλεγραφήματός σας, συμβαλλόμενοι ἕτοιμοι προβῶσιν, ραγδαίαν φόρτωσιν ὀρύζης». Ἔτσι παρέρχονται ἕξ (6) ἡμέραι. Τὴν 3.3.1948 ἡ ΚΥ ΔΕΠ τηλεγραφεῖ ἀποτόμως τὰ ἑξῆς: «Βάσει τηλεγραφήματος Πρεσβείας Οὐάσιγκτων, κειμένου ὁποίας λάβωμεν γνῶσιν αὔριον, Συμβούλιον ὀρύζης εἰσηγήθη εὐνοϊκῶς 25ην Φεβρουαρίου Κεντρικὸν Συμβούλιον IEFC ὁποῖον ὅμως συνεδρίασαν 1ην Μαρτίου δὲν ἐνέκρινε φόρτωσιν ὀρύζης ΣΤΟΠ. Τηλεγραφήσωμεν αὔριον λεπτομερείας καὶ λόγους ἀνωτέρω ἀποφάσεως IEFC». Ὁπωσδήποτε τὴν 5.3.48 ἡ ΚΥΔΕΠ συνεχίζουσα τηλεγραφεῖ πρὸς τὸν ἀντιπρόσωπον τῆς Ἑταιρείας: «Συνεχείᾳ χθεσινοῦ μας (προχθεσινοῦ) ἐλάβομεν γνῶσιν τηλεγραφήματος Πρεσβείας, ὅπερ δὲν ἀναφέρει λόγους ἀπορρίψεως, παρὰ μόνον ὅτι δυνάμεθα ἐπανέλθωμεν μετὰ 4–6 ἑβδομάδας. Στόπ. Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ συνεχίζει προσπάθειαν Οὐάσιγκτων Στόπ. Ἐν τούτοις ἡμεῖς δὲν ἐλπίζομεν ἐπιτυχίαν Στόπ. Ἵνα μὴ προσπάθειά μας ναυαγήσῃ ὁλοκληρωτικῶς προσπαθοῦμεν πείσωμεν ἀρχὰς ἀποδεχθοῦν ὄρυζαν Αἰγύπτου γλασσὲ ὡς τηλεγραφήματά σας 13 καὶ 14.2.48 Στόπ. Ἐφ’ ὅσον ἐργασία ἐξακολουθεῖ πραγματοποιήσιμος δέον μᾶς ἀνανεώσητε ὅρους ἀνταλλαγῆς μὲ ὄρυζαν Αἰγύπτου κλπ.». Τὴν 5.3.48 ὁ ἀντιπρόσωπος τηλεγραφεῖ πρὸς τὴν Κ.

Υ.Δ.Ε.Π.:

«Ἡμέτερα 3 καὶ 5 Στόπ. Πρὸ λήψεως τελευταίου κατόπιν σκληρῶν ἀπὸ χθὲς προσπαθειῶν μου, ἐπέτυχα ἀνανέωσιν ἁπάντων γνωστῶν σας ὅρων ἀνταλλαγῆς μὲ ὄρυζαν Αἰγύπτου γλασσὲ πρώτης ποιότητος, συμφώνως τηλεγραφημάτων μου 13 καὶ 14 Φεβρουαρίου ΣΤΟΠ. Φορτωτὴς ἐβεβαίωσεν ἐγγράφως δὲν ἀπαιτεῖται ἔγκρισις IEFC καὶ ὄρυζα ἐκτὸς ἀλλοκασιὸν ΣΤΟΠ. Φόρτωσις μάξιμουμ 10ήμερος ἀπὸ καταθέσεως ἀμοιβαίως ἐγγυήσεων ΣΤΟΠ. Ὀψιὸν φὲρμ μέχρι 14ης τρέχοντος περιλαμβανομένης ΣΤΟΠ. Δείγματα συστημένα ἀεροπορικῶς. Ἐπωφεληθῆτε ὑστάτης ταύτης παραχωρήσεως φορτωτοῦ». Αὐτή, κύριοι βουλευταί, εἶναι ἡ ἱστορία τῆς ὅλης ὑποθέσεως τῆς ματαιωθείσης ἀνταλλαγῆς ὀρύζης μὲ ἐλαιόλαδον. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπεστήριξε διὰ τοῦ ἐπερωτωμένου ὑπουργοῦ του ὅτι καὶ μία τοιαύτη ὄρυζα μὲ ἀνταλλαγὴν θ’ ἀπήτη δῆθεν 4–6 μῆνας ἕως ὅτου καταφθάσῃ στὴν Ἑλλάδα, ὅτι δῆθεν δὲν ἐπέτρεπε τὸ Διεθνὲς Γραφεῖον Τροφίμων κλπ. ἐνῷ ὡς ἀπεδείχθη ἡ ὄρυζα ἀνταλλαγῆς θὰ κατέφθανεν ἐνταῦθα ἐντὸς ἑνὸς μηνός, τὸ δὲ Διεθνὲς Γραφεῖον Τροφίμων, καταλλήλως διαφωτιζόμενον καὶ οὐχὶ συσκοτιζόμενον, δὲν εἶχε κανὲν δικαίωμα ἀλλ’ οὔτε καὶ καμμίαν πρόθεσιν νὰ παρεμποδίσῃ μίαν τόσῳ ἐπωφελῆ ἀνταλλαγὴν ἐλαιολάδου ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἦτο πλημμυρισμένη τότε ἡ Ἑλλάς, μὲ ὄρυζαν Αἰγυπτιακὴν ἐκτὸς ἀλλοκασιόν. Ἐδῶ ἀκριβῶς ἔγκειται ἡ ἐγκληματικὴ εὐθύνη τοῦ κ. ὑπουργοῦ διότι ἐπέδειξεν οὗτος ἐν προκειμένῳ πλήρη τοὐλάχιστον ἀδιαφορίαν καὶ ἀμέλειαν ἂν μὴ σκόπιμον κωλυσιεργίαν. Οὔτε δὲ δικαιοῦται οὗτος κομπορρημονῶν νὰ ἰσχυρίζεται ὅτι κόπτεται διὰ τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ, διότι ἂν πραγματικῶς ἐνδιαφέρετο δι’ αὐτά, ὅπως ἔσπευδε μὲ κατεπείγοντα τηλεγραφήματα νὰ κλείσῃ τὴν σύμβασιν τῆς σκωληκοβρώτου πορτογαλικῆς ὀρύζης, κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον θὰ ἔπρεπε νὰ κινηθῇ ὥστε νὰ ἐπιτύχῃ τὴν ἐν λόγῳ ἀνταλλαγὴν διὰ τῆς ὁποίας ἀφ’ ἑνὸς μὲν θὰ ἀπεφεύγετο ἡ αἱμορραγία τριῶν ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἀφ’ ἑτέρου δὲ θὰ ἐπιτυγχάνετο ἡ τόσον εὐεργετικὴ διὰ τὸν τόπον ἐξαγωγὴ 800 τόννων ἐλαίου. (Χειροκροτήματα).

§142ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, κύριε Πρόεδρε.

§143Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν δύο, ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς καὶ ὁ κ. Ζαΐμης. Νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τοὺς ἀκούσωμεν, ὥστε νὰ κλείσῃ ἡ συζήτησις, καὶ ἂν ὑπάρξῃ θέμα ψηφοφορίας νὰ γίνῃ αὔριον.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§145Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Θεωρῶ καθῆκόν μου, ὅπως θέσω ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς ὡρισμένα στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔφθασαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν τελευταίως καὶ τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἀρκετὰ διαφωτιστικὰ προκειμένου νὰ σχηματίσῃ ἡ Βουλὴ δικαίαν κρίσιν. Ὡς γνωστὸν τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν διέταξε τὸν Πρεσβευτὴν κ. Βατικιώτην νὰ μεταβῇ εἰς Λισσαβῶνα καὶ νὰ προβῇ εἰς τὴν διενέργειαν ἀνακρίσεων ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως. Ὁ κ. Βατικιώτης ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν του πρέπει δὲ ἡ Βουλὴ νὰ λάβῃ γνῶσιν τῶν οὐσιωδεστέρων σημείων της.

§146Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἀπὸ πότε ἡ ἐν Λισσαβῶνι Ἑλληνικὴ Πρεσβεία ἤρχισε νὰ ἐπιλαμβάνεται τῆς ὑποθέσεως;

§147Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Δυστυχῶς ὡς ἀναφέρει ὁ κ. Βατικιώτης, ὁ Πρόξενος κ. Χαλκούσης ἦτο ἰδιωτικῶς καὶ ἀνεπισήμως ἀπὸ καιροῦ εἰς σχέσεις μὲ τοὺς προμηθευτάς. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Βατικιώτη, ἔχουσαν οὕτω:

ΕΚΘΕΣΙΣ

Ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ὀρύζης ἀραβοσίτου. Ἐκ τῆς ἐρεύνης εἰς ἣν προέβην ἐν Λισσαβῶνι, ἔνθα ἔσχον ἐπανειλημμένας συζητήσεις μετὰ τῶν ἐκεῖ ἐγκατεστημένων Ἑλλήνων ἐμπόρων, τῶν ἐνδιαφερομένων Πορτογαλικῶν Ἐμπορικῶν Οἴκων, τῶν ἐνδιαφερθεισῶν Τραπεζῶν καὶ ὡρισμένων ἰδιωτῶν ἀναμιχθέντων εἰς τὴν ὑπόθεσιν τῆς προμηθείας ὀρύζης ἀραβοσίτου, προέκυψαν τὰ ἑξῆς: Ἡ ὄρυζα (5.000 τόννοι) ἠγοράσθη ἀρχικῶς διὰ λογαριασμὸν τῶν Πορτογαλικῶν Ἀποικιῶν. Ἦτο Βραζιλιανῆς προελεύσεως καὶ κακῆς ποιότητος. Κατὰ πᾶσαν πιθανότητα, τῇ ὑποδείξει τοῦ κ. Φραγκίστα αἱ Πορτογαλικαὶ Ἀρχαὶ ἀπετάνθησαν διὰ τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι Πρεσβείας των εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Οὐασιγκτῶνος, ἐνῷ ὁμαλώτερον θὰ ἦτο ἡ πρότασις καὶ διαπραγμάτευσις νὰ γίνῃ διὰ τῆς ἐν Ἀθήναις Πορτογαλικῆς Πρεσβείας μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Τὸ Πορτογαλικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν.... ἵνα μὴ ὑποστῇ ζημίαν τὸ Κράτος (δοθέντος ὅτι ἐὰν ἡ ὄρυζα διετίθετο εἰς τὴν ἐγχώριον ἀγορὰν θὰ προέκυπτε σοβαρὰ ζημία λόγῳ τῆς εὐθηνῆς τιμῆς εἰς ἣν ἀγοράζει τὸ κοινὸν) ἐπεζήτησε παντὶ σθένει νὰ διαθέσῃ τὴν ὄρυζαν εἰς ξένην ἀγοράν. Ἵνα δὲ καταστήσῃ δυνατὴν τὴν πραγματοποίησιν τῆς πωλήσεως ἐσκέφθη νὰ προμηθεύσῃ μὲν τὴν ὄρυζαν εἰς τιμὴν κόστους δηλ. 7.60 ἐσκοῦδος τὸ χιλιόγραμμον, εἰς ἀντάλλαγμα δὲ νὰ δώσῃ πρίμ διὰ τὴν προμήθειαν τῆς ποσότητος τῶν 16.500 τόννων ἀραβοσίτου τὸν ὁποῖον, ἀντὶ 120 δολλαρίων τὸν τόννον τὸν προσέφερε μόνον πρὸς δολλάρια 40. Πράγματι διὰ τοῦ τρόπου τούτου ὁ ἀγοραστὴς θὰ ἠδύνατο νὰ ἰσοφαρίσῃ τὴν προκύπτουσαν ἐκ τῆς ὑψηλῆς τιμῆς τῆς ὀρύζης ζημίαν, καθότι θὰ προσεπάθει νὰ πωλήσῃ τὸν ἀραβόσιτον ἔστω καὶ εἰς τὴν τιμὴν τῆς διεθνοῦς ἀγορᾶς. Ὅτε ὁ κ. Φραγκίστας ἐν Ἀμερικῇ εὑρισκόμενος καὶ ἀφοῦ εἶχε προηγουμένως ἔλθει εἰς ἐπαφὴν ἐν Λισσαβῶνι μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν, ἤρχισε τὰς διαπραγματεύσεις διὰ τὴν προμήθειαν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, δύναται νὰ θεωρηθῇ βέβαιον ὅτι εἶχεν ἐξασφαλίσει ἐν Λισσαβῶνι τὴν ὑποστήριξιν τοῦ Πορτογαλικοῦ ὑπουργείου διὰ τὴν ἐργασίαν αὐτήν, καίτοι τυπικῶς, δὲν φαίνεται ὅτι ὁ κ. Φραγκίστας ἦτο ἀποκλειστικῶς ἐξουσιοδοτημένος νὰ διαπραγματευθῇ τὴν πώλησιν. Κατὰ τοὺς ἐν Λισσαβῶνι Ἕλληνας, ὁ κ. Φραγκίστας ἀπελάμβανε τῆς εὐνοίας τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν καθότι εἶχε κατὰ τὸ παρελθὸν ἐνεργήσῃ σημαντικὰς προμηθείας ἄλλων εἰδῶν ὑπὲρ τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν, ὑπὸ λίαν ἐπωφελεῖς ὅρους διὰ τὴν Πορτογαλίαν ὡς π.χ. τρακτὲρ προορισμένων διὰ τὴν ἀποικίαν τῆς Μονζαμβίκης. Φαίνεται ἐπίσης ὅτι ἔπεισε τὸ Ὑπουργεῖον ὅτι μόνον αὐτὸς ἦτο πραγματικῶς εἰς θέσιν νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν πώλησιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Ἐνταῦθα δέον νὰ παρατηρήσω ὅτι κατὰ τὰ ἐν Πορτογαλίᾳ κρατοῦντα, ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν εἶναι ἐλεύθερος νὰ προβαίνῃ εἰς ἀγοραπωλησίας μετὰ ἢ καὶ ἄνευ διαγωνισμοῦ κατὰ τὸ δοκοῦν τῶν πράξεων καὶ τῆς πολιτείας τῶν ἐν γένει ὑπουργῶν μὴ ἐπιδεχομένων ἐπικρίσεις λόγῳ τῆς ἀσκουμένης αὐστηρᾶς λογοκρισίας. Τοῦτο ἐξηγεῖ καὶ διατὶ οἱ λοιποὶ συναγωνισταὶ τοῦ κ. Φραγκίστα δὲν διεμαρτυρήθησαν διὰ τὴν προτίμησιν ἣν ἐπεδείξατο τὸ Ὑπουργεῖον ἔναντι τοῦ κ. Φραγκίστα, ξένου μάλιστα ὑπηκόου. Ἐκ τοῦ χειρισμοῦ τῆς ὅλης ὑποθέσεως ἐκ μέρους τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν συνάγονται τὰ ἑξῆς: Οὕτω, τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν διὰ διακοινώσεως ὑπ’ ἀριθ. 14226 ἀπὸ 10 Μαΐου 1948 εἰς ἀπάντησιν σχετικοῦ ἐρωτήματος τῆς Πρεσβείας Λισσαβῶνος (ἀριθ. πρωτ. 377 ἀπὸ 3 Μαΐου) δηλοῖ ὅτι «οὐδέποτε εἰς οὐδένα ἔδωκεν ὀψιόν διὰ τὴν προμήθειαν», περιορισθὲν νὰ βεβαιώσῃ ὅτι θὰ προέβαινεν εἰς τὴν περὶ ἧς πρόκειται ἀγοραπωλησίαν μὲ ἐκεῖνον, ἐκ τῶν ἐνδιαφερομένων, ὅστις τὸ πρῶτον θὰ ἤνοιγε τὴν ἀναγκαιοῦσαν πίστωσιν ὑπὸ ὅρους δυναμένους νὰ γίνουν ἀποδεκτοί». Προστίθεται ἐν τῇ διακοινώσει ὅτι «τὴν 11ην Μαρτίου τὸ Ὑπουργεῖον ἐπεβεβαίωσε τὴν τελικὴν πώλησιν τῶν ἐν λόγῳ ἐμπορευμάτων εἰς τὸν Ἀχιλλέα Φραγκίσταν». Ἡ ἀνωτέρω βεβαίωσις τοῦ Πορτογαλικοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν ἔρχεται εἰς ἀντίφασιν πρὸς τὰ ἐπιδειχθέντα μοι ἔγγραφα, περὶ ὧν θέλει γίνῃ λόγος περαιτέρω, ἐξ ὧν προκύπτει ὅτι τοῦτο ἔδωκεν ὀψιὸν καὶ εἰς ἄλλους....... Ἵνα ἐξηγήσω τοῦτο, ἄγομαι ἀναγκαστικῶς εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν ἐπίστευε μὲν τὸν κ. Φραγκίσταν ὅτι ἦτο μόνος εἰς θέσιν νὰ πωλήσῃ τὰ ἐμπορεύματα εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, συγχρόνως ὅμως ἐλάμβανε καὶ τὰ μέτρα του δίδων ὀψιὸν εἰς ἄλλους καὶ ὅτι, οἱ Ἕλληνες προμηθευταί, φοβούμενοι μήπως ναυαγήσῃ ἡ ὑπόθεσις ἐπεζήτησαν ὅπως γίνῃ ἀνακοίνωσις ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὅτι δὲν ἔδωκεν ὀψιὸν εἰς οὐδένα, οὕτως ὥστε, οἱαδήποτε προσφορὰ νὰ μὴ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει. Δὲν ἀποκλείεται ἐπίσης αἱ ὀψιὸν αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν εἰς ἄλλους νὰ ἐδόθησαν ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Ὑπουργοῦ. Τὰ σχετικὰ ἄλλωστε ἔγγραφα δὲν ὑπογράφονται ὑπ’ αὐτοῦ....... Πῶς ἐξηγεῖται ὅτι, ἐνῷ ἀνεκοινώθη εἰς τὴν Πρεσβείαν τῆς Λισσαβῶνος, ὅτι ἡ ἐργασία ἔκλεισε μὲ τὸν κ. Φραγκίσταν τὴν 11ην Μαρτίου (ὡς ἀνωτέρω ἐλέχθη) ἐπαρουσιάσθησαν προσφοραὶ ἄλλων οἴκων μὲ ἡμερομηνίας μεταγενεστέρας; Ἡ πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος δήλωσις τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν, «ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἐπεβεβαίωσε τὴν 11ην Μαρτίου τὴν τελικὴν πώλησιν τῶν ἐμπορευμάτων εἰς τὸν Α. Φραγκίσταν», ὑπογεγραμμένη ἀπὸ τὸν ἰδιαίτερον γραμματέα τοῦ Ὑπουργοῦ, χρονολογεῖται ἀπὸ 10 Μαΐου 1948. Ἰδοὺ ὅμως ὅτι ἔγγραφον, μὲ τὴν αὐτὴν ὑπογραφὴν ὑπ’ ἀριθ. 838 τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ἀπὸ 22 Μαρτίου πρὸς τοὺς τραπεζίτας «Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπῖνο» ἀναφέρει ὅτι: «Συμφώνως πρὸς τὰ μεταξὺ ἡμῶν διαμειφθέντα ἀναφορικῶς πρὸς τὴν διαπραγμάτευσιν μιᾶς μερίδος ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου, σπεύδω νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι ἐπειδὴ ὑπάρχουν διάφοροι ἐνδιαφερόμενοι εἰς τὴν πώλησιν αὐτήν, θὰ γίνῃ αὕτη μὲ ἐκεῖνον ὅστις πρῶτος θὰ ἀνοίξῃ τὴν ἀναγκαίαν πίστωσιν». Ἐξ ἄλλου ἡ Τράπεζα «Λισμπόα καὶ Ἄσορες» εἰς ἐπιστολήν της πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος ὑπὸ ἡμερομηνίαν 5 Ἀπριλίου ἀναφέρει κατ’ αἴτησιν τοῦ πελάτου της Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα τὸ κείμενον ἔγγραφον ὅπερ τῇ ἀπηύθυνε τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν, ὡς ἑξῆς: «Συμφώνως πρὸς ἀπόφασιν τῆς Α. Ε. τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν τῆς 18ης (Μαρτίου), ἀνακοινοῦται τῇ αἰτήσει τοῦ κ. Λόουζα διὰ νὰ γνωσθῇ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, ὅτι ἡ ἀντιπροσωπεία αὕτη (Ἀποικιακὴ Ἀντιπροσωπεία Εἰσαγωγῶν καὶ Ἐξαγωγῶν Ὑπουργείου Ἀποικιῶν) ἐγγυᾶται τὴν ἐν Λισσαβῶνι ὕπαρξιν δι’ ἄμεσον παράδοσιν 4.500–4.800 τόννων ὀρύζης Βραζιλιανῆς πρώτης ποιότητος μὲ 20–25% θρυμματισμένα καὶ διὰ τὴν φόρτωσιν εἰς λιμένας Ἀγκόλας κατὰ μῆνας Μάϊον καὶ Ἰούνιον τρεχ. ἔτους καὶ 15.000 τόννων ἀραβοσίτου εἰς κόκκους προελεύσεως ἀποικιακῆς. Κατ’ ἀκολουθίαν ἡ ἀπὸ 10ης Μαΐου πρὸς τὴν Πρεσβείαν Πορτογαλίας, ἀνακοίνωσις, περὶ πωλήσεως γενομένης εἰς κ. Φραγκίσταν τὴν 11ην Μαρτίου, δὲν συμβιβάζεται μὲ τὴν δήλωσίν του τῆς 18ης Μαρτίου πρὸς τὴν Τράπεζαν «Λισμπόα καὶ Ἀσόρες» οὔτε πρὸς τὴν δήλωσίν του πρὸς τὸν οἶκον «Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπῖνο» τῆς 22ας Μαρτίου, οὔτε καὶ πρὸς ἔγγραφον πρὸς τὸν διευθυντὴν τοῦ αὐτοῦ οἴκου τῆς 6ης Ἀπριλίου ἐνῷ ἀναφέρεται ὅτι «κατόπιν τῆς γενομένης ὑπὸ τοῦ Ἕλληνος ἐπιτετραμμένου τὴν 6ην Ἀπριλίου δηλώσεως ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δέχεται τοὺς ὅρους τοῦ κ. Φραγκίστα καὶ ἀνοίγει πίστωσιν», τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο (Ἀποικιῶν) θεωρεῖ πλέον τὸ ζήτημα λῆξαν συμφώνως πρὸς τὴν ἀπόφασιν ὅπως ἡ πώλησις γίνῃ μέσῳ τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι Πορτογαλικῆς Πρεσβείας. Καὶ διερωτᾶται τις φυσικῶς: Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συμβιβασθῇ μία δήλωσις πωλήσεως γενομένη εἰς τὰς 11 Μαρτίου, καθ’ ἣν στιγμὴν προσφέρεται τὸ ἐμπόρευμα πρὸς πώλησιν πρὸς τὴν Τράπεζαν «Λισμπόα καὶ Ἀσόρες» εἰς τὰς 18 Μαρτίου, δηλοῦται εἰς τὸν οἶκον «Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο» εἰς τὰς 22 Μαρτίου ὡς διαθέσιμον καί, εἰς τὰς 6 Ἀπριλίου ἀποφασίζεται νὰ θεωρηθῇ ὡς μὴ διαθέσιμον διὰ νὰ πωληθῇ μέσῳ Οὐασιγκτῶνος; Ἡ ἀπὸ 10 Μαΐου πρὸς τὴν Πρεσβείαν μας Λισσαβῶνος συνεπῶς δήλωσις, ὅτι ἐπωλήθη τὸ ἐμπόρευμα εἰς τὰς 11 Μαρτίου, ἐμφανίζεται ὀψίμως γενομένη κατόπιν προφανῶς αἰτήσεως τῶν ἐνδιαφερομένων πρὸς ἀποφυγὴν παραπόνων τῶν συναγωνιστῶν. Τὰ ἀνωτέρω συνοπτικῶς ἐκτιθέμενα εἶναι ἀρκούντως σημαντικὰ ἵνα πείσουν οἱονδήποτε ἀσχολούμενον μὲ τὴν ὑπόθεσιν, ὅτι, ἐνῷ πράγματι τὴν 11ην Μαρτίου καὶ ἀρκετὸν χρόνον μετὰ τὴν ἡμερομηνίαν ταύτην ἡ ὑπόθεσις δὲν εἶχε κλείσει μὲ τὸν κ. Φραγκίσταν, τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν ἐμφανίζεται ἐκ τῶν ὑστέρων βεβαιοῦν, ἄγνωστον διὰ ποῖον λόγον, ὅτι τὴν 11ην Μαρτίου εἶχεν ἐπιβεβαιωθῆ πλέον ἡ πώλησις εἰς τὸν κ. Φραγκίσταν. Ὄτε λοιπόν, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐζήτησε νὰ πληροφορηθῇ ἀπὸ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν ἂν ὁ κ. Φραγκίστας πραγματικῶς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ διαπραγματευθῇ τὴν πώλησιν, αὕτη ἀπήντησεν ὅτι πράγματι οὗτος εἶχε τὸ δικαίωμα τοῦτο καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τούτου ἔκαμε τὴν πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν προσφοράν του, ἣν φαίνεται ἀποδεχόμενον τὸ Ἑλληνικὸν Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 53233 ἀπὸ 4 Ἀπριλίου 1948 πρὸς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος τηλεγραφήματός του. Ὄτε συνεπῶς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀνεκοίνου ὅτι ἀποδέχεται προσφορὰν καὶ εἶναι ἑτοίμη νὰ προβῇ εἰς ἄνοιγμα πιστώσεως, τὸ ἔπραττε διότι δὲν ἐγνώριζε τὰς ἀνωτέρω λεπτομερείας καὶ διότι τῆς παρεσχέθη ἡ βεβαίωσις, ὅτι μόνος κάτοχος τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου ἦτο ὁ κ. Φραγκίστας. Διατὶ ὅμως ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβε γνῶσιν ἐγκαίρως τῶν ἄλλων προσφορῶν, ὁπότε καὶ ἡ ὅλη ὑπόθεσις θὰ εἶχε βεβαίως λάβει ἄλλην τροπήν, δέον νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἰδιαιτέρων παρατηρήσεων καὶ συνδέεται μὲ τὸν ρόλον ὃν ἔπαιξεν εἰς τὴν ὑπόθεσιν ἡ Πρεσβεία μας Λισσαβῶνος. Ὑπεστηρίχθη ὅτι ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος ἀπὸ τῆς 3ης Ἀπριλίου ἀπέκρουσεν εὐθηνοτέρας προτάσεις Πορτογαλικῶν οἴκων, δηλώσασα «ὅτι ἡ δουλειὰ ἔκλεισε», ἐνῷ ὑποτίθεται ὅτι δὲν ἔλαβε γνῶσιν τῆς ὑποθέσεως τὸ πρῶτον, εἰμὴ τὴν ἡμερομηνίαν τῆς λήψεως τοῦ πρὸς αὐτὴν τηλεγραφήματος τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπ’ ἀριθ. 53.223 ληφθέντος ὡς ἐξηκρίβωσα τὴν 4ην Ἀπριλίου. Ὁ οἶκος Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα, ὡς προκύπτει ἐκ τῆς συνομιλίας ἣν ἔσχον μετὰ τοῦ διευθυντοῦ του κ. Λόουζα, εἶχε πράγματι ἀναθέσει εἰς τὸν κ. Σίλβα Μοντέϊρο, πρώην ὑπασπιστὴν τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας καὶ νῦν διευθυντὴν τοῦ Ναυστάθμου, ὅστις συνεδέετο μετὰ τοῦ κ. Ἀργυροπούλου, νὰ τὸν εἰδοποιήσῃ ὅτι προσέφερε τὰ ἐμπορεύματα κατὰ πολὺ εὐθηνότερα. Ἦτο συνεπῶς ἐνδιαφέρον ὅπως ἐξακριβώσω ἂν καὶ πότε ὑπεβλήθη προσφορὰ ἐκ μέρους τοῦ οἴκου τούτου. Ὁ κ. Μοντέϊρο, ὃν ἐπεσκέφθην κατ’ οἶκον, μοὶ εἶπεν ὅτι, τὴν 3ην Ἀπριλίου ἐτηλεφώνησεν εἰς τὸν κ. Ἀργυρόπουλον ἵνα τὸν παρακαλέσῃ νὰ δεχθῇ ὡρισμένα γνωστά του πρόσωπα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπεθύμουν νὰ τῷ ὁμιλήσουν διὰ κἄποιαν ὑπόθεσιν. Εἰς ἐρώτησιν τοῦ κ. Ἀργυροπούλου περὶ τίνος πρόκειται, ὁ κ. Μοντέϊρο ἀπήντησε θὰ σᾶς καταστήσω ἐνήμερον αὔριον. Τὴν ἑπομένην 4ην Ἀπριλίου, ὁ κ. Ἀργυρόπουλος ἐδέχθη τὸν κ. Μοντέϊρο ὅστις τῷ ἐξέθεσεν ἐκ μέρους τοῦ οἴκου Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα τὸ ζήτημα τῆς προμηθείας ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου καὶ τὸν παρεκάλεσα νὰ δεχθῇ τοὺς ἐνδιαφερομένους. Τότε ὁ κ. Ἀργυρόπουλος τῷ ἀπήντησεν ὅτι ἡ ἐργασία ἔκλεισεν ἤδη καὶ τῷ ἐπέδειξεν τὸ τηλεγράφημα τοῦ Ὑπουργείου Ἐθν. Οἰκονομίας, ὅπερ εἶχε λάβει μόλις ἐξ Ἀθηνῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν προσφορὰν τοῦ οἴκου Λόουζα, ἡ Πρεσβεία ἔλαβε γνῶσιν τὴν 6ην Ἀπριλίου ἐξ ἐπιστολῆς τῆς Τραπέζης Λισσαβῶνος καὶ Ἀζορῶν ὑπὸ ἡμερομηνίαν 5 Ἀπριλίου ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐκοινοποιεῖτο ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὑπὸ ἡμερομηνίαν 18 Μαρτίου, ἐν ᾧ περιείχετο ἡ προσφορὰ τοῦ κ. Λόουζα. Ἡ ἐν λόγῳ ἐπιστολὴ τῆς Τραπέζης ἐλήφθη εἰς τὴν Πρεσβείαν ταχυδρομικῶς τὴν 6ην Ἀπριλίου κατόπιν τοὐτέστιν τῆς λήψεως τοῦ τηλεγραφήματος τῆς 4ης Ἀπριλίου. Δοθέντος δὲ ὅτι ἐμεσολάβησεν συνέντευξις τοῦ κ. Ἀργυροπούλου μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν ἐπιβεβαιώσαντος τὴν πώλησιν, ὁ κ. Ἀργυρόπουλος ἔκρινεν ὅτι ἡ περὶ ἧς πρόκειται προσφορὰ ἦτο ἄκυρος. Κατὰ τὴν γενομένην μοι ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου τόσον ὑπὸ τοῦ κ. Λόουζα ὅσον καὶ ὑπὸ τοῦ συνεργάτου καὶ φίλου του κ. Παπαμιχαήλ, τέως ἀμίσθου Γεν. Προξένου τῆς Ἑλλάδος, δήλωσιν, μετὰ τὴν ἀνακοίνωσιν τοῦ κ. Ἀργυροπούλου ὅτι, ἔκλεισεν ἡ ἐργασία ὑπὲρ τοῦ κ. Φραγκίστα, ἐνεφανίσθη εἰς τὸν Οἶκον Λόουζα ἀπεσταλμένος τοῦ Ἕλληνος πρώην ἐμποροπλοιάρχου κ. Μάνεση ἐγκατεστημένου ἐν Λισσαβῶνι (περὶ τοῦ ρόλου τοῦ ὁποίου θέλω ἀναφέρει περαιτέρω) προτείνας ὅπως μεσολαβήσῃ παρὰ τῇ Πρεσβείᾳ Λισσαβῶνος ἵνα δοθῇ προτίμησις εἰς τὴν προσφορὰν Λόουζα ἐὰν τῷ ὑποσχεθοῦν ποσοστὰ ἐπὶ τῶν κερδῶν. Ὁ κ. Λόουζα ἐπέδωκεν προσωπικῶς τότε εἰς τὸν Μάνεσην τὴν ἐπιστολὴν τῆς Τραπέζης «Λισμπόα καὶ Ἀσόρες» πρὸς τὴν Πρεσβείαν εἰς τὸ ὄπισθεν μέρος τῆς ὁποίας ὁ κ. Λόουζα προσέθεσε τὰς τιμάς του κατὰ 200.000 δολλάρια εὐθηνοτέρας τῶν τοῦ κ. Φραγκίστα. Τὸ ἔγγραφον τῆς ἀνωτέρω Τραπέζης περιέχον τὴν προσφορὰν Λόουζα ἔχει ὡς ἑξῆς ἐν μεταφράσει:

ΤΡΑΠΕΖΑ ΛΙΣΜΠΟΑ ΚΑΙ ΑΣΟΡΕΣ

Ἐν Λισσαβῶνι τῇ 5ῃ Ἀπριλίου 1948 Κύριον Πρεσβευτὴν Ἑλλάδος–Λισσαβῶνα. Κατ’ αἴτησιν τοῦ πελάτου καὶ φίλου μας κ. Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα παραθέτομεν τὸ κατωτέρω ἔγγραφον ὅπερ μᾶς ἀπηυθύνθη ὑπὸ τῆς Ἀποικιακῆς Ἀντιπροσωπείας τῶν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν: «Συμφώνως πρὸς ἀπόφασιν τῆς Α. Ε. τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν τῆς 18ης Μαρτίου ἀνακοινοῦται τῇ αἰτήσει τοῦ κ. Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα, πρὸς γνῶσιν τοῦ ἐξωτερικοῦ ὅτι, ἡ Ἀντιπροσωπεία αὕτη ἐγγυᾶται τὴν ὕπαρξιν ἐν Λισσαβῶνι δι’ ἄμεσον παράδοσιν 4.500)4.800 τόννων ὀρύζης Βραζιλιανῆς προελεύσεως πρώτης ποιότητος μὲ 20–25% θρυμματισμένα καὶ διὰ φόρτωσιν εἰς λιμένας Ἀγκόλας τοὺς μῆνας Μάϊον, Ἰούνιον ἐ. ἔ., καὶ 15.000 τόννους ἀραβοσίτου εἰς κόκκους προελεύσεως ἀποικιακῆς. Ὑπογρ. ΒΑΝΚΟ ΛΙΣΜΠΟΑ ΚΑΙ ΑΣΟΡΕΣ Σημείωσις: Ὀπισθογράφως ἔχω τὴν τιμὴν νὰ κάμω εἰς τὴν Ὑμετέραν Ἐξοχότητα τὴν ἑξῆς προσφοράν: Πρότασις πωλήσεως ὡς ἑξῆς: 15.000 τόννοι ἀραβοσίτου ἀποικιακοῦ 4.500 τόννοι ὀρύζης προελεύσεως Βραζιλίας. Ὅροι συμφώνως πρὸς τὴν ὡς ἄνω ἐπιστολὴν τῆς Τραπέζης Λισσαβῶνος καὶ Ἀζορῶν. Τιμὴ ὁλική: Δολλάρια 2.556.000 τσίφ Πειραιᾶ. Ἀναλυτικῶς: Ἀραβόσιτος 108 δολλάρια ὁ τόννος 1.000 χιλιογρ. Ὄρυζα 208 δολλάρια ὁ τόννος 1.000 χιλιογρ. Ὑπογρ. Ἀντώνιο Ζοζὲ Λόουζα Τὴν προσφορὰν ταύτην ὤφειλεν ὁπωσδήποτε ὁ κ. Ἀργυρόπουλος νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Β. Κυβέρνησιν αὐθημερὸν τηλεγραφικῶς. Πλὴν ὅμως τῆς προσφορᾶς Λόουζα, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι τοιαῦται, καὶ δὴ τέσσαρες τοῦ Τραπεζιτικοῦ Οἴκου Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 20 Μαρτίου, 31 Μαρτίου, 2 Ἀπριλίου καὶ 5 Ἀπριλίου. Περίληψις τῶν προσφορῶν τούτων ὡς ἑξῆς: Α. 20 Μαρτίου. Ἀνακοινοῖ τῇ Πρεσβείᾳ ὅτι ἔδωσαν ἐντολὴν εἰς τοὺς ἐν Ρώμῃ ἀνταποκριτὰς τοῦ Γκρεντίτο Ἰταλιάνο ὅπως μέσῳ τῶν ἐν Ἀθήναις ἀνταποκριτῶν των ἐπιβεβαιώσουν καὶ ἐγγυηθοῦν τὴν προσφορὰν 4.000 τόννων ὀρύζης Βραζιλιανῆς προελεύσεως εὑρισκομένης ἐν Λισσαβῶνι καὶ 15.500 τόννων ἀραβοσίτου φόρτωσιν ἐκ λιμένος Ἀγκόλας. Ἡ προσφορὰ αὕτη προορίζεται διὰ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν καὶ διὰ τὸν λόγον τοῦτον γνωρίζει ταύτην τῇ Πρεσβείᾳ ἵνα τελῇ ἐν γνώσει. Β. 31 Μαρτίου. Ἐπιβεβαιοῖ τὸ ὑπὸ ἰδίαν ἡμερομηνίαν πρὸς Ὑπουργεῖον Ἐπισιτισμοῦ τηλεγράφημά του καὶ παρακαλεῖ ὅπως ἐν ᾗ περιπτώσει ἐρωτηθῇ ἡ Πρεσβεία παρὰ τῶν ἐν Ἀθήναις Ἑλλην. Ἀρχῶν, βεβαιώσῃ αὕτη τὸ ἀκριβὲς τῆς ἀποστολῆς τοῦ ὡς ἄνω τηλεγραφήματος παρὰ τοῦ ἀποστείλαντος Τραπεζιτικοῦ Οἴκου. Γ. 2 Ἀπριλίου. Ἐπεξηγεῖ εἰς τὴν Πρεσβείαν, ὅτι πρόκειται περὶ τοῦ ἰδίου ἐμπορεύματος ὅπερ καὶ οἱ συναγωνισταί κατὰ πᾶσαν πιθανότητα προσφέρουν εἰς τὴν Ἑλλην. Κυβέρνησιν καὶ ὅτι διὰ τοῦτο τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἀποικιῶν πρὸς ἀποφυγὴν ὑπονοιῶν εὐνοϊκῆς μεταχειρίσεως ἀπεφάσισε νὰ πωλήσῃ τὸ ἐμπόρευμα εἰς τὸν πρῶτον οἶκον, ὅστις θὰ ἐνεφανίζετο μὲ ἄνοιγμα ἀνεκκλήτου τραπεζιτικῆς πιστώσεως. Δ. 5 Ἀπριλίου. Παρακαλεῖ ὅπως δι’ ἐξόδων του τηλεγραφήσῃ ἡ Πρεσβεία εἰς τὴν Ἑλλην. Κυβέρνησιν τὰ διατρέχοντα μὲ τὴν ὑπόθεσιν ὀρύζης — ἀραβοσίτου, καθότι κάποιος οἶκος τῇ ὑποστηρίξει τῶν ἐν Οὐασιγκτῶνι Πρεσβειῶν Πορτογαλίας καὶ Ἑλλάδος, ἀξιοῖ νὰ πείσῃ τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἤδη ἐπώλησε τὰ ἐμπορεύματα εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ἐνῷ ταὐτοχρόνως προσπαθεῖ νὰ πείσῃ τὴν τελευταίαν, ὅτι ἠγόρασε ταῦτα παρὰ τῆς Πορτογαλικῆς Κυβερνήσεως. Τῶν ἐν λόγῳ τεσσάρων ἐγγράφων οὐδεμίαν ἔχει λάβει γνῶσιν ἡ Βασιλικὴ Κυβέρνησις. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα, καθ’ ἃ μοὶ ἀνεκοίνωσεν ὁ κ. Ἀργυρόπουλος, ἔλαβεν ὅλα ὁμοῦ τὴν 9ην Ἀπριλίου, ὡς ἐπληροφόρησεν δι’ ἐπιστολῆς του τῆς αὐτῆς ἡμερομηνίας τὴν ἀποστείλασαν Τράπεζαν ἀνακοινώσας αὐτῇ συγχρόνως ὅτι: L'affaire au question n'est pas actuelle car elle a dejà été conclue entre temps» Πῶς ὅμως συμβαίνει ὅτι τὰ ἐν λόγῳ ἔγγραφα περιῆλθον τόσον ἀργὰ καὶ ὅλα ὁμοῦ; Κατὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ἀργυροπούλου τὰ ἔγγραφα ταῦτα ἐλήφθησαν περιεχόμενα ἐντὸς ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ φακέλλου ἐρριμένου ὑπὸ τὴν ἐξώθυραν τῆς Πρεσβείας τὴν 9ην Ἀπριλίου. Καὶ ἡ μὲν Τράπεζα Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο δὲν ἀπήντησεν εἰς τὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Ἀργυροπούλου περὶ ἧς ἀνωτέρω ἀλλὰ οὔτε καὶ ὁ κ. Ἀργυρόπουλος ἐθεώρησεν ἐνδεδειγμένον — ὡς ὤφειλεν νομίζω— ὅπως προβῇ εἰς ἔρευναν καὶ διαλευκάνῃ τὸ παράδοξον τοῦτο γεγονός. Μετέβην κατόπιν τούτου παρὰ τῷ διευθυντῇ τῆς Τραπέζης κ. Καρνέρο καὶ τὸν ἠρώτησα διατὶ δὲν ἀπήντησεν εἰς τὴν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Ἐπιτετραμμένου δι’ ἧς τῷ ἀνεκοινοῦτο ἡ λῆψις τῶν τεσσάρων ἐπιστολῶν κατὰ τὸν ἀνωτέρω τρόπον. Ὁ κ. Καρνέρο μοὶ ἀπήντησεν ἐπὶ λέξει: Je n'ai pas repondu parce que j'en ai assez avec cette affaire qui d'ailleurs ne m'interesse pas. Je suis étonné dans que votre Pays en a mis en doute que ma Banque avait le pouvoir du Ministere des Colonies de traiter l'affaire du riz et du maïs». Ἐνταῦθα ὁ κ. Καρνέρο μοὶ ἐπέδειξε τὸ πρωτότυπον τοῦ ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὑπ’ ἀριθ. 783 καὶ ἡμερομηνίαν 16 Μαρτίου πρὸς τὴν Τράπεζαν Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο, ἔχον ὡς ἑξῆς: «Βεβαιῶ πρὸς ὑμᾶς τὴν πώλησιν δι’ ἄμεσον παράδοσιν ὡς ἔγγιστα 4.000 τόννων ὀρύζης Βραζιλίας ἐναποθηκευμένης εἰς τὸ Τελωνεῖον Λισαβῶνος ὑπὸ τοὺς ὅρους οὓς γνωρίζετε καὶ εἰς τὴν τιμὴν τῶν 7.70 σκούδων ἐντὸς τοῦ Τελωνείου μὲ οἱαδήποτε ἄλλα ἔξοδα διὰ λογαριασμὸν σας ὡς καὶ 16.000 τόννων ἀραβοσίτου Ἀγκόλας εἰς τὴν ἐπίσημον τιμὴν τοῦ ἑνὸς σκούδου τὸ χιλιόγραμμον ΦΟΒ Ἄγκολα ἀρχομένης παραδόσεως προσεχῆ Μάϊον. Ἡ πώλησις αὕτη ἰσχύει ἔναντι ἀνοίγματος πιστώσεως ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν καὶ δι’ ἄμεσον χρησιμοποίησιν ἔναντι παραδόσεως ὀρύζης». Ἐπίσης μοὶ ἐπέδειξε τὸ πρωτότυπον ἐπιστολῆς τοῦ αὐτοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὑπ’ ἀριθ. 838 ἀπὸ 22 Μαρτίου ἔχον ὡς ἑξῆς: «Συμφώνως πρὸς τὰ μεταξύ μας διαμειφθέντα ἐν σχέσει πρὸς τὴν διαπραγμάτευσιν μιᾶς μερίδος ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου, ἔρχομαι νὰ σᾶς ἀνακοινώσω ὅτι ἐπειδὴ ὑπάρχουν διάφοροι ἐνδιαφερόμενοι εἰς τὴν πώλησιν αὐτήν, θὰ γίνῃ αὕτη μὲ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος πρῶτος θὰ ἀνοίξῃ τὴν ἀναγκαίαν πίστωσιν». Εἰς ἐρώτησίν μου, εἰς ποίους ἔδωκε τὰς προσφορὰς πρὸς ἀποστολήν, ὁ κ. Καρνέρο μοὶ ἀπήντησεν, ὅτι τὰς παρέδωσεν εἰς τὴν Ἀγκένσια Κομμερσιάλε Πορτουγκέζε ἵνα τὰς παραδώσῃ πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Λισαβῶνος. (Πρόκειται περὶ ἐμπορικοῦ γραφείου συνεργαζομένου μετὰ τῆς Τραπέζης Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπῖνο). Ἀπαντῶν εἰς ἐρωτήσεις μου ὁ κ. Καρνέρο προσέθεσεν τὰ ἑξῆς: «L’ affaire a été proposée par le Ministère des Colonie à la Banque Almeida Basto & Piombino. L’ Agence Commerciale Portugaise nous a approché et nous a dit que comme elle possède de bonnes relation en Grèce et qu'il s'agit d'une affaire commerciale et non bancaire elle se chargerait de transmettre nos offres. Cette Maison Commerciale, ou la personne a qui elle remis nos lettres, avait manifestement intérêt à ce que l’ affaire ne soit pas comme avant une certaine date». Παρεκάλεσα τότε τὸν διευθυντὴν νὰ πληροφορηθῇ ποῖον πρόσωπον παρέλαβε τὰς ἐπιστολὰς τῆς Τραπέζης. Ὁ κ. Καρνέρο ἐτηλεφώνησε τότε ἐνώπιόν μου εἰς τὸ ἀνωτέρω ἐμπορικὸν γραφεῖον καὶ ἔλαβε τὴν ἀπάντησιν ὅτι, αἱ ἐπιστολαὶ παρεδίδοντο εὐθὺς ὡς ἐγράφοντο εἰς τὸν Ἕλληνα κ. Μάνεσην, ἵνα τὰς παραδώσῃ εἰς τὴν Πρεσβείαν. Τοῦτο ἐπεβεβαίωσε τῇ αἰτήσει μου ἡ ἐν λόγῳ Τράπεζα καὶ δι’ ἐγγράφου της ἀπὸ 22ας Ἰουνίου. Ἐξάγω συνεπῶς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὁ κ. Μάνεσης (ὅστις ἀσφαλῶς ἐνεφανίζετο ὡς ἔχων τὰ μέσα παρὰ τῇ Πρεσβείᾳ εἰργάζετο ὑπὲρ τοῦ Φραγκίστα μὲ τὸν σκοπὸν νὰ ἀποκοιμίζῃ τοὺς Πορτογαλικοὺς οἴκους, οἵτινες θὰ ἠδύναντο νὰ κάμουν ἐπωφελεῖς προσφορὰς μὲ καλλιτέρους δηλαδὴ ὅρους ἀπὸ αὐτόν, καὶ μετεχειρίζετο τὰς σχέσεις του μὲ τὴν Πρεσβείαν ὡς μέσον πρὸς ἀποπλάνησίν των. Αἱ ἀποκαλύψεις τοῦ κ. Καρνέρο, ἐξέπληξαν σφόδρα τὸν κ. Ἀργυρόπουλον, ὅστις φαίνεται εἶχεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν κ. Μάνεσην καὶ οὐδέποτε ἐσκέφθη νὰ παρακολουθήσῃ τὴν δρᾶσίν του. Ὁ κ. Μάνεσης συνεπῶς διὰ λόγους εὐνοήτους δὲν παρέδωκε τὰ ἔγγραφα ἀλλὰ τὰ κατεκράτησε μέχρι τῆς 9ης Ἀπριλίου ὁπότε καὶ εὑρέθησαν ἐρριμμένα ἐντὸς ἑνὸς φακέλλου ὑπὸ τὴν ἐξώθυραν τοῦ Πρεσβευτικοῦ Οἰκήματος. Ὅταν ἀνεκοίνωσα εἰς τὸν διευθυντὴν ὅτι ἐν τῷ Ἀθηναϊκῷ Τύπῳ ἐδημοσιεύθη ἀνακοινωθὲν τῆς Πορτογαλικῆς Πρεσβείας (15 Ἰουνίου) ἐν τῷ ὁποίῳ μεταξὺ ἄλλων ἀναφέρεται, ὅτι ἡ σύμβασις μετὰ Φραγκίστα ἔκλεισεν εἰς τὰς 11 Μαρτίου, ἐξεπλάγη καὶ μοῦ εἶπεν: Ὁ κ. Μάνεσης, ὃν εἶχον ἐρωτήσει τὶ ἐγνώριζε γενικῶς ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως, τοῦτο δὲ προτοῦ καταστῶ ἐνήμερος τοῦ ρόλου ὃν ἔπαιξεν καὶ περὶ τοῦ ὁποίου οὐδὲν μοὶ ἀνέφερε (μετὰ τὴν συνέντευξίν μου μὲ τὴν Τράπεζαν Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπῖνο δὲν ἐνεφανίσθη πλέον), μοὶ εἶπεν ὅτι κατὰ Φεβρουάριον–Μάρτιον, ὁ κ. Φραγκίστας παρουσιάσθη εἰς Λισσαβῶνα προσφέρας εἰς τὴν Πορτογαλικὴν Κυβέρνησιν καμιόνια καὶ ἔκλεισε συμφέρουσαν συμφωνίαν διὰ τοὺς Πορτογάλους καὶ διὰ τρακτὲρ προοριζομένων διὰ τὴν Μοζαμβίκην. Ὁ κ. Φραγκίστας εἶπεν εἰς τὸν κ. Μάνεσην ὅτι, εἶχε μίαν ἐνδιαφέρουσαν ἐργασίαν καὶ διὰ τὴν πώλησιν ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου καὶ ὅτι, ἵνα τὴν διεκπεραιώσῃ δέον νὰ κατατεθῇ ἐγγύησις 2.000.000 σκούδων καὶ τῷ ἐπρότεινεν ὅτι δὲν διέθετε εἰ μὴ 500.000 σκοῦδα. Φίλος τοῦ κ. Μάνεση Πορτογάλος, ὑπέδειξεν ὅτι ὁ κ. Φραγκίστας ἔπρεπε νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς Ἀμερικὴν διὰ τὴν ἐργασίαν τῶν τρακτέρ, ἐν Οὐασιγκτῶνι δὲ εὑρισκόμενος, ἤρχισε τὰς διαπραγματεύσεις καὶ μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν προμήθειαν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου. Ὁ κ. Μάνεσης, βεβαιοῖ ὅτι ὁ κ. Φραγκίστας εἶχε πάντως ἐξασφαλίσει ἐν Λισσαβῶνι τὴν ὑποστήριξιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν, ἀποκλειστικῶς δηλαδὴ δι’ ἑαυτόν. Εἰς ἐρώτησίν μου, πῶς ἐξηγεῖ τότε τὴν ἀνωμαλίαν τοῦ ζητήματος τῆς ὀψιὸν, ὁ κ. Μάνεσης ἰσχυρίσθη ὅτι, καίτοι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν εἶχεν ἀναθέσει δι’ ἐγγράφου του μονοπωλιακῶς οὕτως εἰπεῖν εἰς τὸν κ. Φραγκίσταν τὴν πώλησιν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου, κατὰ τὴν ἀπουσίαν του δι’ ἐπιθεώρησιν, μέσα Μαρτίου, ὁ ὑφυπουργὸς ἀναθέτει τὴν πώλησιν τοῦ αὐτοῦ ἐμπορεύματος καὶ εἰς ἄλλους οἴκους, ἀνεκοίνου δηλαδή, ὅτι ὑπῆρχε διαθέσιμος ποσότης ὀρύζης καὶ ἀραβοσίτου ἣν δύνανται νὰ διαπραγματευθοῦν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, πιθανῶς δὲ ὁ κ. ὑφυπουργὸς νὰ προέβη εἰς τὴν ἐνέργειαν ταύτην χωρὶς νὰ συμβουλευθῇ τὸν ὑπουργόν. Ἐν τῷ μεταξὺ ὁ κ. Φραγκίστας ἐν Ἀμερικῇ εὑρισκόμενος, προέβη εἰς την διαπραγμάτευσιν μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν διὰ τοῦ κ. Πανταζοπούλου. Ἡ δοθεῖσα μου παρὰ τοῦ κ. Μάνεση κατηγορηματικὴ βεβαίωσις, ὅτι οὐδεὶς ἄλλος πλὴν τοῦ κ. Φραγκίστα εἶχεν ὀψιὸν ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἀποικιῶν διὰ τὴν πώλησιν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου ἐλέγχεται ἀνακριβὴς, δοθέντος ὅτι, ὡς ἀνωτέρω ἀνέφερεν, αὐτός, ὁ κ. Μάνεσης εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐχρησίμευσεν ὡς μεσάζων διὰ τὴν προσφορὰν τῆς Τραπέζης Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο, Ἀλλὰ πλὴν τούτου ὁ ρόλος τοῦ κ. Μάνεση, ἐμφανίζεται καὶ εἰς τὴν προσφορὰν τοῦ οἴκου Λόουζα λίαν ὕποπτος. Ὡς πράγματι μοί ἀνεκοινώθη ὑπὸ τοῦ ἐγκρίτου Ἕλληνος ὁμογενοῦς κ. Λούπη οὐδὲν ἔχοντος ἀπολύτως συμφέρον εἰς τὴν ὑπόθεσιν καὶ ὅστις κατῆλθεν ἐπίτηδες ἐκ Σίντρα διὰ νὰ μὲ συναντήσῃ, ὁ Πορτογάλος ἀπεσταλμένος τοῦ κ. Μάνεση παρὰ τῷ κ. Λόουζα τῷ εἶπεν, ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ ματαιοπονῇ προσπαθῶν νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὴν Πρεσβείαν καὶ ὅτι, ἂν ὁ οἶκος Λόουζα δώσῃ τὴν προσφορὰν εἰς τὸν κ. Μάνεση, οὗτος θὰ μεριμνήσῃ λόγῳ τῶν δεσμῶν του μετὰ τῆς Πρεσβείας νὰ τῷ ἐξασφαλίσῃ προνομιακὴν μεταχείρισιν, ἔναντι ποσοστῶν (πρὸς τὸν Μάνεσην ἐννοεῖται). Σημειωτέον, ὅτι, ὁ οἶκος Λόουζα προσέφερεν 207 δολλάρια τὴν ὄρυζαν καὶ 107 τὸν ἀραβόσιτον, ἐνῷ ἡ προσφορὰ Φραγκίστα ἦτο 225 ἡ ὄρυζα καὶ 115 ὁ ἀραβόσιτος. Ὁ κ. Λούπης μοὶ προσέθηκεν, ὅτι εἶχεν καταστήσει προσεκτικὸν τὸν κ. Ἀργυρόπουλον καὶ ὅτι οὗτος παρεσύρθη ἀπὸ τὸν κ. Φραγκίσταν καὶ τοὺς περὶ αὐτὸν καὶ δὴ ἀπὸ τὸν γραφέα κ. Χαλκούσην, ὅστις συνηντᾶτο διαρκῶς μετὰ τοῦ Φραγκίστα. Ὁ κ. Λούπης ἐτόνισεν, ὅτι ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος δὲν ἀπέδωκεν ὡς ὤφειλε σημασίαν εἰς τὰς προσφορὰς τῶν ἄλλων οἴκων, εἰς παρατήρησίν μου δὲ ποῦ ἀποδίδει τὴν τοιαύτην στάσιν τῆς Πρεσβείας, ἔσπευσε νὰ μοὶ προσθέσῃ (καὶ θεωρῶ ἐνταῦθα καθῆκόν μου νὰ τονίσω ὅτι τὸ αὐτὸ μοὶ ἐλέχθη καὶ ὑπὸ πάντων τῶν Ἑλλήνων ἢ Πορτογάλων οἵτινες ἐπλησίασαν τὸν κ. Ἀργυρόπουλον ἐν σχέσει μὲ τὴν ὑπόθεσιν) ὅτι, ὁ Ἐπιτετραμμένος τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἀνώτερος πάσης ὑπονοίας καὶ ὅτι ἡ στάσις ἣν ἐτήρησε δὲν ὠφείλεται εἰς ἐπιδίωξιν προσπορισμοῦ, οἱασδήποτε ὠφελείας ἀλλ’ ὅτι ἐφάνη τοὐλάχιστον εὐνοῶν τὸν Φραγκίσταν καὶ ἀποφεύγων τοὺς λοιποὺς, οἱ ὁποῖοι μετήρχοντο μέσα διὰ νὰ τὸν πλησιάσουν. Ὡς προκύπτει ἐκ τῶν ἐπανειλημμένων μετὰ τῶν διαφόρων Πορτογαλικῶν κύκλων συνομιλιῶν μου, εἶναι ἐκτὸς ἀμφισβητήσεως, ὅτι οἱ ἐνδιαφερόμενοι ὑπὲρ τοῦ Φραγκίστα εἶχον δημιουργήσει παρὰ τοῖς Πορτογάλοις συναγωνισταῖς του εἰς τὴν ὑπόθεσιν, τὴν ἐντύπωσιν ὅτι, ἦτο ἀδύνατον νὰ πλησιάσουν εὔκολα τὸν ἐπιτετραμμένον τῆς Ἑλλάδος. Θεωρῶ ὀπωσδήποτε παράλειψιν τοῦ κ. Ἀργυροπούλου καὶ εἰς τοῦτο συνεφώνησε καὶ ὁ ἴδιος ὅτι: α) Δὲν ἔσπευσε ὅπως διαβιβάσῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν τὰς προσφορὰς τῶν ἄλλων οἴκων (Λόουζα, Ἀντώνιο, Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο) ἔστω καὶ ἂν αὗται τῷ περιῆλθον κατόπιν τῆς λήψεως τοῦ τηλεγραφήματος τῆς 4ης Ἀπριλίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι, ἀπεδέχθη προσφορὰν Φραγκίστα καὶ ἦτο ἕτοιμον προβῇ ἄνοιγμα πιστώσεως. β) Ὅτι, ὁ κ. Φραγκίστας ἀφίκετο εἰς Λισσαβῶνα τὴν 7ην Ἀπριλίου δὲν τὸν κατέστησε προσεκτικὸν ἐπὶ τοῦ γεγονότος, ὅτι ὑπῆρχον καὶ ἄλλαι προσφοραί. Θὰ τῷ ἦτο νομίζω δυνατόν, νὰ ἐξαναγκάσῃ τὸν κ. Φραγκίσταν, ὅπως ὑποβιβάσῃ τὰς τιμὰς του συνιστῶν βεβαίως εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ὅπως, προτιμηθῇ ἐπὶ ἴσοις ὅροις ὁ κ. Φραγκίστας ὡς Ἕλλην ὑπήκοος. Ἐξ ἄλλου νομίζω, ὅτι ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος κατόπιν τῆς λήψεως τῆς προσφορᾶς Λόουζα θὰ ἠδύνατο νὰ βραδύνῃ κατὰ τι τὴν πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἀποικιῶν ἀνακοίνωσιν ὅτι, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δέχεται τὴν προσφορὰν Φραγκίστα» — ἀνακοίνωσιν ἥτις ἐγένετο τὴν 6ην Ἀπριλίου — ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἡ πώλησις ἐτέλει ὑπὸ τὸν ὅρον ἀνοίγματος πιστώσεως ἥτις δὲν εἶχεν ἀνοιχθῇ τὴν 8ην Ἀπριλίου, ἵνα φέρῃ ἐν τῷ μεταξὺ εἰς γνῶσιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως τὴν προσφορὰν Λόουζα ὑποστηριζομένην ἀπὸ τὴν μεγαλυτέραν Τράπεζαν τῆς Λισσαβῶνος Μπάνκο Λισμπόα καὶ Ἀσόρες καὶ κατὰ 2.000.000 δολλάρια εὐθηνοτέραν. Ἐπρόκειτο κατὰ τὴν γνώμην μου ἐν προκειμένῳ περὶ ἐνδεδειγμένων ἐνεργειῶν εἰς τὰς ὁποίας ὁ κ. Ἀργυρόπουλος δὲν προέβη, θεωρῶν, ὡς μοὶ εἶπεν, ὅτι αἱ ἐξ Ἀθηνῶν ὁδηγίαι ἔκλειον τὸ ζήτημα, εἶναι δὲ ἀληθές, ὅτι τὸ θέμα ἐνεφανίζετο ὡς ἄκρως ἐπεῖγον, ἐφ’ ὅσον τὸ πρὸς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος τηλεγράφημα ἦτο Ἰμεντιάτε καὶ ἡ ὑπόθεσις ἐχαρακτηρίζετο ὡς λίαν ἐπείγουσα. γ) Παράλειψιν ἐπίσης ἀποτελεῖ τὸ γεγονὸς ὅτι ὁ κ. Ἀργυρόπουλος περιωρίσθη εἰς ἔγγραφον πρὸς τοὺς τραπεζίτας Ἀλμέϊντα Μπάστο καὶ Πιομπίνο (9 Ἀπριλίου) περὶ τῆς λήψεως μὲ τόσην καθυστέρησιν τῶν 4 ἐπιστολῶν της περὶ τῶν ἀνωτέρω, χωρὶς νὰ ἐρευνήσῃ τοὺς λόγους τῆς τοιαύτης καθυστερήσεως. Μία ἐπίσκεψις παρὰ τῷ διευθυντῇ τῆς Τραπέζης θὰ ἤρκει ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων ὅπως τὸν διαφωτίσῃ ἐπὶ τῶν γενομένων (ρόλος Μάνεση) περὶ τῶν ὁποίων θὰ ἔπρεπε νὰ καταστήσῃ ὁπωσδήποτε ἐνήμερον τὴν Ἑλλην. Κυβέρνησιν τηλεγραφικῶς. Καὶ ἤδη δέον νὰ ἐξετάσω τὸ λίαν ἐνδιαφέρον σημεῖον πότε ἠδύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς ὁριστικῶς γενομένη ἡ πώλησις. Ἐν τῷ ὑπ’ ἀριθ. 1426 ἀπὸ 10 Μαΐου 1948 ἀπαντητικῷ ἐγγράφῳ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν πρὸς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος ἀναφέρεται ὅτι «τὴν 11ην Μαρτίου τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐπεβεβαίωσε τὴν τελικὴν πώλησιν τῶν ἐμπορευμάτων εἰς τὸν κ. Φραγκίσταν». Νομίζω ἐν τούτοις ὅτι ἡ πώλησις δέον νὰ θεωρηθῇ ὡς ὁριστικῶς γενομένη οὐχὶ τὴν 11ην Μαρτίου ἀλλὰ τὴν 6ην Ἀπριλίου ἡμέραν καθ’ ἣν ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος ἀνεκοίνωσεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὸ ἄνοιγμα πιστώσεως καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐγνώρισεν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους ὅτι ἡ πώλησις θὰ γίνῃ μέσῳ τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι Πορτογαλικῆς Πρεσβείας. Οὕτω ἐν τῷ ὑπ’ ἀριθ. 1016 ἀπὸ 6 Ἀπριλίου 1948 ἐγγράφῳ τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν πρὸς τὴν Τράπεζαν Μπάστο Ἀλμέϊντα καὶ Πιομπίνο ἀναφέρεται «εἰς ἀπάντησιν ἐγγράφου σας 5 τρεχ. σᾶς πληροφορῶ ὅτι ἡ Πρεσβεία τῆς Ἑλλάδος ἐν Λισσαβῶνι ἔλαβε τηλ)μα δι’ οὗ ἀνακοινοῦται ὅτι ἐδέχθη τὴν προσφορὰν τοῦ κ. Φραγκίστα καὶ εἶναι ἑτοίμη νὰ προβῇ ἀμέσως εἰς ἄνοιγμα πιστώσεως. Ἡ ἐπίσημος αὕτη δήλωσις ἀντιλέγει τὴν ἐξ Ἑλλάδος ἀποσταλεῖσαν εἰς ὑμᾶς δήλωσιν τοῦ ἀντιπροσώπου σας, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἦτο διατεθειμένη νὰ ἀγοράσῃ μέσῳ ὑμῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον ἑπομένως θεωρεῖ πλέον τὸ ζήτημα λῆξαν συμφώνως πρὸς τὴν ληφθεῖσαν ἀπόφασιν ἐκ συμφώνου μετὰ τῆς Α. Ε. τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως ἡ πώλησις γίνῃ μέσῳ τῆς ἐν Οὐασιγκτῶνι Πρεσβείας μας». Δέον νὰ σημειωθῇ ἐνταῦθα ὅτι, ὡς πρὸς τὸ καθορισμὸν τῆς ἡμερομηνίας τῆς πωλήσεως, δημιουργεῖται σύγχυσις καὶ ἐκ τηλ)τος σταλέντος ὑπὸ τοῦ ὑφυπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν πρὸς τὸν κ. Φραγκίσταν ἐν Ν. Ὑόρκῃ δι’ οὗ τῷ ἀνακοινοῖ τὴν 25ην Μαρτίου ὅτι ἐπιβεβαιοῖ τὴν πώλησιν ὑπὸ συμφωνηθέντας ὅρους, ἀπὸ τῆς σήμερον «sonforno vandaasta data» δηλ. ἀπὸ τῆς 25 Μαρτίου. Πῶς συμβιβάζεται τοῦτο μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἀποικιῶν ὅτι ἡ τελικὴ πώλησις ἐγένετο τὴν 11ην Μαρτίου; Ἡ ἀνωμαλία αὕτη ἐνισχύει τὴν γνώμην ὅτι ὁ ὑφυπουργὸς ἐνήργει ἄνευ συνεννοήσεως μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ κ. Duarte. Ἕτερα σημεῖα ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐπισύρεται ἡ προσοχὴ τοῦ ἐξετάζοντος τὸν φάκελλον τῆς ὑποθέσεως ταύτης εἶναι τὰ ἑξῆς: Τόσον τὸ Β. Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ὅσον καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐφοδιασμοῦ ἐζήτησαν ἀπὸ τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος ὅπως αὕτη ἐξακριβώσῃ εἰς ποίας τιμὰς ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις πωλεῖ τὴν ὄρυζαν καὶ τὸν ἀραβόσιτον καὶ εἰς ποίους οἴκους ἀνετέθη κατὰ σειρὰν ἡ πώλησις τῶν ἐμπορευμάτων τούτων. Ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος ἐζήτησε τὰς πληροφορίας ταύτας διὰ δύο διακοινώσεών της πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν.

α) ὑπ’ ἀρ. 375 ἀπὸ 1 Μαΐου: «···de vouloir bien

lui communiquer à quel prix il a vendu au sieur Achilla Frangistas et Anastase Pantazopoulos les quantités de 4500 tonnes riz et 16500 tonnes de maïs, vendes par l’ intermédiaire de ceux ci en dernier lieu au Gouvernement Royal Hellénique». β) ὑπ’ ἀρ. 357 ἀπὸ 3 Μαΐου: «...de vouloir bien lui communiquer s’ il a accordé des options à des maisons commerciales ou autres personnes pour la vente de 4500 tonnes de riz et 16500 tonnes de maïs en dehors des sieurs Frangistas et Pantazopoulos par l’ intermédiaire desquels le Gouvernement hellenique a acheté en dernier lieu les marchandises en question et dans l’ affirmation quelle était la durée des options respectives avec leur date. Εἰς τὰ ἀνωτέρω δύο διακοινώσεις τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν ἔδωκε διὰ τοῦ ὑπ’ ἀρ. 1426 ἀπὸ 10 Μαΐου ἐγγράφου του, ὑπογεγραμμένου ὑπὸ τοῦ Chef de Cabinet Almeira Cotta τὴν ἑξῆς περίεργον ἀπάντησιν: «Εἰς ἀπάντησιν τῶν ἀπὸ 1 καὶ 3 τρεχ. διακοινώσεων τῆς Ἑλλην. Πρεσβείας ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν μοὶ ἀνέθεσε νὰ σᾶς ἀνακοινώσω τὰ ἑξῆς: Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὑπόθεσιν τὴν διαλαμβανομένην ἐν τῇ πρώτῃ τούτων δέον νὰ πληροφορήσω ὑμᾶς ὅτι εἰς τὴν τελευταίαν περίοδον τῆς διακοινώσεώς μας τῆς 13ης Ἀπριλίου διεσαφηνίσαμεν δεόντως τὴν ὑπόθεσιν ταύτην χωρὶς νὰ μᾶς ζητηθῇ. Προσθέτομεν ὅμως ὅτι ἡ ἀρχικὴ τιμὴ τῆς ὀρύζης ηὐξήθη μεταγενεστέρως κατὰ 30 σεντάβος κατὰ χιλιόγραμμον καὶ ἡ ποσότης ἐπίσης ηὐξήθη εἰς 5.000 τόννους. Σημείωσις. (Τὸ Ὑπουργεῖον Ἀποικιῶν ἀναφέρεται ἐνταῦθα εἰς διακοίνωσίν του ἀπὸ 13 Ἀπριλίου ὑπογεγραμμένην ὑπὸ αὐτοῦ τοῦ ὑπουργοῦ κ. Duarte. Ἡ διακοίνωσις αὕτη ἀπαντᾶ εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 298 διακοίνωσιν τῆς Πρεσβείας Λισσαβῶνος τῆς 13ης Ἀπριλίου ἔχουσαν ὡς ἑξῆς: Se reférant à N.V. du 6 de ce mois du Ministère des Colonies au sujet de la vente faite au Gouvernement hellénique de 16.500 tonn. de maïs et 4.500 ton. de riz (πρόκειται περὶ τῆς ἐπιστολῆς τοῦ κ. Duarte ἀπὸ 6 Ἀπριλίου πρὸς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος δι’ ἧς ἐπιβεβαιοῖ τελικῶς τὴν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν γενομένην πώλησιν μέσῳ τοῦ κ. Φραγκίστα ὑπὸ τοὺς πρὸς τὴν Πρεσβείαν τῆς Πορτογαλίας ἐν Οὐασιγκτῶνι τηλεγραφηθέντας ὅρους) et en réponse à l’ entretien téléphonique d’ hier du Chargé d’ Affaires de Grèce avec S. E. le Mtnistre des Colonies, la Légation R. de Grèce a l’ honneur de porter à la connaissance du Ministère des Colonies que le Ministère hellenique a chargé cette Légation par sa depêshe No. 58.533 d’ hier de lui annoncer le credit pour l’ achat des marchandises en question. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀνωτέρω ὑπ’ ἀριθ. 298 διακοινώσεως τῆς Πρεσβείας Λισσαβῶνος ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν ἐζήτησε τὴν 13ην Ἀπριλίου τὰς ἑξῆς διασαφηνίσεις: αʹ) Ποία ἡ ἐν Λισσαβῶνι Τράπεζα εἰς ἣν ἠνοίχθη ἡ πίστωσις. βʹ) Ποῖον τὸ ποσὸν αὐτῆς, καὶ γʹ) Τίνες οἱ πρὸς χρησιμοποίησίν της ἀπαιτούμενοι ὅροι. Ἐπιβεβαιωτικῶς ἐπισύρεται ἡ προσοχὴ τῆς Πρεσβείας ἐπὶ τῶν ρητῶν ὅρων ὑφ’ οὓς ἐπραγματοποιήθη ἡ transaction, οἵτινες προκύπτουν ἐκ τῆς γενομένης ἀνακοινώσεως ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν πρὸς τὸν Πορτογάλον ἐν Οὐασιγκτῶνι Πρέσβυν καὶ οἵτινες θὰ ἔχωσι διαβιβασθῆ πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν Οὐασιγκτῶνος. Ἡ Πρεσβεία Λισσαβῶνος εἶχεν ἀπαντήσει εἰς τὰς ἀνωτέρω αἰτουμένας διασαφηνίσεις τὴν 13ην Ἀπριλίου... qu’ elle regrette de ne pouvoir accéder à la demande du Ministère des Colonies de fournir les renseignements demandés, étant donné qu’ elle ne possède aucun élément quant aux details de la vente des lots de riz et de maïs à part ceux transmis sur l’ ordre du Ministère hellénique de l'Economie Nationale et desquels il appert que le sieur Feanghistas dûment autorisé effectuer la transaction et pourrait peut-être fournir les informations demandées». Ἀκολούθως τὸ περιεχόμενον τῆς ὡς ἄνω 1326 διακοινώσεως τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ἔχει ὡς ἑξῆς: «Φρονεῖ ἐπίσης τὸ νῦν πρέπον νά ἐκθέσῃ ὅτι κατόπιν τῆς περιεχομένης ἐν τῇ ἀπὸ 13 Ἀπριλίου διακοινώσει τῆς Πρεσβείας ὑποδείξεως τοῦ κ. Φραγκίστα ὡς προσώπου δεόντως ἐξουσιοδοτημένου νὰ ἐνεργήσῃ τὴν ἀγοραπωλησίαν ὅτι ἐκεῖνος ἔδει νὰ παράσχῃ τὰ ὑφ’ ὑμῶν ζητηθέντα στοιχεῖα καὶ εἰς αὐτὸν φρονοῦμεν ὅτι θὰ ἠδύναντο νὰ ζητηθῶσιν οἱαιδήποτε διασαφηνίσεις ὧν θὰ εἶχε συμφέρον νὰ λάβῃ γνῶσιν χωρὶς νὰ ὑπάρξῃ οὕτω δυνατότης παραβάσεως τῶν ἐμπορικῶν ἐθίμων ἢ διατάξεων τοῦ κανονιστικοῦ νόμου τῶν συμβολαίων. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐν τῇ δευτέρᾳ τῆς Πρεσβείας ἐρώτημα, ἀπαντῶντες δέον νὰ δηλώσωμεν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο οὐδέποτε εἰς οὐδένα παρεχώρησεν ὀψιὸν διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς ἐν λόγῳ πράξεως, περιορισθὲν νὰ βεβαιώσῃ ὅτι θὰ προέβαινεν εἰς τὴν διαπραγμάτευσιν μὲ ἐκεῖνον τῶν ἐνδιαφερομένων ὅστις τὸ πρῶτον θὰ ἤνοιγε τὴν ἀναγκαιοῦσαν πίστωσιν ὑπὸ ὅρους δυναμένους νὰ γίνουν ἀποδεκτοί. Τὴν 11ην Μαρτίου τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐπεβεβαίωσε τὴν τελικὴν πώλησιν τῶν ἀναφερομένων ἐμπορευμάτων εἰς τὸν κ. Ἀχιλλέα Φραγκίστα». Ἡ ἀνωτέρω ἀπάντησις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ ἰδιαιτέρου κ. Cotta, περιέχει οὐσιαστικῶς ἄρνησιν ὅπως ἀνακοινωθοῦν αἱ τιμαὶ εἰς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος (αἱ τιμαὶ ἐδόθησαν ὡς γνωστὸν βραδύτερον κατόπιν νέων διαβημάτων τῆς Πρεσβείας). Τὸ σημεῖον τοῦτο εἶναι λίαν σκοτεινὸν καὶ ἀνεξήγητον δοθέντος ὅτι, ὡς ἐξηκρίβωσα, ἐδίδοντο εἰς ἄλλους εἴτε προφορικῶς εἴτε ἐγγράφως. Οὕτω π.χ. ἐδόθησαν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου ἐγγράφως τὴν 16ην Μαρτίου εἰς τὸν οἶκον Ἀλμέϊντα Μπάστο Πιομπίνο (7,70 ἐσκοῦδος ὄρυζα ἐντὸς τελωνείου καὶ ἀραβόσιτος 1 ἐσκοῦδος τὸ χιλιόγραμμον φὸμπ Ἀνγκόλα). Εἰς τὰς 13 Φεβρουαρίου ἦσαν γνωσταὶ εἰς τὸν κ. Penia καὶ τῆς Connergeral Ltd. καὶ ἐτηλεγραφήθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Φραγκίστα εἰς τὸν ἀδελφόν του εἰς Ἀθήνας εἰς τὰς 15 Φεβρουαρίου. (Ὑπὸ τοῦ κ. Παπαμιχαὴλ μοὶ ἐνεχειρίσθη φωτοτυπία τηλ)τος Ἀχ. Φραγκίστα πρὸς Γεώργ. Φραγκίστα ὁδὸς Σκουφᾶ 50 Ἀθήνας ἔχον ὡς ἑξῆς: Absolument confidentiel spécialement Lappas stop Ministere Colonies donna personellement 4500 tonnes riz prix 76 sterling et 16500 tonnes kalamboki prix 40 dollars stop Ministre Colonies cabla Ambassade Portugal Athènes quarantissant livraison mar chandises stop avons ordre berme achat Kalamboki 90 dol. FOB mais impossible vendre kalamboki sans vendre riz stop firme Universal 20% benéfice stop offrimes Amiras riz 7o sterling stop Amiras traine stop Affaire Ministère se presse et avons enorme danger perdre affaire d’ un moment à l’ autre aussi entierement notre prestige stop visitez immediate ment Amiras expliquez situation sans mentioner prix et aidez si nécessaire stop impossible tenir affaire plus mardi soir stop cable d'urgence immediatement sisituation réelle aussi votre opinion afin sauver seulement prestige devant Ministre stop si affaire faite preparez vous urgence venir immediatement Lisbon me remplacer car je pars New York stop votre aide 40 mille dollars stop montres seulement Amiras autre telegramme baisers Achilles». Ἐξ ἄλλου ὁ ἐν Λισσαβῶνι οἶκος Commergeral ἀπαντῶν εἰς ἐπιστολὴν τοῦ Ἕλληνος ἐμπόρου καὶ τέως ἀμίσθου Γ. Προξένου τῆς Ἑλλάδος κ. Παπαμιχαὴλ θελήσαντος νὰ πληροφορηθῇ ὑπὸ ποίαν ἰδιότητα παρουσιάσθη ὁ κ. Φραγκίστας διὰ τὴν ὑπόθεσιν ὀρύζης ἀραβοσίτου καὶ ἄν ὁ γραφεὺς κ. Χαλκούσης ἦτο ἐν γνώσει, ἀναφέρει ἐν ἐπιστολῇ τοῦ ἀπὸ 5 Ἰουνίου α) ὅτι ὁ κ. Χαλκούσης πολλὰς φορὰς ἦτο παρὼν εἰς τὰς συνομιλίας τὰς ὁποίας εἶχεν ὁ κ. Φραγκίστας καὶ ὁ διευθυντὴς τῆς ἑταιρείας Commergeral κ. Πένια, κατὰ τὰς ὁποίας ἐγένοντο συνεννοήσεις διὰ τὴν πώλησιν τῆς ὀρύζης καὶ τοῦ ἀραβοσίτου καὶ β) ὅτι ὁ κ. Χαλκούσης ἐπανειλημμένως ἔλαβε γνῶσιν τῶν τηλ)των τὰ ὁποῖα προήρχοντο ἐξ Ἑλλάδος καθὼς καὶ ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἡ ἑταιρεία Commergeral ἀπέστειλεν εἰς τὸν ἐν Ἀθήναις ἀντιπρόσωπόν της κ. Ἀμιρᾶν μὲ ὑποδείξεις τῶν τιμῶν καὶ ἄλλας λεπτομερείας. Μοὶ ἐλέχθη ὅτι ὁ κ. Χαλκούσης συχνότατα συνηντᾶτο εἰς τὸ ξενοδοχεῖον Avenida Palace μετὰ τῶν Φραγκίστα καὶ Πένια καὶ ἐλάμβανε γνῶσιν τῶν τηλ)των, προσφορῶν, τιμῶν κλπ. (κατὰ Φεβρουάριον Πένια–Φραγκίστας προσέφεραν συνεταιρικῶς τὸ ἐμπόρευμα). Ἄγομαι συνεπῶς εἰς τὸ συμπέρασμα ὅσον ἀφορᾷ τὸν κ. Χαλκούσην, ὅτι οὗτος ἀπέκρυπτεν ἀπὸ τὸν κ. Ἀργυρόπουλον τὰς τιμὰς τὰς ὁποίας θὰ ἐγνώριζεν ἐκ τῶν συναντήσεών του καὶ τοῦτο μὲ ἐμβάλλει εἰς σκέψεις ὅσον ἀφορᾷ τὸ εἰδικὸν ἐνδιαφέρον του ὑπὲρ τῆς ἐπιτυχίας τῆς ἐπιχειρήσεως Φραγκίστα. Ἀτυχῶς, ὁ κ. Πένια ὃν ἐζήτησα νὰ ἴδω δὲν ἐνεφανίσθη. Ἄλλοι Ἕλληνες κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς διαπραγματεύσεως δὲν ἐπεσκέφθησαν τὴν Λισσαβῶνα πλὴν τοῦ κ. Ν. Δενδραμῆ ἡ παρουσία ὅμως τοῦ ὁποίου, κατὰ τὰς δοθείσας μοι τουλάχιστον πληροφορίας, ἦτο σχετικὴ μὲ ἄλλην ὑπόθεσιν προμηθειῶν Τρακτέρ. Μόλις τὴν 19ην Μαΐου διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1577 ἐγγράφου του πρὸς τὸν κ. Ἀργυρόπουλον ὁ ἰδιαίτερος κ. Cotta ἀνεκοίνωσε τὰς τιμὰς ἐπιβεβαιῶν συνομιλίαν Ἀργυροπούλου— ὑπουργοῦ Ἀποικιῶν ὅστις τῷ ἀνέθεσε νὰ ἀνακοινώσῃ (εἰς τὴν Πρεσβείαν Λισσαβῶνος) ὅτι ἡ τιμὴ τῆς πωληθείσης ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου ὀρύζης ἦτο 7 ἐσκοῦδος καὶ 30 σεντάβος τὸ χιλιόγραμμον καὶ ἡ τιμὴ τοῦ ἀραβοσίτου 1 ἐσκοῦδος τὸ χιλιόγραμμον Φὸμπ Ἀνγκόλα. Τιμὴ ὀρύζης εἰς ἀποθήκην. Ταῦτα πάντα ὅμως δὲν ἐξηγοῦν τοὺς δισταγμοὺς τοῦ Ὑπουργείου Ἀποικιῶν ὅπως ἀνακοινώσῃ τὰς τιμάς, τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσον ὁ κ. Φραγκίστας ἐνεφανίζετο ὡς ἀγοράζων διὰ λογαριασμὸν τῆς Ἑλλην. Κυβερνήσεως καὶ αὐτὴ δὲ ἡ Πορτογαλικὴ Κυβέρνησις ὡς προκύπτει ἐκ τῆς ἀπὸ 6 Ἀπριλίου διακοινώσεως, τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν θεωρεῖ ἀγοραστὴν μέσῳ τοῦ κ. Φραγκίστα. Ἀνεξήγητον διατὶ ἐπίσης ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἀποικιῶν ὅταν τὴν 20ὴν Μαΐου ἀνεκοίνωσε τὰς τιμὰς εἰς τὸν κ. Ἀργυρόπουλον κατὰ τὴν παρ’ αὐτῷ ἐπίσκεψίν του, παρουσίασε τὸ πρᾶγμα ὡς τὶ τὸ ἐξαιρετικὸν ἀφ’ οὗ, ὡς εἶπεν, «ἐπεθύμει νὰ φανῇ εὐάρεστος εἰς τὴν Ἑλλην Κυβέρνησιν». Κατὰ τὴν αὐτὴν συνομιλίαν Ἀργυροπούλου — ὑπουργοῦ Ἀποικιῶν ὁ τελευταῖος προσέθηκεν ὅτι αἱ τιμαὶ αὐταὶ θὰ ἐπιβαρυνθοῦν μὲ «τεράστια ἔξοδα». Τὰ ἔξοδα ταῦτα ἐπὶ κατὰ προσέγγισιν ποσότητος 5.000 τόννων ὀρύζης ἀπὸ ἀποθήκης εἰς Πειραιᾶ τσίφ ἀνέρχονται, ἂν ἐννοῆται αἱ δοθεῖσαί μοι πληροφορίαι εἶναι ἀκριβεῖς (καὶ ὁ ἔλεγχος τῶν πληροφοριῶν τούτων θὰ ἀπῄτει χρόνον ὃν δὲν διέθετον), εἰς 3.146.000 ἐσκοῦδος. —Ὄρυζα 5.000 τόννοι. Ἡ σχετικὴ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ἀνάλυσις ἔχει ὡς ἑξῆς: Ὄρυζα ἀκατάλληλος πρὸς βρῶσιν 1.000 τόννοι.

Δέον νὰ παρατηρήσω ὅτι πανταχόθεν μοὶ ἐδόθησαν διαβεβαιώσεις ὅτι τὰ γενόμενα ἐκ Πορτογαλικῆς πλευρᾶς, ἅτινα θὰ ἠδύναντο τυχὸν νὰ ξενίσουν, ἐγένοντο ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἀποικιῶν κ. Duarte ὃν πάντες θεωροῦν ἀδιάφθορον καὶ ὅτι εἶναι ἀδύνατον ὁ ὑπουργὸς νὰ ἔχῃ λάβει μέρος εἰς συμπαιγνίας. Ἀλλὰ πέραν αὐτῶν τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα ὁ κ. Βαρβούτης παρέλειψε νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν, ὑπάρχει καὶ ἄλλο ζήτημα. Εἰς τὴν προηγουμένην συζήτησιν, εἶχον ἀναφέρει ὅτι κατὰ τὴν δίκην καὶ ἐκ τῶν πρακτικῶν αὐτῆς, ἐξήγετο ὅτι ὁ κ. Μάρσαλ εἶχεν ἀποστείλει τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ὁ κ. Βαρβούτης δὲν παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Βαρβούτης εἶπε τότε ὅτι δὲν ὑπῆρχε τηλεγράφημα.

§148Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. Εἶπον ὅτι δὲν ὑπῆρχε τηλεγράφημα ἐκφράζον τὴν ἔκπληξιν τοῦ κ. Μάρσαλ.

§149Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Τηλεγράφημα τοῦ κ. Μάρσαλ ὑπάρχει, ἡ ἔκπληξις ἦτο εἰς τὸ τηλεγράφημα τὸ ἀποσταλὲν ὑπὸ τοῦ ὑπαρχηγοῦ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς πρὸς τὸν κ. Μάρσαλ καὶ κακῶς ὁ πρακτικογράφος τοῦ δικαστηρίου ἀπέδωσε τὴν ἔκπληξιν εἰς τὸ τηλεγράφημα τοῦ κ. Μάρσαλ. Ὡς πρὸς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν τῆς ἀνταλλαγῆς ὀρύζης μὲ ἐλαιόλαδον ἡ Ἑλληνικὴ Ἀντιπροσωπεία εἶχε προβῆ εἰς συνεννοήσεις διὰ τὴν ἐξαίρεσιν ἀπὸ τὴν ἀλλοκασιὸν καὶ κατόπιν ἔδωσε τὴν αἴτησιν. Πρώτη αἴτησις διὰ 2.000 τόννους ὀρύζης μὲ ἀνταλλαγὴν ἐλαιολάδου μία ὀκᾶ ἐλαιόλαδον πρὸς 5 ὀκάδες ὄρυζα ἐγένετο ὑπὸ τοῦ κ. Καρανίκα καὶ κατόπιν ἐγένετο ἡ αἴτησις τοῦ κ. Κολοκοτρώνη διὰ τὴν Πορτυγαλικὴν ὄρυζαν. Τὸ δὲ Διεθνὲς Γραφεῖον Τροφίμων ἐνέκρινε τὴν πρώτην αἴτησιν τῆς δι’ ἀνταλλαγῆς προμηθείας ὀρύζης. Ἐπροτιμήθη ἡ αἴτησις αὐτὴ ὑπὸ τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου Τροφίμων, πρὸς ὑποστήριξιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τῆς εἰσαγωγῆς ὀρύζης, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τῆς ἐξαγωγῆς ἐλαιολάδου τὸ ὁποῖον ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶχεν ἄφθονον. (Χειροκροτήματα).

§150Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὰς 6 ἀκριβῶς.

§151Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἀπαιτεῖ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, δὲν δυνάμεθα νὰ πράξωμεν ἄλλως. Ἀλλ’ ἐκφράζομεν τὴν λύπην μας διότι ἦτο δυνατὸν νὰ τελειώσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου ἀπόψε.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 6ην μ.μ. τῆς σήμερον, μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφορὰς, ἐρωτήσεις, καὶ κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 0.50′ π.μ.)