1933.09.09

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 37η

ΣΑΒΒΑΤΟΥ 9 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1933

Προεδρία κ. Χ. ΒΟΖΙΚΗ

(Ὥρα 6 καὶ 30′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: —Ὁ βουλευτὴς κ. Ξ. ΜΑΥΡΟΜΑΤΗΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς χήρας Ἑλένης Γεωργίου Φερεντίνου, καὶ τοῦ υἱοῦ αὐτῆς Λάμπρου, ζητούσης τὴν ἀπονομὴν τῆς παραγραφείσης συντάξεώς της ἀπὸ τὸ 1927. —Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ, διὰ τηλεγραφήματός του, παρακαλεῖ, ὅπως εἰς τὸ νομοσχέδιον «περὶ φορολογίας καπνοῦ», ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις περὶ καταργήσεως τῶν πλακὲ κυτίων σιγαρέττων 12½ γραμμαρίων. —Τὸ Γεωργικὸν Ἐπιμελητήριον νομοῦ Ἄρτης, ὑποβάλλει ἀναφορὰν τοῦ προέδρου τοῦ συνεταιρισμοῦ Ἄνω Πέτρας, ζητοῦντος τὴν ἐξασφάλισιν συγκοινωνίας, τὴν ἀπαλλοτρίωσιν ἰδιωτικῶν δασῶν καὶ τὴν παραχώρησιν τούτων εἰς τὰς Κοινότητας κλπ. —Οἱ καπνοβιομήχανοι Κερκύρας, διαμαρτύρονται διὰ τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου «περὶ καπνοῦ». —Ὁ σύνδεσμος ἐφέδρων ἀξιωματικῶν Κερκύρας, παρακαλεῖ ὅπως εἰς τὸ Ν. Δ. «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τῶν νόμων 4180, 4881 καὶ 5355 περὶ προστασίας ἐφέδρων», συμπεριληφθῇ διάταξις καὶ ὑπὲρ αὐτῶν. —Οἱ συνταξιοῦχοι, τέως ἀξιωματικοὶ Χωροφυλακῆς, κάτοικοι Πατρῶν, παρακαλοῦν ὅπως διαταχθοῦν οἱ ταμίαι τοῦ Κράτους, νὰ παύσουν τὰς γενομένας κρατήσεις ἐπὶ τῶν συντάξεών των. — Ὁ λαὸς Ξάνθης, διαμαρτύρεται διὰ τὰς προβαλλομένας ἀντιδράσεις τῶν πόλεων Ἀλεξανδρουπόλεως, Καβάλλας καὶ Κομοτινῆς, διὰ τὴν ἀποφασισθεῖσαν προαγωγὴν τοῦ ὑποτελωνείου Πόρτο–Λάγο. — Ὁ κ. Μ. ΕΥΛΑΜΠΙΟΣ, (Ὑφυπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν), ὑποβάλλει σχέδιον νόμου: «Περὶ προσθήκης καὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν νόμων περὶ συντάξεων» — Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. ΜΠΙΝΟΠΟΥΛΟΣ, ὑποβάλλει προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀστικῆς ἀποκαταστάσεως προσφύγων». — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ προσθήκης διατάξεων εἰς τὸν νόμον 4642, περὶ ἱδρύσεως ταμείου ἀσφαλίσεως βουλευτῶν καὶ γερουσιαστῶν». — Ἀνακοινοῦται εἶτα, ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου, ἔγγραφον τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, γνωρίζοντος πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι διὰ Προεδρικοῦ Διατάγματος, ἀνετέθη ἡ Προεδρεία τῆς Κυβερνήσεως, ἐφόσον χρόνον θὰ διαρκέσῃ ἡ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἀπουσία του, εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν κ. Γ. Κονδύλην. — Ἐπίσης ὅτι ἀνετέθη τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας κ. Ι. Θεοτόκην, ἐφόσον χρόνον θὰ διαρκέσῃ ἡ εἰς τὸ Ἐξωτερικὸν ἀπουσία τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Μαξίμου.

§2Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν πρακτικῶν, παρακαλῶ τὸν λόγον. Διανέμεται νέον κείμενον, καὶ ἐψηφίσθη χθές, τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν ἀφορωσῶν τὴν περίπτωσιν τῶν Ἀνακτόρων». Ἐνῶ ἤμην ἐδῶ καὶ εἶχον ζητήσει τὸν λόγον, ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου, εἶπον δὲ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι ἤμην κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, καὶ φεύγων ἐλάμβανον τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι ἀνεβλήθη δι’ αὔριον, αἴφνης τὸ βλέπω ψηφισμένον. Πότε ἐψηφίσθη; Πάντως ἂν ἐψηφίσθη νὰ μοῦ δοθῇ ὁ λόγος εἰς τὸ σύνολον, διὰ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ τὸ ἀπορρίψῃ ἐν τῷ συνόλῳ του.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς ποίαν ἀνάγνωσιν ἦτο;

§4Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰς μόνην ἀνάγνωσιν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς ἀφήσωμεν δι’ ἀργότερον τὴν κύρωσιν τῶν πρακτικῶν, ἕως νὰ ἔλθῃ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τοῦ Λαχείου Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ Κρατικῆς Προνοίας» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων περὶ ταμείου ἀσφαλίσεως ἀρτεργατῶν» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τῆς περὶ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ἰσχυούσης νομοθεσίας» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύϊ τῶν διατάξεων τοῦ 1 ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 4578 περὶ ὀργανισμοῦ τῆς χωροφυλακῆς καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τούτων» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 4 Ἰουλίου 1932 Ν. Δ. τροποποιήσεως καὶ κωδικοποιήσεως τοῦ νόμου 3782 περὶ μετατροπῆς ποινῶν, ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ νόμου 4152 καὶ διαθέσεως τοῦ προϊόντος αὐτοῦ». (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον, ὡς διωρθώθη φραστικῶς ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν).

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ φορολογικῶν διευκολύνσεων καὶ μειώσεων εἰς τοὺς ὀφειλέτας ἐκ φόρων τοῦ δημοσίου κλπ.». (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον, ὡς διωρθώθη συμπεριληφθείσης κατὰ τὴν συναρμολόγησιν τοῦ συνόλου τροπολογίας τοῦ κ. Βρ. Ἀλεξάτου ἥτις εἶχε γίνη δεκτὴ κατὰ τὴν βʹ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ὀργανώσεως ἀναγκαστικοῦ οἰνοποιητικοῦ συνεταιρισμοῦ Ἀττικοβοιωτίας καὶ ὀργανισμοῦ προστασίας οἰνοπαραγωγῶν Ἀττικοβοιωτίας» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ λάθος δὲν ἀνεγράφη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διδακτικῶν βιβλίων». Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, δέχεται τὴν ἀναγραφὴν καὶ τὴν ψήφισίν του;

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ διδακτικῶν βιβλίων» (Γίνεται δεκτὸν τὸ σύνολον)

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ ἐθελοντῶν στρατευσίμων ἀεροπορίας, ἐλαττώσεως τῆς θητείας τῶν στρατευσίμων καὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινῶν σχετικῶν νόμων ἀεροπορίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 4078 περὶ ταμείου ἀλληλοβοηθείας ὁπλιτῶν χωροφυλακῆς» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ συστάσεως ταμείου ἀλληλοβοηθείας τῶν μελῶν τῆς ἑνώσεως συντακτῶν ἀθηναϊκῶν ἐφημερίδων» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ καταθέσεως τῶν εἰσπράξεων ἐκ τοῦ προσθέτου ἑξηκονταλέπτου ἐπὶ τῆς τιμῆς τοῦ καταναλισκομένου ὕδατος ἐν Θεσσαλονίκῃ» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ»

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Βερροιόπουλος.

§22Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ καπνοῦ, περιέχεται διάταξις ἐν τῷ ἄρθρῳ 2 παράγραφος 2, ἔχουσα οὕτω: (Ἀναγινώσκει). Ἐρωτῶ. Θὰ παραμείνῃ ἡ διάταξις αὕτη, ὡς διετυπώθη εἰς τὸ νομοσχέδιον; Ἐν τῇ Κοινοβουλευτικῇ Ἐπιτροπῇ εἴχομεν συμφωνήσει νὰ μὴ παραμείνῃ ὡς ἔχει εἰς τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλὰ παραδόξως περαιτέρω αὕτη διετυπώθη καὶ ἐτέθη εἰς τὸ νομοσχέδιον.

§23Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὑπάρχει ἀντίρρησις; Σεῖς τὶ ὑποστηρίζετε;

§24Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑποστηρίζω νὰ παραμείνῃ διὰ τὰ πλακέ. Δηλαδὴ νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις.

§25Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Γίνεται δεκτὴ ἡ τροπολογία τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς;

§26Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δεκτή.

§27Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ δευτέρα περίπτωσις ἀφορᾷ τὰ δῶρα. Ἐν τῇ Κοινοβουλευτικῇ Ἐπιτροπῇ συνεφωνήσαμεν νὰ ἐπιτραποῦν τὰ δῶρα ταῦτα. Ἀλλὰ τὴν διάταξιν αὐτὴν περιωρίσατε μόνον διὰ τὰ τῆς κατωτέρας ποιότητος καπνά.

§28Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπιμένω νὰ παραμείνῃ διὰ τὰ κατωτέρας ποιότητος.

§29Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀπεδέχθη ὅπως τὰ δῶρα παραμείνουν. Δὲν βλέπω λοιπὸν, μετὰ τὴν τοιαύτην γνώμην τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸν λόγον, δι’ ὃν θὰ περιορίσητε τὰ δῶρα, μόνον εἰς τὰ κυτία κατωτέρας ποιότητος.

§30Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἰς τὰ ἀνωτέρας ποιότητος δὲν ὑπάρχουν δῶρα.

§31Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Ὑπάρχουν καὶ εἰς τὰ τῆς ἀγωτέρας ποιότητος.

§32Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Μὰ ὑποστηρίζω ὅτι τὰ καλῆς ποιότητος δὲν ἔχουν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι καλὸν νὰ ἐπεκταθοῦν ταῦτα καὶ ἐκεῖ, διότι δὲν εἶναι καθόλου ἐποικοδομητικὸν διὰ τὴν καπνοβιομηχανίαν τοῦτο.

§33Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ μία τελευταίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω κ. Ὑπουργέ. Εἰς τὸ ἄρθρον 7 § 2, εἶχεν ὁρισθῇ ὅτι τὸ πεντηκοντάλεπτον θὰ δοθῇ εἰς τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Ἐργατῶν, τεχνιτῶν καὶ ὑπαλλήλων. Ἐν τούτοις, εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη, ἐξηρέθησαν οἱ ὑπάλληλοι. Εἶναι δίκαιον νὰ περιληφθοῦν καὶ αὐτοὶ, διότι ἐφόσον θὰ ἐξέλθουν ὡρισμέναι βιομηχανίαι, θὰ ἐπέλθῃ καὶ μία ἀνεργία. Πρόκειται περὶ 80–100 ὑπαλλήλων. Εἶναι δίκαιον νὰ τύχουν καὶ αὐτοὶ τῆς ἰδίας τύχης, ποὺ ἔτυχον οἱ ἐργάται καὶ οἱ τεχνῖται.

§34Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὄχι.

§35Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Προτείνω ἐν πάσῃ περιπτώσει τὴν πεντηκοντάλεπτον αὔξησιν ἥτις ἀρκεῖ πρὸς ἀποζημίωσιν.

§36ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πρόκειται διὰ τὰς μικρὰς βιομηχανίας.

§37Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Θὰ δημιουργηθῇ μία ἀνεργία.

§38Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Δὲν πρόκειται ἐδῶ, κ. Συνάδελφε, νὰ προστατευθῇ τὸ κεφάλαιον. Ὁ διευθυντὴς μιᾶς τοιαύτης μικρᾶς καπνοβιομηχανικῆς ἑταιρίας, εἶναι καὶ αὐτὸς ἐργάτης, ὁ ὁποῖος ἔχει ἕν ἐλάχιστον ποσοστὸν κεφαλαίου καὶ τὸ μεγαλύτερον κεφάλαιόν του εἶναι, ἡ προσωπική του ἐργασία. Καθ’ ἣν στιγμὴν αἱ βιομηχανίαι αὐταὶ ἀποβάλλονται ἀπὸ τὰς μεγάλας βιομηχανίας, εἶναι ἔργον στοιχειώδους προνοίας νὰ τύχουν μιᾶς μικρᾶς οἰκονομικῆς ἀνακουφίσεως. Δι’ αὐτὸ καὶ ἐγὼ προθύμως τάσσομαι ὑπὲρ αὐτῶν.

§39Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Νὰ τεθῇ φραγμός, τίνες θὰ εἶναι αὐτοί;

§40Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Νὰ μὴ περιλαμβάνωνται καὶ οἱ λαμβάνοντες 25.000 δραχμάς.

§41Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτῶν.

§42Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὄχι ἄνω τῶν 2.000 δραχμῶν.

§43Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τρεῖς χιλιάδες κ. Ὑπουργέ.

§44Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἔστω τρεῖς χιλιάδες.

§45Α. ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὡς πρὸς τὰ πλακὲ δὲν ἠμπορεῖ πλέον νὰ γίνῃ ζήτημα. Ἤθελα νὰ εἴπω, κάτι, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 8 Ἐδῶ λέγει: «Ἐπιτρέπεται εἰς τοὺς καπνοβιομηχάνους.... (Ἀναγινώσκει). Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ προτείνω νὰ προστεθῇ, κ. Ὑπουργέ, «ἐπιβαλλομένου τούτου καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν δεδηλωμένων μέχρι τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος νόμου ἀποθεμάτων». Δὲν εἶναι εὔκολος ἡ ἐξακρίβωσις ἑκάστοτε τῶν ἀποθεμάτων, καὶ ἠμποροῦν νὰ ἐπέλθουν διάφοροι καταστρατηγήσεις κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον.

§46Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ποῦ εἶναι αὐτὰ τὰ ἀποθέματα;

§47Α. ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ. Τράνζιτο.

§48Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Εἰς τὰ καπνοκοπτήρια, καπνεργοστάσια.

§49Α. ΛΙΒΙΕΡΑΤΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ εἶναι καὶ εἰς τὰ Τελωνεῖα. Δὲν εἶμαι κάτοχος αὐτῆς τῆς λεπτομερείας, τῆς τεχνικῆς. Ἐκεῖνο ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρει εἶναι, πρὸς ἀποφυγὴν πάσης καταστρατηγήσεως, νὰ τεθῇ αὐτό.

§50Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ δέχομαι.

§51ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ γίνῃ κατ’ ἄρθρον συζήτησις, κ. Πρόεδρε.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀναγνωσθῇ ὁλόκληρον τὸ πρῶτον ἄρθρον.

§53Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, δὲν ἔχει συζητηθῇ κατ’ ἀρχήν. Εἴπομεν νὰ τὸ συζητήσωμεν εἰς δύο συζητήσεις.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δεσύλλας.

§55Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἐνῶ διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου πρόκειται νὰ ρυθμισθῇ τόσον σοβαρὸν ζήτημα, ἔχω τὴν ἀντίληψιν ὅτι δὲν μᾶς ἐδόθη ὁ ἀπαιτούμενος καιρὸς νὰ τὸ μελετήσωμεν. Ἐγὼ τοὐλάχιστον, δὲν τὸ ἐμελέτησα. Συγκεκριμένως, ὅσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν, ὑπάρχει ἡ ἄποψις ὅτι ἂν ἐπιβληθῇ φορολογία καὶ ἐπὶ τῆς βʹ ποιότητος θὰ μειωθῇ ἡ κατανάλωσις, ὁπότε θὰ ἐπιτύχωμεν τὸ ἀντίθετον τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ. Προτείνω λοιπόν, ἂν τὸ ἀποδέχεται ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ μὴ συζηθῇ ἡ φορολογία ἐπὶ τῆς βʹ ποιότητος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαιτοῦμεν ἀπὸ τὸν ἐργάτην, τοῦ ὁποίου τὸ ἡμερομίσθιον δὲν ἔχει αὐξηθῆ, νὰ πληρώνῃ ἓν πακέττον δέκα πέντε δραχμάς. Φρονῶ, λοιπὸν ὅτι θὰ φέρῃ μείωσιν τῆς καταναλώσεως ἡ τυχὸν αὔξησις τῆς φορολογίας τῆς βʹ ποιότητος.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπασιάκος.

§57Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ θελήσῃ νὰ ἐλέγξῃ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὰς νέας φορολογίας, ἃς ἐπιβάλλει, οὔτε διὰ τὴν νέαν φορολογίαν ἐπὶ τοῦ καπνοῦ. Θὰ ἐπεθύμουν ὅμως, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ εἶχε ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ, ἀπὸ κἄπως γενικωτέρας ἀπόψεως, διότι δὲν σᾶς ἀποκρύπτω ὅτι ἐλάχιστοι ἐξ ἡμῶν, γνωρίζετε ὅτι ἀπὸ τὰς 11 δραχ. τοῦ κυτίου σιγαρέττων τῆς αʹ ποιότητος, ὁ παραγωγὸς τοῦ καπνοῦ καρποῦται μόνον δραχ. 0.60. Εἶναι καταπληκτικὸν τὸ πρᾶγμα, καὶ ὅμως ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ δὲν ἠθέλησε νὰ ἐξετάσῃ τὸ πρᾶγμα.

§58Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Σᾶς πληροφορῶ, κ. Μπασιάκε, ὅτι λαμβάνει 40 καὶ μόνον λεπτά.

§59Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Λέγω 0.60 κατ’ ἀνώτατον ὅρον, ἡ ἀρίστη ποιότης καπνοῦ. Συνεπῶς ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα αὐτὸ εὐρύτερον διὰ νὰ ἴδῃ ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι μεσολαβοῦν. Οἱ μεσολαβοῦντες εἶναι πάρα πολλοί. Ὁ φόρος εἶναι 7.40 τὸ κυτίον, τὸ σιγαρόχαρτον 11 λεπτά, τὰ ἐργατικὰ 30 λεπτά, ὁ καπνοπώλης κερδίζει 95 λεπτὰ τὸ πακέττον, ὁ περιπτεριοῦχος 30 λεπτὰ κατὰ πακέττον, ἐπίσης πληρώνονται 33 λεπτὰ, τὰ ὁποῖα καταναλίσκονται εἰς παρασκευὴν (ἀμπαλλάζ). Ἐρωτᾶται, λοιπὸν τὸ ἑξῆς σήμερον· ὅταν ἐρχόμεθα νὰ ἐπιβάλωμεν μίαν δραχμὴν φορολογίαν, ἐπὶ πλέον τῆς ἤδη ὑφισταμένης, δὲν νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα εἴτε διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοστοῦ τῶν παραγωγῶν τῶν 45 λεπτῶν, εἴτε διὰ τὸν περιορισμὸν τοῦ κέρδους τῶν καπνοπωλῶν, οἱ ὁποῖοι κερδίζουν 95 λεπτὰ. Τὸ πρᾶγμα αὐτὸ δὲν εἶναι τόσον ἁπλοῦν, ὅσον τὸ φαντάζεσθε, διότι ἐρχόμεθα νὰ ἐπιβάλωμεν μίαν δραχμὴν φορολογίαν. Ἀλλὰ τοῦτο θὰ εἶχε σοβαρωτάτας συνεπείας εἰς τὴν κατανάλωσιν, διότι ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι οἱ καπνισταὶ ἔχουν ὑποκύψει εἰς τὸ πάθος αὐτὸ, ὥστε νὰ ὑποστοῦν καὶ τὴν νέαν φορολογίαν, δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ἀφήσωμεν τοὺς παραγωγοὺς ἀπολαμβάνοντας μόνον 45 λεπτὰ τὸ κυτίον. Ὥστε ἢ νὰ ἐλαττώσωμεν τὸ κέρδος τῶν καπνοπωλῶν, διὰ νὰ αὐξηθῇ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον θὰ πάρουν οἱ παραγωγοί, ἢ νὰ τεθῇ διατίμησις καὶ νὰ εἴπητε ὅτι δὲν πρέπει νὰ πωλῶνται τὰ σιγαρέττα περισσότερον ἀπὸ 11 δραχμάς. Ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι περιορισθοῦν τὰ ἔξοδα τῶν κυτίων, αὐτὴ ἡ διαφορὰ δὲν θὰ διατεθῇ ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν;

§60Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ συναγωνισμὸς δὲν γίνεται ἐξ αἰτίας τῶν κυτίων, ἀλλὰ ἐξ αἰτίας τῆς καλλιτέρας ποιότητος τῶν καπνῶν.

§61Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Ὄχι, διότι θὰ ἀγοράζουν, ἀλλὰ καὶ θὰ κερδίζουν περισσότερα. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχοληθῇ μὲ τὰ μέτρα αὐτὰ, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν θερμὴν παράκλησίν μου περὶ αὐξήσεως τοῦ ποσοστοῦ, ὅπερ λαμβάνουν οἱ παραγωγοὶ ἐξ ἑκάστου κυτίου σιγαρέττων.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τανούλας.

§63Α. ΤΑΝΟΥΛΑΣ. Κύριοι Βουλευταὶ, ἐπιβάλλεται μία φορολογία 32 δραχ. κατὰ κιλὸν, ἐνῶ ἡ τιμὴ τοῦ πακέττου αὐξάνεται κατὰ μίαν δραχμήν. Ἕν κιλὸν ἀποδίδει 40 κουτιὰ σιγαρέττων· ἑπομένως αὐτὴν τὴν διαφορὰν τῶν 8 δραχμῶν ποῖος θὰ τὴν ἐπωφεληθῇ;

§64Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ λέγει τὸ νομοσχέδιον πάρα κάτω. Οἱ βιομήχανοι ἔχουν μίαν δεκάραν τὸ κουτί.

§65Α. ΤΣΙΟΚΟΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς Κερκύρας, διεμαρτυρήθη, διότι ἡ φορολογία αὐτὴ ἐπιβάλλεται εἰς τὰς καλλιτέρας ποιότητας τῶν σιγαρέττων, καὶ εἰς τὰ σιγαρέττα τὰ ὁποῖα καπνίζει ὁ λαός. Εἶμαι σύμφωνος μὲ τὸν κ. Δεσύλλαν, ὅτι ἡ φορολογία αὐτὴ εἶναι βαρυτάτη, ἐπιβάλλεται δὲ εἰς τὰ ἐργατικὰ καὶ εἰς ἀνθρώπους τῶν ὁποίων τὰ ἡμερομίσθια δὲν ηὐξήθησαν, ἀλλὰ πληρώνουν χιλίας δραχμὰς, τοὐλάχιστον, φόρον. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῆς τάξεως αὐτῆς, ὑπάρχει καὶ ἄλλη μία τάξις, ἡ τάξις τῶν ἀγροτῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι καπνοπαραγωγοὶ καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ διαθέτουν 15 δραχ. τὴν ἡμέραν διὰ νὰ ἀγοράσουν ἕν κυτίον σιγαρέττων. Ἡμεῖς, ὅσοι περιοδεύομεν εἰς τὰ χωρία τῶν περιφερειῶν, τοὺς βλέπομεν νὰ καπνίζουν περιτυλίσσοντες τὸν καπνὸν εἰς ἐφημερίδα! Διὰ τὴν τάξιν αὐτὴν παρατηρῶ ὅτι, οὐδεμία μέριμνα ἐλήφθη εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μᾶς φέρετε. Ἐπιβάλλετε τὴν φορολογίαν, λαμβάνετε πρόνοιαν διὰ τοὺς βιομηχάνους, ἀλλὰ διὰ τὴν μεγάλην αὐτὴν τάξιν τῶν ἀγροτῶν, οἱ ὁποῖοι καταδικάζονται νὰ καπνίζουν καπνὸν τυλιγμένον εἰς ἐφημερίδα καὶ οὐχὶ εἰς σιγαρόχαρτον, οὐδεμία μέριμνα ἐλήφθη διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Τὶ νὰ κάμουν. Δὲν ἠμποροῦν νὰ δώσουν 15 δραχμὰς τὴν ἡμέραν. Θὰ ἤθελον λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, νὰ δώσετε μίαν ἀπάντησιν. Δέχεσθε τὴν πρότασιν τοῦ κ. Δεσύλλα, ὅπως ὁ φόρος αὐτὸς μὴ ἐπιβληθῇ εἰς τὰς τελευταίας ποιότητας τῶν σιγαρέττων;

§66Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ νομοσχέδιον εἶναι μελετημένον καὶ θὰ ἐπιμείνῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἐφαρμογήν του. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἄλλα, εἶναι ζητήματα τὰ ὁποῖα ἀπὸ πολλοῦ ἀπασχολοῦν τὴν Κυβέρνησιν. Ἅμα εὑρεθῇ τρόπος διὰ τὸ εὐθηνὸν λαϊκὸν σιγαρέττον, ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ υἱοθετήσῃ. Ἀλλὰ πρὸς τὸ παρὸν δὲν ὑπάρχει οὔτε ὁ χρόνος, οὔτε ἡ προετοιμασία, ἡ ὑπηρεσιακὴ διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς μεταρρυθμίσεως.

§67Α. ΤΣΙΟΚΟΣ. Ἐπιμένετε ὅπως ἡ φορολογία εἶναι ἴση δι’ ὅλας τὰς ποιότητας;

§68Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον (δεκτόν). Ἄρθρον 2ον. (Ἀναγινώσκει).

§70Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Τὸ νομοσχέδιον περὶ Ἀνακτόρων, φέρεται ψηφισθὲν εἰς βʹ ἀνάγνωσιν ἐνῷ δὲν ἐπέρασε.

§71Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Ἐφόσον ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ φύγῃ, καὶ ἐπειδὴ πρόκειται νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Χατζηγιάννης, ὁ ὁποῖος ἐπίσης θὰ φύγῃ, παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ διακόψωμεν μίαν στιγμή, διὰ νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Μόνη συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ διαρρυθμίσεως τοῦ κτιρίου τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων».

§73Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ χαρίσετε ὀλίγα λεπτά, καὶ ἴσως πεισθῆτε ὅτι εἶναι ἀνάγκη τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ νὰ ἀποσυρθῇ, καὶ νὰ γίνῃ νέον. Εἰς τὸ 1930 ἐψηφίζετο ὁ νόμος 4747, ὁ ὁποῖος λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἐγκρίνεται ἡ διάθεσις τῆς ἐν Κεφ. 27 ἄρθρ. 2 τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, τῆς χρήσεως 1929–30, ἀναγραφείσης πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 40.000.000, διὰ τὴν μεταρρύθμισιν τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, εἰς μέγαρον Βουλῆς καὶ Γερουσίας, ἄνευ ἑτέρας ἐγκρίσεως καὶ δημοσιεύσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἔργου». Ἤδη τὰ 40 ἑκατομμύρια γίνονται 123 ἑκατομμύρια. Ἐὰν κ. κ. Βουλευταί, ἀφήσωμεν τὸ ἴδιον νομοθέτημα, ποὺ ἴσχυεν ἕως τώρα, θὰ φθάσωμεν ἴσως τὰ 225 ἑκατομμύρια, χωρὶς καὶ νὰ τελειώσῃ τὸ ἔργον.

§74Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Πρόκειται νὰ σᾶς δώσω τὴν ἑξῆς ἐξήγησιν· ὅτι, ἐφόσον ἡμεῖς εἴμεθα ἡ Κυβέρνησις, τὸν Νοέμβριον ἡ Γερουσία θὰ ἐγκατασταθῇ εἰς τὰ Παλαιὰ Ἀνάκτορα, νομίζω δὲ ὅτι θὰ περιορισθοῦν περισσότερον ἀκόμη αἱ δαπάναι, καὶ δὲν θὰ φθάσωμεν τὰ 123 ἑκατομ. Ἠμπορῶ νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, τὸ ποσὸν δὲν θὰ φθάσῃ εἰς τὰ 123 ἑκατομμύρια. Ἄλλο τὸ ζήτημα ἐὰν ἦσαν ἐλαττωματικοὶ οἱ προηγούμενοι νόμοι.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἴπετε ὅτι ἡ Γερουσία θὰ ἐγκατασταθῇ εἰς τὰ Ἀνάκτορα τὸν Νοέμβριον. Ἡ Βουλὴ τὶ θὰ γίνῃ;

§76Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἡ Βουλὴ θὰ ἐγκαυσταθῇ τὸν Ἰανουάριον.

§77Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Διὰ νὰ ἐκτελεσθοῦν τὰ δημόσια ἔργα, ὑπάρχει νόμος πάγιος, ὅστις λέγει ὅτι ταῦτα γίνονται διὰ δημοπρασίας, ἐκτὸς ἐὰν τὰ ἔργα εἶναι κάτω τῶν 50 χιλιάδων δραχμῶν. Διὰ νὰ ἀποφύγῃ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, τὴν διάταξιν αὐτὴν ἐψήφισε τὴν παράγραφον 3 τοῦ 1ου ἄρθρου τοῦ νόμου 4747, ἥτις λέγει ἐπὶ λέξει: «Ἡ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου δημοπρασία, δύναται νὰ γίνῃ ὑπὸ οἱουσδήποτε ὅρους, ἢ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἐγκρίνει ὁ Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας». Ὁ κ. Ὑπουργὸς, παραχωρεῖ εἴτε εἰς ἕνα, εἴτε εἰς πολλοὺς, οἱονδήποτε θέλει, καλλιτέχνας, ἐργολάβους, μηχανικούς, νὰ ἐκτελέσουν τὸ ἔργον αὐτὸ, ἐλευθέρως, καὶ χωρὶς δημοπρασίας. Καὶ μόνον μὲ σημειώματα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, συνεχίζονται τὰ ἔργα τῆς μεταρρυθμίσεως τῶν Ἀνακτόρων. Ἀπὸ 40 ἑκατομμύρια γίνονται 50, ἀπὸ 50 γίνονται 80, καὶ ἔπειτα γίνονται 123 ἑκατομμύρια. Ἐπηκολούθησεν ὁ νόμος 4867 τοῦ 1931, ὅστις ἐν ἄρθρῳ μόνῳ § 1 ἀναγράφει: «Εἰς βάρος τῶν κατὰ τὰ ἀνωτέρω πιστώσεων τοῦ Κεφ. 27 ἄρθρ. 2 ἐπιτρέπεται ἡ ἔκδοσις ἐνταλμάτων προπληρωμῆς τῆς προθεσμίας ἀποδόσεως λογαριασμοῦ, καθοριζομένης δι’ εἰδικῆς ἀποφάσεως τοῦ ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργοῦ». Τὸ δὲ ἄρθρον 6 τοῦ νομοσχεδίου λέγει: «αἱ ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου 5367 καὶ ἐφεξῆς...». Ὄχι μέχρι σήμερον, ἀλλὰ καὶ ἐφεξῆς. Ἀκούσατε τὸ ἄρθρον: «Αἱ ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου 5367 καὶ ἐφεξῆς, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν προβλεπομένων ὑπὸ τῶν νόμων 4747 καὶ 4867, ἔργων δημοπρασίαι ἐξακολουθοῦν νὰ προκηρύσσωνται συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἐδαφ. 3 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ διὰ τοῦ νόμου 4747 κυρωθέντος Νομοθετικοῦ Διατάγματος ἀπὸ 10 Ἰανουαρίου 1930, «περὶ τρόπου διαθέσεως τῆς ἐν κεφ. 27 ἄρθρ. 2 τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας τῆς χρήσεως 1929–30, ἀναγραφείσης πιστώσεως διὰ τὴν μεταρρύθμισιν τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, εἰς μέγαρον Βουλῆς καὶ Γερουσίας». Ἐπανερχόμεθα πάλιν εἰς τὸ καθεστὼς τὸ ἀνώμαλον, ποὺ καθιέρωσαν οἱ νόμοι 4747 καὶ 4867, καὶ ὁ πάγιος νόμος περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων, κατόπιν δημοπρασίας μειοδοτικῆς ἐγκαταλείπεται. Καὶ ἡ ἀνωμαλία αὐτὴ ἐπεκτείνεται, καὶ εἰς τὸ ἀνεγειρόμενον κτίριον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἰδοὺ τί λέγει τὸ νομοσχέδιον: «Ἡ ἀνωτέρω διάταξις ἐπεκτείνεται καὶ ἐπὶ τῶν δημοπρασιῶν τοῦ ἀνεγειρομένου νέου κτιρίου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, προκειμένου περὶ προμηθείας εἰδῶν καὶ ἐγκαταστάσεων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ». Κύριοι, ἔχω τὴν ἀντίληψιν ὅτι πρέπει νὰ θέσωμεν φραγμούς, εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς ἀτασθαλίας. Νὰ γίνωμεν νοικοκυρευμένοι. Ἄρθρον 4ον. «Ἐγκρίνονται πᾶσαι αἱ κατὰ καιροὺς γενόμεναι ὑπ’ εὐθύνην τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, πληρωμαί, δι’ αἰτίας ἀφορώσας δαπάνας δι’ ἐργασίαν περὶ ὧν οἱ νόμοι 4747 καὶ 4867».

§78ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τί νὰ κάμωμεν;

§79Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι, ἐν πρώτοις παραπονοῦμαι....

§80Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Ἀνεθήκαμε καὶ εἰς τὴν καρέκλαν καὶ τὰ εἴπομεν αὐτά.

§81Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Καθ’ ἣν στιγμὴν διστάζει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ εὕρῃ 10.000.000 ἐτησίως, διὰ νὰ ἀποξηράνωμεν εἰς τὴν Λαρισαϊκὴν πεδιάδα 300.000 στρέμματα τῆς Κάρλας, ποὺ ἔχουν ἀξίαν ἀμύθητον, δίδομεν 123.000.000, δι’ ἐπισκευὰς τῶν Ἀνακτόρων. Πρῶτον παράπονον. Δεύτερον. Ἡ Βουλὴ λέγει πῶς θὰ τὸ κάνουμε; Ἀπὸ σήμερον καὶ εἰς τὸ ἑξῆς θὰ γίνεται, πᾶν δημόσιον ἔργον, ὅπως ἔλεγεν ὁ παλαιὸς νόμος, διὰ δημοπρασίας. Θέλω νὰ κατατεθῇ ὁ φάκελλος εἰς τὴν Βουλὴν, νὰ ἴδωμεν ποῖα εἶναι τὰ σημειώματα αὐτὰ βάσει τῶν ὁποίων ἐγένετο ἡ ἐπισκευή, καὶ πόσα ἑκατομμύρια ἐσπαταλήθησαν μὲ τὰ σημειώματα αὐτά. Ποῖοι ἐπῆραν τὰ ἔργα, τὶ ἔκαμαν.

§82Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Καὶ διατὶ ἐφθάσαμεν ἀπὸ 40 εἰς 123 ἑκατομμύρια.

§83Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δεύτερον νὰ κατατεθῇ πίναξ πῶς διετυπώθη ἡ δαπάνη αὕτη. Πόσαι ἔγιναν δαπάναι ὑπ’ εὐθύνην τοῦ Ὑπουργοῦ, καὶ ἀπὸ ποίους Ὑπουργούς. Τέταρτον. Πῶς τέλος πάντων ἡ δαπάνη ἔφθασεν εἰς τὸ ποσὸν τῶν 123 ἑκατομμυρίων, καὶ τὶ ἔγινε μὲ αὐτὰ; Ἐφόσον, κύριοι Βουλευταί, ἐδῶ ἔχομεν ὑπευθύνους καὶ ὑπολόγους, νὰ ἔλθουν νὰ μᾶς εἴπουν, ἐὰν ὅλαι αἱ δαπάναι ἐγένοντο, καὶ πῶς ἐγένοντο, καὶ πῶς ἀπὸ 40 ἔγιναν 123, ἑκατομμύρια. Τὶ εἶναι αὐτό; Οἰκονομία;

§84Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Κύριε Συνάδελφε, ὁ Πρόεδρος τῆς τότε Κυβερνήσεως, κ. Βενιζέλος, ἀπαντῶν εἰς μίαν ἐρώτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὴν Γερουσίαν, σχετικῶς μὲ τὴν ἐπισκευὴν αὐτήν, ἐδήλωσεν, ὅτι μὲ τὰ 40 αὐτὰ ἑκατομμύρια, θὰ φέρῃ εἰς πέρας τὴν ἐπισκευήν. Ἦτο ρητή, καὶ κατηγορηματικὴ αὐτὴ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς τότε Κυβερνήσεως.

§85Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Εὐχαριστῶ διὰ τὴν πληροφορίαν. Ἀκοῦστε, Κύριοι. Λέγει τὸ ἑξῆς ὁ νόμος ὁ ἀρχικός: «ἐγκρίνεται, ἡ διάθεσις 40 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, διὰ τὴν μεταρρύθμισιν τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, εἰς μέγαρον Βουλῆς καὶ Γερουσίας, ἐπιτρεπομένης ὑπερβάσεως κατὰ 15%. Ἑπομένως τὸ μέγιστον τῆς δαπάνης ὡρίσθη ἀρχικῶς εἰς 40 ἑκατομμύρια δραχμῶν. Ἐγὼ δὲ παρ’ ὅλην τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, ἐπειδὴ δὲν εἶμαι οὔτε μηχανικός, οὔτε ἀρχιτέκτων...

§86Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τὰ αὐτὰ πρόσωπα, φαίνεται ὅτι εἰσηγοῦντο καὶ τότε καὶ τώρα.

§87Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Λέγω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ στεγασθῇ ἡ ὑπηρεσία, ἀλλὰ τὸ ἔργον δὲν θὰ συμπληρωθῇ. Δὲν πρέπει νὰ σκεπάζωμεν τὰ ἀσκέπαστα. Δι’ αὐτὸ, Κύριοι, ζητῶ νὰ ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον, καὶ νὰ φέρῃ νομοσχέδιον, ὁ κ. Ὑπουργὸς, διὰ νὰ γίνῃ ἡ δαπάνη σύμφωνα μὲ τὸν πάγιον νόμον, δηλαδὴ διὰ δημοπρασίας ὅπως ὅλα τὰ δημόσια ἔργα. Ὡς πρὸς τὸ παρελθὸν, νὰ μὴ καλύψωμεν τὴν σπατάλην, ἀλλὰ νὰ κατατεθῇ ὁ φάκελλος νὰ τὸν μελετήσωμεν, καὶ νὰ ἴδωμεν, ἐὰν εἶναι ἐπισκευὴ τῶν ἀνακτόρων, ἢ εἶναι ἕνας νέος ἑλληνικὸς παναμᾶς. Νομίζω, κ. Βουλευταί, ὅτι ἐγὼ ἔκαμα τὸ καθῆκόν μου πρὸς τὴν Βουλήν. Ἡ Βουλὴ ἂς κάμῃ τὸ ἰδικόν της. (Χειροκροτήματα).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας.

§89Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Δὲν εἴμεθα ἡμεῖς, κ. Βουλευτὰ, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ πλειοδοτήσωμεν εἰς ὅσα παρέλειψε, καὶ παρέλειψε πολλὰ νὰ εἴπῃ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ὁ κ. Βουλευτής. Πλειοδοτοῦμεν ἀκόμη περισσότερον καὶ ἐγκαλοῦμεν τὴν Κυβέρνησιν...

§90Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Παρέλειψα νὰ εἴπω, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπον, δὲν μειώνουν παντάπασι, τὴν ἄπειρον ἐκτίμησιν τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας.

§91Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας).... καὶ ἐγκαλοῦμεν πρῶτον ἡμεῖς, τὴν προκάτοχον Κυβέρνησιν, ὅτι ἕν ἐκ τῶν σημείων ἐκείνων τὰ ὁποῖα πρέπει ἀπολύτως νὰ ἐξετασθοῦν καὶ νὰ ἐλεγχθοῦν, καὶ παρ’ εἰδικῆς ἐπιτροπῆς, τῆς Βουλῆς, εἶναι καὶ τὸ σημεῖον αὐτὸ τῆς μετασκευῆς τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων.

§92Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Εἶναι πολλὰ ἀκόμη. Εἶναι ἡ ὁδοποιΐα καὶ τὰ ἀποξηραντικὰ ἔργα.

§93Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἕν, ἐπαναλαμβάνω, ἐκ τῶν σημείων τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἐλεγχθοῦν ὑπὸ τῆς Βουλῆς, καὶ δι’ εἰδικῆς ἐπιτροπῆς ἀκόμη, εἶναι βέβαια καὶ ἡ μετασκευὴ τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων. Εἶναι γνωστὸν, κ. Βουλευταὶ, ὅτι τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἀρχήν, ὄχι διὰ νὰ ἀπολαύσῃ τῶν ἀγαθῶν τῆς Ἐξουσίας, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν πλέον ὀδυνηρὰν ἀποστολήν. Ἦλθεν εἰς τὴν Ἀρχὴν, διὰ νὰ ἐπουλώσῃ τὰς πληγὰς τῶν ἀτασθαλιῶν, μιᾶς τετραετίας τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως. Δυστυχῶς, κ. Βουλευταὶ, δὲν ἔχομεν δικαιώματα ἡμεῖς. Ἡμεῖς, ἔχομεν μόνον καθήκοντα ἀπέναντι τοῦ λαοῦ νὰ ἐκτελέσωμεν, διὰ νὰ ἐπουλώσωμεν, ὅπως, προεῖπον τὰς ὑπαρχούσας πληγάς· καὶ αὐτὰς τὰς πληγὰς, ἐπουλώνομεν, μία δὲ ἐκ τῶν πληγῶν αὐτῶν εἶναι, καὶ ἡ πληγὴ τῆς μετασκευῆς τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων. Δὲν εἶναι μόνον αἱ κατηγορίαι, τὰς ὁποίας ἀνέφερεν ὁ ἔντιμος κύριος Βουλευτής, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἀναπτυχθοῦν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, προκειμένου περὶ τοῦ ζητήματος τῆς μετασκευῆς τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων. Τὸ ζήτημα αὐτὸ πρέπει νὰ ἀπασχολήσῃ σοβαρῶς τὴν Βουλήν, καὶ εὐχαρίστως, ἐὰν ὑποβληθῇ αἴτησις, θὰ καταθέσωμεν ὅλον τὸν φάκελλον, τὸν σχετικὸν μὲ τὴν μετασκευὴν τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, καὶ θὰ δώσωμεν ὅλας τὰς ἐξηγήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀπαιτοῦνται νὰ δοθοῦν εἰς τοὺς ἐκλεκτοὺς τοῦ λαοῦ, οἵτινες ἦλθον ἐδῶ, πρὸ παντὸς, διὰ νὰ κάμουν καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν πράξεων τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως. Κύριοι Βουλευταί, τὸ ζήτημα αὐτὸ τῆς μετασκευῆς τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, πραγματικῶς ἀποτελεῖ μίαν ἐγκληματικὴν παρέκκλισιν ἀπὸ τῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι φρουροῦν καὶ κατοχυρώνουν τὸ δημόσιον χρῆμα προκειμένου περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων. Παρετηρήθη δὲ ἐν προκειμένῳ τοῦτο τὸ ἐξαιρετικῶς περίεργον· ὅτι, ἐνῶ ἔπρεπε νὰ γίνῃ μία μελέτη εἰδικὴ καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν ἀκόμη, καθ’ ἣν, κακῶς, κάκιστα, ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ μετατρέψῃ τὰ Παλαιὰ Ἀνάκτορα εἰς Βουλὴν καὶ Γερουσίαν, καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν ἀκόμη, λέγω αὐτήν, ἐνῶ ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις καὶ εἶχε καθῆκον, σύμφωνα μὲ τοὺς νόμους οἵτινες διέπουν πάντοτε, καὶ ἔπρεπε, νὰ διέπουν τὰ ζητήματα αὐτὰ τῆς χρηματικῆς διαχειρίσεως, πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν δημοσίων ἔργων, νὰ προβῇ εἰς τὴν μετασκευὴν κατόπιν τῆς εἰδικῆς μελέτης, ἐπαρουσιάσθη τοῦτο τὸ πρωτάκουστον, κ. Βουλευταί, ὅτι ἐδόθη ἡ μετασκευὴ τῶν Ἀνακτόρων, ἄνευ προμελέτης τινὸς καὶ μὲ μίαν πρωτοφανῆ δικαιολογίαν, ὅτι ἔπρεπεν ἡ μελέτη αὕτη νὰ γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐξελίξεως καὶ τῆς προόδου τῶν ἔργων. Εἶναι μία πρωτάκουστος θεωρία, ἡ ὁποία πρέπει ἀσφαλῶς νὰ παύσῃ εἰς τὸ μέλλον, καὶ τὴν ὁποίαν βεβαίως δὲν θὰ ἀσκήσῃ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, τὸ ὁποῖον ἔχει καθῆκον νὰ κατοχυρώσῃ τὸ δημόσιον χρῆμα ἀπὸ πᾶσαν νέαν ἐπιβουλήν.

§94Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τί σημαίνει ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐξελίξεως καὶ τῆς προόδου τοῦ ἔργου;

§95Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Σημαίνει νὰ ἀνοίξωμεν τὴν μίαν θύραν, ἡ ὁποία εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς καταχρήσεις. Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐξελίξεως τῶν ἔργων, σημαίνει, ὅτι δίδεται ἡ ἐκτέλεσις δημοσίου τινὸς ἔργου, ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς προχείρου ὑπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος νὰ ἐμφανίζῃ δαπάνην ἥτις νὰ μὴ εἶναι ὑπερβολικὴ, οὔτε νὰ βαρύνῃ ποτὲ τὸν δημόσιον προϋπολογισμὸν, ἀλλὰ ἡ ὁποία περικλείει ὄπισθεν διαφόρους ἄλλας σκέψεις, καὶ ἀποφάσεις, αἵτινες καταντοῦν διὰ τῆς ὁδοῦ αὐτῆς νὰ καταλήγουν εἰς τὴν εὔκολον διασπάθισιν τοῦ δημοσίου χρήματος, καὶ νὰ φθάνωμεν, ὅπως ἐφθάσαμεν, διὰ τὴν μετασκευὴν τῶν Ἀνακτόρων, ἀπὸ 40.000.000, προϋπολογισμὸν εἰς τὰ 123.000.000!! Καὶ λέγω 123 ἑκατομμύρια, διότι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, εὐθὺς ὡς ἀνῆλθεν εἰς τὴν Ἀρχήν, ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Γ. Στράτου, ἐφρόντισε πάντοτε νὰ περικόψῃ σωρείαν δαπανῶν, διότι ἐὰν δὲν περιεκόπτοντο αὗται, τὸ ποσὸν θ’ ἀνήρχετο εἰς πολὺ περισσότερα τῶν 123 ἑκατομμυρίων... Ἡ ἐξέλιξις ἢ πρόοδος τῶν ἔργων σημαίνει νὰ γίνεται εἷς πρόχειρος προϋπολογισμὸς ἀλλὰ κατόπιν αὐτὸς ὁ πρόχειρος προϋπολογισμὸς νὰ αὐξάνηται, ἀναλόγως τῶν διαθέσεων καὶ τῶν ὑποστηρίξεων ἐκείνου, ὁ ὁποῖος λαμβάνει τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου, βάσει τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀνακαλύπτεται κατὰ τὴν πρόοδον τῆς ἐργασίας ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ καὶ ἄλλη μετασκευή, ἀνακαλύπτεται ὅτι πρέπει νὰ γίνουν καὶ ἄλλαι μεταρρυθμίσεις, ἀνακαλύπτεται ὅτι πρέπει νὰ γίνουν καὶ νέαι ἐργασίαι καὶ νὰ εἰσαχθοῦν, ὅπως συνέβη μὲ τὴν μετασκευὴν τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, καὶ αἱ τελευταῖαι μέθοδοι τῆς ἐπιστήμης. Τὸ Μέγαρον αὐτό, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι, ὅτε ἐρριζώθη ἡ ἰδέα τῆς τοιαύτης μετασκευῆς του, καὶ κατὰ τὴν γνώμην τοῦ Γραφείου τῶν Δημοσίων Ἔργων, καὶ κατὰ τὴν γνώμην τῶν ἐμπείρων μηχανικῶν, ἦτο ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ μετασκευασθῇ διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Γερουσίας. Ἐν τούτοις ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις δὲν ἔλαμεν ὑπ’ ὄψιν τὰς γνώμας αὐτὰς καὶ ἀπεφάσισε τὴν μετασκευήν. Ἐξέθεσε διάφορα σχέδια πρὸς τοῦτο, καὶ σᾶς ἀναφέρω, ἓν σχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐτέθη τότε ὑπ’ ὄψει τῆς Κυβερνήσεως, σχέδιον τὸ ὁποῖον ἦτο πρακτικόν, καὶ θὰ μᾶς ἀπήλλασσε μὲ ὀλίγην δαπάνην ἀπὸ τὴν γάγγραιναν τὴν ὁποίαν ἔχομεν σήμερον, καὶ τὸ ὁποῖον ἐπὶ τέλους θὰ διετήρει καὶ τὸ ἱστορικὸν μέγαρον τῆς Βουλῆς, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐξεπορεύθη ὁ κοινοβουλευτισμός, καὶ ἐν τῇ αἰθούσῃ τοῦ ὁποίου διεμορφώθησαν τόσοι μεγάλοι πολιτικοὶ ἐν Ἑλλάδι. Προετείνετο δι’ αὐτοῦ, νὰ κατασκευασθῇ ἓν Μέγαρον τῆς Γερουσίας, ἐν τῷ χώρῳ ὅπου εἶναι σήμερον, ὠκοδομημένον τὸ Μέγαρον τῆς Τηλεφωνικῆς Ἑταιρείας, μέγαρον εἰδικὸν μὲ μίαν δαπάνην ἥτις δὲν θὰ ὑπερέβαινε τὰ 30 ἑκατομμύρια. Τὸ Μέγαρον ἐκεῖνο, θὰ ἐξεπλήρου βεβαίως ὅλας τὰς ἀνάγκας τῆς Γερουσίας.

§96Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Ἀκόμη καλύτερον νὰ καταργηθῇ.

§97Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Ἀλλὰ τὸ σχέδιον αὐτὸ δὲν ἐγένετο δεκτὸν, καὶ ἀπεφασίσθη ἡ μετασκευὴ τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων, ἥτις καὶ ἤρχισε νὰ γίνεται. Ἐν τῇ προόδῳ ὅμως τῆς ἐργασίας, ἀνεκαλύπτετο ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνουν νέαι μετασκευαί, καὶ ἐπισκευαί, καὶ μεταρρυθμίσεις. Ἀρκεῖ μόνον νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐπροτάθη καὶ τοῦτο, ὅπερ καὶ ἐγένετο, νὰ κομισθοῦν ἐξ Εὐρώπης εἰδικὰ μηχανήματα ὥστε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ δύναται διὰ μιᾶς ἁπλῆς πιέσεως ἑνὸς κομβίου νὰ καλῇ οἱονδήποτε βουλευτήν ἤθελεν ἐκ τῆς αἰθούσης τῆς Βουλῆς εἰς τὸ Γραφεῖόν του. Διὰ τῆς προόδου τῆς ἐξελίξεως τῶν ἔργων, προσετίθεντο ὅπως εἶπον νέα ἔργα καὶ νέαι μεταρρυθμίσεις. Ἀλλὰ μαζὶ μὲ τὰ νέα ἔργα καὶ τὰς μεταρρυθμίσεις, ἐπηκολούθουν καὶ οἱ προϋπολογισμοὶ δαπανῶν. Τοιουτοτρόπως ὑπεβλήθησαν ἐκτὸς τοῦ πρώτου προϋπολογισμοῦ τῆς δαπάνης μετασκευῆς καὶ ἄλλοι προϋπολογισμοὶ, δι’ ὧν τὸ ποσὸν ἀνῆλθεν, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν 55 ἑκατομμυρίων. Βεβαίως ὑπὸ τὸ πρωτότυπον αὐτὰ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ἠκολούθησεν ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, ἦτο φυσικὸν ὅτι θὰ ἐπήρχετο ἀνωμαλία εἰς τὴν οἰκονομικὴν διαχείρισιν τοῦ ζητήματος. Εἶναι ἀληθὲς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐβεβαίωσεν ὁ κ. Βουλευτής, ὁ ὁποῖος ἁπλῶς ἀνέγνωσε τὸν νόμον ὅτι ἠδύνατο ὁ Ὑπουργὸς προηγουμένως ἄνευ οὐδεμιᾶς δημοπρασίας ἐξ οἰκείας κρίσεως νὰ ἐκλέξῃ τὸν καταλληλότερον καὶ νὰ δώσῃ εἰς αὐτὸν τὸ ἔργον. Ὁ νόμος αὐτὸς μεταγενεστέρως κατηργήθη. Εἶναι ἀληθὲς ἐπίσης ὅτι, ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως, πρέπει ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ νὰ ἐκκαθαρισθῇ καὶ ἐξελεγχθῇ. Πρέπει βέβαια νὰ κατατεθῇ ὁ φάκελλος, καὶ θὰ κατατεθῇ ἂν τὸν αἰτήσουν ὡρισμένοι βουλευταί.

§98ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§99Π. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας). Πρέπει, κ. Βουλευταὶ, νὰ γίνῃ εὐρυτέρα συζήτησις ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ἡ ὁποία βεβαίως δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἀπόψε, διότι οὔτε τὸν χρόνον ἔχομεν, οὔτε τὰ στοιχεῖα ἔχομεν πλήρη ἐνώπιον ἡμῶν, ὥστε νὰ ἀποδείξωμεν τί ἐγένετο.

§100Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤθελα νὰ σᾶς κάμω μιὰν ἐρώτησιν. Εἶσθε σεῖς πεπεισμένος, ὡς μέλος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐγένοντο καταχρήσεις.

§101ΠΕΤΡΟΣ ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Μοῦ ὑποβάλλετε μίαν ἐρώτησιν εἰς τὴν ὁποίαν δὲν δύναμαι νὰ σᾶς ἀπαντήσω. Ἐὰν μὲ παρηκολουθεῖτε, θὰ ἐβλέπετε ὅτι εἶμαι σύμφωνος μὲ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λέγω. Εἶπον ὅτι τὸ ἐφαρμοσθὲν σύστημα διὰ τὴν παραχώρησιν τῆς μετασκευῆς τῶν Ἀνακτόρων, εἶναι πρωτοφανὲς καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ τὸ ἀκολουθήσῃ ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις. Ἀνέφερα τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα ἐδαπανήθησαν, ἀλλὰ δὲν εἶναι καὶ ἔργον μου νὰ κατηγορῶ τοὺς προκατόχους μου. Ἔργον τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ἐλέγχῃ τοὺς πολιτικούς.

§102Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἔργον τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ἀσκῇ τὸν πολιτικὸν ἔλεγχον, ἀλλὰ ἔργον τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ στέλλῃ καὶ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα.

§103ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δέν ἠμπορεῖτε νὰ ἐλέγξητε ἐμὲ ὡς Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, οὐδὲ προσωπικὴν γνώμην ἠμπορεῖτε νὰ μοῦ ζητῆτε, ὅταν εἶμαι Ὑπουργός. Ὅτε ἀνέλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, ἐφρόντισα μὲ κάθε τρόπον νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐντατικώτερον ἡ ἐργασία, ὥστε νὰ παύσῃ πλέον ὑφισταμένη ἡ πληγὴ αὐτή. Κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἕξ μηνῶν ἐπέσπευσα τὸ ἔργον καὶ ἐπεκύρωσα καὶ δέκα πέντε ἀκόμη δημοπρασίας, τὰς ὑπολοίπους. Ἐλπίζω ὅτι τὸ ἔργον αὐτό, καὶ δύναμαι νὰ δώσω διαβεβαίωσιν περὶ τούτου εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι θὰ τελειώσῃ τάχιστα, διότι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ τελειώσῃ. Κατέστησα ὑπευθύνους καὶ τὰς ὑπηρεσίας τὰς ἰδικάς μου, ἀλλὰ καὶ τὸν ἐργολάβον τῆς μετασκευῆς, καὶ ἔχω βεβαίωσιν ἐξ ἀμφοτέρων καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν, ὅτι ἡ ἐργασία αὐτὴ μετὰ τὰς διαφόρους παραλείψεις καὶ ἀφαιρέσεις, τὰς ὁποίας ἐκάμαμε, θὰ τελειώσῃ τάχιστα, διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῆς Γερουσίας. Αὐτὸ ἐνδιαφέρει περισσότερον κυρίως διὰ νὰ λείψῃ τὸ ἐνοίκιον, τὸ ὁποῖον πληρώνει.

§104Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ δημοπρασία ὁριστική;

§105ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἀκολουθήσῃ τὴν σοφὴν καὶ ὀρθὴν γνώμην τοῦ κ. Χατζηγιάννη, διότι ἐδῶ πρόκειται περὶ ἐξαιρετικῆς περιπτώσεως. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, κ. Βουλευταί, νὰ τελειώσωμεν τὸ ἔργον αὐτό. Ἐὰν θέλωμεν πάλιν νὰ τηρηθῶσιν αἱ προθεσμίαι ἐκεῖναι, τὰς ὁποίας ἀπαιτεῖ ὁ νόμος, βεβαίως θὰ βραδύνωμεν ἐπὶ πολὺ τὸ τέλος τῆς ἐργασίας. Ἡ ἐντύπωσις, τὴν ὁποίαν ἐσχημάτισα διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς ἐργασίας, εἶναι ὅτι πρέπει ὁ Ὑπουργὸς νὰ μεταβληθῇ ὀλίγον, ἂς εἴπωμεν, εἰς ἰδιοκτήτην τοῦ ἀκινήτου αὐτοῦ.

§106Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Εἰς ἐργολάβον.

§107ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Νὰ ἔλθῃ εἰς ἀπευθείας συνεννόησιν μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἠμποροῦν νὰ ἀναλάβουν τὸ ἔργον, ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ὅρον, τὸν ὁποῖον εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἔθεσα, ὅτι πρέπει πάντοτε νὰ γίνῃ δημοπρασία. Δὲν συμφωνῶ ὅτι πρέπει νὰ διατηρήσωμεν ὅλας τὰς προθεσμίας, τὰς ὁποίας ἀπαιτοῦν οἱ νόμοι «περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων», ἀλλὰ δημοπρασία πρέπει νὰ γίνεται, καὶ οὕτω ἐγένετο ἀφ’ ἧς ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας ἐγώ.

§108Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τὶ ποσὸν θέλομεν διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν;

§109ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν θὰ ὑπερβῇ αὐτὸ τὸ καθορισθέν.

§110Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τὶ δίδομεν τώρα;

§111ΠΕΤ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὅτε ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, δὲν ὑπῆρχε πίστωσις ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ διὰ τὴν ἐξακολούθησιν τοῦ ἔργου αὐτοῦ. Ἠναγκάσθημεν, διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν, νὰ συνάψωμεν δάνειον τεσσαράκοντα ἑκατομμυρίων ἐκ τῶν Ταμιευτηρίων, καὶ ἦτο καθῆκον ἡμῶν νὰ πράξωμεν τοῦτο, διότι ἄλλως θὰ παρέμενεν ἀτελὲς κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ κτίριον. Θὰ ἠρειποῦτο περισσότερον καὶ θὰ εἶχε καὶ τὸ βάρος ὁ δημόσιος Προϋπολογισμὸς τοῦ ἐνοικίου, τὸ ὁποῖον καταβάλλομεν εἰς τὸ πρώην χορευτικὸν μέγαρον «Καπρὶς», διὰ τὴν Γερουσίαν. (Χειροκροτήματα). Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ καὶ ὁ κ. Χατζηγιάννης, νὰ ἔχω ἐναντίαν γνώμην τῆς ἰδικῆς του, διότι πρέπει τὸ μέγαρον νὰ τελειώσῃ, νὰ προχωρήσω χωρὶς νὰ τηρηθοῦν αἱ προθεσμίαι περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων, διότι ἄλλως δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ τελειώσωμεν ποτέ. Καὶ πρέπει νὰ τελειώσωμεν καὶ αὐτὸ τὸ ἔργον, διότι, ὅπως εἴπωμεν, εἶναι ἡ μοῖρά μας νὰ τελειώνωμεν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἄφησεν ἐρείπια ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις. Νομίζω εἰς αὐτό, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ ἔχῃ περισσότερον τὸν λόγον ἐμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶμαι ἐντελῶς ἀνίδεος τῶν οἰκονομικῶν ζητημάτων. Νομίζω ὅτι, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό, πρέπει νὰ τακτοποιηθῶμεν. Δὲν νομίζω ὅμως ὅτι ἡ τυπικὴ τακτοποίησις σημαίνει καὶ ἀπαλλαγὴν τῶν ὑπευθύνων, ἐὰν ὑπάρχουν τοιοῦτοι.

§112Α. ΜΠΑΣΙΑΚΟΣ. Αὐτὸ λέγει τὸ 4ον ἐδάφιον.

§113ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Αἱ δαπάναι ἐγκρίνονται, ἀλλ’ ἐὰν ἐκ τοῦ ἐλέγχου προκύψῃ ὅτι δὲν ἔγιναν αἱ δαπάναι αὐταί, τότε θὰ ζητηθῇ ὅλη ἡ εὐθύνη.

§114Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Τὴν Βουλὴν ξενίζει γενικῶς ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 4, διὰ τοῦ ὁποίου ἐγκρίνονται ὅλαι αἱ γενόμεναι δαπάναι.

§115ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Αὐτὸ εἶναι ζήτημα λογιστικόν, τὸ ὁποῖον δὲν ἀφορᾷ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας. Ἐγώ, προσωπικῶς, δὲν ἔχω κανένα λόγον νὰ μὴ τὸ διαγράψω, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νομίζῃ ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ εἴμεθα ἀνοικτοί. Ἀλλ’ ἐὰν θέλετε, τὸ τακτοποιοῦμεν ἀργότερον διὰ νέου νόμου.

§116Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Νὰ διαγραφῇ ὁλόκληρος ἡ περίοδος, ἐφόσον δὲν ὑπάρχει λόγος.

§117Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Μήπως ἐτέθη ὑπόπτως ἡ διάταξις ἀπὸ τοὺς ἐνδιαφερομένους;

§118ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν εἶναι δυνατόν, διότι ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι τὰ Δημόσια Ἔργα εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουν καὶ αὐτὸ τὸ ἐλάττωμα, ὅτι ὁ ρυθμὸς των δὲν εἶναι ταχύτερος, ὅτι δὲν γίνεται ἡ ἐργασία μὲ τὴν ταχύτητα, τὴν ὁποίαν θέλομεν ἡμεῖς. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ βεβαιώσω ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὅτι ὅλαι αἱ ὑπηρεσίαι τῶν Δημοσίων Ἔργων ἀποτελοῦνται ἀπὸ ὑπαλλήλους, οἵτινες εἶναι ἀπολύτως ἔντιμοι.

§119Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς ἐντιμότητος τῶν κ. κ. Μηχανικῶν τῆς Διευθύνσεως Δημοσίων Ἔργων, τοῦτο μόνον ἠθέλομεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὑπῆρξαν ἐπιπόλαιοι. Καταρτίσαντες ἕνα προϋπολογισμὸν διὰ τεσσαράκοντα ἑκατομμύρια, ἀπεδείχθησαν μὴ δυνάμενοι νὰ ὑπολογίσωσι τὴν πραγματικὴν δαπάνην. Ἔπεσαν ἔξω κατὰ 200%.

§120ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν μὲ παρηκολουθήσατε. Εἶπον τοῦτο, ὅτι, παρὰ τὴν γνώμην τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἐγένετο ἡ μετασκευή, νὰ τὸ εἴπωμεν οὕτω, καὶ ὁ καθορισμὸς αὐτῶν τῶν ζητημάτων ὅλων. Τὰ Δημόσια Ἔργα δὲν εἶχον τὴν γνώμην αὐτήν, ἀλλ’ ἐφόσον ἡ Κυβέρνησις ἀνελάμβανε τὴν εὐθύνην, τὰ Δημόσια Ἔργα ἦσαν ὑποχρεωμένα νὰ ὑποκύψωσιν εἰς τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω, Κύριοι Βουλευταί, ὅτι, μετὰ τὴν κατάθεσιν τῶν φακέλλων, ἡ ὁποία θὰ ἐπακολουθήσῃ, θὰ γίνῃ βεβαίως συζήτησις εὐρυτέρα ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἥτις θὰ εἶναι καὶ περισσότερον χρήσιμος, διότι θὰ εἶναι καὶ εἰδικὴ συζήτησις καὶ θὰ ἐξετασθῇ κατ’ αὐτὴν τὸ ὅλον ζήτημα. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, εἶναι, ὅτι ἀπὸ τῆς ἡμέρας, ἀφ’ ἧς ἡ Κυβέρνησις τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἀνέλαβε τὴν Ἀρχήν, σύμφωνα μὲ τὴν ἐντολήν της, παρηκολούθησε φυσικὰ καὶ τὸ ζήτημα τοῦτο, κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι ἐξασφαλίζει πλέον τὰ δίκαια τοῦ Δημοσίου, ἀλλὰ καὶ τοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος πληρώνει τοὺς φόρους του, διὰ νὰ κατασκευάζωνται ἔργα πραγματικὰ καὶ ὄχι διὰ νὰ σπαταλῶνται μὲ τὸ πρόσχημα τῆς κατασκευῆς δημοσίων ἔργων ἑκατομμύρια. (Χειροκροτήματα).

§121ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διαγραφῇ τὸ ἄρθρον 4.

§122ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Νὰ διαγραφῇ. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν.

§123Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ συστήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ἐπειδή, ὅτε ἐδόθη τὸ ἔργον τῆς μετασκευῆς τῶν Ἀνακτόρων, ἐδόθη καθ’ ὃν τρόπον διὰ μακρῶν ἐξήγησεν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, νὰ ἐλαττώσῃ τὸ ποσὸν τοῦ ἐργολάβου, τὸ ὁποῖον διὰ τὰ 40.000.000 πιθανὸν νὰ ἦτο δίκαιον —κατ’ ἐμὲ, ὄχι—, ἀλλὰ διὰ τὰ 123.000.000 εἶναι πάρα πολύ, διότι παίρνει 4,5% ἐπὶ τῆς γενομένης ἐργασίας. Ἐὰν λοιπὸν πρόκειται εἰς ἐργολάβος μηχανικός, ὁ ὁποῖος δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο ἀπολύτως, νὰ πάρῃ περίπου 10.000.000 διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν Ἀνακτόρων, νομίζω ὅτι τοῦτο εἶναι πάρα πολὺ καὶ παρακαλῶ τόν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ αὐτὸ ὑπ’ ὄψιν, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ δώσωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ νόμιμον κέρδος τὸ ἐργολαβικόν.

§124ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ποῖος εἶναι ὁ ἐργολάβος;

§125Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὁ κ. Κριεζῆς.

§126ΠΕΤΡ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἐπιθυμῶ νὰ δώσω τὴν πληροφορίαν εἰς τὸν ἀγαπητὸν κ. Συνάδελφον, ὅτι ἤδη ἡ ὑπηρεσία τῶν Δημοσίων Ἔργων ἀσχολεῖται ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ.

§127Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπὶ τούτου θὰ προτείνω εἰς τὴν Βουλήν, ἐπειδὴ τὰ γενόμενα κατὰ τὴν παρελθοῦσαν τετραετίαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, καὶ ἴσως τὰ περισσότερα εἶναι σκάνδαλα καὶ ἀποτελοῦν ἀτασθαλίας, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ τῶν προεκλογικῶν βημάτων ἐτονίσθησαν ἀπὸ ὅλα τὰ συμπράττοντα σήμερον ἐν τῇ Κυβερνήσει κόμματα, θὰ προτείνω, λέγω, ὅπως ὁρισθῇ ἡμέρα συζητήσεως ἐν τῇ Βουλῇ, διὰ νὰ καθορισθῶσιν αἱ εὐθῦναι αἱ κοινοβουλευτικαὶ καὶ αἱ ποινικαὶ τοιαῦται.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν· δέχεται τὴν πρότασιν τοῦ κ. Στράτου;

§129ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§131Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Συγκοινωνίας, Κύριοι Βουλευταί. Εἰς τὰ πρακτικά, τὰ ὑπὸ κύρωσιν τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως, ἐν σελίδι 22, περιλαμβάνεται ὡς ψηφισθὲν ἕν νομοσχέδιον ὑπὸ τὸν τίτλον «περὶ ἐκτελέσεως Δημοσίων Ἔργων». Δὲν εἶναι νομοσχέδιον. Εἶναι πρότασις νόμου, ἡ ὁποία ἔχει ἀρκετὰς ὑπογραφὰς. Μεταξὺ τῶν ὑπογραψάντων ἤμην καὶ ἐγὼ καὶ ὅλοι τας γνωρίζετε πῶς εἷς Συνάδελφος δίδει ὑπογραφὴν εἰς πρότασιν, τὴν ὁποίαν ὑποβάλλει οἱοσδήποτε ἕτερος Συνάδελφος. Τὴν ὑπογραφήν μου ταύτην ἀναιρῶ.

§132Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐψηφίσθη χθὲς κατόπιν συζητήσεως εἰς αʹ ἀνάγνωσιν.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῶν πρακτικῶν. Πρόκειται περὶ κυρώσεως τῶν χθεσινῶν Πρακτικῶν. Ὑπάρχει ἀντίρρησίς τις ἐπ’ αὐτῶν, πλὴν τῆς παρατηρήσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§134Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ ἔχω ἀντίρρησιν, διότι θεωρῶ ψηφισθὲν τὸ σχέδιον τῆς ὑπ’ ἀριθ. 34 προτάσεως, ἡ ὁποία δὲν ἀφορᾷ τίποτε ἄλλο, παρὰ ἁπλῶς μίαν διάφορον διαδικασίαν ἐπὶ ἀπαιτήσεων. Εἶναι γνωστὴ ἡ πρότασις παρὰ τῶν ὑπογραψάντων αὐτήν, παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ἐμελέτησεν, ἀφορᾷ δὲ εἰδικῶς τὸν ἄλλοτε Συνάδελφον κ. Δερλερέν. Θὰ παρακαλέσω λοιπόν, νὰ μὴ θεωρηθῇ ὡς μὴ ψηφισθεῖσα ἡ εἰρημένη πρότασις.

§135Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Μίαν πρότασιν νόμου πρέπει νὰ τὴν υἱοθετήσῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἐφόσον δὲν τὴν υἱοθετεῖ ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἦτο παράτολμον αὐτό.....

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι καὶ ἄσκοπον ἄλλωστε.

§137Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ εἶναι κατάργησις τοῦ Κοινοβουλίου, τὸ νὰ τεθῶμεν ὑπὸ τὴν κηδεμονίαν τῶν Ὑπουργῶν, ἐφόσον μάλιστα ἡ Κυβέρνησις δὲν θέτει ζήτημα ἐμπιστοσύνης...

§138Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Ἄν μάλιστα δὲν δημοσιευθῇ εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως, δὲν γίνεται νόμος τοῦ Κράτους.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σχετικῶς μὲ τὰ πρακτικά, δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ διαγραφῇ ἡ παράγραφος, ἡ ὁποία φέρει ὡς ψηφισθεῖσαν τὴν πρότασιν νόμου «περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων»;

§140ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§141Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Νὰ διαγραφῇ, βέβαια.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφεται συναινέσει τῆς Βουλῆς ἀπὸ τὰ πρακτικὰ ἡ πρότασις νόμου «περὶ ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων» ὡς κακῶς ψηφισθεῖσα.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπόν, γίνεται δεκτὸν ὡς ἐτροποποιήθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, τὸ νομοσχέδιον «περὶ διαρρυθμίσεως τῶν Παλαιῶν Ἀνακτόρων»;

§144ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ὡς ἐτροπολογήθη ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεχίζεται ἡ βʹ κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον συζήτησις ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ» Ὁ κ. Μαυρομμάτης.

§146Ξ. ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ μόνη καταστροφὴ τῆς καπνοβιομηχανίας, τῆς μικρᾶς, καὶ ἡ ζημία τῆς μεγάλης καὶ τῆς παραγωγῆς τῶν ἐκλεκτῶν ποιοτήτων καπνοῦ, εἶναι ὁ συναγωνισμὸς μεταξὺ τῶν μεγάλων πρὸ παντὸς καπνοβιομηχάνων. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν ἐξόδων, τὰ ὁποῖα κάμνουν οἱ καπνοβιομήχανοι διὰ τὰ κυτία, διὰ τὴν ἐμφάνισιν πολυτελῶν κυτίων, δίδουν καὶ μεγάλα ποσοστὰ εἰς τοὺς πρατηριούχους. Τὰ ποσοστὰ αὐτὰ ἔφθασαν εἰς τὰς ἐπαρχίας καὶ μέχρι 10%. Ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ σημερινὸν ποσοστόν, τὸ ὁποῖον συνεφώνησαν, τὸ 3%, δίδουν 60.000.000 δραχμῶν, δηλαδὴ ἐπάνω–κάτω ἡ ἀξία τοῦ καπνοῦ...

§147ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖον ἄρθρον;

§148Ξ. ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Ὑπῆρχε 3ον ἄρθρον εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶχε τεθῇ ὑπὸ τὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀλλ’ εἰς τὸ τροποποιηθὲν σήμερον νομοσχέδιον ἀπηλείφθη τὸ ἄρθρον αὐτό. Ἡμεῖς μάλιστα ὑπερεθεματίσαμεν ἀπὸ ὅ,τι ἀναγράφει τὸ ἄρθρον τοῦτο καὶ δι’ αὐτὸ λέγομεν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία. Εἰς τὸ ἄρθρον 2 νὰ προστεθῇ 5 § ἔχουσα οὕτω: «Διὰ Διατάγματος ἐφάπαξ ἐκδιδομένου—διὰ νὰ μὴ μεταβάληται καθημερινῶς — προτάσει τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ...». Αὐτὸ ζητοῦμεν, κ. Ὑπουργέ, διὰ νὰ παύσῃ ὁ συναγωνισμός, διότι ὁ συναγωνισμὸς αὐτὸς φέρει τὴν καταστροφήν, τὴν ὁποίαν ἔρχεσθε σήμερον νὰ θεραπεύσητε ἐν μέρει.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Α. Στράτος.

§150ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὸ ἄρθρον 3 ὑπάρχει μία παράγραφος σχετικὴ μὲ τὴν κατάργησιν τοῦ χάρτου ἀλουμινίου ἀπὸ τὰ κυτία τὰ ἐκδοθησόμενα ἀπὸ τῆς ἐπιβολῆς τῆς φορολογίας δρχ. 5.60 καὶ ἄνω κατὰ χιλιόγραμμον. Ἡ διάταξις αὐτὴ ἐτέθη ἀκριβῶς διὰ νὰ καταργηθῇ ἡ πολυτέλεια, ἡ μεγάλη τῶν κυτίων, πολυτέλεια, ἡ ὁποία δὲν ἦτο σύμφωνος πρὸς τὴν πτωχὴν κατάστασιν τῆς Πατρίδος μας. Ἄλλωστε μέχρι σήμερον ὁ συναγωνισμὸς μέχρι τῆς ἐμφανίσεως τοῦ χάρτου ἐξ ἀλουμινίου καὶ τῆς πολυτελοῦς ἐμφανίσεως τῶν κυτίων, ὁ συναγωνισμὸς ἐγένετο ποιοτικῶς, δηλαδὴ εἰς τὴν ποιότητα τοῦ καπνοῦ. Ἀπό τινος ὅμως καιροῦ οἱ καπνοβιομήχανοι, συναγωνιζόμενοι ἀκράτως, ἔπαυσαν τὸν ποιοτικὸν συναγωνισμὸν καὶ ἤρχισαν συναγωνισμὸν εἰς πολυτέλειαν ἐμφανίσεως κυτίων καὶ εἰς ποσοστὰ εἰς τοὺς πρατηριούχους. Οὐχ’ ἧττον ὅμως, διὰ τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς διατάξεως ταύτης τῆς παραγράφου 3, οὐδὲν κερδίζουν οἱ καπνοβιομήχανοι καὶ ἰδίως οἱ παραγωγοί, διότι αἱ δραχμαὶ 5.60 εἶναι τὸ πωλούμενον σήμερον πακέττον τῶν 13 δραχμῶν, τὸ ὁποῖον θὰ πωληθῇ ἀπὸ τῆς ἐπιβολῆς τῆς φορολογίας δρχ. 14. Εἶναι δηλ. 200.000 κιλά. Σήμερον ὅμως, ὁ ἐξ ἀλουμινίου χάρτης τοποθετεῖται ἀκριβῶς καὶ κυρίως εἰς αὐτὰ τὰ κυτία. Ποίαν λοιπὸν οἰκονομίαν θὰ ἔχωμεν, κ. Ὑπουργέ, διὰ τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς παραγράφου ταύτης; Δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελον νὰ προτείνω, ἐὰν δέχησθε, νὰ συμφωνήσητε μὲ τὴν πρότασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν, ἂν δὲ μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, εἴχετε ἀποδεχθῆ, νὰ ἀρθῇ ἡ ἀπαγόρευσις εἰς τὰ κυτία τῶν δραχμῶν 6.00 καὶ ἄνω.

§151Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐὰν ὑπάρχῃ προμήθεια, τὶ θὰ γίνῃ; Ἐγὼ δὲν δέχομαι τὴν ἀποζημίωσιν.

§152ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Συμφωνοῦμεν ἀπολύτως. Οὔτε ἡ ἐπιτροπὴ ἐδέχθη τὴν ἀποζημίωσιν. Ἐὰν ὑπάρχῃ προμήθεια, θὰ ἐξαντληθῇ σὺν τῷ χρόνῳ, τοποθετουμένη εἰς τὰ κυτία τῶν 6.00 δραχμῶν καὶ ἄνω ἢ εἰς τὰ κυτία πολυτελείας. Ἀντὶ δὲ, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἐξαντληθῇ αὐτὴ ἡ προμήθεια ἐντὸς 3–4 μηνῶν, θὰ ἐξαντληθῇ ἐντὸς ἑνὸς ἔτους δηλαδή, θὰ εἶναι ἁπλῶς μία ζημία εἰς τοὺς τόκους τῶν κεφαλαίων τῶν καπνοβιομηχάνων. Τοὐναντίον ὅμως θὰ ἔχῃ ὁ καπνοβιομήχανος μίαν ὠφέλειαν 12 λεπτὰ τὸ κυτίον, ἤτοι 4.80 τὸ χιλιόγραμμον. Δι’ αὐτὸ θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ τὸ δεχθῇ.

§153Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν τὸ δέχομαι ἔτσι, διότι οἱ ἄνθρωποι, ἐπειδὴ δὲν ἤξευραν αὐτὴν τὴν μεταβολὴν καὶ τὴν ἀπαγόρευσιν, ἔχουν κάμει μίαν προμήθειαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι δίκαιον νὰ περιορισθῇ. Δέχομαι νὰ περιορισθῇ δι’ ἕν χρονικὸν διάστημα ἑνὸς ἔτους, μετὰ τὸ πέρας τοῦ ὁποίου νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ κάμνῃ χρῆσιν τοῦ ἐξ ἀλουμινίου χάρτου.

§154ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπίσης, κ. Ὑπουργέ, εἰς τὸ παλαιὸν νομοσχέδιον ὑπάρχει ἄρθρον ἰδιαίτερον, τὸ ὁποῖον ἐγένετο δεκτὸν ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τὸ ὁποῖον προφανῶς ἐκ παραδρομῆς θὰ ἀπηλείφθη τοῦ νέου νομοσχεδίου. Διὰ τοῦ ἄρθρου τούτου ἐπιτρέπεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν διὰ Διατάγματος, ἐκδοθησομένου προτάσει αὐτοῦ, νὰ καθορίζει τὰς τιμὰς χονδρικῆς καὶ λιανικῆς πωλήσεως παντὸς εἴδους σιγαρέττων. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν μάλιστα ἐγὼ σᾶς ἀνέπτυξα, ἐξήντλησα, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους θὰ ἦτο εὐκταῖον, διὰ τοῦ ἄρθρου τούτου, νὰ καθωρίζοντο ἐπακριβῶς τὰ ποσοστά, τόσον τῆς χονδρικῆς ὅσον καὶ τῆς λιανικῆς πωλήσεως, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω πάλιν τοὺς λόγους μου διὰ τὴν τοιαύτην σύστασίν μου. Οἱ μεγάλοι ἐμποροβιομήχανοι, οἱ διαθέτοντες καὶ μεγάλα κεφάλαια καὶ πρὸ παντὸς μεγάλην κατανάλωσιν, ἤρχισαν τελευταίως συναγωνιζόμενοι εἰς τὴν παροχὴν μεγάλων ποσοστῶν εἰς τοὺς πρατηριούχους, δηλαδὴ εἰς τοὺς χονδρικῶς πωλοῦντας, διότι εἰς τοὺς λιανικῶς πωλοῦντας εἶναι καθωρισμένα τὰ ποσοστὰ καὶ οὐδεὶς συναγωνισμὸς ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἐκεῖ, σὺν τῷ χρόνῳ δὲ ὑπέστησαν μίαν ἀρκετὰ μεγάλην ζημίαν οἱ μικρότεροι καπνοβιομήχανοι. Τὸ πρᾶγμα δὲν θὰ εἶχεν ἴσως ἄλλην σημασίαν, ἐὰν περιωρίζετο εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, διότι τὸ πολύ, ὅπως γίνεται εἰς ὅλας τὰς βιομηχανίας καὶ εἰς τὸ ἐμπόριον, θὰ ἐξηφανίζοντα σὺν τῷ χρόνῳ οἱ μὴ διαθέτοντες ἐπαρκῆ κεφάλαια. Ἀλλ’ οἱ μικροὶ καπνοβιομήχανοι καὶ οἱ μεγάλοι ἀκόμη, διὰ νὰ δύνανται νὰ ἐξακολουθοῦν τὰς παροχὰς εἰς ποσοστά, ἤρχισαν τὰς ποιότητας νὰ τὰς χειροτερεύουν, οὕτως ὥστε τὰ καλῆς ποιότητος καπνὰ δὲν ἔχουν πλέον ἀγοράν, Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω ὑμᾶς, ἐὰν ἡ παράλειψις ἐγένετο ἐκ παραδρομῆς, νὰ τοποθετηθῇ ἐκ νέου τὸ ἄρθρον τοῦτο, ὡς παράγραφος τοῦ ἄρθρου 2.

§155Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν δύναται διὰ νομοθετικῆς πράξεως νὰ κανονισθῶσιν αἱ ἐμπορικαὶ σχέσεις, αἱ ὁποῖαι ὑφίστανται μεταξὺ τῶν συναλλασσομένων. Δὲν ἠμπορεῖ τὸ Κράτος νὰ κανονίζῃ τὰς σχέσεις μεταξὺ ἐμπόρων καὶ πρατηριούχων, διότι ἀπὸ τῆς μιᾶς στιγμῆς εἰς τὴν ἄλλην οἱ ὅροι τῶν σχέσεων μεταβάλλονται. Τὸ Κράτος, δυνάμει ἑνὸς παλαιοῦ νόμου, κανονίζει τὰς τιμὰς τῶν σιγαρέττων λιανικῆς πωλήσεως. Ἑπομένως, ὅταν καθορίζομεν τὰς τιμάς, ἡ πίεσις, τὴν ὁποίαν ἀσκοῦμεν ἐκ τῶν ἄνω, δὲν δύναται παρὰ νὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν τὸ νὰ περιορίσῃ αὐτὰ τὰ ποσοστά, τὰ ὁποῖα δίδουν οἱ καπνοβιομήχανοι. Περισσότερον νὰ ἐπεμβῶμεν εἰς τὰς σχέσεις μεταξὺ καπνοβιομηχάνων καὶ πρατηριούχων καὶ εἰς τὴν ἐμπορικὴν κίνησιν τοῦ προϊόντος, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἐπωφελές, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον.

§156ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τὰ ὅσα εἴπετε, Κύριε Ὑπουργέ, εἶναι ὀρθώτατα βεβαίως ἀπὸ ἐπιστημονικῆς ἀπόψεως. Ἀλλ’ ἔλθετε εἰς τὸ πρακτικὸν ἐπίπεδον καὶ σκεφθῆτε τοὺς δυστυχεῖς παραγωγούς, οἱ ὁποῖοι πένονται κυριολεκτικῶς καὶ οἱ ὁποῖοι παίρνουν ἐλάχιστα ποσὰ ἐκ τῆς πωλήσεως τῆς ὅλης ἐσοδείας τοῦ καπνοῦ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Ἡ ὅλη ἐσοδεία εἶναι περὶ τὸ 1.900.000.000, ἐξ ὧν οἱ παραγωγοὶ εἶναι ζήτημα ἐὰν παίρνουν ἄνω τῶν 110.000.000. Οἱ πρατηριοῦχοι ὅμως, οἱ ὁποῖοι οὐδεμίαν ἄλλην πρᾶξιν κάμνουν ἢ τὸ νὰ παίρνουν τὰ κυτία καὶ νὰ τὰ μεταπωλοῦν, οὔτε κεφάλαια διαθέτουν, οὔτε μεγάλην ἐργασίαν ἔχουν, παίρνουν 60 ἑκατομμύρια. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ· εἶναι δίκαιον οἱ πρατηριοῦχοι νὰ παίρνουν τὸ ἥμισυ τῶν ὅσα παίρνουν οἱ παραγωγοί, οἱ ὁποῖοι δίδουν τὸ ψωμὶ τῆς Ἑλλάδος, ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἀποζῶμεν; Καὶ σᾶς ἐρωτῶ· ἐὰν αὔριον οὗτοι οἱ ἄνθρωποι, οἱ παράγοντες καπνὸν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, παύσουν φυτεύοντες τὸν καπνόν, τί θὰ γίνῃ ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους διότι ἀπὸ τὸν καπνὸν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως τὸ Κράτος ἔχει τὸ ¼ τῶν ἐσόδων τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Θὰ ἤθελον, λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, νὰ εἴχετε τὴν καλωσύνην, νὰ μὴ εἰσερχώμεθα τόσον πολὺ εἰς μίαν θεωρίαν, σωστὴν ἀπὸ ὅλας τὰς ἀπόψεις, ἀλλὰ νὰ σκεφθῶμεν καὶ τὴν τάξιν τῶν πτωχῶν παραγωγῶν καὶ νὰ λάβωμεν μέτρα προστασίας ὑπὲρ αὐτῶν.

§157Ε. ΜΑΝΩΛΑΤΟΣ. Κατόπιν τῶν ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Συνάδελφος καὶ τῶν ὅσα ἐδήλωσεν ὁ κ. Ὑπουργός, διὰ τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ ἐξ ἀλουμινίου χάρτου, παραιτοῦμαι τοῦ λόγου.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαθανάσης.

§159Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Τὸ ζήτημα, κ. Βουλευταί, τὸ ἀναπτυχθὲν καὶ ὑποστηριχθὲν ἐκ μέρους τῶν ἀξιοτίμων προλαλησάντων Συναδέλφων, εἶναι ἐξαιρετικῆς σοβαρότητος, εἶναι ζήτημα ἐξαιρετικῆς σημασίας διὰ τὴν ὅλην ρύθμισιν τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Διότι, ἂν ὑπάρχει σήμερον κρίσις τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, εἷς ἐκ τῶν λόγων τῶν δημιουργικῶν τῆς κρίσεως ταύτης, εἶναι ἐκτὸς πάσης ἀμφιβολίας, ὅτι εἶναι καὶ ὁ συναγωνισμός, ὁ δημιουργούμενος ἐκ τῇ παροχῆς μεγάλων ποσοστῶν εἰς τοὺς πρατηριούχους ἐκ μέρους τῶν μεγάλων βιομηχάνων. Διότι οἱ μεγάλοι βιομήχανοι, καὶ ἰδίᾳ μία βιομηχανία ἐσχάτως ἱδρυθεῖσα, κατώρθωσε νὰ ἐπιβληθῇ καὶ συγκεντρώσῃ τὴν μεγαλειτέραν κατανάλωσιν, ἂν μὴ ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον, ἀσφαλῶς ὅμως κατὰ μέγιστον λόγον, λόγῳ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος αὐτοῦ τῆς χορηγήσεως μεγάλων ποσοστῶν. Ὅτε, Κύριοι Βουλευταί, γίνεται ἡ συζήτησις περὶ περικοπῆς καὶ ἐξοικονομήσεως τριῶν λεπτῶν κατὰ κυτίον ἐκ τοῦ περιτυλίγματος τῶν σιγαρέττων καὶ ἄλλου μικροῦ ποσοῦ ἐκ τοῦ χάρτου τοῦ ἀλουμινίου αὐτῶν, ἡ χορήγησις τοιούτων ποσοστῶν, τριῶν ἕως τεσσάρων ἐπὶ τοῖς ἑκατὸν εἰς τοὺς πρατηριούχους, φρονῶ, ὅτι ἀποτελεῖ πρᾶξιν ἐγκληματικὴν, κατὰ τῆς τοιαύτης δὲ τακτικῆς ἔχομεν ἐπιτακτικὴν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπεμβῶμεν, ἵνα τὴν περιστείλωμεν. Θεωρῶ σκόπιμον, Κύριοι, νὰ σᾶς δώσω μίαν χαρακτηριστικὴν εἰκόνα τῆς κατανομῆς τῶν ἐκ τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ἐσόδων μεταξὺ τῶν διαφόρων παραγόντων, οἱ ὁποῖοι μετέχουν τῆς οἰκονομικῆς διαχειρίσεως κατὰ διάφορα στάδια τοῦ προϊόντος αὐτοῦ ἀπὸ τῆς παραγωγῆς μέχρι τῆς καταναλώσεως. Ὁ Δημόσιος προϋπολογισμὸς εἰσπράττει ἐκ τοῦ φόρου ἐσωτερικῆς καταναλώσεως 1.500 ἑκατομμύρια περίπου ἐτησίως. Οἱ πωληταὶ χονδρικῆς πωλήσεως, δηλαδὴ οἱ πρατηριοῦχοι, εἰς ἑκατὸν μόνον πρόσωπα ἀνερχόμενοι, λαμβάνουσιν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν δραχμῶν 12 τιμῆς κατὰ κυτίον, περίπου 40 λεπτὰ κατὰ κυτίον, ἤτοι 16 κατὰ κιλόν, καὶ ἐπὶ τεσσάρων καὶ ἡμίσεος ἑκατομμυρίων κιλῶν, δραχμὰς περίπου 75 ἑκατομμύρια, ἀποτελούσας κέρδος σχεδὸν καθαράν. Οἱ λιανοπωληταί, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς αὐτῆς τιμῆς τῶν 12 δραχμῶν κατὰ κυτίον, λαμβάνουσιν ἑκατὸν ὀγδοήκοντα περίπου ἑκατομμύρια, ἀνερχόμενοι καὶ αὐτοὶ εἰς τρεῖς χιλιάδας περίπου ἄτομα. Πόσα, λαμβάνουσι, Κύριοι, νομίζετε οἱ παραγωγοὶ τοῦ καπνοῦ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, οἱ ὁποῖοι ἀνέρχονται εἰς εἴκοσι πέντε χιλιάδας περίπου οἰκογενείας; Οὗτοι, ὑπολογιζομένης τῆς τιμῆς τοῦ καπνοῦ κατὰ μέσον ὅρον εἰς δραχμὰς τριάκοντα τὸ κιλόν, λαμβάνουσιν 115 περίπου ἑκατομμύρια καὶ δὴ ὄχι κέρδος, ἀλλ’ ἀκαθάριστον εἰσόδημα. Αὐτή, Κύριοι, εἶναι ἡ χαρακτηριστικὴ ἀνάλυσις, ἡ ὀδυνηρά, ἡ ἀπογνωστική, ἡ ἐγκληματικὴ ἀναλογία τῆς κατανομῆς τῶν ἐκ τῶν καπνῶν αὐτῶν ἐσόδων. Ἐάν, Κύριοι, νομίζετε, ὅτι ἡμεῖς, τὸ Λαϊκὸν κόμμα καὶ τὰ συμπράττοντα μετ’ αὐτοῦ κόμματα, κόμματα ἔχοντα περιεχόμενον καθαρῶς λαϊκὸν, ἀντιπροσωπεύοντα κατὰ τὴν μεγαλειτέραν των ἀναλογίαν, τὰς λαϊκὰς, τὰς παραγωγικὰς καὶ γεωργικὰς τάξεις, ἔχοντες ὑποχρέωσιν, δὲν ἀμυνθῶμεν ὑπὲρ τῆς διορθώσεως τῆς τοιαύτης καταστάσεως, νομίζω ὅτι παραλείπομεν νὰ ἐπιτελέσωμεν τὸ ὕψιστον ἐκ τῶν καθηκόντων μας, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἐπιτελέσωμεν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Εἶμαι, Κύριοι, ὑποχρεωμένος νὰ διαμαρτυρηθῶ κατὰ μιᾶς τακτικῆς, ἡ ὁποία παρατηρεῖται, ἀφ’ ἧς τοὐλάχιστον ἐγὼ εἰσῆλθον εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, μιᾶς τακτικῆς νὰ παρουσιάζωνται κάθε τόσον νομοθετικὰ μέτρα ἐπιλύσεως δῆθεν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, διὰ θορυβωδῶν ὑποσχέσεων καὶ ἐντυπωσιακῶν ἐπαγγελιῶν καὶ αὐταὶ αἱ ὑποσχέσεις νὰ μὴ καταντοῦν παρὰ εἰς ἕνα ἀέρα καὶ, ἐνῷ δὲν ἀποκομίζει τίποτε ἐξ αὐτῶν ὁ παραγωγός, νὰ ἐνθυλακώνωνται ὅμως πάντοτε μέγιστα κέρδη ὑπὸ τῶν βιομηχάνων καὶ ἄλλων. Δὲν εἶμαι, Κύριοι Βουλευταί, ἐξ ἐκείνων, οἵτινες εἶναι τῶν ἄκρων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀποκλειστικοὶ ὑπερασπισταὶ τῶν συμφερόντων μιᾶς μόνον τάξεως. Εἶμαι ἀντιθέτως ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὴν ἀντίληψιν, ὅτι πασῶν τῶν κοινωνικῶν τάξεων πρέπει τὰ συμφέροντα νὰ ὑποστηρίζωνται ἐν μέτρῳ, ἐν πνεύματι ἰσότητος καὶ δικαιοσύνης. Ἀλλ’ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σημειώσω συγκεκριμένως πρὸς τὴν ἀπασχολοῦσαν ἡμᾶς περίπτωσιν, ὅτι, ἐνῷ ὑπάρχουσι βιομήχανοι, οἱ ὁποῖοι πρὸ ὀλίγων μόλις ἐτῶν ἦσαν περιπτεριοῦχοι ἢ ἁπλοῖ μικροπωληταί, σήμερον εἶναι κάτοχοι πολυτελῶν μεγάρων, δὲν ὑπάρχει δ’ ἀντιθέτως, οὔτε εἷς παραγωγός, ὁ ὁποῖος προήχθη, κατὰ τὸ περιουσιακὸν αὐτοῦ ἐπίπεδον, ἀπὸ τὸ ἐπίπεδον τοῦ πτωχοῦ καὶ κατὰ μίαν ἔστω γραμμήν. Ἦσαν καὶ εἶναι πάντοτε, πάντες οὗτοι πένητες, γυμνώττοντες καὶ ὑπὸ τὸ βάρος δεινῆς οἰκονομικῆς κρίσεως κύπτοντες τὸν αὐχένα. Δὲν ἔχουν ποῦ νὰ στραφοῦν, ἵνα ζητήσωσι τὴν βελτίωσιν τῆς τύχης των, παρὰ πρὸς ἡμᾶς, τοὺς ὁποίους πιστεύουν ὡς γνησίους αὐτῶν ἀντιπροσώπους. (Χειροκροτήματα). Τὰ συμφέροντα, Κύριοι Βουλευταί, τὰ βιομηχανικά, ὅπως ὅλων τῶν πλουτοκρατικῶν τάξεων, εἶναι κατωχυρωμένα δι’ ὀργανώσεων μὲ χρήματα, μὲ τύπον, διὰ τῶν προσωπικῶν ἐπεμβάσεων καὶ ἐπιρροῶν, διὰ κοινωνικῶν σχέσεων καὶ καθημερινῶν ἐνοχλήσεων, ἐνῷ τὰ συμφέροντα τῶν πτωχῶν παραγωγῶν εἶναι ἐμπεπιστευμένα μόνον εἰς τὴν εὐσυνειδησίαν τὴν ἰδικήν μας εἰς τὴν εὐσυνείδητον προσπάθειαν ἡμῶν νὰ τὰ ὑπερασπισθῶμεν. Δὲν ἔχουν οὗτοι οὐδαμόθεν ἄλλοθεν νὰ ζητήσουν προστασίαν, οὐδεμίαν νὰ ἀναμείνωσι συνδρομήν. Βλέπετε ὅτι σήμερον διεξήχθη καὶ διεξάγεται ἕνας ἀγὼν φοβερός. Διατί, Κύριοι; Διότι πρόκειται νὰ ἐξοικονομηθῶσιν ἑκατομμύριά τινα, δηλαδὴ νὰ διατεθῶσιν ἐν συνόλῳ 30–40 ἑκατομμύρια ὑπὲρ χιλιάδων οἰκογενειῶν ἐκ τοῦ ἰδίου των προϊόντος. Ἐν τούτοις κατὰ τῆς γλισχροτάτης αὐτῆς ἐπικουρίας ἀνθιστάμεθα, ἡμεῖς, οἱ ἀντιπρόσωποί των καὶ ἀντιδρῶμεν, ἐρωτῶντες πῶς παρέχονται αὐτά; Ἀκούεται δὲ καὶ ἐκεῖ τὸ ἐρώτημα, πῶς δίδονται ταῦτα, ἀκούγονται σχόλια καὶ παρατηρήσεις, πῶς δίδεται τὸ πεντάλεπτον αὐτὸ κατὰ πακέττον εἰς τὴν παραγωγήν, ἐνῷ, Κύριοι, παραβλέπεται ὅτι συνάπτονται δάνεια ἑκατομμυρίων, ἐπιβάλλονται φορολογίαι διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν δανείων αὐτῶν πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἀτυχησάντων βιομηχάνων, πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἀτυχούντων ἐπαγγελματιῶν, καὶ δὲν ἠκούσθη οὐδενὸς ἡ διαμαρτυρία, ἀλλὰ μόνον συνηγορίαι. Οὐδεὶς ἠρώτησε πῶς ἠτύχησαν; Μήπως διότι ἐπῆλθον νέαι πρόοδοι τῶν μηχανῶν ἢ ἠτύχησαν ἐξ ὑπαιτιότητος τοῦ Κράτους; Ὄχι, ἀλλὰ διατὶ ἐπιδιώκεται ἡ ἀποζημίωσις; Διὰ νὰ χαλκευθῶσι νέα δεσμά, νέα κατατυράννησις τῶν παραγωγῶν διὰ τῆς ἑδραιώσεως de facto μιᾶς μονοπωλήσεως τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν μετὰ πάσης εὐσυνειδησίας, ἀλλὰ καὶ μετὰ πάσης ἠρεμίας καὶ προσοχῆς, νὰ ἐξετάσωμεν ὁλόκληρον τὸ νομοθέτημα αὐτό. Ἡ διάταξις, τὴν ὁποίαν ὑπεστήριξαν καὶ οἱ προλαλήσαντες Συνάδελφοι, εἶναι διάταξις σωστική, διότι, διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς, ἐπιβάλλεται ὄχι φορολογία, ἀλλὰ ἓν μέτρον περιστολῆς τοῦ ἀθεμίτου συναγωνισμοῦ, ὅστις καταλήγει εἰς βάρος τῆς παραγωγῆς. Ἐὰν θέλετε, Κύριοι, δύναμαι νὰ σᾶς προσθέσω καὶ τοῦτο. Ἐκ τῶν τεσσάρων καὶ ἡμίσεος ἑκατομμυρίων κιλῶν, τὰ ὁποῖα καταναλίσκονται, ἡ περὶ ἧς ὁ λόγος περιφέρεια τοῦ Νομοῦ Αἰτωλοακαρνανίας, ἔχει ἓν ἑκατομμύριον περίπου ὀκάδων ἀπώλητον ἀπόθεμα. Φαίνεται ὅτι ἐκόπησαν καπνὰ Αἰτωλοακαρνανίας περὶ τὰ τρία ἑκατομμύρια ὀκάδων, καθ’ ἣν στιγμήν, τὰ παραχθέντα ἐν συνόλῳ ἦσαν μόλις δύο. Φρονῶ, Κύριοι, ὅτι τὰ ὀλίγα αὐτά, διότι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον, δίδουν μίαν ἀμυδρὰν εἰκόνα τῆς καταστάσεως τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, ὑπὲρ ὧν καλούμεθα νὰ μεριμνήσωμεν. Δικαιοῦμαι φρονῶ, Κύριοι Βουλευταί, νὰ παρακαλέσω ὑμᾶς μετ’ ἐνδιαφέροντος νὰ ἐνισχύσητε τὸ ἔργον ἡμῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν προσπαθοῦμεν νὰ εἰσφέρωμεν εἰς οὐδενὸς βιομηχάνου ἢ πλουσίου τὰ θυλάκια, ἀλλ’ ἀγωνιζόμεθα νὰ ἐνισχύσωμεν, νὰ δώσωμεν μίαν μικρὰν ἀνακούφισιν εἰς μίαν ὡρισμένην τάξιν ἀνθρώπων δυστυχούντων, οὔτε νὰ καταστήσωμεν κἂν τὸν βίον αὐτῶν ἄνετον, ἀλλὰ μόνον νὰ τοὺς δώσωμεν τὰ μέσα νὰ ζήσουν, καὶ νὰ ἐξέλθουν ἐκ τῆς τελείας ἀπογνώσεως εἰς ἣν ἔχουσι περιαχθῆ.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γεωργιάδης.

§161ΤΙΜ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Κατόπιν τῆς θαυμασίας, πράγματι, ἀγορεύσεως τοῦ προλαλήσαντος, δὲν ἔχω εἰμὴ ὀλίγα τινὰ νὰ εἴπω. Ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς διετύπωσα τὴν ἔκπληξιν πῶς παρεισέφρησαν, ὡς ἀνεξάρτητα, οὐραγοί, δέκα ὁλόκληρα ἄρθρα, οὐδεμίαν σχέσιν ἔχοντα μὲ τὴν φορολογικὴν ὑφὴν τοῦ νομοσχεδίου καὶ τὴν ὁποίαν μόνον εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον εὑρίσκομεν. Δὲν ἀποκρύπτω ἀπὸ τὴν Βουλήν, ὅτι εἰς τὰς τριόδους καὶ τοὺς ἔξω ἡ κοινὴ γνώμη ἔχει τὴν ἰδέαν καὶ τὴν εἰκόνα, τὴν ὁποίαν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ φέρω ἐνώπιον ὑμῶν, ὅτι πρόκειται περὶ μέτρου καθαρῶς προστατευτικοῦ τῶν μεγάλων καπνοβιομηχανιῶν, εἰς βάρος, ἀφ’ ἑνὸς τῶν παραγωγῶν, διότι ἡ φορολογία θὰ ἐπιπέσῃ μοιραίως ἐπὶ τῶν παραγωγῶν, ἀλλὰ κυρίως, διότι παρεισέφρησαν δέκα ἄρθρα, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν ἀπολύτως σχέσιν ἔχουσι μὲ τὴν φορολογικὴν ὑφὴν τοῦ νομοσχεδίου. Νομίζω ὅτι τὸ Λαϊκὸν κόμμα, κόμμα καθαρῶς σοσιαλιστικόν, — καὶ εἶναι προγραμματικὴ δήλωσις τοῦ ἀειμνήστου ἡγέτου αὐτοῦ Γούναρη—δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὰ κυρώσῃ, καὶ ἀσυζητητεὶ μάλιστα. Ὑποθέτω δὲ ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ πείσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ν’ ἀπαλείψῃ τὰ ὑπόλοιπα δέκα ἄρθρα, ἢ νὰ συγκληθῇ ἀργότερον ἓν συνέδριον καπνικόν, τὸ ὁποῖον νὰ ἐξετάσῃ ἐμπεριστατωμένως καὶ ἐπιστημονικῶς τὸ ὅλον καπνικὸν ζήτημα καὶ νὰ συνδυάσῃ τὰ συμφέροντα τὰ ἀλληλοσυγκρουόμενα μεταξὺ τῶν διαφόρων τάξεων, ἢ τοὐλάχιστον νὰ φέρῃ ἓν ἄλλο αὐτοτελὲς νομοσχέδιον προστατευτικὸν τῆς καπνικῆς βιομηχανίας.

§162Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Συμφωνῶ μὲ τὸν προλαλήσαντα, ἰδιαιτέρως δὲ ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω ὅτι, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 2, ὅτι πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ.

§163Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διαγράφεται τὸ ἐδάφιον 2.

§164Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπίσης ἡ παράγραφος 4 δὲν ἔχει λόγον ὑπάρξεως. Νὰ διαγραφῇ. Τί γίνεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μαυρομμάτη; Νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 ἀπηλείφθη ἡ 2 παράγραφος. Ἡ τρίτη παράγραφος δεκτή.

§166Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐτροποποιήθη ὡς ἑξῆς: «Ἀπαγορεύεται ἡ συσκευὴ...κλπ.» (ἀναγινώσκει).

§167Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μαυρομμάτη, κ. Ὑπουργέ, τί ἔγινε;

§168Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ τῶν τιμῶν, τὰς ὁποίας θὰ δίδουν οἱ καπνοβιομήχανοι; Ἐγὼ εἶπον, ὅτι μία τοιαύτη τροπολογία δὲν γίνεται ἀπ’ ἐμὲ δεκτή, διότι δὲν ἔχει κανένα λόγον. Οὔτε τὴν παραγωγὴν ἐγὼ κρίνω, ὅτι δύναται νὰ ὠφελήσῃ, οὔτε οὐδένα σκοπὸν δύναται νὰ ἐξυπηρετήσῃ. Ἀντιθέτως δὲ φρονῶ, ὅτι δύναται νὰ συντελέσῃ, ὥστε νὰ ἐπιβαρυνθῇ καὶ ἡ κατανάλωσις, διότι ὅλαι αὐταὶ αἱ διάμεσοι χεῖρες, αἱ ὁποῖαι χρησιμοποιοῦνται εἰς τὴν πώλησιν τοῦ καπνοῦ, βασίζονται καὶ εἰς τὴν ἀμοιβήν, τὴν ὁποίαν θὰ κερδήσουν. Ἑπομένως, οὐδὲν ὄφελος παρέχει ὑπὲρ τῆς παραγωγῆς.

§169Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Ὁ λόγος εἶναι ὁ ἑξῆς: ὅτι οἱ μεγάλοι καπνοβιομήχανοι πληρώνουν πολὺ μεγαλείτερον ποσοστὸν εἰς τοὺς πρατηριούχους. Ἀποφασίζουσι μάλιστα νὰ μὴ ἔχουν κἂν κέρδος ἐπί τι διάστημα, πρὸς μόνον τὸν σκοπὸν νὰ καταστρέψουν τὰς μικρὰς καπνοβιομηχανίας. Ἐκ τοῦ λόγου τούτου λοιπόν, ἡ βλάβη καὶ τοῦ Κράτους καὶ τῆς παραγωγῆς εἶναι προφανής.

§170Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπειδὴ τὸ νομοσχέδιον δὲν συνεζητήθη κατ’ ἀρχήν, κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν, καὶ ἐπειδὴ πρόκειται τώρα νὰ γίνῃ δευτέρα συζήτησις καὶ τελειωτική, νὰ θεωρηθῇ ἡ παροῦσα συζήτησις ὡς πρώτη συζήτησις, διὰ νὰ δυνηθῇ ἡ Βουλὴ νὰ κατατοπισθῇ ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν, αἱ ὁποῖαι σήμερον εἰσάγονται. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι σοβαρώτατον καὶ δὲν δυνάμεθα κατὰ τοιοῦτον τρόπον νὰ ψηφίζωνται τόσον σοβαρὰ νομοσχέδια καὶ τροπολογίαι ὑπὸ τῆς παρούσης Βουλῆς. (Χειροκροτήματα)

§171Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό, κ. Συνάδελφε.

§172ΑΔ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἀντὶ τούτου, ἐγὼ ἔχω νὰ προτείνω νὰ γίνῃ κἄτι τι ἄλλο. Νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις, νὰ ἐκτυπωθοῦν αἱ τροπολογίαι καὶ νὰ τὰς μελετήσωμεν.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτό, ποὺ ζητεῖτε σεῖς, κ. Γ. Στράτε, εἶναι ἀδύνατον. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Νικολίτσα, ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἂν τὴν δέχεται.

§174ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Αἱ τροπολογίαι, κ. Συνάδελφοι, ἔχουν ἐκτυπωθῇ καὶ συνοψισθῇ εἰς ἕν νέον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μᾶς διενεμήθη πρὸ τριῶν ἡμερῶν. Διατί, λοιπόν, νὰ ἀναβάλωμεν τὴν συζήτησιν;

§175Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀναβολή, διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ τὸ περιμένει ὁλόκληρος ὁ λαός, διὰ νὰ ἴδῃ ἂν θὰ ἔχῃ αὔριον νὰ φάγῃ μπομπότα (ἄρτον ἐξ ἀραβοσίτου) ἢ ἔχι.

§176Κ. ΨΑΡΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μὲ τὴν ἀναβολὴν γίνονται προμήθειαι καὶ ἀγοράζονται μεγάλαι ποσότητες σιγαροχάρτου, καὶ γίνεται κατόπιν ἐκμετάλλευσις. Δὲν ἐπιδέχεται ἀναβολὴν τὸ ζήτημα.

§177Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν, ἂν δέχεται αὐτάς, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ συζητήσωμεν καὶ τὸν Προϋπολογισμόν. Συνεπῶς, ὅσον καὶ ἂν παραδεχθῇ κανείς, ὅτι αἱ τροπολογίαι αὐταί, τὰ κέρδη τῶν παραγωγῶν, τὰ κέρδη τῶν καπνοβιομηχάνων, τῶν πρατηριούχων κλπ., ἔχουν ἀνάγκην μιᾶς ἐξονυχίσεως μεγαλειτέρας. Δὲν ἠμποροῦμεν ὅμως νὰ ἀναβάλωμεν τὸ νομοσχέδιον. Θὰ τὸ ψηφίσωμεν τώρα μὲ ὅσας τροπολογίας ἔχει κάμει δεκτὰς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τοῦτο δὲν μᾶς ἀφαιρεῖ τὸ δικαίωμα, ἐὰν ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς ἀποδειχθῇ ὅτι ζημιοῦνται οἱ παραγωγοί, νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸ νομοσχέδιον. Φρονῶ, λοιπόν, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε. Πρόκειται περὶ φορολογικῶν νομοσχεδίων.

§178ΤΙΜ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι φορολογικὰ καὶ τὰ δέκα ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου.

§179Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐξυπηρετεῖ τοὺς παραγωγούς. Δι’ αὐτὸ ζητοῦμεν τὴν ἀναβολήν του.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 3ον. (ἀναγινώσκει).

§181Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§182ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐδέχθητε τὴν ἑξῆς τροπολογίαν· «Νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ φράσις τῶν 12½ γραμμαρίων»;

§183Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα. Τὸ ἐδέχθην.

§184Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τότε, ἐγώ, κ. Πρόεδρε, παραιτοῦμαι τοῦ λόγου μου.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς ἐτροπολογήθη παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3ον.

§186ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§187Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Ἅμα διαγραφῇ τὸ ἄρθρον αὐτό, θὰ ἐπιτρέπωνται τὰ δῶρα καὶ διὰ τὰ μεγάλα πακέττα;

§188ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Μόνον διὰ τὰ συρταρωτά.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον. (ἀναγινώσκει).

§190ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 4ου τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε. Κύριε Ὑπουργέ, ἐδέχθητε τὴν τροποποίησιν, ἀντὶ 440 χιλιογράμμων, νὰ γίνουν 500;

§191Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§192ΑΝΔΡ. ΣΤΡΑΤΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἀπασχολήσω εἰς τὸ ἑξῆς. Διὰ τοῦ ἄρθρου τούτου, ἀφαιρεῖτε τὸ μονοπωλιακὸν δικαίωμα, τὸ ὁποῖον ἔχουν οἱ ἀνάπηροι καὶ τὰ θύματα πολέμου νὰ πωλῶσιν εἰς τὰς πόλεις, τὰς κάτω τῶν δέκα χιλιάδων κατοίκων, μονοπωλιακῶς τὰ κυτία σιγαρέττων. Ἡ διάταξις αὐτή, ὀρθῶς βεβαίως ἐτέθη ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ περιορισμοῦ τοῦ λαθρεμπορίου καὶ τῆς αὐξήσεως τῆς καταναλώσεως. Θὰ ἤθελον ὅμως νὰ παρακαλέσω ὑμᾶς νὰ ληφθῇ καὶ μία μέριμνα δι’ αὐτοὺς τοὺς ἀτυχεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν ἀκόμη ἀποκατασταθῇ. Ἐφόσον ἐλήφθη ἡ μέριμνα διὰ τοὺς ἤδη ἀποκατασταθέντας, δηλαδὴ διὰ τῆς παραγράφου 2 λαμβάνεται ἡ μέριμνα διὰ τοὺς ἀποκατασταθέντας, νὰ ληφθῇ καὶ μία μέριμνα διὰ τοὺς μὴ ἀποκατασταθέντας, οἱ ὁποῖοι πλήσσονται διὰ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 4. Θὰ ἤθελα, λοιπόν, τὸ ἑξῆς νὰ σᾶς παρακαλέσω. Εἰς τὸ ἄρθρον 7, παράγραφος 3, ἔχετε μίαν αὔξησιν τοῦ προσθέτου φόρου καὶ 1.50 δρχ., ἐξ ἧς θὰ ἀποζημιωθοῦν οἱ ἤδη ἀποκατασταθέντες ἀνάπηροι καὶ θύματα πολέμου καὶ οἱ ἔχοντες φύλλα χάρτου. Θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω τὸ τρίτον αὐτοῦ τοῦ ποσοῦ, δηλαδὴ τὰ 50 λεπτά, νὰ διατεθοῦν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν μήπω ἀποκατασταθέντων.

§193ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν δέχομαι τοιαύτην τροπολογίαν, διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν ἀφορᾷ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν μὴ ἀποκατασταθέντων θυμάτων πολέμου, ἀλλ’ ἀφορᾷ τὸν καπνόν. Ἐὰν γεννηθῇ ζήτημα δι’ αὐτοὺς δὲν ἠμπορεῖ νὰ γεννηθῇ, διότι ἐπὶ τόσον χρόνον δὲν ἐπῆραν αὐτὸ τὸ δικαίωμα. Ἄν τὸ ἔπαιρναν, θὰ ἐγεννᾶτο καὶ δικαίωμα ἀποζημιώσεως. Τώρα πρόκειται περὶ τοῦ καπνοῦ. Δὲν πρόκειται νὰ κάμωμεν πολιτικὴν κοινωνικήν. Ὁπωσδήποτε, νομίζω, ὅτι τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀβάσιμον.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4. Ἄρθρον 5ον. (Δεκτόν).

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 6ον. (Δεκτόν). Ἄρθρον 7ον. (ἀναγινώσκει). (Χειροκροτήματα ἐκ τῶν θεωρείων).

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐκκενωθοῦν τὰ θεωρεῖα ἀμέσως.

§197ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ 5 λεπτὰ μέχρι τῆς ἐκκενώσεως τῶν θεωρείων.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7.

§200Α. ΤΣΙΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, διὰ τοῦ 7ου ἄρθρου ἐπιβάλλεται μία φορολογία, ἕν ποσοστὸν τῆς ὁποίας διατίθεται διὰ τὴν σύναψιν δανείου, προκειμένου νὰ ἀγορασθῶσι καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, τὰ ὁποῖα ἐναπομένουν εἰς τοὺς παραγωγούς. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ συμπεριληφθῇ καὶ ὁ Νομὸς Τρικκάλων, ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἐπαρχιῶν.

§201ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἴπομεν νὰ θέσωμεν τὴν Θεσσαλίαν.

§202Α. ΤΣΙΑΡΑΣ. Ἀλλ’ ἐπὶ πλέον, ἐὰν πρόκειται μόνον διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, εἶναι δῶρον ἄδωρον. Αὐτὰ τὰ καπνὰ, τὰ ἀγορασθησόμενα, νὰ διατεθῶσι διὰ τὸ ἐξωτερικόν.

§203ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐγὼ δὲν δέχομαι νὰ τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ, ἀλλὰ κάμνω τὴν δήλωσιν, ὅτι ἐγώ, ἐφόσον εἶμαι Ὑπουργός, δὲν θὰ ἀφήσω τὰ καπνὰ νὰ πωληθῶσιν ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος.

§204Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Νὰ κάμητε δήλωσιν ἐξ ὀνόματος τῆς Κυβερνήσεως.

§205ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἠμπορῶ νὰ κάμω αὐτὴν τὴν δήλωσιν. Ἄλλην δήλωσιν δὲν κάμνω.

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ παράγραφος 2....

§207Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ προστεθῇ «καὶ Θεσσαλίας μέχρι ποσοῦ 200 χιλ.»

§208Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ διὰ τὴν παράγραφον 1.

§209Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Ἡ φράσις δευτέρα τῆς §2 ὁρίζει, ὅτι τιμὴ θὰ ὁρισθῇ βάσει τῆς μέσης τιμῆς τῶν ἐτῶν 1930–32. Ἐπειδὴ ἡ παραγωγὴ τοῦ 1932 δὲν ἔχει πωληθῇ, καὶ ἐπειδὴ θέλομεν νὰ ὁρίσωμεν τὴν τιμήν, βάσει τῶν τριῶν ἐτῶν πωλήσεως παρακαλῶ νὰ μεταβληθῇ διὰ τῶν ἐτῶν 1929–31.

§210ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι. Ἡ παράγραφος ἔχει καλῶς. Τῷ 1922 εἶναι ἕν ἔτος, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐγένοντο πράξεις. Ἐὰν δὲν εὑρεθοῦν πράξεις, κατ’ ἀνάγκην θὰ περιορισθῶμεν εἰς τὰ δύο ἔτη, ἀλλ’ ἐγὼ νομίζω, ὅτι τῷ 1922 ὑπῆρχε τιμὴ καὶ ἑπομένως θὰ εὑρεθῇ ἡ τιμὴ τοῦ 1932.

§211Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Εἰς χεῖρας μικρεμπόρων, οἱ ὁποῖοι κατοικοῦν εἰς τὰ μέρη αὐτὰ εὑρίσκονται συνολικῶς ποσότητες 70 χιλ. ὀκάδων καπνοῦ καὶ δὲν τὰς ἀγοράζουν οἱ ἔμποροι, πιέζοντες αὐτούς, διότι ἀνεμίχθησαν εἰς τὸ ἐμπόριον. Εὑρίσκονται εἰς χεῖρας αὐτῶν τὰ καπνὰ αὐτὰ ἀπὸ τετραετίας. Ἤδη παρακαλοῦσιν ὅπως τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον θὰ ἐξαγοράσῃ τὰ ἄλλα, ἐξαγοράσῃ καὶ τῶν μικρεμπόρων αὐτὰ τὰ καπνά, ἐφόσον εἶναι κάτοικοι τῶν περιφερειῶν αὐτῶν καὶ δὲν εἶναι βιομήχανοι.

§212ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ληφθῇ ἴσως ὑπ’ ὄψιν αὐτό.

§213Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν καθορισμὸν τῆς τιμῆς, Κύριοι Βουλευταί, φρονῶ, ὅτι δέον νὰ τεθῇ ἀντὶ τοῦ 1930–32, 1929–31, διότι γεννᾶται τὸ ἑξῆς ἄτοπον. Τὰ καπνὰ περὶ ὧν γίνεται λόγος νὰ ἐξαγορασθῶσιν, εἶναι κυρίως τῆς ἐσοδείας τοῦ 1932. Ὅταν, λοιπόν, ὁρίζεται ὅτι μέσος ὅρος τιμῆς αὐτῶν θὰ εἶνε ἡ τιμὴ τοῦ 1930–32, λέγομεν, ὅτι μέσος ὅρος τριῶν τιμῶν δὲν ὑπάρχει, διότι τὰ καπνὰ τοῦ 1932 πρόκειται ἤδη νὰ ἀγορασθῶσιν.

§214ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔγιναν πράξεις κατὰ τὸ 1932 καὶ ἐπωλήθησαν. Ἐὰν δὲν ἐπωλήθησαν, θὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν τὰ δύο ἄλλα χρόνια.

§215Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Νὰ τεθῇ, ὡς διάταξις αὐτό.

§216ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι. Ἐγὼ εἶπα ἁπλῶς, ἄν δὲν ὑπάρχουν.

§217Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Διατὶ τὸ ἀποφεύγετε;

§218ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐγὼ θεωρῶ ἤδη ὅτι αὐτὸ θὰ εἶναι μία μεγάλη παραχώρησις, τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος ἔπρεπε νὰ κάμῃ διὰ τὴν παραγωγήν, ὅτι θέτει τὸν μέσον ὅρον τῶν τριῶν τελευταίων ἐτῶν. Εἶναι κἄτι, τὸ ὁποῖον εἶναι εὐνοϊκόν, ἐν σχέσει μὲ τὰς σημερινὰς τιμάς. Μὴ ζητεῖτε νὰ γίνῃ παραχώρησις πλέον λογική. Ἡμεῖς θέλομεν νὰ μὴ ἀχθῶμεν εἰς ἄτοπα, διότι ἡ διάταξις τοῦ νόμου δημιουργεῖ τοιαῦτα, ἐφόσον καπνὰ τῷ 1932 δὲν ἐπωλήθησαν. Δὲν ὑπάρχουν ἀγοραὶ τοῦ 1932; Δὲν ὑπῆρξαν πωλήσεις τοῦ 1932; Ἐγὼ δὲν δέχομαι τὴν τροπολογίαν.

§219Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἀναγκάζομαι, Κύριε Ὑπουργέ, νὰ κάμω τὴν παρατήρησιν αὐτήν, διότι ἔχω πικρὰν πεῖραν τοῦ παρελθόντος. Κατὰ τὸ παρελθόν, τὸ πρόσφατον, συνέστη εἷς ὀργανισμός, λεγόμενος ἐξαγορᾶς καπνοῦ. Καὶ ἐνῷ συζητοῦντες τότε ἐνταῦθα ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον νύκτα, ἐφροντίσαμεν νὰ κατοχυρώσωμεν τὰς τιμάς, τὰς ὁποίας θὰ ἐλάμβανον οἱ παραγωγοὶ κατὰ τὸν ἀσφαλέστερον τρόπον, ἐν τούτοις, ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς τοῦ καπνοῦ, κατώρθωσε νὰ ἐκβιάζῃ εἰς τοιοῦτον σημεῖον αὐτούς, ὥστε νὰ ἀγοράσῃ τὰ καπνὰ ταῦτα, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ὑπελογίζαμεν νὰ πληρωθῶσιν μέ μέσην τιμὴν δραχμῶν 25 κατ’ ὀκᾶν, νὰ τὰ ἀγοράσῃ πρὸς 9 δραχμὰς τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος καὶ 16 δραχμὰς μέσην τιμὴν τῶν Νέων Χωρῶν. Δηλαδὴ ὁ ὀργανισμὸς δὲν ἔκαμε τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ὑποβοηθήσῃ τοὺς ἐμπόρους εἰς τὸ νὰ πάρουν τὰ καπνὰ εὐθηνότερα, νὰ διακηρύσσῃ δ’ εἶτα καὶ ὡς κατόρθωμα τὸ ἀδίκημα τοῦτο. Φρονῶ, Κύριοι, ὅτι τὸ πάθημα αὐτὸ τοῦ παρελθόντος πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ μάθημα διὰ τὴν ἐξαγορὰν αὐτὴν τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου ὀκάδων καπνοῦ. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος τῶν παρατηρήσεών μου.

§220ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τώρα εἶναι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα.

§221Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ὑπάρχουν, ἐπίσης, Κύριοι, μικραὶ ποσότητες καπνοῦ 50.000 ὀκάδων περίπου ἐν συνόλῳ, τὰ ὁποῖα κατέχουσι μικρέμποροι καὶ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι καπνά, τὰ ὁποῖα κυρίως ἐμπορεύθησαν, ἀλλὰ συμβαίνει τὸ ἑξῆς. Εἰς τὰ χωριὰ κατὰ τὰ ἔτη 1929–31 συνέβαινεν, ἐπειδὴ πολλοὶ τῶν παραγωγῶν ἐστεροῦντο χρημάτων, νὰ δίδουν πρὸς πώλησιν μικρὰς ποσότητας καπνοῦ 20–30 ὀκάδων, πρὸς ἐξοικονόμησιν τῶν ἀναγκῶν των καὶ νὰ τὰ πωλοῦν εἰς ὡρισμένους μικρεμπόρους, οἱ ὁποῖοι ἀγοράσαντες τότε αὐτὰ τὰ κατέχουν μέχρι σήμερον. Οἱ ἔμποροι ὅμως ἢ μᾶλλον οἱ βιομήχανοι, διὰ νὰ πλήξουν τοὺς τοιούτους μικρεμπόρους, συνεννοήθησαν νὰ μὴ τὰ ἀγοράζωσι καὶ σχεδὸν τὰ καπνὰ ταῦτα μένουσιν ἀπώλητα, ἀποτελοῦντα καὶ αὐτὰ ἕν βάρος τῆς παραγωγῆς. Φρονῶ, ὅτι τὸ Κράτος πρέπει νὰ κάμῃ τὴν χειρονομίαν καὶ ἀγοράσῃ καὶ τὸ ποσὸν τοῦτο καὶ διὰ νὰ ἀποσυρθῇ ἀπὸ τὴν ἀγορὰν καὶ διὰ νὰ μὴ καταστραφῶσιν οἱ πτωχοὶ αὐτοὶ ἄνθρωποι, κατόπιν τῆς συμφωνίας τῶν βιομηχάνων. Δὲν πρόκειται, Κύριοι, περὶ ἐξαιρετικοῦ μεγάλου ποσοῦ καὶ διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ἔργον δικαιοσύνης εἶναι νὰ ρυθμισθῇ ἤδη καὶ τὸ ζήτημα τοῦτο.

§222ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶπον προηγουμένως. Δὲν ἠμπορῶ. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 7).

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8ον. (ἀναγινώσκει).

§224Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Παρακαλῶ εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ νὰ προστεθῇ δευτέρα παράγραφος ὅτι «ἀπαγορεύεται ἡ μονοπώλησις...κλπ.» (ἀναγινώσκει). Πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς. Διὰ νόμου ψηφισθέντος πρὸ δύο ἐτῶν, ἀπηγορεύθη ἡ συλλογὴ τοῦ πατοφύλλου ἀνὰ τὸ Κράτος, πλὴν τῶν πατοφύλλων ὡρισμένων χωρίων τῆς ἐπαρχίας Ξηρομέρου καὶ Τριχωνίας, τῶν ὁποίων ἐπιτρέπεται ἡ συλλογή, διότι ἄνευ αὐτῶν, ἦτο ἀδύνατον νὰ γίνῃ τὸ χαρμάνι, πρὸς κατασκευὴν σιγαρέττων. Παρατηρεῖται μόνον τὸ ἑξῆς, ὅτι πολλοὶ καπνέμποροι ἀγοράζουν ἀπὸ ἄλλα μέρη ἐσχάτης ποιότητος καπνά, θέτουν καὶ τὸ πατόφυλλον καὶ τὰ πωλοῦν ὡς καπνὰ τῆς Αἰτωλοακαρνανίας. Θέλομεν νὰ προστεθῇ αὐτὴ ἡ διάταξις, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον ὅλοι οἱ παραγωγοὶ ἐνδιαφέρονται νὰ ὑπάρχουν τὰ πατόφυλλα μαζὶ μὲ τὰ ἄλλα καπνά.

§225Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μέσα εἰς τὸν νόμον δὲν ἠμπορῶ νὰ θέσω τὴν τροπολογίαν, ἀλλὰ ἴσως θὰ δυνηθῶ νὰ δεχθῶ, ὅπως διὰ Διατάγματος δύναται νὰ γίνῃ τοῦτο. Νὰ τὸ μελετήσωμεν καὶ νὰ ἴδωμεν καὶ τὰς συνεπείας, τὰς ὁποίας δύναται νὰ ἔχῃ μία τοιαύτη μεταβολή.

§226Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Ἐπίσης, παρακαλῶ νὰ τεθῇ ὡς τελευταία παράγραφος, ὅτι «ἀπαγορεύεται...κλπ.» (ἀναγινώσκει)

§227ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὸ Διάταγμα θὰ τεθῇ καὶ αὐτὸ.

§228Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Εἰς τὸ Διάταγμα δὲν ἠμπορεῖ νὰ τεθῇ. Πρέπει νὰ τεθῇ εἰς τὸν νόμον. Δὲν ζητοῦμεν τίποτε ἄλλο, εἰμὴ νὰ προστατεύσωμεν τὸ σῆμα, ὅπως προστατεύεται τὸ σῆμα τῶν σύκων, τῆς σταφίδος καὶ ὅλων τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Σεῖς ὁ ἴδιος πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, ἀναπτύσσοντες τὸν Προϋπολογισμὸν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, εἴπετε, ὅτι πρέπει νὰ τυποποιήσωμεν τὰ προϊόντα μας. Ζητοῦμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπηγγέλθητε σεῖς, διὰ τῆς ὡραίας ἀναπτύξεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Αὐτὸ ζητοῦμεν. Ζητοῦμεν δηλαδὴ νὰ μὴ ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ γράφουν ἀπ’ ἔξω ἀπὸ τὰ κυτία καπνοῦ Παράβολας, Ἀγρινίου κλπ., χωρὶς νὰ περιέχουν 60% καπνὰ τῶν μερῶν ἐκείνων. Θέλουν νὰ τὸ μεταχειρίζωνται; Εὐχαρίστως, ἀλλὰ νὰ περιέχουν ποσοστόν τι ἀνάλογον. Δὲν ζητοῦμεν ποσοστὸν 100%, ἀλλὰ ἀνάλογον πρὸς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μεταχειρίζονται.

§229Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κατ’ ἀρχὴν τὸ δέχομαι. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ὅταν τεθῇ αὐτὸ εἰς τὸν νόμον, δὲν θὰ ἔχει μελετηθῇ ὥστε νὰ ἠμπορῇ νὰ ἐκτελεσθῇ, δι’ αὐτὸ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἐπιτραπῇ τοῦτο μόνον διὰ Δ)τος, διὰ νὰ ἴδωμεν κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἐκτελεσθῇ. Νὰ ἴδωμεν κατὰ ποίαν διαδικασίαν θὰ γίνῃ ἡ ἔρευνα περὶ τοῦ περιεχομένου ποσοστοῦ εἰς τὸν καπνόν, περὶ τοῦ ὁποίου γίνεται λόγος.

§230Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἡ προστασία, Κύριοι Βουλευταί, τῆς γνησιότητος τῆς προελεύσεως τῶν προϊόντων, ἀποτελεῖ σήμερον ἀρχήν, τὴν ὁποίαν ἅπαντα τὰ Κράτη ἠκολούθησαν, προκειμένου περὶ τῶν προϊόντων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν ἐκλεκτικότητά τινα καὶ εὐγένειαν. Εἶναι γενικὴ ἀρχή, ἡ ὁποία ἐκράτησε καὶ κρατεῖ εἰς ὅλας τὰς νομοθεσίας τῶν ξένων Κρατῶν. Ἡ Γαλλία, προκειμένου νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν γνησιότητα τῆς προελεύσεως τῶν οἴνων Καμπανίας, ἔλαβεν εἰδικὰ νομοθετικὰ μέτρα, διὰ τῶν ὁποίων ἀπηγόρευσε τὴν ἀναγραφὴν εἰς τὰς φιάλας αὐτῶν «Οἶνος Καμπανίας», ἐὰν ὁ περιεχόμενος ἐν αὐταῖς οἶνος δὲν προέρχεται, πράγματι, ἀπὸ τὴν περιφέρειαν τῆς Καμπανίας. Ἔχομεν, λοιπόν, τῆς Γαλλίας τὸ παράδειγμα, ἥτις, προκειμένου νὰ ἐξασφαλίσῃ τοὺς ἐκλεκτοὺς αὐτῆς οἴνους, καθώρισε διὰ νόμου τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς χρήσεως τοῦ σήματος «Οἶνος Καμπανίας», ἐφόσον δὲν προέρχεται ἐκ τῆς περιφερείας αὐτῆς. Μάλιστα, ἐπειδὴ ἠγέρθησαν παράπονα καὶ διαμαρτυρίαι, ὅτι ἐγίνετο κατάχρησις καὶ εἰς αὐτὴν τὴν γεωγραφικὴν ἔκτασιν τῆς περιφερείας, εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ καθορίσῃ νομοθετικῶς καὶ τὰ ὅρια τῆς περιφερείας αὐτῆς τὰ ἀκριβῆ καὶ τὰ χωρία ἀκόμη ἐκ τῶν ὁποίων ἔπρεπε νὰ προέρχηται ὁ οἶνος, διὰ νὰ φέρῃ τὸ σῆμα τοῦτο. Ἐπίσης, ἐν Αὐστρίᾳ καὶ Γερμανίᾳ ἀνάλογα ἐλήφθησαν νομοθετικὰ μέτρα, ἀλλὰ καὶ πληθὺς ἀποφάσεων τῶν Δικαστηρίων ἐπ’ αὐτῶν στηριχθεῖσαι, ἐξεδόθησαν διὰ τῶν ὁποίων ἐπροστατεύθη ἡ γνησία προέλευσις τῶν διαφόρων ἐκλεκτῶν προϊόντων αὐτῶν, μεταλλικῶν ὑδάτων κλπ. Ἀλλὰ καὶ διὰ τὰ καπνὰ εἰδικῶς ὑπῆρξε δίκη ἔχουσα, ὡς ἀντικείμενον τὴν παραποίησιν, τὴν νόθευσιν τοῦ σήματος «Σιγαρέττα Ἁβάνας», διότι δὲν προήρχοντο ἐκ καπνῶν Ἁβάνας. Οὕτω δὲ καὶ δικαστικῶς ἀνεγνωρίσθη ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ γίνεται χρῆσις ἐπὶ τῶν πούρων αὐτῶν τῶν λέξεων ποῦρα Ἁβάνας, ἐφόσον ὁ δι’ οὗ κατεσκευάσθησαν ταῦτα καπνὸς δὲν ἔχει γνησίαν τὴν προέλευσιν, ὡς καπνὸς Ἁβάνας. Φρονῶ, λοιπόν ὅτι, ὅταν τοιαῦτα μέτρα ἔχομεν ἐφαρμοζόμενα γενικῶς ἀλλαχοῦ, ἀλλὰ καὶ ἐφαρμογὴν αὐτῶν καὶ ἡμεῖς σήμερον ἔχομεν, διότι ἔχομεν τοιαύτην προστασίαν, νομικῶς καθιερωμένην, τῶν σύκων καὶ σταφίδος, διότι γνωστὸν εἶναι ὅτι δὲν δύναταί τις νὰ πωλῇ σταφίδα Μεσολογγίου ἢ σταφίδα Θεσσαλίας καὶ νὰ λέγῃ καὶ διαφημίζῃ αὐτὴν ἀτιμωρητεί, ὡς σταφίδα Κορινθίας, διότι ὑπάρχει νόμος προστατευτικός, κατὰ τοῦτον τὸν λόγον φρονῶ ὅτι ἐπιβάλλεται καὶ ἡ προστασία ἡ Νομοθετικὴ τῆς γνησίας προελεύσεως τῶν καπνῶν Ἀγρινίου, τῶν διαφόρων ἐκλεκτῶν ποιοτήτων αὐτοῦ μέχρι τοῦ συνήθους ποσοστοῦ τῶν 60% ἐν τῷ χαρμανίῳ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι δύναται νὰ ὑπάρξῃ ὡς πρὸς τὴν διατύπωσιν τῆς διατάξεως αὐτῆς, δισταγμός τις ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, καίτοι οὐδεὶς δισταγμὸς πρέπει νὰ ὑπάρχῃ, διότι ἡ διάταξις, ὡς διετυπώθη, διετυπώθη ὑφ’ ἡμῶν κατόπιν μακρᾶς σκέψεως καὶ ἐπισταμένης μελέτης· ἐν τούτοις πρὸς ἄρσιν καὶ τοῦ δισταγμοῦ τούτου, εἴμεθα σύμφωνοι νὰ παρακαλέσωμεν νὰ τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ διάταξις παρέχουσα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τὸ δικαίωμα νὰ καθορίσῃ τοῦτο διὰ Διατάγματος, διότι ἂν δὲν παρασχεθῇ τοιοῦτον δικαίωμα, δι’ ἁπλοῦ Διατάγματος, ἄνευ τῆς Νομοθετικῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ καθορισθῶσιν οἱ ὅροι, οἱ ἀπαγορευτικοί, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀποτελοῦν καὶ τὰς νομίμους προϋποθέσεις ποινικοῦ ἀδικήματος, διότι δὲν δύναται παρὰ νὰ κατοχυρωθῇ καὶ διὰ μιᾶς ποινικῆς κυρώσεως, ἡ τήρησις τῆς περὶ τοῦ ποσοστοῦ τούτου ὑποχρεώσεως.

§231Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ δέχομαι αὐτό.

§232Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δώσῃ μίαν διασαφήνισιν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔννοιαν τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 8. Πῶς θὰ διατίθενται αὐτὰ τὰ χρήματα; Διατὶ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν;

§233ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ νομοθέτημα λέγει, διὰ Διατάγματος ἐφάπαξ ἐκδοθησομένου, θὰ καθιερωθῇ ὁ τρόπος τῆς ἀποδόσεως εἰς τὸν εἰρημένον σκοπὸν καὶ πᾶσα ἄλλη σχετικὴ πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν διατάξεων τοῦ παρόντος ἄρθρου λεπτομέρεια.

§234Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Δὲν εἶναι σαφές, λέγει, κατόπιν ἀποφάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς. Δηλαδή, ἔχομεν μίαν Ἐπιτροπήν, ὑπερκράτος, ἡ ὁποία θὰ διαθέσῃ ἄνευ τῆς γνώμης τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν αὐτὰ τὰ κονδύλια, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι εὐκαταφρόνητα.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄρθρον 9. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Μάλλωσης.

§236Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Μίαν παρατήρησιν, κ. Ὑπουργέ, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9. Δὲν πρέπει νὰ λησμονηθῇ ὅτι πρὶν ἀναφανοῦν οἱ σημερινοὶ καπνοβιομήχανοι, οἱ ἔχοντες τόσον πομπώδεις τίτλους καὶ τὰ μεγάλα ὀνόματα καὶ ὅλην ἐν γένει τὴν ἐμφάνισιν τῆς βιομηχανίας, ὑπῆρξαν μερικοὶ θεμελιωταί, ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, τῆς σημερινῆς προόδου τῆς βιομηχανίας. Αὐτούς, τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον, τοὺς ἀγνοεῖ τελείως. Εἶναι μία τάξις ὀλιγομελής, μία τάξις, ἡ ὁποία δὲν ἀποτελεῖται πέραν ἀπὸ 15, 20, 25. Ἐὰν θέλητε νὰ ἐπιμείνετε εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ ἄρθρου 9, δὲν πρέπει νὰ τοὺς λησμονήσητε.

§237ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖοι εἶναι;

§238Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Εἶναι οἱ ἀπὸ τοῦ 1920 διακόψαντες τὰς ἐργασίας των μικροκαπνοβιομήχανοι, εἴτε λόγῳ τοῦ συναγωνισμοῦ, εἴτε λόγῳ τῶν κρατικῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις, τὰ ὁποῖα, δὲν πρέπει νὰ τὸ κρύψωμεν, ἐσκανδάλισαν τὰς μικρὰς βιομηχανίας. Ὑποθέτω ὅτι ἡ παρατήρησις, τὴν ὁποίαν ὑποβάλλω, εἶναι δικαία, καὶ δὲν θὰ θελήσητε νὰ ἐπιμείνητε εἰς τὴν μὴ διαγραφὴν τοῦ ἄρθ. 9. Νὰ περιλάβητε αὐτούς, τοὺς ἀπὸ τοῦ 20 καὶ ἐντεῦθεν.

§239Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Μάλλωση, πόσοι εἶναι αὐτοί;

§240Ι. ΜΑΛΛΩΣΗΣ. Ὅσοι καὶ ἂν εἶνε, δὲν κάμνουν ἕνα μεγάλον.

§241ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δὲν πρόκειται περὶ μεγάλων.

§242ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Α. Παπαθανάσης.

§243Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἡ διάταξις αὕτη, Κύριοι Βουλευταί, περὶ τῆς ὁποίας ἡ συζήτησις, δὲν ἐμφανίζεται τὸ πρῶτον ἤδη εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Ὑπῆρχε καὶ εἰς τὸ προηγούμενον, τὸ ἀνατυπωθέν, ἀλλ’ ὑπὸ τελείως ἄλλην μορφήν. Καίτοι δὲ ἀπεκρούσθη ἰσχυρῶς ἐν τῇ Κοινοβουλευτικῇ Ἐπιτροπῇ, ἐν τούτοις ἐμφανίζεται σήμερον μὲ ἄλλο ἔνδυμα, μὲ ἄλλην διατύπωσιν.

§244Γ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Δὲν ἀπεκρούσθη. Τοὐναντίον, τὴν υἱοθέτησαν ἐκεῖνοι ποὺ τὴν πολεμοῦν.

§245Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Παρακαλῶ. Ἔχω ἐδῶ, τὸ πρῶτον νομοσχέδιον, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου, διὰ τῆς πρώτης καὶ δευτέρας παραγράφου καὶ τοῦ ἄρθρου 8 καὶ τοῦ ἄρθρου 10, ἐρρυθμίζετο τὸ ζήτημα διαφόρως. Ἐν τῷ νέῳ τούτῳ νομοσχεδίῳ ὅμως καὶ αἱ διατάξεις αὗται ἀπηλείφθησαν τελείως καὶ ἀντικαθίστανται δι’ ἑνὸς νέου παρενθέτου καὶ ὀλιγολόγου ἄρθρου 9, ἱκανοῦ τὰ πάντα ν’ ἀνατρέψῃ καὶ τὰ πάντα νὰ δημιουργήσῃ.

§246Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Δὲν ἔχει σημασίαν.

§247Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἡ διάταξις αὕτη, Κύριοι Βουλευταί, περὶ τῆς ὁποίας ἡ συζήτησις δὲν ἐμφανίζεται τὸ πρῶτον ἤδη εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, ὑπῆρχε καὶ εἰς τὸ προηγούμενον, τὸ ἀνατυπωθέν, ἀλλ’ ὑπὸ τελείως ἄλλην μορφήν. Καίτοι δὲ ἀπεκρούσθη ἰσχυρῶς ἐν τῇ Κοινοβουλευτικῇ Ἐπιτροπῇ, ἐν τούτοις ἐμφανίζεται σήμερον μὲ ἄλλο ἔνδυμα, μὲ ἄλλην διατύπωσιν.

§248Γ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Δὲν ἀπεκρούσθη. Τοὐναντίον τὴν υἱοθέτησαν ἐκεῖνοι, ποὺ τὴν πολεμοῦν.

§249Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἔχω ἐδῶ, τὸ πρῶτον νομοσχέδιον, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου, διὰ τῆς πρώτης καὶ δευτέρας παραγράφου καὶ τοῦ ἄρθρου 8 καὶ τοῦ ἄρθρου 10, ἐρρυθμίζετο τὸ ζήτημα διαφόρως. Ἐν τῷ νέῳ τούτῳ νομοσχεδίῳ ὅμως καὶ αἱ διατάξεις αὗται ἀπηλείφθησαν τελείως καὶ ἀντικαθίστανται δι’ ἑνὸς παρενθέτου καὶ ὀλιγολόγου ἄρθρου 9, ἱκανοῦ τὰ πάντα ν’ ἀνατρέψῃ καὶ τὰ πάντα νὰ δημιουργήσῃ.

§250Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Δὲν ἔχει σημασίαν.

§251Κ. ΒΕΡΡΟΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, τὴν Κοινοβουλευτικήν, συνεζητήθη τὸ ἄρθρον αὐτό, ἀλλὰ δὲν ἐτέθη εἰς ψηφοφορίαν, οὔτε ἀπεκρούσθη.

§252Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Διαγράφω, τότε, πρὸς χάριν σας, ἀπολύτως ὅσα εἶπα περὶ τῆς συζητήσεως ἐν τῇ Κοινοβουλευτικῇ Ἐπιτροπῇ καὶ ἐντοπίζω τὰς παρατηρήσεις μου ἐπὶ τοῦ νέου νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὅμως εἶσθε σύμφωνος, ὅτι δὲν συνεζήτησε κἄν αὕτη. Εἰς τὸ προηγούμενον νομοσχέδιον ὑπῆρχεν, ὡς γνωστόν, διάταξίς τις περὶ ἀποζημιώσεως καπνοβιομηχάνων. Καὶ ἄν μὲν ἡ ἀποζημίωσις αὕτη ἀφεώρα τοὺς βιομηχάνους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶχον δικαιωθῆ ἀποζημιώσεως διὰ τοῦ προγενεστέρου νόμου μέχρι τοῦ 1930, τὸ πρᾶγμα θὰ ἦτο κατ’ ἀνάγκην βεβαίως ἀνεκτόν. ἐφόσον ὑπάρχει ὁ νόμος. Τὸ ζήτημα ὅμως ἤδη τίθεται ὑπὸ νέαν ὅλως μορφὴν καὶ δέον νὰ τύχῃ μείζονος προσοχῆς. Τὸ ζήτημα, Κύριοι Βουλευταί, περὶ τοῦ ὁποίου ἀσχολούμεθα ἔχει μίαν ὁλόκληρον ἱστορίαν. Κατὰ Δεκ)βριον τοῦ 1929, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς κρίσεως καὶ τῆς κρατούσης τότε πείνης, ἐξεδόθη Νομοθετικὸν Διάταγμα διὰ τοῦ ὁποίου ηὐξάνετο ἡ φορολογία τοῦ καπνοῦ κατὰ 8 δραχμὰς κατὰ κιλόν, ἵνα διὰ τοῦ ποσοῦ τούτου ἐξυπηρετηθῶσι τὰ λαϊκὰ συσσίτια. Ὅταν ὅμως τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα τοῦτο ἦλθε πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν, ἔφερε καὶ μίαν νέαν διάταξιν περὶ ἀποζημιώσεως βιομηχάνων. Ἡμεῖς, οἱ ἐλάχιστοι, οἱ ἀποτελοῦντες τότε τὴν μικρὰν ἐκείνην πτέρυγα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διεμαρτυρήθημεν. Παρ’ ὅλας ὅμως τὰς διαμαρτυρίας ἡμῶν, ἐθεσπίσθη ἡ διάταξις διὰ τῆς ὁποίας ποσὸν ἐκ τῆς τοιαύτης φορολογίας ἀπεκόπτετο ἐκ τῶν Λαϊκῶν Συσσιτίων καὶ διετίθετο διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν ἀτυχησάντων βιομηχάνων. Δὲν γνωρίζω, Κύριοι Βουλευταί, εἰς ποίαν ἠθικὴν ἀρχὴν στηρίζεται ἡ θεωρία, ὅτι πρέπει ἐκ τοῦ Δημοσίου Προϋπολογισμοῦ καὶ ἐκ τοῦ ἱδρῶτος τοῦ δεινῶς καὶ ἀπηνῶς φορολογουμένου λαοῦ ν’ ἀποσπῶνται χρήματα, χρήματα κόπων καὶ οἰμωγῶν, ἵνα ἀποζημιῶνται δι’ αὐτῶν οἱ ἀτυχοῦντες ἐπαγγελματικῶς. Ἄν τοιαῦται ἀρχαὶ κρατήσωσιν, ἀλλοίμονον εἰς τὸ Κράτος αὐτό.

§253Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τὴν φορολογίαν ποῖος τὴν πληρώνει;

§254Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ὁ λαός.

§255Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Τὴν πληρώνουν οἱ βιομήχανοι.

§256Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριε Συνάδελφε, διὰ τὰ ζητήματα, τὰ ἀναγόμενα εἰς τὸ καπνόν, εἶσθε ὀλιγώτερον ἁρμόδιος. Καλὸν εἶναι νὰ μᾶς ἀκούητε μετὰ περισσοτέρας ἐμπιστοσύνης, διότι τὰ γνωρίζομεν καλύτερον. Ἡ φορολογία τῶν 8 δρ. δὲν ὑπῆρξεν ἁπλῶς φορολογία ἐπιπεσοῦσα ἐπὶ τοῦ παραγωγοῦ ἀλλ’ ἀφορμὴ καὶ αἰτία συντριβῆς αὐτόχρημα τῆς καπνοπαραγωγῆς, διότι ἅμα τῇ ὑποβολῇ τῆς φορολογίας ταύτης, οἱ βιομήχανοι ἐτηλεγράφησαν εἰς τοὺς ἀντιπροσώπους των νὰ σταματήσωσιν ἀμέσως τὰς ἀγοράς των. Μετὰ παρέλευσιν δ’ ὀλίγων ἡμερῶν, ὅτε ἤρχισε πάλιν ἡ ἀγορὰ καπνῶν, αἱ τιμαὶ ἐνεφανίσθησαν μικρότεραι κατὰ 15 δραχμὰς καὶ ἄνω κατ’ ὀκᾶν. Καὶ ἐρωτῶ τότε ὑμᾶς· ποῖος ἐπλήρωσε τὴν φορολογίαν αὐτήν; Τὴν φορολογίαν πᾶσαν ἐπλήρωσεν ὁ πτωχὸς παραγωγικὸς κόσμος, ἐντεῦθεν δὲ τὸ ἀπόθεμα αὐτὸ τὸ μέγα τοῦ 1.000.000 ὀκ., οὗ ἕνεκα καπνά, τὰ ὁποῖα ἐπωλοῦντο 60 –80 δραχμάς, ἐπληρώνοντο κατόπιν μόνον 40–60 τὴν ὀκᾶν. Πρέπει δὲ νὰ γνωρίζητε, ὅτι οἱ παραγωγοὶ τὰ καπνὰ ταῦτα, τὰ πληρωνόμενα πρὸς δραχμὰς 40 κατ’ ὀκᾶν, τὰ ἔχουσι χρεωμένα εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ βεβαρημένα ἐπὶ πλέον μὲ ἔξοδα καλλιεργείας, συλλογῆς, ἀποθηκεύσεων καὶ φύρας, ἴσου σχεδὸν ποσοῦ, πρὸς τὴν προσφερομένην τιμήν. Ἐντεῦθεν δὲ προῆλθεν οὐ μόνον ἡ πτῶσις τῶν τιμῶν, ἀλλὰ καὶ ἡ στασιμότης τῶν ἀγορῶν. Ὥστε τοῦτο ὑπῆρξεν καὶ ἡ ἀφετηρία τῆς πτώσεως τῶν τιμῶν. Τὴν φορολογίαν αὐτὴν λοιπὸν δὲν τὴν ἐπλήρωσαν οἱ βιομήχανοι, ἀλλὰ τὴν μετετόπισαν εἰς τὴν παραγωγήν.

§257Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Ὅτε ἠρωτήθη τότε ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διατὶ ἔθεσε τὴν φορολογίαν αὐτὴν εἶπεν, ὅτι τὴν ἔθεσε διὰ νὰ κάμῃ συσσίτια ὑπὲρ τῶν πτωχῶν.

§258Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Οὕτω λοιπὸν ὅταν εἰσήγετο πρὸς κύρωσιν τὸ Νομοθετικὸν αὐτὸ Διάταγμα παρενεβλήθη τὸ πρῶτον καὶ ἡ διάταξις αὐτή, διὰ τῆς ὁποίας ποσὸν ἐκ τῆς φορολογίας τῶν 8 δραχμῶν κατὰ κιλόν, ἴσον πρὸς τὸ τέταρτον αὐτῆς διετίθετο πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἀτυχησάντων καπνοβιομηχάνων. Ἀλλά, Κύριοι, ὅ γέγονε, γέγονε. Διότι ὅμως ἐδόθη τότε τὸ ποσὸν αὐτὸ τῆς ἀποζημιώσεως, πρέπει νὰ διαιωνισθῇ;

§259Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Δὲν ἐδόθη. Τὰ ἔφαγε τὸ Κράτος.

§260Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Δὲν τὰ ἔφαγε, διότι διὰ νὰ τὰ φάγῃ τὸ Κράτος, θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ ἄλλος νόμος, ἵνα τὰ διαθέτῃ πρὸς ἄλλον σκοπόν. Τοιοῦτος ὅμως δὲν ἐγένετο, οὔτε ὑπάρχει. Ἐρχόμεθα, λοιπόν, οὕτω δειλά, δειλά, τότε διὰ τῆς εἰσαγωγῆς τῆς διατάξεως αὐτῆς εἰς τὸ προηγούμενον ἐκεῖνο νομοθέτημα περὶ ἀποζημιώσεως βιομηχάνων χάριν τῆς ἀπομακρύνσεως αὐτῶν εἰς τὴν παρασκευὴν τοῦ ἐδάφους πρὸς μονοπώλησιν τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ, μονοπώλησιν, ἡ ὁποία ἀπὸ μιᾶς τετραετίας ἀποτελεῖ τὸ καθημερινὸν ζήτημα, ζήτημα τὸ ὁποῖον συνετέλεσεν εἰς τὴν πολλαπλῆν καὶ καταστρεπτικὴν κατατυράννησιν ἑκάστοτε τῆς παραγωγῆς. Διότι κάθε τόσο, ποὺ ἀνακύπτει τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ ἀνακύπτει, κατὰ σύμπτωσιν, πάντοτε κατὰ τὴν συνήθη τῶν ἀγορῶν ἐποχήν, παρουσιάζονται οἱ βιομήχανοι καὶ λέγουν· δὲν κάμνομεν ἀγοράς, διότι δὲν ἠξεύρομεν τὶ θὰ γίνῃ. Ἐμφανιζόμενος λοιπὸν αὐτὸς ὁ ἐφιάλτης τοῦ μονοπωλίου ἑκάστοτε εἰς τὴν κίνησιν τοῦ ἐμπορίου τῶν καπνῶν, παραλύει τὴν ἀγορὰν αὐτῶν. Ἀλλ’ ἐὰν ἐνεφανίσθη τὸ πρῶτον τότε ἡ διάταξις αὕτη τῆς ἐμμέσου μονοπωλήσεως διὰ τῆς ἀπομακρύνσεως, ἐπὶ ἀποζημιώσει, τῶν ἀτυχησάντων, δῆθεν, βιομηχάνων μὲ κάποιαν δειλίαν, ἤδη, ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίῳ ἐμφανίζεται μὲ ὅλον αὐτῆς τὸ θράσος. Διότι δὲν ἀποτελεῖ τίποτε ἄλλο ἡ νέα διάταξις αὕτη, παρὰ de facto καθιέρωσιν μονοπωλήσεως τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ. Ἀλλά, Κύριοι, ἐξορκίζω ὑμᾶς ἐν ὀνόματι τοῦ πενομένου ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸν ὁποῖον ἐκπροσωπεῖτε, ἐν ὀνόματι τοῦ λιμώττοντος παραγωγικοῦ κόσμου, νὰ μὴ ἐξέλθητε τῆς αἰθούσης ταύτης, νομοθέται μιᾶς τοιαύτης διατάξεως, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ αὐτόχρημα μονοπώλησιν τοῦ καπνοῦ, διατάξεως, ἥτις εἶναι τόσον σατανικὴ καὶ ἡ ὁποία ὁρίζει ὑποχρεωτικὴν τὴν ἔξοδον ἐντὸς ὡρισμένης προθεσμίας, διότι ὁρίζει προθεσμίαν ἑνὸς μηνός, ἵνα σπεύσουν νὰ ὑποβάλουν αἰτήσεις ἀποχωρήσεως καὶ ἀποζημιώσεως, ἀνεξαρτήτως μάλιστα πάσης ἐρεύνης περὶ τῆς ὑπάρξεως ἢ ὄχι ἀτυχήματος ἐπαγγελματικοῦ, οἱ πτωχεύσαντες βιομήχανοι.

§261ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δεχθῇ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ φύγουν καὶ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ μείνουν.

§262Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Τὰς κρίσεις τῶν Ὑπουργῶν, Κύριε Συνάδελφε, τὰς γνωρίζομεν ἡμεῖς καλλίτερον ἀπὸ σᾶς, πῶς παρασκευάζονται πολλάκις, ἀπὸ πενταετίας ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης παρακολουθοῦντες τὰ γενόμενα. Ὀφείλω δὲ νὰ σᾶς ὑπομνήσω τὴν ἐξόφθαλμον εἰκόνα, τὴν ὁποίαν πιστεύω καὶ σεῖς ἔχετε ὀφθαλμοφανῆ τῶν γενομένων, ὅτε συνεδρίαζεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, συζητοῦσα ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ὅτε πάντες περιεκυκλώθημεν διὰ νὰ προστατεύσωμεν τὰ συμφέροντα τῶν ἐνδιαφερομένων.

§263ΣΠ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Αὐτὴ ἡ διάταξις, ἡ ὁποία σᾶς κάμνει νὰ φαντάζεσθε περίεργα πράγματα, δὲν ἐτέθη διὰ νὰ εἰσαγάγῃ κανένα νέον τρόπον.

§264Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ὄχι περίεργα, Κύριε Ὑπουργέ, διότι οὐδέποτε ἄγομαι ὑπὸ τῆς φαντασίας εἰς περιέργους συλλήψεις. Περίεργα πράγματα φαντάζονται συνήθως μόνον οἱ ἔχοντες τὴν ἄνεσιν νὰ ἀσχολῶνται μὲ τὴν κίνησιν τῶν κεφαλαίων. Ἐγώ, δυστυχῶς, ζῶ εἰς τὸ ἐπίπεδον ἐκείνων, οἵτινες μόνον τὴν σκληρὰν πραγματικότητα ἀντιμετωπίζουσιν.

§265Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ διάταξις ποὺ ἐτέθη ἐδῶ, δὲν πρόκειται νὰ εἰσαγάγῃ κανένα νόμον ἢ νέον δικαίωμα. Ὑπάρχει νόμος, ὁ ὁποῖος ἰσχύει. Ὑπῆρχε καὶ ἕν Διάταγμα, τὸ ὁποῖον ἐξεδόθη προεκλογικῶς καὶ τὸ ὁποῖον παρέχει γενναιοτάτας ἀμοιβὰς ἀποζημιώσεως εἰς ἐκείνους, ποὺ πρόκειται νὰ φύγουν. Ἑπομένως, ἡ διάταξις αὐτή, ἡ ὁποία ἐτέθη εἰς τὸ νομοθέτημα αὐτό, ἕνα σκοπὸν ἔχει· αὐτὴν τὴν πληγήν, τὴν ὁποίαν ἀνοίγει ὁ παλαιὸς νόμος, νὰ τὴν περιορίσῃ ἐντὸς λογικοῦ ὁρίου. Ὑπάρχει δὲ ὁ παλαιὸς νόμος, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου δίδονται κεκτημένα δικαιώματα. Δὲν πρόκειται λοιπόν, διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς, οὔτε νέα πράγματα νὰ κάμωμεν, ἀλλὰ ν’ ἀποκαταστήσωμεν τὰ παλαιά, ποὺ ὑπάρχουν δικαιώματα ἰσχυρά, καὶ νὰ περιορίσωμεν ἐντὸς τῶν ὁρίων τὰ δικαιώματα αὐτά. Αὐτὸ εἶναι τὸ πνεῦμα καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐτέθη ἡ διάταξις.

§266Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαφωνήσω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ τῆς ἐννοίας, ἀλλὰ καὶ τοῦ γράμματος τῆς συζητουμένης διατάξεως. Διότι διὰ τοῦ νόμου ἐκείνου παρείχετο τὸ δικαίωμα νὰ ἀποζημιωθοῦν οἱ ἕως τότε ἀτυχήσαντες βιομήχανοι, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἤδη κλείσει τὰς βιομηχανίας των. Ἤδη δὲ εἰσάγεται ἡ ἑξῆς διάταξις: «Διὰ Διατάγματος κλπ. θέλουσι καθορισθῆ αἱ καπνοβιομηχανίαι, αἵτινες θέλουσι δικαιωθῆ ἀποζημιώσεως καὶ αἵτινες ὀφείλουσιν ἐντὸς μηνὸς ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Διατάγματος νὰ ὑποβάλωσιν σχετικὴν δήλωσιν». Δηλαδὴ θὰ ἐκδοθῇ ἕν Διάταγμα, τὸ ὁποῖον θὰ λέγῃ, ἐκ τῶν 164 βιομηχανιῶν, καταργοῦνται αἱ 156 καὶ μένουν αἱ 8, καὶ ὅταν μείνουν αἱ 8 αὗται βιομηχανίαι, αἱ ὁποῖαι θὰ μονοπωλήσουν κατ’ οὐσίαν, ἀφοῦ σχεδὸν ἔχουσιν ἤδη μονοπωλήσει, τὴν ἀγορὰν τοῦ καπνοῦ, ἀποτελέσασαι τρὰστ σιωπηρόν, ὅταν, λέγω, μείνωσιν αὐταί, θὰ ἐμφανισθῶσιν αἱ ὑπηρεσίαι, κυβερνῶντος δὲν γνωρίζω τίνος τότε, δὲν γνωρίζω δὲ ἐὰν θὰ ὑπάρχῃ καὶ ἡ φωνὴ ἡμῶν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, ἢ καὶ ἂν ὑπάρχουσα, θὰ ἔχῃ τὴν δύναμιν νὰ ἀκουσθῇ, καὶ θὰ εἰσηγηθοῦν ἕν νομοσχέδιον μονοπωλήσεως ὑπὲρ αὐτῶν τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ μὲ τὴν δικαιολογίαν μάλιστα ὅτι ἔχει ἤδη αὕτη ἐπέλθει de facto.

§267Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τὶ ποσὸν καταναλίσκεται καπνοῦ;

§268Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἑξακόσιαι πεντήκοντα χιλιάδες κιλῶν.

§269Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Δὲν ἔχομεν ποσὰ μεγάλα. Δὲν ἔχει ἀξίαν. Ἔχει ἀξίαν διὰ τὴν παραγωγὴν καὶ διὰ τὴν κατανάλωσιν;

§270Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Τίνα ἀξίαν ἔχει αὐτό; Ἀξίαν ἔχουν καὶ αἱ 30.000 κιλῶν, διότι καὶ ὁ ἔμπορος τῶν 30.000 κιλῶν, ὅταν πηγαίνει εἰς τὸν τόπον τῆς παραγωγῆς, ἵνα ἀγοράσῃ, κινεῖ τὰς τιμὰς καὶ ἀναγκάζει τοὺς μεγάλους συναγωνιστὰς νὰ θραύσωσι τὸ τρὰστ καὶ νὰ προέλθωσιν εἰς ἀγοράς. Ὅταν δὲ προσέλθουν, πέντε ἔστω ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς μικρούς, οὐδεὶς δύναται νὰ ἀποκλείσῃ τὸν ὠφέλιμον συναγωνισμόν. Δὲν ἐπίστευον ποτέ, Κύριοι, ὅτι τοιαῦται διατάξεις ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποτελέσουν ποτὲ σκέψεις τοῦ κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, Κύριοι, εἰς τὸν πτωχὸν αὐτὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος ὑψώνει τὰς χεῖρας ἱκέτιδας καὶ ζητεῖ προστασίαν καὶ ἐπικουρίαν ἀπὸ ἡμᾶς, ἡμεῖς νὰ δίδωμεν τοιαῦτα κτυπήματα τόσον βαθέα καὶ τόσον αἱματηρά. (Χειροκροτήματα). Ὅταν, Κύριοι, εἶχεν ἄλλοτε ἀποτολμήσει, ἡ πανίσχυρος τότε Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων, νὰ συζητήσῃ ἁπλῶς τὴν μονοπώλησιν τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ, ἐξηγέρθησαν ὅλαι αἱ καπνικαὶ περιφέρειαι, ὕψωσαν μελανὰς σημαίας, ἀπέστειλαν ἐπιτροπὰς ἐπὶ ἐπιτροπῶν, ἵνα διαμαρτυρηθῶσι καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη ἠναγκάσθη. Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν ἐσεβάσθη ἄλλας θελήσεις, νὰ σεβασθῇ τὴν θέλησιν τοῦ κόσμου αὐτοῦ καὶ νὰ μὴ εἰσαγάγῃ τὸ νομοσχέδιον. Καὶ ἐρχόμεθα ἡμεῖς σήμερον, τοιοῦτον μάλιστα νομοσχέδιον, οὕτω πατάσσον τὰ συμφέροντα τῶν παραγωγῶν, νὰ τὸ υἱοθετήσωμεν καὶ τὸ ὑποστηρίξωμεν! Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῶ ποτέ, Κύριοι Βουλευταί, καὶ πιστεύω, ὅτι οὐδεὶς ἡμῶν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῇ νὰ γίνω ὄργανον τῶν ὑπόπτων συμφερόντων, ἅτινα σύρονται εἰς τοὺς διαδρόμους τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα). Δὲν εἶναι ἀνεκτόν, οὔτε ἐπιτετραμμένον, Κύριοι, τοιαύτη διάταξις νὰ ἐξέλθῃ ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης, ὡς νόμος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐμφανίζηται τὸ Λαϊκὸν Κόμμα πρὸ τῶν παραγωγικῶν τάξεων, τῶν ὁποίων ἀξιοῖ τὸ δικαίωμα τῆς ἐκπροσωπήσεως, ὅταν τοιαῦται διατάξεις, τόσον βαθέως πλήττουσαι αὐτάς, εἰσάγονται εἰς τὴν Βουλήν. Πρέπει, Κύριοι, νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὰ πράγματα μὲ κάποιαν ἀποφασιστικότητα καὶ ἠρεμίαν σκέψεως, ἵνα ἀπομακρύνωμεν ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης τὰ ἐνδιαφέροντα καὶ τὰ συμφέροντα, ποὺ περιφέρονται εἰς τοὺς διαδρόμους καὶ τὰς αἰθούσας τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ νὰ σεβασθῶμεν τὸ χρῆμα τοῦ πτωχοῦ κόσμου. Ὅταν ἡμεῖς ἀνερχόμεθα δεκάκις τῆς ἡμέρας τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα, ἵνα ἐκλιπαρήσωμεν πίστωσιν 10.000 δραχμῶν, ἵνα συγκρατήσωμεν τὸ οἴκημα ἑνὸς χωρικοῦ σχολείου, ἀπειλουμένου ἐκ καταπτώσεως καὶ δὲν κατερχόμεθα ἱκανοποιημένοι εἰς τὴν τοιαύτην ἀξίωσίν μας, φρονῶ ὅτι ἀποτελεῖ ἀσύγγνωστον ἔγκλημα νὰ δεχθῶμεν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι νὰ σκορπίζωνται χρήματα τοῦ λαοῦ κατὰ τοιοῦτον τρόπον καὶ διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοιούτων σκοπῶν. (Χειροκροτήματα).

§271Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ἤθελα νὰ καταλάβω τὸ ἑξῆς. Εἶσθε κατ’ ἀρχὴν ἐναντίον πάσης ἀποζημιώσεως, ἀνεξαρτήτως ποσοῦ;

§272Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Διὰ μόνον τὰς βιομηχανίας ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἤδη ἀπέκτησαν ἓν δικαίωμα ἐκ τοῦ ὑπάρχοντος νόμου, διότι εἰς τὸ παρελθὸν ἀπέκτησαν ἤδη τὸ δικαίωμα, καὶ δι’ αὐτὰς δὲ διότι δὲν δύναμαι δυστυχῶς νὰ ὁμιλήσω. Ἐὰν ὅμως ὑπάρχῃ τρόπος ἀνακλήσεως καὶ αὐτῶν τῶν βοηθημάτων, θὰ ὑπεστήριζον καὶ αὐτὸ νὰ τὸ κάμωμεν. Προκειμένου ὅμως περὶ τῆς ἀποζημιώσεως βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου καὶ ἐντεῦθεν ἐλειτούργησαν, νομίζω ὅτι ἀποτελεῖ ἔγκλημα καὶ νὰ τὸ λέγωμεν κἄν, ὅτι θὰ τοὺς ἀποζημιώσωμεν. Ἐὰν δὲ ἔχασαν καὶ ἐξακολουθοῦν νὰ λειτουργοῦν, παραμένουν μὲ τὴν ἐλπίδα, τὴν ἀθέμιτον, ὅτι θὰ τύχουν ἀποζημιώσεως καὶ ὅτι θὰ καταλήξωμεν κάποτε εἰς μονοπώλιον, τὸ ὁποῖον θὰ τοὺς ἀποζημιώσῃ. Ἐὰν ἀποκλεισθῇ ἀπὸ αὐτοὺς καὶ ἡ ἐλπὶς αὐτὴ, θὰ ἴδητε, ὅτι θὰ κλείσουν τὰ καταστήματά των.

§273Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Τὸ μονοπώλιον εἶναι ἤδη δημιουργημένον. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ θεωρήσητε ὅτι εἶναι συναγωνισταὶ σοβαροί, οἱ ὁποῖοι....

§274Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Νὰ σᾶς εἴπω. Ἐὰν δὲν εἶναι σοβαροὶ οἱ συναγωνισταὶ τῶν τριῶν χιλιάδων ὀκάδων εἶναι ὅμως σοβαροὶ συναγωνισταὶ οἱ τῶν εἴκοσι χιλιάδων ὀκάδων, τῶν ὁποίων ἐπίσης ζητεῖται ἡ ἀπομάκρυνσις. Πάντως δὲ οἱ τῶν πεντακοσίων ὀκάδων καὶ τῶν πέντε χιλιάδων ὀκάδων ἐτησίως, ὅταν ἠξεύρουν, ὅτι δὲν θὰ τύχουν ἀποζημιώσεως, ἢ θὰ ἐντείνωσι τὰς προσπαθείας καὶ θὰ γίνουν πραγματικοὶ βιομήχανοι, ἢ θὰ ἀποχωρήσουν.

§275Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Εἴπετε ὅτι εἶναι περὶ τοὺς δέκα. Ἡ κατανάλωσις αὐτῶν μηνιαίως, εἰς πόσον ποσὸν ἀνέρχεται; Ἔχω μίαν στατιστικήν, ἐκ τῆς ὁποίας συνάγεται ὅτι οἱ 10 αὐτοί, ἐξοδεύουν 380.000 κιλὰ μηνιαίως, οἱ δὲ ὑπολοιπόμενοι 148 τοὺς ὁποίους ἀφορᾷ καὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, καταναλίσκουν μόνον 15.000 μηνιαίως. Τὶ θὰ γίνῃ;

§276Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Τὸ 1) 10 τῆς ὅλης καταναλώσεως.

§277Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Θὰ ἐξελιχθῇ εἰς μονοπώλιον, Κύριοι, διότι ὅταν καὶ ὁ μικρὸς ἔμπορος, ὁ μικρὸς βιομήχανος ὑπάγῃ εἰς τὰς καλλιτέρας περιφερείας, εἰς τὸ Ζαπάντι, Παραβόλα, Κατούνα τοῦ Ξηρομέρου, διὰ νὰ ἀγοράσῃ τρία–τέσσαρα σημάδια, τὰ καλλίτερα, αὐτὸς ὁ πτωχός, καίτοι γνωρίζουν οἱ μεγάλοι, ὅτι δὲν δύναται νὰ εἶναι ἡ κίνησις τῶν ἀγορῶν του μεγάλης ἐντάσεως, καίτοι τὸ γνωρίζουν αὐτό, ἐν τούτοις, διότι φοβοῦνται μήπως τοὺς πάρῃ τὰ καλλίτερα σημάδια καὶ ἀρχίσῃ οὕτω νὰ ρεκλαμάρῃ τὴν βιομηχανίαν του, ἀναγκάζονται νὰ σπεύσουν νὰ κάμουν καὶ αὐτοὶ ἀγοράς. Ἐὰν, Κύριοι, ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι, εἴτε διὰ τὸν ἕνα, εἴτε διὰ τὸν ἄλλον λόγον, πρέπει νὰ φθάσῃ εἰς τὴν μονοπώλησιν τῆς βιομηχανίας τοῦ καπνοῦ, δύναται, ἢ μᾶλλον ἔχει καθῆκον, ἔχει ὑποχρέωσιν, νὰ τὸ εἴπῃ ὀρθῶς καὶ εἰλικρινῶς. Ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ φέρῃ ἓν νομοθέτημα μονοπωλήσεως τῆς βιομηχανίας, ἵνα καὶ ἡμεῖς, οἱ ἐκπροσωποῦντες τὰς τάξεις ἐκείνας, φέρωμεν τὰς παρατηρήσεις μας ἐπὶ ἑνὸς συγκεκριμένου σχεδίου καὶ ὑπερασπίσωμεν τὰ συμφέροντα τῆς παραγωγῆς, τὰ βλαπτόμενα, ἢ ἁπλῶς, ἔστω, παραγκωνιζόμενα, καὶ ὄχι διὰ τοιούτων διατάξεων νὰ δημιουργῆται ἕν de facto μονοπώλιον, κατὰ τοῦ ὁποίου οὐδεὶς θὰ ἠδύνατο νὰ ἀμυνθῇ καὶ εἰς τὸ ὁποῖον πᾶσα αὐθαίρετος ἐπιρροὴ καὶ ἐπέμβασις θὰ εὑρίσκῃ νομιμοποίησιν, χάρις εἰς αὐτὴν τὴν πενιχρὰν εἰς φράσεις, ἀλλὰ σατανικὴν διάταξιν. Δὲν φρονῶ, Κύριοι, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον, μεταξὺ ἐκπροσώπων τοῦ λαοῦ, ὁμοφρονούντων, ἀκολουθούντων τὰς αὐτὰς προγραμματικὰς, τὰς αὐτὰς πολιτικάς, τὰς αὐτὰς κοινωνικο–οικονομικὰς ἀρχάς, νὰ ἐμφανίζωνται τοιαῦται ἀντιθέσεις, ὥστε νὰ ὑποστηρίζωνται μέτρα, τὰ ὁποῖα, ὅτε ἐνεφανίσθησαν ἀπὸ τὴν ἀντίθετον ἡμῶν παράταξιν, ἐγκατελείφθησαν ὑπ’ αὐτῆς τῆς ἰδίας πρὸ τῆς γενικῆς ἐξεγέρσεως. Φρονῶ, Κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἐξακολουθήσῃ κἂν συζήτησις ἐπὶ τῆς διατάξεως αὐτῆς. Δύναται ἡ Βουλὴ νὰ κυρώσῃ ἁπλῶς, νὰ ἀναγνωρίσῃ τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον καλῶς ἢ κακῶς ἐδόθη εἰς μίαν ὡρισμένην τάξιν, ἀλλὰ δὲν ἔχει κανὲν δικαίωμα, δὲν τῆς εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ προχωρήσῃ πέραν τούτου, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἐπεκτείνῃ αὐτὸ μέχρι τοῦ νὰ πλήξῃ βαθύτερον μίαν τάξιν παραγωγικήν, τῆς ὁποίας, Κύριοι, τὴν κατάστασιν, τὴν οἰκτράν, καὶ τὰ δίκαια, σᾶς ἐνεφάνισα πρὸ ὀλίγου, ἀγορεύων, μίαν τάξιν, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ἀπέμεινεν οὔτε ἴχνος, οὔτε ἰκμὰς ζωῆς ἀπὸ τὴν ἀφαίμαξιν καὶ τὴν ἐκμετάλλευσιν, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται καθ’ ἑκάστην ἡμέραν. Ἔρχεσθε, Κύριοι, καθ’ ἣν στιγμὴν ψηφίζετε μία διάταξιν, διὰ τῆς ὁποίας πρόκειται διὰ τὴν ἐξαγορὰν 1 ἑκατομμυρίου ὀκάδων καπνοῦ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, τὸ ὁποῖον ἔμεινεν ἀδιάθετον εἰς δύο τὰς μόνας καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας καπνοῦ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως τῆς Χώρας, νὰ ἐπιβάλητε μίαν πενιχρὰν πεντάλεπτον φορολογίαν διὰ νὰ τὸ ἀποσύρητε τὸ ποσὸν αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ βάρος διὰ τὴν παραγωγὴν καὶ τὴν κατανάλωσιν. Ἐπιβάλλομεν μίαν φορολογίαν διὰ νὰ ἐλαφρύνωμεν τὴν κατανάλωσιν, διότι ἀκριβῶς ἡ ὕπαρξις τοῦ ἀποθέματος αὐτοῦ ὀφείλεται εἰς τὴν ἔλλειψιν τοῦ συναγωνισμοῦ, εἰς τὴν ἐπικράτησιν τῶν μεγάλων βιομηχανιῶν, τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς ἀποδείξω ἀμέσως. Ὅταν, λοιπόν, ἐρχόμεθα καὶ λέγομεν, ὅτι θέλομεν νὰ προστατεύσωμεν αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, διότι ἐπλήγησαν ἀπὸ τὰς σιωπηρὰς συνεννοήσεις τῶν ἀγοραστῶν των, ἐπλήγησαν ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι χειρίζονται τὸ προϊόν των, καὶ ἐπιβάλλομεν μίαν μικρὰν μέν, ἀλλὰ γενικὴν φορολογίαν, ὡς μέτρον θεραπείας τοῦ κακοῦ, ἀποτελεῖ τοῦτο τὴν οἰκτροτέραν, τὴν δεινοτέραν ἀντίφασιν, τὸ νὰ λέγωμεν συγχρόνως, ὅτι φροντίζομεν διὰ τὴν μὴ μελλοντικὴν δημιουργίαν ὁμοίας καταστάσεως συγκεντρώσεως νέων ἀποθεμάτων καπνοῦ συντελοῦμεν ὅμως νὰ διατηρηθῇ ἡ πηγὴ τοῦ κακοῦ δηλαδή, νὰ δημιουργηθῇ ἐμμέσως ἡ μονοπώλησις τῆς βιομηχανίας αὐτοῦ. Δὲν νομίζω, Κύριοι, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένη ἐκ λόγων στοιχειώδους λογικῆς ἡ ἐπιψήφισις τῆς διατάξεως αὐτῆς ὅταν ἔχει διαπιστωθῇ ὅτι ἡ ὕπαρξις τοῦ ἀποθέματος αὐτοῦ, διὰ τὸ ὁποῖον λαμβάνεται αὐτὴ ἡ πρόνοια ὀφείλεται εἰς τὴν ἔλλειψιν συναγωνισμοῦ. Διότι οἱ μικροὶ βιομήχανοι, πιεζόμενοι ἀπὸ τοὺς μεγάλους καὶ μὴ ἔχοντες κεφάλαια νὰ συναγωνισθῶσιν αὐτοὺς ποιοτικῶς, φροντίζουν νὰ παίρνουν καπνὰ ἐξωτερικοῦ ἐμπορίου εὐτελῆ. Ἀλλ’ ἀγοράζοντες καπνὰ ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἦσαν προωρισμένα νὰ ἀκολουθήσουν τὴν ἐξωτερικὴν κατανάλωσιν, ἀφήρουν ἕν ποσὸν ἐκ τῆς ἐξωτερικῆς καταναλώσεως καὶ τὸ μετέφερον εἰς τὴν ἐσωτερικὴν τοιαύτην. Ταῦτα ὅμως εἰσερχόμενα εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν ἐξετόπιζον ἀνάλογον ποσὸν ἐκ τῶν καπνῶν τῶν προωρισμένων δι’ αὐτήν. Οὕτω δέ, ἐνῷ τὸ σύνολον σχεδὸν τῆς παραγωγῆς καπνοῦ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως εἶναι ζήτημα ἂν φθάνῃ τὰ τέσσαρα ἑκατομμύρια ὀκάδων, ἐν τούτοις κόπτονται περίπου 3.800.000 καὶ μένει καὶ ἀπόθεμα ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἑκατομμυρίου ὀκάδων, καὶ τοῦτο συμβαίνει, διότι ἀφαιρεῖται καπνὸς ἀπὸ τὴν ἐξωτερικὴν κατανάλωσιν καὶ εἰσέρχεται εἰς τὴν ἐσωτερικήν. Θὰ μοῦ εἴπητε· μά, καὶ τοῦτο δὲν ἀποτελεῖ διάθεσιν προϊόντος; Ὄχι, Κύριοι! Εἰς τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἔχῃ σταθερὰν γραμμὴν ἐν τῇ ἐθνικῇ του οἰκονομίᾳ, ἐν τῇ πολιτικῇ τοῦ σπουδαιοτέρου προϊόντος του, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ γίνεται αὐτό, διότι τὸ ποσὸν τῶν τριάκοντα ἑκατομμυρίων περίπου τῆς ἐξωτερικῆς καταναλώσεως, ἔχει ἕν εὐρύτατον πεδίον διαθέσεως, τὴν παγκόσμιον κατανάλωσιν, εἰς τῆς ὁποίας τὸ περιθώριον, αἱ 500.000 ἢ τὸ ἕν ἑκατομμύριον δὲν παίζουν κανένα ρόλον, ἐνῷ διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν καὶ ἑκατὸν χιλιάδες ὀκάδες, ὅταν εἰσέλθουν εἰς αὐτήν, διαταράσσουν καὶ ἀνατρέπουν τὴν ἰσορροπίαν τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, Κύριοι, καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως ἦτο καὶ εἶναι, ὄχι μόνον νὰ φροντίσῃ νὰ ἐντοπίσῃ τὸ ἐμπόριον καὶ τὴν ἀγορὰν τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, ἀκριβῶς, ἐντὸς τοῦ εἴδους, τοῦ γένους αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ νὰ λάβῃ πᾶν μέτρον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἐμποδισθῇ ἡ διοχέτευσις καπνῶν ἐξωτερικῆς καταναλώσεως εἰς τὴν ἐσωτερικήν. Αὐτὸ εἶναι στοιχειῶδες καθῆκον, τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ παρίδῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλ’ ὅταν, ἀντὶ νὰ κάμῃ τοῦτο, εἰσάγει τοιοῦτον νομοσχέδιον, ἀθελήτως βέβαια, συντρίβει τελείως τὴν δυστυχισμένην αὐτὴν παραγωγικὴν τάξιν, τὴν πάσχουσαν τόσον καὶ μόλις φυτοζωοῦσαν σήμερον. Κύριοι, τὸ καπνικὸν ζήτημα ἐν τῷ συνόλῳ του δὲν εἶναι ζήτημα τυχαῖον καὶ ἁπλοῦν, δὲν εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον πρέπει οὔτε δύναται νὰ λυθῇ ἀπὸ ἕν ἢ δύο πρόσωπα καὶ μάλιστα θεωρητικά. Εἶναι ζήτημα συσκέψεως γενικῶς ὅλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι τὸ γνωρίζουν. Καὶ ἐνῷ τοιαῦται συσκέψεις οὐδέποτε ἔλαβον χώραν, ἐγένοντο ἐν τούτοις πολλάκις μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν μόνον τὸ ζήτημα ἀπὸ θεωρίας, γνωρίζουν τὰ νούμερα καὶ τὴν κίνησιν τῶν ἀριθμῶν. Ἡ σύσκεψις δὲν ἔγινε μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν τὰ πράγματα καὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουν ζήσει μὲ τὴν καπνικὴν πραγματικότητα. Τερματίζων, Κύριοι, τὸν λόγον προσθέτω, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον οὔτε νὰ παραταθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς διατάξεως ταύτης μὲ τὴν ὁποίαν οὔτε ἤμην διατεθειμένος, οὔτε ἐνόμιζον ὅτι θὰ παρίστατο ἀνάγκη νὰ ὁμιλήσω καὶ κουράσω τὴν Βουλήν. Ἀλλ’ ἂν ἀπροσδοκήτως κατέστη ἐπιβεβλημένη αὕτη πρὸς διαφώτισιν αὐτῆς ἐπὶ ἑνὸς ἑκάστου σημείου καὶ τοῦ ὅλου ζητήματος, δὲν εἶναι ὀρθὸν ἤδη νὰ συνεχισθῇ.

§278Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ Βουλὴ ἠσχολήθη μὲ τὸ νομοσχέδιον περὶ καπνοῦ, καὶ δικαίως, διότι ὁ καπνὸς εἶναι ἓν ἐκ τῶν πρωτευόντων ἑλληνικῶν προϊόντων. Ἡ ἀπασχόλησις δὲ καὶ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως ἐπανειλημμένως ἐξεδηλώθη, μελετᾶται δὲ καὶ ἡ ὑποβολὴ καὶ ἑτέρου νομοθετικοῦ μέτρου, διὰ τοῦ ὁποίου αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ καπνοῦ, αἱ ὁποῖαι εἶναι κατανεμημέναι εἰς διάφορα Ὑπουργεῖα, ἀλλοῦ ἡ καλλιέργεια καὶ ἀλλοῦ ἡ βιομηχανία, ἀλλοῦ ἡ φορολογία, ἀλλοῦ τὸ ἐμπόριον, ν’ ἀποτελέσουν μίαν καὶ τὴν αὐτὴν διεύθυνσιν. Τὰς σκέψεις αὐτὰς τὰς ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις, ἀκριβῶς, διὰ νὰ συντονίσῃ ὅλας τὰς προσπαθείας, τὰς ὁποίας ὀφείλομεν νὰ καταβάλωμεν διὰ τὸ πολύτιμον καὶ πρωτεῦον αὐτὸ ἑλληνικὸν προϊόν. Καὶ ἐγώ, κατὰ τὴν εἰσήγησίν μου ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ, ἔλεγον ὅτι ὁ Προϋπολογισμός μας δύναται νὰ βασισθῇ μόνον ἐπὶ τοῦ καπνοῦ, καὶ ὅταν ἤρχοντο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μοῦ ὁμιλήσουν νὰ λάβω μέτρα διὰ τὸν καπνόν, ἔλεγον, ὅτι τοῦτο τὸ θεωρῶ ὑποχρέωσίν μου, διότι, κατ’ ἐμέ, λέγομαι Ὑπουργὸς τοῦ καπνοῦ. Τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, πρέπει νὰ ληφθοῦν ὑπὲρ τοῦ καπνοῦ, τὰ ἀνεπτύξαμεν καὶ ἐν Ἀγγλίᾳ, καὶ θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ὁμιλήσωμεν συγκεκριμένως ἐπὶ τῶν ἐνεργειῶν μου αὐτῶν καὶ ἐπὶ τῶν προσκομμάτων, τὰ ὁποῖα παρουσιάζει ἡ κατανάλωσις τοῦ καπνοῦ μας ἐν Ἀγγλίᾳ. Τοῦτο μαρτυρεῖ πόσον ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ σοβαρῶς τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ. Προσωπικῶς δὲ ἐγώ, ὅτε ἀνέλαβον τὴν ἀντιπροεδρίαν τοῦ Ἀνωτάτου Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου, ἤνοιξα ἄμεσον περὶ τοῦ καπνοῦ συζήτησιν καὶ ἐπὶ ἑπτάμηνον ἀσχολεῖται τὸ Α. Ο. Συμβούλιον μὲ τέσσαρας εἰσηγητάς, ἄλλος ἐπὶ τῆς παραγωγῆς, ἄλλος ἐπὶ τῆς φορολογίας καὶ ἄλλος ἐπὶ τοῦ ἐμπορίου, ἀκριβῶς, διότι τὸ ζήτημα τοῦτο πρέπει νὰ μελετηθῇ ἀπὸ πάσης ἀπόψεως, διότι ἐπ’ αὐτοῦ βασίζομεν τὸ μέλλον τῆς Χώρας. Ἰδού, λοιπόν, πόσον ἄδικος εἶναι ἡ ἐπίκρισις τῆς Κυβερνήσεως διὰ παράλειψιν μερίμνης διὰ τὸ σπουδαῖον καὶ πολύτιμον αὐτὸ προϊόν μας. Ἐκεῖνο, εἰς τὸ ὁποῖον προσκόπτει ἀπόψε ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον δὲν ἀποτελεῖ τὴν γενικωτέραν ρύθμισιν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, εἶναι μία διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ ἀποζημιωθῇ μία μερὶς βιομηχάνων, οἵτινες δὲν δύνανται νὰ ἐργασθῶσι, λόγῳ τῆς σημερινῆς ἀναπτύξεως τοῦ συναγωνισμοῦ ὑπὸ τῶν μεγάλων βιομηχανιῶν. Δὲν ἐσκέφθην ποτὲ νὰ δημιουργήσω αὐτὴν τὴν ἀποζημίωσιν. Εὑρῆκα ἕνα νόμον ἰσχύοντα καὶ ἓν Διάταγμα, ἐκδοθὲν εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν — καὶ ὅλοι γνωρίζομεν τὰς ἀδυναμίας τοῦ κοινοβουλευτικοῦ μας πολιτεύματος κατὰ τὰς περιόδους ταύτας — διὰ τοῦ ὁποίου αἱ ἀποζημιώσεις, αἱ διδόμεναι εἰς τοὺς βιομηχάνους αὐτοὺς εἶναι γενναιόταται. Ἐζήτησα νὰ περιορίσω τὸ κακὸν αὐτὸ καὶ ἐὰν ὁ προλαλήσας νομίζῃ ὅτι αὐτό, τὸ ὁποῖον κάμνω εἶναι ἐπιζήμιον, δὲν διστάζω ν’ ἀποσύρω τὴν διάταξιν, ἥτις, κατὰ τὴν γνώμην μου εἶναι μία ἀμυντικὴ διάταξις τοῦ Κράτους.

§279Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἄς μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τοῦ εἴπω ὅτι ἡ διάταξις αὕτη, ὄχι μόνον δὲν εἶναι ἀμυντικὴ ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ Κράτους, ἀλλ’ ἀνοίγει τὰς θύρας διάπλατα διὰ πᾶσαν ἀθέμιτον πρᾶξιν.

§280Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἄν καταργηθῇ ὅμως, κ. Συνάδελφε, ἡ διάταξις, θὰ ἰσχύσῃ ὁ νόμος, ὅστις, ὅπως εἶπε καὶ ὁ κ. Ὑπουργός, τῶν Οἰκονομικῶν, εἶναι βαρύτερος;

§281Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ διάταξις διέπεται ἀπὸ τὴν ἀντίληψιν, ὅτι περιορίζει ἕν ὑπάρχον κακόν εἰς τὰ ἐλάχιστα δυνατὰ ὅρια.

§282Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ ἀνοίγει τὴν θύραν πρὸς πᾶσαν αὐθαίρετον καὶ ἀθέμιτον ἀξίωσιν.

§283Γ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἔχετε δηλώσεις καπνοβιομηχάνων, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἔκλεισαν τὰ μαγαζιά των ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου αὐτοῦ, διὰ νὰ πάρουν ἀποζημίωσιν καὶ κατεστράφησαν;

§284Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχομεν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει κανένα λόγον νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν διάταξιν αὐτὴν καὶ παρακαλῶ νὰ ἀπαλειφθῇ.

§285Κ. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ παλαιοῦ νόμου ἠμποροῦν νὰ ἀποζημιωθοῦν καὶ ἄλλοι ἢ ὄχι;

§286Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Βεβαιότατα. Τὸ λέγει ὁ νόμος. Ἁπλῆ ἀνάγνωσις τοῦ νόμου τὸ ἀποδεικνύει.

§287ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 9 τὶ ἔγινε;

§288Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀπαλείφεται ἡ περὶ ἀποζημιώσεως διάταξις.

§289Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, διὰ τοῦ ὑποβληθέντος ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἐλήφθησαν ὡρισμένα μέτρα προστασίας ὑπὲρ τῶν καπνοπαραγωγῶν, δηλ. μιᾶς τάξεως, ἡ ὁποία ἐξαιρετικῶς μέχρι σήμερον ἔχει ὑποφέρει. Ἀλλὰ καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι προσωρινόν. Εὔχομαι δὲ ὅπως ἡ Κυβέρνησις τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος...

§290Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑποσχόμεθα.

§291Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. ... Κυβέρνησις κατ’ ἐξοχὴν λαϊκή, φέρῃ πρὸς ψήφισιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ρυθμίζηται ὁριστικῶς πλέον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει τόσον πολὺ ὁλόκληρον τὸ ἑλληνικὸν Κράτος. (Χειροκροτήματα).

§292Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐφόσον ἀπηλείφθη τὸ ἄρθρον 9, ἰσχύει τώρα τὸ Διάταγμα τοῦ Σεπτεμβρίου 1932. Τὸ Διάταγμα αὐτό, καθαρῶς προεκλογικόν, δὲν ἐξυπηρετεῖ τὰ συμφέροντα τῶν παραγωγῶν. Λοιπόν, ἐὰν τώρα ἀπαλειφομένης τῆς διατάξεως αὐτῆς, ἰσχύσῃ τὸ Διάταγμα τοῦ Σεπτεμβρίου, τὶ θὰ ἐμποδίσῃ αὔριον ὅλας...

§293Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὅταν ἐπιστρέψῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ τῷ διαβιβάσωμεν τὴν παράκλησιν, διότι καὶ ἐγὼ ἐπείσθην ὅτι τὸ Διάταγμα τοῦ Σεπτεμβρίου, καθαρῶς προεκλογικόν, ἀπονέμει ἀποζημιώσεις χαριστικάς, τὰς ὁποίας θὰ ἠδύνατο ν’ ἀποφύγῃ τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον διέρχεται σήμερον μίαν δύσκολον οἰκονομικὴν περίστασιν. Θὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τὴν παράκλησιν ὅπως γίνῃ ἕν ἄλλο νομοθέτημα εἰς τὸ ὁποῖον μάλιστα νὰ κληθοῦν ὅλοι οἱ δυνάμενοι νὰ εἰσφέρουν εἰς διανόησιν καὶ πεῖραν, τὰς γνώμας των, διὰ νὰ γίνῃ κἄτι ἄρτιον διὰ τὰς ἀποζημιώσεις αὐτάς.

§294Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸ ἐνδιαφέρον ὅλων τῶν κ. Συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ὁμιλοῦν κατὰ τῆς διατάξεως, δὲν προέρχεται μόνον ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν νὰ μὴ ἀποζημιωθοῦν εἰς βάρος τοῦ Κράτους βιομήχανοι μὴ δικαιούμενοι νὰ πάρουν ἀποζημίωσιν, ἀλλὰ νὰ μὴ καταλήξωμεν εἰς μονοπώλιον τῶν βιομηχάνων εἰς βάρος τῆς παραγωγῆς.

§295Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν τὸ εὐνοοῦμεν διόλου τὸ μονοπώλιον.

§296Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Λοιπὸν δὲν εἶναι δυνατόν, ἀπαλειφομένου τοῦ ἄρθρου 9, νὰ τεθῇ ἕν ἄρθρον, ἔστω καὶ δι’ ἕνα μῆνα, τὸ ὁποῖον νὰ εἴπῃ ὅσον ἀφορᾷ τὸ Διάταγμα τοῦ Σεπτεμβρίου 1932, ὅτι ἰσχὺν ἔχουν αἱ μέχρι τοῦδε ὑποβαλλόμεναι αἰτήσεις περὶ ἐξόδου ἐκ τῆς βιομηχανίας;

§297Κ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό, διότι εἰσερχόμεθα εἰς τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος, διὰ τὸ ὁποῖον ὀρθῶς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν, ὅτι χρειάζεται νόμος.

§298ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δεκτὸν τὸ ἄρθρον 9 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄρθρον 10. Ὁ κ. Α. Στράτος.

§299Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριοι Συνάδελφοι, διὰ τοῦ ἄρθρου ἤδη 9, μειοῦται ὁ φόρος τῆς ἐγγείου παραγωγῆς ἀπὸ 16% εἰς δρχ. μίαν κατ’ ὀκᾶν διὰ τὰ καπνά, τὰ ἐμπορικῶς ἐπεξεργασθέντα, τὰ εὑρισκόμενα εἰς χεῖρας συνεταιρισμῶν Μακεδονίας καὶ Θράκης, δηλ. μειοῦται ὁ ἔγγειος φόρος 900.000 ὀκάδων καπνοῦ καὶ δίδονται εἰς τοὺς πληθυσμοὺς αὐτοὺς περὶ τὰ 8– 10.000.000. Θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν—ἐπειδὴ ἐδῶ γίνεται μία μικρὰ ἀδικία—εἰς χεῖρας ἄλλων συνεταιρισμῶν Παλαιᾶς Ἑλλάδος νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του ὅτι εὑρίσκονται ἑκατὸν ὀγδοήκοντα χιλιάδες ὀκάδων καπνοῦ καὶ εἰδικῶς εἰς χεῖρας συνεταιρισμῶν Τρικκάλων περὶ τὰς τριάκοντα χιλιάδας ὀκάδας, εἰς χεῖρας συνεταιρισμῶν Καρδίτσης περὶ τὰς 40.000 ὀκάδας, ἡ δὲ ζημία τοῦ Δημοσίου, ἐὰν μειωθῇ δι’ αὐτοὺς ὁ φόρος, θὰ εἶναι μόνον ἕν ἑκατομμύριον, δηλ. τὸ 1) 10 τῆς ζημίας, τὴν ὁποίαν θὰ ὑποστῇ τὸ Δημόσιον, ἐφόσον τὸ ἄρθρον 10 θὰ ψηφισθῇ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἄς ὑποστῇ καὶ αὐτὴν τὴν ζημίαν, διὰ νὰ μὴ γίνῃ ἐξαίρεσις, καὶ ἄς προστεθῇ ἡ φράσις «καὶ Παλαιᾶς Ἑλλάδος». Ἡ ὅλη ζημία θὰ εἶναι μόνον 1.000.000. Τὸ δέχεσθε κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν;

§300Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὄχι. Δὲν τὸ δέχομαι.

§301ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 10. Δεκτόν. (Γενομένων κατόπιν δεκτῶν καὶ τῶν λοιπῶν ἄρθρων, ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον εἰς βʹ συζήτησιν, ὡς ἐτροποποιήθη, ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§302ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου. «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ κώδικος περὶ φορολογίας τῶν καθαρῶν προσόδων» Ὁ κ. Ράλλης.

§303Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ ἀκίνητος ἰδιοκτησία, εἶναι ὁ προχειρότερος παράγων πρὸς τὸν ὁποῖον προστρέχουν αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις ὁσάκις πρόκειται νὰ καλύψουν ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ἡ ἀκίνητος ἰδιοκτησία ἐν Ἑλλάδι ὑφίσταται πράγματι τραγικὰς δοκιμασίας, διότι πλὴν τῶν φορολογιῶν ἔχει καὶ τὰ πλήγματα τοῦ ἐνοικιοστασίου, τῶν κακοπληρωτῶν μισθωτῶν, τῆς Οὔλεν καὶ μυρίων ὅσων ἄλλων δεινῶν. Παρὰ ταῦτα οἱ Ἕλληνες ἰδιοκτῆται, οἱ ὁποῖοι διακρίνονται πάντοτε διὰ τὸν πατριωτισμόν των, οὐδέποτε ἠρνήθησαν πρὸς τὴν πατρίδα νὰ προσφέρωσι τὰς θυσίας τῶν καθημέραν αὐξανομένων φόρων. Σήμερον ὅμως, προκειμένου νὰ ἐπαυξηθῇ τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ἀκινήτων, ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις τῶν ἀστικῶν κτηματιῶν ὑποβάλλει αἰτήματα τινά, δικαιότατα, τὰ ὁποῖα παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως θελήσῃ νὰ κρίνῃ εὐμενῶς. Πρόκειται περὶ ὡρισμένων τροπολογιῶν, αἵτινες ἀφορῶσι τὰ ἑξῆς ζητήματα. Ἐν πρώτοις γνωρίζετε ὅτι τὸ ἐκπεστέον ποσοστὸν τῆς συντηρήσεως τῶν ἀκινήτων εἶναι σήμερον μόνον 10%, ἐνῷ εἰς πάντα τὰ Κράτη ὑπερβαίνει τὸ 25%, ἱκνεῖται δὲ μέχρι τοῦ 30%. Θὰ ἦτο δίκαιον ὅπως αὐξηθῇ ἀναλόγως τὸ ποσοστὸν παρ’ ἡμῖν τοὐλάχιστον μέχρις 20%. Ἐπίσης εἶναι γνωστὸν ὅτι ὁ φόρος, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται διὰ τὸ Ταμεῖον Ἐνοικιοστασίου εἶναι βαρύτατος, ἐν τῷ σχεδίῳ δὲ προβλέπεται ἡ δυνητικὴ ἐλάττωσις διὰ Διατάγματος εἰς 1% καὶ 2%. Θὰ ἦτο ὀρθὸν νὰ καθορισθῇ ὅτι τοῦτο εἰσπράττεται οὐχὶ ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου εἰσοδήματος, ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ καθαροῦ τοιούτου. Ὡσαύτως εἶναι γνωστὸν ὅτι ὁ φόρος εἰσοδήματος εἰσπράττεται ἐπὶ τῶν ἐνοικίων, ἀνεξαρτήτως ἂν ὁ ἰδιοκτήτης δὲν κατώρθωσε νὰ εἰσπράξῃ τὰ ἐνοίκια ἀπὸ τῆς ἀγωγῆς περὶ ἐξώσεως μέχρι τῆς ἐκτελέσεως τῆς ἀποφάσεως. Καθ’ ὅλον δὲ τὸ ἐνδιάμεσον τοῦτο διάστημα, ὅπερ πολλάκις μὲ τὰς ἀναστολὰς ὑπερβαίνει τοὺς 6 μῆνας, ἡ Ἐφορεία καταλογίζει τὸν φόρον ἐπὶ τῶν εἰσπραχθέντων ἐνοικίων. Θὰ ἦτο ἑπομένως δίκαιον νὰ ἀπαλλαγῶσιν οἱ ἰδιοκτῆται τῆς φορολογίας ἐπὶ τῶν ἀπολεσθέντων ἐνοικίων, ἐφόσον ὑπάρχουν δικαστικαὶ ἀποφάσεις ἀποδεικνύουσαι τὴν μὴ καταβολὴν τῶν μισθωμάτων. Εἶναι δικαιότατα τὰ αἰτήματα, τὰ ὁποῖα ἐζήτησε δι’ ὑπομνήματος πρὸς τὴν Βουλήν, ὡς σᾶς εἶπον, ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις κτηματιῶν, καὶ ὑποβάλλω τὰς σχετικὰς τροπολογίας μὲ τὴν παράκλησιν, ὅπως γίνωσι δεκταὶ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν.

§304ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χέλμης.

§305Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε μὲ δυὸ λέξεις, διὰ νὰ μὴ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ πολύ, νὰ ἐκθέσω τὰ κύρια σημεῖα τοῦ νομοσχεδίου. Τὰ κύρια σημεῖα τοῦ νομοσχεδίου εἶναι πρῶτον ἡ αὔξησις 2% ἐπὶ τοῦ ποσοστοῦ τοῦ φόρου τῆς καθαρᾶς προσόδου τῶν ἀκινήτων. Ἡ αὔξησις αὕτη δικαιολογεῖται ἐκ τοῦ ἑξῆς λόγου· ὅτι κατὰ τὸ 1930, ἐπειδὴ τὸ ποσοστὸν τῆς Οὔλεν ἦτο μέγα, κατόπιν αἰτήσεως τῶν ἰδιοκτητῶν ἐδέχθη τὸ Κράτος καὶ ὑπεβίβασε τὸ ποσοστὸν κατὰ 20%. Ἀπὸ 18,60 τὸ ἔκαμε 14,20. Κατόπιν κατηργήθη τὸ ποσοστὸν τῆς Οὔλεν, καὶ ἀπὸ τοῦ 1932 ἔπαυσε καταβαλλόμενος ὁ φόρος τῆς Οὔλεν, καὶ ἐν τούτοις, ἐνῷ ἔπαυσε καταβαλλόμενος ὁ φόρος τῆς Οὔλεν, ἐξηκολούθει νὰ ὑφίσταται ἡ μείωσις, ἡ τότε ἐπιβληθεῖσα, λόγῳ τοῦ ὅτι τὸ ποσοστὸν τῆς Οὔλεν ἦτο βαρύ. Διὰ τοῦτον τὸν λόγον, τὸ Κράτος, λόγῳ τῶν διαφόρων ἀναγκῶν του, ἀναγκάζεται νὰ ἐπιβάλῃ τὸ ποσοστὸν 2%, ἁπλῶς διὰ νὰ συμπληρώσῃ τὴν μείωσιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἔκαμε τότε λόγῳ τῆς βαρείας φορολογίας τῆς Οὔλεν. Τὸ ποσοστὸν τοῦ ἐνοικιοστασίου, διὰ τὸ ὁποῖον ὡμίλησεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Ἀθηνῶν, λαμβάνεται πρόνοια ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ὅπως μειωθῇ κατὰ 2% κατὰ τὸ 1934 –35 καὶ κατὰ 3% κατὰ τὸ 1935–36, καὶ τοιουτοτρόπως θὰ κατεβῇ ὁ συνολικὸς συντελεστὴς κατὰ τὸ 1936–37 19, 39, ἀντὶ τοῦ 22,89 ποὺ εἶναι σήμερον. Εἶναι καὶ αὐτὸ μία πρόνοια, ἡ ὁποία λαμβάνεται σήμερον. Ἑτέρα διάταξις, σοβαρά, τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι ἡ ἀφορῶσα τὴν ἀναστολὴν τῆς ἀπαλλαγῆς τῶν νεοδμήτων οἰκοδομῶν. Βεβαίως δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ τις ὅτι εἶναι ὀρθὸν, τὸ νὰ αἴρῃ τὸ Κράτος τὴν ὑπόσχεσιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκε. Κατὰ τὸ 1926, νομίζω, ὅτι διὰ πρώτην φορὰν ἐθέσπισε τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν νεοδμήτων οἰκοδομῶν. Ἀλλὰ τοῦτο δικαιολογεῖται ἐκ ταμειακῶν λόγων. Ὁ δὲ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον διατυποῦται ἡ διάταξις αὕτη, εἶναι ἐπίσης δικαιολογημένη, διότι ἐνῷ θὰ ἠδύνατο νὰ καταργήσῃ τὴν ἀπαλλαγὴν τοῦ φόρου, δὲν τὴν καταργεῖ, ἀλλὰ τὴν ἀναστέλλει ἐπὶ μίαν τριετίαν, οὕτως ὥστε, οἱ ἰδιοκτῆται νὰ ἔχουν τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ ἀπαλλαγῶσιν ἐκ νέου. Ἐπίσης, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς πρόσφυγας. Οἱ πρόσφυγες ἀπηλλάγησαν μέχρι τοῦ 1932, γενικῶς παντὸς φόρου οἰκοδομῶν, δυνάμει εἰδικοῦ νόμου, τοῦ Ν. 5420. Ἀπὸ τὸ 1932 καὶ ἐφεξῆς ὁρίζεται ὅτι ἀπαλλάσσονται ἐπὶ μίαν εἰκοσαετίαν αἱ προσφυγικαὶ οἰκίαι, μέχρι προσόδου 30.000 ἐτησίως, ὅπως ἐπίσης καὶ ὅσοι δὲν εἶχον κτίσει, ἀλλὰ μέλλουν νὰ οἰκοδομήσουν ἐντὸς τῆς προθεσμίας ταύτης. Ἐπίσης διὰ διατάξεως παρατείνεται ἡ προθεσμία αὐτὴ ἀπὸ τοῦ 1932 μέχρι τοῦ 1934 καὶ ἐξομοιοῦνται καὶ οἱ ἀγοράσαντες ἀπὸ τοῦ 1922, ἐφόσον ἔχουν πρόσοδον μέχρι 30.000 ἐτησίως. Ἄλλη διάταξις σοβαρὰ τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἡ φορολογοῦσα τὰς ἀνωνύμους ξενοδοχειακὰς ἑταιρείας, μὲ φορολογίαν ἐπὶ τοῦ μερίσματος καὶ ὄχι μὲ φόρον ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου. Τοῦτο ἦτο εἷς ἔμμεσος τρόπος διαφυγῆς τῆς φορολογίας, διότι πολλοὶ ἐνδιαφερόμενοι νὰ ἀποφύγουν τὸν φόρον, ἐφεῦρον τὸ σύστημα αὐτό, καὶ δι’ αὐτῆς τῆς μεθόδου διέφυγον τὴν καταβολὴν τοῦ φόρου. Ἐννοεῖται ὅτι ὀρθῶς, κατὰ τὴν γνώμην μου, τὸ νομοσχέδιον προβλέπει τὴν κατάργησιν αὐτῆς τῆς διατάξεως τῶν οἰκοδομικῶν ἑταιρειῶν. Μία μόνον ἐξαίρεσις καθιερώθη διὰ τὰ ξενοδοχεῖα καὶ λέγει ὅτι.

§306Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. «Ἀνωνύμους ξενοδοχειακὰς ἐπιχειρήσεις. Ἐπιμένω εἰς αὐτό, διότι δὲν ἐξαιροῦνται οἱ ἰδιῶται, ποῦ ἔχουν ἰδιόκτητα ξενοδοχειακὰ μέγαρα.....

§307Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Διὰ τοὺς ἰδιώτας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἰδιοκτήτους οἰκοδομάς, περιορίζεται ὁ φόρος εἰς τὸ ἥμισυ, ἀλλὰ μόνον διὰ τὰ ξενοδοχεῖα καὶ ὄχι διὰ τὰ ὑπ’ αὐτὰ καταστήματα. Ἄν ὑπάρχῃ ἀνώνυμος ἑταιρεία, ἡ ὁποία πληρώνει μέρισμα μέχρι 5%, τότε δὲν φορολογεῖται, καὶ μόνον ἐφόσον τὸ μέρισμα θὰ εἶναι ὀλιγώτερον τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ἀκινήτων, μόνον τότε δὲν ἐφαρμόζεται ἡ διάταξις περὶ ἀνωνύμων, καὶ ἐφαρμόζεται ὁ φόρος περὶ οἰκοδομικῶν ἑταιρειῶν.

§308Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὸ σημεῖον, τὸ ὁποῖον μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν, δὲν εἶναι, τὸ ὀρθὸν ἄλλωστε, τῆς συγκρίσεως τοῦ φόρου μερίσματος καὶ τοῦ φόρου οἰκοδομῶν, ἀλλὰ εἶναι τὸ ἑξῆς: ὅτι καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἐξηκολούθουν νὰ κατέχουν προνομιακὴν θέσιν αἱ ἀνώνυμοι ξενοδοχειακαὶ ἐπιχειρήσεις, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς ξενοδοχειακὰς ἐπιχειρήσεις ἰδιωτῶν.

§309Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ἐφόσον ἔχουν αἱ ἀνώνυμοι ἐπιχειρήσεις μέρισμα ἀνώτερον τοῦ 5%, πληρώνουν τὸν φόρον ἐπὶ τοῦ μερίσματος, ἐφόσον ἔχουν ὀλιγώτερον μέρισμα, πληρώνουν τὸν πραγματικὸν φόρον ἐπὶ τῶν οἰκοδομῶν.

§310Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Μίαν ἄλλην ἐρώτησιν, ἂν ἐπιτρέπετε. Αἱ ἀνώνυμοι ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀκίνητα πρὸς ἐκμετάλλευσιν, φορολογοῦνται μὲ ὁλόκληρον τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου οἰκοδομῶν; Ναὶ ἢ ὄχι; π. χ. μία ἀνώνυμος ἑταιρεία ἔχει ἕνα σπίτι, τὸ ὁποῖον ἐνοικιάζει ὡς κατοικίαν. Πληρώνει ὁλόκληρον τὸν φόρον ἢ ὄχι;

§311Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ὄχι. Πληρώνει τὸ ½ τοῦ φόρου διὰ τὸ μέρος τοῦ ἀκινήτου, τὸ ὁποῖον χρησιμοποιεῖ διὰ ξενοδοχεῖον καὶ διὰ τὸ ὑπόλοιπον ὁλόκληρον.

§312Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δηλαδή, πάρετε μίαν οἰκοδομήν, ἡ ὁποία ὁλόκληρος ἀποτελεῖται ἀπὸ γραφεῖα, καὶ ἀνήκει εἰς μίαν ἀνώνυμον ἑταιρείαν, ἡ ἀνώνυμος αὐτὴ ἑταιρεία θὰ πληρώσῃ ὁλόκληρον τὸν φόρον;

§313Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Θὰ ἔχῃ ξενοδοχεῖον μέσα;

§314Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὄχι.

§315Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Τότε θὰ πληρώσῃ ὁλόκληρον τὸν φόρον.

§316Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐγὼ τοῦτο ἠθέλησα νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι μία ἀνώνυμος ξενοδοχειακὴ ἐπιχείρησις, μὲ ἰδιόκτητα κτίρια, εὑρίσκεται ἐν προνομιούχῳ θέσει καὶ ἀπέναντι μιᾶς ἄλλης ἀνωνύμου ἑταιρείας, ἡ ὁποία διαχειρίζεται ἀκίνητα, καὶ ἀπέναντι τῶν ξενοδοχειακῶν ἐπιχειρήσεων τῶν ἀνηκόντων εἰς ἰδιώτας. Μέχρι τοῦδε δὲ ἐγνωρίζαμεν ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ δὲν πληρώνουν καθόλου φόρον οἰκοδομῶν.

§317Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ὄχι, διότι ὑπελογίζετο ὁ φόρος ἐπὶ τοῦ μερίσματος.

§318Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐγὼ συμφωνῶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν πρόοδον εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, ἀλλ’ ἐγὼ ζητῶ ἡ πρόοδος αὐτὴ νὰ εἶναι τελεία. Ζητῶ ἀπόλυτον ἐξίσωσιν.

§319Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ἐν τούτοις, ὑπάρχει μία πρότασις, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως χαρισθῇ ὁπωσδήποτε ὁ φόρος αὐτὸς τῶν οἰκοδομῶν καὶ εἰς αὐτούς. Ἐγὼ τὴν πρότασιν αὐτὴν τὴν νομίζω ὅτι εἶναι ἀπολύτως δικαία καὶ σύμφωνος μὲ τὸ πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου καὶ πιστεύω ὅτι θὰ τὴν δεχθῇ ἡ Βουλή.

§320Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὡς πρὸς τὸ ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ἐλέχθη, ὅτι πρὸς διευκόλυνσιν τοῦ τουρισμοῦ πρέπει νὰ εὐκολύνωνται αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταί, ἔχω νὰ παρατηρήσω ὅτι δὲν εἶναι μόνον αἱ ἀνώνυμοι ξενοδοχειακαὶ ἐπιχειρήσεις ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦν τὸν τουρισμόν, ἀλλ’ ὑπάρχουν καὶ ἄλλα ξενοδοχεῖα εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἀνήκοντα εἰς ἰδιώτας, τὰ ὁποῖα καὶ αὐτά ἐξυπηρετοῦν μεγάλως τὸν τουρισμόν.

§321Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κύριε Συνάδελφε, ἡ τροπολογία, τὴν ὁποίαν ὑποβάλλετε, εἶναι ἡ ἑξῆς: «Νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ 2 παράγραφός του. (Ἀναγινώσκει).................... Αὐτό, νομίζω θέλετε, ἐφόσον εἶναι ἰδιῶται νὰ ἔχουν τὸ προνόμοιον τῆς μὴ καταβολῆς. Αὐτὴ εἶναι ἡ τροπολογία, «ἄρθρον 2ον. παράγρ. 2α, ἐδάφ. 2ον», τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζει ὁ κ. Συνάδελφος, ὁ λόγος δέ, ὡς πολὺ ὀρθῶς ἀνέπτυξεν, εἶναι κυρίως τῆς ὑποστηρίξεως τῶν τουριστικῶν ξενοδοχείων ἰδίᾳ, διότι εἶνε αἱ μόναι ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ ἐξασφαλίσουν μίαν ἐπιχείρησιν τοιαύτην, ἥτις νὰ ἐξυπηρετῇ πράγματι τὸν τουρισμόν.

§322Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐγὼ ἐπιμένω, ὅτι δὲν εἶναι μόνον αὐταί, ἀλλ’ εἶναι καὶ τὰ ἰδιωτικὰ ξενοδοχεῖα τῶν ἐπαρχιῶν, εἰς τὰ ὁποῖα τόσοι ξένοι μεταβαίνουν.

§323Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ξένοι μεταβαίνουν καὶ εἰς τὰ χωριά, ἀλλὰ δὲν ἠμποροῦν αἱ ἀνώνυμοι ξενοδοχειακαὶ ἑταιρεῖαι, αἱ εὑρισκόμεναι ἐδῶ, νὰ συγκριθοῦν πρὸς τὰ ξενοδοχεῖα αὐτά.

§324Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ λέγω καὶ ἐγώ· ὅτι αἱ Ἀνώνυμοι Ἑταιρεῖαι εἶναι πολὺ πλουσιώτεραι ἀπὸ τὰ ξενοδοχεῖα αὐτά.

§325Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Διὰ τὰς μισθωτὰς ὑπηρεσίας ἐπίσης ἐπέρχεται μία ἄλλη διαρρύθμισις τῆς φορολογίας τοῦ κώδικος τῶν καθαρῶν προσόδων. Ὡς γνωρίζετε, αἱ ἀποδοχαὶ τῶν ἰδιωτῶν φορολογοῦνται μὲ 5 καὶ 6%, τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν μὲ 4.20 καὶ τῶν ἐργατικῶν ἡμεριμισθίων καὶ συντάξεων μὲ 4.40. Καθορίζεται ἤδη διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅτι μέχρι ποσοῦ 10.000 μηνιαίως θὰ ἐφαρμόζηται ἡ παροῦσα κλίμαξ. ἀλλ’ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα μέχρι 200 χιλ. καθιεροῦνται τέσσαρα κλιμάκια. «Τὸ πρῶτον κλιμάκιον...κλπ.» (ἀναγινώσκει.). Καὶ τὰς διατάξεις αὐτὰς τὰς εὑρίσκω δικαίας καὶ ὀρθάς. Ἕτερον σημεῖον τοῦ νομοσχεδίου εἶναι τοῦ συνθετικοῦ φόρου. Ἐκεῖ γίνεται μία τροποποίησις, καθ’ ἥν ἐλαττοῦται ἡ βάσις ἀπὸ 100.000 εἰς 75.000, καὶ ἀφ’ ἑτέρου αὐξάνεται τὸ ποσοστὸν κατὰ 1%. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ὑπάρχουν ἀντιρρήσεις, αἱ ὁποῖαι διετυπώθησαν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐλάττωσιν τοῦ ποσοῦ τῆς βάσεως ἀπὸ ἑκατὸν χιλιάδας εἰς ἑβδομήκοντα πέντε χιλιάδας, ἡ δικαιολογία, τὴν ὁποίαν προβάλλει ἡ ὑπηρεσία, εἶναι ὅτι τὸ τεκμήριον, τὸ ὁποῖον ἴσχυε μέχρι σήμερον, δηλαδή, τοῦ τριπλασίου τοῦ ἐνοικίου, δὲν ἐξακολουθεῖ νὰ ἐξυπηρετῇ τὸν σκοπὸν τοῦ νόμου, διότι, λόγῳ τῆς πτώσεως τῶν ἐνοικίων, ἐπέρχεται αὐτόματος πτῶσις τῆς βάσεως τοῦ συνθετικοῦ φόρου.

§326Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι σωστὸ αὐτό, ἴσως.

§327Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Ἐν τούτοις, ἡ γνώμη, ἡ ὁποία ἐπεκράτησεν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἦτο νὰ διατηρηθῇ ἡ αὔξησις τοῦ ποσοστοῦ κατὰ 1%, ὅσον ἀφορᾷ τὰ κλιμάκια ἐπὶ τοῦ φόρου τοῦ συνθετικοῦ, ἀλλὰ νὰ μὴ ἀποσβεσθῇ ἡ βάσις τῶν 75.000, ἀλλὰ νὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ μένῃ ἀφορολόγητος, διότι δι’ αὐτοῦ ἐνισχύονται καὶ αἱ πτωχαὶ ἐπιχειρήσεις, νὰ γίνῃ δηλαδὴ ἁπλουστέρα ἡ ἐπιβολὴ τῆς φορολογίας. Καὶ τὴν ἄποψιν αὐτὴν τὴν ὑπεστηρίξαμεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ὑπάρχει τροπολογία ἐν τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει. Ὑπάρχει ἀκόμη τροπογία εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν διὰ τὸ τεκμήριον τῆς ἀποδημίας τῶν ὑπαλλήλων εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ τὸ συνεπλήρωσα ἐγὼ «διὰ τῆς ἀποδημίας τῶν ὑπαλλήλων εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, διὰ λόγους ὑγείας», διότι ἐθεώρησα, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ θεωρηθῇ ὡς τεκμήριον ἡ μετάβασις εἰς τὸ ἐξωτερικὸν διὰ λουτρά. Ὑπάρχει ἀκόμη μία τροπολογία τῆς τροποποιητικῆς δηλώσεως, ἡ ὁποία ἐπίσης εἶναι ὀρθή, διότι ἐξισοῦνται τὰ δικαιώματα τῶν φορολογουμένων μὲ τὰ δικαιώματα τῶν Ἐφόρων. Οἱ Ἔφοροι, μετὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ φόρου, εἶχον τὸ δικαίωμα, ἐὰν καὶ καθόσον ἀνεκάλυπτον νέα φορολογικὰ ποσά, εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ κάμνουν συμπληρωματικὰς δηλώσεις, ἐνῷ οἱ φορολογούμενοι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ κάμουν, ἂν παρῆλθεν ἡ προθεσμία. Διὰ τῆς διατάξεως ταύτης ἐπιτρέπεται πάντοτε καὶ ὁποτεδήποτε ἡ ἐπίδοσις τροποποιητικῆς δηλώσεως ἐκ μέρους τῶν φορολογουμένων. Τὴν τροπολογίαν αὐτὴν ἀπεδέχθη καὶ ὁ κ. Ὑπουργός.

§328ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσόχας.

§329Γ. ΤΣΟΧΑΣ. Ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω, Κύριε Ὑπουργέ, καίτοι γνωρίζω, ὅτι καὶ ἡ Κυβέρνησις εἰς ἀλλεπάλληλα αὐτῆς συμβούλια ἐβασάνισε τὸ ζήτημα τῆς ἐπιβαρύνσεως τοῦ φόρου αὐτοῦ, καίτοι γνωρίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, μετὰ λύπης της ἀληθοῦς, ἐπέβαλεν εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας τὸν φόρον αὐτόν. Καίτοι γνωρίζω ὅτι ὁ κ. Ὑφυπουργὸς καὶ σήμερον εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ συζητήσῃ καὶ νὰ δεχθῇ κάποιαν τροπολογίαν ἀπὸ τοὺς ἰδιοκτήτας, ἐν τούτοις εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ ἐγώ, ὅπως ἀναφέρω τὰ ὑπομνήματα, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλλον πολλάκις ἡ Πανελλήνιος Ἀστικὴ Ἕνωσις τῶν Κτηματιῶν, ὡς καὶ αἱ διάφοροι Ἀστικαὶ Ὀργανώσεις καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἀπευθείας σχετικῶς πρὸς τὴν φορολογίαν αὐτήν. Οἱ φόροι αὐτοί, οἱ τιθέμενοι ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν ἐπὶ τῆς ἰδιοκτησίας, ἔφθασαν εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε οἱ ἰδιοκτῆται νὰ μὴ γνωρίζουν τὶ νὰ πράξουν. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι, κατόπιν ἐξετάσεως εἰς τὸ Ὑποθηκοφυλακεῖον Ἀθηνῶν, εὑρέθη ὅτι αἱ ἡμίσεις καὶ πλέον τῶν ἰδιοκτησιῶν εἰσὶν ἐπιβεβαρημένοι κατὰ 50%, τὸ δὲ χρέος ἐπὶ τῆς ἀκινήτου περιουσίας των ἀνέρχεται εἰς 70%. Ἐὰν λοιπὸν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ χρεωστοῦν τὰ 70% τοῦ ὅλου τῆς οἰκίας, καὶ τοὺς ἐπιβαρύνωμεν καὶ μὲ αὐτὸν τὸν φόρον, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνταπεξέλθουν. Πλὴν αὐτοῦ ἔχομεν τὸν ὑπερπλεονασμὸν τῆς στέγης, ὁ ὁποῖος κινδυνεύει νὰ καταστήσῃ τὰς ἰδιοκτησίας αὐτὰς ἀχρήστους, διότι αἱ περισσότεραι εἶναι κεναί. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι γνωρίζω κάλλιστα ὅτι ἴσως καὶ μετὰ λύπης του προσέθεσε τὸν φόρον αὐτόν, θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ κ. Ράλλης, ἵνα τοὐλάχιστον προστατευθοῦν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀποφάσεις ὅτι δὲν ἐπληρώθησαν. Ἀφορᾷ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐγκαταλείπουν τὰς οἰκίας καὶ δὲν πληρώνουν καὶ εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ ἰδιοκτήτης μὲ ὅλα τὰ βάρη νὰ χάνῃ καὶ αὐτὰ καὶ νὰ πληρώσῃ καὶ τὸν φόρον. Ἐπίσης καὶ ἐφόσον εἶναι δυνατὸν ἐπὶ τοῦ συντελεστοῦ τῶν 300 χιλιάδων νὰ δεχθῆτε μίαν τροπολογίαν.

§330Ι. ΣΚΑΝΔΑΛΑΚΗΣ. Ἐφόσον δύναται ν’ ἀποδειχθῇ ἐνώπιον τῆς Ἐφορείας ἔστω καὶ ἂν δὲν ἤγειραν ἀγωγήν, ὅτι δὲν ἐπῆραν τὰ χρήματα, ἢ νὰ δεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὁλόκληρον τὴν τροπολογίαν ἢ ὄχι.

§331ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Νικολαΐδης.

§332ΑΔ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἰσηγούμενος τὸν Προϋπολογισμόν, ἐδήλωσεν ὅτι πραγματικὴ αὔξησις κατὰ 2% τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν δὲν ἐπέρχεται, καθόσον ἰσοφαρίζεται μὲ τὴν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου τῆς Οὔλεν.

§333Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Δὲν εἶναι ἀκριβές.

§334ΑΔ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Εἶναι ἀκριβὲς διὰ τὰς Ἀθήνας. Τὸ ἐδήλωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐρωτῶ, ἂν διὰ τὰς Ἀθήνας δὲν ἐπέρχεται μία πραγματικὴ αὔξησις, διατὶ ἐπέρχεται ἡ ἐλάττωσις τοῦ 2% ἐπὶ τοῦ καταβληθέντος φόρου τῆς Οὖλεν. Διὰ τὰς ἐπαρχίας πραγματικῶς ἐπέρχεται μία αὔξησις, διότι οὐδεμία ἐλάττωσις φόρου γίνεται, ἐνῷ ἐν Ἀθήναις ἐπλήρωναν τὸν φόρον τῆς Οὖλεν καὶ ἑπομένως δὲν πρέπει νὰ δυσανασχετοῦν, διότι δὲν ἐπέρχεται καμμία πραγματικὴ αὔξησις. Ἀλλὰ διὰ τὰς ἐπαρχίας αἱ ὁποῖαι δὲν ἐπέτυχον οὐδεμίαν ἐλάττωσιν φόρου τὸ 2% εἶναι αὔξησις καὶ ἂν ἔπρεπε διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐπέλθῃ μία ἐλάττωσις ἑνὸς ποσοστοῦ καὶ μάλιστα εἰς τὰς πόλεις, τὰς ἐχούσας πληθυσμὸν κάτω τῶν 50 χιλιάδων κατοίκων. Διότι αἱ ἐπαρχίαι σήμερον πάσχουν περισσότερον τῆς πρωτευούσης καὶ αἱ ἐπαρχίαι εὑρίσκονται εἰς ἀπελπιστικὴν κατάστασιν καὶ δίκαιον εἶναι, ἀφοῦ αἱ οἰκίαι τῶν Ἀθηνῶν δὲν ἐπιβαρύνονται μὲ τὸ 2%, διότι ἐπέρχεται ἡ ἐλάττωσις, λόγῳ τῆς Οὖλεν, νὰ ἐπέλθῃ κάποια σχετικὴ ἐλάττωσις διὰ τὰς οἰκίας τῶν ἐπαρχιῶν. Ἐπίσης θὰ ἤθελα νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον 2 τελευταία παράγραφος «ἡ μείωσις τοῦ ποσοστοῦ τοῦ ἐνοικιοστασίου διὰ τὰς πόλεις, τὰς ἐχούσας πληθυσμὸν κάτω τῶν 30 χιλιάδων κατοίκων». Ὅπου δὲν ἰσχύει ἐνοικιοστάσιον νὰ μειωθῇ τὸ ποσοστὸν δι’ ἐφέτος εἰς 2% καὶ τὸ ἑπόμενον ἔτος εἰς 1%, ὥστε νὰ ἐπέλθῃ καὶ δι’ αὐτὰς κάποια μείωσις τοῦ φόρου. Αὐτὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν.

§335ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κανελλόπουλος.

§336Κ. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, εὑρίσκω κατ’ ἀρχὴν, ὅτι καὶ ἡ ἐλαφροτάτη ἀκόμη φορολογικὴ ἐπιβάρυνσις τῶν οἰκοδομῶν εἶναι ἄδικος, μάλιστα ἐὰν λάβῃ κανεὶς ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ εἰσόδημα τῆς ἀκινήτου περιουσίας ἔχει αἰσθητῶς μειωθῆ κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος. Σεῖς ὁ ἴδιος, ἀξιότιμε καὶ ἀγαπητὲ κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, λέγετε εἰς τὴν ἔκθεσίν σας, ὅτι τὰ ἐνοίκια ἀπὸ πέρυσι μέχρις ἐφέτος ἔχουν κατέλθῃ ἀπὸ 20 ἕως 25%. Ἐὰν δὲ λάβῃ κανεὶς ὑπ’ ὄψιν, Κύριοι Βουλευταί, τὴν διαφορὰν τῆς ἀξίας τοῦ νομίσματός μας ἀπὸ πέρυσιν ἕως ἐφέτος, θὰ ἴδῃ κατὰ τὶ μεγάλον ποσοστὸν ἔχουν κατέλθῃ τὰ ἐνοίκια καὶ τὰ εἰσοδήματα τῶν ἰδιοκτητῶν. Δι’ αὐτὸ εὑρίσκω, ὅτι εἰς μίαν τάξιν πολιτῶν, ἡ ὁποία ἔχει πληγῆ τόσον σκληρῶς καὶ ἀπὸ τὸ χρόνιον ἐνοικιοστάσιον, δὲν εἶναι δίκαιον νὰ ἐπιβάλωμεν καὶ νέας θυσίας. Δι’ αὐτὸ θὰ παρεκάλουν ὅπως κάμητε δεκτὰς τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας κατέθεσαν οἱ Κύριοι Συνάδελφοι. Θέλω ὅμως Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ ἐπωφεληθῶ τῆς εὐκαιρίας, ἵνα σᾶς διατυπώσω καὶ μίαν ἄλλην σκέψιν καὶ νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ εὕρητε τὸν τρόπον, ὥστε νὰ τὴν ἐφαρμόσητε. Διότι νομίζω, ὅτι, ἐὰν ἐφαρμόσητε αὐτὴν τὴν σκέψιν μου, καὶ ἡ ἐθνικὴ οἰκονομία μεγάλως θὰ ὠφεληθῇ, ἀλλὰ καὶ ἡ ἰδιοκτησία καὶ τὸ Δημόσιον Ταμεῖον. Δηλαδὴ, ἐπειδὴ εἶναι μέσα εἰς τὸν χαρακτῆρα τὸν ἑλληνικόν, δυστυχῶς, ὁ κάθε ἕνας ὅ,τι κεφάλαια ἔχει εἰ δυνατὸν νὰ τὰ ἀκινητοποιῇ σὲ σπίτια, εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι κεφάλαια, τὰ ὁποῖα διατίθενται διὰ κατοικίας, εἶναι κατ’ ἐξοχὴν τὰ πλέον νεκρὰ κεφάλαια διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν, καὶ τὰ ὁποῖα ἐλάχιστα ἀποδίδουν, τώρα ποὺ ἔχομεν ὑπερπληθωρισμὸν κατοικιῶν καὶ ποὺ χιλιάδες διαμερισμάτων τῶν Ἀθηνῶν εἶναι κενά, δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ εὕρητε τρόπον διὰ μιᾶς φορολογίας ἢ δι’ ἄλλου τρόπου, ὥστε νὰ ἐμποδίζηται ἡ οἰκοδομὴ νέων ἀκινήτων. Δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου, ἀφ’ ἑνὸς θὰ προστατευθῇ ἡ ἤδη ὑπάρχουσα ἀκίνητος περιουσία, διότι δὲν θὰ γίνωνται νέαι κατοικίαι καὶ αἱ ὑπάρχουσαι θὰ δυνηθοῦν νὰ ἐνοικιάζωνται μὲ καλὰ ἐνοίκια, ἀφ’ ἑτέρου δὲ καὶ ἡ ἐθνικὴ οἰκονομία θὰ ὠφεληθῇ, διότι δὲν θὰ δίδωνται χρήματα εἰς τοποθετήσεις νεκρὰς, ὥστε νὰ ἠμποροῦν νὰ διατεθοῦν δι’ ἄλλου τρόπου, ὁ ὁποῖος περισσότερον θὰ ἀποδίδῃ εἰς τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν, ἐξ ἄλλου δὲ καὶ πόρους θὰ ἔχῃ τὸ Δημόσιον, διότι θὰ ἐπιβάλῃ μίαν βαρυτάτην φορολογίαν ἐπὶ ἑκάστης νέας οἰκοδομῆς.

§337ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λόντος.

§338Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λυποῦμαι ὅτι εἰς τοιαύτην ὥραν ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, καὶ ἀπευθύνομαι κυρίως πρὸς ὑμᾶς τὸν ὁποῖον ἀφοροῦν αἱ παρατηρήσεις τὰς ὁποίας ἔχω νὰ κάμω ἐπ’ αὐτοῦ. Οἱ κ. Συνάδελφοι Ἀθηνῶν ὡμίλησαν καὶ ἐτόνισαν τὴν δυσχερῆ θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ὁ κόσμος, ὁ ἰδιοκτητικὸς τῆς Ἑλλάδος. Δυστυχῶς ὑπάρχει πάντοτε ἡ ἀντίληψις ὅτι αἱ περιουσίαι αὐταί, εἶναι περιουσίαι σταθεραί, ἀποφέρουν εἰσόδημα σταθερόν, καὶ ἑπομένως πρὸς αὐτὰς ἔπρεπε νὰ στρέφηται τὸ Κράτος διὰ νὰ ζητῇ ἑκάστοτε διαφόρους βαρείας φορολογίας, νὰ πληρώσῃ ἕν μέγα μέρος τοῦ προϋπολογισμοῦ. Τὸ πρᾶγμα ὅμως ὅσον καὶ ἂν ἐμφανίζεται ἐκ πρώτης ὄψεως ὡς μία πραγματικὴ εὐεξία, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ὁ κόσμος ὁ ἰδιοκτητικός, ἐν τῇ πραγματικότητι εἶναι ἐντελῶς διάφορον. Ἐὰν πάρωμεν τὰς στατιστικὰς διὰ τὰς οἰκοδομὰς τῶν Ἀθηνῶν, θὰ ἴδωμεν ὅτι τὸ μεγαλείτερον μέρος τῶν οἰκοδομῶν αὐτῶν εἶναι ξένον πρὸς τοὺς φερομένους ὡς ἰδιοκτήτας. Πράγματι ἀνήκουν εἰς τὰς διαφόρους Κτηματικὰς Τραπέζας καὶ τὸ ἄλλο πλῆθος τῶν τοκογλύφων, εἰς τὸ ὁποῖον ἔχει ἀναγκασθῆ νὰ καταφύγῃ ἡ ἰδιοκτησία, διὰ νὰ προσπορισθῇ κεφάλαια καὶ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν σκληρὰν ζωὴν καὶ μάλιστα ὑπὸ τὰς σημερινὰς οἰκονομικὰς συνθήκας. Ὥστε τυπικῶς μόνον ἔχομεν ἕνα ἰδιοκτήτην, ὁ ὁποῖος φέρεται ὅτι ἔχει μίαν ἀκίνητον ἰδιοκτησίαν, πράγματι ὅμως ὁ ἰδιοκτήτης αὐτὸς εὑρίσκεται εἰς τὴν δυσχερῆ θέσιν, νὰ συντηρῇ τὸ ἀκίνητον, πράγματι δὲ τὰ εἰσοδήματά του νὰ στρέφωνται πρὸς τὰ θυλάκια τῶν τοκογλύφων καὶ τῶν μεγάλων Τραπεζῶν, εἰς αὐτὸν δὲ νὰ ἀπομένῃ ὁ ὑψηλὸς τίτλος, ὅτι κατέχει ἀκίνητον περιουσίαν. Καὶ εἶναι τραγικωτέρα ἡ θέσις τοῦ ἰδιοκτητικοῦ κόσμου, διότι οὔτε τὰ εἰσοδήματα αὐτὰ, τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύνατο νὰ ἔχῃ ἐκ τοῦ ἀκινήτου τούτου, ἀφῆκε τὸ Κράτος διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τοὺς δανειστάς του, οἵτινες καθ’ ἑκάστην τὸν πιέζουν. Γνωρίζετε ὅτι, ἐπὶ τῆς ἰδιοκτησίας, πρὸς θεραπείαν μιᾶς πραγματικῆς κοινωνικῆς ἀνάγκης, τὸ Κράτος ἐπέβαλε δεσμόν, ἐπέβαλε τὸ ἐνοικιοστάσιον, χάρις εἰς τὸ ὁποῖον δὲν ἠδυνήθησαν οἱ ἰδιοκτῆται νὰ λάβωσι τὰ εἰσοδήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐδικαιοῦντο, ἐὰν εἶχον ἐλευθέραν τὴν χρῆσιν τῆς περιουσίας των. Δὲν παραπονοῦνται δι’ αὐτό, διότι ἡ κοινωνικὴ ἀνάγκη, εἶναι κἄτι τι τὸ ὁποῖον πρέπει καὶ ὀφείλει νὰ εἶναι σεβαστὸν ἀπὸ πάντας, καὶ ἑπομένως οἱ πολῖται, προκειμένου, νὰ θεραπευθῇ μία τοιαύτη κοινωνικὴ ἀνάγκη, ὀφείλουν νὰ ὑποταχθῶσι. Σήμερον ὅμως ποὺ ἐξέλιπεν αὐτὴ ἡ ἀνάγκη, ἀνέμεναν δικαίως οἱ ἰδιοκτῆται, οἱ ταλαιπωρηθέντες ἐπὶ τόσον μακρὺ χρονικὸν διάστημα, καὶ οἱ, ὁποῖοι ὅπως εἶπον, εἰκονικῶς εἶναι κύριοι τῶν ἀκινήτων των, ἀναμένουν ὅτι θὰ ἴδουν καλλιτέρας ἡμέρας. Καὶ πράγματι πρὸ διετίας, ἤρχισε τὸ Κράτος, συναισθανόμενον ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς δὲν ἐφέρθη κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος θὰ ηὐνόει τὴν ἰδιοκτησίαν, ἀλλὰ τοὐναντίον ἐφέρθη σκληρῶς κατ’ αὐτῆς, ἤρχισε νὰ φέρεται εὐεργετικώτερον καὶ ἐμείωσε τὸν φόρον, ὅστις ἦτο ηὐξημένος κατὰ 2%, τὸν ἐμείωσε ἀπὸ 12% εἰς 10,40. Ἀπηλλάγη καὶ ἡ ἰδιοκτησία ἀπὸ τὸν φόρον τῆς Οὔλεν. Κύριοι, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπανορθώσω τὸ σφάλμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐλέχθη ὑπό τινων συναδέλφων, ὅτι πράγματι ἀπηλλάγη ἀπὸ τὸν φόρον τῆς Οὔλεν. Ὡς γνωρίζετε ὅλοι, ὁ φόρος αὐτὸς ἐτέθη κατὰ τὴν σύμβασιν, ἥτις ἐγένετο διὰ τὴν ὕδρευσιν τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, εἰδικῶς εἰς τὰς πόλεις τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Πειραιῶς, διὰ νὰ ἰσχύσῃ μέχρις ὅτου τὸ εἰσόδημα ὅπερ θὰ ἦτο ἀπαραίτητον διὰ νὰ ἐξυπηρετηθοῦν τὰ τοκοχρεολυτικὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα συνήφθησαν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων τῆς ὑδρεύσεως, νὰ ἰσχύσῃ μέχρις ὅτου τὰ εἰσοδήματα αὐτά, τοὺς πόρους αὐτοὺς θὰ τοὺς ἐλάμβανε τὸ Κράτος ἐξ ἄλλης πηγῆς, ἡ ὁποία πάλιν ὅμως θὰ ἀντλεῖται ἀπὸ τὰ θυλάκια τῶν ἰδιοκτητῶν. Δηλονότι θὰ ἐλαμβάνετο τὸ ποσὸν αὐτὸ ἀπὸ τὴν ὕδρευσιν, ὅπως τὴν κατανάλωσιν τοῦ ὕδατος, τῆς ὁποίας θὰ ηὔξανε τὸ τίμημα. Γνωρίζετε ὅλοι ὅμως ὅτι ἐν Ἀθήναις κατεβάλλετο ἓν ποσὸν ἐφάπαξ κατ’ ἔτος 200,600 καὶ 800 δρχ. καὶ μὲ τὸ ποσὸν 800 δρχ. μία οἰκοδομή, ὅσους δήποτε ὀρόφους καὶ ἂν εἶχεν, ὑδρεύετο χωρὶς νὰ ὑποβάλλεται, εἰς οὐδὲν πρόσθετον πληρωμῆς ὕδατος. Σήμερον τὸ ὕδωρ ηὐξήθη καὶ πληρώνεται κατὰ διαμερίσματα. Καὶ διαμερίσματα ἀκόμη τὰ ὁποῖα στεροῦνται ὕδατος καὶ μένουν κενά, καὶ αὐτὰ πληρώνουν ὡρισμένον ποσόν, κυβικῶν μέτρων ὕδατος. Καὶ ἑπομένως ἐκλήθησαν πάλιν δι’ ἄλλου τρόπου νὰ καταβάλλουν τὸ ποσὸν αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἐλάμβανε πρότερον τὸ Κράτος ἀπὸ τοὺς ἰδιοκτήτας, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν τοκοχρεολυτικῶν δανείων, ἐκλήθησαν οἱ ἰδιοκτῆται νὰ τὸ καταβάλλουν διὰ τῆς καταβολῆς ηὐξημένου τιμολογίου ὕδατος. Ὁ φόρος λοιπὸν αὐτός, ὁ ἀντανακλῶν εἰς τὸν φόρον ὑδρεύσεως, ἐξακολουθεῖ νὰ ὑφίσταται καὶ σήμερον, ὑπὸ ἄλλην διάφορον μορφήν. Καὶ ἐνῶ θὰ ἦτο δυνατὸν σήμερον οἱ ἰδιοκτῆται νὰ ζητήσουν ἀπὸ τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον διέκοψε πρὸς στιγμὴν τὴν πληρωμὴν τῶν διαφόρων τοκοχρεολυτικῶν δανείων, ἅτινα συνῆψεν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἔργου τῆς ὑδρεύσεως τῆς πόλεως, θὰ ἠδύναντο νὰ ζητήσουν ὅπως ἀπαλλαγοῦν κατὰ ἕνα τρόπον καὶ αὐτοί, μέρους ἐκείνου ἀπὸ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον δὲν καταβάλλεται ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, πρὸς τοὺς ξένους δανειστὰς, καὶ τοῦτο νὰ παρασχεθῇ, εἴτε ὑπὸ μορφὴν μειώσεως τοῦ ὕδατος, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῶν μειώσεων τοῦ φόρου, βλέπομεν ὅτι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καλεῖται ὁ κόσμος νὰ συνεισφέρῃ διὰ τὴν συμπλήρωσιν τῶν κενῶν τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ πάλιν στρεφόμεθα πρὸς τὴν τάξιν ἐκείνην, ἡ ὁποία κατ’ ἐξοχὴν ἐδεινοπάθησε, καὶ ἡ ὁποία ὅταν ἐπιχειρήσῃ νὰ ἐπισκευάσῃ τὰ οἰκήματα, τὰ ὁποία ἐπὶ μακρὸν χρόνον, παρέμειναν ἀνεπισκεύαστα, δὲν θὰ ἐπαρκέσῃ τὸ εἰσόδημα ὁλοκλήρων ἐτῶν, διὰ νὰ κατορθώσῃ νὰ τὰ ἐπισκευάσῃ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐκ πρώτης ὄψεως, εἶναι ὄχι συμπαθὴς ἡ τάξις τῶν ἰδιοκτητῶν, διότι ἐμφανίζει μίαν φαινομενικὴν εὐρωστίαν, κάτωθεν τῆς ὁποίας δὲν κρύπτεται τίποτε ἄλλο παρὰ μία σκληρὴ κατάστασις, ἐνῶ τοὐναντίον αὐτοὶ φορολογοῦνται βαρύτατα, διότι θὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς: Ὅλαι αἱ τάξεις, κατ’ ἀνώτατον συντελεστὴν φορολογοῦνται μὲ ἓν 12% καὶ ἐπὶ μιᾶς φορολογικῆς κλίμακος, ποὺ δὲν ἐξευρίσκεται ποτέ, διότι καὶ ὁ ἔμπορος, καὶ ὁ βιομήχανος ἔχουν εἰσοδήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠμποροῦν νὰ ἐξακριβωθοῦν, συνήθως δὲ ἀποφεύγουν τὴν κρίσιν τῆς φοροτεχνικῆς ὑπηρεσίας, τὰ εἰσοδήματα τῶν ἐνδιαφερομένων τάξεων. Ἑπομένως ἂν φορολογήσωμεν ἕν ποσὸν 100.000 δραχ. μὲ 12%, συνοπτικῶς φορολογεῖται μὲ 6%, διότι τὸ ½ ἔχει διαφύγει τῆς φορολογικῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας. Γνωρίζομεν δέ, ὅτι ὅλοι οἱ φορολογούμενοι, προσπαθοῦν διὰ παντὸς τρόπου, νὰ ἀποφύγουν, διότι ἡ φορολογία δυστυχῶς εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπερέβη πᾶν ὅριον ἀντοχῆς τοῦ Ἕλληνος πολίτου, καὶ ὅλοι οἱ Ἕλληνες πολῖται, μεταχειρίζονται κάθε μέσον ὅπως τὴν ἀποφύγουν. Συνεπῶς ἔχομεν βεβαίως τὴν μίαν φορολογίαν 19%, μέχρι σήμερον τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, θέλει νὰ ἀναβιβάσῃ εἰς 22%. Ἐγὼ καίτοι θὰ ἔκρινα, ὅτι αὐτὴ εἶναι πράγματι βαρεῖα, θὰ ἤθελα νὰ συνηγορήσω ὑπὲρ ἐκείνου, τὸ ὁποῖον εἰς ὅλα τὰ Κράτη ὑφίσταται, νὰ ἐξακριβωθῇ τὸ πραγματικὸν εἰσόδημα τοῦ φορολογουμένου, καὶ ἐπὶ τοῦ πραγματικοῦ εἰσοδήματος τοῦ καθαροῦ, νὰ ἐπιβάλλεται ἡ φορολογία. Ἐδῶ ὅμως δὲν συμβαίνει αὐτό, διότι ἐνῷ εἰς ὅλα τὰ Κράτη ἔχει ἀναγνωρισθῆ ὅτι ἡ ἔκπτωσις διὰ τὴν συντήρησιν τοῦ ἀκινήτου δὲν εἶναι 7–10%, ἀλλὰ ἀνέρχεται ἀπὸ 25–30%, ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος, εἰδικώτερον ἐν Ἑλλάδι, ὅπου ἐπὶ μακρὸν μένουν ἀνενοικίαστοι αἱ οἰκοδομαί, λόγῳ τοῦ ἐνοικιοστασίου, τὸ ποσοστὸν τοῦτο θὰ εἶναι πολὺ μεγαλείτερον. Καὶ διὰ τοῦτο ἐγὼ θὰ συνίστων νὰ ἔχωμεν μίαν προοδευτικὴν κλίμακα φορολογίας. Θὰ ἤθελον δηλ. ἡ φορολογία νὰ ἐπιβληθῇ ἐπὶ τοῦ πραγματικοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος. Καὶ πρὸς τοῦτο πρέπει νὰ ἀφαιρέσωμεν πραγματικῶς ὄχι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον αὐθαιρέτως καὶ εἰκονικῶς θέτει ὁ νόμος, ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πράγματι ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν ἀλήθειαν καὶ νὰ αὐξήσωμεν τὸ ποσοστὸν, τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται δι’ ἀπόσβεσιν καὶ συντήρησιν τοῦ ἀκινήτου. Αὐτὸ δὲ δὲν εἶναι τὸ 10%, τὸ ὁποῖον λέγει ὁ νόμος, ἀλλὰ 25%. Δι’ αὐτό, θὰ παρεκάλουν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ θελήσῃ νὰ αὐξήσῃ τὸ ποσοστὸν κατὰ ἕνα μέρος ὥστε νὰ μὴ ἀδικηθῇ καὶ ὁ Προϋπολογισμός, ἀλλὰ καὶ νὰ ἀποδώσωμεν ἕν μέρος δικαιοσύνης εἰς τὸν κόσμον αὐτὸν τῶν ἰδιοκτητῶν. Συγχρόνως ὅμως ὑπάρχει καὶ τὸ ποσοστόν, τὸ λεγόμενον τοῦ ἐνοικιοστασίου. Ὡς εἶπα ἤδη, ἐφόσον ὑπάρχει εἷς κοινωνικὸς σκοπός, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι οὐδεὶς ἐκ τῶν ἰδιοκτητῶν θὰ εἶχεν ἀντίρρησιν νὰ ἐξακολουθήσῃ καταβαλλόμενον τὸ ποσοστὸν τοῦτο. Ἐζήτησα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης νὰ μοῦ παραδώσῃ στατιστικὸν πίνακα, ἐμφαίνοντα τὶ ποσὸν ἀπαιτεῖται διὰ τὴν καταβολὴν εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας αὐτοῦ τοῦ συμπληρωματικοῦ ποσοῦ, τοῦ 3%, διότι ἄλλοτε αὐτὸ τὸ 3%, ὅτε ὑπῆρχε πλῆθος πόρων, ἐξυπηρέτει τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, σήμερον ὅμως περιττεύει καὶ εἶναι ὑπερβολικόν. Δυστυχῶς ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης εὑρίσκεται εἰς ὑπνώδη κατάστασιν ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μοῦ παραδώσῃ τὸν πίνακα αὐτόν. Ἀλλ’ ἁπλῶς ἐκ τοῦ ὅτι ἐπαρκεῖ αὐτὸ τὸ 3%, ὅταν ὑπάρχουν ἄποροι τάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐξηρέθησαν, συνάγω τὸ συμπέρασμα, ὅτι εἶναι ὑπερβολικόν. Θὰ μοῦ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὄχι διὰ τὸν κοινωνικὸν σκοπόν, ἀλλὰ τὸ θέλω διὰ τὸν προϋπολογισμόν. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ εἶναι μία πρᾶξις καθαρᾶς ἀδικίας, διότι τὸ 3% πηγαίνει πρὸς ἐξυπηρέτησιν ἄλλου σκοποῦ. Ἔχω τοὺς ἀριθμοὺς καὶ ἔχομεν ἐκ τοῦ 3% βεβαιωθέντα καὶ ἀνείσπρακτα 29 ἑκατομμύρια. Τὰ 3% εἰς ἕν ἔτος δὲν ἀποδίδουν 29 ἑκατομμύρια. Ἑπομένως, ἐφόσον ἐδῶ ἔχομεν βεβαιωμένα καὶ ἀνείσπρακτα εἴκοσιν ἐννέα ἑκατομμύρια, δυνάμενα νὰ εἰσπραχθοῦν, νὰ εἰσπραχθοῦν αὐτὰ καὶ νὰ μὴ ἐπιβάλωμεν νέον φόρον, ἀφοῦ βλέπομεν ὅτι οἱ ὦμοι τοῦ φορολογουμένου δὲν βαστοῦν. Ἐκτὸς δὲ τούτου τοὐλάχιστον θὰ ἔπρεπε τὸ 3%, τὸ ὁποῖον ἐνῷ εἰς ὅλον τὸ ἄλλον φόρον ἐπιβάλεται ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου, διὰ τὸ Ταμεῖον ἐνοικιοστασίου ἐπιβάλλεται ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου εἰσοδήματος καὶ συνεπῶς τὸ 3% γίνεται 5%. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω νὰ γίνῃ ἐπὶ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος ἡ φορολογία τοῦ ἐνοικιοστασίου. Τὴν διάταξιν, τὴν δυνητικήν, καθ’ ἥν δύναται ὁ Ὑπουργὸς νὰ τὸ κάμῃ 2% καὶ τὸ τρίτον ἔτος 3% διὰ νὰ μὴ εἶναι στάχτη στὰ μάτια καὶ διὰ νὰ μὴ νομισθῇ ὅτι χρυσώνει τὸ καταπότιον εἰς ἐπιβολὴν τῆς νέας φορολογίας, ἄς τὴν κάμῃ πραγματικήν. Εἶμαι ἀκόμη ἐναντίον τῆς διατάξεως, καθ’ ἥν φορολογοῦνται τὰ εἰσοδήματα, τὰ ὁποῖα χάνουν οἱ ἰδιοκτῆται ἀπὸ τοὺς δυστρόπους καὶ κακοπληρωτὰς μισθωτάς, διότι τὸ Κράτος ζητεῖ φορολογίαν ἐπὶ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον δὲν εἰσέπραξεν ὁ ἰδιοκτήτης. Μὲ αὐτὰς τὰς ὀλίγας παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι φρονῶ ὅτι στηρίζονται ἐπὶ τοῦ δικαίου καὶ τοῦ λογικοῦ, τερματίζω τὸν λόγον μου, καὶ ἐὰν τὰς ἀποδεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργός, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ ἱκανοποιήσῃ τὴν δικαίαν αἴτησιν ἑνὸς κόσμου ἐπὶ μακρὸν χρόνον κατατυραννηθέντος καὶ ταλαιπωρηθέντος ὑπὸ τοῦ Κράτους.

§339ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρωτοπαδάκης.

§340Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τοῦ φόρου τούτου ἀπαλλάσσονται ἀνώνυμοι ξενοδοχειακαὶ ἐπιχειρήσεις καὶ δικαιολογία εἶναι ὅτι ὑποβοηθοῦν τὸν τουρισμόν, ἐνῷ ὑπάρχουσιν εἰς τὰς ἐπαρχίας, ὅπως εἰς τοὺς Δελφοὺς λ. χ., μικρὰ ξενοδοχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐξυπηρετοῦν τὸν τουρισμόν, καὶ ὅμως δὲν τυγχάνουν τοῦ εὐεργετήματος αὐτοῦ, ἐνῷ ἀντιθέτως ὅλαι αἱ ἀνώνυμοι ξενοδοχειακαὶ ἐπιχειρήσεις δὲν ἐξυπηρετοῦν τὸν τουρισμόν. Θὰ ἤθελον νὰ ἐξαιρεθοῦν καὶ αἱ μικραὶ αὐταὶ ἐπιχειρήσεις, ἀφοῦ διαπιστωθῇ ὅτι ἐξυπηρετοῦν τὸν τουρισμόν.

§341Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι δύσκολος ἡ διαπίστωσις αὐτὴ καὶ δίδομεν λαβὴν εἰς καταστρατηγήσεις τοῦ νόμου.

§342Α. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 5, παράγραφος 2, δίδετε τὸ δικαίωμα εἰς τὸν οἰκονομικὸν ἔφορον νὰ κάμῃ συμπληρωματικὸν ἔλεγχον. Θὰ ἤθελα νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ λέξις «τεκμαρτή».

§343Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν δι’ αὐτό.

§344Δ. ΧΕΛΜΗΣ. Νὰ ἐξαιρεθοῦν τοὐλάχιστον τοῦ φόρου οἱ μισθωταὶ οἰκοπέδων, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον νὰ κτίσουν ἰδίαις δαπάναις κτίρια, ὑπὸ τὸν ὅρον, νὰ ἀποδώσουν τὰ κτίρια ταῦτα κατὰ τὴν λῆξιν τῆς μισθώσεως.

§345Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ τὸ κάμωμεν δυνητικόν.

§346ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§347Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, τὸ φορολογικόν, περὶ οἰκοδομῶν, ὅπως εἴδετε εἶναι ἁπλούστατον. Πρόκειται περὶ μιᾶς αὐξήσεως 2%. Δὲν εἶναι ἐπαχθὲς οὔτε βαρύ, ὁ δὲ συντάκτης τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ ἠσθάνθη τὴν ἀνάγκην νὰ εὕρῃ τὴν εὐχέρειαν νὰ ἀπαλλάξῃ τοὺς ἰδιοκτήτας τοῦ βάρους αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον πράγματι εἶναι ἐπαχθές. Ἀλλ’ ἐὰν ἐδεχόμην τὰς ὑποβληθείσας τροπολογίας τότε θὰ ἔφθανον εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι διὰ τὸ δημόσιον θὰ ἦτο ἐπωφελέστερον νὰ ἀποσύρω ὁλόκληρον τὸ νομοσχέδιον. Ὑπάρχουν βεβαίως πολλαὶ βάσιμοι τροπολογίαι ὅπως τῶν μὴ ἐνοικιασθεισῶν οἰκοδομῶν. Εἶναι κἄτι τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τὸ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν. Ἐφόσον ὅμως τώρα δὲν δύναμαι νὰ περιλάβω σχετικὴν διάταξιν, ὑπόσχομαι νὰ μελετήσω καὶ νὰ φέρω νέον νομοσχέδιον καθ’ ὃ θὰ ἀπαλλαγοῦν τοῦ φόρου αὐτοῦ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐμίσθωσαν τὸ μίσθιόν των. Ἐκεῖνο ποὺ ὑπόσχομαι εἶναι, ὅτι εἰς περίπτωσιν, καθ’ ἥν ἤθελον πεισθῇ ὅτι ἡ κατάργησις ἢ ἡ μείωσις τοῦ φόρου τοῦ ἐνοικιοστασίου δὲν ἤθελε καταλήξει εἰς βάρος τοῦ δημοσίου, νὰ ζητήσω ἀμέσως τὴν μείωσιν.

§348Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθιερωθῇ ἀπὸ τώρα διὰ τὰ ἑπόμενα ἔτη εἰς ἕν ἢ δύο τοῖς ἑκατόν;

§349Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἠμπορεῖ. Ἐδῶ θὰ εἴμεθα καὶ θὰ τὰ συζητήσωμεν καὶ πάλιν.

§350Δ. ΒΟΥΛΤΣΟΣ. Διὰ τὴν μικρὰν ἰδιοκτησίαν, κ. Ὑπουργέ, τῶν ἐπαρχιῶν δὲν νομίζω ὅτι ἡ φορολογία εἶναι βαρεῖα;

§351Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν ἠμπορῶ νὰ δεχθῶ περισσότερα καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§352ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπερατώθη. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν· δέχεται τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου;

§353ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον εἰς βʹ συζήτησιν, ἀναβληθείσης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου)

§354ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ φορολογίας κύκλου ἐργασιῶν» Ὁ κ. Δεσύλλας.

§355Θ. ΔΕΣΥΛΛΑΣ. Πρόκειται περὶ νομοσχεδίου ὑψίστης σημασίας. Εἶναι νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀπησχόλησε πολλάκις τὰς κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις. Εἶναι ἕν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μᾶς ἐδόθη ὑπὸ ἄλλην διατύπωσιν, τὸ ὁποῖον, χωρὶς νὰ δυνηθῇ ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπαρκῶς νὰ τὸ μελετήσῃ, μᾶς παρουσιάσθη χθὲς ὑπὸ ἐντελῶς νέαν διατύπωσιν. Παρουσιάζονται σοβαρὰ ζητήματα· αἱ διάφοροι ἐπαγγελματικαὶ τάξεις διαμαρτύρονται. Νομίζω ὅτι δὲν ἔχει νὰ ζημιωθῇ τίποτε τὸ Δημόσιον Ταμεῖον, ἂν ἀναβληθῇ ἐπί τινας ἡμέρας, τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσῳ δὲν ἐγένετο οὐδὲ κατ’ ἀρχὴν συζήτησις κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν. Δὲν εἶναι δυνατὸν μία νέα ἰδέα, ὅπως εἶναι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, νὰ ψηφισθῇ ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμήν.

§356Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Προεδρεύων τῆς Κυβερνήσεως). Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ διὰ τὴν Δευτέραν.

§357Σ. ΛΟΒΕΡΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὴν Δευτέραν ὅμως ἢ θὰ ψηφισθῇ ἢ θὰ ἀπορριφθῇ.

§358ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ὑπάρχοντος ἄλλου θέματος πρὸς συζήτησιν, λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν ὥραν 5.30′. (Ὥρα 11 καὶ 30 μ. μ.)