1946.06.07

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 17η

Παρασκευὴ 7 Ἰουνίου 1946

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 6.35′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Δρόσος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΔΡΟΣΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν πρακτικῶν. Εἶχον ἐκθέσει εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν πρέπει αἱ προτάσεις ἐπὶ τοῦ Συντάγματος νὰ προέρχωνται ἐκ τῶν κομμάτων. Φέρομαι εἰπὼν τὸ ἀντίθετον.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ δώσητε ἕνα σημείωμα διὰ νὰ διορθωθῇ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ὡς διωρθώθησαν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Μ. Καροῦσος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφοράς, κλπ.

§5Μ. ΚΑΡΟΥΣΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ Σύνδεσμος τῶν ἐν Ἀθήναις Βιανιτῶν «ὁ Διαβάτης» δι’ ὑπομνήματός του ζητεῖ τὴν λῆψιν οἰκονομικῶν μέτρων ὑπὲρ τῶν διασωθέντων συμπατριωτῶν ἐπαρχίας Βιανῶν Κρήτης. Ἡ Ἐθνικὴ Ἕνωσις ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Νομοῦ Σερρῶν ζητεῖ τὴν μὴ ὑποχρεωτικὴν κατανάλωσιν ἐν τῇ πόλει Σερρῶν ποιοτήτων σιγαρέττων πολυτελείας καὶ ἐξαιρετικῶν. Οἱ νεοεισαχθέντες φοιτηταὶ Πανεπιστημίου δι’ ὑπομνήματός των ζητοῦν κατάργησιν προπαιδευτικοῦ, τροποποίησιν σχετικοῦ νόμου καὶ καθιέρωσιν τρέχοντος ἔτους ὡς κανονικοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας κ. Κορόζος καταθέτει ὑπόμνημα Ἐθνικοῦ Συνδέσμου ὁδηγῶν τεχνιτῶν καὶ ὑπαλλήλων ἐκμεταλλεύσεως Κρατικῶν αὐτοκινήτων καὶ ζητεῖ ἐπίλυσιν αἰτημάτων των. Ἡ Ἐθνικὴ Πατριωτικὴ Ἕνωσις Ἀλμωπίας διαμαρτύρεται διὰ τρομοκρατίαν καὶ δολοφονικὰς ἐπιθέσεις ἐαμοκομμουνιστῶν κατὰ φιλησύχων πολιτῶν, ἀγροφυλάκων καὶ σταθμῶν χωροφυλακῆς ὑπαίθρου Σωτήρας, Φουστάνης, Σαρακηνῶν καὶ ζητεῖ ἐπιβληθῇ Κράτος νόμου καὶ ἐνισχυθῇ Χωροφυλακή. Ἡ Ἕνωσις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἡρακλείου Κρήτης διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην μονοπώλησιν εἰσαγωγῶν καὶ ἐξαγωγῶν ὑπὸ εἰσαγωγέων καὶ ἐξαγωγέων Βιομηχάνων καὶ ἐμπόρων, ζητεῖ δὲ ἐνίσχυσιν τῶν Συνεταιρισμῶν, τὴν ὑποχρεωτικὴν συγκέντρωσιν τῆς σταφίδος, τὴν κατάργησιν τῆς Ἑνώσεως ἐξαγωγέων, τὴν χρηματοδότησιν τῆς Κ.Σ.Ο.Σ. ὑπὸ τοῦ Κράτους κλπ. Κάτοικοι Καβάλας ὑπαχθέντες εἰς τὴν φορολογίαν τοῦ Α. Ν. 182)45 περὶ πλουτησάντων κατὰ τὸ διάστημα τῆς Κατοχῆς ζητοῦν ὅπως ἀνασταλῇ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ ὡς ἄνω νόμου 182)45 μέχρι Νομοθετικῆς ρυθμίσεως τοῦ ζητήματος τούτου. Ὁ Πανελλήνιος Σύνδεσμος θυμάτων πολέμου δι’ ἀναφορᾶς του ζητεῖ τὴν ἀκύρωσιν τοῦ νόμου 1226)44 καὶ τὴν ἔρευναν τῆς διαθέσεως τῶν διαχειρισθέντων τὰ ἐκ τῆς ὑποχρεωτικῆς εἰσφορᾶς εἰσπραχθέντα ποσὰ ἀπὸ τοῦ 1944 μέχρι σήμερον κλπ. Τὸ Ἐθνικὸν Σῶμα ἐφέδρων Ἑλλάδος ζητεῖ 1) ὅσοι ἐξ αὐτῶν θέλουν, νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς τὸ Σῶμα καὶ νὰ συμπεριληφθῶσιν εἰς τὸν νόμον 228)45 μετὰ πλήρων ἀποδοχῶν καὶ μὲ τὸν βαθμὸν ὃν κατεῖχον μέχρι τῆς ἀπολύσεως 2) νὰ χορηγηθῇ ὁμοία ἀποζημίωσις εἰς ἐκείνους οἵτινες δὲν θέλουσιν ἐπανέλθει εἰς τὸ Σῶμα καθ’ ὅσον τοιαύτη ἐχορηγήθη παρὰ πάντα ἠθικὸν νόμον εἰς τοὺς ἀπολυθέντας κομμουνιστὰς κλπ. Τὸ Παράρτημα Ἑνώσεως Ἑλλήνων ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Θεσσαλονίκης διὰ τηλεγραφήματός του παραπονεῖται διὰ τὴν πλήρη οἰκονομικὴν ἐξαθλίωσιν αὐτοῦ καὶ ζητεῖ ταχίστην λῆψιν μέτρων ἀνακουφίσεως συνταξιούχων διὰ τῆς χορηγήσεως δικαιωμάτων βασικοῦ νόμου. Ὁ Γεωργικὸς Π. Συνεταιρισμὸς καὶ ἐκμεταλλεύσεως Δασῶν Σουφλίου ζητεῖ 1) συγκέντρωσιν τῶν κουκουλλίων παρὰ τῶν Συνεταιριστικῶν Ὀργανώσεων 2) διάθεσιν τούτων εἰς τὴν βιομηχανίαν καὶ 3) καθορισμὸν τιμῆς διαθέσεως κουκουλίων βάσει ἀποδόσεως εἰς μέταξαν (σχέσις 4 πρὸς 1) ὡς ἡ διεθνὴς ἀγορὰ κλπ. Τὸ Σωματεῖον Καπνεργατῶν «ἡ Πρόοδος» Τμῆμα Π.Κ.Ο. καὶ τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Δράμας διὰ ψηφίσματός των διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἐπιδειχθεῖσαν μέχρι τοῦδε ἀστοργίαν τοῦ Κράτους ἔναντι τοῦ κλάδου των, διὰ τὴν διακοπὴν τῆς ἐπιδοτήσεώς των καὶ διὰ τὴν κατάργησιν τῶν νόμων 1022 καὶ 424 καὶ ζητοῦν τὴν ἄμεσον ἔναρξιν τῆς ἐπεξεργασίας τῶν ὑπαρχόντων καπνῶν εἰς τὴν πόλιν των κλπ. Ἐπιτροπὴ ἐφέδρων ἐκ μονίμων ὑπαξιωματικῶν νόμου 618)43 δι’ ὑπομνήματός της ζητεῖ τὴν ἐπέκτασιν νόμων 125, 560 καὶ 1038 δι’ ὧν ἀνεκλήθησαν ἀξιωματικοὶ καὶ ὑπαξιωματικοὶ ἑτέρων κατηγοριῶν. Ὁ βουλευτὴς κ. Γεώργιος Μπάρδας καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ παραρτήματος Κτηματικῆς Ἑνώσεως Ἰωαννίνων ζητοῦντος νὰ μὴ ἐπεκταθῇ τὸ ἐνοικιοστάσιον ἐπὶ μισθώσεων συναφθεισῶν μετὰ Ὀκτώβριον τοῦ 1944. Ἡ Κωνσταντίνα χήρα Ἀντωνίου Παπασωτήρη κάτοικος Παλαιοκατούνας Ξηρομέρου παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ μέριμνα διὰ τήν, ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου, συνταξιοδότησίν της ὡς θύματος πολέμου κλπ. Οἱ Κουκουλοπαραγωγοὶ Σουφλίου ζητοῦν τὴν λῆψιν μέτρων πρὸς ἐπίτευξιν ἱκανοποιητικῶν τιμῶν ὑπὸ Κουκουλοπαραγωγῶν κατὰ τὴν ἐπικειμένην νέαν ἐσοδείαν τῶν κουκουλίων.

§6Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Παρακαλῶ ὅπως προτιμηθοῦν αὐταὶ αἱ ἀναφοραί, διότι ὅταν παρέλθῃ ὁ καιρὸς τῆς παραγωγῆς, ἡ λῆψις μέτρων θὰ ἀποβῇ δῶρον ἄδωρον.

§7Μ. ΚΑΡΟΥΣΟΣ (Γραμματεύς). (Συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν). Ὁ κ. Στ. Γονατᾶς (Ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 10 Μαΐου ἐ. ἔ. Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως τῆς περὶ τεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου κειμένης Νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Παπαγεωργίου, καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 753 τοῦ 1945 «περὶ ἀποσυμφορήσεως τῶν φυλακῶν».

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκοναμικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§9Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἡ δημοσιονομικὴ πολιτικὴ κατ’ ἀρχὴν δὲν δύναται νὰ εἶναι ἀνεξάρτητος τῆς γενικωτέρας οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς πολιτικῆς, ἣν ἀκολουθεῖ μία Κυβέρνησις. Κύριον στοιχεῖον τῆς δημοσιονομικῆς πολιτικῆς εἶναι ὁ προϋπολογισμός, ὅστις κατοπτρίζει τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Τοῦτο δέ, διότι ἡ δημοσιονομικὴ ἐπιστήμη σήμερον θεωρεῖ ὡς δεδομένον, ὅτι οὐδεμία μέθοδος φορολογικὴ ὑπάρχει, ἡ ὁποία νὰ ἀφίνῃ ἀνεπηρέαστον τὸν οἰκονομικὸν βίον. Διότι πάντοτε ἐξ οἱουδήποτε φόρου ἀνακύπτουν ἐπιδράσεις ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς αὐτῆς, ὥστε κατὰ κανόνα νὰ καταντᾷ τελικῶς ἡ φορολογία ὀργανικὸν στοιχεῖον καὶ μέσον ἐφαρμογῆς τῶν δημοσιονομικοοικονομικῶν σκοπῶν οὓς θέτουν πρὸ αὐτῶν αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις καὶ τὰ κόμματα. Τὸ αὐτὸ κατὰ μείζονα λόγον, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν διὰ τὰς δαπάνας, ὁ τρόπος τῆς διαθέσεως τῶν ὁποίων μαρτυρεῖ καὶ προδίδει τὴν ἑκάστοτε κυβερνητικὴν πολιτικήν. Κατ’ ἀκολουθίαν ἀποβαίνει ἀναγκαῖον νὰ καθορισθῇ πρῶτον ἡ γενικωτέρα οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ κατόπιν ἡ δημοσιονομικὴ τοιαύτη. Καθορίζουσα ἡ Κυβέρνησις τὴν οἰκονομικήν της πολιτικὴν ἢ μᾶλλον τὸ οἰκονομικόν της πρόγραμμα, δὲν πρόκειται νὰ ἀκολουθήσῃ ἐκ τῶν προτέρων δεδομένα δόγματα ἢ οἰκονομικοκοινωνικὰς θεωρίας. Συνεπῶς, δὲν δύναται νὰ εἶναι σοσιαλιστικὴ ἢ μὴ σοσιαλιστικὴ νοουμένης ὑπὸ τὸν ὅρον τοῦτον τῆς τελικῶς καθορισθείσης μορφῆς τοῦ σοσιαλισμοῦ, ὡς τῆς κρατικοποιήσεως τῶν μέσων τῆς παραγωγῆς καὶ κυκλοφορίας. Ἡ Κυβέρνησις, φρονεῖ, ὅτι ἡ οἰκονομική της πολιτική, πρέπει νὰ εἶναι καθαρῶς ὑπὸ τὴν διττὴν ἔννοιαν: 1) τῆς προσαρμογῆς της εἰς τὴν οἰκονομικήν μας πραγματικότητα ὡς καὶ τὰς δυνατότητας τῆς Χώρας καὶ 2) τῆς ὀφειλομένης προσαρμογῆς της εἰς τὴν παγκόσμιον οἰκονομικὴν ἐξέλιξιν, ἣν πρέπει μετὰ περισκέψεως νὰ παρακολουθῇ, ἐφ’ ὅσον καὶ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία ἀποτελεῖ ὀργανικὸν τμῆμα τοῦ ὅλου παγκοσμίου οἰκονομικοῦ κύκλου. Ἡ γνώμη αὐτὴ εἶναι τοσοῦτον μᾶλλον ὀρθὴ καθ’ ὅσον ἡ μᾶλλον σήμερον ἐπικρατοῦσα ἐπιστημονικὴ ἀντίληψις ἐπὶ τῶν ἐν προκειμένῳ θεμάτων δέχεται, ὅτι ἡ οἰκονομία δὲν εἶναι πρωτογενὴς καὶ αὐθυπόστατος κοινωνικὴ δύναμις, ἀλλὰ τὴν πορείαν της κατευθύνει ἡ ἑκάστοτε συνισταμένη τῶν ποικίλλων κοινωνικῶν δυνάμεων—μεταξὺ τῶν ὁποίων καταλέγονται καὶ τὰ οἰκονομικὰ συμφέροντα— αἵτινες καὶ αὗται διαπλάσσονται ἀναλόγως τῆς δυναμικῆς ἑκάστοτε συνθέσεως καὶ ἰσορροπήσεως τῶν τυχὸν ἐπικρατούντων ἰδεολογικῶν ρευμάτων καὶ ὑλικῶν δυνάμεων ἐν ἀπολύτῳ ἀλληλοεξαρτήσει καὶ ἀλληλοεπιδράσει εὑρισκομένων. Συνεπῶς δὲν δύνανται νὰ ταχθοῦν ἐκ τῶν προτέρων οἰκονομικοὶ σκοποὶ ἀνεξάρτητοι τῶν λοιπῶν κοινωνικῶν δυνάμεων, τασσόμενοι δὲ καὶ εὑρισκόμενοι τυχὸν ἐν δυσαρμονίᾳ πρὸς αὐτάς, ἀποτυγχάνουν ἐν τῇ ἐφαρμογῇ. Λογικὸν συμπέρασμα τῶν ἀνωτέρω εἶναι ὅτι μία Κυβέρνησις θὰ περιορίσῃ τὴν δρᾶσιν της εἰς τὴν ἐκ τοῦ σύνεγγυς παρακολούθησιν τῆς ἐξελίξεως τῶν συνθέτων τούτων οἰκονομικοκοινωνικῶν κατευθύνσεων, προσαρμόζουσα ρεαλιστικῶς ἑκάστοτε πρὸς αὐτὰς τὴν οἰκονομικήν της πολιτικήν, ἄνευ ἰδεολογικῶν προκαταλήψεων αἵτινες πάντοτε ἀποτελοῦν ἀπατηλὸν γνώμονα τῶν ὀφειλομένων κατευθύνσεων καὶ ἐφαρμογῶν. Τὰ ἰδιαίτερα χαρακτηριστικὰ τῆς οἰκονομίας μας ἅτινα καὶ διαμορφώνουν τὴν ἰδιότυπον ἐντελῶς μορφήν της εἶναι καθ’ ἡμᾶς δύο: 1ον) Ἡ μικροαστικὴ σύνθεσίς της τόσον ἐν τῇ γεωργίᾳ, ὅσον καὶ εἰς τὰς λοιπὰς παραγωγικὰς ἐκδηλώσεις τῆς βιομηχανίας καὶ τοῦ ἐμπορίου. 2ον) Ὁ ἀτομικιστικὸς κατ’ ἐξοχὴν χαρακτὴρ τοῦ λαοῦ μας, ὅστις ἐλάχιστα ἂν μὴ οὐδόλως ἀπέδωσε μέχρι σήμερον εἰς οἱανδήποτε συλλογικὴν οἰκονομικὴν δρᾶσιν. Βάσει τῶν δύο τούτων διαπιστώσεων, φρονοῦμεν ὅτι ὁ ἄξων περὶ τὸν ὁποῖον θὰ περιστρέφεται ἐπὶ μακρὸν εἰσέτι ἀποδοτικῶς ἡ οἰκονομία μας, πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἀναγνώρισις τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, ὡς τοῦ ἰσχυροτέρου διὰ τὸν Ἕλληνα παραγωγικοῦ κινήτρου. Ἀλλ’ ἂν τίθεται ὡς θεμέλιον πάσης περαιτέρω οἰκονομικῆς ἀναπτύξεώς μας ἡ ἀναγνώρισις τῆς ἀρχῆς τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, τοῦτο δὲν σημαίνει ὅτι πρέπει νὰ ἀφεθῇ αὕτη νὰ δρᾷ αὐτογνωμόνως καὶ ἀναρχικῶς. Σήμερον ὑφίστανται ὡρισμέναι κοινωνικαὶ ἐπιταγαὶ ἐπιβάλλουσαι τὴν ἀνάμιξιν τοῦ Κράτους εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῆς οἰκονομίας πρὸς ἱκανοποίησιν καθολικωτέρου κοινωνικοῦ συμφέροντος. Ἡ ὑποχρέωσις αὕτη τοῦ νὰ δεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν τῆς κρατικῆς ἀναμίξεως δικαιολογεῖται σήμερον καὶ ἐκ δύο προσθέτων ἀκόμη λόγων: 1ον) Λόγῳ ὀργανικῆς συναρτήσεως τῆς οἰκονομίας μας, πρὸς τὴν παγκόσμιον τοιαύτην, ἥτις ἐπιζητεῖ τὴν ὀργάνωσίν της, πρὸς ἱκανοποίησιν ὡρισμένων κοινωνικῶν ἀξιώσεων, ἐμφανιζομένων ὡς ἐπιτακτικῶν μεταπολεμικῶν αἰτημάτων, 2ον) λόγῳ τῆς διεθνοῦς ἀναγνωρίσεως τῶν αἰτημάτων τούτων, τὰ ὁποῖα συνεπῶς δὲν δυνάμεθα καὶ ἡμεῖς ἀζημίως νὰ παρίδωμεν. Εἶναι δὲ τὰ αἰτήματα ταῦτα: 1) ἡ ἐξεύρεσις σταθερᾶς ἐργασίας εἰς τοὺς ἐργαζομένους, 2) ἡ ἀνύψωσις τῆς καταναλωτικῆς ἀσφαλίσεως τῶν μαζῶν, 3) ἡ παροχὴ εὐρείας κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως εἰς τοὺς ἐργαζομένους καὶ 4) ἡ συμμετοχὴ ἑκάστου Κράτους ἐν τῇ διεθνῇ οἰκονομικῇ ὀργανώσει χάριν τῆς δυνατότητος καὶ πληρεστέρας ἱκανοποιήσεως τῶν ἀνωτέρω ἐπιτακτικῶν μεταπολεμικῶν αἰτημάτων. Ἀλλ’ ἂν τὰ ἀνωτέρω ἱκανοποιοῦν τοὺς κοινωνικοοικονομικοὺς σκοποὺς τοῦ Κράτους, τίθενται ἐξ ἄλλου πρὸ ἡμῶν καὶ σκοποὶ καθαρῶς οἰκονομικοί, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν τὴν ἱκανοποίησίν των ἐκφραζόμενοι διά τῆς λεγομένης πολιτικῆς κεφαλαίων. Ἡ χώρα μας εἶναι πτωχὴ εἰς παραγωγήν. Συνεπῶς εἰσαγωγική. Ὑπάρχουν ὡρισμέναι δυνατότητες περαιτέρω ἀναπτύξεως τῶν πλουτοπαραγωγικῶν της πόρων, χωρὶς ποτὲ οὐδεμία ἀνάπτυξίς της νὰ φθάσῃ τὸ ἱκανοποιητικὸν ἐπίπεδον ζωῆς τῶν ἐργαζομένων, πληθυνομένων οὐσιωδῶς κατ’ ἔτος. Ἐντεῦθεν γεννᾶται καὶ τὸ μεγάλο δημογραφικόν μας πρόβλημα, τὸ ὁποῖον δὲν λύεται ἂν δὲν μᾶς δοθοῦν αἱ δυνατότητες τῆς εἰς γειτονικάς, ἰδίως χώρας, ἐγκαταστάσεως καὶ κινήσεως τοῦ πλεονάζοντος πληθυσμοῦ μας. Ἀλλὰ διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν μεγάλων μας ἐκ τοῦ πολέμου καταστροφῶν ὡς καὶ τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν τῶν πλουτοπαραγωγικῶν μας πόρων, μᾶς χρειάζονται κεφάλαια: 1) Εἰς ἐπανορθώσεις καὶ ἀποζημιώσεις διὰ τὰς τεραστίας πολεμικὰς καταστροφάς μας. 2) Πέραν τούτων, κεφάλαια ἰδικά μας καὶ ξένα διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν ἐδαφῶν μας. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια ἔξω πάσης δημοκοπίας διὰ πᾶν κόμμα εἴτε κομμουνιστικόν, εἴτε ἀστικόν. Συνεπῶς εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ διαγράψωμεν ἀρχὰς, καθιστώσας δυνατὴν τὴν προσέλκυσιν καὶ τοποθέτησιν κεφαλαίων παρ’ ἡμῖν. Πολιτικὴ κεφαλαίων ὅμως θὰ πῇ τρία κυρίως πράγματα: 1) Ἐμπέδωσις τῆς πίστεως. 2) Ἀποφυγὴ ἀπηνοῦς διώξεως τοῦ κεφαλαίου. 3) Δημιουργία σταθεροῦ κλίματος ἀναπτύξεως τούτου. Πρὸς τοῦτο τίθεται ὡς βάσις ἡ ἐντατικὴ προαγωγὴ τῆς παντοειδοῦς παραγωγῆς. Ἡ τόνωσις τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς θὰ στηριχθῇ εἰς τὸ ἀναμφισβήτητον ἐνδιαφέρον καὶ τὴν ἐργατικότητα τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, ἡ ὁποία εἶναι ἀνάγκη νὰ βοηθηθῇ μὲ τὸν ἀνάλογον τεχνικὸν ἐξοπλισμόν, τὴν κινητοποίησιν τοῦ ἀρδευτικοῦ ὕδατος, τήν δημιουργίαν τοπικῶν βιομηχανιῶν καὶ αὔξησιν τῆς χωρητικότητος εἰς ἐργασίαν τῆς ὑπαίθρου. Ἡ βιομηχανικὴ παραγωγὴ δέον νὰ βασισθῇ κατ’ ἀρχὴν εἰς βιομηχάνισιν ἐγχωρίων πρώτων ὑλῶν ἤ ξένων, ὅταν συνδυάζεται μὲ ἐπιτυχεῖς ὅρους ἀποδόσεως εἰς συγκέντρωσιν βιομηχανιῶν πρὸς ἐπιτυχίαν μικροῦ κόστους. Ἡ δὲ ἐργατικὴ πολιτικὴ δέον νὰ στραφῇ περὶ τὴν ἐξασφάλισιν ἑνὸς ἀνεκτοῦ κατωτάτου ὁρίου ἡμερομισθίου, καθιέρωσιν κώδικος ἐργασίας, εἰς τὸ δικαίωμα τοῦ ἐργοδότου πρὸς ἐλευθέραν πρόσληψιν ἢ ἀπόλυσιν τοῦ ἐργάτου, ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους νὰ εὑρίσκῃ ἐργασίας ἢ ἄλλην ἐπιχορήγησιν τῆς ἀνεργίας καὶ προάσπισις τῆς συνδικαλιστικῆς ὀργανώσεως τῶν ἐργατῶν πρὸς προάσπισιν τῶν ἐπαγγελματικῶν των συμφερόντων καὶ ὄχι πολιτικῶν ἐπιδιώξεων. Ἡ δασμολογικὴ προστασία εἶναι αὐτονόητος. Συζητεῖται μόνον ὁ βαθμός της, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ εἶναι μικρὸς ἀποκλειομένης τῆς δημιουργίας ἐσωτερικῶν μονοπωλίων. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν συναλλαγματικὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ξένων κεφαλαίων, θὰ ἀποβλέψωμεν εἰς: 1) Συνδυασμὸν μὲ ἀντίστοιχον ἐξαγωγὴν, ὅταν ὑπάρχῃ ἀνισοσκέλεια ἐκ καθυστερήσεως τῶν ἐξαγωγῶν μας. 2) Ὑπολογισμὸν τοῦ ἐξοικονομουμένου συναλλάγματος διὰ τῆς χρησιμοποιήσεως τοῦ ξένου κεφαλαίου. Ἕτερον σχετικὸν πρὸς τοῦτο θέμα εἶναι ἡ κρατικὴ ἀνάμιξις. Κρατικοποίησις καὶ σοσιαλιστικαὶ μέθοδοι ἀντενδείκνυνται παρ’ ἡμῖν: 1) Διότι θὰ ἀποδιώξωμεν τὸ κεφάλαιον, 2) Διότι χωρὶς νὰ τηρηθῇ ὁ τύπος τῆς κρατικοποιήσεως, ἔχομεν κατ’ οὐσίαν διεύθυνσιν τῶν ἐπιχειρήσεων δημ. ὠφελείας ὑπὸ τοῦ Κράτους, 3) Διότι δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν ν’ ἀποζημιώσωμεν τὰ ἰδιωτικὰ κεφάλαια εἰς περίπτωσιν κρατικοποιήσεως, οὐδὲ νὰ περιορίσωμεν τὰ φορολογικὰ περιθώρια τῶν πολιτῶν, 4) Διότι παρ’ ἡμῖν δὲν ὑφίσταται ἔμπειρον καὶ ἱκανὸν ὑπαλληλικὸν προσωπικόν, 5) Διότι ἕως τώρα ἀπέτυχε παρ’ ἡμῖν ἡ Κρατικὴ διαχείρισις. Μὲ τὰ κρατικὰ χάλια μας εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑπάρξῃ ὑπὸ κρατικοποίησιν ἀνωτέρα ἀπόδοσις. Ὡς πρὸς τὰ μεγάλα κέρδη ταῦτα δύναται νὰ τὰ περιορίσῃ ὁ κρατικὸς ἔλεγχος καὶ ἡ φορολογία. Βάσει τῶν ἀνωτέρω σκέψεων, ὁ κ. Χέλμης, διαγράφει ὡς ἀκολούθως τὴν κυβερνητικὴν πολιτικὴν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς προστασίας τοῦ κεφαλαίου ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς προστασίας τῶν ἐργαζομένων μαζῶν ἀφ’ ἑτέρου. Ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ τῶν ἀνωτέρω κατευθύνσεων, ἐξαρτᾶται ὁ ἐπιτυχὴς καθορισμὸς τῆς οἰκονομικῆς καὶ δημοσιονομικῆς πολιτικῆς μας. Τὸ πᾶν εἶναι ζήτημα μέτρου. Ἡ προστασία τοῦ κεφαλαίου ἐπιβάλλει: 1) πίστιν, 2) ὄχι φορολογίαν καὶ 3) φορολογίαν μόνον εἰσοδημάτων, 4) φορολογίαν λογικὴν κάπως ἐνθαρρυντικὴν τῆς ἐμφανίσεως τοῦ κεφαλαίου, 5) τὴν προοδευτικότητα εἰς τὴν φορολογίαν, 6) τὴν ἐπίτρεψιν τῆς δημιουργίας ἀποταμιεύσεων καὶ ἀνασχηματισμοῦ τῶν κεφαλαίων, 7) σταθερότητα φορολογικήν, 8) κρατικὴν καθοδήγησιν καὶ ὄχι ἀποπνικτικὴν ἀνάμιξιν. Ἡ προστασία τῶν μαζῶν ἐπιβάλλει: 1) Ὄχι μονοπώλια κεφαλαιοκρατικά, 2) ὄχι ὑπερμέτρους προστατευτικοὺς δασμούς, 3) ἐξασφάλισιν ἱκανοποιητικοῦ ἡμερομισθίου, 4) ἀποτροπὴν οἰκονομικῶν κρίσεων, 5) διάθεσιν τῶν κρατικῶν δαπανῶν ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων, 6) ἐλαφροτάτην φορολογίαν τῆς ἐργασίας, 7) πίστωσιν εἰς τοὺς γεωργοὺς μὲ εὐθηνὸν τόκον, 8) περιορισμὸν τῶν παρασιτικῶν ἐπαγγελμάτων, 9) ἄμεσον ἐπαφὴν παραγωγῶν πρὸς τὴν κατανάλωσιν. Ἡ σύνθεσις τῶν ἀνωτέρω σκοπῶν εἰς ἑνιαῖον πρόγραμμα, μᾶς δίδει τὰς βάσεις τῆς πρεπούσης δημοσιονομικῆς πολιτικῆς μας. Ἡ Κυβέρνησις δέχεται τὰς ἑξῆς κατευθυντηρίους γραμμὰς τῆς δημοσιονομικῆς πολιτικῆς: 1) Τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν ἀποκατάστασιν καὶ ὁπωσδήποτε μελλοντικὴν ἐμπέδωσιν τῆς πίστεως ὡς βασικοῦ παράγοντος τῆς ἐπιχειρηματικῆς προόδου, ἐφ’ ἧς καὶ βασίζει πρωτίστως τὴν ἐπιτυχίαν τῆς οἰκονομικῆς της πολιτικῆς. 2) Ὡς πρὸς τὴν φορολογικὴν πολιτικήν: Ἀναγνωρίζει ταύτην ὄχι μόνον ὡς μέσον πραγματοποιήσεως ταμιευτικῶν σκοπῶν, ἀλλὰ καὶ τῆς γενικωτέρας κοινωνικῆς καὶ οἰκονομικῆς πολιτικῆς τοῦ Κράτους καὶ πρὸς τοῦτο προβλέπει ὡς πρὸς τὴν κοινωνικοοικονομικὴν πολιτικήν της: Μικρὰν φορολόγησιν τῶν ἐξ ἐργασίας εἰσοδημάτων. Καθιέρωσιν μείζονος ἐλαχίστου ὁρίου συντηρήσεως. Καθιέρωσιν μεγαλυτέρων ἐκπτώσεων, ἀναλόγως τῆς οἰκογενειακῆς καταστάσεως τῶν ἐξ ἐργασίας φορολογουμένων. Φορολογικὰς ἀπαλλαγὰς καὶ δι’ αὐτῶν διευκόλυνσιν πάσης προσπαθείας πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς λαϊκῆς κατοικίας. Ἀποφυγὴν μεγάλης δασμολογικῆς προστασίας καὶ δὴ ἐπὶ εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης. Ὡς πρὸς τοὺς φόρους καταναλώσεως: Μετατόπισιν τῆς φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως ἐπὶ τῶν μὴ στοιχειωδῶς ἀπαραιτήτων εἰδῶν. Διάθεσιν τῶν δαπανῶν κατὰ προτίμησιν ὑπὲρ τῆς δημοσίας ὑγείας καὶ τῆς στοιχειώδους καὶ ἐπαγγελματικῆς ἐκπαιδεύσεως, ἀπαλλασσομένων τῶν λαϊκῶν ἐργατικῶν τάξεων πάσης ἐντεῦθεν, εἰ δυνατόν, φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως. Παραλλήλως ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις δέχεται πλὴν τῆς ἀνωτέρω κοινωνικῆς ἀποστολῆς τῆς φορολογίας καὶ τὴν καθαρῶς οἰκονομικὴν ἤτοι: Αʹ) ὡς πρὸς τοὺς ἀμέσους φόρους: 1) ἀποφυγὴν φορολογίας τοῦ κεφαλαίου λόγῳ τῆς ὀφειλομένης ἐνθαρρύνσεως δι’ ἀπαραιτήτους παραγωγικὰς ἐν τῇ χώρα τοποθετήσεις. 2) Φυρολογικὴν ἐπαύξησιν τῶν ἐκ κληρονομίας, δωρεῶν καὶ αὐτομάτου εἰς ὑγιὲς νόμισμα ὑπερτιμήσεως κεφαλαίων. 3) Προοδευτικὴν φορολογίαν τῶν ἐπιχειρηματικῶν προσόδων μέχρι σημείου μὴ θίγοντος τὸν σχηματισμὸν νέων παραγωγικῶν κεφαλαίων. 4) Ἐνίσχυσιν τῆς ἐπιχειρηματικῆς πρωτοβουλίας καὶ δραστηριότητος διὰ τῆς φορολογικῆς ἐπὶ ὡρισμένον χρόνον ἀπαλλαγῆς τῶν νέων ἐπιχειρήσεων ἢ τῆς μικροτέρας φορολογίας ἐπὶ εἰδῶν λαϊκῆς καταναλώσεως. 5) Διευκόλυνσιν τῶν ἐπενδύσεων ἐκ τῶν ἐπιχειρηματικῶν προσόδων διὰ φορολογικῆς ἐκπτώσεως τῶν ἀφαιρουμένων ἐξ αὐτῶν δι’ ἀναβιώσεις ἢ ἐπαυξήσεις ἐγκαταστάσεων, ὡς καὶ φορολογικαὶ διευκολύνσεις, πρὸς ἐπιβολὴν ὀρθολογιστικῆς ἑνώσεως καὶ ὀργανώσεως ὁμοειδῶν βιομηχανικῶν ἢ γεωργικῶν ἐπιχειρήσεων. 6) Ἐνίσχυσιν τῆς ἀποταμιευτικῆς κινήσεως δι’ ἐλαφροτέρας φορολογίας τῶν δι’ ἀποταμίευσιν ἢ ἀσφάλισιν διατιθεμένων εἰσοδημάτων. 7) Προώθησιν τῆς εἰσροῆς ἀλλοδαποῦ κεφαλαίου δι’ ἐλαφροτέρας φορολογίας τῶν διαμενόντων εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἀντιθέτως βαρεῖα φορολογία πάσης τυχὸν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ἐκδόσεως ξένων πάσης φύσεως τίτλων ἢ λαχείων. Ὡς πρὸς τὰς δαπάνας: Ἡ Κυβέρνησις δέχεται, ὅτι ἡ χώρα ἐρημωθεῖσα ἐκ τοῦ πολέμου καὶ πτωχεύσασα ἐκ τῶν καταστροφῶν δὲν δύναται νὰ βαστάσῃ διὰ τοῦ πρ)σμοῦ τῶν τακτικῶν ἐσόδων τὰς δαπάνας τῆς ἀνασυγκροτήσεως τοῦ καταστραφέντος κρατικοῦ καὶ ἰδιωτικοῦ κεφαλαίου. Ὁ τακτικὸς τῆς προϋπολογισμὸς ἐσόδων ὀφείλει νὰ ἰσοσκελίζῃ τὰς τακτικὰς δαπάνας μόνον διοικήσεως ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν μέχρι τῆς ἐπανόδου τῆς χώρας τοὐλάχιστον εἰς τὸ προπολεμικὸν ἐπίπεδον ἀποκαταστάσεως τοῦ παραγωγικοῦ κεφαλαίου. Πᾶσα συνεπῶς δαπάνη, ἀφορῶσα τοιαύτην ἐξυπηρέτησιν, πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἀνεξαρτήτου κεφαλαίου καὶ προϋπολογισμοῦ, τροφοδοτουμένου δι’ ἐκτάκτων πόρων ὡς εἶναι οἱ ἐκ τῶν ἐπανορθώσεων πολεμικῶν ἀποζημιώσεων καὶ ἐκτάκτων εἰδικῶν ξένων οἰκον. ἐνισχύσεων. Οἱ ἔκτακτοι πόροι διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν θὰ ἔπρεπε νὰ κατανεμηθοῦν εἰς προγράμματα περισσοτέρων ἐτῶν. Ἡ χρηματοδότησις τῶν τοιούτων ἔργων, ὄντων ἐξ ἴσου παραγωγικῶν, ὡς καὶ ἡ χρηματοδότησις τῆς παραγωγῆς θέλει γίνεται, ὄχι διὰ τοῦ πρ)σμοῦ τῶν φορολογικῶν ἐσόδων, ἀλλ’ ἄλλοθεν. Ὡς πρὸς τὰς δαπάνας ἤδη τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ ἡ Κυβέρνησις πιστεύει εἰς μίαν ὀφειλομένην νέαν διαρρύθμισιν ἐπὶ νέων βάσεων τοῦ ὑπαλληλικοῦ ζητήματος, ἀπασχολοῦντος μέγα τμῆμα τῶν ἐσόδων, ἐπιτυγχανομένης τῆς ἐπὶ ἱκανὸν χρόνον κατοχυρώσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀπὸ παντὸς νέου διορισμοῦ, ὡς καὶ διὰ τῆς ὁδοῦ τῶν διοικητικῶν συμβουλίων καταλλήλως συγκροτουμένων, ἀποβολῆς ὅλων τῶν ἀχρήστων στοιχείων καὶ ἀφ’ ἑτέρου διὰ τῆς ἐπιβολῆς ἐντατικωτέρου ρυθμοῦ ἐργασίας εἰς τοὺς πράγματι ἐργαζομένους ὑπαλλήλους, ἐν συνδυασμῷ πρὸς ἱκανοποιητικὴν ἀμοιβὴν τῶν τοιούτων ὑπηρεσιῶν των. Τὸ αὐτὸ λεκτέον καὶ διὰ τὰς συντάξεις, αἵτινες δέον νὰ ἀποκαθαρισθοῦν παντὸς ἐπὶ μὴ ἠθικῆς βάσεως στηριζομένου στοιχείου, ἐν συνδυασμῷ πρὸς οὐσιωδεστέραν ἱκανοποίησιν τῶν δικαιούχων. Τέλος ἡ Κυβέρνησις θέτει ὡς ἀμέσως ἐπιδιωχθησομένους σκοπούς: 1) Τὴν τακτοποίησιν, ἑνοποίησιν καὶ ἐλάττωσιν ὅλων τῶν ὑπὲρ διαφόρων ταμείων καὶ ὀργανισμῶν προσθέτων φόρων. 2) Τὴν ἑνότητα τοῦ προϋπολογισμοῦ, διὰ τῆς ὑπαγωγῆς ὅλων τῶν ἀνεξαρτήτων ὀργανισμῶν καὶ ταμείων ὑπὸ τὸν ἑνιαῖον προϋπολογισμὸν καὶ κρατικὸν ἔλεγχον. 3) Τὴν ἄμεσον ἀξιοποίησιν διὰ παραγωγικῆς ἐκμεταλλεύσεως ὅλων τῶν δημοσίων κτημάτων. 4) Τὸν καθορισμὸν τῶν φορολογικῶν ποσοστῶν κατὰ τρόπον ἀνάλογον πρὸς τὸ φορολογούμενον εἰσόδημα. 5) Τὴν ὁριστικοποίησιν τῶν φορολογικῶν καταλόγων, ὅσον ἀφορᾶ τὰ κατὰ τὴν πολεμικὴν περίοδον ἀποκομισθέντα ἔκτακτα κέρδη. Ἐξαίρεσις γίνεται μόνον διὰ τοὺς συνεργασθέντας μετὰ τοῦ ἐχθροῦ δοσιλόγους. Ὡς πρὸς τὴν ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν ἐξέλιξιν τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, ἐπακριβὴς διαπίστωσις τῆς καταστάσεως ταύτης εἶναι ἀναγκαία πρὸς διαμόρφωσιν ἑνὸς ἑνιαίου προγράμματος. Ὡς πρὸς τὴν κατὰ κλάδους κατάστασιν τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, ἡ γεωργία μας ὑποστᾶσα ζημίας 169.785 ἑκ. προπολ. δρχ., ἔχει μείωσιν παραγωγῆς: Τῶν σιτηρῶν κατὰ 50–70%, τῶν ὀσπρίων 30–40%, τοῦ βάμβακος 85% καὶ τοῦ καπνοῦ 50–60%. Τὸ ἐτήσιον γεωργικὸν εἰσόδημα κατῆλθεν εἰς 60%. Αἱ ζημίαι τῶν δασῶν μας ἀνέρχονται εἰς 58 περίπου ἑκατομμύρια δολλάρια καὶ ἡ βιομηχανία μας ἔχει ἀπόδοσιν τὸ 40% τῆς προπολεμικῆς. Διὰ τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον δὲν δύναται νὰ γίνῃ πρόβλεψις μετ’ ἀσφαλείας, ὑπάρχουν ὅμως ὡρισμέναι ἐνδείξεις δικαιολογοῦσαι ποιάν τινα αἰσιοδοξίαν. Αἱ σοβαρώτεραι δυσχέρειαι ἀναπτύξεως τῶν εἰσαγωγῶν εἶναι ὁ διεθνὴς ἔλεγχος εἰς τὰ σιτηρά, τὴν ζάκχαριν, τὴν ὄρυζαν, τὰ ἔρια κλπ., ὁ ὁποῖος παρεμποδίζει τὸν ταχὺν ἀνεφοδιασμὸν τῆς χώρας καὶ ἡ δυσχερὴς διεθνὴς ἐπισιτιστικὴ κατάστασις. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἐξαγωγήν, ὑπάρχουν ἤδη ἱκανὰ πλεονάσματα, ἀναμένοντα τὴν τοποθέτησίν των εἰς τὰς διεθνεῖς ἀγοράς, διαρκοῦντος δὲ τοῦ ἔτους θὰ δημιουργηθοῦν καὶ ἄλλα, ἀλλὰ δὲν πρέπει καὶ ν’ ἀγνοηθοῦν ὡρισμέναι δυσχέρειαι, ὡς τὸ ὑψηλὸν κόστος τῶν ἡμετέρων προϊόντων, ἡ ἔλλειψις ὑλικῶν συσκευασίας κλπ. Τονίζω ἰδιαιτέρως τὴν δυσχέρειαν, τὴν ὁποίαν προκαλεῖ ἡ καταστροφὴ τῶν συγκοινωνιῶν μας εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. Ὡς πρὸς τὸ θέμα τοῦ οἰκισμοῦ καὶ τῆς ἀνοικοδομήσεως: Ἡ Ἑλλὰς καλεῖται νὰ στεγάσῃ 227.000 περίπου οἰκογενειῶν ἀστέγων καὶ ἐπὶ πλέον νὰ κατασκευάσῃ κατοικίας διὰ τὰς οἰκογενείας, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς, περίπου 534.000 κατοικίας ἀξίας 8 τρισεκατομ. σημερινῶν δραχμῶν. Ὅ,τι κατεσκευάσθη μέχρι τοῦδε, ἀντιστοιχεῖ πρὸς 1% τῶν καταστροφῶν. Πρόοδόν τινα εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀνοικοδομήσεως ἀποτελεῖ ἡ γενομένη παραγγελία ὑλικῶν ἀξίας 3 ἑκατομ. δολλαρίων. Κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος ἡ τεχνικὴ δυναμικότης τῆς χώρας δὲν ἐπαρκεῖ εἰ μὴ δι’ 60.000 μικρὰς κατοικίας εἰς τὴν ὕπαιθρον καὶ 10.000 κατοικίας 2 δωματίων εἰς τὰ ἀστικὰ κέντρα. Ἑτέρα βαρεῖα κληρονομία τοῦ πολέμου εἶναι ἡ ἀνάγκη τῆς παλινοστήσεως, περιθάλψεως τῶν ἐκ τῶν ὁμόρων κυρίως κρατῶν προσφευγόντων καὶ τῶν ἐν Ἑλλάδι εὑρεθέντων, λόγῳ τοῦ πολέμου ἀλλοδαπῶν ὑπηκόων τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν. Ἐντὸς τοῦ τελευταίου ἔτους ἐπαναπατρίσθησαν 95.000 ἄτομα καὶ ὑπολείπονται πρὸς ἐπαναπατρισμὸν περὶ τὰς 44.000 ἄτομα. Ἀναφέρεται κατόπιν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν τῆς ἐμπορικῆς μας ναυτιλίας καὶ τὰ λαμβανόμενα μέτρα διὰ τὴν ἀνασυγκρότησίν της. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς ἀνασυγκροτήσεως τοῦ στρατεύματος: Μὲ τὰ γλίσχρα μέσα τοῦ προϋπολογισμοῦ καταβάλλεται προσπάθεια διὰ τὴν ἀρτίαν συγκρότησιν τοῦ στρατοῦ, ὥστε νὰ καταστῇ ὄργανον ἀντάξιον τῶν προσδοκιῶν τοῦ Ἔθνους. Ἐν τούτοις, δὲν δυνάμεθα νὰ παρέλθωμεν ἀπαρατήρητον ὅτι ἡ Ἑλλὰς προσέφερεν εἰς τὴν συμμαχικὴν ὑπόθεσιν πολεμικὸν ἐξοπλισμὸν 20 μεραρχιῶν. Θέλομεν νὰ ἐλπίζωμεν, ὅτι θὰ ἐπιστραφῇ εἰς τὴν χώραν πολεμικὸν ὑλικὸν ἰσάξιον πρὸς τὸ διαρπαγὲν ὑλικόν, διότι μόνον οὕτω θ’ ἀντιμετωπισθῇ ἀποτελεσματικῶς ἡ στρατιωτικὴ ἀνασυγκρότησις. Ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς οἰκονομικῆς συμμαχικῆς βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλλάδα: Ἡ βοήθεια αὕτη ὑπῆρξεν ὁ συμπαραστάτης τοῦ Ἔθνους εἰς τὸν τραχὺν δρόμον πρὸς τὴν ἀνάρρωσιν ἐκ τῶν πληγῶν τοῦ πολέμου, ἡ ἀδιάπτωτος δὲ καὶ γενναία συνέχισίς της θ’ ἀποτελέσῃ τὴν κυριωτέραν βάσιν ἐφ’ ἧς θὰ δυνηθῇ νὰ στηριχθῇ ἡ ἐπανόρθωσις τῶν ζημιῶν καὶ ἡ ἀνασυγκρότησις. Ἀναφέρει κατόπιν τὴν βοήθειαν τὴν ὁποίαν παρέσχεν ἡ ΕΜ–ΕΛ καὶ ἡ Οὔνρα καὶ παρατηρεῖ ὅτι ἐκ τῶν ἐφοδίων αὐτῶν τὸ δημόσιον εἰσέπραξεν 74.604 ἑκατ. δραχ. καὶ ἐδαπάνησεν 83.506 ἑκατ. Σημαντικὸν ὅμως τμῆμα τῶν ἐφοδίων διετέθη χωρὶς νὰ ἀποτιμηθῇ ἡ ἀξία των. Ἐξ ἄλλου τὰ κατὰ τὴν 31 Μαρτίου ἀπομένοντα εἰς τὰς ἀποθήκας ἀποδίδουν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν τιμῶν διαθέσεως 140 δισεκ. περίπου. Ἡ δανειακὴ βοήθεια μέχρι τοῦδε συνίσταται εἰς: αʹ) ἄτοκον δάνειον λιρῶν 10 ἑκ. χορηγηθὲν ἀπὸ τὴν Ἀγγλίαν τὸν Ἰανουάριον διὰ τὴν σταθεροποίησιν, βʹ) δάνειον 25 ἑκατ. δολλαρίων χορηγηθὲν ὑπὸ τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀγορὰν ὑλικῶν καὶ μηχανημάτων, γʹ) δάνειον 10 ἑκατ. δολλαρίων διὰ τὴν ἀγορὰν ὑλικοῦ τοῦ Ἀμερικανικοῦ στρατοῦ. Ὡς πρὸς τὴν ἐξέλιξιν τῆς νομισματικῆς καταστάσεως τῆς χώρας, ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν μέχρι τῆς αʹ νομισματικῆς σταθεροποιήσεως τῆς 11ης Νοεμβρίου 1944, ἰδιαιτέρως τονίζω ὅτι ὁ ἀτυχὴς χειρισμὸς τοῦ ζητήματος τῆς πίστεως, διὰ τῆς παντελοῦς ἐκμηδενίσεως τῶν καταθέσεων, συγχρονισθεὶς μὲ τὴν νομισματικὴν διαρρύθμισιν ὑπὸ τῆς τότε Κυβερνήσεως, δώσας τὴν χαριστικὴν βολὴν ἐναντίον πάσης δυνατότητος ἱκανοποιήσεως τῶν πιστωτικῶν ἀναγκῶν τῆς οἰκονομίας διὰ τῆς φυσιολογικῆς κινήσεως τῆς ἔστω καὶ περιωρισμένης καὶ τρομοκρατημένης κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἀποταμιεύσεως, ἀπετέλεσε μίαν τῶν κυρίων αἰτιῶν τῆς ἀποτυχίας τῆς πρώτης σταθεροποιήσεως. Ἡ ἐξέλιξις τῆς νομισματικῆς καταστάσεως, κατὰ τοὺς πρώτους μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ τὸ κίνημα μῆνας, ἀπέδειξε δυστυχῶς ὅτι οἱ παράγοντες, οἱ ἀνατρέψαντες τὴν πρώτην σταθεροποίησιν, ἦσαν πολὺ ἰσχυρότεροι τῶν εὐνοϊκῶν παραγόντων, οἱ δὲ φόβοι περὶ τῆς τύχης τοῦ νέου νομίσματος ἐφαίνοντο ἀπολύτως δικαιολογημένοι. Ἡ νομισματικὴ κυκλοφορία ὑπερέβη ταχέως τὸ ἐπιτρεπτὸν ὅριον τὸ ὁποῖον δὲν ἐπετρέπετο νὰ εἶναι κατὰ πολὺ ἀνώτερον τῶν 10 δισεκ. δραχ. Ἡ ἰσοσκέλισις τοῦ προϋπολογισμοῦ, οὐδόλως παρουσιάζετο ὡς δυναμένη νὰ ἐπιτευχθῇ, ἤρξατο δὲ ταχέως διαμορφουμένη ἐκ νέου δυσμενὴς ψυχολογία σαλεύουσα ἐκ νέου τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸ νόμισμα καὶ τὴν πίστιν. Ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν οὕτως ἐξελισσομένων νομισματικῶν πραγμάτων, ἀνέλαβεν ὁ κ. Βαρβαρέσσος τὸν Ἰούνιον τοῦ 1945 τὴν οἰκονομικήν του προσπάθειαν. Ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Βαρβαρέσου τελικῶς ἀπέτυχε διότι· κυρίως: αʹ) ἡ προσπάθεια τῆς ἰσοσκελίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ τῆς ἀμέσου φορολογίας καὶ δὴ δι’ ἑνὸς ἑνιαίου φόρου, ὡς ἡ ἔκτακτος εἰσφορά, ἦτο χιμαιρική. Ἰσοσκέλισις δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ εἰμὴ μόνον διὰ τοῦ συνδυασμοῦ ἀμέσου καὶ ἐμμέσου φορολογίας ἐκτάκτων ἐσόδων καὶ διὰ πολλῶν καὶ ποικίλων φόρων ὧν ὅμως ἡ τελεσφόρος ἐπιβολὴ προσέκρουσεν εἰς τὴν ἀνυπαρξίαν ἢ πενιχρότητα τοῦ δεινῶς μειωθέντος ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, βʹ) ἡ ἄσκησις ἐντόνου ἀντιπληθωρικῆς πολιτικῆς καὶ ἡ συμπίεσις τῶν τιμῶν δὲν ἠδύνατο νὰ ἐπιτευχθοῦν ὡς ἐπεδιώχθη, διὰ τῆς ἐπιβολῆς διατιμήσεων ἄνευ ἱκανοποιητικοῦ ἐφοδιασμοῦ τῆς ἀγορᾶς δι’ ἀγαθῶν, γ) εἶναι ἀμφίβολον ἐπίσης ἐὰν ἡ προσπάθεια ἐναρμονίσεως τοῦ γενικοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν καὶ τῶν τιμῶν τοῦ συναλλάγματος ἔδει νὰ γίνῃ κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὥστε νὰ παρεμποδισθοῦν αἱ εἰσαγωγαὶ τῶν ὁποίων τόσην ἀνάγκην ἔχει ἡ χώρα. Ἡ παρεμπόδισις τῶν εἰσαγωγῶν περιῆγε τοὺς ἐμπόρους, ἰδίᾳ, εἰς ἀδυναμίαν ἐπενδύσεως τῶν ἐκ τῶν εἰσπράξεών των διαθεσίμων χρημάτων εἰς νέον ἐμπόρευμα καὶ ἔτρεπεν αὐτοὺς κατ’ ἀνάγκην εἰς τὴν ἀγορὰν χρυσῶν λιρῶν. Μετὰ τὴν ἀποτυχίαν ἐπηκολούθησε περίοδος νομισματικῆς ἀρρυθμίας μέ τινας σπασμωδικὰς προσπαθείας ἀντιμετωπίσεως τῆς καταστάσεως, αἱ ὁποῖαι ὅμως ἀπεδείχθησαν κατὰ τὸ μᾶλλον ἢ ἧττον ἀνίσχυροι καὶ αἱ ὁποῖαι τελικῶς ὡδήγησαν εἰς τὴν νέαν νομισματικὴν πολιτικὴν τὴν βασιζομένην εἰς τὴν πώλησιν χρυσῶν λιρῶν εἰς σταθερὰν τιμὴν καὶ ἀπεριορίστως εἰς τὸν ζητοῦντα καὶ εἰς τὴν προώθησιν τῶν εἰσαγωγῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἡ πολιτικὴ τῆς πωλήσεως χρυσῶν λιρῶν, εἰς σταθερὰν τιμήν, δεικνύει ὅτι εἶναι συνδεδεμένη μὲ σημαντικάς τινας θυσίας τοῦ εἰς χρυσὸν ἀποθέματος τῆς χώρας. Τ’ ἀποτελέσματα δέον νὰ σταθμισθοῦν καὶ νὰ κριθοῦν ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς πολιτικῆς ταύτης. Ἡ νομισματικὴ κυκλοφορία ἀνήρχετο εἰς 135 δισεκατομμύρια δραχμῶν περίπου, ἡ δὲ τιμὴ τῆς χρυσῆς λίρας εἰς τὰς 135.000 δραχ. Ἤτοι ἡ ἀξία τῆς κυκλοφορίας ταύτης ἀνήρχετο εἰς 1.000.000 χρ. λιρῶν περίπου. Σήμερον ἡ κυκλοφορία ἀνέρχεται εἰς 412 δισεκ. δραχμῶν, ἐνῷ ἡ τιμὴ τῆς χρυσῆς λίρας κρατεῖται σταθερὰ εἰς τὰς 135.000 δραχμῶν. Ἤτοι ἡ ἀξία τῆς κυκλοφορίας ἀνέρχεται σήμερον εἰς 3.000.000 χρυσῶν λιρῶν περίπου. Ἡ ἐν τῷ μεταξὺ ὡς ἄνω ἐπελθοῦσα σημαντικὴ αὔξησις τῆς κυκλοφορίας, ἔλαβε χώραν παρὰ τὰς ἐν τῷ μεταξὺ πωλήσεις χρυσῶν λιρῶν, διὰ τῶν ὁποίων ἐπεστράφη εἰς τὴν Τράπεζαν ποσὸν δραχμῶν, τὸ ὁποῖον ἄλλως θὰ εἶχε καὶ τοῦτο προστεθῆ εἰς τὴν κυκλοφορίαν. Τοῦτο σημαίνει ὅτι ἡ ἐν τῷ μεταξὺ ἐπελθοῦσα αὔξησις τῆς κυκλοφορίας ἀπερροφήθη φυσιολογικῶς ὑπὸ τῆς ἀγορᾶς καθ’ ὅσον ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει, τὸ ποσὸν τοῦτο, θὰ ἔδει νὰ ἐπιστρέψῃ εἰς τὴν Τράπεζαν ὑπὸ μορφὴν ζητήσεως χρυσῶν λιρῶν. Τοιουτοτρόπως ἡ κατάστασις ἐμφανίζεται σήμερον ὡς ἡ συνισταμένη δύο βασικῶν συντελεστῶν, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ μὲν εἷς εἶναι τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τοῦ νεοεκδιδομένου χαρτονομίσματος, τὸ ὁποῖον ἀπωθούμενον ὑπὸ τῆς οἰκονομίας ἐπιστρέφει διὰ τῆς ὁδοῦ τῆς πωλήσεως λιρῶν εἰς τὴν Τράπεζαν, ὁ δὲ ἕτερος εἶναι τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τοῦ νεοεκδιδομένου χαρτονομίσματος τὸ ὁποῖον παραμένει εἰς τὴν κυκλοφορίαν ἀπορροφώμενον φυσιολογικῶς ὑπὸ τῆς ἀγορᾶς καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι σημαντικῶς ἀνώτερον τοῦ πρώτου. Μὲ ἄλλους λόγους ἡ ζήτησις χρήματος ηὐξήθη σημαντικῶς κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐφαρμογῆς τῆς πολιτικῆς τῆς πωλήσεως χρυσῶν λιρῶν καὶ τοῦτο κυρίως λόγῳ τῆς ἀποκαταστάσεως ποιᾶς τινος ἐμπιστοσύνης πρὸς τὸ νόμισμα. Ἡ αὔξησις τῆς ζητήσεως χρήματος, δὲν πρέπει ὅμως νὰ θεωρηθῇ ἀπεριόριστος. Ἡ δυνατότης αὕτη, ἐξαρτᾶται ἀπὸ γενικωτέρους οἰκονομικοὺς καὶ ψυχολογικοὺς συντελεστάς, κυριώτεροι τῶν ὁποίων εἶναι ὁ ὄγκος τῶν συναλλαγῶν καὶ ἡ ἐμπιστοσύνη τοῦ κοινοῦ πρὸς τὸ νόμισμα, ἐκδηλουμένη, κυρίως, διὰ τῆς μειώσεως τῆς ταχύτητος τῆς κυκλοφορίας αὐτοῦ. Ἐὰν ὅμως λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ προπολεμικὴ κυκλοφορία δὲν ὑπερέβαινε κατ’ ἀξίαν τὰ 10 περίπου ἑκατομμύρια χρυσῶν λιρῶν καὶ ὅτι ὁ ὄγκος τῶν συναλλαγῶν εἶναι σήμερον σημαντικῶς μειωμένος, ἐν σχέσει μὲ τὸν προπολεμικόν, ἡ δὲ ἐμπιστοσύνη πρὸς τὸ νόμισμα δὲν ἔχει εἰσέτι πλήρως ἀποκατασταθῆ, δέον νὰ καταλήξωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι, τὸ ὅριον τῆς αὐξήσεως τῆς ζητήσεως χρήματος καὶ ἑπομένως τῆς αὐξήσεως τῆς κυκλοφορίας, δὲν ὑπερβαίνει κατὰ πολὺ τὰ σημερινὰ ἐπίπεδα τῆς κυκλοφορίας. Ἡ πολιτικὴ τῆς προωθήσεως τῶν εἰσαγωγῶν, συνεπάγεται ἐπίσης θυσίας τινὰς τοῦ εἰς ἐξωτερικὸν συνάλλαγμα ἀποθέματος τῆς χώρας. Δέον ὅμως νὰ ὑπογραμμισθοῦν καὶ αἱ καθαρῶς νομισματικαὶ συνέπειαι τῆς πολιτικῆς αὐτῆς, αἱ ὁποῖαι εἶναι κυρίως ἡ κατ’ ἀντιστοιχίαν τῆς πωλήσεως συναλλάγματος, μείωσις τῆς κυκλοφορίας καὶ ἡ ἐπένδυσις χρήματος εἰς συνάλλαγμα καὶ ἀγαθά, χρήματος, τὸ ὁποῖον ἄλλως μὴ ἀπορροφώμενον ὑπὸ τῆς ἀγορᾶς καὶ ἀπωθούμενον ὑπὸ τῆς οἰκονομίας, θὰ ἐστρέφετο εἰς ἐπένδυσιν εἰς χρυσᾶς λίρας. Τὸ κεφάλαιον τῆς ἐπισκοπήσεως τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας κλείεται διὰ μακρᾶς ὑπὸ τοῦ κ. Χέλμη ἐξετάσεως τοῦ ζητήματος τῶν ἐπανορθώσεων. Ἡ ἑλληνικὴ διεκδίκησις, λέγει, δι’ ἐπανορθώσεις, ἀνέρχεται εἰς 15 δισεκατομ. δολλάρια (τοῦ 1938). Εἰς τὸ ποσὸν τοῦτο δὲν περιλαμβάνονται αἱ ζημίαι τῶν ἀρχαιολογικῶν μας θησαυρῶν. Ἀλλὰ καθημερινῶς προστίθενται νέα δεδομένα, νέαι ζημίαι, νέαι ἄγνωστοι καταστάσεις, νέαι ἀνάγκαι. Ἀρκεῖ νὰ σημειωθῇ, ὅτι διὰ τὸν καθαρισμὸν τῶν θαλασσῶν μας ἀπὸ τὰς νάρκας θὰ ἀπαιτηθοῦν 6 ἑκατομ. λιρῶν. Τὸ ζήτημα τῶν ἐπανορθώσεων ἔχει λάβει κάποιαν, ἐξωτερικὴν τοὐλάχιστον διαμόρφωσιν μόνον ὡς πρὸς τὴν Γερμανίαν. Παραμένει ὅμως ἀβέβαιον ποία θὰ εἶναι ἡ ἀξία τῶν ἐπανορθώσεων ποὺ θὰ καταβάλῃ ἡ Γερμανία. Ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἄδικον διὰ τὴν Ἑλλάδα, γενομένην ρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν ἐπανορθώσεων, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπιδιώξῃ ὅπως τὰ σημειούμενα ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῆς συμφωνίας τῶν Παρισίων ἄτοπα ἀρθοῦν, ὥστε νὰ ἀρθοῦν αἱ ἀνισότητες, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦνται. Διὰ τοῦ τρόπου τούτου ἐλπίζει νὰ ἐπιτύχῃ οὐσιαστικὴν αὔξησιν τοῦ ποσοστοῦ τῆς συμμετοχῆς μας εἰς τὰς γερμανικὰς ἐπανορθώσεις. Θὰ ἐπιδιώξῃ ἐπίσης, ὅπως συμμετάσχῃ εἰς τὴν διανομὴν τοῦ νομισματικοῦ χρυσοῦ τοῦ εὑρεθέντος εἰς τὴν Γερμανίαν. Διετύπωσεν ἐπίσης ρητὴν ἐπιφύλαξιν ὡς πρὸς τὰ καταβληθέντα εἰς τοὺς Γερμανοὺς ποσὰ ὑπὸ τύπον προκαταβολῶν διὰ τὰ ὁποῖα διατηρεῖ ἀκεραίαν τὴν ἀξίωσίν της. Τὸ ζήτημα τῶν ἐπανορθώσεων, τὰς ὁποίας ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν καὶ τὴν Βουλγαρίαν, εἶναι ἀκόμη εἰς τὸ στάδιον τῶν διαπραγματεύσεων. Αἱ διατυπωθεῖσαι γνῶμαι ἐπὶ τῶν ζητημάτων τούτων δὲν μᾶς πείθουν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς πρέπει νὰ δεχθῇ συμβιβασμοὺς ἐπὶ τῶν δικαιωμάτων της ἔναντι τῶν Κρατῶν τούτων. Κατ’ οὐδένα τρόπον θὰ ἐδεχόμεθα μείωσιν τῶν βασικῶν μας δικαιωμάτων. Εἰσέρχομαι νῦν εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ τρέχοντος οἰκονομικοῦ ἔτους. Πρὸ τούτου ἂς ἐκθέσωμεν τὰ ἀποτελέσματα τῶν δύο προηγουμένων οἰκονομικῶν ἐτῶν. Ἡ διαχείρισις ἀπὸ 11 Νοεμβρίου 1944–31 Μαρτίου 1946, ἐμφανίζει ἔλλειμμα 134 δισεκατομ. Ἡ διαχείρισις κατὰ τὸ ἔτος 1944–45 ἐκάλυψε μόνον τὰ 22% τῶν πληρωμῶν καὶ κατὰ τὸ ἔτος 1945–46 τὰ 39%. Εἶναι φυσικὸν ἐπὶ τοιούτων δεδομένων στηριζόμενος ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ ἔτους τούτου, νὰ ἔχῃ ταμειακὸν κυρίως χαρακτῆρα καὶ νὰ ἐπιζητῇ τὴν δημιουργίαν τῆς βεβαιότητος, ὅτι διὰ τῆς ἐπακριβοῦς ἐκτελέσεώς του θὰ ἐξουδετερωθῇ εἷς τῶν κυριωτέρων παραγόντων τῆς ἐμφανίσεως πληθωρικῶν φαινομένων. Συγχρόνως ἡ διέπουσα τὴν κατάρτισίν του συντηρητικότης ἐπιτρέπει τὴν προσδοκίαν τῆς βελτιώσεως αὐτοῦ ἐν τῇ ἐκτελέσει του. Ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1946–1947 ἐμφανίζει:

Εἰσερχόμεθα ἤδη εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἐσόδων τοῦ Προϋπογισμοῦ 1946–47. Τὰ προβλεπόμενα ἔσοδα ἀναλύονται ὡς ἑξῆς:

ΤΑΚΤΙΚΑ

ΕΚΤΑΚΤΑ

Καὶ νῦν εἰσέρχομαι εἰς τὴν ἀνάλυσιν τοῦ νέου προϋπολογισμοῦ. Παρὰ τὴν ἐκτιθεμένην ἀνωτέρω ἀρχήν, δὲν εἶναι δυνατόν, πρὸς τὸ παρόν, ἡ διὰ τῶν εἰσπράξεων ἐξ ἀμέσων φόρων κάλυψις σημαντικοῦ μέρους τῶν κρατικῶν δαπανῶν. Καὶ τοῦτο διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Δὲν δύναται ν’ ἀναμένηται σοβαρὰ ἀπόδοσις ἐκ τῶν φορολογιῶν τῶν οἰκοδομῶν, τῶν ἐκμισθουμένων γαιῶν, ἐκ κινητῶν ἀξιῶ καὶ ἐκ τόκων ἐνυποθήκων ἢ μὴ δανείων καὶ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν διανεμομένων ὑπὸ τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν κερδῶν καὶ τῶν γεωργικῶν ἐπιχειρήσεων. Θὰ ἠδύνατό τις νὰ ὑπολογίσῃ ἐπὶ ἐλαφρᾶς φορολογίας ἐπὶ τοῦ ἐλαίου καὶ ἐλαιῶν καὶ ἐπὶ τῆς σταφίδος, πᾶσα ὅμως πρόβλεψις περὶ σοβαρᾶς ἀποδόσεως τῶν φορολογιῶν τούτων θὰ ἦτο παρακεκινδυνευμένη. Ἐκ τῆς προσόδου ἐκμισθωτῶν ὑπηρεσιῶν οὐδὲν ἔσοδον ἀναμένεται. Οἱ ὑπαγόμενοι εἰς τὴν φορολογίαν προσόδων ἐξ ἐλευθερίων ἐπαγγελμάτων καὶ δυνάμενοι νὰ εἰσφέρουν διὰ τὴν κάλυψιν τῶν κρατικῶν ἀναγκῶν, θὰ ὑποχρεωθῶσιν εἰς τὴν καταβολὴν φόρου ἐπιτηδεύματος. Ἡ φορολογία τῶν ἐμπορικῶν καὶ βιομηχανικῶν ἐπιχειρήσεων ἐμφανίζει τὰς μεγαλειτέρας δυνατότητας σημαντικῆς ὁπωσδήποτε ἀποδόσεως. Δὲν δύναται βεβαίως νὰ ὑποστηρίξῃ τις σοβαρῶς, ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται ἀκμάζουν. Τὸ Κράτος ὅμως εὑρισκόμενον εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐξεύρῃ πόρους εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ στραφῇ πρὸς τὴν φορολογίαν ἐκείνων, οἵτινες κέκτηνται τοὐλάχιστον τὴν οἰκονομικὴν δυνατότητα νὰ ὑποστοῦν τὸ βάρος μιᾶς φορολογίας. Καθ’ ἣν στιγμὴν οἱ ἰδιοκτῆται ἀκινήτων εἶδον τὴν ἀξίαν τῆς περιουσίας των μειουμένην εἰς τὸ ἥμισυ τῆς προπολεμικῆς καὶ τὰς προσόδους των ἐξανεμιζομένας, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ ὕπαιθρος ἠρημώθη καὶ οἱ μισθωτοὶ καὶ οἱ ἐλεύθεροι ἐπαγγελματίαι περιῆλθον εἰς τραγικὸν ἀδιέξοδον, δικαιοῦται τὸ Κράτος ν’ ἀξιώσῃ ἀπὸ τὴν ἐμπορικὴν καὶ βιομηχανικὴν τάξιν θυσίαν ἀνάλογον πρὸς τὴν τῶν ἄλλων πολιτῶν. Ἡ φορολογία τῶν ἐμπορικῶν καὶ βιομηχανικῶν ἐπιχειρήσεων ἔλαβε κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος τὴν μορφὴν ἐκτάκτου εἰσφορᾶς. Ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζουσα, ὅτι τὸ ἰσχῦον νομοθέτημα δημιουργεῖ ἐν πολλοῖς ἀδικίας, ὑποβάλει σχέδιον νόμου περὶ ἀντικαταστάσεώς της διὰ φορολογίας τοῦ ἐπιτηδεύματος. Τὰ ποσοστὰ τοῦ φόρου κύκλου ἐργασιῶν εἶναι ἤδη ἀρκούντως ὑψηλά, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ γίνῃ σκέψις αὐξήσεώς των. Ὡς πρὸς τὴν φορολογίαν κεφαλαίων λέγει, ὅτι εἶναι τελείως ἀπρόσφορος ἡ περίστασις διὰ τὴν ἐπιβολὴν μιᾶς γενικῆς φορολογίας ἐπὶ τῆς περιουσίας, φορολογίας, ἥτις ὄχι μόνον θ’ ἀπέκλειε τὴν εἰσροὴν ξένων κεφαλαίων, ἀλλὰ καὶ θὰ ἐδημιούργει τάσιν πρὸς φυγάδευσιν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τῶν ἤδη ἐν τῇ χώρᾳ ὑπαρχόντων. Διὰ τὴν φορολογίαν τῶν κληρονομιῶν κλπ. λέγει ὅτι θὰ καταθέσῃ σχέδιον νόμου διαρρυθμίζοντος τὴν φορολογικὴν κλίμακα κατὰ τρόπον ἀνακουφίζοντα τὰς μικρὰς περιουσίας καὶ πλήττοντα τὰς μεγάλας. Τὰ τέλη χαρτοσήμου δὲν πρόκειται νὰ αὐξηθοῦν. Ἡ θεσπισθεῖσα πρὸ καιροῦ φορολογία τῶν κατὰ τὴν πολεμικὴν περίοδον καὶ κατὰ τὸν χρόνον τῆς ξενικῆς κατοχῆς πλουτισάντων, ἀνταπεκρίνετο ἀναμφισβητήτως καὶ πρὸς τὸ δημόσιον αἴσθημα. Ἐν τῇ ἐφαρμογῇ της ὅμως ἡ ἐξαιρετικῶς δικαία φορολογία αὕτη, προσέλαβε μεγάλην ἔκτασιν, λόγῳ, ὑπερβασιῶν τῶν φοροτεχνικῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα ἀνεβίβασαν τὸν συνολικὸν ἀριθμὸν τῶν φορολογουμένων εἰς 9:300, δι’ οὓς ἐξεδόθησαν ἤδη ἀποφάσεις φορολογικῶν ἐπιτροπῶν καὶ ἄλλους 4.000 περίπου, οἵτινες περιελήφθησαν εἰς τοὺς πίνακας τῶν κριθέντων, χωρὶς νὰ ὑπολογισθοῦν οἱ καθ’ ὧν ἠσκήθη μήνυσις. Ἀλλὰ καὶ διὰ τὸν προσδιορισμὸν τῶν καταβλητέων ποσῶν φόρων οὐδεμία κατεβλήθη προσπάθεια προσαρμογῆς των εἰς τὴν πραγματικότητα. Οὕτως ἐνῷ διὰ τῶν ἐκδοθεισῶν ἤδη ἀποφάσεων τῶν φορολογικῶν ἐπιτροπῶν κατελογίσθη ἄχρι τοῦδε φόρος δραχ. 78 δισ. ἐξ οὗ μέχρι τέλους Ἀπριλίου ἐβεβαιώθη φόρος δραχ. 50 δισ. περίπου εἰσεπράχθησαν μέχρι τέλους Ἀπριλίου μόνον δραχμαὶ 8.400 ἑκατομ. εἰς μετρητὰ καὶ 2½ δισ. εἰς ἀκίνητα. Ὡς πρὸς τὸ παρασχεθὲν διὰ Ν. Δ. δικαίωμα ἀναθεωρήσεως τῶν ἐκδοθεισῶν ἀποφάσεων, ἐκφράζω τὴν ἐλπίδα, ὅτι θὰ ἐπανεξετασθοῦν τὰ τυχὸν δίκαια παράπονα τῶν φορολογουμένων καὶ θὰ προσαρμοσθοῦν τὰ καθορισθέντα ποσὰ φόρων εἰς ἐπίπεδα πραγματοποιήσιμα, ἵνα οὕτω δυνηθῇ τὸ Δημόσιον νὰ εἰσπράξῃ πράγματι σημαντικὸν ποσὸν φόρου. Ὡς πρὸς τὴν φορολογίαν τῶν εἰσαγωγέων, αὕτη προχωρεῖ κανονικῶς καὶ πιθανώτατα αἱ εἰσπράξεις θὰ ὑπερβοῦν τὰς προϋπολογισθείσας. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ μελετήσω τὸ ζήτημα τῶν ὠφεληθέντων διὰ τῆς εἰς πληθωρικὰς δραχμὰς ἐξοφλήσεως τῶν χρεῶν αὐτῶν καὶ πιθανῶς θὰ κατατεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν σχετικὸν νομοσχέδιον. Ὡς πρὸς τὴν ἔμμεσον φορολογίαν, παρὰ τὰς ἀντιξόους συνθήκας, τὰ δεδομένα τῶν δύο πρώτων μηνῶν τῆς χρήσεως εἶναι πολὺ μᾶλλον εὐοίωνα. Ἡ ἀθρόα χορήγησις ἀδειῶν εἰσαγωγῆς ἀποδίδει τὰ ἀποτελέσματά της. Φρονῶ ὅτι ἡ ἀναγραφὴ 45 δισεκ. ἐκ δασμῶν δύναται νὰ ἐπιτευχθῇ. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦ ἐγγείου φόρου ἐπὶ τοῦ καπνοῦ εἰς φύλλα, τονίζω τὰ ἑξῆς: Αἱ μέχρι σήμερον ἀγορασθεῖσαι ὑπὸ τοῦ καπνεμπορίου ποσότητες καπνοῦ ἀνέρχονται εἰς 3½–4 ἑκατ. ὀκάδας. Αἱ κατ’ Ἀπρίλιον εὑρισκόμεναι εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν ποσότητες παραγωγικῶν καπνῶν ἀνήρχοντο ἐν συνόλῳ εἰς 19 ἑκατ. ὀκάδας. Διὰ τὴν ἀξιοποίησιν καὶ διάθεσιν εἰς τὰς ἀγορὰς καταναλώσεως τῶν ἀποθεμάτων τούτων καπνοῦ ἡ Κυβέρνησις θὰ καταβάλλῃ ἁπάσας αὐτῆς τὰς προσπαθείας, διότι ἀντιπροσωπεύουν 50 δισεκ. περίπου. Ὑπογραμμίζω τὰς δυσχερείας διαθέσεως τῶν καπνῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν λόγῳ τοῦ ὅτι αἱ παλαιαὶ ἀγοραὶ (Γερμανία, Αὐστρία κλπ.) εἶναι εἰσέτι κλεισταί. Ἐξ ἄλλου οἱ κύριοι συναγωνισταί μας (Βουλγαρία καὶ Τουρκία) ἔχοντες ἄθικτον τὴν κανονικὴν οἰκονομίαν δύνανται νὰ ἀσκήσουν εἰς βάρος μας ἐπιτυχῆ συναγωνισμόν. Ὑπελογίσθη πάντως, ὅτι θὰ δυνηθῶμεν νὰ διαθέσωμεν περὶ τὰ 42 ἑκατ. ὀκάδας πρὸς 4.500 κατ’ ὀκᾶν. Ὁμιλῶ περὶ τῆς σημασίας, τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ὁμαλὴν κυκλοφορίαν τῶν σιγαρέττων. Πέραν τοῦ μέτρου τούτου ἡ Κυβέρνησις θὰ προσπαθήσῃ νὰ πλήξῃ τὸ λαθρεμπόριον τοῦ καπνοῦ, ὥστε νὰ διασφαλισθῇ τὸ σχετικὸν ἔσοδον τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἄς ἔλθωμεν νῦν εἰς τὴν ἀνάλυσιν τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἡ Κυβέρνησις, ὡς πρὸς τὸ κεφάλαιον τῶν ἐξόδων, ἠκολούθησε τὴν γραμμὴν τῆς ἀπολύτου περισυλλογῆς καὶ οἰκονομίας, ὡς ἐπιβίλλεται εἰς τόπον, ὅστις εἶναι κατεστραμμένος. Αἱ χορηγηθεῖσαι πιστώσεις εἰς τὰ διάφορα ὑπουργεῖα ἐξασφαλίζουν τὴν μετὰ πάσης αὐστηρότητος καὶ ἀπολύτου φειδοῦς ἐκπλήρωσιν τοῦ προορισμοῦ τῆς ἀποστολῆς των. Διὰ μισθολόγιον προεβλήθησαν πιστώσεις ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὑπηρετοῦντος προσωπικοῦ μὲ κατεύθυνσιν τὴν ἀποφυγὴν πληρώσεως ἐν μέρει τῶν κενῶν ἢ κενουμένων θέσεων. Διὰ τὰς συντάξεις προεβλήθησαν πιστώσεις ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀριθμοῦ τῶν σημερινῶν συνταξιούχων 120.000 μὲ μικρὸν ἔτι περιθώριον διὰ τοὺς ἐντὸς τοῦ ἔτους νέους συνταξιούχους. Ὡς πρὸς τὴν ἀνασυγκρότησιν ἡ πρόβλεψις ποσοῦ 100.000 ἑκατομ. ἀποτελεῖ ἐλάχιστον ποσοστὸν τῶν καταστροφῶν, ἃς ὑπέστη ἡ χώρα. Εἰδικώτερον, ἀναφερόμενος εἰς τὰς δαπάνας προσωπικοῦ, τὸ διατιθέμενον σχετικῶς ὑπὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ 1946– 1947 ποσὸν εἶναι τῷ ὄντι λίαν σοβαρόν, ἡ ἐξόγκωσις δὲ αὐτοῦ εἰς τὸ σημερινόν του ὕψος εἶναι ἀποτέλεσμα: α) Τῆς αὐξήσεως τῶν στελεχῶν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. βʹ) Τῆς αὐξήσεως τῆς δυνάμεως τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. γʹ) Τῆς αὐξήσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐκτάκτων ἰδίως δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ δʹ) τῶν διαφόρων νομοθετικῶν μέτρων, τόσον ἐπὶ Κατοχῆς, ὅσον καὶ μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν. Ἐκεῖνο δὲ ὅπερ καθιστᾷ τὴν κατάστασιν ἔτι μᾶλλον δυσχερῆ εἶναι, ὅτι καὶ τὸ βάρος τοῦτο τοῦ προϋπολογισμοῦ εἶναι δυσβάστακτον καὶ ἡ ἀμοιβὴ τῶν ὀργάνων τοῦ Κράτους πᾶν ἄλλο ἢ ἐπαρκὴς δύναται νὰ θεωρηθῇ. Ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται νὰ παρίδῃ οὔτε τὸ ἕν οὔτε τὸ ἄλλο. Καὶ ἔχει σκοπὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν λῆψιν μέτρων πρὸς τακτοποίησιν τοῦ ὑπαλληλικοῦ ζητήματος, διὰ τῆς ταχείας συντάξεως τοῦ καταστατικοῦ χάρτου τῶν δημ. ὑπαλλήλων καὶ διὰ τῆς συντάξεως τῶν ὀργανισμῶν τῶν ὑπηρεσιῶν, οἵτινες καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἁρμοδιότητος αὐτῶν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀριθμητικῆς τοῦ προσωπικοῦ συνθέσεως θὰ ἀνταποκρίνωνται εἰς τὰς πραγματικὰς ἀνάγκας τῆς διοικήσεως. Ἐλπίζεται οὕτω ὅτι διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν μέτρων τούτων καὶ διὰ τῆς ἀποφυγῆς προσλήψεως νέου προσωπικοῦ ὅπου τοῦτο δύναται νὰ γίνῃ ἄνευ ἐμφανοῦς ζημίας, θὰ ἐπέλθῃ ἀπορρόφησις τῶν πλεοναζόντων χρησίμων στελεχῶν αὐτοῦ, ὥστε ἐντὸς χρονικοῦ τινος διαστήματος νὰ βελτιωθῇ ἡ ὑφισταμένη σήμερον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου ἀνωμαλία. Ὁ ἀριθμὸς τῶν τακτικῶν μονίμων ὑπαλλήλων, συμφώνως πρὸς τὴν γενομένην ἀπογραφήν, ἀνέρχεται εἰς 45.822 ἄρρενας καὶ 13.050 θήλεις, καὶ τῶν ἐκτάκτων εἰς 6.368 ἄρρενας καὶ 3.327 θήλεις: Ἤτοι ἐν συνόλῳ 68.661. Ἐκ τούτων οἱ 12.800 εἶναι ἀνώτεροι (τμηματάρχαι βʹ τάξεως, ἀστυνόμοι βʹ, εἰρηνοδίκαι βʹ καὶ ἄνω), ἤτοι σχέσις ἀνωτέρων πρὸς κατωτέρους 1: 3,1 περίπου. Τὸ σύνολον τῶν κατ’ Ἀπρίλιον 1940 ὑπηρετούντων ἀνήρχετο εἰς 57.139. Ἡ αὔξησις ὀφείλεται εἰς τὰς ἀνάγκας τῶν Ὑπουργείων Προνοίας, Ἐφοδιασμοῦ καὶ Ὑγιεινῆς καὶ τῆς Ἀστυνομίας λόγῳ τῶν ἐκ τοῦ πολέμου συνθηκῶν. Οἱ λοιποὶ κλάδοι δὲν ἐμφανίζουν ἀξιόλογον αὔξησιν. Τοὐναντίον, ὁ κλάδος τῶν ἐκπαιδευτικῶν ἐμφανίζει μείωσιν κατὰ 2.158. Παρὰ τὰς μεταβολὰς ταύτας, ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐν Ἑλλάδι ὑπηρετούντων νῦν ὑπαλλήλων, ἐν συγκρίσει πρὸς τὸν ἀριθμὸν τῶν κατὰ τὸ 1936 ὑπηρετούντων ὑπαλλήλων εἰς τὰς λοιπὲς Βαλκανικὰς χώρας καὶ τὰς χώρας τῆς Μέσης Εὐρώπης δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ ὑπερβυλικός. Ὅθεν ἡ ἀντίληψις, ὅτι εἶναι πολλοὶ οἱ ὑπάλληλοι, δὲν εἶναι βάσιμος. Ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐκπαιδευτικῶν ἀνέρχεται εἰς 18.412, ἐνῷ εἰς τὴν Βουλγαρίαν κατὰ τὸ 1936 ὑπηρέτουν 26.608 ἐκπαιδευτικοὶ καὶ συνεπῶς, ὁ κλάδος οὗτος χρήζει ἐνισχύσεως εἰς προσωπικόν. Ὁ ἀριθμὸς τῶν 4.225 ὑπηρετούντων δικαστικῶν δὲν εἶναι ἐπίσης ὑπερβολικός. Τὰ αὐτὰ ἰσχύουν καὶ διὰ τοὺς στρατιωτικοὺς καὶ τοὺς διοικητικοὺς ὑπαλλήλους. Ἀνακατανομὴ ὅμως τῶν ὑπαλλήλων, εἰς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας, ἐπιβάλλεται εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον εἰς ἄλλας μὲν ὑπηρεσίας νὰ ὑπηρετοῦν περισσότεροι τῶν ἀπαιτουμένων, ἐνῷ ἀντιθέτως ἄλλαι χωλαίνουν, λόγῳ ἐλλείψεως προσωπικοῦ. Ὡς πρὸς τὴν μισθοδοσίαν τῶν ὑπαλλήλων, ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίζει τὴν γλισχρότητα τῶν ἀμοιβῶν. Δυστυχῶς ὅμως δὲν δύναται νὰ προβῇ εἰς ἀμέσους αὐξήσεις τῶν μισθῶν, διότι αὗται θὰ ἐδημιούργουν τὰ γνωστὰ πληθωρικὰ φαινόμενα, ὡς πολλάκις διεπιστώθη, καὶ τὴν συνοδεύουσαν ταῦτα αὔξησιν τῶν τιμῶν, εἰς τρόπον ὥστε μία τοιαύτη ἐνίσχυσις θὰ ἀπέβαινε τελικῶς καὶ δι’ αὐτοὺς ματαία καὶ διὰ τὸ σύνολον ἐπιβλαβής. Δι’ αὐτό, ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι οὐσιαστικώτερος ἐπὶ τοῦ παρόντος τρόπος βοηθείας εἶναι ἡ παροχὴ εἰς αὐτοὺς εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης, ἧς καὶ ἐγένετο ἤδη μερικὴ ἐφαρμογή. Ἡ Κυβέρνησις, ἐφ’ ὅσον δὲν δύναται ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὰς ἀνάγκας τῶν ὑπαλλήλων, δὲν θέλει νὰ δώσῃ ὑποσχέσεις, τὰς ὁποίας δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ τηρήσῃ, ἐπιθυμεῖ ὅμως νὰ διαβεβαιώσῃ τοὺς ὑπαλλήλους περὶ τοῦ εἰλικρινεστάτου δι’ αὐτοὺς ἐνδιαφέροντός της, θὰ εἶναι δὲ εὐτυχής, ἐὰν ἡ προσδοκωμένη οἰκονομικὴ βελτίωσις τοῦ τόπου συντελεσθῇ τὸ ταχύτερον, ὥστε νὰ δυνηθῇ νὰ ἐκδηλώσῃ καὶ ἐμπράκτως τὸ ὑπὲρ αὐτῶν ἐνδιαφέρον της. Ὁ νέος προϋπολογισμὸς ἐπιβαρύνεται ἤδη μὲ τὴν μισθοδοσίαν τοῦ προσωπικοῦ Ταχυδρομικῶν Ταμιευτηρίων Ἀνακτόρων, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καὶ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ἐξετάζων κεχωρισμένως ἕκαστον κλάδον συνταξιούχων, τονίζω, ὅτι αἱ πολιτικαὶ καὶ στρατιωτικαὶ συντάξεις, αἱ μὲν μικραὶ ηὐξήθησαν ἀπὸ 90–150 φορὰς ἐν συγκρίσει μὲ τὰς προπολεμικάς, αἱ δὲ μεγάλαι ἀπὸ 20–25 φοράς. Ὁ ἀριθμὸς τῶν κατὰ τὸ ἔτος 1940 πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συνταξιούχων ἀνήρχετο εἰς 41.575 ἔναντι σημερινοῦ 47.000 καὶ τῶν θυμάτων πολέμου εἰς 55.919 πρόσωπα. Πρὸ τοῦ πολέμου ἐλάμβανον προσωπικὰς συντάξεις 51 πρόσωπα, κατὰ τὴν κατοχὴν δὲ ὁ ἀριθμός των ηὐξήθη εἰς 195. Ὁ ἀριθμὸς τῶν δικαιουμένων βουλευτικῆς συντάξεως ηὐξήθη εἰς 1371. Ἐπειδὴ κατὰ τὴν κατοχὴν παρεισέφρυσαν εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν συντάξεων καὶ τοιαῦται δυνάμεναι νὰ χαρακτηρισθοῦν ὡς προσωπικαὶ ἢ χαριστικαὶ ὑπὲρ ὡρισμένων προσώπων, ἢ κατηγοριῶν προσώπων, συνεκροτήθη ἐπιτροπὴ ἀπὸ ἔτους πρὸς μελέτην τοῦ ὅλου συνταξιοδοτικοῦ ζητήματος καὶ ὑπόδειξιν τῶν κατὰ τὴν κρίσιν αὐτῆς ἐξοβελιστέων διατάξεων. Ὁμολογῶ τὸ ἀνεπαρκὲς τῶν καταβαλλομένων συντάξεων. Προσεπάθησα, ἐν ἀναμονῇ τῆς ἐκθέσεως τῆς ἐπὶ τοῦ ζητήματος συσταθείσης ἐπιτροπῆς, νὰ ἐξεύρω ἱκανοποιητικήν τινα λύσιν. Δυστυχῶς εἰς ὅσους συνδυασμοὺς καὶ ἂν προῆλθον, προσέκρουσα εἰς ἀριθμοὺς ὀγκώδεις, τοὺς ὁποίους δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ βαστάσῃ ἕνας ἐλλειμματικὸς προϋπολογισμός. Διὰ τοῦτο, ἐπαναλαμβάνω, καὶ διὰ τοὺς συνταξιούχους, ὅ,τι ἐλέχθη καὶ διὰ τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους. Διὰ τὰς δαπάνας τῶν ἐνόπλων δυνάμεων καὶ τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας ὁ προϋπολογισμὸς 1946–47 προβλέπει πιστώσεις δραχ. 327.500 ἑκατομ. διὰ τακτικὰ ἔξοδα καὶ 20.500 ἑκατ. δι’ ἀνασυγκρότησιν. Πρέπει ὅμως νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι μὲ τὰ ποσὰ ταῦτα δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀντιμετωπισθῶσιν ὅλαι αἱ ἀνάγκαι τῶν πολεμικῶν Ὑπουργείων καὶ τῆς Ἀσφαλείας, καὶ εὑρίσκομαι εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις θέλει συνεχίσει κατὰ τὸ 1946 ὡς καὶ μέχρι τοῦδε τὴν παροχὴν ὑλικῶν καὶ ἐφοδίων ἀναγκαιούντων διὰ τὴν συντήρησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Ὡς πρὸς τὰς ἄλλας δαπάνας τοῦ προϋπολογισμοῦ, κυριωτέρα ἐξ αὐτῶν εἶναι ἡ τῆς διαχειρίσεως τῶν ἐφοδίων ἐξωτερικοῦ, ὑπολογιζομένη εἰς 460 δισ., ὅσα δηλαδὴ καὶ τὰ ἐξ αὐτῶν ἔσοδα. Ὡς πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν δημόσιον χρέος, ἀναφέρω τὴν ὑφισταμένην ἤδη ἀναστολὴν ἐξυπηρετήσεώς του μέχρις ὅτου ἡ Ἑλλὰς ἀναρρώσῃ οἰκονομικῶς, ὁπότε ἀπὸ κοινοῦ μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁμολογιούχων θὰ ἐπιδιωχθῇ δίκαιος καὶ εὔλογος διακανονισμός. Δέον νὰ σημειωθῇ ὅμως, ὅτι ἀπὸ τοῦ 1939 συνωμολογήθησαν νέα δάνεια ἐν Ἀγγλίᾳ καὶ Ἀμερικῇ. Τὸ ἐσωτερικὸν δημόσιον χρέος τὴν 10 Νοεμβρίου 1944 ἀνήρχετο εἰς δραχ. 23.820.843.289.92. Ἐξ αὐτῶν δραχ. 6.675.000.000 ἐδημιουργήθησαν κατὰ τὴν Κατοχήν. Δημόσιον χρέος εἰς δραχ. δὲν ὑφίσταται πλέον ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ Νόμου 18, ἤτοι ἀπὸ τῆς 11ης Νοεμβρίου 1944. (Σβώλου). Ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ ἱκανοποιήσεως τῶν Ἑλλήνων τὸ γένος, Ἀμερικανῶν ὑπηκόων, ὧν αἱ ἐν Ἀμερικῇ καταθέσεις ἐδραχμοποιήθησαν, τὰ Ἀμερικανικὰ ὅμως δικαστήρια δὲν ἀνεγνώρισαν τὴν δραχμοποίησιν ταύτην. Διὰ τὰς καταθέσεις ταύτας ἐμεσολάβησε συμβιβασμός, ἡ δὲ σχετικὴ ἀπαίτησις περιωρίσθη εἰς 470.000 δολλάρια καὶ 138.000.000 δραχμάς. Διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν ὁ προϋπολογισμὸς προβλέπει ποσὸν 100 δισεκατομ. Βεβαίως τὸ ποσὸν τοῦτο, συγκρινόμενον μὲ τὴν ἔκτασιν τῶν ζημιῶν τῆς χώρας, εἶναι ἀναμφισβητήτως ἀσήμαντον. Ἡ ἐπανόρθωσις ὅμως τῶν ζημιῶν τούτων δὲν δύναται νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἐκ τῶν πόρων τοῦ προϋπολογισμοῦ, οὔτε εἶναι ἔργον μιᾶς ἐνιαυσίου περιόδου. Αἱ αἰτηθεῖσαι ἀρχικῶς ὑπὸ τῶν Ὑπουργείων διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν πιστώσεις ἀνήρχοντο εἰς 707 δισεκ. ἅτινα καὶ ταῦτα ἀπετέλουν ποσοστὸν μόνον τῆς ὅλης δαπάνης ἀνασυγκροτήσεως. Ναυτικῶν 4.000 ἑκατ., Ἀεροπορίας 2.500 ἑκατ., Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας 3.000 ἑκατομ. Ἡ Κυβέρνησις πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἐκπονήσεως ὀρθολογικοῦ προγράμματος ἐκτελέσεως ἔργων πρὸς ἀποκατάστασιν τῶν ἐκ τοῦ πολέμου ζημιῶν καὶ ἀνάπτυξιν τῶν πλουτοπαραγωγικῶν τῆς χώρας πόρων, συντονισμοῦ δὲ τῶν ἐντεῦθεν παρεπομένων καθόλου ἐνεργειῶν, διὰ τὴν ὑπὸ τὸ πνεῦμα τοῦτο ἐκτέλεσιν αὐτῶν, ὑπέβαλε νομοσχέδιον περὶ συστάσεως ὀργανισμοῦ, διὰ τὴν σύνταξιν προγράμματος Ἀνασυγκροτήσεως. Οὕτω θὰ ἔχωμεν ἕνα ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ συγκεντρώσῃ ἀπὸ ὅλας τὰς ὑπηρεσίας, ὅλα τὰ εἰδικὰ προγράμματα καὶ θὰ τὰ κατατάξῃ εἰς ἓν ἑνιαῖον τοιοῦτον, γενικῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας. Θὰ δυνηθῶμεν νὰ θέσωμεν σειρὰν προτάξεως εἰς τὰ διάφορα ὑλικά, τὰ παρεχόμενα ἢ παραχθησόμενα, ἐπὶ πιστώσει, διὰ τοῦ δανείου τῶν 25 ἑκατομ. δολλαρίων ἢ καὶ τῶν λοιπῶν αὐτοῦ τμημάτων. Τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ 1946–1947 ἀνέρχεται εἰς δρχ. 169.900 ἑκατομ. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀνησυχητικόν, οὔτε καὶ ἦτο δυνατὸν ν’ ἀξιωθῇ ὅπως 1½ μόλις ἔτος μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν ὁ προϋπολογισμὸς ἐμφανισθῇ μᾶλλον ἱκανοποιητικός. Ἐξ ὅσων γνωρίζομεν, οὐδεὶς μεταπολεμικὸς προϋπολογισμὸς τῶν διαφόρων κρατῶν ἀπέφυγε τὸ ἔλλειμμα, πολὺ δὲ περισσότερον ὁ ἑλληνικός, ὅστις οὐδὲ τὰ ἔτη τῶν εἰρηνικῶν συνθηκῶν καὶ τῆς ἐργασίας καὶ τῆς οἰκονομικῆς τῶν προαγωγικῶν στοιχείων κινήσεως, παρουσίασε, πλὴν μεμονωμένων ἐξαιρέσεων, ἰσοζύγιον εἰμὴ τῇ συνδρομῇ δανείων. Τὸ ἄνοιγμα τοῦ παρὰ τῇ Τραπέζῃ Ἑλλάδος λογαριασμοῦ τοῦ Δημοσίου, ἐν τῷ ὁποίῳ ἐμπεριέχονται ἐκτὸς τῶν ἐλλειμμάτων καὶ ὅλαι αἱ ἐκτὸς τοῦ προϋπολογισμοῦ πληρωμαὶ τοῦ Δημοσίου, ἀνέρχεται τῇ 1 Ἰουνίου ἐ. ἔ. εἰς 500.000 ἑκ. Τοῦτο ὑπερκαλύπτεται ἐκ τῆς ἀνηκούσης εἰς τὸ Δημόσιον ὑπεραξίας τοῦ καλλύμματος, διὰ τὴν ἐξακρίβωσιν τῆς ὁποίας ἐργάζεται εἰδικὴ ἐπιτροπή. Ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ προϋπολισμοῦ, ἀπὸ σήμερον ἀρχίζει τὸ δυσχερὲς ἔργον. Πρέπει νὰ κατανοήσωμεν πάντες, ὅσοι ἀγαπῶμεν τὸν τόπον αὐτόν, ὅτι τὰ δημόσια ἔσοδα πρέπει νὰ πραγματοποιηθοῦν ἄνευ δυστροπιῶν καὶ ἀποφυγῶν καὶ τὰ δημόσια ἔξοδα πρέπει νὰ περιορισθοῦν εἰς τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα. Θὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων ἀπὸ ὅλους τοὺς ὑποχρέους. Θὰ ἐπιδιώξωμεν καὶ τὴν μικροτέραν δυνατὴν οἰκονομίαν. Ἐπὶ τῶν δύο τούτων θὰ εἴμεθα ἀλύγιστοι. Αἱ ἀνάγκαι τῆς χώρας εἶναι ἐπιτακτικαί. Ἡ ἐθνικὴ ἀσφάλεια πρέπει νὰ μὴ παρακωλυθῇ καθόλου. Τὸ παιδὶ πρέπει νὰ μὴ βρέχεται εἰς τὸ σχολεῖον. Ὁ πτωχὸς πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ νοσοκομεῖον του ὁ γεωργὸς τὸ ἄροτρόν του, τὸ ζῶον του, ὁ ἐργάτης τὴν ἀνθρωπιστικήν του ἀντίληψιν, τὰ ἀγαθὰ τῆς παραγωγῆς πρέπει νὰ διοχετεύωνται εἰς τὰ κέντρα καταναλώσεως τὸ ταχύτερον καὶ νὰ διατίθενται φανερά. Χρειάζεται ἐργασία διὰ νὰ θεμελιώσωμεν τὴν αὐριανὴν ἑλληνικὴν ζωήν. Τὸ πρόγραμμά μας τοῦτο, θὰ τὸ ἐπιδιώξωμεν μὲ πεῖσμα καὶ μὲ πίστιν πρὸς τὸ μέλλον τῆς ἑλληνικῆς φυλῆς. Τονίζω τὴν ἀνάγκην ὅπως παύσῃ ἡ προσφυγὴ εἰς τὴν ἐκδοτικὴν μηχανὴν καὶ ἐξασφαλισθῇ ἡ νομισματικὴ σταθερότης διά: 1) τοῦ προϋπολογισμοῦ, 2) τῆς σταθερότητος τῶν τιμῶν καὶ 3) τῆς σταθερότητος μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Οἱ τρεῖς οὗτοι παράγοντες συμπλέκονται ἀλληλοεπηρεαζόμενοι, εἰς τρόπον ὥστε ὁ κλονισμὸς τοῦ ἑνός, νὰ συμπαρασύρῃ καὶ τοὺς ὑπολοίπους. Ἡ σταθερὰ καὶ ἐπίμονος θέλησίς μας νὰ προστατεύσωμεν τὸν προϋπολογισμὸν θὰ μᾶς προφυλάξῃ ἀπὸ πᾶσαν ζημίαν. Ὁ προϋπολογισμός μας δὲν εἶναι, οὔτε πρέπει νὰ ἐκληφθῇ ὡς προϋπολογισμὸς μιᾶς Κυβερνήσεως ἢ ἑνὸς κόμματος, ἀλλ’ εἶναι αὐτόχρημα προϋπολογισμὸς ὑπερκομματικός, δηλαδὴ τῆς ἀναγεννωμένης Ἑλλάδος. Δευτέρα εἰλικρινὴς προσπάθεια τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ἡ ἐξασφάλισις τῆς σταθερότητος τῶν τιμῶν καὶ τῆς ταχύτητος τῆς κυκλοφορίας τῶν ἀγαθῶν. Εἶναι γεγονὸς ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων ἐκρατήθησαν σταθερῶς ὑψηλαί, ἐξαναγκάζουσαι καὶ τοὺς ἀγρότας εἰς ἀπόκρυψιν τῶν προϊόντων των ἢ πώλησιν αὐτῶν εἰς τιμὰς ἀντιστοίχους τῶν βιομηχανικῶν. Τί ἔπταισεν εἰς τοῦτο; Νομίζομεν, ὅτι εἷς τῶν κυριωτέρων λόγων, ἦτο ἡ κακῶς μέχρι σήμερον ἀσκηθεῖσα ὑπὸ τοῦ Κράτους βιομηχανικὴ πολιτική. Ταύτην διέκρινεν ὁ ἔντονος ἐπεμβατισμὸς τοῦ Κράτους, ὅστις εἶναι ἕνα σύστημα, μορφῆς σοσιαλιστικῆς, λειτουργῆσαν ἰδίως κατὰ τὸν πόλεμον. Τὸ σύστημα τοῦτο ἀφῆκε νὰ ἐννοηθῇ ὅ,τι θὰ ἐφήρμοζεν ὁ κ. Βαρβαρέσος, εἰς τὴν πραγματικότητα ὅμως δὲν τὸ ἐφήρμοσε. Διότι οὔτε ἐπίσχεσιν τῶν ἀποθεμάτων ἔκαμεν, οὔτε δέσμευσιν τῆς παραγωγῆς, οὔτε καὶ τὴν διὰ δελτίων κατανομήν. Ἁπλῶς ἐπέβαλε διατιμήσεις, δηλ. ἁπλῶς ἀγορανομικὴν πολιτικήν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὸν βιομηχανικὸν καὶ κυκλοφοριακὸν τομέα, ἐφηρμόσθη ὑπὸ τοῦ κ. Βαρβαρέσου σχέδιον, ὅπερ ἐν τῇ πράξει ἐστέρησε τὸ Κράτος τοῦ ἀντιτίμου τῶν πρώτων ὑλῶν, ἃς οἱ βιομήχανοι παρελάμβανον ἐπὶ μεγίστῃ ζημίᾳ καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀλλὰ καὶ τῆς κυκλοφορίας καὶ περιεπλάκη εἰς ἀτελειώτους συζητήσεις περὶ τὸν καθορισμὸν τοῦ κόστους, ἐπὶ μεγίστῃ ζημίᾳ τῆς παραγωγῆς. Τέλος, δὲν κατώρθωσε νὰ παραλάβῃ τὰ ἑτοιμασθέντα προϊόντα καὶ αἱ κρατικαὶ αὐταὶ παραγγελίαι παραμένουν κατὰ τὸ πλεῖστον ἀδιάθετοι, ἀποτελοῦσαι ἕνα τεράστιον παρακράτημα τῆς παραγωγῆς μὲ συνέπειαν τὴν ἀνατίμησιν τοῦ εὑρισκομένου εἰς χεῖρας τῶν βιομηχάνων καὶ ἐμπόρων. Ἀνεξαρτήτως τῶν διατυπωθεισῶν τότε ἑκατέρωθεν ἐπικρίσεων, ἓν εἶναι βέβαιον, ὅτι τὸ ἐπεμβατικὸν σύστημα παρ’ ἡμῖν, ἀπέτυχε παταγωδῶς. Οἱ λόγοι τῆς ἀποτυχίας καθορίζονται ὡς ἑξῆς: 1) Ὁ κατ’ ἐξοχὴν κερδοσκοπικὸς καὶ ἐμπορικὸς χαρακτὴρ τοῦ Ἕλληνος, μὴ ὑπαγομένου εὐχερῶς εἰς κοινωνικὴν πειθαρχίαν. 2) Ἡ ἔλλειψις πάσης προπαρασκευῆς. 3) Ἡ ἔλλειψις καταλλήλων καὶ διαφόρων ὀργάνων ἐφαρμογῆς καὶ 4) ἡ φυσικὴ ἀνικανότης τοῦ Κράτους νὰ κάμῃ τὸν ἔμπορον καὶ τὸν βιομήχανον. Ἡ ἐπεμβατικὴ αὕτη πολιτικὴ τοῦ κ. Βαρβαρέσου, συνεχίσθη ἄνευ ἀλλαγῆς σκέψεων καὶ νοοτροπίας ὑπὸ τῶν διαδόχων του ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τοῦ Ἐφοδιασμοῦ Ὑπουργῶν, μὲ συνέχισιν τῆς ἀποτυχίας. Ἀρκεῖ νὰ λεχθῇ, ὅτι κατωρθώθη νὰ μὴ ἀποβῇ ἀκόμη ὅσον θὰ ἔπρεπεν, εὐεργετικὴ ἡ σωτηρία βοήθεια τῆς Οὔνρρα, δι’ ἣν παρακαλεῖ ὅπως ἐκφρασθοῦν αἱ εὐχαριστίαι τοῦ Σώματος πρὸς τὸν φιλέλληνα Διευθυντὴν κ. Μέϊμπεν καὶ τοὺς Ἀμερικανοὺς συνεργάτας του, διὰ τὴν πολύτιμον βοήθειάν των. Κατόπιν πολλοῦ κόπου καὶ μέσα εἰς ἕνα δαίδαλον συγκρουομένων ἁρμοδιοτήτων καὶ ἑνὸς ἀκατανοήτου συστήματος διανομῆς καὶ παρακολουθήσεως, κατώρθωσα νὰ ἔχω κατάλογον τῶν ἀποθεμάτων Πειραιῶς μόνον. Ἡ νέα οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἔγκειται εἰς τὴν ἀλλαγὴν τοῦ συστήματος διανομῆς. Προσφυγὴ εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, ἐλευθερία εἰς τὴν παραγωγήν, καὶ ἔλεγχος τοῦ Κράτους. Τὸ Κράτος ἀπὸ παραγωγός, γίνεται ἁπλοῦς ἐλεγκτής. Αἱ διανομαὶ θὰ ἐξακολουθήσουν, κατὰ μᾶλλον τελειοποιημένον σχέδιον διὰ τὰ τρόφιμα. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ λοιπὰ εἴδη: Πώλησις ἄμεσος εἰς τοὺς βιομηχάνους τῶν πρώτων ὑλῶν, ἐπὶ καταβολῇ τοῦ τιμήματος. Κινητοποίησις τῆς παραγωγῆς διὰ καταργήσεως τοῦ νόμου 424 καὶ ἐξασφάλισις τοῦ ἐργάτου διὰ τοῦ νόμου 118 περὶ ἀνεργίας, ἐλευθέρα παραγωγὴ ὑπὸ τῶν βιομηχάνων διὰ λογαριασμόν των εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης κατὰ 80%. Ἔλεγχος ἐπὶ τοῦ κόστους δι’ εἰδικῶς μετακληθέντων Ἄγγλων κοστολόγων. Παρακολούθησις καὶ ἔλεγχος τῶν τιμῶν καὶ τῶν πωλήσεων δι’ ὑποχρεωτικῶν τιμολογίων καὶ ἀγορανομικῆς ἐποπτείας. Ἄσκησις τῆς κοινωνικῆς πολιτικῆς ὑπὸ τοῦ Κράτους δι’ ἀγορᾶς εἰς τὰς ἐξηκριβωμένας τιμὰς κόστους σὺν μικρῷ κέρδει παντὸς εἴδους κατὰ τὴν κρίσιν του ἀπαραιτήτου πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον. Ἐπὶ πλέον, θέλει ἐπιτραπῆ ἡ εἰσαγωγὴ πρώτων ὑλῶν, ὥστε ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἐγχώριον παραγωγὴν αὐτῶν, νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τοὺς βιομηχάνους τὴν διαρκῆ ἀνανέωσιν τῶν εἰς πρώτας ὕλας ἀποθεμάτων, εὑρισκόντων οὕτω συνεχῆ ἐπένδυσιν τῶν ἐκ τῆς πωλήσεως εἰσπραττομένων δρχ. Ἡ βιομηχανικὴ ὅμως αὕτη πολιτική, δὲν ἐξαντλεῖ τὴν ἐπὶ τῶν τιμῶν πολιτικήν μας, ἥτις συνίσταται εἰς τὴν διὰ τῆς παραγωγῆς, διὰ τῆς εἰσαγωγῆς καὶ τῆς διαθέσεως τῶν ἀποθεμάτων τῆς Οὔνρα συμπιέσεως τῶν τιμῶν, εἰς πολὺ χαμηλότερα ἐπίπεδα τῶν σημερινῶν. Τὰ προσφερόμενα ἀγαθὰ θ’ αὐξηθοῦν διὰ τῆς ἐλευθέρας εἰσαγωγῆς εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης, συμπιεζομένων οὕτω τῶν τιμῶν ἔτι περαιτέρω. Διὰ τῆς πωλήσεως τῶν ἐκτὸς τροφίμων καὶ εἰδῶν κοινωνικῆς προνοίας ἀποθεμάτων τῆς Οὔνρα. Διὰ τῆς ἀγορᾶς καὶ πωλήσεως τῶν διαλυομένων στὸκ τοῦ Ἀγγλικοῦ καὶ Ἀμερικανικοῦ στρατοῦ, καὶ τῶν εἰδῶν τῶν 500.000 λιρῶν τῆς συμβάσεως τοῦ Λονδίνου. Διὰ τῆς πωλήσεως τῶν λειῶν πολέμου καὶ τῶν ἐχθρικῶν περιουσιῶν. Ὀφείλομεν δὲ νὰ δηλώσωμεν ὅτι, ἐπὶ τῆς ἀνωτέρω πολιτικῆς μας, ἔχομεν πλήρη τὴν ἔγκρισιν καὶ συνεργασίαν τῶν παρ’ ἡμῖν Ἄγγλων οἰκονομολόγων, ἐνθουσιωδῶς ὑπὲρ τῆς πολιτικῆς ταύτης ἐκφραζομένων, μετὰ τῶν ὁποίων ἡ συνεργασία μας εἶναι ἀπρόσκοπτος καὶ ἐγκάρδιος καὶ διὰ τοὺς ὁποίους θὰ παρακαλέσω ὅπως καὶ δημοσίᾳ ἐκφρασθοῦν αἱ εὐχαριστίαι τοῦ Σώματος διὰ τὴν πολύτιμον πράγματι συμβολήν των. (Φωναί: μάλιστα, μάλιστα). Οὕτω, διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῆς πολιτικῆς τῶν τιμῶν μας, εἴμεθα βέβαιοι ὅτι θὰ προστατεύσωμεν τὸ ἐθνικὸν νόμισμα, κατὰ τοῦ ὁποίου βάλλει ἐπιμόνως ἡ ἀντίδρασις ἀντεθνικῶς, ὡς πάντοτε, ἐνεργοῦσα. Καλλιεργεῖται παρ’ αὐτῆς ἐπιμόνως μία ἀτμόσφαιρα ἐκτάκτου ἀνησυχίας τὴν ὁποίαν τίποτε δὲν δικαιολογεῖ. Φῆμαι καθημερινῶς, διασπείρονται περὶ δῆθεν ὑπερμέτρου κυκλοφορίας, περὶ ἀνυπαρξίας τοῦ καλύμματός μας καὶ τοῦ εἰς χρυσὸν ἀποθέματός μας, διὰ νὰ συνεχίζεται οὕτω τὸ οἰκτρὸν φαινόμενον τοῦ συνωστισμοῦ τῶν ἀγοραστῶν τῆς λίρας εἰς τὰς θυρίδας τῆς Τραπέζης. Δράττομαι τῆς εὐκαιρίας ἵνα ἀποδώσω δημοσίᾳ μομφὴν εἰς τοὺς κακοὺς αὐτοὺς Ἕλληνας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐννοοῦν ὅτι ἐὰν τὸ νόμισμά μας τυχὸν ὑπέκυπτεν εἰς τὰς δολοφονικὰς ἐπιθέσεις των, τίποτε δὲν θὰ ἔσωζε τὸν τόπον, πρωτίστως δὲ αὐτούς, ἀπὸ τὴν καταστροφήν. Οὐδέν, κύριοι, τὸ ἀνησυχητικὸν ἔχει ἡ κυκλοφορία μας. Αὕτη ἀνέρχεται εἰς 413 δισεκατομ. δραχμ., ἤτοι 3.170.000 χρυσὲς λίρες. Προπολεμικῶς ἡ κυκλοφορία ἀνήρχετο (τῆς 30 Σεπτεμβρίου 1940) εἰς 11.340 ἑκατομ., ἤτοι χρυσᾶς λίρας 11.300.000. Συνεπῶς ἐὰν δεχθῶμεν τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα μὲ ἐξηκριβωμένας τιμὰς κόστους σὺν μικρῷ κέρδει παντὸς εἴδους, ἡ σημερινὴ κυκλοφορία δὲν ἐμφανίζει ἀπολύτως οὐδεμίαν ἀνωμαλίαν. Κυκλοφορία ὅμως δὲν σημαίνει πληθωρισμόν. Πληθωρισμός, ἐπαναλαμβάνω, ὑπάρχει ὅταν ἐκδίδεται χαρτονόμισμα διὰ τὸν προϋπολογισμόν, ὄχι ὅμως καὶ ὅταν δι’ αὐτοῦ τροφοδοτῆται ἡ παραγωγή. Ἄλλως τε ἡ ἄγρυπνος παρακολούθησις τῆς κυκλοφορίας ὑπὸ τῆς ἐκ τῆς Συμβάσεως τοῦ Λονδίνου καθορισθείσης Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, ἄνευ τῆς ὁλοψήφου ἐγκρίσεως τῆς ὁποίας οὐδεμία δύναται νὰ γίνῃ περαιτέρω αὔξησις τῆς κυκλοφορίας, ἐγγυᾶται τὴν ἐπὶ ὑγιῶν βάσεων λειτουργίαν αὐτῆς. Θέλομεν διὰ τῶν δηλώσεών μας τούτων νὰ ἐμπνεύσωμεν τὴν ἀπαραίτητον ἐμπιστοσύνην εἰς τὸ κοινόν. Ἡ Ἑλλὰς βεβαίως εἶναι ἐρειπωμένη. Δὲν ἐπαγγελλόμεθα τὸν παράδεισον. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γίνῃ συνειδητὴ εἰς ὅλους ἡ εἰλικρινὴς προσπάθεια, ἥτις πανταχόθεν καταβάλλεται διὰ νὰ τακτοποιήσωμεν καὶ νὰ ἀνεγείρωμεν τὰ ἐρείπιά μας καὶ ἡ ὁποία δὲν δικαιολογεῖ οὔτε τὰς ἐκ προκαταλήψεως, οὐδὲ τὰς ἐξ ἀγνοίας ἢ ἐκ δόλου ἀπαισιοδοξίας, τὰς ὁποίας φημολογοῦν οἱ τόσον πρόθυμοι, ἀλλὰ καὶ τόσον ἀνίδεοι καθημερινοὶ σχολιασταὶ τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς μας. Ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς ἀνασυγκροτήσεως, τονίζω ἰδιαιτέρως τὴν πανελλήνιον ἄποψιν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν δύναται νὰ ἀναλάβῃ διὰ τῶν ἰδίων της δυνάμεων τὸ ἔργον τῆς ἀνεγέρσεως τῶν ἐρειπίων. Ἡ διάθεσις τῶν 100 δισεκατ. διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν, ἀποτελεῖ σταγόνα ἐν τῷ ὠκεανῷ, ἐγένετο δὲ ὡς μία ἁπλῆ ἔνδειξις τῆς ὑστάτης προσπαθείας μας, καλυπτούσης ἕνα ἐλαχιστομόριον τῶν μὴ ἐπιδεχομένων οὐδεμιᾶς ἀναβολῆς ἀναγκῶν μας. Πρέπει νὰ λεχθῇ ἐπισήμως, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ νὰ πιστευθῇ ἀπὸ ὅλους ὅτι, ἀποκατάστασις τοῦ κεφαλαίου μας μόνον διὰ τῆς ἀόκνου καὶ ἐντατικῆς ἐργασίας τῶν τέκνων μας δύναται νὰ ἐπιτευχθῇ, τὴν ὁποίαν εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἀναγνωρίσουν οἱ ξένοι σύμμαχοί μας ἐρχόμενοι πρὸς τοῦτο σοβαρῶς ἐπίκουροι. Ἡ ἀνασυγκρότησις θέλει κεφάλαια πολλὰ τόσον εἰς συνάλλαγμα ὅσον καὶ εἰς δραχμάς. Αἱ δραχμαὶ δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν ποτὲ νὰ δοθοῦν ἐκ τῶν ἀνυπάρκτων ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀλλ’ οὔτε καὶ ἐκ τῆς Ἐκδοτικῆς, ἐφ’ ὅσον τοὐλάχιστον δὲν εἰσάγονται ταὐτοχρόνως ἀγαθὰ ἢ δὲν διατίθεται συνάλλαγμα πρὸς ἄντλησιν δραχμῶν καὶ εἰσαγωγὴν ἀναλόγων ἀγαθῶν διὰ νὰ ἀποφύγωμεν τὰ πληθωρικὰ φαινόμενα, ἅτινα ἄλλως ἀναποφεύκτως, θὰ ἀναφανοῦν. Δὲν ἀπομένει λοιπὸν ἢ ἡ εἰς κεφάλαια ὁλοκληρωτικὴ ἔξωθεν χρηματοδότησις, τόσον διὰ τὴν εἰσαγωγὴν μηχανημάτων καὶ λοιπῶν κεφαλαιουχικῶν ἀγαθῶν, ὅσον καὶ καθαρῶς καταναλωτικῶν τοιούτων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ξηρὰ ἀλήθεια ἔξω πάσης δημοκοπίας καὶ ἔξω παντὸς ἄλλου ἐξωοικονομικοῦ ὑπολογισμοῦ. Τὶς ὅμως ὀφείλει νὰ μᾶς δώσῃ τὰ κεφάλαια ταῦτα; Μοιραίως ἡ σκέψις μας τρέπεται πρὸς τοὺς βαρβάρους καταστροφεῖς μας καὶ δικαιολογεῖται διότι ἡ Ἑλλὰς ἔχει ὑπὲρ ἑαυτῆς ἐντελῶς εἰδικὰς συνθήκας. 1) Εἶναι ἡ πτωχοτέρα χώρα τῆς Εὐρώπης. 2) Διότι ὡς τοιαύτη στερεῖται ἰδίας δυναμικότητος, λόγῳ μὴ ἀποδοτικότητος τῶν πλουτοπαραγωγικῶν πηγῶν της. Οὐδεμία σύγκρισις ἡμῶν δύναται νὰ γίνῃ, οὔτε πρὸς τὰς αὐτάρκεις γειτονικὰς χώρας τῆς Βουλγαρίας καὶ Γιουγκοσλαυΐας, οὔτε πρὸς τὰς πλουσίας Ρουμανίαν καὶ Ρωσσίαν. 3) Παρ’ ὅλην τὴν πτωχείαν της ἡ Ἑλλὰς ἐπλήγη διὰ τῆς καταστροφῆς τοῦ 1922, γεγονὸς τὸ ὁποῖον εἰς οὐδεμίαν ἄλλην χώραν συνέβη. 4) Ἡ Ἑλλὰς εἰσῆλθε πτωχευμένη εἰς τὸν πόλεμον, μὲ ἀδυναμίαν ἐξυπηρετήσεως τοῦ δημοσίου χρέους της διὰ νὰ ὑποστῇ διπλῆν καταστροφὴν καὶ ἐξάρθρωσιν πλήρη τῆς οἰκονομίας της. Εἰς ὅλας τὰς ἄλλας καταληφθείσας, ὑπὸ τοῦ ἐχθροῦ χώρας ἡ κυκλοφορία ηὐξήθη ἀπὸ 5 ἕως 10 ἢ 15 φορὰς, εἰς ἡμᾶς δὲ ἔφθασεν εἰς τὸν ἴλιγγον τοῦ πλήρους ἐκμηδενισμοῦ. Ζητοῦμεν ἐπανορθώσεις, διότι τοῦτο εἶναι δίκαιον καὶ ἠθικόν. Ἐὰν ὅμως διὰ λόγους, ξένους πρὸς ἡμᾶς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθῶμεν ἐξ αὐτῶν, τοῦτο δὲν εἶναι λόγος διὰ νὰ ἀφεθῶμεν διεθνῶς εἰς τὴν τύχην μας, ἐνῷ οἱ καταστροφεῖς, χάρις εἰς τὴν συμμαχικὴν βοήθειαν καὶ τὴν δυναμικότητα τῆς χώρας των, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναλάβουν ταχέως καὶ νὰ εὐημερήσουν εἰς βάρος μας. Τοῦτο οὐδεμία ἠθικὴ ἀνθρώπινος τὸ ἐπιτρέπει. Ἐκεῖνο ποὺ εἶναι βέβαιον εἶναι ὅτι ἡ χώρα μας δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα τῆς συναλλαγματικῆς ἐξυπηρετήσεως δανείων. Πρέπει λοιπὸν νὰ ἐξευρεθῇ τρόπος, ὥστε ἡ δανειακὴ συμμαχικὴ βοήθεια νὰ ἐξυπηρετηθῇ παρὰ τῶν ἐχθρῶν μας ἐπιμοιραζομένη μεταξὺ αὐτῶν καὶ ἀρχομένη ἔστω ὅταν ἡ ἀνασυγκρότησις τῆς οἰκονομίας των τὸ ἐπιτρέψῃ. Εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ἡ δικαία αὐτὴ φωνὴ μας θὰ εἰσακουσθῇ, διότι τὴν διακρίνει ὡς πάντοτε, ἡ δικαιοσύνη καὶ ἡ ἠθική. Τελευτῶν, τονίζω τὰ ἀκόλουθα: Καταθέτοντες σήμερον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τοῦ ἀγωνισθέντος Ἔθνους τὸν πρῶτον μεταπολεμικὸν Ἑλληνικὸν προϋπολογισμόν, τοῦ ὁποίου τὰ κονδύλια καὶ ἀπὸ τὸ ἕν καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο σκέλος ἀντικατοπτρίζουν τὰς οἰκονομικὰς συνεπείας τοῦ πολέμου διὰ τὴν χώραν μας, αἰσθανόμεθα τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δηλώσωμεν καὶ ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους καὶ ἐνώπιον τῆς διεθνοῦς κοινῆς γνώμης, ὅτι ἂν ἡ Ἑλλὰς δὲν εἰσπράξῃ οὐσιαστικῶς ἐπανορθώσεις ἀπὸ τοὺς ἡττηθέντας ἐπιδρομεῖς ἢ δὲν ἱκανοποιηθῇ ἄλλως διὰ τῆς πρὸς τοῦτο συμμαχικῆς βοηθείας, ὅσας προσπαθείας καὶ ἂν καταβάλῃ εἶναι ἀντικειμενικῶς ἀδύνατον νὰ ἀναλάβῃ ἐκ τῶν ἰδίων αὐτῆς δυνάμεων καὶ δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἀποβῇ ὑγιὴς οἰκονομικὸς καὶ πολιτικὸς ὀργανισμός. Εἴμεθα, ἐπαναλαμβάνομει διατεθειμένοι νὰ συζητήσωμεν τοὺς ὅρους τῆς πληρωμῆς, θεωροῦμεν βασικόν μας ὅμως καθῆκον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον δὲν θὰ παρεκκλίνωμεν, νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν ἀξιοποίησιν τῶν θυσιῶν τοῦ Ἔθνους, διὰ τὴν κοινὴν νίκην καὶ θεμελιῶδες αἴτημά μας εἶναι νὰ μᾶς δοθοῦν τὰ μέσα τῆς ταχείας μας ἀνασυγκροτήσεως, Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν συναίσθησιν, ὅτι ἐξεπλήρωσεν ἀκεραίως τὸ καθῆκόν της. Ἡ περαιτέρω τύχη τῆς πολιτικῆς της, τοῦ προϋπολογισμοῦ, τῆς νομισματικῆς σταθερότητος, τῆς οἰκονομικῆς τῆς χώρας ἀνασυγκροτήσεως, εὑρίσκεται ἤδη εἰς τὰς χεῖρας ἡμῶν. Ἐλπίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ θελήσῃ νὰ φανῇ, ὅπως ὀφείλει νὰ εἶναι, ἀνταξία τῶν περιστάσεων. (Χειροκροτήματα).

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χέλμης (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν), καταθέτει τὰ ἑξῆς σχέδια Νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 18)1944 Νόμου «περὶ νομισματικῆς διαρρυθμίσεως» 2) «Περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τοὺς ἀποσπωμένους δημοσίους ὑπαλλήλους κλπ. ἐκ κυρίων καθηκόντων των εἰς ἄλλας δημοσίας ὑπηρεσίας κλπ.» 3) «Ἐπὶ τοῦ Σχεδίου Νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων περὶ τελῶν δημοσίων θεαμάτων καὶ φορολογίας οἴνου». 4) «Ἐπὶ τοῦ Σχεδίου Νόμου «περὶ ἐπιβολῆς φόρου ἐπιτηδεύματος». 5) «Ἐπὶ τοῦ σχεδίου Νόμου «περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν Ἐσόδων καὶ Ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1946–1947». 6) «Περὶ κυρώσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν Ἐσόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Ὑπηρεσιῶν διὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1946–47, καὶ 7) «Περὶ κυρώσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν Ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Ὑπηρεσιῶν διὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1946–1947».

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην 11ην Ἰουνίου καὶ ὥραν 6ην μ.μ., μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως, συνέχισιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.30′ μ. μ.).