1928.06.25

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 96η

ΤΗΣ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ 1928

Προεδρία κ. Θ. Σοφούλη

(Ὥρα 6 10′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ κυροῦνται ταῦτα μὴ ὑπαρχούσης ἀντιρρήσεως). Ἀνακοινοῖ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Χατζῖσκος καταθέτει τηλεγράφημα συλληφθέντων κατοίκων Περιβολίου διὰ φόρους καὶ παρακαλεῖ νὰ ἀνασταλῇ ἡ εἴσπραξις αὐτῶν. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Φωτάκης καταθέτει ἀναφορὰν λαοῦ ἐπαρχίας Μυλοποτάμου, διαμαρτυρομένου δι’ ἀπόφασιν δικαστικοῦ Συμβουλίου Ρεθύμνης ἐπὶ εἰρηνοδικειακοῦ ζητήματος. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ἐμπειρικείου Ἀντωρρατικοῦ Σχολείου ὑποβάλλει ἀναφοράν, δι’ ἧς ἐξαιτεῖται οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ ὡς ἄνω σχολείου, καθότι κινδυνεύει νὰ διαλυθῇ ἐλλείψει πόρων. Ἡ Πανεμπορικὴ Ἕνωσις τῆς Ἑλλάδος ὑποβάλλει ψήφισμα τῶν σωματείων Λεβαδείας διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἔλλειψιν ἀσφάλειαν ἐν τῇ περιφερείᾳ των. Ὁ πολιτευτὴς Δ. Σχινᾶς καὶ Πρόεδρος Συλλόγου παθόντων τοῦ μεγάλου πολέμου, διαμαρτύρεται διὰ τὴν καθυστέρησιν τῶν ἀποζημιώσεων τῶν παθόντων ὑπὸ τοῦ Κράτους. Ὁ βουλευτὴς Λεβαδείας κ. Λ. Κουτσοπέταλος τηλεγραφεῖ, ὅτι ὁ λαὸς Λεβαδείας ἐν συλλαλητηρίῳ ζητεῖ ὅπως τὸ Κράτος ἀρκεσθῇ εἰς τὴν γενομένην ἤδη εἴσπραξιν φόρου καθαρᾶς προσόδου χρήσεως 1919–1926, διότι ὁ ζητούμενος σήμερον ἔλεγχος καθίσταται ἀδύνατος ἐκ τῆς παρόδου τοσούτου χρόνου καὶ τῆς ἀπωλείας στοιχείων ἐλέγχου. Ὁ Ἀγροτικὸς κόσμος Καλαμπάκας Τρικκάλων ἐν συλλαλητηρίῳ διαμαρτύρεται διὰ τὴν φορολογίαν τῆς δεκάτης ὡς ἀδίκου, ὑποβάλλει δὲ καὶ διάφορα ἄλλα αἰτήματα. Ὁ βουλευτὴς Λεβαδείας κ. Λ. Κουτσοπέταλλος καταθέτει ψήφισμα τοῦ λαοῦ Λεβαδείας ἐν συλλαλητηρίῳ ζητοῦντος ὅπως ἡ Κυβέρνησις διατάξῃ ἀναστολὴν παντὸς μέτρου τείνοντος εἰς νέαν ἐξέτασιν φορολογίας καθαρᾶς προσόδου καὶ συνθετικοῦ φόρου χρήσεως 1919–1925 διότι καὶ ἡ πάροδος τοῦ χρόνου κατέστησε δυσχερῆ τὸν ἔλεγχον καὶ ἡ οἰκονομικὴ δυσπραγία εἰς ἣν εὑρίσκεται ὁ λαὸς τῆς Λεβαδείας καθίστησιν ἀδύνατον καταβολὴν φόρων πλειόνων χρήσεων μετὰ τὴν βαρεῖαν φορολογίαν τῶν τρεχουσῶν χρήσεων. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Βουτιάνων παρακαλεῖ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τοῦ σανατορίου «Ἅγιος Νίκων». Ὁ κλητὴρ Κ. Κοντογιάννης ὑποβάλλει αἴτησιν παρακαλῶν ὅπως τῷ χορηγηθῇ οἰκονομικὴ ἐνίσχυσις ἐπειδὴ τυγχάνει πατὴρ 10 ἀνηλίκων τέκνων. Ὁ Ἰωάννης Λεμπέσης κάτοικος Ἀθηνῶν διαμαρτύρεται, διότι ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα διέλυσε τὴν μίσθωσιν τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν λουτρῶν Παλαιοῦ Φαλήρου παρανόμως. Ὁ κατάδικος φυλακῶν Πύλου Σταῦρος Πραΐμης παρακαλεῖ ὅπως τῷ ἀπονεμηθῇ χάρις ὡς καταδικασθεὶς ἐκ δικαστικῆς πλάνης. Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Σάκκης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ ἐπιμελητηρίου Μεσσηνίας παρακαλοῦντος ὅπως ἐπαναφερθῇ ὁ θεσμὸς τῆς ἀγροφυλακῆς καὶ ὑποβάλλει ὑποδείξεις περὶ τροποποιήσεως τοῦ περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλείας νόμου. Τὸ ἐμπορικὸν καὶ βιομηχανικὸν ἐπιμελητήριον Πειραιῶς διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην ἵδρυσιν αὐτονόμου ὀργανισμοῦ σύκων. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Ὀθωνῶν Κερκύρας, ὁ Γεωργικὸς Συνεταιρισμὸς Μωραϊτίκων κλπ. συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς ἱδρύσεως αὐτονόμου ὀργανισμοῦ προστασίας ἐλαίας. Οἱ ἐνοικιασταὶ ἀνταλλαξίμων ὀργανώσεων «Παῦλος Μελᾶς» διαμαρτύρονται διὰ τὰς ἐξώσεις καὶ παρακαλοῦν νὰ διαταχθῇ ἡ ἀναστολὴ αὐτῶν. Διάφοροι ἐργατικοὶ σύλλογοι ἐκ διαφόρων μερῶν διαμαρτύρονται διὰ τὰς ἐπιθέσεις τῶν ἀστυνομικῶν ἀρχῶν ἐναντίον τῶν ἐργατῶν. Ὁ Σύνδεσμος ἀλληλεγγύης ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ναυπλίου ὑποβάλλει ἀναφορὰν ἀποστράτου ὑπομοιράρχου Ε. Δημητρίου παρακαλοῦντος ὅπως τῷ ἐπιστραφῶσι τὰ εἰσπραχθέντα ἐκ τῆς συντάξεώς του ὡς ἀδίκως εἰσπραχθέντα. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Ματαράγκας, ὁ Πρόεδρος ἐμποροεπαγγελματιῶν καὶ λοιποὶ σύλλογοι παρακαλοῦν ὅπως ἐνισχυθῇ ἡ ἀστυνομικὴ δύναμις πρὸς προστασίαν τῶν συντηρητικῶν ἐργατικῶν στοιχείων. Ὁ Μικρασιατικὸς Σύνδεσμος Βαρδᾶς διαψεύδει τοὺς δῆθεν φόνους καὶ τραυματισμοὺς ἐργατῶν καὶ ἐξαίρει τὴν στάσιν τῶν ἀρχῶν. Οἱ πρόσφυγες Χαλκιδικῆς διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἔλλειψιν συγκοινωνίας εἰς τὴν ἐπαρχίαν των. Ὁ ἐμπορικός, ἐπαγγελματικὸς καὶ γεωργικὸς κόσμος Λεβαδείας ὑποβάλλει ψήφισμα διαμαρτυρίας διὰ τὴν φορολογίαν τῶν χρήσεων ἀπὸ τοῦ 1919 καὶ ἐντεῦθεν. Ἡ Κοινότης Μεταξάδων διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῆς τιμῆς τῶν κουκουλίων ὑπὸ τῶν ἐμπόρων καὶ παρακαλεῖ νὰ ληφθῶσι τὰ ἀπαιτούμενα μέτρα πρὸς προστασίαν τοῦ προϊόντος τούτου. Ὁ Δήμαρχος Κομοτινῆς ὑποβάλλει παράκλησιν ὅπως γείνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ σχεδίου νόμου περὶ φορολογίας γεωργικῶν προϊόντων ὡς ἐξυπηρετοῦσα τὴν σηροτροφίαν. Ἡ Ἕνωσις προσωπικοῦ ἀτμομύλων καὶ μακαρονοποιείων Κερκύρας παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ μέριμνα πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἀνεργούντων μυλεργατῶν λόγῳ τῆς τελειοποιήσεως τῶν διαφόρων μηχανημάτων ἐξ ἧς καὶ προῆλθεν ἐλάττωσις προσωπικοῦ. Ἡ ἐπαγγελματικὴ καὶ βιοτεχνικὴ συνομοσπονδία Βορείου Ἑλλάδος παρακαλεῖ ὅπως ἀντιπροσωπευθῇ καὶ αὕτη ἐν τῇ Γερουσίᾳ. Καπνεργάται διαφόρων πόλεων διαμαρτύρονται διὰ τὴν μὴ ἀποδοχὴν τῶν διατυπωθέντων αἰτημάτων των. Οἱ πρόσφυγες Μ. Μαντεσάντος, Μ. Ἀμπαζᾶς καὶ Ἀντ. Μακρῆς ὑποβάλλουν αἴτησιν περὶ τῆς ἐκκρεμούσης ὑποθέσεώς των ἐν Φιλιππουπόλει τῆς Βουλγαρίας καὶ συγχρόνως τὴν παράκλησιν ὅπως τροποποιηθῇ ἡ σύμβασις Καφαντάρη–Μολώφ. Ἡ Γενικὴ ἕνωσις ἀναπήρων πολέμου παρακαλεῖ ὅπως ἐγκριθῇ ἡ δαπάνη διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ Σανατορίου Πάρνηθος. Οἱ Φαρμακοποιοὶ Μακεδονίας διαβιβάζουν τὴν βαθυτάτην εὐγνωμοσύνην πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ Φαρμακευτικοῦ νομοσχεδίου. Ἡ Ὁμοσπονδία Γεωργικῶν συνεταιρισμῶν Μακεδονίας παρακαλεῖ καὶ πάλιν ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ εἰσαγωγὴ εἰς τὴν Παλαιὰν Ἑλλάδα λαχανικῶν. Τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Βόλου παρακαλεῖ ὅπως τὸ νομοσχέδιον περὶ αὐτονόμου ὀργανισμοῦ σύκων πρὸ τῆς ψηφίσεώς του παραπεμφθῇ εἰς τὰ ἐμπορικὰ ἐπιμελητήρια τῶν συκοπαραγωγικῶν περιφερειῶν. Οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι Ἀθηνῶν–Πειραιῶς ὑποβάλλουν ψήφισμα ζητοῦντες τὴν ἄμεσον ἔναρξιν τῆς πραγματοποιήσεως τῶν ὑποβληθέντων αἰτημάτων των. Ὁ ὁπλαρχηγὸς Φώτιος Ε. Διπλαράκος ὑποβάλλει αἴτησιν περὶ κτηματικῶν του ὑποθέσεων καὶ περιουσιακῶν ἀποζημιώσεων. Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ ἱεροῦ Συνδέσμου ὑποβάλλει τὴν παράκλησιν ὅπως ἐκπροσωπηθῇ καὶ αὐτὸ ἐν τῇ Γερουσίᾳ. Ὁ Πρόεδρος τῶν ἐπαγγελματικῶν Σωματείων Αἰκατερίνης διαμαρτύρεται κατὰ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἀποφανθείσης, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀντιπροσωπευθῶσιν ἐν τῇ Γερουσίᾳ αἱ ἐργαζόμεναι τάξεις. Ὁ Σύλλογος ἐμπόρων προμηθευτῶν ἐγχωρίων προϊόντων διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου περὶ συγκεντρώσεως τοῦ ἐγχωρίου σίτου ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ὡς ἀφαιροῦντος τὴν ἐργασίαν πολυπληθοῦς τάξεως ἐμπόρων. Οἱ βουλευταὶ Φθιωτιδοφωκίδος κ. κ. Δ. Χατζῖσκος καὶ Θ. Τσιριμῶκος καταθέτουν τηλεγράφημα τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Περιβολίου Σπερχιάδος, παρακαλούντων ὅπως παύσῃ ἡ εἴσπραξις τῶν δημοσίων χρεῶν, λόγῳ θεομηνιῶν. Ὁ Σύνδεσμος Δημοσίων ὑπαλλήλων Θράκης παραπονεῖται διὰ τὴν μὴ ἀποδοχὴν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως τῶν δικαίων αἰτημάτων των. Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῶν προσφύγων Ἰωαννίνων διαμαρτύρεται κατὰ τῆς ἀποφάσεως περὶ ἀποδόσεως τῆς περιουσίας τῶν ἀνταλλαξίμων Τούρκων Ἰχσὰν Χαμδῆ καὶ Σαδὶκ Πασᾶ. Ἡ Κοινότης Ροδολεΐβους Σερρῶν διαμαρτύρεται κατὰ τῆς ἀποδοχῆς τῶν αἰτημάτων τῶν καπνεργατῶν ὡς παραλόγων. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος κ. Α. Μάρκου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐπαγγελματικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν, παραπονουμένου κατὰ τῆς γνώμης περὶ μὴ ἐκπροσωπήσεως τῶν ἐπαγγελματιῶν ἐν τῇ Γερουσίᾳ. Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Φλωριᾶς καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Προέδρου τῆς Ἐπιτροπῆς πλημμυροπαθῶν Σερρῶν, παρακαλοῦντος ὅπως ἡ Κυβέρνησις ἐνισχύσῃ οἰκονομικῶς τὰς παθούσας ἐκ τῆς πλημμύρας περιφερείας. Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 19 Φεβρουαρίου 1926 Ν. Δ. περὶ καθορισμοῦ πόρων Ταμείου Ἀντιφυλλοξηρικῆς Ἀμύνης». Ὁ κ. Α. Μαζαράκης (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 29 Ἰανουαρίου 1925 Ν. Δ. περὶ εἰσαγωγῆς εἰς τὴν Στρατ. Σχολὴν Εὐελπίδων ὡς μαθητῶν ἰδιωτῶν Ἀλβανικῆς ὑπηκοότητος». 2) «Περὶ τοποθετήσεων, μεταθέσεων καὶ ἀποσπάσεων ἀξιωματικῶν, ἀνθ)σπιστῶν καὶ στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων». Ὁ κ. Ι. Μεταξᾶς (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ ὑπαγωγῆς τῆς δικαιοδοσίας τοῦ ἠλεκτρομηχανουργικοῦ ἐργαστηρίου εἰς τὴν Διεύθυνσιν Σιδηροδρόμων Ὑπουργείου Συγκοινωνίας». Ὁ κ. Μ. Κύρκος (Ὑπουργὸς Προνοίας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι νομοσχέδια: 1) «Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 13 Νοεμβρίου 1927 περὶ διακοπῆς ἐπιχορηγήσεων παρεχομένων ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου εἰς ἀγαθοεργὰ καὶ ὑγειονομικὰ ἱδρύματα, ὡς καὶ φιλανθρωπικὰ Σωματεῖα κλπ.». 2) «Περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 13 Νοεμβρίου 1927 περὶ ἐνεργείας ἐράνων καὶ λαχειοφόρων ἀγορῶν». 3) «Περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. τῆς 13 Νοεμβρίου 1927 περὶ στεγάσεως τῶν ἐκ τῶν σεισμῶν παθόντων ἀπόρων τοῦ νομοῦ Ἡρακλείου». Ὁ κ. Ι. Μεταξᾶς (Ὑπουργὸς Συγκοινωνίας) ὑποβάλλει τὰ κάτωθι νομοσχέδια: 1) «Περὶ ἀκυρώσεως τοῦ ἀπὸ 12 Ἰουλίου 1926 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως συμβάσεως ἀποξηράνσεως τῆς λίμνης Στυμφαλίας». 2) «Περὶ ἀκυρώσεως τοῦ ἀπὸ 12 Ἰουλίου 1926 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν παραχώρησιν καὶ ἐκμετάλλευσιν τῶν ἐν τῇ περιοχῇ Βερροίας ὑδραυλικῶν πτώσεων τοῦ χειμάρρου Τριποτάμου». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: 1) «Περὶ συμπληρώσεως τῶν ἀφορωσῶν τὴν Ἐπιτροπὴν Δωρεῶν καὶ Κληροδοτημάτων ἰσχυουσῶν διατάξεων». 2) «Περὶ προστασίας τῆς ἐγχωρίου σιτοπαραγωγῆς». Τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ καταστάσεως τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων τῆς Διοικήσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Καλογερᾶς, Κ. Ἀγγελόπουλος, Λ. Κουτσοπέταλος, Γ. Ζερβός, Γ. Χατζηγεωργίου, Ι. Βαλαλᾶς κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 24 Δεκεμβρίου 1926 Ν. Δ. περὶ κυρώσεως συμβάσεως διὰ τὴν κπιξήρανσιν καὶ ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδάτων τῆς λίμνης Ξυνιάδος». Ὁ κ. Ε. Μαλαμίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 13 Νοεμβρίου 1927 Ν. Δ. περὶ Γεωργικῶν Σχολείων Μέσης Ἐκπαιδεύσεων». Ὁ κ. Δ. Φλωριᾶς ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ ἀπὸ 18 Σ)βρίου 1925 Ν. Διατάγματος». Ὁ κ. Κ. Γκότσης (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ ἐπιβολῆς φόρου ἐπὶ τοῦ εἰς τὸν Δῆμον Ἀθηναίων εἰσαγομένου σίτου καὶ ἀλεύρου ὑπὲρ τῶν σεισμοπαθῶν Κορινθίας καὶ ἱδρύσεως Ἐπαγγελματικῆς Σχολῆς Ἀρτοποιῶν».

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ὁ κ. Χατζῖσκος.

§3Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Εἶμαι ἠναγκασμένος, Κύριε Πρόεδρε, ἐκπληρῶν στοιχειῶδες καθῆκον ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ νομοῦ Φθιωτιδοφωκίδος νὰ φέρω εἰς γνῶσιν ὑμῶν, κατόπιν σωρείας τηλεγραφημάτων τὰ ὁποῖα ἔλαβον, ὅτι ἡ παραγωγή, λόγῳ τῆς ἐμφανίσεως τῆς ἀκρίδος ὑπέστη καταστροφὴν εἰς τὴν περιφέρειαν Λαμίας καὶ εἰς τοὺς Δήμους καὶ Κοινότητας τῆς Μακρυκόμης, Σπερχιάδος κλπ. Ἡ καταστροφὴ ἡ ὁποία ἐπῆλθεν εἶναι πλήρης. Θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἰδίᾳ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν — λυποῦμαι, διότι ἀπουσιάζει — νὰ λάβῃ σύντονα καὶ ἀνακουφιστικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν πληθυσμῶν αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἀγεληδὸν ὁδηγοῦνται εἰς τὰς φυλακάς, διότι εὑρισκόμενοι εἰς τελείαν ἀπόγνωσιν δὲν πληρώνουσι φόρους. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, νὰ δοθῇ ἀναστολὴ πληρωμῆς τῶν φόρων. Ἐπίσης νὰ συστήσῃ καὶ τὴν παροχήν, ἐκ μέρους τῆς Τραπέζης, δανείων. Ὑποθέτω, μετὰ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ὑπὲρ τῶν πλημμυροπαθῶν καὶ σεισμοπαθῶν, θὰ θελήσῃ νὰ λάβῃ τοιαῦτα καὶ ὑπὲρ τῶν ἀκριδοπλήκτων.

§4Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθνικῆς Οἰκον.). Τὰ παράπονα τοῦ κ. Συναδέλφου, εἶναι δικαιολογημένα, διότι ὄντως ἐπῆλθε καταστροφὴ εἰς τὴν Φθιωτιδοφωκίδα. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὸ τελευταῖον ζήτημα τῆς ἀδείας, νὰ παρασχεθοῦν δάνεια εἰς τοὺς γεωργούς, ἔκαμεν ἤδη ἡ Κυβέρνησις τὰ ἀναγκαῖα διαβήματα παρὰ τῇ Τραπέζῃ καὶ διετάχθη τὸ Ὑποκατάστημα νὰ παραχωρῇ δάνεια.

§5Σ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Εἶναι ἡ πρώτη φορά, ποὺ ὁλόκληρος ἡ παραγωγὴ τοῦ νομοῦ μας καταστρέφεται τελείως καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν σύντονα μέτρα.

§6Π. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ. Θὰ ἤθελα νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν δι’ ὀλίγων καὶ ἐπὶ μιᾶς ἄλλης τραγῳδίας, ἴσως μικροτέρας ἀξίας, ἀλλὰ μεγίστης προσοχῆς. Τὸ χωρίον Ναβραβίστα, ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου, ὑπέστη καθίζησιν πρὸ τεσσάρων καὶ ἡμίσεως ἐτῶν. Αἱ καθιζήσεις αὐταὶ ἐξακολουθοῦν νὰ ὑφίστανται. Οἱ διάφοροι γεωλόγοι, οἱ ὁποῖοι μετέβησαν ἐκεῖ ἐπιστοποίησαν τὴν ἄμεσον καταστροφὴν τοῦ χωρίου τούτου. Ἡ Κυβέρνησις, ἐν τῇ ἀμελείᾳ της, δὲν ἔλαβε κανὲν μέτρον ἀνακουφίσεως τῶν πληθυσμῶν αὐτῶν. Οὔτε καὶ ἔδειξε στοργὴν τινά, ἀλλ’ οὔτε καὶ συνεκινήθη. Θὰ παρεκάλουν, λοιπόν, τὴν Κυβέρνησιν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν καὶ ποῖα μέτρα σκέπτεται νὰ λάβῃ ἀπέναντι τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Κατὰ τὴν γνώμην μου, τὸ ὑποδεικνυόμενον μέτρον εἶναι ἡ ταχεῖα ἀποκατάστασις τῶν χωρικῶν εἰς τὰ ἀπαλλοτριούμενα κτήματα, μὲ τὴν διαφορὰν ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ προτιμηθῇ ὁ ἀγροτικὸς αὐτὸς κόσμος. Ἐπαπειλεῖται, κ. Πρόεδρε, πραγματικῶς ἡ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ σύντονα μέτρα πρὸς πρόληψιν ἀνεπανορθώτου καταστροφῆς.

§7Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου ἔχομεν καθιζήσεις καὶ ἡμεῖς. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ νὰ ληφθοῦν σύντονα μέτρα.

§8Δ. ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ. Ἡ ἔκτασις τοῦ δυστυχήματος, τὸ ὁποῖον ἔπληξε τοὺς Κορινθίους, παρέχει τὴν θλιβερὰν εὐκαιρίαν εἰς τὸ Κράτος, ἵνα σκεφθῇ ἐκ παραλλήλου, ὅπως εἶπε καὶ ὁ προλαλήσας, διὰ τὴν ἀνακούφισιν καὶ ἄλλων τινῶν περιοχῶν, εἰς τὰς ὁποίας ποσοτικῶς μὲν φαίνεται οὐχὶ τόσον ἔντονος ἡ καταστροφή, ποιοτικῶς ὅμως εἶναι ἡ αὐτή. Καὶ ὑπομιμνήσκω, ὅτι ὁ ἕτερος τῶν Φιλελευθέρων βουλευτῶν τοῦ νομοῦ Ἰωαννίνων ὑπέβαλεν ἤδη τροπολογίαν τινά, ἀφορῶσαν εἰς τὴν καταστροφήν, τὴν ὁποίαν ἐπέφερε τὸ ὄρος Σιλίτση, (τὸ ὁποῖον κατολισθῆσαν παρέσυρε τὸ μέγιστον μέρος. Ἔχομεν τοιαῦτα τινὰ φαινόμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα 5–6 ἐν συνόλῳ. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία θὰ ἀναλάβῃ ὅλην αὐτὴν τὴν μέριμναν διὰ τὴν σύναψιν δανείου διὰ τοὺς Κορινθίους, θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπεκτείνῃ ἀναλόγως τὰ μέτρα τῆς ἐπὶ τῶν ὀλίγων ἐκείνων περιφερειῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν ὑπὸ τοιούτων θεομηνιῶν. Ἕν μέτρον θὰ ἦτο ἐπιβεβλημένον νὰ ἐλαμβάνετο: ἡ ἐγκατάστασις εἰς τὰ ἀπαλλοτριούμενα πλεῖστα κτήματα. Δεύτερον μέτρον καὶ τὸ μᾶλλον ἐπεῖγον θὰ ἦτο ἡ παραχώρησις μακροπροθέσμων δανείων ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τῆς Κυβερνήσεως, τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτρέψωσιν εἰς τοὺς κατοίκους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι πολυάριθμοι, νὰ ἀποκαταστήσουν τὰς οἰκίας αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι κατεστράφησαν. Ἄνευ αὐτῶν δὲν βλέπω πῶς δυνάμεθα νὰ εἴμεθα χρήσιμοι εἰμὴ ἐὰν ἐπεκτείνῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς αὐτοὺς τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ λάβῃ καὶ διὰ τοὺς Κορινθίους.

§9Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἠκούσαμεν μετὰ περισσῆς χαρᾶς τὰς διαβεβαιώσεις τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι συγκινηθεῖσα ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὰς ζημίας, τὰς ὁποίας ἡ ἀκρὶς ἐπέφερεν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν του Πατρίδα, θὰ λάβῃ ὡρισμένα μέτρα καὶ θὰ συστήσῃ τὴν χορήγησιν δανείων εἰς τοὺς ἀκριδοπλήκτους κατοίκους. Αἰσθανόμεθα ἰδιαιτέραν εὐχαρίστησιν διὰ τὴν δήλωσιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διότι εἶναι ἡ πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κράτους ἀποφασίζει νὰ παράσχῃ βοήθειαν εἰς τοὺς ἀκριδοπλήκτους, μολονότι ἐπανειλημμένως μέχρι σήμερον ἐγένοντο πρὸς τοῦτο ἐνοχλήσεις. Ἐλπίζομεν δέ, ὅτι ἡ μέριμνα αὕτη τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως δὲν θὰ περιορισθῇ μόνον εἰς τὴν Φθιώτιδα καὶ Φωκίδα, διότι ἔχει τὴν εὐτυχίαν καὶ τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύηται δι’ ἀντιπροσώπου της εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ θὰ θελήσῃ νὰ ἐπεκτείνῃ τὴν μέριμναν αὐτῆς καὶ εἰς ἄλλας περιφερείας, καθὼς καὶ εἰς τὴν Ἀρκαδίαν.

§10Α. ΨΑΡΡΑΣ. Μὲ εὐχαρίστησιν ἰδιαιτέραν ἤκουσα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, εἰπόντος, ὅτι θὰ λάβῃ μέριμναν διὰ τοὺς ἀκριδοπλήκτους. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ καταστήσω γνωστόν, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα δηλοῖ, ὅτι δὲν εἶναι ἐγγεγραμμένοι οὗτοι εἰς καταλόγους.

§11Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ θὰ παρεκάλουν ὅπως τὸ σχέδιον νόμου περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 3115 χαρακτηρισθῇ ὡς ὑπηρεσιακὸν καὶ εἰσαχθῇ εἰς πρώτην κατ’ ἄρθρον συζήτησιν εἰσαχθῇ δὲ κατὰ προτίμησιν, διότι ἄνευ τῆς ψηφίσεως αὐτοῦ ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα εὑρίσκεται εἰς δυσχέρειαν νὰ παράσχῃ δάνεια.

§12Α. ΨΑΡΡΑΣ. Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου αὐτοῦ τοῦ σεισμοπαθοῦς Λαβροβίσια ζητοῦν μίαν ἀποκατάστασιν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Νομίζω, ὅτι ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας δύναται νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα καὶ νὰ ἀνακουφίσῃ τοὺς πληθυσμούς.

§13Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ πέρυσιν ἡ αὐτή νομίζω ὡς τώρα σύστασις ἐγένετο εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ φέτος ἡ αὐτὴ γίνεται, προκειμένου περὶ ἀκριδοπλήκτων καὶ θὰ ἐπαναλαμβάνεται ἡ αὐτὴ σύστασις ἐὰν δὲν ληφθοῦν δρακόντεια μέτρα ὅπως προασπισθῶσιν αὐτοὶ οἱ πληθυσμοί. Ἡ ἀκρὶς δὲν ἔπληξε μόνον τὴν Ἐπαρχίαν περὶ ἧς ἐγένετο πρὸ ὀλίγου συζήτησις, ἀλλὰ πολλὰς περιφερείας τῆς Ἑλλάδος. Ἡμεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι ἀξιοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ ὅσον τὸ δυνατὸν σύντονα μέτρα καὶ ἀποτελεσματικά. Δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι ἐφόσον ὁ θεσμὸς αὐτὸς θὰ ἀπαιτήσῃ 50 ἑκατομμύρια ἐτησίως, εἶνε ἀπολύτως περιττός· ἀλλὰ δὲν δύναται ἐπίσης νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι δὲν ὑπάρχουν χρήματα ὅπως δοθῶσι ταῦτα πρὸς καταπολέμησιν τῆς ἀκρίδος. Ἡμεῖς οἱ ἀγροτικοὶ πληθυσμοὶ δὲν θέλομεν νὰ ἀντιπροσωπευθῶμεν εἰς τὴν Γερουσίαν, ἀλλὰ θέλομεν νὰ ἀνταπεξέλθωμεν ἐναντίον τῶν πληγμάτων ὡς προασπισταὶ τῶν συμφερόντων τῶν πληθυσμῶν αὐτῶν. Δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις τοῦ ἀξιοτίμου Ἀλεξάνδρου Ζαΐμη νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι δὲν ὑπάρχουν τὰ ἀπαιτούμενα χρήματα ὅπως δοθῶσι πρὸς καταπολέμησιν τῆς ἀκρίδος καὶ ὑποστήριξιν τῆς γεωργίας. Δὲν συμφωνῶ πρὸς πρὸς τὰς ἀπόψεις τοῦ ἀξιοτίμου προλαλήσαντος, διότι ἡμεῖς θέλομεν ἔργα, χρήματα· δὲν θέλομεν καθόλου Γερουσίας, ἀλλὰ θέλομεν ὑποστήριξιν τῆς Γεωργίας.

§14Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Πρὸ ἑνὸς μηνὸς εἶχον ὑποβάλει ἐπερώτησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν διαχείρισιν ἑνὸς ποσοῦ 1½ ἑκατομμυρίου δραχμῶν διὰ τὴν ζωοτεχνικὴν ἔκθεσιν ἐν Χαλκιδικῇ καὶ Ἅγιον Τάμα. Ἀφορᾷ τὴν ὅλην διαχείρισιν τοῦ Νομάρχου Στελλάκη ἀπελυθέντος. Παρῆλθεν εἰς μὴν καὶ ὁ σχετικὸς φάκελλος, τὸν ὁποῖον ἐζητήσαμεν νὰ κατατεθῇ, δὲν κατετέθη. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως διατάξῃ νὰ κατατεθῇ ὁ φάκελλος αὐτὸς διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μελετήσωμεν καὶ νὰ συζητήσωμεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἕνα ζήτημα ἐκτάκτου σοβαρότητος τὸ ὁποῖον ἀπησχόλησε τὴν κοινωνίαν Θεσσαλονίκης καὶ τὸν Μακεδονικὸν τύπον. Διότι πρέπει ὅσον τὸ δυνατὸν τὸ ταχύτερον νὰ λυθῇ ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ καὶ διαλευκανθῇ, διότι διεσπαθίσθησαν καὶ διετέθησαν ποσὰ τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύναντο ὠφελιμώτερον νὰ χρησιμοποιηθῶσιν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων

§16Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Νὰ προταχθῇ ἡ ἐπερώτησίς μου κ. Πρόεδρε διὰ τὰ καπνεργατικά.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει ὑποβληθῇ, κ. Μάξιμε, πρότασις περὶ προτάξεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 213 καὶ 216 ἐπερωτήσεων. Ἔχουν ὑποβληθῇ καὶ ἄλλαι προτάσεις, διὰ νὰ εἶμαι δὲ ἐν περισσοτέρα τάξει ἔχει ληφθῇ δεκάκις ἀπόφασις διὰ τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Δερλερέ.

§18Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μὴ λησμονεῖτε, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἡ ἐπερώτησις διὰ τὰ καπνεργατικὰ ἐπανειλημμένως ἐζητήθη νὰ προταχθῇ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας παρεκάλεσε νὰ ἀναβληθῇ δι’ ὀλίγας ἡμέρας ἡ ἐπερώτησις, διότι ἤθελε νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ Κυβέρνησις νὰ διαχειρισθῇ τὸ ζήτημα. Νομίζω, ὅτι παρῆλθεν ἀρκετὸς καιρὸς καὶ φρονῶ, ὅτι εἶναι κατάλληλος ἡ στιγμὴ νὰ συζητηθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι ἀφορᾷ τὰς μεγίστας τάξεις τοῦ λαοῦ καὶ τὴν κοινωνικὴν γαλήνην. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ προταχθῇ ἄλλη.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν συναινῇ ὁ κύριος Ὑπουργὸς καὶ ἡ Βουλή.

§20Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Μέχρι τοῦδε ἦλθον εἰς ἐπαφὴν οἱ καπνεργάται μετὰ τῶν καπνεμπόρων καὶ ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν τοπικῶν ἐν Μακεδονίᾳ Ἀρχῶν προσεπάθησε νὰ προαγάγῃ τὰς συνεννοήσεις εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε νὰ δοθῇ λύσις εὐνοϊκὴ τοῦ ζητήματος τούτου. Καὶ ἐνῷ ἠλπίζετο τοῦτο χθὲς παρουσιάσθησαν δυσκολίαι καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε πλέον σήμερον νὰ μεσολαβήσῃ ἰδία καὶ συνέστησεν ἐπιτροπὴν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ μετάσχωσιν ἀμφότεραι αἱ ἀνταγωνιζόμεναι τάξεις, ὥστε νὰ δοθῇ μία λύσις ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, μεσολαβήσει πλέον ἀπ’ εὐθείας τῆς Κυβερνήσεως.

§21Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις τῆς Κυβερνήσεως.

§22Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Ἐπεμβαίνει ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ κατορθωθῇ νὰ δοθῇ μία λύσις καὶ ἐξασφαλισθῶσιν, ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δικαίου καὶ τῆς λογικῆς, τὰ αἰτήματα τῶν καπνεργατῶν. Ἀπεφασίσθη τοῦτο, καὶ σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας ἐξουσιοδοτήθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ προβῇ εἰς τὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος. Σᾶς λέγω δὲ τοῦτο: ἡ Κυβέρνησις ἐπεμβαίνει οὕτως εἰπεῖν εἰς τὸν ἀνταγωνισμὸν αὐτὸν ὅπως ρυθμίσῃ διὰ κοινῆς συμφωνίας τὸ ζήτημα τοῦτο. Τώρα ἡ ἐπερώτησις δὲν γνωρίζω εἰς τί θὰ προαγάγῃ τὸ ζήτημα.

§23Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἰδοὺ ποῖον εἶναι τὸ ζήτημα. Ἡμεῖς ἐλέγχομεν τὴν μέχρι τοῦδε πορείαν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ἡ ὁποία ἐδημιούργησε γενικωτέραν ἐξέγερσιν τῶν ἐργατῶν, διότι ἀπ’ ἀρχῆς ἠρνήθη νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα ἰσχυριζομένη, ὅτι ἔπρεπε νὰ λυθῇ ἡ ἀπεργία καὶ κατόπιν νὰ ἐπέμβῃ αὑτή. Ἡ συμπεριφορὰ αὐτὴ φυσικὸν ἦτο, νὰ ἐκληφθῇ ὅτι ἐστρέφετο ἐναντίον τῶν δικαιωμάτων τῶν ἐργατῶν οἱ ὁποῖοι ἠναγκάσθησαν νὰ ἀπεργήσουν καὶ νὰ ἐνισχύσῃ τοὺς καπνεμπόρους εἰς τὴν ἐμμονὴν περὶ ἀπορρίψεως τῶν αἰτημάτων τῶν ἐργατῶν. Αὐτὴ ἦτο ἡ πορεία τῆς Κυβερνήσεως. Ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπέμβῃ ἡ Κυβέρνησις ἢ ὄχι; Σήμερον ἡ Κυβέρνησις ἔρχεται καὶ μᾶς λέγει, ὅτι ἦτο δυνατόν. Τώρα δὲ λέγει, ὅτι πρώτην φορὰν νομίζει, ὅτι ἐπέστη ἡ στιγμή. Ἀλλὰ διατί δὲν θὰ εἶχεν ἐπιστῆ πρὸ 15 ἡμερῶν ὁπότε ἐξερράγη ἡ ἀπεργία;

§24Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Ἔχετε ὑπομονὴν νὰ τελειώσῃ τὸ ζήτημα. Σᾶς εἰδοποιῶ, ὅτι ἡ συζήτησις εἰς τὴν Βουλὴν θὰ δυσχεράνῃ τὴν ὑπόθεσιν καὶ θὰ τὴν περιπλέξῃ περισσότερον. Περὶ ἡμῶν δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία, ἀλλὰ περὶ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Δημ. Ἑνώσεως ὑπάρχει ἀμφιβολία. Θέλει νὰ περιπλέξῃ τὴν ὑπόθεσιν.

§25Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐὰν ἠθέλατε ζητήσῃ πληροφορίας ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, θὰ ἐβλέπατε, ὅτι ἡ Δημ. Ἕνωσις κατέβαλε πᾶσαν προσπάθειαν πρὸς διευθέτησιν τοῦ ζητήματος.

§26Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουρ. Συγκοιν.). Σᾶς τὸ λέγω ἐγὼ πρῶτος.

§27Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Κύριοι Βουλευταί, ὀφείλω νὰ ἐπαναλάβω δι’ ὀλίγων ὅσα εἶπον κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν, τὴν γενομένην ἐν τῇ Βουλῇ, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς διαχειρίσεως τοῦ ἀπεργιακοῦ ζητήματος ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας. Ἡ Γεν. Συνομοσπονδία τῶν ἐργατῶν τῆς Ἑλλάδος μοῦ ὑπέβαλε διὰ τῆς ὑπηρεσίας κατ’ ἀρχὰς ὑπόμνημα εἰς τὸ ὁποῖον περιείχοντο διάφορα αἰτήματα τῶν καπνεργατῶν πρὸς λύσιν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον. Εὐθὺς ὡς περιῆλθεν εἰς ἐμὲ τὸ ζήτημα διότι ἕως τότε δὲν τὸ ἐχειρίσθην ἀπ’ εὐθείας ἀλλὰ διὰ τῆς ὑπηρεσίας, εὐθὺς ὡς περιῆλθεν εἰς ἐμέ, ἐζήτησα πρῶτον τοὺς καπνεμπόρους, διὰ νὰ ἴδω ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδεχθῶσι τὴν αὔξησιν τοῦ ἡμερομισθίου. Διεξήγαγον μετὰ τῆς ἀντιπροσωπείας τῆς Καπνεργατικῆς Συνομοσπονδίας συνεννοήσεις. Ἐκάλεσα πρὸς τοῦτο τὸν Γ. Γραμματέα τῆς Γεν. Συνομοσπονδίας, τὸν κ. Στρατῆν, ὁ ὁποῖος ἦλθε πρὸς ἐμὲ μετὰ ἑτέρου μέλους τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, τὸν κ. Δημητρᾶτον, καὶ ἤρχισε μεταξὺ μας συζήτησις ἐπὶ τῶν αἰτημάτων τῶν καπνεργατῶν.

§28Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Πότε;

§29Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἀπεργίας. Ἐπῆλθεν ὅμως τελεία διαφωνία ὡς πρὸς τὸ ἡμερομίσθιον καὶ ἀπεχώρησαν μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ Γεν. Γραμματέως τῆς Συνομοσπονδίας τῶν ἐργατῶν τῆς Ἑλλάδος ὅτι «θὰ κατέλθωμεν εἰς τὸν ἀγῶνα». Ὥστε ἡ αἰτία, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας δὲν ἔλαβε τὸ παράπαν ὑπ’ ὄψιν τὰ αἰτήματα τῶν συντηρητικῶν ἐργατῶν καὶ δὲν συνεζήτησε κἂν ἐπ’ αὐτῶν νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δὲν εἶναι ἀκριβής. Ἐγεννήθη μία ἅμιλλα μεταξὺ τῶν ἀριστερῶν καπνεργατῶν καὶ τῶν συντηρητικῶν τίς πρῶτος θὰ κατέλθῃ εἰς τὴν ἀπεργίαν καὶ ἐν τῷ μεταξὺ ἐν τῇ ἁμίλλῃ ταύτῃ, περὶ τοῦ τὶς νὰ προσκληθῇ εἰς τὴν ὑποστήριξιν αἰτημάτων καπνεργατικῶν, τὰ ὁποῖα ἐν πολλοῖς ἦσαν ἀπαράδεκτα ἔν τισι δὲ ἦταν νὰ γίνουν δεκτά, δὲν ἐγένετο συζήτησις ἐπὶ τῶν δευτερευόντων αἰτημάτων, διότι εἰς τὸ πρῶτον αἴτημα, τῆς αὐξήσεως τοῦ ἡμερομισθίου, διεφώνησαν. Ἐκηρύχθη ἡ ἀπεργία εἰς τὴν Μακεδονίαν, καὶ ἔγινεν ὅ,τι ἔγινε. Προηγήθησαν εἰς τὸν ἀγῶνα οἱ κομμουνισταί...

§30Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Καλῶς ἔπραξαν...

§31Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.).... διὰ τῶν συνήθων των μεθόδων, προκειμένου περὶ ἀπεργίας, καὶ κατέστησαν ἀδύνατον εἰς τὸ Κράτος νὰ παρέμβῃ. Βέβαια, Κύριοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ φαντάζεσθε, ὅτι ἡμεῖς ὡς Κυβέρνησις ἀγνοοῦμεν, ὅτι ἡ ἀπεργία εἶναι δικαίωμα καὶ ὅτι ἔχει δικαίωμα ὁ ἐργάτης νὰ ἀπεργήσῃ πρὸς ὑποστήριξιν τῶν αἰτημάτων του, ὅπως ἀναγνωρίζει δικαίωμα καὶ εἰς τὸν ἐργοδότην νὰ κάμῃ τὸν ἀποκλεισμόν, τὸ Λὸκ–Ἄουτ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς νὰ ἔχωμεν τοιαύτην ἄγνοιαν τῶν πραγμάτων τούτων. Ἀλλ’ ὅταν ἡ ἀπεργία ἐκρηγνυομένη ἀσκεῖται δι’ ὑλικῆς βίας καὶ διὰ καταστροφῆς μηχανημάτων, ὅταν κατὰ τοιοῦτον τρόπον ἐκδηλοῦται καὶ δὲν προσφεύγει ὁ ἐργάτης εἰς τὰς ἐπιτοπίους διοικητικὰς Ἀρχάς, πρὸς ἐπίλυσιν τῶν ζητημάτων του καὶ ἀρνεῖται τὴν μεσολάβησιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας πρὸ τῆς τοιαύτης ἐκτροπῆς τῆς ἀπεργίας εἰς βιαίας καὶ καταστρεπτικὰς πράξεις αἱ ὁποῖαι ἠσκήθησαν νὰ μὴ θεωρῶσιν ὡς ἐμπαιγμὸν τὰς περαιτέρω ἐπεμβάσεις. Οὐχ ἧττον, παρ’ ὅλα ταῦτα ἐν ἐπιγνώσει τοῦ τρόπου καθ’ ὃν ἐξειλίσσετο ἡ ἀπεργία ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀπέτρεψε τὰς κατὰ τόπους Διοικητικὰς Ἀρχάς, οὐδὲ τὸν Νομάρχην Καβάλλας, οὔτε τὸν Γενικὸν Διοικητὴν νὰ ἐπιληφθοῦν καὶ νὰ ἐξετάσωσι τὰ δίκαια αἰτήματα τῶν συντηρητικῶν ἐργατῶν καὶ νὰ ἀποκλείσωσι ἀπὸ πάσης συζητήσεως τοὺς κομμουνιστὰς νὰ συζητήσωσιν ἐπὶ τῶν αἰτημάτων αὐτῶν καὶ νὰ φέρωσιν εἰς ἐπαφὴν τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας μὲ τοὺς καπνεμπόρους πρὸς ἐξέτασιν τῶν αἰτημάτων των. Καὶ ἀνέμενε ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ συγκεκριμένα πορίσματα τῶν τοιούτων συζητήσεων τῶν κατὰ τόπους διοικητικῶν ἀρχῶν διὰ νὰ ἴδῃ πλέον ποῖαι εἶναι ἐκεῖναι αἱ ἀπόψεις αἱ ἑκατέρωθεν διατυπωθεῖσαι πρὸς λύσιν καὶ ποῖα εἶναι τὰ αἰτήματα ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἐπήρχετο συμφωνία καὶ ποῖα ἦσαν ἐκεῖνα τὰ αἰτήματα ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἐπήρχετο διαφωνία, διὰ νὰ ἔλθῃ ἡ κατάλληλος στιγμή, ὅπως ἐδήλωσεν ἡ Κυβέρνησις καὶ δι’ ἀνακοινωθέντος της, ὅτι δὲν θὰ ὤκνει νὰ συζητήσῃ πᾶν δίκαιον καὶ νόμιμον αἴτημα τῶν καπνεργατῶν. Ὅταν δὲ αἱ τοιαῦται διαπραγματεύσεις τῶν ἀπεργῶν τῆς Μακεδονίας μετὰ τῶν καπνεμπόρων ἀπέτυχον εἴς τινα σημεῖα καθόσον δὲν ἠδύνατο νὰ ἐπέλθῃ πλήρης ἐπαφὴ τῶν καπνεμπόρων μετὰ τῶν καπνεργατῶν, ἡ Κυβέρνησις μὲ ἐξουσιοδότησεν, ὡς Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, νὰ παρέμβω ἐπισήμως καὶ ἐξετάσω τὰ ζητήματα τῶν καπνεργατῶν καὶ συνέστησα Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία θὰ ἀρχίσῃ τάχιστα τὰς συνεδριάσεις της πρὸς λύσιν τοῦ καπνεργατικοῦ ζητήματος.

§32Μ. ΔΕΡΛΕΡΕΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου εἶναι ἀναγεγραμμένη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἐπὶ 5 μῆνας. Ἐπειδὴ ὅμως ἀφορᾶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγιεινῆς καὶ Προνοίας, ὁ ὁποῖος ἐξ ἐπαγγέλματος ἀπουσιάζει ὁσάκις πρόκειται νὰ συζητηθῇ ἐπερώτησις, παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ἀναβάλῃ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεώς μου, ἀλλὰ νὰ παρακαλέσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας νὰ εἶναι παρών.

§33Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ διακόπτεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἡ συζήτησις.

§34Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριοι Βουλευταί, δὲν ἐζήτησα τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεώς μας, διότι ἐπειγόμεθα νὰ ἐλέγξωμεν τὸ παρελθόν, ἀλλὰ διότι θέλομεν νὰ προσδιορίσωμεν τὸ μέλλον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ σήμερον ἐξεδήλωσεν ἀγαθὰς διαθέσεις. Ἐγὼ δὲν προτίθεμαι νὰ ἀμφισβητήσω τὰς ἀγαθὰς διαθέσεις του. Ἀλλὰ δυστυχῶς τὴν ὅλην διαχείρισιν τῆς ὑποθέσεως δὲν τὴν ἔχει ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας· τὴν ἔχει ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἀντεργατικὴν πολιτικήν.

§35Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ὄχι.

§36Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Καὶ ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑπεύθυνος δι’ ὅ,τι μέχρι σήμερον ἔγινε.

§37Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Αὐτὴ ἐνεθάρρυνε τοὺς κομμουνιστάς;

§38Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τοὺς ἐνίσχυσε τοὺς κομμουνιστὰς καὶ ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι ἐκεῖνο ποῦ τοὺς ἐνίσχυσεν εἶναι ἡ ἀντεργατικὴ συμπεριφορὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι ὀλίγον καὶ ἡ συμπεριφορὰ ἡ ἰδική σας, κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης.

§39Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Διατί;

§40Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διότι ἐσύρθησαν ἐνώπιον τοῦ Δικαστηρίου διαπρεπεῖς πολῖται δι’ ἰδέας δῆθεν τὰς ὁποίας διαπράττουν καθ’ ἡμέραν πολὺ ἐντονώτερον οἱ κομμουνισταὶ οὗτοι, χωρὶς νὰ καταδιώκωνται.

§41Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Κατὰ τίνα τρόπον συνετέλεσεν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης;

§42Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διότι εἴχατε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καλέσητε καὶ τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Πλημμελειοδικῶν καὶ τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν καὶ νὰ τοὺς παραστήσετε ὅτι ἡ καταδίωξις ὡρισμένων ἐπιστημόνων καὶ διανουμένων διὰ μίαν διάλεξιν δὲν εἶναι σύμφωνος, οὔτε πρὸς τὸ Σύνταγμα, οὔτε πρὸς τοὺς νόμους. Ἀλλ’ ἦτο ἐπὶ πλέον καὶ μεροληπτική, ἡ δίωξις, ἀφοῦ αἱ ἰδέαι, δι’ ἃς κατηγορήθησαν παρὰ τὰς διαμαρτυρίας τῶν υἱοθετοῦνται ἀπὸ ὁλόκληρον κόμμα, τὸ ὁποῖον δρᾷ ἐλευθέρως. Ἔχω δὲ τὴν διαίσθησιν, κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι ἐνισχύσατε αὐτὴν τὴν πρᾶξιν τῆς Δικαιοσύνης.

§43Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Λυποῦμαι διότι εἴχατε αὐτὴν τὴν ἰδέαν, τὴν ὁποίαν ἐξεφράσατε καὶ δὲν ἐξετάσατε ἐὰν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, δὲν ἔπραξεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συνιστᾶτε σήμερον σεῖς, καὶ ὁ ὁποῖος Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης διατρέχει τὸν κίνδυνον πάλιν νὰ θεωρηθῇ ὅτι ἐπεμβαίνει εἰς τὰ τῆς Δικαιοσύνης.

§44Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Λυποῦμαι διότι δὲν εἴχατε τὸ κῦρος διὰ νὰ μεταδώσητε τὴν γνώμην σας εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα καὶ νὰ τὸν πείσετε.

§45Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ (Ὑπ. Δικ.). Δὲν πρόκειται περὶ κύρους· πρόκειται περὶ δικαιώματος τὸ ὁποῖον δὲν εἶχον.

§46Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ ἐφόσον ἤμην εἰς τὴν Κυβέρνησιν κατηγορήθην ἀπὸ τὸν Ἀρχηγόν σας, ὅτι τὸ ἔκαμα. Μετὰ τὴν ἀποχώρησίν μου ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐτέθη ἐν ἐνεργείᾳ ἡ καταδίωξις, ἡ ὁποία κατέληξε μέχρις ἀθώων τῶν κ. κ. Γλυνοῦ καὶ Καζαντζάκη. Ἀσφαλῶς, συνετέλεσε τοῦτο εἰς ἐνίσχυσιν τῆς κομμουν. κινήσεως, διότι ἔδειξεν ὅτι οἱ μὴ κομμουνισταὶ διανοούμενοι εἶναι ἐκτεθειμένοι εἰς διωγμόν, εἰς τὸν ὁποῖον εἶναι ἐκτεθειμένοι οἱ κομμουνισταί. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται ἀπόψε νὰ ἐλέγξωμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Θέλομεν νὰ ἐλέγξωμεν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν διαχείρισιν τοῦ ὅλου καπνικοῦ ζητήματος. Ἡ Κυβέρνησις γνωρίζει ὅτι τὸ ζήτημα ἐδημιουργήθη ἀπὸ τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας. Θὰ μοὶ εἴπητε· πρέπει νὰ ἔχουν ἐξαιρετικὰ δικαιώματα οἱ συντηρητικοὶ ἐργάται ἀπέναντι τῶν κομμουνιστικῶν ἐργατῶν; Δὲν θέλω νὰ ἰσχυρισθῶ τοῦτο, ἀλλὰ ἡ διεκδίκησις τῶν καπνεργατικῶν ἀξιώσεων ἀπὸ τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας εἶχε τὴν ἑξῆς σημασίαν· ὅτι ἦτο βεβαία ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἰς τὰς ἀξιώσεις τῶν καπνεργατῶν δὲν ὑπῆρχε καμμία πρόθεσις ἐπιδιώξεως πολιτικῶν σκοπῶν, ἐνῷ τὸ ἀντίθετον συμβαίνει συχνὰ εἰς τὰς ἐπαγγελματικὰς ἐπιδιώξεις τῶν κομμουνιστικῶν ἐργατικῶν σωματείων. Ἐγνώριζεν ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς καπνεργατικῆς καθαρῶς ἀξιώσεως καὶ μιᾶς ἀντιθέσεως καθαρῶς ἰδιωτικῆς φύσεως μεταξὺ ἐργοδοτῶν καὶ ἐργατῶν.

§47Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Περιεῖχον καὶ αἰτήματα πολιτικά.

§48Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Περιεῖχον, κ. Ὑπουργέ, καὶ μερικὰ αἰτήματα πολιτικά, ἀλλὰ σεῖς εἶσθε εἰς θέσιν νὰ διακρίνητε τὰ αἰτήματα τὰ πολιτικῆς φύσεως ἀπὸ τὰ αἰτήματα τὰ καθαρῶς ἐπαγγελματικά, τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρουν σοβαρῶς τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας. Πότε ὑπεβλήθησαν τὰ αἰτήματα τῶν συντηρητικῶν ἐργατῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον; Πρὸ ἑνὸς μηνός, εἰς τὰς 24 Μαΐου. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔδωσε καμμίαν προσοχήν. Μετὰ δέκα πέντε μόλις ἡμέρας περίπου ἀπὸ τῆς ὑποβολῆς τῶν αἰτημάτων, εἰς τὰς 8 τρέχ. μηνός, κατόπιν ἐπιμονῆς τῆς Γεν. Συνομοσπονδίας τῶν ἐργατῶν, ἐκάλεσεν αὕτη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον σύσκεψιν καπνεργατῶν καὶ καπνεμπόρων. Κατὰ τὴν σύσκεψιν αὐτὴν οἱ καπνέμποροι δὲν ἠθέλησαν νὰ δεχθοῦν καμμίαν συζήτησιν καὶ κατόπιν τούτου ἡ Κυβέρνησις ἀπέκρουσε τὰ αἰτήματα τῶν ἐργατῶν. Καὶ τοῦτο ἐνῷ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐγγράφως εἶχε γνωμοδοτήσει, ὅτι τὰ ἐργατικὰ αἰτήματα αὐτὰ ἦσαν ἄξια συζητήσεως...

§49Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Ὄχι, ὄχι.

§50Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Μάλιστα, κ. Ὑπουργέ,... καὶ εἶχε συστήσει τὴν κρατικὴν ἐπέμβασιν, τὴν ὁποίαν ὅμως ἡ Κυβέρνησις ἀπέκρουσε.

§51Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθνικῆς Οἰκον.). Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§52Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶναι ἀκριβέστατον, κ. Ὑπουργέ. Τὴν αὐτὴν στάσιν ἐτήρησε καὶ ὁ Νομάρχης Καβάλλας, τῆς μὴ ἐξετάσεως τῶν αἰτημάτων αὐτῶν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως.

§53Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία ἀπουσίαζεν.

§54Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ὁ Διευθυντής, ἀλλ’ ὄχι καὶ οἱ ἄλλοι ὑπάλληλοι.

§55Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν ὑπάρχουν ἄλλοι ὑπάλληλοι καὶ δι’ αὐτὸ ἐβράδυνεν ἡ ὑποβολή.

§56Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Πολὺ καλά, κ. Ὑπουργέ. Τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι ὅτι ἐκηρύχθη ἡ ἀπεργία ὄχι ἐκ μικρᾶς ὑπαιτιότητος τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι εἶναι δικαίωμα τῶν ἐργατῶν νὰ ἀπεργοῦν. Περὶ αὐτοῦ βεβαίως δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ συζήτησις, ἀλλὰ κ. Ὑπουργὲ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἀγνοῆτε ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον σας καὶ ἡ σχετικὴ ὑπηρεσία ὑπάρχει ἀκριβῶς διὰ νὰ ἀποσοβήσῃ τὴν κήρυξιν πολέμου μεταξὺ ἐργατῶν καὶ ἐργοδοτῶν, ὅταν δὲ κηρύσσεται ὁ πόλεμος μεταξὺ αὐτῶν ὅπως ἀποκαταστήσῃ τὴν εἰρήνην τὸ ταχύτερον. Αὐτὸ ἀπαιτεῖ καὶ τὸ κρατικὸν καὶ τὸ κοινωνικὸν συμφέρον. Τί ἔκαμεν ὅμως τὸ Ὑπουργεῖον ἀφ’ ἧς ἐξερράγη ἡ ἀπεργία; τί ἔκαμε τὸ Κράτος; Τὸ Κράτος, τὸ κέντρον, ἀφ’ ἑνὸς ἐδήλωσεν ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐπέμβῃ πρὶν λήξῃ ἡ ἀπεργία, δηλ. δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐξετάσῃ τὰ αἰτήματα τῶν ἐργατῶν καὶ νὰ μεσολαβήσῃ πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς εἰρήνης μεταξὺ ἐργατῶν καὶ ἐργοδοτῶν. Ἀποτελεῖ τοῦτο ἐκπλήρωσιν τῆς ἀποστολῆς τοῦ Κράτους; Συντελεῖ ἔτσι τοῦτο εἰς τὴν προστασίαν τῶν γενικωτέρων συμφερόντων; Μὲ τὰς ὑπηρεσίας τὰς ὁποίας ἔχει ὤφειλε νὰ ἐξετάσῃ καὶ ἐκτιμήσῃ κατὰ πόσον τὰ αἰτήματα αὐτὰ τῶν ἐργατῶν ἦσαν δίκαια, ἦσαν λογικά, καὶ μὲ τὸ κῦρος, τὸ ὁποῖον ἔχει, νὰ συστήσῃ εἰς τοὺς ἐργοδότας νὰ τὰ ἀποδεχθοῦν, ἐὰν δὲ δὲν ἦταν λογικὰ νὰ συμβουλεύσῃ τοὺς ἐργάτας ὅπως τὰ ἀποσύρουν. Τὸ Κράτος, λοιπόν, δηλ. τὸ κέντρον εἶπε κατηγορηματικῶς, ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐπέμβῃ πρὶν ἢ λήξῃ ἡ ἀπεργία. Ποία ἡ ἔννοια τῆς δηλώσεως αὐτῆς; Ἡ ἔννοια τῆς δηλώσεως αὐτῆς ἦτο προφανὴς ἐνθάρρυνσις τῶν ἐργοδοτῶν εἰς τὸ ν’ ἀποκρούσουν καὶ τὰς λογικωτέρας ἀξιώσεις τῶν ἐργατῶν. Καὶ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Τὸ Κράτος καὶ εἰς τὴν Καβάλλαν καὶ εἰς τὴν Ξάνθην καὶ εἰς τὴν Κομοτινὴν διὰ τῶν ὀργάνων αὐτοῦ συμπεριεφέρθη κατὰ τὸν πλέον ἀνοίκειον τρόπον πρὸς τοὺς ἐργάτας, διότι ἐκεῖ ἐφονεύθησαν ἐργάται, ἐπροκλήθησαν συμπλοκαί, διότι οἱ ἐργάται ἐπέμενον νὰ ἐπιδώσουν ψηφίσματα εἰς τὰς ἀρχὰς καὶ νὰ στείλουν τηλεγραφήματα εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ ἄλλοτε ἔλαβον τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καὶ ἐξέφρασα τὴν ὑπόνοιαν ὅτι αἱ θυσίαι αἱ αἱματηραὶ δὲν ἦσαν ἀναγκαῖαι, ἀλλ’ ἦσαν ἀποτέλεσμα τοῦ ἀντεργατικοῦ πνεύματος τῆς Κυβερνήσεως, καὶ παρεκάλεσα νὰ γίνῃ σοβαρὰ ἀνάκρισις διὰ τοὺς φόνους αὐτούς, ἡ ὁποία ὅμως μέχρι σήμερον δὲν εἶδα νὰ ἐνεργηθῇ. Ἔχομεν πληροφορίας, ὅτι εἰς τὴν Ξάνθην ἐφονεύθησαν ἐργάται μεταβαίνοντες εἰς τὰς οἰκίας των, ὅτι ἐργάται τραυματισθέντες ὡδηγήθησαν εἰς τὰς φυλακὰς καὶ ὄχι εἰς τὸ νοσοκομεῖον. Τοιαύτη συμπεριφορὰ ἀπέναντι τῆς ἐργατικῆς τάξεως εἶναι ἀσυγχώρητος. Εἶναι ἐνδεχόμενον στοιχεῖα ἀναρχικά, στοιχεῖα ἐχθρικὰ πρὸς τὴν ὁμαλὴν ἐξέλιξιν τῆς κοινωνικῆς καταστάσεως νὰ ἐπροκάλεσαν ταραχάς. Ἀλλ’ ἀξιοῦμεν ἀπὸ τὸ Κράτος νὰ διακρίνῃ τοὺς ταραξίας ἀπὸ τοὺς μὴ τοιούτους.

§57Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν εἶναι ταραξίαι οἱ κομμουνισταί.

§58Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν εἶπον αὐτό. Εἶναι γνωστόν, ὅτι σεῖς δὲν συμπαθεῖτε τὴν ὁμαλὴν ἐξέλιξιν τῆς κοινωνικῆς καταστάσεως. Θέλετε τὴν ἄμεσον καὶ βιαίαν ἀνατροπήν. Αὐτὸ μᾶς φέρει εἰς μεγίστην ἀντίθεσιν πρὸς ὑμᾶς. Ἐγὼ δὲν κατηγορῶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὡρισμένους ἐργάτας. Εἶπον, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον στοιχεῖα μὴ σεβόμενα τοὺς νόμους νὰ ἐπειράθησαν νὰ προκαλέσουν ταραχάς. Ἀλλὰ δι’ αὐτὸ ὑπάρχει τὸ Κράτος καὶ δι’ αὐτὸ ὑπάρχουν αἱ Κρατικαὶ ὑπηρεσίαι, διὰ νὰ διακρίνουν τοὺς ταραξίας, ἐὰν ὑπάρχουν, ἀπὸ τοὺς φιλονόμους ἀνθρώπους.

§59Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Αἱ Ἀρχαὶ ἔδειξαν πρωτοφανῆ ἀνεκτικότητα.

§60Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ἀμφισβητῶ. Ἔπρεπεν ἐπὶ πλέον ἡ Κυβέρνησις νὰ γνωρίζῃ ἀπ’ ἀρχῆς, ὅτι τὸ καπνεργατικὸν ζήτημα δὲν εἶναι μικρόν· δὲν εἶναι μικρὰ ἡ προκαλουμένη ἀπὸ τὴν καπνεργατικὴν ἀπεργίαν ἀνωμαλία, διότι οἱ καπνεργάται ἀριθμοῦνται εἰς 35.000 περίπου εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα καὶ ἡ βιομηχανία τοῦ καπνοῦ εἶναι ἀπὸ τὰς σπουδαιοτέρας βιομηχανίας τοῦ τόπου, καὶ ἑπομένως κάθε σταμάτημα τῆς ἐργασίας εἰς αὐτὴν πλήττει χιλιάδας ἀνθρώπων, πλήττει ἕνα σπουδαιότατον παραγωγικὸν κλάδον τῆς Χώρας. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἀκόμη ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι καθόλου δικαιολογημένη, παραμελήσασα νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα ἐγκαίρως, ὅταν δὲ ἐξερράγη ἡ ἀπεργία δηλώσασα κατὰ τὸν πλέον ἀντιπολιτικὸν τρόπον, ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐπέμβῃ πρὶν ἢ λήξῃ ἡ καπνεργατικὴ ἀπεργία. Τώρα, μετὰ 15 ἡμέρας ἀπὸ τῆς κηρύξεως τῆς ἀπεργίας ἡ Κυβέρνησις λέγει, ὅτι ἦλθεν ἡ κατάλληλος στιγμὴ νὰ ἐπέμβῃ. Ἡ σημερινὴ ἐπέμβασις αὐτῆς ἀποδεικνύει τὸ σφάλμα τῆς ἀρνήσεως τῆς Κυβερνήσεως νὰ μεσολαβήσῃ.

§61Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Διαρκῶς μεσολαβεῖ.

§62Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ ἀκριβῶς ἀποδεικνύει κ. Ὑπουργέ, τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει τὸ θάρρος νὰ τηρήσῃ ἀνδρικὴν στάσιν ἀπέναντι τῶν καπνεμπόρων. Διότι ἐνῷ, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἐστέλλετε τὸν γενικόν σας γραμματέα διὰ νὰ ἔλθῃ εἰς κἄποιαν συνεννόησιν ἰδιαιτέραν, ἡ Κυβέρνησις ἐδήλου ὅτι δὲν ἐννοεῖ καθόλου νὰ ἐπέμβῃ πρὶν λήξῃ ἡ ἀπεργία. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἑρμηνευθῇ ἡ συμπεριφορὰ αὕτη τῆς Κυβερνήσεως; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἑρμηνευθῇ παρὰ οὕτω Ἀφ’ ἑνὸς μέν, ὅτι ἐστέλλετο εἰς Θεσσαλονίκην ὁ γενικὸς γραμματεὺς διὰ νὰ ἀποκτήσουν οἱ ἐργάται τὴν ἀντίληψιν, ὅτι τὸ Κράτος μεριμνᾷ ὑπὲρ αὐτῶν, ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος ὅμως, ὅτι τὸ ἴδιον Κράτος δηλ. ἡ Κυβέρνησις, διὰ τῆς ἐπισήμου δηλώσεώς της ἐφρόντιζε νὰ ἡσυχάσῃ τοὺς καπνεμπόρους καὶ νὰ τοὺς βεβαιώνῃ ὅτι δὲν θὰ ἐπέμβῃ. Δηλαδὴ ἦτο ὡς νὰ ἔλεγεν εἰς τοὺς καπνεμπόρους: ἐπιμείνατε εἰς τὸ νὰ ἀπορρίπτετε πάσας τὰς ἐργατικὰς αἰτήσεις καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ἐδῶ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἑρμηνεία ἡ ὁποία ἐδόθη.

§63Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Καθ’ ὑμᾶς εἶναι αὐτὴ ἡ ἑρμηνεία.

§64Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ἀποτέλεσμα μέχρι τοῦδε ἀποδεικνύει, ὅτι ἔχω δίκαιον.

§65Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Οἱ καπνέμποροι δὲν ἐπίστευον αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγετε, διότι ᾐσθάνοντο τὴν πίεσιν ἐν τοῖς πράγμασι.

§66Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὰ ἐπίστευον, κ. Ὑπουργέ. Νὰ σᾶς φέρω καὶ τὴν ἀπόδειξιν. Ὁ Γενικὸς Διοικητὴς τῆς Θεσσαλονίκης ἐπεχείρησε νὰ συνεννοηθῇ μὲ τοὺς καπνεμπόρους καὶ οἱ καπνέμποροι εἶπον, ὅτι ἔχουν τὴν ἐπιτροπήν τους εἰς τὴν Καβάλλαν καὶ δὲν ἠδύναντο νὰ φέρουν τὴν ἐπιτροπὴν εἰς Θεσσαλονίκην. Αὐτὴ ἦτο ἡ συμπεριφορὰ τῶν καπνεμπόρων. Καὶ πόθεν ὁρμώμενοι οἱ καπνέμποροι ἔλαβον αὐτὴν τὴν στάσιν; Ἐκ τῆς δηλώσεως τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐπέμβῃ πρὶν ἢ λήξῃ ἡ ἀπεργία. Τώρα λέγει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἀπεφάσισε νὰ ἐπέμβῃ. Χαίρω πολύ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔστω καὶ ἀργὰ μετανοεῖ καὶ ἀναγνωρίζει τὸ σφάλμα καὶ ἔρχεται νὰ ἐπέμβῃ. Ἀλλὰ καὶ τώρα φοβοῦμαι, ὅτι ἡ ἥκιστα ἀνδρικὴ στάσις τῆς Κυβερνήσεως ἀπέναντι τῶν καπνεμπόρων θὰ ἔχῃ τὰ αὐτὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα εἶχεν ἡ μέχρι τοῦδε συμπεριφορά της. Ἡ Κυβέρνησις συνέστησε μίαν ἐπιτροπὴν ἀπὸ τοὺς ἀντιπροσώπους τῶν ἐργατῶν καὶ καπνεμπόρων, τοῦ γραφείου καπνοῦ καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν ὅπως ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα. Δὲν ἀμφισβητῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δικαιοῦται νὰ ἐξετάζῃ ὅλας τὰς ἀπόψεις, προκειμένου περὶ ἐπεμβάσεως πρὸς λύσιν μιᾶς τόσον μεγάλης διαφορᾶς, ἀλλὰ πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι ἐπὶ 15 τώρα ἡμέρας τὸ Ὑπουργεῖον δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐκοιμᾶτο. Ἡ ὑπηρεσία θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ἐξετάσει ἤδη τὰ ἐργατικὰ ζητήματα. Τὸ σημερινὸν τηλεγράφημα τοῦ Γενικοῦ Διοικητοῦ Θεσσαλονίκης ἀναφέρει, ὅτι οἱ ἐργάται, ἐπιθυμοῦντες νὰ διευκολύνουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ μὴ ἐξωθήσουν τὰ πράγματα εἰς γενίκευσιν τῆς ἀνωμαλίας, ὑπεχώρησαν ἀρκετά. Περιώρισαν τὰς ἀξιώσεις των ἐπὶ μερικῶν ζητημάτων ἐπαγγελματικῆς ἐσωτερικῆς φύσεως καὶ ἐδέχθησαν ἀκόμη τὸ ζήτημα τοῦ ἡμερομισθίου, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐξαιρετικῶς σοβαρόν, καὶ δέον νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὁ μέσος ὅρος τοῦ ἡμερομισθίου καὶ ἐξετασθῇ κάπως γενικώτερον. Ἡ Κυβέρνησις, λοιπὸν ἀνταποκρινομένη εἰς τὴν σώφρονα αὐτὴν συμπεριφορὰν τῶν ἐργατῶν, ἔχουσα πλέον ἐσχηματισμένην γνώμην περὶ τῆς ὀρθότητος τῶν ὀλίγων ἐπαγγελματικῶν αἰτημάτων των, εἰς τὰ ὁποῖα περιώρισαν οἱ ἐργάται τὰς ἀξιώσεις των, ὤφειλε νὰ δηλώσῃ ἂν εὑρίσκῃ αὐτὰ δίκαια καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ ἐπέμβῃ καὶ νὰ συντείνῃ, ἐν ἀνάγκῃ καὶ διὰ ψηφίσεως τῶν ἀναγκαίων νομοθετημάτων ὅπως γίνουν αὐτὰ ἀποδεκτά. Ἀλλὰ ἀντὶ τούτου ἡ Κυβέρνησις ἐκάλεσε μίαν μεγάλην ἐπιτροπὴν δι’ ὅλα τὰ ζητήματα. Καὶ ἐρωτῶ ἐγώ· διὰ τὰ ζητήματα τῶν δελτίων τί ἔχουσι νὰ εἴπουν οἱ καπνοπαραγωγοὶ ἢ διὰ τὰ γραφεῖα καπνοῦ; Ἀποτελεῖ τοῦτο, ναὶ ἢ ὄχι, παρέλκυσιν τοῦ ζητήματος; Οἱ καπνοπαραγωγοὶ ἐκτὸς τοῦ ζητήματος τῶν ἡμερομισθίων, δὲν ἔχουν ἐνδιαφέρον διὰ τὰ ἄλλα ἐπαγγελματικὰ ζητήματα. Δὲν ἔχουν τίποτε νὰ εἴπουν. Γνωρίζετε καλά, κ. Ὑπουργέ, ὅτι πάντοτε ἐτόνισα, καὶ ἐδῶ καὶ εἰς τὴν Καβάλλαν καὶ εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, ὅτι εἰς τὸ καπνικὸν λεγόμενον ζήτημα τὰ πλέον προέχοντα εἶναι τὰ συμφέροντα τῆς παραγωγῆς καὶ συνετέλεσα ὄχι ὀλίγον ὅπως ἐξατμισθῇ τὸ ζήτημα τῶν ἀνεπεξεργάστων καπνῶν, τὸ ὁποῖον ἦτο τὸ πλέον φλέγον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔφερεν εἰς δριμυτάτην ἀντίθεσιν τοὺς καπνοπαραγωγοὺς πρὸς τοὺς καπνεργάτας. Ἀλλὰ σήμερον αἱ ἀξιώσεις τῶν ἐργατῶν δὲν εὑρίσκονται εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὴν καπνοπαραγωγήν. Ἡ ἐξαγωγὴ καπνοῦ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ὑπερέβη τὴν ἐξαγωγὴν ὅλων τῶν προηγουμένων ἐτῶν. Παρ’ ὅλα ταῦτα ὅμως κατὰ τὸ τρέχον ἔτος οἱ καπνέμποροι ἐσταμάτησαν τὰς ἀγορὰς καπνοῦ.

§67Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Εἶχα παρακαλέσει, χάριν τῆς καλῆς ἐξελίξεως τῆς ὑποθέσεως, νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου εἰς τὴν Βουλὴν σήμερον. Μεθ’ ὅσα ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως ἐκθέτει εἰς τὴν Βουλήν, ἡ παράκλησίς μου πλέον ἔχει ἐκμηδενισθῆ. Ἑπομένως εἰσερχόμεθα εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως καὶ παρακαλῶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις.

§68Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὴν σύστασιν ἠμπορούσατε νὰ τὴν κάμετε εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος ἐξέθετε τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ γεγονὸς εἶναι, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἀνεξαρτήτως ἐργατικῶν ζητημάτων, οἱ ἔμποροι ἐφέτος ἠρνήθησαν νὰ προβῶσιν εἰς τὴν ἀγορὰν καπνῶν, ὁ δὲ λόγος τῆς στάσεως; τῶν ἐμπόρων εἶναι γνωστός. Οἱ ἔμποροι ἀρνοῦνται νὰ ἀγοράσουν καπνὰ ἀπὸ ὡρισμένας περιφερείας εἰς λογικὰς τιμάς, διότι ἔτυχε νὰ ἀγοράσουν εἰς ὑψηλὰς τιμὰς εἰς ἄλλας περιφερείας, καὶ ἀρνοῦνται νὰ ἀγοράσουν εἰς λογικὴν τιμὴν τὰ καπνὰ τῶν Σερρῶν, τῆς Δράμας, τῆς Καβάλλας, τῆς Θράκης, ἐπιθυμοῦντες νὰ ἀποζημιωθοῦν δι’ ὡρισμένας ζημίας εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν αὐτῶν τῶν μερῶν.

§69Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Σήμερον συζητοῦμεν τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ μίαν ἀπεργίαν, ὄχι ὁλόκληρον τὸ καπνικὸν ζήτημα. Ἐὰν θέλετε νὰ ὁρίσωμεν μίαν ἄλλην ἡμέραν δι’ ὁλόκληρον τὸ ζήτημα.

§70Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Γνωρίζετε ὅτι κατόπιν ἰδικῆς μας παρακλήσεως συνεστήθη ἐπιτροπή, τῆς ὁποίας προεδρεύει ὁ κ. Μπακάλμπασης. Ἑπομένως ἡμεῖς θὰ συντελέσωμεν νὰ ἐξετασθῇ βαθύτερον τὸ ζήτημα. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιθυμοῦμεν εἶναι νὰ μὴ ὠθοῦνται οἱ ἐργάται εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τοὺς καπνοπαραγωγούς. Ἡμεῖς εἴμεθα εἰσηγηταὶ τῆς ἀποκεντρώσεως τῆς ἐργασίας καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἀπεδέχθημεν τὴν ἀξίωσιν, ὅπως μὴ γίνεται ἡ ἐπεξεργασία τοῦ καπνοῦ εἰς τὰ χωρία. Ζητοῦμεν νὰ γίνεται ἡ ἐπεξεργασία εἰς τὰ κέντρα τῆς παραγωγῆς ὅπως ζητοῦμεν νὰ γίνουν καὶ οἱ καπνεργάται ἐν μέρει γεωργοί. Ἐπιθυμοῦμεν, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις νὰ μεταβάλῃ πολιτικήν. Νὰ μεταβάλῃ καθαρῶς πολιτικήν, ἐὰν θέλῃ πραγματικῶς νὰ ἐξελίσσωνται ἠρέμα τὰ κοινωνικὰ ζητήματα καὶ σύμφωνα μὲ τὸ γενικώτερον συμφέρον καὶ τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἐργασίας. Εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ πάλιν νὰ τονίσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῶν ἐργατικῶν νόμων καὶ εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν ἑκάστοτε ἀναφυομένων ἐργατικῶν ζητημάτων δὲν ἐκπληροῖ τὰ καθήκοντά της. Οἱ ἐργατικοὶ νόμοι γενικῶς δὲν ἐφαρμόζονται. Ἀπὸ μηνῶν ἐξ ἄλλου ἐκκρεμοῦν εἰς τὴν Βουλὴν ἐργατικὰ νομοσχέδια, διὰ τὴν ψήφισιν τῶν ὁποίων οὐδὲν ἐνδιαφέρον δεικνύει ἡ Κυβέρνησις. Ἐκτὸς δὲ τούτου πλεῖστα αἰτήματα τῶν ἐργατικῶν σωματείων μένουν ἀνεξέταστα. Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀντεργατικὴ καὶ μεροληπτικὴ ἐναντίον τῶν ἐργατῶν ἡ πολιτικὴ αὐτή; Πρέπει ἐπὶ τέλους ἡ Κυβέρνησις νὰ παύσῃ νὰ δεικνύῃ αὐτὴν τὴν μεροληπτικὴν πολιτικὴν πρὸς προστασίαν μιᾶς τάξεως, τῶν ἐργοδοτῶν, καὶ νὰ γίνῃ πραγματικῶς διαιτητὴς μεταξὺ τῶν ἀντιμαχομένων τάξεων. Αὐτὸ εἶναι τὸ καθῆκον της.

§71Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Διαμαρτύρομαι ἐντονώτατα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπροστάτευσε καμμίαν τάξιν, ἰδίᾳ δὲ τῶν ἐμπόρων. Τουναντίον μάλιστα ἐγὼ ὡς Ὑπουργὸς τοὺς ἐπίεσα.

§72Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ σᾶς εἶπα. Σεῖς εἰς τὸ βάθος τῆς ψυχῆς σας ἔχετε τὰς καλλιτέρας διαθέσεις. Δυστυχῶς ἄλλο πνεῦμα κυριαρχεῖ εἰς τὴν Κυβέρνησιν.

§73Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ὀφείλω νὰ δηλώσω, ὅτι ἐνεργῶ κατ’ ἀπόφασιν πάντοτε τῆς Κυβερνήσεως.

§74Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐὰν μόνος σας ἐλαμβάνετε ἀποφάσεις θὰ ἐγίνεσθε διαιτητής, ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ συντριβῇ ἡ ἐργατικὴ τάξις.

§75Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἡ Κυβέρνησις εἶναι σύμφωνος μὲ ἐμέ.

§76Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Καὶ δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα ν’ ἀλλάξῃ σοβαρῶς πολιτικὴν ἡ Κυβέρνησις τόσον δὲ περισσότερον καθόσον ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔπρεπε νὰ λησμονήσῃ, ὅτι σήμερον καὶ ἡ πλειοψηφία ἡ ὁποία τὴν ὑποστηρίζει δὲν ἐγκρίνει ὁλόκληρον αὐτὴν τὴν ἀντεργατικὴν πολιτικήν της. Καὶ δι’ αὐτὸν ἀκόμη τὸν λόγον ἔχει ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ μεταβάλῃ πολιτικὴν καὶ νὰ γίνῃ πραγματικὸς διαιτητὴς μεταξὺ τῶν συμφερόντων τῶν διαφόρων κοινωνικῶν τάξεων.

§77Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Δὲν ἐννόησα ἀκόμη τὴν τακτικήν, ἡ ὁποία ζητεῖ νὰ χωρίσῃ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀπὸ τὴν ὑπόλοιπον Κυβέρνησιν. Ἐὰν ἡ τακτικὴ αὐτὴ ἀποσκοπεῖ εἰς κἄτι ἄλλο, τὸ ὁποῖον εἶναι ἄσχετον πρὸς τὴν ἀπεργίαν, δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Δημ. Ἑνώσεως, ὅτι ἡ προσπάθειά του εἶναι τελείως ματαία. Ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Ὑπουργός τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶναι ἀπολύτως σύμφωνοι εἰς τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ· Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ δύναται νὰ ὀνομάζηται ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Δημ. Ἑνώσεως ἀντεργατική, ἀπὸ ἡμᾶς ὅμως ὀνομάζεται φιλεργατική, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι ἡμεῖς ἄλλως ἀποβλέπομεν εἰς τὰ ἐργατικὰ ζητήματα. Ἡμεῖς ἀποβλέπομεν εἰς τὰ ἐργατικὰ ζητήματα ἀπὸ ἀπόψεως συντηρητικῆς, ὁ δὲ Ἀρχηγὸς τῆς Δημ. Ἑνώσεως ἀποβλέπει ἀπὸ ἀπόψεως ὄχι συντηρητικῆς. Ἑπομένως θεωροῦμεν ἡμεῖς τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν διεξάγομεν φιλεργατικήν, διότι τὸ σημεῖον ἀφ’ οὗ ἐξετάζομεν τὰ ἐργατικὰ ζητήματα εἶναι τελείως διάφορον ἀπὸ ἐκεῖνο ἀπὸ τοῦ ὁποίου τὰ ἐξετάζῃ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Δημ. Ἑνώσεως. Ἑπομένως εἶναι ἀδύνατον νὰ συμφωνήσωμεν μετ’ αὐτοῦ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου. Τοῦτο μόνον ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν: τὸ δικαίωμα τῆς ἀπεργίας τὸ ἔχει ἡ ἐργατικὴ τάξις ὡς ὅπλον, ὅπως δι’ αὐτοῦ ἀγωνισθῇ κατὰ τῶν ἐργοδοτῶν διὰ νὰ ὑποκύψουν οὗτοι εἰς τὰς ἀξιώσεις των. Ἐπίσης τὸ λὸκ–ἄουτ εἶναι ἕνα δικαίωμα τῆς τάξεως τῶν ἐργοδοτῶν, εἶναι τὸ ὅπλον των ὅπως δι’ αὐτοῦ ἀγωνισθῶσι κατὰ τῶν ἀπαιτήσεων τῶν ἐργατῶν. Τί σημαίνει τοῦτο; Ὅτι δὲν δύναται οὔτε ὁ ἕνας οὔτε ὁ ἄλλος νὰ ζητήσῃ εἰς τὸν ἀγῶνα, τὸν ὁποῖον διεξάγουν, τὴν συμμαχίαν τῆς Κυβερνήσεως. Ἐάν, ὅταν ἐκρήγνυται μία οἱανδήποτε ἀπεργία, πρέπει ἀμέσως νὰ ἐπεμβαίνῃ ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ βοηθήσῃ τὸν ἀπεργοῦντα εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν αἰτημάτων του, τότε ἡ ἀπεργία δὲν εἶναι ὅπλον, τὸ ὁποῖον διαθέτει ἡ ἐργατικὴ τάξις διὰ νὰ πείσῃ τοὺς ἐργοδότας, ἀλλ’ εἶναι ὅπλον, τὸ ὁποῖον διαθέτει διὰ νὰ πιέζῃ τὴν Κυβέρνησιν ὅπως πιέσῃ τοὺς ἐργοδότας εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῶν αἰτημάτων των. Ἡ τοιαύτη ὅμως ἄποψις τοῦ δικαιώματος τῆς ἀπεργίας δὲν εἶναι δεκτή. Νομίζω, λοιπόν, διὰ τοῦτο, ὅτι δὲν πρέπει νὰ δεικνύηται ποτὲ σπουδὴ ὅπως, ἐκρηγνυομένης μιᾶς ἀπεργίας, ἡ Κυβέρνησις σπεύδῃ ἀμέσως πρὸς ἄρσιν αὐτῆς νὰ ἐπέμβῃ, διὰ νὰ γίνωσι δεκτὰ τὰ αἰτήματα τῶν ἀπεργῶν. Διότι καὶ οἱ ἐργάται πρέπει νὰ συνηθίσουν εἰς τὴν ἄποψιν ταύτην, ἡ ὁποία εἶναι ὀρθή, οὕτως ὥστε νὰ μὴ γίνεται εὐκόλως χρῆσις τῆς ἀπεργίας, καὶ οἱ ἐργάται νὰ μὴ πίπτουν εὐκόλως εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν, ἡ ὁποία γίνεται πρὸς ἐξώθησιν αὐτῶν εἰς τὴν ἀπεργίαν ὅπως λυθῶσι ζητήματα μὴ καθαρῶς ἐπαγγελματικά. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος ὁ ὁποῖος ἔκαμε τὴν Κυβέρνησιν ἐπιφυλακτικὴν εἰς τὸ νὰ ἐπέμβῃ ἀμέσως πρὸς ρύθμισιν τοῦ ζητήματος, καὶ ἐπὶ πλέον, διότι ἠπειλεῖτο ἔκρηξις γενικῆς ἀπεργίας, ἵνα ὅλαι αἱ ἐργατικαὶ τάξεις λύωσι ὅλα τὰ λογικὰ καὶ δίκαια κατὰ τὴν ἀντίληψίν των, οὐχὶ ὅμως λογικὰ οὔτε δίκαια κατὰ τὴν ἀντίθετον ἀντίληψιν, αἰτήματα. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔσπευδε δὲν θὰ ἔκαμε τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ προκαλέσῃ τὴν γενικὴν ἀπεργίαν ταύτην, διότι θὰ ἐδείκνυεν ἀδυναμίαν. Τοιαύτην δὲ ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ θὰ δείξῃ ἡ Κυβέρνησις. Ἐδήλωσα ὅμως πρὸ ἡμερῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ μεσολαβήσῃ ἐν εὐθέτῳ χρόνῳ, παρακολουθεῖ τὸ ζήτημα διὰ τῶν ὀργάνων της, προήγαγε τὰς συνεννοήσεις μέχρι τοῦ σημείου ἐκείνου, κατὰ τὸ ὁποῖον εἶδε πλέον, ὅτι οἱ μὲν ἀπειλήσαντες τὴν γενικὴν ἀπεργίαν ἐννόησαν, ὅτι ἡ ἀπειλὴ αὐτὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πείσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ εἶδεν ἡ Κυβέρνησις, ὡρίμασε πλέον ἡ συνεννόησις μεταξὺ τῶν δύο ἀνταγωνιζομένων τάξεων. Τοῦτο δὲν ὀνομάζεται ἀντεργατικὴ πολιτική. Ἀντεργατικὴ πολιτικὴ εἶναι τὸ νὰ ὠθῶνται ἑκάστοτε καὶ ἰδίως εἰς τὸ καπνικὸν ζήτημα οἱ ἐργάται εἰς ἀπαιτήσεις τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι θὰ καταστήσωσιν ἴσως ἀδύνατον εἰς τὸ μέλλον τὴν ἐμφάνισιν τῶν προϊόντων μας εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς, ὁπότε τὰ ἔξοδα τῆς καταστάσεως αὐτῆς θὰ τὰ πληρώσῃ πρῶτα ἡ ἐργατικὴ τάξις. Διὰ τὸν λόγον, λοιπόν, τοῦτον ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἀποβλέπει εἰς ὅλα τὰ ζητήματα, ἡ ὁποία μεριμνᾷ ὅπως ἡ τύχη τῶν προϊόντων μας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἐξασφαλίσῃ τὸν ἄρτον εἰς τοὺς ἐργάτας, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔσπευσε νὰ ἐπέμβῃ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ὅπως εὐνοηθῶσιν αἱ ὑπερβολικαὶ ἀπαιτήσεις τῶν ἐργατῶν. Τώρα, ὅταν οὗτοι ἠννόησαν, ὅτι τὸ συμφέρον των εἶναι νὰ περιωρίσουν τὰς ἀπαιτήσεις των εἰς ὅρια, ἐντὸς τῶν ὁποίων δύνανται αὗται νὰ συζητηθῶσιν, ἡ Κυβέρνησις ἐπεμβαίνει. Τοῦτο ὀνομάζεται καὶ εἶναι κατ’ οὐσίαν πολιτικὴ φιλεργατική.

§78Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Θέλω νὰ βεβαιώσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅτι ἂν ἔκαμε διάκρισιν μεταξὺ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ἔκαμε χάριν τῆς ἀληθείας καὶ τοῦ δικαίου. Ὅσον ἀφορᾷ τοῦ ἂν εἶναι φιλεργατικὴ ἢ ἀντεργατικὴ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἠμπορεῖ νὰ κρίνῃ ἡ Βουλὴ ἐκ τοῦ ἑξῆς: ὅτι ἡμεῖς ὑπεστηρίξαμεν, ὅτι ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις, πρὶν ἐκραγῇ ἡ ἀπεργία, νὰ ἐξετάσῃ τὰ ἐργατικὰ ζητήματα καὶ νὰ φροντίσῃ νὰ πείσῃ τοὺς ἐργοδότας νὰ ἀποδεχθοῦν τὰ αἰτήματα, ἐὰν τὰ εὕρισκε δίκαια. Ἐὰν δὲ τὰ εὕρισκε ἄδικα, νὰ ἀσκήσῃ ὅλην τὴν πειθὼ καὶ τὸ κῦρος της διὰ νὰ πείσῃ τοὺς ἐργάτας νὰ τὰ ἀποσύρουν. Δυστυχῶς ἡ παθητικὴ συμπεριφορὰ τῆς Κυβερνήσεως συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ ἐκραγῇ αὐτή. Μετὰ τὴν ἔκρηξιν τῆς ἀπεργίας τὰ γενικώτερα συμφέροντα τοῦ τόπου ἀπῄτουν νὰ ἐργασθῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ταχυτέραν λῆξιν αὐτῆς. Τώρα ὅμως μανθάνω καὶ ἐγὼ μίαν νέαν θεωρίαν, ὅτι πρέπει ἀφοῦ ἐκραγῇ ἡ ἀπεργία, πρῶτον νὰ γίνουν ἀπεργιακὰ γενικὰ γυμνάσια καὶ ἀφοῦ ἐξαντληθοῦν οἱ ἐργάται καὶ γίνουν μάχαι, νὰ ἐπεμβαίνῃ. Ταῦτα θεωρεῖ φιλεργατικὴν πολιτικὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας. Ἐγὼ τὴν θεωρῶ ἀντεργατικήν.

§79Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Προτιμῶμεν γυμνάσια ἀπὸ μάχας.

§80Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἔγιναν καὶ μάχαι.

§81Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Προτοῦ ἐπιδοθῇ κανεὶς εἰς ἕνα ἀγῶνα, δοκιμάζει τὰς δυνάμεις του, διότι οἱ ἀγῶνες αὐτοὶ συνταράσσουν καὶ ὁλόκληρον τὴν κοινωνίαν. Δι’ αὐτὸ εἶπα νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις αὐτὴ εἰς τὴν Βουλήν.

§82Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ συζήτητησις ὠφέλησε, διότι ὤθησε τὴν Κυβέρνησιν πρὸς τὴν ὀρθὴν κατεύθυνσιν καὶ τῆς ἔδωσεν ὀλίγον θάρρος διὰ νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τοὺς ἐργοδότας.

§83Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις σᾶς εὐχαριστεῖ θερμῶς, ἀλλὰ δὲν ἔχει ἀνάγκην τοῦ θάρρους αὐτοῦ. Ἐπιφυλάξατε τοῦτο δι’ ἄλλην Κυβέρνησιν ἡ ὁποία τυχὸν εἰς τὸ μέλλον θὰ εἶχε τοιαύτην ἀνάγκην.

§84Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὁ ἀντικειμενικὸς σκοπὸς τοῦ ἐλέγχου καὶ ἑπομένως ὁ σκοπὸς διὰ τὸν ὁποῖον ἐζητήσαμεν ἐπανειλημμένως τὴν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀπεργίας συζήτησιν τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως ἦτο νὰ ἐπηρεάσωμεν τὴν Κυβέρνησιν πρὸς τὴν κατεύθυνσιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἐγὼ προσωπικῶς νομίζω ὀρθήν. Κατὰ τοῦτο ὁ ἔλεγχος ἔχει μίαν ἀξίαν, διότι ὅταν μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἀπεργίας, δηλαδὴ ἐκ τῶν ὑστέρων ἔλθῃ ἡ ὑπόθεσις εἰς τὴν Βουλήν, πᾶσα ἐπίθεσις καὶ κριτικὴ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἔχει κανὲν ἀποτέλεσμα. Συνεπῶς ἡ Κυβέρνησις ὤφειλεν εὐθὺς ἀμέσως ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ δεχθῇ τὸν ἔλεγχον καὶ τὴν συζήτησιν. Δὲν συζητῶ ἐγὼ ἐὰν ἡ πολιτικὴ ἡ ἐξασκουμένη ὑπ’ αὐτῆς εἶναι φιλεργατικὴ ἢ ἀντεργατική, διότι νομίζω, ὅτι τοῦτο δὲν ἐπιδέχεται κἂν συζήτησιν. Ἀλλὰ θέλω νὰ εἴπω εἰς τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὅτι καὶ αὐτὸς ὑπῆρξεν ἄλλοτε μέλος τῆς Κυβερνήσεως αὐτῆς καὶ ἡ ἀντεργατικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἐνεφανίσθη κατὰ τὰς τελευταίας αὐτὰς ἡμέρας.

§85Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Οὐδέποτε ἐξεδηλώθη.

§86Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Πέρυσιν ὑπῆρχεν ἀπεργία καπνεργατῶν.

§87Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διὰ ποῖον ζήτημα;

§88Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ἐζητήθη αὔξησις καὶ σύστασις Ταμείου βοηθείας, καὶ σεῖς ὡς μέλος τῆς Κυβερνήσεως, ἐκρίνατε τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως.

§89Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐξητάσθη ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τὸ ζήτημα καὶ τὸ Ὑπουργεῖον εἶπεν, ὅτι περιμένει νὰ λυθῇ ἡ ἀπεργία. Ἐγὼ δὲν ὑποστηρίζω, ὅτι εἰς κάθε σύγκρουσιν πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιβάλῃ τὰς ἀξιώσεις τῶν ἐργατῶν.

§90Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν λέγω διὰ σᾶς αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Θέλω ὅμως νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ὄψιμος αὐτὴ φιλεργατικὴ πολιτική σας δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν πραγματικὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἐξασκεῖτε, διότι ὡς Ὑπουργὸς τῆς Οἰκουμενικῆς Κυβερνήσεως ἐνεκρίνατε νὰ συλληφθῶσιν ἑκατοντάδες ἐργατῶν καὶ νὰ ἐξορισθῶσιν εἰς τὰς νήσους.

§91Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ δὲν ἔγινε διὰ ζητήματα ἐπαγγελματικά, ἀλλὰ διὰ ζητήματα πολιτικῆς φύσεως.

§92Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Συνελήφθησαν καὶ Διοικητικὰ Συμβούλια τῶν ἐργατικῶν Σωματείων...

§93Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐγένοντο συλλήψεις διὰ ζητήματα πολιτικῆς φύσεως. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως, ἐφόσον αἱ ὑπεύθυνοι ἀρχαὶ κατήγγελλον καπνεργάτας ὡς ἐργαζομένους διὰ τὴν αὐτονόμησιν τῆς Μακεδονίας!

§94Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει ἡ καπνεργατικὴ ἀπεργία μὲ τὴν αὐτονόμησιν τῆς Μακεδονίας. Ἦτο καπνεργατικὴ ἀπεργία καὶ ἀπέβλεπε πρὸς σκοποὺς ὁμοίους πρὸς τοὺς σημερινούς.

§95Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Οὐδέποτε ἔλαβον γνῶσιν, ὅτι συνελήφθησαν ἐργάται, μόνον καὶ μόνον διότι ἀπήργησαν.

§96Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν συζητῶ ἐγὼ ἂν ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι φιλεργατικὴ ἢ ἀντεργατική. Ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι φανερόν, ὅτι εἶναι πολιτικὴ ἀπ’ ἄκρου εἰς ἄκρον ἀντεργατική. Καὶ ἄλλοτε ἐξήγησα καὶ ἀνέλυσα διατί καὶ ποῖαι εἶναι αἱ βαθύτεραι αἰτίαι, αἱ ὁποῖαι ἠνάγκασαν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀκολουθήσῃ τὴν τακτικὴν αὐτήν. Ἔρχομαι ὅμως σήμερον εἰς τὸ συγκεκριμένον ζήτημα. Ἔρχεται τὴν τελευταίαν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις, ὅταν δηλαδὴ 4) χιλιάδες ἐργάται ἐπὶ 15 ἡμέρας ἀποφασιστικῶς καὶ θαρραλέως ἠγωνίσθησαν, ἔρχεται τὴν 16ην ἡμέραν καὶ λαμβάνει τὴν ἀπόφασιν νὰ ἐπεμβῇ καὶ προτείνει μίαν μικτὴν ἐπιτροπὴν ἀπὸ καπνεμπόρους, ἀπὸ καπνεργάτας καὶ ἀπὸ καπνοπαραγωγούς, ἡ ὁποία θὰ ἐξετάσῃ συνολικῶς τὸ ζήτημα καὶ συνεπῶς καὶ τὰς καπνεργατικὰς ἀξιώσεις καὶ ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ, λέγει ἡ Κυβέρνησις, θὰ τὰς ἱκανοποιήσῃ, ἐὰν εἶναι δίκαιαι ἢ ὄχι. Ἀλλά, Κύριοι, εἶναι αὐτὸ λύσις τοῦ ζητήματος; Ἐδῶ ὑπάρχει μία ἀπεργία, ἡ ὁποία ἐξακολουθεῖ. Ὑπάρχει δηλαδὴ μία πάλη καὶ ἡ Κυβέρνησις ὡς λύσιν τοῦ ἀγῶνος, προτείνει μίαν ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία γενικῶς θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τὸ καπνεργατικόν. Πρὸ παντὸς δὲ θὰ εἶναι ἡ λύσις τὴν ὁποίαν θέλουν οἱ ξένοι καπνέμποροι.

§97Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν ἐνδιαφερόμεθα δι’ αὐτούς.

§98Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν ἐνδιαφέρεσθε δι’ αὐτούς. Ἐνδιαφέρεσθε ὅμως πολιτικῶς δι’ αὐτούς.

§99Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Διὰ τοὺς καπνοπαραγωγούς.

§100Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Αὐτὰ εἶναι μῦθος, τὸν ὁποῖον καταλλήλως οἱ καπνέμποροι διαδίδουν καὶ καταλλήλως καλλιεργοῦν.

§101Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Ἐδῶ, εἰς τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐρίζουσι δύο τάξεις, ἡ τάξις τῶν καπνεργατῶν καὶ ἡ τάξις τῶν καπνεμπόρων. Σᾶς ἐρωτῶ καὶ ὑμᾶς καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἐλάβετε ὑπ’ ὄψιν καὶ τὸν ξενοδόχον εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν τὴν οἰκογενειακήν, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ γεωργικὸς κόσμος, ὁ καπνοπαραγωγός, τὸν ὁποῖον δὲν ἐλάβετε ὑπ’ ὄψιν εἰς τὰς διαπραγματεύσεις ἐπὶ ἔτη τώρα οὔτε σεῖς οὔτε οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας; Ἠρωτήσατε ποτὲ ἂν ἡ σύμβασις τὴν ὁποίαν θὰ κάμητε σεῖς, θὰ ἐπιπέσῃ κατὰ τοῦ καπνοπαραγωγοῦ, κατὰ τοῦ γεωργοῦ; Ποτέ, διότι τὸν ἐλησμονήσατε αὐτὸν τὸν δυστυχῆ τὸν γεωργόν.

§102Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Κύριε Συνάδελφε, ἐπὶ τοσοῦτον ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψιν τὰ συμφέροντα τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὥστε ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἔχει καταρτίσει ἰδίαν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία ἐξετάζει τὸ ζήτημα συνολικῶς.

§103Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Πῶς, Κύριοι, ἀντεμετώπισε συνοπτικῶς ἡ Κυβέρνησις τὴν περίπτωσιν αὐτὴν τῆς ἀπεργίας; Ἡ Κυβέρνησις εἶδεν, ὅτι ἐκηρύχθη μία ἀπεργία καπνεργατική. Τῆς ἔκαμεν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ ἀπεργία αὐτὴ διαφέρει ἀπὸ τὰς ἄλλας ἀπεργίας κατὰ τοῦτο, ὅτι εἰς τὴν ἀπεργίαν αὐτὴν ἐνεφανίσθησαν σύσσωμοι οἱ ἐργάται, συντηρητικοὶ καὶ τῆς ἀριστερᾶς, σύσσωμος ὁ καπνεργατικὸς κόσμος κατῆλθεν εἰς μίαν καπνεργατικὴν ἀπεργίαν. Ἐφόσον τὸ ἐργατικὸν ἦτο ἑνιαῖον καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετώπιζεν ἑνιαίαν τὴν ἐμφάνισιν τῶν καπνεργατῶν, μετεχειρίσθησαν τὰ μέσα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ὡς Κυβέρνησις κεφαλαιοκρατικὴ ἔπρεπε νὰ μεταχειρισθῇ. Ποῖα ἦσαν τὰ μέτρα αὐτά; Ἀπαγόρευσις πάσης συγκεντρώσεως, εἴτε ἐν κλειστῷ εἴτε ἐν ὑπαίθρῳ, καὶ διάλυσις τῶν διαδηλώσεων διὰ τῆς βίας, τραυματισμοί, φόνοι, καταπιέσεις. Ὑπάρχουν 100 τραυματισμένοι καὶ 15 φονευμένοι. Δὲν εἶναι τσιροπούλια οἱ καπνεργάται. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἄνευ δικαιολογίας, κατὰ τὸν τρόπον αὐτόν, νὰ διαπράττωνται δολοφονίαι διὰ τὰς ὁποίας εὐθύνονται τὰ τοπικά σας ὄργανα. Κατηγγέλθησαν αἱ δολοφονίαι ἀπὸ ὀργανώσεις μὴ κομμουνιστικάς. Ποῖος εἶναι ὁ ὑπεύθυνος τοῦ φόνου τοῦ Πραδίου; Εἶναι ὁ Διευθυντὴς τῆς ἀστυνομίας Πραβιοῦ.

§104Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Θὰ σᾶς εἴπω. Περισσότερα εἶναι τὰ ὄργανα τῆς Ἐξουσίας τὰ ὁποῖα ἐτραυματίσθησαν.

§105Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ποῖος εἶναι ὁ ὑπεύθυνος τοῦ φόνου τοῦ Πραδίου; Ἡ Κυβέρνησις, λοιπόν, ἐν τῷ μεταξὺ ἀνέμενε τὴν ἐξέλιξιν τῆς ἀπεργίας, ἀνέμενε τὴν στιγμὴν ἐκείνην κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὸ στρατόπεδον τῶν ἐργατῶν θὰ παρουσιάζετο ἓν σύμπτωμα ἐσωτερικοῦ διχασμοῦ, τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις καταλλήλως ὑπεβοήθησε. Καὶ ὅταν ἐπέστη ἡ στιγμὴ αὐτή, τότε ἡ Κυβέρνησις κατώρθωσε νὰ ἔλθῃ εἰς ἔμμεσον ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν συντηρητικῶν ἐργατῶν. Κατὰ τὴν γνώμην μου, ὅταν ὑπάρχει μία ἀπεργία δὲν ὑπάρχουν οὔτε συντηρητικοί, οὔτε κομμουνισταὶ ἐργάται. Ὑπάρχουν ἐργάται, οἱ ὁποῖοι ἀπεργοῦν σύσσωμοι, καὶ ἀποδοκιμάζουν πᾶσαν πολιτικὴν ἡ ὁποία θέλει νὰ ἐμφανίσῃ τοὺς ἀπεργοῦντας ἐργάτας ὡς συντηρητικοὺς καὶ ὡς κομμουνιστάς, πολιτικὴν ἡ ὁποία τείνει νὰ καλύψῃ τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως, νὰ δικαιολογήσῃ μέτρα ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ, νὰ διασπάσῃ τὸ μέτωπόν του, ἵνα ἐπιτύχουν ἀποτελέσματα εὐνοϊκὰ δι’ αὐτούς.

§106Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὸ εἶναι ὀρθόν, ἀλλ’ ὑπάρχει μία ὑποχρέωσις εἰς κάθε ἐργατικὴν ὁμάδα, ὅταν γίνεται ἀπεργία δι’ ἐπαγγελματικὰ ζητήματα· ἡ ὑποχρέωσις νὰ μὴ θέλῃ αὕτη νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὴν ἐπαγγελματικὴν ἀπεργίαν διὰ πολιτικοὺς σκοπούς. Ἐφόσον μία ὁμὰς ἐργατῶν ἐπιδιώκει νὰ ἐκμεταλλευθῇ μίαν σύγκρουσιν ἐργατῶν καὶ ἐργοδοτῶν, προερχομένην ἀπὸ ἐπαγγελματικὰς διανέξεις, ἐφόσον ἐπιδιώκει νὰ ἱκανοποιήσῃ πολιτικοὺς σκοπούς, τότε ἡ διαίρεσις εἶναι μοιραία καὶ τὴν εὐθύνην ἔχουσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπιδιώκουσι πολιτικοὺς σκοπούς, εἰς μίαν καθαρῶς οἰκονομικὴν διένεξιν.

§107Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Τὰ δύο πολιτικὰ συνδικάτα τῶν ἀπεργῶν ζητοῦν νὰ δοθῇ ἀμνηστεία εἰς τοὺς κατηγορουμένους ἐργάτας διὰ τὰς πολιτικάς των ἰδέας καὶ συνδικαλιστικὰς ἐλευθερίας.

§108Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Σᾶς λέγω, ὅτι αἱ συνδικαλιστικαὶ ἐλευθερίαι δὲν ἀποτελοῦν πολιτικὴν αἴτησιν, ἀλλ’ ἡ ἀμνηστεία ἀποτελεῖ πολιτικὴν αἴτησιν, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ εἶναι δικαία, ἐὰν δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένη νὰ ἀναμιχθῇ εἰς τὴν διένεξιν μεταξὺ καπνεμπόρων καὶ καπνεργατῶν. Ὅταν, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις βλέπει αὐτὴν τὴν στιγμὴν κλονιζόμενον τὸ στρατόπεδον τῶν ἀπεργῶν διακηρύττει ὅτι θὰ ἐπέμβῃ.

§109Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἡ Κυβέρνησις ἐδήλωσεν, ὅτι ἀσχέτως πρὸς τὸν ἐκφυλισμὸν τῆς ἀπεργίας εἴτε τερματισθῇ ἡ ἀπεργία, εἴτε δὲν τερματισθῇ, τὰ αἰτήματά των θὰ τὰ ἐξετάσῃ.

§110Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας αὐτὴ ἡ διακήρυξις εἶναι ὀρθή. Ὅταν οἱ καπνεργάται ἡττημένοι προσέλθουν πρὸς ὑμᾶς, θὰ τοὺς ἀποπέμψητε ὡς ἐνοχλητικούς, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας, καὶ θὰ τοὺς εἴπητε νὰ σᾶς ἀφήσουν ἥσυχον, διότι ἔχετε ἄλλας ἀσχολίας. Αὐτὸ ἀποδεικνύει ἡ πεῖρα τῶν ἀγώνων. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα δὲν εἶναι αὐτό. Ἡ Κυβέρνησις καὶ πάλιν ἐννοεῖ νὰ ἀποφύγῃ συγκεκριμένως νὰ δηλώσῃ ποίας ἀντιλήψεις ἔχει ἐπὶ τῶν ἀπαιτήσεων τῶν ἐργατῶν.

§111Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Σᾶς προσθέτω καὶ τοῦτο· ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις, ἀναβάλλουσα τὴν ἀπόφασίν της, νὰ ἀναμείνῃ τὸ τέρμα τῆς ἀπεργίας. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις, ἀναγνωρίζουσα πολλὰ τῶν αἰτημάτων τῶν ἐργατῶν ὡς δίκαια, πλὴν ἐκείνων τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν ἡ κομμουνιστικὴ παράταξις καὶ τὰ ὁποῖα ἀπέρριψεν ἀγομένη ἐκ τοῦ πνεύματος τῆς προστασίας τῆς ἐργατικῆς τάξεως καὶ μὴ ἔχουσα οὐδὲν ἐνδιαφέρον ἰδιαίτερον δι’ οὐδεμίαν τάξιν εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτὸν μεταξὺ καπνεμπόρων καὶ καπνεργατῶν, παρενέβη διὰ νὰ λύσῃ τὰ ζητήματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα νομίζει ὅτι πρέπει νὰ γίνουν ἀποδεκτά.

§112Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὑπάρχει, Κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἓν σπουδαιότερον ζήτημα. Ἡ καπνεργατικὴ ἀπεργία, ὅπως ὅλοι σας θὰ ἔχετε ἀντιληφθῆ, ἐγέννησεν ἓν γενικὸν ἐργατικὸν ζήτημα. Οὐσιαστικῶς δὲν εἶναι ἡ καπνεργατικὴ ἀπεργία ἡ ὁποία ἐγέννησε τὸ ἐργατικὸν αὐτὸ ζήτημα. Τὸ ζήτημα αὐτὸ ὑπῆρχεν, ἀλλὰ ἐκαλύπτετο καὶ ἐξ ἀφορμῆς τῆς καπνεργατικῆς ἀπεργίας ἔλαβε τὴν ὀξύτητα τὴν ὁποίαν ἔλαβε. Σειρὰ αἰτημάτων ὑποβάλλονται ἀπὸ ὅλας τὰς ἐργατικὰς ὀργανώσεις. Ὅλαι αἱ ὀργανώσεις, ὅλαι αἱ ὁμοσπονδίαι καὶ ὅλος ὁ ἐργατικὸς κόσμος κινοῦνται πρὸς μίαν συγκεκριμένην κατεύθυνσιν, συντηρητικοὶ καὶ μὴ συντηρητικοὶ κινοῦνται πρὸς τὴν ἱκανοποίησιν ὡρισμένων ἀμέσων ἀξιώσεων, ἀμέσων αἰτήσεων. Εἶναι δύο ἔτη ἀφ’ ὅτου συνεκροτήθη ἡ Βουλή, κ. Συνάδελφοι, καὶ ὅμως οὔτε μίαν ὥραν δὲν κατηνάλωσε διὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἐργατικῶν ζητημάτων. Εἶναι δύο ἔτη ἀφ’ ὅτου συνεδριάζομεν ἐδῶ καὶ ὅμως τὸ ζήτημα τὸ ἐργατικόν, τὸ ὁποῖον σήμερον συγκλονίζει χιλιάδας ἐργατῶν, δὲν ἦλθεν οὔτε μίαν ἑσπέραν εἰς συζήτησιν καὶ οὐδὲν κόμμα ἐξέφρασεν ἐπ’ αὐτοῦ τὴν ἀντίληψίν του καὶ εἰς καμμίαν ἐκ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῶν Κυβερνήσεων δὲν ἔχει γίνει κἂν νύξις περὶ αὐτοῦ.

§113Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκοιν.). Δὲν ὑπάρχει γενικὸν ἐργατικὸν ζήτημα.

§114Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Κατὰ τὴν ἀντίληψίν σας.

§115Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκοιν.). Πάντοτε κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου ὁμιλῶ. Εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ ὁμιλήσω κατὰ τὴν ἰδικήν σας ἀντίληψιν. Λοιπόν, γενικὸν ἐργατικὸν ζήτημα δὲν ὑπάρχει. Ὑπάρχουν εἰδικά, διαφόρου φύσεως ἐργατικὰ ζητήματα, ἓν ἕκαστον ἐκ τῶν ὁποίων ἐνδιαφέρει ὡρισμένας τάξεις. Τὰ ζητήματα ταῦτα τὰ ἐξετάζει ἡ Κυβέρνησις καὶ τὰ λύει ἐφόσον παρουσιάζονται, καὶ κατὰ τὸ μέτρον τοῦ δυνατοῦ. Εἶναι πλεῖστα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν λυθῆ ἐν τῷ μεταξύ. Δὲν θέλω νὰ σᾶς ἀναφέρω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καὶ σεῖς ἀνεφέρατε, τὸ περιβόητον ζήτημα τῶν Σιδηροδρόμων Θεσσαλίας. Τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐλύθη καὶ τὸ τοῦ Ταμείου Συντάξεων ἐπίσης ἐλύθη καὶ αὐτό. Ἀλλ’ ὑπάρχει μία συνήθεια τοῦ κόμματος ὑμῶν ἡ ὁποία συνίσταται εἰς τοῦτο. Ὅταν ἕνεκα ἑνὸς ζητήματος γεννᾶται ζήτημα ἀπεργίας καὶ ἐπέρχεται, οὕτως εἰπεῖν, εἷς πόλεμος μεταξὺ ἐργοδοτῶν καὶ ἐργατῶν, διὰ τὸ ζήτημα αὐτὸ, ἐξωθεῖτε ὅλας τὰς ἐργατικὰς τάξεις διὰ τὴν λύσιν ὅλων τῶν ἐκρεμῶν ζητημάτων, οὕτως ὥστε νὰ ἐπέλθῃ οὐχὶ εἰρήνη, διότι ἡ εἰρήνη δὲν συμφέρει, ἀλλ’ ὀξύτης μεταξὺ τῶν δύο τάξεων ἡ ὁποία εἶναι καὶ ὁ ἀντικειμενικός σας σκοπός. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια. Ἑπομένως, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, δὲν ὑπάρχει ἓν ζήτημα γενικὸν ἐργατικόν. Ὑπάρχουν διαφόρου φύσεως ζητήματα ἐργατικά, ἐνδιαφέροντα μίαν ἑκάστην τῶν ἐργαζομένων τάξεων, τὰ ὁποῖα λύονται ἐφόσον παρουσιάζεται καὶ περὶ τούτων ἀνάγκη καὶ ὁ κατάλληλος καιρὸς πρὸς λύσιν αὐτῶν τῶν σχέσεων.

§116Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Συγκοινωνίας, θὰ σᾶς ἀναφέρω μερικὰ σημεῖα, ἵνα σᾶς ἀποδείξω, ὅτι ἡ διαπίστωσις τὴν ὁποίαν σεῖς ἐκάματε καὶ ἡ γνώμη τὴν ὁποίαν σεῖς ὑποστηρίζετε, ὅτι δὲν ὑπάρχει δηλαδὴ ἐργατικὸν ζήτημα ἐν τῷ συνόλῳ του, δὲν εἶναι ὀρθή. Εἶναι πεπλανημένη. Ὑπάρχουν μερικὰ ζητήματα, ἀπὸ τὸν χαρακτηρισμὸν τῶν ὁποίων ἀναφαίνεται ἂν πράγματι ὑπάρχῃ ἢ ὄχι ἐργατικὸν ζήτημα. Ὑπάρχει ὁ νόμος περὶ προστασίας τῶν ἀνηλίκων. Ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ εἶναι γενικὴ ὑπόθεσις τῆς ἐργατικῆς τάξεως, διότι χιλιάδες μικρῶν παίδων κατασυντρίβουν πάσας τὰς ὀργανώσεις τῶν ἐνηλίκων ἐργατῶν καὶ καθιστῶσιν ἀδύνατον πᾶσαν βελτίωσιν τῆς θέσεως αὐτῶν, προκαλοῦσιν οὕτω ἕνα φοβερὸν ἀνταγωνισμὸν καὶ μίαν φοβερὰν πληθωρικότητα εἰς τὸν ἀγῶνα τῆς ἐργασίας. Καταστρατηγεῖται ὁ νόμος αὐτός, ἡ δὲ καταστρατήγησις τοῦ νόμου αὐτοῦ διὰ τοὺς ἐργάτας ἔχει μίαν βαθυτέραν σημασίαν οὐσιαστικήν, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ ὕπαρξις κατὰ χιλιάδας εἰς πολλὰ ἐργοστάσια μικρῶν παιδίων καταρρίπτει τὸ ἐπίπεδον τοῦ ἐργατικοῦ ἡμερομισθίου.

§117Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Μὴ λησμονῆτε, ὅτι ἡ μεγάλη εἰσροὴ προσφύγων εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἔφερεν εἰς τὴν ἀνάγκην τὸ Κράτος νὰ μὴ θελήσῃ νὰ ἐφαρμόσῃ αὐστηρῶς τὸν νόμον, διὰ νὰ προστατεύσῃ τὰ ἀνήλικα καὶ ἄστεγα παιδιὰ τῶν προσφύγων, τὰ ὁποῖα προσήρχοντο μὲ τὰς ἀδελφάς των καὶ τὰς μητέρας των διὰ νὰ εὕρουν ὄχι μόνον ἐργασίαν, ἀλλὰ καὶ στέγην. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ὁ νόμος περὶ ἀνηλίκων δὲν ἐφηρμόσθη αὐστηρῶς.

§118Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Εἶχον κυρίως ὑπ’ ὄψει μου τὸν νόμον περὶ γυναικῶν καὶ ἀνηλίκων, ὅταν, συγκροτηθείσης τῆς δευτέρας Οἰκουμενικῆς Κυβερνήσεως, ἐζήτησα νὰ περιληφθῇ εἰς τὰς προγραμματικάς της δηλώσεις, ὅτι θὰ ἐφαρμοσθοῦν αὐστηρῶς οἱ ἐργατικοὶ νόμοι. Μοὶ παρεσχέθη ἡ πληροφορία, τὴν ὁποίαν σήμερον ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας, ὅσον ἀφορᾷ τὰς γυναῖκας καὶ τοὺς ἀνηλίκους, καὶ ὑπέδειξα, ὅτι σήμερον ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ ἔλεγχος τῶν μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἀπασχολουμένων γυναικῶν καὶ ἀνηλίκων, εἰς τρόπον ὥστε τοὐλάχιστον εἰς τὸ μέλλον νὰ ἀποκλεισθῇ ἡ καταστρατήγησις αὐτή. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγὼ σέβομαι τὰς δηλώσεις σας, ἀλλ’ αἱ ἰδιαίτεραι πληροφορίαι τὰς ὁποίας ἔχω, εἶναι ὅτι ὁ ἀποκλεισμὸς τῶν εἰς τὸ μέλλον προσλήψεων παρὰ τὸν νόμον διατηρεῖται, καὶ δι’ αὐτὸ ἐτόνισα ὅτι δὲν ἐφαρμόζονται οἱ ἐργατικοὶ νόμοι.

§119Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Λέγετε ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐφήρμοσεν αὐστηρῶς τοὺς ἐργατικοὺς νόμους. Μὴ λησμονῆτε καὶ κάτι τι ἄλλο ἀκόμη. Ἡ Ἐπιθεώρησις τῆς Ἐργασίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εἰς τὴν ὁποίαν εἶναι ἀνατεθειμένος ὁ ἔλεγχος τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἐργατικῶν νόμων καὶ ἐν Ἀθήναις καὶ καθ’ ἅπασαν τὴν Ἑλλάδα, ἔχει ἐλάχιστον ἀριθμὸν ἐπιθεωρητῶν. Αἱ ἐπιδιδόμεναι μηνύσεις διὰ παραβάσεις ἐργατικῶν νόμων εἶναι τόσαι πολλαί, ὥστε οἱ πλεῖστοι ἐξ αὐτῶν παραγράφονται ὡς ἄσκοποι καὶ ἀσήμαντοι. Διὰ τοῦτο τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐσκέφθη καὶ ἔχει ὑπὸ μελέτην ἕτοιμον νομοθέτημα, δι’ οὗ θὰ ὁρισθῇ εἰδικὴ διαδικασία διὰ τὴν ἐκδίκασιν τῶν μηνύσεων ἐπὶ παραβάσει τῶν ἐργατικῶν νόμων. Τὸ νομοθέτημα τοῦτο θὰ φέρω ταχέως εἰς τὴν Βουλήν, ἐὰν δὲ ἡ Βουλὴ δώσῃ ἐξουσιοδότησιν, θὰ περιλάβω καὶ τοῦτο μεταξὺ τῶν νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα θὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν Εἰδικὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§120Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ἔχει καλῶς. Ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας: Εἴπετε ὅτι, λόγῳ τῆς εἰσροῆς τῶν προσφύγων, ἐδημιουργήθη τὸ φαινόμενον τῆς μερικῆς καταστρατηγήσεως τῶν νόμων. Εἴπετε προσέτι, ὅτι ἡ παροχὴ ἐργασίας εἰς αὐτοὺς τοὺς ἀνηλίκους ἀποτελεῖ καὶ μίαν προστασίαν ἀκόμη ἐκ μέρους τῆς κοινωνίας. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ: εἶναι προστασία τὸ νὰ παραδίδετε εἰς ἀπλήστους κερδοσκόπους ἐργοδότας μικρὰ παιδιὰ ἐννέα καὶ δώδεκα ἐτῶν;

§121Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Δὲν ὑπάρχουν ἐργαζόμενα παιδιὰ 9 καὶ 1) ἐτῶν.

§122Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ἄν πρόκειται νὰ μὲ διαψεύδετε, τότε εἶναι ἐντελῶς διάφορον τὸ πρᾶγμα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει, Κύριοι, εἶναι νὰ μάθετε, ὅτι ὑπάρχουν αὐτὰ τὰ παιδιὰ καὶ ἐργάζονται 12–13 ὥρας τὴν ἡμέραν καὶ λαμβάνουν ἡμερομίσθιον 8–15 δραχμάς. Ἰδού, λοιπόν, μία περίπτωσις γενική, καὶ αὐτὴ ἡ δευτέρα περίπτωσις, εἶναι γενικὸν ἐργατικὸν ζήτημα. Εἶναι γενικὸν ἐργατικὸν ζήτημα, τὸ ζήτημα τοῦ καθορισμοῦ κατωτέρου ὁρίου ἐργασίας. Εἶσθε σεῖς εἰς θέσιν νὰ ἐφαρμόσητε τὸ μίνιμουμ τοῦ ἐργατικοῦ ἡμερομισθίου;

§123Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Τὸ ὀκτάωρον ἐφηρμόσθη εἰς τὰς μᾶλλον δυσκόλους βιομηχανίας, ἀλλ’ ἡ βιομηχανία ἐν Ἑλλάδι εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ ἐπιτρέπῃ μερικὰς παραβάσεις τοῦ ὀκταώρου.

§124Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὁ καθορισμὸς τοῦ ἐργατικοῦ ἡμερομισθίου, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ τιμαρίθμου, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἐργατικὸν ζήτημα; Ὑπάρχουν, λοιπόν, γενικὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν ζητήματα δι’ ὁλόκληρον τὴν ἐργατικὴν τάξιν καὶ ἄνευ τῆς πραγματοποιήσεως τῶν ὁποίων εἶναι ἀδύνατος πᾶσα βελτίωσις τῆς θέσεως τῶν ἐργατῶν ἐν Ἑλλάδι. Γνωρίζετε, κ. Ὑπουργέ, τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι τὸ καπνεργατικὸν ἡμερομίσθιον, τὸ ὁποῖον σεῖς παρουσιάζετε ὡς τὸ μεγαλύτερον τῶν ἐργατικῶν ἐν Ἑλλάδι ἡμερομισθίων, εἶναι τὸ μικρότερον τῶν ἐν Βαλκανίοις καπνεργατικῶν ἡμερομισθίων; Προσπαθήσατε πάντοτε καὶ διὰ τοῦ τύπου καὶ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἀφίσητε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἕνας καπνεργάτης παίρνει 115 δραχμάς. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές, διότι τὸ ποσοστὸν τῶν καπνεργατῶν οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν ἡμερομίσθιον 112½ δραχμὰς εἶναι μόνον 10%.

§125Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβὲς καὶ δύναμαι νὰ σᾶς φέρω ἐπισήμους στατιστικάς, ὅτι οἱ ἐργάται λαμβάνουν 115 δραχ. ἡμερομίσθιον καὶ εἶναι 75%, καὶ ὅτι σεῖς εἶσθε ἄντικρυς πρὸς τὴν ἀλήθειαν.

§126Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι τὸ μεγαλύτερον καπνεργατικὸν ἡμερομίσθιον ἐν Ἑλλάδι δὲν ὑπερέβη τὰς 95 δραχμάς. Ἐν τῷ μεταξύ, ὡς καὶ ἄλλοτε ἐτονίσαμεν, τὰ ἡμερομίσθια τῶν ἐργατῶν τῆς βιομηχανίας εἶναι, κατὰ τὴν ὁμολογίαν καὶ πάλιν τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας, κατὰ 35% κατώτερα τῶν προπολεμικῶν ἡμερομισθίων. Ὥστε ὑπάρχουν, κ. Ὑπουργὲ τῆς Συγκοινωνίας, ζητήματα καὶ δὲν εἶναι οἱ ὀλίγοι κομμουνισταὶ οἱ ὁποῖοι ὑποκινοῦν τὰ ζητήματα αὐτά. Πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἡ κατάστασις διὰ νὰ κινηθῇ ἡ ἐργατικὴ μᾶζα.

§127Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Κύριε Βουλευτά, ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς: Ἐξ ὅλων τῶν ἀπαντήσεων, τὰς ὁποίας ἐκάμετε εἰς ἐμὲ καὶ εἰς τοὺς ἄλλους Συναδέλφους, προκύπτει, ὅτι σεῖς παρορᾶτε τὰ φλέγοντα ζητήματα, τὰ ὁποῖα οἱ ἐργάται ἐπιθυμοῦν νὰ λυθοῦν περισσότερον τῶν ἄλλων, τὰ ὁποῖα αὐτοὶ χαρακτηρίζουν φύσεως μᾶλλον θεωρητικῆς καὶ τὰ θέτουν εἰς ὑστέραν μοῖραν. Τὰ ζητήματα ταῦτα ἐνδιαφέρουν ἐξαιρετικῶς ὑμᾶς, διότι εἶναι ζητήματα, τὰ ὁποῖα σεῖς θέλετε νὰ καταστήσετε φλέγοντα, διὰ νὰ συναθροίσητε ὅλας τὰς ἐργατικὰς μάζας καὶ νὰ τὰς φέρετε κατὰ τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος. Ἀλλὰ τὰ πράγματα σᾶς ἐμποδίζουν. Τὰ ζητήματα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἀναφέρετε, τὰ δημιουργεῖτε σεῖς καὶ τὰ ὑπερβάλλετε, διὰ νὰ δύνασθε νὰ παλαίητε καθ’ ἡμῶν κ. Συνάδελφε. Θὰ σᾶς ἀφήσωμεν νὰ παλαίητε, μέχρις ὅτου θὰ ἴδητε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς πάλης. Εἶναι πολὺ δύσκολον νὰ παλαίῃ κανεὶς κατὰ τῆς πραγματικότητος. Ἡ μόνη διαφορὰ μεταξὺ ἡμῶν καὶ ὑμῶν, παρατηρῶ, κατὰ βάθος εἶναι, ὅτι ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ἐν τῇ πραγματικότητι σεῖς δὲ εὑρίσκεσθε μέσα εἰς οὐτοπίας. Μείνατε εἰς τὰς οὐτοπίας σας. Ἀλλ’ ἡ προσπάθειά σας νὰ μᾶς παρασύρετε, ὑπευθύνως διαχειριζομένους τὰ πράγματα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ. Ἡ προσπάθειά σας αὐτὴ εἶναι ματαία.

§128Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Μᾶς λέγετε, κ. Συνάδελφε, τί ἔπαιρναν οἱ καπνεργάται κατὰ τῷ 1914;

§129Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δραχμὰς 6 καὶ 25 λεπτὰ καὶ εἰργάζοντο 9 ὥρας.

§130Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Δὲν εἰργάζοντο 9 ὥρας. Εἰργάζοντο 9½–10 ὥρας.

§131Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Εἰργάζοντο 9 ὥρας τὴν ἡμέραν ἐπὶ 11 μῆνας καὶ σήμερον ἐργάζονται μόνον 7. Ἐὰν παραβάλωμεν τὰ δύο ταῦτα ἡμερομίσθια, θὰ ἴδητε, ὅτι τῷ 1914 τὸ καπνεργατικὸν ἡμερομίσθιον ἦτο ἀνώτερον τοῦ σημερινοῦ. Καὶ ἀκούσατε, κ. Συνάδελφε, αὐτὸ ποὺ σᾶς λέγω, διότι δὲν ἦλθον ἐδῶ νὰ ἀναπτύξω ἐπιχειρήματα, χωρὶς καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον νὰ μελετήσω τὸ ζήτημα.

§132Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Πόσα ἡμερομίσθια, κατὰ μέσον ὅρον, πραγματοποιεῖ ὁ καπνεργάτης κατ’ ἔτος;

§133Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὄχι περισσότερα τῶν 100.

§134Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐν Μακεδονίᾳ;

§135Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ναί.

§136Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Κατὰ τὴν στατιστικὴν τοῦ Ταμείου Ἀλληλασφαλίσεως, τὸ ὁποῖον ἐπλήρωνε καὶ πληρώνει, βεβαιοῦται, ὅτι οἱ καπνεργάται ἐν Μακεδονίᾳ πραγματοποιοῦν κατ’ ἔτος 195 ἡμερομίσθια.

§137Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. 165 εἶναι κατὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ Ταμείου Ἀλληλασφαλίσεως.

§138Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). 195. Παίρνει ἐπίσης ὁ καπνεργάτης 2 μηνῶν ἀποζημίωσιν ἄνεργος, κατὰ τὴν ὁποίαν λαμβάνει τὰ ⅔ τοῦ ἡμερομισθίου. Ἐρωτῶ ὅμως: ὁ καπνεργάτης αὐτός, κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ τῶν 2 ἢ 3 μηνῶν, μένει ἐντελῶς ἄεργος; Δὲν ἀσχολεῖται εἰς οὐδεμίαν ἄλλην ἐργασίαν; Καὶ ἐρωτῶ ἐπὶ πλέον: ὁ καπνεργάτης αὐτός, ὁ ἐργαζόμενος, ἐργάζεται μόνον αὐτὸς ὡς ἄτομον; Δὲν ἐργάζεται μαζὺ μὲ αὐτὸν καὶ ὁλόκληρος ἡ καπνεργατικὴ οἰκογένειά του, ἡ μήτηρ, οἱ ἀδελφοί, οἱ υἱοί, οἱ βοηθοί, οἱ ὁποῖοι πραγματοποιοῦν καθ’ ἑκάστην ἡμερομίσθιον 200, 300 καὶ 500 δραχμῶν. Καὶ ἐρωτῶ ἐπὶ πλέον: ἡ προστασία ἡ παρεχομένη εἰς ἐπιδόματα ἀνεργίας, συντάξεως — εἰς τὰ 55 ἔτη τῆς ἡλικίας των λαμβάνουν σύνταξιν 600–700 δραχμὰς καὶ πλέον μηνιαίως, τὴν ὁποίαν δὲν λαμβάνει ὁ Ἕλλην ὑπάλληλος μετὰ εἰκοσαετῆ καὶ τριακονταετῆ ὑπηρεσίαν, ἀλλ’ οὐδ’ αὐτὰ τὰ ἐπιδόματα λαμβάνει.

§139Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Αὐτὰ εἶναι ἀνύπαρκτα.

§140Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἔχω ἐδῶ τὸν πίνακα τῶν διαφόρων ἐπιδομάτων. Λαμβάνουν προσέτι ἰατρικὴν περίθαλψιν, φάρμακα, νοσοκομειακὴν περιποίησιν, ἀναρρωτήρια, νοσήλεια, παραρτήματα σανατορίων κτλ. Αὐτὰ ὅλα δὲν εἶναι ἡμερομίσθια; Δὲν πρέπει αὐτὰ νὰ προστίθενται εἰς τὰ ἡμερομίσθια; ἢ αὐτὰ εἶναι τίποτε;

§141Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐλάβετε ποτὲ τὸν κόπον κ. Ὑπουργέ, νὰ ἴδητε τὸν ἀριθμὸν τῶν φυματιώντων;

§142Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν λέγω, Κύριοι, ὅτι δὲν ἐπιπολάζει ἡ φυματίωσις εἰς τοὺς ἐργάτας, ἀλλ’ αὐτὸ συμβαίνει καὶ εἰς τὰ ἄλλα ἄτομα τῆς κοινωνίας.

§143Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τοὺς παραμονεύει διαρκῶς ὁ θάνατος καὶ ἡ φυματίωσις.

§144Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπωφελήθη τῆς διακοπῆς τὴν ὁποίαν ἔκαμε, διὰ νὰ σᾶς ἀναπτύξῃ τὰ καλὰ καὶ τὰ ἀγαθὰ τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνουν οἱ καπνεργάται. Καὶ εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός: Ἔχομεν σανατόρια, ἔχομεν κλίνας, ἰατρικὴν περίθαλψιν, ἔχομεν προστασίαν κατὰ τῆς ἀνεργίας... Πληρώνονται, Κύριοι, λεφτά, λεφτά...

§145Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπουρ. Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Μὲ συγχωρεῖτε.

§146Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ποῖα λεπτὰ πληρώνονται καὶ ποῦ τὰ πληρώνει; Ποῖα εἶναι ἡ ἰατρική σας περίθαλψις; Αἱ 40 κλίναι; Ὑπάρχουν εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως ἐν Θεσσαλονίκῃ 200 αἰτήσεις φυματιώντων, διὰ τοὺς ὁποίους δὲν λαμβάνεται πρόνοια, καὶ εἶναι 65% οἱ φυματιῶντες. Εἶναι περιττὸν νὰ μεγαλοποιοῦνται τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται.

§147Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, ὄχι νὰ ἴδητε τὴν ἀναλογίαν, ὅτι περὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν φυματιώντων τὸ Κράτος δὲν ἔχει καμμίαν φροντίδα λάβει. Τοῦτο σημαίνει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐξετάζητε ἀπολύτως τὴν φροντίδα, ἀλλὰ πρέπει νὰ τὴν ἐξετάζητε σχετικῶς. Διότι ἂν θέλετε νὰ τὴν ἐξετάσητε ἀπολύτως, τοῦτο σημαίνει, ὅτι ζητεῖτε νὰ φέρητε τὴν εὐδαιμονίαν ἐπὶ τῆς γῆς. Ἀλλὰ καὶ τοῦτο εἶναι οὐτοπία.

§148Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν εἶναι ὅμως κακὸν τὸ νὰ ἐπιδιώκῃ κανεὶς τὴν εὐδαιμονίαν.

§149Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Εὐδαιμονία ὑπάρχει, ἀλλὰ τὴν ἔχουν οἱ καπνέμποροι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τέσσαρα αὐτοκίνητα πολυτελείας ὁ καθένας, ταξείδια, ἀναπαύσεις κτλ.

§150Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Νὰ σᾶς διαβάσω νὰ ἴδητε τί ἔχουν οἱ ἐργάται (ἀναγινώσκει). «Ἐπὶ 15.000 περίπου ἠσφαλισμένων κλπ.».

§151Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ τὰ ἀναπτύξητε. Ἔχετε πᾶσαν ἐλευθερίαν νὰ εἴπητε τὰς ἀπόψεις σας. Ἐγὼ ὀφείλω νὰ διαπιστώσω τὸ ἑξῆς: ὅτι κατὰ τοῦτον τὸν τρόπον, ἀπὸ τὴν στιγμὴν τῆς στάσεώς σας εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν καπνεμπόρων καὶ καπνεργατῶν, αὐτὴ ἡ μακροτάτη ἀγόρευσίς σας ἐναντίον τῶν καπνεργατικῶν ἀξιώσεων εἶναι ὑστερόβουλος καὶ προδικάζει τὴν στάσιν τὴν ὁποίαν θὰ τηρήσητε ἀπέναντι τῶν καπνεργατικῶν τάξεων.

§152Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἀσφαλῶς δημοκοπεῖτε, ταῦτα λέγοντες.

§153Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν δημοκοπῶ ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας. Σεῖς δημοκοπεῖτε καὶ κάμνετε μιὰν ἀντεργατικὴν πολιτικήν. Ἐὰν θέλετε νὰ συζητήσωμεν ἀντικειμενικῶς, μάλιστα. Ὄχι ὅμως κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον προσπαθεῖτε νὰ καλύψετε σεῖς τὴν ἐνοχήν σας.

§154Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθνικ. Οἰκον.). Θὰ σᾶς σύρω εἰς τὴν πραγματικότητα.

§155Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Θὰ μᾶς σύρετε εἰς τὴν ἀντεργατικότητα. Ἀφήσατε τὰς δημοκοπίας σας καὶ τὴν μηχανὴν περὶ κομμουνιστικοῦ κινδύνου. Δὲν εἶναι αὐτὰ ἱκανὰ νὰ ἱκανοποιήσουν τὰς ἐργατικὰς ἀξιώσεις. Δὲν σᾶς πιστεύει κανεὶς ἐργάτης, διότι κανενὸς ἐργάτου δὲν ἐπραγματοποιήσατε καμμίαν ἀπαίτησιν. Λέγω, λοιπόν, κύριοι Βουλευταί, ὅτι τὸ Ταμεῖον αὐτὸ τῆς Ἀσφαλίσεως, ἀποτελεῖ ἕνα πολυτελέστατον μηχανισμόν, ὁ ὁποῖος δαπανᾷ χιλιάδας ποσοστῶν ἐκ τοῦ συνόλου τοῦ προϋπολογισμοῦ του δι’ ὑπαλλήλους. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ταμείου τοὐλάχιστον, αὐτὸς μόνος, λαμβάνει 13 χιλιάδας δραχμῶν.

§156Γ. ΖΕΡΒΟΣ. Κύριε Συνάδελφε, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι 90 χιλιάδας δραχμῶν ἔδωκεν ἐφέτος τὸ Ταμεῖον Καβάλλας διὰ χρυσᾶ δόντια ἐργατῶν.

§157Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπ. Συγκ.). Κύριε Πρόεδρε, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς εἴπομεν, ὅτι δὲν συνέφερεν ἡ συζήτησις αὐτὴ τοῦ ζητήματος εἰς τὴν Βουλήν, ἀκριβῶς διὰ νὰ διευκολύνωμεν τὴν θέσιν τῶν ἐργατῶν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε κανένα φόβον, ἀλλὰ εἴπομεν τοῦτο ἀκριβῶς ἵνα καταλήξωμεν εἰς μίαν αἰσίαν λύσιν τοῦ ζητήματος. Ἤδη βλέπετε, πόσον ἐκ τῆς συζητήσεως δυσχεραίνεται ἡ θέσις τῶν ἐργατῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἤθελε νὰ ἀποφύγῃ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος Συνάδελφος ἐπιδιώκει, διότι θέλει νὰ δυσκολεύσῃ τὴν λύσιν αὐτοῦ.

§158Γ. ΖΕΡΒΟΣ. Δι’ αὐτὸ καὶ ἡμεῖς δὲν ἐνεφανίσαμεν εἰς τὴν Βουλήν τὰς δεκάδας τῶν τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα λαμβάνομεν καθημερινῶς ἀπὸ τὴν παραγωγικὴν τάξιν. Δὲν τὰ ἐνεφανίσαμεν διὰ νὰ μὴ δυσχεράνωμεν τὴν θέσιν τοῦ ζητήματος τοῦ καπνεμπορικοῦ, τὸ ὁποῖον σεῖς δυσχεραίνετε. Θὰ μᾶς φέρετε εἰς τὸ βῆμα καὶ θὰ ἴδητε ποία εἶναι ἡ θέσις τοῦ ζητήματος τῶν καπνεργατῶν. Θὰ μᾶς φέρητε εἰς τὸ βῆμα καὶ θὰ ἴδητε ποίαν κακὴν ὑπηρεσίαν προσφέρετε καὶ ποίαν κακὴν ἐκδούλευσιν κάμνετε εἰς τοὺς καπνεργάτας.

§159Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Κύριοι, θέλω νὰ θίξω ἀκόμη ἕνα σημεῖον, ἀκριβῶς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Συνάδελφος: τὴν θέσιν τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ὑπάρχει ὁ μῦθος κατὰ τὸν ὁποῖον τὸ καπνεμπορικὸν κεφάλαιον ἔχει ὕψωσιν καὶ κατὰ ἕν ἀνακοινωθέν, τὸ ὁποῖον ἐδημοσιεύθη τήν ἑπομένην τῆς ἀπεργίας καὶ τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι «ἡμεῖς οἱ καπνέμποροι, δὲν θὰ εἴχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ ἱκανοποιήσωμεν τὴν ἐργατικὴν ἀξίωσιν, ἀλλὰ βλέπετε ὅτι εἶναι τὸ συμφέρον τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ τὸ συμφέρον τῆς ἑλληνικῆς παραγωγῆς, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀναγκάζει νὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὴν ἄρνησίν μας». Αὐτὸ εἶναι μία καθαρὰ δημαγωγία τῶν καπνεμπόρων. Οἱ καπνέμποροι ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν παραγωγήν; Οἱ καπνέμποροι οὐδέποτε ἐνδιεφέρθησαν διὰ τὴν παραγωγήν. Ἐνδιεφέρθησαν διὰ τὸ ἐμπόριον. Ἄλλο τὸ ἐμπόριον καὶ ἄλλο ἡ καπνοπαραγωγή. Οἱ καπνέμποροι ἐνδιαφέρονται διὰ τὰ κέρδη, οὐχὶ διὰ τὴν καπνοπαραγωγήν. Πῶς ἀποδεικνύεται τοῦτο; Τοῦτο ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὴν στασιμότητα τῆς τιμῆς τῆς παραγωγῆς ἐν Ἑλλάδι. Κατὰ τὸ διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ τιμὴ τῶν ἑλληνικῶν καπνῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ὑψώνετο σχεδὸν καθημερινῶς, κατ’ αὐτὴν τὴν τετραετίαν, κατὰ τὸ διάστημα τοῦτο διαρκῶς ηὔξανετο καὶ ἡ ἐξαγωγὴ τῶν καπνῶν τῶν ἑλληνικῶν. Τοῦτο ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὴν συστηματικὴν ἐλάφρυνσιν τοῦ καπνεμπορίου. Ἐπέτυχον τὴν κατάργησιν περὶ ἀπαγορεύσεως τῶν ἀνεπεξεργάστων ἐπὶ Γούναρη καὶ ἐν τῷ μεταξὺ χύνουν δάκρυα διὰ τοὺς καπνοπαραγωγούς, ὅτι δῆθεν ἐνδιαφέρονται διὰ τὴν καπνοπαραγωγήν. Δὲν εἶναι αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ὠργάνωσαν μίαν ἐπίθεσιν ἐναντίον τῆς παραγωγῆς; Διπλοῦς εἶναι ὁ ρόλος τοῦ καπνεμπόρου. Πρῶτον νὰ κρατῇ τὰς τιμὰς τῆς παραγωγῆς χαμηλὰ καὶ τὰ ἐργατικὰ ἡμερομίσθια χαμηλά. Διότι τὸ κεφάλαιον, ὅπως καὶ κάθε κεφάλαιον, ἀρύεται ἀπὸ τὴν ὑπεραξίαν τῆς ἐργασίας καὶ ἀπὸ τὸ περιθώριον τῆς παραγωγῆς. Εἰς ποῖον, Κύριοι, θὰ καταστήσετε πιστευτόν, ὅτι τὸ καπνεμπόριον ἐνδιεφέρθη διὰ τὴν παραγωγήν· κέρδη αὐτὸ εἶναι τὸ συμφέρον τὸ ὁποῖον ἐκδηλοῦται ὑπὲρ τῆς καπνοπαραγωγῆς; Πῶς ἐκδηλοῦται δὲ τὸ συμφέρον διὰ τὴν παραγωγήν; Εἰς τὴν ἐλάττωσιν τῆς τιμῆς τῆς παραγωγῆς; Ἐὰν αὐτὴ ἔχῃ νὰ ἀγοράσῃ, διὰ νὰ ντεπουτάρῃ τὸ προϊόν, αὐτὸς ἀσφαλῶς εἶναι ὑπὲρ τῆς ἐντατικότητος τῆς καλλιεργείας, ἀλλὰ κάμνει μίαν διάκρισιν μεταξὺ τοῦ ποσοῦ τὸ ὁποῖον θὰ βγάλῃ ἡ Ἑλλὰς καὶ μεταξὺ τῆς τιμῆς εἰς τὴν ὁποίαν θ’ ἀγοράσῃ τὰ καπνὰ αὐτός.

§160Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Βεβαίως θὰ συναγωνισθῇ τοὺς ἐργάτας.

§161Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Συνηγωνίσθη ἐπιτυχῶς, κ. Συνάδελφε, καὶ συνηγωνίσθη κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε κατώρθωσε καὶ τὴν παραγωγὴν ὁλόκληρον νὰ ἐκμηδενίσῃ καὶ νὰ τὴν κατακτήσῃ, δηλαδὴ μονοπωλιακῶς νὰ τὴν διαχειρίζεται, καὶ συστηματικὴν ἐπίθεσιν ὠργάνωσεν ἐναντίον τῶν παραγωγῶν ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν. Εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον κατεπολέμησε τὴν διὰ τῶν Συνεταιρισμῶν πώλησιν τοῦ καπνοῦ ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν Εὐρώπην. Ποῖος ἐκήρυξε τὸ περίφημον σαμποτὰζ ἐναντίον τῶν Συνεταιρισμῶν, οἱ ὁποῖοι ἤθελον νὰ ἐπεξεργασθῶσι καὶ νὰ πωλήσωσι τὰ προϊόντα των; Θὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Συνάδελφος καὶ θὰ σᾶς ἀναφέρῃ μερικὰ παραδείγματα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα θὰ πεισθῆτε ποῖον ἐνδιαφέρον ἔχει τὸ καπνεμπόριον διὰ τὴν παραγωγήν. Μακρὰν αἱ τοιαύτης φύσεως φῆμαι, διότι εἶναι ἀνυπόστατοι καὶ διότι καλύπτουν τὴν μεγαλειτέραν καπνεμπορικὴν κερδοσκοπίαν. Καί ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀντιδροῦν; Εἶναι αἱ ξέναι Ἑταιρεῖαι καὶ τονίζω τὴν λέξιν ξέναι ἑταιρίαι, διότι μὲ αὐτὸ τὸ σύστημα τῶν ξένων ἑταιριῶν ἠλεκτρικῆς παραγωγῆς, τῶν ξένων ἑταιρειῶν δὲν ξεύρω ποίου εἴδους καὶ ποίου κλάδου συσσωρεύομεν ἐδῶ ἕνα σύνολον ξένου κεφαλαίου, τὸ ὁποῖον σᾶς πιέζει καὶ τοῦ ὁποίου ἔρχεσθε ὑπερασπισταὶ ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν.

§162Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Νὰ τοὺς διώξουμε.

§163Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Νὰ τοὺς διώξωμεν τότε.

§164Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Σεῖς δὲν ἠμπορεῖτε, διότι οἱ δεσμοί σας εἶναι τόσον ἰσχυροί, δὲν ἠμπορεῖτε, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Λοιπόν, Κύριοι, μία εἶναι ἡ συγκεκριμένη θέσις. Ἡ πραγματοποίησις τῶν σπουδαιοτέρων ἀπαιτήσεων εἶναι ζήτημα ὑπάρξεως διὰ τοὺς ἀπεργούς. Ποῖαι εἶναι αὗται; Ἡ αὔξησις τοῦ ἡμερομισθίου συμφώνως πρὸς τὸν τιμάριθμον τῆς ζωῆς καὶ δεύτερον ἡ ἀνασύνθεσις τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως ἐργατῶν. Ἐφόσον τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν συντηρεῖται ἐκ τῶν εἰσφορῶν αὐτῶν...

§165Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Δηλῶ κατηγορηματικῶς, ὅτι τὸ αἴτημά σας νὰ διευθύνεται τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν ἀπὸ τοὺς καπνεργάτας τὸ ἀπορρίπτω.

§166Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Δὲν λύεται τὸ ζήτημα μὲ τὴν ἀπόρριψιν.

§167Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ὑπάρχουν γυναῖκες, αἱ ὁποῖαι γεννοῦν δύο φορὲς τὸν χρόνο.

§168Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Εἶναι σπουδαῖον τὸ ζήτημα τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως, διότι δι’ αὐτοῦ ἐπιδιώκετε τὴν ἐφαρμογὴν τῆς πολιτικῆς σας. Ἐφόσον, Κύριοι τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως καὶ προστασίας τῶν καπνεργατῶν συντηρεῖται μὲ εἰσφορὰς τῶν καπνεργατῶν...

§169Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν εἶναι ἔτσι.

§170Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ἕξ τοῖς ἑκατὸν (6%) πληρώνουν ἀμέσως οἱ καπνεργάται, 6% οἱ καπνέμποροι, δηλαδὴ ἐμμέσως πληρώνουν οἱ καπνεργάται· εἶναι μία ἔμμεσος φορολογία. Δὲν ἀρνούμεθα ἡμεῖς νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἀντιπρόσωπος τοῦ Κράτους, δὲν ἠρνήθημεν ποτὲ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ζητοῦμεν ὅμως τὴν πλειοψηφίαν, νὰ ρυθμίζῃ αὕτη τὰ τοῦ Ταμείου καὶ ὄχι νὰ ἀφήσωμεν σᾶς νὰ δίδετε ἐκεῖ ὅπου θέλετε καὶ ἐκεῖ ὅπου δὲν θέλετε νὰ μὴ δίδετε. Νὰ στέλλωνται οἱ ὑπάλληλοι εἰς τὰς Εὐρώπας καὶ νὰ μὴ δίδετε καμμίαν βοήθειαν εἰς τοὺς ἀσθενεῖς. Εἶναι ἀπαίτησις τῆς Καπνεργατικῆς Ὁμοσπονδίας νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἀντιπρόσωπος τοῦ Κράτους, ἀλλὰ νὰ ὑπάρχῃ καὶ πλειοψηφία ἐργατική. Ὑπάρχει, Κύριοι, ἐν Ἀθήναις λειτουργοῦν Ταμεῖον Συντάξεως τῶν Τροχιοδρομικῶν. Δὲν ὑπάρχει μέχρι σήμερον ὀργανισμός, λειτουργῶν καλλίτερον αὐτοῦ. Ἔχει περὶ τὸ 1.500.000 δραχμῶν περιουσίαν. Ἀπὸ τότε ποὺ ἐδημιουργήθη, διοικεῖται κανονικῶς καὶ τακτικῶς ἀπὸ παμψηφίαν ἐργατικήν. Καὶ θέλετε καὶ αὐτὸ ἀκόμη τὸ Ταμεῖον νὰ τὸ πάρετε. Προτείνω, λοιπόν, συγκεκριμένως ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, δηλαδὴ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς καπνεργατικῆς ἀπεργίας, ἀνεξαρτήτως τῆς Ἐπιτροπῆς ἡ ὁποία θὰ συστηθῇ διὰ τὴν γενικωτέραν ἐξέτασιν τοῦ ζητήματος τῆς καπνοπαραγωγῆς, τοῦ καπνεμπορίου καὶ τῆς ἐπεξεργασίας, ἀνεξαρτήτως τῆς μεγάλης αὐτῆς ἐπιτροπῆς, ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ μίαν ἄμεσον λύσιν τοῦ ζητήματος. Καὶ ἡ ἄμεσος αὐτὴ λύσις τοῦ ζητήματος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ παρὰ ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐξασκήσῃ πίεσιν ἐπὶ τῶν καπνεμπορικῶν ἑταιριῶν διὰ τὴν ἀποδοχὴν τῶν σπουδαιοτέρων ἀπαιτήσεων τῶν ἐργατῶν. Ἀλλ’ ὀφείλει ταὐτοχρόνως ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξετάσῃ καὶ τὰς ἀπαιτήσεις ὅλων τῶν μεγάλων ἐργατικῶν ὀργανώσεων, τὰς ὑποβληθείσας ἐπανειλημμένως καὶ οὐδέποτε ἐξετασθείσας, τὰς διαρκῶς ριπτομένας εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων, τὰς μηδέποτε τυχούσας σοβαρᾶς μελέτης καὶ ἐπισταμένης φροντίδος, ὅπως δώσῃ εἰς τὰ οὐσιωδέστερα τῶν ἐν αὐταῖς περιεχομένων αἰτημάτων μίαν ἄμεσον λύσιν. Ἡ ἄρνησις, ὁ χαρακτηρισμὸς τῶν ἀπαιτήσεων αὐτῶν ὡς προσπαθειῶν ὀλίγων ἐκμεταλλευτῶν κομμουνιστῶν νὰ δημιουργήσουν ἐργατικὰ ζητήματα, δὲν λύει τὴν ὑπόθεσιν. Τὰ ζητήματα παραμένουν ζητήματα καὶ ἐὰν δὲν τὰ ἀντιμετωπίσητε σεῖς ἀμέσως, θὰ ἀντιμετωπίσουν αὐτὰ οἱ ἑπόμενοι καὶ οἱ μεθεπόμενοι Ὑπουργοὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διότι ἡ ἐργατικὴ τάξις, κ. Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δὲν διαρκεῖ ὅσον ἡ ὑμετέρα Κυβέρνησις. Σεῖς θὰ πέσετε, θὰ ἔλθουν ἄλλοι, ἀλλὰ τὰ αἰτήματα θὰ παραμένουν, θὰ ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν, μέχρις ὅτου ἐπιτευχθῇ ἡ λύσις των. Δὲν εἶναι δυνατὸν δι’ ἀπαντήσεων ἀορίστων καὶ γενικῶν νὰ καλυφθῇ ἡ περιουσία καὶ τὸ περιεχόμενον τῶν ἀπαιτήσεων αὐτῶν. Εἶναι δυνατὸν σεῖς νὰ τακτοποιηθῆτε ἀπέναντι τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, εἶναι δυνατὸν καὶ νὰ σᾶς χειροκροτήσῃ ἀκόμη ἡ πλειονοψηφία τῆς Βουλῆς, εἶναι δυνατὸν ἡ πλειονοψηφία τῆς Βουλῆς καὶ εἰδικὴν ἐξουσιοδότησιν νὰ σᾶς δώσῃ διὰ νὰ πατάξητε τὴν ἀπεργίαν, διὰ νὰ πατάξητε τοὺς κομμουνιστὰς ἀπεργούς, ἀλλὰ τοῦτο δὲν σημαίνει ὅτι ἐλύθησαν τὰ ζητήματα αὐτά. Καὶ ἐφόσον δὲν λύονται, ἡ ἐργατικὴ τάξις θὰ ἀγωνίζεται διαρκῶς καὶ θὰ προσπαθῇ νὰ ἀντιδράσῃ εἰς τὴν πολιτικήν σας καὶ θὰ προσπαθῇ νὰ συγκρατήσῃ καὶ τὸ ἐσωτερικόν της στρατόπεδον ἀπὸ πάσης ἀδεξίου παραιτήσεως, διότι μόνον διὰ τῆς ὀργανώσεως καὶ τῆς συσσωματώσεως καὶ διὰ τῆς πάλης εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ τὴν λύσιν τῶν προβλημάτων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα σεῖς τόσον περιφρονεῖτε.

§171Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, γνωρίζω πόσον ἀσυμπαθὴς εἶναι εἰς τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς ὁ ἀγὼν τοῦ καπνεργατικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος διὰ μίαν ἀκόμη φορὰν κατέρχεται εἰς τὸν ἀγῶνα τῆς διεκδικήσεως τῶν δικαίων τῆς ἐξασφαλίσεως τοῦ ἄρτου του. Τὸν τελευταῖον καιρὸν τὰ ἐργατικὰ ζητήματα πάντοτε δηλητηριάζονται, πάντοτε μολύνονται ἀπὸ τὴν κομμουνιστικὴν τακτικήν, ἡ ὁποία δὲν παραλείπει καμμίαν εὐκαιρίαν διὰ νὰ ὑπεισέλθῃ εἰς κάθε κοινωνικὸν παράπονον καὶ νὰ εἰσχωρήσῃ εἰς κάθε πάλην ἐργατικὴν ἢ ἐπαγγελματικήν, ἵνα ἐμφανίσῃ τὸ Κράτος ἀναρχούμενον καὶ νὰ δημιουργήσῃ ταραχὰς παντὸς εἴδους, ἀταξίας καὶ νὰ ἐκμεταλλευθῇ πολιτικῶς τὸν ἀγῶνα τῶν ἐργαζομένων τάξεων. Ἡ καπνεργατικὴ τάξις εἶναι ἐκείνη, εἰδικῶς, ἡ ὁποία εὑρίσκεται ὑπὸ τοὺς ὄνυχας τοῦ κομμουνισμοῦ. Ὁ κομμουνισμὸς ἐν Μακεδονίᾳ καὶ Θράκῃ εἶναι ἀπόλυτος κύριος τῶν καπνεργατικῶν μαζῶν. Εἶναι αὐτός, ὁ ὁποῖος προκαλεῖ συνεχεῖς αἱματηρὰς συρράξεις, εἶναι αὐτός, ὁ ὁποῖος καταβάλλει πᾶν μέσον, ὁ ὁποῖος ἐπινοεῖ οἱανδήποτε ἐνέργειαν διὰ νὰ κατακτήσῃ καὶ τὴν παραγωγὴν καὶ τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν καπνῶν, εἰ δυνατόν, καὶ νὰ πυκνώσῃ τὰς τάξεις τὰς ἀναρχικάς, διὰ νὰ ἐπιβάλῃ ἰδίους πολιτικοὺς σκοπούς. Εἶναι τοῦτο ἀπολύτως ἀληθές, καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν καὶ σήμερον ἀκόμη, τὸ πνεῦμα τῆς Βουλῆς εἶναι ἀσυμπαθὲς πρὸς τὸν ἀγῶνα τῶν διεκδικήσεων τῶν ἐργατικῶν τάξεων. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι μία Βουλὴ ὅπως ἡ ἰδική σας, μία Βουλὴ ἀντιπροσωπεύουσα τόσον ἐπαξίως τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ τόσην προκατάληψιν καὶ τόσην δυσμένειαν νὰ ἐξετάσῃ τὰ ἐργατικὰ δίκαια καὶ τὰ δίκαια ὅλων τῶν τάξεων, τῶν πασχουσῶν, αἱ ὁποῖαι συνεχῶς καὶ ἀδιαλείπτως δι’ αἰτημάτων καὶ ὑπομνημάτων κρούουν τὰς πύλας τῆς Βουλῆς καὶ ν’ ἀφήσῃ καὶ ταῦτα ὡς καὶ τὰς ἀξιώσεις τῶν αἰτούντων ἔξω τῆς Βουλῆς, χωρὶς ἐπὶ διετίαν ὁλόκληρον νὰ ἐπιτρέψῃ νὰ εἰσέλθουν ἐντὸς τῆς αἰθούσης ταύτης ταῦτα καὶ νὰ συζητηθοῦν. Διότι εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, κύριοι Βουλευταί, ὅτι ἐπὶ μίαν διετίαν, καθ’ ἣν συνεδριάζει ἡ παροῦσα Βουλή, οὐδέποτε ἡ Κυβέρνησις ἠσχολήθη μὲ ἐργατικὰ ζητήματα. Εἰς τὰς ἀρχὰς τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς ἐπροτάθη ἡ σύστασις μιᾶς μεγάλης Ἐπιτροπῆς Κοινοβουλευτικῆς, ἡ ὁποία θὰ ἔλυε ὅλα τὰ ζητήματα τὰ ἐργατικά, μὲ τὴν αὐτὴν ἐξουσιοδότησιν καὶ μὲ τὴν αὐτὴν δικαιοδοσίαν μὲ τὴν ὁποίαν λύονται τὰ ζητήματα τὰ προσφυγικά. Κατηρτίσθη ἡ μεγάλη ἐκείνη ἐπιτροπή, ἀλλὰ δὲν κατωρθώθη οὐδὲ ἅπαξ νὰ συνεδριάσῃ, οὐδὲ νὰ ἐπιληφθῇ τῶν ζητημάτων αὐτῶν. Ἔκτοτε ὅλα τὰ ἐργατικὰ νομοσχέδια καὶ κάθε μέριμνα ὑπὲρ τοῦ ἐργατικοῦ καὶ τοῦ ὑπαλληλικοῦ κόσμου καὶ τοῦ πάσχοντος λαοῦ μένει νεκρὰ καὶ οὐδέποτε συνεζητήθησαν. Ὅ,τι ἐπετεύχθη ὑπὲρ τῶν ἐργατικῶν τάξεων, ἐπετεύχθη πέρυσι κατὰ τὰς διακοπὰς εἰς τὰς Κοινοβουλευτικὰς Ἐπιτροπὰς, ὁπότε καὶ ἐπεξειργάσθημεν τὰ Διατάγματα τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως καπνεργατῶν καὶ τὰ ἄλλα μέτρα, τὰ ὁποῖα πρό τινος ὑπῆρχον καὶ ἐλειτούργουν σχεδόν. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἅπαντον τῆς φιλεργατικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἡ δὲ στάσις, ἡ σημερινή, τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργοῦ, ἀναγινώσκοντος τὸν κανονισμὸν τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως τῶν καπνεργατῶν καὶ αἱ δηλώσεις τῶν ἐπιλέκτων μελῶν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων, ὅπως τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Ἐλευθεροφρόνων, ἀποδεικνύουν πόσον ἀντεργατικὸν καὶ πόσον ξένον πρὸς τὰ κοινωνικὰ παράπονα εἶναι τὸ πνεῦμα τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν περὶ τούτου οὐδεμίαν ἀμφιβολίαν. Ἐγνωρίσαμεν τὴν Κυβέρνησιν, τὴν παροῦσαν, ἰδίως τὴν παροῦσαν, ὡς θεραπαινίδα τῶν ἰσχυρῶν καὶ τυραννίδα τῶν ἀδυνάτων. Ὅλα τὰ ζητήματα τὰ ὁποῖα ἐνεφανίσθησαν ἐντὸς τῆς Βουλῆς, ὁσάκις ἀφεώρων ἰσχυροὺς καὶ δυνατούς, ἡ Κυβέρνησις τὰ συνεζήτει μέχρι πρωΐας καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἐπιβάλλουσα αὐτά. Ἀλλ’ ὅσα ὅμως μέτρα ἐπρόκειτο νὰ ἔλθουν ὑπὲρ τῶν ἀσθενῶν, τότε ἡ Κυβέρνησις ἦτο τυραννὶς καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι τυραννίς. Ἀπόδειξις ὅτι εἰς τὰς ἐξεγέρσεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν ἄλλων ἐπαγγελματικῶν τάξεων, ἡ παροῦσα Κυβέρνησις πάντοτε ἐκώφευσε καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ κωφεύῃ. Ἡμεῖς πιστεύομεν εἰς τὴν ἀντεργατικότητα τῆς παρούσης Κυβερνήσεως καὶ δὲν ἀναμένομεν ἀπὸ αὐτὴν τὴν προστασίαν τῶν πιεζομένων τάξεων. Ἔδωκε τὰς ἐξετάσεις της ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν κοινωνικὴν πολιτικὴν καὶ αἱ ἐξετάσεις αὐταὶ ἀπέδειξαν ὅτι εἶναι ἡ Κυβέρνησις τῶν ἰσχυρῶν, εἶναι ἡ θεραπαινὶς τῶν ἰσχυρῶν καὶ ἡ τυραννὶς τῶν ἀδυνάτων. Ἀναμένομεν καὶ πιστεύομεν ὅτι πολὺ συντόμως ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ ἔλθῃ νὰ καθαρίσῃ καὶ νὰ σαρώσῃ τὴν κατάστασιν αὐτήν, διὰ νὰ ἀναδείξῃ ἐκπροσώπους τῆς ἑλληνικῆς ἐμπιστοσύνης, πονοῦντας καὶ ἐργαζομένους ὑπὲρ αὐτῶν. Βεβαίως ἐλήφθησαν μερικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν καπνεργατῶν. Οὐδεὶς ἀρνεῖται Κύριοι, ὅτι ἐγένετο τὸ Ταμεῖον Ἀσφαλίσεως τῶν Καπνεργατῶν. Οὐδεὶς ἀρνεῖται ὅτι ἐλήφθησαν μερικὰ προστατευτικὰ μέτρα, ἀλλ’ εἶναι λόγος αὐτός, διότι ἐλήφθησαν μερικὰ μέτρα προστατευτικά, τὰ ὁποῖα ἐξησφάλισαν οἱ ἐργάται δι’ ἀγώνων κραταιοτάτων, ἀγώνων διεξαγομένων ἐπὶ δεκαετίαν ὁλόκληρον, εἶναι λόγος νὰ ἀδιαφορήσωμεν διὰ τὰ αἰτήματα τὰ ὁποῖα ὑπέβαλον οἱ ἐργάται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς; Τὸ ζήτημα τοῦ ἡμερομισθίου τῶν καπνεργατῶν, παρ’ ὅλα ὅσα ἐλέχθησαν, πιστεύω καὶ ἐγὼ ὅτι εἶναι τὸ κατώτατον ἡμερομίσθιον ἐργατῶν διὰ τὴν Βαλκανικήν. Ὁ μέσος ὅρος εἶναι 40 δρ. Εἶναι ἐπίσης γεγονὸς ὅτι πόλεις μὲ 10–20.000 καπνεργάτας, ὅπως ἡ Καβάλλα, αἱ Σέρραι καὶ ἡ Δράμα, δὲν ἔσχον οὐδέποτε ἕνα ἐργατικὸν συνοικισμὸν καὶ εἶναι βάρβαρον καὶ ἀπολίτιστον διὰ τὸν τόπον αὐτὸν καὶ νομίζω ὅτι δὲν ἀποτελεῖ ὑπερβολήν, ὅταν θεωρεῖται ὑπερβολὴ ἡ ἐξασφάλισις τῆς κατοικίας καὶ τῆς ὑγείας τοῦ ἐργάτου. Αὐτό, τὸ ὅτι τὸν ἀπομένει ὑπὸ τὴν ἐντύπωσιν τῆς Βουλῆς, εἶναι ὅτι οἱ κομμουνισταί, λαμβάνοντες χρήματα ἀπὸ τὴν Μόσχαν, ἔρχονται νὰ ἀνατρέψωσι τὸ καθεστὼς εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐρχόμεθα ἡμεῖς κέρβεροι τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας, νὰ αἱματοκυλίσωμεν τὴν Μακεδονίαν διὰ νὰ σώσωμεν τὸ ἀστικὸν καθεστώς. Σεῖς δὲν δύνασθε νὰ σώσητε αὐτὸ διὰ τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ἐλάβετε καὶ ἐξακολουθεῖτε νὰ λαμβάνετε, ἀλλὰ μόνον οἱ πραγματικῶς ἐνδιαφερόμενοι ὑπὲρ τοῦ ἐργατικοῦ καὶ ἀγροτικοῦ κόσμου θὰ ἐπιτύχουν τοῦτο. Ἑπομένως δὲν εἶναι λόγος, ἐπειδὴ ἐλήφθησαν μέτρα τινὰ διὰ τοὺς ἐργάτας, νὰ ὑπάρξῃ ἡ δυσμένεια αὕτη ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τάχα ἐλήφθησαν τόσα πολλὰ μέτρα, ὥστε θὰ ἔπρεπε οἱ καπνεργάται νὰ μὴ τύχωσιν οὐδεμιᾶς προσοχῆς ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἀκόμη τί ἐγένετο διὰ τοὺς δημοδιδασκάλους. Τί ἐκάματε διὰ τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους; Τοῦτο μόνον γίνεται, ὅταν ἐκδηλοῦνται τὰ παράπονα ἐκεῖνα καὶ ὀργανοῦνται καὶ προβαίνουσιν εἰς συλλαλητήρια καὶ ὅταν ἡ ζωτικὴ πάλη τοὺς ἐξαναγκάζει νὰ ἐκχυθῶσιν εἰς τοὺς δρόμους ἵνα διαμαρτυρηθῶσι, τότε ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζει τὴν πυγμὴν αὐτῆς, τὴν ἰσχυράν, διαλαλοῦσα ὅτι θὰ ἐπιβάλῃ τὸ κράτος τοῦ νόμου, καὶ σχηματίζει τοὺς λόχους αὐτῆς καὶ δίδει διαταγὰς πρὸς αὐτοὺς νὰ κτυπήσουν, νὰ διαλύσουν τοὺς διαμαρτυρομένους, διὰ νὰ ἐπιβληθῇ τὸ κράτος τοῦ νόμου. Ἀλλ’ ἡ πολιτικὴ αὕτη, διὰ τὴν ἐπιβολὴν τοῦ κράτους τοῦ νόμου, δὲν εἶναι πολιτικὴ δι’ ἕν κοινοβούλιον, διὰ μίαν ὡς ἡ παροῦσα Βουλήν. Ὅταν τὰ παράπονα αὐτῶν θὰ αὐξηθοῦν, θὰ αὐξηθοῦν καὶ τὰ ἀνὰ τοὺς δρόμους πλήθη, καὶ τότε οἱ ἰσχυριζόμενοι, ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος κομμουνισμοῦ δὲν θὰ γίνουν πιστευτοὶ καὶ οἱ διαμαρτυρόμενοι θὰ ζητήσουν καταφύγιον εἰς ἓν Παγκαλοειδὲς κατασκεύασμα, τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνακουφίσῃ τὰ δίκαια παράπονα τοῦ κόσμου.

§172Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο· ὅτι παρόμοιον ἐγένετο καὶ ἐπὶ ἄλλων Κυβερνήσεων. Κηρυχθείσης καὶ ἄλλης ἀπεργίας, ἡ Κυβέρνησις ἐπέβαλε τὸ κράτος τοῦ νόμου. Καὶ σήμερον δὲ δὲν γίνεται τίποτε ἄλλο. Εἶναι ἀνάγκη ἐπιβολῆς τοῦ κράτους τοῦ νόμου.

§173Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὠθεῖ πρὸς τὴν ἀπεργίαν, εἶναι ἡ ἀδιαφορία τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὰς πασχούσας τάξεις καὶ ἡ παντελὴς ἀδιαφορία καὶ μέριμνα ὑπὲρ τῶν τάξεων αὐτῶν. Καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ὡς μόνον ἐφόδιον ἡ Κυβέρνησις ἔχει νὰ διαλαλήσῃ μέτρα ληφθέντα ἀπὸ διετίας καὶ πλέον, τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν ὀφείλονται εἰς πρωτοβουλίαν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Κόμματος τῶν Ἐλευθεροφρόνων, οὐδὲ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διὰ νὰ ἐπαίρηται δι’ αὐτὰ οὗτος. Εἶναι μέτρα ληφθέντα παρ’ ἄλλων Κυβερνήσεων, ἐκτὸς ἂν θέλῃ νὰ εἴπῃ ὅτι κάνει κρατικὴν πολιτικήν.

§174Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Ὁμολογῶ ὅτι ὁ κ. Σπυρίδης ἔφερε νομοσχέδιον μίαν ἡμέραν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, τὸ ὁποῖον ἀπερρίφθη, παρ’ ὅλην τὴν σύστασίν σας καὶ τὸ ἐνδιαφέρον σας, ἅτινα ἐπαινῶ Σᾶς λέγω ὅμως ὅτι συνεζητήθη τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ ἐτροποποιήθη ἀπὸ τὴν Οἰκουμενικὴν Κυβέρνησιν καὶ ἰσχύει ἐν συνεχείᾳ μέχρι τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως.

§175Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διὰ νὰ μὴ κουράσω περισσότερον τὴν Βουλὴν καὶ διότι βλέπω καὶ ἐγὼ τὸ πνεῦμα τῆς δυσφορίας, τὸ ὁποῖον ἐπικρατεῖ διὰ τὸν ἀγῶνα τὸν ὁποῖον διεξάγουν οἱ ἀπεργοὶ ἐργάται, ἔχω νὰ τονίσω τοῦτο: ὅτι πρὸ δύο μηνῶν ἦτο γνωστὸν ἐν Καβάλλα, ὅτι θὰ ἐξερρηγνύετο ἡ ἀπεργία καὶ ἦτο γνωστή, ἡ ἀπεργία ἡ ὁποία θὰ ἐξερρηγνύετο. Δὲν ἦτο, λοιπόν, δυνατὸν νὰ ἐκραγῇ μὲ σκληρὰ μέτρα διὰ τὴν ἐργατικὴν τάξιν, καὶ διὰ τοῦτο ἀπὸ τὴν πρώτην ἡμέραν εἰδοποίησα τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι διεξάγεται αὕτη μὲ τραγικότητα καὶ ὅτι πρέπει νὰ ληφθῶσι μέτρα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας εἶπεν ὅτι ἐλήφθησαν μέτρα καὶ μετὰ μίαν ὥραν ἐγένοντο αἱ συμπλοκαί. Πρὸ δύο μηνῶν εἶχον ὑποβληθῆ τὰ αἰτήματα τῶν ἐργατῶν καὶ ἔπρεπεν ἔκτοτε νὰ εἶχε ληφθῆ ἡ δέουσα μέριμνα.

§176Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ποῖοι ἐπροκάλεσαν τὰς συμπλοκάς;

§177Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Οἱ ταραξίαι. Ἐφόσον τὰ αἰτήματα τῶν ἐργατῶν εἶχον ὑποβληθῆ πρὸ τόσου καιροῦ εἰς τὸν Νομάρχην, ἔπρεπε νὰ εἶσθε ἐνήμερος τῶν αἰτημάτων καὶ νὰ ἐντοπίσητε τὴν ἀπεργίαν καὶ οὐχὶ νὰ τὴν ἐξαπολύσητε εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα καὶ νὰ παρουσιάζεται τώρα ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ λέγῃ ὅτι θὰ κάμῃ μάχας, νὰ ἐμφανίζῃ τὴν πυγμήν της καὶ νὰ κηρύσσῃ ἐξ ἄλλου, ὅτι ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ θὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τῆς ἀπεργίας, συνεπείᾳ τῆς ὁποίας αἱ τάξεις αἱ ἐργατικαὶ θὰ μείνουν ρακένδυτοι καὶ πειναλέαι εἰς τὰ καπνεργοστάσια. Βεβαίως εἶναι δυνατὸν μία Κυβέρνησις, ὡς ἡ ἰδική σας, νὰ ἐπιτύχῃ τὴν συντριβὴν καὶ καταστροφὴν τῶν πασχουσῶν ἐργατικῶν τάξεων. Ἀλλὰ εἶναι καὶ ἄλλο σημεῖον. Εἰς κάθε ἀξίωσιν τῶν ἐργατῶν ἐξαπολύονται τὰ τηλεγραφήματα τῶν διαφόρων Συνεταιρισμῶν. Ἡμεῖς νομίζομεν, ὅτι οἱ παραγωγοὶ ἐκ πλάνης διαμαρτύρονται διὰ τὰς ἀξιώσεις τοῦ καπνεργατικοῦ κόσμου, διότι εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς καπνοπαραγωγῆς καὶ ἐπεξεργασίας, εἰς τὸν τόπον ἰδίως τὸν ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω, οὐδέποτε ἐλήφθη πρόνοια ἐὰν θὰ πληρώσωσι περισσοτέραν ἢ ὀλιγωτέραν τιμήν. Αὐτὴ ἡ φιλολογία, ὅτι ἐνδιαφέρονται οἱ καπνεργάται, ὅτι δῆθεν θὰ ἐπιβαρύνωσι τοὺς καπνοπαραγωγούς, εἶναι φιλολογία ἡ ὁποία δὲν θὰ μᾶς παραπλανήσῃ. Γνωρίζω μίαν ὑπάρχουσαν προκατάληψιν, διότι δι’ ὑπαινιγμοῦ εἷς Ἀρχηγὸς Κόμματος μᾶς κατηγόρησεν ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι εἴμεθα οἱ πρόδρομοι τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ δὲν θέλομεν νὰ προδώσωμεν τὸν κομμουνιστικὸν ἀγῶνα. Αὐτὸ ὅμως δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει. Εἴμεθα ἀρκετὰ ἱκανοποιημένοι ἀπὸ τὸν διπλοῦν ἀγῶνα τὸν ὁποῖον διεξάγομεν. Ἀργὰ ἢ γρήγορα θὰ ἔλθητε εἰς τὴν πραγματικότητα. Ὁ κ. Μεταξᾶς εἶπεν, ὅτι αὐτοὶ εὑρίσκονται ἐν τῇ πραγματικότητι καὶ ἡμεῖς ἐν οὐτοπίᾳ. Ἡμεῖς λέγομεν, ὅτι σεῖς εὑρίσκεσθε ἐκτὸς τῆς πραγματικότητος καὶ θὰ συνέλθητε καὶ θὰ ἐκτιμήσητε τὴν πραγματικότητα. Θέλομεν δὲ νὰ ἐλπίσωμεν, ὅτι θὰ ἔλθῃ ὁ καιρὸς καὶ δὲν θὰ ἐπακολουθήσουν μεγαλύτερα κακὰ εἰς βάρος τῶν ἐργατῶν καὶ τῶν ἐλευθεριῶν, ὑπὲρ τῶν ὁποίων τόσον κόπτεσθε.

§178Α. ΜΠΑΚΑΛΜΠΑΣΗΣ. Κατηγοροῦμεν, κ. Βουλευταί, τὴν Κυβέρνησιν, διότι κακῶς ἐχειρίσθη τὸ ζήτημα τὸ ἐργατικόν, κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν διότι ὠθεῖ τὸν τόπον εἰς γενικὴν ἀπεργίαν. Ὅταν, κ. Συνάδελφοι, διὰ πρώτην φορὰν τὸ ζήτημα τὸ καπνικὸν ἤχθη εἰς τὴν Βουλήν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας ἐδήλωσεν, ὅτι τὰ αἰτήματα τῶν ἐργατῶν εἶχον ὑποβληθῆ εἰς τὴν Εἰδικὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τοῦ καπνοῦ, ἡ ὁποία ἐπρόκειτο νὰ κρίνῃ καὶ νὰ ἀποφανθῇ. Ὡς γνωστόν, ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ Καπνοῦ εἶχε καταρτισθῆ δι’ ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς. Σκοπὸς αὐτῆς ἦτο ἡ ἐξονύχισις καὶ ἡ μελέτη ὁλοκλήρου τοῦ καπνικοῦ ζητήματος καὶ ἡ κατάληξις μετὰ πάροδον τόσων μηνῶν εἰς πορίσματα. Εἰδικὴ Ἐπιτροπὴ ἢ Κοινοβουλευτικὴ ἐπὶ τοῦ καπνοῦ δὲν ἦτο δυνατὸν εἰς ἓν ζήτημα ἀπεργίας νὰ ὑποκαταστήσῃ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ ἀντιμετώπισις τῆς ἀπεργίας τῶν καπνεργατῶν ἦτο καθαρῶς ζήτημα κυβερνητικόν. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου ἡ Κυβέρνησις ἔδειξε μίαν ἀδιαφορίαν ἐγκληματικήν, καὶ ὅπως πολὺ ὀρθῶς ἀνέπτυξεν ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, ὤθησε τὰς συντηρητικὰς ἐργαζομένας μάζας εἰς τὰς ἀγκάλας τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ ἐπροκάλεσεν ἐπίσης τὴν ὤθησιν οὕτως ὁλοκλήρου τοῦ ἐργαζομένου κόσμου εἰς τὴν σκέψιν μιᾶς ἀπεργίας, ἡ ὁποία, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔμενεν εἰς τὸ ἀρχικὸν πρόγραμμά της δὲν θὰ ἐπραγματοποιεῖτο. Ἡ ὅλη διαχείρισις τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἀπέδειξε παντελῆ ἄγνοιαν ἐκ μέρους αὐτῆς τοῦ καπνικοῦ ζητήματος. Ἴσως ἐνθυμεῖται ἡ Βουλὴ πρὸ τριῶν μηνῶν, ὅτε ἐπέστρεψα ἐκ τῆς εἰς Μακεδονίαν καὶ Θράκην περιοδείας μου, ὅτι διεπίστωσα τὸ τί συνέβαινεν ἐκεῖ ἐπάνω. Ἐθεώρησα ὑποχρέωσιν νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν μὲ τὸ καπνικὸν ζήτημα, ἀλλὰ τότε οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί, ἐπειδὴ ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς δὲν ἐπέτρεπε τὸ τοιοῦτον, μὲ ἠμπόδισαν νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν μιᾶς κρίσεως τεχνικῆς, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη ἐκ μέρους τοῦ τρίτου τροχοῦ, τοῦ λεγομένου παράγοντος τοῦ καπνικοῦ ζητήματος. Ὅταν εἶχον ἐπισκεφθῆ τὴν Θράκην καὶ τὴν Μακεδονίαν, διεπίστωσα ἐκ μέρους τῶν καπνεμπόρων μίαν τάσιν πρὸς δημιουργίαν τεχνικῆς κρίσεως, ὅπως καταπνίξῃ τὸ προϊόν, καὶ τότε ἠναγκάσθην, δι’ ἀλλεπαλλήλων τηλεγραφημάτων, νὰ δηλώσω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἑκάστοτε προϊόντος τοῦ καπνοῦ κανονίζεται ἐντὸς τῶν γραφείων τῶν ξένων παραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι ἀναγκάζουν τὸν λαὸν εἰς ὑποδούλωσιν πλήρη. Συνεδέσατε τὸ ζήτημα τὸ καπνεργατικὸν μὲ τὸ ζήτημα τῆς παραγωγῆς. Ἐπιτρέψατε καὶ εἰς ἡμᾶς νὰ εἴπωμεν τί γνωρίζομεν. Ἄλλωστε τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν πρωτεύοντα ρόλον καὶ ἴσως ἰσχυρότερον, προκειμένου περὶ τῆς λύσεως ἀπεργίας, ἔχει αὐτὴ ἡ καπνοπαραγωγή, ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ὑποδείξωμεν, νὰ διαφωτίσωμεν τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ ρόλου, τὸν ὁποῖον ἔπαιξε καὶ παίζει ἰδίᾳ τὸ ξένον καπνεμπόριον εἰς τὸ ζήτημα τοῦ ἑλληνικοῦ καπνοῦ. Καὶ τότε, Κύριοι, ὅταν ὄντως διεπιστώσαμεν, ὅτι ὑπάρχει ἡ τεχνικὴ καπνικὴ κρίσις, ἠναγκάσθημεν νὰ ὀργανώσωμεν τὴν παραγωγήν, ἠναγκάσθημεν νὰ ὠθήσωμεν τὴν παραγωγὴν ὁλόκληρον, ὁλόκληρον τὸν καπνικὸν κόσμον εἰς συνεταιρισμούς. Ἀλλ’ ὁ καπνικὸς αὐτὸς κόσμος, ἐν τῇ προσπαθείᾳ του πρὸς ἀπελευθέρωσιν ἐκ τοῦ καπνεμπορίου, εὗρεν ἀντιμετώπους τὰς ξένας ἑταιρείας. Εἰδικῶς προκειμένου περὶ τῆς περιφερείας μου, εἰδικῶς εἰς τὴν Ξάνθην, ἡ παραγωγὴ ὁλόκληρος ἡ συνεταιρισμένη ἐπλήρωσεν ἀκριβά, ἐπλήρωσε μὲ χρυσίον τὰς ἀποθήκας, τὰς ὁποίας ἠναγκάσθη νὰ ἐνοικιάσῃ διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ ἐπεξεργασθῇ τὸ προϊόν. Ἄλλωστε ἀπὸ τὸ παρελθὸν ἡ στάσις τῶν καπνεμπόρων ἔναντι τῆς παραγωγῆς ἦτο γνωστή. Κατὰ τὸ παρελθὸν πολλάκις διεμαρτύροντο διὰ τὴν φορολογίαν καὶ διὰ τὰ ἐργατικὰ ζητήματα. Καὶ ἐν τούτοις, οὔτε ἡ μείωσις τῶν φόρων, οὔτε ἡ ἀδιαφορία προκειμένου περὶ τῶν καθαρῶς ἐργατικῶν ἀξιώσεων, ηὔξησαν τὴν τιμὴν τοῦ προϊόντος. Καὶ ἀφοῦ ἡ παραγωγὴ διὰ τῆς τακτικῆς ταύτης τῶν καπνεμπόρων ὑπεδουλώθη τότε, ὡς ἦτο πολὺ φυσικόν, τὸ ξένον καπνεμπορικὸν κεφάλαιον, τοῦ ὁποίου οἱ ὅροι ἐργασίας ἐν Ἑλλάδι εἶναι πολὺ εὐνοϊκώτεροι ἀπὸ τὸ ἑλληνικὸν καπνεμπόριον, ἂν ὑπάρχῃ τοιοῦτον, διότι, ὡς γνωστόν, ὅλοι σχεδὸν οἱ ἕλληνες καπνέμποροι μετεβλήθησαν εἰς μεσίτας τοῦ ξένου ἐμπορίου, τότε ἔστρεψε τὴν προσοχήν του ἔναντι τῆς καπνεργατικῆς τάξεως, τῶν διεκδικήσεων τῶν καπνεργατικῶν τάξεων, γνωστῶν ἄλλωστε. Ὀφείλω, Κύριοι, νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι, ἐπειδὴ κατὰ τὸ παρελθὸν δὲν ἠδυνήθη τὸ Κράτος πολλὰς ἐξ αὐτῶν νὰ πραγματώσῃ, ἡ ἀπεργία ἡ καπνοπαραγωγικὴ κατήντησεν ἐνδημική, τὰ δὲ αἰτήματα αὐτῆς ἦταν τόσον γνωστά, ὥστε, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἐδείκνυε κἄποιαν σχετικὴν ἰδιαιτέραν προσοχήν, εἶμαι πλέον ἢ βέβαιος, ὅτι δὲν θὰ ἐφερόμεθα εἰς ἀπεργίαν, εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα πρὸ ζυμώσεως τοῦ προϊόντος. Μὴ προβάλλετε πρὸ τῶν καπνοπαραγωγικῶν μαζῶν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν διατυποῦσι δικαίας ἀξιώσεις, μὴ προβάλλετε τὰς καπνεργατικὰς ἀξιώσεις, διότι ἀτυχῶς, δὲν εἶναι αἱ καπνεργατικαὶ ἀξιώσεις ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι μειοῦσι τὴν ἀπόδοσιν εἰς τὴν παραγωγήν. Εἶναι ἀφ’ ἑνὸς τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον ἐλήστευσε καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ λῃστεύῃ τὸ προϊόν, ἐπιβάλλον εἰς αὐτὸ μίαν φορολογίαν, τὴν ὁποίαν δὲν ἐπέβαλε μέχρι τοῦδε εἰς κανὲν προϊόν τοῦ τόπου, ἀφ’ ἑτέρου εἶναι τὸ ξένον καπνεμπορικὸν κεφάλαιον, εἰς τὰς χεῖρας τοῦ ὁποίου ἀφέθη ἡ λύσις τῆς ἀπεργίας. Καὶ ἀφοῦ ὑπεδουλώθη οὕτως ἡ παραγωγή, ὑπεδουλώθη, λέγω, ἡ παραγωγὴ ὑποβοηθούσης τῆς Κυβερνήσεως, διότι, Κύριοι, ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ὁμιλεῖ περὶ ἀποτροπιασμοῦ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν πάλην τῶν τάξεων, αὐτὴ ἡ ἰδία Κυβέρνησις σήμερον—καὶ τὴν κατηγορῶ πρὸ τῆς Βουλῆς, —αὐτὴ δημιουργεῖ τὴν πάλην τῶν τάξεων. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, Κύριοι, ὅτι ἐξ αὐτῆς ἐστάλησαν εἰς ὅλον τὸν συνεταιρισμένον ἀγροτικὸν κόσμον ὑποδείξεις ὅπως διαμαρτυρηθῇ διὰ τὰς καπνεργατικὰς ἀξιώσεις. Γνωρίζω κάλλιστα, ὅτι προεκλήθησαν τηλεγραφήματα κατὰ τῶν διαφόρων συνεταιρισμῶν τῶν καπνικῶν καὶ θέλει ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ὑποβοηθοῦσα, ὡς σᾶς εἶπον, τὸ ξένον καπνεμπόριον, νὰ θέσῃ ἀντιμέτωπον τὴν ἐργατικὴν μᾶζαν, τὸν ἀγροτικὸν κόσμον τῆς Ἑλλάδος. Ἐλπίζω ὅτι ἡ διαφώτισις δὲν θὰ λείψῃ ἐκ μέρους ἡμῶν τῶν ἰδίων. Γνωρίζω καλῶς καὶ σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι αἱ ἀξιώσεις τῶν ἐργατῶν αἱ ὁποῖαι μειώνουν τὸ προϊόν. Εἴχομεν κατὰ τὸ παρελθὸν μείωσιν τῆς φορολογίας ἀπὸ 22 εἰς 18 καὶ δὲν εἴδομεν καμμίαν βελτίωσιν τῶν τιμῶν, διότι αἱ τιμαὶ τοῦ καπνοῦ δὲν παρακολουθοῦν τοὺς ὅρους ἀλλ’ αἱ τῆς καταναλώσεως. Εἰς τὰ διάφορα γραφεῖα τῶν ξένων ἑταιριῶν καθορίζονται ἑκάστοτε αἱ τιμαί. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν τελευταίαν τεχνικὴν κρίσιν, ὀφείλω νὰ σᾶς δηλώσω, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον γίνεται, δὲν ἀποβλέπει εἰς τίποτε ἄλλο εἰμὴ ἀφοῦ ὑπεδούλωσε τὸ ἑλληνικὸν καπνεμπορικὸν κεφάλαιον, μετὰ τὴν ὑποδούλωσιν ἤδη τῆς παραγωγῆς, νὰ ἀναγκάσῃ τὸν καπνεργατικὸν κόσμον νὰ ὑποδουλωθῇ καὶ αὐτός. Δὲν φαντάζομαι, ὅτι χρειάζεται μεγαλυτέρα ἀπασχόλησις τῆς Βουλῆς. Ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον λυποῦμαι εἶναι τὸ ἑξῆς: Διαπιστῶ διὰ τῆς τακτικῆς τῆς παρούσης Κυβερνήσεως μίαν πρόκλησιν τῶν τάξεων τῶν κοινωνικῶν πρὸς ἕνα ἀλληλοσπαραγμὸν καὶ δημιουργίαν, εἰ δυνατόν, μιᾶς γενικῆς ἀπεργίας, διότι ὄχι πλέον διὰ τῆς γαλήνης καὶ τῆς τάξεως, ὡς δηλοῖ ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἀλλὰ διὰ αἱματοχυσιῶν καὶ ταραχῶν νομίζει ὅτι θὰ συγκρατηθῇ. (Χειροκροτήματα).

§179Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, εἶμαι καὶ ἐγὼ ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλήσω καὶ θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἰδιαιτέρως, νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ μὴ συμφωνήσω μὲ τὴν τακτικήν, τὴν ὁποίαν ἐτήρησεν ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἀπεργίας. Ἡ ἀπεργία, ὡς ἐλέχθη καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ ὅπως εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλην τὴν κοινωνίαν, ἐκηρύχθη ἀπὸ τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας ἐν Μακεδονίᾳ. Μεταξὺ τῶν αἰτημάτων, τὰ κυριαρχοῦντα εἶναι ἡ αὔξησις τοῦ ἡμερομισθίου καὶ μερικὰ ἄλλα ζητήματα δευτερευούσης σημασίας. Τὴν ἀπεργίαν αὐτὴν ὅπως ἦτο φυσικὸν καὶ ἑπόμενον ἠκολούθησαν καὶ οἱ ἀριστεροὶ καπνεργάται, τὰ ἀριστερὰ σωματεῖα τῶν καπνεργατῶν. Δι’ αὐτὴν τὴν τακτικὴν βεβαίως δὲν ἔπρεπε νὰ ξενίζεται κανείς, οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἡ Κοινωνία. Ἡ τακτικὴ τῶν κομμουνιστῶν καὶ τῶν ἀριστερῶν ἐν γένει ἐργατῶν εἶναι στερεότυπος καὶ συνίσταται εἰς τὸ νὰ ἐκμεταλλεύωνται τὰς ἀπεργίας, καὶ τὴν μὲν ἐπιτυχίαν νὰ τὴν λαμβάνουν ὑπὲρ αὐτῶν τὴν δὲ ἀποτυχίαν νὰ τὴν ἀποδίδουν εἰς τὸ Κράτος καὶ τοὺς συντηρητικοὺς ἐργάτας, διὰ νὰ προσελκύουν ὀπαδοὺς εἰς τὸ κόμμα των. Ἐν προκειμένῳ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐγνώριζεν, ὅτι θὰ ἐκηρύσσετο ἡ ἀπεργία, διότι πρὸ δεκαπενθημέρου πράγματι εἶχον ὑποβληθῆ τὰ αἰτήματα τῶν καπνεργατῶν, κατὰ τὴν ἰδικήν μας ἀντίληψιν ἔπρεπε νὰ σταθῇ εἰς τὸ μέσον, ὡς πατήρ, ὡς διαιτητής, νὰ πάρῃ τὰ αἰτήματα ἀμέσως τὴν πρώτην ἡμέραν νὰ τὰ συζητήσῃ καὶ νὰ δώσῃ τὴν προσήκουσαν λύσιν.

§180Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Εἰς μίαν ὥραν;

§181Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Ὄχι, κ. Ὑπουργέ. Νὰ ξεκαθαρίσητε ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ δεχθῆτε ἀμέσως ὡς δίκαια αἰτήματα, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν κρίσιν σας ἐθεωροῦντο δίκαια καὶ νὰ ἀνακοινώσητε ταῦτα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ συγχρόνως νὰ διατάξητε ἀμέσως τὸ κλείσιμον τῶν ἐργοστασίων, τῶν καπναποθηκῶν καὶ τὴν φρούρησιν αὐτῶν ὑπὸ τῆς ἐξουσίας. Δὲν ἐπράξατε ὅμως τοῦτο, καὶ διὰ τοῦτο εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ μὴ συμφωνήσω μὲ τὴν ἀκολουθουμένην τακτικὴν τὴν ὁποίαν δὲν θεωροῦμεν ἡμεῖς ἀντεργατικήν, ὅπως τὴν διαλαλοῦν τὰ ἀριστερὰ σωματεῖα καὶ τὰ ἀριστερὰ κόμματα, ἀλλὰ δὲν τὴν θεωροῦμεν καὶ φιλεργατικήν, διὰ νὰ τὴν συγχωρῶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὡς ἔπραξα δι’ ἄλλας πράξεις αὐτῆς. Ἐάν, Κύριοι Βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις διέτασσε τὸ κλείσιμον τῶν καπναποθηκῶν καὶ συνεβούλευε νὰ γείνουν δεκτὰ τὰ αἰτήματα ἅτινα ἐνόμιζε δίκαια, οἱ καπνέμποροι πολὺ γρήγορα θὰ ἔσπευδον νὰ λύσουν τὴν ἀπεργίαν, δὲν θὰ διεσπάθιζον ἑκατοντάδας χιλιάδων δραχμῶν, ὅπως ἔχω σχετικὰς πληροφορίας, διὰ νὰ πάρουν ἐργάτας καὶ νὰ τοὺς στείλουν εἰς τὰς ἀποθήκας καὶ δὲν θὰ ἐγίνοντο αἱ σκηναὶ τοῦ αἵματος καὶ οἱ βανδαλισμοὶ τοὺς ὁποίους ἔχω πληροφορίας ὅτι ἔγιναν.

§182Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἡ ἀπεργία ἔγινε σὲ τέτοια ἐποχὴ ποὺ οἱ καπνέμποροι δὲν ἔχουν ἀνάγκην μεγάλην, διότι ἡ ἐπεξαργασία τῶν καπνῶν ἔχει σχεδὸν τελειώσει καὶ δὲν ὑπολείπεται παρὰ ἡ διατήρησις τῶν καπνῶν ἀπὸ τὴν σῆψιν. Ἡ ἀπεργία εἶναι ἀψυχολόγητος καὶ ἔργον τῶν κομμουνιστῶν. Διατί νὰ κλείσωμεν τὰς ἀποθήκας; Δὲν ὑπῆρχε ἀνάγκη. Ἔγινεν ἀπεργία εἰς ἐποχὴν ποὺ δὲν χρειάζονται καπνεργάται. Σεῖς τὰ ἐξεύρετε καλὰ τὰ ἐργατικὰ ζητήματα, ἀλλὰ σᾶς πληροφορῶ, ὅτι, εἴτε κλεισμέναι εἶναι αἱ ἀποθῆκαι, εἴτε ἀνοικταί, δὲν ἔχουν ἀνάγκην οἱ καπνέμποροι ἀπὸ ἐργάτας. Εἰξεύρετε ποτε θὰ ἦτο κατάλληλος καιρός; Πρὸ τριῶν μηνῶν.

§183Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Εἰξεύρετε διατί δὲν ἔγινε; Διότι δὲν ὑπάρχει τάσις νὰ γίνῃ. Οἱ κομμουνισταὶ μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης εἶχον εἰς τὸ πρόγραμμά τους καὶ διεκήρυσσον, ὅτι δὲν χρειάζεται αὔξησις τοῦ ἡμερομισθίου.

§184Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Συνέπεια τῶν ἐκλογῶν τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας εἶναι ἡ ἀπεργία. Εἶναι ἀποτέλεσμα ἀντεγκλήσεων καὶ διαφορῶν σωματειακῶν.

§185Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Ἡ διαφορὰ μεταξὺ συντηρητικῶν καὶ κομμουνιστῶν εἶναι αὐτή, ὅτι οἱ συντηρητικοὶ διεξάγουν τὸν ἀγῶνα τους πρὸς βελτίωσιν τῆς οἰκονομικῆς των καταστάσεως, ἐνῷ...

§186Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἐγὼ τοὺς ἐπαινῶ τοὺς συντηρητικοὺς καὶ αὐτοὺς δέχομαι πρὸς συζήτησιν, ἀλλ’ οἱ κομμουνισταὶ θέλουν νὰ τοὺς παρασύρουν εἰς ἐπαναστατικὰς ἐκδηλώσεις.

§187Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Καὶ μὲ τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποιήσατε ἐκεῖ καταλήγομεν.

§188Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ἡ Κυβέρνησις διαχειριζομένη τὸ ζήτημα τῶν καπνεργατῶν, κατώρθωσε νὰ χωρίσῃ τοὺς κομμουνιστὰς ἀπὸ τοὺς συντηρητικοὺς καὶ ἐδέχθη καὶ συνεζήτησε, καθ’ ὅλον τὸ διάστημα ποὺ λέγετε, ὅτι ἠδράνησε, μετὰ τῶν συντηρητικῶν, τῶν ἑνωτικῶν λεγομένων τῆς Μακεδονίας. Διὰ τῶν ἐκεῖ ἀντιπροσώπων της συνεζήτησε τὸ ζήτημα, ἀπέκλεισε τοὺς κομμουνιστάς, ἀπέρριψεν ὅλα αὐτῶν τὰ αἰτήματα καὶ ὅταν ἐνεφανίσθη εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ ὡρισμένων αἰτημάτων ἡ ἀδιαλλαξία καὶ ἡ ἀκαμψία τῶν καπνεμπόρων παρενέβη ἡ Κυβέρνησις νομίσασα εὔθετον τὴν στιγμὴν καὶ ὡς διαιτητὴς ἱστάμενος μεταξὺ τῶν δύο ἀντιμαχομένων διὰ νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα μὲ τὴν δήλωσιν, ὅτι νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τὸ ἐργατικὸν εὐμενῶς χωρὶς καμμίαν προκατάληψιν κατὰ τῶν ἐργατῶν, χωρὶς κανὲν ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον διὰ τὴν τάξιν τῶν καπνεμπόρων θὰ κρίνῃ τὰ ζητήματα ὡς διαιτητής. Προσθέτω ἐπὶ πλέον, ὅτι ἐνῷ ἡ Κυβέρνησις ἠδύνατο νὰ ἀφήσῃ τὴν ἀπεργίαν νὰ ἐκφυλισθῇ μόνη της, σᾶς βεβαιῶ δέ, ὅτι καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας ἐκ Μακεδονίας μετὰ 2 ἢ 3 ἡμέρας δὲν θὰ ὑπῆρχεν ἀπεργία ἐν Μακεδονίᾳ, ἡ Κυβέρνησις ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ παρενέβη ἐνῷ εὑρίσκετο ἐκφυλισμένη ἡ ἀπεργία καὶ πρὶν λήξῃ, διὰ νὰ πείσῃ πάντας, ὅτι θὰ ἐξετάσῃ εὐμενῶς τὸ ζήτημα καὶ προσπαθήσῃ νὰ λύσῃ αὐτὸ παραμένουσα μεταξὺ τῶν δύο ἀντιμαχομένων πάντοτε μὲ προθέσεις εὐμενεῖς διὰ τὴν ἐργατικὴν τάξιν.

§189Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Ἡ τελευταία σας δήλωσις μὲ ἀφήνει ἀπολύτως ἱκανοποιημένον. Ἐξακολουθῶ ὅμως νὰ ἐπιμένω, ὅτι ἐὰν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἔκαμνεν ἡ Κυβέρνησις ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δηλοῖ σήμερον, τὸ ζήτημα θὰ εἶχεν ἀλλοῖον χαρακτῆρα καὶ δὲν θὰ ἤρχετο ἀντιμέτωπος μὲ ὅλον τὸν ἐργατικὸν κόσμον τῆς Χώρας, ὅστις μετὰ συγκινήσεως παρακολουθεῖ τὴν ἐξέλιξιν τῆς ἀπεργίας καὶ ἀπορεῖ διὰ τὴν στάσιν τῆς Κυβερνήσεως.

§190Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν ἔπαυσε νὰ τὸ ἐξετάζῃ.

§191Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Εἶπον, ὅτι δὲν εἴμεθα ἡμεῖς ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θεωροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν ὡς ἀντεργατικήν, οὔτε ἀντιπροσωπεύομεν ὀργανώσεις ἐργατῶν θεωρούσας τὴν Κυβέρνησιν τῆς Χώρας ἀντεργατικήν. Τουναντίον, φρονῶ καὶ ἐγώ, ὅτι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔχει ὑπὸ συζήτησιν καὶ σκέπτεται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις.

§192Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Τόση εἶναι ἡ ἀντεργατικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδίᾳ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὥστε ἐν τῇ διαχειρίσει τοῦ ἐργατικοῦ ζητήματος τοῦ λιμένος Πειραιῶς ἐπὶ τοσοῦτον παρεξηγήθη ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὥστε προεκάλεσε τὰς παραιτήσεις ὅλων τῶν ἐργοδοτῶν.

§193Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Ἕνας λόγος ἐπὶ πλέον, κ. Ὑπουργέ, ἐπειδὴ γνωρίζω καὶ ἐγὼ τὰ πράγματα, μὲ κάμνει νὰ εἴπω ὅτι δὲν συντάσσομαι μὲ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κατηγοροῦν τὴν Κυβέρνησιν ὡς ἀντεργατικήν.

§194Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Τὸ πιστεύω αὐτό, διότι σεῖς εἶσθε πραγματικῶς ἐργατικός.

§195Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Πολλοὶ συζητοῦντες ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἠθέλησαν ἐντελῶς ἀκαίρως κατ’ ἐμὲ νὰ ἀποδώσουν αἰτιάσεις κατὰ τῶν ἐργατῶν. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν συμβαίνει ἐν Ἑλλάδι. Νομίζω, ὅτι αἱ ἐργατικαὶ τάξεις ὅλαι ὑποφέρουσι. Οὐδεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δύναται νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ἡ ἐργατικὴ τάξις εὐπορεῖ καὶ εὐτυχεῖ τὴν στιγμὴν ταύτην. Οἱ περισσότεροι μαστίζονται ἀπὸ τὴν ἀνεργίαν καὶ ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν νομοθετικῆς κρατικῆς μερίμνης. Διάφορα νόμοι ἐψηφίσθησαν ἀπὸ τὴν Βουλὴν καὶ εἶναι νόμοι τοῦ Κράτους. Δὲν ἐφαρμόζονται ὅμως πράγματι. Καὶ ἐὰν ἐφηρμόζοντο κανονικῶς θὰ ἠδύναντο νὰ ἀποδώσουν πολλὰ πράγματα εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν. Τὰ ναυτεργατικὰ ζητήματα, κ. Ὑπουργέ, δὲν ἔτυχον ποτὲ ὡς θὰ ἔπρεπεν ἰδιαιτέρας ἐξετάσεως καὶ ἰδιαιτέρας μερίμνης. Ἡ τάξις τοῦ ναυτεργατικοῦ κόσμου μαστίζεται ἀπὸ τὴν ἀνεργίαν καὶ ἀποστερεῖται ἀπὸ πολλὰ πράγματα καὶ ἐν τούτοις πολλὰ νομοθετήματα ἔχουσιν ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλήν, χωρὶς οὐδέποτε ἡ Βουλὴ νὰ θελήσῃ νὰ ἐπωφεληθῇ τῆς εὐκαιρίας νὰ τὰ συζητήσῃ. Οἱ σιδηροδρομικοὶ ἔχουσιν πλεῖστα ζητήματα ἰδίως ἀσφαλιστικὰ καθὼς καὶ ἄλλαι βιομηχανικαὶ τάξεις ἔχουσιν ἐπίσης πλεῖστα ζητήματα.

§196Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ὅλαι αἱ διατάξεις τοῦ νόμου περὶ ταμείου συντάξεως τῶν σιδηροδρομικῶν ἐφαρμόζονται.

§197Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Τοῦ ΣΠΑΠ ὄχι.

§198Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Καὶ τοῦ ΣΠΑΠ.

§199Ε. ΜΑΧΑΙΡΑΣ. Ὑπάρχουν καὶ ἐκεῖ πλεῖστα ζητήματα. Δυστυχῶς ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠδύνατο ἐν τῷ συνόλῳ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ὅλον ἐργατικὸν ζήτημα, διότι εἶναι ἀνατεθειμένον εἰς πολλὰ Ὑπουργεῖα, ἕκαστον τῶν ὁποίων ρυθμίζει τὰ ζητήματα τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου του, Ἐσωτερικῶν, Ναυτικῶν, Συγκοινωνίας καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, μὲ ἰδίαν σκέψιν καὶ ἰδίαν κατεύθυνσιν. Ἐκεῖνο, λοιπόν, διὰ τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἀγωνιζόμεθα καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει ν’ ἀγωνισθῶμεν καὶ εἰς τὸ μέλλον, εἶναι νὰ ἑνοποιηθοῦν οἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Κράτους αἱ ὁποῖαι ἀσχολοῦνται εἰς τὴν κοινωνικὴν νομοθεσίαν καὶ νὰ ἐξετάζωνται τὰ ζητήματα ἐν τῷ συνόλῳ αὐτῶν, ἀλλὰ μὲ τὸ αὐτὸ σύστημα καὶ τὴν ἰδίαν σκέψιν. Τότε μόνον θὰ εὑρεθῇ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ Κοινοβούλιον εἰς θέσιν νὰ ἀντιμετωπίσῃ ὁλόκληρον τὸ ἐργατικὸν ζήτημα καὶ νὰ ἐξεύρῃ τὰ μέσα τῆς θεραπείας καὶ τῆς λύσεως. Ἐπὶ τοῦ παρόντος, διὰ νὰ καταλήξω, ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, ἔχω νὰ συστήσω δύο πράγματα κεφαλαιώδη: Πρῶτον εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ὑπάρχουν πλεῖστα νομοθετικὰ διατάγματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐπεξεργασθῆ ἀπὸ τὰς Κοινοβουλευτικὰς Ἐπιτροπὰς δυνάμει τοῦ ἄρθρου 77 τοῦ Συντάγματος καὶ τὰ ὁποῖα θέλουν μόνον μίαν ἁπλῆν κύρωσιν τῆς Βουλῆς. Δὲν θέλουν οὐδεμίαν συζήτησιν. Ταῦτα εἶναι ἀπαραίτητον νὰ κυρωθοῦν πρὸ τοῦ διακόψῃ ἡ Βουλὴ τὰς ἐργασίας της. Δεύτερον: Εἰς τὴν ἐξουσιοδότησιν, τὴν ὁποίαν θὰ ζητήσῃ νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, νὰ δοθῇ εἰς αὐτὴν γενικὴ ἐντολὴ νὰ διακανονίσῃ τὰ ἐργατικὰ ζητήματα, καὶ κυρίως τὰ ζητήματα τῶν ἀσφαλίσεων τοῦ γήρατος, τῆς ἀνεργίας καὶ τῶν ἀσθενειῶν. Ὅταν τὰ ζητήματα αὐτὰ λυθοῦν καθ’ ὃν τρόπον προτείνω, νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ δικαιοῦται καὶ ἀσφαλῶς θὰ τύχῃ τῆς συγγνώμης τῆς ἐργατικῆς τάξεως, ἡ ὁποία σήμερον ἐξακολουθεῖ νὰ νομίζῃ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐνήργησεν ὅπως ἔπρεπε νὰ ἐνεργήσῃ, ἵνα μὴ λάβῃ ἡ ἀπεργία τῶν καπνεργατῶν τὰς διαστάσεις ἃς ἔλαβε καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ παρασυρθῇ εἰς ἀπεργίαν ὁλόκληρος ἡ ἐργατικὴ τάξις τῆς Χώρας.

§200Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἐξηντλήθη ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας, δὲν ἀπομένει δὲ παρὰ ἡ ἐξέτασις λεπτομερειῶν τινων, ἵνα ἀποκομίσωμεν ὡρισμένα συμπεράσματα καὶ νὰ θέσωμεν ὡρισμένας ἀρχάς, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ διέπωσι τὴν κοινωνικὴν πολιτικὴν ἑνὸς φιλελευθέρου Κράτους, ὅπως νομίζω ὅτι εἶναι ἡ Ἑλληνικὴ Δημοκρατία. Ἡ ἀπεργία τῶν καπνεργατῶν ἔδωκεν ἀφορμήν, ὅπως ὅλαι σχεδὸν αἱ ὀργανώσεις τῶν ἐργατῶν φέρουν ἐνώπιον τῆς Κυβερνήσεως τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ μακροῦ χρόνου μένουν ἄλυτα καὶ ἀπασχολοῦν τὰς ἐργατικὰς τάξεις. Ὀφείλω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ δηλώσω, ὅτι διαφωνῶ πρὸς τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ἀντεμετώπισεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀπεργίαν αὐτήν. Ἐὰν ἀπεφασίζετο νὰ εἶναι ἀσπαστὴ ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ ἀπεργία ἀποτελεῖ μίαν ἐκδήλωσιν παρανόμων γεγονότων, λέγω ὅτι ἡ ἀντίληψις αὐτὴ θὰ ἦτο λίαν ἐπικίνδυνος, δι’ αὐτὴν ἀκριβῶς τὴν κοινωνικὴν ἰσορροπίαν, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ ὁλοκληρώσῃ καὶ νὰ ἐξασφαλίσῃ. Ἀλλὰ διαφωνῶ καὶ πρὸς τὴν ἀντίληψιν ἀκόμη ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀπεφάνθησαν, ὅτι ἡ γενικὴ ἀπεργία, ἡ ὁποία ἠπειλεῖτο καὶ ἀπειλεῖται, ἀποτελεῖ μίαν ἐκδήλωσιν ἐπαναστατικὴν καὶ ὅτι ἑπομένως πρὸ μιᾶς τοιαύτης καταστάσεως ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προσέλθῃ εἰς οὐδεμίαν συζήτησιν μετὰ τῶν ἐνδιαφερομένων ἐργατῶν. Διὰ νὰ ἴδωμεν, ἐὰν πράγματι ἀποτελεῖ ἐπανάστασιν ἡ ἀπεργία, πρέπει νὰ ἴδωμεν ἀκριβῶς ἐὰν οἱ ἴδιοι οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἀποδίδουν τὴν σημασίαν αὐτὴν εἰς τὴν γενικὴν ἀπεργίαν. Σήμερον ἡ ἀπεργία, καὶ ἡ γενικὴ ἀπεργία δὲν ἀποτελεῖ παρὰ ἕνα ὁμαλὸν κοινωνικὸν φαινόμενον, ἓν ὅπλον διεκδικήσεως τῶν ἐργατικῶν συμφερόντων. Ὑπῆρχεν ἡ γνώμη, ὅτι ἡ γενικὴ ἀπεργία ἀπετέλει ἐπανάστασιν. Ἠξεύρετε διατί; Διότι τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἦτο σπάνιον, ἐθεωρεῖτο τόσον παράδοξον, διότι πέριξ τοῦ φαινομένου αὐτοῦ εἶχε δημιουργηθῆ ὁλόκληρος θρῦλος, ὅτι διὰ τῆς ἀπεργίας αὐτῆς ἀσφαλῶς θὰ ἔπιπτεν ὁλόκληρον τὸ κοινωνικὸν καθεστώς. Σήμερον εἴδομεν ἀπεργίας εἰς ὅλα τὰ Κράτη καὶ ἐν τούτοις τὸ καθεστὼς δὲν ἔπεσε καὶ οἱ ἐργάται δὲν κατεδιώχθησαν. Εἰς τὴν Ἀγγλίαν, Κράτος συντηρητικόν, εἴδομεν γενικὴν ἀπεργίαν, καὶ ἐν τούτοις οἱ ἐργάται δὲν κατεδιώχθησαν διὰ τὸ γεγονὸς αὐτό. Ἐάν, λοιπόν, οἱ ἐργάται τῆς Ἑλλάδος φθάσουν εἰς μίαν γενικὴν ἀπεργίαν, δὲν παραβιάζουν οὔτε ἕνα κείμενον νόμον. Εἶναι, λοιπόν, ἐσφαλμένη ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἀπὸ λόγους, δὲν γνωρίζω ποίας ἀξιοπρεπείας, ἠρνήθη νὰ ἔλθῃ εἰς μίαν ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἐργάτας. Αἱ ἐργατικαὶ αἰτιάσεις ἔφερον, ὡς εἶπον ἐξ ἀρχῆς, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὁλόκληρον σχεδὸν τὸ κοινωνικὸν πρόβλημα, ὁλόκληρον τὴν θέσιν τῆς ἐργατικῆς τάξεως ὑπὸ τὴν παροῦσαν περίοδον τὴν ὁποίαν διερχόμεθα. Μία μόνον δικαιολογία θὰ ἠδύνατο νὰ λεχθῇ κατὰ τῶν ἀπαιτήσεων τῶν ἐργατῶν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς σήμερον εὑρίσκεται εἰς μίαν περίοδον οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως. Αὐτὸ εἶναι ἐπιχείρημα σπουδαῖον κατ’ ἐμὲ καὶ ἑπομένως ὅλαι αἱ τάξεις τῶν πολιτῶν καλοῦνται νὰ συνεισφέρουν εἰς θυσίας, διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ ὁ μέγας αὐτὸς σκοπός. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἐσφαλμένη εἰς τοῦτο. Ἀκριβῶς ἡ οἰκονομικὴ ἀνόρθωσις πιστεύω ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐπιτελεσθῇ παρὰ διὰ τῆς συγχρόνου ἀνυψώσεως τῶν μαζῶν ἐκείνων τοῦ λαοῦ, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀπόλυτον ἀνάγκην ἐνισχύσεως. Ἀκόμη εἰς τὴν Γαλλίαν ὁλόκληρα δισεκατομμύρια ἐψηφίσθησαν διὰ λόγους κοινωνικῆς προνοίας. Εἰς τὴν Γερμανίαν τὸ ἴδιον. Εἰς τὴν κατεστραμμένην Αὐστρίαν, τὴν βεβαρυμένην ἀπὸ μεγίστας ὑποχρεώσεις, ἐπίσης. Ὑπάρχει, λοιπόν, εἰς τὴν Ἑλλάδα μία ἀναμφισβήτητος ἔλλειψις πάσης κοινωνικῆς πολιτικῆς. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει κοινωνικὴν πολιτικήν. Αὐτὸ εἶναι τὸ θλιβερόν. Καὶ νομίζω ὅτι τὸ καθῆκον της εἶναι διπλοῦν αὐτὴν τὴν φοράν, ἀκριβῶς διότι διατρέχομεν τὸ στάδιον τῆς οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ κατασιγασθῇ κάθε ἀξίωσις κοινωνικῆς προστασίας. Τοῦτο δὲν συμβαίνει πουθενά. Εἶναι ἀνάγκη, κ. Συνάδελφοι, νὰ σᾶς ἀναφέρω τὰς ἀρχάς, αἱ ὁποῖαι ἐπικρατοῦν εἰς ἄλλα πολιτεύματα. Ἡ ζωὴ τῶν ἐργατῶν εἰς τὴν Ἑλλάδα διατιμᾶται μὲ τὰς προπολεμικὰς δραχμάς. Ἡ ἀποζημίωσις τοῦ νόμου 552 μένει ἡ αὐτή. Ἕνας ἐργάτης, λοιπόν, ἀμείβεται μὲ 10.000 δραχμὰς καὶ οὐδέποτε δύναται νὰ ὑπερβῇ τὰς 15.000 δραχ. τὰς σημερινάς. Δὲν θὰ ἔπρεπε βέβαια νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν ἀποζημίωσιν τῶν ἐργατῶν τῆς Ἀγγλίας, ἀλλὰ τοὐλάχιστον εἴχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ φθάσωμεν εἰς μίαν λογικὴν σχετικῶς ἀποζημίωσιν.

§201Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Ὑπεβλήθη σχετικὸν νομοσχέδιον καὶ τὸ υἱοθέτησεν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις.

§202Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ὑπάρχουν ἀδικίαι, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔπρεπε νὰ ἱκανοποιηθοῦν κατὰ τρόπον μηχανικόν. Δὲν ζητῶ καμμίαν βελτίωσιν, ζητῶ μίαν μηχανικὴν ἱκανοποίησιν. Θὰ ἠδύνασθε νὰ καταρτίσητε ἕνα τιμάριθμον καὶ νὰ τὸν ἐπιβάλλετε σύμφωνα μὲ τὴν σημερινὴν ἀξίαν τῆς δραχμῆς. Θέλετε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν ἔχει τιμάριθμον; Πλὴν τῆς Ἰταλίας, εἶναι τὸ μοναδικὸν Κράτος ἡ Ἑλλάς, τὸ ὁποῖον δὲν παρέχει καμμίαν ἱκανοποίησιν εἰς τοὺς ἐργαζομένους ἐπὶ τῇ βάσει τιμαρίθμου. Ἀκόμη καὶ εἰς τὴν Βουλγαρίαν ὑπάρχει τιμάριθμος ἀνεργίας, εἰς τὴν Αὐστρίαν, εἰς ὅλα τὰ Κράτη. Τὸ νομοσχέδιον, περὶ οὗ ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τὸ ὑπέβαλεν ἡ Κυβέρνησις πρὸ δύο ἐτῶν καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι νομοσχέδιον καὶ ἡ ἀνεργία δὲν ἠξεύρω κατὰ τίνα τρόπον θὰ ἱκανοποιηθῇ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ὑπάρχουν ἀδικίαι, τὰς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις δὲν προσεπάθησεν, ἀπὸ λόγους μηχανικούς, ὄχι ἀπὸ πρωτοβουλίαν γενικωτέραν, τὴν ὁποίαν θὰ ἠδυνάμεθα νὰ συζητήσωμεν, νὰ ἀποκαταστήσῃ. Δὲν εἶναι, συνεπῶς’ παράδοξον, ὅτι κινοῦνται οἱ ἐργάται εἰς μίαν γενικὴν ἀπεργίαν. Αὐτὴ ἡ ἐγκατάλειψις ἐπὶ διετίαν καὶ τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων, ἡ ἀνησυχία τὴν ὁποίαν ἀποκομίζουν, αἱ δυσχέρειαι τῆς ζωῆς, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀπαραίτητοι ὕστερα ἀπὸ μίαν μεταβολὴν τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἐκεῖ ὁδηγοῦν: εἰς τὴν ἀπεργίαν. Καὶ θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ εἶναι παρεσκευασμένη νὰ ἐξασφαλίσῃ τοὐλάχιστον τὰς ἀδυνατωτέρας τάξεις, ὥστε νὰ δυνηθοῦν νὰ διέλθουν αὗται κατὰ τρόπον ὁμαλώτερον αὐτὰς τὰς δυσκολίας τῆς ζωῆς. Κύριοι, ὁμιλοῦμεν περὶ ὡρισμένων νομοθετημάτων καὶ προβάλλονται μάλιστα ταῦτα ὡς τὰ μόνα δικαιολογητικὰ ἐπιχειρήματα τῆς παρούσης Κυβερνήσεως διὰ τὴν κατάστασιν τῶν ἐργατῶν. Καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ τιμὴ τῆς πρωτοβουλίας δὲν ἀνήκει εἰς τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἀλλ’ εἰς μίαν Κυβέρνησιν, τὴν ὁποίαν βεβαίως ἡμεῖς καταδικάζομεν, εἰς τὴν δικτατορίαν τοῦ Παγκάλου. Ἐπὶ τῆς δικτατορίας τοῦ Παγκάλου ἔγινε τὸ Ταμεῖον Τροχαίας Κινήσεως, τὸ Ταμεῖον τῆς Ἀσφαλείας τῶν Καπνεργατῶν κτλ. Αὐτή, Κύριοι, εἶναι ἡ κατάστασις, καὶ ἐὰν ἠρχίζομεν μίαν λεπτομερῆ συζήτησιν ἐπ’ αὐτῶν, ὑπάρχει κίνδυνος νὰ μᾶς ξεφύγῃ τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν. Δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα τὸ καπνεργατικὸν συνδέεται ἀναποσπάστως μὲ τὴν θέσιν τοῦ ὅλου ἐργατικοῦ ζητήματος τῆς Ἑλλάδος. Εἶναι λεπτομέρεια τὸ ἐὰν λαμβάνουν οἱ καπνεργάται 150 δραχ. ἢ περισσότερον. Καὶ πρέπει νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ὁ μισθὸς τῶν καπνεργατῶν ἐν Ἑλλάδι, διὰ νὰ εἶμαι εἰλικρινής, δὲν εἶναι κατώτερος τῶν ἄλλων. Εἶναι μάλιστα μεγαλύτερος πολύ, ἀλλὰ δὲν σημαίνει ἐκ τούτου, ὅτι οἱ μισθοὶ τῶν καπνεργατῶν εἶναι ὑπερβολικοί. Ὑπάρχουν ἐργάται ἐργαζόμενοι εἰς βιομηχανίας, οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ βελτιώσουν τοὺς μισθούς των. Ἐὰν πάρετε τὴν ὑφαντουργίαν τοῦ Πειραιῶς θὰ ἴδητε, ὅτι οἱ μισθοὶ ποικίλουν ἀπὸ 40–50 δραχ. Ἐὰν πάρετε ἄλλας βιομηχανίας θὰ ἴδητε ποίαν ἀθλίαν ἀποζημίωσιν λαμβάνουν. Ἡ θέσις τῶν καπνεργατῶν, ἐν συγκρίσει μὲ τοὺς ἄλλους, εἶναι λίαν δυσχερὴς καὶ ὅλοι οἱ ἀσχολούμενοι εἰς τὴν βιομηχανίαν αὐτὴν διατρέχουν τοὺς ἰδίους κινδύνους. Διότι ὁ ἐργάτης, ὁ ὁποῖος ἔρχεται εἰς ἐπαφὴν μὲ τὸν κίνδυνον αὐτόν, ὑφίσταται ἀμεσώτερον τὰς συνεπείας καὶ τὰς ἐπιδράσεις. Κατὰ τὴν στατιστικὴν τοῦ 1922, τὴν ὁποίαν ἐξέδωκε τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ὑγιεινῆς, ἐπὶ 1000 κατοίκων οἱ ὁποῖοι ἀπεθνήσκουν, 42% ἀποθνήσκουν φυματικοὶ καπνεργάται. Δηλαδὴ εἶναι τεραστία ἡ ἀναλογία τῆς θνησιμότητος. Ὅταν, λοιπόν, ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας τοὺς κινδύνους αὐτούς, τοὺς ὁποίους διατρέχουν οἱ καπνεργάται, οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ὑπερβοῦν ἓν ὡρισμένον ὅριον τῆς ἡλικίας, τὸ ὁποῖον κατὰ μέσον ὅρον εἶναι τὸ 50όν, λάβετε δὲ ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι τὸ ἀνώτερον ἡμερομίσθιον εἶναι 105 δραχ. τὰς ὁποίας ὅμως δὲν παίρνει παρὰ μόνον μία μικρὰ κατηγορία, διότι ὑπάρχει ἡ κατηγορία τῶν πασταλτζήδων, οἱ ὁποῖοι ἀμείβονται κατὰ μέσον ὅρον μὲ 34–40 δραχ. ἡμερησίως, ἐὰν πάρετε λοιπόν, τὴν ἀναλογίαν αὐτήν, θὰ ἴδητε ποῖος εἶναι ὁ μέσος ὅρος τῶν ἡμερομισθίων τῶν καπνεργατῶν.

§203Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκον.). Τὰ ἡμερομίσθια τῶν ἀνδρῶν κυμαίνονται ἀπὸ 80–100 δραχμάς, τῶν γυναικῶν δὲ μόνον εἶναι 40–42.

§204Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Σᾶς λέγω, ὅτι δὲν δύναμαι λεπτομερῶς νὰ σᾶς ἀναπτύξω ἀριθμούς, ἀλλὰ σᾶς ἀναφέρω τοὺς ἀριθμοὺς τῆς στατιστικῆς. Ἀλλά, Κύριοι Συνάδελφοι, ὅταν ἐξετάζεται ἓν ἐργατικὸν πρόβλημα, δὲν πρέπει νὰ ἐξετάζηται μόνον ἀπὸ ἐργατικῆς ἀπόψεως, διότι τοῦτο θὰ ἦτο μία μονομέρεια καὶ δὲν θὰ ἠδύνατο παρὰ νὰ ἱκανοποιήσῃ ὡρισμένην μόνον κατηγορίαν ἀνθρώπων καὶ ὄχι τὸ σύνολον τῶν πολιτῶν. Τὸ πρόβλημα πρέπει νὰ ἐξετάζηται ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ ποία εἶναι ἡ σχέσις τῆς ἐργατικῆς τάξεως πρὸς τὴν θέσιν τοῦ προϊόντος καὶ πρὸς τὴν ἀντοχὴν τοῦ προϊόντος, δὲν σᾶς λέγω δὲ καμμίαν ὑπερβολήν, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ συμφωνήσῃ μὲ τὰ συμπεράσματα τὰ ὁποῖα κάμνω, διότι ταῦτα προέρχονται ἐκ συλλογισμῶν οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀκριβεῖς. Τὰ ἑλληνικὰ καπνὰ εἶναι λάθος νὰ ἐξετάζωνται μόνον ἐν σχέσει μὲ τὴν δυναμικότητά των. Πρέπει νὰ ἐξετάζωνται καὶ ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὀλικὸν ποσὸν τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς, ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς τὰ 3 δισεκατομμύρια Ποία ἡ θέσις τοῦ ἑλληνικοῦ προϊόντος ἀπέναντι αὐτῆς τῆς παραγωγῆς; Ἡ ποιότης των εἶναι τοιαύτη, ὥστε ν’ ἀναγκάζῃ τὴν παραγωγὴν νὰ προσέχῃ περισσότερον εἰς αὐτό; Ποία ἡ στάσις τοῦ καπνεμπορίου ἀπέναντι τῆς φύσεως αὐτῆς τοῦ προϊόντος; Ὁ καπνέμπορος ἐν Ἑλλάδι ἔχει μεγαλυτέραν ἀνάγκην νὰ ἀγοράσῃ εἰς εὐθηνὰς τιμάς, διότι ἐμπορεύεται τὸ προϊόν εἰς ξένας ἀγοράς. Ἑπομένως ἡ παραγωγὴ ἔχει πᾶν συμφέρον νὰ πωλῇ εἰς εὐθηνὰς τιμάς, ὥστε νὰ μὴ στραφῇ τὸ ἐμπόριον πρὸς τὰ καπνὰ τῆς Καλλιφορνίας, τὰ ὁποῖα εἶναι εὐθηνότερα.

§205Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ (Ὑπ. Ἐθν. Οἰκ.). Δὲν νομίζετε, ὅτι ὡρισμένη ποιότης τῶν λεγομένων ἀρωματικῶν καπνῶν εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν καπνοβιομηχανίαν καὶ ὅτι αἱ ξέναι καπνεμπορικαὶ ἑταιρίαι ἀναποδράστως θὰ ἀγοράσουν τὰ καπνὰ αὐτά;

§206Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Καθόσον γνωρίζω ἐκ τῆς μελέτης τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, ἡ τάσις τοῦ διεθνοῦς καπνεμπορίου εἶναι ν’ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὰς ἀξιώσεις τῆς καταναλώσεως περὶ ἀναμίξεως ἀρωματικῶν καπνῶν. Ἰδού, λοιπόν, ὁ μέγας κίνδυνος τῶν ἑλληνικῶν καπνῶν. Ἀπέναντι τοῦ κινδύνου τούτου πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ μίαν ὡρισμένην καπνικὴν πολιτικὴν καὶ διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο πρέπει νὰ ἐνδιαφέρεται ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς. Γνωρίζετε, Κύριοι, ὅτι εἰς τὴν Τουρκικὴν Δημοκρατίαν δὲν ἐπιτρέπεται ἡ ἐγκατάστασις ξένων καπνεμπορικῶν ἑταιριῶν, διότι διέγνωσαν τὸν κίνδυνον τὸν ὁποῖον διατρέχουν τὰ καπνὰ των; Ἰδοὺ ποία εἶναι ἡ θέσις τοῦ καπνικοῦ ζητήματος καὶ ὄχι ἡ μονομερὴς ὑποστήριξις τῶν καπνεμπόρων. Δὲν εἶναι συμφέρον νὰ ἐξαφανισθοῦν 200.000 καπνοπαραγωγῶν, ἀλλ’ εἶναι προτιμότερον νὰ ἐξαφανισθοῦν δέκα καπνέμποροι καὶ μάλιστα ξένοι. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ὑπέβαλε νομοσχέδιον, δι’ οὗ ἡ καπνοπαραγωγὴ θὰ περιήρχετο εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, θὰ ἀπετέλει τοῦτο μίαν πολιτικήν, διὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἠδυνάμεθα νὰ συζητήσωμεν ὅσα μέτρα θέλετε. Τὰ ἄλλα εἶναι μόνον λόγοι, δὲν ἔπρεπε δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἐκδώσῃ τὸ ἀνακοινωθέν, ὅτι δὲν θὰ ἔλθῃ εἰς οὐδεμίαν συνεννόησιν μὲ τοὺς καπνεργάτας ἐὰν δὲν λήξῃ ἡ ἀπεργία. Τοῦτο ἐξηρέθισε τὰ πνεύματα, διότι ἀντελήφθησαν οἱ καπνεργάται ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι διαιτητής, εἰς τὴν διαφορὰν αὐτῶν καὶ τῶν καπνεμπόρων, ἀλλ’ ὅτι εἶναι ὑπερασπιστὴς τῶν καπνεμπόρων. Πρέπει τὸ ζήτημα νὰ τεθῇ—ὡς καὶ εἶναι—ὡς πρόβλημα κοινωνικὸν καὶ τότε θὰ καταλήξετε εἰς συμπεράσματα εὐνοϊκὰ πρὸς τοὺς καπνεργάτας, οἵτινες ἀμύνονται δι’ ὡρισμένα πενιχρότατα δίκαια αὐτῶν, θὰ προλάβητε δὲ τοιουτοτρόπως καὶ τὴν καταστροφὴν τοῦ πολυτιμοτέρου προϊόντος, τὸ ὁποῖον ἔχει ἡ Ἑλλάς.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μερκούρης.

§208Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Διακόπτων ὁ κ. Ὑπουργὸς κἄποιον ἐκ τῶν κυρίων ῥητόρων, ἐχαρακτήρισε τὴν ἀπεργίαν ὡς ἄστοχον, ὡς ἄκαιρον καὶ ὡς ἔργον τοῦ κομμουνισμοῦ. Δὲν ἔχομεν πληροφορίας τοιαύτας, ὥστε νὰ ἀμφισβητήσωμεν τὰ λεγόμενα ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄλλωστε δὲν δικαιούμεθα νὰ ἀμφισβητήσωμεν δηλώσεις, γενομένας ἀπὸ τῆς ἐπισήμου ὑπουργικῆς ἕδρας. Ἐζητήσαμεν ὅμως τὸν λόγον, διὰ νὰ κατηγορήσωμεν καὶ ἡμεῖς τὴν Κυβέρνησιν, νὰ κατηγορήσωμεν αὐτήν, διότι ἐνῷ εἴχομεν ἀπὸ καιροῦ προαναγγείλει τὴν ἀπεργίαν καὶ τὴν συστηματικὴν καλλιέργειαν τοῦ ἐδάφους διὰ τὴν διενέργειαν ταραχῶ, αἱ ὁποῖαι ἠδύναντο νὰ διασαλεύσουν τὴν ὁμαλότητα τῆς Χώρας, δὲν ἔλαβεν αὕτη τὰ μέτρα τὰ προσήκοντα, ἵνα προλάβῃ τὰ σήμερον λαμβάνοντα χώραν. Βεβαίως ἔργον τοῦ κομμουνισμοῦ θεωρεῖται καὶ ἐκ μέρους ἡμῶν ἡ ἀπεργία, ἡ ὁποία σήμερον μαστίζει τὴν Χώραν. Εἶναι πρόγραμμα τοῦ κομμουνισμοῦ νὰ ἐνεργῇ κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ προκαλῇ ἀταξίας ἐν τῇ Χώρᾳ, ἀντιθέτως ὅμως ἔχει καθῆκον καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀφίσῃ κατὰ μέρος ὅλας τὰς προλήψεις καὶ προκαταλήψεις καὶ νὰ λάβῃ τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ σαρώσουν διὰ παντὸς τὸν κομμουνισμὸν ἐκ τῆς Χώρας.

§209Σ. ΜΑΞΙΜΟΣ. Ὄχι τὸν Μοναρχισμόν;

§210Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὄχι τὸν Μοναρχισμόν, Κύριε Βουλευτά. Διότι ὁ Μοναρχισμὸς ἐμπνέεται ἀπὸ τὰ εὐγενέστερα ἰδεώδη καὶ ἀπὸ τὴν ἀναγνώρισιν πάντων τῶν φιλελευθέρων ἀρχῶν καὶ δικαιωμάτων, πρὸ παντὸς δὲ τῆς ἰσότητος τῶν πολιτῶν. Ἐνῷ σεῖς οἱ κομμουνισταὶ εἶσθε μία αἵρεσις, ἀποτελοῦσα εὐτυχῶς ἐλαχίστην μειοψηφίαν καὶ ἐπιζητεῖτε νὰ ἐπικρατήσητε διὰ τῆς βίας καὶ ἀνατρέψητε οὐχὶ διὰ τῆς πλειοψηφίας ἀλλὰ διὰ τοῦ αἵματος μίαν κατάστασιν ἑδραζομένην ἐπὶ τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Ἡμεῖς εἴμεθα μοναρχικοὶ καὶ ὡς τοιοῦτοι σεβόμεθα τὴν λαϊκὴν κυριαρχίαν καὶ ἔχομεν ἀναγάγει αὐτὴν εἰς δόγμα. Ἰδοὺ ἡ μεταξὺ ἡμῶν καὶ ὑμῶν διαφορά. Ἐὰν ὅμως, ὅπως εἶπον τινὲς καὶ ἐγὼ τὸ πιστεύω, ἡ σημερινὴ ἀπεργία εἶναι ἔργον τοῦ κομμουνισμοῦ, δὲν εἶναι ὀλιγώτερον ὑπεύθυνος καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἥτις δὲν ἔσπευσεν εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ προγράμματος τῆς κοινωνικῆς προνοίας, τὸ ὁποῖον ἄλλοτε ἔφερον ἐγὼ ἐνώπιον ὑμῶν καὶ ὅπερ βελτιώνει κατὰ τοιοῦτον τρόπον τὴν θέσιν τοῦ ἐργάτου, ὥστε νὰ δημιουργῇ εἰς αὐτὸν κατάστασιν ἀνεκτὴν καὶ τὸ ὁποῖον διευκολύνει τὴν συνεργασίαν τῶν συντηρητικῶν ἐργατῶν πρὸς τὸν ἐργοδότην, πρὸς πρόοδον καὶ τῆς ἐργασίας καὶ τῆς τακτικῆς λειτουργίας τῆς κοινωνικῆς μηχανῆς. Εἴχομεν τὴν τιμὴν νὰ διευθύνωμεν τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐσχάτως, τὰ δὲ μέτρα τὰ ὁποῖα εἰσηγήθημεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐκείνην πρὸς βελτίωσιν τῆς θέσεως τοῦ ἐργάτου, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω δημοσίᾳ, ὅτι ἔτυχον τῆς ἀπολύτου ἐπιδοκιμασίας πάντων τῶν Ἀρχηγῶν τῶν ἐν τῇ Κυβερνήσει καὶ Βουλῇ κομμάτων, τῶν μετασχόντων τῆς Οἰκουμενικῆς. Ἀναφέρω ἁπλῶς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, διὰ ν’ ἀποδείξω ὅτι τὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα τότε ἐκυβέρνων τὴν Χώραν, πλεῖστα δὲ ἐξ αὐτῶν κυβερνοῦν καὶ σήμερον, εἶχον ὅλην τὴν ἀγαθὴν διάθεσιν νὰ συμβάλλωσιν ὑπὲρ τῆς βελτιώσεως τῆς θέσεως τοῦ ἐργάτου καὶ ὑπὲρ τῆς καθιερώσεως κοινωνικῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία καὶ μόνη θὰ ἀπεμάκρυνεν ἀπὸ τὴν Χώραν τὰς μεταξὺ ἐργοδοτῶν καὶ ἐργατῶν προστριβὰς, αἱ ὁποῖαι διὰ τῆς ἐπιτηδείου παρεισφρύσεως τοῦ κομμουνισμοῦ εἰς τὰς δεινοπαθούσας ἐργατικὰς μάζας, ἰδίως εἰς μερικὰ ἐπαγγέλματα, μεγαλοποιοῦνται καὶ προκαλοῦσι τὰς ρήξεις. Τὴν φιλεργατικήν μας πολιτικήν, εὐτυχῶς, οὐχὶ μόνον υἱοθέτησεν, ἀλλὰ καὶ εἰς πολλὰ σημεῖα ἐπλούτισεν ὁ νῦν ἐπὶ τῆς Ἐθν. Οἰκονομίας Ὑπουργός. Διατί ὅμως ταλαντεύεται εἰς τὴν ὑποβολὴν αὐτῶν καὶ τὴν ψήφισιν ὑπὸ τῆς Βουλῆς; Θερμῶς θὰ συστήσωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν ἐπιψήφισιν τῶν ἐργατικῶν νομοσχεδίων καὶ ἐγκαινιασθῇ οὕτω ἡ πολιτικὴ προσεγγίσεως τῶν ἀπόψεων τῶν ἐργατικῶν πρὸς τὰς ἀπόψεις τῶν ἐργοδοτῶν καὶ καταστῇ δυνατὴ εἰλικρινὴς καὶ συνειδητὴ συνεννόησις μεταξὺ τῶν δύο αὐτῶν παραγωγικῶν τάξεων, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἑδράζεται ἡ πρόοδος καὶ εὐημερία τῶν ἐργαζομένων τάξεων. Ἐντελῶς ἰδιαιτέρως αἱ καπνεργατικαὶ τάξεις θέλουν ὠφεληθῇ καὶ παραλλήλως θέλομεν ἴδῃ προαγόμενον τὸ ἐν γένει καπνικόν μας ζήτημα. Τὸ ζήτημα τοῦτο, Κύριοι Συνάδελφοι, εἶναι τοιοῦτον, ὥστε δὲν δύναται, μὲ τὴν ταχύτητα μάλιστα μεθ’ ἧς ἐκθέτω ὑμῖν τὰς ἀπόψεις μου, νὰ τεθῇ πρὸς συζήτησιν τὴν ἑσπέραν ταύτην καὶ νὰ λυθῇ. Ἔχομεν σήμερον πρὸ ἡμῶν καπνεργατικὸν ζήτημα, τὸ εἴχομεν καὶ πέρυσι, τὸ εἴχομεν καὶ πρὸ ἐτῶν καὶ θὰ τὸ ἔχωμεν ἀσφαλῶς καὶ εἰς τὸ μέλλον, ἐφόσον δὲν ἐξετάζεται καὶ δὲν λύεται τὸ ὅλον καπνικὸν ζήτημα. Δὲν δυνάμεθα, ἀτυχῶς, νὰ χωρίσωμεν τὸ ὅλον ζήτημα εἰς κατ’ ἰδίαν μέρη, οὔτε νὰ μεριμνήσωμεν ὑπὲρ τῶν καπνεργατικῶν συμφερόντων, ἀδιαφοροῦντες διὰ τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ ἐθνικοῦ προϊόντος, τοῦ καπνοῦ, ὅταν μάλιστα ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας τὸν ἐπικίνδυνον συναγωνισμόν, τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίζει ἡ ἑλληνικὴ ἀγορά, λόγῳ τῶν διαφόρων βαρῶν διὰ τῶν ὁποίων ἔχομεν ἐπιβαρύνει τὸ προϊόν τοῦτο, ἐν συγκρίσει μάλιστα μὲ τοὺς γείτονάς μας καὶ συναγωνιστάς μας, δηλαδὴ τὴν Βουλγαρίαν καὶ τὴν Τουρκίαν. Ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν τὴν ἐπιθυμίαν καὶ τὴν εὐχὴν τοῦ τὸ νὰ ἐξετασθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ἐνδελλεχῶς καὶ ταχέως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, τῆς Βουλῆς καὶ τῆς εἰδικῶς συσταθείσης ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου Καπνικῆς Ἐπιτροπῆς, ὑποβληθῶσι δὲ τὰ συμπεράσματα ἐκ τῆς ἐξετάσεως ταύτης τὸ ταχύτερον πρὸς ἐπιψήφισιν. Εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ δεχθῇ εὐμενῶς τὰ πορίσματα τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης. Εἶναι γεγονός, ὡς εἶπον καὶ πρὸ ὀλίγου, ὅτι αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις ἔδειξαν πάντοτε μέριμναν ὑπὲρ τῶν ἐργατῶν, ὅλως δ’ ἰδιαιτέρως ὑπὲρ τοῦ καπνεργατικοῦ στοιχείου. Εἶναι ὅμως ἀπογοητευτικὸν δι’ ἐκείνους οἵτινες μεθ’ ὅλης τῆς εἰλικρινείας ἠθέλησαν νὰ βελτιώσουν τὴν θέσιν τῶν καπνεργατῶν, νὰ αὐξήσουν τὰ ἡμερομίσθια αὐτῶν, νὰ τοὺς ἀσφαλίσουν ἀπὸ τοῦ γήρατος καὶ τῶν ἀσθενειῶν, ἀπὸ τῆς ἀνεργίας ἀκόμη, νὰ βλέπουσιν εἰς κάθε κίνησιν ἀνατρεπτικήν, εἰς κάθε κίνησιν διαταράξεως τῆς τάξεως τῆς Χώρας νὰ πρωτοστατῇ τὸ καπνεργατικὸν στοιχεῖον. Διὰ τοῦτο πρέπει νὰ τονισθῇ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι ἔχομεν τὴν ἀξίωσιν, ἐν τῇ κοινωνικῇ καὶ φιλεργατικῇ ἡμῶν πολιτικῇ, νὰ ἐπιβληθῇ ἀφ’ ἑνὸς τὸ κράτος τοῦ νόμου εἰς ἐκείνους οἵτινες διαταράσσουν συστηματικῶς τὴν τάξιν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ οἱ καπνεργάται νὰ δείξουν καὶ πάλιν τὴν συντηρητικότητα καὶ τὴν ἐχεφροσύνην τὴν ὁποίαν ἐπέδειξαν εἰς προηγουμένας παρομοίας περιστάσεις. Ἐπίσης θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐπέμβῃ διαιτητικῶς, καθ’ ὃ δικαίωμα ἔχει, ἐν τῇ σήμερον λαβούσῃ χώραν ῥήξει καὶ ἐν τῷ καθήκοντι αὐτῆς ὡς διαιτητοῦ νὰ προσπαθήσῃ νὰ συμβιβάσῃ τὰ διεστῶτα μέρη, ὡς καὶ πρὸ ὀλίγου εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας Ὑπουργός. Ἐν τῇ τοιαύτῃ της παρεμβάσει παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει καὶ ἡ σύστασις ἡμῶν περὶ τακτοποιήσεως τοῦ βασικοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἴσως ἐδημιούργησε τὴν σημερινὴν ἀπεργίαν. Ἂς σταθμίσῃ καὶ μελετήσῃ αὐτὸ κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ν’ ἀποδώσῃ δικαιοσύνην εἰς τοὺς ἐργάτας. Ἐννοῶ τὸ ζήτημα τῆς ἀπὸ ἔτους κανονισθείσης ἀναλογίας τοῦ ἐργατικοῦ ἡμερομισθίου πρὸς τὴν Ἀγγλικὴν λίραν. Παρακολουθήσατε καὶ θὰ ἴδητε διὰ τῆς μελέτης σας ἂν εἶναι ἱκανοποιητικὴ ἡ τότε διαθεῖσα ἀναλογία διὰ τὴν σημερινὴν περίστασιν τῆς αὐξήσεως τοῦ τιμαρίθμου τῆς ζωῆς. Εἶναι γνωστὰ τὰ πράγματα ὥστε νὰ μὴ ἔχω ἀνάγκην νὰ ἐπεκταθῶ ἐπ’ αὐτῶν. Νομίζω δέ, ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις, ἔστω καὶ ἀργά, θελήσῃ νὰ παρέμβῃ ὑπὸ τοιοῦτον πνεῦμα, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ καταλήξῃ εἰς τὸν ἄμεσον τερματισμὸν τῆς σημερινῆς διαταραχῆς. Ἂς μὴ παραλείψῃ ὅμως ἐν τῷ μέλλοντι, ἂν θέλῃ νὰ μὴ ἔχωμεν συχνὰς ἐπαναλήψεις τῶν λυπηρῶν συμβάντων, παραλλήλως πρὸς τὴν κοινωνικὴν καὶ φιλεργατικὴν αὐτῆς πολιτικήν, νὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα ἔναντι τῶν κομμουνιστῶν καὶ καθαρίσῃ τὴν Χώραν ἀπὸ τοὺς ἐλαχίστους εὐτυχεῖς ταραχοποιούς, οἱ ὁποῖοι ἑκάστοτε διαταράσσουν τὴν κοινὴν ἡσυχίαν καὶ τάξιν.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπακόπουλος.

§212Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ βῆμα μὲ ἔφερε, Κύριοι Βουλευταί, ὁ ἐνθουσιασμὸς τὸν ὁποῖον ἠσθάνθην ἀπὸ τὴν τελευταίαν φράσιν τῆς ἀγορεύσεως ἐπιφανοῦς μέλους τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως τοῦ κ. Μπακάλμπαση, ὅστις τερματίζων τὴν ἀγόρευσίν του εἶπε «δὲν πρέπει νὰ ὑποδαυλίζωμεν τὰς διαμάχας τῶν τάξεων». Ἐτελείωσε μὲν οὕτω, ἤρξατο ὅμως τῆς ἀγορεύσεώς του διὰ τῶν λέξεων «κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν...». Δὲν γνωρίζω, ἐὰν διὰ τὴν ἔναρξιν καὶ διὰ τὸν ἐπίλογον συνεννοήθη μετὰ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ὁμάδος εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει. Ἐὰν τοῦτο συνέβη, ἀσφαλῶς θὰ εὑρέθησαν ἐν πλήρει διαστάσει, διότι, ὡς ἐνθυμεῖσθε, ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς κατ’ ἐπανάληψιν ἠγωνίσθημεν δι’ ἀγορεύσεων κατὰ τῶν συστημάτων τὰ ὁποῖα ὑποδαυλίζουν τὰς διαμάχας τῶν διαφόρων τάξεων καὶ ὑπὲρ τῶν ὁποίων τόσον ἐνθέρμως συνηγορεῖ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως. Κύριοι Συνάδελφοι, οἱ πολιτικοί, οἱ ἔχοντες συναίσθησιν τῆς ἀποστολῆς των, πρέπει, προκειμένου περὶ ζητημάτων τοιαύτης φύσεως, νὰ συσπειρῶνται περὶ τὸ κοινὸν καθῆκον καὶ ἐν συνεννοήσει νὰ συνεργάζωνται καὶ νὰ προσπαθῶσιν ὅπως συμβιβάζουν τὰ διεστῶτα τείνοντες πρὸς τὴν αὐτὴν κατεύθυνσιν, τὴν κατεύθυνσιν τῆς εὐημερίας τοῦ συνόλου τῆς κοινωνίας καὶ τοῦ ἀτόμου, ἥτις ἐπιτυγχάνεται διὰ τῆς ἐνισχύσεως καὶ τῆς ἀκμῆς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Πρέπει εἰς τοιαύτας περιστάσεις νὰ ἐνισχύεται οἱαδήποτε Κυβέρνησις, ὁθενδήποτε προερχομένη, πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν. Καὶ ὅσον ἀνίσχυρος εἶναι μία Κυβέρνησις, ὅπως εἶναι ἡ παροῦσα τοιαύτη, ἐπὶ τοσούτῳ δέον νὰ ἐνισχυθῇ αὕτη πρὸς τοιοῦτον σκοπόν. Ἀφ’ ὅτου εἰσῆλθον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δὲν ἀκούω τίποτε ἄλλο παρὰ περὶ τῶν καπνεργατῶν τῆς Καβάλλας καὶ εἰς τοὺς ὁποίους ἐστάλησαν καὶ πρό τινος χρόνου, ὡς ἐνθυμεῖσθε, 25.000.000 δραχμῶν. Ἀλλὰ μήπως τὰ ἑκατομμύρια αὐτὰ διενεμήθησαν εἰς πράγματι καπνεργάτας; Τὰ ἐπῆραν οἱ διάφοροι κομμουνισταὶ καὶ ἄλλοι ἄεργοι ἢ ἄλλου ἐπαγγέλματος, οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν κατὰ τὸν ἕνα ἢ ἄλλον τρόπον βιβλιάρια καπνεργάτου, ἐνῷ οἱ πραγματικοὶ καπνεργάται δὲν ἔλαβον χρήματα. Ἠρώτησα προηγουμένως τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Ἑνιαίου Μετώπου, τοῦ ὁποίου τὸ κόμμα συνίσταται τὸ γε νῦν εἰς αὐτὸν καὶ μόνον, πῶς παρεισέφρυσαν διάφοροι ξένοι πρὸς τὴν καπνεργατικὴν ἰδιότητα εἰς τοὺς συλλόγους τῶν καπνεργατῶν, καὶ μοῦ εἶπε «θὰ σᾶς ἀπαντήσω», ἀλλὰ δὲν ἀπήντησε. Δὲν εἶμαι ἐναντίον τῶν καπνεργατῶν, εἶμαι ὑπὲρ αὐτῶν μὲ μίαν διαφορὰν ἀπὸ τοὺς ὑποστηρικτὰς αὐτῶν, ὅτι εἶμαι ὑπὲρ ὅλων τῶν ἐργατῶν ὅλης τῆς Ἑλλάδος. Δὲν εἶναι ὁ ἀγρότης ἐργάτης; Αὐτός, ὅταν καταστρέφεται ἡ ἐσοδεία του, δὲν ἔχει οὔτε τὸν ἐπιούσιον ἄρτον. Ὅ,τι εἶχε τὸ διέθεσεν εἰς σπόρον καὶ δαπάνην πρὸς καλλιέργειαν τοῦ ἀγροῦ του, ὁ ὁποῖος καταστραφεὶς δὲν τοῦ ἀπέδωσε τίποτε. Διατί δι’ αὐτόν, κύριε Ἀρχηγὲ τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὁ ὁποῖος προσποιεῖσθε τὸν φιλεργατικόν, καὶ σεῖς, κ. Ἀρχηγὲ τοῦ Ἑνιαίου Μετώπου, δὲν ὡμιλήσατε ποτέ; Διατί διὰ τοὺς ἀγρότας αὐτοὺς τοὺς σκαπανεῖς τῆς ἐθνικῆς μας Οἰκονομίας δὲν ἐμεριμνήσατε ποτέ, ἀλλ’ ἐσκέφθητε νὰ δημαγωγήσητε, ὁμιλοῦντες μόνον διὰ τοὺς καπνεργάτας Καβάλλας; Πράττετε τοῦτο, διότι ἐκεῖ εἶναι συμπαγὴς μᾶζα ἐργατῶν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι οἱ καπνεργάται τῆς Καβάλλας κομμουνισταί. Εἶναι ἐλάχιστοι οἱ ἐκμεταλλευταὶ τῶν καπνεργατῶν τῆς Καβάλλας, εἶναι ἐλάχιστοι οἱ ὁποῖοι παρασύρουν αὐτοὺς εἰς ἀπεργίας. Ὡμιλήσατε περὶ τῶν καπνεργατῶν, ἀλλὰ διατί δὲν ἐσκέφθητε διὰ τοὺς ἀχθοφόρους π.χ.; Δὲν εἶναι ἐργάται αὐτοί; Διατί δὲν ἐσκέφθητε τοὺς καλλιεργητὰς τῆς γῆς, οἱ ὁποῖοι πολλάκις οὐ μόνον εὑρίσκονται, ὡς εἶπον, εἰς κατάστασιν πλήρους ἐνδείας, ἀλλὰ καὶ μετὰ δυσκολίας ἢ καὶ οὐδόλως ἀπαλλάσσονται ἀπὸ τὰς παντοειδεῖς φορολογίας; Ὁ καπνεργάτης τῆς Καβάλλας ἐργάζεται 165 ἡμέρας. Ἔχει δικαίωμα συντάξεως καὶ λαμβάνει περίπου 16.000 χιλ. δραχμὰς ἕκαστον μέλος τῆς οἰκογενείας του ἐτησίως. Λαμβάνει ἐπίδομα ἀνεργίας ἐπὶ δύο μῆνας καὶ κατὰ τὸ διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἐργάζεται ἐπεξεργαζόμενος τὸν καπνόν, λαμβάνει 20 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν τοῦ ἐπεξεργαζομένου καπνοῦ, ἤτοι 100 δραχμ. ἐπὶ πλέον τὴν ἡμέραν. Ἡ ἀναρχία, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖτε, ἔχει στήσει τὸ στρατηγεῖον της ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ὅταν τόσον ἐλευθέρως ἀνέρχεται δ’ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑνιαίου Μετώπου εἰς τὸ βῆμα καὶ διακηρύσσει, ὅτι θὰ ἀνατρέψωσι τὸ ἀστικὸν καθεστώς, καὶ ἐκτυποῦνται οἱ λόγοι του καὶ διανέμονται εἰς τὰς τρώγλας, εἰς τὰς ὁποίας συγκεντροῦνται καὶ συνωμοτοῦν οἱ ὁμόφρονές του διὰ νὰ ἀνατρέψωσι τὸ ἀστικὸν καθεστώς. Δὲν ἔχομεν διακρίσεις τάξεων, ἀλλὰ προσπαθεῖτε νὰ δημιουργήσητε τοιαύτας, διὰ νὰ ἐκμεταλλευθῆτε αὐτάς. Δὲν ὑπάρχουν τάξεις, ὑπάρχει λαὸς Ἑλληνικὸς τοῦ ὁποίου μέλη ἀποτελοῦν καὶ οἱ καπνεργάται τῆς Καβάλλας, τοὺς ὁποίους ἡμεῖς συμπαθοῦμεν ἀπείρως. Ἄν θελήσητε, κύριοι Συνάδελφοι, νὰ διαβαθμίσητε τοὺς ἐργάτας κατὰ τὸν βαθμὸν τῆς χρησιμότητος ἑκάστου ἐν τῇ κοινωνίᾳ, πρῶτοι εἰς τὴν σειρὰν ν’ ἀναγραφοῦν οἱ ἀγρόται, διότι αὐτοὶ εἶναι οἱ πραγματικοὶ παραγωγοί, καὶ τελευταῖοι οἱ καπνεργάται. Καὶ ὅμως ὅλοι σεῖς ἀπασχολεῖσθε μὲ τοὺς καπνεργάτας, τοὺς ὀλιγώτερον χρησίμους ἐν τῇ Ἑλληνικῇ Κοινωνίᾳ καὶ δὲν λαμβάνετε μέτρα ριζικά, μέτρα γενικὰ διὰ νὰ καλλιτερεύσητε τὴν παραγωγὴν καὶ τὴν κατανάλωσιν τοῦ καπνοῦ, ὅπως πρέπει βεβαίως νὰ ληφθῶσι μέτρα καὶ διὰ τὴν κατανάλωσιν καὶ ἄλλων ἑλληνικῶν προϊόντων, ὡς π.χ. τοῦ ἐλαίου, τῆς σταφίδος κλπ. Ὁμιλεῖτε περὶ Ἀμερικανικῆς ἀγορᾶς χωρὶς νὰ ἔχητε γνῶσιν οὐδόλως τῶν κατ’ αὐτήν, σεῖς οἱ φιλοδοξοῦντες, ἔστω καὶ διὰ τοῦ ἀναλογικοῦ συστήματος, νὰ κυβερνήσητε τὴν Χώραν, δὲν ἠσχολήθητε οὔτε ἐλάβατε παντάπασι τὸν κόπον νὰ μάθητε πῶς εἰσάγονται καὶ πῶς καταναλίσκονται τὰ προϊόντα εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν ἀγοράν. Μάθετε, ὅτι πᾶσα προσπάθεια καταβάλλεται πρὸς δυσφήμησιν τῶν ἑλληνικῶν προϊόντων, μάθετε, ὅτι τὸ ἑλληνικὸν ἔλαιον π.χ. ἐκρίθη ἄλλοτε ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ἀμερικανικῶν ἀρχῶν κατάλληλον μόνον πρὸς λίπανσιν μηχανῶν, διότι ἀποστέλλονται ἐκεῖ νοθευμένα μετ’ ἄλλων οὐσιῶν ἢ ἦσαν τῆς τελευταίας ποιότητος. Καὶ τοῦτο χάρις εἰς τὴν ἀπληστίαν τῶν ἑλληνικῶν ἐξαγωγέων καὶ τὴν ἔλλειψιν σχετικῶν νόμων, ὅπως ἰσχύουσιν εἰς πάντα τὰ πεπολιτισμένα Κράτη. Παρόμοιον τί συμβαίνει καὶ τώρα μὲ τὰ καπνά. Ἐξάγονται ὡς πρώτης ποιότητος, ἐνῷ συσκευαζόμενα ἀναμιγνύονται μετὰ χειρίστης ποιότητος τοιούτων. Ἡ μονομερὴς καὶ ἡ ἐφ’ ἅπαξ βοήθεια μιᾶς τάξεως ἐργατῶν δὲν συνεπάγεται καὶ τὴν διαρκῆ αὐτῶν ἐπάρκειαν τῶν χρειωδῶν τῆς ζωῆς. Εὔρυνσις τῶν τόπων καταναλώσεως τῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων καὶ ἐπαύξησις τῆς παραγωγῆς εἶναι ὁ ἀσφαλέστερος τρόπος τῆς ἐπιτεύξεως διαρκοῦς ἐργασίας καὶ εὐημερίας. Ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ τοιοῦτον τι, ὅταν εἰς τὴν μεγαλυτέραν χώραν καὶ εἰς τὴν μεγαλυτέραν ἀγοράν, ὡς εἶναι αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι, ἀποστέλλονται ὡς Πρόξενοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι καὶ οἱ ἐμπορικοὶ ἐκπρόσωποι τῆς Χώρας, ἄνθρωποι ἄμοιροι πάσης ἐμπορικῆς γνώσεως καὶ οἱ ὁποῖοι νομίζουν, ὅτι ἡ ἀποστολή των συνίσταται εἰς τὸ νὰ ποζάρουν ἐνώπιον τοῦ δημοσιογραφικοῦ φακοῦ φέροντες ὑψηλὸν πῖλον; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῶσι τοιαῦτα πράγματα, ὅταν τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα ἀνατίθενται κατὰ κανόνα εἰς ἀνθρώπους παντελῶς ἀκαταλλήλους; Ἐὰν σεῖς, οἱ ἐπὶ τόσα ἔτη κυβερνῶντες τὴν Ἑλλάδα καὶ φωνασκοῦντες ὑπὲρ τῶν ἐργατῶν δῆθεν, εἴχατε πράγματι τὸ ἐνδιαφέρον ν’ ἀσχοληθῆτε μὲ τοιαύτης φύσεως ζητήματα θὰ ἐβλέπατε, ὅτι καὶ ὁλόκληρος ἡ Ἑλλὰς ἐὰν ἐφυτεύετο μὲ καπνὰ δὲν θὰ ἐξήρκει διὰ τὴν παμμεγίστην ἀμερικανικὴν ἀγοράν. Τὸ αὐτὸ δύναται νὰ λεχθῇ καὶ διὰ τὴν σταφίδα καὶ δι’ ἄλλα ἑλληνικὰ προϊόντα. Ἐὰν ἠθέλετε ἀσχοληθῆ περὶ τὰ τοιαῦτα θὰ ἐμανθάνετε, ὅτι ἐν Ἀμερικῇ ὑπάρχουσι δύο, οὕτως εἰπεῖν, ἀγοραὶ ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα. Ἡ ἀποτελουμένη ἀπὸ τοὺς Ἰταλούς, Ἕλληνας, Τούρκους καὶ λοιποὺς μετανάστας τῆς Νοτίου Εὐρώπης καὶ Ἀνατολῆς καὶ ἡ παμμεγίστη ἀμερικανικὴ ἀγορά, ἡ ἀποτελουμένη ἀπὸ τοὺς Ἀμερικανοὺς καὶ τοὺς μετανάστας τῆς Βορείου Εὐρώπης. Ἡ πρώτη εἶναι ἀξιόλογος μέν, ἐλαχίστη ὅμως ἐν συγκρίσει πρὸς τὴν δευτέραν. Τὰ πλεῖστα τῶν εἰς Ἀμερικὴν ἐξαγομένων ἑλληνικῶν προϊόντων δὲν ἐξέρχονται τῶν ὁρίων αὐτῆς. Καταναλίσκονται μόνον ἐν τῇ πρώτῃ ἀγορᾷ, διότι δὲν ἀποστέλλονται ἐκεῖ κατὰ τρόπον ἀνταποκρινόμενον πρὸς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς μεγάλης ἀγορᾶς. Ἀσχολεῖσθε μὲ ζητήματα ἐπουσιώδη, ὡς εἶναι ὁ θεσμὸς τῆς Γερουσίας τὴν ὁποίαν ἱδρύετε πρὸς ὁλοκλήρωσιν δῆθεν τοῦ πολιτεύματος, ἐνῷ δι’ αὐτῆς νομίζετε, ὅτι θὰ ἐπιτύχητε τὴν ὁλοκλήρωσιν σχεδίου τὸ ὁποῖον ἐθέσατε εἰς ἐφαρμογήν ἀφ’ ὅτου ἐγκατεστήσατε τὴν περίεργον δημοκρατίαν σας. Καὶ δὲν ἠσχολήθητε ποσῶς, οὔτε ἀσχολεῖσθε, μὲ ζητήματα οὐσιώδη ἅτινα πραγματικῶς ἄγουσιν εἰς τὴν εὐημερίαν τοῦ Λαοῦ. Ἡ δημοκοπία ἀπετέλεσε τὸ κύριον χαρακτηριστικὸν τῆς πολιτείας σας. Χάριν αὐτῆς καὶ μόνον καθιερώσατε δικαίωμα ἀποζημιώσεως οὐ μόνον τῶν ἀνέργων, ἀλλὰ καὶ τῶν ἀέργων. Καὶ ἐφόσον δὲν ὑπάρχει ἐργασία διὰ τοὺς καπνεργάτας διατί νὰ μὴ στραφῶσι πρὸς τὴν γεωργίαν ἢ καὶ πρὸς τὴν καλλιέργειαν καὶ παραγωγὴν τοῦ καπνοῦ; Εἶναι περίεργον, τῇ ἀληθείᾳ νὰ πληρώνεται ἡ ἀργία.

§213ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διότι δὲν ὑπάρχει γῆ.

§214Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄς ἔλθουν νὰ τοὺς δώσωμεν ἀπὸ τὴν Τάκκαν.

§215Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ὅταν ἀποξηρανθῇ θὰ σᾶς τοὺς στείλωμεν.

§216Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καθιερώσατε δικαίωμα ἀργίας δι’ ἀνθρώπους ἔχοντας ὅλας τὰς δυνάμεις νὰ ἐργασθῶσι. Τοιοῦτον τι δικαίωμα θὰ ἔπρεπε νὰ καθιερωθῇ μόνον, καὶ δὴ ἐν περιπτώσει παντελοῦς ἐλλείψεως ἐργασίας, διὰ τοὺς ἀναπήρους καὶ τὰς γυναῖκας. Δημιουργεῖτε οὕτω διακρίσεις μεταξὺ τῶν ἑλλήνων ἐργατῶν καὶ ὑπὲρ τῶν ἀέργων Καβάλλας. Ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἔχουσι ἴσα δικαιώματα καὶ τὰς αὐτὰς ὑποχρεώσεις ἀπέναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Ἡμεῖς οἱ βασιλόφρονες, προσηλωμένοι πράγματι εἰς τὰς δημοκρατικὰς ἀρχάς, δὲν θέλομεν τοιαύτας διακρίσεις. Δὲν θέλομεν νὰ διατίθεται χρήματα τοῦ Δημοσίου κατὰ προτίμησιν καὶ δι’ ὡρισμένην μόνον κατηγορίαν ἐργατῶν.

§217Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἀπὸ τὸν κύριον Μερκούρην διετέθησαν.

§218Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πλανᾶσθε ἂν νομίζητε, ὅτι θὰ ἀναλάβω τὴν ὑπεράσπισιν οἱουδήποτε, ὅστις ἔσφαλε. Ἐγώ, Κύριοι, ταῦτα λέγων ἀποβλέπω εἰς ἕνα σκοπόν. Ἀποβλέπω εἰς τὴν διάσωσιν τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος ἀπὸ τὸ μεταπολεμικὸν ρεῦμα τῆς νοσηρᾶς προοδευτικότητος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου δίκην ἀθυρμάτων φέρονται οἱ διάφοροι ἀρχηγοὶ τῶν Δημοκρ. Ἑνώσεων καὶ τοῦ Ἑνιαίου Μετώπου. Ἐπιθυμῶ τὴν ἐμπέδωσιν τῆς ἠθικῆς πολιτικῆς καὶ τὴν ἀναβίωσιν τῆς ἠθικῆς Ἑλλάδος. Καὶ τοῦτο θὰ ἐπιτευχθῇ ἂν τὸ ἐνδιαφέρον σας ἐπεκταθῇ ἐφ’ ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ καὶ ἐξυπηρετήσητε τὰς ἀνάγκας αὐτοῦ δι’ ἔργων καὶ οὐχὶ μόνον διὰ δημοκοπικῶν ἀγορεύσεων. Ὅσα εἴπετε τὴν ἑσπέραν ταύτην ἀπέχουν πολὺ ἀπὸ τοῦ νὰ ἀποβλέπουν εἰς τὸν σκοπὸν αὐτόν. Εἶναι μόνον δημοκοπικά. Εἶναι εὐχερὲς νὰ ἀνέρχεταί τις ἐπὶ τῆς θέσεως αὐτῆς καὶ νὰ λέγῃ: «Στείλατε 25 ἑκατομμύρια διὰ τοὺς ἐργάτας Καβάλλας. Δημιουργήσατε νοσοκομεῖα διὰ τοὺς ἐργάτας τῆς Καβάλλας». Δὲν ὑπάρχουν ἐργάται καὶ ἀλλαχοῦ τῆς Ἑλλάδος; Ἢ μήπως τὰ νοσοκομεῖα τοῦ Κράτους ἠρνήθησαν ποτὲ νὰ περιθάλψουν οἱονδήποτε ἐργάτην; Εἶναι ὀδυνηρὸν νὰ ἐκβιάζεται ἡ Κυβέρνησις ὑπὸ τῶν μπολσεβίκων. Ἄν δὲν ἔχετε τὴν δύναμιν νὰ περιφρουρήσητε τὸ κῦρος τοῦ Κράτους ἀπέναντι οἱουδήποτε, νὰ φύγετε, Κύριοι Ὑπουργοί, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ ἀφήσητε αὐτὴν εἰς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι θὰ δυνηθοῦν νὰ προστατεύσουν τὸ Κράτος καὶ τὸ κοινωνικὸν καθεστὼς κατὰ τῶν ἀπειλῶν τοῦ μπολσεβικισμοῦ.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις κηρύσσεται περαιωμένη. Ὁ κ. Ἀλαμανῆς ἔχει τὸν λόγον.

§220Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Νομίζω, ὅτι ἐκπληρῶ κοινὸν πόθον καταθέτων νομοσχέδιον «περὶ ἀποκαταστάσεως μικροκτηνοτρόφων». Πολλάκις ἐδηλώθη ἐν τῇ Βουλῇ ἐπιθυμία περὶ κατεθέσεως τοιούτου νομοσχεδίου. Μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἀκτημόνων γεωργῶν, μία μεγάλη μερὶς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ κατετρύχετο ἀπὸ χωρίου εἰς χωρίον μεταφερομένη ὑπὸ σκηνὰς καὶ καταδυναστευομένη ἀπὸ διαφόρους περιστάσεις.

§221Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Προβλέπετε διὰ παραχωρήσεως γαιῶν;

§222Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Βεβαίως καὶ γαιῶν.

§223Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κτηνοτρόφος δὲν ἔχει ἀνάγκην νὰ εἶναι ἰδιοκτήτης μικρᾶς ἐκτάσεως γαιῶν, ἔχει ἀνάγκην ἐλευθέρας βοσκήσεως τῶν αἰγοπροβάτων του ἐπὶ μεγάλων ἐκτάσεων. Καθορίσατε κτηνοτροφικὰς περιφερείας μὲ ἀπόλυτον ἐλευθερίαν βοσκήσεως. Καὶ ἄλλοτε μοῦ ἐδόθη εὐκαιρία νὰ εἴπω ἐκ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι χάρις εἰς τὰ ἐπιπόλαια μέτρα τὰ ὁποῖα λαμβάνονται κατὰ ἢ ὑπὲρ τῆς κτηνοτροφίας τείνει αὕτη νὰ καταστραφῇ.

§224Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργ.). Εἶναι ὁ πόθος τὸν ὁποῖον ἐξεδήλωσεν ὁ πληθυσμὸς τῶν σκηνιτῶν. Εἶναι μυριάδες, οἱ ὁποῖοι γυρίζουν τὸ καλοκαῖρι εἰς τὰ βουνὰ καὶ τὸν χειμῶνα κάτω. Κάμνομεν τὴν ἀποκατάστασιν τῶν μικροκτηνοτρόφων τῶν ἐχόντων κάτω τῶν 150 προβάτων. Τοῦτο θὰ γίνῃ διὰ τῆς ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως τῶν λειβαδίων καὶ τῶν βοσκοτόπων ἐν γένει. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ νὰ διαβιβασθῇ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, τὴν ὁποίαν παρακαλῶ νὰ ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της.

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις καὶ ἐπ’ αὐτοῦ θεωρεῖται περατωθεῖσα. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον, εἰς τὰς 6 μ. μ. (ὥρα 2 πρωϊνή)