1927.05.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 71

Τετάρτη 11 Μαΐου 1927

Προεδρία κ. Θ. Σοφούλη

(Ὥρα 6 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικά).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν;

§3Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Χθές, κ. Πρόεδρε, ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ διακόψω τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργόν, ὁμιλοῦντα ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τοῦ Συντάγματος περὶ τῆς ἰδιότητος τοῦ δικαστοῦ, εἰπὼν ὅτι ὁμιλοῦμεν περὶ ἰσοβιότητος καὶ κατοχυρώσεως τῶν δικαστῶν, καθ’ ἣν στιγμὴν δικαστικοὶ λειτουργοὶ ἀπεμακρύνθησαν κατὰ διαφόρους ἐπαναστατικὰς περιόδους κατὰ τρόπον ἥκιστα τιμητικὸν διὰ τὸ Κράτος καὶ ἀκόμη τοὺς δικαστικοὺς αὐτοὺς δὲν τοὺς ἀπεκατέστησεν ἡ Οἰκουμενικὴ Κυβέρνησις. Ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Βοζίκη ἐγένετο παρατήρησις ὅτι θὰ ἔπρεπε τὰς παρατηρήσεις ταύτας νὰ ἀπευθύνω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης καὶ εἶπον ὅτι ἀπευθύνω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ Κυβέρνησις καὶ ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀλληλέγγυος δι’ ὅλας τὰς πράξεις αὐτῶν. Προσέθεσεν ὁ κ. Βοζίκης ὅτι δὲν ἀπεκατέστη εἰσέτι καὶ ὁ πρόεδρος τῶν Πρωτοδικῶν Ἀθηνῶν καὶ εἶπον ὅτι εἰς τὴν παρατήρησίν μου περιλαμβάνεται καὶ τὸ πρόσωπον τοῦ προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν Ἀθηνῶν. Κατέπιν διέκοψεν ὁ ἐκ Λευκάδος βουλευτὴς κ. Καλκάνης, εἰπὼν ὅτι δὲν δύναται νὰ γίνῃ λόγος περὶ αὐτοῦ, διότι ἡ Βουλὴ διὰ ψηφίσματος ἐνέκρινε τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως Κονδύλη, ἡ ὁποία ἀνέστειλε τὴν ἰσοβιότητα τῶν δικαστῶν καὶ ἀπεμακρύνθησαν ἐκ τῆς θέσεώς των μερικοὶ δικαστικοὶ λειτουργοὶ καὶ εἶπεν ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ εἶναι ἀσυνεπὴς πρὸς ἑαυτὴν ἂν ἐπανήρχετο εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ δὲν θὰ εἶχε δικαίωμα νὰ εἰσηγεῖτο τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς. Καὶ ταῦτα μὲν ἔχουσι καλῶς, ἀλλ’ ἐν τοῖς πρακτικοῖς ἀναγράφεται καὶ κάτι τι ἄλλο (ἀναγινώσκει): «Ὁ κ. Κ. Καλκάνης. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου δὲν πρέπει νὰ παρορῶμεν ὅτι ἡ Βουλὴ προσφάτως ἀσκοῦσα τὰ συντακτικά της δικαιώματα διὰ ψηφίσματος ἀπεφάνθη ὅτι καλῶς ἀπηγορεύθη ἡ ὑποψηφιότης τῶν θεραπόντων τοῦ Παγκάλου καὶ ἐνέκρινε καὶ ἀπεφάνθη σαφῶς ὅτι ἦτο ὀρθὴ ἡ ἐνέργεια τοῦ ἀποκλεισμοῦ τούτων ἀπὸ τῶν ἐκλογῶν. Συνεπῶς, ἂν ἄλλως ἀποφανθῇ, θὰ εἶναι ἀσυνεπὴς πρὸς ἑαυτήν, οἱονδήποτε δὲ τυχὸν Διάταγμα ὑποβαλλόμενον παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης πρὸς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον θὰ ἐκθέσῃ τοῦτο εἰς πρᾶξιν ἄντικρυς ἀντικειμένην εἰς τὸ ψήφισμα τῆς Βουλῆς. Ἕνεκα τούτου καὶ δι’ ἄλλους λόγους δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῇ τοιοῦτον προσωπικὸν μέτρον καὶ βραβευθοῦν δικαστικοί, οἵτινες παρὰ τὸ καθῆκόν των, ἔλειχον καὶ λείχουν διαφόρους πολιτευομένους, ἵνα παραμείνουν μακρὰν τῆς θέσεώς των ἐν Ἀθήναις, ὡς ἐπιτυγχάνουν διὰ διαφόρων ἥκιστα δικαστικῶν μέσων καὶ τρόπων. Μόνον μέτρον θὰ ἠδύνατο νὰ δικαιολογηθῇ τὸ ἀποβλέπον εἰς ἐκκαθάρισιν τοῦ Ἀρείου Πάγου». Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι τοιαῦτα δὲν ἐλέχθησαν ἐκ μέρους τοῦ ἐντίμου ἐκ Λευκάδος βουλευτοῦ. Ἐγώ, ὁ ὁποῖος εὑρίσκομαι πολὺ πλησιέστερον ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον, κ. Πρόεδρε, ὁ δὲ κ. Καλκάνης εὑρίσκεται ἀκριβῶς εἰς τὴν θέσιν ἐκείνην, δὲν ἤκουσα νὰ λεχθῶσι τοιαῦτα πράγματα, διότι δὲν θὰ ἤμην διατεθειμένος νὰ ἀφήσω ἄνευ ἀπαντήσεως μίαν βαρεῖαν ὕβριν, ἡ ὁποία στρέφεται ἐναντίον ἑνὸς δικαστικοῦ προσώπου τῆς περιωπῆς καὶ τοῦ κύρους τοῦ κ. Διγενοπούλου.

§4Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Καὶ ἐγὼ ἐκαθήμην ἐκεῖ πλησίον καὶ δὲν ἤκουσα νὰ λεχθῶσι τοιαῦτα πράγματα.

§5Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐγὼ τοὐλάχιστον, κ. Πρόεδρε, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀφήσω ἀπαρατήρητον μίαν τοιαύτην βαρεῖαν ὕβριν, ὅτι ὁ κ. Διγενόπουλος, ὁ πρόεδρος Πρωτοδικῶν Ἀθηνῶν, λείχει καὶ ἔλειχε πολιτευομένους. Ὀφείλω νὰ κάμω τὴν δήλωσιν ὅτι ὁ κ. Διγενόπουλος, καίτοι εἶναι συμπολίτης μου, καίτοι συνδέεται μετ’ ἐμοῦ διὰ στενωτάτης φιλίας, καίτοι ἀδικούμενος, οὐδὲ ἅπαξ μὲ ἐπεσκέφθη ἵνα μοὶ ὁμιλήσῃ περὶ τῆς ὑποθέσεως, ἡ ὁποία τόσον δίκαιον περικλείει καὶ λυποῦμαι διότι ὁ κ. Καλκάνης εἶπεν αὐτοὺς τοὺς λόγους.

§6Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Εἶναι ἀφ’ ἑαυτοῦ φανερὸν τοῦτο, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπιδέχεται οὐδένα δισταγμόν, ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτός, παρὰ πᾶσαν δικαστικὴν ἀρχήν....

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οὐδεμίαν συζήτησιν θὰ ἐπιτρέψω. Τὸ ζήτημα εἶναι ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§8Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Δὲν ἐλέχθησαν τοιαῦτα πράγματα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἔχουν ὀρθῶς.

§10Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Τὰ εἴπατε αὐτὰ τὰ πράγματα, κ. Καλκάνη;

§11Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Λέγω ὅτι ὄχι μόνον τὰ εἶπον, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἐξακολουθεῖ νὰ λείχῃ. Δύναμαι νὰ ἀποδείξω δὲ ὅτι λείχει. (Φωναὶ καὶ διαμαρτυρίαι).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ (κρούων τὸν κώδωνα). Δὲν εἶναι συζήτησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν αὐτή.

§13Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἐξυβρίζωνται πρόσωπα δικαστικά.

§14Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Δὲν τὰ εἴπατε ὅμως αὐτά.

§15Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Τὰ εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἐπὶ ὀκτὼ μῆνας παρὰ πᾶσαν δικαστικὴν ἀρχὴν παραμένει ἐνταῦθα καὶ πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ δικαιοσύνη.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Ἡ ἐργατικὴ τάξις Κομοτινῆς ζητεῖ τὴν αὐστηρὰν ἐφαρμογὴν τοῦ ὀκταώρου εἰς ἅπαντα τὰ ἐπαγγέλματα κλπ. — Οἱ στρατευθέντες φοιτηταὶ τῶν κλάσεων 1924 καὶ 1925 παρακαλοῦν νὰ προστεθῇ προσθήκη ἄρθρου εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν φοιτητικὸν νομοσχέδιον, δι’ οὗ οἱ στρατευθέντες φοιτηταὶ τῶν κλάσεων 1924–1925 λόγῳ τῆς στρατεύσεώς των μὴ ὑποστάντες τὰς τμηματικὰς ἐξετάσεις ἀπαλλάσσονται τούτων διὰ τὸ ἔτος ἐκεῖνο καθ’ ὃ διετέλουν στρατιῶται. — Οἱ ἀπορριφθέντες φοιτηταὶ κατὰ τὰς τμηματικὰς ἐξετάσεις παρακαλοῦν τὴν Βουλὴν νὰ ἐπισπευθῇ ἡ ψήφισις τοῦ Διατάγματος «περὶ ἐπανεξετάσεως τῶν ἀπορριφθέντων φοιτητῶν». — Ὁ κατάδικος ἀνθυπολοχαγὸς Γ. Παπαδόπουλος ὑποβάλλει ὑπόμνημα δι’ οὗ διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἄδικον τιμωρίαν του, ζητῶν τὴν ἀναθεώρησιν τῆς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως. — Ὁ Ε. Τσοκόπουλος, χημικὸς–φαρμακοποιὸς ἐν Πὸρτ Σαΐτ τῆς Αἰγύπτου, διαμαρτύρεται διὰ τὴν γενομένην πρὸς αὐτὸν ἀδικίαν ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Προξενείου. — Ὁ πρόεδρος τῆς κοινότητος Νικήτης Χαλκιδικῆς παρακαλεῖ τὴν Σεβαστὴν Βουλὴν νὰ καταργηθῇ ὁ φόρος τῶν ἰχθύων 20% κλπ. — Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Κυβετὸς καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Συνδέσμου ἰδιωτικῶν ὑπαλλήλων Δράμας ἐμπορικῶν ἐπιχειρήσεων, συνιστᾷ δὲ ὅπως προστατευθῇ ἡ θέσις αὐτῶν, ἰδίᾳ παρατεινομένης τῆς προστασίας αὐτῶν ἐν περιπτώσει καταγγελίας τῆς συμβάσεως μέχρι τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1927. — Ἡ Ἕνωσις τῶν ἀναπήρων πολέμου Λοκρίδος παρακαλεῖ ὅπως τὰ εἰσπραχθέντα κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1926 καὶ ἐφεξῆς ἔσοδα τοῦ Προϋπολογισμοῦ ἐκ προσθέτου φορολογίας καπνοῦ ὑπὲρ ταμείου θυμάτων πολέμου–Στρατοῦ διατεθῶσι διὰ τὴν κατασκευὴν κτιρίου τοῦ στρατιωτικοῦ σανατορίου ἐν Πάρνηθι. — Οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Α. Μιχαλακόπουλος καὶ τῶν Οἰκονομικῶν κ. Γ. Καφαντάρης καταθέτουν σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τινῶν τοῦ Νόμου 3372 «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Τουρκίας συμβάσεως». — Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Γ. Καφαντάρης καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ καθορισμοῦ τῆς βουλευτικῆς ἀποζημιώσεως». — Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Μπούκουρας ὑποβάλλει προσθήκην ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τρόπου αὐξήσεως τῶν τελῶν μέσων Ἐμπορικῶν Σχολῶν».

§17Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὑπενθυμίζω εἰς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργὸν ὅτι ἔληξεν ἡ πίστωσις χρόνου, τὴν ὁποίαν εἶχε ζητήσει διὰ νὰ εἰσαγάγῃ τὰς Σερβικὰς συνθήκας.

§18Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἔχετε δίκαιον, κ. συνάδελφε, ἐζήτησα μίαν πίστωσιν χρόνου. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ τὴν παρατείνητε.

§19Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Καλά.

§20Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, κ. Πρόεδρε. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ Βουλὴ κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Τετάρτης ἀπεφάσισε κατὰ τὴν συνέχισιν τῆς συνεδριάσεως μετὰ τὸ δεῖπνον νὰ ἀσχολεῖται καὶ εἰς νομοθετικὴν ἐργασίαν. Εἶχα παρακαλέσει τὴν Βουλὴν κατ’ ἐπανάληψιν νὰ προταχθῇ τὸ νομοσχέδιον «περὶ φοιτητῶν». Ἐπιθυμῶ λοιπὸν ὅπως σήμερον μετὰ τὸ δεῖπνον προταχθῇ τὸ φοιτητικόν.

§21ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§22Μ. ΓΟΥΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§24Μ. ΓΟΥΔΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐζήτησα τὴν ἄδειαν ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ ὁμιλήσω πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ἐπὶ ἑνὸς ζητήματος, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον τῶν δύο λεπτῶν. Πρόκειται περὶ ἑνὸς ζητήματος, τὸ ὁποῖον πιθανὸν νὰ ἐνδιαφέρῃ πλειοτέρους ἐκ τῶν παρακαθημένων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Ὑπάρχει μία Ἀνώνυμος Ἑλληνικὴ Ἑταιρεία Ὑδάτων καὶ παρ’ αὐτὴν ἡ λεγομένη «Οὖλεν». Ἄλλοτε εἴχομεν τὸν Δήμαρχον, ὁ ὁποῖος παρεῖχεν εἰς τοὺς κατοίκους τῶν Ἀθηνῶν τὸ πρὸς πόσιν ὕδωρ. Ἡ Οὖλεν καὶ ἡ Ἑταιρεία Ὑδάτων δὲν μᾶς δίδουν ὕδωρ. Ἴσως τοῦτο νὰ ὀφείλεται εἰς τὴν λειψυδρίαν ἢ εἰς τὴν ἐλάττωσιν τῶν ὑδάτων τῆς πόλεως ἢ εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ πληθυσμοῦ αὐτῆς. Ἀλλ’ ἡ Ἑταιρεία αὐτὴ ἀσκεῖ δικαιώματά τινα, τὰ ὁποῖα δὲν γνωρίζω ἂν ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ ἀσκήσῃ καὶ δι’ αὐτὸ ἐζήτησα τὸν λόγον διὰ νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργόν, εἰς τὸν ὁποῖον ὑπάγεται ἡ Ἑταιρεία αὕτη, ἂν ἔχῃ τὸ δικαίωμα ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ φορολογῇ ὅταν θέλῃ καὶ ὅσον θέλει κάθε πολίτην. Πληρώνομεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν αὐτὴν 400 δραχμὰς κατ’ ἔτος ὡς δικαίωμα ὑδροληψίας. Τῆς ἐπλήρωσα καὶ ἐγὼ ὡς ἰδιώτης, ὅταν μίαν πρωΐαν μοὶ ἔστειλε μίαν σημείωσιν καὶ μοὶ ἐπληροφόρει ὅτι θὰ μὲ τοποθετήσῃ γνώμονα πρὸς μέτρησιν τοῦ ὕδατος, τὸ ὁποῖον δὲν μοὶ παρέχει. Καὶ ἐγὼ εἶπα δόξα σοι ὁ Θεὸς ποὺ θὰ πληρώνω ἐπὶ τῇ βάσει γνώμονος. Ἀλλὰ καὶ μετὰ τὴν τοποθέτησιν τοῦ γνώμονος, ὅστις δὲν μοὶ ηὔξησε διόλου τὸ παρεχόμενον ὕδωρ, μοὶ ἔστειλεν ἑτέραν σημείωσιν νὰ πληρώσω χιλίας δραχμὰς διὰ τὴν τοποθέτησιν τοῦ γνώμονος. Ἂν ἔχητε τὴν καλωσύνην νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπασχολήσω δύο λεπτά, θὰ σᾶς ἀναφέρω τὰς λεπτομερείας τοῦ σημειώματος τὸ ὁποῖον μοὶ ἔστειλεν. Ἦλθεν ἕνας συγκολλητής. Ἡ Ἑταιρεία αὐτὴ εἶναι πολὺ εὐσυνείδητος καὶ λέγει ὅτι εἰργάσθη τέσσαρας ὥρας καὶ 10 λεπτά. Φαίνεται ὅτι εἰργάσθη εἰς λεπτὰ μόνον καὶ δὲν ἀναφέρει δευτερόλεπτα. Λοιπὸν δι’ αὐτὸν τὸν ἐργάτην ὀφείλω νὰ πληρώσω 56 δραχμὰς καὶ 25 λεπτά. Ἦλθε μαζὶ ἕνας βοηθὸς ἑνὸς πλακᾶ, ὁ ὁποῖος εἰργάσθη καὶ αὐτὸς 4 ὥρας καὶ 30 λεπτά. Δι’ αὐτὸν ὀφείλω νὰ πληρώσω δραχμὰς 38 καὶ 75 λεπτά. Μαζὶ μὲ τὸν βοηθὸν τοῦ πλακᾶ ἦλθεν ἕνας ἐργάτης, ὁ ὁποῖος εἰργάσθη 4 ὥρας καὶ 30′ λεπτά. Προστίθενται ἕτεραι δραχμαὶ 33 καὶ 75 λεπτά. Ἦλθεν ὁ πλακᾶς. Τί ἐστὶ πλακᾶς δὲν γνωρίζω. Δι’ αὐτὸν ὀφείλω νὰ πληρώσω δραχμὰς 37 καὶ 50 λεπτά. Ὥστε εἴχομεν τέσσαρας ἐργάτας. Ἐπὶ πλέον βλέπω εἰς τὸν λογαριασμὸν καὶ αὐτοκίνητον, τὸ ὁποῖον ἔφερεν αὐτοὺς τοὺς κυρίους. Μοὶ φαίνεται, κύριοι Ὑπουργοί, ὅτι ἡ φορολογία αὕτη εἶναι βαρυτάτη καὶ νομίζω ὅτι δὲν θὰ εὑρίσκεταί τις μακρὰν τῆς ἀληθείας ἂν εἴπῃ ὅτι ἡ Ἑταιρεία αὕτη εἶναι καθαρῶς λῃστρική.

§25Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Μετὰ τοῦ συναδέλφου μου κ. Ράλλη ὑπεβάλλομεν εἰς τὸν κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸν ἐρωτηματολόγιον ζητοῦντες διαφόρους πληροφορίας σχετικῶς μὲ τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ ἐζητήσαμεν νὰ ἐγγραφῇ καὶ ἐπερώτησις. Ὁ κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργὸς ἀληθῶς παρέσχε τὰς πληροφορίας ὅσας ἠδύνατο νὰ παράσχῃ. Ἀπομένει δὲ νὰ μᾶς παράσχῃ πληροφορίας ὁ κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸς διὰ τὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα εἰσπράττονται ἐκ τοῦ καθορισμοῦ τοῦ ποσοῦ τοῦ πληρωνομένου τὰ ὁποῖα καθυστεροῦνται ἀκόμη. Θὰ παρεκάλουν δέ, διότι δὲν προτίθεμαι νὰ προβῶ εἰς συζήτησιν, διὰ τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ πολὺ τὴν Κοινωνίαν, νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα πρὸς συζήτησιν, ὄχι βέβαια σήμερον. Μετὰ ὀκτὼ ἡμέρας.

§26Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ ἐπερώτησις ἀφορᾷ τὴν νῦν λειτουργίαν τῆς Ἑταιρείας, ἀλλ’ ἔχων τὴν εὐθύνην ὅτι ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεώς μου συνήφθη καὶ ἐψηφίσθη ἡ σύμβασις θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλὴν νὰ στρέψῃ εἰς τὴν πρότασιν τοῦ κ. Βοζίκη, ὁπότε θὰ ἐξετασθῇ ὑπὸ τίνας ὅρους συνήφθη καὶ ἐψηφίσθη ἡ σύμβασις αὕτη, ἥτις συνεζητήθη εὐρύτατα καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς Βουλῆς. Ἀλλ’ ἐπειδὴ τότε ἀπουσίαζεν ἐκ τῆς Βουλῆς μία πολιτικὴ παράταξις, δὲν θὰ ἦτο ἄσκοπος μία συζήτησις ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καθ’ ἣν θὰ ἐξετασθῇ καὶ ἂν καλῶς ἢ κακῶς λειτουργεῖ τώρα ἡ Ἑταιρεία αὕτη.

§27Σ. ΣΤΑΗΣ. Ἡ Ἑταιρεία Οὖλεν ἀναβιβάζει τὸν φόρον ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου ἀπὸ 8% εἰς 12%, παρακαλῶ δὲ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναστείλῃ τὴν ἐνέργειαν ταύτην τῆς Οὖλεν μέχρις ὅτου τὸ ζήτημα τοῦτο συζητηθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς.

§28Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐπὶ τοῦ παρόντος σκέψις μόνον ἐπὶ τῆς αὐξήσεως τοῦ φόρου ὑπάρχει, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι τὸ Δημόσιον εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν ἔχει τὸν ρόλον τοῦ διαμέσου καὶ κατ’ ἀνάγκην, ἐφόσον αὐξάνει ἡ ὑπηρεσία τοῦ δανείου, θὰ αὐξάνουν καὶ τὰ πρὸς ἐξυπηρέτησιν αὐτοῦ ἔξοδα.

§29Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, κύριοι, νὰ ὑπομνήσω τὰς ἑορτὰς τῆς ἑκατονταετηρίδος τοῦ Ναυαρίνου. Ἐνθυμεῖται ἡ Βουλὴ ὅτι ἐψηφίσθη ἓν νομοσχέδιον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν ὅτι ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν μετὰ τὴν παραπομπὴν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐζήτησε νὰ σχηματισθῇ μία Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία συνῆλθεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐπεξειργάσθη....

§30Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ ὑποβληθῇ αὔριον νομοσχέδιον.

§31Γ. ΣΑΚΑΛΗΣ. Θὰ γίνῃ καὶ αὐτὸ τὸ πανηγῦρι.

§32Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ πανηγυριοῦ, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἐθνικῶν ὑποχρεώσεων, τὰς ὁποίας δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν ἡμεῖς οἱ νεώτεροι Ἕλληνες, οἱ νέοι ἄνδρες. Τὰ πανηγύρια τὰ κάμνουν ἄλλοι. Εἶναι ἠθικαὶ ὑποχρεώσεις. Αἱ ἑορταὶ εἶναι κοσμοϊστορικὸν γεγονός, ἐκ τοῦ ὁποίου σεῖς κάθεσθε ἐλεύθεροι ἐδῶ μέσα.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Σ. Ταλιαδοῦρος ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του διὰ τὸν σιδηροδρομικὸν σταθμὸν Δεμερλῆ τῶν Θεσσαλικῶν σιδηροδρόμων.

§34Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Πρόκειται διὰ τὸν σιδηροδρομικὸν σταθμὸν Δεμερλῆ, κ. ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ὑπουργέ. Εἰς τὸν σταθμὸν Δεμερλῆ γίνεται ἡ συνάντησις τῶν δύο τραίνων, τοῦ Λαρισσαϊκοῦ καὶ τοῦ Θεσσαλικοῦ. Ἐκεῖ ἀντὶ νὰ ὑπάρχουν δύο σταθμοί, ὑπάρχουν δύο παραπήγματα, εἰς τὰ ὁποῖα μόλις χωροῦν 10 ἄνθρωποι. Ἡ κίνησις, ἡ ὁποία γίνεται ἐκεῖ, ἀνέρχεται εἰς 200–250 ἐπιβάτας καθ’ ἡμέραν. Ἔχομεν βροχάς, ἔχομεν χιόνας καὶ οἱ ἐπιβάται εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ μένουν ἐκτεθειμένοι εἰς τὸ ὕπαιθρον. Ἡ κατάστασις αὕτη ἐξευτελίζει τὸ Κράτος. Φρονῶ λοιπὸν ὅτι ἡ ὑπηρεσία σας ἔχει ἐπιτακτικὴν ὑποχρέωσιν νὰ συστήσῃ εἰς ἀμφοτέρας τὰς Ἑταιρείας νὰ κάμουν ἕνα σταθμὸν δι’ ἀνθρώπους καὶ ὄχι νὰ ἔχουν αὐτὰ τὰ ἐλεεινὰ παραπήγματα. Τοῦτο δὲ τὸ ζήτημα νὰ συνδυασθῇ καὶ μὲ τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τῆς γραμμῆς τῆς ἀνόδου, διότι, ὡς γνωρίζετε, ἡ Ἑταιρεία τῶν Θεσσαλικῶν σιδηροδρόμων δὲν ἤθελε νὰ ἐπιτρέψῃ νὰ διέλθῃ διὰ τῆς γραμμῆς της ἡ γραμμὴ Λαρίσσης, τὸ δὲ Κράτος τότε δὲν ἠθέλησε νὰ ἀπαλλοτριώσῃ ἔκτασιν 10 τετραγωνικῶν μέτρων καὶ νὰ δώσῃ εἰς τὴν Ἑταιρείαν 100 δραχμὰς διὰ νὰ διέλθῃ ἡ γραμμὴ τοῦ Λαρισσαϊκοῦ διὰ τῆς γραμμῆς τοῦ Θεσσαλικοῦ. Ἔκαμε λοιπὸν ἡ Ἑταιρεία τοῦ Λαρισσαϊκοῦ μίαν ἀνωφέρειαν καὶ κατωφέρειαν, ἀναβαίνει τὸ τραῖνον μίαν γέφυραν καὶ καβαλλικεύει τὴν ἄλλην γραμμήν, οἱ δὲ ἐπιβάται κατρακυλοῦν διὰ νὰ μεταβοῦν ἀπὸ τὸ ἓν σημεῖον εἰς τὸ ἄλλο. Αὐτὰ τὰ αἴσχη πρέπει νὰ παύσουν καὶ νὰ ὑποχρεωθῇ ἡ Ἑταιρεία τοῦ σιδηροδρόμου Λαρίσσης νὰ καταρρίψῃ τὴν ἀνωφέρειαν αὐτὴν καὶ νὰ στρώσῃ τὴν γραμμήν της ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ἐπιπέδου, νὰ γίνῃ δὲ εἷς σταθμὸς κοινός. Αἱ Ἑταιρεῖαι ἔφθασαν εἰς τοιοῦτον βαθμὸν ἀκαταστασίας, ὥστε ἐνῷ τὸ τραῖνον φθάνει κατὰ τὴν 6ην ἑσπερινήν, ὅτε τὸν χειμῶνα ἐπέρχεται τὸ σκότος, δὲν ἔχουν ἓν φῶς αἱ Ἑταιρεῖαι διὰ νὰ ἠμποροῦν νὰ κινηθοῦν οἱ ἐπιβάται εἰς τὴν σκάλαν. Αὐτὴ ἡ κατάστασις πρέπει νὰ παύσῃ, διότι ὅλος ὁ κόσμος φωνάζει. Θὰ ἔφθανον μόνον 200 χιλιάδες δραχμῶν διὰ νὰ κάμουν αἱ δύο Ἑταιρεῖαι ἕνα σταθμὸν ἀνθρωπινὸν διὰ νὰ μὴ ὑποφέρουν τόσον οἱ ἄνθρωποι καὶ νὰ ἐξευτελιζώμεθα εἰς τὰ ὄμματα τῶν ξένων.

§35Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Διακόσιαι χιλιάδες δραχμῶν ἐξωδεύθησαν μόνον διὰ νὰ ὑπάγῃ ὁ κ. Κορώνης μὲ ἔκτακτον ἁμαξοστοιχίαν ἀπὸ Λαρίσσης μέχρις Ἀλεξανδρουπόλεως. Δι’ αὐτὸ πηγαίνομεν κατὰ διαβόλου.

§36Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δι’ αὐτὸ δὲν πταίει ὁ σιδηρόδρομος τῆς Θεσσαλίας, ἀλλ’ ὁ Λαρισσαϊκός. Οἱ Ἑλληνικοὶ ὅμως σιδηρόδρομοι ἐργάζονται μὲ ἔλλειμμα καὶ τὸ ἔλλειμμα αὐτὸ τὸ ἀναπληρώνει πάντοτε τὸ Κράτος καὶ συνεπῶς τὸ Κράτος πρέπει νὰ δαπανήσῃ διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ σταθμοῦ. Πάντως, λέγω, θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν τὰς συστάσεις τοῦ κ. βουλευτοῦ.

§37Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπαραιτήτως ἀναγκαῖον καὶ ἐπεῖγον εἶναι νὰ συνεννοηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς μὲ τὰς Ἑταιρείας διὰ νὰ γίνῃ εἷς σταθμός, ὁ ὁποῖος νὰ ἐξυπηρετῇ τὰς κοινωνικὰς ἀνάγκας καὶ τὸν χειμῶνα καὶ τὸ καλοκαῖρι, διὰ νὰ μὴ μένῃ ἐκτεθειμένος ὁ κόσμος εἰς τὰς βροχὰς καὶ τὸ ψῦχος ἀφ’ ἑνὸς καὶ εἰς τὸν καύσωνα ἀφ’ ἑτέρου.

§38Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, αὐτὴ ἡ ἐπερώτησις ἐπὶ τοῦ στρατιωτικοῦ δὲν ἐτελείωσαν αἱ ἁμαρτίαι της ἀκόμη διὰ νὰ συζητηθῇ;

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τώρα θέλετε νὰ διακόψωμεν πάλιν τὴν σειράν. Αὐτὰ εἶναι πρωτοφανῆ πράγματα.

§40Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι ἐκ τῶν ὑπογραψάντων μίαν αἴτησιν προτάξεως καὶ γενικεύσεως τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τῆς ἀφορώσης τὸ στρατιωτικόν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὑπεβλήθη ἡ πρότασις εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν ἀπέρριψε.

§42Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τῆς Βουλῆς δὲν θὰ ἰσχύσῃ ἐπ’ ἄπειρον. Ἡ Κυβέρνησις ἐζήτησε μίαν πίστωσιν χρόνου μιᾶς ἑβδομάδος. Ἤδη παρῆλθον δύο ἑβδομάδες.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ὑποβάλητε ἄλλην ἐπερώτησιν.

§44Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Διεγράφη;

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπερρίφθη ἀπὸ τὴν Βουλήν.

§46Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, φρονῶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ δεχθῇ τὴν ἐπερώτησιν. Δὲν ἔχει νὰ τὴν δυσκολεύσῃ εἰς τὸ ἔργον της. Θὰ τὴν διευκολύνῃ.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ φρονῶ ὅτι ὀφείλω νὰ ἀκολουθήσω τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Ὁ κ. Σ. Σωτηριάδης ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του διὰ τὴν μὴ ἐπαναφορὰν εἰσέτι ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν τῶν σιγαρέττων γʹ ποιότητος.

§48Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Λαμβάνω τὸν λόγον ἐπὶ ἑνὸς ὑπομνήματος τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Καπνοβιομηχάνων, τὸ ὁποῖον εἶναι εὔλογον καὶ δίκαιον, διότι ἡ καπνοβιομηχανία χειμάζεται, εὑρισκομένη εἰς δεινὴν οἰκονομικὴν κρίσιν. Ἐν τῷ ὑπομνήματι λέγουν διατί ὁ κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸς δὲν ἐπανέφερε τὴν ἠλαττωμένην φορολογίαν σιγαρέττων γʹ ποιότητος, ἤτοι τῶν σιγαρέττων τοῦ ἐργάτου καὶ τῶν λαϊκῶν ἐν γένει τάξεων. Παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ ὑπόμνημα τοῦτο, θὰ ἐπαναφέρῃ δὲ ἡ φορολογία τὴν κατὰ 2.000.000 μειωθεῖσαν κατανάλωσιν καὶ θὰ ἐνισχύσῃ τὴν δεινῶς χειμαζομένην μικρὰν καπνοβιομηχανίαν, θὰ μειώσῃ δὲ καὶ τὴν λαθρεμπορίαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἐξαναγκάζονται αἱ λαϊκαὶ τάξεις.

§49Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται μᾶλλον περὶ συστάσεως καὶ οὐχὶ περὶ ἐπερωτήσεως. Τὰ ζητήματα ταῦτα θὰ συζητηθοῦν ὁμοῦ μὲ τὰ οἰκονομικὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὸν Προϋπολογισμόν. Θὰ εἰσηγηθῶ τροποποίησιν φορολογιῶν, ἐξ ὧν θὰ ἐπέλθουν τροποποιήσεις ὡς πρὸς τὰ κεφάλαια τῶν ἐσόδων, διότι, ἂν ἐξ ἑνὸς πειραματισμοῦ ἀποτύχωμεν, ἡ πτῶσις θὰ εἶναι μεγάλη. Ἂν δὲ ὑπάρχῃ ὁ φόβος τῆς μεταβιβάσεως τῆς καταναλώσεως εἰς τὴν γʹ ποιότητα ἐκ τῆς ἐλαττώσεως τῆς φορολογίας αὐτῆς, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν θὰ δυνηθῶ νὰ εἰσηγηθῶ τὸ μέτρον τοῦτο.

§50Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Φρονῶ, κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργέ, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ καταργηθῇ ἡ ἀπαγόρευσις ἐξαγωγῆς καπνῶν εἰς τὴν Δωδεκάνησον, διὰ τὸν λόγον ὅτι ζημιοῦνται 1.500.000 καπνῶν οἱ παραγωγοί. Τὸ Κράτος κακῶς πράττει νὰ ἀπαγορεύῃ τὴν ἐξαγωγήν, ἐφόσον τὸ Κράτος εἶναι ἀνίκανον νὰ προφυλάξῃ τὰ παράλιά του ἀπὸ τὸ λαθρεμπόριον. Διότι οἱ Δωδεκανήσιοι λαθρεμπορικῶς θὰ εἰσαγάγουν ἀπὸ τὴν Τουρκίαν εἰς τὴν Βουλγαρίαν καπνά, ἀγοράζοντες τοιαῦτα καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸν ἐξαγωγικὸν δασμὸν θὰ ζημιοῦται τὸ Δημόσιον καὶ οἱ παραγωγοὶ τὴν κατανάλωσιν. Οὐδόλως δικαιολογεῖται ἐπιμένουσα ἡ ὑπηρεσία εἰς τὴν ἀπαγόρευσιν, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ Κράτος ἐννοεῖ νὰ προστατεύσῃ τὴν καπνοβιομηχανίαν.

§51Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εὑρίσκομαι εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ σᾶς ἀναγγείλω ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν θὰ διαθέσῃ δύο πλοῖα πρὸς καταδίωξιν τοῦ λαθρεμπορίου.

§52Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς, κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργέ, ἀπηγορεύθη ἡ ἐξαγωγὴ τῶν καπνῶν γʹ ποιότητος, ἐζημιώθησαν καὶ οἱ παραγωγοὶ καὶ τὸ Δημόσιον.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Σωτηριάδης ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του περὶ μεταφορᾶς τῆς Ἱερατικῆς Σχολῆς Πεντέλης εἰς Ἀμαλιάδα.

§54Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις αὕτη, κ. Πρόεδρε, ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας. Ὁμολογῶ ὅτι πρόκειται περὶ ἐνεργείας ἀναγομένης εἰς τὸν προκάτοχον Ὑπουργόν.

§55Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Θὰ παρεκάλουν νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως ταύτης, κ. Πρόεδρε, διότι μὴ φανταζόμενος ὅτι θὰ ἐφθάνομεν εἰς αὐτὸν τὸν ἀριθμόν, δὲν ἔφερον τὸν σχετικὸν φάκελλον.

§56Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Ὁ πρώην Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Παιδείας παρὰ τὸν νόμον ὁ ὁποῖος ὑπάρχει, ὅστις ἀπαγορεύει τὴν ἵδρυσιν Ἱερατικῶν Σχολῶν ἐν Παλαιᾷ Ἑλλάδι, θέλων διὰ κομματικοὺς λόγους νὰ φανῇ χρήσιμος εἰς τὴν ἐπαρχίαν του, ἀπεφάσισεν ὁ περίφημος αὐτὸς Ὑπουργὸς κ. Διδάχος νὰ μεταφέρῃ ἁπλούστατα καὶ φυσικώτατα δι’ ἑνὸς Διατάγματος τὴν Ἱερατικὴν Σχολὴν Πεντέλης εἰς τὴν Ἀμαλιάδα καὶ τὴν μετέφερεν εἰς μίαν βαλτώδη τοποθεσίαν, ὅπου δὲν ὑπάρχει οὔτε κτίριον νὰ μείνουν οἱ καθηγηταὶ καὶ νὰ στεγασθοῦν οἱ μαθηταί. Αὐτὴν τὴν πρᾶξιν τὴν τερατώδη τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τῆς περιφήμου ἐκείνης ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως τὴν ἀνέχεται ὁ ἀξιότιμος φίλος μου κ. Ἀργυρός.

§57Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Κύριε συνάδελφε, τὴν ἐβελτίωσα κατὰ τοῦτο· ὅτι ἀπὸ τὸ βαλτῶδες μέρος διέταξα νὰ μεταφερθῇ εἰς τὴν πόλιν τῆς Ἀμαλιάδος.

§58Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Καὶ διατί νὰ μὴ ἐπανέλθῃ ἐκεῖ ὅπου ἦτο, μὴ ὑπάρχοντος κανενὸς λόγου δικαιολογοῦντος τὴν μετάθεσιν καὶ δὲν κρίνετε ὅτι ἦτο ἀνήκουστον καὶ πρωτοφανὲς εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν νὰ μεταβῇ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς καὶ νὰ κάμῃ αὐτό;

§59Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Δὲν ἔγινε, κ. συνάδελφε, αὐτὸ μόνον εἰς παραμονὰς ἐκλογῶν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνεδεικνύετο ἦτο νὰ μεταφερθῇ ἡ Σχολὴ εἰς Ἀμαλιάδα, ὅπου θέλουν γίνει προετοιμασίαι διὰ τὴν ἐγκατάστασιν, διότι ἡ μεταφορὰ ἐκ νέου εἰς τὴν Πεντέλην θὰ ἐστοίχιζε κολοσσιαίας δαπάνας. Εἶναι μάλιστα καὶ σκέψις νὰ καταργηθοῦν ὅλαι αἱ Ἱερατικαὶ Σχολαί, διότι δὲν ἀνταποκρίνονται.

§60Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Δὲν ἔχουσι τὸ δικαίωμα καὶ αἱ ἐπαρχίαι, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἔχουν Σχολάς; Πρέπει νὰ τὰς ἔχῃ ὅλας ἡ πρωτεύουσα;

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Σωτηριάδης ἐπερωτᾷ τοὺς κ. κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν, τῆς Συγκοινωνίας καὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Ὑπουργοὺς διατί παρὰ πάντα κανόνα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν προέβη εἰς αὐθαίρετον ἀναγκαστικὴν ἀπαλλοτρίωσιν ἑνὸς ἐκ τῶν ὡραιοτέρων γηπέδων, τέως βασιλικοῦ, ἐκ 5,000 τετραγωνικῶν μέτρων, διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς Ναυτικῆς Σχολῆς τῶν Δοκίμων, ὡς ἐπίσης ἐπερωτᾷ διατί ἡ διοίκησις τῆς ἀνωτέρω Σχολῆς κατέλαβεν ἀκόμη αὐθαιρέτως καὶ τὸ τμῆμα τῆς μοναδικῆς λεωφόρου τῆς Πειραϊκῆς Χερσονήσου καὶ ἀπέκλεισεν οὕτω τελείως τὴν ἐκεῖθεν διέλευσιν τοῦ κόσμου.

§62Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις ἀφορᾷ τὸ ἑξῆς, κύριοι. Ἔχω μίαν διαμαρτυρίαν ζωηρὰν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Πειραιῶς, τὸ ὁποῖον ἐπανίσταται καὶ διαμαρτύρεται, διότι ἡ Ναυτικὴ Σχολὴ τῶν Δοκίμων ἀπηλλοτρίωσεν ἓν ἀπὸ τὰ ὡραιότερα γήπεδα τοῦ Πειραιῶς, τὸ Βασιλικόν, ἐκ 5,000 τετραγωνικῶν μέτρων, διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ἐπεκτάσεως τῆς Σχολῆς ταύτης. Ἐπίσης κατέλαβεν αὐθαιρέτως καὶ αὐτὸ ἀκόμη τὸ τμῆμα τῆς μοναδικῆς λεωφόρου τῆς Πειραϊκῆς Χερσονήσου καὶ ἀπέκλεισε τὴν δίοδον ἐκεῖθεν τοῦ κόσμου. Τοιαύτην ζωηρὰν ἐντύπωσιν ἔκαμε τὸ γεγονὸς τοῦτο, ὥστε θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν περιγραφὴν ἀκριβῶς τοῦ ψηφίσματος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, ὑπὸ τὴν προεδρίαν μάλιστα τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Σακαλῆ (ἀναγινώσκει). Ἀλλ’ ἐκτὸς αὐτοῦ, κύριοι βουλευταί, μὴ λησμονεῖτε ὅτι οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ ἐνήργησαν τοιαύτας ἀπαλλοτριώσεις, εἰδικῶς δὲ ὁ κ. Κύρκος ἐξέδωκε Διάταγμα ἀπαλλοτριώσεως δημοτικῶν οἰκοπέδων ἐκτάσεως 10,000 τετραγωνικῶν μέτρων παρὰ τὴν συνοικίαν τοῦ Ἁγίου Διονυσίου. Αὐτὸ τὸ τελευταῖον, κύριοι βουλευταί, ἀποτελεῖ αὐτόχρημα σκάνδαλον. Ὁ ναὸς τοῦ Ἁγίου Διονυσίου εἶχεν ἓν οἰκόπεδον, φρονῶν δὲ ὅτι ἠδύνατο ὡς ἔχων τὴν κυριότητα ἐπ’ αὐτοῦ νὰ τὸ ἐκμεταλλευθῇ, συνῆψε μίαν μίσθωσιν τριετῆ μέ τινας πρόσφυγας, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἱδρύσουν καταστήματα ἐμπορικά, νὰ πληρώνουν ἓν μικρὸν μίσθωμα καὶ μετὰ μίαν τριετίαν τὰ καταστήματα αὐτὰ νὰ περιέλθουν εἰς τὴν κυριότητα τοῦ ναοῦ. Παρῆλθεν ἡ τριετία καὶ ὁ ναὸς σύμφωνα μὲ τὸ δικαίωμα τὸ ὁποῖον εἶχε προέβη εἰς ἀνανέωσιν τῆς μισθώσεως διὰ μονοετῶν μισθώσεων νέων. Ἀλλὰ μόλις ἔληξαν αἱ μισθώσεις αὐταὶ καὶ ὁ ναὸς ἤσκησε τὰ δικαιώματά του, τί νομίζετε συνέβη; Εὑρέθη ἡ μέθοδος τῆς ἀπαλλοτριώσεως καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο παρὰ ἐκδίδει ἓν Διάταγμα ἀπαλλοτριώσεως τοῦ γηπέδου πρὸς ἐγκατάστασιν δῆθεν προσφύγων εἰς τὰ παραπήγματα, τὴν στιγμὴν ἐκείνην ὅμως δὲν ὑπῆρχον τοιαῦτα, διότι αὐτὰ ἦσαν ἐμπορικὰ καταστήματα. Ἐπειδὴ ὅμως τὸ πρᾶγμα ἦτο τερατῶδες καὶ ἠγέρθη μία διαμαρτυρία ἐκ μέρους ὅλων τῶν ἐνοριτῶν τοῦ Ἁγίου Διονυσίου, ἠναγκάσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἀνακαλέσῃ αὐτὸ τὸ Διάταγμα ὡς ἐκδοθὲν ἀκύρως, διότι δὲν ἐξεπληρώθη ὁ ὅρος, δηλαδὴ διὰ τὴν ἐγκατάστασιν προσφύγων, ἀλλ’ ἠγέρθησαν καταστήματα. Ἀλλὰ μετὰ ταῦτα οἱ κάτοχοι τῶν καταστημάτων ἐκείνων θέλοντες νὰ παρατείνουν τὴν κατοχὴν τῶν κτημάτων αὐτῶν, κατέφυγον πάλιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προνοίας, ὅστις ἐκδίδει ἄλλο Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου λέγει ὅτι τὸ ἐπιτάσσει. Πρέπει ἐνταῦθα νὰ σημειώσητε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι αὐτὸ γίνεται ἤδη, καθ’ ἣν στιγμὴν δηλαδὴ πρόκειται νὰ ψηφισθῇ τὸ ἄρθρον 119. Διὰ νὰ λάβητε ἰδέαν, κύριοι συνάδελφοι, περὶ τοῦ σεβασμοῦ τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν πρὸς τὸ δικαίωμα τῆς ἰδιοκτησίας, σᾶς λέγω ὅτι ὁ περίφημος αὐτὸς Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας ἐγκαταλείπει τὴν ἀπαλλοτρίωσιν καὶ εἰς τὰς 11 Μαρτίου 1927 ἀπεφάσισε τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει). Καὶ μὴ ἀρκούμενος εἰς αὐτό, κοινοποιεῖ εἰς τὸν ναὸν τὴν 24ην Μαρτίου 1927 καὶ τὴν ἑξῆς πρᾶξιν (ἀναγινώσκει). Ἡ μὲν ἀπόφασις λέγει ὄχι ἀπαλλοτρίωσιν, ἀλλ’ ἐπίταξιν, διότι ὁ νόμος τῆς Ἐπαναστάσεως ὁρίζει ὅτι αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ πρὸς ἀνέγερσιν προσφυγικῶν ἐγκαταστάσεων. Ἀλλ’ εἰς τὸν ναὸν δὲν ἠμποροῦσαν νὰ εἴπουν πρὸς ἀνέγερσιν, διότι καταστήματα προϋπῆρχον πρὸ δύο ἐτῶν. Αὐτή, κύριοι, εἶναι ἡ ἐπερώτησις, τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς καὶ νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν ἐπέμβασιν τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν, διότι ἀληθῶς ἐξηντλήθη ἡ ὑπομονὴ τοῦ κόσμου, διότι μαρτυρεῖται ἡ ἄφθαστος ἀσέβεια ὄχι πρὸς τὴν ἰδιοκτησίαν, ἀλλὰ πρὸς ὅλους, εἶναι περιφρόνησις τῶν πάντων. Αὐτὰ τὰ λέγω προκαταβολικῶς, διότι θὰ τὰ εἴπω καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἄρθρου 119, διότι ἔχω καὶ σειρὰν ἀπαλλοτριώσεων, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν ἐσχάτως μετὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἄρθρου 19 τοῦ Συντάγματος καὶ προκειμένου νὰ τεθῇ ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς ἡ μεταβατικὴ διάταξις τοῦ ἄρθρου 119, ἔκρινεν ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς προσῆκον νὰ προβῇ εἰς ἀπαλλοτριώσεις εἰς τὸν Πειραιᾶ 5 ἢ 6 κτημάτων τεραστίων πρὸς ἀστικὴν ἐγκατάστασιν τῶν προσφύγων, ἐνῷ προσῆκον καὶ εὐπρεπὲς θὰ ἦτο ἂν ὁ Ὑπουργὸς αὐτός, ἀφοῦ τὸ ἄρθρον 119 εἶναι ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς, νὰ ἀναμείνῃ τὴν ψήφισιν τῆς διατάξεως αὐτῆς καὶ νὰ συμμορφωθῇ πρὸς αὐτήν. Ὅταν δὲ καὶ ἄλλοτε τῷ ἔγινεν ἐπίθεσις δι’ ἀπαλλοτριώσεις, ἐτήρησε σιγὴν ἰχθύος.

§63Ι. ΜΕΤΑΞΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὅσον ἀφορᾷ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. βουλευτής, θὰ ἀπαντήσῃ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὴν ὁδὸν τὴν παραλιακήν, πραγματικῶς δὲν εἶναι εἰς τὴν θέσιν της. Ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως συνέβη τὸ ἑξῆς, αὐταὶ δὲ εἶναι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας μοὶ δίδει ἡ ὑπηρεσία, ἡ ὁποία καὶ αὐτὴ δὲν εἶναι ἐν πλήρει γνώσει τοῦ τί συνέβη. Ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας ἔλαβε δύο ἔγγραφα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν, τὰ ὁποῖα τῆς ἔλεγαν ὅτι κατ’ ἀπόφασιν τοῦ τότε Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀπηλλοτριώθη ὁ περὶ τὴν Σχολὴν τῶν Δοκίμων χῶρος καὶ παρεκάλει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ μέτρα διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῆς ὁδοῦ, νὰ ἐγκατασταθῇ δηλαδὴ τὸ τμῆμα τῆς ὁδοῦ τῆς παραλιακῆς διὰ τοῦ ἑτέρου τμήματος, ἀνατολικῶς τοῦ περιβόλου. Ὁ κ. συνάδελφος γνωρίζει τὴν τοπογραφίαν τοῦ μέρους. Τότε τὸ Ὑπουργεῖον—πάντοτε τὸ προηγούμενον—διέταξε τὸν νομομηχανικὸν Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας νὰ προβῇ εἰς τὴν μελέτην τῆς κατασκευῆς τοῦ νέου τμήματος ἀνατολικῶς τῆς ὁδοῦ. Εὐτυχῶς ἐγὼ τότε περίπου ποὺ ὑπεβάλατε σεῖς τὴν ἐπερώτησίν σας ἔκαμα ἕνα περίπατον ἐκεῖθεν μὲ τὴν σκέψιν νὰ κάμω τὸν γῦρον τῆς Πειραϊκῆς Χερσονήσου, ὁπότε εὑρέθην πρὸ μιᾶς θύρας καὶ μοῦ εἶπαν στάσου διότι ἀπ’ ἐδῶ δὲν περνᾷς. Τότε ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα καὶ εἶδον καὶ τὴν ἐπερώτησίν σας. Διὰ νὰ γίνῃ ἡ ὁδὸς αὐτὴ βατὴ ἀπαιτοῦνται ἑκατομμύριά τινα καὶ ὁμολογῶ ὅτι εἰς τὴν ἐποχὴν αὐτὴν τῶν οἰκονομιῶν δὲν εὑρίσκω λογικὸν νὰ ἐξοδεύσωμεν ἑκατομμύρια διὰ νὰ κατασκευασθῇ ἕνας δρόμος, ἀφοῦ ὑφίσταται ἤδη ἕνας ἄλλος. Ἔκαμα τότε ἓν ἔγγραφον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν παρακαλῶν ἕως ὅτου λυθῇ τὸ ζήτημα αὐτὸ νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ὁδὸς αὐτὴ εἰς τὴν κοινὴν χρῆσιν καὶ ὑποθέτω νὰ τὸ διέταξεν ὁ κ. Ὑπουργός.

§64Α. ΚΑΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Τὸ διέταξα ἤδη. Μετὰ τὴν ἐπιστολὴν τὴν ἀποσταλεῖσαν παρὰ τοῦ κ. συναδέλφου, ἐνόμισα ὅτι πρέπει νὰ κατέλθω αὐτοπροσώπως καὶ νὰ ἀντιληφθῶ ἰδίοις ὄμμασι τὴν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν περιέγραψεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας καὶ εἰδοποίησα πρὸς τοῦτο ὅπως παρευρίσκωνται καὶ ὁ κ. Δήμαρχος Πειραιῶς, καθὼς καὶ ὁ κ. πρόεδρος τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου. Πραγματικῶς κατῆλθον, εἴδομεν τὴν κατάστασιν καὶ συνέστησα τότε εἰς τὸν κ. διοικητὴν τῆς Σχολῆς ὅπως ἐπιτρέψῃ ἵνα διέρχωνται ἐκ τῆς δημοσίας ἐκείνης ὁδοῦ, πρὸς τὴν προβλῆτα, διὰ τὴν ὁποίαν ἐδαπάνησεν ἡ Λιμενικὴ Ἐπιτροπὴ περὶ τὸ ἓν καὶ ἥμισυ ἑκατομμύριον, νὰ ἐπιτρέπῃ εἰς τὰ φορτηγὰ αὐτοκίνητα νὰ διέρχωνται ἐκεῖθεν εἴτε πρὸς φόρτωσιν, εἴτε πρὸς ἐκφόρτωσιν. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐκείνην καὶ ὁ κ. Δήμαρχος Πειραιῶς καὶ ὁ κ. πρόεδρος τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου, καθὼς καὶ ὁ κ. διοικητὴς τῆς Σχολῆς συνεφώνησαν. Μάλιστα δὲ προέβην ἔτι περισσότερον· ἐπέτρεψα καὶ εἰς τὸ τελωνεῖον ὅπως ἀνεγείρῃ παρὰ τὴν Σχολὴν τῶν Δοκίμων καὶ φυλάκιον διὰ τὴν φύλαξιν τοῦ τελωνείου. Μετὰ παρέλευσιν ἀρκετοῦ χρόνου ἔλαβα μίαν νέαν πληροφορίαν παρὰ τοῦ κ. Δημάρχου Πειραιῶς ὅτι ἡ διοίκησις τῆς Σχολῆς δὲν ἐπιτρέπει τὴν ἐκεῖθεν διέλευσιν τῶν φορτηγῶν ἐν γένει, καθὼς καὶ τῶν ἀτόμων καὶ ἐζήτησα πληροφορίας παρὰ τοῦ διοικητοῦ. Ἔλαβον δὲ ἀπάντησιν παρὰ τοῦ διοικητοῦ τῆς Σχολῆς τῶν Δοκίμων, τὴν ὁποίαν, ἂν ἐγνώριζον ὅτι θὰ ἐγένετο συζήτησις, θὰ τὴν προσεκόμιζον. Ὁ διοικητὴς διαμαρτύρεται ὅτι δὲν παρημπόδισε κανένα. Τουναντίον παρημπόδισεν αὐτοκίνητα, τὰ ὁποῖα διήρχοντο κάτωθεν τῆς σχολῆς μετὰ ἀσέμνων γυναικῶν, τραγουδοῦσαν καὶ προκαλοῦσαν τοὺς δοκίμους.

§65Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Καὶ εἰς τὴν ὁδὸν Σταδίου γυρίζουν.

§66Α. ΚΑΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὑπάρχει διαφορά. Ἐκεῖ εἶναι σχολή, ἡ ὁποία εἶναι περιφραγμένη, γίνονται γυμνάσια καὶ δὲν ἐπιτρέπεται ἡ συχνὴ διέλευσις τοιούτων ἀντικειμένων, ἐν τέλει δὲ καὶ πάλιν διαμαρτύρεται ὅτι ἐπιτρέπει. Μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς ἄλλας πληροφορίας δὲν ἔχω. Ἐν τούτοις καὶ ἐγὼ ἀναγνωρίζω ὅτι ἡ πρᾶξις αὐτὴ τῆς διοικήσεως τῆς Σχολῆς καὶ ἀντίθετος πρὸς τὸν νόμον καὶ παρεμβάλλουσα ἐμπόδια εἰς τὴν κίνησιν τοῦ ἐμπορίου. Ἑπομένως παρεκάλει αὐτὸν νὰ διαμαρτυρηθῇ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας, διότι πρόκειται περὶ καταλήψεως δημοσίας ὁδοῦ καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα ἄνευ συναινέσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας, νὰ προβῇ εἰς πάσας τὰς ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι ἐκ τοῦ νόμου ἐπιβάλλονται ἵνα ἀρθῇ αὐτὸ τὸ ὄντως κώλυμα τῆς κινήσεως τοῦ ἐμπορίου καὶ τῶν ἀτόμων.

§67Γ. ΣΑΚΑΛΗΣ. Κατόπιν τῆς βεβαιώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν ὅτι πρόκειται νὰ ἀρθῇ τὸ αὐθαίρετον μέτρον τοῦ διοικητοῦ τῆς Σχολῆς τῶν Δοκίμων, περιττεύει πᾶσα συζήτησις καὶ τὸν παρακαλῶ ὅπως ἐν συμπράξει μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας ἐπιλύσῃ τὸ ζήτημα κατὰ τὰς ὑποδείξεις τοῦ κρίνοντος.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φ. Μοσχούλας ἔχει τὸν λόγον.

§69Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Σᾶς εἶχον ὑποβάλει μίαν ἐπερώτησιν, κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργέ, προκειμένου περὶ τῆς ἀποζημιώσεως τῶν χαλαζοπλήκτων. Μοὶ ἔδωκε δὲ τὸ Ὑπουργεῖον μίαν ἀπάντησιν, ἀλλ’ αὐτὴν τὴν θεωρῶ ἀνεπαρκῆ, διότι ἴσως ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν εἶναι ἐν γνώσει τῶν λαβόντων χώραν κατὰ τὴν διανομὴν τῶν ποσῶν, τὰ ὁποῖα εἰσεπράχθησαν ἀπὸ τῆς παραγωγῆς ἐπὶ τῇ βάσει τῆς τεσσαρακονταδράχμου προσφορᾶς τῶν σταφιδοκτηματιῶν. Τὸ ζήτημα τοῦτο, κύριοι βουλευταί, ἔχει ποιάν τινα σπουδαιότητα, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι πολλάκις οἱ κτηματίαι ὑφίστανται ζημίας ἐκ θεομηνιῶν, εἴτε πάγου καὶ χαλάζης εἴτε ἄλλας ζημίας διαφόρους, γνωστὰς δὲ δυστυχῶς, διότι οὐχὶ σπανίως ἐμφανίζονται καὶ οἱ κτηματίαι εὑρίσκονται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ζητήσωσι τὴν ἐπικουρίαν τοῦ Δημοσίου. Ἀλλὰ Ν. Διάταγμα τοῦ ἔτους 1923 προέβλεψε περὶ τῆς ἀποζημιώσεως τῶν ἐκ χαλάζης παθόντων κτηματιῶν διὰ μιᾶς φορολογίας πενταδράχμου, ἐπιβληθείσης τῇ συγκαταθέσει τούτων κατὰ τὰ ἔτη 1923, 1924 καὶ 1925. Δὲν δύναμαι νὰ γνωρίζω πόσον ποσὸν εἰσεπράχθη ἐκ τῆς φορολογίας ταύτης.

§70Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Περὶ τὰ πέντε ἑκατομμύρια.

§71Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὸ ποσὸν τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἀναφέρει ὁ κύριος συνάδελφος, κατετέθη εἰς εἰδικὸν ταμεῖον συσταθὲν πρὸς τοῦτο, τουτέστι πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν χαλαζοπλήκτων. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ 1926 ἐπεβλήθη μεγαλυτέρα φορολογία τεσσαράκοντα δραχμῶν κατὰ χιλιόλιτρον σταφίδος καὶ ἀπετελέσθη ἓν ταμεῖον εἰδικόν, ἐκ τοῦ ὁποίου δύναταί τις νὰ εἴπῃ ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποζημιωθῶσιν οἱ κτηματίαι, τῶν ὁποίων τὰ κτήματα ἔπαθον ἐκ τῆς χαλάζης καθ’ ὅλας τὰς περιφερείας, ὅπου καλλιεργεῖται ἡ σταφυλάμπελος. Κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν τελευταίων ἐκλογῶν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, πολιτευόμενος ἐκ τῆς ἐπαρχίας Ἠλείας, ὁ κ. Διδάχος, ἐνόμισε, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον εἰσπράττεται ἐκ τῆς φορολογίας ταύτης, τῆς βαρυτάτης ὄντως, ὅτι ἠδύνατο νὰ τὸ διαθέσῃ οὐχὶ βεβαίως ὁ ἴδιος, διότι δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ πράξῃ τοῦτο, ἀλλ’ εἰσηγούμενος πλησίον τῶν Ὑπουργῶν τῆς Γεωργίας, εἰσηγούμενος ὅπως τὸ ποσὸν τοῦτο διατεθῇ κατὰ τὴν ἰδίαν αὑτοῦ θέλησιν. Καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ποσοῦ, τοῦ εἰσπραχθέντος ἐκ τῆς τεσσαρακονταδράχμου εἰσφορᾶς κατὰ χιλιόλιτρον τῶν 15,000,000,000, λέγω δὲ 15, διότι εἰς τὸ ποσὸν ὅπερ εἰσεπράχθη ἐκ τῶν φορολογίας τῶν 40 δραχ. κατὰ χιλιόλιτρον, προσετέθη καὶ τὸ ποσὸν τὸ εἰσπραχθὲν κατὰ τὰ ἔτη 1923, 1924 καὶ 1925 διὰ τοὺς παθόντας, τουτέστιν ὁ πεντάδραχμος φόρος. Εἶναι φυσικὸν ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ποῖοι εἰσέφερον τὸ ποσὸν τοῦτο καὶ οἱ παθόντες ἐκ τῆς χαλάζης κατὰ τὰ ἔτη, τὰ ὁποῖα ἐμνημόνευσα, εἶναι φυσικὸν ὅτι ἐδικαιοῦντο νὰ ζητήσωσι τὴν ἀποζημίωσιν ἐκ τῆς εἰσφορᾶς, τὴν ὁποίαν ἔδωκαν πρὸς τὸ ταμεῖον τὸ συσταθέν, ὅσον μικρὰ καὶ ἂν ἦτο ἡ δοθησομένη ἀποζημίωσις. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἦτο μικρὸν αὐτὸ τὸ ποσόν, ἐθεώρησαν ὅτι ἠδύνατο νὰ χρησιμεύσῃ τὸ ποσὸν τοῦτο πρὸς ἀποθεματικὸν κεφάλαιον διὰ νὰ αὐξήσῃ τὸ ποσὸν τῆς ἀποζημιώσεως βραδύτερον. Ὁ κ. Διδάχος, Ὑπουργὸς τότε τῆς Παιδείας, εἰσηγήθη τὴν σύναψιν δανείου καὶ κατωρθώθη νὰ συναφθῇ δάνειον 15,000,000,000 δραχμῶν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν φορολογιῶν τῶν ἐτῶν, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα, 1923, 1924, 1925 καὶ τοῦ ἔτους 1926, τὸ ὁποῖον ἀπέδιδεν εἰς τὸ συσταθὲν ταμεῖον τεσσαράκοντα δραχμὰς κατὰ χιλιόλιτρον. Συνῆψε τὸ δάνειον τοῦτο τὸ ἐκ 15 ἑκατομμυρίων καὶ τὸ διέθεσε, παρὰ τὸν νόμον, ὄχι βεβαίως ὁ ἴδιος, ἀλλὰ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας κατὰ τὰς ὑποδείξεις τοῦ Ὑπουργοῦ κ. Διδάχου. Ἐπειδὴ ὅμως ἐν τῷ Νομοθετικῷ Διατάγματι τοῦ 1926 καὶ ἐν τῷ προγενεστέρῳ Διατάγματι διὰ τὴν εἰσφορὰν τῶν ἐτῶν 1923. 1924 καὶ 1925 καθιεροῦνται διατυπώσεις καὶ εἰδικαὶ διατάξεις τοῦ τρόπου τῆς διαθέσεως τῶν ποσῶν τούτων, ἔχω τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταγγείλω δημοσίᾳ τὴν ἐνέργειαν τοῦ τέως Ὑπουργοῦ ὡς παράνομον, διότι ἔλαβον τὰ χρήματα ὅλων τῶν παθόντων σταφιδοπαραγωγῶν ὅλων τῶν νομῶν Ἀργολιδοκορινθίας, Μεσσηνίας, Ἀχαϊοήλιδος, Ἰονίων νήσων, δὲν ἐνθυμοῦμαι ἂν συμπεριελαμβάνετο καὶ ἡ Κρήτη καὶ τὸ ποσὸν τοῦτο διετέθη, κύριοι, οὐχὶ ὅπως ὁ νόμος ὥριζε, ἀλλ’ ὅπως ἡ θέλησις τοῦ τότε Ὑπουργοῦ κ. Διδάχου καθώριζε.

§72Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἦτο θέλησις μόνον τοῦ Ὑπουργοῦ, ἡ ὑπηρεσία δὲν ὑπέγραψε τοιοῦτόν τι, τὸ λέγω δὲ πρὸς τιμήν της αὐτό.

§73Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἡ ὑπηρεσία εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ποσοῦ τούτου, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν σύναψιν τοῦ δανείου τούτου ἀντέστη ἐρρωμένως καὶ εἶχον τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταγγείλω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ἐνώπιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας τὸν νομογεωπόνον Πατρῶν, δὲν γνωρίζω ποῖος εἶναι, διότι ἄνευ τῆς συναινέσεως αὐτοῦ καὶ ἄνευ τῆς ἐπιτροχάδην γνωματεύσεως αὐτοῦ τὸ ποσόν, τὸ ἐκ τοῦ δανείου ληφθέν, δὲν θὰ διενέμετο ἀνίσως, ἀδίκως, μεροληπτικῶς εἰς βάρος τῶν παθόντων τοῦ νομοῦ Μεσσηνίας κτηματιῶν. Βεβαίως δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν οἱ προκάτοχοι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας νὰ προβῶσιν εἰς μίαν παράνομον διάθεσιν τοῦ ποσοῦ τούτου....

§74Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἔχετε δίκαιον. Ὁ νομογεωπόνος ἔκαμε τὸ καθῆκον του. Ὁ νομογεωπόνος κ. Παπαδημητρίου εἶναι ἐκ τῶν ἀρίστων ὑπαλλήλων καὶ ἀποτελεῖ τιμὴν διὰ τὴν ὑπηρεσίαν.

§75Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔχετε τὰς ἀντιλήψεις σας. Ἔχω καὶ ἐγὼ τὰς ἰδικάς μου. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δυστυχῶς δὲν ἀπεζημιώθησαν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι πράγματι ἔπαθον, διότι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ νομογεωπόνος Πατρῶν, τὸ ποσὸν τῶν ζημιῶν τουτέστιν ἀνῆλθεν εἰς δραχμὰς 52,000,000,000 καὶ διετέθη οὐχὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν διατάξεων τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος, ἀλλ’ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν γνωματεύσεων, δὲν γνωρίζω ποίων ἐκτιμητικῶν Ἐπιτροπῶν. Ἄν, λέγω, ἦτο νόμιμος ἡ ἐνέργεια ἔστω τοῦ κ. νομογεωπόνου ἢ οἱασδήποτε ἄλλης Ἀρχῆς, οἱ πράγματι παθόντες θὰ ἀπεζημιοῦντο καὶ δὲν θὰ ἐλάμβανον μόνον 15%, ὅπως ἔλαβον οἱ συμπολῖται ὑμῶν, κύριοι συνάδελφοι, οἱ δικαιούμενοι εἰς ἀποζημίωσιν.

§76Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Οἱ συμπολῖται ἡμῶν ἔλαβον τὰ ποσὰ αὐτά, διότι ἡ ζημία των ἦτο μεγαλυτέρα τῶν ἄλλων ἐπαρχιῶν. Εἰς τὴν Ἠλείαν αἱ ζημίαι ἦσαν σημαντικώταται. Κατεστράφησαν κτήματα ἐξ ὁλοκλήρου, ἐνῷ εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας αἱ ζημίαι ἦσαν ἐλάχιστοι, αἱ συνήθεις ζημίαι τῶν κτημάτων ἐκ τῶν πάγων, δύναμαι νὰ εἴπω.

§77Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Τοὺς πίνακας τῶν χαλαζοπλήκτων κατήρτισεν Ἐπιτροπὴ ἑκάστης κοινότητος ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος. Οἱ πίνακες αὐτοὶ ἐστάλησαν εἰς τοὺς νομογεωπόνους παρὰ τῶν Ἐπιτροπῶν, οὗτοι δὲ κατήρτισαν τὸν πίνακα τῶν ἀποζημιώσεων. Αἱ ζημίαι δέ, αἱ ὁποῖαι συνετελέσθησαν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Ἠλείας ἐκ τοῦ παγετοῦ, ἦσαν, ἐπαναλαμβάνω, ἀσυγκρίτως μεγαλύτεραι ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι συνέβησαν εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας καὶ δι’ αὐτὸ ἔλαβεν ἡ ἐπαρχία Ἠλείας τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν ἐξ ὅλων τῶν ἄλλων.

§78Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι τὸ ἑξῆς. Δὲν ὁμιλῶ περὶ τούτου, δέχομαι τὰς ἀπόψεις σας καὶ δύναμαι νὰ δώσω καὶ ἄφεσιν ἁμαρτιῶν εἰς τὸν νομογεωπόνον, ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν, πιεσθεὶς παρὰ τοῦ κ. Διδάχου, προέβη εἰς πρᾶξιν παρὰ τὰς διατάξεις τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἐκανόνιζε τὰ τῆς διανομῆς τῶν ποσῶν. Καὶ λέγω ὅτι δυνάμει τοῦ Διατάγματος δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ διάθεσις οἱουδήποτε ποσοῦ, ἂν δὲν συνεκεντροῦντο αἱ γνωμοδοτήσεις ὅλων τῶν νομογεωπόνων ὅλων τῶν περιφερειῶν καὶ ἂν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐκθέσεων τῶν γνωμοδοτικῶν Ἐπιτροπῶν δὲν ἐγνωμοδότει τὸ Εἰδικὸν Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας. Εἰς τοῦτο δὲν δύνασθε νὰ μοὶ ἀντείπητε, διότι δέχομαι ὅτι πολὺ δικαίως διενεμήθη τὸ ποσὸν εἰς τοὺς παθόντας τῆς ἐπαρχίας Ἠλείας. Ἀλλὰ δὲν διενεμήθη κατὰ τρόπον νόμιμον καὶ δίκαιον καὶ τοῦτο ἦτο ἀποτέλεσμα τῆς ἐσπευσμένης ἐνεργείας τοῦ νομογεωπόνου.

§79Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἡ καταστροφὴ ἐν Ἠλείᾳ ἦτο τρομερὰ καὶ ἡ λῆψις ἐπειγόντων μέτρων ἦτο ἐπιβεβλημμένη.

§80Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Μὴ λησμονῆτε ὅμως, ὅτι ἦτο τοιαύτη ἡ καταστροφή, ὥστε ὁ κόσμος ἐστερεῖτο τῶν πάντων καὶ ἠπειλεῖτο ἡ ἐπανάστασις, ἂν ἐβράδυνεν ἡ διανομή.

§81Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν ἀμφισβητῶ τὰς πληροφορίας σας, γνωρίζω ὅτι ὑπῆρξαν ἀνυπολόγιστοι αἱ ζημίαι εἰς τὴν ἐπαρχίαν Ἠλείας, ἀλλὰ δὲν δύνασθε νὰ ἀρνηθῆτε ὅτι καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας αἱ ζημίαι ἦσαν μεγάλαι.

§82Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Τὰ ἀποτελέσματα ἀπέδειξαν τὸ ἐναντίον. Ἔχομεν τὰ δεδομένα τῆς παραγωγῆς.

§83Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Καὶ ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι ἀφ’ ἧς ἐξελέγην βουλευτὴς ἔλαβον ἑκατοντάδα τηλεγραφικῶν διαμαρτυριῶν παθόντων, δι’ ὧν διηρωτώμην διατί δὲν ἐνεργῶ παρὰ τῷ Ὑπουργῷ νὰ τοῖς δοθῇ τὸ ποσὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὡρίσθη ὡς ἀποζημίωσις δι’ ὅσας ὑπέστησαν ζημίας. Καὶ τὸ νὰ ζητοῦν τὴν καταβολὴν αὐτῆς τῆς ἀποζημιώσεως καὶ νὰ τὴν ζητοῦν δι’ ὁμαδικῶν διαμαρτυριῶν ἐντόνων, ἀποδεικνύει ὅτι ζητοῦν τὸ δίκαιόν των, τὸ ὁποῖον ἐστραγγάλισεν ἡ παράδοξος ἐνέργεια τῶν δύο πρώην Ὑπουργῶν. Τοῦτο δὲ ἐγένετο ἐπὶ ζημίᾳ καὶ τοῦ δανείου, τοῦ συναφθέντος παρὰ τὸν νόμον, παρὰ πᾶσαν ἠθικήν, διότι δὲν ὤφειλον νὰ συνάψωσι δάνειον, ἐφόσον δὲν ἐπρόκειτο τὸ δάνειον τοῦτο νὰ κατανεμηθῇ ἰσοτίμως καὶ δικαίως καὶ νὰ διανεμηθῇ τὸ ποσὸν κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον, καθ’ ὃν διενεμήθη εἰς τοὺς συμπολίτας ὑμῶν καὶ εἰς τοὺς ἄλλους παθόντας τῶν ἄλλων νομῶν. Λοιπὸν ἐκ 40 ἑκατομμυρίων τῆς ἐπαρχίας Ἠλείας ἔλαβον ἐκ τοῦ ποσοῦ τούτου οἱ παθόντες Ἠλείας 8,200,000, ἡ ἐπαρχία Πατρῶν ἐπὶ ζημίας ἑνὸς ἑκατομμυρίου ἔλαβον ἓν ἑκατομμύριον.

§84Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν ἐπῆραν αἱ Πάτραι περισσότερον ἀπὸ τὰς ἄλλας ἐπαρχίας, ἀναλόγως;

§85Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν λέγω αὐτό, ἀλλ’ ὅτι ἦτο παράνομος ἡ ἐνέργεια· δὲν θέλω ἐγὼ νὰ ἐλαττώσω τὴν βαρύτητα τῶν ζημιῶν, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν οἱ συμπολῖται ὑμῶν. Δικαιολογημένως ἔπρεπε νὰ λάβωσι περισσότερον, ἀλλὰ δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι καθ’ ὃν τρόπον ἐγένετο ἡ διανομὴ ἐγένετο ἀνίσως ἐπὶ ζημίᾳ τῶν πράγματι παθόντων.

§86Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δάνειον ἔλαβον, δὲν τοὺς ἐχάρισαν. Θὰ τὰ πληρώσουν ὅσα καὶ ἂν ἔλαβον.

§87Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Θὰ ἔλθω καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, ὅτι καθ’ ὃν τρόπον ἐγένετο ἡ διανομή, ἡ ἐπαρχία Πατρῶν ἐπὶ ζημίας πέντε ἑκατομμυρίων ἔλαβεν ὀκτὼ καὶ ἡ ἐπαρχία Αἰγιαλείας ἐπὶ ζημίας ὀκτὼ ἑκατομμυρίων ἔλαβεν 1,500,000.

§88Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Ὁ νόμος εἶναι ἀδικώτατος.

§89Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν εἶναι ὁ νόμος ἀδικώτατος, ὑπῆρξεν ἄδικος καὶ παράνομος ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, διότι ἐν διαστήματι 15 ἡμερῶν συνήφθη τὸ δάνειον καὶ ἤρχισεν ἡ ἄδικος καὶ μεροληπτικὴ διανομὴ τῶν ποσῶν.

§90Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μήπως ἐπρόκειτο νὰ πολιτευθῇ ὁ κ. Διδάχος;

§91Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν γνωρίζω ἂν ὁ κ. Διδάχος ἐπρόκειτο νὰ πολιτευθῇ. Δὲν μὲ ἐνδιαφέρει, κύριοι, τί ἔπραξεν ὁ κ. Διδάχος.

§92Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Διότι ἀπερρόφησεν ὁλόκληρον τὸ ταμεῖον τῶν χαλαζοπλήκτων καὶ δὲν ὑπάρχει σήμερον καμμία πεντάρα, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔκαμεν ἔγγραφον καὶ συνιστᾷ νὰ γίνῃ ἀντασφάλεια καὶ πράγματι ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους δὲν ἐγένετο καμμία ἐφαρμογή.

§93Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Τὸ ἐγκληματικὸν εἶναι ὅτι διεσπαθίσθησαν τὰ χρήματα τῶν χαλαζοπλήκτων εἰς ἄλλους προορισμοὺς καὶ ὄχι διὰ τὸν προορισμόν, διὰ τὸν ὁποῖον εἶχον συλλεγῆ.

§94Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν διαφωνοῦμεν, κύριοι συνάδελφοι. Λέγω τὸ ἑξῆς, ὅτι τὸ ὑπόλοιπον ποσὸν τῶν τεσσάρων ἑκατομμυρίων ἐκ τοῦ ποσοῦ τοῦ δανείου τῶν 15 ἑκατομμυρίων διενεμήθη εἰς τοὺς ὑπολειφθέντας νομοὺς Μεσσηνίας, Ἀργολιδοκορινθίας καὶ Ἰονίων νήσων, ἴσως δὲ καὶ εἰς τὴν Κρήτην.

§95Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Μηδὲν ποσὸν εἰς τὴν Κρήτην.

§96Μ. ΤΣΑΡΛΑΜΠΑΣ. Σᾶς προσθέτω καὶ τὸ ἄλλο, δὲν ἔγινε κἂν ἐκτίμησις τῶν ζημιῶν.

§97Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐνῷ οἱ συμπολῖται ἡμῶν εἰσέφερον τὸ τεσσαρακοντάδραχμον. Ἰδοὺ λοιπὸν τὸ σῶμα τοῦ ἐγκλήματος ἐν τῇ παρανομίᾳ τῶν Ὑπουργῶν. Ἀλλὰ δὲν περιωρίσθησαν εἰς ταῦτα. Διὰ νὰ προβῇ ὁ Ὑπουργὸς εἰς τὴν κατανομὴν τοῦ ἀναλογοῦντος ποσοῦ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐκθέσεων τῶν νομογεωπόνων καὶ τῶν ἐκτιμητικῶν Ἐπιτροπῶν ἔδει νὰ ἀποφανθῇ τὸ Εἰδικὸν Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἑδρεύει ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Γεωργίας. Ἀλλὰ τὸ Εἰδικὸν Συμβούλιον ἠρνήθη νὰ γνωματεύσῃ, διότι ἔβλεπεν ὅτι εἶναι παράνομος ἡ ἐνέργεια τῶν Ὑπουργῶν. Ἔδει ταυτοχρόνως οἱ Ὑπουργοὶ αὐτοὶ νὰ ἐπιβάλωσι τὸ κῦρος τοῦ ἀξιώματός των ἢ νὰ συγκεντρωθῶσιν ὅλαι αἱ γνωματεύσεις τῶν ἁρμοδίων καὶ τότε νὰ προβῶσιν εἰς μίαν δικαίαν κατανομὴν εἰς ὅλους τοὺς παθόντας ὅλων τῶν νομῶν τῶν δικαιουμένων. Ἐκ τούτου τοῦ λόγου ἔχομεν τὴν ἐξέγερσιν ὅλων τῶν παθόντων καὶ τῶν ἄλλων περιφερειῶν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο. Οἱ κύριοι συνάδελφοι ἐξ Ἠλείας εἶπον ὅτι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἔλαβον οἱ συμπολῖται ἐμοῦ ἐκ Μεσσηνίας, ἀπεγύμνωσαν τὸ ταμεῖον ἀντασφαλείας. Καὶ ἔχομεν τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα, ὅτι τελευταῖον εἰς τὸν νομὸν Μεσσηνίας, ἐκ τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχω ἐγώ, καίτοι ὑπέστησαν μεγάλας ζημίας, οὐδὲν κατεβλήθη.

§98Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Ἄν ὑπάρχῃ ἐν προκειμένῳ εἷς λαός, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ παραπονῆται, εἶναι ὁ λαὸς τῆς Ἠλείας.

§99Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν τὸν ἀδικῶ.

§100Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Διότι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἐκεῖ, ὅπου τὸ θέτετε σεῖς. Τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου δὲν ἠρνήθη νὰ χορηγήσῃ τὸ δάνειον. Ἠρνήθη τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας νὰ γίνῃ χρῆσις τῶν χρημάτων τοῦ ταμείου τῶν χαλαζοπλήκτων. Ἐν προκειμένῳ δὲ τί συνέβη; Τὸ ταμεῖον τῶν χαλαζοπλήκτων πρὸ τεσσάρων ἐτῶν εἶχε συλλέξει ποσόν, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ εἶχε διανεμηθῆ εἰς τοὺς χαλαζοπλήκτους τοῦ 1920.

§101Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τοῦ 1924–1925.

§102Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Ὄχι, τοῦ 1920. Τότε διενεμήθη ἡ πρώτη δόσις. Ἐγένετο εἰς τέσσαρας δόσεις ἡ ἀποζημίωσις. Διότι δὲ τὸ ταμεῖον δὲν εἶχε χρήματα ἀφέθη καὶ αἱ ὑπολειπόμεναι δόσεις νὰ δίδωνται ἀναλόγως τῶν εἰσπράξεων τοῦ ταμείου τῶν χαλαζοπλήκτων.

§103Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἐπὶ Κυβερνήσεως Βενιζέλου, πρὸ τοῦ 1920 ἐγένετο νόμος, δυνάμει τοῦ ὁποίου ἱδρύθη ταμεῖον χαλάζης, ἐτέθη δὲ φορολογία μιᾶς δραχμῆς κατὰ χιλιόλιτρον σταφίδος. Τὰ μέχρι τοῦ 1920 συλλεγέντα χρήματα δὲν διενεμήθησαν εἰς τοὺς παραγωγούς. Κατὰ τὰ 1920 ἡ τότε σχηματισθεῖσα Κυβέρνησις, ἡ διαδεχθεῖσα τὴν Κυβέρνησιν Βενιζέλου, διένειμε τὰ χρήματα ἐκεῖνα ὅπως ἤθελεν εἰς τοὺς φίλους τοῦ κόμματος διὰ τὰς ὑπηρεσίας των πρὸς ἐπαναφορὰν τοῦ καθεστῶτος ἐκείνου. Συγχρόνως δὲ κατήργησε καὶ τὸν νόμον, ἀφήσασα καὶ πάλιν ἀπροστατεύτους τοὺς κτηματίας ὑπὸ τὰς ἐκ χαλάζης καταστροφάς. Ἐπὶ τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1922 συνεστήσαμεν καὶ πάλιν τὸ ταμεῖον τῶν χαλαζοπλήκτων, ἀλλὰ καὶ πάλιν δὲν ἔγεινε διανομὴ τοῦ συλλεγέντος ποσοῦ ἀνελθόντος εἰς πέντε ἑκατομμύρια μέχρι τοῦ 1926. Ὅτε ἐπῆλθε τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα τῆς Κυβερνήσεως Κονδύλη, τὸ ὁποῖον συνεχώνευσεν εἰς τὸ Διάταγμα, ὅπερ διένειμε τὰ ἀνήκοντα εἰς τοὺς χαλαζοπλήκτους χρήματα καὶ εἰς τοὺς παγοπλήκτους. Κατὰ συνέπειαν εἶναι ἄσχετος ὁ νόμος ὁ πρῶτος περὶ προστασίας τῶν χαλαζοπλήκτων.

§104Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐγὼ θὰ διαφωνήσω μὲ τὸν κ. Μπούκουρα καὶ θὰ συμφωνήσω μαζί σας, διότι τὸν νόμον, περὶ τοῦ ὁποίου σεῖς ὁμιλεῖτε, ἦλθε τὸ Διάταγμα τοῦ Ἰουνίου τοῦ 1923 καὶ τὸν κατήργησε καὶ συνεπῶς συνελέγη τὸ ποσὸν ἐκ πέντε ἑκατομμυρίων.

§105Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Τὸν κατήργησεν ἢ ηὔξησε τὴν φορολογίαν;

§106Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὸν κατήργησεν. Ἡ οὐσία εἶναι ἡ ἑξῆς, ὅτι πρόκειται περὶ μιᾶς παρανόμου ἐνεργείας, ἐξ ἧς ἠρημώθη τὸ ταμεῖον τῆς ἀσφαλείας χαλαζοπλήκτων, ὥστε νὰ μὴ εἶναι εἰς θέσιν ἐπὶ μίαν δεκαετίαν νὰ ἔλθῃ εἰς ἐπικουρίαν τῶν τελευταίως ἐκ χαλάζης παθόντων.

§107Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Πρέπει νὰ συσταθῇ εἰδικὸν ταμεῖον κατὰ νομούς.

§108Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔφερον τὸ ζήτημα τοῦτο διὰ νὰ προκαλέσω τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργοῦ διὰ τὸ προσεχὲς μέλλον. Διότι ἐφόσον τὸ ποσόν, τὸ συλλεγὲν ἐκ τῆς φορολογίας τῆς σταφίδος, ἐξηντλήθη, εὑρίσκεται δὲ εἰς ἀδυναμίαν πλέον τὸ ταμεῖον νὰ ἔλθῃ εἰς ἐπικουρίαν τῶν ἐκ χαλάζης παθόντων, εἶναι ἐπιβεβλημένον εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, νὰ προβῇ εἰς τὴν λῆψιν μέτρων νομοθετικῶν, ἔστω δι’ ἀνανεώσεως τῆς ἐτησίας εἰσφορᾶς διὰ τοὺς παθόντας ἐκ χαλάζης.

§109Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Τώρα ἐφαρμόζεται ὁ νόμος αὐτός.

§110Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν ὑπάρχει χρῆμα.

§111Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὑπάρχει.

§112Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Οὐδὲ λεπτόν, κ. Ὑπουργέ, μὴ ἐπιμένετε. Τὸ ἐκ τεσσάρων ἑκατομμυρίων δραχμῶν ποσόν, τὸ ὑπολειφθέν, διενεμήθη ἤδη. Ἑπομένως τὸ ἐκ 15 ἑκατομμυρίων δραχμῶν ποσὸν τοῦ δανείου διενεμήθη, ἐξηντλήθη διὰ παρανόμου καὶ χαριστικῆς διανομῆς εἰς τὸν νομόν Ἀχαϊοήλιδος καὶ τὸ ὑπολειφθὲν διενεμήθη μόλις ἐσχάτως εἰς τοὺς ἄλλους νομούς. Διὰ τοῦτο καταγγέλλω τοὺς τέως Ὑπουργοὺς τῆς Γεωργίας. Δυστυχῶς δὲν εἶμαι νομικὸς καὶ δὲν γνωρίζω ἂν δύναται νὰ λειτουργήσῃ. Ἐγὼ θὰ ὑπέβαλον πρότασιν ὅπως παραπεμφθοῦν εἰς τὸ εἰδικὸν δικαστήριον. Διότι ἡ αὐστηρῶς ἐννοουμένη πολιτικὴ ἠθικὴ δὲν ἐπιτρέπει εἰς τοὺς Ὑπουργούς, διαχειριζομένους δημόσιον χρῆμα καὶ ἔχοντας ἀντίληψιν τῆς εὐθύνης αὐτῶν, δὲν ἐπιτρέπει τὴν διάθεσιν χρήματος, τὸ ὁποῖον εἰσφέρει ὁλόκληρος ὁ κτηματικὸς σταφιδικὸς πληθυσμὸς δι’ ὡρισμένους σκοπούς, χάριν ἐκλογικῶν σκοπῶν ἑνὸς ἄλλου συναδέλφου του. Αὐτὸ ἀποτελεῖ ἓν στῖγμα, κύριοι, διὰ τὴν διοίκησιν, διὰ τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν. Καὶ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργόν: τί θὰ γίνῃ τώρα διὰ τοὺς χαλαζοπλήκτους; Διότι θὰ ἔχῃ τηλεγραφήματα ὑποθέτω καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐκ Μεσσηνίας καὶ ἄλλων νομῶν. Τί θὰ γίνῃ διὰ τοὺς παθόντας αὐτούς; Διότι τὸ ταμεῖον ἐξηντλήθη. Χρήματα δὲν ὑπάρχουν. Μετὰ μίαν δεκαετίαν θὰ ἀνασυσταθῇ ὅταν οἱ λαβόντες τὴν ἀποζημίωσιν παθόντες θὰ ἀποδώσωσι τὴν ἐτησίαν δόσιν τῶν 10%;

§113ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς δέκα δόσεις θὰ πληρώσουν.

§114Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κατὰ δόσεις ἐντὸς μιᾶς δεκαετίας, τουτέστι διὰ νὰ συμπληρωθῇ τὸ ἐπαρκὲς ποσὸν διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν παθόντων ἢ τῶν μελλόντων νὰ πάθωσιν ἐκ τῆς χαλάζης θὰ παρέλθῃ πάντως μία δεκαετία. Δεύτερον, παράνομος ἐγένετο ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας καὶ εἰς τοῦτο ὅτι τὸ ποσὸν τῶν χρηματικῶν εἰσφορῶν ἢ μᾶλλον τῆς φορολογίας τῆς πενταδράχμου τῶν ἐτῶν 1923, 1924, 1925 διετέθη διὰ τοὺς χαλαζοπλήκτους τοῦ ἔτους 1926.

§115Δ. ΜΠΟΥΚΟΥΡΑΣ. Τῷ 1926 δὲν εἴχομεν χαλαζοπλήκτους, εἴχομεν παγοπλήκτους μόνον. Διὰ τοὺς παγοπλήκτους ἐλήφθη καὶ τὸ ποσὸν τοῦ ταμείου χαλάζης καὶ διενεμήθη καὶ εἰς ἐκείνους.

§116Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Συμφωνῶ, διότι δὲν ὑφίσταται οὐσιώδης διαφορά, καὶ λέγω τὸ ἑξῆς: ὅτι ὑπῆρχεν ἓν ποσὸν συλλεγὲν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος τῆς 22ας Ἰουνίου 1923, δυνάμει τοῦ ὁποίου οἱ κτηματίαι εἰσφέρουν πρὸς ἵδρυσιν καὶ λειτουργίαν τοῦ ταμείου τῆς ἀσφαλείας τῶν χαλαζοπλήκτων. Καὶ ἐρωτῶ· ἐφόσον οἱ Ὑπουργοὶ τὸ χρῆμα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἦτο προωρισμένον διὰ τοὺς παθόντας εἰς ὡρισμένην ἐποχήν, τὸ ἔλαβον καὶ τὸ διέθεσαν διὰ παθόντας μεταγενεστέρους, ἐνήργησαν νομίμως ἢ παρανόμως, ναὶ ἢ ὄχι;

§117Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Καὶ παθόντας ἐξ ἄλλης αἰτίας.

§118Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ τοὺς προγενεστέρως παθόντας τοῦ ἔτους 1925 δὲν τοὺς ἀπεζημίωσαν. Εἰς τὸ χωρίον Κρεμάτι τοῦ δήμου Πύλου ἐξετίμησε δραχμὰς 72 χιλιάδας ζημίαν ὁ νομογεωπόνος. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι λοιπὸν μέχρι σήμερον δὲν ἔλαβον τίποτε, οὐδὲ ἐλπίζουν καὶ νὰ λάβουν, ἐνῷ εἰσφέρουν 45 χιλιάδας κατ’ ἔτος. Τώρα διατί ἐνῷ πληρώνουν καὶ ὁ νομογεωπόνος ἐβεβαίωσε ζημίαν, δὲν ἀποζημιώνονται;

§119Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δι’ αὐτὸ ἐγκαλῶ τοὺς τέως Ὑπουργοὺς ὅτι εἰσέπραξαν ἕνα φόρον εἰσελθόντα εἰς εἰδικὸν ταμεῖον διὰ τοὺς παθόντας δι’ ὡρισμένα ἔτη καὶ τὸ χρῆμα αὐτὸ τὸ ἐκ πέντε ἑκατομμυρίων τὸ διέθεσαν δι’ ἐκλογικοὺς τοῦ κ. Διδάχου σκοποὺς εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν διὰ παθόντας καὶ μὴ παθόντας μεταγενεστέρως. Καὶ τερματίζων τὸν λόγον μου ἐρωτῶ εἶναι ἢ δὲν εἶναι παράνομος ἡ ἐνέργεια τῶν Ὑπουργῶν τούτων;

§120Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἶμαι σύμφωνος ὅτι ἡ ἐνέργεια δὲν ἦτο σύμφωνος πρὸς τοὺς κειμένους νόμους. Τὸ σόλοικον τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς εἶναι ὅτι τὰ ποσά, τὰ συλλεγέντα ἐπὶ μίαν τριετίαν διὰ τοὺς χαλαζοπλήκτους, διενεμήθησαν εἰς ἓν ἔτος διὰ τοὺς παγοπλήκτους καὶ δὴ κατὰ προτίμησιν ὑπὲρ μιᾶς περιφερείας. Ἀληθὲς εἶναι ὅτι ἡ περιφέρεια αὐτὴ εἶχε πάθει περισσότερον τῶν ἄλλων ἐπαρχιῶν. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἔπρεπε νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ζημία ἑκάστης περιφερείας καὶ νὰ γίνῃ δικαίως ἡ διανομή. Τί δύναται νὰ γίνῃ τώρα; Κατὰ τοὺς ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, ἀποδεικνύεται ὅτι ἡ πρόσοδος τοῦ ταμείου χαλαζοπλήκτων δὲν εἶναι ἐπαρκὴς δι’ ἱκανοποιητικὰς ἀποζημιώσεις τῶν πασχόντων ἐκ χαλάζης. Ἡ λύσις εἶναι νὰ αὐξηθῇ ἡ ἰδιωτικὴ εἰσφορὰ ὑπὲρ τοῦ ταμείου ἢ νὰ γίνωσι τοπικά, ἰδιαίτερα κατὰ νομοὺς ταμεῖα, ἰδιαίτερον ταμεῖον δηλαδή, ἰδιαίτεροι συνεταιρισμοὶ ἀσφαλείας κατὰ τῆς χαλάζης. Τὸ δὲ ταμεῖον νὰ ἔρχεται ἐπίκουρον εἰς αὐτὰς τὰς ὀργανώσεις. Αὐτὴ εἶναι ἡ μόνη λύσις.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Καμπάνης ἐπὶ προτάσεως περὶ προτάξεως τῆς ἐπερωτήσεως ἐπὶ τοῦ ὑπομνήματος τῶν ἐμποροπλοιάρχων διὰ τὴν Ἐμπορικὴν Ναυτιλίαν.

§122Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ στέρξητε εἰς τὴν πρόταξιν μιᾶς ἐπερωτήσεως σπουδαιοτάτης, ὄχι διὰ νὰ συζητηθῇ ἀπόψε, ἀλλὰ διὰ νὰ ὁρισθῇ ἡ συζήτησις μετὰ ὀκτὼ ἡμέρας. Πρόκειται περὶ ὑπομνήματος, ὅπερ ὑπεβλήθη ἐκ μέρους τῶν ἐμποροπλοιάρχων καθὼς καὶ τῶν ἐφοπλιστῶν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν· καὶ ἐρωτῶμεν ποῖα μέτρα ἔλαβε διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῶν ἐν τῇ ἀναφορᾷ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν ὑποδεικνυομένων διὰ τὴν προστασίαν καὶ προαγωγὴν τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας. Δὲν θέλω νὰ συζητηθῇ ἀπόψε, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ συζητηθῇ μετὰ ὀκτὼ ἡμέρας ἢ μετὰ δεκαπέντε διότι εἶναι σπουδαιοτάτη καὶ θὰ διαφωτισθῇ ἡ Βουλή.

§123ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὴν μεθεπομένην Τετάρτην.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ταλιαδοῦρος ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του περὶ τοῦ ἱεροδιδασκάλου Τσουπαροπούλου.

§125Σ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καρδίτσης ὑπηρετεῖ εἰς τὸ χωρίον Μπέρνε ὁ δημοδιδάσκαλος κ. Τσουπαρόπουλος, τὸν ὁποῖον παρεκάλεσεν ἡ κοινότης τοῦ χωρίον Σάμπαλι, ἐν συννενοήσει μὲ τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον, νὰ τὸν κάμουν ἱερέα, τὸ δὲ ἐποπτικὸν συμβούλιον, προεξάρχοντος τοῦ γυμνασιάρχου Καρδίτσης, ἔδωκε τὴν συγκατάθεσίν του ἵνα μετατεθῇ ἐκ Μπέρνες εἰς τὸν τόπον, ἔνθα θὰ διορισθῇ καὶ ἱερεύς. Ἐχειροτονήθη κατόπιν τούτου ἱερεὺς καὶ κατὰ τὸ τέλος τοῦ σχολικοῦ ἔτους ὁ διδάσκαλος, ὁ ὁποῖος ἔμενεν εἰς τὸ χωρίον ἐκεῖνο, ὑπέβαλεν αἴτησιν ἀμοιβαίας μεταθέσεως μετὰ τοῦ ἤδη ἱερέως, τὸ δὲ ἐποπτικὸν συμβούλιον Καρδίτσης δέχεται τὴν μετάθεσίν του, τὴν ὁποίαν μετάθεσίν του ἐπεκύρωσε τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας. Μετέβησαν καὶ οἱ δύο εἰς τὰς θέσεις των, κατόπιν δὲ δὲν γνωρίζω ποῖοι ἔβαλον τὸν πρόσφυγα Μαυρίδην καὶ ἔκαμε μίαν ἀναφορὰν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ὅτι μετετέθη χωρὶς νὰ τῷ κοινοποιήσουν τὴν ἀπόφασιν τοῦ ἐποπτικοῦ συμβουλίου Καρδίτσης. Ὁ ἐπιθεωρητὴς Καρδίτσης, ἀγνοῶν τὸν νόμον, ἐξετέλεσε τὴν ἀπόφασιν τοῦ ἐποπτικοῦ συμβουλίου Καρδίτσης χωρὶς νὰ κοινοποιήσῃ τὴν ἀπόφασιν καὶ οὕτω ἐπὶ δύο μῆνας ἐξετέλουν ἀμφότεροι τὰ καθήκοντά των. Τὸ Ὑπουργεῖον διατάσσει τὸν ἐπιθεωρητὴν νὰ κοινοποιήσῃ τὴν ἀπόφασιν καὶ νὰ παραγγείλῃ εἰς τὸν Μαυρίδην νὰ κάμῃ ἔφεσιν. Ἔκαμεν ἔφεσιν ὁ Μαυρίδης, ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ οὗτος καταγγέλλεται ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν κοινότητα ὅτι θέλει νὰ μείνῃ εἰς τὸ χωρίον ἐκεῖνο, διότι εἶχε σχέσεις ἀθεμίτους μετὰ μιᾶς διδασκαλίσσης Κουτσαρί, ἑνὸς χωρίου ἀπέχοντος ἡμίσειαν ὥραν τοῦ χωρίου Σαμπόλι. Δίδω τὴν αἴτησιν εἰς τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον Ἀθηνῶν καὶ τοὺς παρακαλῶ νὰ ἐνεργήσωσι ἀνακρίσεις, τοὺς παρεκάλεσα δὲ πρὶν ἐκδικασθῇ ἡ ἔφεσις νὰ ἀναμείνωσι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἀνακρίσεως ἐπὶ τῆς τοιαύτης σοβαρᾶς καταγγελίας τοῦ διδασκάλου τούτου. Τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον Ἀθηνῶν ἔσπευδε καὶ οὔτε περιέμενε νὰ ἴδῃ ποῖον θὰ ἦτο τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἀνακρίσεων διὰ τὴν τοιαύτην σοβαρὰν κατηγορίαν κατὰ τοῦ διδασκάλου καὶ χωρὶς νὰ λάβῃ οὐδόλως τὰ περιστατικά του ὑπ’ ὄψιν, ἐδέχθη τὴν ἐξέτασιν τοῦ διδασκάλου Μαυρίδη καὶ διατάσσει τὸν ἐπιθεωρητὴν Καρδίτσης νὰ διατάξῃ τὸν ἱερέα νὰ μεταβῇ εἰς τὸ σχολεῖον Μπέρνες, ἔνθα ἦτο καὶ πρίν· καὶ οὕτω ἐφηρμόσθη ἡ παροιμία «ἀλλοῦ παππᾶς καὶ ἀλλοῦ τὰ ράσα του». Ὁ κ. ἐπιθεωρητὴς Καρδίτσης ἕως τώρα δὲν ἔχει κάμει τίποτε ἐπὶ τῶν καταγγελιῶν κατὰ τοῦ διδασκάλου Μαυρίδη. Διὰ δύο ἐπιστολῶν μου καὶ πέντε ἕως ἓξ φορὰς προφορικῶς τοῦ εἶπον νὰ κάμῃ ἀνάκρισιν. Τώρα σᾶς ἐρωτῶ, κύριοι, ὁ ἱερεὺς αὐτός, ὁ ὁποῖος διωρίσθη ἱερεὺς κατόπιν τῆς ὁμοφώνου γνώμης ὅλων τῶν κατοίκων, κατὰ πᾶσαν λογικὴν καὶ κατὰ πᾶν δίκαιον ἔπρεπε βεβαίως νὰ εἶναι καὶ διδάσκαλος εἰς τὸν τόπον, ὅπου ἦτο καὶ ἱερεύς, διότι εἶναι τακτική, ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη εἰς ὅλα τὰ χωρία, νὰ κατορθώνουν νὰ συνδυάζουν τὰ δύο ἐπαγγέλματα τοῦ διδασκάλου καὶ ἱερέως ἵνα ἔχωμεν ἱερεῖς ὅπως πρέπει, ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲ ἱκέτευσαν καὶ ἡ κοινότης καὶ τὸ ἐποπτικὸν συμβούλιον τὸν μορφωμένον διδάσκαλον νὰ δεχθῇ νὰ γίνῃ ἱερεύς. Αὐτὰ τὰ περιστατικὰ δὲν τὰ ἐγνώριζε τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον Ἀθηνῶν; Ἐνῷ ἔβλεπεν ὅτι ὁ Μαυρίδης ἦτο πρόσφυξ, μὴ ἔχων μόνιμον κατοικίαν, ἠδύνατο νὰ τὸν στείλῃ εἰς ἄλλο χωρίον. Δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἐκδιώξῃ κανένα γηγενῆ. Πρόσφυξ ἦτο, μεταβὰς πρὸ πέντε μηνῶν καὶ ἠδύνατο νὰ μετατεθῇ εἰς ἄλλο χωρίον, ὄχι νὰ ἐκδιώξῃ τὸν ἱερέα καὶ νὰ τῷ εἰπῇ πήγαινε νὰ κάμῃς τὸν διδάσκαλον εἰς τὸ αʹ χωρίον, τὸ ἀπέχον ἑξάωρον, καὶ νὰ ἔρχεσαι ἐδῶ νὰ κάμῃς τὰ θρησκευτικά σου καθήκοντα. Οὕτως ἐξετάζει τὰ γεγονότα ἓν Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν εἰς τὰς Ἀθήνας ἵνα ἐφαρμόζῃ τὸ δίκαιον κατὰ δεύτερον βαθμόν; Ἀφοῦ εἶχε λάβει καταγγελίαν κατὰ τοῦ διδασκάλου ὑπογεγραμμένη ὑπὸ διακοσίων κατοίκων, ἔπρεπε τὸν διδάσκαλον νὰ ἐκδιώξῃ. Δὲν θέλω νὰ μεταφέρω εἰς τὴν Βουλήν τὰς φήμας τῶν τριόδων διὰ τὰ ζητήματα αὐτά, διότι δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τὰς βεβαιώσω. Ἐξετάζω τὰ πράγματα ἀπὸ ἀπόψεως πραγματικῶν περιστατικῶν καὶ ἐξάγω τὸ συμπέρασμα ὅτι τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον ἔπρεπε μὲ κάθε τρόπον νὰ ἐκδιώξῃ τὸν διδάσκαλον καὶ νὰ παραμείνῃ ὁ ἱερεύς, ἀφοῦ τὸν παρεκάλεσε καὶ ἡ ἰδία ὑπηρεσία νὰ γίνῃ ἱερεύς. Ἐγὼ ἐξέθεσα τὸ δίκαιον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας καὶ εἶχα τὴν ἀντίληψιν ὅτι θὰ ἀπεδίδετο τὸ δίκαιον εἰς τὸν ἱερέα, ἀλλὰ τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον, χωρὶς νὰ ἀναμείνῃ τὴν ἔνορκον ἀνάκρισιν, ἐξέδωκε τὴν ἀπόφασιν αὐτοῦ.

§126Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Θὰ γνωρίζετε ὅτι αἱ ἀποφάσεις τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου εἶναι ὑποχρεωτικαὶ διὰ τὸν Ὑπουργόν. Κατόπιν ὅμως τῶν ἀναπτυχθέντων θὰ κάμω πᾶσαν εἰσήγησιν παρὰ τῷ Ἐκπαιδευτικῷ Συμβουλίῳ ὅπως ἀποκατασταθῶσι τὰ πράγματα.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Σπετσιώτης ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του περὶ καταλήψεως οἰκοπέδων παρὰ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης καὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν.

§128Ι. ΣΠΕΤΣΙΩΤΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου ἀφορᾷ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Ναυτικῶν καὶ Στρατιωτικῶν, τὸν τελευταῖον τοῦτον ἐν σχέσει πρὸς τὴν Ἀεροπορικὴν Ἄμυναν. Πρὸ ὀλίγου ὁ ἀξιότιμος ἐκ Πειραιῶς συνάδελφος κ. Σωτηριάδης ἀνέπτυξεν ἐπερώτησιν τονίσας ὅτι τόσον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν ὅσον καὶ ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα κατέλαβον οἰκόπεδα ἀνήκοντα εἰς τὸν δῆμον Πειραιῶς, ἰδιαιτέρως μάλιστα σχετικῶς μὲ τὴν κατάληψιν ἐκ μέρους τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν ἀναγομένων εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, ἡ Σχολὴ τῶν Δοκίμων δὲν ἐδίστασε νὰ καταλάβῃ καὶ ὁλόκληρον τμῆμα κεντρικῆς Πειραϊκῆς λεωφόρου, τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευε καὶ ὡς μία τῶν κεντρικωτέρων ἀρτηριῶν τῆς Πειραϊκῆς χερσονήσου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν εὐηρεστήθη πρὸ ὀλίγου νὰ δώσῃ ἱκανοποιητικὴν πληροφορίαν, δηλώσας ὅτι ἐξέδωκε τὰς σχετικὰς διαταγάς, τῶν ὁποίων ἀναμένει τὴν ἐκτέλεσιν. Ἐλπίζω ὅτι πολὺ ταχέως αἱ διαταγαὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν θὰ ἐκτελεσθῶσι καὶ θὰ ἀποδῶσι πραγματικότητες. Ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς ἀπήντησεν ἐγγράφως εἰς τὴν ἐπερώτησίν μου λέγων ὅτι οὐδόλως ἀφορᾷ τὸ Ὑπουργεῖόν του τὸ θέμα, δι’ ὃ αὕτη. Προφανῶς ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν εἰς τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς παρέπεμψε τὴν ἐπερώτησίν μου ἀπήντησε λανθασμένως, διότι ἡ κατάληψις, ἡ ὁποία ἐγένετο τῶν γηπέδων τοῦ δήμου Πειραιῶς, τῶν κειμένων κατὰ τὴν θέσιν Ἅγιος Διονύσιος, ἐγένετο παρὰ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης καὶ ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα ἐξακολουθεῖ ὑπαγομένη ὑπὸ τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Νομίζω ὅτι ἀνάλογοι διαταγαὶ πρὸς ἐκείνας, αἱ ὁποῖα ἐξεδόθησαν ἐκ μέρους τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ, πρέπει νὰ ἐκδοθῶσι καὶ ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν.

§129Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ. Πότε ἐγένετο ἡ κατάληψις;

§130Ι. ΣΠΕΤΣΙΩΤΗΣ. Τὸ παρελθὸν ἔτος.

§131Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν γνωρίζω τὴν ὑπόθεσιν, ἀλλὰ ἐπειδὴ ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα ἔχει καταλάβει κατὰ τρόπον περίεργον τὰ δημόσια κτήματα, ἡ κατάληψις θὰ ἔγινε, διότι ἐθεωρήθησαν τὰ γήπεδα αὐτὰ δημόσια. Πάντως θὰ ἐξετάσω καὶ θὰ σᾶς εἴπω. Συμπληρωματικῶς σᾶς λέγω ὅτι ἔχει παρασκευασθῆ νομοσχέδιον καὶ θὰ ὑποβληθῇ ἵνα τακτοποιηθῶσιν ἀπὸ ἀπόψεως διαχειρίσεως τὰ δημόσια κτήματα.

§132Ι. ΣΠΕΤΣΙΩΤΗΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὴν πληροφορίαν ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει σᾶς καθιστῶ γνωστὸν εἰς ποίας αὐθαιρέτους ἐνεργείας προέβη ἡ Ἀεροπορικὴ Ἄμυνα. Κατερχόμενος τοῦ βήματος εὔχομαι ταχεῖαν ἐκπλήρωσιν τῶν ὑπουργικῶν ὑποσχέσεων. Εἶναι καιρὸς νομίζω, ὅτε ἀπεκατέστη ἡ νόμιμος τάξις, νὰ κανονισθοῦν καὶ τὰ τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης.

§133Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Ἡ ἁρμοδία Κονοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἀσχολεῖται ἤδη ἐπὶ τῶν ζητημάτων τῆς Ἀεροπορικῆς Ἀμύνης, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν κράτος ἐν κράτει καὶ ἀναίρεσιν πάσης ἐννοίας δικαίου.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 10.30′ μ. μ.

(Ὥρα 9.30′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10.50′ μ. μ.)

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας.

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καθορισμοῦ τῆς βουλευτικῆς ἀποζημιώσεως».

§137ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγγραφῆς καὶ ἐξετάσεων φοιτητῶν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν».

§139ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§140Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Εἶμαι εἰσηγητὴς τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς ἐπεξεργασθείσης τὸ νομοσχέδιον, καὶ παρακαλῶ νὰ δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἂν θὰ εἰσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς συζήτησιν τὸ ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς διασκευασθὲν νομοσχέδιον ἢ τὸ ἀρχικῶς ὑπ’ αὐτοῦ εἰσαχθέν, διότι ἐν τῇ δευτέρᾳ περιπτώσει πρόκειται νὰ λάβω τὸν λόγον διὰ νὰ ὑποστηρίξω τὸ σχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς.

§141Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὁ Ὑπουργὸς ἐπιθυμεῖ νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν, δὲν νομίζω δὲ ὅτι ὑπάρχουν ἄλλαι μεγάλαι διαφοραὶ μεταξὺ τοῦ σχεδίου τοῦ Ὑπουργοῦ καὶ τοῦ σχεδίου τῆς Ἐπιτροπῆς, πλὴν μιᾶς, ἀναφερομένης εἰς τὴν ἀνανέωσιν καὶ ἐγγραφὴν τῶν φοιτητῶν. Ἡ μὲν Ἐπιτροπὴ περιορίζεται εἰς τοὺς στρατευθέντας, τὸ σχέδιον δὲ τοῦ Ὑπουργοῦ περιλαμβάνει γενικώτερον τοὺς ἕνεκα ἀνυπερβλήτων κωλυμάτων μὴ δυνηθέντας νὰ μετάσχωσι τῶν ἐξετάσεων. Ἀλλ’ ἐνῷ εἰς τὴν διατύπωσιν τοῦ νομοσχεδίου περιλαμβάνονται πάντες ἐκεῖνοι, περὶ τῶν ὁποίων προνοεῖ ἡ διασκευὴ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὸ δὲ νομοσχέδιον εἶναι ὀλίγον εὐρύτερον, θέτει ὅμως ἕνα σοβαρώτατον περιορισμόν, τὸν περιορισμὸν ὅτι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θέλει νὰ ἀνανεώσῃ τὴν ἐγγραφήν του ἢ νὰ ἐγγραφῇ, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ κριθῇ ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Πανεπιστημίου, ἡ ὁποία θὰ ἀποφασίσῃ ἂν πρέπῃ νὰ ἐγγραφῇ ἢ νὰ ἀνανεώσῃ αὐτήν. Ἐγὼ νομίζω ὅτι, ἐφόσον τὸ Πανεπιστήμιον, τὸ ὁποῖον δυσφορεῖ βεβαίως διὰ τὴν ἐπανάληψιν τῶν εὐεργετημάτων, αὐτὸ θὰ ἐξετάσῃ τὸ κριτήριον τῆς ἐγγραφῆς ἢ μή, νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ δύναται νὰ ἐμπιστευθῇ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον διὰ νὰ χορηγήσῃ αὐτὸ τὰ παρὰ τοῦ ἄρθρου παρεχόμενα εὐεργετήματα. Διότι εἶναι ἐνδεχόμενον, ὅταν δεχθῶμεν τὴν διατύπωσιν τῆς διασκευῆς τῆς Ἐπιτροπῆς, εἶναι ἐνδεχόμενον ἐκ τοῦ ἀπαραδέκτου τοῦ ἀνυπερβλήτου κωλύματος νὰ εὑρεθῶσι φοιτηταὶ ἠδικημένοι. Ἀλλὰ πλὴν τούτου ὀφείλω νὰ βεβαιώσω ὅτι ὑφίστατο Διάταγμα μέχρι τοῦ Νοεμβρίου τοῦ 1926, παρέχον δικαίωμα ἐγγραφῆς καὶ ἀνανεώσεως, τοῦ ὁποίου ἐπωφελήθησαν οἱ φοιτηταὶ μέχρι τῆς χρονολογίας ἐκείνης, οἱ δὲ μετὰ τὴν χρονολογίαν ἐκείνην δυνάμενοι σήμερον νὰ ἀνανεώσωσι τὴν ἐγγραφήν των ἢ νὰ ἐγγραφῶσι, διατελοῦσιν εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν, εἰς ἣν καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἰσῆλθον εἰς τὸ ἀκαδημαϊκὸν ἔτος 1925–1926–1927, ἀλλὰ δὲν ἐπρόφθασαν νὰ τὸ πράξωσι, κρίνονται δὲ οὕτω ἀνίσως. Καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι δύνανται προοδευτικῶς διὰ τὸ τρέχον ἔτος νὰ τύχωσι τῶν εὐεργετημάτων, τῶν ὁποίων ἔτυχον οἱ συνάδελφοί των, διὰ νὰ ἐπέλθῃ ἓν εἶδος ἐξισώσεως μεταξὺ φοιτητῶν διανυόντων τὸ αὐτὸ ἔτος.

§142ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Τσακανίκας ἔχει τὸν λόγον.

§144Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, τὴν προσωρινήν, ἡ ὁποία ὡρίσθη πρὸς ἐπεξεργασίαν τῶν νομοσχεδίων, τῶν εἰσαχθέντων παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, καὶ τὴν ὁποίαν κατόπιν διεδέχθη ἡ μόνιμος Ἐπιτροπὴ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω καὶ ἐγώ. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐκείνην μεταξὺ τῶν ἄλλων νομοσχεδίων παρεπέμφθη καὶ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον καὶ ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ διορισθῶ παρ’ αὐτῆς εἰσηγητής. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, ὁ ὁποῖος δικαιολογεῖ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, διὰ τοῦ ὁποίου συνεχίζεται μία κατάστασις ὄντως κακή, ἀκολουθεῖ κατόπιν ἡ θλιβερά, δύναταί τις νὰ εἴπῃ, ἀνάγνωσις ἐν τῇ σχετικῇ αὐτοῦ ἐκθέσει, ὅτι πρὸς τὴν γνώμην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, τοῦ συντάξαντος τὸ νομοσχέδιον, εὑρίσκεται ὁμόφωνος καὶ ἡ Σύγκλητος τοῦ Πανεπιστημίου.

§145Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Ἐν μέρει ἡ Σύγκλητος καὶ οἱ προτείναντες κ. κ. βουλευταί.

§146Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον εἶναι τὸ ἕκτον, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, κατὰ σειράν, ἐπηκολούθησαν ἄλλα νομοσχέδια, τῶν ὁποίων πρῶτον ἦτο τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα τῆς 5ης Ὀκτωβρίου 1921. Μετὰ τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο, διὰ τοῦ ὁποίου παρήχοντο διάφορα εὐεργετήματα ἀποκλειστικῶς εἰς τοὺς ὑπηρετήσαντας εἰς τὸ Μέτωπον φοιτητάς, ἐπηκολούθησε τὸ Διάταγμα τῆς 11ης Ἰουνίου 1923, διὰ τοῦ ὁποίου τὸ πρῶτον καθιερώθησαν τὰ ἀνυπέρβλητα κωλύματα, δηλαδὴ μὲ ἓν τυχαῖον πιστοποιητικὸν νὰ δύναται οἱοσδήποτε τελειόφοιτος τοῦ γυμνασίου νὰ ἐνεργῇ τὰς ἐγγραφάς του ἀναδρομικῶς, πολλάκις δὲ εἷς μαθητὴς τῆς τρίτης τάξεως τοῦ γυμνασίου νὰ ἐνεργῇ τὰς ἐγγραφάς του ἀναδρομικῶς καὶ ἅμα τῇ ἐγγραφῇ νὰ προσέλθῃ πρὸς ἐξέτασιν ἐπὶ πτυχίῳ. Μετὰ τὸ Διάταγμα τοῦ 1923 ἐξεδόθη τὸ Διάταγμα τῆς 26ης Φεβρουαρίου, ἐξεδόθη τὸ Διάταγμα τῆς 22ας Μαρτίου 1923 καὶ τῆς 12ης Μαρτίου τοῦ 1924 καὶ κατόπιν τῆς 5ης Αὐγούστου 1924, εἰς τὰ ὁποῖα ἐπαναλαμβάνεται ὁ ὅρος «ἀνυπέρβλητα κωλύμματα». Ἡ κατάστασις αὐτὴ ἐδημιούργησε μίαν δυσφορίαν εἰς τὴν Σύγκλητον, ἡ ὁποία ἐξεδηλώθη παντοιοτρόπως. Ἐν πρώτοις ὑπάρχει ἔγγραφον τῆς Συγκλήτου τῆς Πρυτανείας πρὸς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, ὑπάρχει καὶ ἄλλο ἔγγραφον τῶν φοιτητῶν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, τὸ ὁποῖον ἀναφέρει ὅτι ἡ Σύγκλητος εἶναι σύμφωνος. Ὑπάρχει ἔγγραφον τῆς Πρυτανείας τῆς 11ης Αὐγούστου, τὸ ὁποῖον θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω (ἀναγινώσκει): «Πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας...κλπ.». Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης μέχρι σήμερον δὲν ἐξέλιπον οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους πρέπει τὸ ἔγγραφον τοῦτο νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν.

§147Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ πῶς οἱ καθηγηταὶ αὐτοὶ θὰ δώσουν εἰς φοιτητὰς ἀναπήρους ἐπιστημονικῶς πτυχίον;

§148Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Διότι διὰ τῆς ἀναδρομικῆς ἐγγραφῆς ἀπαλλάσσονται τῶν τμηματικῶν ἐξετάσεων.

§149Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Τοῦτο ἐρωτῶ, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἰσχυρίζωνται αὐτοὶ οἱ καθηγηταὶ καὶ νὰ λαμβάνουν ὡς ἐπιχείρημα ὅτι θὰ ἔδιδον πτυχίον εἰς ἐπιστημονικῶς ἀναπήρους, ἀφοῦ ἀπὸ αὐτοὺς ἐξαρτᾶται νὰ τοὺς δώσουν πτυχίον.

§150Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ὅταν ἡ Πολιτεία δίδῃ τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς φοιτητὰς τοῦ νὰ ἀπαλλαγῶσι τῶν τμηματικῶν ἐξετάσεων, τοὺς δίδει δηλαδὴ τὸ εὐεργέτημα, εὔλογος εἶναι ἡ ἀξίωσις τῶν προσερχομένων νὰ δώσουν ἐξετάσεις ὅπως λάβουν δίπλωμα καὶ ὁ κίνδυνος τῆς ἐπιβολῆς πιέσεως αὐτῶν ἐπὶ τῶν καθηγητῶν.

§151Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Ἤθελον νὰ εἴπω τοῦτο μόνον, ὅτι εἶναι ἀνάξιοι καθηγηταὶ οἱ δεχόμενοι τὸ ἐπιχείρημα τοῦτο ὡς ὀρθόν.

§152Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Τὰ εὐεργετήματα, τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὰ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα σᾶς προανέφερα, δικαιολογοῦν διατί φοιτηταί, ἐλθόντες ἐκ τῆς ἐπιστρατεύσεως ὅπως προασπίσουν τὴν Πατρίδα, οὔτε τὸν καιρὸν εἶχον νὰ ἐνεργήσωσι τὰς ἐγγραφάς των, οὔτε ἐπίσης τὸν καιρὸν νὰ προσέλθωσιν εἰς τμηματικὰς ἐξετάσεις. Ἕως ἐδῶ τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀπολύτως δεδικαιολογημένον. Ἀλλ’ ἡ κατάστασις αὐτὴ ἐπερατώθη εἰς ἕν χρονικὸν σημεῖον καὶ πρέπει νὰ τεθῇ τέρμα.

§153Μ. ΓΟΥΔΑΣ. Ἔγιναν Ἐπαναστάσεις.

§154Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἡ Ἐπανάστασις δὲν εἶναι λόγος μὴ ἐγγραφῶν καὶ μὴ τμηματικῶν ἐξετάσεων.

§155Μ. ΓΟΥΔΑΣ. Συνέχισις στρατιωτικῆς καταστάσεως.

§156Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Παρακαλῶ, συνεχίσατε τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ἐγγράφου.

§157Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. (Ἀναγινώσκει): «Κατὰ ταῦτα λαμβάνω τὴν τιμήν.... κλπ.»

§158Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Δὲν ὁμιλοῦμεν περὶ ἀποφάσεων. Κατὰ τὸ πλεῖστον, λέγομεν. Δὲν λέγει ὅτι εἶναι....

§159Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Τὸ βάσιμον σημεῖον εἶναι αὐτό, τὸ τῶν ἀνυπερβλήτων κωλυμμάτων. Ἡ Ἐπιτροπή, εὑρεθεῖσα πρὸ τοιαύτης ἐξεγέρσεως τῶν σχολῶν καὶ μὴ ἀρκουμένη εἰς τὴν οἰκείαν της κρίσιν, ὥστε νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην τῶν πραγμάτων, παρέδωκε τὸ νομοσχέδιον καὶ ἐζήτησε καὶ τὴν γνώμην καὶ τῶν οἰκείων σχολῶν. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὰς ἀπαντήσεις τῶν οἰκείων σχολῶν, διαβιβασθείσας πρὸς τὸν πρόεδρον τῆς Ἐπιτροπῆς κ. Στάην παρὰ τοῦ κ. πρυτάνεως. Πρῶτον ἔχομεν τὸ ἔγγραφον τῆς Φιλοσοφικῆς Σχολῆς ὑπὸ χρονολογίαν 27 Φεβρουαρίου 1927 (ἀναγινώσκει): «Πρὸς τὸν πρύτανιν τοῦ Ἀθήνῃσι Πανεπιστημίου... κλπ.»

§160Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Οἱ καθηγηταὶ δύνανται νὰ ἀπορρίψουν τοὺς φοιτητὰς μετὰ τὰς ἐξετάσεις;

§161Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς σας, κ. Καμπάνη, σᾶς δίδω ἀπάντησιν ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπορριφθῶσι, νὰ προσέλθωσιν ἐπανειλημμένως εἰς ἐξετάσεις καὶ νὰ ἀπορριφθῶσιν. Οἱ καθηγηταὶ δὲν ἔχουν νὰ κάμουν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ καταναλώσουν τὸν χρόνον των εἰς ἐξέτασιν φοιτητῶν ἀπορριπτομένων.

§162Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν δύνανται νὰ ἐπαναλάβουν τὰς ἐξετάσεις των, εἰμὴ μετὰ παρέλευσιν ἔτους.

§163Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δύνανται νὰ ἐπαναληφθῶσι κατὰ χρονικὰ διαστήματα 3 μηνῶν, 2 μηνῶν καὶ ἂν θέλετε ἀκόμη καὶ μετὰ ἕνα μῆνα. Τὸ νομοσχέδιον λέγει ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπανέλθουν μετὰ τρεῖς μῆνας, παράγραφος 5 τοῦ νομοσχεδίου. Σᾶς ἀναγινώσκω ἄλλο ἔγγραφον ἄλλης σχολῆς. Αὐτὰ τὰ λέγει ἡ Θεολογικὴ Σχολή· ἂς ἴδωμεν τώρα καὶ τῶν ἄλλων σχολῶν τὴν γνώμην. Σᾶς ἀναγινώσκω τὸ ἔγγραφον τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς· μετὰ τὰ τυπικὰ λέγει τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν ἐπὶ τῆς μέχρι τοῦδε συμβάσης μεγάλης βλάβης... κλπ.» Τὸ ἔγγραφον τῆς Σχολῆς τῶν Φυσικῶν καὶ Μαθηματικῶν Ἐπιστημῶν τὰ ἀκόλουθα (ἀναγινώσκει): «Κύριε πρύτανι... κλπ.» Ἄλλο ἔγγραφον τῆς σχολῆς δὲν ὑπάρχει. Μετὰ τὰ Διατάγματα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα, ἐπηκολούθησεν ἓν Διάταγμα τῆς 30ῆς Σεπτεμβρίου 1925, τὸ δῶσαν εἰς ὅλους, κουτσοὺς καὶ στραβούς, διπλώματα. Τὸ Διάταγμα αὐτὸ ἔχει διάφορα ἄρθρα, ἀλλὰ θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὰ πλέον ἐνδιαφέροντα. Ἄρθρον 1ον (ἀναγινώσκει): «Αἱ ἐξετάσεις... κλπ.» Τὸ Διάταγμα αὐτό, ὡς καὶ τὰ προηγούμενα Διατάγματα, ἔσχον ὡς ἀποτέλεσμα ἵνα συγκομισθῇ ἄφθονος ὁ ἀμητὸς τῶν ἐγγραφέντων ὑπὸ τὴν προστασίαν τῶν Διαταγμάτων αὐτῶν.

§164Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Μήπως ἔχετε στατιστικήν;

§165Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἔχω μίαν πρόχειρον στατιστικὴν τῶν ἐγγραφέντων ὑπὸ τὸ προνόμια τῶν ἀνυπερβλήτων κωλυμμάτων. Εἰς τὴν Νομικὴν Σχολὴν κατὰ τὸ 1923 ὑπὸ τὰ ρηθέντα προνόμια, μόνον εἰς τὴν Νομικὴν Σχολὴν ἐνεγράφησαν 90 κατὰ τὰ ἔτη 1924–1925 ἐνεγράφησαν 480, κατὰ τὰ 1925–1926 ἐνεγράφησαν 1221.

§166Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Ἀπὸ τὴν τρίτην γυμνασίου.

§167Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἀναδρομικῶς ἐνεγράφησαν, συμφώνως μὲ τὸ Διάταγμα τοῦ 1925. Δηλαδὴ μαθητὴς τῆς τρίτης γυμνασίου, ἂν ἔχῃ ὑπηρετήσει εἰς τὸν Στρατὸν καὶ ἐξερχόμενος ἂν ἀνανεώσῃ τὰς ἐγγραφάς του ὡς φοιτητὴς καὶ τελειόφοιτος, δύναται νὰ προσέλθῃ ἀμέσως εἰς ἐξετάσεις.

§168Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε συνάδελφε, εἰς τοὺς 1200, τοὺς ὁποίους ἀνεφέρατε, εἶναι ἐγγραφέντες ὅλοι οἱ ἀναθεωρήσαντες τὰς ἐγγραφάς των λόγῳ ἀνυπερβλήτων κωλυμμάτων, οἱ ἐκ τακτικῶν ἐγγραφῶν πόσοι εἶναι;

§169Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι ὁ ἀμητὸς τῶν ἐγγραφῶν, τὰ προνόμια ἐξ ἀνυπερβλήτων κωλυμάτων, εἰς μὲν τὴν Νομικὴν Σχολὴν κατὰ τὸ 1923 ἀνῆλθον εἰς 90, κατὰ τὸ 1924 εἰς 480 καὶ τὸ 1925–1926 εἰς 1221. Εἶναι ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους μοὶ παρέδωκαν ἀπὸ τὴν Νομικὴν Σχολήν. Μὲ ἐρωτᾶτε ἂν μεταξὺ αὐτῶν....

§170Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἂν γνωρίζετε πόσοι εἶναι οἱ εἰς τακτικὰς ἐγγραφὰς ἐγγραφέντες;

§171Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δὲν χρειάζεται αὐτό, ἀλλὰ δὲν ἔχω καὶ στατιστικήν.

§172Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Διότι ἂν εἴχετε θὰ ἐβλέπατε ὅτι εἶναι τὸ ἓν ἕκτον μόνον τῶν ἐγγραφέντων δυνάμει τῶν εὐεργετημάτων.

§173Γ. ΖΕΡΒΟΣ. Κύριε συνάδελφε, διὰ νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον φοιτητὴς εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ προσαγάγῃ τὸ ἀπολυτήριον τοῦ γυμνασίου;

§174Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ δώσῃ ἐξετάσεις καὶ καλούμενος εἰς τὸν Στρατὸν δύο, τρία, τέσσαρα καὶ πέντε χρόνια, τότε προσερχόμενος εἰς ἐξετάσεις ἀπολυτηρίου τοῦ γυμνασίου, λαμβάνει ἀπολυτήριον τοῦ γυμνασίου, συγχρόνως τότε προσερχόμενος εἰς ἐξετάσεις ἐνώπιον ἑνὸς συλλόγου καθηγητῶν τοῦ ἑνὸς γυμνασίου, λαμβάνει τὸ ἀπολυτήριον τῆς τετάρτης γυμνασιακῆς τάξεως, ἀλλ’ ἐπειδὴ διαμένει καὶ τὰ τέσσαρα ἔτη εἰς τὸν Στρατόν, θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ ἐγγραφῇ ἀναδρομικῶς καὶ οὕτως ἀπὸ τὴν στιγμὴν αὐτὴν τῶν ἐξετάσεων διὰ νὰ λάβῃ ἀπολυτήριον γυμνασίου κηρύσσεται καὶ τελειόφοιτος καὶ σὺν Θεῷ καὶ διδάκτωρ οἱασδήποτε Ἐπιστήμης, ἐπικαλούμενος τὰς διατάξεις τῶν Διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα καὶ τὰ ὁποῖα ἀπαλλάσσουν τοὺς φοιτητὰς τῶν τμηματικῶν ἐξετάσεων· ἐγὼ σᾶς ἀναφέρω τὴν ἱστορίαν τοῦ πράγματος.

§175Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ πῶς λαμβάνει ὁ μαθητὴς αὐτὸς τὸ ἀπολυτήριον τοῦ γυμνασίου; Διότι εἴπατε μαθητὴς τῆς τρίτης τάξεως τοῦ γυμνασίου.

§176Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Καθ’ ἑτέραν διάταξιν τοῦ Διατάγματος, τὸ ὁποῖον γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, τῆς 30ῆς Σεπτεμβρίου 1925, μαθηταὶ τῆς τρίτης τάξεως τοῦ γυμνασίου κληθέντες εἰς τὸν Στρατὸν θεωροῦνται ὡς φοιτήσαντες εἰς τὴν τετάρτην γυμνασιακὴν τάξιν, δικαιούμενοι ἑπομένως εἰς τὴν ζήτησιν ἀπολυτηρίου γυμνασίου.

§177ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι δά.

§178Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Θὰ σᾶς τὸ βεβαιώσω. Εἰς τὰς διατάξεις αὐτὰς περιλαμβάνεται ἡ τρίτη τάξις τοῦ γυμνασίου (ἀναγινώσκει): Ἀλλ’ αὐτὸ ἀποτελεῖ τὴν ἱστορίαν τοῦ πράγματος, διὰ τὴν ὁποίαν εἶναι ἄλλοι ὑπεύθυνοι. Αὐτὰ τὰ ἀναφέρω διὰ νὰ παραστήσω τὴν σκοτεινὴν εἰκόνα ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη ἐκ τῆς ἀλογίστου ἐπειγούσης καταστάσεως. Ἀλλ’ ὡς εἶπον, κύριοι συνάδελφοι, ὅσον πλουσία ὑπῆρξεν ἡ συγκομιδὴ ἡ ὑπὸ τῶν προνομιούχων Διαταγμάτων ἐγγραφὴ φοιτητῶν, ἐξ ἴσου πλουσία ὑπῆρξε καὶ ἡ τῶν ἀπορριφθέντων. Δυστυχῶς δὲν ἔχω πλήρη τὴν στατιστικὴν τῶν τοιούτων ἀπορρίψεων, παρὰ μόνον τῆς Φυσικομαθηματικῆς Σχολῆς. Θὰ ἀναγνώσω μερικοὺς ἀριθμοὺς (ἀναγινώσκει): «Εἰς τὸ τμῆμα τῶν Φυσικῶν... κλπ.» Ὑπὸ τοιαύτας λοιπὸν συνθήκας εὑρισκομένη ἡ Ἐπιτροπή, ἐσκέφθη ὅτι ὤφειλεν ὁλοκληρωτικῶς νὰ ἀπορρίψῃ τὸ νομοσχέδιον, ἐν τούτοις ἐπεκράτησε σκέψις ἐπιεικεστέρα. Ἐπειδὴ ὑπάρχει ἀρκετὸς ἀριθμὸς φοιτητῶν, οἱ ὁποῖοι προσέφερον τὰς ὑπηρεσίας των εἰς τὴν Πατρίδα, ἐπιστρατευθέντες καὶ εὑρεθέντες εἰς τὸ Μέτωπον καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἔλαβον τὸν χρόνον, δὲν ἐπρόλαβον μέχρι τῆς 15 Νοεμβρίου νὰ ἐπιδώσωσι τὰ αἰτήματά των, καὶ οἱ μὴ στρατευθέντες ἐζήτησαν νὰ τύχωσι τῶν εὐεργετημάτων αὐτῶν. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ἐσταμάτησεν ἡ Ἐπιτροπὴ καὶ ἀπήλειψε τὸν ὅρον ἀνυπέρβλητα κωλύμματα διὰ νὰ μὴ ἀνοιχθῶσιν αἱ θύραι τοῦ Πανεπιστημίου, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ἐξήρχοντο εἰς τὴν Κοινωνίαν οἱ ἀνάπηροι καὶ ἀκατάρτιστοι ἐπιστήμονες, περὶ ὧν ὁμιλοῦσι τὰ ἔγγραφα τοῦ Πανεπιστημίου. Παρεσκεύασεν ἡ Ἐπιτροπὴ τὸ νομοσχέδιον διὰ τοὺς φοιτητὰς καὶ ἐπιστρατευθέντας μόνον, προβᾶσα κατόπιν ἡ Ἐπιτροπὴ εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν λοιπῶν ἐδαφίων τοῦ νομοσχεδίου, ἐπειδὴ δὲ πολλὰ τούτων εἶναι ἀδικαιολογήτως χαριστικά, διὰ τοῦτο δὲν ἀποδέχθη ταῦτα, ἀλλὰ τὰ ἀπήλειψεν. Οὕτω ἀπήλειψε τὴν διάταξιν (ἀναγινώσκει). Κατὰ τὸν ἰσχύοντα ὀργανισμόν, εἶναι γνωστὸν ὅτι δικαίωμα τῶν ἐξετάσεων ὑπάρχει μεταξὺ τῶν τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς ἀπορρίψεως καὶ τῶν ἐννέα μηνῶν. Ἡ οἰκεία σχολὴ ὁρίζει τὸ χρονικὸν διάστημα, καθ’ ὃ δύνανται νὰ ἐπανέλθωσι.

§179Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Ἡ Σύγκλητος ἐδέχθη μετὰ τρεῖς μῆνας.

§180Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἔστω. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὁμοθύμως ἀπέρριψεν ἡ Ἐπιτροπή, εἶναι τὸ ἐδάφιον 7 (ἀναγινώσκει): «Κατὰ τὸ διάστημα... κλπ.» Ἐπίσης καὶ τὸ παρακατινὸν (ἀναγινώσκει): «Ὑπὸ τὰς αὐτὰς ὡς ἄνω προϋποθέσεις... κλπ.» Τὸ σημεῖον δηλαδή, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν Λυδίαν λίθον τῶν θελόντων νὰ λάβωσι δίπλωμα φιλολόγων.

§181Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Νομίζω ὅτι τῶν ἐξετάσεων αὐτῶν ἀπηλλάσσοντο ὁλοτελῶς εἰς τὸ παρελθόν. Τώρα περιορίζομεν τὴν ἀπαλλαγὴν εἰς μέρος τῶν ἐξετάσεων.

§182Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἀπὸ τοῦ 1926 γνωρίζετε καλύτερον ἐμοῦ ὅτι αἱ εἰσαγωγικαὶ ἐξετάσεις εἰσήχθησαν διὰ Διατάγματος τοῦ Κονδύλη... Δι’ αὐτοὺς ὅλους τοὺς λόγους ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἠθέλησε νὰ ἐξακολουθήσῃ αὐτὴ κατάστασις. Δὲν ἤθελε μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐλήφθη διὰ νὰ χρησιμεύσῃ ὡς μία δικαιολογία ὅπως ἐξέλθουν εἰς τὴν Κοινωνίαν ἐπιστήμονες ἀκατάρτιστοι, ἐπιστήμονες ἀνάπηροι, οἱ ὁποῖοι καὶ τὴν Κοινωνίαν θέλουσι βλάψει καὶ τὰ ἴδια αὐτῶν πρόσωπα. Ἑπομένως ἐτροποποίησε τὸ νομοσχέδιον καὶ διεσκεύασεν ἕτερον παρόμοιον εἰς τὴν σχετικὴν ἔκθεσιν. Ἂν θέλετε νὰ μὴ παράσχετε εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κοινωνίαν τὸ θέαμα ἐπιστημόνων ἀνορθογράφων, ἂν θέλετε νὰ μὴ παράσχετε εἰς τὴν Κοινωνίαν τὸ θέαμα ατρῶν, μὴ δυναμένων νὰ μεταχειρίζωνται τὸ θερμόμετρον....

§183Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Οἱ ὁποῖοι, καθ’ ὃ ἀγράμματοι, θὰ καταντήσουν μαλλιαροί.

§184Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Οἱ λεγόμενοι μαλλιαροὶ γνωρίζουν κάλλιον τὴν ἀρχαίαν γλῶσσαν ἀπὸ τοὺς καθαρευουσιάνους ἐξ ἐπιγνώσεως τῆς χρησιμότητος τῆς ἀρχαίας γλώσσης, τῆς δημοτικῆς γλώσσης, τὴν ὁποίαν θέλετε σεῖς νὰ ἀποκαλέσητε μαλλιαρήν. Προτιμῶσι τὴν δευτέραν, διότι εἶναι γλῶσσα ζωντανή, διότι, ὡς γνωστόν, ἡ γλῶσσα εἶναι ζῶν ὀργανισμός. Καὶ καθὼς ὑπῆρξε γλῶσσα τοῦ Ὁμήρου, ἐπηκολούθησε γλῶσσα τοῦ Πλάτωνος.

§185Σ. ΣΩΤΗΡΙΑΔΗΣ. Ἡ γλῶσσα ἡ μαλλιαρὴ ὅμως δὲν καταρτίζει ἐπιστήμονας.

§186Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Καταρτίζει ἐπιστήμονας, διότι ἡ ἐπιστήμη δὲν ἔγκειται εἰς τὰς λέξεις, ἀλλ’ εἰς τὰ νοήματα.

§187Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Παρεξηγήσατε τὸν κ. Σωτηριάδην.

§188Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ὄχι, δὲν τὸν παρεξήγησα. Καθὼς ὑπάρχει ὁ σχολαστικισμὸς τῆς καθαρευούσης, ὑπάρχει καὶ ὁ σχολαστικισμὸς τῆς δημοτικῆς, ἡ ὁποία εἶναι ἡ μαλλιαρή. Ἂν λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, θέλετε ἐπιστήμονας σοβαροὺς νὰ ἀποδώσητε εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κοινωνίαν, θὰ σᾶς παρακαλέσωμεν νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς ὡς ἔχει.

§189Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Διὰ ποῖον λόγον νὰ ἐξαιρέσητε τοὺς φοιτητὰς τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς;

§190Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Διότι εἰς τὸ ἐδάφιον αὐτὸ ὁμιλεῖ ἀποκλειστικῶς περὶ φοιτητῶν τῆς Φαρμακευτικῆς Σχολῆς.

§191Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Ἂν ἐστρατεύθησαν;

§192Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἀπολαύουν τῶν εὐεργετημάτων, διότι λέγομεν εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον (ἀναγινώσκει): «Οἱ ἐπιστρατευθέντες δύνανται νὰ ἀνανεώσωσι τὰς ἐγγραφάς των καὶ προσέλθωσιν εἰς τὰς ἐξετάσεις.... κλπ.» Ἐν τούτοις ὁμιλεῖ καὶ περὶ ἐξετάσεων καὶ ἀφοῦ ἀποδίδομεν ὁλόκληρα τὰ εὐεργετήματα, ἕπεται ὅτι θὰ τύχωσι καὶ αὐτοί. Σᾶς ἀνέπτυξα, κύριοι, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἀποδέχεται ἐντελῶς τὸ νομοσχέδιον καὶ ἀπόκειται εἰς ὑμᾶς πλέον νὰ κρίνητε ἐπὶ τῶν δύο νομοσχεδίων.

§193Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Εἰς πόσους ὑπολογίζετε τοὺς φοιτητάς, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀπολαύσουν τῶν εὐεργετημάτων αὐτῶν;

§194Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἐλαχίστους, εἰς 40 μόνον.

§195Ν. ΚΑΜΠΑΝΗΣ. Θὰ εἶναι μία τριμελὴς Ἐπιτροπή.

§196Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δέν ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας τὴν πραγματικότητα, τὰ δεδομένα τῶν Σχολῶν, ὅτι ὁ Α ἦτο ἀσθενὴς καὶ ἐπὶ τῇ βάσει πιστοποιητικοῦ ἠδύνατο νὰ γίνῃ ἐπιστήμων.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μπακόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§198Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. εἰσηγητοῦ, κ. Πρόεδρε, ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς ἐπὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος συνταγματικῆς φύσεως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἐρωτηθεὶς ἀπὸ τὸν κ. εἰσηγητὴν ποῖον σχέδιον τίθεται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς σήμερον, ἀπήντησεν ὅτι τίθεται τὸ σχέδιον νόμου τὸ ὑποβληθὲν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ὄχι ὡς τοῦτο διερρυθμίσθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§199ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὸ ὑποστηρίζει καὶ ὁ κ. Ὑπουργός.

§200Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκεῖνο λοιπὸν τίθεται ὡς βάσις τῆς συζητήσεως. Κατὰ τῆς τοιαύτης ὅμως συζητήσεως ὑπάρχει συνταγματικὸν κώλυμα προκῦπτον ἐκ τοῦ ἄρθρου 48, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι δὲν χωρεῖ συζήτησις ἐπὶ προτάσεως νόμου σκοπούσης τὴν τροποποίησιν νόμου, ἂν δὲν ἀναγράφεται εἰς μὲν τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τὸ κείμενον τοῦ τροποποιουμένου νόμου, εἰς δὲ τὸ κείμενον πλήρης ἡ διατύπωσις τοῦ νόμου ὡς γίνεται μετὰ τὴν τροποποίησιν ἥτις προτείνεται. Εἰς τὸ σχέδιον ὅμως νόμου, ὅπερ ὑπεβλήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐν ἄρθρῳ 7 ἐδάφιον 5 ἀναγράφει τὴν παράγραφον (ἀναγινώσκει). Ἀλλ’ οὔτε εἰς τὴν τελευταίαν ἔκθεσιν τοῦ σχεδίου νόμου ἀναγράφεται τὸ τροποποιούμενον κείμενον, οὔτε εἰς τὸ κείμενον τοῦ σχεδίου νόμου ἀναγράφεται ἡ νέα διατύπωσις. Προκύπτει ὅθεν συνταγματικὸν κώλυμα καὶ ὑμεῖς ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς δὲν δύνασθε νὰ ἐπιτρέψητε τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Εἶναι ἀπαγορευτικὴ ἡ συνταγματικὴ διάταξις καὶ ὀφείλομεν νὰ τὴν σεβασθῶμεν. Εἶναι ζήτημα ἀρχῆς.

§201Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Δὲν εἶπον ὅτι τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑποβληθὲν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ ἀποτελεῖ τὴν βάσιν τῆς συζητήσεως. Ἠρωτήθην ἂν προτιμῶ τοῦτο ἢ τὸ ἄλλο καὶ εἶπον ὅτι προτιμῶ τὸ νομοσχέδιόν μου κατὰ φυσικὸν λόγον. Ἀλλὰ μετὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. εἰσηγητοῦ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, εἶναι ἤδη βάσις συζητήσεως αὐτὴ αὕτη ἡ διασκευή.

§202Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὴν σημερινὴν Βουλήν, ἐφόσον δὲν ἀναβάλλεται ἡ συζήτησις διὰ νὰ τροποποιηθῇ τὸ σχέδιον νόμου, συμφώνως πρὸς τὸ Σύνταγμα τὸ σχέδιον νόμου τὸ ὑποβληθὲν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἶναι ἀνύπαρκτον.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ὅμως ἡ πρότασις νόμου τῆς Ἐπιτροπῆς.

§204Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ θέλω νὰ εἴπω, ὅτι βάσις συζητήσεως δύναται νὰ εἶναι μόνον ἡ πρότασις τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ πᾶσα τροπολογία, ἡ ὁποία τυχὸν θὰ ὑποβληθῇ καὶ συζητηθῇ ἀνάγεται εἰς τὴν πρότασιν νόμου ὡς αὕτη ὑπεβλήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἔχει σημασίαν αὐτό.

§205Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Ἑπομένως, ἂν ἀπορριφθῇ ἡ πρότασις τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐπανέρχεται πρὸς συζήτησιν τὸ σχέδιον τοῦ Ὑπουργοῦ.

§206Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, ὄχι. Ἂν πρόκειται νὰ γίνῃ αὐτό, ἔχω ἐπιφυλάξεις. Θὰ παρακαλέσω νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ δύο ἡμέρας διὰ νὰ τακτοποιηθῇ συνταγματικῶς τὸ σχέδιον νόμου τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἐκθέσω καὶ ἐγὼ τὰς γνώμας μου, καθόσον ἀφορᾷ τὴν οὐσίαν τοῦ νομοθετήματος τούτου, ἀλλὰ νομίζω ὅτι συνταγματικὴ διάταξις ἀπαγορεύει τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά, ἀλλ’ ἡ πρότασις νόμου ἡ ὑποβληθεῖσα ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς εἰς οὐδεμίαν ἀντίκειται συνταγματικὴν διάταξιν. Ὁ κ. Ε. Σταυρίδης ἔχει τὸν λόγον.

§208Ε. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ κυρίως ἔχει νὰ παρατηρήσῃ ὅτι ἀνυπέρβλητα κωλύματα πρέπει νὰ παύσουν νὰ ὑπάρχουν πλέον προκειμένου περὶ τῆς ἐγγραφῆς καὶ ἐξετάσεως τῶν φοιτητῶν. Ἀναμφισβητήτως καὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐπιστρατεύσεως καὶ τῶν ἀσθενειῶν εἶναι ὅλα αὐτὰ ἀνυπέρβλητα κωλύματα καὶ πολὺ ὀρθῶς ὁ κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργὸς θέτει τὸν ὅρον περὶ ἀνυπερβλήτων κωλυμάτων. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ σημεῖον, τὸ ὁποῖον κυρίως ἡμεῖς θέλομεν νὰ τονίσωμεν εἶναι τὸ ἑξῆς. Ὑπάρχουν πλεῖστα ὅσα κωλύματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠξεύρω πῶς πρέπει νὰ χαρακτηρισθοῦν, ἢ ὡς ἀνυπέρβλητα ἢ ὡς ὑπερβλητά. Πάντως ἡμεῖς τὰ χαρακτηρίζομεν ὡς ἀνυπέρβλητα κωλύματα διὰ τοὺς πτωχοὺς φοιτητάς, οἱ ὁποῖοι οἰκονομικῶς δὲν εἶναι ἰσχυροί. Δι’ αὐτὸ εἶναι ἀνυπέρβλητα. Ὑπάρχουν κωλύματα, τὰ ὁποῖα διὰ μὲν τοὺς πλουσίους φοιτητὰς εἶναι ὑπερβλητά, διὰ δὲ τοὺς πτωχοὺς ἀνυπέρβλητα. Ἡμεῖς θέλομεν νὰ ἀμελήσωμεν διὰ τοὺς πτωχούς. (Θόρυβος). Τί σᾶς στενοχωρεῖ αὐτό; Νομίζω λοιπόν, κύριοι, ὅτι ὅλοι σας θὰ ἠξεύρητε, ἐφόσον ἐπεράσαμεν ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ σχολεῖον, πῶς γίνονται συνήθως αἱ ἐξετάσεις καὶ δὴ τὸ τελευταῖον ἔτος. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς εἶπε μεταξὺ ἄλλων ὅτι ἐξέρχονται ἐπιστήμονες ἀνάπηροι σήμερον οἱ φοιτηταί. Δὲν ἠξεύρω ἂν τώρα βγαίνουν ἐπιστήμονες ἀνάπηροι ἢ ἂν τὰ περασμένα χρόνια ἔβγαιναν περισσότερον ἀνάπηροι ἀπὸ σήμερον. Οἱ νέοι ἐπιστήμονες σήμερον ἔχουν νὰ ἐπιδείξουν κάτι τι ἄξιον καὶ ἀνώτερον, ὅπως καὶ οἱ παλαιοί. Ἐπίσης ὑπάρχουν ἐπιστήμονες ἀνάπηροι καὶ ἀπὸ τοὺς παλαιούς, ὅπως καὶ ἀπὸ τοὺς νέους. Σήμερον αἱ ἐξετάσεις γίνονται ἀναμφισβητήτως κατὰ τρόπον πολὺ δύσκολον ἀπὸ τοὺς παλαιοὺς φοιτητάς. Σᾶς εἶναι γνωστὸν ὅτι πλεῖστοι ἐκ τῶν πτωχῶν φοιτητῶν δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀγοράζουν βιβλία λόγῳ τοῦ ὅτι εἶναι πολὺ ἀκριβά. Ἐπίσης πολὺ ἀκριβὰ εἶναι τὰ δίδακτρα καὶ τὰ ἐξέταστρα καὶ ἐμποδίζουν πολλοὺς φοιτητὰς νὰ ἀνανεώσουν τὰς ἐγγραφάς των. Ἐπίσης σᾶς εἶναι γνωστὸν ὅτι πλεῖσται ἕδραι τοῦ Πανεπιστημίου εἶναι κεναί, ὅτι ὑπάρχει ἔλλειψις συγγραμμάτων καὶ ἀναγκάζονται οἱ φοιτηταὶ νὰ κρατοῦν σημειώσεις διὰ νὰ ἠμποροῦν νὰ παρακολουθήσουν τὰ μαθήματα. Ὅλα αὐτὰ εἶναι ἀνυπέρβλητα ἐμπόδια καὶ πρέπει νὰ τὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν πρὶν ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἐξετάσεως τῶν φοιτητῶν». Συμβαίνει ἀκόμη καὶ ἓν ἄλλο πολὺ σοβαρόν. Οἱ κ. κ. καθηγηταὶ—δὲν ἠξεύρω ἂν τὸ κάμνουν ὅλοι—δὲν συνηθίζουν νὰ δίδουν βαθμὸν εἰς ὅσους δὲν ἀγοράζουν τὰ συγγράμματά των. Εἶναι γνωστὸν ὅτι κατὰ τὰς ἐξετάσεις ἐρωτᾶται ὁ φοιτητὴς ἀπὸ τὸν καθηγητὴν ἂν ἠγόρασε τὸ βιβλίον του καὶ ἀπὸ τὴν ἀπάντησιν θὰ ἐξαρτηθῇ ὁ βαθμός του. Ἐφόσον λοιπὸν ὑπάρχει ἓν τοιοῦτον ἐμπόδιον, ἀναμφισβητήτως πλεῖστοι ὅσοι φοιτηταὶ θὰ ἀπορρίπτωνται κατὰ τὰς ἐξετάσεις. Γνωρίζω ἀρκετοὺς ἀπὸ αὐτούς, οἵτινες, ἐπειδὴ δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀγοράσουν τὸ σύγγραμμα τοῦ καθηγητοῦ ἀπερρίφθησαν καὶ ὄχι διότι δὲν ἤξευραν.

§209Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἀπὸ 5½ μηνῶν ποὺ διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας, δὲν ἦλθε κανεὶς φοιτητὴς νὰ μᾶς κόμη ἓν τοιοῦτον παράπονον. Δὲν ἀμφισβητῶ τοὺς λόγους σας, ἀλλὰ ἐπισημοποιῶ ἓν γεγονός.

§210Ε. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔλθουν οἱ φοιτηταὶ νὰ σᾶς κάμουν ἓν παράπονον, διὰ τὸ ζήτημα αὐτό. Ἠμπορεῖτε καὶ μόνος σας νὰ τὸ διαπιστώσητε. Τὸ γεγονὸς ὅτι δὲν ὑπεβλήθη κανὲν παράπονον ἀποδεικνύει ὅτι δὲν εἶναι τὸ γεγονὸς τόσον τραγικόν.

§211Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Μίαν συγκεκριμένην περίπτωσιν εἰπῆτε.

§212Ε. ΣΤΑΥΡΙΔΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει δι’ ἡμᾶς τοὐλάχιστον πλέον αὐτὰ εἶναι ἀνυπέρβλητα ἐμπόδια διὰ τοὺς πτωχοὺς φοιτητὰς καὶ ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἀπορρίπτουσα τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, νομίζω ὅτι ἐμπνέεται ἀπὸ ἀντιλήψεις τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι προστατεύουν μόνον τοὺς οἰκονομικῶς ἰσχυρούς. Τὸ θεωροῦμεν δηλαδὴ ὡς κτύπημα ἐναντίον τῶν πτωχῶν φοιτητῶν. Χωρὶς νὰ θέλω νὰ ἐπεκτείνω τὸν λόγον μου, τάσσομαι ὑπὲρ τῆς γνώμης τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργοῦ.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαϊωάννου ἔχει τὸν λόγον.

§214Ι. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Εἶναι γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐπ’ ἐσχάτων εἰσήχθη εἰς τὸ Πανεπιστήμιον τὸ σύστημα τῶν τμηματικῶν ἐξετάσεων, ἀπὸ τοῦ παρελθόντος δὲ ἔτους εἰσήχθη καὶ τὸ σύστημα τῶν εἰσαγωγικῶν ἐξετάσεων. Τοῦ πρώτου συστήματος ἐγένετο κατὰ τὸ παρελθὸν εὐρυτάτη ἀναστολὴ δικαιολογουμένη ἀπὸ διάφορα κωλύματα, ἕνεκα τῶν ὁποίων δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποστῶσι τὰς τμηματικάς των ἐξετάσεις οἱ φοιτηταὶ καὶ ἐχορηγήθη εἰς αὐτοὺς ἡ εὐχέρεια, ὥστε συλλήβδην ὑπερπηδῶντες τὰ ἐμπόδια αὐτὰ νὰ προσέρχωνται ἐνώπιον τῶν καθηγητῶν καὶ ἀποκτῶσι τὰ διπλώματά των ἂν ἦταν ἱκανοί. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι πολλοὶ ἐξῆλθον εἰς τὴν Κοινωνίαν ἀνάπηροι ἐπιστημονικῶς. Ἀλλ’ ἂν ἐξῆλθον τοιοῦτοι, τὸ σφάλμα δὲν ἔγκειται εἰς τὰς ἀναστολὰς καὶ τὰ εὐεργετήματα τὰ ὁποῖα παρεχωρήθησαν εἰς αὐτούς, ἀλλ’ εἰς τὸ ὅτι οἱ καθηγηταὶ ἐξήταζον αὐτοὺς μετ’ ἐπιπολαιότητος. Ἂν οἱ καθηγηταί, οἱ ὁποῖοι ἐξήταζον τοὺς φοιτητάς, ἦσαν καθηγηταὶ οἵτινες ἔχουν πλήρη ἐπίγνωσιν τῶν καθηκόντων των, δὲν θὰ συνέβαινεν αὐτό.

§215Γ. ΜΟΔΗΣ. Οἱ καθηγηταὶ ὅταν ἀπορρίπτουν ἕνα φοιτητήν, μίαν, δύο ἢ τρεῖς φοράς, κουράζονται καὶ αὐτοί. Καὶ λέγουν καὶ ἐφόσον ἡ Πολιτεία ἀνοίγει διάπλατα τὰς θύρας τῆς Ἐπιστήμης, δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀναλάβουν αὐτοὶ τὰς εὐθύνας τῆς καταστάσεως αὐτῆς.

§216Ι. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Καθῆκον καὶ ὑποχρέωσις τῶν καθηγητῶν, κ. συνάδελφε, εἶναι νὰ ἐξετάζουν τοὺς φοιτητὰς ὁσασδήποτε φορὰς ἤθελον προσέλθει ἐνώπιόν των καὶ νὰ κρίνουν πάντοτε καὶ ἄνευ καμάτου ὅπως ἡ συνείδησίς των καὶ οἱ νόμοι ἐπιβάλλουν καὶ νὰ χορηγῶσι διπλώματα μόνον εἰς τοὺς ἱκανούς. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν ὅτι ἡ κατάστασις αὐτὴ ὀφείλεται εἰς τὴν ἐπιπολαιότητα μετὰ τῆς ὁποίας οἱ καθηγηταὶ ἐξήταζον τοὺς φοιτητὰς καὶ ἐχορήγουν εἰς αὐτοὺς τὰ διπλώματα. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἐγένετο τοιαύτη παροχὴ εὐεργετημάτων, διὰ τῆς εἰσηγητικῆς δὲ ἐκθέσεώς του ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ἀλλὰ καὶ διὰ εἰσηγητικῆς ἐκθέσεώς της ἡ ἐπεξεργασθεῖσα τὸ νομοσχέδιον Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἀναγνωρίζουσιν ὅτι ἡ ἰδία ἀνάγκη ὑφίσταται καὶ δέον νὰ παρασχεθῶσι καὶ νῦν εἰς τοὺς φοιτητὰς τὰ ἴδια εὐεργετήματα, περιοριζόμενα κάπως. Τὴν ἀνάγκη ταύτην ἀναγνωρίζω καὶ ἐγὼ καὶ ὑποστηρίζω ὡς ὑφισταμένην. Ἐκτὸς ὅμως τῶν τελικῶν ἐξετάσεων, εἰς τὰς ὁποίας θὰ ὑποβληθῇ τελικῶς ὁ φοιτητής, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ κάμει ἀναδρομικὰς ἐγγραφὰς καὶ δὲν θὰ ἔχῃ ὑποστῆ τμηματικὰς ἐξετάσεις, προβλέπεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου καὶ μία εἰσαγωγικὴ τρόπον τινὰ ἐξέτασις τῶν φοιτητῶν ἀπὸ ἐπιτροπῆς ἐκ καθηγητῶν ὑπὸ τῆς Συγκλήτου καθοριζομένης καὶ δικαιουμένης νὰ ἀποστερήσῃ τὸν φοιτητὴν τῶν παρεχομένων εὐεργετημάτων. Νομίζω ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ οὐχὶ μόνον ἐπαρκῆ ἐγγύησιν, ἀλλ’ ἀποσοβεῖ καὶ πάντα οἱονδήποτε κίνδυνον, ὥστε νὰ δύναταί τις νὰ ὑποστηρίξῃ ὅτι καὶ εἰς τὸ μέλλον, ὑπὸ τοιαύτας ἐγγυήσεις, τὰ εὐεργετήματα ταῦτα θὰ πρέπει νὰ ἐξακολουθήσουν παρεχόμενα. Κατὰ τὴν γνώμην μου, τὸ συζητούμενον σχέδιον νόμου διὰ τῆς § 1 τοῦ ἄρθρου 1 δὲν ἀναθέτει μόνον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ταύτην τὴν κρίσιν καὶ ἐκτίμησιν τῶν ἀνυπερβλήτων κωλυμάτων, τὰ ὁποῖα ἐπικαλεῖται ὁ φοιτητής, ἀλλ’ ἀφίνει εἰς αὐτὴν ἀπόλυτον ἐλευθερίαν νὰ ἐπιτρέψῃ ἢ μὴ τὴν ἐγγραφήν. Ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν θὰ ἐξετάσῃ τυπικῶς καὶ μόνον ἂν ὑπῆρχεν ἢ δὲν ὑπῆρχεν ἀνυπέρβλητον κώλυμα, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου ὁ φοιτητὴς δὲν ἠδύνατο νὰ ἐγγραφῇ διὰ νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐγγραφὴν ταύτην. Ὅταν δὲ ὁ νόμος θέτῃ μίαν τοιαύτην ἐγγύησιν, ἐπακολουθεῖ δὲ καὶ ἡ ἐγγύησις τῶν τελικῶν ἐξετάσεων, τὰς ὁποίας θὰ ὑποστῇ ὁ φοιτητής, νομίζω ὅτι οὐδένα ἀπολύτως κίνδυνον δημιουργοῦμεν διὰ τὴν ἐπιστήμην, χορηγοῦντες τὰ εὐεργετήματα αὐτά. Δεδομένου ἐπὶ πλέον ὅτι πρόκειται τοῦτο νὰ γίνῃ ἅπαξ διὰ παντὸς καὶ εἰς ἀνόρθωσιν δικαίου, διότι δίκαιον εἶναι νὰ τύχωσι καὶ οἱ νέοι φοιτηταί, οἱ ὁποῖοι ὑπὸ τὰς αὐτὰς συνθήκας εὑρίσκοντο καὶ εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν ἀνῆκον, εἰς οἵαν καὶ οἱ συνάδελφοί των, οἱ τυχόντες κατὰ τὸ παρελθὸν τῶν εὐεργετημάτων, νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ διστάσωμεν.

§217Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ σοβαρώτερον ἐπιχείρημα, διότι πρόκειται περὶ μιᾶς ἐξαιρετικῆς διατάξεως, ἡ ὁποία παρατείνει διὰ τὸ τρέχον ἔτος τὸ ἰσχῦσαν ἐπὶ μίαν ἑξαετίαν. Καὶ θὰ ἦτο ἄδικον νὰ ὑπάρξῃ μέριμνα δι’ ὡρισμένους καὶ διὰ τοὺς ἄλλους νὰ μὴ ὑπάρξῃ. Προκειμένου μάλιστα περὶ καταστάσεως ἡ ὁποία ἰσχύει ἀπὸ τοῦ 1921, δηλαδὴ ἀπὸ ἑξαετίας, δὲν βλέπω διατί νὰ φθάσωμεν μέχρις αὐτοῦ τοῦ διϋλισμοῦ τοῦ κώνωπος διὰ τὸ τρέχον ἔτος.

§218Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Κατὰ τὸν συλλογισμὸν αὐτόν, κ. συνάδελφε, ἐρωτῶ· διατί νὰ μὴ ἐξακολουθήσῃ ἡ κατάστασις τῆς ἕνεκα ἀνυπερβλήτων κωλυμάτων ἐγγραφῆς ἐπ’ ἄπειρον;

§219Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Πρόκειται περὶ τοῦ τρέχοντος πανεπιστημιακοῦ ἔτους, δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ τοῦτο ἐπ’ ἄπειρον. Ἀλλ’ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐπρόφθασαν μέχρι τῆς 15 Νοεμβρίου, ἐκεῖνοι ἠξιώθησαν τῶν ἐξαιρετικῶν εὐεργετημάτων. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπρόφθασαν καὶ δὲν ἐπρόφθασαν ἐκ λόγων ἀνεξαρτήτων τῆς θελήσεώς των καὶ οἱ ὁποῖοι ἐν τούτοις εὑρίσκονται ὑπὸ τὰς αὐτὰς μὲ τοὺς ἄλλους περιστάσεις, θὰ τύχουν ἄλλης κρίσεως. Διατί; Εὑρίσκεται τοῦτο δίκαιον; Ἐγὼ τὸ εὑρίσκω ἄδικον.

§220Ι. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Ἐντὸς τῶν λόγων τούτων, κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ εὑρίσκω καὶ δι’ ἕνα ἀκόμη λόγον ὅτι πρέπει νὰ ψηφίσωμεν καὶ ἐγκρίνωμεν τὸ νομοσχέδιον, ὡς εἰσάγει τοῦτο ὁ κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργός. Κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ αἱ εἰσαγωγικαὶ ἐξετάσεις καὶ αἱ τμηματικαὶ τοιαῦται οὐδεμίαν ἐγγύησιν ἀποτελοῦσιν ὅτι οἱ φοιτηταὶ θὰ ἀπέρχωνται τοῦ Πανεπιστημίου ἄρτιοι καὶ τελείως κατηρτισμένοι ἐπιστήμονες. Τοιαύτην ἐγγύησιν μόνον τὸ ἐπιστημονικὸν ἀνάστημα τῶν καθηγητῶν παρέχει. Γνωρίζομεν πάντες ὅτι, ὅταν δὲν ὑπῆρχον οἱ φραγμοὶ οὗτοι, ὡς τοὺς ἀποκαλοῦσιν οἱ ἀντιφρονοῦντες, ὅταν καθ’ ὅλην τὴν τετραετῆ φοιτητικὴν περίοδον δὲν ὑπῆρχον οὔτε εἰσαγωγικαὶ ἐξετάσεις, οὔτε τμηματικαί, ἀλλ’ ὑπῆρχον μόνον καθηγηταὶ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον τελείως ἄξιοι τῆς ἀποστολῆς των—χωρὶς νὰ θέλω μὲ τοῦτο νὰ εἴπω ὅτι οἱ σήμερον κατέχοντες τὰς καθηγητικὰς ἕδρας δὲν εἶναι ἄξιοι—τότε, λέγω, ἐξῆλθον ἐπιστήμονες, οἱ ὁποῖοι ἐτίμησαν πάντα ἐπιστημονικὸν κλάδον τὸν ὁποῖον ὑπηρέτησαν καὶ εἰς τὸν ὁποῖον ἐλειτούργησαν. Εἶναι δὲ γνωστόν, κύριοι, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν κατὰ τὰς τμηματικὰς ἐξετάσεις νὰ κριθῇ ἀκριβοδικαίως ἡ ἱκανότης καὶ ἡ μόρφωσις ἑνὸς φοιτητοῦ, ὅταν ἡ ἐξέτασις αὐτὴ γίνεται, ὡς γίνεται σήμερον καθ’ ὁμάδας ἢ καὶ μεμονωμένως, τοῦ καθηγητοῦ ἀποτείνοντος μίαν ἐρώτησιν εἰς τὸν ἐξεταζόμενον φοιτητὴν καὶ ἐκ μόνης τῆς εὐστόχου ἢ ἀστόχου ἀπαντήσεως κρίνοντος καὶ βαθμολογοῦντος τὸν φοιτητήν. Γνωρίζω τελειόφοιτον τοῦ Γυμνασίου, ἀριστοῦχον καὶ ἱκανώτατον φοιτητήν, ὅστις δὲν ἐπέτυχε κατὰ τὰς εἰσαγωγικὰς εἰς τὸ Πανεπιστήμιον ἐξετάσεις, τὰς διὰ πρώτην φορὰν κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἐφαρμοσθείσας, διότι εἰς τὴν πρώτην ἐρώτησιν καὶ μόνην, τὴν ὁποίαν τῷ ἀπηύθυνεν ὁ καθηγητής, δὲν κατώρθωσε νὰ ἀπαντήσῃ. Ἐγὼ φρονῶ ὅτι οὐδένα ἀπολύτως σκοπὸν ἐξυπηρετοῦσιν αἱ εἰσαγωγικαὶ ἐξετάσεις. Κατόπιν τούτων τονίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀποστερήσωμεν τοὺς φοιτητάς, περὶ ὧν προβλέπει τὸ νομοσχέδιον, τῶν εὐεργετημάτων, τὰ ὁποῖα πρότερον παρεσχέθησαν εἰς ἄλλους συναδέλφους των, διὰ τοὺς ἰδίους λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ζητεῖται νὰ χορηγηθῶσι ταῦτα καὶ εἰς αὐτοὺς σήμερον καὶ νὰ ἐμπιστευθῶμεν τὴν εἴσοδον εἰς τὴν Κοινωνίαν ἄριστα κατηρτισμένων ἐπιστημόνων, εἰς τὴν αὐστηρὰν καὶ ἀκριβοδικαίαν τελικὴν ἐξέτασίν των ὑπὸ τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου, οἵτινες οὕτως ἔχουσι τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀποκλείσωσιν ἐν τῷ μέλλοντι τὴν ὕπαρξιν ἀμαθῶν καὶ ἀκαταρτίστων ἐπιστημόνων.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Μπούμπουλης ἔχει τὸν λόγον.

§222Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον, ἂν δὲν ἐπειθόμην ὅτι ἡ εἰσηγητικὴ αὐτὴ ἔκθεσις ἦτο ἔκθεσις ἀνθρώπων ἐπηρεασθέντων ἐξ αὐτῶν τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου, οἵτινες εἶχον πάντα λόγον νὰ μὴ θελήσωσι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ὑπεβλήθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργόν. Ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς ἐν τῇ ἐκθέσει του παρέταξεν ἀριθμοὺς καὶ στατιστικὰς μονοπλεύρως ὡρισμένων σχολῶν, διότι, ἂν παρέτασσεν ὅλους τοὺς ἀριθμοὺς καὶ ὅλας τὰς στατιστικάς, τότε θὰ ἀπεδεικνύετο τὸ σαθρὸν τῶν ἐπιχειρημάτων. Ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως μᾶς ἀνέφερεν ὅτι κατὰ τὸ 1924–1925 1200 φοιτηταὶ τῆς Νομικῆς ἔλαβον μέρος εἰς τὰς ἐξετάσεις, συνυπολογίζων εἰς τὸν ἀριθμὸν αὐτὸν τοὺς ἀπολυθέντας ἐκ τοῦ Στρατεύματος, οἱ ὁποῖοι ὑπερέβαινον τοὺς χιλίους. Ἀλλ’ ὁ ἀριθμὸς εἶναι μέγας καὶ δι’ αὐτὸ μᾶς τὸν παρουσίασεν. Ἀλλ’ ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος διατί δὲν μᾶς ὁμιλεῖ περὶ τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς, ἡ ὁποία τὸ 1922–1923 ἠρίθμει 260 ἐγγραφέντας φοιτητάς; Σήμερον εἰς τὰς ἀπολυτηρίους ἐξετάσεις ἦλθον μόνον 450, κατὰ δὲ τὸ περυσινὸν ἔτος ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἰδίων εὐεργετημάτων μόνον 4 παρουσιάσθησαν.

§223Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πηγαίνουν ὅλοι εἰς τὴν Νομικὴν διὰ νὰ διορισθοῦν.

§224Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Αὐτὰ εἶναι ἐντελῶς ἀστεῖα, διότι κατηργήθησαν ὅλα τὰ προσόντα. Σήμερον εἶναι γνωστὸν ὅτι ἀνώτατος τμηματάρχης τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας δὲν ἔχει βγάλει οὔτε τὸ Σχολαρχεῖον. Πᾶς ἀγράμματος διορίζεται σήμερον καὶ πᾶς ἐγγράμματος πένεται. Ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἀνέφερεν ὁ κ. εἰσηγητὴς καὶ τοῦτο τὸ καταπληκτικὸν τῶν δέκα ἐξετάσεων, τῶν ὀκτὼ ἐξετάσεων καὶ τῶν τεσσάρων ἐξετάσεων. Μήπως ὁ κ. εἰσηγητὴς ἀγνοεῖ ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ δοθοῦν ἐξετάσεις; Εἴπατε ὅτι οἱ φοιτηταὶ ἔδωσαν τρὶς καὶ τετράκις καὶ ὀκτάκις ἐξετάσεις. Αὐτὰ συνέβησαν εἰς τὴν παλαιὰν ἐποχήν, εἰς τὸ 1923, ὅταν συνεδρίαζεν ἡ Βουλή. Τότε συνέβησαν αὐτά, ἀλλὰ σήμερον ὅμως ὑπάρχει καὶ ρητὸς ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Πανεπιστημίου, ὁ ὁποῖος δὲν ἐπιτρέπει παρὰ τρεῖς καὶ μόνον φορὰς νὰ δώσουν ἐξετάσεις καὶ ὄχι ἓξ καὶ ὀκτὼ καὶ δώδεκα φορὰς εἰς τὸ αὐτὸ ἔτος, ὅπως εἴπατε διὰ νὰ δημιουργήσητε ἐντύπωσιν.

§225Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δὲν μὲ παρακολουθήσατε, κ. συνάδελφε. Εἶπον ὅτι τὰ ἀνυπέρβλητα κωλύματα καθιερώθησαν ἀπὸ τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1921. Ἔκτοτε μέχρι σήμερον ἔχομεν ἓξ ἔτη. Ἐπηκολούθησαν Διατάγματα, κατὰ τὰ ὁποῖα ἐδίδετο τὸ δικαίωμα τῆς ἐπανεξετάσεως μετὰ ἕνα μῆνα ἀπὸ τῆς ἀπορρίψεως.

§226Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Πότε ἐγένοντο τὰ Διατάγματα αὐτά;

§227Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἀπὸ τοῦ 1922. Καὶ τὸ τελευταῖον τὴν 30ὴν Δεκεμβρίου 1925.

§228Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὸ νομοσχέδιον δὲν ἀφορᾷ τὸ παρελθόν, ἀφορᾷ τὸ μέλον. Λοιπὸν δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἀντλῆτε τὰ ἐπιχειρήματά σας ἀπὸ τὸ παρελθόν.

§229Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς εἶπον ὅτι μὲ τὰ ἀνυπέρβλητα κωλύματα ἐπετρέπετο νὰ δίδουν ἐξετάσεις κάθε λίγο καὶ λιγάκι. Δηλαδὴ κάθε μῆνα ἢ κάθε τρεῖς μῆνας. Σᾶς ἐρωτῶ· ὅταν ἐπιτρέπονται ἐξετάσεις κάθε μῆνα καὶ ὁ χρόνος ἔχει 12 μῆνας, εἷς φοιτητὴς ἠμπορεῖ νὰ δώσῃ ἢ ὄχι δώδεκα φορὰς ἐξετάσεις; Ἠμπορεῖ ἁπλούστατα.

§230Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγώ, κ. συνάδελφε, θὰ σᾶς ἐρωτήσω τὸ ἑξῆς· ἐνόσῳ σεῖς μὲ ἐρωτᾶτε διὰ νὰ ἀντλήσητε ἐπιχειρήματα διὰ τὸ 1927, ὁπότε ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Πανεπιστημίου δὲν ἐπιτρέπει νὰ δώσουν ὀκτὼ καὶ δέκα φορὰς ἐξετάσεις, ἀλλὰ τρεῖς μόνον φοράς, νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω διατί εἰς τὸν παλαιὸν καιρὸν τοῦ παπποῦ μου, οἱ βοτανολόγοι δὲν ἔδιδον ἐξετάσεις εἰς τὸ Πανεπιστήμιον; Σεῖς ὁμιλεῖτε διὰ τὸ 1922 καὶ ἐγὼ σᾶς ὁμιλῶ διὰ τὸ 1927. Καὶ νὰ σᾶς ἐρωτήσω τὸ ἑξῆς· ἂν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ὄχι ὅπως σεῖς τὸ εἰσηγεῖσθε, ἀλλ’ ὅπως τροποποιηθῇ, σύμφωνα δηλαδὴ πρὸς τὸ ὑποβληθὲν παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, ἂν ψηφισθῇ, λέγω, τοιουτοτρόπως παρὰ τῆς Βουλῆς τὸ νομοσχέδιον, οἱ φοιτηταὶ εἶναι δυνατὸν νὰ δώσουν περισσότερον τῶν τριῶν φορῶν ἐξετάσεις;

§231Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δύνανται. Ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Πανεπιστημίου, κύριε συνάδελφε, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε ὡς ἰσχύοντος, δὲν ἰσχύει. Γνωρίζει ὁ Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας. Ἐτέθη μόνον ἐν ἰσχύϊ τὸ ἄρθρον περὶ εἰσαγωγικῶν ἐξετάσεων. Πέραν τούτου δὲν ἰσχύει.

§232Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Διατί δὲν ἰσχύει;

§233Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἕως τώρα ἰσχύουν αἱ διατάξεις τῶν ἄλλων Διαταγμάτων. Ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Πανεπιστημίου ἅμα ψηφισθεὶς ἐν Γʹ Συνελεύσει δὲν ἐτέθη ὁλόκληρος ἐν ἰσχύϊ.

§234Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Διατί λοιπὸν δὲν ἐλέγατε «θέσατε ἐν ἐφαρμογῇ τὸν ὀργανισμόν», ἀντὶ νὰ μᾶς φέρητε ἐδῶ στατιστικὰς διὰ νὰ δημιουργήσητε ἐντύπωσιν; Ἔπρεπε νὰ μᾶς εἴπητε «φέρετε τὸν ὀργανισμὸν εἰς ἐφαρμογήν». Εἶναι φυσικόν, ἐφόσον ὑπάρχουν καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου, οἷος ὁ Μελισσηνός, οἱ ὁποῖοι ἀρνοῦνται νὰ δώσουν πρὸς τοὺς φοιτητὰς πιστοποίησιν διὰ νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὰς ἐξετάσεις μόνον καὶ μόνον διότι δὲν ἠγόρασαν τὰ βιβλία των. (Θόρυβος).

§235Α. ΜΕΛΑΣ. Νὰ μᾶς φέρητε ἀποδείξεις.

§236Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωνται τοιαῦτα πράγματα. (Θόρυβος).

§237Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὅταν ὁμιλεῖ ὁ Περικλῆς Μπούμπουλης, λέγει ἀληθείας. (Θόρυβος). Σιωπήσατε νὰ ὁμιλήσω. Ὁ κ. Μελισσηνὸς σήμερον τὴν πρωΐαν. (Θόρυβος).

§238Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Σᾶς εἶπον προηγουμένως καὶ ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν ἔχω κανὲν σχετικὸν παράπονον ἀπὸ μέρους φοιτητῶν.

§239Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Τὰς φράσεις αὐτὰς τὰς εἶπον ἐν πλήρει ἐπιγνώσει τοῦ τί λέγω. Εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω ὅτι ὁ κ. Μελισσηνός, καθηγητὴς τοῦ Πανεπιστημίου, ἠρνήθη νὰ δώσῃ ἀπόδειξιν διὰ νὰ προσέλθῃ εἰς ἐξετάσεις πρὸς τὸν φοιτητὴν Κλημένην, ἀγοράσαντα τὸ βιβλίον του παρ’ ἄλλου φοιτητοῦ. Ὁ φοιτητὴς εὑρίσκεται εἰς τὰ θεωρεῖα αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§240Α. ΜΕΛΑΣ. Ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ τὸν καταγγείλετε τὸν καθηγητὴν τοῦ Πανεπιστημίου.

§241Χ. ΛΑΔΑΣ. Ὁ κ. Μελισσηνὸς ἐξώδευσεν ὅλην τὴν περιουσίαν του διὰ νὰ ἐκδώσῃ τὸ σύγγραμμα αὐτό· σήμερον κάμνει τὸν διδάσκαλον, δὲν ἔχει λοιπὸν ἄλλον πόρον ζωῆς, ἀλλὰ περιμένει ἀπὸ τὴν πώλησιν τοῦ βιβλίου αὐτοῦ. Τί θέλετε νὰ κάμῃ;

§242Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις ἐξῆλθε τῶν ὁρίων τοῦ νομοσχεδίου. Παρακαλῶ τὸν ἀγορεύοντα νὰ περιορισθῇ ἐντὸς τῶν ὁρίων τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου.

§243Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐξ ὅλων αὐτῶν, κύριοι συνάδελφοι, ἐπείσθην ὅτι πρέπει νὰ ἀπορριφθῇ τὸ νομοσχέδιον, τὸ εἰσαχθὲν παρὰ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ νὰ τροποποιηθῇ, ὅπως τὸ ἐτροποποίησε τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργοῦ, ἀλλὰ ἐπείσθην ὅτι τὸ καλύτερον, τὸ ὁποῖον εἶχε νὰ πράξῃ ὁ ἀξιότιμος κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργός, θὰ ἦτο νὰ ἐξελέγξῃ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπον ἂν συμβαίνωσι πράγματι εἰς τὸ Πανεπιστήμιον καὶ νὰ διδάξῃ τοὺς καθηγητὰς ἐκείνους ὅτι δὲν δύνανται νὰ ἀρνοῦνται ἀποδείξεις εἰς τοὺς φοιτητὰς μόνον καὶ μόνον διότι δὲν ἠγόρασαν τὰ βιβλία των.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Φωτάκης ἔχει τὸν λόγον.

§245Ε. ΦΩΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὸν τόνον, μὲ τὸν ὁποῖον προχωρεῖ ἡ συζήτησις, τείνει νὰ δημιουργήσῃ ἐντύπωσιν ὅτι μία κατηγορία βουλευτῶν ἄγεται ἀπὸ ἓν πνεῦμα ἀντιπαθείας πρὸς μίαν ὁμάδα φοιτητῶν καὶ μία ἄλλη κατηγορία βουλευτῶν μονοπωλειακῶς ἔχει ἀναλάβει τὴν ὑπεράσπισιν τῶν φοιτητῶν αὐτῶν, ὅπως παράσχῃ εἰς αὐτοὺς πάσας τὰς δυνατὰς εὐκολίας, διότι ἕνεκα τῶν τελευταίων γεγονότων, ἐπαναστάσεων, ἐπιστρατεύσεων κλπ., ἀπέκτησαν οἱ φοιτηταὶ ὡρισμένα δικαιώματα καὶ πλεονεκτήματα, τῶν ὁποίων θὰ στερηθοῦν οἱ μὴ ὑποβληθέντες εἰσέτι εἰς διδακτορικὰς εἴτε τμηματικὰς ἐξετάσεις. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι κατὰ τὰ τελευταῖα χρόνια ἕνεκα καὶ γενικωτέρων λόγων, ἰδίως τῶν συνεχῶν ἐπιστρατεύσεων καὶ ἕνεκα τῶν ὅρων τῶν οἰκονομικῶν τῆς ζωῆς, βεβαίως ἡ μόρφωσις ἦτο ἀτελής, ἀλλ’ ἡ ἀτελὴς μόρφωσις, ἡ ὁποία παρατηρεῖται εἰς τοὺς νέους ἐπιστήμονας, δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν ἀτελῆ λειτουργίαν τοῦ Πανεπιστημίου, ἀλλ’ ὀφείλεται εἰς τὰ γνωστὰ ἐλαττώματα τοῦ συνόλου τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ μας συστήματος. Ἀπὸ τοῦ δημοτικοῦ σχολείου καὶ τοῦ γυμνασίου ἐξέρχονται ἀκατάρτιστοι. Εἷς φοιτητής, ἐξερχόμενος ἀκατάρτιστος ἐπιστημονικῶς, δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἀληθὴς ἐπιστήμων. Ἑπομένως τὸ ἐλαττωματικὸν αὐτὸ τῆς μορφώσεως δὲν ὀφείλεται ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον εἰς τὴν ἐλλειπῆ πανεπιστημιακὴν μόρφωσιν. Εἶναι ἐπίσης θλιβερὰ μέν, ἀλλ’ ἀληθὴς ἡ εἰκών, τὴν ὁποίαν παρουσίασε μὲ τόσην σαφήνειαν καὶ τόσην ζωτικότητα ὁ κ. συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ἦτο εἰσηγητὴς τῆς πανεπιστημιακῆς καταστάσεως. Εἶναι θλιβερὸν ὅτι ἡ κατεύθυνσις τῆς Παιδείας ἀπὸ τὸ παρελθὸν δὲν ἐδόθη πρὸς μίαν πρακτικωτέραν μόρφωσιν, συμφωνοτέραν καὶ πρὸς τοὺς ὅρους τοὺς οἰκονομικοὺς τοῦ Τόπου καὶ πρὸς τὸ μέλλον αὐτῶν τῶν φοιτητῶν. Καὶ τοιουτοτρόπως παρουσιάσθη μία ὑπερπληθώρα ἐπιστημόνων, οἱ ὁποῖοι καὶ αὐτοὶ ὑποφέρουσι καὶ ἡ Πολιτεία. Ὡς ἐκ τῶν οἰκονομικῶν ὅρων τῆς ζωῆς δὲν εἶναι δυνατὸν φοιτητής, στερούμενος τῶν μέσων τῆς ζωῆς, νὰ γίνῃ καὶ ἄρτιος ἐπιστήμων. Ὅλοι λοιπὸν ἀγόμεθα ἀπὸ πνεῦμα εἰλικρινοῦς συμπαθείας καὶ ζητοῦμεν ὅπως εὕρομεν τρόπον διευκολύνσεως τῶν φοιτητῶν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀπήλαυσαν ὡρισμένων εὐεργετημάτων. Ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ νὰ ἀνοίξωμεν μίαν φάμπρικα εἰς μίαν κατηγορίαν φοιτητῶν, ἐγγραφέντων πρὸ 10 ἢ 15 ἐτῶν καὶ οἱ ὁποῖοι ἀπησχολήθησαν εἰς ἄλλα ἐπαγγέλματα καὶ οἱ ὁποῖοι ἐσκέφθησαν νὰ ἐπωφεληθῶσι τῆς δικλεῖδος, τὴν ὁποίαν ἤνοιξαν τὰ προηγούμενα Διατάγματα ὑπὲρ ἐγγραφῆς ἀναδρομικῆς καὶ ἐνῷ τοιουτρόπως ἦσαν ἰατροὶ νὰ παρουσιασθῶσι τελειόφοιτοι τῆς Νομικῆς καὶ ἐνῷ ἦσαν φοιτηταὶ τῆς Φιλολογίας νὰ παρουσιασθῶσι τελειόφοιτοι τῆς Ἰατρικῆς, ἀπὸ τοῦ σημείου τούτου τῆς μερίμνης ὑπὲρ τῶν φοιτητῶν ἐκείνων μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἐπωφεληθῶσιν οἱ αἰώνιοι φοιτηταί, οἱ ὁποῖοι διέκοψαν τὰ μαθήματά των ἀπὸ ἐτῶν πολλῶν, ἡ ἀπόστασις εἶναι μεγάλη. Ἑπομένως ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ταύτης φρονῶ ὅτι δὲν πρέπει νὰ παρίδωμεν τὰς παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμεν ἡ Σύγκλητος τοῦ Πανεπιστημίου, ἡ ὁποία ἄγεται ὑπὸ μιᾶς ὑψηλοτέρας ἀντιλήψεως ὅτι οἱ ἐπιστήμονες πρέπει νὰ εἶναι κατηρτισμένοι καὶ διὰ τὸν ἀγῶνα τῆς ζωῆς καὶ ὄχι νὰ εἶναι ἀγράμματοι, διότι τὸ κακὸν θὰ εἶναι μεγαλύτερον διὰ τοὺς ἰδίους αὐτοὺς ἐπιστήμονας. Φρονῶ λοιπὸν κατ’ ἀρχὴν ὅτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατήρτισεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, εἶναι τὸ ὀρθότερον, διότι τὸ ἄλλο δημιουργεῖ τόσας κατηγορίας εὐκολιῶν, ὥστε ἀνάγκη νὰ ἔχωμεν πολλὰς δικλεῖδας, αἱ ὁποῖαι θὰ μᾶς ἀγάγουν εἰς ἀδιέξοδον. Βεβαίως εἰς τὸ μέλλον δὲν θὰ εἶναι εὔκολον νὰ δημιουργῶνται ἀξιώσεις, ἀλλ’ ἐφόσον δικαιολογητικὴν βάσιν θέτομεν τὰ ἀνυπέρβλητα κωλύματα, αὐτὰ θὰ παρουσιάζωνται εἰς κάθε ἐποχήν, ἐνῷ ἄλλη εἶναι ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου, τείνοντος νὰ προστατεύσῃ τοὺς φοιτητὰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἕνεκα τῶν ἐπιστρατεύσεων δὲν ἀπήλαυσαν τῶν εὐεργετημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπήλαυσαν ἕτεροι φοιτηταί. Ὅλοι οἱ ἄλλοι λόγοι, τὸ ὅτι κανεὶς δὲν εἶχε τὰ οἰκονομικὰ μέσα ἢ ἄλλος τις λόγος προσωπικός, δὲν ἀποτελοῦσιν ὑποχρέωσιν τῆς Πολιτείας πρὸς χορήγησιν πανεπιστημιακοῦ διπλώματος. Ἐφόσον μία κατηγορία φοιτητῶν ἀπέσχε λόγῳ τῶν ἐπιστρατεύσεων καὶ ἔρχεται κατόπιν καὶ βλέπει ἄλλους εἰς τοὺς ὁποίους ἐδόθησαν τὰ εὐεργετήματα, εὔλογον εἶναι νὰ ἀξιοῖ ὅπως δοθῶσι καὶ εἰς αὐτούς. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ πρῶτον ἄρθρον ἔχει διατυπωθῆ σαφῶς. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον ἄρθρον ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον τῆς ἐξετάσεως τῶν φοιτητῶν ἐν τῷ συνόλῳ ἡ διατύπωσις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ Ἐπιτροπή, εἶναι αὐστηροτέρα μέν, ἀλλὰ δικαιωτέρα καὶ λογικωτέρα. Φρονῶ λοιπὸν ὅτι κατ’ ἀρχήν, καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ δὲν θὰ διαφωνήσῃ ἡ Βουλή, ὅτι πρέπει, καὶ κατ’ ἀρχὴν ἐπαναλαμβάνω, νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ ψήφισμα τῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς δὲ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν ἂν τροπολογία τις εἶναι δυνατὸν νὰ φανῇ λογικὴ καὶ δικαία φυσικὰ δύναται ἡ τροπολογία αὕτη νὰ γίνῃ δεκτὴ ὥστε νὰ ἐπεκταθῇ ὁ κύκλος τῶν εὐεργετημάτων κατά τι, χωρὶς νὰ φθάνωμεν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δέχεται ὡς βάσιν ὁ κ. Ὑπουργός. Λοιπὸν φρονῶ ὅτι, ἐφόσον κατ’ ἀρχὴν συμφωνοῦμεν ὅτι πρέπει νὰ δοθῇ ἓν εὐεργέτημα, νὰ δεχθῶμεν τὸ ψήφισμα τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἂν καμμία τροπολογία υἱοθετηθῇ ἀπὸ τὴν Βουλήν, δύναται νὰ γίνῃ δεκτὴ καὶ αὐτή.

§246ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Μαντᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§247Μ. ΜΑΝΤΑΣ. Κατόπιν τῶν λεχθέντων ὑπὸ τῶν κ. κ. βουλευτῶν σχετικῶς ἐπὶ τοῦ σχεδίου τοῦ ὑποβληθέντος ὑπὸ τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὑποβάλλω τροπολογίαν, ἡ ὁποία εἶναι σύμφωνος κατὰ πάντα πρὸς τὸ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον. Ἡ τροπολογία κατετέθη καὶ ζητοῦμεν τὴν ἐπιψήφισιν αὐτῆς.

§248Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Ὅπως καὶ κατ’ ἀρχὴν τῆς συζητήσεως ἐδήλωσα, δὲν νομίζω ὅτι τὸ σχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς ἀπέχει σημαντικῶς ἀπὸ τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ Ὑπουργός. Θὰ ἤθελον νὰ παρατηρήσω μόνον εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ὅπως καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν θὰ ἦτο εὔλογον νὰ ζητήσωμεν νὰ ἐφαρμόσωμεν ἀρχὰς πολὺ αὐστηρὰς διὰ νὰ κανονίσωμεν ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν κάποιαν ἑνότητα μεταξύ των. Θέλω νὰ εἴπω ὅτι ἐδημιουργήθη μία κατάστασις ἕνεκα τῶν ἐπιστρατεύσεων πραγματική, ἕνεκα τῆς ὁποίας ἡ Βουλὴ ἑκάστοτε καὶ οἱ ἄλλοτε νομοθετοῦντες ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν των τὴν κατάστασιν αὐτὴν καὶ διηυθέτησαν ζητήματα παρουσιαζόμενα ὡς ἐκ τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Ὅπως ἀνέπτυξεν ὁ κ. εἰσηγητής, τὰ εὐεργετήματα αὐτὰ ἔλαβον μίαν ἀνιοῦσαν καὶ κατιοῦσαν κλίμακα. Τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ὑπεβλήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐμφανίζει τὴν κατιοῦσαν κλίμακα εἰς τὴν σειρὰν αὐτὴν τῶν εὐεργετημάτων. Εἶμαι κατὰ τοῦτο εὐχαριστημένος ἐκ τῆς συζητήσεως καὶ καταπολεμήσεως τοῦ νομοσχεδίου ἐκ μέρους τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, καθόσον ἐκδηλοῦται καὶ ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς κατηγορηματικῶς, ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ δεχθῇ νὰ παρατείνεται ἡ κατάστασις αὐτή.

§249Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Μόνον σεῖς δὲν τὸ ἐννοήσατε.

§250Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). ...Διότι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ, περιορίζει τὰ εὐεργετήματα κατ’ ἐξοχὴν ἐντὸς τοῦ τρέχοντος ἀκαδημαϊκοῦ ἔτους, κατὰ τὸ ὁποῖον ὑπάρχουν μαθηταὶ ὡς ἐκ τοῦ παρελθόντος νομοθετικοῦ καθεστῶτος, οἱ ὁποῖοι ἀπήλαυσαν κατὰ τὸ ἔτος εὐεργετήματα, τὰ ὁποῖα ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, κρίνουσα αὐστηρότερον, ἀρνεῖται εἰς συναδέλφους των τῆς αὐτῆς χρονικῆς περιόδου καὶ ἀποκλείει καὶ τοὺς στρατευθέντας. Θὰ ἐνόμιζον λοιπὸν ὅτι θὰ ἦτο δυνατόν, κατόπιν τῶν λεχθέντων, νὰ δεχθῶ νὰ ψηφισθῇ τὴν ἑσπέραν ταύτην τὸ νομοσχέδιον, ὅπως διεσκευάσθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλ’ ἐμπνεόμενος καὶ ὑπὸ τοῦ ἐκδηλωθέντος πνεύματος τῆς Βουλῆς, θὰ ὑποβάλλω κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν τροπολογίας, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ συμβιβασθῶσιν αἱ δύο ἀπόψεις εἰς ἓν κοινὸν ἔδαφος.

§251Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κατόπιν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τοῦ πνεύματος, τὸ ὁποῖον ἀντελήφθην ὅτι πνέει ἐν τῇ Βουλῇ, ἐγὼ παραιτοῦμαι τοῦ λόγου καὶ διότι νομίζω ὅτι αἱ τροπολογίαι, τὰς ὁποίας θὰ ὑποβάλῃ ὁ κ. Ὑπουργός, βεβαίως θὰ γίνωσιν ἀποδεκταὶ παρὰ τῆς Βουλῆς, ἐφόσον μάλιστα ἐδέχθη νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχὴν ἡ πρότασις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ οὐχὶ τὸ νομοσχέδιον.

§252Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Τὰ νομοσχέδια συζητοῦνται κατ’ ἀρχὴν καὶ εἰς πρώτην καὶ εἰς δευτέραν κατ’ ἄρθρον ἀνάγνωσιν, ἐγὼ δὲ δέχομαι καὶ κατ’ ἀρχὴν καὶ εἰς πρώτην κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὴν διασκευὴν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐπιφυλλασσόμενος εἰς τὴν δευτέραν κατ’ ἄρθρον ἀνάγνωσιν νὰ ὑποβάλω τροπολογίας, παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴν νὰ λάβῃ ἀπόφασιν διὰ προσεχῆ συζήτησιν.

§253ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίζεται ἡ προσεχὴς Τετάρτη.

§254ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν εἰς πρώτην κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον τῆς Ἐπιτροπῆς).

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Μ. Βρεττανίας συναφθείσης συμφωνίας τὴν 11 Ἰανουαρίου 1927, ὡς καὶ ἑτέρων ἕξ συμβάσεων, ἃς συνῆψε ἡ Ἑλλὰς μετὰ τῆς αὐτῆς Μ. Βρεττανίας ἐν σχέσει πρὸς ὡρισμένας ἀποικίας καὶ κτήσεις αὐτῆς».

§256ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς προσωρινῆς ἐμπορικῆς συμφωνίας μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Βελγίου».

§258ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§259ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ προσηρτημένου εἰς τὴν Διεθνῆ Τηλεγραφικὴν Σύμβασιν τῆς Πετρουπόλεως Διεθνοῦς Τηλεγραφικοῦ Κανονισμοῦ, ὡς ἀνεθεωρήθη ὑπὸ τῆς Διεθνοῦς Τηλεγραφικῆ Διασκέψεως τῶν Παρισίων τοῦ 1925»

§260ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§261ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς προσωρινῆς ἐμπορικῆς συμφωνίας μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ τοῦ Βασιλείου τῶν Σέρβων, Κροατῶν καὶ Σλοβένων τῆς 10ης Σεπτεμβρίου 1926».

§262ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§263ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμφωνίας Μ. Βρεττανίας–Ἑλλάδος περὶ ἀμοιβαίας ἀναγνωρίσεως τῶν πιστοποιητικῶν καταμετρήσεως τῆς χωρητικότητος τῶν ἐμπορικῶν πλοίων».

§264ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλείας καὶ ἀγροφυλακῆς Κρήτης».

§266ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§267Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Ἡ ἐπ’ ἐμοῦ ὑποβαλλομένη τροπολογία εἶναι ἡ ἑξῆς. Διὰ Διατάγματος νὰ δύναται νὰ ἐπεκτείνεται ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου καὶ εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἐφ’ ὅσον τὸ ζητεῖ ἑκάστη κοινότης. Καὶ μετὰ προηγούμενον νόμον περὶ τῆς ἀντιμισθίας τῶν ἀγροφυλάκων νὰ δύναται αὕτη δι’ ἀποφάσεως τῆς κοινότητος νὰ κανονίζεται εἰς εἶδος.

§268Π. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὁρίζεται ὅτι γίνεται δεκτὸν ἀξιωματικοὶ προϋπηρετήσαντες εἰς τὴν Κρητικὴν χωροφυλακὴν ἢ εἰς ἄλλην χωροφυλακὴν ὅπως ὡς ὅριον τίθεται τὸ πεντηκοστὸν ἔτος. Παρακαλῶ ὅπως ὡς ὅριον τεθῇ τὸ πεντηκοστὸν πέμπτον ἔτος.

§269Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐζήτησα, κ. Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἂν πρόκειται νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ ψηφισθῇ ἡ Βουλὴ ἔχει ὑπ’ ὄψιν της ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη καὶ τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν Κρήτην, δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψιν της ὅτι θὰ ἀφορᾷ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα, ἐπειδὴ ὑποβάλλεται ἡ τροπολογία αὐτή, μετὰ τὴν ὁποίαν, ἂν γίνῃ δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, θὰ ἀφορᾷ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα.

§270ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§271Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ. Παρακαλῶ, κύριοι, καταλαμβάνω πολὺ καλά. Λέγω τὸ ἑξῆς: οἱ κ. κ. βουλευταὶ ἔπρεπε νὰ ἔχωσιν ὑπ’ ὄψιν των ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ εἶναι γενικὸν τῆς Ἑλλάδος ὥστε νὰ ἐπιφέρωσι τὰς δεούσας τροπολογίας, νὰ συμβουλευθῶσι τὸν τόπον των, νὰ ἐξετάσωσιν ἐν λεπτομερείᾳ τί πρέπει νὰ ἀποφασίζουν ὥστε νὰ εἶναι ἐν πλήρει ἐπιγνώσει τοῦ τί νόμους ψηφίζουν. Ἐρχόμεθα ἤδη διὰ μιᾶς τροπολογίας νὰ νομοθετήσωμεν δι’ ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα. Λέγομεν ὅτι δύναται νὰ ἐπεκταθῇ δι’ ἑνὸς Διατάγματος εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα. Τί σημαίνει αὐτό; Θέλομεν νὰ παρασύρωμεν καὶ δι’ ὑπεκφυγῶν νὰ κατορθώσωμεν τὴν ψήφισιν νόμων. Ἀναμφισβητήτως ἂν τεθῇ ἡ τροπολογία αὕτη ἀπὸ τῆς στιγμῆς αὐτῆς εἶναι νόμος δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἂν τὸ θελήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Ἡμεῖς δὲν θέλομεν νὰ δώσωμεν τοιοῦτον δικαίωμα. Θέλομεν νὰ κρίνῃ καὶ ἀποφασίζῃ ἡ Βουλὴ. Δὲν νομίζω λοιπὸν ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον καὶ φρόνιμον νὰ ψηφίσωμεν ἀπόψε τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν Κρήτην, ἀπουσιάζοντος καὶ τοῦ κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ κρίνῃ ἐπὶ τῆς τροπολογίας. Ἀφορᾷ πρὸ παντὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας. Ἂν πρόκειται νὰ κρίνωμεν ἀπόψε περὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ ἀναβληθῇ τοῦτο, νὰ τυπωθῶσιν αἱ τροπολογίαι, νὰ διανεμηθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ μετὰ ταῦτα νὰ ἔλθῃ πρὸς ψήφισιν. Ἐν ἄλλῃ περιπτώσει εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ὑποβάλωμεν πρότασιν περὶ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορίας.

§272Ι. ΡΑΛΛΗΣ. Ὡς ὑπεβλήθη ἡ τροπολογία, δὲν θίγει ποσῶς τὰ ζητήματα περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. συνάδελφος. Δὲν πρόκειται περὶ ὑποχρεωτικῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου αὐτοῦ εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα. Διετυπώθη ἡ τροπολογία κατὰ τὸν ἑξῆς τρόπον· ὅτι δύνανται διὰ Διατάγματος νὰ ἐπεκταθῶσιν αἱ διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων μερῶν τῆς Ἑλλάδος, πλὴν τῆς Κρήτης, ἐφόσον τὰ ἁρμόδια κοινοτικὰ συμβούλια ἤθελον ἀποφανθῆ. Οὕτω πως ὑπεβλήθη ἡ τροπολογία. Οὕτω πως δὲ ὑποβληθείσης τῆς τροπολογίας, δὲν ἐννοῶ διατί ὑπάρχει ἀντίρρησις. Διότι ἂν ὑποτεθῇ ὅτι αὔριον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει ἀντίθετον γνώμην, δικαιοῦται νὰ μὴ ἐφαρμόσῃ τὰς διατάξεις αὐτὰς καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν μερῶν τῆς Ἑλλάδος καὶ ἂν ἀκόμη ζητηθῇ ἀπὸ τὰ συμβούλια. Διὰ τοῦτο νομίζω ὅτι δέον νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§273Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ἡ διατύπωσις τῆς τροπολογίας ἐξαλείφει τοὺς φόβους.

§274Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄπως διετυπώθη ἡ τροπολογία δὲν εἶναι οὔτε τόσον ἄκακος οὔτε τόσον ἁπλῆ ὥστε νὰ ζητηθῇ νὰ γίνῃ δεκτή. Διότι, ἐφόσον ὑποβάλλεται τροπολογία, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπιτρέπεται διοικητικῶς ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ καὶ εἰς ἄλλα μέρη τῆς Ἑλλάδος, ἂν τὸ ζητήσουν τὰ κοινοτικὰ συμβούλια, προβάλλει τὸ ἐρώτημα· ποῖα εἶναι τὰ κοινοτικὰ ταῦτα συμβούλια; Εἶναι τὸ ζήτημα τοιοῦτον ὥστε νὰ ἐπιτρέπεται ἡ ἐφαρμογή του καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διοικητικῆς καὶ οἰκονομικῆς εἰς ὡρισμένας περιφερείας μικράς. Ὑπάρχουσιν ἀλληλένδετα πολλὰ ἐρωτήματα, τῶν ὁποίων ἡ πρακτικὴ σημασία καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διοικητικῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ἐπαρκείας του δὲν εἶναι τόσον ἁπλοῦν. Ἡ συζήτησις αὕτη δύναται νὰ καταλήξῃ εἰς παραδοχὴν τῆς τροπολογίας, ἀλλ’ ἐφόσον οἱ κ. κ. συνάδελφοι καταλαμβάνονται ἐξ ἀπίνης μὲ μίαν τοιαύτην τροπολογίαν τελείως ἀπαράσκευοι διὰ τὴν συζήτησιν, ἀπουσιάζει καὶ ἡ Κυβέρνησις, πρόκειται δὲ περὶ ἑνὸς ζητήματος γενικωτέρου, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ μεγάλην σημασίαν δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, εἶναι καλὸν καὶ ὀρθὸν νὰ ἀκουσθῶσι καὶ αἱ γνῶμαι τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων, διότι τὸ ζήτημα τῆς ἀγροφυλακῆς εἶναι ἀπὸ τὰ σπουδαιότερα, τὰ ὁποῖα ἔχει νὰ λύσῃ ἡ Βουλὴ ἀπὸ ἀπόψεως ἐσωτερικοῦ δικαίου καὶ ὀργανώσεως. Παρακαλῶ ὅθεν νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις.

§275ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Μεϊμαράκης ἔχει τὸν λόγον.

§276Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, πρὸ ἡμερῶν, ὅταν ἐψηφίσθη κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον καὶ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπεν ὅτι αὐτὸ εἶναι ἓν νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὴν Κρήτην. Τὸ νομοθέτημα αὐτὸ τὸ εὕρομεν ἄριστον, τὸ διεξήλθομεν, εὕρομεν τὰς ἀτελείας, τὰς ὁποίας εἶχε, ἐφροντίσαμεν οἱ Κρῆτες βουλευταὶ νὰ φέρωμεν τὰς ἀντιλήψεις ἡμῶν, ὅσας εἴχομεν ἐκ τῆς πράξεως περὶ τῶν ἀτελειῶν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν συνέλεξε τὰς γνώμας καὶ ὑπέβαλε τὸ νομοσχέδιον. Νομίζω λοιπὸν ὅτι οὐδεὶς λόγος ὑφίσταται, ὁ ὁποῖος νὰ ἐμποδίζῃ τὴν ἄμεσον ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§277ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ψηφισθῇ ἄνευ τῆς τροπολογίας.

§278Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Μάλιστα, ἄνευ τῆς τροπολογίας.

§279Ν. ΔΑΡΒΕΡΗΣ. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω διὰ ποῖον λόγον οἱ κ. κ. συνάδελφοι δὲν θέλουν αὐτὴν τὴν τροπολογίαν.

§280ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μπούσιος ἔχει τὸν λόγον.

§281Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Ὅ,τι, κύριοι, συμβαίνει ἀπόψε συνέβη καὶ εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν καὶ πρώτην ἀνάγνωσιν ἐπιψήφισιν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, δηλαδὴ εἰς στιγμὴν καθ’ ἣν ἡ Βουλὴ ἦτο κουρασμένη ἀνεγνώσθη ἡ ἐπιγραφὴ τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἡ Βουλὴ ἐδέχθη τότε τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν καὶ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, χωρὶς νὰ ἀναγνωσθῇ κἂν κατ’ ἄρθρον. Ἔρχεται ἤδη εἰς τελευταίαν ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον καὶ ὑποβάλλεται μία τροπολογία, ἡ ὁποία φαίνεται ἐκ πρώτης ὄψεως ὡς πολὺ ἀθώα, ὡς δυνητική, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε ἡ τροπολογία αὐτὴ νὰ γίνῃ δεκτή, οὔτε νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ κατὰ τρόπον δεικνύοντα τὴν ἀδιαφορίαν τοῦ ὅλου Σώματος, προκειμένου περὶ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον δὲν ἐψηφίσθη.

§282ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἡ τροπολογία θὰ ἀποκρουσθῇ.

§283Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω καὶ ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου διὰ τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον θέλομεν νὰ νομοθετῶμεν χωριστὰ διὰ μίαν ἑκάστην περιφέρειαν. Θὰ ἦτο δυνατόν, θὰ ἦτο πρέπον νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ κατὰ τόπους συνθῆκαι, ἀλλ’ ὅταν λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν αἱ κατὰ τόπους συνθῆκαι δὲν γίνεται εἷς νόμος καθ’ ἑκάστην περιφέρειαν, ἀλλ’ εἷς νόμος δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα καὶ εἰς αὐτὸν συμπεριλαμβάνονται αἱ διατάξεις αἱ διὰ τὰς ἑκασταχοῦ τοπικὰς συνθήκας.

§284ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἡ τροπολογία θὰ ἀποσυρθῇ.

§285Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Δὲν γίνεται οὕτω. Ἐπ’ αὐτοῦ διαμαρτύρομαι καὶ παρακαλῶ τοὺς κ. κ. συναδέλφους ὅλους νὰ παύσουν αὐτὸν τὸν χωριστικὸν τύπον τῆς νομοθεσίας. Δὲν ἀρκεῖ ὅτι ἔχομεν τέσσαρας κώδικας Ἀστικοῦ Δικαίου; Ἔχομεν τὸν κώδικα τῶν ἀειμνήστων ἡμῶν αὐτοκρατόρων, ἔχομεν τὸν Κρητικὸν κώδικα, ἔχομεν τὸν Ἰόνιον, ἔχομεν καὶ τὸν Μουσουλμανικὸν ἀκόμη. Δὲν ἀρκεῖ ὅτι ἔχομεν τὸν θεσμὸν τῶν Γενικῶν Διοικήσεων εἰς τὰς Νέας Χώρας καὶ δὲν ἔχομεν αὐτὸν καὶ εἰς τὴν Παλαιὰν Ἑλλάδα διὰ νὰ ἴδῃ καὶ ἡ Παλαιὰ Ἑλλὰς τὴν γλύκαν τοῦ νόμου αὐτοῦ; Δὲν ἀρκεῖ ὅτι ἔχομεν διαφόρους φόρους τοῦ ἐλαίου, ὅτι διαφορετικὰ φορολογοῦμεν τὴν σταφίδα ἐν ἑκάστῃ περιφερείᾳ; Δὲν ἀρκεῖ ὅτι ὁ φόρος τοῦ καπνοῦ ἀλλαχοῦ ὀνομάζεται φόρος ἔγγειος, ἀλλαχοῦ φόρος δεκάτης; Διατί νὰ ἐξακολουθῶμεν αὐτὴν τὴν χωριστικὴν νομοθεσίαν καὶ νὰ θέλωμεν νὰ ψηφίσωμεν νόμον ἴδιον διὰ τὴν Κρήτην, ἐνῷ εἰς ὅλην τὴν ἄλλην Ἑλλάδα δὲν ἔχομεν νόμον περὶ ἀγροφυλακῆς; Ἆρα, ἡ μὲν Κρήτη θὰ ἔχῃ νόμον περὶ ἀγροφυλακῆς, ἡ δὲ ἄλλη Ἑλλὰς δὲν θὰ ἔχῃ. Δι’ αὐτὰ θὰ ἤθελον, ἐφόσον ἀνεβλήθη ἕως τώρα ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ καὶ ἐφόσον ἀπουσιάζει ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ὁ ἐξ ἴσου μὲ αὐτὸν ἐνδιαφερόμενος Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις δι’ ἄλλην ἡμέραν, καθ’ ἣν θὰ εἶναι οἱ Ὑπουργοὶ παρόντες καὶ οἱ βουλευταὶ περισσότεροι, ἵνα λάβῃ ἕνα γενικώτερον τύπον ὁ νόμος αὐτός.

§286ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Ψάρας ἔχει τὸν λόγον.

§287Α. ΨΑΡΡΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει καταθέσει τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀγροφυλακῆς, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ μόνον τὴν Κρήτην. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀντίρρησις νὰ ψηφισθῇ.

§288Χ. ΑΛΑΜΑΝΗΣ. Ὅταν ἐδώσαμεν τὴν ψῆφον μας κατὰ τὴν πρώτην κατ’ ἄρθρον συζήτησιν εἴχομεν ὑπ’ ὄψιν μας ὅτι ἤθελεν ἐφαρμοσθῆ εἰς τὴν Κρήτην, βλέπομεν δὲ ὅτι τώρα περιλαμβάνει τροπολογίαν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ ὅλην τὴν Ἑλλάδα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ μὲ τὴν τροπολογίαν αὐτήν.

§289ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διαγραφῇ, κ. Πρόεδρε. Νὰ τελειώνωμεν.

§290Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς ἤθελον νὰ εἴπω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ διαγραφῇ ἡ τροπολογία αὕτη.

§291ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§292ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτόν, διαγραφομένου τοῦ 5ου ἐδαφίου τοῦ 70οῦ ἄρθρου. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§293ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύϊ τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 90 τοῦ νόμου 2905 περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν διατάξεων». Ὁ κ. Σ. Στάης ἔχει τὸν λόγον.

§294Σ. ΣΤΑΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ὑπεβλήθη ὄχι παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, ἀλλὰ παρὰ τῆς Πρυτανείας. Ἡ Πρυτανεία τοῦ Πανεπιστημίου ἀπέστειλε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον ὡς τὸ κατήρτισεν αὕτη πρὸς διόρθωσιν τῶν ἐλαττωμάτων, τὰ ὁποῖα εἶχε τὸ πρὸ μικροῦ ἀπορριφθὲν νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας.

§295ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἀπερρίφθη.

§296Σ. ΣΤΑΗΣ. Ἀντικατεστάθη. Διότι ἐν τῷ πρώτῳ ἄρθρῳ γράφει: «ἐπανέρχεται ἐν ἰσχύϊ ἡ παράγραφος 9 τοῦ ἄρθρου 70 τοῦ νόμου 2905» χωρὶς νὰ ἀναφέρῃ τίποτε. Ἡ Ἐπιτροπὴ λαβοῦσα γνῶσιν τοῦ νομοσχεδίου ἀπεφάσισε πρῶτον μὲν νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννόησιν μετὰ τῆς Πρυτανείας καὶ δεύτερον νὰ καταρτίσῃ τὸ νομοσχέδιον. Κατηρτίσθη τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Περὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου.... κλπ.» Αἱ ἀποδοχαὶ τῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου ηὐξήθησαν ἐκ τῶν κρατήσεων, τὰς ὁποίας ἐδέχθησαν οἱ καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου ἐκ τοῦ ἰδίου αὐτῶν μισθοῦ καὶ ἐκ τῶν ἐξετάστρων ἑκάστου μέλους νὰ ἐγκαταλείψωσι πρὸς πλουτισμὸν τοῦ Πανεπιστημιακοῦ ταμείου. Ἐπέρχεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου μία δαπάνη εἰς βάρος τοῦ Πανεπιστημίου πλέον τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου. Τὸ ἑκατομμύριον αὐτὸ εἰσπράττεται πρῶτον ἐκ τῶν εἰσιτηρίων ἐξετάσεων, δεύτερον ἐκ τῶν τμηματικῶν ἐξετάσεων, τρίτον ἐκ τῶν πτυχιακῶν ἐξετάσεων, ἐκ τῶν ἐξετάστρων κλπ. Οὐδεμία νέα ἐπιβάρυνσις ἐπέρχεται εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον. Τοῦτο φαίνεται παράξενον εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς. Πῶς οἱ καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου ἐγκατέλειψαν τοιαύτην καὶ τοσαύτην πρόσοδον καὶ τὴν λαμβάνουν διὰ τῆς ἄλλης χειρός; Συμβαίνει τὸ ἑξῆς ἄδικον, δηλαδὴ σχολαί τινες, οἷα ἡ Νομικὴ καὶ ἡ Ἰατρική, νὰ ἔχωσι πληθὺν φοιτητῶν, χιλιάδας, καθὼς καὶ ἄλλαι τινὲς σχολαὶ νὰ ἔχωσιν ἑκατοντάδας μόνον φοιτητῶν καὶ ἑπομένως ὅλα τὰ ἐξέταστρα νὰ εἰσέρχωνται εἰς δύο μόνον σχολάς. Συνήνεσαν αἱ σχολαὶ αὗται νὰ γίνῃ κατανομὴ καὶ εἰς τὰς ἄλλας σχολὰς καὶ ἀπεφασίσθη ὅπως μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 400 φοιτητῶν μὴ λαμβάνωνται ἐξέταστρα, ἀλλ’ ἐγκαταλείπονται εἰς τὸ ταμεῖον τοῦ Πανεπιστημίου. Ἐπὶ τῇ βάσει ταύτῃ συνετάχθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει καὶ παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον εἰς πρώτην συζήτησιν.

§297ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. (Ψηφίζεται εἰς πρώτην κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν).

§298Ι. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Τὸ «περὶ διορισμοῦ προσωρινῶν διδασκάλων», κ. Πρόεδρε. Ἂς φύγῃ τέλος πάντων ἀπὸ τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν καὶ ἂς μὴ γίνῃ δεκτόν.

§299Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Νὰ ἐξηγήσω εἰς τὴν Βουλήν, κ. Πρόεδρε. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὑπεβλήθη κατὰ τὸν Φεβρουάριον, νομίζω, ὁπότε ἡ ἀνάγκη τοῦ διορισμοῦ διδασκάλων εἰς πλῆθος ἀργούντων σχολείων ἦτο μεγάλη. Αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἔχω σήμερον, εἶναι ὅτι τὰ Διδασκαλεῖα θὰ ἀποδώσουν ἀφθονωτέρους καρποὺς καὶ ἑπομένως θεωρῶ περιττὸν τὸ νομοσχέδιον.

§300ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἀποσύρετε;

§301Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Δὲν τὸ ἀποσύρω, ἀλλὰ νὰ μὴ συζητηθῇ ἀπόψε, διὰ τὸν λόγον ὅτι ἔχω ἀνάγκην συνεννοήσεως μετὰ τοῦ συναδέλφου μου κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν.

§302Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὅλα τὰ σχολεῖα εἶναι κενά.

§303Α. ΑΡΓΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως). Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ.

§304ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 5ην μ. μ. σήμερον. (Ὥρα 1.30′ μ. μ.)