1929.05.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 89η

ΠΕΜΠΤΗ 23 ΜΑΪΟΥ 1929

Προεδρία κ. Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΥ

(Ὥρα 5 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Ταλιαδοῦρος καταθέτει καὶ συνιστᾷ ἀναφορὰν τῶν πολεμοπαθῶν κατοίκων Σοφάδων ζητούντων ν’ ἀποζημιωθῶσι διὰ τὰς ζημίας ἅς ὑπέστησαν ἐκ τῆς κατὰ τὸ 1917 εἰσβολῆς τῶν Γάλλων ἐν Θεσσαλίᾳ. — Ὁ αὐτὸς βουλευτὴς καταθέτει καὶ συνιστᾷ ἀναφορὰν τῶν διανομέων τῶν Τ.Τ.Τ. ζητούντων βελτίωσιν τῆς θέσεώς των. — Ὁ Δ. Πετρόπουλος ἀναφέρει, ὅτι τὰ ἱερὰ λείψανα τοῦ Ἁγίου Χαραλάμπους καὶ Ἁγίας Μαρίνης φυλασσόμενα ἐν τῇ Μονῇ Μεγάλου Σπηλαίου Καλαβρύτων ἐκλάπησαν καὶ παρακαλεῖ, ὅπως διαταχθῶσι τάχιστα ἀνακρίσεις διὰ τὴν ἀνεύρεσιν τούτων. — Οἱ κάτοικοι Γαρδικίου, Φτέρης κλπ. ἐν συλλαλητηρίῳ παρακαλοῦν, ὅπως ἀρχίσῃ ταχέως ἡ κατασκευὴ τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ Σπερχειάδος πρὸς Ναύπακτον. — Ὁ πρόεδρος τῆς κοινότητος Σκοπέλου καὶ τῶν σωματείων τῆς νήσου ἀναφέροντες τὴν καταστροφὴν αὐτῶν ἐκ τῶν θεομηνιῶν παρακαλοῦν, ὅπως ἀνασταλοῦν ἐπὶ ἔτος αἱ ἐκτελέσεις εἰσπράξεως χρεῶν κατ’ ἀναλογίαν τῆς Κρήτης. — Αἱ προσφυγικαὶ οἰκογένειαι Λέσβου παρακαλοῦν, ὅπως διαταχθῇ ἡ ἀναστολὴ τῆς διώξεως αὐτῶν διὰ μισθώματα καὶ διαταχθῇ ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος ν’ ἀρκεσθῇ εἰς τὸν συντελεστὴν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης. — Ὁ σύλλογος καρραγωγέων Πατρῶν ἀναφέρων τὴν βαρεῖαν φορολογίαν ἀμμοληψίας καὶ διοδίων παρακαλεῖ, ὅπως καταργηθῶσιν οὗτοι, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψει τῆς κρίσεως τὴν ὁποίαν συνεπείᾳ τῶν αὐτοκινήτων διέρχονται. — Ἡ ὁμοσπονδία ἐργατῶν οἰκοδομῶν κλπ. Ἑλλάδος διαμαρτύρεται διὰ τὴν σύλληψιν τοῦ γενικοῦ γραμματέως τῆς συνομοσπονδίας των. — Ἰδιοκτῆται τοῦ ἀρχαιολογικοῦ χώρου Ἀκροπόλεως– Θησείου ὑποβάλλουν τὴν θερμὴν παράκλησιν, ὅπως ἀναβληθῇ ἐπ’ ὀλίγον ἀκόμη ἡ ἀπαλλοτρίωσις τῶν κτημάτων των, ἵνα μελετηθῇ δικαιότερον τὸ ζήτημα. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Μπακόπουλος καταθέτει αἴτησιν τοῦ ὁδηγοῦ ἁμάξης Κ. Οἰκονόμου παρακαλοῦντος, ὅπως ἐκδικασθῇ ἡ ὑπόθεσις τῆς ἀποζημιώσεώς του διὰ τὴν ὁποίαν ἔχει ὑποβάλλει ἐμπροθέσμως τὰ δικαιολογητικά. — Οἱ νοσηλευόμενοι φυματικοὶ σανατορίου Ἀσβεστοχωρίου Θεσσαλονίκης παρακαλοῦν, ὅπως κατασκευασθῇ εἰς τὸ σανατόριον ξυλίνη ἐκκλησία, ἵνα δύνανται νὰ ἐκτελοῦν τὰ ἐπιβεβλημένα αὐτοῖς θρησκευτικὰ καθήκοντα. — Ὁ νοσηλευόμενος εἰς τὸ σανατόριον Ἀσβεστοχωρίου Θεσσαλονίκης Χ. Μισιρλῆς διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ ἐκεῖ ὑπομοιράρχου, ὡς διαβάλλοντος αὐτὸν δι’ ἐκθέσεώς του πρὸς τὸ ἀρχηγεῖον Χωροφυλακῆς. — Οἱ ὑποδικοκατάδικοι φυλακῶν Θεσσαλονίκης παρακαλοῦν, ὅπως ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ὁλοκληρώσεως τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος ἀπονεμηθῇ αὐτοῖς ἀμνηστεία, ἵνα δυνηθῶσι νὰ διαθρέψωσιν ἐντίμως πλέον τὰς οἰκογενείας αὐτῶν. — Ἡ γενικὴ συνέλευσις καπνεργατῶν Ἀγρινίου παρακαλεῖ, ὅπως ἡ Κυβέρνησις μεταβάλῃ τὸ ὑπαλληλικὸν σύστημα τῶν ἰατρῶν των. — Ἡ πρόσφυξ Πολυνίκη Κωνσταντινίδου ἀναφέρουσα τὰς ὑπηρεσίας τοῦ συζύγου της πρὸς τὴν πατρίδα ὑπὲρ τῆς ὁποίας καὶ ἐφονεύθη παρακαλεῖ, ὅπως τῆς ἀπονεμηθῇ σχετικὴ σύνταξις. — Ἡ ἕνωσις ἀσφαλιστῶν Θράκης παρακαλεῖ, ὅπως ἀπαγορευθῇ νομοθετικῶς ἡ ἐνέργεια ἀσφαλιστικῶν ἐργασιῶν ἐκ μέρους τραπεζιτικῶν ὑπαλλήλων. — Αἱ ἐπαγγελματικαὶ προσφυγικαί, γεωργικαὶ καὶ ἐργατικαὶ ὀργανώσεις Καβάλλας παρακαλοῦν, ὅπως μὴ γίνῃ δεκτὴ ἡ ὑποβληθεῖσα πρότασις περὶ ἀπαγορεύσεως τῆς ὑποχρεωτικῆς χωρικῆς συσκευασίας τῶν καπνῶν, ὡς μέλλουσα νὰ ζημιώσῃ τοὺς ἐπαγγελματίας. — Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Νικολίτσας καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Λαμπέρης, παρακαλούντων, ὅπως ληφθοῦν μέτρα διὰ τὴν τακτικὴν αὐτῶν συγκοινωνίαν. — Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Ροδόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 25 7)βρίου 1928 περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1924 Ν. Δ. περὶ συστάσεως ἐν ἑκάστῳ νομῷ ἐπιτροπῶν ἀσφαλείας». — Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Κωστόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως διατάγματος περὶ καταργήσεως τῆς φορολογίας αὐτομάτου ὑπερτιμήσεως καὶ ἐπιβολῆς εἰδικοῦ φόρου μεταβιβάσεως ἀκινήτων». — Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Ἀναστασιάδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συντάξεων». Ὁ κ. Α. Χρηστομᾶνος (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 18 Ἀπριλίου 1926 Ν.Δ. περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 1ης Νοεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ συστάσεως τεχνικοῦ ἐπιμελητηρίου». — Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ κώδικος τῆς περὶ δήμων καὶ κοινοτήτων νομοθεσίας». Οἱ κ.κ. Α. Χρηστομᾶνος (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας) Ι. Κανναβὸς (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας) καὶ Γ. Μαρῆς (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) ὑποβάλλουν σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν ἀποξήρανσιν καὶ ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδάτων τῆς λίμνης Ξυνιάδος». Ὁ κ. Κ. Γόντικας (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ διαθέσεως ἐσόδων ἐκ τοῦ κληροδοτήματος Μαρκίδου, πρὸς οἰκοδομὴν διδακτηρίου ἐν Ἀμφίσσῃ». Ὁ κ. Α. Δοξιάδης (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων 1) «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ ἀπὸ 20 Δεκεμβρίου 1926 Ν.Δ. περὶ συστάσεως μονίμου ὑγειονομικῆς ἐπιτροπῆς» καὶ 2) περὶ ἐξετάσεων τῶν πτυχιούχων φαρμακοποιῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Γκότσης καὶ Θ. Κολιαλέξης ὑποβάλλουν πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου περὶ χρηματιστηριακῶν ἀξιῶν».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἐπὶ ἀναφορᾶς καπνεργατῶν καὶ καπνεργατριῶν Ἀγρινίου, Μεσολογγίου καὶ Τρικκάλων.

§4Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Τὸ ζήτημα εἰς τὸ ὁποῖον ἀναφέρονται, κ. ὑπουργέ, τὰ παράπονα τῶν καπνεργατῶν Ἀγρινίου, εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε ν’ ἀπασχολήσῃ εὐρύτερον καὶ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἀναφέρεται εἰς τὸν τρόπον τῆς λειτουργίας ἑνὸς ὀργανισμοῦ κοινωνικῆς ἀσφαλίσεως, τὸ Τ.Α.Κ. Τὸ ταμεῖον ἀσφαλίσεως καπνεργατῶν κατὰ τοῦ ὁποίου στρέφονται οἱ καπνεργάται σὺν πάσης τῆς Ἑλλάδος καὶ εἰς ἐποχὴν μάλιστα, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις προτίθεται νὰ εἰσηγηθῇ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ θεσμοῦ τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων καὶ τῶν ἄλλων κοινωνικῶν τάξεων. Οἱ καπνεργάται ὑπέβαλον πρὸ μηνῶν ὑπόμνημα καὶ εἰς τὸν διευθυντὴν τοῦ Τ.Α.Κ. καὶ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ζητοῦν, ὅπως ἀντικατασταθῇ τὸ σύστημα τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἰατροῦ, καὶ ἀντὶ τοῦ ἰατροῦ ὑπαλλήλου, νὰ ἀνατίθενται τὰ καθήκοντα αὐτοῦ εἰς ἰατρὸν τῆς ἐμπιστοσύνης καὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἀσθενοῦς καπνεργάτου. Εἰς τὰ ὑπομνήματα αὐτὰ οὐδεμία ἐδόθη ἀπάντησις, ἐνῷ οἱ καπνεργάται, καταβάλλοντες τὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα ὑποχρεοῦνται νὰ καταβάλλωσι, στεροῦνται ὄχι μόνον τοῦ εἰδικοῦ ἰατροῦ, διότι ὡς εἰδικοὶ ἰατροὶ ἔχουν διορισθῆ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι συνδέονται πρὸς αὐτούς, μόνον διὰ τὸν διορισμόν των, ἀλλὰ καὶ ὁσάκις ἐζήτησαν ἰατρόν, παρεπέμφθησαν ἀπὸ τοῦ ἑνὸς πρὸς τὸν ἄλλον καὶ συνέβη ὥστε νὰ μείνουν ἄνευ ἰατρικῆς περιθάλψεως, εἰς στιγμὰς καθ’ ἅς ἀπῃτεῖτο ἄμεσος ἡ ἐπέμβασις τοῦ ἰατροῦ. Εἰς τὸ Ἀγρίνιον ὑπάρχουν 11 ἰατροὶ διωρισμένοι ἐπὶ χιλίων καπνεργατῶν καὶ ὅμως οἱ καπνεργάται στεροῦνται κατ’ οὐσίαν τῆς ἰατρικῆς περιθάλψεως, διότι εἷς ἕκαστος ἐξ αὐτῶν ἰσχυρίζεται, ὅτι δὲν εἶναι αὐτὸς ἁρμόδιος νὰ ἐξετάσῃ τὸν Α ἐργάτην, ἀλλὰ τὸν Β. καὶ οὕτω καταντοῦν ἄχρηστοι διὰ τοὺς ἐργάτας, ἐφ’ ὅσον δὲν παρέχουν ἐγκαίρως τὴν ἰατρικήν των περίθαλψιν. Πρὸς διατράνωσιν τῶν παραπόνων των συνῆλθον οἱ καπνεργάται, περὶ τοὺς χιλίους, καὶ ἐζήτησαν, νὰ ὑποβάλουν τὰ παράπονά των εἰς τὸ Τ.Α.Κ. Τὸ προσωπικὸν ὅμως τοῦ Τ.Α.Κ. ὄχι μόνον δὲν ἀπεδέχθη αὐτά, ὄχι μόνον τοὺς ἀπέπεμψεν ἀλλὰ εὑρέθησαν καὶ πρὸ ἀσκόπου καὶ ἀδικαιολογήτου ἐπεμβάσεως τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων τὰ ὁποῖα ἠθέλησαν βίᾳ νὰ τοὺς διαλύσωσιν, ἐνῷ δὲν ἐζήτουν τίποτε τὸ ἄδικον, τίποτε τὸ ἀδικαιολόγητον, ἀλλὰ ὑπέβαλλον καὶ ὑπεστήριζον μίαν δικαιοτάτην ἀξίωσιν. Καὶ δὲν ἔφθασε μόνον τοῦτο, ἀλλ’ ἐπῆλθε συνεπείᾳ τῆς τοιαύτης ἐπεμβάσεως τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων βιαία σύγκρουσις, ἡ ὁποία εἶχε καὶ σοβαρὰν συνέπειαν τὴν διαταραχὴν τῆς τάξεως καὶ τῆς ἡσυχίας ἐν τῇ πόλει, ἡ ὁποία ἔβλεπε νὰ στρατοκρατῆται ἐπὶ 3–4 ἡμέρας ἄνευ οὐδενὸς λόγου, διότι ἡ κοινωνία γνωρίζει, ὅτι εἶναι δίκαια τὰ παράπονα τῶν καπνεργατῶν καὶ ὅτι αἱ διώξεις ἐγένοντο χωρὶς λόγον. Καὶ τὸ χειρότερον ἀκόμη εἶναι, ὅτι ἀπεδόθη εἰς τὴν τοιαύτην συγκέντρωσιν τῶν καπνεργατῶν χαρακτὴρ κομμουνιστικός, ἐνῷ, κύριοι, δὲν εἶχε καμμίαν σχέσιν πρὸς τὸν κομμουνισμὸν ἡ ἀξίωσις αὕτη τῶν ἐργατῶν, διότι οἱ συγκεντρωθέντες ἦσαν συντηρητικώτατα στοιχεῖα, ἐκτὸς βέβαια ἐλαχίστων 5–10, οἱ ὁποῖοι δυνατὸν νὰ ἦσαν κομμουνισταί, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν. Εἶναι τόσον δίκαια τὰ παράπονα αὐτὰ τῶν καπνεργατῶν, ὥστε καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Διεθνοῦς ἐπαγγελματικοῦ συνεδρίου καὶ τὸ Διεθνὲς γραφεῖον ἐργασίας τῆς Κ. Τ. Ε. ἀνεγνώρισε μετὰ μελέτην καὶ ἐξέτασιν τῶν ζητημάτων αὐτῶν, ὅτι ἡ ἐλευθέρα ἐκλογὴ ἰατροῦ εἰς τὰ ταμεῖα ἀσφαλίσεως ἀποτελεῖ κεφαλαιώδη ὅρον, διότι εἶναι ὁ μόνος τρόπος διὰ τοῦ ὁποίου ἐξασφαλίζεται εἰς τὸν ἀσθενῆ ὁ ἰατρὸς τῆς ἐμπιστοσύνης του, καὶ τοῦτο εἶναι σπουδαῖος παράγων τῆς ἰατρικῆς περιθάλψεως. Παρ’ ὅ,τι αὐτὸ τὸ σύστημα ἀπεδοκιμάσθη εἰς τὰς χώρας τῆς Εὐρώπης, ἡμεῖς ὄχι μόνον ἀρνούμεθα πᾶσαν αὐτοδιοίκησιν εἰς τὰ ταμεῖα αὐτασφαλίσεως καὶ πρὸ παντός, νὰ ἔχωσι τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφέρωσι τὴν γνώμην των, ἀλλ’ ἀκόμη περισσότερον, ἐμμένομεν εἰς τὸ κατασκευασθὲν σύστημα καὶ μετεβλήθησαν οὕτω ταῦτα εἰς γραφεῖα καὶ κέντρα καταπιέσεως τῶν καπνεργατῶν καὶ κυριαρχίας τοῦ Κράτους ἐπὶ τῶν ὀργάνων καὶ τῶν λοιπῶν τάξεων. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὑπουργόν, νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα μετὰ τῆς προσοχῆς καὶ τῆς ὀξυδερκείας, μεθ’ ἧς οὗτος ἐξετάζει τὰ τοιαῦτα ζητήματα, θὰ παρεκάλουν δ’ ἐπιπροσθέτως καὶ τοὺς κυρίους ὑπουργοὺς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ ἐπέμβωσι καὶ σταματήσωσι τὸ σύστημα τῆς ἀποδόσεως μορφῆς κομμουνιστικῆς εἰς κάθε ἐργατικὴν κίνησιν. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει κάθε κίνησις ἐργατικῶν, νὰ λαμβάνῃ τὴν μορφὴν τὴν κομμουνιστικήν. Ἄς ἐξετάσουν οἱ κύριοι ὑπουργοὶ τὰ ζητήματα μὲ τὸ βλέμμα τῆς πραγματικότητος καὶ ἂν ἀνακαλυφθῶσι καὶ διαγνωσθῶσι σκοποὶ πλάγιοι ἢ σκοποὶ τείνοντες εἰς βιαίας ἀνατροπὰς, βεβαίως νὰ καταδιωχθῶσιν οἱ ἔνοχοι· ἀλλ’ εἰς κάθε κίνησιν, εἰς κάθε ὑποβολὴν παραπόνων δὲν συμφέρει καὶ δὲν εἶναι δίκαιον, ἐπειδὴ αὐτὰ τὰ παράπονα ὑποβάλλονται ὑπὸ ἐργατῶν, νὰ χαρακτηρίζωνται ὡς κίνησις κομμουνιστική.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Νικολίτσας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§6Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Πρὸ διμήνου εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποδείξω εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τοὺς κινδύνους, οἱ ὁποῖοι προεμηνύοντο λόγῳ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ζητήματος τῶν ἰατρῶν. Δυστυχῶς ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τότε τὰ λεχθέντα καὶ οὕτως ὀλίγον βραδύτερον ἐγένοντο αἱ ἔκτροπαι σκηναὶ ἐν Ἀγρινίῳ καὶ ἐξεδιώχθη βίᾳ ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ ταμείου ἀσφαλίσεως καπνεργατῶν. Ἀλλὰ καὶ τοῦτο δὲν ἤρκεσε διὰ νὰ λάβῃ τὰ μέτρα του ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ πρὸ 10 ἡμερῶν ἐγένοντο νέαι σκηναὶ καὶ ἀποτέλεσμα τῆς ἐξεργέρσεως τῶν ἐργατῶν ἕνεκα τῆς ὑγειονομικῆς περιθάλψεως, διότι ὡς γίνεται σήμερον ἡ ἰατρικὴ περίθαλψις δὲν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἁρμόζει, διότι δὲν δύναται ὁ ἀσθενὴς νὰ ἐκλέγῃ τὸν ἰατρὸν τῆς ἀρεσκείας του ἐπὶ πλέον δὲ ὁ ἰατρὸς ὁ ἐπὶ μισθῷ δὲν προσέχει τὸν ἀσθενῆ προσηκόντως, ἀλλ’ ἐπισκέπτεται ὡς καὶ ἐν τῷ στρατῷ συμβαίνει ὅλως ἐπιπολαίως τὸν ἀσθενοῦντα, ὅστις ἀναγκάζεται οὕτω νὰ προσκαλῇ καὶ ἕτερον ἰατρὸν καὶ οὕτως ἡ δαπάνη τοῦ ἀσθενοῦντος εἶναι διπλασία. Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία δυστυχῶς δὲν γνωρίζω διὰ τίνα λόγον ἔχει μίαν ἔμμονον ἰδέαν ὅτι πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐφαρμοζόμενον τὸ σύστημα τοῦ ἐπὶ μισθῷ διορισμοῦ τῶν ἰατρῶν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν ν’ ἀποστείλῃ ἐπιθεωρητήν, ὁ ὁποῖος νὰ ἐξετάσῃ ἐπισταμένως περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον ἀσκεῖται ἡ περίθαλψις τῶν καπνεργατῶν καὶ εἰ δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ ἐν Ἀγρινίῳ τὸ σύστημα τῆς Καβάλλας, διότι ἀσφαλῶς τὸ σύστημα ἐκεῖνο εἶναι καλλίτερον τοῦ ἐν Ἀγρινίῳ ἐφαρμοζομένου.

§7Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶμαι παρεσκευασμένος νὰ ὁμιλήσω εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας, τὰς ὁποίας ἐξέθηκαν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ἐν σχέσει πρὸς τὰς σκηνὰς αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο. Πρώτην φορὰν λαμβάνω γνῶσιν τῶν σκηνῶν τούτων. Θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸ θέμα τὸ ἀφορῶν τὸν διορισμὸν τῶν ἰατρῶν, ὑπὸ τοῦ ταμείου ἀσφαλίσεως καπνεργατῶν. Ὀφείλω νὰ δηλώσω, ὅτι τὸ ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας δὲν ἔχει παρὰ μόνον ἐποπτείαν ἐπὶ τοῦ ταμείου. Δὲν δύναται δὲ νὰ ἐπιβάλλῃ εἰς αὐτὸ ἰδίας γνώμας, διὰ τὸ ζήτημα τῶν ἰατρῶν. Δὲν εὑρέθη ἀκόμη οὔτε ἐν τῇ ξένῃ, ὁ καλλίτερος τρόπος τῆς ἰατρικῆς περιθάλψεως. Τὸ ταμεῖον ἔχει βίον ὀλίγον ἐτῶν, καὶ κατὰ τὸ βραχὺ αὐτὸ διάστημα ἐφήρμοσε καὶ τὰ 3 συστήματα, τὰ ὁποῖα ἐνδείκνυνται. Δηλαδὴ τὸ σύστημα τῆς ὑπὸ τοῦ ἐργάτου ἐλευθέρας ἐκλογῆς τοῦ ἰατροῦ, τὸ σύστημα τὸ ἐργοληπτικὸν τῆς κατὰ ἐργολαβίαν ἀναθέσεως εἰς ὅλον τὸ σῶμα τῶν ἰατρῶν τῆς περιθάλψεως τῶν ἀσθενῶν, καὶ τὸ ἤδη λειτουργοῦν σύστημα τῶν ἐμμίσθων ἰατρῶν. Ἡ γνώμη τῶν διοικητῶν τοῦ ταμείου εἶναι, ὅτι τὸ ἐφαρμοζόμενον σύστημα εἶναι τὸ μᾶλλον προσαρμόζον πρὸς τὸν ὀργανισμὸν καὶ τὸ μόνον τὸ ὁποῖον δύναται νὰ περισώσῃ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ ὀργανισμοῦ, διότι τὸ ἐν Καβάλλᾳ ἐφαρμοσθὲν σύστημα συνίστατο εἰς τοῦτο: τὸ ταμεῖον συνεβλήθη μετὰ τοῦ συλλόγου ἰατρῶν ἐν Καβάλλᾳ καὶ τοὺς ἠρώτησε «τὶ θέλετε κατ’ ἀποκοπὴν νὰ σᾶς δοθῇ ἐτησίως, διὰ νὰ περιθάλπετε τοὺς ἀσθενεῖς τοῦ τμήματος». Καὶ κατόπιν διαπραγματεύσεων κατέληξεν εἰς ἓν ποσὸν Α, ἑνὸς ἑκατομμυρίου νομίζω δραχμῶν. Λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶχε παρέλθῃ πεντάμηνον καὶ τό ἑκατομμύριον εἶχεν ἐξαντληθῆ. Ἐπειδὴ δὲ οἱ ἰατροὶ ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ ἐξακολουθήσουν τὴν σύμβασιν καὶ νὰ ἐργάζωνται, κατέληξε ἡ μέση ἀμοιβὴ τῶν ἰατρῶν νὰ εἶναι 14 καὶ 15 δραχμαί Αὐτὰ λοιπὸν ἦσαν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος αὐτοῦ. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι σπουδαῖον. Τὸ ἀποκαρδιωτικὸν καὶ τὸ ἀπογοητευτικὸν εἶναι τοῦτο, ὅτι κατὰ τὴν λειτουργίαν τῶν τριῶν αὐτῶν συστημάτων, ἀπεδείχθη, ὅτι οἱ ἐπιστήμονές μας δὲν εἶναι ἀκόμη εἰς τὸ ὑψηλὸν ἐκεῖνο ἐπίπεδον εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἀνέμενεν κανείς, ὅτι ἔπρεπε νὰ εὑρίσκωνται. Τὸ ταμεῖον διεπίστωσεν, ὅτι ἐξεδίδοντο ψευδεῖς συνταγαί, ὅτι ἐδίδοντο πιστοποιητικὰ ἐπισκέψεων μὴ γενομένων, ὅτι ἐβεβαιοῦντο ἀσθένειαι μὴ ὑπάρχουσαι, ὅτι ἐδίδοντο συνταγαὶ διὰ σπεσιαλιτὲ δι’ ἀσθενεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὴν ἀσθένειαν αὐτήν. Αὐτὸ διεπίστωσε τὸ ταμεῖον κατόπιν ἐλέγχου καὶ φυσικὸν ἦτο νὰ καταλήξῃ εἰς τὴν λύσιν τὴν ὁποίαν κατέληξε, δηλαδὴ νὰ εὑρίσκῃ ἰατρούς, οἱ ὁποῖοι νὰ ἐμπνέουν εἰς αὐτοὺς ἐμπιστοσύνην, νὰ τοὺς δίδῃ ἕνα μισθὸν μηνιαῖον καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ ἰατρικὴ περίθαλψις. Δὲν λέγω ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ εἶναι τὸ ἄριστον, διότι δὲν ἐμπνέει ὁ ἔμμισθος ἰατρὸς τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν ἄλλων. Ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὸν ἐργάτην νὰ ἐκλέξῃ τὸν ἰατρόν, διότι φυσικὸν εἶναι, εἰς τὰς Ἀθήνας π. χ., νὰ ὑπάγῃ εἰς τὸν κ. Χρηστομᾶνον ἐπὶ παραδείγματι καὶ ὄχι εἰς τὸν ἔμμισθον ἰατρόν, ἢ νὰ ὑπάγῃ εἰς τὸν κ. Γερουλάνον κλπ. Λοιπὸν αὐτὴ ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἀδύνατον νὰ θεσπισθῇ. Τὸ ἰατρικὸν αὐτὸ ζήτημα ἀπασχολεῖ τὴν ἐπιστήμην ἐν τῷ ἐξωτερικῷ. Εἰς τὴν Γερμανίαν διεπιστώθη, ὅτι κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν Χριστουγέννων οἱ ἡμίσεις τῶν ἠσφαλισμένων ἀρρωστένουν, διότι κατορθώνουν, οἱ ἰατροὶ νὰ δίδουν πιστοποιητικὰ ἀρρώστιας. Ἡμεῖς εἴμεθα ἀκόμη ἄπειροι εἰς αὐτὴν τὴν ἀσφάλειαν. Ἀφήσατε νὰ ἀποκτήσωμεν καὶ ἡμεῖς μίαν πεῖραν καὶ κατόπιν νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸ σύστημα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ προσαρμόζεται καλλίτερον εἰς τὰ ἔθιμά μας καὶ τὸν χαρακτῆρά μας.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον.

§9Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀληθὲς ὅτι τὸ περιστατικὸν τὸ λαβὸν χώραν ἐν Γερμανίᾳ καὶ σημειούμενον ἐν τοῖς πρακτικοῖς τοῦ συμβουλίου, καθὼς καὶ ἕτερον τοιοῦτον ἐν Βιέννῃ, καθ’ ὃ ἐβεβαιώθησαν καταχρήσεις 46%, τὸ ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν του τὸ συμβούλιον, ἀναφέρεται δὲ καὶ εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου Ἐργασίας τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν τοῦτο δὲ μαρτυρεῖ, ὅτι τὸ ἐπίπεδον τοῦ ἐπιστημονικοῦ κόσμου εἶναι τὸ ἴδιον εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου καὶ ἑπομένως οἱ ἐν Ἑλλάδι ἐπιστήμονες ἰατροὶ δὲν εἶναι διάφοροι τῶν ξένων, ὄχι διότι εὑρίσκονται εἰς κατώτερον ἐπίπεδον, ἀλλὰ διότι εἷς μέγας ὀργανισμὸς δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ περιέχῃ καὶ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκτρέπωνται τῆς κανονικῆς ὁδοῦ. Ἀλλὰ καίτοι τὸ συμβούλιον αὐτὸ ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν διάφορα περιστατικά, ἐν τούτοις ἀπεδέχθη τὸ σύστημα τῆς ἐλευθέρας ἐκλογῆς, ὄχι ὅμως ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ποὺ ἀπεδώσατε σεῖς, ἀλλὰ τὸ σύστημα τῶν ὁμαδικῶν συμβάσεων, δηλαδὴ συμβάσεων μετ’ ἰατρικῶν συλλόγων, οἱ ὁποῖοι θ’ ἀποτελοῦν ἕνα σύλλογον, ἕνα πολλοστημόριον τοῦ συλλόγου τῶν ἰατρῶν. Δὲν θὰ γίνῃ σύμβασις μὲ ὁλόκληρον τὸν ἰατρικὸν κόσμον· καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ σύστημα τὸ λειτουργοῦν ἔξω καὶ ἐν Αὐστρίᾳ καὶ ἐν Γερμανίᾳ καὶ ἀλλαχοῦ. Τὸ σύστημα δὲ τὸ λειτουργοῦν σήμερον ἐν Ἑλλάδι, εἶναι σύστημα τὸ ὁποῖον γενικῶς ἔχει καταδικασθῆ καὶ ἔχει γενικῶς ἀποκρουσθῆ, διότι παραλλήλως πρὸς τὰς καταχρήσεις ἔχει καὶ τὸ σπουδαιότερον τῶν μειονεκτημάτων, ὅτι δὲν παρέχει τὴν ἰατρικὴν περίθαλψιν, χάριν τῆς ὁποίας ὑπάρχει ὁ θεσμὸς αὐτός.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Ροδόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς γεωργικῶν συνεταιρισμῶν Θεσσαλονίκης.

§11Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκτὸς τῶν ἄλλων ζημιῶν, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν εἰς τὴν σιτοπαραγωγὴν ἐκ τῶν καιρικῶν ἀνωμαλιῶν, ἔρχεται καὶ ἓν ἄλλο γεγονός, τὸ ὁποῖον ἀπὸ μιᾶς ἀπόψεως εἶναι εὐχάριστον καὶ ἀπὸ τῆς ἄλλης δυσάρεστον, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ σίτου εἶναι πολὺ ἐκπεσμένη εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Κατὰ ἓν σημείωμα τὸ ὁποῖον ἔχω ὁ σῖτος τῆς Ἀργεντινῆς τιμᾶται 10 λίρας καὶ 10 σελίνια ὁ τόνος, δηλ. ἔρχεται 4 φράγκα καὶ 83. Μὲ τὸν δασμὸν τὰ μεταφορικὰ κτλ. καταντᾶ ὁ σῖτος, νὰ ἔχῃ ἀπὸ τῆς Ἀργεντινῆς εἰς Πειραιᾶ 5 καὶ 83, ὁ δὲ σῖτος τοῦ Καναδᾶ ἔχει πέσει εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι ἔχει φθάσει 6 καὶ 23 ἡ ὀκᾶ. Ἐννοεῖται ὅτι βεβαίως ἀπὸ μιᾶς ἀπόψεως εἶναι καλὸν αὐτό, διότι τρώγομεν εὐθηνὸν τὸ ψωμί, ἀλλὰ ἀπὸ τῆς ἄλλης ἀπόψεως τῆς ὑποστηρίξεως τῆς γεωργίας ἐν Θεσσαλλίᾳ καὶ Μακεδονίᾳ τὸ γεγονὸς εἶναι δυσάρεστον. Ἔχομεν τὸν νόμον 5873 ὁ ὁποῖος προνοεῖ, ὅπως διὰ συμβάσεως κατ’ ἔτος τὸ κράτος συνάψῃ μίαν σύμβασιν μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, μετὰ τῆς Ἑταιρείας Γενικῶν Ἀποθηκῶν, νὰ συγκεντρώνῃ τὸν ἐγχώριον σῖτον καὶ νὰ διατηρῇ τὴν τιμήν του ἀνάλογα τῶν τιμῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἁπλῶς λοιπὸν θέλομεν νὰ ὑπομνήσωμεν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν κατάρτισιν τῆς συμβάσεως. Ἀλλὰ παρετηρήθησαν πέρυσι μερικαὶ ἀνωμαλίαι περὶ τὴν συγκέντρωσιν τοῦ σίτου, ἰδίως ὅταν ἔρχονται πολλοὶ χωρικοὶ μὲ κάρρα φορτωμένα παρενεβάλοντο μεγάλαι δυσχέρειαι καὶ ὅταν ὁ σιδηρόδρομος τῆς Θεσσαλίας δὲν παρεῖχεν ἀρκετὰ βαγονάκια κτλ. Διὰ τοῦτο θὰ σᾶς ὑποδείξωμεν μερικὰ μέτρα, ἀπαραίτητα.

§12Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶμαι σύμφωνος εἰς αὐτὸ ποῦ λέγετε, ἀλλὰ ἡ παρατήρησις τὴν ὁποία ἐκάματε, τοῦ κινδύνου, τὸν ὁποῖον διατρέχει ἡ σιτοπαραγωγὴ λόγῳ τῆς ἐκπτώσεως τῶν τιμῶν τοῦ σίτου εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν, ἀποδεικνύει πόσον δίκαιον εἶχον ἄλλοτε, ὅταν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐλαττώσεως τῆς τιμῆς τοῦ σίτου ὑπεστήριξα, ὅτι πρέπει ὁ δασμὸς αὐτὸς νὰ εἶναι μεταβλητός.

§13Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν ὑπεστηρίξατε αὐτό· εἰς αὐτὸ δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν. Εἰς τὴν μεταβλητὴν κλίμακα, ὅπως εἰς τὴν Γαλλίαν εἴμεθα σύμφωνοι, ἄλλως τε ἡμεῖς εἴμεθα διατεθειμένοι κατὰ τὴν ἀγορὰν τοῦ ἐγχωρίου σίτου νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν ἐγχώριον παραγωγήν.

§14Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ εἶναι ἕνα ἄλλο ζήτημα, ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποβληθῇ νομοσχέδιον μεταβάλλον τὸν τρόπον τῆς ἐπιβολῆς τοῦ δασμοῦ τοῦ σίτου.

§15Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἤδη πρὸ 10 ἡμερῶν, ἀπηυθύνθην πρὸς τὸν κ. συνάδελφόν μου ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν ἔμαθα τὴν ραγδαίαν πτῶσιν τῶν τιμῶν, καὶ τοῦ εἶπον, ὅτι εἶναι ἀναγκαία ἡ μεταβλητὴ κλῖμαξ.

§16Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸ σύστημα τῆς Γαλλίας μήπως δὲν εἰσάγεται ὁ σῖτος ἐλευθέρως; Δὲν ἠμπορεῖ δὲ νὰ εἰσάγεται εἰς τὴν κατανάλωσιν καὶ καταναλωθῇ ὁ ἐγχώριος. Ἀλλ’ ἐκεῖ εἶναι προοδευμένοι περισσότερον, ὑπάρχουν στατιστικαί.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀναστασιάδης ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§18Σ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ἐπειδὴ κατ’ ἔτος σοβαρὰ.... λαμβάνει χώραν κατὰ τὸν χρόνον τοῦ ἁλωνισμοῦ ὅσον ἀφορᾷ τὸ προϊόν τοῦ σίτου λόγῳ τῆς σπουδῆς τῶν ἀγροτῶν πρὸς πώλησιν, ἐθεωρήθη σκόπιμον διὰ νόμου, ὅπως ἐπιβληθῇ ἡ ὑποχρεωτικὴ ἀνάμιξις τοῦ ἐγχωρίου σίτου μετ’ ἀλλοδαποῦ μέχρις ἀναλογίας 20%. Τὸ ποσοστὸν λαμβάνεται ἀπὸ τὰ διάφορα κέντρα ποὺ συμπυκνοῦται σῖτος καί εἰς τὰ κέντρα Θεσσαλονίκης, Θράκης. Πέρυσιν ἐφηρμόσθη τὸ πρῶτον ὁ νόμος αὐτός, ἀτυχῶς ὅμως παρουσίασε μεγάλας δυσχερείας, ὥστε εἶναι ζήτημα ἐφέτος ἐὰν μπορῇ νὰ ἐξακολουθήσῃ ὑπὸ τοὺς αὐτοὺς ὅρους ἐφαρμοζωμένους. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας τὰ ἐκ τῆς πείρας διδάγματα θὰ τὰ ἐπωφεληθῇ. Ἐν τούτοις ὅμως εἴμεθα πάντοτε εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ἐὰν ἤθελε νὰ τὸν συνδράμωμεν καὶ ἡμεῖς κατὰ τὸ δυνατόν. Πολλοὶ ὑπεστήριξαν, ὅτι πρέπει νὰ ἀντικαταστήσωμεν τὸ σύστημα αὐτό, διὰ τῆς ἱδρύσεως γενικῶν ἀποθηκῶν. Ἀλλὰ αἱ γενικαὶ ἀποθῆκαι ἀπαιτοῦν χρήματα πολλὰ καὶ χρόνον, διὰ τοῦτο οἱ συνεταιρισμοὶ Θεσσαλίας προτείνουν ἓν πρακτικὸν μέτρον. Λέγουν τουτέστιν, ὅτι εἰς τὰ πέριξ τῆς Λαρίσσης ὅπως καὶ εἰς τὰ Φάρσαλλα ὑπάρχουν μεγάλαι ἀποθῆκαι τὰς ὁποίας ἐχρησιμοποίουν μέχρι τοῦδε οἱ ἰδιοκτήμονες, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν πλέον σήμερον ἀνάγκην αὐτῶν τῶν ἀποθηκῶν. Σήμερον τὴν πρωΐαν κατὰ τύχην συνήντησα τὸν κ. Χαροκόπον, ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν, ὅτι ἐὰν ὑποβάλουν αἴτησιν οἱ συνεταιρισμοὶ πολὺ εὐχαρίστως εἶναι διατεθειμένος νὰ δώσῃ τὰς ἀποθήκας του. Οἱ συνεταιρισμοὶ εἰς τὰ Φάρσαλλα — ἴσως σᾶς ἐπισκεφθῇ καὶ ἐπιτροπὴ — θέλουν ὅπως τὰ περισσεύματα καὶ ἰδίως ἡ καλλιτέρα ποιότης τοῦ σίτου νὰ συγκεντρωθῶσιν εἰς τὰς ἀποθήκας αὐτάς, ὥστε νὰ μὴ εἶναι ὑποχρεωμένοι μετὰ πάροδον χρόνου, νὰ ἀγοράζουν τὸν σπόρον των. Διότι κατὰ τὸν χρόνον τῆς σπορᾶς ἀγοράζουν πρὸς 8 δραχ. Καὶ τότε θὰ ὑπάρχῃ ἓν πλεόνασμα ἀπὸ τὸν σπόρον τὸν ὁποῖον παρήγαγον αὐτοί. Καὶ πέρυσι παρετηρήθη ἔλλειψις μεταφορικῶν μέσων καὶ μάλιστα ὁ διευθυντὴς τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης εἶναι τόσο πολὺ ἀπησχολημένος, ὥστε δὲν μπορεῖ νὰ βγῇ ἔξω. Διὰ τοῦτο προτείνω τὴν ἀντικατάστασιν τῆς ἐπιτροπῆς ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ἀπὸ τὸν διευθυντὴν τοῦ καταστήματος τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης καὶ ἀπὸ τοὺς ἄλλους καὶ νὰ ἀναθέσητε εἰς ἄλλον τὴν διοίκησιν, ὁ ὁποῖος νὰ ἔχῃ οὕτως εἰπεῖν, κἄποιαν δικτατορικὴν ἐξουσίαν καὶ νὰ λάβῃ μέτρα ἄμεσα. Θὰ ἐνόμιζα, ὅτι μὲ τὸ σύστημα αὐτό, τῆς εὑρέσεως τουτέστιν ἀποθηκῶν καὶ μὲ τὴν πεῖραν τοῦ παρελθόντος θὰ εἶναι δυνατὸν καὶ ἐφέτος νὰ λειτουργήσῃ ὁ νόμος κἄπως ἄλλως.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Κουτσίνας ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§20Ι. ΚΟΥΤΣΙΝΑΣ. Δὲν θὰ εἶχον νὰ εἴπω περισσότερα ἀπὸ ὅσα εἶπον οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Γεωργίας νὰ ἐξετάσῃ τὰ παράπονα, οὕτως ὥστε νὰ ληφθῶσι τὰ κατάλληλα μέτρα, ἵνα μὴ παρατηρηθῶσι τὰ ἄτοπα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα παρετηρήθησαν εἰς τὴν Θεσσαλίαν καὶ πρὸ παντὸς εἰς τὴν περιφέρειάν μας κατὰ τὸ προηγούμενον ἔτος.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Λύρας ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν Α. καὶ Ε. Ψυχογιοῦ.

§22Θ. ΛΥΡΑΣ. Διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας. Οἱ αἰτοῦντες, κ. ὑπουργὲ παραπονοῦνται, ὅτι εἶχον ἓν κτῆμα περιτειχισμένον καὶ ἕνεκα ἀδυναμίας νὰ ἐργασθῶσιν τὸ ἀφῆκαν 4–5 ἡμέρας ἀκαλλιέργητον, ἀλλὰ ὅταν ἠθέλησαν νὰ τὸ καλλιεργήσουν τοὺς ἠμπόδισεν ὁ γεωπόνος, διότι εἶναι δασικὴ ἔκτασις. Τοιαῦται αἰτήσεις εἶναι πολλαὶ καὶ παρεμβάλλουν δυσχερείας εἰς τοὺς ἀγρότας διὰ νὰ καλλιεργήσουν.

§23Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι κατὰ τὸν τελευταῖον νόμον ἐπιτρέπεται ἡ ἐκχέρσωσις ἐπὶ κτημάτων ἰδιωτικῶν μέχρι 50 στρεμμάτων, χωρὶς νὰ ἐπεμβαίνῃ ἡ δασικὴ ἀρχή.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Ἀφθονίδης ἐπὶ ἐρωτήσεώς του πρὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ἂν ἀληθεύῃ ἡ πληροφορία, ὅτι πρόκειται νὰ ἐγκατασταθῇ πρὸς χρῆσιν ξένων ἀεροσκαφῶν ὑδροσκάλα εἰς τὸν ὅρμον Ἐλευσῖνος.

§25Δ. ΑΦΘΟΝΙΔΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ἵνα μὲ πληροφορήσῃ ἂν ἀληθεύῃ, ὅτι πρόκειται παρὰ τὸν ὅρμον τῆς Ἐλευσῖνος καὶ παρὰ τὴν ἀκτὴν Σκαραμαγκᾶ νὰ ἐγκατασταθῇ ξένον ἀεροστάσιον· καὶ ἐπίσης ποία εἶναι ἡ γνώμη τοῦ Ἐπιτελείου, ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ γίνῃ ἐντὸς ἀπηγορευμένης ζώνης.

§26Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Πρὸ ἡμερῶν ἡ ἑταιρία ἐζήτησε νὰ τῆς δώσωμεν τὴν ἄδειαν προσγειώσεως εἰς ἕνα σημεῖον καὶ ὅτι κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐν συνενοήσει μετὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίαν καὶ ἐμοῦ καθώρισε νὰ τοὺς δώσῃ τὴν ἄδειαν προσγειώσεως ἐπὶ τρεῖς μῆνας, εἰς ἕνα οἰκόπεδον τὸ ὁποῖον ἀνήκει εἰς τὸ Κράτος, καὶ εὑρισκόμενον ὄχι εἰς τὸ Σκαραμαγκᾶ ἀλλ’ εἰς τὸ 17ον χιλιόμετρον. Ἀλλὰ τὸ Ἐπιτελεῖον τοῦ Ναυτικοῦ ἔχει ἀντιρρήσεις νὰ γίνῃ ἐγκατάστασις ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ὁριστικῆς ἐγκαταστάσεως ἀλλὰ περὶ ἀδείας προσγειώσεως. Θὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι ἂν καὶ αὐτὸ εἶναι ἐπιτετραμένον. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω ὅτι ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν θὰ ἔλθουν ἐδῶ 30 ἢ 40 ἀεροπλάνα τῆς ἑταιρείας, καὶ ἐλάβομεν τὸ μέτρον νὰ τοὺς ἐπιτρέψωμεν νὰ προσγειωθοῦν εἰς τὸ Φάληρον. Ἐν ᾗ ὅμως περιπτώσει δὲν ἐπιτρέψῃ ὁ καιρός, ἀπεφασίσαμεν μὲ τὸ Ἐπιτελεῖον, νὰ τοὺς ἐπιτρέψωμεν νὰ προσγειωθοῦν εἰς τὸν ἴδιον τὸν κόλπον τῆς Ἐλευσῖνος, διότι αὐτὸ εἶναι προσωρινὸν μέτρον ἐκ τῶν περιστάσεων λαμβανόμενον, καὶ δὲν πρόκειται περὶ ἐγκαταστάσεως ὁριστικῆς.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Νικολίτσας ἐπὶ ἀναφορᾶς Κ. Κολοβοῦ κατοίκου Ζακονίου Τριχωνίας.

§28Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν καὶ παρακαλῶ νὰ ληφθῇ μέριμνα συμφώνως πρὸς τὸ σχετικὸν ἄρθρον τοῦ Συντάγματος.

§29Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Πρὸς ἱκανοποίησιν τοῦ αἰτοῦντος, παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ διαβιβάσῃ τὴν ἀναφορὰν εἰς τὸ γραφεῖον ἐποικισμοῦ Μεσολογγίου ἵνα περιληφθῇ καὶ αὐτὸς μεταξὺ τῶν ἀκτημόνων.

§30Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Παρακαλῶ νὰ μοῦ ἀποσταλῇ ἡ ἀναφορὰ αὕτη.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Φλωριᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ προέδρου τῆς κοινότητος Δραδίσκου Σερρῶν.

§32Δ. ΦΛΩΡΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἄλλοτε ἔσχον τὴν τιμὴν ν’ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἐξ αἰτίας ἀναφορᾶς ὑποβληθείσης τότε πρὸς τὴν Βουλὴν ἐκ μέρους τῆς κοινότητος Δραδίσκου τῆς περιφερείας Σερρῶν, καὶ συγκεκριμένως τῆς περιφερείας τοῦ Παγκαίου. Παρεκάλεσα τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ τοῦ ἐπέστησα τὴν προσοχὴν ἐπὶ τῶν προστριβῶν αἵτινες ἐδημιουργήθησαν εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην, λόγῳ κτηματικῶν διαφορῶν καὶ λόγῳ πλημμελοῦς ἐνεργείας τῶν ἐκεῖ ἐποικιστικῶν ἀρχῶν μεταξὺ τῶν κοινοτήτων καὶ συγκεκριμένως Σελδότου καὶ Δραδίσκου. Αἱ γαῖαι δὲν διενεμήθησαν, διότι τόσον οἱ γηγενεῖς ὅσον καὶ οἱ πρόσφυγες διεξεδίκουν τὰς ἐκτάσεις ἐκείνας. Αἱ ἐνέργειαι τῶν ἐποικιστικῶν ἀρχῶν μέχρι τῆς στιγμῆς ὑπῆρξαν τοιαῦται, ὥστε νὰ ἐπιτεθῶσιν οἱ μὲν κατὰ τῶν δὲ καὶ διὰ ροπάλων, καὶ νὰ δημιουργηθῇ μία κατάστασις ἡ ὁποία ἐτάραξε τὴν γαλήνην τοῦ τόπου ἐκείνου καὶ ἡ ὁποία δὲν εἶναι εὐχάριστος ἀπὸ πάσης ἀπόψεως. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, πρὸς τὸν ὁποῖον εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀποτανθῶ, μοῦ εἶπεν, ὅτι τοῦτο εἶναι ἔργον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων. Φρονῶ ὅμως ὅτι καὶ ἐκεῖ ποὺ τὰ ὄργανα τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀποκαταστάσεως Προσφύγων πλημμελῶς ἐνεργοῦσιν καὶ δὲν εὑρίσκονται εἰς τὸ ὕψος των καὶ εἰς τὴν περιωπήν των, τὸ Κράτος ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἐπεμβαίνῃ διὰ τῶν ὀργάνων αὐτοῦ καὶ ἑπομένως ν’ ἀποκαθιστᾷ τὴν γαλήνην, τὴν τάξιν καὶ τὴν δικαιοσύνην καὶ ἑπομένως, νὰ καθορίζῃ τὰ ὅρια μεταξὺ τῶν κοινοτήτων, διὰ νὰ μὴ δημιουργοῦνται προστριβαὶ εἰς βάρος τόσων στοιχείων γηγενῶν καὶ προσφύγων, τὰ ὁποῖα στοιχεῖα εἶναι τεταγμένα καὶ τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν νὰ ἐνισχύσωσι καὶ ἑαυτοὺς νὰ προαγάγωσιν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀνθρακόπουλος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§34Σ. ΑΝΘΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι μοιραῖον, διὰ τοιαύτης φύσεως ζητήματα τὰ ὁποῖα ἀναφύονται εἰς τὴν Μακεδονίαν σήμερον, ἀπολύτως κτηματικῆς φύσεως, νὰ ἐρχώμεθα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ νὰ παραπονούμεθα. Ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως ἡμεῖς ἀπετάνθημεν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὁ ὁποῖος πραγματικῶς ἔσπευσε νὰ δώσῃ τὰς δεούσας διαταγὰς διὰ νὰ παύσουν αἱ μεταξὺ τῶν πληθυσμῶν συγκρούσεις, αἱ δὲ ὑπηρεσίαι πράγματι ἔλαβον τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα. Παρ’ ὅλα ὅμως ταῦτα ἐφ’ ὅσον τὸ ζήτημα εἶναι γενικωτέρας σημασίας πρέπει νὰ ληφθῶσι ριζικώτερα μέτρα. Ἡ σύγκρουσις δύο συνοικισμῶν ἀγροτικῶν διὰ ζητήματα τοιαῦτα, εἶναι μοιραία ἐφ’ ὅσον δὲν καθορίζεται ἡ ἔννοια τῆς ἰδιοκτησίας ἐν Μακεδονίᾳ. Λέγω εἶναι μοιραία ἡ σύγκρουσις, ἐφ’ ὅσον δὲν ληφθῇ μέτρον σαφὲς διὰ τὴν Μακεδονίαν καὶ νὰ εἴπῃ ποῖα εἶναι ἰδιόκτητα κτήματα καὶ ποῖα δὲν εἶναι τοιαῦτα. Καὶ δὲν εἶναι μόνον ὅτι συγκρούονται οἱ πληθυσμοὶ αὐτοὶ ἀλλὰ τὸ σπουδαιότερον εἶναι ὅτι δὲν μποροῦν νὰ φθάσουν εἰς ἕνα ἀποτέλεσμα, αἱ δὲ συγκρούσεις εἰς τὰ τμήματα αὐτὰ δὲν εἶναι σημεριναί, ἀλλὰ χρονολογοῦνται ἀπὸ μακροῦ χρόνου. Ἡμεῖς νομίζομεν, ὅτι γεγονότα τοιαῦτα πρέπει νὰ μᾶς συγκινοῦν, διότι αἱ ἀλλεπάλληλοι συγκρούσεις μεταξὺ πληθυσμοῦ γηγενοῦς καὶ προσφυγικοῦ δὲν εἶναι εὐχάριστα πράγματα. Πρέπει τὰ ζητήματα αὐτά νὰ μᾶς συγκινοῦν, νὰ τὰ ἐξετάζωμεν βαθύτερα καὶ νὰ μὴν τὰ παίρνωμεν ἐπιπολαίως καὶ δι’ ἑνὸς προχείρου διατάγματος νὰ ζητῶμεν προσωρινὴν ἠρεμίαν. Διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς ἀποτέλεσμα, πρέπει νὰ ρυθμίσωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἰδιοκτησίας, διότι ἕνας παλαιὸς κάτοικος κάτοχος μιᾶς ἐκτάσεως ἔρχεται καὶ λέγει, ὅτι ἡ ἔκτασις εἶναι δική μου· ὁ πρόσφυξ, ὁ ὁποῖος ἀποκατεστάθη, ἀπὸ τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας συνεκέντρωσε, λέγει, ὅτι δὲν εἶναι ἰδικόν σου, ἀλλὰ εἶναι ἀνταλλάξιμον. Δὲν ἔχομεν τὰ μέσα οὔτε ἡμεῖς οὔτε αὐτοὶ νὰ ἀποδείξωμεν τὴν ἰδιοκτησίαν μας καὶ καθ’ ἡμέραν γίνονται συγκρούσεις. Ἐγὼ ἐρωτῶ: τίνι τρόπῳ θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα; Πῶς θὰ χωρίσωμεν τὰς ἰδιοκτησίας καὶ πῶς τὰ ἐγκαταλελειμμένα; Κτηματολόγιον δὲν ἔχομεν. Τὸ Τουρκικὸν κτηματολόγιον τὸ Κράτος λέγει ὅτι ἀδυνατεῖ νὰ τὸ ἀγοράσῃ, ἵνα ἔχομεν μίαν βάσιν ἀκριβῆ, αἱ δὲ δηλώσεις τῶν Τούρκων εἶναι ἀτελεῖς καὶ ἴσως ἐν πολλοῖς μὴ πραγματικαὶ καὶ ἄλλαι ἀπωλέσθησαν. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς κυκεῶνος. Ἵνα λύσωμεν τὸ κτηματολογικὸν ζήτημα ἐν Μακεδονίᾳ, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ βαδίσωμεν ὡς ἑξῆς: Ἐφ’ ὅσον οἱ ἴδιοι οἱ κάτοικοι δὲν ἔχουν μέσα νὰ ἀποδείξωσι τὴν ἰδιοκτησίαν, ἐφ’ ὅσον οἱ διεκδικοῦντες ἔχουν ἰδικήν των ἰδιοκτησίαν καὶ διεκδικῶσι πᾶσαν ἔκτασιν τὴν ὁποίαν διένειμεν ἡ ὑπηρεσία τοῦ ἐποικισμοῦ ἔστω καὶ προσωρινῶς εἰς τοὺς πρόσφυγας. Νομίζω ὅτι πρέπει ἐφ’ ὅσον δὲν δύνανται νὰ ἔχωσιν ἀποδείξεις νὰ κάμωμεν μίαν γενικὴν διανομὴν δικαίαν μεταξὺ ἀκτημόνων καὶ προσφύγων ἵνα λυθῇ τὸ ζήτημα. Ἐὰν δὲν τὸ λύσωμεν κάθε ἡμέραν θὰ ἔχωμεν φασαρίας, εἶναι ἡ τρίτη φορὰ ποῦ συγκρούονται. Ὁ συνοικισμὸς ἀποτελεῖται ἀπὸ 500 οἰκογενείας καὶ δέχεται τὴν ἐπίθεσιν ἄλλων 100 οἰκογενειῶν. Πρέπει νὰ ἐπιζητήσωμεν νὰ τὸ λύσωμεν. Εἶναι ἰδικόν σου; Ἔχεις δικαιώματα; Πάρτο. Δὲν εἶναι ἰδικόν σου; Θὰ τὸ βάλωμε κάτω καὶ θὰ τὸ μοιράσουμε. Δὲν εἶναι ζήτημα ἐποικιστικῆς ὑπηρεσίας. Πῶς θὰ εὕρῃ ὁ ὑπάλληλος τίνος εἶναι τὸ κτῆμα ἀφοῦ δὲν ἔχει τὰ στοιχεῖα; Ὁ ἕνας κάτοικος λέγει ὅτι εἶναι τοῦ Α, ὁ ἄλλος τοῦ Β. Ποῖον θὰ πιστεύσῃ, ἐφ’ ὅσον δὲν δύναται νὰ τὸ ἀποδείξῃ σύμφωνα μὲ τοὺς κειμένους νόμους;

§35Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Νὰ φέρετε τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν» ὅπου θὰ συζητηθῇ εὐρύτερον ὁλόκληρον τὸ θέμα.

§36Σ. ΑΝΘΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ζήτημα ἀνωμάλου δικαιοπραξίας. Εἶναι ζήτημα ἀνωμάλου κατοχῆς.

§37Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐλήφθησαν τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθῶσιν, ἀλλὰ προκειμένου περὶ ἐπιλύσεως τοῦ ζητήματος, ὡς ἀποφαίνεται εἰς πλεῖστα ὅσα μέρη, πρέπει ἀναποφεύκτως, νὰ λυθῇ κατὰ πρῶτον λόγον τὸ ζήτημα τῶν ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν καὶ τῶν παρανόμων, τῶν αὐθαιρέτων κατοχῶν. Ἀλλὰ τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον εἶναι ὑποβεβλημένον πρὸ τριῶν μηνῶν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ἐπιτροπήν. Θὰ παρακαλέσω λοιπόν, κ. Πρόεδρε, νὰ ταχθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Γεωργίας μία προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας νὰ περατώσῃ τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ «περὶ ἀνωμάλων δικαιοπραξιῶν» τὸ ὁποῖον ἐκκρεμεῖ εἰς αὐτὴν ἐπὶ μῆνας. Διὰ τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ θὰ μείνουν ἐλάχιστα πράγματα, διὰ τὰ ὁποῖα μπορεῖ νὰ ληφθῇ ἓν μέτρον, τὸ ὁποῖον βέβαια ἐγὼ κατ’ ἀρχὴν δὲν τὸ ἀποδέχομαι ὅπως τὸ διατυπώνετε, διότι ἡ ἰδιοκτησία δύναται νὰ ἀποδειχθῇ ὄχι μόνον δι’ ἐγγράφων, ἀλλὰ καὶ δι’ ἄλλων τρόπων. Διότι μπορεῖ νὰ ἀπωλέσθησαν οἱ τίτλοι τῆς ἰδιοκτησίας ὁπότε δύναται αὕτη νὰ ἀποδειχθῇ, διὰ παντὸς ἄλλου μέσου τὸ ὁποῖον ἐπιτρέπει ὁ νόμος. Ἰδιαιτέρως δὲ εἰς τὴν περιφέρειαν αὐτὴν δὲν μπορεῖ νὰ ἀξιώσῃ τις τὴν ἐμφάνισιν τίτλων, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι ὑπέστησαν τὴν εἰσβολὴν τῶν Βουλγάρων κατὰ τὴν ὁποίαν κατεστράφησαν καὶ ἐκάησαν πολλὰ χωριά. Θὰ ἦτο ἑπομένως παρὰ πολὺ σκληρὸν νὰ ἀξιώσωμεν τίτλους, ὥστε ἂν δὲν δύνανται νὰ ἐμφανίσουν τίτλους, νὰ τοὺς στερήσωμεν τῆς ἰδιοκτησίας των ἡ ὁποία μπορεῖ ν’ ἀποδειχθῇ καὶ δι’ ἄλλων μέσων. Αὐτὸ εἶναι λίαν τολμηρὸν καὶ παρ’ ὅλην τὴν ἐκτίμησιν τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς ὑμᾶς, δὲν θὰ μπορέσω ν’ ἀποδεχθῶ τὴν πρότασίν σας.

§38Σ. ΑΝΘΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἐγὼ δὲν ὁμιλῶ διὰ τὴν ἰδιοκτησίαν τὴν ἀποδεδειγμένην. Αἱ ἀποδεδειγμέναι ἰδιοκτησίαι εἶναι πραγματικαί. Ὁμιλῶ περὶ τῶν ἰδιοκτησιῶν αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦν ἀμφισβητήσεις ἐκ μέρους αὐτῶν τῶν γηγενῶν. Δι’ αὐτὰς τὰς ἰδιοκτησίας τὶ θὰ κάμετε; Διότι σᾶς παρακαλῶ τὸ ζήτημα τοῦ Σεμάλτου καὶ τοῦ Σδραδικίου εἶναι μερικόν. Τὸ Σέμαλτον ἔχει 60.000 στρέμματα εἰς τὰ ὁποῖα κατοικοῦν 180 οἰκογένειαι, κατώκουν ἄλλοτε 250, ἀλλ’ αἱ 100 κατεστράφησαν ἀπὸ τοὺς πολέμους, αἱ πλεῖσται δὲ ἐξ αὐτῶν δὲν ἄφησαν κανένα κληρονόμον. Ἐκ τῶν 60.000 αὐτῶν στρεμμάτων δὲν καλλιεργοῦνται οὔτε αἱ 20.000 τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχομεν ἀνάγκην γῆς, ἐκτάσεις ἀχανεῖς αἵτινες μένουσιν ἀκαλλιέργητοι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ μείνουν ἀνεκμετάλλευτοι, ἐκτάσεις αἱ ὁποῖαι εἶναι κατάλληλοι διὰ τὸν καπνόν, τὰ σιτηρὰ τὴν ροδοκαλλιέργειαν καὶ τὴν ἀμπελουργίαν, ἐνῷ οἱ κάτοχοι αὐτῶν ἐγκαταλείποντες τὰς ἀκαλλιεργήτους αὐτὰς ἐκτάσεις κατέρχονται κάτω ἐνῷ οἱ κάτοικοι τοῦ Σδραδικίου ἔχουν ἀπὸ 5ετίας κτήματα καὶ τὰ κατέχουν ὡς ἀνταλλάξιμα, ἔρχονται καὶ τὰ ζητοῦν ὡς ἰδικήν των ἰδιοκτησίαν καὶ παίρνουν καὶ τὸ ξύλο καὶ δέρνουν τὸν κόσμον. Δὲν εἶναι ἠθικὰ πράγματα αὐτά.

§39Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὸ συγκεκριμένον ζήτητα τὸ ὁποῖον ἀναφέρετε, ἐφροντίσαμεν νὰ τὸ λύσωμεν κατὰ τὸν μᾶλλον δυνατὸν τρόπον. Ἑπομένως ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄλλο ὅταν ἔλθῃ ἡ ὥρα κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, τότε θὰ διευκολυνθῇ κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ ἡ λύσις ὅλων αὐτῶν τῶν ἐκκρεμῶν ζητημάτων τὰ ὁποῖα γίνονται ἀφορμὴ συρράξεων καὶ διενέξεων.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συμπληρωθείσης τῆς κεκανονισμένης ὥρας αἱ λοιπαὶ ἀναβάλλονται. Ὁ κ. Δ. Μπότσαρης ἔχει τὸν λόγον πρὸς τῆς Ἡμερησίας διατάξεως.

§41Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Οἱ βουλευταὶ Ἰωαννίνων ἐπιθυμοῦμεν, νὰ στρέψωμεν ἐπὶ στιγμὴν τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς πρὸς τὴν ἐν Κερκύρᾳ ἐκδικαζομένην ὑπόθεσιν τῆς κατὰ παρελθόντα Αὔγουστον αἰχμαλωσίας δύο τότε ὑποψηφίων βουλευτῶν κ. κ. Μελᾶ καὶ Μυλωνᾶ. Ὑφ’ ἣν τροπὴν ἔλαβεν ἡ ὑπόθεσις αὕτη, ἐκεῖ σήμερον δὲν ἐκδικάζεται μόνον ἡ λῃστεία, ἀλλὰ καὶ κρίνεται ἐν πολλοῖς ἡ πολιτικὴ ἠθικὴ τοῦ μᾶλλον δοκιμασθέντος τμήματος τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος. Χωριστὰ προσωπικῶς εἷς ἕκαστος τῶν συναδέλφων μου καὶ ἐγὼ παρακολουθοῦμεν τὴν κρίσιν ταύτην μετὰ τῆς μᾶλλον ἐντεταμένης προσοχῆς καὶ μετ’ ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν δικαιοσύνην. Αἱ σκέψεις μας αὗται ἐπιτρέπουν, νὰ ἀναμείνωμεν μετὰ ψυχραιμίας τὸ τέλος, χωρὶς νὰ παρασυρθῶμεν ἀπὸ προκαταλήψεις, μηδὲ νὰ ἐπηρεασθῶμεν ἀπὸ τὸν τεχνητὸν θόρυβον. Τοῦτο ἐξ ἀρχῆς ἐπράξαμεν. Εὐθὺς ὡς ἐπληροφορήθημεν τὴν λῃστείαν, ἐξεδηλώσαμεν καὶ πρὸς τὸν συμπαρευρισκόμενον ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ διὰ τοῦ τύπου τὴν βαθεῖαν ἡμῶν λύπην διὰ τὸ ἀτύχημα τῶν ἀντιπάλων ἡμῶν. Ἐπροθυμοποιήθημεν νὰ προβῶμεν μετὰ τῶν ἄλλων ὑποψηφίων εἰς διαβήματα παρὰ τῇ Κυβερνήσει πρὸς ἀναβολὴν τῶν ἐκλογῶν, ἐὰν δὲν ἀπελύοντο ἐγκαίρως οἱ συλληφθέντες. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐκηρύξαμεν ἑκουσίαν ἐκλογικὴν ἐκεχειρίαν διακόψαντες καὶ τὴν προεκλογικὴν περιοδείαν καὶ πᾶσαν ἄλλην σχετικὴν ἐνέργειαν, δὲν ἐπανελάβομεν δὲ τὰς προσπαθείας ἡμῶν ἢ 12 ὥρας μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τοῦ κ. Μυλωνᾶ. Τὴν τοιαύτην στάσιν ἡμῶν ἠκολούθησαν σκοτεινοὶ ὑπαινιγμοὶ τῶν ἀντιπάλων μας. Τοὺς προεκαλέσαμεν καὶ διὰ τοῦ τύπου καὶ δημοσίᾳ, διὰ λόγου ἡμῶν, νὰ ὁμιλήσουν εὐκρινῶς, ἐὰν εἶχον τὶ νὰ εἴπουν. Μᾶς ἀπήντησαν, ὅτι μετεκλογικῶς θὰ ἔπραττον τοῦτο. Ἀλλὰ καὶ νέα ἡμῶν πρόσκλησις, ἀπευθυνθεῖσα ἀπὸ τῶν στηλῶν τοῦ «Ἐλευθέρου Βήματος» τῇ 26 Αὐγούστου π. ἔ., ἔτυχε μόνον ἀορίστου ἀπαντήσεως. Ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ τῶν Γερουσιαστῶν Ἰωαννίνων καὶ ἡμῶν ὅπως ἀποσαφηνισθῇ πλήρως ἡ κατάστασις, ἀπηυθύναμεν τὴν πρωΐαν τῆς ἐνάρξεως τῆς δίκης τηλεγραφικήν μας αἴτησιν πρὸς τὸν ἁρμόδιον εἰσαγγελέα, διὰ τῆς ὁποίας παρακαλοῦμεν, ὡς Ἕλληνες πολῖται, ὅπως ἐρευνηθῇ εὐρύτατα καὶ ἡ πλευρὰ ἐνδεχομένης ἀποδόσεως τῆς λῃστείας εἰς πολιτικὰ ἐλατήρια καὶ ἐπιχυθῇ ἄπλετον φῶς εἰς τὴν ὑπόθεσιν. Ἐξεφράζομεν δὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι θὰ τηρηθῶσι λεπτομερέστατα πρακτικὰ ἐπιτρέποντα καὶ μετὰ τὴν δίκην τὴν κατανομὴν ἑκάστῳ τῶν προσηκουσῶν εὐθυνῶν. Ἀτυχῶς καὶ παράκλησις ἡμῶν παρὰ τῇ Κυβερνήσει καὶ τῷ κ. Προέδρῳ τῆς Βουλῆς, ὅπως ἀποσταλῶσι στενογράφοι ἐντεῦθεν διὰ τὴν ἐπὶ λέξει τήρησιν τῶν κυριωτέρων πρακτικῶν, ἔμεινεν ἀνικανοποίητος, ἐλλείψει προσωπικοῦ. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον διαρκεῖ ἡ δίκη, ἀποφεύγομεν νὰ ἐκφέρωμεν τὰς κρίσεις ἡμῶν. Εἴμεθα ὅμως ὑποχρεωμένοι, νὰ ἐκφέρωμεν εἰς τὸ περιθώριον τῶν ἡμετέρων παρατηρήσεων, ὅτι εἶναι κατάδηλος ἡ σύμπτωσις τῆς πολιτικῆς ἀγωγῆς καὶ τῆς ὑπερασπίσεως, διὰ τὴν ἐφεύρεσιν πολιτικῶν ἐλατηρίων. Ὄτι πραγματικὰ γεγονότα διαστρέφονται καὶ ἀνύπαρκτα δημιουργοῦνται. Ὄτι ἐφημερίδες τινες πλειοδοτοῦσιν εἰς σκανδαλοθηρίαν καὶ προσπάθειαν σπηλώσεως ὑπολήψεων. Ὄτι ἡ ἀπόπειρα ἐπηρεασμοῦ τῆς κοινῆς γνώμης, ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου, ὥστε ἐφημερίδες νὰ διαπιστώνουν, ὅτι ὑπάρχει ἐπιστολὴ τοῦ κ. Μελᾶ, ἐν τῇ ὁποίᾳ μεταξὺ τῶν ἄλλων ἀνακριβειῶν συσχετίζεται ἡ λῃστεία πρὸς ἄλλο ἔγκλημα βδελυρόν, τὸ ὁποῖον, διαπραχθὲν πρὸ ἑξαετίας ἐπὶ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους εἰς βάρος ξένης ἀποστολῆς, ἔσχεν ἐπικίνδυνον ἀντίκτυπον ἐπὶ τῆς νήσου ἐν τῇ ὁποίᾳ σήμερον διεξάγεται ἡ δίκη. Συκοφαντεῖται οὕτως ἀριδήλως ἡ Ἑλληνικὴ τιμή, ὑπὸ Ἑλλήνων ἀτυχῶς. Ἐπὶ πάντων τούτων, ὡς καὶ ἄλλων στοιχείων, δὲν ἐπιμένομεν σήμερον σεβόμενοι τὴν ἱερότητα τῆς δικαιοσύνης. Περιοριζόμεθα σήμερον, νὰ ἐκφράσωμεν τὴν ἐπιθυμίαν ἡμῶν, ὅπως ὄχι μόνον διαλάμψῃ εἰς τὸ ἀκέραιον ἡ ἀλήθεια, ἀλλὰ καὶ ἐξαχθῇ ἐκ τοῦ κύκλου τούτου τῶν γεγονότων χρήσιμον διὰ τὸν λαὸν ἠθικὸν δίδαγμα. Ἐὰν δὲ ποτὲ κρίνῃ ἡ πολιτεία ὡς προσήκουσαν τὴν διεύθυνσιν τῆς ἐρεύνης καὶ ἐπὶ τοῦ Ἠπειρωτικοῦ πολιτικοῦ κόσμου, τοῦ τε ἐν ἐνεργείᾳ καὶ μή, μετὰ πολλῆς χαρᾶς εἷς ἕκαστος ἐξ ἡμῶν θὰ θεωρήσῃ ὑποχρέωσίν του, νὰ εὐκολύνῃ τὸ ἔργον τοῦτο, πρόθυμος νὰ μὴ καλυφθῇ ὄπισθεν τῆς βουλευτικῆς του ἀσυλίας. Τὰς ἀνωτέρω σκέψεις ἡμῶν, τὰς ὁποίας οἱ συνάδελφοί μου βουλευταὶ Ἰωαννίνων μοὶ ἀνέθεσαν, νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἐπιδοκιμάζουσι πλήρως καὶ οἱ Γερουσιασταὶ Ἰωαννίνων.

§42Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία ἐξ ὅσων ὁ ἀξιότιμος προαγορεύσας εἶπεν εἰς τὴν Βουλὴν σχετικῶς μὲ τὰ λαμβάνοντα χώραν ἐν τῇ δημοσιογραφίᾳ, διὰ τὸ πολιτικὸν ἐπίπεδον τῆς ὑποθέσεως, νὰ διαδηλώσω ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἐπισήμως, ὅτι ἡ δικαιοσύνη τῆς Πατρίδος διεξήγαγε μετὰ μεγάλης ἐπιμελείας καὶ δραστηριότητος ὁλόκληρον τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν τῆς λῃστείας καὶ τῶν λῃστειῶν τῆς Ἠπείρου. Ὀφείλω δὲ μεθ’ ὑπερηφανείας νὰ διακηρύξω, ὅτι ἀμφιβάλλω, ἐὰν εἰς Κράτη πολιτισμένα τῆς Εὐρώπης θὰ ἦτο δυνατὸν δικαστικὴ ἐξουσία νὰ ἐπιληφθῇ μετὰ τόσης δραστηριότητος, ἐπιμελείας καὶ ἀποτελεσματικότητος τὴν διεξαγωγὴν τῆς ὑποθέσεως, ἡ ὁποία σήμερον λαμβάνει πέρας ἐν Κερκύρᾳ. Μοῦ δίδεται τέλος ἡ ἀφορμή, νὰ διατρανώσω τὴν ἀκεραίαν ἐμπιστοσύνην, τὴν ὁποίαν ὀφείλει καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ λαὸς νὰ ἔχῃ πρὸς τὴν δικαιοσύνην τῆς Πατρίδος μας.

§43Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ἐξηγῶ καὶ δικαιολογῶ ἐν μέρει τὴν δυσφορίαν τῶν ἀξιοτίμων ἐξ Ἠπείρου συναδέλφων τῶν θιγομένων ἐκ τοῦ δημιουργηθέντος θορύβου πέριξ τοῦ ὀνόματός των. Δὲν δύναμαι ἐν τούτοις, νὰ ἐπιδοκιμάσω τὴν σπουδὴν μετὰ τῆς ὁποίας ἠθέλησαν, νὰ μεταφέρουν τὴν συζήτησιν ἀπὸ τῆς αἰθούσης τοῦ δικαστηρίου τῆς Κερκύρας εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Βουλῆς. Δὲν ἐξηγγέλθη εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην οὐδεμία μομφὴ κατὰ τῶν ἐξ Ἰωαννίνων συναδέλφων καὶ δὲν ὑπῆρχε συνεπῶς λόγος, νὰ σπεύσουν ἐξακολουθούσης τῆς διεξαγωγῆς τῆς δίκης, νὰ ἀνακοινώσωσιν ὅσα ἀνεκοίνωσαν εἰς τὴν Βουλήν. Ἐπίσης δὲν δύναμαι νὰ ἐπιδοκιμάσω τὴν προσπάθειαν τῆς κατακρίσεως πολιτευτῶν ἀπόντων καὶ τοῦ προχειρισμοῦ αὐτῶν ἀπὸ παθόντων εἰς κατηγορουμένους, οὐδὲ τοὺς ὑπαινιγμοὺς οὐδὲ τὰς ὕβρεις αἱ ὁποῖαι ἠκούσθησαν κατὰ προσώπων γενικῶς ἀπολαυόντων ὑπολήψεως.

§44Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Εἶναι ἀδύνατον, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μείνουν ἄνευ ἀπαντήσεως τὰ ἔξω τῆς βάσεως τῆς ὑπ’ ὄψει ἐνεργείας λεχθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος. Ἡ σπουδὴ τὴν ὁποίαν ἐπεδείξατε δὲν μαρτυρεῖ τίποτε ἄλλο κ. ἀρχηγὲ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος ἢ ἕνα ἐπὶ πλέον ἱπποτισμὸν κατὰ τὴν ὑπόθεσιν ταύτην κατὰ τὴν ὁποίαν ἔσχομεν τὴν εὐπρέπειαν, νὰ συκοφαντώμεθα καὶ νὰ σιωπῶμεν ἐπὶ ἓν ὁλόκληρον ἔτος, κατὰ τὸ ὁποῖον ἔσχομεν τὴν κοσμιότητα τὴν κοινωνικήν, κύριε ἀρχηγὲ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος, νὰ διακόψωμεν καὶ πᾶσαν σχέσιν μετὰ τοῦ δικαστικοῦ κόσμου, ἵνα μὴ ἐκληφθῇ, ὅτι ἔστω καὶ ὑποσυνειδήτως ἡ πολιτικὴ ἡμῶν θέσις ἠδύνατο νὰ ἐπιδράσῃ ἐπὶ τῆς κρίσεως αὐτοῦ. Τιμῶ ἀκριβῶς καὶ ἐγὼ τὴν ψυχικὴν κατάστασιν τὴν δυσχερῆ εἰς τὴν ὁποίαν εὑρέθησαν μετὰ μίαν τοιαύτην ληστείαν οἱ ἀξιότιμοι ἀπόντες πολιτευταὶ καὶ οὐδεὶς λόγος ἐξέρχεται τοῦ στόματός μου δι’ αὐτοὺς ἐκ τῆς ἕδρας ταύτης. Παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος ἀνέμενον μόνον συγχαρητήρια, διότι ἐνῷ εἴδομεν μίαν ἔκδηλον προσπάθειαν ἐν Κερκύρᾳ ἵνα δημιουργηθῇ ἓν περιθώριον περὶ τὴν ὑπόθεσιν στρεφόμενον διαρκῶς περὶ τὸν πολιτικὸν κόσμον, ἐνῷ εἴδομεν μίαν τοιαύτην ἔκδηλον κατάστασιν οὐδεμία λέξις ἐξῆλθε τοῦ στόματος ἡμῶν, πολλῷ δὲ μᾶλλον δὲν ἐξῆλθεν ἐναντίον ἀπόντων κατηγορία. Ἔχομεν πάντοτε τὸ θάρρος, ὅταν ἠθέλομεν νὰ ψέξωμεν καὶ νὰ κτυπήσωμεν νὰ τὸ κάμωμεν ἐνώπιον ὅλων. Καὶ ὅτε ἄλλοτε εἴμεθα ἰσχυροὶ καὶ ὅτε ἄλλοτε κατεβλήθη προσπάθεια νὰ φανῶμεν ἀσθενέστεροι ἀπέναντι ἄλλου συνδυασμοῦ, ἡ στάσις μας ἡ πρὸς τοὺς ἀντιπάλους μας ἡ ἱπποτικὴ δὲν δίδει εἰς κανένα τὸ δικαίωμα νὰ χαρακτηρίσῃ ὡς μίαν σπουδὴν τὴν ἐνεστῶσαν στάσιν μας. Θὰ ἤμην λίαν εὐτυχὴς ἂν τὸ τρίλημμα τὸ ὁποῖον εἶχον θέσει διὰ τοῦ ἐλευθέρου βήματος ἀποτεινόμενος πρὸς ὑμᾶς κ. ἀρχηγὲ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος, καὶ πρὸς τὸν πρεσβύτερον τῶν αἰχμαλωτισθέντων, θὰ ἤμην εὐτυχὴς ἐὰν τὸ τρίλημμα ἐκεῖνο εὕρισκε τὴν λύσιν ἐν τῷ μέσῳ ἐρωτήματι. Εἰς ὃ σημεῖον δυστυχῶς περιέστησαν τὰ πράγματα, ἓν ἐκ τῶν τριῶν δύναται νὰ συμβαίνει: ἢ τινὲς ἢ ἅπαντες οἱ φιλελεύθεροι πολιτευταὶ Ἠπείρου κατελήφθησαν ὑπὸ αἰσθήματος κακουργίας ἅμα καὶ ἠλιθιότητος, θέλοντες καὶ νὰ ἐγκληματίσουν καὶ ταὐτοχρόνως νὰ καταστήσουν τὰ θύματά των συμπαθῆ, ἢ εἶναι ἀσύστατος ὁ ἐξενεχθεὶς ἀπὸ τῶν στηλῶν τῶν πρακτικῶν τῶν ἐφημερίδων ὑπαινιγμός, ὅτι εἰς τὴν Ἤπειρον τόσον ἔχει διαστρεβλωθῆ τῆς ἠθικῆς ἡ ἔννοια, ὥστε ἓν τοιοῦτον ἀποτρόπαιον κακούργημα νὰ χρησιμεύῃ εἰς διαφήμισιν τῶν κακουργησάντων καὶ εἰς βάρος τῆς τιμῆς τῶν ὑποστάντων τὴν κακουργίαν. Τοῦτο ἦτο τὸ πρῶτον μέρος· καὶ τὸ δεύτερον ἦτο, ὅτι ὑπὸ τὸ Κράτος μιᾶς δεδικαιολογημένης ψυχικῆς ὁρμῆς, λόγῳ μιᾶς περιπετείας θλιβερωτάτου ἀτυχήματος, τοῦ ὁποίου πᾶς τις εἶναι διώκτης, παρεσύρθησαν οἱ αἰχμαλωτισθέντες καὶ ἐξέφερον κατηγορίας, τὰς ὁποίας μετὰ ὥριμον στάθμισιν τῶν γεγονότων, μετὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν μαρτύρων πρῶτοι θὰ ἔσπευδον νὰ ἀπαρνηθῶσι. Καὶ τρίτον ἐπρόκειτο περὶ χονδροειδοῦς ἀποπείρας πολιτικῆς ἐκμεταλλεύσεως. Σήμερον, κύριοι, εἶναι αἱ τελευταῖαι ὧραι, κατὰ τὰς ὁποίας θὰ κριθῇ ἂν εἰσέτι δύναται νὰ συμβαίνῃ τὸ δεύτερον, ἂν πρόκειται περὶ μιᾶς δικαίας δυσφορίας πηγασάσης ἐκ μιᾶς ψυχικῆς πιέσεως ἐξαιρετικῆς. Πρῶτοι ἡμεῖς τότε δὲν θὰ ἔχομεν πικρίαν, διότι παρεσύρθησαν εἰς ἐναντίον ἡμῶν κατηγορίας. Ἂν ὅμως ἐκ τῆς προόδου τῆς διαδικασίας ἀποκλεισθῇ τὸ δεύτερον τοῦτο, θὰ γίνῃ κ. συνάδελφοι ἓν ἐκ τῶν δύο ἄλλων μερῶν τοῦ τριλήμματος. Ἡ κακουργία καὶ ἡ ἠλιθιότης ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἡ χυδαία πολιτικὴ ἐκμετάλλευσις ἀφ’ ἑτέρου ἢ τὰ δύο αὐτά. Ἄ! κύριοι, εἰς τὴν συνείδησίν μου καὶ τὰ δύο στέκουν ἐξ ἴσου εἰς ἀπεχθῆ βαθμόν. Θὰ ἀφήσωμεν τὴν δικαιοσύνην, νὰ φέρῃ εἰς πέρας τὸ ἔργον αὐτῆς καὶ θὰ τὴν ἀφήσωμεν μακρὰν καὶ σχολίων καὶ δημιουργίας τεχνικῶν δυσχερειῶν. Ἀλλ’ ὅταν ἔκδηλα ψεύδη κατατίθενται, ὅταν λέγετε, ὅτι ἐγὼ ἐδήλωσα φερ’ εἰπεῖν, ὅτι θεωρῶ τὸν συνδυασμὸν ἡμῶν ἀσθενῆ, ὥστε ἐφοβούμην ἀσφαλῆ τὴν ἐπικράτησιν τοὐλάχιστον δύο ἢ τριῶν τῶν ἀντιπάλων μου καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ὅλοι ἴσως καὶ οὗτος ἴσως ἐκλονίσθη, ὡς πρὸς τὴν πίστιν του, διὰ τὴν ἐπιτυχίαν ἡμῶν ἕνα μῆνα πρὸ τῶν ἐκλογῶν καὶ τὴν στιγμὴν ἐκείνην κατὰ τὴν ὁποίαν παρὰ τοῦ κύκλου τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἔμαθον τὸ θλιβερὸν κακούργημα ὡμολόγησα, ὅτι θὰ παλαίσωμεν πλέον κατὰ τῶν δυσχερειῶν τὰς ὁποίας ἐδημιούργει ὑπὲρ τῶν αἰχμαλωτισθέντων μία ἐνδεχομένη στάσις αὐτῶν, ὥστε νὰ ἐπιφέρῃ συμπαθείας μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, ἔλεγον, ὅτι ἡ νίκη θὰ εἶναι πλήρης. Καὶ σᾶς λέγω, ὅτι εἰς τοὺς δισταγμοὺς τοῦ κόμματος ἐγὼ ἐκώφευσα. Καὶ περιωρίσθην διὰ τριῶν πενιχροτάτων καὶ σεμνῶν λέξεων, ν’ ἀναγγείλω εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τὴν πλήρη ἐπιτυχίαν. Δὲν θὰ προχωρήσω πέραν τοῦ σημείου αὐτοῦ κύριοι, διότι θὰ ἦτο ἄτοπον νὰ εἰσερχώμεθα εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἀρχηγὸν τῶν Προδευτικῶν, νὰ δεχθῇ τώρα τὴν ἐκ τῶν ὑστέρων ἔκφρασιν τῆς λύπης μου διὰ τὴν περιπέτειαν τῶν φίλων του, ἀλλὰ τῆς περιπετείας ταύτης δεχόμεθα νὰ μετάσχωμεν μόνον κατὰ τὴν λύπην καὶ οὐχὶ κατ’ ἄλλό τι ποσοστὸν αὐτῆς. Μετὰ τὸ πέρας τῆς δίκης θὰ λάβωμεν τὰ μέτρα ἐκεῖνα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐξασφαλίσωμεν εἴτε ἐνδεχομένως εἴς τινας ἐξ ἡμῶν κυρώσεις, εἴτε εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἤθελον, νὰ σπηλώσωσιν ἡμᾶς. Καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ἀρχηγὸν τῶν Προοδευτικῶν, νὰ εὐαρεστηθῇ, νὰ δεχθῇ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν ὀλίγων σειρῶν ἐκ τῶν ἐφημερίδων, τὰς ὁποίας θὰ ἀποθέτω καὶ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ μοῦ εἴπῃ ἂν εἰς τὴν θέσιν ἡμῶν, ὃ μὴ γένοιτο εὑρισκόμενος θὰ εἶχε τὸν ἱπποτισμόν, τὸν ἱπποτισμὸν θὰ τὸν εἶχε βεβαίως, θὰ εἶχε τὴν ὑπομονήν, νὰ περιμείνῃ ὡς ἡμεῖς τὸ πέρας τῆς δίκης, ἵνα λάβῃ τὰ δέοντα μέτρα ἐναντίον τοιούτων προσπαθειῶν, καταδημαγωγίας καὶ κατασυκοφαντήσεως, ὄχι μόνον ἀτόμων, ἀλλὰ τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος.

§45Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι προφανὲς ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσέλθῃ εἰς συζήτησιν περὶ τοῦ θέματος τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἰωαννίνων συνάδελφος, ἀκριβῶς διότι ἡ ἐπιθυμία τὴν ὁποίαν ἐξέφρασεν ὁ κ. Μπότσαρης τοῦ νὰ χυθῇ ἄπλετον φῶς ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως εἶναι καὶ ἐπιθυμία τῆς Βουλῆς καὶ ἡ ἐπιθυμία αὕτη δὲν δύναται νὰ ἱκανοποιηθῇ διὰ τῆς συζητήσεως ἡ ὁποία ἠδύνατο νὰ ἀναπτυχθῇ ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς. Ἡ πορεία μέχρι τοῦδε τῆς δικαιοσύνης παρέχει τὰς ἐγγυήσεις, ὅτι ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν δικαστικὴν ἀρχὴν ἔγινε καὶ θὰ γίνῃ ὅ,τι ὅπως χυθῇ ἄπλετον φῶς καὶ ἐπιρριφθοῦν αἱ εὐθύναι ἐπὶ οἱουδήποτε ὑπευθύνου. Κατὰ συνέπειαν οὐδεμία πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἀνησυχία ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς, ὅτι θὰ δυσχερανθῇ ὅπως δήποτε τὸ ἔργον τῆς δικαιοσύνης. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων νομίζομεν, ὅτι ὀφείλομεν νὰ ἀφήσωμεν ἐλευθέραν τὴν δικαστικὴν ἀρχήν, νὰ περατώσῃ τὸ ἔργον της.

§46Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Δὲν θὰ λάβω τὸν κόπον νὰ προβῶ εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῶν ἐφημερίδων τὴν ὁποίαν μοῦ συνέστησεν ὁ κ. συνάδελφος ἐξ Ἰωαννίνων, οὐδὲ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸ δίλημμα τὸ ἄγνωστον, τὸ ὁποῖον δὲν γνωρίζω πότε μοῦ ἔθεσε. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐγὼ ἐζήτησα εἶναι νὰ ἀφεθῇ ἀνεπηρέαστος ἡ δικαιοσύνη νὰ προχωρήσῃ εἰς τὸ ἔργον της καὶ νὰ διαλευκάνῃ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, καθόσον πάντες τρέφομεν πρὸς αὐτὴν ἐμπιστοσύνην ἀμέριστον. Εἶχον ὑποχρέωσιν ὡσαύτως, νὰ ὑπεραμυνθῶ ἐκείνων κατὰ τῶν ὁποίων ἐρρίφθησαν ὑπαινιγμοί....

§47Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Οὐδένα ὑπαινιγμὸν ἔρριψα, διότι γνωρίζετε ἐκ τῆς μακρᾶς συνεργασίας, ὅτι δὲν ρίπτω ὑπονοίας, ἀλλ’ ὅ,τι ἔχω νὰ εἴπω τὸ λέγω κατὰ πρόσωπον. Εἶχον δὲ τὸ θάρρος νὰ σᾶς εἶμαι δυσάρεστος πολλάκις, ἐν τῇ ἐπιγνώσει ὅτι σᾶς ἤμην ὠφέλιμος.

§48Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Μὰ τὶ σχέσιν ἔχουν αὐτὰ μὲ τὴν ἀνακινηθεῖσαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ δικαστικὴν ὑπόθεσιν;

§49Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Δὲν ζητῶ ποτὲ νὰ καλυφθῶ ἐγώ.

§50Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Δὲν ἔχουν ταῦτα σχέσιν.

§51Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Ὅ,τι ἔχω νὰ εἴπω ἐναντίον οἱουδήποτε τὸ λέγω κατὰ πρόσωπον καὶ δὲν κάμνω ὑπαινιγμούς.

§52Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Ἡ κατανομὴ τῶν εὐθυνῶν αἱ ὁποῖαι ἀνήκουν εἰς ἕνα ἕκαστον εἶναι ἀποκλειστικὸν τῆς δικαιοσύνης ἔργον, ἥτις δύναται νὰ καθάρῃ τὴν ἀτμόσφαιραν καὶ νὰ φέρῃ εἰς φῶς τὴν ἀλήθειαν. Καὶ ἐζήτησα ἀκριβῶς νὰ μὴ περισπασθῇ ἡ δικαιοσύνη εἰς τὸ ἔργον της ἐκ παραλλήλων ἐν τῇ Βουλῇ συζητήσεων.

§53Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν ἤμην ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τοῦ λόγου τοῦ κ. Μπότσαρη, ἀλλ’ ἐκ τῆς δευτερολογίας του συνάγω, ὅτι δὲν ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ κατηγορήσῃ κανένα. Νομίζω ὅτι οὔτε ἐκατηγόρησε κανένα οὔτε ὅτι ἠθέλησε νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν δικαιοσύνην. Τώρα ἦτο φυσικὸν νὰ εἴπῃ ὀλίγας λέξεις περισσοτέρας. Νομίζω, ὅτι ἐδῶ δύναται νὰ θεωρηθῇ λήξασα ἡ συζήτησις.

§54Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Ἀνῆλθον τὸ βῆμα, διὰ νὰ ζητήσω νὰ χυθῇ πλῆρες φῶς. (χειροκροτήματα).

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 11 Μαΐου 1929 Ν. Δ. περὶ διαβαθμίσεως τῶν περιφερειακῶν οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Ψήφισις τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 11 Μαΐου 1929 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 4010 περὶ τροποποιήσεως τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ ἐνεργείας προμηθειῶν τοῦ Δημοσίου. (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 5)16 Νοεμβρίου 1925 Ν. Δ. περὶ ἐκδικάσεως τῶν μικροδιαφορῶν καὶ ἐκτελέσεως τῶν ὑπ’ αὐτῶν ἐκδιδομένων ἀποφάσεων». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον) Ἐφ’ ἅπαξ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 23 Μαρτίου 1929 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ἀστυνομίας Πόλεων». (ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον)

§56Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῶν διατάξεων τῶν νόμων ΤΟΔʹ, ΥΙΕʹ καὶ ΩΞΗʹ «περὶ καταδιώξεως τῆς ληστείας» ὡς ἐτροποποιήθησαν, διὰ τῶν τοιούτων 121 καὶ 1322 καὶ τοῦ ἄρθρου 2 καὶ 3 τοῦ ἀπὸ 17 Ἰανουαρίου 1923 Ν. Δ. περὶ μέτρων κατὰ τῆς ζωοκλοπῆς καὶ κατὰ προσώπων ἐπιζημίων εἰς τὴν Δημοσίαν ἀσφάλειαν καὶ ἐπὶ τῶν ἀδικημάτων τοῦ φόνου, ἀναιρέσεως καὶ ζωοκλοπῆς τῶν διαπραττομένων ἐν τῇ νήσῳ Κρήτῃ» ὅπερ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ὅπως τὸ κηρύξῃ ὡς ὑπηρεσιακόν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 23 Μαρτίου 1929 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως τῶν μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἀγγλίας, Ἑλλάδος καὶ Βελγίου καὶ Ἑλλάδος καὶ Ἰταλίας, συμφωνιῶν περὶ ἐξαγορᾶς κτημάτων ὑπηκόων αὐτῶν».

§58Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Παρακαλῶ, ν’ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον διὰ νὰ μελετηθῇ τὸ ζήτημα καὶ διαγραφῇ τὸ ἄρθρον 5, ἵνα ἀναλάβῃ τὸ Δημόσιον καὶ καταβάλῃ τὴν διαφοράν, ὅπως ἄλλως τε ὑπεσχέθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§59Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Διατὶ ἐπιμένετε νὰ ἀναλάβῃ τὸ Κράτος μίαν ὑποχρέωσιν, Ὅτι κατέβαλε τὸ Κράτος, τὸ κατέβαλεν ὑπὲρ τῶν ἰδιοκτητῶν λόγῳ τοῦ ὅτι αἱ ἐκτιμήσεις ἦσαν σχεδὸν δημευτικαί. Ἡ ἐκτίμησις τῶν ἀπαλλοτριουμένων κτημάτων ἐγένετο πρὶν καί καθωρίζετο ἡ ἀξία, ὅπως γνωρίζετε, ἐκ τῆς διαδικασίας τὴν ὁποίαν διαγράφει ὁ ἀγροτικὸς νόμος. Τὸ Κράτος κατόπιν πολὺ μεταγενεστέρως, ἀπεφάσισε νὰ δώσῃ εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας 50%.

§60Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐννοήσω πῶς ὑποστηρίζετε, ὅτι ἐκ τοῦ γεγονότος ὅτι ὁ νόμος δυνάμει τοῦ ὁποίου τὸ Κράτος ἀνέλαβε νὰ πληρώσῃ ἕνα μέρος τοῦ τιμήματος εἶναι μεταγενέστερος, πῶς ἐπὶ τούτου στηριζόμενος ἰσχυρίζεσθε, ὅτι σήμερον ἡ ἐφαρμοζομένη ἀγροτικὴ πολιτικὴ δὲν εἶναι τοιαύτη, ὥστε τὸ Κράτος νὰ φέρῃ ἕνα μέρος τοῦ ποσοῦ τῆς ἀποζημιώσεως τῶν ἰδιοκτητῶν. Διατὶ ἀνέλαβε τὸ Κράτος; Διότι ἀνεγνώρισεν, ὅτι ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ διδομένη ἀποζημίωσις ἐν σχέσει πρὸς τοὺς ἰδιοκτήτας ἦτο μικρὰ καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὅτι ἂν ηὐξάνετο ἡ ἀποζημίωσις δὲν θὰ ἦτο δυνατόν, νὰ καταβάλλουν οἱ ἀκτήμονες οἱ ἐγκατασταθέντες. Ὁ νόμος αὐτὸς ὑπάρχει καὶ ἐδῶ. Δὲν ὑπάρχει καμμία διαφορά. Ὑπάρχει κατὰ μείζονα λόγον διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι ἡ ἐκτίμησις ὑποτίθεται, ὅτι θὰ εἶναι πολὺ μεγαλειτέρα, ἀπὸ ὅ,τι ἦσαν αἱ ἐκτιμήσεις τῶν ἀπαλλοτριωθεισῶν ἐκτάσεων. Κατὰ συνέπειαν νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον δὲν θέλετε νὰ μεταβάλητε ἀγροτικὴν πολιτικήν, εἶσθε ὑποχρεωμένος τοὐλάχιστον, νὰ ἀναγνωρίσετε, ὅτι καὶ διὰ τὰ κτήματα αὐτά, τὸ Κράτος θὰ κάνῃ ὅ,τι θὰ ἔκαμεν ἐφαρμοζομένου τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου. Ποῖον ἐπιχείρημα ἠμπορεῖ ν’ ἀντιταχθῇ, διὰ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτὴν τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ἀναφέρεται εἰς τὰ κτήματα αὐτά; Λέγετε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὑπολογίσετε. Ἀλλ’ ὁ ὑπολογισμὸς αὐτὸς ὑφίσταται, ἔχει γίνει· τὸ Κράτος πληρώνει τὸ ⅓ περίπου τῆς διδομένης ἀποζημιώσεως. Καὶ ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι ἠμπορεῖ κάλλιστα νὰ γίνῃ καὶ ἐδῶ ἡ ἐκτίμησις τοῦ τὶ θὰ ἐπεβαρύνετο τὸ δημόσιον ἂν ἐφηρμόζετο ὁ ἀγροτικὸς νόμος. Παρακαλῶ νὰ γίνῃ ἓν ἐκ τῶν δύο καὶ νὰ δοθῇ μία λύσις.

§61Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀκοῦτε ἐδῶ. Χθὲς μοῦ τὰ εἴπατε. Ἐσκέφθην τὸ ζήτημα προχείρως καὶ εὗρηκα, ὅτι ἡ ὀρθὴ λύσις θὰ ἦτο, ἀφ’ οὗ ὁ ἀγροτικὸς νόμος περιορίζει τὴν διάταξιν, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος ἀναλαμβάνει εἰς βάρος του τὸ ⅓ τοῦ ποσοῦ, θὰ ἦτο σωστόν, νὰ κάμωμεν τὸ ἴδιο καὶ δι’ αὐτούς, ἀλλὰ συμφώνως πάντοτε πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου.

§62Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ εἶναι τὸ minimum τῆς ἀξιώσεως.

§63Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸ εἶπα καὶ χθές. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ βάζωμεν εἰς βάρος τοῦ δημοσίου διαρκῶς αὐτὰ τὰ βάρη.

§64Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Τὰ 50% τῆς ἀποζημιώσεως.

§65Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ὁ ἀγροτικὸς νόμος ἐπιβάλλει εἰς βάρος τοῦ δημοσίου, ἕνα μέρος τῆς ἀποζημιώσεως;

§66Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μάλιστα.

§67Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μεταγενεστέρως πρὸς ἱκανοποίησιν τῶν παραπόνων τῶν ἰδιοκτητῶν ἀπεφάσισε τὸ Κράτος νὰ δώσῃ τὸ 50%.

§68Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὶ εἴπαμε τότε; Ὅτι ἀφ’ ἑνὸς μὲν αἱ ἀποζημιώσεις ἦσαν μικραί διὰ τοὺς ἰδιοκτήτας, ἀφ’ ἑτέρου οἱ ἀκτήμονες δὲν ἦσαν εἰς θέσιν νὰ καταβάλλουν μεγαλειτέρας ἀποζημιώσεις.

§69Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου οἱ ἀπακατασταθέντες ἐπλήρωνον ὁλόκληρον τὸ τίμημα;

§70Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὄχι.

§71Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀπὸ ὅτι ἐννοῶ, θὰ εἰπῇ, ὅτι οἱ μὲν ἀποκατασταθέντες ἐπλήρωσαν τὸ ὀλίγον ἐκεῖνο τίμημα ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, ἦλθε δὲ κατόπιν τὸ Κράτος καὶ εἶπε: διὰ νὰ ἀποζημιώσω τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν ὁποίων ἡ περιουσία σχεδὸν ἐδημεύθη, δίδω καὶ ἄλλα τόσα. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ἔχει προθεσμίας;

§72Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Σήμερον ἂν ἐπιδικασθῇ ἡ ἀποζημίωσις μὲ 150 δραχμάς, τὸ δημόσιον πληρώνει τὰς 50 δραχμὰς καὶ ὁ ἀκτήμων τὰς ἄλλας 100 δραχμάς.

§73Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τὸ ⅓ δηλαδή.

§74Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μάλιστα. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη διαφορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἀρχικὴ ἐκτίμησις δύναται νὰ αὐξήσῃ μέχρι 40%, λόγῳ ἰδιαιτέρων συνθηκῶν. Αὐτὸ τὸ 40% δὲν ὑπολογίζεται εἰς τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ δημοσίου. Δηλαδὴ ἂν δικαιοῦται καὶ πάλιν ὁ ἰδιοκτήτης 180 δραχμάς, ἐκ τούτων τὰς 140 πληρώνει ὁ ἀκτήμων καὶ τὰς 50 τὰς πληρώνει τὸ Κράτος. Αὐτὴ λέγω εἶναι ἡ ἐλαχίστη ἀξίωσις, νὰ συνεχίσῃ τὸ Κράτος ἐπιβαρυνόμενον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κειμένων τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου.

§75Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶμαι βέβαιος ἀκριβῶς περὶ αὐτῶν τῶν στοιχείων. Ἀφήσατέ με νὰ τὸν διαβάσω.

§76Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τὰ χρήματα δὲν ἠμποροῦν νὰ καταβληθοῦν ἀμέσως ὑπὸ τοῦ Κράτους. Πρέπει νὰ δοθῇ καιρὸς εἰς αὐτὸ νὰ σκεφθῇ καὶ νὰ ἀποφασίσῃ τί ποσὸν θὰ ἀναλάβῃ καὶ νὰ ἐξετάσῃ καὶ τὴν δύναμίν του.

§77Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐξηγήσω τὴν ἐπιμονήν σας.

§78Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὸ κάμωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν βιάζεται καὶ τὸ πρᾶγμα.

§79Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διατὶ ἐπιμένετε ἀφοῦ ὑπάρχει ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους, διατὶ ἐπιμένετε νὰ ἐπιβαρύνετε ἀκόμη τοὺς ἀκτήμονας;

§80Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Ὅταν τὸ 1924 ἔγινεν ὁ ἀγροτικὸς νόμος καὶ εἴπομεν, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιβαρυνθῇ τὸ Κράτος μὲ 5% ἐπὶ τῆς ἀποζημιώσεως τῆς βαρυνούσης τοὺς χωρικοὺς ἡ σκέψις αὐτὴ ἦτο ἡ ἑξῆς: Ἡ ἀποζημίωσις ἡ διδομένη εἶναι ὀλίγη πρέπει νὰ τὴν αὐξήσωμεν. Ἠμποροῦμεν νὰ τὴν αὐξήσωμεν εἰς βάρος τῶν χωρικῶν; Ὄχι. Τότε νὰ τὴν ἀναλάβῃ τὸ Κράτος. Λέγει τώρα ὁ κ. Παπαναστασίου τοῦτο: ὅτι ἐπὶ 1 ἑκατομμυρίου δραχμῶν ποὺ ἀποτιμᾶται ἕνα κτῆμα κατὰ τὸν ἀγροτικὸν νόμον, τὸ ἓν ἑκατομμύριον αὐτὸ θὰ τὸ δώσουν οἱ χωρικοί. Ἐκτὸς ὅμως αὐτοῦ θὰ δώσῃ καὶ τὸ Κράτος 5% ἐπὶ τοῦ ἑκατομμυρίου αὐτοῦ.

§81Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε ἔχει δίκαιον ὁ συνάδελφός μου.

§82Γ. ΣΙΔΕΡΗΣ. Λοιπὸν ἡ οὐσία τοῦ πράγματος εἶναι ἡ ἑξῆς: Δὲν ἐπιβαρύνομεν τοὺς χωρικοὺς κατὰ 50%, ἀλλὰ ἐπιβαρύνομεν τὸ Δημόσιον. Λέγει ὁ κ. Παπαναστασίου, ὅτι θὰ γίνῃ μία ἐκτίμησις τῶν κτημάτων. Δὲν νομίζω, ὅτι ἂν γίνῃ ἡ τρέχουσα 3 ἑκατομμύρια δραχ. π.χ. ὅτι τὸ Κράτος, θὰ πληρώσῃ τὰ 50%. Νομίζω, ὅτι θὰ πρέπῃ νὰ γίνῃ ἡ ἐκτίμησις ἡ τρέχουσα καὶ νὰ ἰδοῦμε πόσα θὰ πληρώσουν οἱ χωρικοὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου.

§83Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ λέγω τὸ ἑξῆς: Τὸ ἐλάχιστον τὸ ὁποῖον ζητοῦν.

§84Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἀπὸ τοῦδε δηλῶ τὸ ἑξῆς, ὅτι ἐὰν πράγματι τὸ ὑφιστάμενον καθεστὸς διὰ τὰ κτήματα τὰ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου ἀπαλλοτριούμενα εἶναι ὅτι ὁ ἰδιοκτήτης ἐπῆρε τὴν τιμήν, ἡ ὁποία ἔγινεν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου καὶ ἦλθε καὶ τὸ Κράτος καὶ τοῦ προσέθεσεν ἕνα 50%, ἐὰν τοῦτο εἶναι ἀληθές, ἐπειδὴ ἡ βάσις εἶναι ὅτι ἠθελήσαμεν νὰ βαρύνωμεν τοὺς ἀποκαθισταμένους μὲ ὁλόκληρον τὴν τιμὴν τοῦ κτήματος, εὑρίσκω δίκαιον ἀκόμη πλέον δίκαιον διὰ τὰ κτήματα αὐτά, διὰ τὰ ὁποῖα αὐτοὶ θὰ πληρώσουν ἀκριβά, νὰ ἐλαττώσωμεν τοὐλάχιστον κατὰ τὸ ποσὸν ἐκεῖνο κατὰ τὸ ὁποῖον θὰ ἠλαττώνετο, ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ ἀρχικῶς ἐκτιμητέων κτημάτων. Ἔτσι εἶναι τὰ πράγματα; Ἐὰν μοῦ ἀπαντήσῃ ὁ συνάδελφός μου ναί δέχομαι αὐτό. Ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος μαζί σας ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν εἶμαι βέβαιος, ὅτι τὰ πράγματα ἔχουν ἔτσι ἂς τὰ ἀφήσωμεν.

§85Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἶναι δύο ἐκτιμήσεις.

§86Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι δίκαιον τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ ἀποκαθιστώμενοι, θὰ πληρώσουν, νὰ μὴ τοὺς βοηθήσωμεν καὶ αὐτοὺς ὅπως καὶ τοὺς ἄλλους. Εἶναι δὲ ζήτημα ἐὰν ἦτο σωστὸ αὐτὸ ποὺ ἔγινε καὶ μὲ τοὺς ἄλλους, διότι μὲ τὴν τόσο μικρὴν τιμὴν εἰς τὴν ὁποίαν ἠγόρασαν τὰ κτήματα, νὰ σᾶς εἰπῶ ἐγὼ τὴν ἀλήθειαν ἔπρεπε νὰ πληρωθοῦν εἰς 50%. Ἀλλὰ ἔγινεν ὅτι ἔγινε, ἐπωφελήθη ἓν μέρος τῶν ἀποκαθισταμένων· διατὶ θὰ πληρώσουν αὐτοὶ ἀκριβώτερον τὴν γῆν;

§87Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Αὐτὸ εἶναι ἔργον τῆς Κυβερνήσεως νὰ τὸ κάνῃ εἰς οἱανδήποτε ὥραν, ἀλλ’ ὅταν ἔχει ἐνώπιόν της ὅλην τὴν ἐκτίμησιν ὅλων τῶν κτημάτων.

§88Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Πρωθυπουργός). Τότε ἂς γίνῃ μία τροπολογία ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀπόψεων τῶν κ. κ. βουλευτῶν καὶ ἂς ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον δι’ αὔριον, διὰ νὰ μᾶς δοθῇ καιρὸς νὰ τὸ μελετήσωμεν.

§89Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μάλιστα.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶ, ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 3322 περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς ἀφορώσης τὸ ταμεῖον ἀμύνης οἰνοπαραγωγῆς νομοθεσίας καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου τούτου». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς ἀδείας εἰς τὴν λιμενικὴν ἐπιτροπὴν Εὐδήλου–Ἰκαρίας πρὸς σύναψιν καὶ ἐπίδοσιν ὁμολογιακοῦ δανείου 35 μέχρι 40 χιλιάδων δολλαρίων». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 2 Σεπτεμβρίου 1920 συμβάσεως περὶ προμηθείας ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ λογαριασμὸν καὶ ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου μέχρι 70.000 ὀκάδων ἀραβοσίτου πρὸς διανομὴν εἰς τοὺς κατοίκους τῆς περιφερείας Μαργαριτίου Ἠπείρου». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Γενεύῃ συναφθείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Σερβίας συμφωνίας πρὸς διακανονισμὸν ἀπαιτήσεως σχετικῶς πρὸς τὴν γραμμὴν Θεσσαλονίκης–Γευγελῆς». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Δανίας ὑπογραφείσης ἐν Βερολίνῳ τὴν 22 Αὐγούστου 1928 συμβάσεως ἐμπορίου καὶ Ναυτιλίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τρόπου διακοπῆς τῆς παραγραφῆς ἀπαιτήσεων ὑποκειμένων εἰς παραγραφὴν μετὰ τὴν ἄρσιν τοῦ δικαιοστασίου». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 4 Σεπτεμβρίου 1925 περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ πινακίου καὶ ἄλλων σχετικῶν πρὸς τὴν προδικασίαν διατάξεων τῆς πολιτικῆς δικονομίας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον) Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως αʹ) τοῦ Ν. Δ. τῆς 19 Αὐγούστου 1924, βʹ) τοῦ Ν. Δ. τῆς 30 Σεπτεμβρίου 1924 καὶ γʹ) τοῦ Ν. Δ. τῆς 14 Σεπτεμβρίου 1925 «περὶ καταδιώξεως τῆς ληστείας». (ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον)

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ὑπάρχοντος ἑτέρου θέματος πρὸς συζήτησιν λύεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 5ην μ. μ. αὔριον. (Ὥρα 7.30′ μ.μ.)