1947.11.25

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 15η

Τρίτη 25 Νοεμβρίου 1947

Προεδρία Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(ὥρα 6.40′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλῶ τὸν κ. Γραμματέα ν’ ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 312014)19 10–47 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν χορήγησιν πιστώσεως ἐξ 125.000.000 δραχμῶν πρὸς τὸ γενικὸν πρατήριον βιοτικῶν εἰδῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων Φλωρίνης. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Μπερνίτσας καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Βιοτεχνικῶν Σωματείων Ἀθηνῶν, διαμαρτυρομένης κατὰ τῆς ἐπεκτάσεως φόρου κύκλου ἐργασιῶν ἐφ’ ὁλοκλήρου τῆς βιοτεχνικῆς τάξεως, ὑπὲρ ἧς οὐδεμία κρατικὴ μέριμνα ἐξεδηλώθη μέχρι σήμερον. Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Γαρουφαλιᾶς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Ἀρταίων, ζητοῦντος ὅπως γίνῃ ἀποδεκτὴ πρότασις τοῦ Νομάρχου Ἄρτης εἰς τὸ ὑπουργεῖον Γεωργίας πρὸς ἀποστολὴν καπνογόνων διὰ τὴν προφύλαξιν τῶν ἑσπεριδοειδῶν ἐκ τῶν παγετώνων. Ὁ Σύνδεσμος Ἐθνικοφρόνων Ἀναπήρων Πολέμου 1940–41 Θεσ)νίκης, ζητεῖ αὔξησιν τῆς συντάξεως των, τὴν χορήγησιν οἰκοπέδων, διὰ τὴν ἵδρυσιν εἰδικῆς πτέρυγος ἀναπήρων ἐν τῷ Σανατορίῳ Ἀσβεστοχωρίου κλπ. Τὰ Καπνεργατικὰ Σωματεῖα καὶ τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Καβάλας καὶ Δράμας ζητοῦν τὴν ἄμεσον οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τῶν ἀνέργων. Ὁ Δήμαρχος Καλύμνου ζητεῖ τὴν ἵδρυσιν Πρωτοδικείου ἐν τῇ νήσῳ Καλύμνῳ, ἕδραν ἐπιθεωρητοῦ στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως, φορολογικὰς διευκολύνσεις κ.λ.π. Ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Ἀθηνῶν διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου «περὶ τηρήσεως ἐμπορικῶν βιβλίων παρὰ τῶν ἐπιτηδευματιῶν» κ.λ.π. Ὁ Δήμαρχος Λεωνιδίου διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἐγκατάλειψιν τῆς περιφερείας του εἰς τὴν διάθεσιν τῶν ἀναρχικῶν καὶ ζητεῖ ἄμεσον ἀποστολὴν στρατιωτικῆς δυνάμεως γνωρίζων, ὅτι ἄλλως οἱ κάτοικοι τῆς περιφερείας του θέλουν ἐγκαταλείψει τὰς ἐργασίας των. Τὸ Ἐργατοϋπαλληλικὸν Κέντρον Κομοτηνῆς διαμαρτύρεται διὰ τὴν καθυστέρησιν ἀναπροσαρμογῆς μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, διὰ τὴν καθημερινὴν αὔξησιν τῶν εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης καὶ ζητεῖ τὴν λῆψιν ἀμέσως μέτρων πρὸς προστασίαν τῆς ἐργατοϋπαλληλικῆς τάξεως. Ἡ Ἀκτοπλοϊκὴ Ἕνωσις Πειραιῶς ζητεῖ, ὅπως κατὰ τὴν μελετωμένην ψήφισιν τῶν φορολογικῶν νομοσχεδίων ἐξαιρεθῶσι τοῦ φόρου κεφαλαίου αἱ Ἀνώνυμοι Ἀκτοπλοϊκαὶ Ἑταιρεῖαι. Ἡ Πανελλήνιος Ναυτικὴ Ὁμοσπονδία Πειραιῶς, ὁ Σύνδεσμος σιδηροδρομικῶν Σ.Π.Α.Π. Πειραιῶς καὶ οἱ μυλεργάται καὶ ἀρτεργάται Πατρῶν διαμαρτύρονται διὰ τὴν μελετωμένην ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, δι’ οὗ οἱ πόροι τῶν ἀσφαλιστικῶν ταμείων θὰ ἀποτελοῦν ἔσοδον τοῦ Κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ ζητοῦν τὴν ματαίωσίν του. Ἡ Ἕνωσις ἐμπόρων ὑφασμάτων νεωτερισμῶν καὶ ψιλικῶν Δράμας ζητεῖ τὴν διαρρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν διαπυλίων τελῶν. Οἱ Πωληταὶ ἀκινήτων κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς Ζακύνθου ζητοῦν τὴν ἀκύρωσιν τῶν ἀγοραπωλησιῶν καὶ ἐπιστροφὴν τοῦ καταβληθέντος τιμήματος. Ὁ Σύλλογος κεραμοποιῶν Βόλου διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τῶν ὑπὲρ τρίτων προσθέτων φόρων» καὶ ζητεῖ τὴν ἀπόρριψίν του. Οἱ πρόεδροι τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου καὶ τῶν ἐργατῶν λιμένος Μεσολογγίου ζητοῦν τὴν ἀποστολὴν βυθοκόρου δι’ ἀπόφραξιν τοῦ αὔλακος τοῦ λιμένος, πρὸς διευκόλυνσιν καὶ τῆς ἐπιβατικῆς κινήσεως. Οἱ κ.κ. Κ. Τσαλδάρης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν), Σ. Στεφανόπουλος (Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ), Δ. Χέλμης (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) καὶ Γ. Βαρβούτης (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Καναδᾶ συμφωνίας ρυθμίσεως τοῦ μεταξὺ τῶν δύο χωρῶν ἐμπορικοῦ καθεστῶτος». Ὁ κ. Π. Μαυρομιχάλης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς Δημοτικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Δημοτικοῦ Λυσσιατρείου Θεσσαλονίκης». Ὁ κ. Γ. Στρᾶτος (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) ἀποσύρει τὸ κατατεθὲν σχέδιον ψηφίσματος «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 24)4)46 Ν.Δ. «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ὀργάνωσιν καὶ τὰ στελέχη τοῦ στρατοῦ ξηρᾶς» καὶ τῶν εἰς ἐκτέλεσιν αὐτοῦ ἐκδοθέντων α) ἀπὸ 5–6–46 Β.Δ. «περὶ καθορισμοῦ ὅπλων καὶ σωμάτων τοῦ στρατοῦ ξηρᾶς» β) ἀπὸ 5–6–46 Β.Δ. «περὶ καθορισμοῦ τῶν θέσεων τῶν μονίμων στελεχῶν τοῦ στρατοῦ ξηρᾶς εἰς ἀξιωματικοὺς καὶ ἀνθυπασπιστὰς» καὶ γ) τὸ ἀπὸ 31–12–46 Β.Δ. «περὶ τελικοῦ καθορισμοῦ τῶν θέσεων τῶν μονίμων στελεχῶν τοῦ στρατοῦ ξηρᾶς εἰς ἀξιωματικούς». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ πειθαρχικῆς ἐξουσίας τῶν προϊσταμένων τῶν λιμενικῶν ἀρχῶν». Οἱ βουλευταὶ Ἠλείας κ. κ. Ι. Γιαννόπουλος, Σ. Πολυζωγόπουλος καὶ Π. Τσερώνης, ὑποβάλλωσι τὴν κάτωθι δήλωσιν πρὸς τὴν Βουλήν. Τὰ χθεσινὰ καταπληκτικὰ γεγονότα τῆς εἰσόδου τῶν ἀνταρτῶν εἰς Ἀμαλιάδα καὶ τῆς ἐπιθέσεως τούτων κατὰ τοῦ Πύργου δύο κατ’ ἐξοχὴν ἀστικῶν τῆς Πελοποννήσου κέντρων, ἀποτελοῦν ἀδιαφιλονίκητον ἀπόδειξιν, τῆς ἀνυπαρξίας πάσης ἀσφαλείας ἐν Πελοποννήσῳ, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ δίλημμα τῆς πλήρους ἀνικανότητος τῆς Κυβερνήσεως πρὸς λῆψιν τῶν στοιχειωδῶν μέτρων ἀμύνης. Ἀπὸ ἑξαμήνου καὶ πλέον ἐπεσημάναμεν τοὺς κινδύνους τῆς Πελοποννήσου, καὶ ἐζητήσαμεν τὴν ἄμεσον δρᾶσιν τοῦ τότε ἐν Πελοποννήσῳ στρατοῦ. Ἀποτέλεσμα ἦτο νὰ ἐγκαταλειφθῇ ἡ Πελοπόννησος εἰς τὴν κακοῦργον διάθεσιν τῶν ὀλίγων τότε ἀνταρτῶν, οἵτινες ἐσχάτως ἐπληθύνθησαν λίαν ἐπικινδύνως. Καταγγέλλομεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν τοιαύτην ἐγκληματικὴν στάσιν τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ λαὸς τῆς Πελοποννήσου τοῦ ὁποίου τὰ τέκνα μάχονται εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, ἐνεπαίχθη κατ’ ἐπανάληψιν μὲ ψευδεῖς ὑποσχέσεις τῶν μέχρι σήμερον Κυβερνήσεων, καὶ ἐγκατελείφθη εἰς τὴν διάθεσιν τῶν σφαγέων, χωρὶς κἂν συγκίνησιν τῶν ὑπευθύνων. Διαμαρτυρόμενοι ἐν ὀνόματι τοῦ δοκιμαζομένου λαοῦ τῆς Ἠλείας, ἀποδοκιμάζομεν τὴν Κυβέρνησιν, καὶ ἐπικαλούμεθα τὴν ἀντίληψιν τῆς Ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας.

§3Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Φρονῶ ὅτι ἀξίζει τὸν κόπον νὰ μᾶς δώσῃ ἡ Κυβέρνησις μερικὰς ἐξηγήσεις, ὅσον ἀφορᾷ τὰ γεγονότα τῆς Ἀμαλιάδος καὶ τοῦ Πύργου. Εἰσῆλθον ἀντάρται εἰς τὴν Ἀμαλιάδα —δὲν ξέρω πόσοι τὸν ἀριθμὸν—εἰσήλασαν εἰς τὴν πόλιν, εὑρέθησαν ἄνευ ἀντιστάσεως, κατέλαβον,— ὅπως αἱ δημοσιογραφικαὶ πληροφορίαι ἀναφέρουν—τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, διήρπασαν τὰ ὑπάρχοντα, ἔκαυσαν τὰ ἀρχεῖα τῆς Τραπέζης, κατέλαβον τὸ Εἰρηνοδικεῖον, κατέλαβον τὸ τηλεγραφεῖον. Δύναμις οὐδεμία. Ἀναγράφεται ψευδῶς εἰς τὰς ἐφημερίδας ὅτι δύναμις ἐστάλη ἐκ Πύργου. Ποία δύναμις; Διατὶ ἀπατῶμεν τὸν Πελοποννησιακὸν λαόν; οὔτε εἰς τὸν Πύργον ὑπάρχει δύναμις οὔτε εἰς τὰς Πάτρας, οὔτε πουθενά! Νὰ μᾶς δώσῃ πληροφορίαν ἡ Κυβέρνησις, τὶ γίνεται ἐπὶ τέλους εἰς τὴν Ἠλείαν;

§4Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλω νὰ προσθέσω ὅτι τὸ ἁρμόδιον ὑπουργεῖον τῆς Δημοσίας Τάξεως εἶχεν εἰδοποιηθῆ παρ’ ἡμῶν ἀπὸ μηνός, ὅτι ἀνεμένετο ἐπίθεσις ἐναντίον τῶν πόλεων τῆς Ἠλείας καὶ ὅτι, ὁ κύριος ὑπουργὸς Δημοσίας Τάξεως καὶ ὁλόκληρον τὸ ὑπουργεῖον του περιεφρόνησε τὴν προειδοποίησιν αὐτὴν ἡ ὁποία ἐγένετο καθ’ ἑβδομάδα συνεχῶς καὶ ἐγένετο ἀκόμη καὶ πρὸ 8 ἡμερῶν.

§5Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ μᾶς ἐπιτρέψητε νὰ ἀπασχολήσωμεν τὴν Βουλὴν ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ ζητήματος. Ἔχομεν ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ νομίζω καὶ σεῖς ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ μᾶς ἐπιτρέψητε νὰ ὁμιλήσωμεν εἰς τὴν Βουλήν. Δὲν εἶναι νοητόν, Κύριε Πρόεδρε, νὰ σφάζεται ὁ λαὸς καὶ ἡμεῖς νὰ μὴ συζητοῦμεν τὴν κατάστασιν. Τὸ ζήτημα αὐτὸ πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ συζητηθῇ. Ὁ ἀξιότιμος κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι ἐδῶ. Ἡ Πελοπόννησος ἔχει ὑπαχθῆ εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ ὑπουργείου Στρατιωτικῶν.

§6Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Πληροφορῶ τὴν Βουλὴν ὅτι, ὄντως ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ τεθῇ ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου ἡ Πελοπόννησος, ἀλλὰ τοῦτο θὰ γίνῃ ἀπὸ τῆς 5ης Δεκεμβρίου’ μέχρι σήμερον ἁρμόδιον εἶναι τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως. Δύναμαι ὅμως νὰ σᾶς δώσω πληροφορίας περὶ τῶν γεγονότων τῆς Ἀμαλιάδος. Ὡς μοῦ ἀνέφερον σήμερον τὴν πρωΐαν, ἡ ἐπίθεσις ἐγένετο χθὲς τὴν 19ην ὥραν. Ἡ Ἀμαλιὰς εἶχε 100 χωροφύλακας.

§7ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ ΤΙΝΕΣ. Εἶναι ἀναληθές.

§8Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς λέγουν ψέμματα αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ὑπουργείου Δημοσίας τάξεως.

§9Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριοι βουλευταί, τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας σᾶς μεταδίδω μοῦ ἐχορήγησε τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως, ἀπόντος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§10ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ψεύδεται τὸ ὑπουργεῖον.

§11Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦταν μόνον 29 χωροφύλακες. Τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως σᾶς ἀπήντησε ἀνακριβῶς.

§12Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὴν ὑπάρχουσαν δύναμιν ἢ καὶ μὲ τὴν κατόπιν σταλεῖσαν;

§13Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Βοήθειαι ἐστάλησαν δύο λόχοι τοῦ τάγματος ἐθνοφρουρᾶς Ἀγρινίου καὶ δύο διμοιρίαι τῆς Σχολῆς Χωροφυλακῆς Πατρῶν. Οἱ συμμορῖται ἐξεδιώχθησαν ἐκεῖθεν. Ἔσχομεν 4 νεκροὺς χωροφύλακας καὶ δύο τραυματίας. Ἐπυρπολήθη τὸ Ταχυδρομεῖον. Αὐταὶ εἶναι αἱ πληροφορίαι τοῦ ὑπουργείου Δημοσίας Τάξεως. Τίποτε πέραν αὐτοῦ.

§14Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς, ἀξιότιμε Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἐζητήσαμεν τίποτε ἄλλο, παρὰ ἐπιστράτευσιν. Ἀποροῦμεν δὲ διὰ ποῖον λόγον δὲν ἐπιστρατεύονται οἱ Νομοὶ Ἀχαΐας καὶ Ἠλείας. Δὲν ζητοῦν οἱ Νομοί μας τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἐπιστρατευθοῦν διὰ νὰ ἠμπορέσουν μόνοι τους νὰ ἀμυνθοῦν ἐναντίον τῆς μικρᾶς αὐτῆς μειονότητος τῆς ἀνταρσίας. Ζητοῦμεν, ἀξιότιμε κύριε ὑπουργέ, ἐπιστράτευσιν. Καὶ διὰ ποῖον λόγον δὲν ἐγένετο ἐπιστράτευσις ἐθνοφρουρᾶς ἐν τῷ Νομῷ Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος, ἐφ’ ὅσον ἡ ἐπιστράτευσις ἐγένετο εἰς ἄλλας περιφερείας; Θέλετε νὰ ἀμυνθῇ ὁ λαός. Δὲν ὑπάρχει δύναμις καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον μία ἐλαχίστη μειοψηφία εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς ἀσφαλείας τοῦ Κράτους, εἰς βάρος τῆς γενικωτέρας ἀντιλήψεως τὴν ὁποίαν εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργήσῃ ἐν Πελοποννήσῳ ἡ ἀνταρσία μᾶς τρομοκρατεῖ, διότι ἁπλούστατα δὲν δέχεσθε, νὰ μᾶς ἐπιστρατεύσητε εἰς τὸ νὰ ἀγωνισθῶμεν ὑπὲρ πατρίων.

§15Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἔχω νὰ παρατηρήσω τὰ ἑξῆς: Τὰ ἐπεισόδια βέβαια αὐτὰ καὶ εἰς ἡμᾶς τοὺς ἰδίους ἐπίσης, οἱ ὁποῖοι εἴμεθα μέλη τῆς Κυβερνήσεως ἐμποιοῦν τὴν αὐτὴν καὶ μεγαλειτέραν ἐντύπωσιν, διότι ἔχομεν καὶ περισσοτέραν εὐθύνην ἀπὸ ὑμᾶς τοὺς ἐρωτῶντας. Γνωρίζετε ἐνώπιον ποίων οἰκονομικῶν δυσχεριῶν εὑρίσκεται τὸ Κράτος. Ὑμεῖς ἰδιαιτέρως, κύριε συνάδελφε, ὑπήρξατε καὶ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ γνωρίζετε ἐγγύτερον ποίας ἑκάστοτε συναντῶμεν δυσχερείας διὰ νὰ ἀναλάβωμεν οἰκονομικὰς ὑποχρεώσεις. Λέγετε νὰ γίνῃ γενικὴ ἐπιστράτευσις. Ἀντιλαμβάνεσθε τί θὰ πῇ γενικὴ ἐπιστράτευσις; Τί δαπάνας συνεπάγεται αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Αὐταὶ αἱ δαπάναι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθοῦν ἀπὸ τὸν ἑλληνικὸν Προϋπολογισμόν. Τὸ γνωρίζετε καὶ σεῖς, δὲν εἶναι μυστικὸν αὐτό. Ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις νὰ γίνῃ ἡ ἐθνοφρουρά· καὶ αὐτὴ σχηματίζεται ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, διότι τὰ μέσα δὲν ἐπιτρέπουν τὸν ἄμεσον σχηματισμὸν αὐτῆς. Ἔχει ληφθῆ ἀπόφασις διὰ τὸν ἀριθμὸν τῶν Ταγμάτων τὰ ὁποῖα θὰ ὑπηρετήσουν εἰς τὴν Πελοπόννησον. Πρὸ μιᾶς ἀκριβῶς ὥρας εἶχα συνομιλίαν μὲ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Ἐπιτελείου προσωπικῶς. Ὅ,τι μέτρα ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν ἐντὸς τοῦ πλαισίου τῶν δυνατοτήτων, εἴτε τοῦ ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ, εἴτε τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, ὅλα τὰ λαμβάνομεν. Πέραν αὐτοῦ τοῦ σημείου δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τίποτε ἄλλο. Μὴ νομίζετε ὅτι δι’ ὅλα αὐτὰ......

§16Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Δὲν λέγομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν αἰσθάνεται αὐτὴν τὴν ἀνάγκην. Κάθε ἄλλο. Ἀλλὰ λέγομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν καταβάλλει τὰς ἀπαιτουμένας προσπαθείας. Τόσοι Πελοποννήσιοι ὑπουργοί! Δὲν εἴδαμε ἕνα ἀπὸ αὐτοὺς νὰ εἰπῇ ὅτι παραιτοῦμαι διὰ τὴν κατάστασιν αὐτὴν εἰς τὴν Πελοπόννησον, διὰ νὰ γίνῃ μία ἔκδηλος διαμαρτυρία.

§17Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. τῆς Κυβερνήσεως). Δὲν γνωρίζω, ἐὰν αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἰσηγεῖσθε ἀποτελεῖ τὴν καλυτέραν πολιτικήν. Δὲν εἶναι αἱ παραιτήσεις καὶ ἑπομένως αἱ φυγομαχίαι ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι δίδουν τὰ καλλίτερα ἀποτελέσματα. Εἶμαι δὲ βέβαιος ὅτι καὶ ὑμεῖς ἐὰν εἶσθε εἰς τὴν θέσιν τὴν ὁποίαν κατέχομεν ἡμεῖς σήμερον, δὲν θὰ παραιτῆσθε, ἀλλὰ θὰ ἐπιμένετε διὰ νὰ ἐπιτύχητε ὅ,τι δύνασθε.

§18Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ὄχι μόνον θὰ παρητούμην ἀλλὰ θὰ πέταγα τὰ μυαλά μου εἰς τὸν ἀέρα. Τὸ τὶ συμβαίνει εἰς τὴν Πελοπόννησον, κύριε Πρόεδρε, δυστυχῶς ἀπουσιάζατε καὶ δὲν ἐλαμβάνατε γνῶσιν. Ἡ κατάστασις εἶναι τραγική. Οἱ ἄνθρωποι ἔχουν γίνει καρδιακοί. Πηγαίνουν οἱ ἀντάρται ὅπου αὐτοὶ θέλουν.

§19Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. τῆς Κυβερνήσεως). Δὲν θὰ ηὐχόμην νὰ εἶστε συνάδελφος ἐν τῇ Κυβερνήσει, ὁπότε θὰ σᾶς ἐθρηνοῦμεν αὐτοκτονοῦντα (γέλωτες).

§20ΔΗΜ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Εἶναι δύσκολη ἡ θέσις τῶν βουλευτῶν τῶν προερχομένων ἀπὸ τὴν Πελοπόννησον καὶ ἰδιαιτέρως ἀπὸ τὸν Νομὸν Ἠλείας.

§21Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. τῆς Κυβερνήσεως). Εὑρίσκονται ὡρισμέναι στρατιωτικαὶ δυνάμεις, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ πᾶνε εἰς τὴν Πελοπόννησον. Πέραν αὐτοῦ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάνωμεν τίποτε, κύριοι.

§22Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ (Ἠλείας). Κύριε Πρόεδρε, νὰ σᾶς ἀπαντήσωμεν, νὰ σᾶς βοηθήσωμεν ἐπὶ τέλους. Δὲν θέλετε βοήθειαν; Πρέπει νὰ δεχθῆτε, ὅτι δὲν αἴρεται ἐν πρώτοις ἡ κυβερνητικὴ εὐθύνη διὰ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα θὰ λάβουν χώραν μέχρι τῆς 5ης Δεκεμβρίου. Τὴν εὐθύνην τὴν ἔχετε ἐξ ὁλοκλήρου. Ἀλλὰ σᾶς λέγομεν, θέλετε νὰ ἐπιτύχῃ ὁ σκοπός, διότι ἡμεῖς δὲν σᾶς ἀμφισβητοῦμεν τὴν καλὴν διάθεσιν, διὰ νὰ παγιώσητε τὴν τάξιν; Πρέπει οἱ ὑπουργοὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀναλάβουν τὸ σημαντικὸν αὐτὸ ἔργον τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς τάξεως, νὰ ἔχουν ψυχὴν ἀνωτέραν καὶ μὴν εἶναι ψοφοδεεῖς καὶ τρέμοντες. Ἔχομεν δυνάμεις καὶ δυνάμεις στρατιωτικὰς καὶ ὁ λαὸς εἶναι πρόθυμος νὰ συμβάλῃ διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς τάξεως, ἀλλὰ θέλει ἡγήτορας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν βλέπω ἕως αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ὑπάρχῃ. Ὁλόκληρος ὁ λαὸς τῆς Πελοποννήσου εἶναι προθυμότατος νὰ διαθέσῃ καὶ τὴν περιουσίαν του καὶ τὸ αἷμα του, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς τάξεως. Ἐκμεταλλευθῆτε τὸ μέγα καὶ τεράστιον αὐτὸ κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον σᾶς παρέχει ὁ ἑλληνικὸς λαός. Ἕως αὐτὴν τὴν στιγμὴν δεικνύετε μίαν ἀνεπάρκειαν.

§23Ν. ΒΛΙΑΜΟΣ. Εἴπατε ἀπαιτοῦνται ἡρωϊκὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα δὲν δύνασθε νὰ λάβητε. Ὑπάρχουν ὅμως περιφέρειαι, αἱ ὁποῖαι ἔχουν μεταβληθῆ εἰς κόλασιν καὶ πνίγονται εἰς τὸ αἷμα. Ποῖοι ἔχουν ἀνάψει τὴν πυρκαϊάν; Ὀλίγοι ἄνθρωποι· μόνον 200 ἄνθρωποι.

§24Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ἀπὸ τριμήνου ὁ Νομὸς Ἠλείας καίγεται ἀπὸ τοὺς ἀντάρτας. Χθὲς ἔκαμαν ἐπίθεσιν κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος καὶ τοῦ Πύργου. Ἐπεσήμανον ἐγκαίρως τὸν κίνδυνον πρὸς τοὺς ἁρμοδίους κυρίους ὑπουργούς. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, πάντοτε προέβαλλε τὴν ἀναρμοδιότητα, ὅτι ἡ Πελοπόννησος ὑπάγεται εἰς τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως εἰς τὰς παρακλήσεις μας, ἀπαντᾷ, ὅτι θὰ ὑπαχθῇ ἡ Πελοπόννησος εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Παρῆλθον 2 μῆνες, ἀφ’ ὅτου συζητεῖται τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ σήμερον ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, κάνει τὴν δήλωσιν, ὅτι ἀπὸ τῆς 5ης Δεκεμβρίου θὰ ὑπαχθῇ ἡ Πελοπόννησος εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν. Τί θὰ γίνῃ ἐν τῷ μεταξύ, κ. Πρόεδρε; Πῶς θὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ κατάστασις; Φοβοῦμαι, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι οἱ ἀντάρται θὰ εἰσέλθουν εἰς τὸν Πύργον καὶ θὰ κάνουν καὶ νέας ἐπιθέσεις κατὰ τοῦ Πύργου καὶ τῆς Ἀμαλιάδος.

§25Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰσῆλθον καὶ χθὲς εἰς τὸν Πύργον.

§26Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Δὲν ὑπάρχουν δυνάμεις διὰ νὰ ἀντιμετωπισθοῦν καὶ τὸ ἠθικὸν τοῦ λαοῦ ἔχει κλονισθῆ ἀπὸ τὴν κατάστασιν αὐτήν. Ἡ εὐθύνη σας εἶναι βαρεῖα· ἀξιοῦμεν νὰ λάβητε ὅλα τὰ μέτρα, διὰ νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ κατάστασις. Περαιτέρω ἀναβολὴ εἶναι ἀπαράδεκτος.

§27Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἠθικὸν τοῦ λαοῦ δὲν ἔχει κλονισθῆ.

§28Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἐκλονίσθη ὁ λαὸς τοῦ Πύργου μὲ μίαν τουφεκιάν, ὁ λαὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος δὲν κλονίζεται.

§29Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγενικεύθη ἡ συζήτησις;

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, εἶναι ἡμέρα νομοθετικῆς ἐργασίας. Παρεμπιπτόντως ὡμίλησαν οἱ κύριοι συνάδελφοι, διὰ τὰς ἐπιθέσεις τῶν συμμοριτῶν κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος καὶ Πύργου. Ἡ συζήτησις ἔληξεν.

§31Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐκφράσω τὴν πλήρη ἱκανοποίησίν μου, κατόπιν τῆς δηλώσεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ἀπὸ τῆς 5ης Δεκεμβρίου ἀναλαβιάνει τὴν ἀσφάλειαν τῆς Πελοποννήσου ὁ Στρατός.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ΙΕʹ ψηφίσματος περὶ τῶν ἀδικημάτων τοῦ Τύπου».

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς γίνεται δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ ὡς ἄνω σχέδιον ψηφίσματος «Περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ΙΕʹ Ψηφίσματος περὶ τῶν ἀδικημάτων τοῦ τύπου» Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἐθν. Ἀμύνης διατάξεων».

§35ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρα γίνεται δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ ὡς ἄνω σχέδιον νόμου. «Περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἐθνικῆς Ἀμύνης διατάξεων». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἄρσεως καταψηφισμῶν εἰς βάρος ὁπλιτῶν δι’ ἀπωλείας δημοσίων ἀτομικῶν εἰδῶν κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐν τῷ στρατῷ ὑπηρεσίας των κ.λ.π.

§37ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸν εἰς πρώτην συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ ὡς ἄνω σχέδιον νόμου. «περὶ ἄρσεως καταψηφισμῶν εἰς βάρος ὁπλιτῶν δι’ ἀπωλείας δημοσίων ἀτομικῶν εἰδῶν κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐν τῷ στρατῷ ὑπηρεσίας των, κλπ.» Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως πρὸς ἔκδοσιν διαταγμάτων νομοθετικοῦ χαρακτῆρος καὶ περιεχομένου». Ὁ κ. Θεοφανόπουλος, ὡς εἰσηγητής, ἔχει τὸν λόγον.

§39Κ. ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, αἱ ἀνώμαλοι περιστάσεις, τὰς ὁποίας διέρχεται πρὸ πολλοῦ ἡ χώρα, ἐγέννησαν ἐκτάκτους οἰκονομικὰς ἀνάγκας, τὰς ὁποίας πρέπει κατὰ τὸν πλέον εὐθύτερον καὶ κατὰ τὸν πλέον ταχύτερον τρόπον νὰ ἀντιμετωπίσωμεν. Σήμερον ὅτε ἡ Πατρὶς διεξάγει ἕνα ἐκ τῶν σκληρωτέρων κατὰ τὴν διεξαγωγὴν καὶ τὸν σημαντικώτερον εἰς τὰ ἀποτελέσματα πόλεμον, δὲν εἶναι εἰς ἡμᾶς ἐπιτετραμμένον νὰ ἀναζητῶμεν μέσα πρὸς περαίωσιν τοῦ ἀγῶνος, τὰ ὁποῖα, εἰς ἄλλας ἐποχάς, θὰ ἐπέβαλλον ἄλλην τακτικήν, ἡ ὁποία θὰ ἥρμοζεν εἰς εἰρηνικὰς διαβιώσεις. Ἔχομεν ἀνάγκην χρημάτων καὶ πολλῶν χρημάτων, διὰ νὰ συνεχίσωμεν τὸν πόλεμον, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν ἀνταρσίαν καὶ διὰ νὰ περιθάλψωμεν τὸν σκληρῶς χειμαζόμενον ἀγροτικὸν πληθυσμόν. Δυστυχῶς ἡ χορηγουμένη παρὰ τῆς φίλης καὶ μεγάλης συμμάχου δημοκρατίας τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν βοήθεια, δὲν εἶναι ἀρκετή, πρὸς ἀνακούφισιν τῶν ἀγωνιζομένων στρατιωτῶν μας, καὶ πρὸς περίθαλψιν στοιχειώδη τοῦ ἐκτοπισθέντος ἀπὸ τὰς ἑστίας του ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, ὁ ὁποῖος πρῶτος ἐξ ὅλων ἠγωνίσθη ὑπὲρ τῶν εὐγενεστέρων ἀνθρωπίνων ἰδανικῶν. Εἶναι ὑποχρέωσις ὑπερτάτη παντὸς Ἕλληνος, νὰ βοηθήσῃ καὶ νὰ συνεισφέρῃ εἰς τὸ κοινὸν ταμεῖον τῆς Ἐθνικῆς σωτηρίας. Εἶναι ἀνάγκη κατὰ τὸν πλέον ταχύτερον τρόπον νὰ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὸ εὐγενὲς καὶ ὑψηλὸν αὐτὸ πατριωτικὸν καθῆκον, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ὁποίου οὐδὲν ἐμπόδιον εἶναι δυνατὸν νὰ παρεμβληθῇ. Αἱ πολλαὶ καὶ μεγάλαι ἀνάγκαι ἐγέννησαν συνθήκας ἀνωμάλους, αἱ ὁποῖαι ἐγκλείουν κινδύνους, τοὺς ὁποίους ὁπωσδήποτε καὶ μὲ κάθε τρόπον καὶ μὲ κάθε θυσίαν πρέπει νὰ ὑπερνικήσωμεν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι εἰθισμένος εἰς θυσίας καὶ εἶναι καὶ σήμερον πρόθυμος νὰ ὑποστῇ μεγαλυτέρας ἀκόμη, διὰ τὴν σωτηρίαν τῆς Πατρίδος ἐκ νέου κινδύνου. Μὲ τὰς σκέψεις αὐτὰς καὶ μὲ τὸ πνεῦμα αὐτὸ φαίνεται διαπνεόμενον τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον ψηφίσματος, διὰ τοῦ ὁποίου ζητεῖται παρὰ τοῦ Σώματος μία προσωρινὴ ἐξουσιοδότησις πρὸς ἐπιβολὴν φορολογικῶν μέτρων, τῶν ὁποίων τὸ περιεχόμενον διαλαμβάνεται εἰς τὰ κατατεθέντα ἀπό τινος νομοσχέδια καὶ ὡς ἐτροποποιήθησαν ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Εἶναι δυσάρεστον, διότι λειτουργούσης τῆς Βουλῆς, ἀδήριτος πραγματικὴ κατάστασις μᾶς ἀναγκάζει νὰ παρεκκλίνωμεν τῆς Συνταγματικῆς τροχιᾶς, κατὰ τὴν ὁποίαν οὐδεὶς φόρος ἐπιβάλλεται ἄνευ νόμου. Ἀλλά, κύριοι, εἰς τὴν ζωὴν τῶν ἐθνῶν δὲν εἶναι ἀσυνήθεις αἱ περιπτώσεις, αἱ γεννῶσαι πραγματικὰς καταστάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀνώτεραι ἀπὸ κάθε ἀνάγκην καὶ ἀπὸ κάθε συνταγματικὴν διάταξιν. Τοιαύτης ἀνωτερότητος καὶ τοιαύτης δυναμικότητος εἶναι ἡ πραγματικὴ κατάστασις, ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον ἐν τῇ χώρᾳ μας, ἡ ὁποία δὲν μᾶς ἐπιτρέπει νὰ ἀναμένωμεν πολυημέρους συζητήσεις ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ διὰ νὰ πραγματοποιήσωμεν φόρους, τῶν ὁποίων ἔχομεν ἀνάγκην ἀπόλυτον καὶ ἐπιτακτικὴν διὰ τὸν στρατὸν καὶ τὸν γυμνητεύοντα ἀγροτικὸν πληθυσμόν. Ἀλλὰ ἡ τοιαύτη παρέκκλισις, γενομένη ἐντὸς τῶν ὁρίων καὶ τῆς δυνάμεως τῆς ἀναθεωρητικῆς Βουλῆς, εἶναι κατὰ πάντα τυπικὴ καὶ οὐδαμῶς περιορίζει τὰς προνομίας καὶ τὰ δικαιώματα τοῦ Κοινοβουλίου. Τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα ὁρίζει ὅτι μετὰ τὴν δημοσίευσιν τῶν διαταγμάτων τῶν φορολογικῶν, τὰ διατάγματα ταῦτα θὰ ἔχουσιν ἄμεσον ἰσχὺν νόμου, θὰ στέλλωνται δὲ ἐντὸς 5 ἡμερῶν πρὸς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν, μετὰ 15 ἡμέρας θὰ ἀναγράφωνται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, τῆς ὁποίας θὰ ἀποτελοῦσι τὸ μόνον περιεχόμενον κατὰ τὰς δύο συνεδριάσεις τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας τοῦ Κοινοβουλίου. Ἐπὶ πλέον ὁρίζεται ἐν τῷ ψηφίσματι, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ διακόψῃ τὰς ἐργασίας της μέχρι ἐξαντλήσεως τῶν νομοθετικῶν τούτων διαταγμάτων, πλὴν τῆς εἰκοσαημέρου τῶν Χριστουγέννων καὶ εἶναι κατὰ τοιοῦτον τρόπον σαφῆ καὶ κατηγορηματική, ὥστε οὐδεὶς ν’ ἀμφιβάλλῃ ὅτι περιορίζονται ἀπολύτως τὰ δικαιώματα καὶ ἡ ἐξουσία τοῦ Κοινοβουλίου. Ἀλλά, κύριοι, ἄλλως ἔχουν τὰ καθ’ ἡμᾶς. Ἐὰν ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, δὲν κατεχόμεθα ὑπὸ μιᾶς μανίας πραγματικῆς νὰ λέγωμεν πολλὰ καὶ ὡραῖα, συνήθως ὅμως ἐκτὸς τοῦ ὑπὸ συζήτησιν θέματος, ἐὰν ἐπίσης οἱ ἴδιοι ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ κατανοήσωμεν ὅτι ἡ ἐλευθερία τοῦ λόγου ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ προϋποθέτει ἐλευθερίαν χρόνου, ὁ ὁποῖος χρόνος λείπει μεταξὺ τοῦ τοσούτον ἀριθμοῦ μελῶν τῆς ἀντιπροσωπείας τοῦ λαοῦ, τότε ἀναμφιβόλως οὐδεὶς θὰ ἦτο ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἐτάσσετο ὑπέρμαχος μιᾶς τοιαύτης παρεκκλίσεως τοῦ Συντάγματος, ὅσον καὶ ἂν ἡ παρέκκλισις αὕτη εἶναι τυπικὴ καὶ ἐπουσιώδης, διότι τότε τὸ χρονικὸν διάστημα εἰς τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει τὸ ψήφισμα νὰ κερδίσῃ, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ κερδίσῃ διὰ τοῦ Κοινοβουλίου. Ἀλλὰ τοιαύτη ἐλπίς, ἡ ὁποία νὰ μᾶς δίδῃ τὸ δικαίωμα νὰ περιμένωμεν ὅπως ἐντὸς ὀλίγου χρονικοῦ διαστήματος θὰ ψηφισθοῦν νομοσχέδια κατεπειγόντως ἀναγκαῖα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ προσπορισθοῦν πόροι διὰ τὸν μαχόμενον στρατὸν εἶναι ἐπίσης ματαία. Ἀλλὰ θὰ ἦτο δυνατόν, ἐὰν ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, ἠθέλαμεν νὰ ὑπερνικήσωμεν τὴν ἀδυναμίαν, νὰ συντομεύσωμεν τὰς ἀγορεύσεις, νὰ ἐπιμηκύνωμεν τὰς ὥρας τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, αἵτινες ἐν σχέσει πρὸς τὰς ξένας Βουλὰς εἶναι ἐλάχισται καὶ τότε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ἐπιψήφισιν τῶν νομοσχεδίων εἰς χρονικὸν διάστημα τοιοῦτον, ὥστε νὰ προλάβωμεν τὸν ἐξοπλισμόν, ὥστε νὰ μὴν ἀρχίσῃ τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων διὰ τῶν νομοσχεδίων, ἀλλὰ διὰ τῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔχουν ψηφισθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς.

§40Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Διατὶ ἐπιρρίπτεται διαρκῶς τὴν εὐθύνην εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ὄχι εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, διότι πολλὰ ἀπὸ αὐτὰ τὰ νομοσχέδια ἦσαν ὥριμα ἀπὸ καιροῦ.

§41Κ. ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἔλθῃ καὶ ἡ σειρὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Θέλω καὶ προσπαθῶ νὰ εἶμαι ἐν μέρει δίκαιος, καὶ ὀρθὸν θὰ εἶναι, ἐὰν τὰ ἴδια ἡμῶν ἐλαττώματα βλέπωμεν καὶ διορθώνομεν. Οἱ γνωρίζοντες ἔστω καὶ ἐκ μακρόθεν πόσον βραδὺς εἶναι, ὁ φορολογικός μας ὀργανισμός, πιστεύουν ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα ἡμεῖς ἐὰν ἐπιταχύνωμεν κατά τι τὰς ἐργασίας μας καὶ τὰς ὥρας τῆς ἐργασίας θὰ κατορθώναμε νὰ ἐπιψηφίσωμεν τοὺς νόμους αὐτοὺς περὶ τῶν ὁποίων πρόκειται ὥστε ἡ φορολογικὴ ὑπηρεσία νὰ εἶναι ἕτοιμη πλέον νὰ εἰσπράξῃ τοὺς φόρους, ὄχι πλέον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν Ν. Διαταγμάτων, ἀλλὰ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν νόμων τοὺς ὁποίους ἡ Βουλὴ θὰ εἶχε ψηφίσει. Παρὰ ταῦτα, κύριοι βουλευταί, δὲν δύναμαι νὰ παρίδω τὸ γεγονὸς ὅτι τινὰ ἐκ τῶν φορολογικῶν νομοθετημάτων, περὶ τῶν ὁποίων διαγορεύει τὸ ψήφισμα, καὶ μάλιστα ἰδιαιτέρας φορολογικῆς ἀποδόσεως, εἶχον ὑποβληθῆ εἰς τὴν Βουλὴν πρὸ ἔτους, διαβιβάσθησαν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἔτυχον ἐπιμελημένης ἐπεξεργασίας, παρὰ ταῦτα δὲν ἀνεγράφησαν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, καὶ οὐ μόνον τοῦτο, ἀλλὰ ἀπεσύοθησαν διὰ νὰ ὑποβληθῶσιν ὕστερα ἀπὸ ἕνα ἔτος σήμερον. Ἀλλὰ καὶ τὰ ἄλλα νομοσχέδια τὰ φορολογικὰ τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὸ ψήφισμα θὰ ἠδύναντο καὶ ταῦτα νὰ εἶχον ψηφισθῆ, καὶ θὰ ἠδύναντο νὰ εἶχον ὑποβληθῆ εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ἡ ὁποία προεκάλεσε τὴν σύνταξιν αὐτῶν. Καὶ ἡ δυσφορία μας εἶναι μεγαλειτέρα, διότι πρόκειται περὶ φορολογικῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα ἀποβλέπουσιν εἰς τὴν ἐπιβολὴν φόρων ἀκριβῶς πρὸς ἀνακούφισιν τοῦ στρατοῦ καὶ πρὸς περίθαλψιν τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν. Θὰ ἦτο κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐπίσης ὀφέλιμον καὶ σκόπιμον ἐὰν τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ὑποβάλλονται σήμερον εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ὑπεβάλλοντο ἀπὸ καιροῦ, ὁπότε θὰ ἦτο δυνατὸν καὶ οἱ συγγενεῖς, φίλοι καὶ ξένοι, νὰ πιστεύσουν ὅτι δὲν ὑπάρχει πλέον φορολογικὴ δυναμικότης εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι ἐξηντλήθη καὶ ἡ τελευταία φορολογικὴ ἰκμὰς καὶ θὰ συνετέλουν τὰ νομοσχέδια αὐτὰ ἀπὸ πολλοῦ ὑποβαλλόμενα, νὰ παύσουν νὰ στρέφωνται πρὸς τὰ φῶτα τὰ φορολογικὰ τοῦ κακῇ τῇ μοίρᾳ δικτατορεύσαντος ἐν τῇ οἰκονομίᾳ τῆς χώρας καθηγητοῦ. Ἐὰν οἱ εὐγενεῖς καὶ καλοὶ φίλοι πιστεύουν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔχει ἀνάγκην βοηθείας καὶ ὅτι εἶναι προπύργιον ἀσφαλοῦς γενικῆς, εἰρήνης καὶ ὁμονοίας, τότε εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐνισχύσουν τὴν Ἑλλάδα πληρέστερον, ἀρτιώτερον, ταχύτερον, διὰ νὰ ἐξέλθῃ τῆς δεινῆς τῆς θέσεως εἰς ἣν εἰσῆλθεν, ὄχι βέβαια ἐξ ἰδίας της ὑπαιτιότητος. (Χειροκροτήματα). Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κόσμος πρὸς τὸν ὁποῖον ἀπευθύνονται τὰ φορολογικὰ ταῦτα νομοσχέδια, θὰ σπεύσῃ νὰ ἐνισχύσῃ τὸ Δημόσιον ταμεῖον, τὸ ὁποῖον εἶναι ταμεῖον Ἐθνικῆς σωτηρίας τῆς πατρίδος, διότι εἶναι ἀντίθετον πρὸς τὴν ἠθικὴν καὶ πρὸς τὴν δικαιοσύνην, ὁ κόσμος ὁ ἀγροτικὸς νὰ προσφέρῃ τὰ πάντα καὶ οἱ ἐν ταῖς πόλεσι εὑρισκόμενοι νὰ κωφεύουν πρὸς τὴν φωνὴν τῆς Πατρίδος καὶ νὰ διστάζουν ἐὰν πρέπῃ νὰ συνεισφέρουν μέρος τῶν κερδῶν καὶ τῶν κεφαλαίων των. Ἐπὶ τοῖς λόγοις καὶ ταῖς σκέψεσι ταύταις, εἰσηγοῦμαι πρὸς τὸ Σῶμα, τὴν παραδοχὴν τοῦ ψηφίσματος, ὅπως δοθῇ ἐξουσιοδότησις εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν δημοσίευσιν τῶν διαταγμάτων τῶν διαλαμβανομένων ἐν τῷ ψηφίσματι. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι θὰ ἦτο ἴσως προτιμώτερον, ἂν ἐξῃροῦντο τοῦ ψηφίσματος, δύο ἐκ τῶν νομοσχεδίων, τὸ πρῶτον ὅπερ ἀφορᾷ τὴν σύνταξιν τῶν ἐμπορικῶν βιβλίων, καὶ τὸ ἄλλο τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν στέγασιν τῶν μετατιθεμένων δημοσίων ὑπαλλήλων. Διότι τόσον τὸ ἕνα, ὅσον καὶ τὸ ἄλλο δὲν εἶναι καθαρῶς νομοσχέδια κατεπειγούσης μορφῆς καὶ δεύτερον, διότι ἀμφότερα δὲν ἀποβλέπουν πρὸς τὴν ἐξεύρεσιν πόρων πρὸς ἀνακούφισιν τοῦ στρατοῦ καὶ τοῦ μαχομένου πληθυσμοῦ. (Χειροκροτήματα).

§42Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἰσηγοῦμαι καὶ ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, τὴν ψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου, διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Βεβαίως δὲν ἀμφιβάλλει οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ὅτι τὸ νομοθετικὸν ἔργον, γινόμενον ἀπὸ τὴν ὁλομέλειαν τοῦ Σώματος ὑπὸ τὸ φῶς δημοσίας συζητήσεως, εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ πτωχόν. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος δικαιοῦται νὰ ἀδιαφορῇ ὀλιγώτερον εἰς τὴν διαπίστωσιν αὐτήν, εἶναι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος πεισθεὶς εἰς τὴν ὀρθότητα ὡρισμένων παρατηρήσεων, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἐψιθυρίσθησαν χθές, ἠναγκάσθη νὰ καταθέσῃ τὸ νομοσχέδιον μὲ περιεχόμενον διάφορον τοῦ ἀρχικοῦ. Ἐν τούτοις, ὅμως τὸ ψήφισμα αὐτὸ πρέπει νὰ ψηφισθῇ διὰ πολλοὺς λόγους, διότι πράγματι ἔχει περιεχόμενον ἀπολύτως κατεπεῖγον. Εἶναι ἀνάγκη, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἀποκαταστήσωμεν τὴν σταθερότητα τῶν συναλλαγῶν. Ἀφ’ ἧς τὰ νομοσχέδια ταῦτα κατετέθησαν, καὶ εἶναι ἐκκρεμῆ ἐνώπιον τοῦ Σώματος δὲν ὑπάρχει εὐστάθεια συναλλαγῶν. Ἀναφέρω πρὸς τοῦτο ἓν καὶ μόνον παράδειγμα, διὰ νὰ πεισθῆτε. Ὑπάρχει μεταξὺ τῶν 13 νομοσχεδίων, τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀναπροσαρμογῆς τοῦ κεφαλαίου τῶν Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν. Ἀφ’ ἧς τοῦτο εἶναι ἐκκρεμές, εἶναι ἀδύνατος οἱαδήποτε συναλλαγὴ ἐπὶ ἀνωνύμων τίτλων, διὰ τὸν ἁπλοῦν λόγον ὅτι οὐδεὶς γνωρίζει τὴν ἀξίαν των, ἡ ὁποία ἐξαρτᾶται ἐκ τοῦ ἐὰν θὰ γίνῃ δεκτὸν ἢ ὄχι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, αἱ δὲ γενόμεναι συναλλαγαί, ἐγένοντο ἐπὶ τῇ βάσει μιᾶς κυβείας, διότι οὐδεὶς γνωρίζει ἐὰν τὸ ψήφισμα θὰ γίνῃ δεκτόν. Ἕτερος λόγος, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλει τὴν ψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου, εἶναι ἡ ἀνάγκη νὰ πεισθοῦν οἱ ἐκεῖθεν τοῦ Ἀτλαντικοῦ φίλοι τῆς Ἑλλάδος, ὅτι πράγματι καταβάλλεται πᾶσα προσπάθεια ὅπως ἐξαντληθοῦν ὅλοι οἱ πόροι, τοὺς ὁποίους ἡ χώρα αὐτὴ δύναται νὰ θέσῃ εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὸν ἀγῶνα, τὸν ὁποῖον ἀνέλαβε. Καὶ τέλος, εἶναι ἀνάγκη νὰ παράσχωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰ μέσα διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς οἰκονομικῆς της πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν βάσιν ὁλοκλήρου τῆς πολιτικῆς αὐτῆς. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, θὰ διέπραττον μίαν σοβαρὰν παράλειψιν, ἐὰν δὲν ἐξῆρον ὡρισμένα συμπεράσματα ἀπὸ τὸ συζητούμενον σήμερον σχέδιον ψηφίσματος. Ἡ παροχὴ ἐξουσιοδοτήσεων γίνεται εἰς περιπτώσεις ἀνάγκης καὶ ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ Σώματος. Διὰ πρώτην φορὰν καλούμεθα σήμερον νὰ παράσχωμεν ἐξουσιοδότησιν τοῦ Σώματος παρόντος. Ποῦ ἄρα γε ὀφείλεται τοῦτο; Εἰς τὸν κακὸν ρυθμόν, ἀναντιρρήτως, τὸν ὁποῖον ἀκολουθοῦν αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος. Τὰ ⅘ τοῦ νομοθετικοῦ ἔργου τῆς πρώτης Συνόδου, ἀπὸ ἀπόψεως ποσότητος καὶ ἀριθμοῦ νόμων, ἐγένοντο ἐκτὸς αὐτῆς τῆς αἰθούσης. Τὸ ⅕ μόνον ἔγινεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Καὶ ἀπὸ ἀπόψεως σπουδαιότητος, τὸ σύνολον τοῦ νομοθετικοῦ ἔργου, τῶν σπουδαίων νομοθετημάτων, ἐγένετο ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς. Ἡ αἴθουσα δὲ αὐτὴ ἠσχολήθη μὲ θέματα, ὡς τὸ περὶ ἱεροδιακόνων τῆς Βορείου Ἑλλάδος, ὥστε, ἐγὼ τουλάχιστον, ὅταν ὀσφραίνομαι ἐκκρεμὲς ζήτημα, προβλέπω ἐξουσιοδότησιν καὶ διακοπὴν τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον αὐτὸς ὁ ρυθμὸς ἀναγκάζει τὴν Κυβέρνησιν νὰ καταφεύγῃ συχνὰ εἰς ἐξουσιοδοτήσεις, εἶναι ὅτι τὸ Σῶμα ἠσχολῆτο πολὺ ὀλίγον μὲ τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν, καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς πρώτης Συνόδου, ἡ ὁποία ἐκάλυψεν 18 ὁλοκλήρους μῆνας. Τὸ Σῶμα ἠσχολήθη εἰς νομοθετικὴν ἐργασίαν, 84 μόνον ὥρας, ἐὰν δὲ λάβητε ὑπ’ ὄψει, κύριοι βουλευταί, ὅτι 19 ἐκ τῶν ὡρῶν αὐτῶν κατηναλώθησαν εἰς τὴν συζήτησιν σχεδίων ψηφισμάτων περὶ παροχῆς ἐξουσιοδοτήσεως, τὸ σύνολον τῶν ὡρῶν αἱ ὁποῖαι κατηναλώθησαν διὰ τὸ νομοθετικὸν ἔργον εἶναι 65 μόνον ὥραι. Εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντεπεξέλθῃ εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς σημερινῆς ἐποχῆς ἐργαζομένη τόσον ὀλίγον; Ὑπῆρξαν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς δεκαετίας 1910–1920 Σύνοδοι τῆς Βουλῆς, εἰς τὰς ὁποίας τὸ μόνον θέμα νομοθετικῆς ἐργασίας τὸ ἀναγεγραμμένον εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, ὑπῆρξεν ὁ προϋπολογισμός. Κατὰ μίαν ὁλόκληρον Σύνοδον δὲν ὑπῆρχεν ἕτερον νομοθέτημα ἐκκρεμές. Σήμερον ἐκκρεμοῦν ἐνώπιον ἡμῶν χιλιάδες σελίδων νομοθετικῆς ἐργασίας. Καὶ διερωτῶμαι: Διατί ἡ Κυβέρνησις προσφεύγει διὰ πολλοστὴν φορὰν εἰς τὴν ἐξουσιοδότησιν; Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀνάγκη νὰ θέσωμεν κάποιαν τάξιν εἰς τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος. Εἶχα τὴν εὐκαιρίαν νὰ παρακολουθήσω, πρὸ ὀλίγων ἑβδομάδων, συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς τῶν Κοινοτήτων. Τὸ Σῶμα ἐκεῖνο, ἐνώπιον τοῦ ὁποίου δὲν ἐκκρεμοῦν νομοθετήματα περισσοτέρας ἐκτάσεως συνεδριάζει καθημερινῶς ἀπὸ τὰς 2 30′ μέχρι τοῦ μεσονυκτίου. Ἐκεῖ, βεβαίως, δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη ἐξουσιοδοτήσεως, διότι ὁλόκληρον τὸ νομοθετικὸν ἔργον τῆς Ἀγγλίας ἐξέρχεται ἀπὸ τὴν Βουλὴν τῶν Κοινοτήτων. Ἐδῶ καλούμεθα διὰ τὰς 6 μ.μ., ἀρχίζομεν τὸ νομοθετικὸν ἔργον ὀλίγον πρὸ τῶν 8 καὶ τερματίζομεν εἰς τὰς 9.

§43Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς τὸ λέγετε αὐτό, κ. συνάδελφε;

§44Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ λέγουν τὰ πρακτικὰ τὰ ἐπίσημα. Ἐὰν σεῖς διαφωνῆτε, δύνασθε νὰ πληροφορηθῆτε ἀπὸ τὰ πρακτικά. Αὐτὰ ποὺ λέγω εἶναι ἀληθῆ. Αὐτὰ εἶναι ζητήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι δυνατὸν νὰ λυθοῦν διὰ μιᾶς ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς.

§45Δ. ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀτομική σας ἀντίληψις, διότι ὁσάκις τὸ ἐζήτησεν ἡ Κυβέρνησις, ἐκαθήσαμεν μέχρι τὰς 8 τὸ πρωΐ. Σεῖς ἠμπορεῖ νὰ μὴν ἐκαθήσατε, ἐνῷ ἡμεῖς ἐκαθήσαμεν. Δὲν δύνασθε νὰ λέτε ὅτι ἡμεῖς οἱ ἐκλεκτοὶ τοῦ λαοῦ δὲν ἔχομεν διάθεσιν νὰ ἐργασθῶμεν.

§46Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Οὐδέποτε διεξεδίκησα τὴν τιμὴν νὰ ἐκφράζω γνώμας ἰδικάς μου. Ἐγώ, ὅταν ὁμιλῶ, ἐκφράζω μόνον τὰς ἰδικάς μου γνώμας. Ἐὰν ἔχητε ἀντίρρησιν εἰς τὰς 85 ὥρας ἐργασίας τῆς πρώτης συνόδου, νὰ μοῦ τὸ εἴπητε, ἐὰν νομίζητε ὅτι κάμω λάθος εἰς τὴν πρόσθεσιν.

§47Δ. ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΣ. Καὶ μάλιστα ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας ὅταν μᾶς ποῦνε συνεχῶς νὰ ξενυκτίσουμε, θὰ ξενυκτίσουμε.

§48Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Αὐτὸ ζητῶ καὶ ἐγὼ νὰ μᾶς ποῦν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τελειώνων, εἰσηγοῦμαι νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ ψήφισμα αὐτὸ μὲ τὴν ἑξῆς μεταρρύθμισιν: Δὲν εὑρίσκω ὀρθὸν νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὸ κείμενον ὡς κύρωσις, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ διακόψῃ τὰς ἐργασίας της. Δὲν βλέπω τὶ σημασία ἔχει. Καὶ ἂν διακόψῃ τὶ θὰ γίνῃ; Ἐγὼ ἀντιλαμβάνομαι τὰς κυρώσεις ὡς ἑξῆς. Ἐὰν ἐντὸς 5 ἢ 6 μηνῶν δὲν κυρωθοῦν τὰ νομοθετήματα αὐτὰ νὰ παύσουν ἔχοντα ἰσχὺν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεώς των. Αὐτὸ θὰ ἐξηνάγκαζε τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὸ νὰ ζητήσῃ τὴν ἐντὸς βραχείας προθεσμίας κύρωσιν τῶν νομοθετημάτων αὐτῶν, ἀλλὰ πρὸ παντός, ἄλλου ποιοῦμαι ἔκκλησιν πρὸς τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν Κομμάτων, ὅπως ἐξετάσουν τὸ θέμα κατὰ ποῖον τρόπον θὰ γίνουν περισσότερον ἀποδοτικαὶ αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος, ἐὰν θέλωμεν νὰ σώσωμεν τὸν κοινοβουλευτισμὸν καὶ πρὸ παντὸς πρέπει νὰ στρέψωμεν τὴν προσοχήν μας. (Χειροκροτήματα).

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βαμβέτσος ἔχει τὸν λόγον.

§50Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριοι βουλευταί, σπανίως Κυβερνήσεις εἶχον, ὡς ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, τὴν τύχην νὰ ἔχουν πρὸ αὐτῶν ἀντιπολιτεύσεις, αἱ ὁποῖαι τόσον ἐνεργῶς νὰ συντρέχουν αὐτὰς εἰς τὸ ἔργον των καὶ τοῦτο νὰ τὸ πράττουν ἀκόμη καὶ τότε, ὅταν εἶχον ἐπίγνωσιν τῶν βαρείων εὐθυνῶν, τὰς ὁποίας ὑπέχουν αἱ Κυβερνήσεις καὶ ὅταν ἀντιλαμβάνωνται ὅτι διὰ τῆς στάσεώς των αὐτῆς παρέχουν εἰς αὐτάς, ἕν τινι μέτρῳ, ἄφεσιν ἁμαρτιῶν. Θὰ εἰσηγηθῶ καὶ ἐγὼ τὴν κατ’ ἀρχὴν ψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου ψηφίσματος, ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ τὸ πράξω χωρὶς προηγουμένως νὰ ἐξάρω τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας ὑπέχει ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν περιάγει τὴν Βουλὴν καὶ ἰδιαιτέρως τὴν ἀντιπολίτευσιν, ἀναγκάζουσα ἢ πιέζουσα αὐτὴν νὰ ἀποδεχθῇ σχέδιον ψηφίσματος, διὰ τοῦ ὁποίου παρεκκλίνομεν τόσον βαρέως ἀπὸ τὰς βασικὰς ἀρχὰς τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος. Διότι, ὅπως πρὸ ὀλίγου ἐτονίσθη, εἶναι πράγματι ἡ πρώτη φορὰ ἐν τῇ ἱστορίᾳ τῆς παρούσης Βουλῆς καὶ ἡ δευτέρα, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἐν τῇ καθ’ ὅλου κοινοβουλευτικῇ ἱστορίᾳ τῆς Ἑλλάδος, κατὰ τὴν ὁποίαν παρέχεται ἐξουσιοδότησις πρὸς ἔκδοσιν νομοθετικῶν διαταγμάτων, παρούσης τῆς Βουλῆς. Βεβαίως εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ὑπάρχει ἓν ἐλαφρυντικόν, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ παροχῆς ἐξουσιοδοτήσεως, ἐν γενικῷ, ἀλλὰ πρόκειται νὰ παράσχωμεν ἐξουσιοδότησιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐκδώσῃ ὑπὸ τύπον Ν. Διατάγματος, νομοσχέδια κατατεθειμένα ἤδη ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Κάμνομεν δηλαδὴ ἐμμέσως μίαν ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 59 τοῦ Συντάγματος. Ἐκεῖνο τὸ δικαίωμα, ἀπὸ τὸ ὁποῖον παραιτούμεθα προσωρινῶς, εἶναι τὸ δικαίωμα τοῦ νὰ τεθοῦν εἰς ἐφαρμογὴν τὰ διατάγματα αὐτὰ μετὰ προηγουμένην, λεπτομερῆ καὶ ἐξονυχιστικὴν συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Τοῦτο ὅμως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ, δηλαδὴ νὰ ἔχῃ συντελεσθῇ ἀκεραία ἡ νομοθετικὴ ἐργασία σύμφωνα μὲ τοὺς συνταγματικοὺς κανόνας, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις, ἢ μᾶλλον τὰ οἰκονομικὰ αὐτῆς μέλη, δὲν διέπραττον τὸ ἀδίκημα τῆς βαρείας παραλείψεως καθηκόντων, δηλαδὴ ἐὰν ἐκεῖνα τοὐλάχιστον τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι καθαρᾶς Ἑλληνικῆς ἐμπνεύσεως, τὰ ὁποῖα ὑπῆρχον ἐν τῷ νῷ τῶν οἰκονομικῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, εἰσήγοντο ὅταν ἔπρεπε νὰ εἰσαχθοῦν καὶ ἐπεδιώκετο ἡ ψήφισις αὐτῶν ὅταν ἔπρεπε καὶ ὅταν ἦτο δυνατὸν νὰ ψηφισθοῦν. Ἐκ τῶν νομοσχεδίων, τῶν ὁποίων ζητεῖται σήμερον ἡ ψήφισις ἕν σημαντικὸν μέρος, ἴσως δὲ καὶ τὸ κυριώτερον ἦτο ἤδη πρὸ πολλοῦ, ἕτοιμον καὶ εἰς ἀμέλειαν κυβερνητικῶν ὀφείλεται τὸ ὅτι τὰ νομοσχέδια αὐτὰ δὲν ἐψηφίσθησαν ὑπὸ τοῦ Σώματος. Σᾶς ἀναφέρω παραδειγματικῶς τὰ ἑξῆς. Τὸ νομοσχέδιον «Περὶ ἐπιβολῆς εἰδικοῦ φόρου ἐπὶ τῆς προκυψάσης ὠφελείας ὑπὲρ ἀγοραστῶν καπνῶν», κατετέθη τὸ πρῶτον εἰς τὴν Βουλήν, ἀκριβῶς πρὸ ἑνὸς ἔτους τὴν 27]11]1946. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ παρεπέμφθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, κατετέθη ἔκθεσις τοῦ εἰσηγητοῦ, διακοπεισῶν δὲ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς δὲν ἐψηφίσθη. Κατετέθη καὶ αὖθις τὸν Μάρτιον τοῦ 1947 εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως, ἀλλὰ δὲν ἐπεδιώχθη ἡ ψήφησίς του. Κατετέθη καὶ πάλιν εἰς τὴν Βουλὴν τὴν 25ην Ἀπριλίου 1947, παρεπέμφθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Οἰκονομικῶν ἡ ὁποία συνεδριάσασα ἐντατικῶς ἐπὶ ἀρκετὰς ἡμέρας, κατέθεσε τὴν ἔκθεσίν της τὴν 15 Μαΐου 1947. Θὰ ἐνθυμῆσθε ἴσως, κ. κ. βουλευταί, ὅτι, ἀγορεύων τότε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, προεκάλεσα τὴν Κυβέρνησιν νὰ δηλώσῃ, ἐὰν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ ἐψηφίζετο πρὸ τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς καὶ μοῦ ἐδόθη ἡ ἐντύπωσις ἐκ τῆς ἀπαντήσεως τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τοῦτο θὰ ἐγένετο πράγματι πρὸ τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς. Ἐν τούτοις αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς διεκόπησαν, χωρὶς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Ἀλλὰ μετὰ τὴν διακοπὴν κατετέθη καὶ πάλιν διὰ τετάρτην πλέον φορὰν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως τὴν 22 Ἰουλίου 1947. Ἀπὸ τῆς ἡμέρας ἐκείνης μέχρι τῆς 31 Ὀκτωβρίου 1947, κατὰ τὴν ὁποίαν ἔληξαν αἱ ἐργασίαι τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, δηλαδή, ἐπὶ τρεῖς καὶ πλέον μῆνας ἡ Κυβέρνησις ἐνέγραψε πολλάκις τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, ἀλλ’ οὐδέποτε ἐπεδίωξε σοβαρῶς τὴν ψήφισίν του, προτιμῶσα, ἀντὶ τούτου, διάφορα ἄλλα λεπτομερειακὰ καὶ ἀσήμαντα νομοσχέδια διαφόρων ὑπουργείων, τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν καὶ μετὰ ἕν ἔτος νὰ ἔχουν ψηφισθῆ, ἐνῷ τὸ περὶ οὗ πρόκειται νομοσχέδιον θὰ ἦτο ἤδη νόμος τοῦ Κράτους καὶ θὰ ἐφηρμόζετο κανονικῶς μετὰ γνώμην τμήματος, τοὐλάχιστον, τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Τὸ νομοσχέδιον «Περὶ φορολογίας τῶν πιστώσεων, τῶν παραχωρηθεισῶν εἰς βιομηχανικὰς καὶ ἐμπορικὰς ἐπιχειρήσεις» κατετέθη τὴν 22)7) 1947 ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως. Ὡς εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου κατέθεσα τὴν ἔκθεσίν μου τὴν 9)8)1947 καὶ ἀπὸ τῆς ἡμέρας ταύτης μέχρι τῆς 31)10)1947 καὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν ἐπεδιώχθη ἡ ψήφισις. Τὸ νομοσχέδιον «Περὶ φορολογίας κληρονομιῶν» κατετέθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως τὸν Μάρτιον τοῦ 1947. Ὑπεδείξαμεν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τὴν ἀνάγκην τῆς ἀνασυγκροτήσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον, ὡς ἦτο συντεταγμένον, ἦτο ἀδύνατον εὐσυνειδήτως νὰ ἐξετασθῇ ἀπὸ τοὺς εἰσηγητὰς καὶ νὰ συζητηθῇ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως. Καὶ ἀπεσύρθη μὲν τότε τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ παρῆλθον πέντε μῆνες, κατὰ τοὺς ὁποίους ὑπῆρχεν ἀφθονώτατος ὁ καιρὸς διὰ νὰ συνταχθοῦν πέντε τοιαῦτα νομοσχέδια, καὶ ὅμως ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ καταβληθῇ οὔτε μιᾶς ἑβδομάδος ἐργασίαν, διὰ νὰ προβῇ εἰς τὴν ὑποδειχθεῖσαν εἰς αὐτὸν ἀνασυγκρότησιν τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἀπαράλλακτον κατετέθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως τὸν Αὔγουστον τοῦ τρέχοντος ἔτους. Ἀλλὰ καὶ τοῦτο εἶχε, τὴν αὐτὴν τύχην μὲ τὸ προηγούμενον, δηλαδή, ληξασῶν τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, παρέμεινεν ἀψήφιστον καὶ ἤδη διὰ τρίτην φορὰν κατατίθεται ἐνώπιόν μας καὶ πάλιν ὑπὸ τὴν ἰδίαν μορφήν, διότι ἐξακολουθεῖ ἡ αὐτὴ ἀδράνεια τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τοῦ νομοσχεδίου.

§51Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἀναφέρατε δὲν κατετέθη «ἀπαράλλακτον» ὅπως λέτε, ἀλλ’ ἔγιναν οὐσιωδέσταται μεταβολαί.

§52Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Λέγων «ἀπαράλλακτον» δὲν ἐννοῶ τὰς τροποποιήσεις εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐννοῶ εἶναι ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἦτο ἀπὸ ἀπόψεως νομοτεχνικῆς ἀπαράλλακτον, δηλαδὴ ἐξηκολούθει νὰ περιέχῃ ἄρθρα διὰ τῶν ὁποίων τροποποιοῦνται, διάφοροι διατάξεις προηγουμένων νόμων, πλείστων νόμων, εἰς τρόπον ὥστε νὰ εἶναι ἀδύνατος ἡ ἀνάγνωσις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἄνευ παρόδου τοὐλάχιστον χρονικοῦ διαστήματος 15 ἡμερῶν, ἀπὸ ἕναν εὐσυνείδητον μελετητήν. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι, μὲ τὰ ἴδια ἐλαττώματα ποὺ κατετέθη κατὰ τὸν Μάρτιον κατετέθη καὶ τὸν Νοέμβριον· δηλαδὴ 8 μῆνες ὁλόκληροι δὲν ἤρκεσαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν διὰ νὰ ἀνασυγκροτηθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ κατὰ τρόπον ὥστε εὐσυνειδήτως νὰ ἀναγνωσθῇ καὶ νὰ συζητηθῇ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Παρόμοιον, κύριοι, συνέβη καὶ μὲ ἕνα ἄλλο φορολογικὸν νομοσχέδιον, τὸ νομοσχέδιον «περὶ στεγάσεως τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων», τὸ ὁποῖον κατετέθη εἰς τὴν Βουλὴν τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1946, δηλαδὴ πρὸ 14 ὁλοκλήρων μηνῶν. Ἀνακατετέθη τετράκις καὶ κατατίθεται ἤδη διὰ πέμπτην φορὰν καὶ πάλιν ζητεῖται σήμερον αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου ἡ ὑπὸ μορφὴν νομοθετικοῦ διατάγματος ψήφισις. Δὲν δύναμαι βεβαίως νὰ μὴ προσθέσω καὶ τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν τὴν φορολογίαν τῆς Ναυτιλίας, τὸ ὁποῖον δὲν περιλαμβάνεται μὲν εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα, λόγῳ τῶν διατυπωθεισῶν ἀντιρρήσεων ἐν τῇ συσκέψει τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων ὅσον ἀφορᾷ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, καὶ τοῦτο διότι διὰ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, μὴ ἔχον κἂν συνταχθῆ μέχρι τῆς ὥρας, ζητεῖται μία ἐν λευκῷ ἐξουσιοδότησις, διότι ἐκεῖ δὲν ἐπρόκειτο πλέον περὶ ἐκδόσεως νομοθετικοῦ διατάγματος κατὰ περιεχόμενον γνωστοῦ εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως τὰ ἄλλα διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν κατατεθειμένα νομοσχέδια, καθ’ ὅσον ἐπρόκειτο ὡς πρὸς αὐτὸ νὰ ἐκδοθῇ νομοθετικὸν διάταγμα ἀγνώστου περιεχομένου, ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου λέγω, ὅτι ἤδη κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος τὴν μοιραίαν αὐτὴν ἡμέραν τῆς 27 Νοεμβρίου 1946, εἶχε κατατεθῆ νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τῆς ποντοπόρου ναυτιλίας, τὸ ὁποῖον εἰσήχθη εἰς τὴν ἐπιτροπὴν οἰκονομικῶν πρὸς συζήτησιν. Ἐκεῖ μᾶς ἀνεκοινώθη, ὅτι ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ὁ τότε ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας εἶχεν ὑπογράψει μίαν σύμβασιν μετὰ τῶν ἐφοπλιστῶν. Καὶ ὅτι ἡ σύμβασις αὐτὴ ἐπρόκειτο νὰ ἀποσταλῇ ταχυδρομικῶς, ὥστε νὰ λάβωμεν γνῶσιν καὶ ἡμεῖς τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως ἐκείνης. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐπανῆλθεν οὔτε καὶ τὸ σχέδιον τῆς συμβάσεως ἀπεστάλη οὔτε καὶ τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως γνωρίζομεν. Κατὰ τὸ διαρρεῦσαν ἔτος, ἐνῷ ὑπῆρχεν ἡ δυνατότης νὰ ἐπιβληθοῦν φορολογίαι τινές, καὶ ἐνῷ ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐγένοντο συχνότατα ὑποδείξεις λαβοῦσαι μάλιστα τὴν μορφὴν ἐπερωτήσεων, ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ λάβῃ φορολογικά τινα μέτρα. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔκαμνε, τοῦτο δὲν θὰ εὑρισκώμεθα σήμερον εἰς τὴν δυσχερῆ θέσιν, ὥστε τὸ φορολογικὸν πρόγραμμα αὐτῆς νὰ ἐξαγγέλλεται ὑπὸ προσώπων ξένων πρὸς τὴν Ἑλλάδα, ὡς φορολογικὴν πολιτικὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Προκειμένου περὶ τῆς ἐπιβολῆς φορολογιῶν, δὲν ὑπῆρξε κἂν τακτικὴ περὶ τὴν βεβαίωσιν καὶ τὴν εἴσπραξιν τῶν ὑπαρχόντων φόρων. Σᾶς ὑπενθυμίζω τὴν μακρὰν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο ἐδῶ σχετικῶς μὲ τὴν φορολογίαν τῶν πλουτισάντων, καὶ ἀναφέρω τοῦτο, ὅτι, ἐνῷ ἀπεφασίσθη ἡ σύστασις μιᾶς ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ προέβαινεν εἰς τὸν ἔλεγχον τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον ἐγένετο ἡ βεβαίωσις καὶ ἡ εἴσπραξις τοῦ φόρου τούτου μέχρι σήμερον, φοβοῦμαι ὅτι δὲν ἐξεδόθη τὸ ἐκτελεστικὸν διάταγμα διὰ τὴν λειτουργίαν τῆς ἀνακριτικῆς αὐτῆς Ἐπιτροπῆς, διότι δὲν ὑπῆρχε καμμία διάθεσις νὰ ἐκδοθῇ, ἀλλὰ παρέστη ἀνάγκη νὰ ὀχλήσω τὸν κύριον ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης καὶ μὲ τὴν βοήθειαν αὐτοῦ νὰ ὑπάρξῃ ἕνας σύνδεσμος μεταξὺ προέδρου τῆς Ἐπιτροπῆς, Συμβουλίου Ἐπικρατείας καὶ ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ σύνταξις τοῦ σχετικοῦ Διατάγματος.

§53Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν νομίζω ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγει ὁ ἀξιότιμος κύριος βουλευτής, ὅτι ἀνταποκρίνεται ἀπολύτως πρὸς τὴν ἀλήθειαν, διὰ τὸν ἑξῆς λόγον, διότι τὸ διάταγμα αὐτὸ ἦτο ἁρμοδιότητος τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Δὲν ἠξεύρω ἂν ὀχλήσατε σεῖς τὸν ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἀλλὰ πρὸ ὑμῶν τὸν ὤχλησα ἐγὼ πεντάκις διὰ νὰ ἐκδώσῃ τὸ διάταγμα αὐτό, καὶ εἰς τὸ τέλος τὸ διάταγμα αὐτὸ ἐν σχεδίῳ κατηρτίσθη ἀπὸ ἐμὲ καὶ ἡμεῖς τὸ διεμορφώσαμεν.

§54Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Πολὺ ἀμφιβάλλω ἂν πράγματι τὸ διάταγμα αὐτὸ ἦτο ἁρμοδιότητος τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει λυποῦμαι, διότι δὲν ἔχω καὶ τὴν πρὸς ἐμὲ ἐπιστολὴν τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης ἐδῶ καὶ τὴν ἀναφορὰν τοῦ διευθυντοῦ διοικήσεως τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος κατὰ διαταγὴν τοῦ ὑπουργοῦ μετέβη εἰς τὸν Ἄρειον Πάγον, συνήντησε τὸν Ἀντιπρόεδρον αὐτοῦ, ἔλαβε γνῶσιν τῶν δυσχερειῶν διὰ τὴν ἔκδοσιν τοῦ διατάγματος καὶ ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε νὰ μεσολαβήσῃ μεταξὺ ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, Συμβουλίου Ἐπικρατείας καὶ Ἀντιπροέδρου Ἀρείου Πάγου διὰ τὴν κατάρτισιν τοῦ διατάγματος αὐτοῦ. Τὸ σχέδιον μοῦ ἀνεκοινώθη πρὸ τριῶν ἕως τεσσάρων ἡμερῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀναφέρω καὶ τὸ γεγονὸς αὐτὸ διὰ νὰ σᾶς δείξω ὅτι ἡ Κυβέρνησις μέχρι τοῦδε δὲν ἐσκέφθη σοβαρῶς πράγματι νὰ ἐφαρμόσῃ πολιτικὴν φορολογικὴν ἀξίαν λόγου, ἡ ὁποία θὰ μᾶς ἀπήλλασσεν ἀπὸ τὰς ἐνεργείας ἐκείνας, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα πρὸ ὀλίγου. Σήμερον εὑρισκόμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἐκτελέσωμεν πρόγραμμα, ἀνακοινωθὲν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν διὰ τοῦ τύπου πρὸ τῆς ἡμέρας κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνεκοινώθη ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν, καὶ εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ διλήμματος εἴτε νὰ παρεκκλίνωμεν ἀπὸ τῶν παγίων συνταγματικῶν διατάξεων, εἴτε νὰ φέρωμεν καὶ ἡμεῖς, ὡς συνυπεύθυνοι οἱονεὶ μετὰ τῆς Κυβερνήσεως, τὰς συνεπείας τῆς μὴ ἀμέσου ἐφαρμογῆς τῶν φορολογικῶν τούτων μέτρων. Βεβαίως εὑρισκόμενοι πρὸ αὐτοῦ τοῦ διλήμματος, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ δώσωμεν τὴν συγκατάθεσίν μας διὰ τὴν ἔκδοσιν τοῦ ψηφίσματος αὐτοῦ, διότι ἀκολουθοῦμεν καὶ ἐν τούτῳ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν ὅταν εὑρέθημεν ἐνώπιον τοῦ σχεδίου ψηφίσματος περὶ τοῦ κατευνασμοῦ. Ἔχομεν, κύριοι, σοβαρὰς ἀμφιβολίας ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὀρθότητα τοῦ οἰκονομικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως. Θεωροῦμεν ὅτι ἡ ὅλη οἰκονομικὴ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξεν ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Ὀκτωβρίου, καὶ ἡ ὁποία ἐμφανίζεται ὑπὸ μορφὴν διαφόρων νομοσχεδίων τοῦ ὑπουργείου Οἰκονομικῶν καὶ τῶν ὑπουργείων Συντονισμοῦ καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶναι πολιτικὴ ἀπολύτως ἐσφαλμένη, καὶ ὅτι θὰ ἔχῃ θλιβερὰ ἀποτελέσματα διὰ τὸν οἰκονομικὸν βίον τῆς χώρας, ἀποτελέσματα ἄλλως τε, τῶν ὁποίων τὰς ἐνδείξεις ἔχει ἤδη ἐνώπιον αὐτῆς ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἀλλά, λέγω, θὰ ἀκολουθήσωμεν καὶ ἐν τούτῳ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν ἔναντι τοῦ ψηφίσματος τοῦ κατευνασμοῦ, μολονότι καὶ τότε ἐπιστεύαμεν, ὅτι ὁ κατευνασμὸς εἶναι ἀδύνατος καὶ οὐδὲν πρόκειται νὰ ἀποκομίσῃ ἡ χώρα, ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ κατευνασμοῦ, ὄφελος. Ἐψηφίσαμεν τότε τὸ ψήφισμα διὰ δύο λόγους πρῶτον, διὰ νὰ ἀφαιρέσωμεν τὸ νομικὸν κώλυμα τῆς ἀμνηστεύσεως τῶν παραδιδομένων συμμοριτῶν, διὰ τῆς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις ἔλεγεν ὅτι θὰ ἐμπεδώσῃ ταχύτερον τὴν δημοσίαν τάξιν καὶ δεύτερον, διὰ νὰ ἀφαιρέσωμεν καὶ ἀπὸ μερικοὺς τύπους ἐν τῷ ἐξωτερικῷ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν ἐφαρμόζει καὶ αὐτὸ τὸ μέσον τοῦ εὐαγγελίου διὰ νὰ ἐπαναφέρῃ εἰς τὴν ὁμαλὴν ὁδὸν τὰ παραστρατημένα δῆθεν τέκνα αὐτῆς καὶ ἑπομένως διὰ τῆς πολιτικῆς τῆς βίας, ὄχι μόνον δὲν ἐπετύγχανε τοῦ σκοποῦ της, ἀλλὰ τοὐναντίον ὤθει τὸν δῆθεν δημοκρατικὸν λαὸν διὰ νὰ μεταβῇ εἰς τὰ ὄρη. Διὰ τοῦτο ἐδώσαμεν τότε τὴν συναίνεσίν μας εἰς τὸ ψήφισμα καὶ τὰ ἀποτελέσματα ἦσαν οἷα τὰ ἀνεμένομεν, ὅτι ἡ πολιτικὴ τοῦ κατευνασμοῦ ἀπέτυχε καὶ ὅτι οἱ ὑποστηρικταὶ αὐτῆς ἔρχονται σήμερον διαπρεπεῖς κήρυκες τῆς ἀντιθέτου πολιτικῆς, τῆς πολιτικῆς τοῦ ὑπὲρ τῶν ὅλων ἐνόπλου ἀγῶνος. Δὲν γνωρίζω βεβαίως, ἐὰν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ὁμοία ἐφαρμογὴ τῶν ἐκεῖ γενομένων καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸ οἰκονομικὸν πρόγραμμα, διότι ἐδῶ, ἴσως ἀτυχῶς, αἱ συνέπειαι θὰ εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν διὰ μεταβολῆς πολιτικῆς νὰ περισωθῇ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ περισωθῇ διὰ μεταβολῆς πολιτικῆς ἔναντι τῆς ἀνταρσίας, διότι ἐδῶ τὰ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα ἐπέρχονται ραγδαῖα καὶ αἱ συνέπειαι θὰ εἶναι τοιαῦται, ἐὰν δὲν ληφθοῦν ἀμέσως μέτρα, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὴ ἡ διόρθωσις τῶν λαθῶν, τῶν διαπραττομένων διὰ τῆς ἐφαρμογῆς ἄλλης πολιτικῆς. Ἀλλ’ ἐν πλήρει γνώσει αὐτῶν τῶν συνεπειῶν δὲν θέλομεν νὰ ἐπιτρέψωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἔχῃ τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἠρνήθη εἰς αὐτὴν τὰ μέσα διὰ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς τῆς πολιτικῆς, διὰ τῆς ὁποίας πρόκειται νὰ ἀποκομισθοῦν ὡρισμένα δισεκατομμύρια δραχμῶν, χρήσιμα πράγματι διὰ τὴν σημερινὴν κατάστασιν τῆς χώρας, ἐν ὄψει τῆς ἀτελοῦς βοηθείας, ἡ ὁποία δίδεται εἰς ἡμᾶς. Διότι, ὡς ἠκούσατε ἀπὸ τοῦ στόματος τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, πᾶν σχέδιον στρατιωτικῆς δράσεως σταματᾷ πρὸ τῶν οἰκονομικῶν δυσχερειῶν καί, ἑπομένως, κινδυνεύομεν νὰ ἀκούωμεν καθημερινῶς ὅτι, ἐὰν ἡ ἀνταρσία προχωρῇ εἰς ὡρισμένα τμήματα τῆς χώρας, τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει τὰ ἀναγκαῖα οἰκονομικὰ μέσα. Δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ τῆς δώσωμεν τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡμεῖς ἀρνούμεθα εἰς αὐτὴν τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα μᾶς ζητεῖ, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον μερικὰ ἐκ τῶν ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίων κατ’ ἀρχὴν τυγχάνουν τῆς ἡμετέρας ἐπιδοκιμασίας. Ἑπομένως, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτὸ δὲν διαφωνοῦμεν πλήρως πρὸς τὴν φορολογικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἀνεξαρτήτως ὡρισμένων ἄλλων σημείων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡ διαφωνία μας εἶναι πλήρης, διότι κατὰ τὰ σημεῖα ἐκεῖνα ἡ φορολογικὴ πολιτικὴ ἔρχεται εἰς ἐνίσχυσιν τοῦ ἑτέρου τμήματος τῆς οἰκονομικῆς αὐτῆς πολιτικῆς καὶ θὰ ἀγάγῃ εἰς ἃ πρὸ ὀλίγου ὑπηνίχθην ἀποτελέσματα. Τὰ νομοσχέδια, ἐπὶ τῶν ὁποίων πράγματι συμφωνοῦμεν μὲ τὴν Κυβέρνησιν εἶναι: Τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐπιβολῆς φορολογίας καὶ τῶν χορηγηθεισῶν πιστώσεων, διότι ἐκεῖ, κύριοι, συνέβη, ὅπως πιθανὸν νὰ εἴδατε ἤδη εἰς τὸ κατατεθειμένον νομοσχέδιον, ὅτι, ὡρισμένοι οἰκονομικῶς ἰσχυροί, λαβόντες πιστώσεις ἀπὸ τὰς Τραπέζας πρὸ τῆς τελευταίας σταθεροποιήσεως τοῦ ἐθνικοῦ νομίσματος, δηλαδὴ πρὸ τοῦ Ἰανουαρίου 1946, ἐξώφλησαν, τὰ χρέη αὐτῶν μὲ δραχμὴν ὑποτιμημένην ἐπισήμως εἰς τὸ ⅒ τῆς ἀξίας της. Ἑπομένως, εἶναι ἀπολύτως εὔλογον νὰ καταβληθοῦν φόροι δι’ αὐτό. Χαίρω δὲ διότι, ὡς πρὸς τὸ δεύτερον τῶν νομοσχεδίων, τῶν ἐπὶ τῆς βάσεως ταύτης βασιζομένων, δηλαδὴ τὸ ἀφορῶν τὴν φορολογίαν τῶν καπνεμπόρων, τῶν λαβόντων πιστώσεις, ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργός, ἔδειξεν ἀρκετὴν κατανόησιν ὥστε, νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι τὸ ἀρχικὸν αὐτοῦ σχέδιον δὲν θὰ εἶχε τὸ προσδοκώμενον ἀποτέλεσμα, καὶ υἱοθέτησε πλήρως τὸ ὑπὸ τῆς μειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς, τὸ ὑπ’ ἐμοῦ δηλαδή, καὶ τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἰωαννίνων συναδέλφου μου, ὑποβληθὲν σχέδιον, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπὶ τῆς ὀρθοδόξου φορολογικῆς βάσεως, θὰ φορολογηθοῦν καὶ αἱ πιστώσεις, αἱ δοθεῖσαι εἰς τοὺς καπνεμπόρους καὶ οὕτως, ἐὰν εἴδατε τὸ χθὲς κατατεθὲν σχέδιον, θὰ ἀντελήφθητε ὅτι ὑπάρχει οὐσιώδης μετατροπὴ τοῦ ἀρχικοῦ σχεδίου τῆς Κυβερνήσεως καὶ υἱοθέτησις τοῦ ἰδικοῦ μου σχεδίου. Ἐπίσης νομίζομεν, ὅτι κατ’ ἀρχὴν δικαιολογεῖται τὸ νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τῶν κέντρων διασκεδάσεως, διότι οἱ μαχόμενοι ἔξω ἐξεδήλωσαν, ἀδιαφόρως ἂν εὐλόγως ἢ μή, τὴν δυσφορίαν των διὰ τὴν διαβίωσιν τῶν κατοίκων τῶν πόλεων, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας αὐτοὶ διαβιοῦν καὶ εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖον, νὰ τονώσωμεν τὸ ἠθικὸν τῶν μαχομένων καὶ τὸ ἠθικὸν τῶν ὑποφερόντων ἀνταρτοπλήκτων, οἱ ὁποῖοι γυμνοὶ καὶ ἄστεγοι περιφέρονται εἰς τὰς πόλεις, διὰ τοῦ παραδείγματος, τὸ ὁποῖον θὰ δώσωμεν, ὅτι ἐδῶ εἰς τὰς πόλεις, ἐάν τινες διασκεδάζουν, φορολογοῦνται ἐξαιρετικῶς διὰ τὴν διασκέδασίν των αὐτήν, ὥστε ἡ φορολογία των νὰ ἀποβαίνῃ εἰς ὄφελος ἀκριβῶς τῶν ὑποφερόντων αὐτῶν πληθυσμῶν. Ἐπίσης, νομίζομεν, ὅτι κατ’ ἀρχὴν ἔχει ὀρθῶς τὸ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιβάλλεται ἔκτακτος εἰσφορά, διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν, ἄλλοι μάχονται καὶ ἄλλοι ὑποφέρουν, διὰ νὰ σώσουν καὶ τὰς κεφαλὰς καὶ τὰ κεφάλαια τῶν ἐν ταῖς πόλεσι ἡσύχως διαβιούντων, τὸ ἐλάχιστον τὸ ὁποῖον δυνάμεθα νὰ ἀξιώσωμεν ἀπὸ τούτους τοὺς τελευταίους, εἶναι μία μικρὰ ὑλικὴ θυσία, ἡ ὁποία θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν τόνωσιν τοῦ στρατοῦ καὶ εἰς τὴν τόνωσιν τῶν πληττομένων πληθυσμῶν. Ἐνῷ, κύριοι, συμφωνοῦμεν μὲ αὐτὰ τὰ σημεῖα τῆς φορολογικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, δὲν δυνάμεθα παρὰ νὰ ἐκφράσωμεν τὴν ἀντίθεσίν μας πρὸς ἄλλα τινὰ μέτρα τὰ ὁποῖα δὲν πλήττουν τοὺς οἰκονομικῶς ἰσχυρούς, ὅπως ἔπρεπε νὰ τοὺς πλήττουν, ἀλλὰ πλήττουν καὶ τὸ μέγα κοινόν, καὶ τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ δημιουργήσουν ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῆς καταναλώσεως, ἡ ὁποία θὰ ἀγάγῃ εἰς μείζονα ὑπερτίμησιν τῶν εἰδῶν τῆς πρώτης ἀνάγκης. Ὅταν πρὸ μηνὸς περίπου συνεζητεῖτο, ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς ἐξουσιοδοτήσεως, τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀποδεικτικῶν πρὸς προστασίαν τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου, ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τῶν ὑπουργῶν τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπὶ τῶν συνεπειῶν, τὰς ὁποίας θὰ εἶχε τὸ μέτρον τοῦτο. Καὶ τότε ἡ ἀπάντησις ἦτο ἢ εἰρωνικὰ μειδιάματα, διὰ τὴν φωνὴν τῆς Κασσάνδρας, ἡ ὁποία ἠκούετο ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, διότι, ὅπως φαίνεται, οἱ ἀποκτῶντες μεγάλα ἀξιώματα καταλαμβάνονται αἰφνηδίως ὑπὸ μιᾶς ἀκράτου αἰσιοδοξίας, ὥστε νὰ βλέπουν τὰ πάντα ρόδινα, ἢ ρητορικαὶ ἐξάρσεις, διὰ τῶν ὁποίων, ἐπὶ τῇ βάσει οἰκονομικῶν θεωριῶν, μᾶς ἐδίδετο ἡ διαβεβαίωσις, ὅτι διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν οὐδεμία θὰ ἐπήρχετο αὔξησις τῶν τιμῶν τῶν εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης. Καὶ ὅταν ἀνέφερον ὅτι ἤδη κατὰ τὰς δύο πρώτας ἡμέρας, δηλαδὴ μέχρι τῆς ἡμέρας ποὺ συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον, εἶχεν ἐπέλθει αὔξησις τῆς τιμῆς, ὡρισμένων εἰδῶν, ἐκ τῶν εἰσαγομένων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, καὶ δὴ τῶν κονσερβῶν, ἐνόμιζεν ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργός, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποδείξῃ εὔκολον πνεῦμα, ἀναπτύσσων ὅτι ἡμεῖς οἱ πλούσιοι ἀγοράζομεν κονσέρβες, καὶ ὅτι ὁ πολὺς λαὸς δὲν ἀγοράζει τοιαύτας, καὶ ἑπομένως δὲν ὑπάρχει κανεὶς φόβος ὑπερτιμήσεως τῶν εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης. Ἐπληροφόρησα τὸν κ. ὑπουργὸν, ὅτι ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος τῶν πανεπιστημιακῶν σπουδῶν του, ἔκαμε μαθήματα, πολιτικῆς καὶ δημοσίας οἰκονομίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀγνοῇ, ὅτι ὅταν ἡ τιμὴ ὡρισμένων εἰδῶν αὐξάνεται, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀναμένῃ τις καὶ τὴν ὑπερτίμησιν τῶν εἰδῶν ἄλλων κατηγοριῶν. Κατὰ τὴν τελευταίαν ὁμιλίαν μου, ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως, σᾶς ἀνέφερον σειρὰν ὅλην, εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης, τὰ ὁποῖα εἶχον ὑπερτιμηθῆ, καὶ δὴ εἰδῶν ὄχι εἰσαγομένων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἀλλὰ παραγομένων ἐν τῇ χώρᾳ, ὅπως τὸ γάλα, τὰ γεώμηλα, καὶ τὰ αὐγά. Εἰς τὴν ἔκθεσίν μου, κύριοι, σᾶς ἔδωσα ἀριθμοὺς τοῦ τιμαρίθμου, ὁ ὁποῖος παρουσιάζει τὴν ἑξῆς καταπληκτικὴν αὔξησιν: Ὁ γενικὸς τιμάριθμος, ὁ ὁποῖος τὸν Σεπτέμβριον ἦτο 196, ἀνῆλθεν τὸν Ὀκτώβριον, μετὰ τὰ πρῶτα οἰκονομικὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως εἰς 215, καὶ ἔκτοτε καθ’ ἑβδομάδα ἀνέρχεται. Τὴν 7 Νοεμβρίου εἰς 232, τὴν 14 Νοεμβρίου εἰς 238, τὴν 21 Νοεμβρίου εἰς 242. Δηλαδή, ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου, μέχρι τὶς 21 Νοεμβρίου εἴχομεν αὔξησιν τοῦ τιμαρίθμου, κατὰ 50 περίπου μονάδας. Ἐννοεῖται ὅτι, ἡ αὔξησις αὕτη τοῦ τιμαρίθμου, θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν πλήρη ἀνατροπὴν τοῦ οἰκονομικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως, διότι θὰ ἀνατραπῇ καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς προστασίας τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου, καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς δῆθεν ἰσοσκελίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ. Διότι, ὅπως εἴπομεν προκειμένου περὶ τοῦ προγράμματος προστασίας τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου, διὰ νὰ εἶναι πραγματικὴ ἡ τόνωσις αὐτοῦ, θὰ πρέπῃ τὸ ποσὸν τὸ πρόσθετον, τὸ ὁποῖον παρέχομεν εἰς τὸν παραγωγόν, ὑπὸ τὴν μορφὴν τοῦ ἀποδεικτικοῦ συναλλάγματος, νὰ εἶναι τοιοῦτον ὥστε, δι’ αὐτοῦ ὁ παραγωγὸς νὰ ἀπαιτήσῃ πλείονα ἀγαθά, ἐκείνων, τὰ ὁποῖα, ἀπέκτα μὲ τὴν ἀρχικὴν τιμὴν τοῦ δολλαρίου καὶ τῆς λίρας. Ἐὰν πρόκειται ἡ αὔξησις ἡ διδομένη νὰ ἀπορροφηθῇ, ἀπὸ αὔξησιν τῶν τιμῶν, τότε δὲν εἰσεπράξαμεν ἀπολύτως τίποτε, ἐὰν μάλιστα ἡ αὔξησις εἶναι ἀνωτέρα τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ δολλαρίου, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, θὰ εὑρισκόμεθα εἰς χείρονα μοῖραν ἐκείνης εἰς τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα ἤδη, καὶ δὲν θὰ εἶναι πλέον ποσῶς καταπληκτικόν, ὅτι μετ’ ὀλίγον θὰ χρειασθῇ νέα αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ δολλαρίου ἢ νέα μέτρα τονώσεως τῶν ἐξαγωγῶν, διότι καὶ μὲ τὰ νέα ἀποδεικτικὰ δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν ὁ ἐξαγωγεὺς νὰ ἔχῃ τὸ ποσὸν τῶν χρημάτων, τὸ ὁποῖον τοῦ χρειάζεται διὰ νὰ ἐπέλθῃ ὁπωσδήποτε ἡ ἐναρμόνισις τῶν τιμῶν, ἔστω καὶ τῶν τιμῶν τῶν μικρῶν, τὰς ὁποίας μᾶς καταβάλλουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἀλλ’ αὐτό, τὸ ὁποῖον θὰ ἰσχύσῃ, προκειμένου περὶ τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου θὰ ἰσχύσῃ ἐπίσης καὶ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, διότι τὴν στιγμὴν ποὺ ὁμιλοῦμεν αἱ αὐξήσεις τῶν μισθῶν, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν καὶ αἱ αὐξήσεις τῶν συντάξεων, τὰς ὁποίας ὑπισχνεῖται ἡ Κυβέρνησις, ἔχουν ἤδη ἀπορροφηθῆ ἀπὸ τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν τῶν τροφίμων, ἡ ὁποία παρουσιάζεται κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας. Ἑπομένως, ἐὰν μέχρι τοῦ τέλους τοῦ ἑπομένου μηνός, δὲν ἐπέλθῃ γεγονός τι, τὸ ὁποῖον νὰ μεταβάλῃ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν, ὅσον ἀφορᾷ τὰς τιμὰς τῶν τροφίμων, θὰ πρέπῃ νὰ ἀντιμετωπίσητε τὸ ὅτι κατὰ τὸ τέλος τοῦ ἔτους θὰ ἔχητε νὰ δώσητε νέας αὐξήσεις μισθῶν, νέας αὐξήσεις συντάξεων καὶ ἑπομένως ὁλόκληρος ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ νῦν ἑτοιμαζόμενος, θὰ ἔχῃ καταρρεύσῃ. Ἐν ὄψει λοιπὸν αὐτῆς τῆς καταστάσεως ἡ Κυβέρνησις μᾶς ὑπόσχεται ὅτι θὰ λύσῃ τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα, διὰ διαφόρων μέτρων, τὰ ὁποῖα ἀνεγνώσαμεν κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ εἰδικῶς δι’ ἀθρόας εἰσαγωγῆς εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης καὶ πωλήσεως αὐτῶν. Ἀπορῶ, πῶς εἶναι δυνατόν, πράγματι ἡ Κυβέρνησις σοβαρῶς νὰ ἐλπίζῃ τοιοῦτον ἀποτέλεσμα ἀπὸ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ὑπόσχεται, διότι πρῶτον εἶναι γνωστὸν ὅτι καὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ηὐξήθησαν ἤδη αἱ τιμαὶ πλείστων εἰδῶν, ἑπομένως τὰ μέλλοντα νὰ εἰσαχθοῦν εἴδη θὰ εἶναι ἤδη εἰς τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς των ἀκριβότερα. Δεύτερον, θὰ ἔχουν καὶ αὐτὰ νὰ ὑποστοῦν τὴν αὔξησιν, συνεπείᾳ τῶν ἀποδεικτικῶν τοῦ συναλλάγματος καὶ τὴν αὔξησιν, συνεπείᾳ τῆς ὑπερτιμήσεως τῆς μελλοντικῆς δραχμῆς, ἡ ὁποία, ὅπως σᾶς εἶπον εἰς τὴν προηγουμένην ἀγόρευσίν μου, ἀπὸ 40 ηὐξήθη εἰς 100, δηλαδὴ κατὰ 150% καὶ ἑπομένως καὶ τὰ εἰσαγόμενα αὐτὰ ἐμπορεύματα, θὰ ἔχουν νὰ ἐπιβαρυνθοῦν μὲ τὰ ποσὰ αὐτά, ὥστε δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ παρασχεθοῦν μὲ τὰς αὐτὰς τιμὰς εἰς τὴν ἀγορὰν αὐτὰ τὰ ἀγαθά, ὁσονδήποτε ἀθρόα καὶ ἂν εἶναι ἡ εἰσαγωγή των, ἐκτὸς ἐὰν πρόκειται νὰ δημιουργήσουν μίαν τεχνικὴν κρίσιν ἐν τῇ χώρᾳ, διὰ τῆς χρεωκοπίας πάντων τῶν κατεχόντων ἐμπορεύματα, ὥστε τὰ ὑπάρχοντα στὸκ καὶ τὰ μέλλοντα νὰ εἰσέλθουν ἐμπορεύματα, λόγῳ τῆς ἀθρόας εἰσαγωγῆς, νὰ πωληθοῦν εἰς τιμὰς ἐξευτελιστικάς, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον, νομίζω, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἀποτελῇ σοβαρὰν οἰκονομικὴν πολιτικήν. Ἑπομένως, ἐν ὄψει αὐτῆς τῆς καταστάσεως, πιστεύω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ματαιοπονεῖ καὶ ὅτι δὲν λαμβάνει ἐκεῖνα τὰ μέτρα καὶ δὲν προβαίνει εἰς ἐκείνας τὰς ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἦσαν αἱ μόνον δυναταί, νὰ σώσουν τὴν χώραν αὐτὴν ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν κατάρρευσιν καὶ αὐταὶ θὰ ἦσαν μόνον ἐκεῖναι αἱ ἐνέργειαι, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔτεινον, ἀφ’ ἑνὸς εἰς τὴν αὔξησιν τῆς ἔξωθεν παρεχομένης βοηθείας καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν χειρῶν, τῶν διανεμουσῶν τὴν βοήθειαν αὐτὴν ἀπὸ παντὸς ἔξωθεν περιορισμοῦ, διὰ τοῦ ἐκ τῶν προτέρων καθορισμοῦ τοῦ προορισμοῦ ἑκάστου ποσοῦ, θὰ πρέπῃ δηλαδὴ ἀντί, ὅπως ἐγένετο κατὰ τὸ πρόσφατον παρελθόν, τὸ ποσὸν τῆς βοηθείας νὰ εἶναι ἐκ τῶν προτέρων γνωστὸν μὲ μαθηματικὴν ἀκρίβειαν εἰς ποίας ἀνάγκας θὰ διατεθῇ, νὰ ὑπάρχῃ μία ἐλαστικότης εἰς τὴν διάθεσιν αὐτοῦ, εἰς τρόπον ὥστε νὰ προτιμῶνται αἱ μᾶλλον ἐπείγουσαι ἀνάγκαι καὶ νὰ παραμερίζωνται αἱ ἄλλαι. Διότι, ἂν δὲν πρόκειται ν’ αὐξηθῇ τὸ ποσὸν τῆς βοηθείας τὸ μικρὸν τοῦτο ποσὸν τῶν 350 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, τουλάχιστον δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιδιώξωμεν, δι’ αὐτοῦ τοῦ ἐλαχίστου ποσοῦ, ὅλως τὰς μεγαειώδεις ἐπιδιώξεις, τὰς ὁποίας ἐπιδιώκει ἡ βοήθεια. Διότι, τὶ ἐπιδιώκεται, κύριοι, διὰ τῆς βοηθείας αὐτῆς; Ἐπιδιώκεται διὰ 300 ἑκατομμυρίων δολλαρίων πλέον τῶν 50 τῆς μεταουνρρικῆς βοηθείας, 1) καταστολὴ τῆς ἀνταρσίας καὶ αὔξησις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, 2) ἰσοσκέλισις τοῦ προϋπολογισμοῦ, 3) ἰσορροπία τοῦ ἐμπορικοῦ μας ἰσοζυγίου καὶ 4) ὑποβοήθησις τῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας. Δηλαδή, πρόκειται νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ θαῦμα τῆς διατροφῆς τῶν πεντακισχιλίων διὰ τῶν πέντε ἄρτων. Διότι, κατ’ ἄλλον τρόπον, δὲν δυνάμεθα νὰ ἐννοήσωμεν, πῶς τὰ 300 αὐτὰ ἑκατομμύρια θὰ δύνανται νὰ ἐπαρκέσουν δι’ ὅλας αὐτὰς τὰς ἀνάγκας.

§55Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐκ τῶν ὁποίων, πλέον τοῦ ἡμίσεος διετέθησαν διὰ τὸν ὁπλισμὸν τῆς χώρας.

§56Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ἔπρεπε, τὸ ποσὸν αὐτό, ἐλευθερουμένων, ἐπαναλαμβάνω, τῶν διαθετουσῶν αὐτὸ χειρῶν, νὰ διατεθῇ μόνον, διὰ τὰς στρατιωτικὰς ἀνάγκας καὶ διὰ τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ νὰ παραλείψωμεν πρὸς τὸ παρὸν τὰ προγράμματα τῆς ἀνοικοδομήσεως ἐκ τοῦ ποσοῦ τῆς βοηθείας, ἕως ὅτου εἰρηνεύσῃ ἡ χώρα καὶ ἕως ὅτου ἀνατείλουν καλλίτεραι ἡμέραι δι’ ἡμᾶς. Διότι ἄλλως, ἡ κατάτμησις αὐτοῦ τοῦ ποσοῦ τῆς βοηθείας, θὰ εἶναι ἐντελῶς ματαία καί, ὄχι μόνον δὲν πρόκειται ν’ αὐξήσῃ τὸ γόητρον τῶν διδόνιων αὐτήν, ἀλλὰ θὰ ἐπιφέρῃ γενικώτερον αὐτοῦ κλονισμόν. Καὶ ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι πράγματι ἀποβλέπομεν, ἀπεβλέψαμεν δὲ πρὸ διετίας, καὶ ἴως πρῶτοι ἡμεῖς ἀπεβλέψαμεν εἰς αὐτὴν τὴν ὁμότιμον, ὅπως εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, συνεργασίαν, ἀλλὰ πράγματι συνεργασίαν καὶ πράγματι ὁμότιμον, δὲν δυνάμεθα παρὰ νὰ ἐπιμείνωμεν ἐπὶ τῶν σημείων αὐτῶν, διότι δὲν ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἴδωμεν τὸ γόητρον αὐτὸ καταρρακούμενον, οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως ἑλληνικῆς, ἀλλ’ οὔτε καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διεθνοῦς, διότι σήμερον ἡ Ἑλλὰς εἶναι ἕνα σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον αἱ δημοκρατίαι δίδουν, ὅπως εἶπον καὶ ἄλποτε, ἐξετάσεις τῆς δράσεώς των, ἂν δὲ ἀποτύχουν, ἡ ἀποτυχία θὰ εἶναι ὁριστικὴ καὶ πρέπει ἡμεῖς νὰ τὰς βοηθήσωμεν νὰ μὴ ἀποτύχουν. Καὶ εὐθύνονται, πράγματι, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀποκρύπτουν τὴν ἀλήθειαν, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι κάμπτονται εὐκόλως, εἴτε πρὸ πιέσεων, εἴτε πρὸ συστάσεων καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἀντιμετωπίζουν τὴν πραγματικότητα μὲ τὸ ὄμμα ἐκεῖνο, μὲ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τὴν ἀντιμετωπίζῃ ἕνας ὑπεύθυνος κυβερνήτης, ὑπεύθυνος, ὄχι μόνον ἀπέναντι τῆς χώρας του, ἀλλὰ καὶ ὑπεύθυνος σήμερον ἔναντι τῆς ἱστορίας. Διότι, ἡ ἀντανάκλασις τῶν ἐδῶ γινομένων θὰ ἔχῃ πράγματι γενικωτέραν ἱστορικὴν σημασίαν δι’ ὁλόκληρον τὸν βίον τῆς ἀνθρωπότητος, κατὰ τὰ προσεχῆ ἔτη. Ἑπομένως, τὸ ἱερὸν αὐτὸ καθῆκον τῶν κυβερνητῶν τῆς Ἑλλάδος, ἂν παραβιασθῇ, αἱ εὐθῦναι αὐτῶν θὰ εἶναι μεγαλύτεραι καὶ ἐνταῦθα καὶ ἀλλαχοῦ. Δὲν θὰ ἔπρεπε μάλιστα, ὅπως ἐτόνισα κατ’ ἐπανάληψιν, νὰ δοθῇ ἡ ἐντύπωσις ὅτι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται, λαμβάνονται κατόπιν συστάσεων, ἀλλὰ θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ τὸ θάρρος ν’ ἀναλάβῃ προσωπικῶς τὰς εὐθύνας καὶ ὄχι πάντοτε νὰ παρεμβάλλῃ ἄλλα πρόσωπα, πρὸς μείωσιν τῶν ἰδικῶν της εὐθυνῶν. Ἔχων ταῦτα ὑπ’ ὄψει μου, κύριοι, ἐννοῶ, ὅπως εἶπον, νὰ ἐπισημάνω τὸν οἰκονομικὸν κίνδυνον, ὁ ὁποῖος ἤδη, ὄχι ἁπλῶς διαφαίνεται, ἀλλ’ εἶναι ἐν δράσει, καὶ νὰ διαστείλω σαφῶς τὰς εὐθύνας ἡμῶν, παρεχόντων τὴν ἐξουσιοδότησιν, τὴν ὁποίαν ζητεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἀπὸ τὰς εὐθύνας τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία, λόγῳ τῶν διαφωνιῶν μας, ὡς πρὸς τὸ οἰκονομικὸν πρόγραμμα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἥσυχος, ὅτι ἡ ψῆφος ἡμῶν τὴν ἀπαλλάσσει τῆς εὐθύνης τὴν ὁποίαν ἐπιφυλασσόμεθα καὶ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ἐκτὸς ταύτης, νὰ ἐξαγγείλωμεν, ὅταν ἡ ὥρα ἐπιστῇ. (Χειροκροτήματα).

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Χατζηγιάννης.

§58Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον κυρίως συγκινεῖ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν κοινὴν γνώμην εἶναι, ἐὰν ἡ Βουλὴ ψηφίζουσα τὴν ἐξουσιοδότησιν, ἀπεμπολεῖ ἕνα ἀπὸ τὰ πολυτιμώτερα δικαιώματά της. Τὸ δικαίωμα νὰ ψηφίζῃ αὐτὴ τοὺς φόρους τῆς χώρας. Καὶ ἐὰν ἀκόμη ἡ Βουλὴ ἐκχωρήσῃ τὸ δικαίωμα αὐτὸ εἰς τὸ ὑπουργικὸν Συμβούλιον καταργεῖται ἡ ἰδία ἢ ἐὰν μειοῦται, αὐτὸ εἶναι τὸ ἐρώτημα. Ἡ ἀπάντησις θὰ εἶναι θαρραλέα, ἥσυχος, ἄνευ περιστροφῶν καὶ ἡ ἀπάντησις θὰ δοθῇ. Ἑπομένως ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πιστεύω εἶναι ὅτι ποτὲ κανεὶς δὲν συνεπάθησε καθεστῶτα δικτατορικά, καὶ ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῇ, οὔτε ἐξ ἰδιοσυγκρασίας πιστεύει εἰς τὴν ὀρθοδοξίαν τοῦ Δημοκρατικοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ. Καὶ λέγομεν ἐὰν ἡ Βουλὴ δώσῃ τὸ δικαίωμα αὐτὸ ὄχι μόνον δὲν καταργεῖται, ὄχι δὲν μειοῦται, ἀλλὰ ἐξαίρεται ὡς ζωντανὸς ὀργανισμός ὁ ὁποῖος προσαρμόζεται εἰς τὴν κατάστασιν ὡς σῶμα κατ’ ἐξοχὴν πολιτικόν. Κύριοι, ἀπὸ νομικῆς πλευρᾶς μόνον εἰς τὰς ἁπλὰς Βουλάς, τὰ Συντάγματα δὲν δίδουν τὸ δικαίωμα τῆς ἐξουσιοδοτήσεως. Καὶ ὅτι τὰ Συντάγματα δίδουν τὸ δικαίωμα εἰς τὰς Βουλὰς νὰ νομοθετοῦν κατὰ τοὺς κανόνας τοῦ Συντάγματος καὶ ὄχι κατ’ ἀρέσκειαν. Ἀλλὰ εἰς Βουλὰς ἀναθεωρητικάς, Βουλὰς αἱ ὁποῖαι ἔχουν Συνταγματικὸν χαρακτῆρα, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν κυρίαρχα σώματα τὰ ὁποῖα εἶναι φορεῖς τῆς κυριάρχου λαϊκῆς θελήσεως, ἐπιστημονικῶς τὸ δικαίωμα αὐτὸ ὁρίζεται ἀπόλυτον. Ἑπομένως ἀπὸ νομικῆς πλευρᾶς ἡ Βουλὴ δικαιοῦται νὰ δώσῃ τὴν ἀπαιτουμένην ἐξουσιοδότησιν. Ἀλλὰ ἡ Βουλὴ εἶναι καὶ σῶμα πολιτικὸν καὶ ὀφείλει νὰ ἐξετάσῃ καὶ τὴν πολιτικήν της πλευράν. Κύριοι δὲν πιστεύω ὅτι οἱ θεσμοὶ θεσπίζονται διὰ νὰ ἀπειλήσουν τὸν τόπον, διὰ τὸν ὁποῖον θεσπίζονται, εἰς τὴν ὥραν τῆς μάχης, εἰς τὴν ὥραν τοῦ κινδύνου, οἱ θεσμοὶ θεσπίζονται καὶ εἶναι ὑγιεῖς καὶ εἶναι σωστικοί, ὅταν ὑπηρετοῦν τόν τόπον διὰ τὸν ὁποῖον θεσπίζονται. Εἶναι τὸ αἰώνιον πρόβλημα τῆς ἀμύνης τῆς Δημοκρατίας. Ἡ Δημοκρατία εὑρίσκεται εἰς πάλην μὲ τὰ καθεστῶτα τῆς Δικτατορίας. Τὸ ἀντεμετώπισε μὲ τὸ ρητορικόν του παράπονον ὁ Δημοσθένης ἀπὸ τὴν Πνῦκα λέγων: τὶ νὰ κάμω, ἀγωνίζομαι πρὸς τὸν Φίλιππον· ὅστις εἶναι καὶ Στρατηγὸς καὶ Δεσπότης καὶ Αὐτοκράτωρ, ὅ,τι καὶ νὰ σκεφθῇ νόμος εἶναι, δὲν ἔχει ἀνάγκην νὰ τὸ γράψῃ εἰς ψηφίσματα, οὔτε νὰ συγκαλέσῃ συνέλευσιν τοῦ λαοῦ νὰ λογοδοτήσῃ. Ἐγὼ πρέπει νὰ καλέσω τὸν λαὸν νὰ τοῦ πῶ νὰ πληρώσῃ φόρους, νὰ ναυλώσῃ πλοῖα, νὰ εὕρῃ συμμάχους καὶ νὰ πολεμήσῃ. Πῶς θέλετε νὰ νικήσω; Δὲν νομίζω κύριοι, ὅτι ὕστερα ἀπὸ τὴν πεῖρα 2500 ἐτῶν ἠμπορεῖ ἡ Δημοκρατία νὰ μείνῃ ξέφραγο ἀμπέλι, εἰς τὸ ὁποῖον πᾶς ἠμπορεῖ νὰ εἰσέρχεται καὶ αὐτὸ νὰ γίνεται ἐν ὀνόματι τῆς ὀρθοδοξίας τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ. Δὲν ἔχω ἀνάγκην νὰ σᾶς παραπέμψω εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς Ρώμης. Θὰ εἴπω ὅμως μόνον δύο λέξεις. Ὅταν ἀντιμετώπιζεν ἡ Ρώμη τὸν πόλεμον τῶν πειρατῶν, οἱ ὁποῖοι πειραταὶ ἔχοντες 1000 πλοῖα εἶχον κυριαρχίσει ὅλης τῆς θαλάσσης, ὥστε ἡ πόλις τῆς Ρώμης νὰ δοκιμάζῃ ἔλλειψιν τροφίμων, ὁ λαὸς ἔλαβε μέτρα ἐξαιρετικά, ἡ δὲ Σύγκλητος μέτρα νομιμότητος. Ὅταν εἰς στιγμὰς ἀγανακτήσεως ὑφίστατο τὰς συνεπείας τῆς κρισιμότητος τῆς καταστάσεως ἡ Συνέλευσις τοῦ Δήμου, ἐξεβάλλοντο κατὰ τὰς συνεδριάσεις αὐτῆς κραυγαὶ τοιαῦται, ὥστε γεράκι διερχόμενον ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν ἔπεσεν εἰς τὸ κενὸν ἀέρος ποὺ ἐσχημάτιζον αἱ κραυγαί. Ἐψήφισεν ὅμως ὁ Δῆμος νόμον διὰ τοῦ ὁποίου ἐδόθη ἡ ἐξουσία εἰς τὸν Πομπήϊον νὰ φορολογῇ ὅπως θέλει, νὰ εἰσπράττῃ ὅσα χρήματα θέλει, οὗτος δὲ ὥπλισε 500 πλοῖα, 120.000 στρατοῦ, 5 χιλιάδας πεζικὸν καὶ ἐντὸς 40 ἡμερῶν ἐξεκαθάρισε τὴν Μεσόγειον θάλασσαν καὶ ἐντὸς 3 μηνῶν ἐπέβαλεν ἀπολίτως τὴν τάξιν εἰς τὴν ἐπικράτειαν τοῦ Ρωμαϊκοῦ κράτους.

§59Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν συμβῇ τώρα τὸ δεύτερον θὰ εἴμεθα εὐτυχεῖς, διότι τώρα ζητεῖται τὸ πρῶτον.

§60Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν θέλετε, μάλιστα, ἐφήρμοσε καὶ πολιτικὴν κατευνασμοῦ, ἀλλὰ ἀφοῦ ἐπέβαλε τὴν τάξιν. Εἶχεν 20 χιλιάδας αἰχμαλώτους πειρατάς, τοὺς ἔδωσεν ἀμνηστίαν καὶ ἀποκατέστησεν ἓν τμῆμα εἰς τὸ Δαλκὸν τῆς Ἀχαΐας. Κύριοι βουλευταί, θέλω νὰ ξεκαθαρίσωμεν τὸ συνταγματικὸν μέρος. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι τί θὰ ψηφίσωμεν καὶ πῶς θὰ ψηφίσῃ ἡ Βουλή, ἀλλὰ ἐὰν θὰ ὑπάρξῃ Βουλή. Καὶ ἔρχεται τὸ ἐρώτημα ποῖος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ κυβερνᾷ καὶ ἡ ἀρχὴ τοῦ πόθεν πηγάζει ἡ ἐξουσία. Ποία εἶναι ἡ πηγὴ τῆς ἐξουσίας καὶ σήμερον ὅπου ὑπάρχουν οἱ τύποι τῆς Δυτικῆς Δημοκρατίας πηγὴ τῆς ἐξουσίας εἶναι ὁ λαός, καὶ ἡ ἐξουσία αὐτὴ ἐκφράζεται διὰ τῆς καθολικῆς ψηφοφορίας καὶ τῶν ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀντλοῦν τὴν ἐντολὴν ἀπὸ τὴν λαϊκὴν θέλησιν τῶν ἐλευθέρων, τῶν καθολικῶν ἐκλογῶν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ κυβερνοῦν. Ἑπομένως διὰ τὴν Ἑλλάδα ἡ Βουλὴ αὐτὴ ὡς ἐκ τῶν καθ’ ἕκαστον τμημάτων αὐτῆς ἠμπορεῖ νὰ μὴ εὑρίσκεται καὶ πιστεύω ὅτι δὲν εὑρίσκεται εἰς τὴν πραγματικότητα ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τῆς κοινῆς γνώμης, ὡς σύνολον ἐν γένει νομίμου ἐκφράσεως τῆς κυριάρχου θελήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ. Ὅταν ὅμως, ἡ Βουλὴ αὐτὴ ὡς ὀργάνωσις τῆς κυριαρχίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ λέγει τὴν ὥραν αὐτὴν ὅτι, ἀντιμετωπίζομεν ἕνα τεράστιον κίνδυνον καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ νομοθετῇ ἐπείγοντα μέτρα μὲ τὸν ρυθμὸν τὸν ὁποῖον ἔχει ἀνάγκην, διὰ νὰ εἶναι ταχεῖα ἡ λῆψις τῶν ἀποφάσεων, αὐτὸ δὲν εἶναι ἄρνησις τῆς Δημοκρατίας, δὲν εἶναι δικτατορία, δὲν εἶναι κατάργησις τῆς Βουλῆς, εἶναι Βουλή, ἡ ὁποία ἑλίσσεται ὡς πολιτικὸν Σῶμα καὶ ἀντιμετωπίζει τὰς περιστάσεις συμφώνως μὲ τὰς ἀνάγκας τῶν περιστάσεων αὐτῶν.

§61Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὀρθότατα.

§62Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Εἶναι λοιπὸν ἀνάγκη νὰ σωθῇ ἡ πατρὶς μαζὶ δὲ μὲ τὴν πατρίδα θὰ ζήσῃ καὶ ἡ Δημοκρατία. Χωρὶς τὴν πατρίδα οἱ θεσμοὶ θὰ εἶναι κτῆμα τῶν μουσείων καὶ τῶν βιβλιοθηκῶν. Λοιπὸν ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς εὐθέως χωρὶς περισπασμούς, χωρὶς κινδύνους νὰ κατηγορηθῶμεν ὅτι παρεκκλίναμεν ἀπὸ τὴν ὀρθοδοξίαν τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ, καὶ ἐγὼ καὶ τὸ κόμμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω λέγωμεν ὅτι δικαιοῦται καὶ ὀφείλει ἡ Βουλὴ νὰ δώσῃ τὴν ἐξουσιοδότησιν. Ἐὰν θέλετε ὑπάρχει ἕνα προηγούμενον τὸ ὁποῖον ἐξήτασεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§63Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μὲ προλάβατε...

§64Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. (... ἀναγιγνώσκει ψήφισμα περὶ...).

§65Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὑπαρχούσης τῆς Βουλῆς;

§66Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑπαρχούσης τῆς Βουλῆς.

§67Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Δὲν ἦτο Βουλὴ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον διηύθυνεν ὁ Παπαναστασίου ἦσαν ἄνθρωποι τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ ὁμίλου κ.λ.π.

§68Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑπαρχούσης τῆς Βουλῆς ἦτο τὸ ψήφισμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ψηφίζετε σήμερον, φέρει τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Θ. Σοφούλη, τότε προέδρου τῆς Βουλῆς καὶ νῦν προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ ὑπέμνησα αὐτὸ καὶ προηγουμένως διὰ νὰ ἀναφέρω τὴν ἑξῆς διαφοράν, διότι ἐνῷ κατὰ τὸ ψήφισμα τοῦ 1927 ἅμα τῇ καταθέσει τῶν νομοσχεδίων αὐτῶν, ταῦτα ἀπέκτησαν ἰσχὺν νόμων μέχρις οὗ ἡ Βουλὴ ἀποφασίσει ὁριστικὰ καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ μὴ ἀπεφάσισεν ἀκόμη ὁριστικὰ καὶ νὰ ἰσχύουν αὐτὰ. Ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον διὰ τὸ ὁποῖον ζητεῖται ἡ ἐξουσιοδότησις ὄχι μονάχα θὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν, ἀλλὰ θὰ τύχῃ καὶ τοῦ ἐλέγχου καὶ τῆς κυρώσεως τῆς Βουλῆς. Ἑπομένως, κύριοι, χωρὶς νὰ παραβλάπτωμεν τὸν τόπον καὶ τὸ δικαίωμα τῆς Βουλῆς, ὅπως αὐτὴ εἴπῃ τὴν τελευταίαν λέξιν, ἐξυπηρετοῦμεν τὴν ἀνάγκην καὶ ἡ ἀνάγκη εἶναι ὅπως τὰ οἰκονομικὰ αὐτὰ μέτρα εἴτε εἶναι μεγάλου βαθμοῦ, εἴτε εἶναι μικροῦ, καὶ τὴν κατάστασιν θὰ ἐξυπηρετοῦν καὶ εἰς τὴν καταστολὴν τῆς ἀνταρσίας θὰ συμβάλουν. Κύριοι, δὲν ὁμιλῶ ἐξ ὀνόματος τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε ἀνήκω εἰς τὰ κόμματα αὐτῆς, ἀλλὰ ὁμιλῶ ἀντικειμενικῶς ὡς μέλος τοῦ Κοινοβουλίου, καὶ ἐν ὀνόματι τοῦ Ἔθνους.

§69Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀτύχημα εἶναι ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην, νὰ ὑπερασπίζωμεν τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ τὸ ὑφιστάμεθα.

§70Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τὰς εὐθύνας τὰς καταλογίζω καὶ ἐγὼ εἰς βάρος καὶ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τοῦ κόμματος... Διότι ἠμποροῦσε τὰ νομοσχέδια αὐτὰ νὰ ἔχουν ψηφισθῆ καὶ τὰ νομοσχέδια αὐτὰ ἦσαν ἄριστα κατηρτισμένα. Ἐὰν θέλετε μάλιστα ἐνδεικτικῶς νὰ ἀναφέρω, τὸ νομοσχέδιον περὶ φορολογίας τῶν καπνεμπόρων ἔτυχεν ἀρίστης ἐπεξεργασίας καὶ ἀπὸ τὸν εἰσηγητὴν τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος καὶ ἀπὸ τὸν βουλευτὴν Σερρῶν κ. Δ. Νικολαΐδην καὶ ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἡ ὁποία εἰργάσθη εἰς ἀπειρίαν συνεδριάσεων, παρούσης τῆς ὑπηρεσίας καὶ παρόντος καὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐγένοντο ἀλλεπάλληλοι ψηφοφορίαι ἐπὶ τροπολογιῶν ὡς καὶ ἐπὶ τοῦ ποσοῦ τῶν φόρων τὸ ὁποῖον ἡ ὑπηρεσία ὑπελόγισε βάσει τοῦ νομοσχεδίου εἰς 48 δισεκατομμύρια δραχμῶν. Ἐνῷ αἱ τροπολογίαι αἵτινες κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τῆς ὑπηρεσίας θὰ τὸ ἔφθανον εἰς 2, εἰς 4, εἰς 8, εἰς 12 δισεκατομμύρια, ὅλαι ἀπερρίφθησαν. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἤρθη εἰς τὸ ὕψος τῆς ἀποστολῆς της. Παρῆλθεν ἔκτοτε ἓν ἔτος. Τὸ νομοσχέδιον δὲν ἦλθεν εἰς τὴν Βουλήν. Καὶ ἔρχεται ὑπὸ τὴν μορφὴν ψηφίσματος. Ἀλλ’ ἐὰν ὑπάρχουν εὐθῦναι δὲν εἶναι ἡ ὥρα τώρα νὰ ἀρνηθῶμεν τὴν ἐπιψήφισιν τῶν μέτρων αὐτῶν χάριν εὐθυνῶν. Τὸ περιεχόμενον τῶν φορολογικῶν νομοσχεδίων θὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ εἰδικώτερον ὅταν τὰ νομοσχέδια θὰ ἔλθουν πρὸς κύρωσιν ἐνώπιόν σας. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ εἴπω δύο λέξεις πρὸς τοὺς φορολογουμένους καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Πρὸς τοὺς φορολογουμένους, ὅτι εἶναι ἡ ὥρα τῶν θυσιῶν διὰ τὴν ὕπαρξιν τοῦ Κράτους, διὰ τὴν ὕπαρξιν τοῦ Ἔθνους. Ὅσα καὶ ἂν τοὺς πάρωμεν, 10, 20, 30, 40% θὰ τοὺς μείνῃ τὸ σπίτι τους, ἡ ζωή τους, ὁ ὕπνος των. Ἄς ἀναλογισθοῦν τοὺς ἄλλους τῆς ὑπαίθρου, οἱ ὁποῖοι δίδουν ὁλοκαύτωμα τὴν περιουσίαν των, θυσιάζουν τὰ παιδιά των εἰς τὰς προφυλακὰς τοῦ μετώπου, δίδουν κάθε νύκτα τὴν ζωήν των, τοὺς ὁμήρους των, ὑφίστανται τὴν βιαίαν φορολογίαν, τὴν διαρπαγὴν τῶν περιουσιῶν των. Εἶναι ἀνάγκη, λοιπόν, νὰ ὑπάρξῃ ἰσότης βαρῶν καὶ θυσιῶν. Ἄς δώσῃ καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ κόσμος τῶν πόλεων τὸ παράδειγμα ὅτι εἶναι διατεθειμένος νὰ δεχθῇ ἕνα μόριον θυσιῶν. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς κάθε ἀντίδρασις καὶ κάθε ἄρνησις ὅπως τὸ ταχύτερον ψηφισθοῦν τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ εἶναι ἐπαύξησις τῆς δυσφορίας τῆς ὑπαίθρου χώρας διὰ τὸ ἄνισον τῶν βαρῶν. Ἀκόμη θὰ ἤθελα νὰ εἴπω δύο λέξεις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν ἐξαντλεῖ τὸ περιθώριον τῶν ὑποχρεώσεων αὐτῆς πρὸς τὴν χώραν καὶ πρὸς τὸν ἀγῶνα καὶ πρὸς τοὺς πληθυσμούς, οἱ ὁποῖοι ὑποφέρουν. Θὰ τὴν ἤθελα νὰ εἶναι πρωτοπόρος εἰς τὴν ἀνάγκην τῶν θυσιῶν αὐτῶν. Ὄχι μόνον διὰ νὰ ἐμπνεύσῃ τὴν πίστιν εἰς τοὺς πληθυσμοὺς ποὺ ὑποφέρουν, ὅτι ὑπάρχει ἡ κοινωνικὴ καὶ κρατικὴ ἀλληλεγγύη, ἀλλὰ νὰ πιστεύσουν καὶ ἔξω ἀπὸ τὸν τόπον αὐτόν, ὅτι ἄν δεχώμεθα τὴν ἔξωθεν βοήθειαν τὴν δεχόμεθα ὄχι μονάχα διὰ τὸ θαῦμα τοῦ πολέμου, ὄχι μόνον διὰ τὸ ὁλοκαύτωμα τῆς κατοχῆς, ἀλλὰ τὴν δεχόμεθα διότι μὲ τὰς θυσίας μας ἀπεδείξαμεν ὅτι εἴμεθα ἄξιοι νὰ διατηρήσωμεν καὶ τὴν ἐλευθερίαν μας καὶ τὴν ἀκεραιότητα τῆς χώρας μας. (Χειροκροτήματα) Ἀκόμη θὰ τοὺς πείσωμεν ὅτι ἐκτιμῶμεν τὴν χειρονομίαν αὐτὴν τὴν ὡραίαν καὶ ἐκτιμῶμεν ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον, ὅπως ἐπιτύχῃ ἡ προσπάθεια αὐτή, εἶναι κοινόν. Ἠμποροῦμεν νὰ δεχθῶμεν, ὅπως εἶπεν ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος κ. Γ. Παπανδρέου, ὅτι τὴν δεχόμεθα ὡς μίαν συμπαράστασιν καὶ συνεργασίαν δύο μεγάλων ἠθικῶν λαῶν. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς ἐξηγήσεις ἡμεῖς συνιστῶμεν τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου ψηφίσματος.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Θεοτόκης ἔχει τὸν λόγον.

§72Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, παρὰ τὰς ἀγορεύσεις τῶν κυρίων εἰσηγητῶν ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος, δὲν νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ διεφωτίσθη ἐπαρκῶς ἐπὶ τῆς κατ’ ἐξοχὴν πολιτικῆς σημασίας, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα, ἐὰν ψηφισθῇ τελικῶς, ὅπως ἡ Κυβέρνησις τὸ εἰσηγῆται. Τὸ ὅτι, τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα ἀποτελεῖ μίαν παρέκκλισιν ἀπὸ τῶν κειμένων διατάξεων τοῦ Συντάγματος, ὑποθέτω ὅτι ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ἡ Βουλὴ ἐπαρκῶς ἐφωτίσθη. Τὸ ἐὰν συντρέχουν αἱ προϋποθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν διὰ νὰ δικαιολογήσουν τὴν ψήφισιν τοῦ ψηφίσματος, τοῦτο εἶναι τὸ θέμα τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐξετασθῇ, διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ἡ Βουλὴ τὴν πραγματικὴν ἀντίληψιν τῶν περιστάσεων ὑπὸ τὰς ὁποίας προτείνεται ἡ ψήφισις τοῦ σχεδίου. Δύο εἶναι αἱ βάσεις τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως: τὸ «κατεπεῖγον» καὶ «τὸ ἔκτακτον τῶν περιστάσεων». Τί σημαίνει «κατεπεῖγον», κύριοι βουλευταί; Σημαίνει ὅτι δημιουργοῦνται περιστάσεις ἀπρόβλεπτοι, περιστάσεις ἐξαιρετικαί, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλουν τὴν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς ἄμεσον ἐπέμβασιν πρὸς ἀντιμετώπισιν αὐτῶν. Τὸ περιεχόμενον τοῦ ψηφίσματος, τὰ φορολογικὰ τουτέστιν νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα θὰ τεθοῦν εἰς ἐφαρμογὴν διὰ διαταγμάτων τῆς Κυβερνήσεως, δικαιολογεῖ τὴν ἀντίληψιν τῆς ὑπάρξεως τοῦ κατεπείγοντος; Ἡμεῖς νομίζομεν ὄχι. Στηριζόμεθα δὲ εἰς τὴν ἀντίληψιν αὐτὴν ἐπὶ τοῦ γεγονότος ὅτι ἤδη πρὸ δεκαμήνου, ἡ φορολογικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ τῶν διαταγμάτων, ἀπετέλεσε βασικὸν πρόγραμμα καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐθνικῆς συνεργασίας καὶ τῆς μετέπειτα Κυβερνήσεως τῶν δύο μεγάλων Κομμάτων. Πράγματι εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως τῆς ἐθνικῆς συνεργασίας βλέπομεν τὰ ἑξῆς: μεταξὺ τῶν ἄλλων: «Καὶ διὰ τοῦτο θεωροῦμεν ἐπιβεβλημένην τὴν ἐφαρμογὴν κοινωνικωτέρου πνεύματος εἰς τὸ φορολογικόν μας σύστημα, καθὼς καὶ τὴν δικαίαν φορολογίαν τοῦ πλούτου καὶ ἰδίως τῶν κερδῶν ἐκ τῶν πιστώσεων ἐπὶ τοῦ πληθωρισμοῦ». Θὰ παρετηρήσατε, βέβαια, κύριοι βουλευταί, ὅτι εἰς τοὺς τίτλους τῶν νομοθετικῶν διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ τεθοῦν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἐν ἐφαρμογῇ, συμπεριλαμβάνονται καὶ νομοσχέδια προβλέποντα τὴν φορολογίαν τὴν προερχομένην ἐκ τῶν πιστώσεων. Εἶναι λοιπὸν τοῦτο ἡ πρώτη ἀπόδειξις ὅτι ἔκτοτε ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου ἐ. ἔ. καὶ ἐντεῦθεν ὑπῆρχεν εἰς τὰς σκέψεις τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων ἡ ἀπόφασις νὰ θέσῃ ἐν ἐφαρμογῇ αὐτὰ τὰ διατάγματα τὰ ὁποῖα σήμερον χαρακτηρίζει κατεπείγοντα. Καὶ περαιτέρω εἰς τὰς ἀνταλλαγείσας ἐπιστολὰς μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς εἰς τὰς παραμονὰς τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμφωνίας τῆς οἰκονομικῆς βοηθείας, βλέπομεν τὰ ἑξῆς: «πρὸς ἐπίτευξιν τῆς καλλιτέρας δυνατῆς ἰσοσκελίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ οἰκονομικῆς σταθερότητος ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ἀναλάβῃ τὴν ἀναδιοργάνωσιν τοῦ δημοσιονομικοῦ συστήματος ἐσόδων δι’ ὅλων τῶν καταλλήλων μέτρων, συμπεριλαμβανομένου τοῦ συγχρονισμοῦ τοῦ φορολογικοῦ συστήματος τοῦ ἀποκλεισμοῦ τῆς φορολογικῆς διαφυγῆς καὶ τῆς χρησιμοποιήσεως πάσης δυνατῆς πηγῆς τῶν ἐσόδων». Ἀκόμη εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως τῆς συνεργασίας τῶν δύο μεγάλων κομμάτων ὁ πρόεδρος κ. Σοφούλης λέγει τὰ ἑξῆς: «... περαιτέρω ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀκολουθήσῃ πολιτικὴν κοινωνικῆς δικαιοσύνης ὡς καὶ φορολογικὰς μεταρρυθμίσεις ἐπιρριπτούσας τὸ βάρος εἰς τὰς οἰκονομικῶς ἰσχυροτέρας τάξεις. Καὶ ἐπὶ τέλους ἡ ραδιοφωνικὴ ὁμιλία τοῦ ἰδίου τοῦ προέδρου τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως τῆς 13ης Ὀκτωβρίου εἰς τὴν ὁποίαν ἔλεγε τὰ ἑξῆς: «Διὰ τοῦτο περικόπτομεν εἰς τὸ ἀκρότατον λογικὸν ὅριον ὅλας τὰς δαπάνας, ἐνῷ ἀντιθέτως καταβάλλομεν προσπαθείας αὐξήσεως τῶν ἐσόδων διὰ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγικῆς κινήσεως τῶν ἀγαθῶν, ἀλλὰ καὶ διὰ νέων φορολογιῶν εἰς βάρος τῶν ἰσχυροτέρων οἰκονομικῶν τάξεων. Οὗτοι καὶ ὄχι ἡ εὐρεῖα μᾶζα τοῦ πενομένου λαοῦ πρέπει νὰ φέρῃ τὸ μεγαλύτερον βάρος τῶν οἰκονομικῶν θυσιῶν διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν σημερινῶν δυσχερειῶν». Ἐάν, κύριοι βουλευταί, εἰς τοῦτο προσθέσετε ὅτι ὁ οἰκονομικὸς ἐξοπλισμὸς τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων ἀπὸ τῶν ἐκλογῶν καὶ ἐντεῦθεν ὑπῆρξε βασικῶς ἀμετάβλητος, τουτέστιν ὅτι οἱ ὑπεύθυνοι εἰσηγηταὶ τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων ὑπῆρξαν τὰ αὐτὰ πρόσωπα, εἶναι τοὐλάχιστον παράδοξον πῶς, ἐφ’ ὅσον ἀπὸ τόσου πολλοῦ χρόνου χρονολογοῦνται αἱ σκέψεις τῶν ἁρμοδίων εἰσηγητῶν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων διὰ τὴν λῆψιν τῶν φορολογικῶν αὐτῶν μέτρων, ἤδη σήμερον ἐμφανίζεται ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ ὡς κατεπείγουσα, ἐνῷ ἀσφαλέστατα εἰς τὰς σκέψεις τῶν ὑπευθύνων διατακτῶν τῆς Κυβερνήσεως χρονολογεῖται ἤδη ἀπὸ πολλοῦ χρόνου. Καὶ εἰς ἐπίρρωσιν αὐτῶν τῶν ἀπόψεών μας θὰ μνημονεύσω καὶ ἐγὼ τὰ ὅσα ὁ ἀξιότιμος κύριος βουλευτὴς ἐκ Τρικκάλων εἶπε προκειμένου περὶ αὐτῶν τῶν νομοσχεδίων τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τὰ ὁποῖα κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ἂς εἴπωμεν, περιπατοῦσαν ἄλλοτε εἰσαγόμενα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐξουσιοδοτήσεως, ἄλλοτε ἀποσυρόμενα, ἄλλοτε ἐκ νέου ἐπανεμφανιζόμενα καὶ τὰ ὁποῖα ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀποδεικνύουν ὅτι ἤδη ἀπὸ πολλοῦ χρόνου ἡ Κυβέρνησις ἐσκέπτετο νὰ λάβῃ τὰ μέτρα τὰ οἰκονομικὰ τὰ ὁποῖα ἐμφανίζει σήμερον ὡς κατεπείγοντα. Ἀλλὰ καὶ περαιτέρω ὅταν ἀνελήφθη ἡ ἀρίστη πράγματι πρωτοβουλία τῆς συγκλήσεως τῆς συσκέψεως τῶν πολιτικῶν Ἀρχηγῶν διὰ νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος, τότε, μεταξὺ τῶν ἄλλων νομοθετικῶν διαταγμάτων τῶν προτεινομένων διὰ νὰ ἀκολουθήσουν αὐτὴν τὴν διαδικασίαν, ὑπῆρξε καὶ ἕνα διάταγμα ἀφορῶν τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, ὅπως καὶ ἕνα ἄλλο τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ποντοπόρον ναυτιλίαν καὶ τὸ ὁποῖον, ὅπως ὀρθῶς εἶπεν ὁ κ. Βαμβέτσος, οὐδὲ καὶ ἐν προσχεδίῳ ἦτο κατηρτισμένον. Δικαιούμεθα συνεπῶς πολὺ νὰ ἀμφιβάλωμεν, ἐὰν εἶχε τότε πράγματι τὴν μορφὴν τοῦ πόσου κατεπείγοντος, ἀφοῦ οὔτε ὁ ὑπουργός, οὐδὲ αἱ ὑπηρεσίαι αὐτοῦ ἀπησχολήθησαν διὰ νὰ τὸ τοποθετήσουν ἔστω καὶ ἐπὶ ἑνὸς εὐθηνοῦ φύλλου χάρτου.

§73Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Κύριε Συνάδελφε, ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν; Εἰδικῶς διὰ τὴν φορολογίαν τῶν ποντοπόρων πλοίων νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπεν ἤδη ἡ Κυβερνήσεως νὰ ἔχῃ εἰσαγάγῃ τὸ ταχύτερον νομοσχέδιον φορολογίας. Ἐὰν σᾶς δώσω μερικὰ στοιχεῖα θὰ μείνετε κατάπληκτοι πρὸ τῶν κερδῶν.

§74ΣΠ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὑποθέτω ὅτι ἡ διακοπή σας δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ ἡ ἐπανάληψις τῶν ὅσων λέγω ἐγώ.

§75Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἁπλῶς διὰ νὰ σᾶς ὑποβοηθήσω.

§76ΣΠ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ ἰσχυρίζομαι—καὶ ὑποθέτω ὅτι εἶμαι ἀρκετὰ σαφὴς—ὅτι ἐὰν δὲν εἶχον ἀκόμη γίνει νόμοι τοῦ Κράτους κατὰ τὴν ὁμαλὴν συνταγματικὴν διαδικασίαν τὰ νομοθετήματα αὐτά, τοῦτο ὀφείλεται εἰς ἀμέλειαν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ὑπευθύνων διατακτῶν της ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων, οἱ ὁποῖοι ἤδη ἀπὸ πολλοῦ χρόνου κατὰ νοῦν ἔχουν τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων αὐτῶν καὶ οἱ ὁποῖοι δι’ ἀγνώστους εἰς ἡμᾶς λόγους, παρημέλησαν ἐπὶ πολὺν χρόνον νὰ ἀκολουθήσουν τὴν ὁμαλὴν Συνταγματικὴν διαδικασίαν καὶ δῆθεν, στηριζόμενοι ἐπὶ τοῦ κατεπείγοντος μᾶς ἐμφανίζουν σήμερον τὰς ἀπόψεις των αὐτάς, διὰ νὰ λάβουν τὴν μορφὴν νομοθετικῶν διαταγμάτων, ἀγνοοῦντες ἢ μᾶλλον θέτοντες εἰς τὴν σκιὰν τὴν ζημίαν ἀπὸ Συνταγματικῆς καὶ πολιτικῆς ἀπόψεως, τὴν ὁποίαν αὐτὴ ἡ ἔκτακτος διαδικασία, προβλεπομένη ἀπὸ τὸ ψήφισμα ...

§77Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ποίους ἐννοεῖτε ὑπευθύνους καὶ διατάκτας τῆς Κυβερνήσεως;

§78ΣΠ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τοὺς εἰσηγητάς. Νομίζω ὅτι συνεννοούμεθα.

§79Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐὰν ἐλέγατε ἀνευθύνους διατάκτας θὰ συνεννοούμεθα, ἀλλὰ εἴπατε ὑπευθύνους.

§80ΣΠ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡμεῖς τοὺς ὑπουργοὺς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργείων ἐννοοῦμεν. Κύριοι βουλευταί, ἐκ τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα ἔφερα αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας, ὁ ἀντικειμενικὸς κριτὴς δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ πεισθῇ, ὅτι τὸ κατεπεῖγον δὲν ἠμπορεῖ νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς μόνιμον, διότι παύει νὰ εἶναι κατεπεῖγον καὶ ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις ἤδη πρὸ πολλοῦ εἶχεν ὑπ’ ὄψει της αὐτὰ τὰ νομοθετήματα καὶ ἡ ἀσύγνωστος ἀμέλειά της εἰς τὸ νὰ τὸν ἐμφανίσῃ διὰ νὰ ἀκολουθήσουν τὴν κανονικὴν Συνταγματικὴν ὁδὸν δὲν δικαιολογεῖ σήμερον τὴν πρότασιν τῆς ἐκτάκτου διαδικασίας κατὰ παρέκκλισιν τῶν Συνταγματικῶν μας διατάξεων. Ἂς ἔλθωμεν ἤδη τώρα ἐπὶ τῆς δευτέρας βάσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος. Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις ἐπικαλεῖται τὸ ἔκτακτον τῶν περιστάσεων, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει νὰ παρακαμφθῇ ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ Συντάγματος καὶ νὰ ἀκολουθήσῃ ἔκτακτον διαδικασίαν ἀντισυνταγματικήν, ἀντικοινοβουλευτικήν. Θὰ σᾶς εἴπω διατὶ εἶναι ἀντικοινοβουλευτική, ἀλλὰ καὶ ἀντισυνταγματική. Ἐκτάκτους περιστάσεις διέρχεται ἡ Πατρίς, κύριοι, ἀπὸ πολλῶν ἤδη ἐτῶν, διέρχεται πρὸ ἑνός, πρὸ δύο, πρὸ τριῶν, πρὸ τεσσάρων, πρὸ ἑπτὰ ἀκόμη ἐτῶν διὰ νὰ μὴ εἴπωμεν ὅτι ἐκτάκτους περιστάσεις διέρχεται τὸ Ἔθνος ἀπὸ τῆς ἐκκρήξεως τοῦ πολέμου, δηλαδὴ ἀπὸ τὴν 28ην Ὀκτωβρίου καὶ ἐντεῦθεν.

§81Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἢ μᾶλλον ἀπὸ τὴν 4ην Αὐγούστου, ἢ μᾶλλον ἀπὸ τὴν 1ην Μαρτίου 1935, ἀπὸ τοῦ κινήματος τοῦ Πλαστήρα.

§82ΣΠ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, καὶ ἡ διακοπὴ τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου βουλευτοῦ ἐξ Ἀθηνῶν ἐνισχύει τὴν ἀντίληψιν, ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸ μονιμότητος ἐκτάκτων περιστάσεων. Καὶ ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα πρὸ μονιμότητος ἐκτάκτων περιστάσεων παύουν αἱ ἔκτακτοι περιστάσεις νὰ εἶναι ἔκτακτοι καὶ γίνονται καταστάσεις. Καὶ ὅταν, κύριοι βουλευταί, εὑρισκώμεθα, πρὸ μιᾶς νέας καταστάσεως, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὁ ρυθμὸς τοῦ πολιτεύματος καὶ ὁ ρυθμὸς τῆς πολιτικῆς ζωῆς, πρέπει νὰ προσανατολισθῇ, νὰ ἐναρμονισθῇ μὲ τὴν νέαν αὐτὴν κατάστασιν. Πρέπει δηλαδὴ καὶ ἡ νομοθετικὴ πρωτοβουλία τῆς Κυβερνήσεως νὰ προσανατολίζεται πρὸς τὴν κατάστασιν αὐτὴν. Πρέπει καὶ ἡ νομοθετικὴ λειτουργία νὰ προσανατολίζεται πρὸς τὴν κατάστασιν αὐτήν. Καὶ ἐρωτῶ: Ὑπάρχει ἔνδειξις δυσαρμονίας μεταξὺ τῆς νομοθετικῆς πρωτοβουλίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς προσπαθείας τῆς Βουλῆς; Ἢ ἄλλως. Ἐζητήθη ποτὲ ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἡ συναίνεσίς της, ἡ συμπαράστασίς της, ἡ συμβολή της εἰς τὴν λῆψιν νομοθετικῶν μέτρων καὶ ἡ Βουλὴ εὑρέθη ἢ ἀντιδρῶσα ἢ ἀρνουμένη;

§83Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Πολλάκις τὴν ὑπερθεματίζομεν.

§84Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὑπάρχουν, βεβαίως, καὶ αἱ περιπτώσεις, ὅπου παρετηρήθη καὶ κάποια ἀπειθαρχία τοῦ λόγου, διότι πράγματι τὸ βῆμα αὐτὸ εἶναι ἐξαιρετικῶς ἑλκυστικὸν εἰς ἡμᾶς, τοὺς ἀσχολουμένους μὲ τὰ κοινά. Ἀλλά, ἔστω καὶ αὐτὴ ἡ παράτασις τῶν συζητήσεων ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ εἶναι ὁ ἀποφασιστικὸς παράγων, διὰ νὰ ἐμφανίζωνται ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας Κυβερνητικαὶ παρεκβάσεις ἀπὸ τῶν Συνταγματικῶν μας διατάξεων; Διότι, αὐτὸ εἶναι τὸ ἐρώτημα. Καὶ ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ παρεκβάσεως τῶν Συνταγματικῶν διατάξεων, εἶναι ἀνάγκη, κύριοι βουλευταί, νὰ πληροφορηθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅτι αὐταὶ αἱ παρεκβάσεις δὲν ἐντοπίζονται εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα, διότι ἔχομεν καὶ ἄλλας περιπτώσεις, μάλιστα προσφάτους, ὅπου πράγματι ἐδοκιμάσθη νὰ τεθῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὸ περιθώριον. Ποῖαι εἶναι αὐταὶ αἱ περιπτώσεις; Ἡ πρώτη κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 30ης Ὀκτωβρίου ἐνεστῶτος ἔτους, ἐμφανισθέντος ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ», εἰς τὸ ἄρθρον 24 παράγραφος 5, ἐζητήθη τοῦ λοιποῦ, ὅπως διὰ Β. Δ. τροποποιοῦνται, καταργῶνται ἢ θεσπίζονται διατάξεις νόμων. Νόμων, κύριοι βουλευταί! Διὰ Βασιλικῶν Διαταγμάτων! Καί, βεβαίως, ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, κατόπιν τῆς γενομένης συζητήσεως καὶ τῆς ἐπεμβάσεως πολυτίμων συναδέλφων, ἐξ ὅλων τῶν κομμάτων τοῦ κ. Β. Στεφανοπούλου, τοῦ κ. Βαμβέτσου, τοῦ κ. Γονῆ, τοῦ κ. Καλλία, ἐδέχθη νὰ καταργηθῇ ἡ παράγραφος αὐτή. Ἀπομένει ὅμως γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, ὅτι εἰς τὸ προταθὲν Κυβερνητικὸν σχέδιον, ἐθεώρησεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἠδύνατο νὰ φθάσῃ μέχρι τοῦ νὰ προτείνῃ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν τὴν ἐφαρμογὴν τῆς δικονομίας, τῆς καταργήσεως τῶν κειμένων νόμων, οὐχὶ διὰ νόμων, ἀλλὰ διὰ διαταγμάτων.

§85Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἐπιτρέπετε μίαν διευκρίνησιν, κ. συνάδελφε; Γνωρίζετε, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ συμπεριλαμβάνεται εἰς νόμον, ψηφισθέντα τὸ 1911;

§86Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τί σχέσιν ἔχει αὐτό; Ἔχετε ἐσεῖς τὴν ἀντίληψιν, κύριε ὑπουργέ τῶν Ναυτικῶν, ὅτι μία πρᾶξις ἀνήκουσα εἰς τὴν ἱστορίαν καὶ ἡ ὁποία ἐλέγχεται ἱστορικῶς ὡς ἀντισυνταγματική, ὅτι νομιμοποιεῖται διὰ τῆς ἐπαναλήψεώς της;

§87Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὄχι, διότι θέλετε νὰ ὑπονοηθῇ ὅτι εἶναι ἐσκεμμένη πρᾶξις, διὰ σκοπούς, τοὺς ὁποίους ὑπονοεῖτε.

§88Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀπαντᾶτε ἐκτὸς τοῦ περιεχομένου. Ἀξιότιμε κύριε ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, δὲν ἐννοῶ νὰ σᾶς θίξω προσωπικῶς......

§89Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὄχι, ἀλλὰ ὀφείλω νὰ διαμαρτυρηθῶ ἐντόνως κατὰ τῆς φράσεως αὐτῆς.

§90Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Διότι ἐγὼ εἶμαι ἐντελῶς βέβαιος ὅτι ὑμεῖς δὲν εἴχατε οὔτε κἂν προσέξει τὴν ἀξίαν τῆς διατάξεως αὐτῆς καὶ δι’ αὐτὸ ἐδέχθητε νὰ ἀπαλειφθῇ ἀμέσως, ὅταν ἀντελήφθητε ἐκ τῆς συζητήσεως, ὅτι οἱ θέσαντες αὐτὰ ἐπὶ τοῦ χάρτου τοῦ νομοσχεδίου σας ἐτοποθέτησαν μίαν ἄποψιν, ἡ ὁποία κοινοβουλευτικῶς καὶ συνταγματικῶς δὲν ἔστεκε.

§91Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Αὐτὸ δὲν εἶναι κυβερνητικὴ πολιτική.

§92Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Παρακαλῶ, ὑπάρχει ὅμως κυβερνητικὴ πολιτική, διότι καθ’ ἣν στιγμήν, κύριοι βουλευταί, συζητεῖται τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα, ὑπάρχει σχέδιον νόμου κατατεθειμένον εἰς τὴν Βουλήν—ἔχει διανεμηθῆ ἤδη—καὶ τὸ ὁποῖον πρόκειται κατ’ αὐτὰς νὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν, κυβερνητικὸν σχέδιον νόμου, φέρον τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ἀξιοτίμου κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ, ἐπονομαζόμενον σχέδιον νόμου «περὶ ἱδρύσεως Συμβουλίου Κοινωνικῆς Προνοίας» καὶ εἰς μὲν τὸ ἄρθρον 3, τοῦ σχεδίου αὐτοῦ καθορίζεται ἡ γενικὴ ἁρμοδιότης τοῦ Συμβουλίου αὐτοῦ. Ἀλλὰ κατὰ παράδοξον τρόπον, ὁ ὁποῖος ἄλλωστε μᾶς ἐνισχύει εἰς τὴν ἄποψίν μας, εἰς τὸ ἄρθρον 7 παράγρ. 2, τὸ κατατεθὲν σχέδιον νόμου, λέγει τὰ ἑξῆς: «Διὰ Β. Δ. ἐκδιδομένου μετ’ ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου καὶ τῇ προτάσει τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὡς καὶ τῶν ὑπουργῶν Συντονισμοῦ, Οἰκονομικῶν, Προνοίας, Ὑγιεινῆς, Ἐργασίας, καὶ Παιδείας, δύνανται νὰ συμπληροῦνται, τροποποιοῦνται καὶ νὰ καταργοῦνται κείμεναι διατάξεις ἀφορῶσαι εἰς τὰ ζητήματα τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας, γενικῶς».

§93Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Διότι εἶναι ἡ ζωὴ τῆς Πατρίδος, χάνεται ἡ Ἑλλὰς, ἅμα δὲν γίνει αὐτό.

§94Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἰδοὺ λοιπόν, κύριοι βουλευταί, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἡ περίπτωσις τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος, ἀλλὰ εἶναι καὶ ἄλλα παραδείγματα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἐνισχύουν εἰς τὴν ἄποψιν, ὅτι ἐπιδιώκεται νὰ τεθῇ κατὰ μέρος ἡ Βουλὴ καὶ ἡ ἐνάσκησις τῶν δικαιωμάτων της ὅσα τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα καὶ αἱ κείμεναι διατάξεις τοῦ Συντάγματος ἔχουν ἀναθέσει εἰς αὐτήν.

§95Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Διὰ νὰ εἴμεθα δίκαιοι, κύριε συνάδελφε, εἶμαι πάντοτε σύμφωνος μὲ τὰς βασικὰς γραμμάς, ἀλλὰ τὰ πλαίσια νόμων, ἀπετέλεσαν ἀντικείμενον τοῦ προγράμματος τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος καὶ ἑπομένως κατὰ συνέπειαν, ἐφ’ ὅσον τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἀνήκατε καὶ ἐσεῖς ἐκεῖ.....

§96Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἄλλα εἶναι τὰ πλαίσια τῶν νόμων καὶ ἄλλη εἶναι ἡ δυνατότης τῆς καταργήσεως νόμων διὰ διαταγμάτων καὶ ὑποθέτω, ὅτι ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ θὰ εἴμεθα σύμφωνοι, ὅτι ἡ κατάργησις νόμων, διὰ διαταγμάτων, εἶναι πρᾶξις, ἡ ὁποία, πάντως, εἶναι ἀντισυνταγματικὴ καὶ ἀντικοινοβουλευτική. Ἀλλὰ διὰ νὰ σχηματίσωμεν, κύριοι συνάδελφοι, μίαν ἔτι περισσότερον ὀρθὴν γνώμην ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος, ἂς ἐξετάσωμεν καὶ πρὸς στιγμήν, τί ἐπιδιώκει διὰ τοῦ ψηφίσματος ἡ κυβέρνησις. Ἡ κυβέρνησις ἐπιδιώκει τὴν ταχίστην ἐφαρμογὴν φορολογιῶν. Τὸ ἐπιδιώκει παγίως, ἀνηγγέλθη εἰς ὅλας τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις καὶ προτείνει τὴν διαδικασίαν αὐτήν. Καὶ τότε ἐρωτῶ. Ἐφόσον θέμα κυβερνητικὸν εἶναι ἡ ἐφαρμογὴ τῶν φορολογιῶν ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον, διατὶ ἡ κυβέρνησις δὲν ἐδέχθη τὴν γενομένην, εἰς τὴν σύσκεψιν τῶν πολιτικῶν ἀρχηγῶν, πρότασιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Νέου Κόμματος, ὅπως διὰ κοινῆς συμφωνίας πλειοψηφία καὶ ἀντιπολιτεύσεως ἐντὸς βραχυτάτου χρονικοῦ διαστήματος, ἡ Βουλὴ ἐγκρίνει τὰς φορολογίας αὐτάς; Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἐκαλύπτετο καὶ ἡ κοινοβουλευτικὴ ἄποψις καὶ ἡ συνταγματικὴ ἄποψις καὶ θὰ ἐκαλύπτοντο καὶ ἄλλαι ἀκόμη συνέπειαι, τὰς ὁποίας ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἐκθέσω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ἐὰν τοὐλάχιστον ἡ Κυβέρνησις, δὲν διέθετεν ἡ ἰδία ἰσχυρὰν πλειοψηφίαν καὶ ἐπείθετο, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ἐν ἀμφισβητήσει ἡ φορολογική της πολιτική, ἴσως τότε ἠδύνατο νὰ ἀχθῇ εἰς τὴν σκέψιν μιᾶς τοιαύτης προτάσεως, ἡ ὁποία περιλαμβάνεται εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν ψήφισμα. Ἀλλὰ ὅταν ἐκ τῶν προτέρων πλειοψηφία, ἀντιπολίτευσις καὶ κυβέρνησις ἀπὸ κοινοῦ ἀνελάμβανον τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ὑποβοηθήσουν τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, εἰς τὸ νὰ ἐγκριθῇ τὸ ταχύτερον τὰ προτεινόμενα ὑπ’ αὐτῆς φορολογικὰ μέτρα, τότε δικαιούμεθα καὶ ἡμεῖς νὰ εἴπωμεν, ὅτι εἶναι πολὺ περίεργος ἡ γραμμὴ τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὴν παρέκβασιν τοῦ Συντάγματος, εἰς τὴν ἐπιβολὴν τοὐτέστιν μιᾶς πράξεως, ἡ ὁποία εἶναι ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀντισυνταγματικὴ καὶ ἀντικοινοβουλευτική. Ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἀκόμη ἡ ἐντὸς βραχείας προθεσμίας ἐπιψήφισις τῶν νομοσχεδίων δὲν ἐπροτιμήθη ὡς διαδικασία, διατὶ δὲν ἐγένετο δεκτὴ ἡ πρότασις, ἡ γενομένη εἰς τὴν σύσκεψιν τῶν πολιτικῶν ἀρχηγῶν, ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ὁ ὁποῖος ἐπρότεινε νὰ ἐπεκταθῇ τὸ ἄρθρον 59 τοῦ Συντάγματος, ὅπως καὶ προηγουμένως τὸ ἀνέφερεν ὁ κ. Χατζηγιάννης, εἰς τὴν ἀγόρευσίν του, εἰς τρόπον ὥστε ἀμέσως, νὰ τεθοῦν εἰς ἐφαρμογὴν τὰ φορολογικὰ αὐτὰ μέτρα καὶ ἡ Βουλὴ, ὄχι ἐκ τῶν ὑστέρων ἀλλὰ ἐξετάζουσα τὴν οὐσίαν καὶ ἐν ταῖς λεπτομερείαις ἀκόμη, ἐντὸς βραχείας προθεσμίας νὰ συζητήσῃ καὶ νὰ ψηφίσῃ τὰ μέτρα αὐτά;

§97Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἐπροτάθη, κύριε συνάδελφε, αὐτὸ ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος.

§98Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐπροτάθη εἰς τὴν πρώτην σύσκεψιν. Καὶ εἰς τὴν δευτέραν σύσκεψιν ἐδόθη ἡ μορφὴ ἡ νομοτεχνικὴ ἐπὶ τοῦ θέματος. Λυποῦμαι διότι δὲν εἶναι ἐδῶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος.

§99Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ἐπανέλθῃ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος καὶ θὰ σᾶς διαβεβαιώσῃ καὶ ὁ ἴδιος, ὅτι ἡ πρότασις αὐτὴ δὲν ἐγένετο. Δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω καὶ ἐγώ, διότι ἐγὼ τοὐλάχιστον παριστάμην.

§100Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ. Μπορῶ, νὰ βεβαιώσω, ὅτι ἐγένετο ἡ πρότασις.

§101Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Συνέβη τὸ ἑξῆς. Ὁ ἀξιότιμος κύριος Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος—καὶ εἶμαι σύμφωνος μὲ τὸν κ. Ὑπουργόν—ἐπρότεινε πράγματι ὄχι τὴν τροπολογίαν αὐτήν, ὡς τὴν διεμόρφωσε τελικῶς ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Νέου Κόμματος, ἀλλὰ ὡς κάτι τι ἀνάλογον πρὸς τὸ ἄρθρον 59 τοῦ Συντάγματος.

§102Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Λάθος κάνετε.

§103Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, εἶπεν ὅτι, εἶμαι πρόθυμος νὰ συζητήσω οἱανδήποτε λύσιν, π. χ. τοῦ ἄρθρου 59.

§104Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Θέλω νὰ σᾶς δώσω μίαν διαβεβαίωσιν.

§105Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εἰς τὴν Βουλήν, ὄχι εἰς ἐμέ.

§106Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς σᾶς ἐπειδὴ ἐθίξατε τὸ θέμα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον καὶ ἐγὼ κατὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ ψηφίσματος, καὶ ὁ κ. Βαμβέτσος, εἶναι τοῦτο, ὅτι ὑπάρχει ἀναλογία μεταξὺ αὐτῆς τῆς διαδικασίας καὶ τῆς διαδικασίας τοῦ ἄρθρου 59. Ἀναλογία. Ἄλλο τὸ ἀναλογία καὶ ἄλλο νὰ τεθῇ εἰς ἐφαρμογὴν τὸ ἄρθρον 59. Αὐτὸ τὸ ἐπρότεινεν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Νέου Κόμματος, τὸ ἐπρότεινεν σαφῶς καὶ εὗρε τὴν ἀντίρρησιν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος τοῦ εἶπεν, ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ζητεῖτε εἶναι τὸ πλέον, ἐνῷ ἡμεῖς ζητοῦμεν τὸ ἔλαττον. Τὸ δὲ ἔλαττον εἶναι νὰ δώσωμεν εἰδικὴν ἐξουσιοδότησιν διὰ τὸ ψήφισμα αὐτό. Ἐνῶ τὸ νὰ τροποποιήσωμεν τὸ ἄρθρον τοῦ Συντάγματος παγίως, δηλαδὴ νὰ ἐπεκταθῇ τὸ ἄρθρον 59 τοῦ Συντάγματος διὰ τοὺς δασμολογικοὺς νόμους καὶ δι’ ἄλλα φορολογικὰ νομοσχέδια, αὐτὸ εἶπεν ὅτι εἶναι τὸ πλέον, ἐνῶ ἡμεῖς ἀποδεχόμεθα τὸ ἔλαττον. Καὶ ἐγένετο ἡ συζήτησις μεταξὺ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 59 τοῦ Συντάγματος κατὰ πρότασιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Νέου Κόμματος, ὡς μονίμου διατάξεως καὶ αὐτὴ ἦτο ἡ ἀντίρρησις, τὴν ὁποίαν συνεμερίσθησαν καὶ ὅλοι οἱ ἄλλοι ἀρχηγοί.

§107Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Πράγματι ἐπειδὴ ἤμην παρὼν κατὰ κατὰ τὸ Συμβούλιον αὐτό, τὰ πράγματα ἐγένοντο ὅπως τὰ ἐξέθεσεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§108Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Καὶ τότε, κύριοι συνάδελφοι, ἀφοῦ συνεζητήθησαν καὶ ἀπεφασίσθησαν, ποῖον προορισμὸν ἔχομεν ἡμεῖς; Δὲν ἐντρεπόμεθα.

§109Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, κύριοι βουλευταί, ἔδωσεν ὡρισμένας διευκρινήσεις ὅσον ἀφορᾷ τὴν δευτέραν πρότασιν τῆς μεταβολῆς τοῦ ἄρθρου 59 καὶ ὑπεστήριξεν, ὅτι αἱ ὑποστηριχθεῖσαι ἀπόψεις τῆς θεσπίσεως ἀναθεωρήσεως τῆς Συνταγματικῆς διατάξεως εἶναι μεῖζον θέμα, ἀπὸ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ζητεῖτε σεῖς· ἐγὼ σᾶς λέγω, κύριε ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι μεῖζον τῆς καταργήσεως τοῦ Συντάγματος καὶ τῆς Βουλῆς, δὲν ὑπάρχει. (Χειροκροτήματα).

§110Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ὑπάρχει κατάργησις τοῦ Συντάγματος διὰ τὸν ἑξῆς ἁπλούστατον λόγον, διότι τὸ ψήφισμα δὲν καλεῖται νὰ τὸ ἐπιβάλλῃ οὐδεμία δικτατορικὴ Κυβέρνησις, ἀλλὰ αὐτὴ αὕτη ἡ Βουλὴ καὶ ἑπομένως, αὐτὸ δὲν εἶναι κατάργησις τοῦ Συντάγματος.

§111Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω ἀμέσως. Ὑπεστηρίξατε, ὅτι ἐπειδὴ τὸ ψηφίζει ἡ Βουλή, παύει αὐτὸ νὰ εἶναι ἀντισυνταγματικόν. Τὸ ὑποστηρίζετε;

§112Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀσφαλῶς.

§113Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἔ! λοιπὸν ἐγὼ σᾶς λέγω, κ. ὑπουργέ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι πλανᾶσθε, διότι μία Βουλὴ ἡ ὁποία ἔχει ἐπηυξημένα τὰ δικαιώματά της ὅπως αὐτή, τυπικῶς δύναται νὰ καταργήσῃ πᾶσαν διάταξιν συνταγματικήν, ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη συνταγματικὴ διάταξις τὴν ὁποίαν καμμία Βουλὴ δὲν ἠμπορεῖ νὰ καταργήσῃ καὶ ἡ ὁποία λέγει ὅτι, ὅλαι αἱ ἐξουσίαι πηγάζουσιν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν Λαόν. Καὶ ἄν, κ. ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, σεῖς ἐπηγαίνατε εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Λαὸν καὶ τοῦ ἐλέγατε πρὸ τῶν ἐκλογῶν ὅτι θὰ χρησιμοποιήσητε τὸ βουλευτικόν σας ἀξίωμα, διὰ νὰ ἀπαλλοτριώσετε τὴν Βουλὴν ἀπὸ τὰ δικαιώματά της καὶ διὰ νὰ τὰ ἀποδώσετε εἰς οἱανδήποτε Κυβέρνησιν, δὲν γνωρίζω ἂν θὰ εἴχατε τὴν τιμὴν νὰ εἶσθε ἐντὸς τῆς αἰθούσης ταύτης.

§114Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Σᾶς διακόπτω· μὲ συγχωρεῖτε. Δὲν ἀπαλλοτριώνω οὐδὲν τῶν δικαιωμάτων τῆς Βουλῆς, οὔτε ἐτέθη τοιοῦτον ζήτημα.

§115Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν ἐτέθη τοιοῦτον ζήτημα, διότι δὲν ἔχετε τὸ σθένος νὰ τὸ εἴπητε. Ἀλλὰ ἐν τῇ οὐσίᾳ μετατοπίζετε τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς εἰς τὰ χέρια τὰ ἰδικά σας.

§116Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχετε ἄδικον, κ. συνάδελφε, καὶ εἰς τὸν τύπον καὶ εἰς τὴν οὐσίαν. Πρῶτον διότι κατατίθεται ψήφισμα, τὸ ὁποῖον θὰ ψηφίσῃ ἡ Βουλή. Συνεπῶς ἐφ’ ὅσον τὸ ψηφίζει ἡ Βουλή, δὲν ἀπεμπολεῖται οὐδὲν δικαίωμα τῆς Βουλῆς. Δεύτερον, ἡ ἰδία ἡ Βουλὴ ψηφίζουσα τὸ ψήφισμα, λέγει ὅτι ἐντὸς 5 ἡμερῶν θὰ κατατεθοῦν αὐτὰ καὶ θὰ ἔλθουν πάλιν πρὸς αὐτὴν εἰς συζήτησιν ἡ ὁποία ἐνδεχομένως θὰ κρατήσῃ καὶ ἕνα μῆνα. Καὶ ἐπειδὴ ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλεται ἡ ψήφισις αὐτῶν εἶναι ἡ ἄμεσος εἴσπραξις, δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐκδώσῃ τὰ διατάγματα καὶ νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἄμεσος ἐφαρμογὴ καὶ ἐπιφυλάσσεται νὰ συζητήσῃ ἐν εὐρυτάτῃ ἐκτάσει; (Χειροκροτήματα).

§117Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει διὰ τὸ ὅτι θὰ συζητήσῃ ἡ Βουλὴ ἐν ἐκτάσει...

§118Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Καὶ θὰ ἀποφασίσῃ.

§119Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. ... καταστάσεις αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν δημιουργηθῆ ἐπὶ οἰκονομικῶν φαινομένων, ἐσεῖς εἶσθε ὁ μᾶλλον ἐνδεδειγμένος νὰ διδάξητε ὅτι αἱ οἰκονομικαὶ καταστάσεις δὲν ἀνατρέπονται ἐκ τῶν ὑστέρων, ἀλλὰ προλαμβάνονται ἐκ τῶν προτέρων. Ἐσεῖς ταυτοχρόνως ὑποστηρίζετε ὅτι ἡ Ἐθνικὴ ἀντιπροσωπεία, ἔχουσα κατ’ ἐπιστήμην καὶ πρᾶξιν ἐν συμφωνίᾳ μὲ τὰς κειμένας διατάξεις, ὡρισμένα δικαιώματα ἐν αὐτῇ, ὀχυρουμένη ὄπισθεν τοῦ νομοθετικοῦ της δικαιώματος μεταβιβάσῃ τὰ δικαιώματά της εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν...

§120Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπ. τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι δικαίωμά της νὰ τὰ μεταβιβάσῃ ἢ νὰ μὴ τὰ μεταβιβάσῃ. Ἂν τίθεται πρὸ αὐτῆς ἕνα ψήφισμα, τὸ ὁποῖον τῆς δίδει τὸ δικαίωμα νὰ τὰ μεταβιβάσῃ καὶ τὰ μεταβιβάζει, ἔχει ἀπολύτως καλῶς.

§121Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Παγίως, εἰς τὴν συνταγματικὴν Ἐπιτροπὴν ἐγένετο ἀποδεκτόν, ὅτι αὐτὴ ἡ εὐχέρεια τῆς μεταβιβάσεως τῆς ἐξουσίας ὑφίσταται εἰς τὴν Ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν καὶ ὅτι τὰ δικαιώματα τῆς Ἀναθεωρητικῆς Βουλῆς εἶναι ἀπεριόριστα ἐκτεινόμενα. Συνεπῶς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ὀρθόν.

§122Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Λυποῦμαι πάρα πολύ, κύριοι συνάδελφοι, διότι δὲν ἠθελήσατε νὰ μὲ προσέξητε. Ἐὰν πράγματι μὲ εἴχατε προσέξει θὰ ἐβλέπατε ὅτι ἐγώ, δὲν ἠμφισβήτησα τὸ τυπικὸν δικαίωμα, εἰσῆλθον εἰς τὴν οὐσίαν καὶ εἶπον, ὅτι ἡ Ἀναθεωρητικὴ Βουλὴ τυπικῶς ἔχει δικαίωμα νὰ καταργήσῃ καὶ νὰ μεταβάλῃ πᾶσαν Συνταγματικὴν διάταξιν, πλὴν φυσικὰ τῶν θεμελιωδῶν.

§123Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὄχι πᾶσαν. Οὔτε ἡ συντακτικὴ συνέλευσις πᾶσαν...

§124Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐὰν ἐνασκήσῃ τὸ δικαίωμα αὐτό, ἡ παροῦσα Ἀναθεωρητικὴ Βουλή, καὶ μεταβιβάσει ἁρμοδιότητας, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὴν ἐπιστήμην ἀποτελοῦν τοὺς ἀκρογωνιαίους λίθους τοῦ κοινοβουλευτικοῦ συστήματος, ἴσως τυπικῶς δύναται νὰ τὸ πράξῃ, ἀλλὰ δὲν θὰ εἶναι ἡ ἀπόφασις αὐτὴ σύμφωνος πρὸς τὴν ἔννοιαν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος, καὶ τὴν ἔννοιαν τοῦ σεβασμοῦ τῶν συνταγματικῶν μας θεσμῶν. Ἑπομένως δὲν εἶναι τὸ τυπικόν, εἶναι τὸ οὐσιαστικὸν ζήτημα ποὺ ἐνδιαφέρει.

§125Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ποία εἶναι ἡ διαφορὰ καὶ ἐὰν λέγωμεν τροποποιοῦμεν τὸ ἄρθρον 59 τοῦ Συντάγματος καὶ ὅτι πᾶν φορολογικὸν νομοσχέδιον εἰσαγόμενον θὰ ἰσχύῃ ἀπὸ τῆς καταθέσεώς του, δὲν θὰ ἦτο μεῖζον ἐκείνου τὸ ὁποῖον γίνεται σήμερον;

§126Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τώρα θὰ σᾶς ἐξηγήσω ποία εἶναι ἡ διαφορά.... Ἐὰν διαπιστοῦται δυσαρμονία μεταξὺ τῆς νομοθετικῆς πρωτοβουλίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς, τότε θὰ ὤφειλε σύμφωνα μὲ τὴν κοινὴν συνείδησιν τῆς Βουλῆς νὰ ἐμφανισθῇ ἡ ἀναθεώρησις τῶν διατάξεων περὶ «Νομοθετικῆς λειτουργίας», ὥστε νὰ ἀποκτήσωμεν μίαν παγίαν συγχρονισμένην διαδικασίαν εἰς τὸ νομοθετικόν μας ἔργον, εἴτε αὐτὸ λέγεται Ἐπιτροπὴ Ἐξουσιοδοτήσεως, ἐὰν τοῦτο θεωρήσῃ ὀρθὸν ἡ Βουλή, εἴτε εἶναι ἄλλος τις θεσμός. Δὲν εἶναι ἴσως τῆς παρούσης στιγμῆς, ἀλλὰ μὲ τὸ νὰ ἐρχώμεθα ἑκάστοτε ὑπὸ τὸν τύπον τῆς ἐξαιρέσεως καὶ διὰ μίαν μόνην φοράν, νὰ θεσπίζωμεν ψηφίσματα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὸ Σύνταγμα, καθιεροῦμεν τοιαύτας ἐξαιρέσεις, ὥστε νὰ ἀνοίγωμεν τὴν ὁδὸν, αἱ ἐξαιρέσεις νὰ ἐπαναλαμβάνωνται καὶ διὰ τῆς ἐπαναλήψεως αὐτῆς νὰ καταλήγωμεν εἰς τὴν οὐσίαν, εἰς τὴν κατάργησιν τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα).

§127Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐφ’ ὅσον τὸ Κόμμα σας δέχεται ὡς ὀρθὴν τὴν ἄποψιν τῆς ἐπιβολῆς τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 59 τοῦ Συντάγματος καὶ ἐπὶ ἄλλων φορολογικῶν νόμων, δὲν καταλαβαίνω διὰ ποῖον λόγον δὲν θέλετε, τοὐλάχιστον, ὡς δοκιμαστικὴν ἐφαρμογήν, νὰ ψηφίσωμεν τὸ ψήφισμα αὐτό.

§128Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ μὲν ἄρθρον 59 καθορίζει ὅτι θὰ ἰσχύουσιν ἀπὸ τῆς καταθέσεως, ἀλλὰ δίδει πλήρως τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Βουλὴν ἐντὸς τακτῆς προθεσμίας νὰ ἐρευνήσῃ.

§129Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Αὐτὸ κάμνομεν τώρα.

§130Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Διότι, ἐνῷ εἰς τὸ ἄρθρον 59 ἡ προθεσμία εἶναι πενθήμερος, διὰ τῆς μεθόδου τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖτε ὁδηγεῖτε τὴν ἔρευναν τῆς οὐσίας τῶν νομοθετημάτων εἰς τὰς καλένδας.

§131Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Τὸ παρὸν ψήφισμα ὅπως τροποποιεῖται διὰ τῆς τροπολογίας ἡμῶν παρέχει περισσοτέρας ἐγγυήσεις ἀπὸ τοῦ ἄρθρου 59 τοῦ Συντάγματος, διότι θὰ ζητήσωμεν ὥστε νὰ διατίθενται δύο ἡμέραι καθ’ ἑβδομάδα νομοθετικῆς ἐργασίας. Ἡμεῖς ἠξιώσαμεν νὰ μὴν ἐπιτραπῇ ἡ διακοπὴ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, πρὶν περατωθῇ τὸ ἔργον αὐτῆς συνεπῶς τὸ ψήφισμα αὐτὸ παρέχει περισσοτέρας ἐγγυήσεις ἀπὸ τὸ ἄρθρον 59 τοῦ Συντάγματος. Ἀντιπολίτευσις εἴμεθα καὶ ἡμεῖς, ἀλλὰ τὰ σῦκα—σῦκα.

§132Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς ἐρωτήσω πότε θὰ ἀρχίσῃ ἡ πρώτη συνεδρίασις τῆς συζητήσεως τῶν νομοθετικῶν διαταγμάτων;

§133Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐντὸς 15 ἡμερῶν. Ἐντὸς 5 ἡμερῶν θὰ κατατεθοῦν, ἐντὸς 15 ἡμερῶν θὰ ἀρχίσῃ ἡ πρώτη συνεδρίασις, θὰ ἀναγράφωνται εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ὡς μόνα θέματα καὶ θὰ διατίθενται δύο ἡμέραι τῆς ἑβδομάδος πρὸς συζήτησιν. Τί θὰ ἠθέλατε νὰ ἀξιώσωμεν περισσότερον ὡς ἀντιπολίτευσις.

§134Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι βουλευταί, εἶναι βέβαιον ὅτι αἱ ἔκτακτοι περιστάσεις εἶναι ἐκεῖναι ἐπὶ τοῦ ὁποίων ἐστηρίχθησαν αἱ διάφοροι συνταγματικαὶ παρεκβάσεις. Καὶ ὅταν ἀπολυταρχικαὶ τάσεις ἔφθασαν ἀπὸ σκέψεις νὰ γίνουν πραγματικότητες, δὲν ἀπέμεινε παρὰ εἰς τὸν ἱστορικὸν νὰ ἐρευνήσῃ ἐὰν ἡ δικαιολογία τῶν ἐκτάκτων περιστάσεων ὑπῆρχε καὶ κατὰ πόσον ἦτο ἀληθής. Ἐτονίσθη ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ὅτι ἡ Ἐθνικὴ αὐτὴ Ἀντιπροσωπεία πάσχει ἀπὸ συγγενῆ ὀργανικὴν ἀδυναμίαν. Ἐτονίσθη ὅμως ἐξ ἴσου τὸ κῦρος τὸ ὁποῖον ἔχει αὐτὴ ἡ Βουλή, διεθνῶς ἀνεγνωρισμένον, λόγῳ τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον διεξήχθησαν αἱ ἐκλογαὶ καὶ ἐπιστεύθη καὶ πιστεύεται ὅτι αὐτὴ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία πρέπει νὰ προστατευθῇ καὶ νὰ προστατευθῇ ἀσφαλῶς τόσον χρόνον, ὅσος θὰ χρειασθῇ, διὰ νὰ ἐξασφαλισθοῦν αἱ ἐξ ἀντικειμένου προϋποθέσεις διὰ τὴν ἐλευθέραν διενέργειαν ἐκλογῶν. Καὶ ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, δὲν διστάζομεν νὰ εἴπωμεν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι νομίζομεν ὅτι ἡ προστασία ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τῆς Βουλῆς αὐτῆς μέχρι τοῦδε ὑπῆρξεν ὠχροτάτη, τὸ δὲ ψήφισμα, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν καὶ διὰ τοῦ ὁποίου θεσπίζεται αὐτὴ ἡ παρέκβασις ἐκ τοῦ Συντάγματος ἀποτελεῖ πλέον πλῆγμα, κατὰ τὴν ἰδικήν μας γνώμην, κατὰ τῆς Ἐθνικῆς μας Ἀντιπροσωπείας. Ἄς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ εἴπω πρὸς τὴν Βουλὴν ὅτι οὔτε τὸ προσωρινόν, δηλαδὴ τὸ ἐφ’ ἅπαξ τοῦ ψηφίσματος, οὔτε τὸ γεγονὸς ὅτι τὸ ψηφίζει ἡ Βουλή, καλύπτουν τὴν συνταγματικὴν ἄποψιν. Ἐξήγησα δὲ ὅτι καὶ τὸ ἕν καὶ τὸ ἄλλο δὲν ἀποτελοῦν ἐπαρκῆ δικαιολογίαν, διὰ νὰ ἀπεμπολήσῃ ἡ Βουλὴ διὰ τῆς ψήφου της τὰς ἁρμοδιότητάς της. Ἡμεῖς, κύριοι βουλευταί, φίλοι τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λησμονήσωμεν ὅτι γενέτειρα αἰτία, τῶν Συνταγμάτων, ἂν μὴ ἡ μόνη πάντως ἐκ τῶν σπουδαιοτέρων, ὑπῆρξεν ἡ ἔμμονος ἀξίωσις τῶν Λαῶν νὰ ρυθμίζουν τὰ τῆς φορολογίας κυριαρχικῶς. Καὶ συνεπῶς, ἂν εἴμεθα ἐκδεδηλωμένως ἀντίθετοι πρὸς τὴν ἀρχὴν οἱουδήποτε ψηφίσματος, οἱουδήποτε νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δοθῇ ἐξουσιοδότησις ἐκδόσεως νομοθετικῶν διαταγμάτων εἰς τὴν Κυβέρνησιν, παρούσης τῆς Βουλῆς, κατὰ μείζονα λόγον εἴμεθα ἀντίθετοι, προκειμένου ἡ ἐξουσιοδότησις αὐτὴ νὰ περιλαμβάνῃ θέματα φορολογικά. Ἀλλ’ ἂν αὐτὰς τὰς σκέψεις ἠθέλησεν ἡ Κυβέρνησις ἡ ὑπεύθυνος νὰ τοὺς ἀγνοήσῃ, ἀποροῦμεν πῶς δὲν ἐσκέφθη ὅτι ἡ πραγματικὴ ἐξυπηρέτησις τῆς ἰδικῆς της φορολογικῆς πολιτικῆς πολὺ καλλίτερον θὰ ἐπετυγχάνετο διὰ τῆς εὐρείας συζητήσεως εἰς τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν καὶ τοῦτο, διότι διὰ τῆς εὐρείας συζητήσεως θὰ ὑπάρχῃ ἡ προληπτικὴ συμπαράστασις καὶ τῆς ἀσφαλιστικῆς δικλεῖδος τῆς κοινῆς γνώμης. Θὰ ἐστηρίζετο δηλ. ἡ πολιτικὴ ἡ φορολογικὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐσωτερικῶς καὶ διεθνῶς, κύριε ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐσωτερικῶς μέν, διότι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀπεδείκνυε σεβασμὸν πρὸς τοὺς κοινοβουλευτικοὺς θεσμούς, θὰ ἀπεδείκνυεν ἀκόμη ἀπόφασιν νὰ ἐμφανίσῃ τὸ πρόγραμμα τὸ φορολογικὸν ἐνώπιον τῆς ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας, νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν νὰ κατανοήσῃ καὶ νὰ ὑποβοηθήσῃ αὐτὴν εἰς τὸ ἔργον της, διότι διερωτῶμαι διά τίνα λόγον ἆρα γε, ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζῃ τὴν προσπάθειαν αὐτὴν ὡς συνυφασμένην μὲ τὸ ἐντελῶς κρίσιμον τῶν περιστάσεων, διατί νὰ μᾶς ἀρνηθῇ, εἰς ἡμᾶς τοὺς ἐκπροσώπους τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ, νὰ συμβάλωμεν ὄχι μελλοντικῶς ἀλλ’ ἐξ ὑπαρχῆς, ἀπὸ τώρα εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτῆς διὰ τὴν τακτοποίησιν τῶν οἰκονομικῶν τοῦ Κράτους, ἄν αὐτὴ εἶναι ἡ μέθοδος ἡ ὁποία θὰ τὴν βοηθήσῃ; Εἶπον δέ, κύριοι βουλευταί, ὅτι καὶ διεθνῶς θὰ ἐστηρίζετο ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως διότι εἶναι ἐντελῶς διαφορετικὴ ἡ θέσις αὐτῆς, κ. ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν θὰ ζητήσετε οἰκονομικὴν βοήθειαν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἐμφανίζοντες ὅτι σεῖς καὶ ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν διαταγμάτων, κατόπιν ἐξουσιοδοτήσεως, ἐφηρμόσατε φορολογικὴν πολιτικὴν καὶ θὰ ἦτο ἐντελῶς διάφορος ἡ θέσις σας ἂν ἐπικαλεῖσθε τὸ ἀναμφισβήτητον τεκμήριον τὸ ἐθνικόν, τῆς συμπαραστάσεως συμπολιτεύσεως καὶ ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὴν ἐξόρμησιν ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ αὐτοῦ πεδίου. Ἀντιστρόφως, ἐκτὸς τῆς συνταγματικῆς πλευρᾶς, ὅτι θὰ θεσπισθοῦν φορολογίαι ἐν κρυπτῷ καὶ ἀναδρομικῶς, εἶναι μία πρᾶξις διοικητικὴ ἡ ὁποία, τοὐλάχιστον ἐν σπέρματι, περιλαμβάνει τὴν δυσφορίαν, ἂν μὴ ὄχι τὴν δυσπιστίαν τοῦ φορολογουμένου. Κύριοι βουλευταί, ἀνεπτύξαμεν τὰς ἀπόψεις μας ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ διὰ νὰ διαχωρίσωμεν ἅπαξ ἀκόμη τὰς εὐθύνας μας καὶ διὰ νὰ ὑπάρχῃ καὶ διὰ τὴν ἱστορίαν τοῦ Κοινοβουλίου καθωρισμένη ἡ εὐθύνη τῶν πολιτικῶν κομμάτων ἐπὶ τῶν συνεπειῶν τὰς ὁποίας καθ’ ἡμᾶς, θὰ ἔχῃ ἡ ἀπαρχὴ τῆς ἀντισυνταγματικῆς διαδικασίας, ἡ ὁποία προτείνεται, διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν ψηφίσματος. Βουλὴ διαθέτουσα διεθνὲς κῦρος, ὅπως ἡ παροῦσα, θὰ ὤφειλε νὰ εἶχεν ἐπιτελέσῃ μέγα ἔργον καὶ τὸ μέγα της ἔργον θὰ τὸ εἶχεν ἐκτελέσῃ, ἂν εἶχεν ἤδη πραγματοποιήσῃ τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ Συντάγματος. Ἀλλ’ ἔκτακτοι περιστάσεις καὶ περιστάσεις αἱ ὁποῖαι ἐξέρχονται τῆς εὐθύνης τοῦ Κοινοβουλίου, δὲν τῆς ἐπέτρεψαν νὰ ἐκτελέσῃ τὸ ἔργον αὐτό. Ἂς προσπαθήσῃ νὰ κάμῃ τὰ ὀλιγώτερα, τὸ δὲ ἐλάχιστον μεταξὺ τῶν ὀλίγων, εἶναι ἡ Βουλὴ νὰ γνωρίζῃ νὰ προστατεύσῃ ἑαυτήν, διότι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ ὑπάρξῃ διὰ τὸ μέλλον ἡ ἀπόδειξις, ὅτι συνετέλεσεν εἰς τὴν ἐξασφάλισιν καλυτέρων ἡμερῶν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος. (Χειροκροτήματα).

§135Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὁ κ. Χατζηγιάννης ἀνέφερεν ὅτι ὑπάρχει ἓν προηγούμενον κατὰ τὴν Βουλὴν τοῦ 1927. Ἐξήτησα νὰ ἐξηγηθῇ, ἂν ἦτο παρούσης τῆς Βουλῆς ἢ ὑπῆρχον διακοπαί. Ὁ κ. Χατζηγιάνης, ὁ ὁποῖος εἰς τὰ παλαιότερα χρόνια ἦτο ὀλίγον προσεκτικώτερος ὅταν ὡμίλη εἰς τὴν Βουλήν, δυστυχῶς ὑπέπεσεν εἰς ἓν σφάλμα καὶ μᾶς εἶπεν ὅτι ἦτο παρούσης τῆς Βουλῆς. Εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ εἴπω ὅτι τὸ ψήφισμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν ἀνέφερε τίτλους ἀλλ’ ἀνέφερεν, ὁλοκλήρους τοὺς νόμους, ἐψηφίσθη καὶ τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἡ Βουλὴ διέκοψε τὰς ἐργασίας της.

§136Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν εἶπα τὶ διάφορον ἀπὸ ὅ,τι ἀνέγνωσεν ὁ κ. Στρᾶτος. Πέραν ὅμως αὐτοῦ, ὡς ἐκπρόσωπος ἀγροτικῆς περιφερείας διαμαρτύρομαι, διότι τὸ Νέον Κόμμα ἀντιτάσσεται πρὸς τὰ φορολογικὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ προστατεύσῃ τοὺς οἰκονομικῶς ἰσχυρούς.

§137Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Πορακαλῶ νὰ σταματήσῃ ἡ δημοκοπία τοῦ κ. συναδέλφου.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λέγεται ἡ Βουλὴ νὰ διακόψωμεν διὰ τὰς 10.30;

§139Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Δὲν ὑπάρχουν μέσα συγκοινωνίας, κύριε Πρόεδρε, καὶ δὲν ἠμποροῦμε νὰ ἔλθωμεν. Εἶναι ἀπεργία.

§140Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή.

§141Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξακολουθήσωμεν μέχρι τὰς 10.30 διὰ μὴ ἐπανέλθωμεν, διότι εἶναι πολὺ δύσκολον.

§142Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. Καὶ ἐγὼ παρακαλῶ νὰ διακοπῇ ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον, διότι μέσα συγκοινωνίας δὲν ὑπάρχουν.

§143Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρέπει, κ. Συνάδελφοι, νὰ συνεχίσωμεν ἀπόψε ἕως τὰς 10.30. Δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορὰ τοῦ κάνομεν συνεδρίασιν νυκτερινήν.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 10.30.

(Ὥρα 9.30′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10.45 μ.μ.)

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Μὴ ὑπαρχούσης προφανῶς ἀπαρτίας λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 5ην μ.μ. μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ συνέχεια τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας. (Ὥρα 10.55 μ.μ.)