1933.12.21

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 84η

ΠΕΜΠΤΗΣ 21 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1933

Προεδρία Βʹ ἀντιπροέδρου κ. Σ. ΜΠΑΛΑΝΟΥ

(Ὥρα 6 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: —Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ καταθέτει ἐπιστολὴν τοῦ ἐκ Γρεβενῶν Εὐθ. Κεχαγιᾶ, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ περιπτέρου του ἐκ τῆς πρώτης θέσεως ἔνθα κεῖται τοῦτο. —Ἡ ὁμοσπονδία ἐργατῶν ἠλεκτρισμοῦ, μεταφορῶν, φωταερίου καὶ αὐτοκινητιστῶν ὑποβάλλει ὑπόμνημα τῶν ἀπαιτήσεων τῶν ἐργατῶν καὶ ζητεῖ ὅπως γίνουν αὗται δεκταί. —Ὁ Σύνδεσμος Τροχιοδρομικῶν Α.Π.Π. διὰ ψηφίσματός του διαπιστώνει τὴν ἀξίωσιν ὅπως κατοχυρωθοῦν τὰ δικαιώματά του εἰς τὴν ἀναθεωρουμένην σύμβασιν. —Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ καταθέτει τηλεγράφημα ὑπαλλήλων Ἀγγλικοῦ Τηλεγραφείου, διαμαρτυρομένων ἐναντίον τῶν ἐφημερίδων «Καθημερινῆς» καὶ «Ἑλληνικοῦ Μέλλοντος», αἵτινες χαρακτηρίζουσι τούτους ὡς κομμουνιστάς. —Ὁ σύνδεσμος ἐργατῶν φορτοεκφορτωτῶν, ἀχθοφόρων, δι’ ὑπομνήματός του, ζητεῖ νὰ ὑπαχθῇ εἰς τὸν νόμον «περὶ Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων». —Ἡ Ἐπιτροπὴ ἀγοραστῶν γηγενῶν ἀνταλλαξίμων οἰκημάτων καταστραφέντων ὑπὸ τοῦ σεισμοῦ τῆς Κοινότητος Σωχοῦ δι’ ὑπομνήματος πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Προνοίας ζητεῖ συμπληρωματικὴν ψήφισιν εἰδικῆς παραγράφου, ἥτις νὰ ἐξισώνῃ τοὺς γηγενεῖς ἀγοραστὰς οἰκημάτων πρὸς τοὺς πρόσφυγας. —Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. ΨΑΡΡΑΣ καταθέτει αἴτησιν τοῦ Ι. Παπαζήση Προέδρου Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν Ἠπείρου, ζητοῦντος τὴν ἐνέργειαν διοικητικοῦ ἐλέγχου τοῦ ἀνεξαρτήτου ἐπαγγελματικοῦ καὶ βιοτεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἠπείρου. —Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Συλλόγου ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Κύμης, ζητεῖ τὴν παροχὴν πεντακοσιοδράχμου ἐπιδόματος διὰ τὰς ἑορτὰς τῶν Χριστουγέννων. —Οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι Κιλκὶς παρακαλοῦν ὅπως υἱοθετηθῇ ἡ γενομένη εἰς τὴν Βουλὴν πρότασις τοῦ βουλευτοῦ κ. Μπινοπούλου περὶ χορηγήσεως 10% εἰς τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὰς παραμεθορίους ζώνας ὑπαλλήλους, διαμαρτύρονται δὲ διὰ τὴν στάσιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Κουπαρούσου. —Ἡ ἐπὶ τῆς ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΟΙΝΟΒ. Ε-ΠΙΤΡΟΠΗ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου. «Περὶ κωδικοποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ χημικῶν νομοθεσίας». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. ΗΣΑΓΑΣ καὶ Β. ΧΑΤΖΗΛΙ-ΑΣ ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῶν διατάξεων τοῦ νόμου 4650 εἰς Θεσσαλίαν καὶ διαρρυθμίσεως διατάξεών τινων τῆς φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος. —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. ΨΑΡΡΑΣ, Κ. ΚΟΥΚΟΥΡΙΚΟΣ καὶ Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ ὑποβάλλουν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ νόμου 4650 εἰς Θεσσαλίαν κλπ.». —Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ νόμου 4650 εἰς Θεσσαλίαν κλπ.». —Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ, ΑΓ. ΣΛΗΜΑΝ Ι. ΑΝΔΡΙΟΠΟΥΛΟΣ, Λ. ΚΡΙΕΖΗΣ κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῆς παρὰ τῆς Γερουσίας ψηφισθείσης προτάσεως νόμου «περὶ ἀπονομῆς τοῦ βαθμοῦ τμηματάρχου βʹ τάξεως εἰς γραμματεῖς αʹ τάξεως κατέχοντας εἰδικὰς θέσεις ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐξωτερικῶν». Ὁ κ. Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 26 Φεβρουαρίου 1929 Διατάγματος περὶ διαγωνισμοῦ τῶν κατωτέρων οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων ἐπαρχιακῶν κλάδων». Ὁ κ. Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ (Εἰσηγητὴς τῆς μειονοψηφίας τῆς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς) ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν του ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ νόμου 4650 εἰς Θεσσαλίαν κλπ». Ὁ κ. ΣΠ. ΤΑΛΛΙΑΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 230 τοῦ Ὀργανισμοῦ Δικαστηρίων». Ὁ κ. ΕΜ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ ὑποβάλλει τροπολογίαν εἰς τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς περιφερειακῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως». Ὁ κ. ΑΛ. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως ὑπηρεσίας Μητρώου ἐμπορικῶν πλοίων καὶ ἐργατῶν θαλάσσης καὶ τῆς Ἐπιθεωρήσεως Ἐμπορικῶν Πλοίων». Ἐπίσης, ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν ἔγγραφον τοῦ κ. Προέδρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, διὰ τοῦ ὁποίου καθίσταται γνωστὸν ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας διὰ Διατάγματος ὑπὸ σημερινὴν ἡμερομηνίαν εὐηρεστήθη νὰ ἀναθέσῃ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς τὸν Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου κ. Π. Τσαλδάρην, ἐφ’ ὅσον χρόνον θέλει διαρκέσει ἡ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἀπουσία τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Μαξίμου. Ἐπίσης ἀνακοινῶ ἐπιστολὴν τῆς οἰκογενείας Ν. Παπαλέξη δι’ ἧς ἐκφράζονται θερμαὶ εὐχαριστίαι πρὸς τὸ Σῶμα διὰ τὴν συμμετοχὴν αὐτοῦ εἰς τὸ πένθος της.

§2Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Τὰ πρακτικά, κ. Πρόεδρε, ἐκυρώθησαν;

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκυρώθησαν χθές.

§4Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Ἐπὶ τῶν πρακτικῶν τὸν λόγον. Χθὲς τὴν ἑσπέραν ἐψηφίσθη εἰς αʹ ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ναυτικῆς στρατολογίας. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐψηφίσθη ὅπως διεσκευάσθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, μὲ τὰς τροποποιήσεις τὰς ὁποίας ἀπεδέχθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν. Νὰ ληφθῇ σᾶς παρακαλῶ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ ναυτικῆς στρατολογίας ἀπεδέχθη τροποποιήσεις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ τὰς τροπολογίας.

§6Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ δὲν ἀναγράφεται ποῖον ἐψηφίσθη, τὸ ἀρχικὸν νομοσχέδιον ἢ τὸ ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς;

§7ΠΕΡ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Τὸ ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§8Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Δὲν ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικὰ ἐὰν ἐγένετο δεκτὸν τὸ ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τροποποιηθέν.

§9ΠΕΡ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κ. Μπούμπουλη.

§11ΠΕΡ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Θὰ εἶχον νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν της ἐπὶ ἑνὸς σοβαρωτάτου ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἐγεννήθη σήμερον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν καὶ τὸ ὁποῖον πλήττει τὰς τάξεις τῶν ἀποστράτων καὶ τῶν συνταξιούχων τοῦ Ναυτικοῦ. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ὤφειλεν ἐκ παρελθουσῶν χρήσεων πρὸς τὸ Ναυτικὸν Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον ἑξακοσίας χιλιάδας, ἐκ τῶν ὁποίων ἐπλήρωσε τὰς διακοσίας χιλιάδας, ὑπολείπονται δὲ τετρακόσιαι χιλιάδες πρὸς πληρωμήν. Ὅταν ἐγένετο ἡ ἀθρόα ἔξοδος εἰς τὸ ναυτικόν, ἡ ὁποία εἶχεν γίνει μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἐπιφέρῃ οἰκονομίας εἰς τὸ Κράτος, ἐψηφίσθη τότε εἷς νόμος τοῦ Ν. Α. Ταμείου, διὰ τοῦ ὁποίου ὑπεχρεώθη, ὅπως λέγουν, τὸ Ταμεῖον αὐτὸ νὰ πληρώσῃ τὰ σπασμένα. Τὸ Ν. Α. Ταμεῖον, τὸ ὁποῖον, ὅπως γνωρίζετε, ἔχει ἱδρυθῆ ἀπὸ τοὺς πόρους τῶν διαφόρων μερισματούχων, ὑπεχρεώθη νὰ πληρώσῃ τὰ σπασμένα καὶ εἶπε τὸ Κράτος, ἐπὶ μίαν μὲν δεκαετίαν θὰ πληρώνω ἐγὼ τὸ μέρισμα, ἀλλά, μετὰ τὴν πάροδον αὐτῆς, ὀφείλεις νὰ τὸ πληρώνῃς σύ καὶ δι’ αὐτὸ σὲ ὑποχρεώνω νὰ ἔχῃς 20 ἑκ. περίσσευμα τὸν χρόνον διὰ νὰ δημιουργηθῇ τὸ ἀποθεμ. κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον θὰ χρειασθῇ διὰ νὰ πληρώνῃς τὰ μερίσματα τῶν ἐξερχομένων ἀθρόως ἀξιωματικῶν. Αὐτὸ εἶναι μία ὑποχρέωσις τοῦ Συμβουλίου τοῦ Ν. Α. Τ. Εἰς τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν τοῦ Ν.Α.Τ. εἶδον ὅτι κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἐφοβοῦντο ὅτι δὲν θὰ δυνηθοῦν νὰ κλείσουν τὴν χρῆσιν μὲ τὸ περίσσευμα τῶν εἴκοσιν ἑκατομμυρίων, ἀλλὰ θὰ τοὺς ἔλλειπον περὶ τὰς τριακοσίας χιλ. δρχ. Ὑποχρεωμένον ὅμως ἀπὸ τὸν νόμον νὰ ἔχῃ εἴκοσιν ἑκατομμύρια, καὶ μὴ δυνάμενον νὰ παραβῇ τὸν νόμον, ἔλαβε μίαν πρωτοφανῆ ἀπόφασιν εἰς βάρος τῶν συνταξιούχων, τὰς ἁγίας αὐτὰς ἡμέρας νὰ κόψῃ τὸ ἥμισυ τοῦ μερίσματος. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἐπισκεφθῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος μοῦ ὑπεσχέθη, ὅτι θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα. Θὰ παρακαλέσω ὅμως καὶ τὸν Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ θὰ παρεκάλουν καὶ τὴν Βουλήν, ὅπως ὁμοθύμως ἐκφράσῃ τὴν γνώμην της, ὅτι τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος ἔρχεται ἀρωγὸν εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, εἰς πάντας, εἰς ἡμᾶς αὐτούς...

§12Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὄχι εἰς ἡμᾶς.

§13Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. .. δὲν θὰ εἶναι δίκαιον εἰς πτωχοὺς, τῶν ὁποίων οἱ περισσότεροι ἔχουν ὡς ἀποκλειστικὸν πόρον ζωῆς τὴν σύνταξίν των αὐτήν, νὰ τοὺς τὴν περιορίσωμεν, διότι εἷς ὑπάλληλος ἀπὸ ἀμέλειαν καθυστέρησε τὰς τετρακοσίας χιλιάδας δραχμῶν. Θὰ ἤθελα λοιπόν, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑφυπουργόν, ὅπως παρακαλέσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἵνα ἐντὸς τῆς αὔριον διευθετηθῇ ἡ κατάστασις, διὰ νὰ πάρουν οἱ συνταξιοῦχοι τὸ μέρισμά των καὶ νὰ περάσουν τὰς ἁγίας αὐτὰς ἡμέρας.

§14ΑΛ. ΜΕΛΑΣ. Συμφωνῶ καὶ ἐγὼ ἀπολύτως μὲ ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Συνάδελφος, ἡ μόνη μου διαφορὰ ὅμως εἶναι ὅτι δὲν πταίει βεβαίως τὸ Συμβούλιον τοῦ Ταμείου, ἀλλὰ πταίει ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τὴν ὁποίαν καὶ μόνην πρέπει νὰ αἰτιώμεθα, διότι ἀσφαλῶς ἡ ἀνωμαλία αὐτὴ προέρχεται ἐκ μέρους τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Βεβαίως δὲν ἐπιρρίπτω οὐδεμίαν εὐθύνην εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑφυπουργόν, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ ὅπως τάχιστα ἐντὸς τῆς αὔριον δοθῇ εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν χρημάτων καὶ δυνηθοῦν νὰ περάσουν τὰς ἁγίας αὐτάς ἡμέρας, ὅπως ὅλοι οἱ Ἕλληνες.

§15Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Μ. Τ. τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Π. Ναυτικοῦ, ὀφείλεται εἰς τὸν λόγον ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὀφείλει εἰς αὐτὸ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἀναφέρει ὁ ἐκ Σπετσῶν κ. Συνάδελφος, δι’ αὐτὸ παρακαλοῦμεν καὶ ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἀντιπροσωπεύομεν ἕνα μέγαν ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν συνταξιούχων, ὅπως τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν στέρξῃ εἰς τὴν πληρωμὴν τοῦ ὀφειλομένου ποσοῦ, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ πάρουν οἱ συνταξιοῦχοι, τοὐλάχιστον καὶ τὸ ἥμισυ τοῦ μερίσματος, τὸ ὁποῖον ὑπεσχέθη νὰ δώσῃ εἰς τοὺς μετόχους τὸ Ταμεῖον.

§16Γ. ΠΑΡΑΒΑΝΤΗΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω πρὸς τούτοις τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δώσῃ ἐπ’ αὐτοῦ μίαν ἀπάντησιν.

§17Δ. ΧΕΛΜΗΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶμαι καὶ ἐγὼ μὲ τὴν ὁμόθυμον γνώμην τῆς Βουλῆς. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις καὶ ἐλπίζω αὔριον τὸ πρωΐ νὰ γίνῃ ὅ,τι πρέπει. Θὰ κρατήσω σημείωσιν διὰ νὰ μὴ τὸ λησμονήσω τὸ ζήτημα τοῦτο.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως τῆς περιφερειακῆς ὑγιειονομικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Κρατικῆς Ὑγιεινῆς καὶ Ἀντιλήψεως». Ὁ κ. Πάλλης.

§19Α. ΠΑΛΛΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἀνέρχομαι τὸ βῆμα, ὄχι διὰ νὰ ἐπικρίνω τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον, εἰς τὰς γενικάς του γραμμάς, εὑρίσκω καλόν, πολὺ καλόν, νομίζω δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀξία συγχαρητηρίων, διότι διὰ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἀποδεικνύει, ὅτι εἶναι ἀποφασισμένη νὰ συνεχίσῃ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ προγράμματος τῆς ὑγιειονομικῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς Χώρας, τοῦ ὁποίου τὰς βάσεις ἔθεσεν ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων, ἐν συνεργασίᾳ μὲ τὴν Κ.Τ.Ε. καὶ τὸ Ἰνστιτοῦτον Ροκφέλλερ. Ἐπὶ ἑνὸς σημείου μόνον θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς νὰ διαφωνήσω, ἤ μᾶλλον νὰ μὴ συμφωνήσω ἐντελῶς μὲ τὴν κατεύθυνσιν τὴν ὁποίαν θέλει νὰ δώσῃ. Εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νομοσχεδίου τονίζεται ἰδιαιτέρως ὅτι τὰ ἱδρυόμενα Ὑγιειονομικὰ Κέντρα, τὰ ὁποῖα, ὅπως γνωρίζετε, θὰ ἔχουν διάφορα τμήματα, δηλ. τμῆμα κοινωνικῆς ὑγιεινῆς, προστασίας μητρότητος, παιδικῆς ἡλικίας, ὀδοντοϊατρικῆς καὶ τμῆμα κοινωνικῶν ἀσθενειῶν, ὅτι τὰ Ὑγιειονομικὰ αὐτὰ Κέντρα, δὲν θὰ ἔχουν χαρακτῆρα θεραπευτικόν, ἀλλὰ κυρίως προληπτικόν, δηλαδὴ ὅτι δὲν θὰ ἀποβλέπουν εἰς τὴν θεραπείαν τῶν ἀσθενειῶν, ἀλλὰ μόνον εἰς τὴν πρόληψιν αὐτῶν. Γνωρίζω ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις ἐνίων ἐκ τῶν ξένων ὑγιεινολόγων τοὺς ὁποίους μετεκαλέσαμεν ἐδῶ, ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι, μὲ τὸ σημερινὸν ἐπίπεδον τοῦ πολιτισμοῦ τοῦ λαοῦ μας καὶ τῶν κοινωνικῶν συνθηκῶν ποὺ ὑπάρχουν εἰς τὴν Χώραν μας, θὰ ἦτο σφάλμα νὰ περιορίσωμεν τόσον πολὺ — ἐπὶ τοῦ παρόντος τοὐλάχιστον— τὴν δρᾶσιν τῶν ἱδρυμάτων αὐτῶν. Αὐτὸ δὲν εἶναι σκόπιμον. Θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ δημιουργηθῇ ὑγιειονομικὴ συνείδησις εἰς τὸν ἑλληνικὸν λαόν, ἐφόσον τὰ ἱδρύματα αὐτὰ πρόκειται νὰ περιορισθοῦν μόνον εἰς τὸ νὰ κάμνουν διαγνώσεις καὶ νὰ δίδουν συμβουλάς, καὶ δὲν θὰ παρέχουν τὰ ἴδια, ἔν τινι μέτρῳ, ἰατρικὴν περίθαλψιν, τοὐλάχιστον εἰς τοὺς ἀπόρους. Ὁ θεσμὸς τῶν ἐπισκεπτριῶν νοσοκόμων δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποδώσῃ τὰ ἀποτελέσματά του, παρὰ μόνον, ἐφόσον ἡ δρᾶσις τῶν νοσοκόμων, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπισκέπτωνται τοὺς ἀσθενεῖς κατ’ οἶκον, θὰ συνδυάζεται μὲ ἓν εὐρύτατον πρόγραμμα ἰατρικῆς περιθάλψεως. Σᾶς ἐρωτῶ, κ. Βουλευταί, τὶ ὠφελεῖ νὰ πηγαίνῃ μία ἐπισκέπτρια εἰς τὸ σπίτι ἑνὸς ἐργάτου καὶ νὰ διαπιστώνῃ ἐκεῖ τὰς ἐλεεινὰς βιωτικὰς συνθήκας, ὅτι ἡ οἰκογένεια ἔχει ἀνάγκην εἴτε φαρμάκων, εἴτε τροφῆς, εἴτε καλλιτέρας διαίτης, ἐφόσον ἡ ἰδία αὐτὴ ὀργάνωσις δὲν πρόκειται νὰ παράσχῃ εἰς τὴν οἰκογένειαν αὐτὴν τὰ μέσα διὰ νὰ βελτιώσῃ τὴν κατάστασίν της αὐτήν; Σᾶς φέρω ἕν παράδειγμα. Εἰς τὰ Χανιὰ ἐλειτουργοῦσεν ἕως τελευταίως ἕν ὑγιειονομικόν κέντρον ἐκ τῶν πρώτων ἱδρυθέντων, μὲ ὅλας τὰς ἐπιστημονικὰς ἐγκαταστάσεις καὶ πλῆρες προσωπικόν. Μεταξὺ τῶν ἄλλων τμημάτων, εἶχε καὶ τμῆμα ὀδοντοϊατρικόν, διότι ἡ ὀργάνωσις τοῦ ὑγιειονομικοῦ κέντρου προβλέπει ὅτι ὅλοι οἱ μαθηταὶ θὰ ἐξετάζονται δὶς τοῦ ἔτους εἰς τὸ ὀδοντοϊατρικὸν αὐτοῦ τμῆμα. Μοῦ ἀνέφερε λοιπὸν εἷς φίλος μου ἀπὸ τὰ Χανιά, ὁ ὁποῖος ἐξέφρασεν ἀμφιβολίας διὰ τὴν ἀποτελεσματικότητα τοῦ θεσμοῦ αὐτοῦ, ὅτι ἐκεῖ ναὶ μὲν ὁ ὀδοντοϊατρὸς τοῦ κέντρου ἐκύτταζε τὰ δόντια τῶν παιδιῶν, ἀλλὰ τοῦ ἦτο ἀπηγορευμένον νὰ κάμῃ οἱανδήποτε ἐπέμβασιν. Ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει κανὲν ἀπὸ τὰ παιδιὰ εἶχεν ἀνάγκην ὀδοντοϊατρικῆς ἐπεμβάσεως, τὸ παρέπεμπεν εἰς ἕνα ἰδιώτην ὀδοντοϊατρόν. Ὑπ’ αὐτὰς συνθήκας δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ ὁ νέος αὐτός θεσμός εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, οὔτε ν’ ἀγαπηθῇ παρ’ αὐτοῦ, παρὰ ἐφόσον, τοὐλάχιστον εἰς τὰς ἀρχάς, θὰ ἔχῃ εὐρύτατον θεραπευτικὸν χαρακτῆρα.

§20ΕΠ. ΚΩΝΣΤΑΣ. Πάντοτε πρέπει νὰ ἔχῃ τοιοῦτον θεραπευτικὸν χαρακτῆρα, διότι σύν τῷ χρόνῳ θὰ ἐξαλειφθοῦν τὰ νοσήματα καὶ θὰ ἐλαττωθοῦν.

§21Α. ΠΑΛΛΗΣ. Ἀλλ’ ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις ἀπεναντίας τονίζει, ὅτι θὰ ἔχῃ κυρίως χαρακτῆρα...

§22Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Μοῦ ἐπιτρέπεται, κ. Βουλευτά, νὰ σᾶς ἐξηγήσω τί τονίζει ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις;

§23Α. ΠΑΛΛΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ.

§24Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τονίζει αὐτό: ὅτι... (ἀναγινώσκει).

§25Α. ΠΑΛΛΗΣ. Ὁ λόγος εἶναι, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ὑπάρχει φόβος μήπως τὰ ἰατρεῖα αὐτὰ παραβλάψουν μέχρις ἑνὸς σημείου τὰ συμφέροντα τῶν ἰδιωτῶν ἰατρῶν· ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζωμεν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν σοσιαλιστικὴν ὑγιειονομικὴν πολιτικήν, χωρὶς νὰ θίξωμεν ἰδιωτικὰ συμφέροντα. Καὶ εἰς τὴν Νοτιοσλαυΐαν, ὅταν ὁ Στάμπαρ ἐφήρμοσε τὸ μέγα πρόγραμμα τῆς ὑγιειονομικῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς Χώρας του, εἰς τὴν ἀρχήν ὁ νέος θεσμὸς συνήντησε βεβαίως, διὰ τὸν λόγον αὐτόν, ἀντίδρασιν ἐκ μέρους τῶν ἰδιωτῶν ἰατρῶν, ἀλλ’ αὐτὴ ἡ ἀντίδρασις ἠλαττώθη πολὺ γρήγορα, διότι ἀντελήφθησαν οἱ ἰατροὶ ὅτι, μὲ τὴν δημιουργίαν μιᾶς ὑγιειονομικῆς συνειδήσεως εἰς τὸν λαόν, ὁ ἴδιος ὁ λαὸς ἐμορφώθη καὶ ἑπομένως προσέφευγε περισσότερον εἰς τοὺς ἰατροὺς, ἀντὶ εἰς ἐμπειρικὰ μέσα. Ἑπομένως, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τονίσωμεν τὸ σημεῖον αὐτό. Σημειώσατε ὅτι καὶ τὰ ἰδικά μας ἰατρεῖα— τὰ ἀγροτικὰ τὰ ὁποῖα ἵδρυσεν ἡ Ε.Α.Π.— μέχρις ἑνὸς σημείου, βεβαίως, ἐζημίωσαν τὰ συμφέροντα τῶν ἰδιωτῶν ἰατρῶν, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν μᾶς ἐμποδίζει νὰ εἴπωμεν ὅτι τὰ ἰατρεῖα αὐτὰ παρέσχον πολὺ μεγάλας ὑπηρεσίας εἰς τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμόν· ἀφότου δὲ ἡ δρᾶσις τῶν ἰατρείων αὐτῶν ἐχαλαρώθη κάπως κατὰ τὰ τελευταῖα δύο ἕως τρία ἔτη, εἶναι αἰσθητὴ ἡ ἔλλειψις ἐπαρκοῦς ἰατρικῆς περιθάλψεως εἰς τὰς ἀγροτικὰς περιφερείας τῆς Μακεδονίας. Διὰ τοῦτο διαφωνῶ πρὸς τὴν ἀντίληψιν τῆς ἐκθέσεως ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου. Θὰ ἤθελα ἐπί τινα χρόνον τοὐλάχιστον, τὰ ὑγιειονομικὰ αὐτὰ κέντρα, ἢ μᾶλλον ἡ δρᾶσις ἡ ὑγιειονομικὴ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ὑγιείας, νὰ ἔχῃ ἕνα στενώτατον σύνδεσμον πρὸς τὸν ἄλλον κλάδον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Προνοίας, πρὸς τὴν κοινωνικὴν ἀντίληψιν. Αὐτὸ δὲ μοῦ φαίνεται ὅτι εἶναι καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, ὁ ὁποῖος εἰς δηλώσεις τὰς ὁποίας ἔκαμε πρὸ καιροῦ εἰς τὸν τύπον, ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἀντιλήψεις του περὶ τῆς ἀποστολῆς τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας εἶπε τὰ ἑξῆς: (ἀναγινώσκει) «Προβλέπεται ἡ ὀργάνωσις κλπ.». Ἑπομένως, συμφώνως πρὸς τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας, ἀναγνωρίζεται ἡ ἀνάγκη νὰ ἔλθῃ τὸ Κράτος βοηθόν, εἰς εὐρυτέραν κλίμακα, εἰς τὰς ἀπόρους τάξεις ἀπὸ ἀπόψεως ὑγιειονομικῆς περιθάλψεως. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω ὅσον ἀφορᾷ τὸ γενικὸν πρόγραμμα. Μία διάταξις τοῦ νομοσχεδίου, κ. Βουλευταί, τὴν ὁποίαν δὲν εὑρίσκω ὀρθὴν εἶναι ἡ διάταξις τοῦ πρώτου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 11, τὸ ὁποῖον καθορίζει τὸν τρόπον τοῦ διορισμοῦ τῶν νέων ὑγιειονολόγων, οἱ ὁποῖοι θὰ προσληφθοῦν εἰς τὰ ὑγιειονομικὰ κέντρα· ἐνῶ εἰς τὸ ἄρθρον 10, διὰ τοὺς μετέπειτα διορισμούς, προβλέπεται μία ἐπιτροπή, ἡ ὁποία παρέχει ὅλας τὰς ἐγγυήσεις, μία ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ἀπὸ τὰ τέσσαρα ὑπηρεσιακὰ μέλη, ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου, ἀπὸ ἕνα ἀντιπρόσωπον τῆς Ἀνωτάτης Ὑγιειονομικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἀπὸ ἕνα καθηγητὴν τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου, ὑποδεικνυόμενον παρ’ αὐτῆς τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς. Εἰς τὸ ἄρθρον 11 λέγετε ὅτι, κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ παρόντος νόμου, δηλ. προκειμένου διὰ τοὺς πρώτους διορισμούς, αὐτοὶ θὰ γίνωνται κατόπιν γνωματεύσεως μιᾶς ἐπιτροπῆς, ἀποτελουμένης ἀπὸ δύο ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου καὶ ἕνα καθηγητὴν τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς, ὑποδεικνυόμενον, ὄχι ἀπὸ τὴν Σχολήν, ἀλλὰ ἀπὸ τὸν Ὑπουργόν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Ὑπουργέ, φρονῶ, ὅτι αὐτὴ ἡ διάταξις θὰ σᾶς ἐκθέσῃ εἰς τὴν κατηγορίαν, ὅτι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, ἀποβλέπετε εἰς τὸ νὰ διορίσητε κομματικούς σας φίλους. Μὴ τὸ κάμετε αὐτό. Μὴ ἀφήσετε αὐτὴν τὴν διάταξιν. Σεῖς ὁ ἴδιος, πιθανόν, νὰ μὴ θελήσετε νὰ κάμητε κατάχρησιν τῆς ἐξουσίας τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς παρέχῃ ὁ νόμος διὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ, ἀλλὰ γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι θὰ ἔχετε τόσας πιέσεις ὥστε θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ τὰς ἀποφύγετε.

§26Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δι’ αὐτὸ κάμνομεν τὴν ἐπιτροπήν, ὥστε νὰ ἐλέγχῃ καὶ κάμνῃ τοὺς καλλιτέρους διορισμούς.

§27Α. ΠΑΛΛΗΣ. Διατὶ θέλετε τὴν σύνθεσιν τῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τοὺς πρώτους διορισμοὺς τριμελῆ, ἀπὸ δύο ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου καὶ ἕνα Καθηγητὴν τοῦ Πανεπιστημίου, τὸν ὁποῖον θὰ διορίζῃ ὁ Ὑπουργός, ἐνῶ κατωτέρω ἔχετε Ἐπιτροπὴν πολυμελῆ.

§28Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Θὰ σᾶς ἀπαντήσω ὅταν λάβω τὸν λόγον.

§29Α. ΠΑΛΛΗΣ. Ἔλεγον προχθές, ὁμιλῶν ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, ὅτι δὲν πρέπει νὰ κάμωμεν κομματικὴν πολιτικήν, προκειμένου περὶ τῶν ζητημάτων τῆς δημοσίας ὑγείας, ὁ δὲ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπεδοκίμασε τοὺς λόγους μου αὐτούς. Ἑπομένως, εἶμαι βέβαιος, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ὑγιεινῆς, σεῖς, ὁ ὁποῖος βεβαίως φιλοδοξεῖτε νὰ γράψητε χρυσᾶς σελίδας εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς ἑλληνικῆς δημοσίας ὑγείας, ὅτι θὰ θελήσητε νὰ ἀπαλείψητε αὐτὴν τὴν — ἐπιτράψατε νὰ τὴν ὀνομάσω— πονηρὰν διάταξιν ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ ἀφήσετε οἱ διορισμοὶ αὐτοὶ νὰ γίνουν συμφώνως πρὸς τὴν διαδικασίαν τοῦ ἄρθρου 10, διὰ τῆς ἐπιτροπῆς ἐκείνης, ἡ ὁποία παρέχει ὅλας τὰς ἐγγυήσεις πρὸς τὸ κοινόν ὅτι θὰ διορισθοῦν μόνον οἱ ἔχοντες τὰ περισσότερα προσόντα καὶ οἱ ἄριστοι. Μίαν ἀκόμη παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω. Πολὺ ὀρθῶς καθορίζεται εἰς τὸ ἄρθρον 3 ὅτι οἱ ὑγιεινολόγοι ἰατροί, οἱ ὁποῖοι θὰ διορισθοῦν προϊστάμενοι τῶν ὑγιειονομικῶν αὐτῶν κέντρων, δὲν θὰ ἐπιτρέπεται νὰ ἐξασκοῦν τὸ ἐπάγγελμα. Αὐτὸν τὸν ὅρον τὸν εἴχομεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὸν κανονισμὸν τῶν ἀγροτικῶν ἰατρείων τῆς Ε.Α.Π. Ἐπίσης ὑπάρχει ὁ ἴδιος ὅρος εἰς τὸν κανονισμὸν τῆς ὑγιειονομικῆς ὑπηρεσίας τῆς Νοτιοσλαυΐας. Δεδομένου ὅτι οἱ ἰατροὶ αὐτοὶ δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἔχουν πελατείαν, φρονῶ, ὅτι ὁ μισθὸς ὁ ὁποῖος καθορίζεται διὰ τοὺς προϊσταμένους ὑγειονομικῶν κέντρων βʹ τάξεως,— μὲ βαθμὸν Εἰσηγητοῦ— εἶναι ἀνεπαρκής. Διότι, σᾶς ἐρωτῶ: θὰ εἶναι εὔκολον νὰ εὕρετε νέους ἐπιστήμονας ὁπωσδήποτε κάποιας ἀξίας, οἱ ὁποῖοι νὰ εἶναι πρόθυμοι νὰ ὑπηρετήσουν, χωρὶς νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς πελατείας, μὲ τὸν μισθὸν τοῦ Εἰσηγητοῦ, δηλ. 3360 σὺν τὸ ἐπίδομα 50%, δηλ. 5.000 δρχ.; Ἡμεῖς εἰς τὴν Ε.Α.Π. ἐδίδομεν μισθοὺς 7.500 δραχ.

§30Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Μὲ τὰς αὐξήσεις ποὺ δίδονται, πιστεύω, ὅτι θὰ ὑπερβῇ τὰς ἕξ χιλιάδας.

§31Α. ΠΑΛΛΗΣ. Τότε βεβαίως εἶμαι σύμφωνος μαζί σας, Ἐκτὸς τῶν σημείων αὐτῶν καὶ ἰδίως τοῦ σημείου τῆς ἐπιτροπῆς τὸ ὁποῖον ἐτόνισα, εὑρίσκω τὸ νομοσχέδιον καλὸν καὶ εὔχομαι νὰ τὸ θέσητε τὸ ταχύτερον εἰς ἐνέργειαν, ὥστε ἡ Ἑλλὰς νὰ μὴ παρουσιάζεται πλέον καθυστερημένη ἀπὸ ἀπόψεως ὑγιειονομικῆς ὀργανώσεως. Εἶμαι δὲ βέβαιος ὅτι ἡ βοήθεια τὴν ὁποίαν δυνάμεθα νὰ ἀναμένωμεν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, θὰ εἶναι ἀνάλογος πρὸς τὰς προσπαθείας τὰς ὁποίας ἡμεῖς οἱ ἴδιοι θὰ καταβάλωμεν.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Οἰκονομίδης.

§33Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὑπῆρξα εἰσηγητὴς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, διαφωνήσας ὡς πρὸς τὸ σύνολον αὐτοῦ πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργόν, μὴ ἀναγράψας ὅμως τὴν διαφωνίαν μου ταύτην εἰς τὴν ἔκθεσιν, καθόσον ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, κατ’ ἀπόλυτον πλειονοψηφίαν, ἀπεφάνθη ὑπὲρ τῆς παραδοχῆς τοῦ νομοσχεδίου μέ τινας τροπολογίας. Παρετήρησα, κ. Βουλευταί, ὅτι οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ ἐπὶ τῆς Ὑγιεινῆς, οὐδέποτε ἦλθον εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἀπόρους καὶ τοὺς ἀγρότας, διὰ νὰ γνωρίσουν τὴν ἀθλίαν ὑγιεινὴν κατάστασιν αὐτῶν καὶ περιστοιχιζόμενοι πάντοτε ὑπὸ τῶν ἐπιτηδείων, συντάσσουν διάφορα δοκιμαστικὰ νομοσχέδια καὶ τὰ θέτουν εἰς ἐφαρμογὴν δοκιμαστικῶς, ὡς τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀνθελονοσιακῶν συνεργείων κλπ. Τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα, ὅπως γνωρίζετε, ἐκόστιζαν εἰς τὸ Κράτος περὶ τὰ 48 ἑκατομμύρια, χωρὶς νὰ ἀποδίδουν τι τὸ ὠφέλιμον. Καὶ ἡ τότε Κυβέρνησις, ἡ ὁποία καὶ τὰ συνέστησε, καίτοι ἐδήλωσεν ὅτι ἀπέτυχον, μόλα ταῦτα δὲν εἶχε τὴν δύναμιν νὰ τὰ διαλύσῃ διὰ λόγους κομματικούς. Ὅπως ἐπίσης ἡ Ὑγειονομικὴ Σχολή, εἷς ὀργανισμὸς πολυδάπανος, εἷς ὀργανισμὸς τοῦ ὁποίου θὰ εἴπωμεν ποία ἦτο ἡ ἀπόδοσις, ὅταν συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησις τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς. Θὰ ἴδητε τότε πῶς διασπαθίζονται τὰ ἑκατομμύρια, χωρὶς καμμίαν ἀπόδοσιν. Μόλον τοῦτο ἐκόλλησεν ἡ Σχολὴ καλὰ καὶ θέλει νὰ μᾶς κολλήσῃ ἔτι περισσότερον διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, διότι τοῦτο εἰς οὐδένα ἄλλον σκοπὸν ἀποβλέπει ἢ εἰς τὴν διατήρησιν τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς. Οὐδέποτε, Κύριοι, ἀπεβλέψαμεν εἰς πρακτικὰ πράγματα καὶ ὠφέλιμα. Πάντοτε προσπαθοῦμεν νὰ κραγιονάρωμεν τὰ διάφορα νομοσχέδια τῆς ὑγιεινῆς, ἀδιαφοροῦντες δι’ οἱονδήποτε ἄλλο ἀποτέλεσμα, εἰμὴ μόνον πῶς νὰ φαινώμεθα ὅτι εἴμεθα πολιτισμένον Κράτος. Καὶ ἤδη, Κύριοι, ἔρχομαι ἀκριβῶς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου συνιστῶνται 35 ὑγειονομικὰ κέντρα. Εἶχον τὸ ἀτύχημα ἢ τὸ εὐτύχημα, ὅπως θέλετε εἴπετέ το, ἀπὸ τὰ τέσσαρα ὑγειονομικὰ κέντρα, τὰ ὁποῖα συνεστήθησαν δοκιμαστικῶς, ἓν νὰ εἶναι καὶ εἰς τὴν περιφέρειάν μου. Τὸ ὑγιειονομικὸν αὐτὸ κέντρον εἶχε σωρείαν ὑπαλλήλων, παιδιάτρους, ὀφθαλμολόγους, ὀδοντοϊατρούς, λογιστάς, παραλογιστὰς κλπ. καὶ ἐπισκεπτρίας ἀδελφάς τρεῖς τὸν ἀριθμόν. Καὶ ἀποτέλεσμα τοῦ ὑγιειονομικοῦ αὐτοῦ κέντρου ἦτο νὰ ζητήσῃ ὅλος ὁ κόσμος τὴν κατάργησιν τοῦ ὑγιειονομικοῦ κέντρου. Μὲ τὰς ἐπισκεπτρίας ἀδελφὰς συνέβησαν χειρότερα πράγματα. Ἤρχετο ἡ ἐπισκέπτρια ἀδελφή καὶ ἐπήγαινεν εἰς τὰ σπίτια καὶ ἔλεγεν ὅτι αὐτὸ τὸ δωμάτιον εἶναι ἀνθυγιεινόν. Ἐπήγαινεν εἰς τοὺς ἰατροὺς καὶ τοὺς ἔλεγεν ὅτι πρέπει νὰ ἐπισκεφθοῦν δωρεάν τὸν τάδε ἀσθενῆ καὶ μίαν ἡμέραν εἶχε τὴν τόλμην νὰ ἔλθῃ καὶ εἰς ἐμὲ καὶ νὰ εἴπῃ εἰς τὴν κυρίαν μου ὅτι πρέπει νὰ ἐπισκεφθῶ δωρεὰν ἕνα παιδί, καὶ νὰ δώσω καὶ τὰ φάρμακα δωρεάν. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἀποκλείσῃ τοὺς φυσικοὺς προστάτας τῆς ὑγιείας, τοὺς ἰατρούς, καὶ νὰ παραδώσῃ αὐτήν, εἰς τὰς ὑγιειονομικὰς σχολάς, τὰς ἐπισκεπτρίας ἀδελφὰς καὶ εἰς τοὺς τελειοφοίτους τοῦ Σχολαρχείου, οἱ ὁποῖοι ἔρχονται νὰ ἀναλάβουν καθήκοντα ἀστιάτρου. Οἱ ἰατροὶ εἶνε ἀνίκανοι διὰ τὸ ἰατρικὸν ἐπάγγελμα καὶ εἶναι ἱκανοὶ οἱ τελειόφοιτοι τοῦ Σχολαρχείου, οἱ πεντάμηνον ἀσκούμενοι.

§34Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Μοῦ λέγετε, κ. Οἰκονομίδη, ποῖα εἶναι τὰ καθήκοντα τοῦ ὑγιειονομικοῦ ἐπόπτου;

§35Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἐκεῖ ποὺ ὑπάρχει ὑγιεινολόγος εἶναι βοηθός, ἐκεῖ ποὺ δὲν ὑπάρχει, τελεῖ ὑπὸ τὰς διαταγὰς τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς καὶ κάνει τὸν ἀστίατρον. Κύριοι, δὲν θέλω νὰ ἐξετάσω ὅλο τὸ νομοσχέδιον, ἀναφέρω ὅμως τοῦτο ὅτι, ἐνῶ εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους μας ὅτι ἡ νόσος ἡ ὁποία μαστίζει κυριολεκτικῶς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἡ ἑλονοσία, ἐν τούτοις δὲν συγκεντρώνομεν τὰς προσπαθείας μας ἐπὶ τῆς νόσου αὐτῆς, ὥστε νὰ δημιουργήσωμεν κοινοτικοὺς καὶ δημοτικοὺς ἰατροὺς καὶ νὰ δώσωμεν ἐφθηνὴν κινίνην καὶ ὄχι δωρεὰν διότι δὲν περιέρχεται εἰς τοὺς ἀπόρους. Ἐκ τῶν δέκα ἑκατομμυρίων ποὺ δίδονται δωρεάν, δὲν περιέρχεται οὔτε ἕν ἑκατομμύριον εἰς τοὺς ἀπόρους. Ἀλλὰ καὶ βλάβην προξενεῖ, διότι ὁ κόσμος περιμένει τὴν δωρεὰν κινίνην, ἐνῶ ὑποφέρει ἀπὸ τοὺς πυρετούς, οἱ ὁποῖοι ἐνσαρκώνονται μέσα του καὶ κατόπιν δὲν φεύγουν εὐκόλως. Καὶ τὴν ἐφθηνὴν κινίνην νὰ τὴν δώσωμεν ἀπευθείας εἰς τοὺς χωρικούς, χωρὶς νὰ τὴν μοιράζουν οἱ διάφοροι κρατικοὶ ἰατροὶ καὶ βοηθοί. Καὶ ἀντὶ νὰ ἔχωμεν τὰς ἐπισκεπτρίας ἀδελφάς, νὰ ἔχωμεν ἐγκυκλίους, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ εἰσέλθουν καὶ εἰς τὴν τελευταίαν καλύβην, κατόπιν συστάσεως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, πρὸς τοὺς ἱερεῖς, νὰ ἀναγινώσκωνται εἰς τὰς ἐκκλησίας. Ἐκεῖ ποὺ λέγουν ἐκ τοῦ κατὰ Λουκᾶν, νὰ λένουν καὶ ἐκ τοῦ κατὰ τῆς ἑλονοσίας πολέμου. (γέλωτες). Καὶ εἰς τὰ σχολεῖα ποὺ διδάσκουν ἡ ἀλεπούδα, τῆς ἀλεπούδας, νὰ διδάσκουν εἰς τὰ παιδιὰ πῶς νὰ παίρνουν τὴν κινίνην. Διότι δὲν γνωρίζουν οἱ περισσότεροι, πῶς πρέπει νὰ παίρνεται ἡ κινίνη. Λαμβάνει σήμερον δύο κουφέτα, μετὰ μίαν ἑβδομάδα 3 κουφέτα καὶ ὁ πυρετὸς ἐν τῷ μεταξὺ ἐξασθενεῖ τὸν ὀργανισμὸν καὶ τὸν καθιστᾷ ἄχρηστον. Καὶ ἰδού, Κύριοι, ποία εἶναι ἡ αἰτία τῆς φυματιώσεως. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω μίαν περικοπὴν τοῦ κ. Βεγγλίδη: (ἀναγινώσκει). Ἡ ἑλονοσία λοιπὸν ὑποσκάπτει τὸν ὀργανισμὸν καὶ ἐλαττώνει τὴν ἀντίστασιν αὐτοῦ εὑρίσκει δὲ τότε πλέον ἔδαφος ἡ φυματίωσις καὶ ἐξαπλοῦται περισσότερον. Πρέπει λοιπόν νὰ στραφῶμεν ἐναντίον τῆς ἑλονοσίας καὶ θὰ τὴν πολεμήσωμεν μόνον διὰ τῆς κινίνης. Καὶ ἀπόδειξις τούτου εἶναι ὅτι ὅταν ἡ κινίνη εἶχεν 25 λεπτὰ τὸ σωληνάριον, ἡ ἑλονοσία ἠλαττώθη κατὰ 75%. Ἴσως μοῦ εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι εἰς τὴν Ἰταλίαν ἔγιναν τεράστια ἀνθελονοσιακὰ ἔργα, ὅτι ἐξωδεύθησαν ἀρκετὰ ἑκατομμύρια καὶ ἐν τούτοις δὲν ὑπῆρξαν ἱκανοποιητικὰ τὰ ἀποτελέσματα. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, Κύριοι, ὅτι ἡ ἑλονοσία εὑρίσκεται παντοῦ, καὶ σὲ μιὰ κουταλιὰ νερὸ στάσιμο ἀναπτύσσεται κουνούπι. Ἄλλο ὅπλον ἀπὸ τὴν κινίνην δὲν ἔχομεν.

§36Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καὶ τὸ σχολεῖον ἠμπορεῖ νὰ βοηθήσῃ. Νὰ γίνῃ μία ἐθνικὴ σταυροφορία κατὰ τῆς ἐπαράτου αὐτῆς ἀσθενείας, διότι τοῦτο εἶναι ἐθνικὴ ἀνάγκη, ἡ δὲ καταπολέμησις αὐτῆς θὰ συντελέσῃ ἀσφαλῶς εἰς τὴν ἀναγέννησιν τῆς Ἑλλάδος. Ἡ μέριμνα τοῦ Ὑπουργείου δὲν ἔχει περιστραφῆ περὶ τὸ ζήτημα αὐτὸ τῆς ἐφθηνῆς κινίνης; Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ παράσχῃ τὴν ἑξῆς πληροφορίαν. Αἱ δαπάναι τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, αἱ προοριζόμεναι διὰ τὴν κινίνην, πόσον ὑπολογίζονται;

§37Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἑκατὸν ἑξήκοντα ἑκατομμύρια διαθέτει τὸ Κράτος διὰ τὴν ἀγορὰν κινίνης.

§38Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Πόσον ὑπολογίζεται ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ Κράτους ἀπὸ τὴν δωρεὰν διανομὴν τῆς κινίνης;

§39Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Δέκα ἑκατομμύρια ἐφέτος.

§40Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δίδεται καὶ κινίνη μὲ ἠλαττωμένην τιμήν;

§41Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ὂχι.

§42Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἀποδίδει μεγάλην σημασίαν εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Καὶ ζητεῖ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς πληροφορήσῃ. Τὶ ποσὸν δίδει τὸ Κράτος διὰ τὴν ἀγορὰν κινίνης, τὶ ποσὸν εἰσπράττει καὶ τὶ ποσὸν κινίνης διανέμῃ δωρεάν. Ἡ ἐρώτησίς μου δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν ἐλέγχου. Ἀποδίδω ἐθνικὴν σημασίαν εἰς τὸ θέμα, διότι πιστεύω, ὅτι, ἐὰν δὲν λύσῃ τὸ ἔθνος τὸ ζήτημα τῆς ἑλονοσίας, Ἑλληνικὸν Ἔθνος μετ’ ὀλίγον δὲν θὰ ὑπάρχῃ. Εὑρισκόμεθα ὑπὸ τὸ Κράτος μιᾶς μεγάλης παρεξηγήσεως, διότι ἐξεγκώνομεν ἀσήμαντα θέματα καὶ ὑποτιμῶμεν τὰ μεγάλα ἐθνικὰ ζητήματα, διότι ἐθνικὸν ζήτημα εἶναι τὸ ζήτημα τῆς ἑλονοσίας, καθόσον αἱ ἐθνικαὶ δυνάμεις ἔχουν ἐλαττωθῆ ἀπὸ τὴν ἑλονοσίαν καὶ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ μία ἐθνικὴ σταυροφορία, διδασκάλων, στρατιωτῶν, μαθητῶν καὶ Κράτους πρὸς καταπολέμησιν τῆς ἑλονοσίας, διότι τότε μόνον δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι γίνεται ἀπαρχὴ ἀναγεννήσεως τῆς Ἑλλάδος.

§43Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Πέρυσι τὸ Κράτος διέθεσε δωρεὰν κινίνην πέντε ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Ἐφέτος διένειμε δωρεὰν κινίνην δέκα ἑκατομμυρίων. Ἡ διάθεσις ἐγένετο πέρυσι καὶ ἐφέτος διὰ τῶν νομιάτρων καὶ τῶν προέδρων κοινοτήτων, καὶ δύναμαι νὰ σᾶς πληροφορήσω ὅτι ἐξετελέσθη εὐσυνειδήτως.

§44Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὸ ζήτημα αὐτὸ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιτευχθῇ ἄνευ τῆς συσχετίσεώς του πρὸς τὸ θέμα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων. Ἤδη τὸ θέμα εἰσάγεται μονομερῶς καὶ ἀσυνδέτως, καὶ δὲν ἀποτελεῖ ἢ μίαν ἀγαθὴν πρόθεσιν. Τὰ μέσα εἶναι ἀνεπαρκέστατα διὰ τὴν ἐπίλυσιν τοῦ σοβαροῦ αὐτοῦ ζητήματος. Μόνον αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις ὀργανοῦσαι τὴν κοινωνικὴν πρόνοιαν, εἶναι δυνατὸν νὰ θέσουν τὴν βάσιν τοῦ ζητήματος καὶ νὰ φθάσωμεν εἰς ἀποτελέσματα.

§45Ι. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς Προνοίας). Χαίρω πολύ, διότι ἡ Βουλὴ συμφωνεῖ ἐπὶ ἑνὸς ζητήματος κατ’ ἐξοχὴν ἐθνικοῦ, χαίρω ἰδιαιτέρως, διότι ἡ μεγάλη σημασία τὴν ὁποίαν ἀποδίδει ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο εἶχεν ἀπήχησιν εἰς τὴν συνείδησιν ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς, διότι πράγματι, Κύριοι, πρόκειται περὶ μεγάλου ἐθνικοῦ ζητήματος. Ἤκουσα, Κύριοι, ἀπὸ σοφοὺς ὑγιεινολόγους καὶ ἰατρούς, μίαν πρόβλεψιν, τὴν ἑξῆς πρόβλεψιν. Ἐὰν ἐπὶ δύο ἕως τρεῖς γενεὰς ἐξακολουθήσῃ μαστιζομένη ἡ ἑλληνικὴ φυλὴ ἀπὸ τὴν μάστιγα αὐτὴ τῆς ἑλονοσίας, ἀπὸ τὴν ὁποίαν καὶ οἱ περισσότεροι ἡμῶν ἐμαστίζοντο, καὶ πιστεύσωμεν τὸν ἱστορικόν, ὅτι ἡ πτῶσις τῆς ἑλληνικῆς φυλῆς ὀφείλεται εἰς τὴν ἑλονοσίαν τὴν ὁποίαν ἐξέφραζον οἱ πρόγονοί μας μὲ τοὺς θρύλους τῆς Λερνέας Ὕδρας, ἐάν, λέγω, ἐπὶ τρεῖς γενεάς ἐξακολουθήσῃ ἡ ἑλονοσία, ἡ ἑλληνικὴ φυλή θὰ καταστραφῇ. Δι’ αὐτὸ εἶναι ἀνάγκη νὰ δημιουργήσωμεν ὑγιειονομικὴν συνείδησιν.

§46Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων δὲν ὑπάρχει ἡ ἀσφάλισις τῆς ἀσθενείας. Πῶς εἶνε δυνατὸν νὰ πολεμήσωμεν τὴν ἑλονοσίαν, ὅταν λείπει ἡ ἀσφάλισις τῆς ἀσθενείας ἀπὸ τὸν θεσμὸν τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων;

§47Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ ἑλονοσία δὲν ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς μίαν παράταξιν.

§48Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ ἤθελα ὡς ἐπιστέγασμα τῆς ἐπελθούσης ὁμοφωνίας τῶν δύο παρατάξεων, νὰ λεχθῇ καὶ τοῦτο. Ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ περιμένωμεν ἀποτελέσματα ἀπὸ τὸν πόλεμον τῆς ἑλονοσίας, ἐὰν δὲν ἀποξηράνωμεν τὰ ἕλη.

§49Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Οὐδεὶς ἀρνεῖται, ὅτι ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις καὶ ὅλοι οἱ Ὑπουργοὶ φροντίζουν διὰ τὸ ζήτημα τῆς ὑγιείας, καὶ ἰδίως διὰ τὴν ἑλονοσίαν. Τὸ ζήτημα ὅμως συζητεῖται μόνον ἐπιστημονικῶς, χωρὶς νὰ καταλήγῃ εἰς οὐδὲν ἀποτέλεσμα. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, Κύριοι Συνάδελφοι, καὶ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ καταπολεμηθῇ ἡ ἑλονοσία. Δὲν ἤκουσα πόσα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰ κατ’ ἔτος δαπανώμενα ἑκατομμύρια. Κατὰ τὰς πληροφορίας, τάς ἰδικάς μου, εἶναι τριάκοντα πέντε τόννοι.

§50Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Καὶ ἡ δωρεὰν παρεχομένη κινίνη;

§51Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Συνολικῶς τὸ Κράτος χρειάζεται 35 τόννους κινίνης, ἐξοδεύει δὲ τὸ Κράτος 110 ἑκατομμύρια δι’ ἀγορὰν ὁλοκλήρου τῆς κινίνης.

§52Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Δὲν ἐξοδεύει τὸ Κράτος.

§53Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Τὸ Κράτος τὴν παίρνει, τὴν δισκιοποιεῖ καὶ τὴν παραδίδει.

§54Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ὑπάρχει διαφορά, δὲν ἐξοδεύει 110 ἑκατομύρια.

§55Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Δίδει 110 ἑκατομμύρια πρὸς ἀγοράν, ἐκ τῶν ὁποίων εἰσπράττει τὰ 100 καὶ δίδει δωρεὰν τὰ 10 ἑκατομμύρια.

§56Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Μίαν λεπτομέρειαν, τὸ Κράτος πωλεῖ τὴν κινίνην εἰς τὸ κόστος της τὸ πραγματικόν;

§57Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ὑποθέτω, δὲν ἔκαμα ἔρευναν τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ἄν τὸ κυτίον τὸ πωλεῖ ἀντὶ 28 δραχμῶν, 10 δραχ., ἀπὸ τὰ 110 ἑκατομμύρια τὰ ὁποῖα διαθέτει σήμερον πρὸς ἀγορὰν θὰ εἰσπράττῃ τὸ τρίτον, δηλ. 36 ἑκατομ. Ἄν δὲ αὐτὰ τὰ ὁποῖα συνιστῶμεν ἐδῶ τὰ καταργήσωμεν, καταργήσωμεν καὶ τὴν ὑγιειονομικὴν σχολήν, διὰ τὴν ὁποίαν ὑπάρχει ἀρίστη ἰδέα, ἀλλὰ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως θὰ ἴδωμεν τὶ εἶναι ἡ ὑγιειονομικὴ σχολή, καὶ διάφορα ἄλλα θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐφθηνήνωμεν τὴν κινίνην, καὶ ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους νὰ μὴ βαρύνεται εἰς τὸ ὅλον. Ἀλλὰ καὶ ἂν αὐτὰ τὸ Κράτος δὲν τὰ κατορθώσῃ, ὀφείλει νά ἐπιβαρύνῃ τὸν Προϋπολογισμὸν χάριν τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν, χάριν αὐτῆς τῆς ὑποστάσεως τῆς φυλῆς πρὸς καταπολέμησιν τῆς ἑλονοσίας, ἡ ὁποία μᾶς προδιαθέτει εἰς τὴν φυματίωσιν καὶ τὰς ἄλλας νόσους, ἐλαττώνουσα τὴν ἀντίστασιν, διότι ὀργανισμός, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ἀντίστασιν, προσβάλλεται ὑφ’ ὅλων τῶν νόσων. Ἡμεῖς δὲ οἱ ἰατροί, ὅταν πηγαίνωμεν καὶ βλέπωμεν πνευμονιῶντας, δίδομεν κινίνην, διότι, ἂν δὲν δώσωμεν κινίνην, κινδυνεύομεν νὰ χάσωμεν τὸν ἀσθενῆ ἀπὸ τὴν ἑλονοσίαν καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν πνευμονίαν. Τὶ περιμένετε λοιπόν, Κύριοι, ἀπὸ τοιούτους ὀργανισμούς; Τὶ ἀπόδοσιν νὰ ἔχουν, ὡς πρός τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν; Διότι, ὅταν ἐγὼ περιμένω νὰ μοῦ ἔλθῃ ὁ πυρετὸς τὸ μεσημέρι, δὲν ἔχω τὴν ὄρεξιν νὰ μεταβῶ νὰ ἐργασθῶ. Οὔτε, ὅταν ἔχω τὸ παιδί μου μὲ σπασμούς, θὰ ἔχω ὄρεξιν δι’ ἐργασίαν. Λοιπόν, Κύριοι, κατὰ τὴν στατιστικήν, ἔχομεν δύο ἑκατομμύρια ἑλονοσούντων, ἂν ἐρωτήσητε ἐμέ, ἔχομεν πέντε ἑκατομμύρια.

§58ΑΛ. ΜΕΛΑΣ. Σωστό, σωστό. Οὕτω εἶναι.

§59Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Τελευτῶν, Κύριοι, θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργόν τῆς Ὑγιεινῆς νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, παρὰ νὰ στρέψῃ τὴν προσοχήν του πρὸς τοὺς κοινοτικοὺς καὶ δημοτικοὺς ἰατρούς, καὶ νὰ καταβιβάσῃ τὴν τιμὴν τῆς κινίνης, καὶ νὰ μὴ ἀναμείνῃ ἀποτελέσματα ὠφέλημα ἀπὸ τοὺς ὑγιεινολόγους καὶ ἀπὸ τοὺς ὑγιεινομικοὺς ἐπόπτας καὶ ἀπὸ τὰς ἐπισκεπτρίας ἀδελφάς.

§60Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου συγχωνεύονται τὰ κέντρα;

§61Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Δὲν συγχωνεύονται, δημιουργοῦνται κέντρα.

§62ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ναί, ἀλλὰ καταργοῦνται οἱ νομίατροι.

§63Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἀλλὰ προστίθενται διάφοροι ὑπάλληλοι.

§64ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Καὶ γίνεται μία αὔξησις δαπάνης κλπ. Αὐτὸ τὸ ἠξεύρω, ἀλλὰ λέγετε νὰ ἔχωμεν τοὺς δημοτ. ἰατροὺς καὶ τοὺς κοινοτικούς. Νομίζετε ὅτι αὐτοὶ εἶναι ἐπαρκεῖς διὰ τὴν ὑγιειονομικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους, χωρὶς ἐργαστήρια καὶ χωρὶς τὰ ἄλλα πράγματα;

§65Κ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Τώρα τὰ ἐργαστήρια ἤρχισαν νὰ τίθενται εἰς δευτέραν μοῖραν. Δὲν λέγω ὅτι εἶναι ἐπαρκεῖς οἱ νομίατροι, ἀλλὰ δὲν εἶναι καὶ οἱ ἄλλοι ἐπαρκεῖς, οἱ ὁποῖοι καὶ θὰ εἶναι καὶ δαπανηρώτεροι. Εἶπον, Κύριοι, ὅτι θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς ἂν θέλῃ νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Ἂς μὴ περιμένῃ ἀπὸ τοὺς ὑγιεινομικοὺς ἐπόπτας, ἀπὸ τὰς ἀδελφὰς ἐπισκεπτρίας καὶ ἀπὸ τοὺς ὑγιεινολόγους νὰ δώσουν κατεύθυνσιν ὑγιειονομικὴν εἰς τὴν Χώραν, διότι θὰ περιορισθοῦν μόνον ἐντὸς τῶν πόλεων, οἱ δὲ ἀγροτικοὶ πληθυσμοὶ δὲν θὰ ἔχωσιν οὐδεμίαν ὠφέλειαν ὅσον καὶ ἂν αὐτοὶ εἶναι τόσον κατηρτισμένοι, ὥστε νὰ παράσχουν τὰ φῶτα τους εἰς ὅλους. (Χειροκροτήματα ἐξ ἀμφοτέρων τῶν πτερύγων).

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φραντζεσκάκης.

§67Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν ἡμῶν νομοσχέδιον ἀποτελεῖ τὴν βάσιν τοῦ ὅλου ὑγιεινομικοῦ οἰκοδομήματος. Τὸ ὑγιεινομικὸν πρόβλημα ἐκ τῶν σοβαρωτάτων, καθ’ ὃ συνδεόμενον πρὸς αὐτὴν τὴν φυλετικήν μας ὑπόστασιν δὲν ἔτυχε τῆς δεούσης μέχρι σήμερον προσοχῆς παρ’ ὅλον τὸ σημειωθὲν κατὰ τὴν τελευταίαν 4ετίαν σταθερὸν βῆμα προόδου δυσανάλογον πρὸς τὰς διατεθείσας πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν δαπάνας. Τὸ πρόβλημα τῆς ὑγιείας τοῦ λαοῦ πρέπει ν’ ἀντιμετωπισθῇ εἰς τὰς λεπτομερείας του διὰ πλήρους ὀργανώσεως ἐπεκτεινομένης εἰς ὅλα τὰ κοινωνικὰ στρώματα, τὰς βιομηχανικὰς καὶ ἐργατικὰς ἐπιχειρήσεις, βελτιώσεως τῶν ὅρων διαμονῆς, ἐργασίας καὶ τροφῆς καταπολεμήσεως τῶν κυριωτέρων νόσων ἑλονοσίας, φυματιώσεως ἀφροδισίων καὶ λοιμωδῶν, παρεχομένων τῶν μέσων εἰς τὸν λαὸν ὑγιεινοτέρων ὅρων διαίτης, τῶν μέσων δι’ ὧν θὰ ἀποφεύγωνται αἱ νόσοι καὶ ἐπαρκοῦς νοσηλευτικῆς βοηθείας. Ἐπιβάλλεται ἡ σύνταξις πλήρους προγράμματος πολιτικῆς ὑγιεινῆς, κατόπιν μελέτης τῶν δυναμένων ἐκ τῆς εἰδικότητός των καὶ πείρας νὰ συντρέξουν εἰς τὸ ἔργον ἐπιστημόνων τοῦ δημοσίου καὶ ἰδιωτικοῦ βίου, μὲ σύστημα, βάσιν, κατεύθυνσιν, ὀργάνωσιν, ἐπαρκεῖς πόρους, τῇ στενῇ συνεργασίᾳ καὶ ὑπὸ ἑνιαίαν διεύθυνσιν, ἐν συστήματι ἀποκεντρωτικῷ τῶν πολυαρίθμων ὑγιεινομικῶν ὑπηρεσιῶν, συντονισμὸν τῶν ὑγιειονομικῶν ἐργασιῶν μεθ’ ὅλων τῶν τῆς αὐτῆς ὑφῆς καὶ τῶν φιλανθρωπικῶν ὡς καὶ τῶν δημοτικῶν ὑγειονομικῶν ὑπηρεσιῶν καὶ παντὸς τοῦ ἰατρικοῦ κόσμου διὰ τῶν κατὰ τόπους ἰατρικῶν συλλόγων, κηρυσσομένου ἐθνικοῦ συναγερμοῦ ἐν τῷ κοινωνικῷ ἀγῶνι ὑπὲρ τῆς ὑγιείας τοῦ λαοῦ, ἥτις, ὡς ἔχει, κρίνεται ἐγκληματικὴ διὰ τὸ Κράτος, καθ’ ὃ φέρουσα μοιραίως τὴν κοινωνικὴν ἀποσύνθεσιν καὶ φυλετικὴν ἐξόντωσιν. Διὰ τοῦτο νομίζω καὶ ἐγὼ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔρχεται προθυστέρως. Πρέπει νὰ ἔλθουν ὅλα τὰ ἄλλα, τὸ ζήτημα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων, κλπ. καὶ κατόπιν νὰ ἔλθῃ ὡς ἐπιστέγασμα τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Κατὰ τὴν γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς Κ.Τ.Ε., ἡ εὐδοκίμησις ἑνὸς προγράμματος δημοσίας ὑγιεινῆς ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς συνεργασίας τῶν τοπικῶν διοικήσεων καὶ τῶν πληθυσμῶν μὲ ἐλατήριον τὸ πνεῦμα τοῦ τοπικοῦ πατριωτισμοῦ, ἐν συστήματι ἀποκεντρωτικῷ. Ἡ ἐπιτυχία ὄντως ἑνὸς προγράμματος δημοσίας ὑγιεινῆς ἐξαρτᾶται κατὰ τὸ πλεῖστον ἐκ τῆς ἐνεργείας τῶν τοπικῶν διοικήσεων, τῶν ἐργαζομένων κατὰ τὴν αὐτὴν ἀντίληψιν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου καθορίζεται, ὅπως ἅπαντες οἱ Δῆμοι οἱ μὴ ἀποτελοῦντες πρωτεύουσαν διαθέτουν ὑγιειονομικὴν ὑπηρεσίαν, τεχνικῶς μόνον ἐξαρτωμένην ἐκ τοῦ ὑγιειονομικοῦ κέντρου, ἔρχεται δηλαδὴ τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον, χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὰς τοπικὰς διοικήσεις, χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὰς κοινοτικὰς ἀρχάς, χωρὶς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὸν ἰατρικὸν κόσμον, τὸν ὁποῖον ἀγνοεῖ δύναται νὰ λεχθῇ διὰ τοῦ νομοσχεδίου, παραγνωρίζει τοῦτον τελείως, ἀφοῦ εἰσάγει ἕνα θεσμὸν τῶν ὑγιειονομικῶν ἐποπτῶν, μὲ καθήκοντα σχεδὸν ἀστυατρικά, τὴν στιγμὴν τὴν ὁποίαν αὐτὴν τὴν δουλειά ἠμπορεῖ νὰ τὴν κάμουν οἱ ἰατροί, ἔρχεται, λέγω, τὸ Κράτος, παραγνωρίζον τὴν συνεργασίαν τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων νὰ ἀναλάβῃ μόνον τὸ ἔργον τοῦτο.

§68Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Εἶσθε ἰατρός. Νομίζετε ὅτι εἷς ἐπιστήμων δύναται νὰ ἐκτελέσῃ τὰ καθήκοντα τοῦ ἐπόπτου τοῦ ὑγιειονομικοῦ;

§69Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Βεβαίως. Τὰ καθήκοντα τοῦ ὑγιειονομικοῦ ἐπόπτου εἶναι αὐτὰ τὰ ἀστυατρικὰ καθήκοντα. Αὐτὸ τὸ κατεῖδεν ἄλλωστε καὶ ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἔθεσεν εἰς τὸ νομοσχέδιον μίαν ἀρχήν, ὅτι οἱ ὑγιειονομικοὶ ἐπόπται θὰ χρησιμεύσουν ὡς βοηθητικὸν ὑγιειονομικὸν προσωπικόν. Κατὰ προτίμησιν πρέπει νὰ χρησιμοποιηθοῦν ἰατροί.

§70Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ τεθῇ «ἰατροί», ἀλλὰ θεωρῶ ἐξευτελιστικὸν διὰ τὸ ἰατρικὸν ἐπάγγελμα νὰ κάμνῃ χειρονακτικὴν ἐργασίαν καὶ νὰ ἐπιστατῇ εἰς τὸ πλύσιμον τοῦ βόθρου. Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ τὸ δεχθῶ, ἀλλὰ σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι ἐξευτελιστικόν.

§71Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Νὰ ἀναγνώσω ἐκ τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου: «Τὰ καθήκοντα τοῦ ὑγιειονομικοῦ ἐπόπτου», «Οἱ ὑγιειονομικοὶ ἐπόπται ἐκτελοῦσι τὸν ἔλεγχον, παρασκευῆς, πωλήσεως, καταναλώσεως τροφίμων ἀντικαταστήσαντες τὸν ἀπηρχαιωμένον θεσμὸν τῶν ἀστυάτρων ὅστις οὐδαμοῦ συνιστᾶται πλέον, δὲν ἀποδίδει καὶ εἶνε δαπανηρός. Ἔργον τῶν ἐποπτῶν εἶναι ἐπίσης ἡ ἐποπτεία τῶν ζητημάτων ὑδρεύσεων, ἀποχετεύσεως, ἀποστραγγίσεως ἑλῶν, ὑγιεινῆς ἐργασίας, κλπ.».

§72Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Δὲν ἀποκλείει τὸ νομοσχέδιον ὡρισμένα πρόσωπα, ἀλλ’ ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ ἦτο μειωτικὸν διὰ τὸν ἰατρικὸν κόσμον....

§73Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἐγὼ τὸ θέτω ἐὰν θέλετε, ἀλλ’ εἶναι ἐξευτελιστικόν.

§74Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Λέγω, ὅτι δὲν ἐλήφθη ὑπ’ ὄψει ὅτι τὸ Κράτος ἀναλαμβάνει τὸ γιγάντιον ἔργον τῆς δημοσίας ὑγείας χωρὶς νὰ ζητῇ τὴν συνεργασίαν τῶν δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν ὑπηρεσιῶν. Διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου (ἄρθρον 9§2) καθορίζεται ὅτι καταργοῦνται εἰς τὰς ἕδρας τῶν ὑγιειονομικῶν κέντρων αἱ δημοτικαὶ ὑγιειον. ὑπηρεσίαι, ἐπίσης εἰς τὰ ἄλλα κέντρα τῶν ἐπαρχιῶν ἐπαφίεται εἰς τὴν κρίσιν τῶν δημοτ. ὑπηρεσιῶν ἡ ἵδρυσις Ὑγιειον. ὑπηρεσιῶν. Ὄχι, κ. Ὑπουργέ, νὰ πάρητε ὡς βάσιν τὴν δημοτικὴν ὑγιειονομικὴν ὑπηρεσίαν ὁπουδήποτε εὑρίσκεται· νὰ ζητήσητε νὰ ἐγγράψουν μίαν πίστωσιν ἑνὸς ποσοῦ, νὰ τὴν θέσητε ὡς βάσιν καὶ ἐπὶ τῆς βάσεως αὐτῆς νὰ θέσητε τὸ οἰκοδόμημά σας. Νὰ ἐποπτεύσητε καὶ νὰ ἐλέγξητε. Εἶναι μέγα τὸ ἔργον, κ. Ὑπουργέ, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους νὰ τὸ βαστάζῃ.

§75Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Αὐτὰ θὰ τὰ εἴπωμεν ὅταν φθάσωμεν εἰς τὸ ἄρθρον 9.

§76Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Ἀτέλειαν τοῦ νομοσχεδίου θεωρῶ τὴν μὴ κατοχύρωσιν τοῦ Ὑπουργοῦ ἀπὸ τῶν πολιτικῶν ἐπιρροῶν. Ὄχι μόνον δὲν κατοχυροῦται, ἀλλ’ εἰς τὸ νομοσχέδιον ὑπάρχουν καὶ προσωπικαὶ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι, κατὰ τὴν γνώμην μου, πρέπει νὰ λείψουν. Καὶ πρῶτον, συνιστᾶται διὰ τοῦ νομοσχεδίου μία γνωμοδοτικὴ ἐπιτροπὴ τῆς ὁποίας μέλη εἶναι ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου, ὡς Πρόεδρος, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν μετέχει τῆς ἐπιτροπῆς καθηγητὴς τοῦ Πανεπιστημίου. Νομίζω, ὅτι, ἐφόσον μετέχει καθηγητής, πρέπει αὐτὸς νὰ εἶναι Πρόεδρος. Ἐκτὸς αὐτοῦ καθορίζεται (ἀναγινώσκει). «Τὴν σύνθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς κλπ.». Ἰδού, ὅλα τὰ πρόσωπα ἐξαρτῶνται ἀπὸ τὸν Ὑπουργόν, οὕτως ὥστε νὰ μὴ θεωρῆται ὅτι ἀνεπηρεάστως θὰ ἐργάζεται ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή. Ἔχετε τὸ Διοικητικὸν Ὑγιειονομικὸν Συμβούλιον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, νὰ ἀναθέσητε εἰς αὐτό, ἢ ἂν δὲν θέλετε αὐτό, νὰ γίνῃ μία ἐπιτροπὴ ἀπὸ τὸν κοσμήτορα τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου, ἀπὸ τὸν Καθηγητὴν τῆς Ὑγιεινῆς, ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τοῦ Ἀνωτάτου Ὑγιειονομικοῦ Συμβουλίου, ἀπὸ τοὺς Προέδρους τοῦ Πανελληνίου καὶ Ἰατρικοῦ Συλλόγου καὶ τὸν Διευθυντὴν Ὑγιεινῆς τοῦ Ὑπουργείου, τὸν Διευθυντὴν τῆς Ὑγιειονομ. Σχολῆς Ἀθηνῶν, τῶν περιφερειῶν καὶ Ἐπιθεωρητῶν. Αὐτοὶ θὰ ἐνέπνεον περισσοτέραν ἐμπιστοσύνην. Ἀλλ’ ἐκτὸς αὐτοῦ, διὰ τῆς παραγράφου 1 τοῦ ἄρθρου 11, καὶ αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ καταργεῖται. Καὶ λέγει τὸ ἄρθρον: (ἀναγινώσκει) «ὅτι κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου ὁ διορισμὸς τῶν ὑγιειονομικῶν θὰ γίνῃ γνωματεύσει προσωρινῆς ἐπιτροπῆς, ἐξ ἑνὸς Καθηγητοῦ τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου, ὁριζομένου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ, καὶ ἐκ δύο ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου ὧν ὁ εἷς ἰατρός». Καταργεῖται δηλ. καὶ ἡ γνωμοδοτικὴ αὐτὴ ἐπιτροπή. Ἐπίσης, διὰ τὴν συμπλήρωσιν τοῦ προσωπικοῦ τῶν ὑγιεινολόγων ἰατρῶν, εἰς τὸ ἄρθρον 11, παράγρ. 2, καθορίζεται ὅτι προσλαμβάνονται ἰδιῶται ἰατροί, χωρὶς νὰ γίνεται καμμία ἐπιλογὴ αὐτῶν, οὔτε λέγεται ἐὰν πρέπῃ νὰ εἰσαχθοῦν ἐπὶ τῇ βάσει τίτλων ἢ διαγωνισμοῦ, ἐν τούτοις ὁρίζεται, ὅτι οἱ ἰατροὶ αὐτοὶ θὰ ἀποτελέσουν κατὰ τὸ ἄρθρον αὐτὸ τὰ μόνιμα στελέχη τοῦ ὑγιειονομικοῦ σώματος, φοιτῶντες βραδύτερον εἰς τὴν Ὑγιειονομικὴν Σχολὴν. Νομίζω, λοιπὸν ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνῃ μία σχετικὴ ἐπιλογὴ αὐτῶν. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ φέρῃ πλήρη ἀναστάτωσιν εἰς τὸ ὑγιειονομικὸν σῶμα, εἶναι ἡ διάταξις 4 τοῦ ἄρθρου 11 περὶ μεταθέσεως τῶν ὑγιειονομικῶν ὑπαλλήλων. Ἐφόσον μετατίθενται οἱ ὑγιειονομικοὶ ὑπάλληλοι, φαντάζεσθε τί θὰ γίνῃ ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμνουν τὸ καθῆκόν των. Θὰ γίνουν ἀντικείμενον ἐκμεταλλεύσεως τοῦ πολιτικοῦ κόσμου. Αὐτὸ τὸ ζήτημα τῆς μεταθέσεως εἶνε πολὺ πολὺ σοβαρὸν καὶ ὑποθέτω, κ. Ὑπουργέ, δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ τοὺς ἰατρούς, ἓν τοιοῦτον σύστημα. Φαντασθῆτε ἕνα, ὁ ὁποῖος ἔχει εἰδικὰς γνώσεις καὶ νομίζει καὶ ἡ ἐπιτροπὴ ἡ γνωμοδοτικὴ ὅτι αὐτὸς εἶναι κατάλληλος διὰ νὰ καθέξῃ μίαν α θέσιν διὰ τὴν ὁποίαν ἔχει εἰδικότητα, αὐτὸς ποὺ θὰ τὴν καθέξῃ ὁπουδήποτε καὶ ἂν πάῃ δὲν θὰ ἀποδώσῃ ὅσον θὰ ἀπέδιδεν ἐδῶ ποῦ τὸ πρῶτον ἐτοποθετήθη. Αὐτὸ θὰ γίνῃ ἀφορμὴ παραλύσεως τῆς ὑπηρεσίας.

§77Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἡ μετάθεσις γίνεται παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ, ἢ παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς;

§78Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Γίνεται κατὰ τὰς κειμένας διατάξεις.

§79Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ γενικῶς, δηλ. ὅτι οἱ ὑγιειονομικοὶ ὑπάλληλοι, ἐφόσον ἔχουν εἰδικότητα, δὲν δύνανται νὰ γίνουν ἀντικείμενον μεταθέσεως. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῶν ὑγιειονομικῶν ἐποπτῶν. Θεωρῶ ἀτέλειαν τοῦ νομοσχεδίου τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ θεσμοῦ τῶν ὑγιειονομικῶν ἐποπτῶν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ἀλλὰ μόνον ὡς βοηθητικοῦ προσωπικοῦ.

§80Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Τὰ βοηθητικὰ πρόσωπα, θὰ εἶναι ὑπὸ τὴν ἐποπτίαν τοῦ προϊσταμένου των, ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν πάντοτε τοῦ ὑγιεινολόγου.

§81Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Οἱ ὑγιειονομικοὶ ἐπόπται δὲν ἠμποροῦν ὡς ἐπόπται αὐτοὶ νὰ ἐκτελοῦν τὰ καθήκοντα τὰ ὁποῖα θεωροῦνται ἀστυατρικὰ καθήκοντα’ νὰ θεωροῦνται ὅτι ἀνήκουν εἰς τὸ βοηθητικὸν προσωπικὸν καὶ νὰ ἐνεργοῦν τὰ καθήκοντα τούτων οἱ ἀστύατροι. Δὲν θὰ ὑπάρξῃ δὲ μεγάλη δαπάνη, κ. Ὑπουργέ, οἱ ὑγιειονομικοὶ ἐπόπται ἔχουν βαθμὸν ἀκολούθου, βαθμὸν δηλαδὴ μεγαλείτερον εἰς δαπάνην ἀπὸ τοὺς ἰδιώτας ἰατρούς, οἱ ὁποῖοι καθορίζεται διὰ τοῦ ν)δίου νὰ λαμβάνουν ἀποζημίωσιν 50 δρχ. ἡμερησίως, ἐνῶ οἱ ἐπόπται θὰ λαμβάνουν 70.

§82Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Διότι αὐτοὶ ἔχουν τὸ δικαίωμα καὶ τῆς ἀσκήσεως τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος....

§83Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Ἐπίσης, ἡ ἀπαγορευτικὴ διάταξις τοῦ ἄρθρου 3, τὸ ὁποῖον περιορίζει τὴν ἐξάσκησιν τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος μόνον εἰς τοὺς ὑγιεινολόγους καὶ ἀφροδισιολόγους (τὸ πρῶτον ἦτο δι’ ὅλους τοὺς ὑγιειονομικοὺς ὑπαλλήλους). Νομίζω, ὅτι τοῦτο εἶναι ἕν μέτρον ἀνελεύθερον.

§84Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ δεχθῶ αὐτό. Ἀποκλείεται.

§85Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τοῦ ἀπολύτου ἐννοῶ. Βεβαίως δὲν ἐπιτρέπεται ὁ ὑπάλληλος, καὶ ὁ ὑγιεινολόγος, καὶ ὁ ἀφροδισιολόγος νὰ ἐνασκῇ τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἔχῃ ἰδίαν κλινικήν, οὔτε νὰ ἐργάζεται εἰς μίαν ἄλλην κλινικήν. Ἀλλὰ νὰ τοῦ ἀπαγορεύσωμεν τὴν ἐξάσκησιν ἀπολύτως τοῦ ἐπαγγέλματος ὅταν εἷς ἀσθενὴς τὸν καλέσῃ ὡς εἰδικότητα, δὲν εἶναι καθόλου ὀρθόν, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι φιλάνθρωπον, οὔτε ἔχει βάσιν ἠθικήν, ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ τίς, ὅτι στεροῦμεν τὴν κοινωνίαν τῶν φώτων ἑνὸς ἐπιστήμονος, ὁ ὁποῖος θὰ ἦτο δυνατὸν νά δώσῃ γνώμην ἁπλῶς. Τουλάχιστον, Κύριε Ὑπουργέ, εἰς συμβούλιον μετ’ ἄλλων συναδέλφων. Τὸ αὐτὸ συνέβαινε, Κύριε Ὑφυπουργέ, καὶ μὲ τοὺς εἰς τὰς ὑγιειονομικὰς ὑπηρεσίας τοῦ στρατοῦ ὑπηρετοῦντας στρατιωτικοὺς ἰατρούς. Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον τὴν σχετικὴν ἐγκύκλιον, ὥστε νὰ ἐπιτρέπεται ἡ ἐξάσκησις κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Βεβαίως δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι τώρα τὸ πρᾶγμα ἔλαβε κάποιαν διάστασιν, ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν μέτρα διοικητικά, οὕτως ὥστε νὰ περιορισθοῦν εἰς τὰ στενὰ αὐτὰ ὅρια. Ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀπαγορευθῇ εἰς ἐπαρχίαν π.χ. ὅπου δὲν ὑπάρχει χειρουργός, ὁ ἰατρὸς αὐτὸς νὰ χειρουργῇ εἰς μίαν ἐπείγουσαν ἀνάγκην. Ἐν συμπεράσματι θὰ ἐνόμιζον ὅτι ὀρθὸν θὰ ἦτο ἂν τὸ ζήτημα τῆς περιφερειακῆς ὀργανώσεως τὸ ἐφέρατε μετὰ τὴν ὀργάνωσιν τῶν ἀρχῶν τῆς κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως. Ἐπίσης ἤθελα νὰ πληροφορηθῶ καὶ διὰ τὸ προσωπικὸν ποὺ χρειάζεται...

§86Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός Ὑγιεινῆς). Ἐγὼ ἔχω τὴν γνώμην ὅτι δὲν θὰ αὐξηθῇ.

§87Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. ... ἐπίσης ἤθελα νὰ παρατηρήσω τὰ ἑξῆς. Εἰς τὴν σύνταξιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ δὲν ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν ἡ γνώμη τῆς ὑπηρεσίας. Ἔγινε μία ἐπιτροπὴ ἀρκετὰ ἀξιόλογος, ἀλλὰ δὲν νομίζετε ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἡ μελέτη τῶν ἁρμοδίων τμηματαρχῶν;

§88Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ποῦ τὸ ἠξεύρετε, ἐὰν ἐζήτησα τὴν γνώμην ἢ ὄχι; Ἐγὼ σᾶς βεβαιῶ ὅτι μὲ τοὺς ἁρμοδίους τμηματάρχας συνειργάσθην κατ’ ἐπανάληψιν.

§89Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν αὐτὴν δὲν συμμετεῖχον καθ’ ὁλοκληρίαν.

§90Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἀφοῦ συμμετεῖχον ἐγὼ τὰ πορίσματα τῶν μελετῶν τοῦ Ὑπουργείου τὰ μετεκόμισα εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§91Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Ἔγινε μὲν ἐργασία ἐπιμελής, δὲν τὸ ἀρνεῖται οὐδείς, ἀλλὰ εἶμαι βέβαιος, ὅτι καὶ τὰ ἀποτελέσματα τῆς πείρας καὶ τῆς μελέτης θὰ ἠδύναντο νὰ ἐκπροσωπηθοῦν ἀπὸ τοὺς διαφόρους τμηματάρχας.

§92Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς πείρας καὶ τῆς μελέτης κατηρτίσθη τὸ νομοσχέδιον.

§93Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ φέρω τὰς τροποποιήσεις μου.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χατζηδάκης.

§95ΕΜ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ. Θὰ ὁμιλήσω εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαζαράκης.

§97Π. ΜΑΖΑΡΑΚΗΣ. Καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, θὰ ὁμιλήσω εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κώνστας.

§99ΕΠ. ΚΩΝΣΤΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, νομίζω, ὅτι κατ’ ἀρχὴν εἴμεθα σύμφωνοι ὅτι τὸ πρώτιστον ἔργον τῆς ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας εἶναι νὰ προσανατολισθῇ τίνι τρόπῳ θὰ ἐξυγιανθῇ ἡ Χώρα. Νομίζω, ἢ μᾶλλον πιστεύω ὡς εἰς ἄρθρον πίστεως, ὅτι ἡ ἀπαρχὴ τῆς ἐξυγιάνσεως τῆς Χώρας θὰ εἶναι αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις. Φρονῶ, ὅτι πρὶν ἤδη γίνουν νόμος τοῦ Κράτους αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις, δέον τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ νὰ ἀναβληθῇ, διότι αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις θὰ θέσουν τὴν βάσιν τῆς ἐξυγιάνσεως τῆς Χώρας. Λοιπὸν προτείνω καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ἐρωτήσῃ τὴν Βουλὴν, ἐὰν δέχεται τὴν ἀναβολήν. Ἔχω μερικὰς παρατηρήσεις εἴς τινα σημεῖα τοῦ νομοσχεδίου, τὰς ὁποίας καὶ θὰ ἀναπτύξω. Νομίζω δὲ ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ἀναβολὴ καὶ διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους οἱ ἄρτι κατελθόντες τοῦ βήματος ἐπρότειναν καὶ δὲν θέλω νὰ τοὺς ἐπαναλάβω. Ἐγὼ λέγω ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὰς κοινωνικὰς ἀσφαλίσεις, αἱ δὲ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις θὰ εἶναι τὸ ἄλφα καὶ τὸ ὠμέγα τῆς ἐξυγιάνσεως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διότι βλέπω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπιμένοντα.....

§100Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἐπιμένω διὰ τὸν ἑξῆς λόγον ἀκόμη. Ἀπὸ ἑνὸς ἔτους δὲν ἔχομεν ὑγειονομικὰς ὑπηρεσίας.

§101Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ. Δέν βλέπω τὸν λόγον, ἐφόσον μετὰ εἴκοσιν ἢ τριάκοντα ἡμέρας θὰ ἔχωμεν τὰς κοινωνικὰς ἀσφαλίσεις νόμον. Παρετήρησα ὅτι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ὑπάρχει τοιαύτη ἐπιθυμία καὶ θὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ταχύτατα τὰς κοινωνικὰς ἀσφαλίσεις. Μή σπεύδετε, διότι θὰ ἐπιβαρύνετε τὸν Προϋπολογισμὸν διὰ τοιούτων δαπανῶν, οὕτως ὥστε θὰ γίνεται καὶ αἰτία εἰς τὸ νὰ μὴ ὑποβιβασθῇ ἡ τιμὴ τῆς κινίνης.

§102Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὶ δαπάναι προβλέπονται;

§103Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ. Αἱ δαπάναι εἶναι μεγάλαι καὶ προσωπικαὶ διατάξεις πλεῖσται ὑπάρχουν, διὰ τὰς ὁποίας πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ἐνδιεφέρει εἶναι τοῦτο, ὅτι πρέπει νὰ ἐξοικονομήσωμεν ἐκ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ὡρισμένα κεφάλαια μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐλαττώσωμεν τὴν ἀξίαν τῆς κινίνης. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει φρονῶ, ὅτι τὰ ἱδρυθησόμενα κέντρα τὰ ὑγιειονομικὰ ἔχουν καθῆκον νὰ εἶναι καὶ θεραπευτικά, ἄλλως θὰ μεταβληθοῦν εἰς μίαν γραφειοκρατικὴν ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία θὰ ἀποβῇ εἰς βάρος τῆς ὑγιείας τοῦ λαοῦ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπιμένω εἰς αὐτό, ὅτι αὐτὰ τὰ κέντρα πρέπει νὰ ἔχουν θεραπευτικὴν ἀξίαν νὰ θεραπεύωσι.

§104Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἔχουν. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω διατί.

§105Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ. Ὄχι, δὲν ἔχουν θεραπευτικήν. Δεύτερον, ζητῶ τὴν διαγραφὴν τοῦ ἄρθρου 11. Ζητῶ τὴν διαγραφήν, διότι φρονῶ, ὅτι οἱ ὑγιεινολόγοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἐκλεγοῦν ἐπικεφαλῆς τῆς ὑγιειονομικῆς αὐτῆς ὑπηρεσίας, πρέπει νὰ εἶναι οἱ ἀριστεῖς τῆς ἐπιστήμης. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ ἄρθρον 10. Ζητῶ τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἄρθρου 14 καὶ τὴν τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου 10. Θὰ διαγραφοῦν ὅλα αὐτὰ καὶ θὰ τεθῇ τὸ ἄρθρον οὕτω: «Ἐπίσης οὐδεὶς διορίζεται...κλπ.» (ἀναγινώσκει). Νομίζω, κ. Ὑπουργέ, ὅτι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν αὐτὴν θὰ παρεισφρήσωσιν ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ ἔχουν καμμίαν ἀξίαν. Ὑπάρχουν σήμερον καὶ καταγίνονται πολλοὶ νέοι ἰατροὶ εἰς τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ἀνοίξωμεν τὸν δρόμον διὰ τοῦ διαγωνισμοῦ.

§106Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός Ὑγιεινῆς). Τὸ νομοσχέδιον προβλέπει περὶ αὐτοῦ.

§107Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ. Δὲν προβλέπει τίποτε, ἐκεῖνα τὰ τετριμμένα πρέπει νὰ παύσουν, τὰ ὁποῖα γίνονται ἀνέκαθεν καὶ ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν. Νομίζω, ὅτι ἡ ἐξυγίανσις τῇ Χώρας ἔχει μεγίστην σπουδαιότητα. Νὰ φέρωμεν τοὺς ἀριστεῖς. Πᾶς ὑγιειονολόγος θὰ διορίζεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, προτείνω τὴν ἀναβολὴν καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ἐρωτήσῃ τὴν Βουλήν.

§108ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δέν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἡ ἐπιτυχία τοῦ νομοσχεδίου ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν ἐκλογὴν τῶν προσώπων καὶ δι’ αὐτὸ ἡ πρότασις τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου εἶναι ἀξία πάσης προσοχῆς. Καὶ εἶναι ἀξία πάσης προτοχῆς, διότι, ἐφόσον δὲν ὑπάρχει ἀριθμός, ὅπως γνωρίζετε, προσώπων, τὰ ὁποῖα θὰ δύνανται νὰ γίνουν ὑγιεινολόγοι, νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ νομοσχέδιον τμηματικῶς. Πρέπει νὰ ἐπιστηθῇ μεγαλυτέρα προσοχὴ εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν προσώπων.

§109Δ. ΑΣΙΜΗΣ. Νὰ ἀφήσητε τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἔχῃ τὴν πρωτοβουλίαν καὶ τὴν εὐθύνην.

§110ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, ὅσον καὶ ἄν ἔχω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐκτίμησιν, νὰ ἀμφιβάλω περὶ τῆς πρακτικότητος τῆς προτάσεώς σας.

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δημάδης.

§112Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις, ἐμφανιζόμεναι πρὸ τῆς ἐθνικῆς ἀντιπροσωπείας, εἰς τὰς πρώτας δηλώσεις των ὁμιλοῦν ὑπὲρ τῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ ἀποκεντρώσεως καὶ ἐπιδεικνύουν ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῆς δημοσίας ὑγιείας. Ἀλλ’ ἐὰν ἐξετάσωμεν δι’ ὀλίγων τὴν ἱστορίαν, τὶ γίνεται διὰ τὴν δημοσίαν ὑγείαν ἀπὸ τὴν ἑκάστοτε Κυβέρνησιν, θὰ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν νὰ ἐκφράσωμεν τὴν λύπην μας πρὸς τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν. Βεβαίως, ἡ προκάτοχος καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, πράγματι, ἔλαβον ἀρκετὰ μέτρα διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὑγιειονομικῆς καταστάσεως τῆς Χώρας, ἀλλ’ ὅλα τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν μέχρι σήμερον, δὲν ἀποβλέπουν εἰς τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἔχουν καὶ αὐτὰ τὸ πνεῦμα τοῦ συγκεντρωτικοῦ συστήματος. Τὸ ἅπαντον τῶν μέχρι τοῦδε ληφθέντων μέτρων, δὲν ἀπέβλεψεν εἰς τίποτε ἄλλο, παρὰ πῶς νὰ βελτιώσῃ τὴν θέσιν τῶν νοσοκομείων τῶν μεγάλων κέντρων, τὴν θέσιν τῶν ὑγειονομικῶν ὑπηρεσιῶν τῶν κέντρων. Οὐδεμία φροντὶς καὶ μέριμνα ἐλήφθη διὰ τὴν ὕπαιθρον, διὰ τὴν τάλαιναν Χώραν. Εἶναι γνωστὸν ὁποία εἶναι ἡ κατάστασις ἡ ὑγιεινὴ τῆς ὑπαίθρου. Ἡ ἑλονοσία μαστίζει τὴν Χώραν, ἡ φυματίωσις μαστίζει τὴν Χώραν, ἰδίᾳ τὴν ὕπαιθρον, καὶ γνωρίζομεν ὅτι πλέον τῶν 20 χιλιάδων θανάτους ἔχομεν ἐκ φυματιώσεως, δὲν γνωρίζω δὲ ποῖον ἀριθμὸν ἑλονοσούντων ἔχομεν. Ποία εἶνε ἡ σημασία καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὑγιεινῆς, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας ἐκ τῆς καταστάσεως αὐτῆς, εἶνε περιττὸν ὑποθέτω νὰ τονίσω εἰς τὴν Βουλήν. Νομίζω συνεπῶς ὅτι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ληφθῶσι, δὲν πρέπει νὰ εἶναι μέτρα ἐξαφανίζοντα τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν μόνον τῶν μεγάλων κέντρων, ἀλλ’ ἐκ των πρώτων μελημάτων ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς θὰ πρέπῃ νὰ σκεφθοῦν σοβαρῶς κατὰ τίνα τρόπον θὰ πατάξωμεν αὐτὴν τὴν λερναίαν ὕδραν, ἡ ὁποία πράγματι, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας, τείνει νὰ καταστρέψῃ τὴν φυλήν. Εἰς τὸ παρελθόν συνεστήθησαν ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα. Γνωρίζομεν ὅλοι ὁποῖον ὑπῆρξε τὰ ἀποτέλεσμα τῶν συνεργειῶν αὐτῶν. Μήπως δὲν ὑπῆρχεν ἡ διάθεσις εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὸν τότε Ὑπουργὸν καὶ τοὺς ἑκάστοτε Ὑπουργοὺς νὰ προσφέρουν ὑπηρεσίας εἰς τὸν τόπον; Ἀλλ’ ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον ὠργανώθησαν, καὶ διότι ἔλειπον παντάπασιν ὅλα τὰ μέσα τὰ συνεπηκουροῦντα εἰς μίαν τοιαύτην ὑπηρεσίαν, δὲν ἀπέδωκαν ἀπολύτως τίποτε. Καὶ βέβαια, θὰ ἀπήντα ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς, ὅταν ζητεῖτε νὰ ὀργανώσωμεν τὴν κατάστασιν τὴν ὑγειονομικήν τῆς Χώρας κατὰ ἕνα τρόπον τοιοῦτον, ἀπαιτοῦνται ἑκατομμύρια. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἐὰν λάβωμεν ἕν καὶ μόνον μέτρον, τῆς ἀποσυμφορήσεως τῶν κέντρων ἀπὸ τὸν ἰατρικὸν κόσμον, ἀσφαλῶς ἡ κατάστασις θὰ ἦτο καλυτέρα, χωρὶς νὰ διαθέσῃ οὔτε μίαν δεκάραν τὸ Κράτος. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Εἶναι γνωσταὶ αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ἰατρικοῦ κόσμου κατὰ τούς πολέμους. Γνωρίζετε ποία ἦτο ἡ κατάστασις εἰς τὴν Βουλγαρίαν καὶ τὴν Σερβίαν κατὰ τούς πολέμους. Τούς ἐθέρισεν ὁ ἐξανθηματικὸς τῦφος. Ἡ Ἑλλὰς κατώρθωσε νὰ παρουσιάσῃ μίαν ὑγειονομικήν κατάστασιν τοιαύτην, ὥστε νὰ ἐπαινεθῇ καὶ ἀπὸ τοὺς συμμάχους. Ποῦ ὀφείλεται τοῦτο; Ὀφείλεται εἰς τὸν ἔφεδρον ἀξιωματικόν, ὀφείλεται εἰς τὸν ὑγειονομικόν κόσμον τῆς Χώρας, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε λίαν ἐξυπηρετικός. Ὁσάκις ὅμως ἐτέθη ζήτημα ἐξυπηρετήσεως τοῦ ἰατρικοῦ κόσμου, ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὸν νόμον περὶ συντάξεως ἰατρῶν, ἀδιαφορία πλήρης ἐπεδείχθη διὰ τὸν ἰατρικὸν κόσμον, ὡς ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς τάξεως ἡ ὁποία δὲν προσφέρει τίποτε εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται νὰ ἐξάρω ἐγὼ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ ἰατρικοῦ κόσμου, διότι εἶναι γνωσταί. Καὶ ὁ ἀστύατρος οὐδέποτε ἠμείφθη, καὶ ὁ δημοτικὸς ἰατρὸς γλίσχρως ἀμείβεται, ἀλλὰ καὶ ὅλοι οἱ ἐκτελοῦντες ὑπηρεσίαν ἰατρικήν δὲν ἀμείβονται σοβαρῶς. Λοιπὸν νομίζω, ὅτι, ἐὰν τὸ Κράτος ἐλάμβανεν ὡρισμένα μέτρα ὑπὲρ τῆς ἀποσυμφορήσεως τοῦ κέντρου ἀπὸ τὸν ἰατρικὸν αὐτὸν πληθωρισμόν, θὰ προσέφερε μίαν ὑπηρεσίαν καὶ εἰς τὸν ἰατρικὸν κόσμον καὶ εἰς τὸ Κράτος. Ἐάν ἐλάμβανε τὸ μέτρον τὸ ὁποῖον ἔχει ληφθῆ, προκειμένου περὶ φαρμακοποιῶν ἐπὶ ὡρισμένου ἀριθμοῦ κατοίκων, καὶ ὥριζε τὸν ἀριθμὸν τῶν ἰατρῶν κατὰ εἰδικότητα, θὰ ἦτο δυνατὸν πολὺς ἰατρικὸς πληθυσμός νὰ τραπῇ πρὸς τὴν ὕπαιθρον καὶ νὰ ἔχωμεν ὅλον τὸ ἀναγκαῖον ὑλικόν, τὸ ὁποῖον θά ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν ὕπαιθρον. Ἀλλ’ ὄχι μόνον ἀπὸ ἀπόψεως ἰατρικῆς ἐλήφθη, ἀλλὰ θὰ ἦσαν καὶ οἱ ποδηγέται πάσης κοινων. προόδου. Διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν δύναμαι παρὰ νὰ ἐκφράσω τὰς εὐχαριστίας μου εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς, βεβαίως ρυθμίζεται μία κατάστασις, ἡ ὁποία θά θέσῃ τὴν ἀπαρχὴν μιᾶς καλυτέρας καταστάσεως. Ἀλλὰ καὶ τὸ μέτρον τοῦτο ἀποβλέπει μόνον εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν μεγάλων κέντρων, ἀποβλέπει εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν πρωτευουσῶν τῶν νομῶν. Προκειμένου περὶ ἐπαρχιῶν οὐδὲν σοβαρὸν γίνεται, ἐπαφιέμεθα δὲ εἰς τὴν πρωτοβουλίαν τῶν δημοτικῶν καὶ τῶν κοινοτικῶν ἀρχῶν. Ἀλλὰ γνωρίζομεν ὅλοι μας ὅτι ἐξαιρέσει τῶν μεγάλων Δήμων, οἱ μικρότεροι Δῆμοι θὰ πάρουν τὸν χειρότερον ἰατρὸν καὶ θὰ τοῦ δώκουν κανένα χιλιάρικο τὸν μῆνα, αἱ δὲ κοινότητες οὐδέποτε ἐσκέφθησαν ὅτι ἔπρεπε νὰ ἔχουν ἰατρόν. Νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποχρεωθῶσιν αἱ κοινότητες νὰ ἀποτελέσουν σύνδεσμον κοινοτήτων.

§113Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Προβλέπει περὶ αὐτοῦ τὸ νομοσχέδιον.

§114Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Ἀφίεται εἰς τὴν διάθεσιν αὐτῶν. Δέν εἶνε ὑποχρεωτικὴ ἡ διάταξις, εἶναι δυνητικὴ ἡ διάταξις. Πρέπει νὰ ὑποχρεωθοῦν αἱ κοινότητες νὰ ἀποτελέσουν σύνδεσμον κοινοτήτων, καὶ τὸ πρῶτον κονδύλιον τοῦ προϋπολογισμοῦ των νὰ διατίθεται διὰ τὸν κοινοτικὸν ἰατρόν. Ὁ κοινοτικὸς ἰατρὸς βεβαίως θὰ δώσῃ μίαν νέαν ὤθησιν εἰς τὴν κατάστασιν τῆς ὑπαίθρου καὶ θὰ δύναται μετεκπαιδευόμενος νὰ ἀποτελέσῃ ἀργότερον μέλος τῶν ὑγιειονομικῶν ἐπιτροπῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἄλλα μέτρα, τὰ τῆς κινίνης, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι τοῦ παρόντος. Ὅταν ἔλθῃ ἄλλο νομοσχέδιον καὶ πρὸ παντὸς τὸ περὶ ἀσφαλίσεων θὰ εἶναι δυνατὸν καὶ πάλιν νὰ λάβω τὸν λόγον. Ἐκεῖνο ποὺ ἔχω νὰ παρατηρήσω εἶναι τοῦτο, ὅτι εἰς τὴν γενικὴν αὐτὴν ἐπιτροπὴν νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι καὶ ὁ Πρόεδρος τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου. Δηλαδὴ κάθε νομὸς ποὺ ἔχῃ δύο ἕως τρεῖς ἐπαρχίας, δὲν θὰ ἦτο ἄσχημον, ἐφόσον θὰ εἶναι ὁ δήμαρχος ἑκάστου δήμου, νὰ εἶναι καὶ ὁ πρόεδρος τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου. Ἀντιλαμβάνομαι ὅτι θὰ εἶναι δύσκολον νὰ πᾶνε, ἀλλὰ δὲν χάνωμεν τίποτε ἐὰν θέσωμεν καὶ τὸν πρόεδρον τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου, νὰ δίδῃ μίαν γνώμην συμβουλευτικήν.

§115Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δὲν λαμβάνουν ἀποζημίωσιν μετέχοντες τῶν συμβουλίων οἱ πρόεδροι.

§116Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς δώσῃ ὁ ἰατρικὸς σύλλογος.

§117Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δέν ἔχω ἀντίρρησιν ὁ πρόεδρος τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου νὰ λαμβάνῃ μέρος.

§118Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Δὲν θὰ ἔχωμεν τίποτε νὰ χάσωμεν ἐὰν θέσωμεν ὁ πρόεδρος τοῦ ἰατρικοῦ συλλόγου. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 λέγετε: «ἅπαντα....κλπ.» (ἀναγινώσκει).

§119Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Δὲν τὰ ἀφήνετε εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν;

§120Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε, Κύριοι Βουλευταί, παρὰ μόνον νὰ ἐκφράσω εὐχὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν τῆς Ὑγιεινῆς, ὅπως πολὺ συντόμως θελήσῃ νὰ φέρῃ ὅλα τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ βελτιώσουν τὴν ὑγιειονομικήν κατάστασιν τῆς Χώρας, ἡ ὁποία εὑρίσκεται ἐν ἐξαθλιώσει.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κριμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§122Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Δέν εἶχεν ἄδικον, κ. Βουλευταί, ὁ ἀξιότιμος κ. Βουλευτὴς ἐκ Λέσβου, ὅταν ἔθιξε τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἔκρουε τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου, εἰπὼν ὅτι τὸ ὑγιειονομικὸν ζήτημα πρέπει νὰ ἐπισύρῃ ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Βουλῆς, καὶ ἐγὼ προσθέτω ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ ἐν ἴσῃ μοίρᾳ μὲ τὸ οἰκονομικόν. Ἡ ὑγιειολογικὴ πολιτικὴ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν ὅπως καὶ αὕτη ἐξ ἐκείνης, ὥστε νὰ καθίσταται φανερὰ ἡ ἀλληλοεξάρτησις τούτων. Ἡ σπουδαιότης τοῦ ζητήματος εἶναι τοσαύτη, ὥστε πρέπει πραγματικῶς ὅλη ἡ Βουλὴ νὰ δείξῃ ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον της καὶ νὰ ἐπικροτήσῃ ὅ,τι πρέπει νὰ ἐπικροτηθῇ· καὶ νομίζω, ὅτι τὸ παρὸν νομοσχέδιον πρέπει νὰ τὸ ἐπικροτήσῃ διὰ πολλοὺς λόγους. Τίθεται ἡ βάσις μιᾶς ὀργανώσεως περιφερειακῆς καὶ κεντρικῆς. Ἄν ὑπῆρξαν μερικοὶ ἐκ τῶν ἀγορευσάντων, οἱ ὁποῖοι ἐκατηγόρησαν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ ἐκατηγόρησαν ἐξ αἰτίας τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς. Ἀλλὰ τὸ παρὸν νομοσχέδιον δὲν ἔρχεται νὰ ἱδρύσῃ ἤδη τὴν Ὑγιειονομικὴν Σχολήν, διότι ἡ ἵδρυσις ταύτης χρονολογεῖται ἀπὸ τριετίας περίπου, καὶ ἂν πρόκειται αὕτη νὰ συνεχίσῃ τὰς ἐργασίας της κατὰ ἕνα διάφορον τρόπον ἢ κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον, εἶναι τοῦτο ζήτημα μελλοντικόν καὶ ὄχι ζήτημα πρὸς ρύθμισιν ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Ἄν εἶχε τις νὰ κατηγορήσῃ τὸ παρελθόν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ὑγιειονομικὴν Σχολήν, εἶναι τὸ ἑξῆς. Ὅτι ἐδαπάνησε τεράστια ποσά, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος ἐξ Ἄρτης, διὰ τὸ οἴκημα, τὴν στέγασιν, τὴν πολυτελῆ της γενικῶς ἐμφάνισιν, διὰ τὰς μισθοδοσίας καὶ ἄλλας παρεμφερεῖς δαπάνας καὶ πράγματι ἐγένοντο τοιαῦται μεγάλαι δαπάναι, ἐγὼ ἀφ’ ἑτέρου τὸ ἴδιον παρελθὸν κατέλιπεν ἀδρανῆ, μὴ ὁπλίσαν αὐτὴν διὰ δικαιώματός τινος, ἢ μᾶλλον πρᾶξαν τοῦτο, ἀλλὰ κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε νὰ πιστευθῇ ὑπὸ τοῦ κόσμου γενικῶς καὶ ὑπὸ τοῦ ὑγιειονομικοῦ κόσμου κατ’ ἰδίαν, ὅτι ἐπέφερε βλάβην ἡ ἵδρυσις τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς. Τὸ παρὸν νομοσχέδιον δίδει μίαν διέξοδον εἰς τὴν κατάστασιν αὐτὴν μὲ ἔξοδα ἠλαττωμένα, τὸ ὀλιγώτερον κατὰ 50%, καὶ ἀπὸ τὴν μελλοντικὴν ἐργασίαν της θὰ ἀποδειχθῇ κατὰ πόσον θὰ πρέπῃ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ Ὑγιειονομικὴ Σχολὴ ὑφισταμένη κατὰ τὸν τρόπον τοῦτον ἢ κατὰ ἕνα διάφορον τρόπον. Ὥστε τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀνέπτυξεν ὁ κ. Βουλευτῆς ἐξ Ἄρτης, νομίζω, ὅτι δὲν ἔχει τὴν θέσιν του εἰς τὸ παρὸν νομοσχέδιον.

§123Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπειδὴ δὲν παρηκολούθησα κατ’ ἀρχὴν τὴν ἔκθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, εἶσθε εἰς θέσιν νὰ μοῦ παράσχητε πληροφορίαν διὰ τὸ σύνολον τῆς δαπάνης;

§124Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Πρέπει τὸ Κράτος νὰ δώσῃ....

§125Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἄλλο θέμα αὐτό.

§126Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Σᾶς ὁμιλῶ διὰ τὴν Ὑγιειονομικὴν Σχολήν.

§127Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θέλω νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς. Ἐπειδὴ τὸ Κράτος δὲν ἔχει πάντοτε ἀπεριόριστα τὰ μέσα, κυβερνητικὴ δὲ πολιτικὴ σημαίνει ἡ καθιέρωσις τῆς ἱεραρχίας τῶν ἀναγκῶν μὲ τὰ λεπτὰ ποὺ ἔχεις, τί προτάσσεις καὶ τί καθιστᾷς δευτέραν, αὐτὸ σημαίνει πολιτική, διότι τὰ λεπτὰ δὲν εἶναι ἀπεριόριστα. Ἤθελον νὰ γνωρίζω τοῦτο. Τὸ προσωπικόν, ὅπως διαμορφοῦται, τὶ πρόκειται νὰ ἀπορροφήσῃ καὶ πόσα χρήματα διατίθενται πρὸς τοὺς οὐσιαστικοὺς σκοποὺς τῆς ὑγιεινῆς; Αὐτὴν τὴν διευκρίνισιν ἤθελον ὡς διαφώτισιν.

§128Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἡ ἐφαρμογὴ τῶν διατάξεων τούτων δὲν εἶναι ἄμεσος, θά...

§129Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἶναι δυνητική.

§130Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Θὰ εἶνε βαθμιαία. Θὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐγκαθίδρυσις ὡρισμένων ὑγιειονομικῶν κέντρων καὶ κατόπιν, σύν τῷ χρόνῳ, θὰ γίνῃ καὶ ἡ ἐγκαθίδρυσις εἰς τὰ ἄλλα κέντρα. Δὲν εἶναι λοιπὸν ὅλη ἡ δαπάνη τὴν ὁποίαν ὑπολογίζετε. Ἀλλὰ θὰ ἔλεγον καὶ τὸ ἑξῆς, ζήτημα δαπάνης, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τίθεται κἄν. Αὐτὰ ἄλλωστε, ἔρχονται ὅλως διόλου εἰς ἀντίφασιν μὲ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα οἱ κ. Βουλευταὶ ἀνέφεραν, ὅτι τὸ Κράτος πρέπει νὰ ἐξοδεύσῃ τόσα, ὅσα πρέπει διὰ τὴν ὑγείαν τοῦ λαοῦ. Εἶμαι εἰς δυσάρεστον καὶ ἐγὼ θέσιν νὰ εἴπω ὅτι πραγματικῶς ἔκρουσα καὶ ἐγὼ τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου πολλάκις, ὅταν ἐπὶ ἔτη, ὡς Διευθυντὴς Πανεπιστημιακοῦ Κέντρου, ἔβλεπον ὅτι ἡ στατιστικὴ φυματιώσεως καὶ ἑλονοσίας ἀπὸ 15–20% ἔφθασεν εἰς 50% καὶ δὲν ἠρκέσθην εἰς τὰς ἐγγράφους ἀναφοράς μου, ἀλλὰ καὶ προσωπικῶς ὑπέδειξα εἰς τοὺς ἁρμοδίους τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν θεραπείαν τῆς καταστάσεως ταύτης τῆς ὁποίας ἡ παράτασις θὰ ὑποσκάψῃ τὰ θεμέλια τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἶνε εἷς λίθος, ἴσως ὄχι ὁ ἀκρογωνιαῖος, ἀλλὰ λίθος διὰ βάσιν ἀρκετὰ στερεάν, ρυθμίζουσαν τά τῆς ὀργανώσεως κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ κάμνῃ μίαν ἀποσυμφόρησιν τῶν κέντρων. Καὶ ἐνθυμεῖσθε, ὅτι πολλάκις, ὅταν συνεζητήσαμεν διὰ τὸ ζήτημα τῶν φιλανθρωπικῶν ἱδρυμάτων καὶ τὸ ζήτημα τῶν ἀπόρων, ποσάκις καὶ ἐγὼ ἔρριψα κραυγήν καὶ δι’ ἄλλους λόγους, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι ἔβλεπα μίαν συσσώρευσιν εἰς τὰ κέντρα τῶν Ἀθηνῶν, πασχόντων ἐξ ὅλης τῆς Ἑλλάδος καὶ μέ τὰ μέσα γλισχρότατα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν νὰ διαθέσωμεν ἐν Ἀθήναις, ἔφερον τοιαύτην κατάστασιν, ὥστε εἷς ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος εἶχε μέσα του, ἔστω καὶ μικράν συνείδησιν θὰ ἐξηγείρετο διὰ τὴν κατάστασιν ταύτην. Τὸ νομοσχέδιον κάμνει μίαν ἀποσυμφόρησιν, ὅπως λίαν προσφυῶς εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος, μίαν ἀποσυμφόρησιν τῶν κέντρων, διότι, ὡς εἶπε, δημιουργεῖται ἕν κέντρον καὶ τὸ κέντρον αὐτὸ εἶναι κέντρον δράσεως τοιαύτης εἰς ὅλον τόν νομόν κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ δίδῃ τὰς δεούσας ὁδηγίας πρὸς πρόληψιν καὶ καταπολέμησιν τῶν ἐπιδημιῶν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τῶν ἐπιστημονικῶν του μέσων τὰ ὁποῖα θὰ διαθέτῃ νὰ συμβάλῃ καὶ εἰς τάς διαγνωστικάς μεθόδους.

§131ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αἱ Κοινότητες δὲν δύνανται νά προστατευθοῦν μέ τὸ νομοσχέδιον αὐτό;

§132Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἔχει δίκαιον ὁ κ. Βουλευτής, διότι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλουν νὰ ἔχουν αἱ Κοινότητες καὶ οἱ Δῆμοι, εἶναι τὸ Κράτος νὰ ἔρχεται ἀρωγὸν εἰς αὐτάς.

§133ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Οἱ πάσχοντες τῶν Κοινοτήτων πῶς θὰ προστατεύωνται;

§134Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Καὶ θὰ εἶνε βεβαίως κάλλιστον ἐξ ὅλων νὰ ἐπετύγχανε καὶ ἡ Πολιτεία τὴν ἀπόκτησιν τῆς ὑγιειονομικῆς της ὑπηρεσίας καὶ νὰ ἤρχετο τὸ Κράτος διὰ τῆς οἰκονομικῆς του ἐνισχύσεως ἀρωγόν καὶ οὕτω καὶ τὸ τελευταῖον χωρίον νὰ ἀποκτήσῃ τὰς ἀπαραιτήτως ἀναγκαίας συνθήκας ὑγιεινῆς, ἀλλὰ τοῦτο ἀτυχῶς προσκόπτει εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τῶν κεφαλαίων, ἂν καὶ ὅπως ἐδήλωσεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, χάριν τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ θὰ διαθέσῃ ὅ,τι εἶνε δυνατόν.

§135Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὀφείλω νὰ σᾶς καταστήσω γνωστόν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐπεξειργάσθη κατ’ ἐπανάληψιν παρ’ ὅλων τῶν προσώπων ἐκείνων τά ὁποῖα ἦσαν τὰ μᾶλλον ἁρμόδια. Θὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐπανειλημμένως παρεκάλεσα τούς ἁρμοδίους νὰ συνέλθουν εἰς συνεδρίασιν κοινὴν εἰς τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ παριστάμην, διὰ νὰ κατορθώσωμεν ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν πρόνοιαν τοῦ Κράτους, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὑγείαν εἰ δυνατὸν καὶ εἰς τὰ ἀπώτατα καὶ εἰς τὰ μικρότερα μέρη. Πρός τοῦτο ἠθέλησα ὅπως χρησιμοποιοῦνται, ὄχι μόνον οἱ ἰατροὶ τούς ὁποίους τὸ Κράτος θὰ διορίσῃ εἰς τὰ κέντρα, ἀλλὰ καὶ οἱ ἰατροὶ τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων καθὼς καὶ οἱ σχολικοὶ ἰατροί. Καὶ διὰ νὰ ἔχω τὰς ἀντιλήψεις τῶν ἁρμοδίων κατὰ τίνα τρόπον θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τοῦτο, καὶ τὸν προϊστάμενον τῆς σχολικῆς ὑγιεινῆς παρεκάλεσα νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὴν συνεδρίασιν καθὼς καὶ τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Ἑνώσεως τῶν Δήμων, καὶ ἐζήτησα ἵνα διὰ τῆς συνεργασίας αὐτῶν καταρτισθῇ τὸ νομοσχέδιον κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε οἱ ἰατροὶ οἱ ὑπάρχοντες εἰς τούς Δήμους καὶ Κοινότητας νὰ χρησιμοποιοῦνται πρὸς ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων τούτων. Παρὰ τῶν Δήμων συνήντησα μίαν δυσχέρειαν. Διότι ἐζήτησα ἀπὸ τὰ ἔσοδά των νὰ καταθέτουν καὶ αὐτοὶ ἕν ποσὸν διὰ τὴν ὑγιεινήν. Βεβαίως οἱ Δῆμοι καὶ αἱ Κοινότητες εἶχον καὶ μίαν ἄλλην ἀντίρρησιν, ὅτι πρέπει νὰ τοὺς ἀφήσωμεν διαχειριστάς. Ἠξεύρετε ποῖοι λόγοι συνηγοροῦν διὰ τὴν διαχείρισιν αὐτήν τὴν ὁποίαν ζητοῦν. Δέν λέγω ὅτι δὲν φροντίζουν διὰ τὴν ὑγείαν τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, ἀλλὰ συμβαίνουν καὶ ἰδιαίτεροί τινες λόγοι νὰ θέλουν νὰ ἔχουν καὶ αὐτοὶ διαχείρισιν. Εἶναι καὶ ἄλλοι λόγοι σχετικοὶ καὶ αὐτονόητοι. Ἀλλ’ ἐν τούτοις ἤλθομεν εἰς μίαν συνεννόησιν καὶ ἐδέχθησαν νὰ δώσουν τὰ 2%. Ἐλάβομεν γενικὰ μέτρα ὑγιεινῆς, εἰς τὰ ὁποῖα θὰ δώσουν ἐπικουρίαν καὶ οἱ ἰατροὶ τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, διότι δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ ἱδρύσωμεν κέντρα ὑγιειονομικὰ εἰς ὅλα τὰ μέρη, ἀφοῦ πρὸς τοῦτο θὰ ἀπῃτοῦντο πολλὰ ἑκατομμύρια δραχμῶν. Νομίζω, ὅτι ἡ ἵδρυσις τῶν τριάκοντα ἑπτὰ ὑγιειονομικῶν κέντρων, ὅσοι δηλ. εἶνε καὶ οἱ νόμοι, θὰ ἐξυπηρετήσουν πλήρως τὸν ἐπιδιωκόμενον σκοπόν. Βεβαίως τὸ Κράτος εἰς τὰ ζητήματα τῆς ὑγείας δὲν πρέπει νὰ εἶναι φειδωλόν, ἀλλὰ συγχρόνως θὰ πρέπῃ νὰ δίδωμεν ὑποσχέσεις καὶ νὰ τάς ἐκπληροῦμεν καὶ ὄχι νὰ παρέχωμεν τοιαύτας καὶ νὰ εὑρισκόμεθα κατόπιν πρὸ ἀδυναμίας ἐκπληρώσεώς των, ἀφοῦ δὲν θὰ ἔχωμεν τὰ πρὸς τοῦτο μέσα. Συστήσατε καὶ σεῖς εἰς τὰς ἐπαρχίας σας, ὥστε νὰ καταβληθῇ προσπάθεια νὰ ἐξυπηρετηθῇ πλήρως τὸ πρόγραμμα τῶν ὑγιειονομικῶν κέντρων, τὰ ὁποῖα θὰ κατευθύνουν τὴν ἐργασίαν τῆς ἐξυγιάνσεως ὑπὸ τὴν ἄμεσον ἐποπτείαν τοῦ Κράτους. Ὁσάκις παρίσταται ἀνάγκη νὰ ζητῆται ἐνίσχυσις ἀπὸ τοὺς ἰατροὺς τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἀπὸ τὰ ὑγιειονομικὰ κέντρα, αὐτὴ θὰ παρέχεται χωρὶς ἐνδοιασμοὺς καὶ μὲ πᾶσαν διάθεσιν ἐξυπηρετήσεως τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ.

§136Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Ἐφόσον δὲν ἔχουν τὰ μέσα νὰ κάμουν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ὑγείαν τῶν κατοίκων, τότε τὸ δῶρον τὸ ὁποῖον προσφέρεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι δῶρον ἄδωρον, διότι ἰατρὸν δὲν δύνανται νὰ ἔχουν αἱ κοινότητες μὴ ἔχουσαι τὰ μέσα.

§137Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ μεταχειριζόμεθα ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δύνανται νὰ δώσουν. Ἡμεῖς συστηματοποιοῦμεν τὴν ἐνέργειαν τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων καὶ οὐχὶ εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε νὰ πηγαίνῃ εἷς ἰατρός, ἀλλὰ νὰ δύναται ὁ τοπικὸς ἰατρὸς νὰ ἐφαρμόζῃ τὰ μέσα.

§138Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Θὰ ἤθελα νὰ εἴπω ὅτι, ἐφόσον τὸ νομοσχέδιον διατυποῦται οὕτω, αἱ Κοινότητες νὰ ἔχουν ὑποχρεωτικῶς ἕνα ἰατρόν, διότι τότε θὰ ἔχουν τὰ μέσα νὰ ἔχουν ἰατρόν.

§139Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἄνω τῶν δύο χιλιάδων κατοίκων ὑποχρεοῦνται νὰ ἔχουν ἰατρόν. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ πλεῖσται Κοινότητες, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν τὰ μέσα διὰ νὰ δώσουν ἕν Α ποσόν. Λαμβάνεται λοιπὸν πρόνοια διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ καταρτίζονται αἱ ἄποροι αὐταὶ Κοινότητες εἰς ὁμάδας κοινοτήτων καὶ διὰ τοῦ ποσοῦ τῶν χρημάτων ἑκάστης θὰ σχηματίζεται ἕν ποσόν, οὕτως ὥστε ἡ ὁμὰς αὐτῶν τῶν Κοινοτήτων νὰ ἔχῃ ἕνα ἰατρόν καὶ τὰς δαπάνας τῆς στοιχειώδους ὑγιεινῆς. Δὲν δυνάμεθα δυστυχῶς νὰ κάμωμεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιθυμοῦμεν, διότι τὰ οἰκονομικά μας μέσα δὲν μᾶς τὸ ἐπιτρέπουν.

§140Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Δὲν εἶναι ὑποχρεωμέναι νὰ τὰ κάμουν αὐτά.

§141Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἶναι ὑποχρεωμέναι νὰ συγκροτοῦνται εἰς ὁμάδας.

§142Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι, διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, εἰς τὰς Κοινότητας αἱ ὁποῖαι δὲν εἶχον τὰ μέσα διὰ νὰ ἔχουν ἰατρόν, παρέχομεν τὰ μέσα καὶ φροντίζομεν διὰ τὴν ὑγείαν των. Μᾶς λέγετε: Δώσατε λεφτά! Ἀλλά, ὅπως ὅλοι ἐνθυμεῖσθε, ὅτε συνεζητοῦμεν τὸν Προϋπολογισμόν, ὅλοι ὁμιλοῦσαν περὶ οἰκονομιῶν, ἀλλὰ καὶ ὅλοι θὰ ἀναγνωρίσητε ὅτι ἡ Κυβέρνησις, εἰσάγουσα τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, προνοεῖ κατὰ τὸ μέτρον τοῦ δυνατοῦ διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὑγιείας τῶν πολιτῶν.

§143Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἰς ὅλον τὸ Κράτος δύο διαμαρτυρίαι ἠκούσθησαν.

§144Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα, κ. Βουλευταί, ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, περιορίζω τὸν λόγον μου εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἑξῆς ἐρωτημάτων, τὰ ὁποῖα ἔθεσεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Πάλλης. Ὁ σκοπὸς δὲν εἶναι μόνον προληπτικός, εἶναι καὶ θεραπευτικός, μολονότι ἐλέχθη ὅτι οἱ ἰατροὶ ζημιοῦνται ἐκ τῆς προληπτικῆς ὑγιεινῆς, ἐγώ τοὐναντίον τονίζω ὅτι οἱ ἰατροὶ διὰ τῆς ἐφαρογῆς τῆς προληπτικῆς ἰατρικῆς, τὴν ὁποίαν ἄλλωστε καὶ ἐφαρμόζουν, ὠφελοῦνται καὶ ὑλικῶς καὶ ψυχικῶς. Δὲν εἶναι λοιπόν ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ἔλεγον μόνον προληπτικός, ἀλλὰ θὰ εἶναι καὶ θεραπευτικός, διότι ἐὰν παραστῇ ἀνάγκη, τὸ ὑγειονομικὸν κέντρον νὰ θεραπεύῃ τὸν ἄρρωστον, τὸν ἄπορον δέν ἔχει νὰ κάμῃ τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ τὸν στείλῃ ἀμέσως δι’ ἑνὸς σημειώματος εἰς τὸ εἰδικὸν νοσοκομεῖον.

§145Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δημιουργεῖτε καὶ κλίνας;

§146Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Δημιουργοῦμεν καὶ κλίνας. Εὐτυχῶς, ἡ Κυβέρνησις αὕτη, ὅπως ἠκούσατε πολλάκις, ηὔξησε τὸν ἀριθμόν τῶν κλινῶν κατὰ ἱκανάς ἑκατοντάδας. Ἕν ἄλλο σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἐξένισε μερικούς τῶν κ. Συναδέλφων, εἶναι τὸ τῶν ἐποπτῶν καὶ τῶν ἐπισκεπτριῶν ἀδελφῶν. Νομίζω ὅτι ὁ θεσμὸς αὐτὸς πρέπει νὰ θεσπισθῇ, διότι αἱ ἐπισκέπτριαι ἀδελφαὶ ἔχουν νὰ παίξουν πολὺ μεγάλον ρόλον εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Εἶναι γνωστὸν ὅτι μερικὰ ζητήματα ἐκφεύγουν ἀπὸ τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ ἀνδρικοῦ φύλλου, διότι ἴσως ἡ ἁρμοδιότης των δὲν εἶναι τοιαύτη, ὅπως τῆς γυναικός, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ ὑπεισέλθῃ καὶ εἰς τὰ ἄδυτα τοῦ σπιτιοῦ, ἐκτός δὲ τούτου μεγίστην συμβολήν ἔχει καὶ ἡ ποιότης καὶ τὸ συμπονετικόν τοῦ χαρακτῆρος τοῦ ὡραίου φύλλου, καὶ γενικῶς εἶναι μερικὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα μὲ ὅλην τὴν καλὴν θέλησιν δὲν ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ ὁ ἰατρός. Ὅσον ἀφορᾷ τούς ἐπόπτας, καὶ αὐτοὶ δὲν εἶναι παρὰ ἕν βοηθητικόν προσωπικόν’ ὁ ἐπόπτης δηλαδὴ δὲν ἔχει ἰατρικὰ καθήκοντα, οὔτε ἀνεξαρτησίαν, ἀλλ’ εἶναι καθαρῶς βοηθητικὸν ὄργανον τοῦ ἰατροῦ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ φαίνεται ὅτι ὁ ἐπόπτης ἔχει προϊστάμενον τὸ ὑγιεινομικὸν κέντρον. Βέβαια ἠμπορεῖ νὰ μεταβῇ διὰ μίαν δειγματοληψίαν, ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι ἕν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀσφαλῶς εἷς ὁ ὁποῖος ἔλαβε τὴν μόρφωσιν τῆς Ὑγιεινομικῆς Σχολῆς, δύναται νὰ τὸ ἐκτελέσῃ εὐσυνειδήτως. Ἀλλὰ δὲν ἀποκλείεται καὶ εἷς ἰατρὸς νὰ γίνῃ ἐπόπτης, ἀλλὰ εἶχε δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος δὲν ἠθέλησε νὰ θέσῃ τοιαύτην ρητὴν ἐπιτακτικὴν διάταξιν, διότι αὐτὸ ἠδύνατο εἰς πολλοὺς νὰ προξενήσῃ ἐντύπωσιν μειωτικὴν διὰ τὸ ἰατρικὸν ἐπάγγελμα. Καὶ τώρα ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Παπανδρέου, δηλαδὴ τὸ ζήτημα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων. Δέν ὑπάρχει οὐδεὶς σύνδεσμος μεταξὺ τοῦ νομοσχεδίου τούτου καὶ τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων, αἱ ὁποῖαι τέμνουν ὅλως διόλου ἄλλην ὁδόν ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν τέμνει τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Ἐὰν αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις ἐπιτύχουν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εὐχόμεθα ὅλοι, διότι εἶναι ἕν ζήτημα τὸ ὁποῖον δὲν δύναται κανεὶς νὰ προμαντεύσῃ, ὡς συνέβη εἰς τὴν Γερμανίαν π.χ., ὅταν ἤμην ἐκεῖ σπουδαστής, αἱ κοινων. ἀσφαλίσεις εὑρίσκοντο εἰς μεγάλην δρᾶσιν, ἐνῶ τώρα εὑρίσκονται εἰς μίαν κατάπτωσιν, ἐὰν ἐπιτύχουν, ὅπως εἶπον ἀνωτέρω, μὲ τὰ κεφάλαια τὰ ὁποῖα θά συγκεντρώσουν, θὰ δημιουργήσουν ἰδικά των νοσοκομεῖα καὶ σανατόρια. Ὥστε καὶ τὸ ζήτημα αὐτὸ θά λυθῇ ἀνεξαρτήτως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἔχει ἄλλον σκοπόν, εἰδικῶς ἀποκεντρωτικὸν καὶ συγκεντρωτικόν, διότι ἔχει καὶ τὴν συγκέντρωσιν καὶ τὴν ἀποκέντρωσιν εἰς τούς διαφόρους νομούς. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον γίνεται μία ἀρχὴ ἐν πάσῃ περιπτώσει μιᾶς νέας ὑγιειονομικῆς ἀναδιοργανώσεως, ἡ ὁποία εἶνε ἀνάγκη καὶ εἰς τὸ Κράτος τὸ ἰδικόν μας νὰ ἐπιβληθῇ. Δὲν ἀναμένομεν βεβαίως ἀπὸ τῆς μιᾶς ἡμέρας εἰς τὴν ἄλλην διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ὑγιειονομικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μεταβληθῶσιν αἱ συνθῆκαι αἱ ὑγιεινολογικαὶ τῆς Χώρας, οὐδὲ νὰ ἐξυγιανθῶσιν αἱ νοσογόνοι ἑστίαι, ὅταν εἶναι γνωστὸν ὅτι παράγων πρὸς ἐπιτυχίαν τῶν σκοπῶν τούτων εἶναι καὶ αἱ οἰκονομικαὶ συνθῆκαι, δὲν διαφεύγει δὲ οὐδενὸς τὴν μνήμην ὑπὸ ποίας συνθήκας τραγικάς, αὕτη παρελήφθη. Καθίσταται ὅμως ἀναγκαία ἡ ὑγιειονομικὴ ἀναδιοργάνωσις τῆς Χώρας, διότι θὰ ἀποτελέσῃ τὴν βάσιν, τὰ στερεὰ θεμέλια ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ἐκπορευθῇ ἡ ἀναδιοργάνωσις τῆς Χώρας εἰς πάντας αὐτῆς τοὺς κλάδους. Τὶ ὠφελεῖ ἐὰν δημιουργηθῶσι πολυτελεῖς αἱ κρατικαὶ ὑπηρεσίαι, ὅταν αἱ βάσεις, ἡ ὑγιεία τοῦ λαοῦ, εἶναι εἰς οὐχὶ εὐχάριστον σημεῖον; Λαὸς ὑγιὴς εἶναι καὶ ψυχικῶς κατάλληλος νὰ δεχθῇ πᾶσαν τὴν λοιπὴν τῆς Χώρας ἀναγέννησιν, τὴν ὁποίαν ἐπιδιώκει ἡ Κ)σις διὰ τῶν νομοθετικῶν μέτρων. Καὶ διὰ τὴν δημιουργίαν τοιούτου εὐρώστου λαοῦ, δὲν πρέπει νὰ εἴμεθα φειδωλοὶ εἰς δαπάνας.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σταμούλης.

§148Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Δὲν ἀνέρχομαι τὸ βῆμα, κ. Βουλευταί, διὰ νὰ ζητήσω τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ ψηφισθῇ διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ τίθεται ἡ πρώτη βάσις τῆς ὑγιειονομικῆς ἀναδιοργανώσεως τοῦ τόπου. Δὲν ἀντιλέγω ὅτι ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, πλεῖστοι νόμοι ἐψηφίσθησαν, οἱ ὁποῖοι προσεπάθησαν νὰ θέσουν τὰς βάσεις τῆς ὑγιειονομικῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς Χώρας. Ἀλλ’ ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ὑγιειονομικὴ ὑπηρεσία οὐδέποτε ὑπῆρξεν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εὐτυχῶς τὸ κλῖμα τῆς Ἑλλάδος, ὁ οὐρανός, ἡ ἀτμόσφαιρα, εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα μᾶς ἔχουν προφυλάξει μέχρι τοῦδε, καὶ ὀσάκις ἔξωθεν εἰσέλθουν ἐπιδημικά τινα νοσήματα, γίνονται ἐνδημικὰ καὶ ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν ἐξαποστέλλουν χιλιάδας πολιτῶν ἑλλήνων εἰς τὸν Ἅδην. Ἀρκεῖ νὰ ἐνθυμηθῶμεν τὴν ἐπιδημίαν τῆς χολέρας πρὸ ἐτῶν, ἀρκεῖ νὰ ἐνθυμηθῶμεν προσφάτως τὴν ἐπιδημίαν τοῦ δαγκείου. Ὅλοι μας γνωρίζομεν ὅτι ἐνόσησαν τὰ 3) 4 τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ ἐπιδημία ἐκείνη ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τὴν προκάτοχον Κυβέρνησιν νὰ θέσῃ νέας βάσεις ἐπὶ τῆς ὑγιειονομικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τῶν Φιλελευθέρων δὲν ἐφείσθη ὄντως δαπανῶν. Μετεκάλεσε ξένους ὑγιεινολόγους, διὰ νὰ θέσωσι τὰς βάσεις τὰς ὑγιειονομικάς, ἀλλὰ δυστυχῶς ἡ ἱδρυθεῖσα Ὑγιειονομικὴ Σχολὴ ἦλθεν εἰς τοιαύτην ἀντίθεσιν πρὸς τὴν κεντρικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου, ὥστε κατὰ τὸ τριετὲς διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐλειτούργησεν, ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι οὐδεμίαν ἐργασίαν ἐπαρουσίασαν, οὔτε ἡ ὑγιειονομικὴ σχολή, οὔτε ἡ ὑγιειονομικὴ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου αὐτοῦ. Ἡ ὑγιειονομικὴ σχολή, ἡ ὁποία ἄν δὲν ἀπατῶμαι ἐστοίχιζε περὶ τὰ 80 ἑκατομμύρια κατ’ ἔτος, δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ θέσῃ εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Κράτους 40 ἢ 42 ὑγιεινολόγους ἰατροὺς, καὶ περὶ τὰς 20 ἢ 22 ἀδελφὰς ἐπισκεπτρίας. Ἡ περαιτέρω δρᾶσις της εἶναι ἄγνωστος τόσον εἰς ἐμέ, ὅσον καὶ εἰς τοὺς ἄλλους συναδέλφους. Ὀφείλω νὰ συγχαρῶ τόσον τὸν κύριον ἐπὶ τῆς Προνοίας Ὑπουργόν, καὶ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ὑγιεινῆς Ὑφυπουργόν, ὅσον καὶ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν μέριμναν, τὴν ὁποίαν ἔλαβον νὰ θέσωσι τὰς βάσεις τῆς νέας ἀναδιοργανώσεως τῆς Ὑγιειονομικῆς ὑπηρεσίας. Διὰ τοῦ κατατεθέντος νομοσχεδίου ἐκρίθη σκόπιμον νὰ τεθῇ ἐπικεφαλῆς τῆς ὑγιειονομικῆς ὑπηρεσίας ἡ Ὑγιειονομικὴ Σχολὴ Ἀθηνῶν. Κατὰ τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ νομοσχεδίου εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἠρώτησα τὸν κ. Ὑφυπουργόν ἐπὶ τῆς Ὑγιεινῆς, ἄν ἡ μέχρι τοῦδε δρᾶσις τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς ἐπιτρέπει νὰ θέσῃ ἐπικεφαλῆς τῆς ὅλης ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας τὴν σχολὴν ταύτην καὶ τὸν διευθυντὴν αὐτῆς. Ἡ ἀπάντησίς του ἦτο ὅτι, «θὰ τὸν θέσωμεν ἐπικεφαλῆς τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας δοκιμαστικῶς καὶ ἐὰν μὲν ἡ δρᾶσις του εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ δικαιολογῇ τὴν περαιτέρω διαμονήν του ἐν τῷ Ἑλληνικῷ Κράτει, θὰ διατηρήσωμεν αὐτὸν καὶ ὡς διευθυντὴν τῆς Ὑγειονομικῆς Σχολῆς καὶ ὡς ἐπικεφαλῆς τῆς Ὑγειονομικῆς Ὑπηρεσίας. Ἐὰν ὅμως ἀποδειχθῇ ἐντὸς ἑνὸς τὸ πολὺ ἔτους, ὅτι ἡ τακτικὴ τὴν ὁποίαν θὰ ἐφαρμόσουν θὰ εἶναι ὁμοία τῆς τακτικῆς τὴν ὁποίαν ἐφήρμοσαν ἐπὶ τρία ἔτη μέχρι τοῦδε τότε δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ λύσωμεν τὴν σύμβασιν, ἡ ὁποία καὶ λύεται, νομίζω, τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1934». Ἐχάρην, Κύριοι, πραγματικῶς ἀπὸ τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τῆς Ὑγιεινῆς, καὶ εὔχομαι νὰ τηρήσῃ τὴν ὑπόσχεσιν τὴν ὁποίαν ἔδωκεν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικήν Ἐπιτροπήν. Τοιαύτη λοιπόν ἡ δρᾶσις τοῦ Ὑγειονομικοῦ Κέντρου Ἀθηνῶν. Τὸ νομοσχέδιον εἰσάγει νέον θεσμόν εἰς τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν. Χρησιμοποιεῖ ὅλους ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον τῆς Ὑγειονομικῆς Σχολῆς μὲ ἐφόδια τὰ ὁποῖα τώρα θὰ ἐπιδείξουν· χρησιμοποιεῖ ἀκόμη καὶ ἐπισκεπτρίας ἀδελφάς καὶ ὑγειονομικούς ἐπόπτας. Τὸ σύστημα τῶν ἐπισκεπτριῶν ἀδελφῶν, βεβαίως, ἔχω τὴν γνώμην ὅτι θέλει προσφέρει μεγίστας ὑπηρεσίας εἰς τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν. Ἀλλ’ ὀφείλει ἡ διεύθυνσις τῆς Σχολῆς, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐκπαιδευθῶσιν αἱ ἀδελφαὶ αὐταί, προηγουμένως νὰ ἐξετάσῃ ἐὰν αὐταὶ θὰ ἐξέλθουν μὲ τὸν ζῆλον ἐκεῖνον καὶ τὴν θέρμην ἐκείνην, ἡ ὁποία θὰ τὰς καταστήσῃ πραγματικῶς ἀξίας τοῦ λειτουργήματος τὸ ὁποῖον μέλλουν νὰ ἐπιτελέσουν. Δὲν πρέπει νὰ ἐξέλθωσι, κ. Ὑφυπουργέ τῆς Ὑγιεινῆς, διὰ νὰ περιβληθοῦν τὸν λευκὸν μανδύαν τῆς ἀδελφῆς νοσοκόμου, κυρίαι αἱ ὁποῖαι θὰ θελήσωσι μόνον καὶ μόνον νὰ παρίστανται εἰς τὰ ἰατρεῖα ἢ νὰ ἐπισκέπτωνται κατ’ οἶκον τοὺς ἀσθενεῖς, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐμφοροῦνται ἀπὸ ζῆλον καὶ ἀλτρουϊσμὸν τοιοῦτον, ὥστε νὰ συνδέσουν τὴν τύχην αὐτῶν μὲ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους. Ἔχομεν πικρὰν πεῖραν τῶν ἀδελφῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπηρέτησαν κατὰ τοὺς πολέμους, καὶ κατὰ τοὺς Βαλκανικούς, καὶ κατὰ τὸν Παγκόσμιον.

§149Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὄχι πικράν.

§150Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Πικράν, κ. Συνάδελφε. Ὀλίγισται ἐξ αὐτῶν ἐξετέλεσαν τὸ καθῆκόν των. Αἱ πλεῖσται εἰσήρχοντο εἰς τὰ νοσοκομεῖα διὰ νὰ ἐπιδείξουν τὴν λευκήν των περιβολὴν καὶ μόνον νὰ διέλθουν τὰς ὥρας τῆς σχολῆς των. Δι’ αὐτὸ θὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς νὰ ἐκλέξῃ μετὰ προσοχῆς τὸ ὑλικὸν τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὸν θεσμὸν αὐτόν. Ὡς πρὸς τοὺς ἐπόπτας, νομίζω, ὅτι τάσσονται ὀλίγα προσόντα, διότι δὲν ἀπαιτεῖται παρὰ ἀπολυτήριον Ἑλληνικοῦ Σχολείου καὶ πεντάμηνος ἐκπαίδευσις παρὰ τῇ Ὑγειονομικῇ Σχολῇ. Προσθέτω ὅτι καὶ οἱ νέοι αὐτοὶ ὀφείλουν νὰ συνδέσουν τὸ μέλλον των μὲ τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν. Νὰ μὴ εἰσέλθουν δι’ ἕν, δύο ἢ τρία ἔτη καὶ κατόπιν, εὑρίσκοντες καλλιτέραν θέσιν, νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν, διότι ὁ σκοπὸς τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐπιτελέσουν θὰ εἶναι μέγας. Ἀντικαθιστοῦν τοὺς ἀστυϊάτρους καὶ γίνονται σχεδὸν ἐπόπται τῆς ἀστυϊατρικῆς ὑπηρεσίας.

§151Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Κάμνουν ἕνα ἔλεγχον, κ. Συνάδελφε, τὸν ὁποῖον καὶ οἱασδήποτε μορφώσεως, ἔστω καὶ μικρᾶς, ἐπὶ ἑξάμηνον ὑπηρεσίας, θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ τὸν κάμῃ. Δὲν χρειάζεται μεγάλη εἰδικότης διὰ νὰ γίνῃ εἷς ἔλεγχος ἢ μία δειγματοληψία.

§152Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ὅσοι ὑπηρετήσαμεν εἰς τὸν στρατόν, ὡς ὑγειονομικοὶ ἀξιωματικοί, προσκεκολλημένοι εἰς τὰς κατὰ τόπους ἀστυνομίας τῶν μεγάλων πόλεων τῆς Ἑλλάδος, γνωρίζομεν ποίας καὶ πόσας πιέσεις ὑφιστάμεθα πολλάκις διὰ νὰ γίνωμεν ἐπιλήσμονες τῶν ὑποχρεώσεών μας. Πῶς εἶνε δυνατὸν λοιπόν, νὰ ἀναθέσητε τὴν ἀστυϊατρικὴν ὑπηρεσίαν πόλεων ὡς αἱ Ἀθῆναι, Πειραιεύς, Θεσσαλονίκη εἰς νέους ἔχοντας ἀπολυτήριον Ἑλληνικοῦ Σχολείου καὶ μίαν ὀλιγόμηνον φοίτησιν εἰς τὴν ὑγιειονομικὴν σχολήν; Οἱ νέοι αὐτοὶ θὰ εἶναι οἱ πραγματικοὶ ἐπόπται τῶν τροφίμων, τῆς ἀγορᾶς, τῶν ἐδωδίμων κλπ. Πῶς θὰ ἔχουν τὴν δύναμιν, αὐτοὶ νὰ ἀντιστοῦν εἰς τὸ δέλεαρ ποὺ θὰ τοὺς προσφέρουν οἱ διάφοροι ἔχοντες συμφέρον νὰ δηλητηριάζουν τὸ κοινὸν διὰ τῶν ἐφθαρμένων καὶ κακῆς ποιότητος τροφίμων καὶ ἐδωδίμων;

§153Γ. ΤΣΟΝΤΟΣ ΒΑΡΔΑΣ. Ἄλλο ζήτημα αὐτό, κ. Συνάδελφε. Τὸ δίπλωμα θὰ τοῦ κάμῃ τὸν χαρακτῆρα;

§154Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Διότι εἰς ἕκαστον ὑγιειονομικὸν κέντρον, τί βλέπομεν; Δύο καὶ μόνον ὑγιεινολόγους. Εἶναι δυνατὸν αὐτοὶ νὰ ἐπιβλέψουν ὅλην τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν; Δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελα, κ. Ὑφυπουργὲ τῆς Ὑγιεινῆς, νὰ εἶναι ὡπλισμένοι αὐτοὶ οἱ νέοι μὲ περισσότερα προσόντα καὶ ὅσον τὸ δυνατὸν μὲ καλλίτερον χαρακτῆρα. Ἡ ἀμοιβὴ τὴν ὁποίαν τοὺς δίδετε, δὲν εἶναι μικρά. Εἶναι μισθὸς ἀκολούθου, τὸν ὁποῖον διὰ νὰ καταλάβουν ἄλλοι ἐργάζονται τρία καὶ τέσσαρα ἔτη εἰς ἄλλας κρατικὰς ὑπηρεσίας.

§155Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Μὲ τὶ θέλετε, κ. Βουλευτά, νὰ ἀντικατασταθοῦν τὰ προσόντα τῶν ἐποπτῶν, διὰ νὰ ἔχουν ὅλα τὰ ἐφόδια, τὰ ὁποῖα σεῖς θέλετε;

§156Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Μὲ πεντάμηνον τοὐλάχιστον φοίτησιν εἰς τὴν Ὑγιειονομικὴν Σχολὴν καὶ ἀπολυτήριον Γυμνασίου.

§157Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Μήπως θέλετε νὰ εἶνε καὶ ἰατροί;

§158Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ἐν ἀνάγκῃ, ναί. Σήμερον οἱ ἀστυΐατροι ἀμείβονται μὲ 900 δρχ. τὸν μῆνα, ἐνῶ αὐτοὶ θὰ παίρνουν 2.500.

§159Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κάμνουν καὶ ἄλλην ἐργασίαν, ἐνῶ αὐτοὶ θὰ εἶναι μόνον ἐκεῖ. Θὰ περιέρχωνται τὰ χωρία καὶ τὰ ἀπομεμακρυσμένα μέρη, προσπαθοῦντες νὰ γεννήσουν εἰ τοὺς ἀνθρώπους μίαν ὑγιειονομικὴν συνείδησιν, νὰ ἐμφυσήσουν ἕν νέον πνεῦμα ὑγιειονομικὸν εἰς τὸν λαόν, τὸν μὴ ἀρκούντως προηγμένον.

§160Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ἀφοῦ αὐτοὶ προηγουμένως θὰ ἔχουν ἐμπνευσθῆ.

§161Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἴπητε ὅτι εἷς νέος τοῦ Γυμνασίου....

§162Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Τοῦ Ἑλληνικοῦ Σχολείου γράφει τὸ νομοσχέδιον.

§163Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου σκοποῦμεν νὰ δώσωμεν τὰ πρῶτα στοιχεῖα τῆς ὑγιεινῆς προνοίας δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, διότι πολλάκις ἡ ἔλλειψις τῶν μέσων τούτων πολλαπλασιάζει τὴν ἀσθένειαν. Δι’ αὐτὸ θέλομεν ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ πολλαπλασιάσωμεν τὰς κλίνας τῶν ἀπόρων. Εἶναι ἕν ὁλόκληρον σύστημα, τὸ ὁποῖον λαμβάνει τὰ πρῶτα δυνατὰ μέτρα πρὸς καλλιτέραν τῆς ὑγιεινῆς κατάστασιν. Μὴ μᾶς ζητᾶτε πολλὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα δύνασθε νὰ ἀξιώσητε ἀπὸ μίαν κοινωνίαν περισσότερον προηγμένην, πάρετε τὴν σημερινὴν προσπάθειαν, ὡς πρώτην ἐλπίδα βελτιώσεως, καὶ ἂς ἐλπίσωμεν, ὅτι βραδύτερον τὸ Κράτος θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ λάβῃ περισσότερα μέτρα καὶ συντελεστικώτερα, ὡς ὀρθῶς ἀξιοῖτε, διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὑγιεινῆς καταστάσεως τῆς Χώρας.

§164Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Δέχομαι τὰς ἀπόψεις σας, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸ νομοσχέδιον ὅμως αὐτό, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ὑγιεινῆς, δὲν εἶδα νὰ γίνεται λόγος περὶ τῆς ἀστυϊατρικῆς ὑπηρεσίας ἐπὶ τῆς μεταδόσεως τῶν ἀφροδισίων. Νομίζω, ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὐτή, ἡ ὁποία δὲν ὑφίσταται εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς πόλεις καὶ εἰς τὴν ὕπαιθρον τῆς Ἑλλάδος, ἔπρεπε νὰ ὀργανωθῇ.

§165Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἰς τὰ κέντρα δίδομεν τὸ δικαίωμα νὰ προσλαμβάνουν εἰδικοὺς ἰατρούς. Δὲν τούς ὁρίζομεν ἐκ τῶν προτέρων, διότι εἰς ἄλλα μέρη ἐπικρατοῦν αἱ ὀφθαλμικαὶ νόσοι καὶ εἰς ἄλλα τὰ ἀφροδίσια, ἑπομένως νὰ εἴμεθα ἐλεύθεροι νὰ τοὺς ἐκλέγωμεν.

§166Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ἐφόσον προβλέπονται τέσσαρες εἰδικοὶ ἰατροί, εἶμαι σύμφωνος. Διότι, ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ὑγιεινῆς, ὅτι αἱ ἀστυατρικαὶ ὑπηρεσίαι ἐπὶ τῆς προλήψεως καὶ θεραπείας τῶν ἀφροδισίων, ἀπὸ πολλοῦ χρόνου, ἔχουν σχεδὸν ἀτονίσει. Ὁ ἀξιότιμος καθηγητὴς κ. Φωτεινός, νομίζω, πρὸ τεσσαράκοντα ἡμερῶν, λαβὼν ἀφορμὴν ἐξ ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἐψηφίζετο εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, ἐδημοσιογράφησε διὰ τὴν κατάστασιν αὐτήν.

§167Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Γνωρίζω τὴν κατάστασιν, ἀπολύτως ἔχει δίκαιον ὁ κ. Φωτεινός, ἀλλὰ ἀντιαφροδισιακὸς πόλεμος θὰ εἴπῃ χρήματα. Πάντως, καταβάλλομεν πᾶσαν δυνατὴν προσπάθειαν. Τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι πέρυσιν ἐπρομηθεύθη τὸ Κράτος 4.000 σειρὰς 606, πρὸς 296 δραχμὰς τὴν σειράν, ἐνῶ εἰς τὸ ἐμπόριον ἐπωλοῦντο 232. Ἡμεῖς ἐφέτος ἐπρομηθεύθημεν πρὸς 72 δρχ. τὴν σειράν. Ἐλπίζω ὅτι αὐτὸ θὰ βελτιώσῃ πολὺ τὴν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν περιέγραψεν ὁ κ. Φωτεινός.

§168Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι ἡ μάστιξ αὐτή, δυστυχῶς καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα, δὲν εὑρίσκεται μόνον εἰς τὰς μεγάλας πόλεις, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν ὕπαιθρον. Δὲν εἶναι μόνον ὁ κίνδυνος τῆς ἑλονοσίας ἡ ὁποία μαστίζει τὸν τόπον καὶ ἥτις δύναται νὰ καταπολεμηθῇ διὰ τῆς καλῆς ποιότητος τῆς κινίνης, ἀλλὰ δυστυχῶς, λέγω, καὶ ἡ ἐξάπλωσις τῶν ἀφροδισίων κινδυνεύει νὰ ἐκφυλίσῃ τὴν Ἑλληνικὴν Φυλήν, διὰ τοῦτο τὸ Κράτος πρέπει νὰ στρέψῃ τὴν προσοχήν του ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ σύστημα τῶν περιοδευόντων ἀντιαφροδισιακῶν ἰατρείων, διότι οἱ ἄνθρωποι, πρὸ παντὸς τῆς ὑπαίθρου, αὐτοὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχωνται εἰς τὰ κέντρα νὰ ὑφίστανται τὴν θεραπείαν.

§169Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἔχομεν ἀρκετά.

§170Π. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Ὀφείλετε, κ. Ὑπουργέ, νὰ συνδέσητε τὸ ὄνομά σας μὲ τὴν καταπολέμησιν τῶν ἀφροδισίων, διότι δυστυχῶς ὁ συγχρωτισμὸς τῶν ἑλληνικῶν στρατευμάτων κατὰ τοὺς τελευταίους πολέμους πρὸς τὰ ξένα τοιαῦτα ἄφησεν τὰ ἴχνη τῆς διαβάσεώς του, πρὸ παντὸς εἰς τὴν Μακεδονίαν, ἐπέφερεν τὴν μόλυνσιν τοῦ ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ καὶ δὴ εἰς τὰ μέρη ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἦσαν παρθένα ἀπὸ τὴν μάστιγα τῶν ἀφροδισίων. Αὐτὰ ἔχω νὰ εἴπω ἐπὶ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου καὶ νὰ συστήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς, ὅπως τεθῇ ἐπικεφαλῆς ὁ ἴδιος τοῦ ἀγῶνος ὑπὲρ τῆς ἐξυγιάνσεως τῆς Χώρας.

§171Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Αὐτὸ κάμνω.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς.

§173Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Τὸ νομοσχέδιον δὲν εἶναι συνταγματικῶς ἐν τάξει. Τὸ ἄρθρον 29 τοῦ Συντάγματος ὁρίζει, ὅτι πᾶσα πρότασις νόμου, ὑποβαλλομένη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ συνεπαγομένη δαπάνην, δέον νὰ συνοδεύηται ἀπὸ ἔκθεσιν περὶ τοῦ τρόπου τῆς καλύψεώς της. Τὸ νομοσχέδιον συνοδεύεται σύμφωνα μὲ τὸ ἄρθρον 43 τοῦ Συντάγματος ἀπὸ ἔκθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου — εἶνε ἄλλο ἄρθρον αὐτὸ —δὲν ὁρίζεται ὅμως ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ὁ τρόπος τῆς καλύψεως τῆς δαπάνης τὴν ὁποίαν δημιουργεῖ. Ἡ δὲ ἐπιταγὴ τοῦ Συντάγματος εἰς τὸ ἄρθρον 29 εἶναι ἀπολύτως σαφὴς καὶ κατηγορηματική. Κατὰ συνέπειαν τὸ νομοσχέδιον συνταγματικῶς εἶναι ἀπαράδεκτον καὶ ὑποβάλω ἔνστασιν ἀπαραδέκτου. Τὸ ἄρθρον 29 λέγει τὰ ἑξῆς: (ἀναγινώσκει).

§174Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἶναι εὐχάριστον, ὅτι ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως λαμβάνεται τόσον εἰδικὴ πρόνοια καλύψεως δαπάνης εἰς νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον θεωρεῖται ἄκρως ἐπιδεθλημένον. Ἐγώ, ἂν εὑρισκόμην ἐν ἀταξίᾳ, θὰ ἐδεχόμην καὶ τὴν ἀταξίαν τὴν οἰκονομικήν, ἀπέναντι τοῦ μεγάλου εὐεργετήματος τὸ ὁποῖον σκοπεῖται διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, τὸ ὁποῖον σκοπεῖ τὴν ὑγιείαν τῶν πολιτῶν. (Χειροκροτήματα). Καὶ εὑρέθη ἡ ἔνστασις νὰ ἔλθῃ τὴν τελευταίαν στιγμήν, ὅτι δὲν ὁρίζεται σύμφωνα μὲ τὸ Σύνταγμα ἡ κάλυψις τῆς δαπάνης. Ἀλλ’ ἡ πρόνοια δὲν ὑπῆρξε καὶ κατὰ τοῦτο ἐπιτυχής, ἡ δαπάνη καλύπτεται ἀπὸ τὸν Προϋπολογισμόν, δὲν νομίζω δὲ ὅτι εἰς κανὲν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ δαπάνας ἑνὸς ὡρισμένου Ὑπουργείου, ὅτι πρέπει νὰ ἀναγράφηται καὶ εἰδικὸς τρόπος τῆς καλύψεως τῶν δαπανῶν. Καὶ θὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Βουλευτήν, ἂν συμφωνῇ καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις, νὰ συνδράμῃ ἄλλως πως τὸ νομοσχέδιον, ὄχι διὰ τοιούτων ἐνστάσεων, αἱ ὁποῖαι εἶναι αὐτόχρημα ἐνστάσεις αἱ ὁποῖαι χρησιμεύουν διὰ νὰ ματαιώσουν τὸν μέγα σκοπόν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει τὸ νομοσχέδιον.

§175Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὡς βουλευτής, δὲν γνωρίζω καμμίαν σκοπιμότητα, δυνάμει τῆς ὁποίας δύναται νὰ παραβιασθῇ τὸ Σύνταγμα. Ὡς βουλευτὴς γνωρίζω ὡρισμένας διατάξεις τοῦ Συντάγματος, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν ἐπιταγὰς τὰς ὁποίας οὐδεμία σκοπιμότης δύναται νὰ παραβλέψῃ. Τὸ ἐπεῖγον τοῦ νομοσχεδίου τὸ προβλέπει εἰδικῶς τὸ Σύνταγμα, διότι ἀναφέρει τὸ Σύνταγμα εἰδικὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας, λόγῳ κατεπείγοντος δύναται νὰ κηρυχθῇ ἓν νομοσχέδιον ὑπηρεσιακόν, νὰ ψηφισθῇ ταχύτατα. Ἡ διάταξις τοῦ Συντάγματος εἶναι ρητή. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατ’ ἐξοχὴν σεβόμενος ὄχι μόνον τὰς ρητὰς συνταγματικὰς ἐπιταγάς, ἀλλὰ καὶ τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα, δὲν θὰ ἔπρεπε μίαν ἔνστασιν ἀπαραδέκτου συνταγματικῶς νὰ συνδέσῃ μὲ ἓν καθῆκον πολιτικῆς φύσεως, ὥστε νὰ μειώσῃ καὶ νὰ μεταθέσῃ τὴν σπουδαιότητα τῆς συζητήσεως καὶ τῆς ἐντυπώσεως ἀλλαχοῦ. Ἂν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θεωρεῖ ὅτι εἶναι κατεπεῖγον ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μάλιστα συνήντησε τὰς ζωηροτάτας ἐπικρίσεις ἐκ μέρους τῶν ρητόρων, καὶ ἰδίως ἐκ μέρους τῶν ρητόρων τῆς παρατάξεως τῆς κυβερνητικῆς, ἂν νομίζῃ ὅτι εἶναι κατεπεῖγον, δὲν ἔχει παρὰ αὔριον νὰ ἐπαναφέρῃ τὸ νομοσχέδιον πρὸς συζήτησιν, ἀφοῦ ὁρίσει ἐν αὐτῷ τὸν τρόπον τῆς καλύψεως τῆς δαπάνης καὶ νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ κηρύξῃ τὸ νομοσχέδιον κατεπεῖγον καὶ νὰ ψηφισθῇ. Ἀπὸ τοῦ σημείου ὅμως τούτου μέχρι τοῦ σημείου νὰ θεωρῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ παραβλέπωμεν τὰς ρητὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος, ὑπάρχει μεγάλη ἀπόστασις.

§176ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἂν εἶναι κανεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὁ ὁποῖος δὲν δικαιοῦται νὰ κατηγορήσῃ τὴν Ἀντιπολίτευσιν ὅτι ἐπιβραδύνει τὴν ψήφισιν τῶν νομοσχεδίων, αὐτὸς εἶναι ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Διότι τὸ νομοσχέδιον ὑπεβλήθη εἰς τὴν Βουλὴν πρὸ πενταμήνου, ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπουσίαζε τότε, ἐὰν δὲ διὰ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νομίζῃ ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἀκριβῶς θὰ ἐπέλθῃ ἡ βελτίωσις τῆς ὑγιεινῆς καταστάσεως τοῦ τόπου, εἴτε ὅτι θὰ τεθοῦν τὰ ἀσφαλέστερα θεμέλια διὰ τὴν καλλιτέραν ὀργάνωσιν τῆς ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὸ ἔχῃ ψηφίσει οὐχὶ ἅπαξ, ἀλλὰ δεκάκις ἕως σήμερον. Κατὰ συνέπειαν, δὲν δικαιοῦται νὰ κατηγορῇ τὴν Ἀντιπολίτευσιν ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἶδε μίαν ἀταξίαν συνταγματική καί οἰκονομική καί ὑπέδειξε τήν ἀταξίαν αὐτήν, ὅτι αὐτὸ σημαίνει προσπάθειαν ματαιώσεως τοῦ μεγάλου ἔργου. Πρέπει τέλος πάντων νὰ συζητοῦμεν ἀντικειμενικῶς καὶ νὰ παύσουν αἱ ἐξάρσεις, αἱ ἐπικλήσεις εἰς τὰ γενικώτερα συμφέροντα, ὅταν δὲν ἐπιδιώκομεν διὰ τῶν ἐπικλήσεων τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ καλυφθῇ μία ἀταξία ἤ ἕν σφάλμα τῶν προτεινομένων μέτρων. Λοιπὸν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ σημειώσω, εἶναι τὸ ἑξῆς: ὅτι ἡ διάταξις ὑπάρχει εἰς τὸ Σύνταγμα, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὀφείλει νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὴν διάταξιν αὐτήν, διότι κανεὶς δὲν δικαιοῦται χάριν τῆς σκοπιμότητος — ἡ ὁποία ἐνταῦθα δὲν ὑπάρχει, ἀφοῦ τὸ νομοσχέδιον ὑπάρχει πρὸ πενταμήνου — νὰ ἀσεβῇ εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος.

§177Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, εἶναι περιττόν νὰ συζητῶμεν διότι ἀμφότεροι οἱ ρήτορες δέν ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον ἐγώ, ὅτι ἡ ἔνστασις ἦτο ἐντελῶς ἀτυχής, διότι αἱ δαπάναι αὐταὶ καλύπτονται ἐκ τῶν δαπανῶν τοῦ Προϋπολογισμοῦ.

§178ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὁ Προϋπολογισμὸς ὡς αὐτὴν τὴν στιγμὴν παρουσιάζει ἔλλειμμα, δὲν παρουσιάζει περίσσευμα. Δὲν εἶναι ἀπάντησις αὐτή, ἂν ἔχητε ἀποθεματικὸν νὰ τὰς καλύψητε εἰς τὸ ἀποθεματικόν. Δὲν εἶναι ἡ ἔννοια τοῦ Συντάγματος αὐτὴ τὴν ὁποίαν θέλετε νὰ εἰσαγάγητε ἀπόψε, σᾶς τὸ ἐπαναλαμβάνω.

§179Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ ἀφήσαμεν ἐπὶ πεντάμηνον ἐκκρεμές, διότι ἠθέλομεν νὰ τὸ τελειοποιήσωμεν καὶ διότι ἀνεμένομεν τὴν ἐπάνοδόν σας μὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ τὸ βοηθήσητε.

§180Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δικαιοῦται νὰ δώσῃ καὶ ἐκεῖνος τὴν ἑρμηνείαν τὴν ὁποίαν νομίζει ὀρθὴν εἰς τὴν διάταξιν τοῦ Συντάγματος. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν δικαιοῦται ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι νὰ παρερμηνεύῃ τὰς προθέσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§181Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Καὶ δι’ αὐτὸ μὲ ἐκπλήσσει, διότι ὁ κ. Παπαναστασίου, ὁ τόσον ἐντριβής περὶ τὰ τοιαῦτα, ἔδωκεν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ εἰς τὴν ἔννοιαν τοῦ Συντάγματος τοιαύτην ἑρμηνείαν καὶ θεωρεῖ ὅτι ἡ ἔνστασις αὐτὴ δύναται κἄν νὰ ἀκούεται.

§182ΑΛ. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶναι σοβαρωτάτη ἔνστασις.

§183Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὑποστηρίζομεν ἡμεῖς, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δικαιοῦται νὰ δώσῃ τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν θεωρεῖ αὐτός ὀρθήν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἰδικῆς του ἀπόψεως νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν δικαιοῦται ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἀποδίδῃ εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν προθέσεις τάς ὁποίας δὲν ἔχει. Διότι καὶ κατά τὴν συζήτησιν τῶν ἄλλων νομοσχεδίων καὶ κατὰ τὴν ἀποψινήν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, εἶμαι βέβαιος, ὅτι κατέστη εἰς τὴν Βουλὴν σαφές, ὅτι καὶ ἀπὸ τάς τάξεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐξεδηλώθη ἡ πρόθεσις τῆς συνεργασίας. Νὰ ἀναβληθῇ λοιπὸν τὸ νομοσχέδιον, αἱ δὲ παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἠκούσθησαν ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν δὲν ἀπέβλεπον εἰς τὴν ἐλάττωσιν τῶν μέτρων, ἀλλ’ εἰς τὴν βελτίωσιν τῶν μέτρων. Θὰ παρεκάλουν, λοιπόν, τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ θέλῃ διὰ τῆς παραμορφώσεως τῶν προθέσεων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ διαταράξῃ τὴν ἀτμόσφαιραν τῆς εἰλικρινοῦς συνεργασίας, τὴν ὁποίαν εὐχαρίστως βλέπομεν συντελεσθεῖσαν εἰς τὴν Βουλήν.

§184Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις φρονεῖ ὅτι ἡ συνταγματικὴ ἄποψις ἔχει πληρέστατα ἐκπληρωθῆ, διότι ὑπάρχει καὶ ἡ ἔκθεσις τοῦ Λογιστηρίου, δὲν ὑπάρχει δὲ ἀνάγκη διὰ κάθε νομοσχέδιον νὰ γίνεται αὐτό, διότι ὑπάρχει ὁ Γενικὸς Προϋπολογισμός. Καὶ ἐφόσον οἱ κ. Βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἠγόρευον σχετικῶς μέ τὴν βελτίωσιν τοῦ νομοσχεδίου, τούς ἤκουσα εὐχαρίστως καὶ μετὰ μεγάλης προσοχῆς καὶ λαμβάνω ὑπ’ ὄψει μου τὰς γνώμας των, ὅταν δὲ ἔλθωμεν εἰς τὰ κατ’ ἰδίαν ἄρθρα καὶ ἔχουν νὰ προτείνουν κἄτι τι τὸ ὀρθόν, ὀφείλουν νὰ γνωρίζουν, ὅτι ἡ Κ)σις θὰ τὸ προσέξῃ καὶ ἐφόσον εἶνε σύμφωνον πρὸς τὰς ἰδικάς της γνώμας θὰ τὸ δεχθῇ. Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ σημείου νὰ μᾶς προτείνονται ἀνύπαρκτοι ἐνστάσεις τελείως ἀνυπόστατοι, ὅτι τάχα τὸ νομ)διον προσκόπτει εἰς τὸ Σύνταγμα, δὲν δύναμαι νὰ τὸ δεχθῶ. Καὶ ἐφόσον μὲν τὸ ἔκανε εἷς νεαρὸς βουλευτής, δὲν μοῦ ἔκαμε ἐντύπωσιν, ἀλλ’ ὅταν εἶδον ὅτι οἱ Ἀρχηγοὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἶναι ὑπέρμαχοι, δικαιοῦμαι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ εἴπω, ὅτι θέλουν νὰ εὕρουν πρόσκομμα εἰς τὴν συζήτησιν ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ὑγιείαν τοῦ λαοῦ καὶ ἔπρεπεν οὗτοι νὰ συντρέξουν εἰς αὐτό.

§185Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἑρμηνείαν τοῦ ἄρθρου 29, ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν πλειονοψηφίαν καὶ δύναται νὰ ἀπορρίψῃ τὴν ἔνστασιν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ νεαρὸν τῆς τῆς ἡλικίας μου, ὑποθέτω ὅτι αὐτὸ εἶναι προνόμιον.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μυλωνᾶς.

§187ΑΛ. ΜΥΛΩΝΑΣ. Ὀλίγας λέξεις ἤθελα νὰ εἴπω, Κύριοι. Ἤκουσα μετὰ μεγάλης προσοχῆς τοὺς προλαλήσαντας καὶ ἐστερέωσα τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν εἶχον σχηματίσει ἐκ τῆς ἀναγνώσεως καὶ μελέτης τοῦ νομοσχεδίου. Ἤθελα πρὶν εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν σημείων τινῶν τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐκφράσω καὶ ἐγὼ τὴν λύπην μου, διότι δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπιχειρεῖ, ὡς μὴ ὤφειλε, νὰ παρατηρήσῃ βουλευτὴν τῆς ἰδικῆς μας πλευρᾶς καὶ μεταχειρίζεται φράσεις γενικὰς καὶ ἀοριστολόγους, ὄχι δὲ βασίμους, καὶ ἐπιρρίπτει μομφὴν ἄδικον εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Δέν εἶναι ἡ πρώτη φορά, ποὺ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως πράττει τοῦτο. Δὲν θὰ εἶναι ἀνεκτὸν νὰ τὸ ἐπαναλάβῃ, ἰδιαιτέρως δὲ θὰ ἤθελα νὰ συστήσω εἰς αὐτὸν νὰ εἶναι ὀλιγότερον μισονεϊστὴς καὶ νὰ ἐνθαρρύνῃ περισσότερον τούς νέους. Εὐτυχῶς ποὺ δὲν δύναται νὰ τοὺς ἀποθαρρύνῃ, ἀλλ’ οὔτε πρόθεσις ἀποθαρρύνσεως ἔπρεπε νὰ ὑπῆρχεν. Κύριοι, οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν διὰ τὴν συνέχισιν, τήν ἀνάπτυξιν καὶ τὴν ἐπέκτασιν τῶν ὑγιειονομικῶν μέτρων, χάριν τῆς ὑγιείας τῆς Χώρας. Τοῦτο εἶναι στοιχειῶδες καθῆκον μιᾶς προηγμένης πολιτικῆς. Καὶ εἰς τοῦτο δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ ὑπερθεματίσωμεν εἰς ὅσα μέτρα ἡ Κυβέρνησις ἤθελε μᾶς προσκομίσῃ. Τοῦτο, ὄχι μόνον ἁπλῶς ἀπὸ στοιχειώδη ἀνθρωπισμόν, ἀλλὰ, ἐὰν θέλετε, καὶ ἀπὸ καθαρῶς οἰκονομικῆς ἀπόψεως, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας. Τὴν στιγμὴν καθ’ ἥν ἀπὸ τὰ πενιχρά μας μέσα δαπανῶμεν χρήματα διὰ νὰ προλάβωμεν ἀσθενείας τῶν φυτῶν, ἀσθενείας τῶν ζώων, δὲν πρέπει νὰ προνοήσωμεν καὶ περὶ τοῦ μεγάλου αὐτοῦ οἰκονομικοῦ κεφαλαίου, τοῦ ἀνθρώπου; Εἶναι γνωσταὶ αἱ καταστροφαὶ τὰς ὁποίας ἐπιφέρουν αἱ διάφοροι ἀσθένειαι. Καὶ ἐγὼ πιστεύω, ὅτι αἱ στατιστικαὶ ὡς πρός τὴν ἑλονοσίαν, λόγου χάριν, ὑπολείπονται πολὺ τῆς πραγματικότητος. Προσθέσατε τὴν σύφιλιν, τὴν φυματίωσιν καὶ τόσας ἄλλας νόσους καὶ σκεφθῆτε κατὰ πόσον ἡ ἀποδοτικότης εἰς ἐργασίαν τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἑλλάδος ὑπολείπεται ἕνεκα αὐτῶν τῶν λόγων. Ἑπομένως, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἀντίρρησιν διὰ τὴν λῆψιν τῶν μέτρων ὑπὲρ τῆς ὑγιείας τοῦ τόπου; Διαφωνίας τινὰς θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν ὡς πρὸς τὸ εἶδος τῶν μέτρων, τὴν ὥραν τῆς λήψεως τῶν μέτρων καὶ τοῦτο διὰ νὰ γίνῃ καλύτερον ἡ ὀργάνωσις. Καὶ ἀπὸ ἄλλους πρὸ ὀλίγου ἐλέχθη, ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐγώ, ὅτι διὰ τὴν ἵδρυσιν τῶν ὑγιειονομικῶν αὐτῶν κέντρων καὶ τῶν ὑγιειονομικῶν ὑπηρεσιῶν, πρέπει νὰ δοθῇ μεγίστη προσοχή, διότι αὐτὸ εἶναι ἡ βάσις τῆς ὀργανώσεως. Θὰ παραδώσωμεν ὅλην αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν εἰς ὡρισμένα ἄτομα καὶ ἐὰν τὰ πρόσωπα αὐτὰ εἶναι κατάλληλα, θὰ ἔχωμεν καλὰ ἀποτελέσματα εἰς ὡρισμένους νομούς. Ἐὰν τὰ πρόσωπα δέν εἶναι καλά, ὁ θεσμὸς θὰ ἀποτύχῃ. Ἀλλ’ ἐλήφθησαν ὅλα τὰ μέτρα, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἀποτύχῃ τὸ νομοθέτημα; Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς νὰ ἀμφιβάλωμεν. Διότι πρωτίστως χρειάζεται κάποια μόρφωσις τοῦ προσωπικοῦ αὐτοῦ, ἡ μόρφωσις τῆς Ὑγειονομικῆς Σχολῆς. Αὐτὴ πρέπει νὰ εἶναι ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου διὰ τὴν κανονικὴν πρόσληψιν καὶ τὴν στρατολογίαν τῶν ὑγιειονομικῶν ὑπαλλήλων. Ἀλλὰ τὰ τῶν εἰδικοτήτων, τὰς ἐγγυήσεις καὶ τοὺς φραγμοὺς τῆς προσλήψεως, καταργεῖ παραδόξως ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ τὴν πρώτην ἀκριβῶς ἐφαρμογήν, διὰ νὰ διορίσῃ ὅποιους θέλει. Λέγει εἰς τὸ ἄρθρ.11, ὅτι δὲν θὰ ἰσχύσῃ ὁ φραγμὸς τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 10, ἀλλὰ μία ἐπιτροπὴ διοριζομένη ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν, ἀπὸ ὑπαλλήλους ὑφισταμένους εἰς τὴν ἐξάρτησιν τοῦ Ὑπουργοῦ, θὰ κάμῃ τὴν ἐπιλογὴν τοῦ προσωπικοῦ. Καὶ προσθέτει εἰς τὸ ἄρθρον 2, ἐὰν δὲν ἐπαρκοῦν αὐτοὶ οἱ ὑγιεινολόγοι, εἶναι δυνατὸν ἡ ἐπιλογὴ νὰ στραφῇ καὶ ἔξω αὐτῶν. Νομίζω λοιπὸν ἀκριβῶς αὐτὸν τὸν κίνδυνον πρέπει νὰ ἀποφύγωμεν, πρωτίστως κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, μήπως πληρώσωμεν κενά τὰ ὁποῖα εἶναι ἀδύνατον ἀργότερον νὰ ἀποκαθάρωμεν, ἐὰν ὑπεισέλθουν ἀκατάλληλα πρόσωπα. Ὁ κίνδυνος εἶναι προφανής ἐκ τοῦ ἄρθρου 11. Αὐτὸ καὶ ὁ κύριος Πάλλης μὲ τὴν μετριοπάθειαν ἡ ὁποία τὸν χαρακτηρίζει καὶ μὲ τὴν γνῶσιν τῶν πραγμάτων, διότι διετέλεσε Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς καὶ ἀφῆκεν ἄριστα ἴχνη, ἐτόνισεν ἰδιαιτέρως. Καὶ ἐγὼ νομίζω, Κύριοι, ὅτι, ἐφόσον δέν ὑπάρχει καὶ τίποτε τὸ ἐπεῖγον τῆς ἀθρόας καὶ ἀμέσου πληρώσεως ὅλων αὐτῶν τῶν κενῶν θέσεων θὰ ἔπρεπε βαθμηδόν, ὅπως καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Ἐργατικοῦ καὶ Ἀγροτικοῦ κόμματος ἐτονίσθη νὰ πληρωθοῦν τὰ κενά μέ ἀρίστην ἐπιλογὴν, ὑπὸ κριτῶν ποὺ δύνανται νὰ παρέχουν ἐχέγγυα, ὅτι δὲν θὰ ὑποστοῦν ἐπιρροάς, τάς μοιραίας ἐπιρροάς τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ. Διότι, Κύριοι, δέν πρέπει νὰ κρυπτώμεθα ὄπισθεν τοῦ δακτύλου μας αἱ πιέσεις αὐταί, αἱ ἐπεμβάσεις αὐταὶ θὰ ἔχουν τὰ χείριστα τῶν ἀποτελεσμάτων κατὰ τὴν πρόσληψιν τοῦ προσωπικοῦ. Καίτοι λοιπόν καὶ ἐγὼ κατ’ ἀρχὴν εἶμαι σύμφωνος μὲ τὸ νομοσχέδιον, διαφωνῶ ὡς πρὸς τάς βασικάς αὐτὰς διατάξεις καὶ νομίζω, ὅτι θὰ εἶχε σύμφωνον τὴν μεγάλην πλειονότητα τῆς Βουλῆς, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τοὐλάχιστον, ἐὰν ἐδιορθώνετο τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Κύριοι Βουλευταί, ἐλέχθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔτυχεν ἀντιδράσεως, διότι εἶμαι ἀπ’ ἀρχῆς εἰς τὴν συζήτησιν παρὼν καὶ ἀπεναντίας παρετήρησα ὅτι οἱ περισσότεροι τῶν λαλησάντων ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου, παρακάθηνται εἰς τὴν πλευρὰν ἐκείνην, τὴν κυβερνητικήν.

§188Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐδόθη ἐθνικὸς χαρακτὴρ εἰς τὸ μέτρον.

§189ΑΛ. ΜΥΛΩΝΑΣ. Ἐδόθη ἐθνικὸς χαρακτήρ καὶ ἑπομένως καὶ οἱ βουλευταὶ τῆς Συμπολιτεύσεως δὲν εἶχον καμμίαν πρόθεσιν ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλ’ ἐξ ἀγαθοῦ συνειδότος καὶ αὐτοὶ ἠθέλησαν νὰ εἴπουν παρατηρήσεις βελτιωτικὰς τοῦ νομοσχεδίου.

§190Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Διότι ἐνόμιζον ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ προηγηθοῦν αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§191ΕΠ. ΚΩΝΣΤΑΣ. Ἐγὼ ἐζήτησα νὰ στρατολογοῦμεν τούς ἀριστεῖς τῆς ἐπιστήμης, καὶ δεύτερον φρονῶ ὡς ἄρθρον πίστεως, ὅτι βάσις τῆς ἐξυγιάνσεως τῆς Χώρας εἶναι αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις καὶ διὰ τοῦτο ἐζήτησα τὴν ἀναβολήν τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ κατ’ ἀρχὴν εἶμαι σύμφωνος.

§192Α. ΜΥΛΩΝΑΣ. Κύριοι, βλέπετε ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος συμφωνεῖ μαζί μου ἀκριβῶς διότι δὲν ὑπάρχει πνεῦμα ἀντιπολιτεύσεως. Ἐπαναλαμβάνω, Κύριοι, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦ ὁποίου πάντες ζητοῦμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν καλὴν ἐφαρμογὴν χρήζει διορθώσεών τινων. Δέν ἐδικαιώθη τὸ λεχθὲν ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ὑπάρχει τόσον τὸ ἐπεῖγον, ὥστε νὰ μὴ δύναται τὸ νομοσχέδιον νὰ μελετηθῇ πρὸς καλυτέραν διατύπωσιν, διότι, ὅπως καὶ ἐκεῖθεν διετυπώθη, τὸ νομοσχέδιον ἐκκρεμεῖ ἀπὸ ἱκανοῦ χρόνου. Καὶ ἐρωτῶ· κατὰ τὶ θὰ ἔβλαπτεν ἡ ἀναβολὴ ὀλίγων ἑβδομάδων, διὰ νὰ γίνῃ ἡ βελτίωσις ἐκείνη, ἡ ὁποία προέκυψεν ἀπὸ τὴν συζήτησιν τὴν ἐνδιαφέρουσαν ἀπόψε ἢ καὶ ἀπὸ μίαν ἄλλην συζήτησιν, ἡ ἡ ὁποία εὐχῆς ἔργον θὰ ἦτο νὰ ὁρισθῇ μελλοντικῶς, νὰ γίνῃ περὶ τῆς ὑγιείας τοῦ τόπου;

§193Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός τῆς Ὑγιεινῆς). Τί τροποποιήσεις ὑποβάλλετε;

§194ΑΛ. ΜΥΛΩΝΑΣ. Ἐγὼ ὑπέδειξα δύο βασικὰς ἐλλείψεις, ἕνεκα τῶν ὁποίων φοβοῦμαι ὅτι θὰ ναυαγήσῃ ὁ θεσμός. Ἄλλοι ὑπέδειξαν περισσοτέρας. Οὔτε εἶναι δυνατὴ ἀπόψε ἡ ψήφισις αἰφνιδιαστικῶς.

§195Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Διατὶ αἰφνιδιαστικῶς;

§196ΑΛ. ΜΥΛΩΝΑΣ. Προχείρως, διότι καὶ σεῖς θὰ πρέπῃ νὰ σκεφθῆτε μερικὰ πράγματα. Κύριοι, καταλήγω μέ μίαν παρατήρησιν εἰς τὴν ὁποίαν μοῦ ἔδωκεν ἀφορμὴν ὁ κ. Συνάδελφος καὶ εἶχα ὑπ’ ὄψει μου νὰ κάμω λόγον περὶ αὐτῆς, ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων. Ὁμολογῶ, Κύριοι, τὴν δυσχέρειαν τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ θεσμοῦ τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων, δυσχέρειαν ἐμφανιζομένην καὶ εἰς τὴν ὕπαιθρον χώραν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζητε ὅτι θὰ ἦτο ἀδύνατον νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ἐὰν ἐκ παραλλήλου δὲν ἀποκτήσωμεν καὶ τὸν θεσμὸν τῆς ἀσφαλίσεως. Εἷς λόγος παραπάνω νὰ μὴ σπεύδωμεν πολύ, διότι δέν θὰ δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν τὰ μέσα. Ὁ θεσμός, Κύριοι, τῆς ἀσφαλίσεως θὰ εἶναι ὁ παράλληλος θεσμὸς ὅλων τῶν ὑγειονομικῶν μέτρων. Καὶ πάλιν θὰ ἐπανέλθω εἰς μίαν σύγκρισιν οἰκονομικήν. Εἰς ὅλας τὰς Χώρας τὰς προηγμένας δὲν εἶνε δυνατὸν νὰ λειτουργήσῃ πρόληψις καὶ καταπολέμησις τῶν ἀσθενειῶν, ἐὰν ἐκ παραλλήλου δέν ἔχει καθορισθῆ ὁ θεσμός τῆς κτηνασφαλίσεως. Καὶ ἀκριβῶς ἐὰν παρ’ ἡμῖν καθυστεροῦν τὰ μέτρα τῆς προλήψεως τῶν ἐπιζωοτιῶν, εἶναι διότι δέν ἱδρύθησαν παραλλήλως οἱ ἀσφαλιστικοὶ συνεταιρισμοί, οἱ ὁποῖοι θὰ ἦσαν τὸ ἔρεισμα διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῆς καταπολεμήσεως. Βεβαίως δὲν εἶναι ἀντικείμενον συζητήσεως τῆς ἑσπέρας ταύτης τὸ ζήτημα τῶν ἀσφαλίσεων κατ’ ἀσθενειῶν, ἀλλ’ εἶναι παράλληλον. Καὶ ἂν σπεύσωμεν εἰς τὸ ἕν, ἀφήνοντες τὸ ἕτερον ἓν καθυστερήσει, νὰ ἦσθε βέβαιοι, ὅτι δὲν προάγομεν τὴν ὅλην ὑπόθεσιν. Κύριοι, καταλήγω καὶ πάλιν μέ τὴν παράκλησιν τὴν ὁποίαν εἶδον διατυπουμένην καὶ ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν περὶ ἀναβολῆς τοῦ νομοσχεδίου, χάριν τῆς βελτιώσεως αὐτοῦ.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§198Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Νομίζω ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ συζητηθῇ ἀπὸ ἀπόψεως πρακτικῆς, φρονῶ δὲ ἂν ἐκ τῆς συζητήσεως ἐξέλθῃ τὸ συμπέρασμα ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶνε κατάλληλον καὶ ὅτι εἰσάγεται εἷς θεσμὸς χρήσιμος εἰς τὴν Χώραν καὶ ἑπομένως ἐπιβάλλεται ἡ ἐπιψήφισίς του, νὰ ψηφισθῇ. Ἔχω ὅμως νὰ παρατηρήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅτι πρὸς εὐόδωσιν τοῦ σκοποῦ τῆς ὑγιεινῆς δὲν ἀρκοῦν τὰ μέσα ταῦτα καὶ ὁ ἀγὼν κατὰ τῆς ἑλονοσίας, δὲν δύναται νὰ στηριχθῇ εἰς τοιαῦτα μέτρα, τὰ ὁποῖα εἶνε ὅλως ἰδιόλου ἀνεπαρκῆ. Θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργόν, ἵνα πρὸς καταπολέμησιν τῆς ἑλονοσίας, στρέψει ἀλλοῦ τὴν προσοχήν. Ἡ προσοχὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ κατὰ τῆς ἑλονοσίας δὲν δύναται νὰ στεφθῇ ὑπὸ ἐπιτυχίας μόνον μὲ τὴν βάσιν ἢ τὴν προϋπόθεσιν τῆς ἀποχετεύσεως τῶν ὑδάτων καὶ τῆς ἀποξηράνσεως τῶν ἑλῶν, διότι τὰ ἕλη ἀπὸ τὰ ὁποῖα προέρχονται οἱ ἑλώδεις πυρετοί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκλείψουν. Καὶ εἰς τὰ ἀπομεμακρυσμένα βουνὰ θὰ ὑπάρχῃ μία πηγὴ ποὺ δὲν θὰ δύναται νὰ ἐκλείψῃ. Τὸ μόνον ἑπομένως μέσον συντελεστικόν, τὸ ὁποῖον θὰ δύναται νὰ καταπολεμήσῃ τοὺς πυρετοὺς θὰ εἶναι τὸ μέσον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἡ ἐπιστήμη λέγει, δηλ. ἡ κινίνη. Ἀλλὰ ἡ κινίνη σήμερον, καὶ ὅπως ἔφθασε, καὶ ὅπως δίδεται, εἶναι ἀπρόσιτος εἰς τὸν πτωχὸν κόσμον, δὲν εἶναι δὲ συντελεστικὸν οὔτε ἀποτελεσματικὸν τὸ μέτρον ἐκεῖνον τῆς παροχῆς κινίνης δωρεάν, διότι καὶ ἐὰν τὸ Κράτος δαπανᾷ καὶ τοῦ παρέχει τὴν κινίνην δωρεάν, πολὺ ἐλαχίστη ποσότης εἶναι ἐκείνη ἥτις παρέχεται δωρεάν. Τοῦτο εἶνε ἀναμφισβήτητον. Τοῦτο τὸ ὁμολογεῖ ὁλόκληρος ἡ ὕπαιθρος ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν θέλῃ νὰ τὸ ἀρνηθῇ κανείς. Ἑπομένως τὸ πρῶτον μέλημα εἶναι νὰ δοθῇ ἡ κινίνη ἐφθηνά.

§199Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἴπομεν διὰ τὸν τρόπον αὐτόν.

§200Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Θέλω νὰ εἴπω ὅτι, καίτοι τὸ νομοσχέδιον εἰσάγει θεσμὸν χρήσιμον, δὲν ἐκπληροῖ τὸν σκοπόν τοῦ ἀγῶνος κατὰ τῆς ἑλονοσίας.

§201Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δέν δυνάμεθα νὰ δαπανήσωμεν περισσότερα διὰ τὴν κινίνην.

§202Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Καὶ ἐπαναλαμβάνω, κ. Ὑφυπουργέ, ὅτι αἱ μικροσυλλογαί, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τάς ἑστίας τῆς ἑλονοσίας, δὲν εἶναι δυνατόν ποτε νὰ ἐκλείψουν.

§203Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δι’ αὐτὸ ἐθέσαμεν εἰδικὴν διάταξιν.

§204Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Βλέπετε ὅτι ἡ κινίνη ἀνεβαίνει εἰς δυσθεώρητα ὕψη. Ἔφθασε νὰ πωλῆται ἡ κινίνη 4.000 δρχ. τὸ κιλόν καὶ οὕτω εἶναι ἀπρόσιτος εἰς τὸν πτωχὸν κόσμον.

§205Ε. ΚΩΝΣΤΑΣ. Αὐταὶ εἶναι λεπτομέρειαι ποὺ θὰ κανονισθοῦν.

§206Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον, ἔχω νὰ κάμω τὰς ἑξῆς παρατηρήσεις. Ὅτι, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἐπόπτας, εἶμαι κατὰ τοῦ θεσμοῦ τῶν ἐποπτῶν καὶ νομίζω ὅτι τὸ ἔργον αὐτὸ πρέπει νὰ ἀνατεθῇ εἰς τοὺς ἰατρούς. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 10, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ δοθοῦν περισσότεραι ἐγγυήσεις εἰς τοὺς ἰατρούς.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μοσχούλας.

§208Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὁμολογῶ, συμφωνῶ μὲ τὸν ἀξιότιμον βουλευτὴν κ. Μυλωνᾶν, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου δέν ἐπρυτάνευσε πνεῦμα ἀντιπολιτεύσεως, διότι καὶ ἐκ τῶν δύο παρατάξεων ἐπεκρίθησαν μόνον λεπτομέρειαι τοῦ νομοσχεδίου καὶ ὄχι ἡ βάσις του, ἐκτὸς τῆς τορπίλλης τὴν ὁποίαν ἔρριψεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτής κ. Γαρουφαλιᾶς, περὶ ἀπαραδέκτου λόγῳ ἀντισυνταγματικότητος. Πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι καὶ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις ἠκολούθησε μίαν πολιτικὴν ἐξυγιάνσεως τῆς Χώρας καὶ πρὸς τοῦτο ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι δὲν ἐφείσθη δαπανῶν. Συνέστησε τότε τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα. Τώρα, διὰ νὰ εἴπωμεν τὴν ἀλήθειαν καὶ τὴν πραγματικότητα, τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα πλήρως ἀπέτυχον.

§209ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ τίνα λόγον;

§210Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δέν γνωρίζω. Δέν ἔχω τὸν καιρόν, νὰ παρατηρήσω ποία ὑπῆρξεν ἡ δαπάνη ἀπὸ τῆς ἡμέρας ποὺ συνέστη τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας καὶ κατὰ τὴν ὁποίαν ἐνομοθετήθησαν τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα καὶ ἡ δαπάνη ἡ ὁποία ἐπεβάρυνε τὸν λαὸν δι’ αὐτά. Ἄλλο δέν γνωρίζω ἀκόμη, διότι τὸ νομοσχέδιον δὲν ἀναφέρει τι περὶ τούτου, ἐφόσον δὲν ἔχομεν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου τὴν πιστοποίησιν εἰς ποῖον ποσὸν θὰ ἀνέλθῃ ἡ δαπάνη διὰ τὰ θεσμοθετούμενα διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου.

§211Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Τήν ἔχομεν.

§212Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ποῦ;

§213Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ.

§214Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Πόση εἶναι;

§215Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. 1.800.000 ἐπὶ πλέον.

§216Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δέν εἶμαι κατ’ ἀρχὴν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, Κύριοι Βουλευταί, διότι πρέπει πάντες νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ τόπου, ἐφόσον εἶναι γνωστόν ὅτι νόσοι φοβεραὶ μαστίζουν τὸν ἑλληνικὸν λαόν. Δὲν εἶμαι κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, καίτοι εἶμαι κατὰ ὡρισμένων διατάξεων, τὰς ὁποίας θεωρῶ ἀσκόπους, τὰς ὁποίας θεωρῶ ὅτι δὲν διευκολύνουν εἰς πραγματοποίησιν τοῦ σκοποῦ πρός τὸν ὁποῖον ἀποβλέπει ὁ κ. Ὑπουργός ἐπὶ τῆς Ὑγιεινῆς. Ἐλέχθη παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ, ὅτι τὸ Κράτος ἠγόρασεν ἕν μέγα ποσὸν τῶν 606 πρὸς χρῆσιν τῶν νοσοκομείων.

§217Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός τῆς Ὑγιεινῆς). Κατ’ ἔτος ἀγοράζει τὸ Κράτος ἕν ποσὸν φαρμάκων πρὸς χρῆσιν τῶν ὑγειονομικῶν ἱδρυμάτων, εἰς τὸν κατάλογον δὲ τῶν φαρμάκων ὑπάρχει καὶ βισμούθιον τὸ ὁποῖον ἐπρομηθεύθη εἰς τὸ ἥμισυ τῆς περυσινῆς τιμῆς.

§218Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔχω νὰ κάμω ἀκόμη μίαν παρατήρησιν. Τὴν διάταξιν περὶ ἐποπτῶν τὴν θεωρῶ ἐντελῶς ἄσκοπον καὶ ἐνθυμοῦμαι ὅτι καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικήν Ἐπιτροπὴν ἀπεδέχθητε ὅτι οἱ ἐπόπται οἱ εἰδικοί, οἱ ἔχοντες τὸν βαθμόν καὶ τὸν μισθόν ἀκολούθου πρέπει νὰ εἶναι ἰατροί, διότι ὑπάρχουσι νέοι ἰατροί, οἱ ὁποῖοι δέν ἀπολαμβάνουσιν οὔτε 1.000 δρχ. μηνιαίως.

§219Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δὲν ἔθεσα ἰατροὺς ὑγιειονομικοὺς ἐπόπτας, διότι ἐθεώρουν καὶ θεωρῶ ὅτι ἐξευτελίζεται ὁ ἰατρὸς κάμνων αὐτὰς τὰς ἐργασίας. Ἐὰν σεῖς οἱ ἰατροὶ νομίζετε ὅτι ἡ ἐργασία αὐτὴ δὲν ταπεινώνει τούς ἰατρούς, κάμετε μίαν τροπολογίαν καὶ ἡ Βουλὴ ἂς τὴν δεχθῇ.

§220ΑΓ. ΣΛΗΜΑΝ. Διατὶ δὲν θέτετε τελειοφοίτους τοῦ Γυμνασίου τότε;

§221Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ὅσον ἀφορᾷ διὰ τὸ ζήτημα τῶν ἐποπτῶν, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς ἕν τόσον σοβαρὸν νομοσχέδιον νὰ θέσωμεν μίαν διάταξιν ἡ ὁποία αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν τὸ καθιστᾷ οὐχὶ σοβαρόν.

§222Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κατ’ ἔτος ἐξέρχεται μέγας ἀριθμὸς ἰατρῶν ἐκ τοῦ Πανεπιστημίου, οἱ πλεῖστοι δὲ τούτων κατάγονται ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας, θὰ ἠμποροῦσαν λοιπόν νὰ διορισθοῦν. Δέχομαι, ὅπως εἶπα, τὴν διάταξιν περὶ νοσοκόμων ἀδελφῶν, διότι καὶ ἐγὼ ἐχρημάτισα στρατιωτικὸς ἰατρὸς καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι αἱ ὑπηρεσίαι τὰς ὁποίας προσέφερον κατὰ τούς πολέμους αἱ ἀδελφαί εἶναι ἀνεκτίμητοι. Ἔχομεν καὶ τὸ 10ον ἄρθρον τὸ ὁποῖον καθορίζει τὴν ἡλικίαν διὰ τούς ὑγιεινολόγους, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ διορισθοῦν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διάταξιν αὐτήν, διότι, προκειμένου περὶ ἐπιστημόνων, προκειμένου περὶ ἰατρῶν καὶ δικηγόρων, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουσι μίαν μεγαλυτέραν ἡλικίαν, εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν μεγαλυτέραν πεῖραν, διότι διὰ τῆς ἀσκήσεως τοῦ ἐπαγγέλματος ἀποκτοῦν μεγαλυτέραν πεῖραν, εἶνε γνωστὸν δὲ ὅτι οἱ σπουδαιότεροι τῶν ἰατρῶν μας εἶχον πολὺ μεγάλην τὴν ἡλικίαν, ὅταν προσέφερον πραγματικάς ὑπηρεσίας εἰς τὸν τόπον, ὅπως ὁ Ὀρφανίδης, ὁ Δεληγιάννης καὶ οἱ ἄλλοι. Δι’ αὐτὸ, κ. Ὑπουργέ, νὰ μὴ διατηρήσητε τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθ.12 καθ’ ἥν ὅσοι ἔχουν ἡλικίαν ἄνω τῶν 50 ἐτῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνωσιν εἰς τὰς θέσεις των. Θὰ παρεκάλουν, ἵνα μὴ μὲ ἔχητε ἀντιμέτωπον, δηλ. ἵνα μὴ μὲ ἀναγκάσητε νὰ σᾶς κουράσω ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, νὰ δεχθῆτε νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἡλικίαν.

§223Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Θέλετε τούς ὑγιεινολόγους νὰ παραμείνουν εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἢ νὰ περιοδεύουν; Καὶ ἐφόσον τούς θέλετε νὰ περιοδεύουν, σᾶς ἐρωτῶ ἐὰν εἶναι δυνατὸν 60 ἐτῶν ἄνθρωποι, τὸν χειμῶνα ἢ τὸ θέρος νὰ περιοδεύουν.

§224Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐγὼ εἶμαι 68 ἐτῶν.

§225Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Σεῖς εἶσθε ἐξαίρεσις.

§226Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν εἶμαι ἐξαίρεσις, οὔτε ἐξαίρεσις εἶναι ὁ κ. Πρωθυπουργός, οὔτε ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων.

§227Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Διὰ νὰ εἶναι Πρωθυπουργός, πρέπει νὰ εἶναι ἐξαίρεσις.

§228Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐξαίρεσις ἀπὸ ἀπόψεως πνεύματος, ἀπὸ ἀπόψεως αὐτοδημιουργίας. Διότι οἱ πολιτικοὶ γεννῶνται, ὅπως γνωρίζετε, δὲν δημιουργοῦνται. Δέν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶ τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι εἷς ἰατρός 60 ἐτῶν, δέν εἶναι δυνατὸν νὰ περιοδεύσῃ.

§229Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἶναι δυνατὸν νὰ περιοδεύουν μίαν φορὰν τὸν μῆνα. Ἀλλὰ μίαν φορὰν τὴν ἑβδομάδα εἶναι δυνατὸν νὰ περιοδεύουν; Μὲ τὸ κρύο τὸ σημερινόν ἠμπορεῖ νὰ πάῃ μὲ ζῶον;

§230Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ὄχι μόνον 56 ἐτῶν, ἀλλὰ καὶ 30 ἐτῶν ἂν εἶναι, δὲν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ πάῃ εἰς τὴν Ἤπειρον, εἰς τὰ μέρη ποὺ πρέπει νὰ πάῃ.

§231Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Διὰ τοῦ νομοσχεδίου ὁρίζομεν μίαν ἡλικίαν, ἡ ὁποία νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνθέξῃ καὶ εἰς τὸ ψῦχος καὶ εἰς τὴν ζέστην.

§232Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Νὰ θέσητε τοὐλάχιστον τὸ ὅριον τῶν 60 ἐτῶν.

§233Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Θέλετε 60; Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν. Ἐγὼ τὸ εἶχον 60 καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ τὸ ἔκαμε 55.

§234Ν. ΚΑΡΤΣΩΝΑΣ. Ἤθελα νὰ διορίσητε ἕνα ἐκ τῶν ὑπαρχόντων ὑγιεινολόγων, ὁ ὁποῖος ἔχει 57 ἐτῶν ἡλικίαν.

§235Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διασάφισιν; Διὰ τούς ἤδη ὑπηρετοῦντας ἐκτάκτους, ποῖον ὅριον ἡλικίας ἔχετε;

§236Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Τὸ εἶπα. Οὐδεὶς δύναται νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν ὑγιειονομικήν ὑπηρεσίαν, ἂν εἶναι πέραν τῶν 55 ἐτῶν.

§237Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Διὰ τούς ὑπάρχοντας;

§238Ν. ΚΑΡΤΣΩΝΑΣ. Ἐκ τῶν ἤδη ὑπηρετούντων νομιάτρων, ἂν εἷς νομίατρος ἔχει τὰ προσόντα, ἀλλὰ δὲν εἶναι 57 ἐτῶν, δὲν θὰ τὸν διορίσητε;

§239Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Ἀπὸ τούς κορυφαίους ὑπαλλήλους τῆς Πολιτείας μέχρι τοῦ κατωτάτου, ὅλοι θὰ διορθώσουν τὴν ἡλικίαν των. Δὲν παίζει σοβαρὸν ρόλον αὐτό. Ἀλλ’ ἤθελα αὐτὴν τὴν διάταξιν, διότι μὲ ἐνδιαφέρει τὸ πρᾶγμα, νὰ γίνῃ μία διαστολὴ μεταξὺ τοῦ ὁρίου τῆς ἡλικίας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἰσῆλθον τώρα καὶ τῶν ὑπαρχόντων ἀπὸ δέκα ἢ δεκαπέντε ἐτῶν ὡς ἐκτάκτων. Ὑπηρετοῦν ὀκτὼ χρόνια καὶ εἶναι διωρισμένοι μέ δίπλωμα Παστέρ. Εἶναι τρεῖς ἢ τέσσαρες καὶ ἔχουσιν ὀκτὼ ἐτῶν ὑπηρεσίαν.

§240Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τόν νομίατρον Καλαμῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει διορισθῆ ἀπὸ τὴν προκάτοχον Κυβέρνησιν. Ὁ νομίατρος Καλαμῶν εἶναι 60 ἐτῶν.

§241Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἦτο συμμαθητής μου.

§242Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Εἶναι ἐπιστήμων καλὸς καὶ μὲ τὰς διατάξεις τὰς ὁποίας θέτετε, τὸν πετᾶτε ἔξω. Ὥστε ἐπιμένετε; Τότε ζητῶ τὴν ἀναβολὴν τοῦ νομοσχεδίου.

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου.

§244Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἡμεῖς ἐδηλώσαμεν, ὅτι εἴμεθα πρόθυμοι νὰ συντρέξωμεν τὴν Κυβέρνησιν εἰς πᾶσαν προσπάθειαν διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ. Ὅταν ἀπὸ τὰς τάξεις μας προῆλθεν ἡ πρότασις τῆς ἀναβολῆς, δὲν εἶχεν ἄλλα ἐλατήρια, παρὰ μόνον τὴν ἐπιθυμίαν τῆς βελτιώσεως τοῦ νομοσχεδίου. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἔχει, ὑπηρετεῖ πράγματι τοὺς σκοπούς, τοὺς ὁποίους ἐπιδιώκει, δὲν ἔχομεν κανένα λόγον νὰ ἐπιμείνωμεν. Ἀρκούμεθα εἰς τὰς ἐπιφυλάξεις τὰς ὁποίας διετυπώσαμεν. Λυπούμεθα εἰλικρινῶς, διότι ἡ μέριμνα τῆς Κυβερνήσεως ὑπέρ τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία ἐξηγγέλθη ὡς μία θεμελιώδης πολιτικὴ καὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, ἐμφανίζεται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς κατὰ τόσον ἀτελῆ καὶ τμηματικὸν τρόπον, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὴ μία γενικὴ συζήτησις καὶ μελέτη τοῦ ὑγιειονομικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως. Ἔρχεται σήμερον τὸ νομοσχέδιον τοῦ προσωπικοῦ καὶ ἀναγγέλλονται ἁπλῶς διὰ τὸ μέλλον τὰ θετικὰ καὶ οὐσιαστικὰ μέτρα τοῦ ἀγῶνος ἐναντίον τῆς ἑλονοσίας, ἐναντίον τῆς φυματιώσεως, ἐναντίον τῶν ἀφροδισίων νοσημάτων, καὶ ἐν γένει ἐναντίον τῶν ἄλλων πληγῶν τῆς ὑγείας τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ. Συμβαίνει δυστυχῶς καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ὅ,τι πάντοτε προηγοῦνται τὰ πρόσωπα καὶ ἕπονται οἱ σκοποί...

§245Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κατ’ ἔθιμον.

§246Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κατ’ ἔθιμον, δυστυχῶς, Πανελλήνιον. Καὶ καταντᾷ οἱ σκοποὶ νὰ ὑπάρχουν συνήθως χάριν τῶν μέσων. Δηλαδή, οἱ καθηγηταὶ χάριν τῶν μαθητῶν καὶ οἱ ἀσθενεῖς χάριν τῶν ἰατρῶν. Τοῦτο ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ πρώτη, ἡ ὁποία ἐχαρακτηρίσθη, ὡς ἐπείγουσα μέριμνα εἶναι ὁ διορισμὸς τοῦ προσωπικοῦ, καὶ μάλιστα κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος ὅταν ἔλθῃ ἡ κατ’ ἄρθρον συζήτησις καὶ φθάσωμεν εἰς τὸ ἄρθρον 11ον, θὰ γεννήσῃ εὐλόγους ἀπορίας καὶ παρεξηγήσεις εἰς τὰς ὁποίας ὁ κ. Ὑπουργός θὰ παρακληθῇ νὰ δώσῃ ἀπάντησιν. Ἡμεῖς ἔχομεν τὴν γνώμην ὅτι τὸ θέμα ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ ἀπὸ τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν ἐν τῷ συνόλῳ του. Ἔχομεν περισσότερον ἀκόμη τὴν γνώμην, ὅτι δὲν εἶναι δυνατή, ἀποτελεσματική μέριμνα, διὰ τὴν ὑγείαν τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, παρὰ μόνον διὰ τῆς αὐτοδιοικήσεως. Ἀποτελεῖ βασικὴν πλάνην ἡ σκέψις, ὅτι εἶναι δυνατὸν κατὰ τρόπον συγκεντρωτικὸν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ὑγιεινῆς νὰ λαμβάνεται ἡ μέριμνα διὰ τὴν ὑγιείαν τῶν κατοίκων τῶν ἀπωτάτων κοινοτήτων τῆς Χώρας. Ἀποτελεῖ ἡ ὑγεία τοῦ λαοῦ ἕνα ἀπὸ τοὺς θεμελιώδεις σκοπούς τῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ τοῦ πρώτου, ἀλλά, πρὸ παντός, τοῦ δευτέρου βαθμοῦ, διότι ἐκεῖ κυρίως εἶναι δυνατὸν νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ μέριμνα διὰ τήν ὑγείαν, ἐφόσον δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς κάθε κοινότητα νὰ ὑπάρχουν νοσοκομειακοὶ χῶροι, ἐνῶ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν εἰς ἑκάστην ἐπαρχίαν ἢ εἰς ἕκαστον νομόν. Καὶ διὰ τοῦτο, ὅπως καὶ εἰς τὸ παρελθόν, τοιουτοτρόπως καὶ σήμερον διαμαρτυρόμεθα, διότι καθυστερεῖ ἡ ἐφαρμογὴ τῆς αὐτοδιοικήσεως, καθυστέρησε καὶ εἰς τὴν ἰδικήν μας ἐποχήν μὲ τὴν ἀντίρρησιν τῶν δαπανῶν, καὶ τότε εἴχομεν διάφορον γνώμην, διότι ἀνέκαθεν ὑπήρξαμεν κήρυκες τῆς αὐτοδιοικήσεως, καὶ σήμερον φρονοῦμεν ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθῇ ἡ αὐτοδιοίκησις τοῦ δευτέρου βαθμοῦ εἰς τὴν ὁποίαν νὰ δοθοῦν ὡς σκοποὶ ἡ συγκοινωνία, ἡ πρόνοια, ἡ ὑγεία, καὶ ἡ ἐπαγγελματικὴ ἐκπαίδευσις, καὶ ἀντὶ νὰ ἐπιβάλλῃ μεγάλας δαπάνας εἰς τοὺς πτωχούς τῆς περιφερείας, νὰ τροφοδοκηθῇ μόνον μὲ τὰς ἀντιστοίχους δαπάνας, αἱ ὁποῖαι σήμερον ἐπιβαρύνουσι τὸν κεντρικὸν Προϋπολογισμόν. Διότι ὁ κεντρικὸς Προϋπολογισμός τῆς Χώρας βαρύνεται καὶ μὲ δαπάνας συγκοινωνίας ἑκάστης περιφερείας, καὶ μὲ δαπάνας ἐπαγγελματικῆς ἐκπαιδεύσεως καὶ μὲ δαπάνας προνοίας καὶ μὲ δαπάνας ὑγείας, τὸ δὲ Κράτος τότε, συμφώνως πρὸς τὸ Συν)μα, τὸ ὁποῖον ἀναγορεύει τὴν ἀρχὴν τῆς ἀποκεντρώσεως καὶ τῆς αὐτοδιοικήσεως, θὰ εἶχε προορισμὸν τὴν καθοδήγησιν καὶ τὴν ἐποπτείαν. Καὶ τότε αἱ γενικώτεραι ἐπιστημονικαὶ μέριμναι τοῦ κέντρου, ὅπως εἶνε ἡ Ὑγιειον. Σχολή, ὅπως εἶνε ἄλλα μελέται ἐργαστηριακαὶ, θὰ εἶχον γενικώτερον λόγον ὑπάρξεως. Σήμερον ἀποτελεῖ τοὐλάχιστον περίεργον φαινόμενον ὅτι ἡ Ὑγιειονομικὴ Σχολή, ἐνῷ ἀποτελεῖ ἵδρυμα κατ’ ἐξοχὴν ἐπιστημονικόν, μετατρέπεται εἰς κέντρον διοικητικῆς ἀποστολῆς, δηλαδὴ ἀπολύτως ἄσχετον πρὸς τὸν προορισμόν της. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον εὑρίσκομεν ὅτι ἔρχεται κατὰ τρόπον πρόωρον, ἀτελῆ, ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ βαρυτέρα ἔκφρασις, ἀσυνάρτητον, τὸ νομοσχέδιον.

§247Γ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ὅπως καὶ τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα.

§248Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἡ προσπάθεια τῆς πολιτικῆς τῶν ἀντεγκλήσεων ἐπὶ τοῦ θέματος, Κύριε Βουλευτά, κατηργήθη κατὰ τὴν ἀπουσίαν σας. Μὴ προσπαθεῖτε νὰ τὴν ἐπαναφέρητε. Ἐδώκαμεν εἰς τὸ θέμα καὶ προσπαθοῦμεν νὰ δώσωμεν εἰς ὅλα τὰ γενικώτερα θέματα χαρακτῆρα ἐθνικόν, καὶ παρέχομεν καὶ πάλιν τὴν βεβαίωσιν εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἀπὸ τὰς τάξεις τοὐλάχιστον τὰς ἰδικάς μας — ἀφοῦ προκαλούμεθα— ἡ ἀπόφασις νὰ προσδώσωμεν ἐθνικὸν χαρακτῆρα εἰς τὰ γενικώτερα θέματα θὰ τηρηθῇ μέ θρησκευτικήν εὐλάβειαν (χειροκροτήματα). Καὶ ἂν ὑπάρξῃ οἱαδήποτε διαταραχή, δὲν θὰ προέλθῃ ἀπὸ τὰς τάξεις ἡμῶν. Ἔχομεν ἀπόφασιν καὶ ἀπεδείξαμεν ὡς Ἀντιπολίτευσις, ὅτι δὲν εἴμεθα προορισμένοι νὰ δυσκολεύωμεν τὸ ἔργον τῶν Κυβερνήσεων.

§249Γ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἕως τώρα δέν τὸ εἴδομεν.

§250Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἔχομεν ἀπόφασιν νὰ ἀποδείξωμεν, ὅτι καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις εἰς αὐτὸν τὸν χῶρον ἔχει λαϊκὴν ἐντολὴν καὶ εἶναι ἀποφασισμένη νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν ἐντολήν της, ἐλέγχουσα τὰς ἀτόπους καὶ συντρέχουσα τὰς ἀγαθάς πράξεις. Αὐτὸ εἶναι τὸ πνεῦμα τὸ ὁποῖον θέλομεν νὰ διέπῃ τὰς ἐργασίας τοῦ Ἐθνικοῦ Σώματος, διὰ νὰ εἶναι εἰς ἀκεραίαν τὴν περιωπὴν καὶ διὰ νὰ ἐμπνεύσῃ τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν λαόν, ὅτι ὅσοι τὸ ἀποτελοῦν, εἶνε ἄξιοι ἡγέται τοῦ Ἔθνους καὶ δὲν εἶναι ἄξιοι τῶν μυκτηρισμῶν, οἱ ὁποῖοι συνήθως, δυστυχῶς, καὶ ἀπὸ τὸν τύπον, καὶ ἀπὸ τὴν κοινήν γνώμην, μᾶς ἀπευθύνονται (χειροκροτήματα) ..... Κύριε Πρόεδρε, διότι εὑρίσκομεν ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶνε τόσον ἀτελές καὶ πρόωρον, καὶ ἐπειδὴ ἡ Κυβέρνησις ἐπιμένει νὰ τὸ ψηφίσῃ καὶ δὲν στέργει εἰς τὴν ἀναβολήν, δὲν ἐπιμένομεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὴν ἀναβολήν, δηλοῦμεν ὅμως ὅτι ἐπιφυλασσόμεθα ὅταν ἐμφανισθοῦν τὰ θετικώτερα μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ἐκδήλωσιν τῆς πολιτικῆς της ἐπὶ τῆς ὑγιείας, καὶ συγκεκριμένως ὅταν ἔλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ θεσμοῦ τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων, νὰ ἐπανέλθωμεν καὶ νὰ ἀναπτύξωμεν τότε εὐρύτερον τὰς ἀπόψεις μας. Ἐπὶ τοῦ παρόντος ἀρκούμεθα εἰς μίαν μόνον εἰλικρινῆ σύστασιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἀπὸ πολλοὺς συναδέλφους, ἰδίως τῆς κυβερνητικῆς παρατάξεως, ὑπεδείχθη μία μεγάλη ἀλήθεια, ὅτι πρὸς τὸ παρὸν τὸ μεγαλείτερον ἀγαθόν, τὸ ὁποῖον ἦτο δυνατὸν τὸ Κράτος νὰ παράσχῃ εἰς τοὺς πτωχοὺς κατοίκους τῶν ἀπωτάτων Κοινοτήτων θὰ ἦτο, ἀντὶ τοῦ πολυτελοῦς προσωπικοῦ, ἡ ἐφθηνὴ κινίνη. Τὸ πρᾶγμα διὰ τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι διαβιοῦν εἰς τὰ μεγάλα ἀστικά κέντρα, εἶναι ἴσως ἀσήμαντον καὶ ἀδιάφορον, δι’ ὅσους ὅμως γνωρίζουν τὰς συνθήκας τῆς ἀγροτικῆς ζωῆς, τὸ πρᾶγμα, τὸ ἁπλοῦν αὐτὸ πρᾶγμα, εἶναι θεμελιῶδες. Καὶ ἀπευθύνομαι πρὸς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ συστήσω εἰλικρινῶς ὅπως ἀπὸ μὲν τὴν δαπάνην τοῦ προσωπικοῦ κάμει πᾶσαν δυνατὴν οἰκονομίαν, διαθέσει δὲ καὶ τὴν οἰκονομίαν αὐτὴν καὶ πᾶσαν ἄλλην δυνατὴν δαπάνην εἰς τοὺς δυσκόλους αὐτοὺς καιροὺς τοὺς ὁποίους καὶ ἡμεῖς προθύμως συνομολογοῦμεν ὡς δυσκόλους, διαθέσῃ πᾶσαν δυνατὴν δαπάνην, διὰ νὰ προσφέρῃ εἰς τὸν πάσχοντα καὶ ἐγκαταλελειμμένον καὶ ἑλονοσοῦντα χωρικὸν τῆς Ἑλλάδος ἐφθηνὴν κινίνην. Θὰ εἶναι τοῦτο μία θετικὴ ὑπηρεσία διὰ τὴν ὁποίαν ἀσφαλῶς θὰ λάβῃ ὡς ἀντάλλαγμα τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ ἀποκλήρου ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ. (χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§251Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις ἐπὶ ἑνὸς παρεμπεσόντος ζητήματος.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Ὁ κ. Εὐελπίδης ἔχει τὸν λόγον.

§253Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, δὲν εἶμαι εἰδικός, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὰς λεπτομερείας τοῦ νομοσχεδίου, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ὅμως προσπίπτει εἰς τὴν ἀντίληψίν μου μία μεγάλη ἀτέλεια τοῦ νομοσχεδίου. Εἶναι ἡ ἔλλειψις προνοίας διὰ τὴν ἀγροτικὴν ὑγιειάν.

§254Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἔχω καταθέσει μίαν τροπολογίαν σχετικήν. Σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβητε γνῶσιν τῆς τροπολογίας, διότι πιθανὸν νὰ συμφωνῆτε.

§255Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ. Δὲν ἔχω γνῶσιν τῆς τροπολογίας σας ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θὰ σᾶς εἴπω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9, ὥστε ἡ τροπολογία σας νὰ διατυπωθῇ ἀκόμη καλύτερον. Εἰς τὸ ἄρθρον 9 ἡ ὑγιειονομικὴ ὑπηρεσία ἡ συνιστωμένη ἔχει ὑπ’ ὄψει της δύο περιπτώσεις: 1) τὴν περίπτωσιν κοινοτήτων ἐχουσῶν προϋπολογισμὸν ἄνω τῶν διακοσίων χιλιάδων καὶ 2) τὴν περίπτωσιν τῶν ἐχουσῶν προϋπολογισμὸν κάτω τῶν διακοσίων χιλιάδων, διὰ τὰς ὁποίας διαλαμβάνει τὴν ἑξῆς διάταξιν, ὅτι ὑποχρεοῦνται νὰ προσλαμβάνουν ἰατρούς, χωρὶς νὰ μᾶς εἴπῃ...

§256Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Σᾶς παρακαλῶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν συζήτησιν ἐπὶ τῶν ἄρθρων.

§257Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ. Πολὺ καλά, ἀφήνω τὸ ἄρθρον 9. Σᾶς λέγω ὅμως τὸ ἑξῆς. Ὅτι ἡμεῖς ἔχομεν τὴν ἑξῆς γενικὴν ἀρχήν. Ἐνῶ διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ λαμβάνετε πρόνοιαν διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν Δήμων, οὐσιαστικῶς, συγχρόνως καταργεῖτε καθημερινῶς τὰ ἀγροτικὰ ἰατρεῖα, τὰ ὁποῖα εἶχε συστήσει ἡ ὑπηρεσία ἐποικισμοῦ καὶ εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα προσφέρουν μεγίστην ὑπηρεσίαν εἰς τὴν ὕπαιθρον. Αὐτὰ εἶναι γεγονότα τὰ ὁποῖα δὲν διαλαμβάνονται βέβαια εἰς τὸ νομοσχέδιον, ἀλλ’ εἶναι γεγονότα διὰ τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθῇ μέριμνα ἐδῶ μέσα. Δεύτερον ἡμεῖς ἔχομεν τὴν ἑξῆς ἀρχήν. Θέλομεν εἰς τὰς Κοινότητας νὰ δοθῇ ἐπιχορήγησις, ὥστε νὰ δυνηθοῦν νὰ προσλάβουν ἰατρούς, καὶ ὄχι μόνον νὰ ἐκδώσωμεν ἕνα νόμον καὶ νὰ τοὺς λέγωμεν: «πάρετε ἰατρούς», χωρὶς νὰ δίδωμεν τὰ μέσα δι’ αὐτό, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἔχουν τὰ μέσα διὰ νὰ πληρώσουν τὸν γραμματέα τους, ὁ ὁποῖος ἐκτελεῖ τὰ ζητήματα τοῦ Ὑπουργείου. Αὐτὸ θέλομεν νὰ εἴπωμεν καὶ ἐφόσον δὲν διαλαμβάνεται μία τοιαύτη μέριμνα, νομίζομεν ὅτι ἀδίκως συζητοῦμεν περὶ δημοσίας ὑγείας, διότι ἀεροκοπανοῦμεν.

§258Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Λυποῦμαι, διότι ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λέσβου συνάδελφος μετὰ τὴν ἀγόρευσίν του ἐξῆλθε τῆς αἰθούσης καὶ δὲν εἶναι παρὼν διὰ νὰ ἀκούσῃ μερικὰς ἀντιρρήσεις ἐπὶ τῆς ἀγορεύσεώς του. Ἀπεκάλεσε τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὑπὸ συζήτησιν, ἀσυνάρτητον καὶ ἀτελές, ὡς φέρον ὅλα τὰ ἀνομήματα μιᾶς ἐπιπολαίας ἐξετάσεως τοῦ ὑγιειονομικοῦ προβλήματος τῆς Ἑλλάδος. Τὸ νομοσχέδιον βεβαίως, ὅπως ἐδήλωσε καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἀποτελεῖ τὴν ὁλοκλήρωσιν τοῦ ὑγιειονομικοῦ προγράμματος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ἕν τμῆμα αὐτοῦ τοῦ προγράμματος, τὸ ὁποῖον σύν τῷ χρόνῳ καὶ ἀναλόγως τῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπακολουθήσουν, θὰ ἔλθῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἀλλ’ οὕτω χαρακτηρίσας τὸ νομοσχέδιον καὶ τὴν ἐν γένει προσπάθειαν τῆς Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῆς Δημοσίας ὑγείας ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λέσβου συνάδελφος, δὲν ἠθέλησε κἂν νὰ ἀναμνησθῇ τῆς τηρηθείσης καὶ ἐφαρμοσθείσης πολιτικῆς τῆς μέχρι τοῦδε, ἡ ὁποία εἶναι τόσον προσβεβλημένη ἀπὸ τὴν γενικὴν κατάκρισιν, ὥστε νὰ μὴ δύναται κανεὶς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ νὰ βεβαιώσῃ ὅτι ἡ πολιτικὴ ἐκείνη, τὸ πρόγραμμα ἐκεῖνο τῆς ὑγιεινῆς ἀπέδωκε καρπούς, καὶ ὅτι ἐξησφάλισε κάπως τὴν ὑγείαν τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς φέρω, διὰ νὰ μὴ μακρηγορήσω, ἕν μόνον παράδειγμα. Εἰς τὴν πατρίδα μου τὴν Ἑρμιόνην, κ. Βουλευταί, ἱδρύθη ἕν ἰατρικὸν διαγνωστικὸν Ἰνστιτοῦτον. Ἐνοικιάσθη ἕνα σπίτι ἔβαλαν μέσα ἕνα μικροσκόπιον, μεταχειρισμένον, ἐνῷ τὸ Ὑπουργεῖον τὸ ἐπλήρωσεν ὡς καινουργές, — καὶ κατήγγειλα τοῦτο ἐνυπογράφως εἰς τὸν Ὑπουργόν— διωρίσθη μία ἐπιτροπὴ εἰς ἣν μετεῖχε καὶ ὁ κ. Νομίατρος Ἀργολιδοκορινθίας ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον τριετίαν....

§259ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὰς τὰς ἀτελείας τὰς διορθώνει τὸ νομοσχέδιον; Ὄχι βέβαια.

§260Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Παρακαλῶ νὰ μὴ μὲ διακόπτετε. Θὰ εἴπω ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θέλω ἐγὼ νὰ εἴπω. Λοιπόν ὁ Νομίατρος....

§261ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§262Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω καὶ τότε θὰ φέρω καὶ ἄλλα παραδείγματα. Καὶ ὁ κ. Νομίατρος, ὅστις ἠσχολήθη διὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ Ἰνστιτούτου αὐτοῦ ἐπὶ ὁλόκληρον τριετίαν, οὐδ’ ἠσχολήθη, οὐδὲ διενοήθη νὰ μάθῃ ἂν αὐτὸ τὸ περίφημον μικροσκόπιον ἐχρησιμοποιήθη δι’ ἀνάλυσίν τινα, διότι βεβαιῶ ὑπευθύνως ὅτι οὔτε μία ἀνάλυσις ἐγένετο, ἀφοῦ ἦτο κατεστραμμένον τὸ μικροσκόπιον.

§263ΓΡ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ. Κάμετε μίαν ἐπερώτησιν δι’ αὐτὰ ὅλα.

§264Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Σᾶς ἔφερα ἕν παράδειγμα ἐκ τῶν πολλῶν. Ἐπίσης σᾶς ἀναφέρω ὅτι ἡ ἐπαρχία, ἡ ἰδική μου, ἡ ὁποία εἶνε κατάμεστος ἀπὸ ἕλη, δὲν εἶδε κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὑπάρξεως αὐτοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς οὔτε ἕν σωληνάριον κινίνης, ὑπὲρ τῆς ὁποίας τώρα ὡμίλησεν ὁ κ. Παπανδρέου ὅτι «πρέπει νὰ δίδεται πάμφθηνη». Πάμφθηνη ὅπως ἐδίδετο καὶ κατὰ τὸ παρελθόν;

§265ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀφθονωτάτη ἐδίδετο καὶ δωρεάν κατὰ τὸ παρελθόν.

§266Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Λησμονεῖτε, κ. Συνάδελφε, ὅτι ἐδίδετο ἡ νοθευμένη κινίνη τοῦ Γαλλοπούλου, πάμφθηνη καὶ δωρεάν;

§267Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Αὐτὰ τὰ δύο παραδείγματα, τῆς περιφερείας μου, τὰ ἀνέφερα, κ. Βουλευταί, μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω ποία ὑπῆρξεν ἡ δρᾶσις τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς—ἡ μέχρι τοῦδε δρᾶσις ἡ ὁποία ἠνάγκασε τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν νὰ σκεφθῇ περὶ τῆς ὀργανώσεως τῆς ὑγιειονομικῆς κρατικῆς ὑπηρεσίας.

§268ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἱδρύθη καὶ ἡ ὑγειονομικὴ σχολή.

§269Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῆς Ὑγειονομικῆς Σχολῆς, διότι δὲν εἶμαι εἰδικός. Θέλω νὰ εἴπω μόνον ὅτι κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ κατὰ τὸ ὁποῖον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ὑγιεινῆς συνεστήθη πρὸς προστασίαν τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ, δὲν εἴδομεν οὐδεμίαν πραγματικὴν μέριμναν ὑπὲρ τῶν ἀγροτῶν, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. Εὐελπίδης, ὑπὲρ οὐδεμιᾶς τάξεως λαϊκῆς. Ἀλλ’ ἡ ὑγειονομικὴ ὑπηρεσία περιωρίσθη εἰς τὰς πρωτευούσας τῶν νομῶν καὶ δὲν ἐπεξετάθη εἰς τὴν ἀγροτικὴν Ἑλλάδα, εἰς τὴν ὕπαιθρον τῆς Παλαιᾶς ἰδίως Ἑλλάδος.

§270Π. ΚΑΛΛΙΓΚΑΤΣΗΣ. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι οὐδὲ ἰδέαν ἔχετε περὶ ἀγροτικῶν ἰατρείων. Εἰς τὴν Μακεδονίαν ὑπάρχουν πολλὰ ἰατρεῖα ἀγροτικά, τὰ ὁποῖα εἰργάσθησαν θαυμάσια.

§271Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Δὲν εἶναι τοῦ Κράτους. Ἦσαν τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων.

§272Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Μὰ εἶναι σύστημα αὐτὸ νὰ μὴ μὲ ἀφήνετε νὰ ὁμιλήσω; Κάμετε τὴν ἀντιπολίτευσίν σας ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἀλλὰ μὴ ἀπαγορεύετε εἰς τοὺς ἄλλους νὰ εἴπουν τὴν γνώμην των. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλω νὰ εἴπω περαίνων, ὡς μὴ εἰδικός, εἶνε ὅτι αὐτοὶ ποὺ ἔπεσαν ἔξω εἰς τὰς ἀπόψεις των περὶ τῆς ἐφαρμοστέας ὑγιεινομικῆς πολιτικῆς εἶνε οἱ λεγόμενοι εἰδικοὶ συζητηταὶ τοῦ θέματος, διότι εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι οἱ λεγόμενοι εἰδικοί, ὁσάκις ἐπιλαμβάνονται τῆς ἐξετάσεως, τῆς ἐξονυχίσεως ζητημάτων περὶ τὰ ὁποῖα θεωροῦνται εἰδικοὶ δὲν ἅπτονται τῶν πραγμάτων. Ἀναπτύσσουν θεωρίας ἐπὶ θεωριῶν καὶ δὲν κατώρθωσαν νὰ εἴπουν, τοῦτο εἶναι ὀρθὸν καὶ πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ, ἢ τοῦτο εἶναι ἀτελὲς καὶ δέον νὰ συμπληρωθῇ, ἀλλ’ ἀρκοῦνται εἰς τὴν ἐπίδειξιν τῶν γνώσεών των, τῶν θεωρητικῶν, καὶ ἥσυχοι κατέρχονται τοῦ βήματος. Καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ ὁποῖον θὰ γίνῃ νόμος τοῦ Κράτους, θὰ ἔχῃ τὴν τύχην τῶν ἄλλων τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, ἂν δὲν προσαρμοσθῇ ἀπολύτως εἰς τὸν πραγματικὸν σκοπὸν τῆς ἐξασφαλίσεως τῆς ὑγείας τοῦ λαοῦ δι’ ὑπηρεσιῶν ἐπαρκῶν, πλήρων μὲ πλήρη τὰ μέσα. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς θὰ ἐπιφέρῃ τροποποιήσεις τινὰς εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὥστε νὰ ἐπιτευχθῇ ὁ σκοπὸς εἰς ὃν ἀποβλέπει ἡ Κυβέρνησις.

§273ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δημάδης.

§274Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, τόσον ὁ κ. Παπανδρέου, ὅσον καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Ἐργατοαγροτικοῦ κόμματος, ὅσον καὶ ὅλοι οἱ ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀνελθόντες τὸ βῆμα τὴν ἑσπέραν ταύτην, ὄχι μόνον παρατηρήσεις δὲν ἐφέραμεν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ τοὐναντίον, ἡ συζήτησίς μας ἦτο καθαρῶς ἀντικειμενικὴ καὶ ἐδηλώσαμεν ὅτι εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐφόσον νομίζει αὕτη ὅτι πρέπει νὰ τὸ περάσουμε τὸ νομοσχέδιον, θὰ τὸ περάσωμε, παρεῖλκεν ὅμως νομίζω κάθε ἀναδρομὴ εἰς τὸ παρελθόν, περὶ τοῦ τὶ ἐγένετο ἀπὸ τὴν τάδε Κυβέρνησιν ἢ τὴν δεῖνα Κυβέρνησιν. Ἄν ὁ ἀξιότιμος κ. Συνάδελφος, παρηκολούθει ὅσα εἶπον ὅταν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα τοῦτο, θὰ παρετήρει ὅτι ἔλεγον ὅτι ἐπὶ μίαν ἑκατονταετίαν, μολονότι ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις εἶχον ὅλην τὴν διάθεσιν νὰ βελτιώσουν τὴν δημοσίαν ὑγείαν τῶν πολιτῶν, τίποτε δὲν ἐγένετο τὸ σοβαρόν. Καὶ εἶπα ἀκόμη ὅτι καὶ ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, παρὰ τὴν καλὴν θέλησιν τοῦ ὑπουργοῦντος, δὲν ἐπετεύχθη τίποτε τὸ σοβαρόν. Καὶ ἔλεγον ὅτι φοβοῦμαι μήπως καὶ διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ δὲν βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν. Ἀλλ’ ὅλα αὐτὰ δὲν ἀνάγονται, ὑποθέτω, εἰς τὴν διάκρισιν τῶν Ὑπουργῶν, ἀλλ’ ἀνάγονται κυρίως εἰς τὸ ὑλικόν, τὸ ὁποῖον εἴχομεν. ἀνάγεται εἰς τὴν μορφωτικὴν ἱκανότητα τὴν ὁποίαν ἔχουν τὰ σχολεῖα μας, καὶ πρὸ παντός, εἰς τοὺς ἀνθρώπους τοὺς ὁποίους θὰ προσλάβωμεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν. Ἡ πρόθεσις λοιπόν, ἡμῶν δὲν ἦτο νὰ ἀντιπολιτευθῶμεν τὸ νομοσχέδιον. Ἡ πρόθεσις ἡμῶν εἶναι, ἐφόσον ἐγένετο μία γενικὴ συζήτησις εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό, συζήτησις ἡ ὁποία ἐπεξετάθη ἐπὶ τοῦ ὅλου ὑγιειονομικοῦ ζητήματος τῆς Ἑλλάδος, ἡ πρόθεσίς μας, λέγω, ἦτο νὰ ἐξετάσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ ἴδωμεν μήπως θὰ ἔπρεπε νὰ διεξαχθῇ εἰς ἄλλο νομοσχέδιον τὸ περὶ κοινωνικοῦ ἀσφαλίσεων ἡ σχετικὴ συζήτησις, ἢ νὰ ὁρισθῇ μία ὡρισμένη συνεδρίασις. Ἐφόσον ὅμως ἔλαβε τοιαύτην εὐρύτητα ἡ συζήτησις καὶ ἐξεφράσθησαν γνῶμαι παντοειδεῖς καὶ ἀπὸ τὴν πτέρυγα αὐτὴν καὶ ἀπὸ τὴν πτέρυγα ἐκείνην, δὲν νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ μᾶς ἀποδοθῇ ἡ μομφὴ ὅτι θέλομεν νὰ ἀντιπολιτευθῶμεν τὸ νομοσχέδιον. Τουναντίον οἱ περισσότεροι ἀγορηταὶ ἐκ τῆς παρατάξεως ἐκείνης δὲν ἐφέραμεν καμμίαν παρατήρησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ ἐπηνέσαμεν τὴν μέριμναν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διότι τὸ νομοσχέδιον τέμνει μίαν καλλιτέραν κατάστασιν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἴπομεν ἡμεῖς, εἶνε τοῦτο: ὅτι οὐδεμία μέριμνα λαμβάνεται διὰ τὴν ὕπαιθρον καὶ διὰ τὰ χωρία αὐτῆς ὅτι δὲν βελτιοῦται ἡ κατάστασις τῶν Δήμων, οὔτε τῶν χωρίων, οὔτε τῶν Κοινοτήτων. Καὶ ἠθέλαμεν νὰ τονίσωμεν τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ νὰ εἴπωμεν ἄν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ συζητήσωμεν ἂν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ βελτιωθῇ ἡ ὑγιειονομικὴ κατάστασις τῆς ὑπαίθρου. Αὐτὴ ἦτο ἡ πρόθεσις ἡμῶν. Διότι εἶναι γνωστόν ὅτι ὅταν μᾶς κατηγορεῖτε ὅτι ἠθέλαμεν νὰ ἀντιδράσωμεν, ἡμεῖς ἐπηνέσαμεν ὅλα τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως. Γνωρίζομεν ὅμως τοῦτο, ὅτι ἦλθον αἱ ὑπηρεσίαι, αἱ ὁποῖαι συνήθως εἰσηγοῦνται αὐτὰ τὰ πράγματα εἰς τοὺς Ὑπουργούς καὶ κατήργησαν τὰ ἀγροτικὰ ἰατρεῖα. Καὶ ἀντ’ αὐτῶν σήμερον γίνεται μία δαπάνη 100 ἑκατομμυρίων, ἡ ὁποία ἐγίνετο καὶ πρίν.

§275Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἑκατὸν ἑκατομμύρια δι’ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον;

§276Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Βεβαίως δέκα ἑκατομμύρια δι’ ἕκαστον νομαρχιακὸν κέντρον.

§277Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἡ ὅλη δαπάνη ἀνέρχεται μόνον εἰς 10½ ἑκατομμύρια.

§278Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Ὑπάρχει τὸ προσωπικόν, καὶ δι’ αὐτό.

§279Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἡ ὑπέρβασις ἀπὸ τὴν σημερινὴν δαπάνην εἶναι 1.800 χιλιάδες. Ἑπομένως τὸ σύνολον τῆς δαπάνης ἀνέρχεται εἰς 10.500 χιλιάδας ἐν συνόλῳ 107 χιλιάδας κοστίζει τὸ κέντρον πρώτης τάξεως.

§280Δ. ΔΗΜΑΔΗΣ. Καὶ περισσότερα νὰ δώσητε δὲν θὰ σᾶς κατηγορήσωμεν. Σκοπός λοιπόν, κ. Βουλευταί, ὅλων ἡμῶν δὲν ἦτο ν’ ἀντιπολιτευθῶμεν τὸ νομοσχέδιον. Καὶ ὁ κ. Παπανδρέου εἶπε τοῦτο, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ ἔπρεπε νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὴν αὐτοδιοίκησιν καὶ ἀποκέντρωσιν τοῦ δευτέρου βαθμοῦ καὶ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἀρχίσωμεν τὴν ὀργάνωσιν τὴν ὑγιειονομικήν μας ἀπὸ τὴν ὕπαιθρον, διότι αὕτη εἶναι ἡ περισσότερον ὑποφέρουσα καὶ εὑρισκομένη εἰς νηπιώδη κατάστασιν. Ἐδηλώσαμεν κατηγορηματικῶς, ὅτι, ἐὰν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ψηφίσῃ ὡς ἔχει, ἡμεῖς δὲν θὰ φέρωμεν καμμίαν ἀντίρρησιν, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει περιθώριον συζητήσεως καὶ ἀναδρομῶν εἰς τὸ παρελθὸν περὶ τοῦ τὶ ἔκαμεν ἡ Α Κυβέρνησις καὶ τὶ δὲν ἔκαμεν ἡ Β Κυβέρνησις. Ἡμεῖς ἐρχόμεθα καὶ παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑφυπουργόν, ὄχι 10 ἑκ. νὰ διαθέσῃ, ἀλλ’ ἐὰν δύναται, νὰ ἐξοικονομήσῃ καὶ διὰ φορολογίας εἰδικῆς, τὴν ὁποίαν ἡ ὕπαιθρος δὲν θὰ διστάσῃ νὰ τὴν δεχθῇ. Οἱανδήποτε φορολογίαν ἠθέλομεν ἐπιβάλλει εἰς τὸν λαὸν διὰ τὴν ὑγείαν του, διὰ νὰ τοῦ δώσωμεν ἰατρεῖα δὲν θὰ μᾶς τὴν ἀρνηθῇ. Ὅταν ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις αἱ ὁποῖαι κατὰ τὰ ἔτη αὐτὰ κυβερνῶσι τὴν Ἑλλάδα, ἐπιβάλλουν ἑκατομμύρια ὁλόκληρα φόρους καὶ δὲν διαμαρτύρεται ὁ λαός, πῶς εἶναι δυνατὸν ὁ λαός νὰ ἀντείπῃ ὅταν φροντίσωμεν νὰ τοῦ δώσωμεν ἰατρεῖα, κινίνην καὶ τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται διὰ τὴν ὕπαρξίν του; Συνεπῶς, ἡ πρότασις ἡμῶν εἶναι ὅτι, ἐὰν ὁ κ. Ὑφυπουργός δὲν θεωρεῖ τὸ νομοσχέδιον κατεπεῖγον, καὶ ἐὰν νομίζῃ ὅτι δύνανται ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα τὰ ἀφορῶντα τὴν ὑγιειονομικήν βελτίωσιν τῆς Χώρας, δύναται νὰ τὰ συσχετίσῃ μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐπὶ τέλους ἔχει τὸν τίτλον τῆς «Ὑγιειονομικῆς περιφερειακῆς ὀργανώσεως», θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔλθουν ὁμοῦ ὅλα αὐτὰ μέ τὴν ἀντίληψιν ὅτι πρέπει νὰ προσπαθήσωμεν νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν τῆς ὑπαίθρου. Τὸ νομ)διον αὐτὸ εἶνε νομ)διον συγκεντρωτικόν, βελτιώνει καὶ διαρρυθμίζει τὴν ὑγιειονομ. κατάστασιν τῶν πρωτευουσῶν τῶν νομῶν, ἀλλ’ οὐδεμίαν μέριμναν λαμβάνει διὰ τὴν ὕπαιθρον.

§281ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χρυσοστόμου.

§282ΓΡ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ. Δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον, Κύριοι Βουλευταί, ἐὰν ἤμην τυχὸν εἰδικός, δηλαδὴ ἰατρός, ἐπειδὴ ὅμως πρόκειται περὶ μὴ εἰδικοῦ, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει ὑποχρέωσις νὰ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη, ὄχι μόνον τοῦ θεράποντος, ἀλλὰ καὶ τοῦ θεραπευομένου, διότι, νομίζω, ὅτι εἰς νομοσχέδιον τοιαύτης φύσεως, ἀντικείμενον ἔχον τὴν ὑγείαν τοῦ λαοῦ, τὴν γνώμην, τὴν πρωτεύουσαν, ἔχουν οἱ θεραπευόμενοι, ἐκεῖνοι χάριν τῶν ὁποίων θεσπίζεται καὶ κατὰ δεύτερον οἱ θεράποντες. Ἤθελον νὰ εἴπω τοῦτο ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς. Ὅτι δηλ. ἐὰν ὑποτεθῇ, καὶ φρονῶ ὅτι τοῦτο συνέβη, ὅτι τὸ νομοσχέδιον συνετάγη ἐντὸς τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς καὶ Προνοίας, παρὰ τῶν ἀροδίων ὑγιειονομικῶν ὑπαλλήλων, κατ’ ἐμέ, δὲν πληροῖ τούς ὅρους ἐκείνους τούς ὁποίους θὰ ἐπλήρου ἐὰν ἐτηρεῖτο ἡ ὁδὸς ἐκείνη, ἀφ’ ἧς θὰ ἠντλοῦντο τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα διὰ τὴν συναρμολόγησιν ἑνὸς ὑγιειονομικοῦ οἰκοδομήματος, ὑπὸ τὴν σκέπην τοῦ ὁποίου θὰ κατελαμβάνετο ὁ πάσχων Ἑλληνικὸς λαός. Ἐὰν δηλονότι ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ μία πλήρης ὑγιειονομικὴ ἐργασία, νομίζω, ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἐκ μέρους ἐπιτροπῆς ὑγιεινολόγων ἐπίσκεψις τῶν διαφόρων περιφερειῶν τῆς Χώρας. Διότι ὑπάρχουν, Κύριοι, περιφέρειαι τῆς Χώρας, ἐκ τῶν ὁποίων ἄλλαι μὲν πλήττονται ἀπὸ τὴν ἑλονοσίαν, ἄλλαι ἀπὸ τὴν φυματίωσιν, ἄλλαι ἀπὸ τὴν λέπραν καὶ ἄλλαι ἀπὸ διάφορα ἄλλα νοσήματα, δι’ ἑκάστην δὲ ἐξ αὐτῶν ἰδία χρειάζεται ὑγιειονομικὴ πρόνοια. Ἐὰν ἀπὸ τοῦ κέντρου τῶν Ἀθηνῶν λαμβάνεται γενικὴ καὶ ὁμοιόμορφος μέριμνα δι’ ὁλόκληρον τὴν Χώραν, νομίζω, ὅτι εἶναι πάντη ἀλυσιτελὴς διὰ τὰς περιφερείας ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἀλλοίαν ἀπαιτοῦσι μέριμναν. Καὶ συγκεκριμένως, ἐν τῷ νομῷ Ἔβρῳ, ἐξ οὗ προέρχομαι, δύο κυρίως εἶνε τὰ νοσήματα τὰ ὁποῖα πλήττουσι τὸν λαόν. Ὁμιλῶ, ἐπαναλαμβάνω, οὐχὶ ὡς εἰδικός, διότι ἐὰν ἤμην εἰδικός, δέν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον, ἀλλ’ ἐξ ὀνόματος τῶν πασχόντων. Τὰ νοσήματα αὐτὰ εἶναι ἡ φυματίωσις, ἐν τῇ περιφερείᾳ ἰδίᾳ Σουφλίου, καὶ ἡ ἑλονοσία ἐν τῇ νήσῳ ἰδίᾳ Σαμοθράκῃ. Ἡ φυματίωσις ἐν τῇ περιφερείᾳ Σουφλίου ἐγεννήθη ἀπὸ λόγους εἰδικούς, οἱ ὁποῖοι ἴσως νὰ μὴ ἐμφανίζωνται εἰς ἄλλας περιφερείας. Καὶ ποῖοι εἶναι οἱ λόγοι αὐτοί; Τούς ἔχει τάχα ὑπ’ ὄψει του τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς ὅταν συντάττῃ τὸν καταστατικόν, οὕτως εἰπεῖν, χάρτην — ἐπιτραπήτω μοι ὁ χαρακτηρισμός — τῆς ἐν γένει ὑγιειονομικῆς πολιτικῆς τοῦ Κράτους; Ἀμφιβάλλω. Ὁ λόγος ὁ ὁποῖος ἐδημιούργησε καὶ ἐξήπλωσεν ἐκεῖ τὴν φυματίωσιν εἶναι εἰδικός, προέρχεται δὲ ἐκ τοῦ ἑξῆς. Προσβάλλονται ἀπὸ μικρᾶς ἡλικίας τὰ κοράσια καὶ παιδία τὰ ὁποῖα ἐργάζονται εἰς ἀναπτυνιστήρια μετάξης, ἕνεκα τοῦ γλίσχρου μισθοῦ των καὶ τῆς κακῆς διαίτης των. Προσβάλλουσι μὲ ταῦτα καὶ ὁλόκληρον τὴν οἰκογένειαν των. Ἔχει ὑπ’ ὄψει του τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ὑγιεινῆς ὅταν συντάσσει τὸν καταστικὸν χάρτην τῆς ὑγείας ποῖα μέτρα πρέπει νὰ λάβῃ διὰ τὰ ἐκ διαφόρων λόγων ἑκασταχοῦ τοῦ Κράτους ἐμφανιζόμενα καὶ ἀναπτυσσόμενα νοσήματα; Ἐλέχθη ἐπίσης προηγουμένως ἀπὸ ἀξιότιμον προλαλήσαντα συνάδελφον, ἀπὸ τὸν κ. Μάλλωσην, ἐμέμφθη μᾶλλον ὁ κ. Συνάδελφος τὸν κ. Παπανδρέου, διότι ἔκαμε σύστασιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ κινίνην ἐφθηνὴν εἰς τὸν λαόν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ παρατηρήσω εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, ὅτι ἡ σύστασις αὕτη δὲν ἐγένετο εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχεν, ἔρχομαι δὲ νὰ τὴν ἐνισχύσω διὰ ζωντανῶν, ἀναγλύφων παραδειγμάτων, ποιούμενος χρῆσιν πάλιν ἐνδεικτικῶς καὶ παραδειγματικῶς τῆς περιφερείας μου. Μέχρι τῆς ἐποχῆς καθ’ ἥν κατηργήθησαν τὰ ἀνθελονοσιακὰ συνεργεῖα, κατεπολεμεῖτο κατὰ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον ἡ ἑλονοσία εἰς τὴν νῆσον Σαμοθράκην ἡ ὁποία κατ’ ἐξοχὴν μαστίζεται ἀπὸ τὴν νόσον αὐτήν. Ἀφ’ ἧς ὅμως ἐπῆλθεν ἡ κατάργησις τῶν ἀνθελονοσιακῶν συνεργείων τὰ ὁποῖα παρεῖχον κινίνην εἰς τὸν λαόν καὶ εἰδικὰς ἰατρικὰς ὑπηρεσίας, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης καὶ ἐντεῦθεν ἤρχισε πάλιν νὰ παρουσιάζεται αὐξανομένη ἡ ἑλονοσία. Δι’ αὐτὸ θὰ ἦτο πολὺ εὔλογος καὶ πολὺ ὀρθὴ καὶ ἐπιβεβλημένη ἡ σύστασις αὐτή, καὶ ἐρχόμεθα καὶ ἡμεῖς ἐπικουρικῶς νὰ τονίσωμεν ὅτι εἶνε ἀνάγκη νὰ παρασχεθῇ, εἰ δυνατὸν, ἐφθηνὴ κινίνη εἰς τὸν λαόν καὶ νὰ παρέχηται πάντοτε εἰς τὰ κατ’ ἐξοχὴν ἀπὸ ἑλονοσίαν προσβαλλόμενα μέρη τοῦ τόπου μας. Δι’ αὐτὸ, λέγω, ὅτι κατ’ ἀρχήν, ὡς συνετάχθη τὸ νομοσχέδιον, ἀντίκειται, κατ’ ἐμέ, πρὸς τὴν ἀντικειμενικότητα ἐκείνην, ἡ ὁποία θὰ τὸ ἐκάλυπτεν ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ἐξητάζετο οὐχὶ ἀπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ὑγιεινῆς, ἀλλ’ ἀπὸ τῆς Χώρας ὁλοκλήρου, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπεσκέπτετο μία ἐπιτροπὴ ὑγιεινολόγων, καὶ βάσει τῶν μελετῶν της, θὰ ἔκαμνε τὸ σχέδιον, τὸν σκελετόν, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ συνεπλήρου ὁλόκληρον τὸ ὑγιειονομικόν της ἔργον ἡ Κυβέρνησις. Ἐφόσον τοιοῦτόν τι δὲν ἔλαβε χώραν, ἐφόσον ἀπὸ τοὺς τέσσαρας τοίχους τοῦ Ὑπουργείου λαμβάνεται μέριμνα διὰ διὰ τὴν ὑγείαν τοῦ λαοῦ, ἐφόσον δὲν ἐξετάζονται εἰδικοὶ λόγοι, οἱ ὁποῖοι δημιουργοῦν τὰς εἰδικὰς ἀσθενείας εἰς ἑκάστην περιφέρειαν, τὸ νομοσχέδιον, καθ’ ἡμᾶς, εἶναι ἀτελές.

§283Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός τῆς Ὑγιεινῆς). Ἡ Κυβέρνησις, προτοῦ ἀναλάβει τὴν Ἀρχήν, εἶχε πλήρη γνῶσιν ὅτι ἡ ὑγιεινή κατάστασις τοῦ τόπου δὲν ἦτο καλή. Τοῦτο ὡμολόγησε καὶ ὁ ἀξιότιμος βουλευτής Σερρῶν, ὁ ὁποῖος ἐχρημάτισε Γενικὸς Γραμματεύς τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, εἰπὼν εἰς μίαν πρὸ ἡμερῶν γενομένην ἐδῶ συζήτησιν, ὅτι ἡ κατάστασις τοῦ Κράτους, ἡ ὑγιειονομική, ἦτο ἀθλία. Αὐτὸ δὲν βαρύνει τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν. Ἀπεναντίας, ἡ Κυβέρνησίς μας πᾶσαν προσπάθειαν καταβάλλει διὰ νὰ βελτιώσῃ τὴν ἀθλίαν αὐτὴν κατάστασιν. Ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι, ἀφ’ ἧς ἀνελάβομεν τὰ κοινά, ἐφροντίσαμεν, ἐφόσον ἡ δυναμικότης τοῦ Προϋπολογισμοῦ τὸ ἐπιτρέπει, νὰ αὐξήσωμεν τὰς πιστώσεις τῆς ὑγιεινῆς. Ἐδημιουργήσαμεν τὸν ἀντιφυματικὸν ἀγῶνα διὰ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἔχομεν καταθέσει εἰς τὴν Βουλήν. Ὁ ἀνθελονοσιακὸς ἀγών, γνωρίζετε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ εἰς ἕν ἔτος. Πρέπει νὰ περάσουν δέκα ἔτη ὁλόκληρα διὰ νὰ μᾶς δώσῃ ἕν καλὸν ἀποτέλεσμα. Δέν πρέπει νὰ μᾶς ἀδικεῖτε τόσον. Μέ τὴν ἀποστολὴν Ροκφέλερ καταρτίζομεν ὁλόκληρον πρόγραμμα ἀπὸ δεδοκιμασμένους ὑγιεινολόγους, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον ὑπ’ ὄψει ὅλας τὰς μελέτας καὶ τὴν πεῖραν. Θὰ σᾶς παρακαλέσω θερμῶς, ἐπειδὴ δὲν ἔχομεν ὑγιειονομικήν ὑπηρεσίαν καὶ διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ προλάβωμεν ὅ,τι εἶναι δυνατὸν νὰ προληφθῇ, νὰ ἐπιταχύνωμεν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§284Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἄρθρον 1 ὁρίζει ὅτι τὰ κέντρα αʹ τάξεως εἶναι 7, τὰ βʹ 29....

§285Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργός τῆς Ὑγιεινῆς). Εἶνε λάθος τυπογραφικόν, κ. Πρόεδρε. Νὰ διορθωθῇ τὰ αʹ τάξεως εἶναι 7, τὰ βʹ 30.

§286Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. .. καί ὅτι αἱ ἕδραι τῶν 30 κέντρων βʹ εἶναι αἱ πρωτεύουσαι τῶν νομῶν καὶ ὁ Βόλος.

§287Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Μάλιστα.

§288ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ σᾶς παρακαλέσω τὰς τροπολογίας τὰς ὁποίας θὰ κάμητε νὰ τὰς σημειώσητε.

§289Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Σᾶς ἔχω ὑποβάλλει σημείωμα.

§290Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1ου, παράγραφος 3, νὰ προστεθῇ ἡ φράσις αὐτή, «ἐπὶ τῇ προτάσει τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 10 καθοριζομένης γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς».

§291Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Εἶναι ζήτημα Προϋπολογισμοῦ αὐτό. Ἄν τὸ ἐπιτρέψῃ ὁ Προϋπολογισμός, θὰ μείνουν ὅλα αὐτά.

§292Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἄν ἦτο δυνατόν, αἱ Καλάμαι νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν πρώτην τάξιν. Εἶνε ἡ μεγαλυτέρα περιφέρεια ἡ ὁποία ἔχει εἰς τοὺς κόλπους της τὰ πλέον ἑλώδη μέρη. Δέν εἶναι λοιπόν ὀρθὸν νὰ χαρακτηρίζωνται αἱ Καλάμαι ὡς ὑγιειονομικὸν κέντρον δʹ τάξεως, ἐνῷ ὁ Βόλος εἶναι αʹ τάξεως.

§293Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Ἀναγνωρίζω ὅτι ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ δυστυχῶς εἶναι καὶ ἄλλαι πόλεις τῆς Ἑλλάδος αἱ ὁποῖαι ἔχουν καὶ αὐταὶ τὴν ἰδίαν ἀξίωσιν. Δὲν μᾶς τὸ ἐπιτρέπει δυστυχῶς ὁ Προϋπολογισμὸς νὰ δημιουργήσωμεν πολλὰ κέντρα αʹ τάξεως. Ἔχομεν θέσει διάταξιν, δυνάμει τῆς ὁποίας, θὰ δύνανται τὰ δʹ τάξεως κέντρα νὰ προάγωνται εἰς αʹ. Σᾶς παρέχω δέ καὶ τὴν πληροφορίαν, ὅτι ὁ Βόλος εἶναι βʹ τάξεως καὶ οὐχὶ αʹ.

§294Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ποία θὰ εἶναι ἡ ἐπὶ πλέον δαπάνη;

§295Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Θὰ εἶνε μεγάλη.

§296Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Κύριε Ὑφυπουργέ, περὶ τῶν ἀγροτικῶν ὑγιειονομικῶν κέντρων δέν γίνεται οὐδεὶς λόγος εἰς τὸ νομοσχέδιον. Μήπως καταργοῦνται;

§297Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἐφόσον δὲν μνημονεύεται ἡ κατάργησίς των, ἐξακολουθοῦν νὰ ἰσχύουν. Αὐτὸ νομίζω, καίτοι δὲν εἶμαι νομικός.

§298Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Θέλω μίαν ἐπίσημον δήλωσίν σας.

§299Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἐφόσον τὰ ἀγροτικὰ ἰατρεῖα διέπονται δι’ ἰδιαιτέρων διατάξεων, δὲν εἶνε δυνατὴ ἡ κατάργησίς των διὰ τοῦ παρόντος νόμου.

§300Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Ἤθελα αὐτὴν τὴν δήλωσιν.

§301ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ κατ’ ἄρθρον συζήτησις. Ἄρθρον 1ον. Δεκτόν. Ἄρθρον 2ον. Δεκτόν. Ἄρθρον 3ον.

§302Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Θὰ μέ συγχωρήσῃ ἡ Βουλὴ νὰ κάμω μίαν προσθήκην. Νὰ προστεθῇ μία παράγραφος εἰς τὸ ἄρθρον 3 ἡ ἑξῆς: «Δι’ εἰδικοῦ Διατάγματος, ἐπιτρέπεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς κλπ.» (ἀναγινώσκει).

§303ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν.

§304Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Κύριε Ὑφυπουργέ, θὰ ἐπιτρέπεται καὶ ἡ ἄσκησις τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος εἰς τοὺς προσλαμβανομένους ἰατρούς;

§305Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς. Δὲν πρέπει νὰ λησμονοῦμεν ὅτι τὸ ἰατρικὸν ἐπάγγελμα εὑρίσκεται εἰς κρίσιμον κατάστασιν. Οἱ προσλαμβανόμενοι ἰατροί, λόγῳ τῆς εἰδικότητος τὴν ὁποίαν θὰ ἔχουν, θὰ ἀποκτήσουν ἕν κῦρος εἰς τὴν κοινωνίαν, ἀλλὰ δέν πρέπει, ἀφοῦ λαμβάνουν τὸν μισθόν των, νὰ τούς δημιουργήσωμεν καὶ πελατείαν τῶν ἰατρῶν.

§306ΦΩΝΑΙ. Πολὺ σωστὸ αὐτό.

§307ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον. Δεκτόν. Ἄρθρον 5ον. Δεκτόν. Ἄρθρον 6ον. Δεκτόν ὡς ἐτροπολογήθη.

§308Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δηλῶ, ὅτι ὁ ὑγιεινολόγος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπεμβῇ εἰς τὸ ἐπιστημονικὸν μέρος τοῦ νοσοκομείου.

§309ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 7ον. Δεκτόν. Ἄρθρον 8ον.

§310Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἐπὶ τοῦ 8ου ἄρθρου ἔχω τροπολογίαν.

§311ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ παράγραφος 2 τοῦ ἄρθρου 8ου τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει).

§312Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Δὲν δύναται νὰ τεθῇ μία τροπολογία, ὥστε οἱ τέως Δῆμοι νὰ ἀποτελοῦν ἀναγκαστικὸν σύνδεσμον, ἐὰν μεταξὺ τῶν κοινοτήτων ὑπάρχουν μερικαὶ αἱ ὁποῖαι ἔχουν προϋπολογισμὸν ἄνω τῶν διακοσίων χιλιάδων;

§313Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Αὐτὴν τὴν διάταξιν τὴν ἔχω παραπάνω, ὅπως τὰ λέγετε περιλαμβάνονται καὶ αὐταὶ μαζὶ μέ τὰς ἄλλας.

§314Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Καὶ ὅταν αἱ Κοινότητες δὲν ἔχουν προϋπολογισμὸν διακοσίων χιλιάδων δραχμῶν, ὅταν δέν ἔχουν κάμει σύνδεσμον κοινοτικόν;

§315Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ὅπως τὸ διατυπώνετε, αἱ Κοινότητες τῶν τέως Δήμων, δὲν τὸ δέχονται.

§316Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Δέν εἶπα τοῦτο. Εἶπα, ὅτι, προκειμένου περὶ ἀπόρων Κοινοτήτων, μὴ ἐχουσῶν οἰκονομικῶς τὴν δύναμιν νὰ ἔχουν ἰατρόν, ἐκεῖναι νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα ὅπως ὁλόκληρος ὁ Δῆμος ἔχῃ ἕνα ἰατρόν. Νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα ὁ τέως Δῆμος νὰ ἔχῃ ἕνα ἰατρόν κοινοτικόν καὶ νὰ ἐκπληροῖ τοὺς ὅρους τοὺς ὁποίους ἐκπληροῖ διὰ τοῦ νομοθετήματος.

§317Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Λέγετε τὰς Κοινότητας τῶν τέως Δήμων. Ἐὰν αὐταὶ αἱ Κοινότητες εἶναι πτωχαί, πῶς θὰ τὰς ὑποχρεώσητε νὰ θέσωμεν τὰς Κοινότητας, αἱ ὁποῖαι νὰ δύνανται νὰ συμπληρώσουν πόρους διακοσίων χιλιάδων δρχ. Αὐτὸ δὲν θέλετε; Διατὶ νὰ θέλετε ὁ τέως Δῆμος, διατὶ νὰ θέτητε ἕνα ὡρισμένον Σύνδεσμον;

§318Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Δέν θέτω ἕνα ὡρισμένον Σύνδεσμον. Μόναι των αἱ Κοινότητες νὰ συνέλθουν νὰ κάμουν σύνδεσμον, δὲν θὰ γίνῃ, πρέπει νὰ τὰς κάμῃ ὁ νόμος.

§319Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ συγκεντροῦνται ὑποχρεωτικῶς αἱ ὅμοροι Κοινότητες, αἱ ὁποῖαι ἔχουν Προϋπολογισμὸν ἀνώτερον τῶν διακοσίων χιλιάδων δραχμῶν.

§320Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Νὰ καθορισθῇ διὰ νόμου.

§321Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ γραφῇ ὅτι «δύναται διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος».

§322Ν. ΑΒΡΑΑΜ. Δύναται ὁ νόμος νὰ ὑποχρεώσῃ τοὺς Δήμους νὰ ἐγγράφουν ὡρισμένην δαπάνην ὑποχρεωτικῶς; Διὰ τοῦ τρόπου τούτου προσβάλλεται ἡ αὐτοδιοίκησις.

§323Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Εἶνε τόσαι αἱ δαπάναι των. Πρῶτον σᾶς φέρω τὴν ὑποχρέωσιν διὰ τὴν πυροσβεστικὴν ὑπηρεσίαν, διὰ τοὺς διοικητικοὺς ὑπαλλήλους, διὰ τὴν καταπολέμησιν τῆς ἀκρίδος, ἡ ὁποία εἶναι ὑποχρεωτικὴ δαπάνη.

§324Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Δέν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποχρεώσωμεν οἱανδήποτε Κοινότητα νὰ ἔχῃ ὑγιειονομικὸν ἰατρόν, διότι δὲν δυνάμεθα νὰ τῆς παράσχωμεν τὰ μέσα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ τοῦ νομοσχεδίου θέλει νὰ ἐπιτύχῃ ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται, ἐφόσον γίνεται εἷς σύνδεσμος κοινοτικός, ἐφόσον δηλαδὴ ἔχετε σύνδεσμον κοινοτήτων καὶ ἔχετε εἰσόδημα διακοσίων χιλιάδων δρχ. Τώρα δύο εἶναι τὰ πράγματα. Προκρίνει ἡ Βουλὴ νὰ ἴδωμεν ἐὰν ἔχῃ 200 δραχ. εἰσόδημα εἷς σύνδεσμος κοινοτήτων, ἢ νὰ ἀφήσωμεν καὶ τοῦτο εἰς τὴν διάθεσιν τῶν κοινοτήτων, ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι πρέπει νὰ τὸ ἀφήσωμεν εἰς τὴν διάθεσιν τῶν κοινοτικῶν συμβουλίων; Κανονίζομεν ὅσον τὸ δυνατὸν ἐπωφελέστερον τὴν ἄσκησιν ταύτην καὶ διατηροῦμεν τὴν αὐτοδιοίκησιν τῶν Κοινοτήτων, ἐὰν εἴπωμεν ὅτι αἱ κοινότητες τῶν ὁποίων τὸ εἰσόδημα ὑπερβαίνει τὰς διακοσίας χιλιάδας δραχμῶν, νὰ δύνανται νὰ ὑποχρεωθῶσιν διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος νὰ ἱδρύουν σύνδεσμον ὑγειονομικῆς ὑπηρεσίας, ἢ ἐὰν θέλετε μάλιστα νὰ θέσωμεν ἐὰν τὴν ἀποφασίσῃ ἡ πλειονοψηφία τῶν συμβούλων.

§325ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§326ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 9ον. Ὁ κ. Τσονταρίδης.

§327Ι. ΤΣΟΝΤΑΡΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν Μακεδονίαν ὑπάρχουν ἀγροτικὰ ἰατρεῖα τὰ ὁποῖα ἵδρυσεν ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων. Τὰ ἀγροτικὰ αὐτὰ ἰατρεῖα σήμερον, ἐφόσον αἱ Κοινότητες θὰ διορίζουν τοὺς ἰατρούς, σκόπιμον εἶναι νὰ παραχωρηθοῦν εἰς τὰς κοινότητας.

§328Α. ΖΟΥΡΜΠΑΣ. Τὰ ἀγροτικὰ αὐτὰ ἰατρεῖα ἀσφαλῶς εἶναι ἀναγκαῖον νὰ παραχωρηθοῦν εἰς τὰς κοινότητας, ἐφόσον ἔχουν κοινοτικοὺς ἰατρούς, τοσοῦτον μᾶλλον, καθόσον τὰ περισσότερα ἐξ αὐτῶν εἶναι ἐρειπωμένα καὶ κινδυνεύουν νὰ καταρρεύσουν ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμήν.

§329Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Τὸ κάμνω δεκτόν.

§330Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑπὸ τὸν ὅρον ὅμως ὅτι δὲν θὰ ὑπάρχῃ καμμία δέσμευσις ἐμποδίζουσα τὴν παραχώρησιν.

§331Α. ΖΟΥΡΜΠΑΣ. Ἡ δήλωσις αὐτὴ παρακαλῶ νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§332Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς μερικὰ μέρη ἔχομεν δημοτικὴν ὑγειονομικὴν ὑπηρεσίαν. Εἰς τὰ κέντρα αὐτά ὁρίζει τὸ νομοσχέδιον, ἱδρύονται ἰατρεῖα καὶ καταργοῦνται τὰ ὑπάρχοντα. Διατὶ νὰ μὴ τὰ πάρωμεν αὐτὰ ὡς βάσιν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν νὰ στηρίξωμεν τὸ οἰκοδόμημά μας; Διατὶ νὰ ἐξοδεύσῃ τόσα χρήματα τὸ Κράτος, ἐφόσον ὑπάρχουν αὐτά;

§333Γ. ΚΡΙΜΠΑΣ. Ἀπορροφῶνται αὐτά.

§334ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 9ον ὡς ἐτροπολογήθη;

§335Α. ΖΟΥΡΜΠΑΣ. Ὑπάρχει ἀντίθεσις μεταξὺ τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 9 καὶ τοῦ ἄρθρου 10.

§336Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Ὑγιεινῆς). Διεγράφη.

§337Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, νὰ προστεθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ὁ κοσμήτωρ τοῦ Πανεπιστημίου.

§338Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἡ ἐπιτροπὴ αὐτή εἶναι ἐπαρκής.

§339Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐπανέρχομαι, Κύριοι Βουλευταί, ἐπὶ τῆς προτάσεως τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐδάφιον 6 τοῦ ἄρθρου 10, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ὑγειονομικοὺς ἐπόπτας. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὑποθέτω νὰ δεχθῇ ἡ Βουλὴ νὰ διορίζωνται ὑγειονομικοὶ ἐπόπται, ἄνθρωποι ἔχοντες ἀπολυτήριον μόνον τοῦ σχολαρχείου, ἐκπαιδευόμενοι ἐπὶ ἑπτάμηνον εἰς τὴν Σχολήν.

§340Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Πῶς θέλετε νὰ γίνῃ; Διατυπώσατέ το. Θέλετε νὰ θέσωμεν «προτιμῶνται ἰατροί»;

§341Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Μάλιστα.

§342Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Δεκτόν.

§343Α. ΖΟΥΡΜΠΑΣ. Μὴ ὑπαρχόντων ἰατρῶν;

§344Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Περαιτέρω, Κύριοι Βουλευταί, εἰς τὰς Καλάμας ἔχομεν νομίατρον τὸν κ. Ἀδαμόπουλον. Ὅσοι μεταβοῦν εἰς τὰς Καλάμας καὶ ἐπισκεφθῶσι τὸ Ἰνστιτοῦτον, θὰ ἀντιληφθοῦν μὲ ποίαν ἀρτιότητα λειτουργεῖ τοῦτο, καὶ τί ἐπιστήμων εἶναι ὁ νομίατρος αὐτός. Ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὸν καθορισμὸν τῆς ἡλικίας τοῦ 55ου ἔτους, διότι ὁ κ. Ἀδαμόπουλος, ὅστις δὲν εἶναι πολιτικός μου φίλος, —τὸν διώρισεν ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις καὶ ἐνδεχομένως νὰ ἔχῃ ἀντιθέτους ἀντιλήψεις πρὸς τὰς ἰδικάς μου— εἶναι ἔξοχος ἐπιστήμων, εἶναι μέγας ἀνθρωπιστής, εἶναι φιλάνθρωπος, εἶναι φίλεργος καὶ ἐκπληροῖ εὐσυνειδήτως τὸ καθῆκόν του.

§345Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἐπειδὴ γνωρίζω, ὅτι ὁ ἰατρὸς αὐτὸς εἶναι πρώτης τάξεως, δέχομαι τὸ 55ον ἔτος.

§346ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 9ον, ὡς ἐτροπολογήθη. Ἄρθρον 10ον. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 10 ὑπάρχει τροπολογία τῶν κ. κ. Κώνστα καὶ Βλιάμου «οὐδεὶς διορίζεται κλπ.». (Ἀναγινώσκει).

§347Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Τὴν γνωρίζω, δὲν τὴν δέχομαι.

§348ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 10 ὑπάρχει τροπολογία τῶν κ. κ. Ζουρμπᾶ καὶ Τρικούπη νὰ προστεθῇ καὶ «δίπλωμα τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς κλπ». (ἀναγινώσκει).

§349Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς). Οὔτε αὐτὴν τὴν δέχομαι.

§350ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 11 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Φραντζεσκάκη.

§351Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Προτείνω νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ πρώτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου 11.

§352Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ δὲν θὰ συγκροτηθῇ ἀμέσως. Διὰ νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὴν ἐπιτροπὴν πρέπει νὰ ἔχῃ δίπλωμα τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς. Σήμερον δημιουργοῦμεν νέαν κατάστασιν. Σᾶς εἶπα καὶ προηγουμένως, ὅτι οὐδεὶς ἀπὸ ἐκείνους ποὺ δὲν ἔχουν δίπλωμα τῆς Ὑγιειονομικῆς Σχολῆς θὰ διορίζεται.

§353Σ. ΦΡΑΝΤΖΕΣΚΑΚΗΣ. Τίνα λόγον ἔχει ἡ Ἐπιτροπή;

§354Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Ὑγιεινῆς). Διὰ νὰ κάμῃ μίαν ἐπιλογήν.

§355ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς.

§356Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι κ. Πρόεδρε, ἔχω μίαν τροπολογίαν, καθ’ ἣν ὁ μὴ ἔχων δίπλωμα τῆς Ὑγιειον. Σχολῆς, δὲν θὰ δύναται νὰ διορισθῇ.

§357Σ. ΤΣΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑφυπουργὸς Ὑγιεινῆς). Τήν δέχομαι.

§358ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ ὑπόλοιπα ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου ψηφιζομένου εἰς βʹ ἀνάγνωσιν, ὡς ἐτροποποιήθη, ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου.

§359ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§360ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ βʹ ἐδαφίου τῆς βʹ παραγράφου τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ Ν. ΔΞΓʹ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§361ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως καὶ διοικήσεως τοῦ δημοσίου ψυχιατρείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§362ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐγκρίσεως πληρωμῆς βουλευτικῆς ἀποζημιώσεως διὰ τὸν 5ον μῆνα (25 Ἰανουαρίου — 24 Φεβρουαρίου 1933) τῆς γʹ βουλ. περιόδου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§363ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἀποδοχῆς κληρονομιῶν ἐκ μέρους τῶν ὑπὸ τοῦ νόμου 5110 διεπομένων ἱδρυμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§364ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 602 περὶ συνεταιρισμῶν καὶ τῶν τροποποιησάντων αὐτὸν μεταγενεστέρων νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον).

§365ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ τελευταίου ἐδαφ. τοῦ ἀριθ.2 τοῦ ἄρθρου 30 Πολιτικῆς Δικονομίας τοῦ προστεθέντος διὰ τοῦ νόμου ΓΧΙΕʹ τοῦ ἔτους 1910». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§366ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ νόμου 4413 τοῦ ἔτους 1929». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§367ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ μειώσεως τοῦ φόρου οἴνου ἐσοδείας 1933 τῆς περιφερείας Μαντινείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§368ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ἐλευθέρας Ζώνης Θ)νίκης κειμένων νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§369ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας μετὰ τὴν ψήφισίν του ὑπὸ τῆς Βουλῆς τροποποιηθέντος σχεδίου νόμου: «Περὶ προστασίας τῶν ἀνέργων ἐργατῶν θαλάσσης καὶ τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§370ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 22)7)33 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ κωδικοποιήσεως τῶν νόμων 3456, 3457, 3458 καὶ 5208 περὶ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ τῆς Σταφίδος». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§371ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2507 περὶ ἱδρύσεως δημοσίας βιβλιοθήκης ἐν Θ)νίκη». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§372ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ διαθέσεως πρὸς συντήρησιν παιδαγωγικῆς Ἀκαδημίας ἐν Ἑλλάδι τοῦ δυνάμει τοῦ νόμου ΒΥΘʹ ἀναγραφομένου ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ ποσοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§373ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ ὑπὸ τῆς Γερουσίας μετὰ τὴν ὑπὸ τῆς Βουλῆς ψήφισίν του σχεδίου νόμου: «Περὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου αὐτῶν». Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς.

§374Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Εἰς τὴν Γερουσίαν ἔχει προστεθῆ ὡς προσθήκη τὸ ἄρθρον 10, δυνάμει τοῦ ὁποίου παρέχεται εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον τὸ δικαίωμα, ὅπως διὰ Διατάγματος καὶ κατόπιν γνώμης τῆς τριμελοῦς ἐπιτροπῆς, προβῇ εἰς πλήρη διαβάθμισιν τῶν ὑπαλλήλων. Νομίζω, ὅτι προχθὲς κατὰ τὴν συζήτησιν εἰς τὴν Βουλὴν ἐμείναμεν σύμφωνοι ὅτι διὰ νὰ τεθῇ ἅπαξ διὰ παντὸς ἕν τέρμα εἰς αὐτὰς τὰς ἀνισότητας τῆς διαβαθμίσεως τῶν ὑπαλλήλων, νὰ συνταχθῇ ὁ Καταστατικὸς Χάρτης τῶν ὑπαλλήλων, ὁ ὁποῖος καὶ θὰ ψηφισθῇ. Ἤδη ἐγένετο δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10, δυνάμει τοῦ ὁποίου μέχρις ὅτου ψηφισθῇ ὁ Καταστατικὸς Χάρτης, θὰ δύναται διὰ Διατάγματος τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον νὰ ἐπιφέρῃ τροποποιήσεις ὡς πρὸς τὸν βαθμὸν καὶ ὡς πρὸς τὸν μισθόν. Δὲν ἠξεύρω ποῖοι λόγοι ὤθησαν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ τοῦτο. Ὑποθέτω, ὅτι θὰ εἶναι σοβαροί, ἐπειδὴ δὲ τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἐπειγούσης φύσεως, διότι πρέπει νὰ δοθοῦν συντόμως αἱ αὐξήσεις τῶν ἀποδοχῶν τῶν ὑπαλλήλων, βεβαίως δὲν πρέπει νὰ ἐπιμείνωμεν εἰς τὰς ἀντιρρήσεις αὐτάς, τὰς δυναμένας νὰ παρελκύσουν τὸ ζήτημα. Θὰ παρεκάλουν μόνον τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι, ἐφόσον θὰ γίνῃ χρῆσις τυχὸν τοῦ ἄρθρου 10, πρῶτον δὲν θὰ γίνουν διαβαθμίσεις καὶ κατὰ τρόπον, ὥστε τὸ ἔργον τὸ μελλοντικόν, τῆς συντάξεως τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου νὰ ἀποβῇ ἀφορήτως δυσχερὲς ἀπὸ τὴν δημιουργίαν μιᾶς τοιαύτης καταστάσεως καὶ δεύτερον ὅτι δὲν θέλει θιγεῖ ἢ δὲν θέλει μειωθεῖ ἡ ἤδη ὑπάρχουσα καὶ ὑφισταμένη διαβάθμισις τῶν ἐκπαιδευτικῶν ὑπαλλήλων. Ἰδίως, ὡς πρὸς τὰ δύο αὐτὰ σημεῖα θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δηλώσῃ ἐπισήμως εἰς τὴν Βουλὴν, ὥστε νὰ ἀναληφθῇ κάποια ὑποχρέωσις.

§375Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Θὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ δύο λέξεις. Δυστυχῶς ἐψηφίσθη ἡ τροπολογία αὐτὴ ὡς δέκατον ἄρθρον εἰς τὴν Γερουσίαν καὶ ἑπομένως ἂν δὲν τὸ δεχθῶμεν θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀναβάλωμεν τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ δύο μῆνας. Ἀλλὰ τὸ εὑρίσκω καὶ εἰς ἄλλο σημεῖον ἐπικίνδυνον. Ἐφόσον θὰ μεταβληθῇ ὁ Καταστατικὸς Χάρτης τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀφεθῇ τοῦτο εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον «μετὰ σύμφωνον γνώμην» μιᾶς ἐπιτροπῆς, ὡς λέγει ὁ νόμος. Δὲν ὁρίζει ποίαν ἐπιτροπὴν λέγει: ἁπλῶς τριμελῆ ἐπιτροπήν, ἀποτελουμένην ἐκ ποίων προσώπων; Τουλάχιστον νὰ γίνῃ μία ἑρμηνευτικὴ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ὅτι ἡ τριμελὴς ἐπιτροπὴ θὰ εἶναι ἀπὸ ἀνωτάτους ὑπαλλήλους τοῦ Κράτους.

§376Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀναμφισβητήτως.

§377Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Δυστυχῶς, λέγω, παρενεβλήθη ἡ τροπολογία, εἶνε δὲ ἀστοχωτάτη, λίαν ἄστοχος ἡ τροπολογία ἡ ὁποία ἔγινεν ἀπὸ τὴν Γερουσίαν.

§378Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐφόσον ὑπάρχει ἕν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ γίνῃ νόμος τοῦ Κράτους, ἡ Κυβέρνησις ἢ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν νομίζω, ὅτι δύναται νὰ ἀναλάβῃ ὑποχρέωσιν κατὰ τίνα τρόπον θὰ χειρισθοῦν τὸν νόμον. Ὁ πρῶτος τῶν κ. Βουλευτῶν ἠξίωσε νὰ δηλωθῇ ρητῶς ἡ ὑποχρέωσις τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ἕτερος νομίζω εἶπε περὶ μιᾶς ἐπιτροπῆς. Τοῦτο νομίζω, ὅτι κατανοεῖτε πόσον ἄτοπον εἶναι ἀπὸ ἀπόψεως ὑποχρεώσεως τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ ἢ τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν εἶναι δυνατὸν τοιαῦτα πράγματα νὰ γίνωσι. Δὲν δυνάμεθα νὰ ἀναλάβωμεν οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν.

§379Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Μὴ τυχὸν ὑποβιβασθεῖ ὁ βαθμὸς τῶν ὑπαλλήλων τὸν ὁποῖον ἔχουν σήμερον, διότι, ἂν γίνῃ τοιοῦτό τι, τότε τί γίνεται;

§380Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι αἱ μεταβολαὶ αἱ ὁποῖαι ἐπέρχονται ἀπὸ τὸ ἕτερον Σῶμα, τὴν Γερουσίαν δηλαδή, δύο στάδια μᾶς παρέχουν, ἢ νὰ τὰς ψηφίσωμεν, ἢ νὰ μὴ τὰς δεχθῶμεν καὶ νὰ ἀφήσωμεν νὰ παρέλθουν δύο μῆνες, ὅπερ ἐν προκειμένῳ δὲν δύναται νὰ συμβῇ, διότι γνωρίζετε πόσον ἐπεῖγον εἶναι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν εἰς τὴν Βουλήν.

§381Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἡ τροποποίησις ἔγινεν ἀποδεκτή ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν.

§382Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀναλάβῃ οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν πῶς θὰ ἐνεργήσῃ τὸν νόμον, διότι πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει σας ὅτι καὶ ἂν ἠδύνατο νὰ ἀναλάβῃ ὑποχρεώσεις, αἱ ὁποῖαι ἠδύναντο ὁπωσδήποτε τὴν Κυβέρνησιν νὰ τὴν ὑποχρεώσουν νομικῶς καὶ ἠθικῶς ποῖος ἠξεύρει, ἠμποροῦν νὰ παρουσιασθοῦν καὶ ἄλλοι οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἀπαιτήσουν ἄλλα πράγματα. Ἂν ἔχετε δυσπιστίαν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, τότε εἶναι ἄλλο πρᾶγμα.

§383Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεμία δυσκολία νὰ δηλωθῇ ὅτι ἡ τριμελὴς ἐπιτροπὴ ἀποτελεῖται ἀπὸ ἀνωτάτους ὑπαλλήλους.

§384Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑποθέτω, ὅτι θὰ ἔχῃ διάταξιν ὁ νόμος, ὅτι τὰ τῆς ἐκτελέσεως θὰ κανονισθοῦν διὰ Διατάγματος. Λοιπόν, θὰ συμπληρωθῇ διὰ Διατάγματος.

§385Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὸ ζήτημα τῶν ὑπαλλήλων τῶν οἰκοτροφείων καὶ τῶν ὀρφανοτροφείων τί θὰ γίνῃ; Διότι...

§386Δ. ΧΕΛΜΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ ζήτημα ἦλθεν εἰς τὴν Γερουσίαν, ἄν δηλαδὴ πρέπει νὰ περιληφθοῦν εἰς τὸ νομοσχέδιον διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουσι σχέσεις μὲ πρόσωπα νομικά, δημοσίου δικαίου. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι δὲν δύναται νὰ θέσῃ τοιαύτας διατάξεις εἰς αὐτό, διότι αὐτὸ θὰ....

§387ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον γίνεται δεκτὸν ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Γερουσίας. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν· δέχεται τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροποποιήθη;

§388ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§389ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Γερουσίας)

§390ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐπεκτάσεως τῶν διατάξεων τοῦ νόμου 4450 εἰς Θεσσαλίαν καὶ διαρρυθμίσεως διατάξεών τινων τῆς φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§391ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀμίσθων δικαστικῶν κλητήρων....

§392Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου δι’ αὔριον.

§393ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἀναβάλλεται. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συστάσεως συλλόγων ἀμίσθων δικαστικῶν κλητήρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§394ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ὅπως ἐξουσιοδοτήσῃ τὸ Προεδρεῖον νὰ κυρώσῃ ὑπ’ εὐθύνην του τὰ Πρακτικὰ τῆς ἀποψινῆς συνεδριάσεως.

§395ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§396ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 5 καὶ 30′ τῆς σήμερον. (Ὥρα 1η πρωϊνή)