1924.12.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 125Η

Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 1924.

Προεδρία Κ. Ρακτιβάν

(Ὥρα 5.20′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως). Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Συνέλευσιν τὰ ἑξῆς: — Οἱ κάτοικοι Μελιγαλᾶ παρακαλοῦσιν ὅπως ἡ τιμὴ τοῦ σάπωνος διατηρηθῇ εἰς τὸ ἥμισυ τῆς τιμῆς, λόγῳ τῆς μικρᾶς τιμῆς τῶν ἀγοραζομένων ἐλαιοπυρήνων. — Οἱ προσωρινοὶ καθηγηταὶ τῆς Μ. Ἐκπαιδεύσεως παρακαλοῦσιν ὅπως τοῖς χορηγηθῇ ἐπίδομα ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν ἑορτῶν. — Ἡ Πανεργατικὴ Ἕνωσις Δράμας παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ τηλεγράφημα τοῦ Ἀντωνίου Ἐφεσίου. — Οἱ ἔκτακτοι ταχυδρομικοὶ ὑπάλληλοι Ἀλεξανδρουπόλεως παρακαλοῦσιν ὅπως τοῖς χορηγηθῇ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν ἑορτῶν ἔκτακτον ἐπίδομα. — Τὸ διοικητικὸν συμβούλιον τοῦ Συνεταιρισμοῦ Μυλογούστης παρακαλεῖ ὅπως διαταχθῇ ἡ ἐπιστροφὴ τοῦ λιβαδίου Βρυζοστᾶ εἰς τὸν Συνεταιρισμόν. — Οἱ προσωρινοὶ ὑποδιδάσκαλοι Μεσολογγίου ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα περὶ μονιμοποιήσεως καὶ βελτιώσεως τῆς θέσεώς των. — Οἱ ἔμποροι καὶ σταφιδοπαραγωγοὶ Καλαμῶν παρακαλοῦσιν ὅπως μὴ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ πρότασις τῶν Πατρέων ἐμπόρων περὶ ἐξαγορᾶς τῶν δελτίων τῆς Προνομιούχου. — Οἱ ἰατροὶ Θεσσαλονίκης παρακαλοῦσιν ὅπως μὴ παραχωρηθῇ τὸ ἐν τῷ πεδίῳ Ἄρεως οἰκόπεδον τοῦ Δημοσίου εἰς πρόσφυγας κεφαλαιούχους ἰατρούς. — Οἱ καπνοπαραγωγοὶ Καζακλὰρ αἰτοῦνται ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ ἐξαγωγὴ ἀνεπεξεργάστων καπνῶν. — Ἡ Καπνεργατικὴ Ἕνωσις Πραδίου παρακαλεῖ ὅπως ἐπιταχυνθῇ ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου περὶ προστασίας καπνοῦ. — Ὁ Εἰρηνοδίκης Μακρυνείας ὑποβάλλει ψήφισμα τῶν καπνοπαραγωγῶν αἰτουμένων τὴν μείωσιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν καπνῶν καὶ τὴν ἐλευθέραν ἐξαγωγήν των. — Ἡ καπνεργατικὴ τάξις Βόλου διαμαρτύρεται κατὰ τῶν προσπαθειῶν τῶν καπνεμπόρων ζητούντων νὰ καταπατήσωσι τὸ Ν. Δ. περὶ καθορισμοῦ ἡμερομισθίων ἐπὶ τῇ βάσει λίρας Ἀγγλίας. — Οἱ ἰατροὶ Γεώργιος Λαδᾶς καὶ Γεώργιος Μιχαλόπουλος καταγγέλλουσι τὰς καταχρήσεις τὰς λαμβανούσας χώραν εἰς τὸ Πολιτικὸν Νοσοκομεῖον «Ἐλπὶς» ὑπὸ τοῦ διευθυντοῦ Δ. Λεβαντίνου. — Ὁ καπνεμπορικὸς κόσμος Κομοτηνῆς καὶ Πραδίου παρακαλεῖ ὅπως ἐπιψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον προστασίας καπνῶν. — Οἱ ὑπάλληλοι Τ.Τ.Τ. τοῦ νομοῦ Ἕβρου διαμαρτύρονται διὰ τὴν ὅλως ἄδικον δίωξιν ἣν ὑφίσταται ὁ κλάδος των. — Οἱ κάτοικοι Μόσχου διαμαρτύρονται κατὰ τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν περὶ ὑποβιβασμοῦ τοῦ ταχυδρομείου Μόσχου. — Ὁ γεωργικὸς πληθυσμὸς τῆς ἐπαρχίας Λεβαδείας διαμαρτύρεται κατὰ τῆς ἀγρίας φορολογίας ἣν τὸ Δημόσιον ἐπιβάλλει ἐπὶ τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς. — Ὁ ἐν Σύρῳ φιλανθρωπικὸς σύλλογος «Ἀλληλοβοήθεια» παρακαλεῖ ὅπως ἀποτραπῇ ἡ μελετωμένη μετάθεσις ἐκεῖθεν τοῦ Ἐφετείου. — Τὸ διοικητικὸν Συμβούλιον τοῦ Μικρασιατικοῦ Συλλόγου Δράμας παρακαλεῖ ὅπως μὴ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ ὑπὸ τῶν Καραγαβριηλίδη καὶ Ἐφεσίου ἀποσταλὲν τηλεγράφημα, καθότι δὲν ἀντιπροσωπεύει τὸν Μικρασιατικὸν λαόν. — Ὁ κ. Ἀθανασόπουλος, δημόσιος ὑπάλληλος, διαμαρτύρεται ἐναντίον τοῦ πληρεξουσίου κ. Ὄθωνος Πέτροβα διὰ τὰς ἐναντίον του ἐκστομηθείσας ὕβρεις. — Οἱ ἔφεδροι Μικρασιᾶται καὶ Θρᾷκες διαμαρτύρονται διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ἵδρυσιν τῆς Τραπέζης Προσφυγικῆς Πίστεως καὶ παρακαλοῦσιν ὅπως ἐπιταχυνθῇ ἡ ἵδρυσίς της. — Οἱ κάτοικοι Δεσκάτης παρακαλοῦσιν ὅπως ἀπορριφθῇ ἡ πρότασις τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν περὶ ὑποβιβασμοῦ τοῦ ἐκεῖ ταχυδρομικοῦ γραφείου. — Οἱ καπνοπαραγωγοὶ Τσαϊρλῆ παρακαλοῦσιν ὅπως ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐξαγωγὴ τῶν ἀνεπεξεργάστων καπνῶν. — Τὰ Σωματεῖα τῆς πόλεως Καστορίας ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα περὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν Βουλγαρικῶν μειονοτήτων. — Οἱ καπνοπαραγωγοὶ Καζακλὰρ διαμαρτύρονται διὰ τὰς ἐνεργείας τῶν καπνεμπόρων ἐναντίον τῶν ἀποφάσεων τοῦ Συνεδρίου τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ ζητοῦσιν ἀποδοχὴν τοῦ ὑποβληθέντος ὑπὸ τοῦ Συνεδρίου ὑπομνήματος. — Ἡ Ἐπιτροπὴ προσφύγων συνοικισμοῦ Πρόβλακος παρακαλεῖ ὅπως μὴ ὑποβιβασθῇ τὸ Τηλεγραφεῖον Ἱερισοῦ. — Ὁ Κτηματικὸς Σύνδεσμος Κοζάνης ζητεῖ τὴν ἄμεσον τροποποίησιν τοῦ ἐνοικιοστασίου. — Οἱ γεωργικοὶ συνεταιρισμοὶ Λαρίσης αἰτοῦνται τὴν κατάργησιν τοῦ ἐνοικιοστασίου βοσκῶν ἐπὶ ἀπαλλοτριωθέντων κτημάτων καὶ τὴν μείωσιν τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν καπνῶν. — Οἱ δημοδιδάσκαλοι Ἄρεως παρακαλοῦσιν ὅπως ὑπαχθῶσιν εἰς τὸ πανυπαλληλικὸν Διάταγμα. — Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἐπιμελητηρίου Κομοτηνῆς ἀναφέρει τὰ ἐν Ξάνθῃ συμβάντα ὑπὸ τῶν καπνεργατῶν κομμουνιστῶν. — Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας κ. Κ. Σπυρίδης ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ Ταμείων Προνοίας Προσωπικοῦ Ἐφημερίδων» ὅπερ παρακαλεῖ ὅπως κηρυχθῇ κατεπεῖγον καὶ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχήν.

§2ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Ὑπουργὸς ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ κατασκευῆς δημοσίας ἰχθυαγορᾶς εἰς λίμνην Ἁγίου Βασιλείου». — Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Κ. Γκότσης ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος τῆς 25 Σεπτεμβρίου 1924 περὶ ἀποδοχῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ὑπηρετῶν, καὶ ἐργατῶν». — Οἱ πληρεξούσιοι κ.κ. Χ. Φακῆς, Μ. Σοφούλης, Α. Παπαοικονόμου, Γ. Ἀργυρόπουλος, Π. Καλαντζόπουλος κλπ. ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 22 Αὐγούστου 1924 Νομ. Διατάγματος». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Ν. Ξηρὸς ὑποβάλλει τροπολογίαν τῆς προτεινομένης τροπολογίας τοῦ σχεδίου νόμου 1356 ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐν τῷ Κράτει ἐπιχειρήσεις παραγωγῆς καὶ διανομῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας.

§4Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε, πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κωνσταντινίδης ἔχει τὸν λόγον.

§6Α. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ. Πρὸ τεσσάρων ἡμερῶν εἰς τὴν δημοσίαν ὁδὸν Σερρῶν–Θεσσαλονίκης λῃστρικὴ συμμορία ἐνεδρεύουσα ἐλῄστευσε τὰ διερχόμενα αὐτοκίνητα καὶ ἀπεγύμνωσε τοὺς ἐπιβάτας οὐδὲ καὶ τῶν σωφὲρ ἐξαιρουμένων. Μεταξὺ τῶν λῃστευθέντων ἦτο καὶ ὁ Ἕλλην διευθυντὴς ξένης καπνεμπορικῆς Ἑταιρείας κ. Ἐρμάν, ἐκ τοῦ ὁποίου ἀφῃρέθη σημαντικὸν ποσόν. Οἱ λῃσταὶ θρασύτατα ἐπεχείρησαν νὰ πυρπολήσωσι καὶ τὰ αὐτοκίνητα, ἀλλὰ χάρις εἰς τὴν ἐπέμβασιν τῶν σωφέρ, οἱ ὁποῖοι κατώρθωσαν νὰ πείσωσι τοὺς λῃστὰς ὅτι θὰ κενώσωσι τὰ αὐτοκίνητα ἀπὸ τὴν βενζίνην καὶ ἑπομένως δὲν θὰ δύνανται αὐτὰ νὰ κινηθῶσι, δὲν τὰ ἔκαυσαν. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἢ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Συνέλευσιν ἂν ἔλαβον γνῶσιν τῆς θρασυτάτης λῃστείας καὶ ποῖα εἶναι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ λάβωσιν ἵνα μὴ μείνῃ ἡ ἐντύπωσις τῆς καταλύσεως τῆς ἐννοίας τοῦ Κράτους καὶ ἂν ἡ ἀμεριμνησία τῶν ἁρμοδίων τοπικῶν Ἀρχῶν ἐξακολουθεῖ ἐνθαρρύνουσα τοὺς λῃστάς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορὰ ποὺ δρῶσιν εἰς τὴν περιφέρειαν Θεσσαλονίκης ὅσον καὶ τῶν Σερρῶν ὑπὸ τὴν ἀδιαφορίαν τῶν ἐντεταλμένων τὴν δίωξιν αὐτῶν Ἀρχῶν. Ἄν, κ. Πρόεδρε, οὐδεμία μέριμνα λαμβάνεται διὰ τὸν κόσμον αὐτόν, εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ ληφθῇ διὰ τὴν ἀξιοπρέπειαν τοῦ Κράτους, τοῦ ὁποίου θίγεται ἡ ὑπόληψις, ὅσον καὶ διὰ τοὺς ξένους, οἱ ὁποῖοι πολὺ εὐλόγως θὰ διερωτῶνται εἰς ποίαν Χώραν ζῶσι καὶ ὁ Μακεδονικὸς λαὸς θὰ ἀναγνωρίσῃ τοὺς δικαίους λόγους τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Καβάλλας συναδέλφου, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι μέχρι σήμερον δὲν ἐγνώρισε παρὰ ληστείαν, κακὴν διοίκησιν καὶ φορολογίαν.

§7Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶναι ἀληθὲς ὅτι μεταξὺ Θεσσαλονίκης καὶ Σερρῶν ἔλαβε χώραν μία ληστεία ἐκ τῶν σπανιωτάτων. Ἡ ληστρικὴ συμμορία ἐνεδρεύουσα συνέλαβε τὰ αὐτοκίνητα, τὰ ἐλήστευσε καὶ ἀπῆλθεν. Εὐθὺς ὡς ἐλάβομεν γνῶσιν παρεκάλεσα ἀμέσως ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ὑπογράφῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἓν τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον ἀπεστείλαμεν καὶ διὰ τοῦ ὁποίου παρηγγέλλετο τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ νὰ διαθέσῃ ἔφιππον δύναμιν διὰ τὴν καταδίωξιν τῆς ληστείας. Ἡ πρᾶξις αὐτὴ εἶναι μονομερής. Ἡ κατάστασις τῆς ἀσφαλείας εἰς τὰ ἄλλα μέρη δὲν εἶναι κακὴ ἐπὶ τοῦ παρόντος, ἐν τοσούτῳ ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω ὅλην τὴν ἀλήθειαν. Τὸ Σῶμα τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας τὸ ὁποῖον διαθέτομεν σήμερον εἶναι ἀνεπαρκὲς διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ἐντολῆς τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος τῷ ἀναθέτει. Βεβαίως εἰς τὸ παρελθὸν ἡ δημοσία ἀσφάλεια περιῆλθεν εἰς κατάστασιν πολὺ χείρονα καὶ διὰ μέτρων σχεδὸν σωτηρίων ἐπανῆλθεν εἰς κατάστασιν καλήν. Ἀλλὰ τὰ μέτρα ἦσαν μέτρα προσωρινά. Ἡ ἐνίσχυσις τῆς χωροφυλακῆς διὰ δυνάμεων τοῦ Στρατοῦ σημαντικῶν κατώρθωσε νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν βελτίωσιν ἐκείνην ἡ ὁποία ἀπῃτεῖτο. Σήμερον δὲν διαθέτομεν στρατιωτικὰς δυνάμεις διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς χωροφυλακῆς. Συμφωνοῦμεν ὅτι πρέπει νὰ καταστῇ ἡ χωροφυλακὴ αὐτάρκης, πρέπει ἡ χωροφυλακὴ νὰ ἀποκτήσῃ τὴν δύναμιν καὶ τὰ μέσα διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἠδύνατο νὰ κατορθώσῃ μόνη νὰ ἐξασφαλίσῃ ἀδιασάλευτον εἰς τὸ μέλλον τὴν δημοσίαν τάξιν. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν συντάσσομεν νέον Ὀργανισμὸν τῆς χωροφυλακῆς, διὰ τοῦ ὁποίου προσθέτομεν ἱκανὴν ἔφιππον δύναμιν, προσπαθοῦμεν νὰ καταστήσωμεν αὐτὴν αὐτάρκη πρὸς ἐκπλήρωσιν τοῦ προορισμοῦ της, δηλαδὴ νὰ ἐξασφαλίσῃ ἀφ’ ἑαυτῆς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν διὰ νὰ μὴ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ βλέπωμεν ἑκάστοτε διασαλευομένην τὴν ἀσφάλειαν καὶ νὰ ἀναγκαζώμεθα νὰ ἀποσπῶμεν ἀπὸ τὸ στράτευμα σημαντικὰς δυνάμεις διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῆς χωροφυλακῆς. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας θὰ κατορθώσωμεν νὰ ἔχωμεν καὶ Στρατὸν καὶ χωροφυλακήν.

§8Ν. ΚΑΛΕΛΛΗΣ. Δὲν ἀκούομεν, κ. Ὑπουργέ.

§9Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐπαναλαμβάνω ὅτι διέταξα τὸν καταρτισμὸν νέου Ὀργανισμοῦ τῆς χωροφυλακῆς· θὰ ἐνισχύσωμεν τὴν ἔφιππον δύναμιν αὐτῆς, θὰ κάμωμεν καλυτέραν κατανομὴν αὐτῆς, θὰ πυκνώσωμεν τοὺς ἀστυνομικοὺς σταθμούς, τοὺς ὁποίους θὰ συνδέσωμεν μὲ τηλέγραφον καὶ τηλέφωνον, συγχρόνως δὲ θὰ ἐγκαταστήσωμεν ἀποθέματα δυνάμεως, τὰ ὁποῖα θὰ δύνανται εἰς πᾶσαν διατάραξιν τῆς δημοσίας τάξεως εἰς μίαν περιφέρειαν νὰ ἐνισχύωσι τὴν περιφέρειαν αὐτὴν διὰ πεζῶν δυνάμεων. Ἐλπίζω ὅτι λαμβανομένων τῶν μέτρων αὐτῶν, ἐπικειμένων νὰ ἐφαρμοσθοῦν ἀπὸ τῆς προσεχοῦς ἀνοίξεως, ἡ κατάστασις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας θὰ θεραπευθῇ πλέον ὁριστικῶς. Βεβαίως εἶναι λυπηρὸν τὸ συμβὰν καὶ ἐκθέτει τὸ Κράτος, ἀλλὰ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προβλεφθῇ. Ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ἀκόμη ἐν τῇ προπαρασκευῇ τῶν μέτρων διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐπαρκέσωμεν εἰς τὴν ἀποστολὴν τοῦ Σώματος τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Διὰ τὴν καταδίωξιν, ἐπαναλαμβάνω, τῶν ληστῶν οἱ ὁποῖοι ἐνήργησαν τὴν ληστείαν ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Σερρῶν–Θεσσαλονίκης διέταξα πυκνὴν περιπολίαν ἱππικοῦ νὰ ἐξέλθῃ πρὸς καταδίωξιν. Ἐπίσης ἀνέφερεν ὁ διοικητὴς χωροφυλακῆς Μακεδονίας καὶ ὁ Γενικὸς Διοικητὴς ὅτι ἀπέστειλαν ἐκεῖ ἁπάσας τὰς διαθεσίμους δυνάμεις. Συγχρόνως διέταξα ὅπως εἰς τὴν ὁδὸν τὴν ἁμαξιτὴν Σερρῶν–Θεσσαλονίκης καὶ κατ’ ἀποστάσεις ἱδρυθῶσι σταθμοὶ χωροφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι νὰ δύνανται νὰ ἐξασφαλίσωσιν εἰς τὸ μέλλον τὴν ὁδὸν ταύτην. Συγχρόνως δὲ παρεκάλεσα τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως διατάξῃ ἁπάσας τὰς στρατιωτικὰς Ἀρχάς, μέχρι τῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς χωροφυλακῆς, ὁσάκις παρουσιάζεται ἀνάγκη, προσωρινῶς καὶ διά τινας μόνον ἡμέρας νὰ ἐνισχύουν τὰς μονάδας τῆς χωροφυλακῆς διὰ τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων της.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρτεμιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§11Β. ΑΡΤΕΜΙΑΔΗΣ. Ἀπὸ τῆς καταστροφῆς καὶ ἐντεῦθεν διεξάγεται ἕνα φρικιαστικὸν ἐμπόριον, τὸ ἐμπόριον τῶν ὀστῶν τῶν ἀποθανόντων ἐν Μικρᾷ Ἀσίᾳ καὶ Θράκῃ. Πρὸ ὀκταμήνου, κύριοι, διὰ μιᾶς ἀνταποκρίσεως ἐκ Ρόδου πρὸς τὸν «Ἐλεύθερον Λόγον» ἐδόθη ἡ πληροφορία ὅτι δύο Ὁλλανδικὰ ἀτμόπλοια πλήρη ὀστῶν, 1000 τόννων, διῆλθον τοῦ λιμένος ἐκείνου διὰ τὴν Εὐρώπην. Καὶ τότε ἡ Κοινὴ Γνώμη ἐκ τῆς εἰδήσεως αὐτῆς ἐταράχθη σφόδρα καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, κατόπιν τηλεγραφικῶν πληροφοριῶν τὰς ὁποίας ἔλαβεν ἐξ Ἀγκύρας, ἔδωσε τὴν πληροφορίαν ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ὀστῶν ζώων. Βεβαίως ἡ Κοινὴ Γνώμη δὲν καθησύχασεν ἐκ τῆς πληροφορίας ταύτης. Χθὲς ὁ τηλέγραφος μᾶς ἀνήγγειλε τὴν μεταφορὰν ἑτέρων 400 τόννων ὀστῶν τῶν ἀποθανόντων ἐν Μικρᾷ Ἀσίᾳ αἰχμαλώτων καὶ φονευθέντων. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κοινὴ Γνώμη ἀγανακτεῖ διὰ τὴν θλιβερὰν αὐτὴν ἐμπορίαν. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ λάβῃ σύντονα μέτρα· ἀφοῦ τὰ ἐναπομείναντα αὐτὰ λείψανα τῶν τόσον ἀδόξως σφαγιασθέντων ἀδελφῶν μας ἀποτελοῦν ἀντικείμενον συναλλαγῆς, νομίζω ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις δὲν θὰ ἀρνηθῇ νὰ δώσῃ τὴν ἀπαιτουμένην πίστωσιν ὅπως ἡ Κυβέρνησις προβῇ εἰς διαπραγματεύσεις διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν ὑπολειπομένων ἐν Μικρᾷ Ἀσίᾳ λειψάνων τῶν ἀδελφῶν μας. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ τὰ μέτρα της ἐπὶ τοῦ προκειμένου, διότι δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ πλέον διὰ νὰ δυσχεράνω τὴν θέσιν τῆς Κυβερνήσεως.

§12Α. ΟΡΦΑΝΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας). Σχετικῶς πρὸς τὰ πρὸ ὀκταμήνου γραφέντα κατεδείχθη ὅτι δὲν ἦσαν ἀληθῆ. Ἐζητήσαμεν τηλεγραφικὰς πληροφορίας καὶ πάλιν σχετικῶς μὲ τὸ ζήτημα τῶν ὀστῶν. Ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν θὰ ἔχωμεν σχετικὰς πληροφορίας ἂν πρόκειται περὶ ὀστῶν τοιούτων ἢ περὶ ὀστῶν ζώων.

§13Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ὅταν πρὸ ὀκταμήνου τὰ δύο ἀτμόπλοια ἔφθασαν εἰς Ὁλλανδίαν, ἀπεδείχθη ἐπιστημονικῶς ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ ὀστῶν ἀνθρωπίνων, ἀλλὰ περὶ ὀστῶν ζώων. Ἑπομένως δὲν ὑπάρχει τίποτε ὡρισμένον γεγονὸς βεβαιοῦν ὅτι γίνεται τοιοῦτον ἐμπόριον ὀστῶν.

§14Β. ΑΡΤΕΜΙΑΔΗΣ. Ἡ εἴδησις περὶ τῆς ἐμπορίας τῶν ὀστῶν εἶναι ἀληθής· ἔχομεν ὡρισμένας πληροφορίας. Σᾶς παρακαλῶ νὰ λάβετε τὴν καλωσύνην νὰ ἐρωτήσητε τὴν πρεσβείαν τῆς Ἀγκύρας καὶ θὰ ἔχετε πληροφορίας.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στάϊκος ἢ Παπαδάκης ἔχει τὸν λόγον.

§16Ι. ΣΤΑΪΚΟΣ (ἢ ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ). Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Πέμπτης, συζητουμένου τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀποκεντρώσεως, ἐπροτάθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον Λέσβου κ. Παπανδρέου ἡ σύστασις μιᾶς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἐντὸς δύο μηνῶν θὰ προσαγάγῃ ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως σχέδιον νόμου πλῆρες περὶ αὐτοδιοικήσεως ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἀποκέντρωσιν. Παρῆλθον πέντε ἡμέραι καὶ δὲν κατηρτίσθη ἡ Ἐπιτροπή.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐζήτησα πληροφορίας καὶ μοὶ ἐδόθησαν ἀπὸ τὸν κ. Παπαναστασίου τέσσαρα ὀνόματα. Χρειάζεται καὶ κάποιος χρόνος πρὸς συνεννόησιν διὰ νὰ καταρτισθῇ. Τὸ ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου καὶ ἂν δὲν ἀνακοινωθῇ σήμερον, θὰ ἀνακοινωθῇ αὔριον. Ὁ κ. Κούνδουρος ἔχει τὸν λόγον.

§18Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς ὀνομαστικῆς ἑορτῆς τοῦ Ἐλευθερίου Βενιζέλου, κύριοι συνάδελφοι, αἰσθάνομαι τὴν ἀνάγκην οὐχὶ μόνον ὡς συμπολίτης του ἀλλὰ καὶ ὡς μέλος τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως νὰ ὑποβάλω εἰς αὐτὴν μίαν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω νὰ ἀποδεχθῇ. Ὑποθέτω ὅτι ἡ Συνέλευσις, ἀσχέτως πρὸς τὰς πολιτικὰς διαφορὰς αἱ ὁποῖαι τὴν χωρίζουν ἐπὶ τῶν συγχρόνων πολιτικῶν ἀντιλήψεων, συναντᾶται ὁμόθυμος καὶ ὁλόψυχος εἰς τὸν βωμὸν τοῦ ἀσβέστου σεβασμοῦ ὅστις ὀφείλεται εἰς τὸ μέγα ἔργον τοῦ ὑπερόχου ἀνδρὸς καὶ συνεπῶς θὰ εἶναι διατεθειμένη ὥστε νὰ διακόψῃ τὰς ἐργασίας της, τιμῆς ἕνεκεν, εἴτε δι’ ὁλόκληρον τὴν σήμερον εἴτε ἐπί τινα ὥραν. Πάντως θὰ εἶναι διατεθειμένη νὰ ὑποβάλῃ ἐπισήμως τὰ συγχαρητήρια καὶ τὰς εὐχάς της πρὸς τὸν ἑορτάζοντα ἐθνικὸν ἄνδρα, ὅστις εὑρίσκεται μακρὰν ἡμῶν διὰ δευτέραν φορὰν ἐκ περιστάσεων δυσαρέστων ἀπὸ ἀπόψεως ὑγείας.

§19Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Καὶ ὡς μέλος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὡς ἀρχηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος συμμερίζομαι τελείως τοὺς λόγους τοῦ κ. ἐκ Λασηθίου συναδέλφου. Εἰς τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν ἐναπόκειται, ἂν θέλῃ, τιμῆς πρὸς τὸν Ἐλευθέριον Βενιζέλον ἕνεκεν, νὰ διακόψῃ τὴν συνεδρίασιν ἢ ν’ ἀποφασίσῃ νὰ ἀποστείλῃ συγχαρητήρια.

§20Γ. ΔΟΥΚΟΥΜΕΤΖΙΔΗΣ. Ἀντὶ νὰ διακόψωμεν, ὅπως συνηθίζεται διὰ τὰ πένθη, νὰ ἀποστείλωμεν συγχαρητήρια.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι σύμφωνος ἡ Συνέλευσις εἰς τὴν ἀποστολὴν τηλεγραφήματος;

§22ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§23Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Συμφωνοῦμεν καὶ ἡμεῖς ὅπως σταλῇ τηλεγράφημα ἐκ μέρους τῆς Συνελεύσεως πρὸς τὸν κ. Βενιζέλον.

§24Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Συμμεριζόμεθα καὶ ἡμεῖς.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλαι αἱ ὁμάδες καὶ μερίδες τῆς Συνελεύσεως εἶναι βεβαίως σύμφωνοι. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Καλέλλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης διατί καθυστερεῖ αἰτηθείσας παρ’ αὐτοῦ ἐγγράφους πληροφορίας περὶ τῶν λόγων τῆς βραδύτητος τῆς διεξαγωγῆς ἀνακρίσεων κατὰ τοῦ Μάρκου Παληοῦ.

§26Ν. ΚΑΛΕΛΛΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μοὶ ἀπαντήσῃ διὰ ποῖον λόγον δὲν κατετέθησαν αἱ ζητηθεῖσαι πληροφορίαι.

§27Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Τὰς καταθέτω.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις δέκα καὶ πλέον πληρεξουσίων, ὅπως προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθμὸν 127 ἐπερώτησις ἡ ἀφορῶσα τὰ περὶ Πρωτοκόλλου τῆς Γενεύης. Ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν θέλει νὰ προταχθῇ καὶ ποία εἶναι ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως.

§29Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἐκείνη τὴν ὁποίαν ἐπεκύρωσεν ἡ Συνέλευσις κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν, τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ὅτι δὲν συμφέρει ἐπὶ τοῦ παρόντος ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Ἡ Κυβέρνησις παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν νὰ ἀναβάλῃ καὶ τὴν ἐπερώτησιν αὐτὴν εἰς μεταγενεστέραν συνεδρίασιν. Ἐν τούτοις θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ δηλώσω ἀπὸ τοῦδε εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι παρὰ τὴν ἀπόφασιν ἡ ὁποία ἐλήφθη δὲν ὑπεβλήθησαν μέχρι τοῦδε δηλώσεις.

§30Δ. ΠΑΖΗΣ. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§31Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Αὐτὰς τὰς πληροφορίας μοὶ ἔδωσαν αἱ Ἀρχαί.

§32Δ. ΠΑΖΗΣ. Συνήθως αἱ Ἀρχαὶ λαμβάνουσι τελευταῖαι γνῶσιν.

§33Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἐγὼ αὐτὴν τὴν πληροφορίαν ἔχω, ὅτι μία δήλωσις ἐπεδόθη εἰς τὴν Θεσσαλονίκην μέχρι 1 Δεκεμβρίου 1923.

§34Δ. ΠΑΖΗΣ. Δέκα ἀπεστάλησαν ἀπὸ τὸ Σιδηρόκαστρον.

§35Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν μανθάνομεν ὅτι ἔλαβον χώραν βανδαλισμοί, φόνοι καὶ ἐξοντώσεις Ἑλλήνων. Τίνας πληροφορίας ἔχετε;

§36Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἡ μόνη πληροφορία τὴν ὁποίαν ἔχω εἶναι ὅτι εἰς τὴν Στενήμαχον ἐρρίφθη μία βόμβα, ἐκ τῆς ἐκρήξεως τῆς ὁποίας ἐφονεύθησαν 4 καὶ ἐπληγώθησαν 6 Ἕλληνες. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις διεμαρτυρήθη πρὸς τὴν Βουλγαρίαν, ἡ ὁποία ὑπεσχέθη ὅτι θὰ καταδιώξῃ καὶ θὰ τιμωρήσῃ τοὺς ἐνόχους.

§37Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἀντίποινα, κύριε Ὑπουργέ.

§38Ι. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐμείναμεν κατάπληκτοι κατόπιν τῆς ἐπισήμου δηλώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος δηλοῖ ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος εἶναι ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ ὑποστηρίξῃ τοὺς ὑπηκόους του ἐν Βουλγαρίᾳ.

§39Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Δὲν πρόκειται περὶ ὑπηκόων· πρόκειται περὶ Ἑλλήνων τῆς Βουλγαρίας.

§40Κ. ΡΕΝΤΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποχωρήσωμεν εἰς τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἀποκρούει τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως. Τὸ ζήτημα τῆς ἀνταλλαγῆς μεταξὺ Ἑλλήνων καὶ Βουλγάρων δὲν εἶναι ζήτημα οὔτε μυστικὸν οὔτε διπλωματικόν. Εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον στηρίζεται εἰς μίαν Σύμβασιν περὶ ἐθελουσίας ἀνταλλαγῆς ὑπογραφείσης ἀπὸ τὸ 1920 καὶ τεθείσης εἰς ἐφαρμογὴν ἔκτοτε. Ἐπὶ τέσσαρα ἤδη ἔτη ἐφαρμόζεται αὐτὴ ἡ Σύμβασις περὶ ἀνταλλαγῆς τῶν πληθυσμῶν. Τελευταίως ὁ ἐκ τῶν μελῶν τῆς Μικτῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς ἀνταλλαγῆς κ. Ντὲ Ροὔβερ ἔδωσε συνέντευξιν εἰς τὴν «Ἐθνικὴν Φωνὴν» τῆς 20 Νοεμβρίου ὑπὸ τὸν τίτλον «Ὁ Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν διὰ τὴν Ἑλληνοβουλγαρικὴν ἀνταλλαγήν. Τὸ πνεῦμα τῆς Ἑλληνοβουλγαρικῆς ἀνταλλαγῆς καὶ τῆς προστασίας τῶν μειονοτήτων...». Εἶναι λοιπὸν τίποτε τὸ μυστηριῶδες, τὸ ὁποῖον θὰ θίξῃ τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, οὕτως ὥστε νὰ ἐξαναγκασθῶμεν νὰ δεχθῶμεν τὴν ἄποψιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ προταχθῇ ἡ ἐπερώτησις καὶ νὰ μὴ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο; Ἤδη ἔχομεν πληροφορίας ἐκ τῆς Μακεδονίας ὅτι ἐσταμάτησεν εἰς ὡρισμένα σημεῖα ἡ ἀναχώρησις τῶν Βουλγάρων ὑπὸ διαφόρους προφάσεις. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν αὐτῶν. Ἔχομεν τὸ πραγματικὸν δεδομένον καὶ ζητοῦμεν τὴν διευκρίνησιν ἵνα γνωρίζωμεν τί θὰ γίνῃ. Θὰ μείνωσιν οἱ πρόσφυγες ἢ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐδήλωσαν τὴν θέλησίν των θὰ ἀναχωρήσουν εἰς Βουλγαρίαν; Μᾶς λέγει ἡ Κυβέρνησις ὅτι πρέπει νὰ παραμείνωσιν οἱ πρόσφυγες καὶ νὰ ἀναχωρήσωσιν οἱ ἄλλοι. Ἀλλὰ τοῦτο ἐκφεύγει τῶν χειρῶν τῆς δικαιοδοσίας τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, διότι ἄλλοι ἀποφασίζουν ἂν θὰ φύγωσιν ἢ θὰ παραμείνωσι. Τὸ ζήτημα ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν Μικτὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ παρελθόντος Ὀκτωβρίου ἔλαβε νέας ἀποφάσεις καὶ ἐδέχθη τὸ ἀνάκλητον τῶν ἀποφάσεων, ἐνῷ πρότερον εἶχε δεχθῆ τὸ ἀνέκκλητον. Ἄν ἡ Ἐπιτροπὴ δεχθῇ τὸ ἀνακλητόν, τότε ἡ διαταγὴ τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ἑλληνικῆς δὲν ἰσχύει ἵνα ἐπιφέρῃ τὸ ἀποτέλεσμα τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκει. Συνεπῶς αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν οὐδεμίαν ἐπίδρασιν δύνανται νὰ ἔχωσιν. Ἕνεκα τῶν λόγων τούτων ζητοῦμεν ὅπως ἐρωτηθῇ ἡ Συνέλευσις ἂν ἐγκρίνει τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως καὶ ἐπιτραπῇ ἡ ἐπ’ αὐτῆς συζήτησις, ὁπότε θὰ ἐκθέσωμεν τὰς λεπτομερείας τοῦ θέματος.

§41ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. (ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς). Μάλιστα, μάλιστα. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, κ. Πρόεδρε.

§42Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Δὲν θὰ εἴχομεν καμμίαν δυσκολίαν νὰ συζητήσωμεν καὶ σήμερον. Ἀλλ’ ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου αὐτῆς ἐδήλωσε κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν ὅτι ἔχει λόγους διὰ τοὺς ὁποίους πιστεύει ὅτι δὲν συμφέρει ἐπὶ τοῦ παρόντος ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καθόσον διεξάγονται διαπραγματεύσεις αἱ ὁποῖαι θὰ ἠδύναντο νὰ παραβλαφθῶσιν ἐκ τῶν δηλώσεων αἱ ὁποῖαι θὰ ἐγίνοντο ἐνταῦθα. Διὰ τοῦτο ἡ Κυβέρνησις ἐξακολουθεῖ φρονοῦσα ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ἀναβολὴ τῆς συζητήσεως διὰ νὰ μὴ παραβλαφθοῦν γενικώτερα συμφέροντα.

§43Κ. ΡΕΝΤΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν, κ. Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις νὰ καλυφθῇ ὄπισθεν νέων διαπραγματεύσεων, αἱ ὁποῖαι διεξάγονται διὰ τὴν ἐπαναφορὰν τῶν σφαλμάτων τὰ ὁποῖα διέπραξεν αὐτὴ ἡ ἰδία. Ὁ ἀγὼν τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἀποβλέπει τὴν προστασίαν τῶν ἐθνικῶν συμφερόντων, ἀλλὰ τὴν κάλυψιν προσώπων, τὰ ὁποῖα διέπραξαν μέγιστα σφάλματα, ἐκ τῶν ὁποίων διατρέχει μέγιστον κίνδυνον ἡ Μακεδονία σήμερον.

§44Γ. ΡΟΥΣΣΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Θὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις καὶ τὰ πρόσωπα θὰ δώσουν λόγον τῶν πράξεών των.

§45Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις ἐδήλωσε καὶ δηλοῖ ἅπαξ ἔτι ὅτι δὲν εἶναι ἐθνικῶς συμφέρον νὰ γίνῃ τὴν στιγμὴν ταύτην συζήτησις. Δὲν ἐδίστασε μάλιστα νὰ προβῇ καὶ εἰς ἀνακοινώσεις τινὰς ἐμπιστευτικάς, λυπεῖται δὲ ἂν αἱ ἀνακοινώσεις ἐκεῖναι δὲν ἐφάνησαν ἐπαρκεῖς. Ἀλλὰ πέρα τούτου δημοσία συζήτησις σήμερον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Εἶναι δὲ ἀνακριβέστατον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κορινθίας πληρεξούσιος, ὅτι ἡ παροῦσα Κυβέρνησις—Κυβέρνησιν ἐννοῶ τὸ σύνολον τῶν μελῶν—ὑπέπεσεν εἰς οἱανδήποτε πρᾶξιν ἢ παράλειψιν βλαβεράν.

§46Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν εἶπεν αὐτό· εἶπεν ὅτι γίνεται προσπάθεια πρὸς κάλυψιν προσώπων.

§47Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Πρῶτον εἶπεν ὅτι θέλει νὰ καλύπτῃ ἴδια ἑαυτῆς σφάλματα, κατόπιν δὲ ὅτι θέλει νὰ καλύψῃ ὡρισμένα πρόσωπα. Τὰ πρόσωπα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καλυφθῶσιν ὅταν ἔλθῃ ἡ συζήτησις καὶ κριθῇ ὅτι ὑπῆρξε τυχὸν ἐπιβλαβὴς ἡ ἐνέργεια αὐτῶν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι θλιβερὸν εἶναι ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Κορινθίας, χρηματίσας ἐπὶ μακρὸν χρόνον διπλωματικὸς ὑπάλληλος, λησμονεῖ πότε πρέπει νὰ γίνεται συζήτησις ἐπὶ ἐθνικῶν ζητημάτων καὶ πότε δὲν πρέπει. Δὲν δύναταί τις νὰ ἀξιοῖ, διότι θέλει νὰ ἐκφράσῃ μομφὴν κατὰ ὡρισμένων προσώπων, νὰ προκαλῇ συζήτησιν ἐπὶ ζητημάτων ἐθνικῶν, ὅταν δύνανται τὰ ἐθνικὰ ζητήματα νὰ παραβλαφθῶσιν ἐκτάκτως.

§48Κ. ΡΕΝΤΗΣ. ... (Διακοπαί).

§49Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς ἐξηγήσετε κατὰ τί θὰ ὠφελήσῃ ἡ πρόταξις;

§50Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Πρώτην φορὰν συμβαίνει καὶ τοῦτο τὸ θλιβερὸν· ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ προασπίσουν τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα νὰ μὴ ἐπιτρέπουν νὰ ὁμιλήσῃ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Κυβέρνησις, κ. Πρόεδρε, παρακαλεῖ νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμός, ὁ ὁποῖος εὐτυχῶς ἐπρονόησεν, ὥστε νὰ μὴ ἀφήνῃ τὴν συζήτησιν ἔρμαιον εἰς τὴν ἰδιοτροπίαν καὶ εἰς τὰς προσωπικὰς συμπαθείας ἢ ἀντιπαθείας τοῦ ἑνὸς ἢ τοῦ ἄλλου. Ἂν δὲν ἔχητε ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν Κυβέρνησιν, δύνασθε νὰ προκαλέσητε συζήτησιν εἰς γενικὸν ζήτημα καὶ νὰ τὴν ἀνατρέψητε διὰ νὰ ἀναλάβητε σεῖς εἰς τὰς χεῖράς σας τὴν διαχείρισιν τῶν διπλωματικῶν ζητημάτων καὶ νὰ δείξητε τὴν μεγαλοφυΐαν σας. (Χειροκροτήματα). Παρακαλῶ νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμός.

§51Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Μὴ ἀπειλεῖτε. Μᾶς ἀπειλεῖ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Κύριε Πρόεδρε, διαμαρτυρόμεθα. (Θόρυβος).

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἐπέλθῃ τάξις, διότι θὰ ἀναγκασθῶ νὰ διακόψω τὴν συνεδρίασιν.

§53Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ Κανονισμὸς λέγει ὅτι τὸν λόγον δὲν δύναται νὰ ἔχῃ παρὰ εἰς ὑποστηρίζων καὶ εἷς ἀντιλέγων.

§54ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ (ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς). Μὴ ἀπειλεῖτε.

§55Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Γνωρίζετε ὅτι δὲν ἀπειλῶ ἐγώ. (Θόρυβος).

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, μίαν στιγμὴν νὰ ἐπέλθῃ πρῶτον τάξις καὶ ἔπειτα θὰ τακτοποιήσω ἐγὼ τὴν συζήτησιν. Παρακαλῶ νὰ γίνῃ ἡσυχία. Πραγματικῶς ὁ Κανονισμὸς διαλαμβάνει τοῦτο, ὅτι λαμβάνει τὸν λόγον εἷς τῶν ὑποστηριζόντων τὴν πρότασιν πληρεξουσίων καὶ εἷς τῶν ἀντιλεγόντων. Ἐπειδὴ ὅμως ἐπεκράτησεν ἔθιμον ὅπως ἐπὶ τοιούτων ζητημάτων ἐκφράζουν τὴν γνώμην αὐτῶν καὶ οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κοινοβουλευτικῶν κομμάτων, θὰ δώσω τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Παπαναστασίου, ἀλλ’ ὄχι εἰς ἄλλον.

§57Θ. ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Τρὶς ἐκτύπησε τὴν χεῖρά του ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. (Θόρυβος).

§58Ι. ΤΣΙΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπέδειξεν ὅτι εἶναι ἄξιος νὰ εἶναι Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§59Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι ἀκριβῶς ἕνεκα τῆς σοβαρότητος τοῦ ζητήματος ἐπιβάλλετα μεγαλυτέρα ψυχραιμία κατὰ τὴν ἔκφρασιν τῶν γνωμῶν.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη.

§61Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αἱ ἀπειλαὶ καὶ αἱ χειρονομίαι δὲν ἔχουν καμμίαν πέρασιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ἂν θέλῃ κανεὶς ἐκ τῶν προϊσταμένων τῶν διαφόρων ὁμάδων νὰ χρησιμοποιήσῃ χειρονομίας καὶ ἀπειλὰς ἠμπορεῖ νὰ τὸ κάμνῃ διὰ τοὺς φίλους του...

§62Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἀπειλὰς δὲν ἐχρησιμοποίησα ποτέ· εἶπον μόνον ὅτι δὲν θὰ ἐπιτρέψωμεν νὰ παραβιασθῇ ὁ Κανονισμός. Δὲν θὰ ἐπιτρέψωμεν τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα νὰ ἀφεθοῦν ἔρμαιον εἰς τὰς ἀντιπολιτευτικὰς ἰδιοτροπίας.

§63Γ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὁ Κανονισμὸς εἶναι ἴσος δι’ ὅλους. (Θόρυβος).

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀκριβῶς ἀγωνίζομαι διὰ τὴν τήρησιν τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁρίστε.

§65Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. ... Ὄχι ὅμως καὶ διὰ τοὺς ἀντιπάλους του, οἵτινες δὲν ἐσυνήθισαν νὰ πτοοῦνται καὶ ἐξ ἄλλου γνωρίζουν καλὰ καὶ τὸ καθῆκόν των καὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμοῦν πρεπόντως τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπειλαὶ δὲν ἐξηνέχθησαν.

§67Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Πολὺ ὀρθῶς ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν εἶπεν ὅτι ἡ ἐπερώτησις τῆς ὁποίας ζητεῖται ἡ πρόταξις μοιραίως θὰ φέρῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Πρωτοκόλλου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐπεζητήσαμεν καὶ εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν ἄσκησιν ἐλέγχου κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι ἐκτὸς ἀμφιβολίας ὅτι τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ ἡ ἐπερώτησις ἀφετηρίαν ἔχει τὸ Πρωτόκολλον τῆς Γενεύης. Καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν, ὅτε πάλιν ἔγινε λόγος περὶ τοῦ Πρωτοκόλλου τούτου, ἐτονίσαμεν ὅτι ἀντιτιθέμενοι ἀπολύτως ἐναντίον αὐτοῦ οὐδόλως φανταζόμεθα ὅτι ἡ ἀντίθεσις αὐτὴ ἠμπορεῖ νὰ μειώσῃ τὴν θέσιν τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινωνίαν τῶν Ἐθνῶν, οὐδόλως ἐκδηλώνει τὴν μείωσιν ἐμπιστοσύνης τὴν ὁποίαν ὅλοι ἔχομεν εἰς τὸ ἔργον καὶ εἰς τοὺς σκοποὺς τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν, καὶ ἐπὶ πλέον ὅτι δὲν σημαίνει ἀποστασίαν ἐκ μέρους μας ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τῆς προστασίας τῶν μειονοτήτων. Ἐξακολουθοῦμεν νὰ ὑποστηρίζωμεν ὅτι ἡ πιστὴ ἐφαρμογὴ τῆς ἀρχῆς τῆς προστασίας τῶν μειονοτήτων θὰ συμβάλῃ εἰς τὰς καλὰς σχέσεις, εἰς τὴν γαλήνευσιν μεταξὺ τῶν Κρατῶν τοῦ Αἵμου, ἀλλ’ ἐτονίσαμεν πάλιν τότε ὅτι διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸν σκοπὸν αὐτῆς ἡ ἀρχὴ τῆς προστασίας τῶν μειονοτήτων εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐφαρμοσθῇ γενικῶς καὶ ὡς ἐσωτερικὸν δίκαιον ἑκάστης Χώρας. Δυστυχῶς τὸ Πρωτόκολλον τῆς Γενεύης ἐξέρχεται ἀπὸ τὴν ἀρχὴν αὐτὴν καὶ ὑπάρχει φόβος νὰ ἐνθαρρύνῃ ἀθεμίτους προπαγανδιστικὰς ἐνεργείας, καὶ ἐνῷ τροποποιεῖ ὑφισταμένην Συνθήκην κυρωθεῖσαν διὰ νόμου ὑπεγράφη ἐκ μέρους τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν ὑπόσχεσιν καὶ τὴν δήλωσιν ὅτι δὲν θὰ τύχῃ ἐφαρμογῆς ἀμέσως, χωρὶς δηλαδὴ νὰ ὑποβληθῇ εἰς κύρωσιν ἐκ μέρους τῆς Νομοθετικῆς Ἐξουσίας. Ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν εἶπεν ὅτι τὸ Πρωτόκολλον δὲν θὰ τύχῃ ἐφαρμογῆς πρὶν ἐκφέρῃ τὴν γνώμην αὑτῆς ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Συνέλευσις. Δυστυχῶς ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὸ κείμενον τοῦ Πρωτοκόλλου τῆς Γενεύης, διότι τὸ Πρωτόκολλον ῥητῶς ἀναφέρει ὅτι ἡ ἰσχύς, ἡ ἐφαρμογή του...

§68Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν λέγει ἡ «ἐφαρμογή».

§69Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Αὐτὴ εἶναι ἡ φράσις, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως.

§70Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι αὐτή.

§71Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Λέγει «come into force», δηλαδὴ τίθεται εἰς ἰσχύν, ἐφαρμογήν.

§72Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ φράσις «come into force» ἀγγλιστὶ δὲν σημαίνει ἐφαρμογήν, σημαίνει ἰσχύν· ἄλλο ἰσχὺς καὶ ἄλλο ἐφαρμογή.

§73Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἄλλως τε ἔχομεν, ἐκτὸς τοῦ διορισμοῦ τῶν μελῶν τῆς Ἐπιτροπῆς, καὶ συνεπείας σοβαράς. Ἤδη ἡ ἀθρόα ἀνάκλησις δηλώσεων περὶ ἑκουσίας μεταναστεύσεως ἀποδεικνύει τὸν ἀντίκτυπον τὸν ὁποῖον εἶχε τὸ Πρωτόκολλον εἰς τοὺς πληθυσμοὺς τῆς Μακεδονίας. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, ἔχοντες πλήρη ἐπίγνωσιν τῶν εὐθυνῶν ἡμῶν, ἐπιμένομεν καὶ νομίζομεν ὅτι τὸ Πρωτόκολλον αὐτὸ πρέπει νὰ τύχῃ τὸ ταχύτερον τῆς ἀποδοκιμασίας τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως. (Χειροκροτήματα). Μόνον ἡ ἐπίσημος ἀποκήρυξις τοῦ Πρωτοκόλλου τῆς Γενεύης θὰ προστατεύσῃ ἐπαρκῶς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα. Διὰ τοῦτο ἐπιμένομεν ζητοῦντες τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ἀπόκρουσιν, βεβαίως ἡ Συνέλευσις θὰ ἀναγκασθῇ νὰ ἀποφανθῇ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§74Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Συζήτησις ἀφορῶσα τὴν ἐφαρμογὴν τῆς Συμβάσεως περὶ μεταναστεύσεως τῶν Ἑλληνικῶν καὶ Βουλγαρικῶν πληθυσμῶν δὲν θὰ προσέκρουε, νομίζω, εἰς τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἐκκρεμῶν ἐθνικῶν ὑποθέσεων αὐτὴ καθ’ ἑαυτήν. Ἐδηλώθη ὅμως ἤδη ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου πληρεξουσίου ἐκ Μαντινείας καὶ γεγονὸς θὰ ἦτο καὶ ἄνευ τῆς δηλώσεως ταύτης ὅτι ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς μεταναστεύσεως σημαίνει συζήτησιν ἐπὶ τοῦ Πρωτοκόλλου τῶν μειονοτήτων. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ὑπάρχουσιν ἤδη δύο προηγούμεναι ἀποφάσεις τῆς Συνελεύσεως, κατὰ τὰς ὁποίας, κατόπιν τῶν δηλώσεων εἰς τὰς ὁποίας προέβη ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἀνακίνησις τοῦ ζητήματος τούτου ὑπὸ τὰς παρούσας περιστάσεις θὰ ἦτο ὄχι ἀζήμιος διὰ τὰ δημόσια συμφέροντα, ἐπιβάλλεται ἀναβολὴ τῆς συζητήσεως εἰς χρόνον εὐθετώτερον. Ἐδέχθημεν καὶ ἡμεῖς, ὅπως ἐδέχθησαν καὶ αἱ λοιπαὶ ἀποχρώσεις τῆς Συνελεύσεως, ἐπί τινα τοὐλάχιστον χρόνον, νὰ μὴ ἀνακινηθῇ τὸ ζήτημα τοῦ Πρωτοκόλλου, ἀφοῦ μάλιστα ἔσπευσε καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ δηλώσῃ ὅτι δὲν ἐπρόκειτο νὰ τεθῇ τοῦτο εἰς ἐφαρμογὴν πρὶν ἢ ἀποφανθῇ ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Συνέλευσις. Ὁ ἀξιότιμος πληρεξούσιος ἐκ Μαντινείας φρονεῖ ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ ἤδη ἤρχισε συνεπείᾳ ρήτρας ἐμπεριεχομένης εἰς αὐτὸ τοῦτο τὸ Πρωτόκολλον. Εἶναι περιττὸν νὰ κατατριβώμεθα περὶ τῆς νομικῆς σημασίας, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ φράσις ὅτι θὰ τεθῇ εἰς ἰσχὺν ἢ εἰς ἐφαρμογήν, ἐνώπιον τῆς ῥητῆς δηλώσεως τῆς Κυβερνήσεως ὅτι οὐδεμία ἐνέργεια τῆς συσταθείσης Ἐπιτροπῆς—καὶ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἔχει ἡ δήλωσις—θὰ λάβῃ χώραν πρὶν ἢ ἡ Συνέλευσις δώσῃ τὴν ψῆφόν της περὶ τοῦ κύρους τοῦ Πρωτοκόλλου. Ἐγώ, κατόπιν τούτου, δὲν δύναμαι νὰ δίδω κανένα λόγον, ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιβάλλῃ ἢ ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιτρέπῃ νὰ μεταβάλωμεν τὴν πορείαν τὴν ὁποίαν ἀρχῆθεν ἐτηρήσαμεν. Αἱ πληροφορίαι περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν γενομένων ἀνακλήσεων αἱ ἀνακοινωθεῖσαι παρὰ τῆς Κυβερνήσεως εὑρίσκονται ἐν ἀντιφάσει πρὸς τὰς ἀνεπισήμους τοιαύτας τὰς προερχομένας ἐκ τῆς πλευρᾶς ταύτης.

§75ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ (ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς). Καὶ ἐξ ἐκείνης τῆς πλευρᾶς.

§76Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ. Πάντως αἱ ἐπίσημοι πληροφορίαι περιορίζουν τὸν ἀριθμὸν εἰς ἐλάχιστον. Καὶ ἂν ἔγιναν δηλώσεις ἀνακλήσεων εἰς μεγαλύτερον ἀριθμόν, ὀφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα οὐχὶ λεπτομερειακῶς, ἀλλ’ ἐν τῷ συνόλῳ αὐτοῦ. Πρὸ τῆς διαβεβαιώσεως τῆς Κυβερνήσεως ὅτι θὰ ἐθίγοντο ἐκ τῆς ἀνακινήσεως τὰ δημόσια συμφέροντα, ἡ ἰδία ἡμῶν ἐνδόμυχος πεποίθησις, οἱαδήποτε καὶ ἂν εἶναι, δὲν ὀφείλει νὰ μᾶς ἐξωθήσῃ μέχρι τοῦ σημείου ὥστε νὰ ἀποστῶμεν μιᾶς μακρᾶς παραδόσεως ἡ ὁποία ἐπεκράτησεν ἐντὸς τῆς Βουλῆς: Δηλώσεις τῶν Κυβερνήσεων, οἱωνδήποτε Κυβερνήσεων, θίγουσαι τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν, νὰ εἶναι σεβασταὶ εἰς τὰς Βουλάς. Καὶ ὅταν φοβούμεθα ἀκόμη ὅτι ἐκ τῆς ἀναβολῆς εἶναι δυνατὸν νὰ προκύψουν ζημίαι μερικώτεραι, τὴν μὲν εὐθύνην αὐτῶν θὰ τὴν ὑπέχῃ ἀκεραίαν ἡ Κυβέρνησις καὶ αὐτὴ ἐν καιρῷ θὰ λογοδοτήσῃ. (Θόρυβος). Μὴ θορυβεῖτε· καθῆκον ἔχετε νὰ ἀκούητε, ἡμεῖς ὅμως δὲν δυνάμεθα ἐκ τῶν ἁπλῶν ὑπονοιῶν νὰ ἀναδεχθῶμεν τὸ βάρος τῶν κινδύνων οἵτινες θέλουν προέλθει ἀντιθέτως Εἶμαι βέβαιος ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐστάθμισε καλῶς τὰς περιστάσεις ἀποκρούουσα τὴν ἐπίσπευσιν. Ὁ ἀξιότιμος πληρεξούσιος ἐκ Μαντινείας, καταλήγων, εἶπεν ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ἄμεσος ἀκύρωσις τοῦ Πρωτοκόλλου τῶν μειονοτήτων. Τὴν ἀκύρωσιν αὐτὴν δικαιοῦται πάντοτε σήμερον ἢ αὔριον ἢ μετ’ ὀλίγον χρόνον νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις. Ἔχει τὸν καιρὸν νὰ ματαιώσῃ τὰ ἐπιζήμια ἀποτελέσματα, ἂν προέκυπτον τοιαῦτα, ἐκ τῆς μικρᾶς ἀναβολῆς πρὸς συζήτησιν ζητήματος τὸ ὁποῖον ὑπὸ τοὺς ὅρους ἐν μέσῳ τῶν ὁποίων ἡ Ἑλλὰς προσπαθεῖ νὰ χαράξῃ τὰς διεθνεῖς της κατευθύνσεις, ἐπιβάλλει ἄκραν περίσκεψιν. Ἡ ἀκύρωσις τοῦ Πρωτοκόλλου δύναται νὰ ἐπέλθῃ καὶ βραδύτερον ἄνευ ζημιῶν. Ἂν ὅμως προκύψουν ζημίαι ἐκ τῆς σπασμωδικῆς ἡμῶν ἀποφάσεως πρὸς ἀκύρωσιν, ἀποφάσεως ἀδικαιολογήτου, ὑπάρχει ἐλπὶς νὰ ἐπιτύχωμεν ἀποτελέσματα αἴσια δι’ ἄλλης ὁμαλωτέρας ὁδοῦ, αἱ ζημίαι αὗται θὰ βαρύνουν ἐξ ὁλοκλήρου τὴν Συνέλευσιν, καὶ τοιαύτας εὐθύνας, ἐγὼ τουλάχιστον, δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ ἀναδεχθῶ.

§77Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριοι, δύο λέξεις θὰ εἴπω εἰς ἀπάντησιν τῶν ὅσων εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Εὐρυτανίας πληρεξούσιος. Λησμονεῖ τὴν δύσκολον θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν περιάγεται ἡ Ἑλλὰς, ἐν σχέσει μὲ τὸ Πρωτόκολλον, ἐκ τῆς ἀναβολῆς, διότι εἰς τὴν Κοινωνίαν τῶν Ἐθνῶν ἀντιπροσωπεύονται αἱ Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι διὰ τῶν ἀντιπροσώπων των ἀναλαμβάνουν εἰς βάρος τῶν Κρατῶν των ὑποχρεώσεις. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς λοιπὸν τῆς ὑπογραφῆς τοῦ Πρωτοκόλλου ἤρχισε μία ἀνάληψις ὑποχρεώσεων εἰς βάρος τῆς Ἑλλάδος ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἐφόσον ἡ Συνέλευσις δὲν σπεύδει νὰ ἀποκηρύξῃ τὸ Πρωτόκολλον ἐκεῖνο ὑπάρχει σοβαρὸς κίνδυνος νὰ θεωρηθῇ, κατὰ τὰ διεθνῆ νόμιμα, ἐμμέσως καὶ σιωπηρῶς ἀναγνωρίζουσα τὸ κῦρος τῆς δοθείσης παρανόμως ὑπογραφῆς εἰς τὴν Γενεύην καὶ ὡς ἐκ τούτου νὰ εὕρῃ βραδύτερον ἐμπόδια ἡ ἀποκήρυξις τοῦ Πρωτοκόλλου. Αὐτὴν τὴν εὐθύνην, τὴν δυσχέρειαν διὰ τὴν Ἑλλάδα θέλομεν νὰ ἀποφύγωμεν· διότι ἢ ὑπῆρχεν ἢ δὲν ὑπῆρχε πληρεξουσιότης τῆς Ἑλλάδος ἐν Γενεύῃ διὰ τὴν ἀνάληψιν τῶν ἐκ τοῦ Πρωτοκόλλου ὑποχρεώσεων. Ἂν δὲν ὑπῆρχεν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ δηλώσωμεν ἀμέσως, νὰ ἀποκηρύξωμεν τὸ Πρωτόκολλον διὰ νὰ μὴ κατηγορηθῶμεν βραδύτερον ὅτι δὲν εἴμεθα ἐν καλῇ πίστει. Ἂν ἐξ ἀντιθέτου εἶχε δοθῆ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πληρεξουσιότης, αὕτη ἐδόθη παρὰ τοὺς νόμους καὶ ἐπιβάλλεται κατὰ μείζονα λόγον νὰ γίνῃ ἀποκήρυξις καὶ τοῦ Πρωτοκόλλου καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἢ τοὐλάχιστον τοῦ ὑπευθύνου Ὑπουργοῦ.

§78Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται νὰ ἐκφέρωμεν σήμερον γνώμην ἐπὶ τοῦ Πρωτοκόλλου τῆς Γενεύης. Ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ Πρωτοκόλλου τῆς Γενεύης ἀπαιτεῖ τὴν παρουσίαν τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν καὶ τοιοῦτοι εἶναι σήμερον οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῆς παρὰ τῇ Ἐπιτροπῇ τῆς ἑκουσίας ἀνταλλαγῆς τῶν Ἑλληνοβουλγαρικῶν πληθυσμῶν. Ἡ ἀποστολὴ τῶν ἀντιπροσώπων τούτων τῆς Κοινωνίας παρὰ τῇ Ἐπιτροπῇ ταύτῃ λήγει εἰς τὸ τέλος τοῦ παρόντος μηνός. Ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς Συμβάσεως μέχρι σήμερον ἔχομεν τὴν διαβεβαίωσιν τῆς Κυβερνήσεως ὅτι αὕτη δὲν ἐτέθη εἰς ἐφαρμογήν, ἀπὸ τῆς λήξεως δὲ τοῦ μηνὸς προβλέπει τὸ Πρωτόκολλον ὅτι νέαι πρέπει νὰ διεξαχθῶσι συνεννοήσεις μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν περὶ τῶν ἀντιπροσώπων αὐτῶν, ὅταν παύσωσι νὰ ἔχωσιν ἀποστολὴν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Ἑλληνοβουλγαρικῆς ἀνταλλαγῆς. Ἐπειδὴ ὅμως παρ’ ἡμῖν ἡ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ δὲν ἀνταποκρίνεται ὡς θεσμὸς εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει θεσπισθῆ εἰς τὰ ἄλλα Κοινοβούλια, θὰ προέτεινα τὸν καταρτισμὸν μιᾶς εἰδικῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία μετὰ τῆς Κυβερνήσεως νὰ διεξαγάγῃ τὰς ἀναγκαίας συνεννοήσεις, οὕτως ὥστε οὔτε ἡ δημοσιότης τῆς συζητήσεως νὰ βλάψῃ, ἀλλὰ καὶ αἱ γνῶμαι τῆς Συνελεύσεως νὰ ἀντιπροσωπεύωνται.

§79Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ὑπογραφῆς τοῦ Πρωτοκόλλου τῶν μειονοτήτων, ζήτημα κατ’ ἐξοχὴν ἐνδιαφέρον ἡμᾶς, κατ’ ἐπανάληψιν ἦλθε πρὸ τῆς Συνελεύσεως, καὶ φρονοῦμεν ὅτι δὲν μᾶς ἐπιτρέπεται σιωπῶντες νὰ μὴ διαμαρτυρηθῶμεν συμμεριζόμενοι τὸ περιεχόμενον τῶν ἐν Μακεδονίᾳ τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀναγνωσθῆ εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν τῆς Συνελεύσεως, φρονοῦμεν, λέγω, ὅτι δὲν μᾶς ἐπιτρέπεται νὰ μὴ διαμαρτυρηθῶμεν κατὰ τὸν ἐντονώτερον τρόπον κατὰ πάσης ἐφαρμογῆς τοῦ Πρωτοκόλλου τούτου, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἀδιστάκτως θεωροῦμεν ὅτι δὲν δύναται παρὰ νὰ ἀποβῇ ἐθνικῶς καταστρεπτικὸν καὶ ἐπιζήμιον. Ἐν ὅσῳ ὅμως τόσον κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν καθ’ ἣν ἀνεκινήθη τὸ ζήτημα τοῦτο, κατόπιν δηλώσεων κατηγορηματικῶν τῆς Κυβερνήσεως, ἀπεκομίσαμεν τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται ἐν τῇ ἐξελίξει τῶν διπλωματικῶν διαπραγματεύσεων ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐφαρμογὴν ἢ μὴ ἐφαρμογὴν τοῦ Πρωτοκόλλου τούτου καὶ ἐφόσον εὑρέθημεν πρὸ τῆς κατηγορηματικῆς ἐπίσης δηλώσεως ὅτι ἡ Συνέλευσις, ὡς κυρίαρχον Σῶμα θὰ ὁμιλήσῃ τὴν τελευταίαν λέξιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, πιστεύομεν ὅτι πᾶσα ἐπίσπευσις τῆς συζητήσεως, κατόπιν τῆς περὶ τοῦ ἐναντίου ἐπιμονῆς τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δύναται νὰ παρέλκῃ.

§80Π. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νὰ τὰ τηλεγραφήσητε αὐτὰ εἰς τὸν Μακεδονικὸν λαόν, παρακαλῶ, κ. συνάδελφε.

§81Γ. ΜΟΔΗΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐλέχθη ὅτι δυνάμει τοῦ Κανονισμοῦ μόνον εἷς δύναται νὰ ὁμιλήσῃ ὑποστηρίζων τὴν πρότασιν καὶ εἷς ἀντιλέγων. Κατὰ δὲ τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα ἐπεκράτησεν ἡ γνώμη ὅτι δύνανται νὰ ὁμιλήσουν προσέτι καὶ οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων. Εἶσθε ἀρχηγὸς κόμματος;

§83Γ. ΜΟΔΗΣ. Ὄχι.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν Κανονισμόν, ὡς ἔχει τὸ σχετικὸν ἄρθρον, προηγεῖται ψηφοφορία δι’ ἀναστάσεως, δι’ ὃ θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν δι’ ἀναστάσεως. Παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν ὅσοι θέλουν τὴν πρόταξιν τῆς ἐπερωτήσεως. (Ἐγείρονται οἱ ὀλιγώτεροι). Ἡ Συνέλευσις δὲν παρεδέχθη.

§85ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις προφανῶς δι’ ἀναστάσεως δὲν ἔγινε δεκτή. Ἔχω πρότασιν περὶ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Ἀμφιβάλλω ἂν κατὰ τὸν Κανονισμὸν δύναται νὰ γίνῃ ἤδη ἡ τοιαύτη ψηφοφορία. Διακόπτω τὴν συνεδρίασιν ἐπὶ 5 λεπτά. (Ὥρᾳ 6.20′ μ.μ.).

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρᾳ 6.40′ μ.μ.).

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ἡ συζήτησις εὑρίσκεται εἰς τὸ ἑξῆς σημεῖον: Ἡ πρότασις περὶ προτάξεως ἀπερρίφθη δι’ ἀναστάσεως, ὑπάρχει ὅμως ὑποβεβλημένη καὶ πρότασις περὶ ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας. Καίτοι τὸ ἄρθρον 58 τοῦ Κανονισμοῦ ὁμιλεῖ ῥητῶς ὅτι ἡ Βουλὴ δύναται δι’ ἀναστάσεως νὰ μεταβάλλῃ τὴν τάξιν τῶν ἐπερωτήσεων, ἐν τούτοις, ἐπειδὴ ἐγείρεται ἀμφιβολία ἂν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν γενικῶν διατάξεων δύναται νὰ προκληθῇ καὶ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου τῆς μεταβολῆς τῆς σειρᾶς τῶν ἐπερωτήσεων, ἐγὼ ἀποκλίνω ὑπὲρ τῆς γνώμης δι’ ἧς δίδεται πᾶσα ἐλευθερία εἰς τὴν Συνέλευσιν, γινομένης δεκτῆς καὶ τῆς δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορίας, ἐκτὸς ἂν ὑπάρχῃ ἀντίθετος ἀντίληψις εἰς τὴν Συνέλευσιν περὶ τούτου.

§88Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ εἰσέλθῃ εἰς ἑρμηνείαν τῶν διατάξεων περὶ Κανονισμοῦ· ἡ Κυβέρνησις παρακαλεῖ νὰ γίνῃ ἡ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, δηλοῖ δὲ ὅτι, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἐμπιστοσύνη εἰς τὴν παράκλησιν τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν, ὅπως δηλαδὴ μὴ γίνῃ ἐπί τινα χρόνον συζήτησις, ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν θέσιν της.

§89Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Τοῦτο ἔχω νὰ εἴπω ἐγώ· οὐδὲν Πρωτόκολλον προστασίας μειονοτήτων ἐν Ἑλλάδι θὰ ψηφίσω ὁτιδήποτε καὶ ἂν ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις. Τοῦτο ἀντίκειται εἰς τὸν ἑλληνισμόν μου καὶ εἰς τὸν ἀνθρωπισμόν μου, διότι ἐνώπιον τῆς Κοινωνίας τῶν Ἐθνῶν καὶ παντὸς Ἔθνους ἐκ τῶν μετεχόντων εἰς τὴν Κοινωνίαν δὲν ἔτυχον οὐδεμιᾶς προστασίας αἱ Ἑλληνικαὶ μειονότητες, αἱ ὁποῖαι συνετρίβησαν πλήρως καὶ ἠθικῶς καὶ ὑλικῶς. Τοῦτο ὅμως εἶναι ἄσχετον μὲ τὸ ζήτημα τὸ ὑπὸ συζήτησιν. Ἐφόσον Κυβέρνησις Ἑλληνικὴ οἱαδήποτε ἐδήλωσεν ἐπανειλημμένως ὅτι ζητήματα ἐξωτερικά, ὅπως τὸ παρόν, συζητούμενα δύνανται νὰ ἐπιφέρουν βλάβην, οὐδέποτε θὰ καταψηφίσω τὴν Κυβέρνησιν. (Χειροκροτήματα).

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν πρέπει νὰ εἶναι παρόντες οἱ 15 πληρεξούσιοι, οἱ ὁποῖοι ἐζήτησαν τὴν ὀνομαστικὴν ψηφοφορίαν. Ἑπομένως θὰ τοὺς ἐρωτήσω καὶ θὰ παρακαλέσω νὰ δηλώσουν ἂν ἐμμένουν εἰς τὴν πρότασίν των διὰ νὰ μὴ κατατριβώμεθα ἀσκόπως.

§91ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§92Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Προσθέσατε καὶ τὴν ἰδικήν μου ὑπογραφήν.

§93Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Νὰ σαφηνίσετε, κ. Πρόεδρε, πῶς τίθεται τὸ ἐρώτημα.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἐρώτημα τίθεται ὡς ἑξῆς: Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρόταξιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 127 ἐπερωτήσεως λέγουσι «ΝΑΙ»· οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «ΟΧΙ». Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν πληρεξουσίων κ.κ. Κ. Βουδούρη καὶ Ν. Ξηροῦ, τοῦ Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν πληρεξουσίων κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§96Λ. ΚΑΤΣΑΡΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, ἀφοῦ ἦλθον μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς διαλογῆς, νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ὅτι θὰ ἐψήφιζον «ὄχι».

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή (ἀναγινώσκει): Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 246. Εἶπον «ΝΑΙ» 72. Εἶπον «ΟΧΙ» 164. Ἠρνήθησαν ψῆφον 10. Ἑπομένως ἡ περὶ προτάξεως πρότασις ἀπερρίφθη. (Χειροκροτήματα). Συνεχίζομεν τὰς ἐπερωτήσεις. Ὁ κ. Φραγκούδης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν σχετικῶς πρὸς τὰ γερμανικὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν ἀπέναντι τῆς γερμανικῆς ἀποζημιώσεως.

§98Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Εἶχον ὑποβάλει μίαν ἐπερώτησιν, κύριε Ὑπουργέ, διὰ τὰ πλοῖα τὰ... (Τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου καταλαμβάνει ὁ πρῶτος ἀντιπρόεδρος κ. Ἀλαβάνος).

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις ἐπὶ δέκα λεπτά. (Ὥρα 7.35′ μ.μ.).

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 7.45′ μ.μ.).

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Φραγκούδης.

§101Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου, κύριοι, ἀφορᾷ τὰ Γερμανικὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἐλάβομεν ἀπέναντι ἀποζημιώσεως ἢ ἀπέναντι πλοίων Ἑλληνικῶν ἀπολεσθέντων, καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι ἄχρηστα ἀπὸ πολλοῦ καὶ κοστίζουν πολὺ εἰς τὸ Δημόσιον. Φρονῶ ὅτι ὑπῆρξεν ἀμέλεια ἐκ μέρους ὅλων τῶν Κυβερνήσεων νὰ μὴ πωλήσουν διὰ δημοπρασίας τὰ πλοῖα τὰ ὁποῖα ἐκόστισαν ἀμύθητα ποσὰ καὶ τὰ περισσότερα τῶν ὁποίων εἶναι δεδεμένα εἰς τὸν Ναύσταθμον καὶ τελευταῖον μόνον ἐχρησιμοποιήθησαν διὰ τὴν μεταφορὰν ἀνταλλαξίμων.

§102Α. ΜΥΛΩΝΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἐκτὸς τῆς «Κωνσταντινουπόλεως» ὅλα τὰ ἄλλα ἦσαν εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τὴν ἀνταλλαγήν.

§103Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς μῆνας τώρα, ἀλλ’ ἐπὶ τριετίαν εἶναι δεδεμένα εἰς τὸν Ναύσταθμον. Γνωρίζω ὅτι εἰς μίαν ἐποχὴν ἡ «Κωνσταντινούπολις» εἶχε 45 θαλαμηπόλους.

§104Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτό.

§105Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου εἶναι ὀλίγον παλαιά. Ὅλαι αἱ ἐπερωτήσεις εἶναι δυστυχῶς πρὸ ἑξαμήνου, πρὸ τῶν διακοπῶν, καὶ ἔρχονται σήμερον· εἶναι ὀλίγον «μπαγιάτικα», ὁμολογῶ, ἀλλὰ διατηρεῖται τὸ ἐνδιαφέρον των, καθόσον αἱ Κυβερνήσεις δὲν σπεύδουν νὰ ξεκαθαρίσουν τὴν κατάστασιν. Τὰ πλοῖα αὐτὰ κοστίζουν ἀμύθητα ποσά· πρέπει νὰ τὰ ἐκποιήσητε.

§106Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ «Κωνσταντινούπολις» νὰ εἶχε 45 θαλαμηπόλους καὶ τοῦτο διότι κάθε δύο μῆνας πρέπει νὰ στέλλουν τὰ πλοῖα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον κατάστασιν, ἐκ τῆς ὁποίας νὰ ἐμφαίνεται πόσοι εἶναι οἱ ναῦται, πόσοι οἱ θαλαμηπόλοι, πόσοι οἱ ἀξιωματικοί. Τὸ Ὑπουργεῖον ἐξελέγχει· ὅταν ἴδῃ ὅτι ὑπάρχουν περισσότεροι ἀπὸ ὅσους ἀπαιτοῦν αἱ ὀργανικαὶ θέσεις, εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ τοὺς διαγράψῃ.

§107Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Εἶναι τὸ Κράτος τῶν ἀργομίσθων, κ. Ὑπουργέ.

§108Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον.

§109Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἔχω πληροφορίας ἀκριβεστάτας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ἐπερώτησίς μου δὲν ἀφορᾷ πλέον ἔλεγχον, ἀφορᾷ τὸ μέλλον, ὅτι πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ σπεύσῃ νὰ πωλήσῃ τὰ Γερμανικὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἄχρηστα.

§110Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὑπάρχει σκέψις τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ ταχέως καὶ ἀπόφασις νὰ γίνῃ ἡ πώλησις αὐτῶν διὰ δημοπρασίας μόλις τελειώσῃ ἡ ἀνταλλαγή.

§111Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἐτελείωσεν ἡ ἀνταλλαγή, δὲν ὑπάρχει κανεὶς Ἕλλην πλέον εἰς τὴν Μικρὰν Ἀσίαν. Ὅταν θέλωμεν νὰ κάμωμεν μίαν ἀνταλλαγήν, δὲν ἔχετε παρὰ νὰ ἐπιτάξητε δέκα πλοῖα.

§112Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ὅλα εἶναι δεμένα.

§113Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Θὰ φέρωμεν ἐπερώτησιν διὰ τὸ ζήτημα τοῦ Ναυστάθμου, διότι ἐπληρώσαμεν 1200 λίρας διὰ διόδια εἰς τὸ Σουὲζ διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν βοῶν, ἐνῷ ὑπῆρχον Ἑταιρεῖαι μὲ ὀλιγώτερον ποσόν.

§114Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Τὰ πλοῖα δὲν τὰ διαθέτει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν· τὰ διαθέτει ἡ Διεύθυνσις Μεταφορῶν.

§115Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἐξαντλούμεθα οἰκονομικῶς.

§116Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Βεβαίως.

§117Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Φοβοῦμαι ὅτι τὰ πλοῖα δὲν ἐδόθησαν ἀπέναντι τῶν ἀπολεσθέντων, ἀλλὰ λόγῳ ἀποζημιώσεως τῶν ὀφειλομένων.

§118Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἐτέθη ὡς ἀρχὴ ἀπὸ τὴν Διασυμμαχικὴν Ἐπιτροπὴν ὅπως τὰ συμμαχικὰ Κράτη λαμβάνουν ἀποζημίωσιν ἴσην μὲ τὰ ἀπολεσθέντα πλοῖα.

§119Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Εἶναι ὑποχρεωτικὸν νὰ παίρνωμεν πλοῖα;

§120Α. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Μάλιστα.

§121Γ. ΦΡΑΓΚΟΥΔΗΣ. Ἡ ἄλλη ἐπερώτησίς μου ἀναβάλλεται ἕως ὅτου ἔλθῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις περὶ προτάξεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 98 ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Κουνδούρου καὶ λοιπῶν πληρεξουσίων, διατί ἠκύρωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς τὴν ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ γηπέδου τοῦ προορισθέντος διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ἐν τῇ θέσει «Ἀνάλατος» συνοικισμοῦ ἐνοικιαστῶν. Ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν δέχεται τὴν πρόταξιν.

§123Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διατί νὰ προτιμηθῇ;

§124Γ. ΛΟΥΠΙΝΑΣ. Ἐνδιαφέρονται 100.000 ἐνοικιασταί.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν δέχεται τὴν πρόταξιν τῆς συζητήσεως.

§126ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις ἀπέρριψε τὴν πρότασιν. Ἐπανερχόμεθα εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθμὸν 4 ἐπερώτησιν τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἥτις ἀναβάλλεται τῇ αἰτήσει τοῦ ἐπερωτῶντος.

§128Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Προμπονᾶ ἀνεβλήθη ἢ διεγράφη;

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνεβλήθη.

§130Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ποίαν σειρὰν θὰ ἔχῃ;

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν θὰ τεθῇ τελευταία.

§132Δ. ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ. Λείπουσιν οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων. Εἰς ποίους θὰ ὁμιλήσω;

§133Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς παρίσταται· ἂν θέλῃ τοὺς ἀρχηγοὺς τῶν κομμάτων, θὰ ὑπάγῃ ἀριστερά.

§134Δ. ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐδήλωσε νὰ ἀναβληθῇ.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Προμπονᾶ ἀπευθύνεται πρὸς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ ὁποῖος εἶναι παρών· ἂν δὲν θέλῃ νὰ συζητήσῃ, κατὰ τὸν Κανονισμὸν θὰ ἀναβληθῇ καὶ θὰ τεθῇ ἀριστερά, ἐκτὸς ἂν ἡ Συνέλευσις δώσῃ τὴν ἄδειαν νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν θέσιν της.

§136ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§137Δ. ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ. Δὲν δύναμαι νὰ συζητήσω· παρόντων μόνον δέκα πληρεξουσίων. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ὁ κ. Παπαναστασίου, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ παρίσταται, ἀπουσιάζουν.

§138Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Νὰ ὑποβάλητε ἔνστασιν περὶ μὴ ἀπαρτίας.

§139Δ. ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ. Δὲν θὰ ἀφήσω τὴν ὑπόθεσιν ἔτσι.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. πληρεξούσιος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ τὴν πρόταξιν.

§141Δ. ΠΡΟΜΠΟΝΑΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὑπεσχέθη ὅτι θὰ τὴν προτάξῃ μεθαύριον. Ἐπειδὴ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς λείπει, νὰ ἀναβληθῇ ἐπὶ τῷ ὅρῳ ὅτι θὰ εἶναι μεθαύριον πρώτη.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Δενδρινὸς ἐπερωτᾷ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς Ἐξωτερικῶν καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διατί ὑπερετιμήθη ὁ ἄρτος καὶ διατί δὲν προβαίνει ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν σύναψιν ἐμπορικῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ρωσίαν, ἐκ τῆς ὁποίας προσδοκῶμεν σὺν ἄλλοις καὶ ἔκπτωσιν τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου.

§143Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Εἰς ἅπαντας, νομίζω, εἶναι γνωσταὶ αἱ πανταχόθεν τῆς Ἑλλάδος ἀκουόμεναι διαμαρτυρίαι διὰ τὴν τιμὴν τοῦ ἄρτου. Δὲν ὑπάρχει ἑβδομάς, διὰ νὰ μὴ εἴπω ἡμέρα νὰ μὴ λαμβάνωμεν ὄχι μόνον ἐγώ, ὑποθέτω καὶ ἄλλοι, διαμαρτυρίας διὰ τὴν ὕψωσιν τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου.

§144Α. ΠΡΑΝΤΟΥΝΑΣ. Ὅλων τῶν τροφίμων.

§145Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Νομίζω ὅτι θὰ ἀκούσω τὴν ἀπάντησιν παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅτι ἔχομεν ὕψωσιν εἰς τὴν πηγήν, δηλαδὴ εἰς τὴν Ἀμερικήν. Τοῦτο ὅμως νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀρκοῦσα δικαιολογία, τὴν ὁποίαν δυνάμεθα νὰ προβάλωμεν, ὄχι μόνον ἡ Κυβέρνησις, διότι ὁμολογῶ ὅτι δὲν πρόκειται νὰ ἀποδώσω μομφὴν εἰς τὴν σημερινὴν μόνον Κυβέρνησιν διὰ τὸ ζήτημα αὐτό. Πρόκειται νὰ συζητήσωμεν τὸ σπουδαιότατον τοῦτο ζήτημα καὶ νὰ ἴδωμεν ἂν ὑπάρχει τρόπος τέλος πάντων νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ δικαιοτάτη αὐτὴ ἀπαίτησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ πρὸ παντὸς τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ, ὁ ὁποῖος ἰδιαιτέρως τρέφεται μὲ ἄρτον. Ἡμεῖς ἔχομεν τὸ βούτυρον, τὸ τσάϊ, τὸν καφὲ καὶ ἄλλα πολλά, τὰ ὁποῖα αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι δὲν τρώγουν παρὰ μόνον ὅταν εἶναι Πάσχα καὶ Χριστούγεννα.

§146Α. ΠΡΑΝΤΟΥΝΑΣ. Οἱ χωρικοὶ ἔχουν.

§147Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Τὸ λέγετε σεῖς αὐτό, διότι ὑποστηρίζετε πάντοτε τὰς κεφαλαιοκρατικὰς τάξεις καὶ ἕνεκα τούτου καὶ τὰς κεφαλαιοκρατικὰς Κυβερνήσεις.

§148Α. ΠΡΑΝΤΟΥΝΑΣ. Κάθε ἄλλο.

§149Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Πρόκειται, λέγω, περὶ σπουδαιοτάτου ζητήματος—καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ μὴ μὲ διακόπτουν—περὶ ζητήματος μὲ τὸ ὁποῖον δημοκοποῦν πολλοὶ καὶ πρὸ παντὸς ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ὑπονομεύσουν τὸ νέον πολίτευμα. Καὶ τοῖς λέγουν: «Νὰ τί σᾶς ἔκαμεν ἡ Δημοκρατία· τρῶτε τὸ ψωμὶ ἀκριβώτερον». Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐνδιαφέροντος τοῦ νὰ ἀποκλείσωμεν τοιοῦτον ὅπλον δημοκοπίας ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ φροντίσωμεν δι’ ὅλων ἡμῶν τῶν δυνάμεων πῶς θὰ ἐξευρεθοῦν τὰ χρήματα διὰ νὰ ἐλαφρύνωμεν τοὺς φόρους ἐπὶ τοῦ ἄρτου. Εἶναι ἀληθὴς βεβαίως ἡ ὕψωσις τοῦ σίτου εἰς τὴν πηγήν, εἶναι ὅμως ἐπίσης ἀληθὲς ὅτι τὸ Κράτος δὲν γνωρίζει διὰ τίνας λόγους ἔθεσεν ἄλλοτε τοιαύτην φορολογίαν ἐπὶ τοῦ σίτου καὶ δι’ αὐτὸ ἔκαμα τὴν παρατήρησιν. Ἠκούσθη ἄλλοτε ὅτι ἐτέθη ἡ φορολογία διὰ λόγους προστατευτικοὺς τῆς παραγωγῆς, ἀλλὰ δὲν ἦτο ἀκριβὲς αὐτό, διότι ἐτέθη δι’ ἄλλους λόγους καὶ δὲν γνωρίζω τίνος ἕνεκεν ἐξακολουθεῖ νὰ ὑφίσταται ἡ φορολογία αὐτή. Διὰ λόγους ταμειακούς; Διὰ λόγους προστατευτικούς; Ὄχι βέβαια. Διότι δὲν ἔχομεν τόσον ποσὸν σήμερον εἰς τὴν Ἑλλάδα ὥστε νὰ θέλωμεν νὰ τὸ προστατεύσωμεν ἐκ τοῦ ἀνταγωνισμοῦ ἀπὸ τὴν ξένην. Δὲν γνωρίζω τοὺς λόγους, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Ρουμανία, καθὼς γνωρίζει ἀσφαλῶς ἡ Κυβέρνησις, ἀπαγορεύει τὴν ἐξαγωγὴν σίτου, ἡμεῖς οἱ πάνσοφοι, οἱ πολὺ φιλελεύθεροι καὶ πολὺ φιλεργατικοὶ ἔχομεν μίαν βαρυτάτην φορολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας ἐπιβαρύνεται τὸ ψωμὶ τοῦ λαοῦ. Γνωρίζετε, νομίζω, ὅτι εἰς τὴν Ρουμανίαν ὑπάρχει ζήτημα ἐπαναλήψεως τῶν ἐμπορικῶν σχέσεων μὲ τὴν Ρωσίαν. Ὑποθέτω δὲ ὅτι ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν θέλομεν νὰ διακριθῶμεν περισσότερον διὰ φασισμὸν ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν—διότι ἡ Ἰταλία συνῆψεν ἐμπορικὴν σύμβασιν μὲ τὴν Ρωσίαν—πρέπει νὰ παρίδωμεν τοὺς λόγους οἱ ὁποῖοι ἐπιβάλλουν εἰς τὰς διαφόρους Κυβερνήσεις νὰ μὴ προβαίνουν εἰς σύναψιν ἐμπορικῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ρωσίαν· διότι, ὡς εἶπον, δὲν ὁμιλῶ μόνον διὰ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, καθόσον καὶ αἱ προκάτοχοι τὴν αὐτὴν πολιτικὴν ἠκολούθησαν. Ἄν, κύριοι, ἐκάμνομεν τὴν σύμβασιν καὶ τὸ λᾷδί μας θὰ ἐπωλεῖτο ἐκεῖ, ὅπως πρίν, ἀλλὰ καὶ πολλὴν σταφίδα θὰ κατηναλίσκομεν.

§150Α. ΠΡΑΝΤΟΥΝΑΣ. Σήμερον ἡ Ρωσία δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀγοράσῃ τίποτε.

§151Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Λοιπὸν ἐρωτῶ: Διατί δὲν προήλθομεν εἰς συμβάσεις; Μήπως ἀνωτέρα δύναμις μᾶς ἐπιβάλλει νὰ μὴ προέλθωμεν εἰς συμβάσεις μὲ τὴν Ρωσίαν; Διότι, ὅπως εἶπον κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς Κωπαΐδος, ἡ Ἑλλὰς ἀπέδειξεν ὅτι εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν καὶ τῶν κεφαλαιοκρατῶν τῶν διεθνῶν. Λοιπὸν φρονῶ ὅτι δὲν ἔχομεν τίποτε ἄλλο νὰ κάμωμεν παρὰ μόνον νὰ προκηρύξωμεν μίαν πλειοδοσίαν διεθνῆ ποῖος θὰ δώσῃ περισσότερα διὰ νὰ γίνῃ προτίμησις τοῦ πλειοδοτοῦντος. Νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀκολουθήσῃ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἐν τούτῳ ἡ Ἰταλία, ἥτις ἐφορολόγησε τὰς πλουσιωτέρας τάξεις διὰ νὰ δώσῃ τὸ ψωμὶ εὐθηνότερον εἰς τὸν λαόν. Τοὐλάχιστον παρ’ ἡμῖν ἂς καταργηθῇ ὁ φόρος, ἂς μειωθῇ, διότι ὁ λαὸς δὲν δύναται πλέον νὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ τρώγῃ ἀκριβὸ ψωμί. Δὲν γνωρίζω τί ἔγινεν εἰς τὸ παρελθόν, σήμερον ὅμως ἂν ὑπάγητε νὰ ἐξετάσητε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ ἴδητε τὴν βαρυτάτην φορολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρτου. Δεδομένου τούτου θὰ ἀφήσωμεν τὸν κόσμον νὰ ἀποθάνῃ τῆς πείνης; Προχθὲς ἐδιάβασα μίαν ἐπιστολὴν χωρικοῦ, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι ζητεῖ ψωμί, διότι ἀποθνήσκουν ἀπὸ τὴν πεῖναν τὰ παιδιά του. Δυνάμεθα νὰ κωφεύσωμεν εἰς αὐτὰς τὰς φωνάς; Ἐγὼ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἐντιμότητα καὶ τὴν εὐσυνειδησίαν ὑμῶν νὰ εἴπητε ἂν ἐπιτρέπεται νὰ κωφεύσωμεν.

§152Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶναι ὁ φόρος ἐπὶ τοῦ σίτου ὁ ὁποῖος φέρει τὴν ἀκρίβειαν· εἶναι τὸ συνάλλαγμα.

§153Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Σήμερον τὴν πρωίαν ἤμην μαζὶ μὲ ἕνα μεγαλοβιομήχανον, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀδελφὸς τοῦ ἐν Παρισίοις πρεσβευτοῦ κ. Πολίτη, καὶ ὁ ὁποῖος μοὶ εἶπεν ὅτι διὰ τῆς ἀφαιρέσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ σίτου ἢ διὰ τῆς μετριάσεως αὐτοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ φάγωμεν εὐθηνότερον ἄρτον, διότι εἶναι τὸ ζήτημα τῆς μεταλλικῆς δραχμῆς.

§154ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν εἶναι ὁ φόρος οὔτε ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς. Ἐφέτος ἐν Ἀμερικῇ, λόγῳ τῆς κακῆς ἐσοδείας, ἔφθασεν ἀπὸ 6 δολλάρια εἰς 7.80.

§155Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Τὸ εἶπον αὐτό. Εἶπον ὅτι ἡ ὑπερτίμησις εἰς τὰς πηγὰς ἔφερε τὴν ὑπερτίμησιν καὶ ἐδῶ, τοῦτο ὅμως δὲν ἀποκλείει τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου. Δύναται τὸ Κράτος μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου αὐτοῦ νὰ εἰσπράξῃ περισσότερον, ἂν ἐπιδιώξῃ τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων ἀπὸ τοὺς ἑκατομμυριούχους. Ἄν, κύριοι, ἐπλήρωνον τοὺς φόρους, ὄχι ἡ μεσαία τάξις, ἀλλ’ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἄνω τῶν 800.000 δραχμῶν περιουσίαν, τὸ δημόσιον ταμεῖον δὲν θὰ εἶχε στενοχωρίας οἰκονομικάς, ἐκτὸς ἂν παραδεχθῶμεν ὅτι καὶ ἐκεῖνα ἂν εἶχον εἰσπραχθῆ καὶ ἐκεῖνα θὰ εἶχον σπαταληθῆ. Ἀλλὰ τότε ἐφαρμόζεται τὸ ἀξίωμα «οὐδὲν καλὸν ἄμικτον κακοῦ» καὶ «οὐδὲν κακὸν ἄμικτον καλοῦ». Εἰς τὴν Κυβέρνησιν λοιπὸν ἀπόκειται νὰ εἰσπράξῃ τὰ ἑκατομμύρια αὐτὰ τὰ ὁποῖα ὀφείλουσι δυνάμει τοῦ νόμου, καὶ εἰς τὸ διπλάσιον μάλιστα. Καὶ ὄχι νὰ συλλαμβάνηται ὁ δυστυχὴς χωρικὸς διὰ 15 δραχμῶν χρέος καὶ νὰ προσωποκρατῆται, οἱ δὲ διάφοροι μεγαλόσχημοι Σκουλούδηδες καὶ ἄλλοι νὰ μὴ πληρώνουν τίποτε. Τότε θὰ δύνασθε νὰ ἀφαιρέσητε τὸν φόρον ἐπὶ τοῦ ἄρτου διὰ νὰ τὸν τρώγῃ ὁ ἀγρότης καὶ ὁ ἐργάτης τακτικά. Ἐλέχθη πρὸ ὀλίγου ὅτι εἰς τὴν Ρωσίαν δὲν ὑπάρχει σῖτος, διότι εἶναι ἀνταρσία ἐκεῖ. Δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ὑποστηρίξω τὰ ἀντίθετα, διότι δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τὰ ὑποστηρίξω, ὅπως καὶ οἱ λέγοντες ταῦτα δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ τὰ γνωρίζουν.

§156Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Σᾶς τὸ βεβαιώνομεν.

§157Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Σεῖς εἶσθε πανικόβλητος ἀπὸ τὸ καθεστὼς ἐκεῖνο καθὼς καὶ ἐγὼ καὶ ἔτσι, μὴ ἔχοντες ψυχραιμίαν, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συζητήσωμεν. Λοιπὸν νομίζω ὅτι θὰ εἶναι πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, τὸ ὁποῖον ἔχει παμμέγιστα ζητήματα μὲ τὴν Ρωσίαν, ζητήματα οἰκονομικὰ καὶ ὕψιστα πολιτικὰ συμφέροντα, διότι ὅλοι γνωρίζομεν ὅτι νέαι πολιτικαὶ ζυμώσεις λαμβάνουν χώραν εἰς τὰ παρασκήνια καὶ νέος πόλεμος πολὺ φοβερώτερος προμηνύεται, ἔργον δὲ προνοίας θὰ εἶναι ἐγκαίρως νὰ φροντίσωμεν νὰ μάθωμεν τί πραγματικῶς ἐκεῖ συμβαίνει· διότι πιθανὸν νὰ εἶναι καὶ ἀναρχία καὶ ἀποσύνθεσις, περὶ τῆς ὁποίας πολλοὶ ὁμιλοῦσι, πιθανὸν δὲ καὶ ὄχι. Ὁπωσδήποτε συμφέρον ὕψιστον καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς εἶναι νὰ μάθωμεν τί πραγματικῶς συμβαίνει· δὲν θὰ ἦτο ἄσκοπον, ἀλλὰ θὰ ἦτο ἔργον φρονήσεως. Ἐγὼ θὰ ἤθελον νὰ γίνῃ μία Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία νὰ μεταβῇ ἐκεῖ καὶ νὰ μελετήσῃ τὴν κατάστασιν καὶ νὰ ἔλθουν ὡς πραγματικοὶ Ἕλληνες, οὔτε ὡς ἐκμεταλλευταὶ οὔτε ὡς δὲν ἠξεύρω τί ἄλλο, νὰ φέρουν γνώμας καὶ νὰ μελετήσουν τὴν κατάστασιν.

§158ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δέχεσθε νὰ πᾶτε;

§159Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Δέχομαι νὰ μεταβῶ ὅπου ἡ Πατρὶς μοὶ εἴπῃ. Ὄχι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς πατριδοκαπηλίας, ἀλλ’ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ἀνθρωπιστικῆς, νὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ Ἑλλὰς καὶ νὰ μὴ εἶναι πάντοτε τὸ θῦμα, ὡς ὑπῆρξε, τῶν μεγάλων, οἱ ὁποῖοι ὑπηρέτησαν τὰ συμφέροντά των καὶ ἡμεῖς εἴμεθα τὰ θύματά των. Καθὼς ἐπίσης θὰ ἐπεθύμουν τοὐλάχιστον νὰ ζητηθῇ—λείπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν—ἀπὸ τοὺς προξένους ἢ μᾶλλον θὰ ὑπάρχουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐκθέσεις ὑπεύθυνοι τῶν πράξεων...

§160Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν ὑπάρχουν πρόξενοι.

§161Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὑπάρχουν ἐκθέσεις.

§162Α. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. Διὰ νὰ μάθωμεν ποία εἶναι ἡ κατάστασις ἐν Ρωσίᾳ. Δὲν εἶναι ζήτημα ἀστεῖον, δὲν εἶναι ζήτημα τῶν διαφόρων κεφαλαιοκρατῶν, οἱ ὁποῖοι τρέμουν ἐπὶ τῷ ἀκούσματι τῶν Σοβιέτ, εἶναι ζήτημα ἐθνικὸν καὶ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ μελετήσῃ καὶ νὰ μάθῃ ποία εἶναι ἡ κατάστασις ἐν Ρωσίᾳ. Ὁ ἴδιος κ. Βενιζέλος, τοῦ ὁποίου, ὑποθέτω, οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τὴν πεῖραν, εἶπεν ὅτι ἐπιβάλλεται τὸ ταχύτερον νὰ συνάψωμεν ἐμπορικὰς σχέσεις μετὰ τῆς Ρωσίας. Δὲν γνωρίζω λοιπὸν διατί ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐξ ἀδιαθέτου τὸν ἐκληρονόμησαν πολιτικῶς δὲν τὸν ἀκολουθοῦν εἰς τὰς γνώμας του. Ἐγὼ ἐνόμισα ὅτι εἶχον καθῆκον νὰ διαμαρτυρηθῶ διὰ τὸ ζήτημα τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου καὶ νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν τοῦτο, διότι θὰ τὸ ἀκούσῃ μετ’ ὀλίγον ἀπὸ ἄλλην φωνήν, καὶ μὴ νομίζετε ὅτι ὅσα λέγονται ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου εἶναι λόγια, τὰ ὁποῖα λέγομεν πομπωδῶς, καὶ τότε θὰ ἐνθυμηθῆτε ὅτι ἴσως μὲν ἡμεῖς ὑπήρξαμεν βιαιότεροι, σεῖς δὲ σωφρονέστεροι.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Κ. Γόντικας, Κ. Σταμούλης, Γ. Σεχιώτης, Φ. Μανουηλίδης, Χρ. Πανταζίδης ἐπερωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης διὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Εἰσαγγελέως Ἔβρου παραπομπὴν τοῦ πληρεξουσίου Ἔβρου κ. Πανταζίδου ἄνευ ἀδείας τοῦ Σώματος. Ὁ κ. Σταμούλης ἔχει τὸν λόγον.

§164Κ. ΣΤΑΜΟΥΛΗΣ. Παραιτοῦμαι.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σεχιώτης ἔχει τὸν λόγον.

§166Γ. ΣΕΧΙΩΤΗΣ. Ὁμολογῶ ὅτι ἐλησμόνησα τὴν ἐπερώτησιν, ἡ ὁποία προεκλήθη πρὸ δύο περίπου μηνῶν. Ἐπειδὴ ὅμως εἶναι ἐγγεγραμμένος καὶ ὁ κ. Πανταζίδης, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπὼν καὶ τὸν ἐνδιαφέρει ἀμέσως, θὰ παρεκάλουν νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις μέχρις ὅτου ἔλθῃ ὁ κ. Πανταζίδης.

§167Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§168Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Ἐγώ, κύριοι, δὲν ἔχω λησμονήσει περὶ τίνος πρόκειται, διότι κατὰ κακὴν σύμπτωσιν ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς εἶναι εἰς τὸν νομὸν Ἔβρου. Ἐνῷ δὲ δὲν πρέπει νὰ εἶναι, διότι ἐγὼ φρονῶ ὅτι ἡ Συνέλευσις ἔχει ἀποφανθῆ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, ἐξακολουθεῖ νὰ εὑρίσκεται ἐκεῖ, ἔχω δὲ νὰ προσκομίσω καὶ ἄλλα σοβαρώτερα στοιχεῖα περὶ τῆς πολιτικῆς τοῦ Εἰσαγγελέως Ἔβρου. Ἐφόσον ὅμως οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐγγραφῆ, δὲν εὑρίσκονται ἐδῶ, συμφωνῶ καὶ ἐγὼ μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου προλαλήσαντος ὅτι δύναται νὰ ἀναβληθῇ ὑπὸ τὸν ὅρον ὅπως ἔλθῃ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν.

§169Γ. ΣΕΧΙΩΤΗΣ. Κύριοι, νὰ μὴ χάσῃ τὴν σειράν της καὶ λόγῳ λεπτότητος πρὸς τὸν κ. συνάδελφον καὶ λόγῳ τῆς γενικότητος τοῦ ζητήματος.

§170Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δέν δύναται νὰ πάρῃ τὴν σειράν της, διότι οἱ περισσότεροι ἐγγραφέντες λείπουν εἰς τὰς ἐπαρχίας των. Εἶναι ἄλλαι ἐπερωτήσεις αἱ ὁποῖαι μᾶς ἐνδιαφέρουν.

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Συνέλευσις νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν σειράν της;

§172ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χαβίνης ἐπερωτᾷ....

§174Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ἡ ἀριθμὸν 9. Ὁ κ. Χαβίνης....

§176Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Νὰ ἀναβληθῇ, διότι ἀπουσιάζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀπουσιάζει, διότι εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ παραστῇ εἰς γεῦμα ἀποχαιρετιστήριον τοῦ πρέσβεως τῆς Γαλλίας. Ὁ κ. Κούνδουρος ἐπερωτᾷ τοὺς κ. κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν 1) ποίαν ἀπόφασιν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τῆς προτάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν σχετικῶς μὲ τὴν κατάργησιν τῆς θέσεως τοῦ Νομάρχου Χαλκιδικῆς. 2) Ὁμοίως ποίαν ἀπόφασιν ἔλαβεν ἐπὶ τῆς προτάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν περὶ καταργήσεως τῆς Ὑποδιοικήσεως Χαλκιδικῆς (Λαρυγγόβης), Κιλκισίου (Θεσσαλονίκης).

§178Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ ἐπερώτησις στρέφεται πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἀλλὰ καὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἑπομένως δύναται νὰ συζητηθῇ. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἀπὸ παρεμπεσόν τι ἐπεισόδιον ἐλέχθησαν πολλὰ κατὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν, ὥστε καὶ σχετικὴ ἐπερώτησις ἔχει κατατεθῆ διὰ νὰ συζητηθῇ ἐν πλάτει τὸ γενικώτερον ἔργον τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν. Ἡ προκειμένη ἐπερώτησις ἀφορᾷ πρᾶξιν τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν, ἡ ὁποία, ἐνῷ δὲν ἀποφέρει οὐδεμίαν οἰκονομίαν εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον, ἐξ ἀντιθέτου μεταβάλλει καὶ ἀκρωτηριάζει τὸ κρατοῦν διοικητικὸν σύστημα. Λέγω μεταβάλλει, διότι ὅπου τὸ διοικητικὸν σύστημα ἔχει ὑπαλλήλους διοριζομένους ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομιῶν ἐγκαθιστᾷ μονίμους ὑπαλλήλους· λέγω ἀκρωτηριάζει, διότι καταργεῖ ὡρισμένας Νομαρχίας ἄρτι συσταθείσας ἐπὶ τῷ σκοπῷ τῆς ἐξυπηρετήσεως τῆς ἀμεσωτέρας τῶν κατοίκων. Ἐγὼ διὰ τὸ γενικώτερον ἔργον τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλήσω διὰ μακρῶν καὶ θὰ ὑποστηρίξω ὅτι πρέπει τοὐλάχιστον νὰ ἀλλάξῃ ὁ τίτλος αὐτῆς, διότι ἀπὸ Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν μετεβλήθη εἰς Ἐπιτροπὴν σπατάλης, τὴν στιγμὴν ποὺ ἡ Ἐπιτροπὴ ὡς πρώτην πρᾶξιν αὐτῆς ἔχει νὰ ἐμφανίσῃ τὸν δεκαπλασιασμὸν τοῦ μισθοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ νὰ ἐπιβαρύνῃ τὸν Προϋπολογισμὸν μὲ ἓν κονδύλιον τόσον σοβαρόν. Ὑποθέτω λοιπὸν ὅτι δὲν δικαιοῦται πλέον ἐπὶ τοῦ τίτλου αὐτοῦ. Μὲ τοῦτο δὲν θέλω νὰ εἴπω ὅτι δὲν ἦτο δίκαιον νὰ ἀμειφθοῦν γενναιότερον οἱ ἀντιπρόσωποι τῶν κρατικῶν Ὑπηρεσιῶν, ἀλλ’ ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ζητήσῃ τοῦτο καὶ νὰ ἀνθίσταται ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομιῶν, ἐφόσον κύριος σκοπὸς αὐτῆς ἦτο νὰ ἐπιφέρῃ οἰκονομίας, ἀλλὰ συνέβη ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον. Πρὸς τὸ παρὸν ἔχω νὰ εἴπω μόνον εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅτι, ἂν θέλωμεν νὰ σοβαρευώμεθα καὶ νὰ μὴ ἐκθέσωμεν εἰς κίνδυνον τὸ ὅλον διοικητικὸν σύστημα, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀπομακρυνθῶμεν κατά τι τῆς ἑρμηνείας τοῦ σχετικοῦ ψηφίσματος καὶ νὰ παρεμποδίσωμεν τὴν ἐφαρμογὴν καὶ ἐκτέλεσιν ὡρισμένων ἀποφάσεων τῆς Ἐπιτροπῆς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶπε πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ἑτοιμάζει σύστημα ὁλόκληρον διοικητικόν, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐμφανίσῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἀποτελεῖ δὲ τοῦτο ἓν ἐπὶ πλέον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ πείσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ ἐφαρμόσῃ τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐφόσον δι’ αὐτῶν θίγεται τὸ κρατοῦν διοικητικὸν σύστημα καὶ καταργοῦνται ὡρισμέναι διοικητικαὶ περιφέρειαι, ὡς συμβαίνει εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ ἀναφέρει ἡ ἐπερώτησις.

§179Ι. ΜΑΥΡΟΥΔΗΣ. Σχετικῶς μὲ τὴν ἐπερώτησιν ἔχω νὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς, ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ νομοῦ αὐτοῦ, ὅτι εἶναι ἀπαραίτητος καὶ ἐκρίθη καὶ παρὰ τῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Συνελεύσεως ἀκόμη ἡ Ὑποδιοίκησις αὐτὴ καὶ διὰ τὴν ἰδιάζουσαν μορφὴν ποὺ ἔχει ἀπὸ ἀπόψεως διοικήσεως ἡ περιοχὴ τοῦ Ἁγίου Ὄρους, ἡ ὁποία περιλαμβάνεται εἰς αὐτήν, ἀλλ’ ἐπὶ πλέον ὑπάρχει καὶ εἰς ἄλλος λόγος, ἡ ἀθρόα ἐγκατάστασις προσφύγων. Δὲν ἠμπορεῖ ὁλόκληρος αὐτὸς ὁ κόσμος νὰ μένῃ εἰς τὴν διάκρισιν τοῦ τελευταίου χωροφύλακος. Χρειάζεται ὁ ἐνδιάμεσος σταθμὸς τῆς διοικήσεως καὶ δι’ αὐτὸ ἀκριβῶς ἐκρίθη ἀπαραίτητος, διὰ λόγους δημοσίας τάξεως, ἡ ἐγκατάστασις τοῦ ἐνδιαμέσου αὐτοῦ σταθμοῦ τῆς διοικήσεως. Θὰ παρακαλέσω τόσον τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὅσον καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δηλώσῃ σχετικῶς τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, διότι ὁ κόσμος ἐκεῖ εὑρίσκεται ἀνάστατος μὲ τὴν ἀπόφασιν τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομιῶν.

§180Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι συμφωνῶ ἀπολύτως μὲ ὅσα ἐξέθεσε περὶ τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λασηθίου πληρεξούσιος, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς περικοπὰς αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως μὲν οἰκονομίας τοῦ δημοσίου χρήματος εἶναι ἐντελῶς ἀσήμαντοι, ἀπὸ ἀπόψεως δὲ δυσχεράνσεως εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας παρεμβάλλουν προσκόμματα πολλά. Καθ’ ἣν στιγμὴν εἰς τὴν Μακεδονίαν ἔχομεν συσσωρεύσει τὸν μεγαλύτερον ἀριθμὸν προσφύγων, καθ’ ἣν στιγμὴν ἐκεῖ ἐπανασυντελεῖται μία ἐργασία, μία συγκρότησις ἑνὸς νέου Ἑλληνισμοῦ, καθ’ ἣν στιγμὴν αἱ διοικητικαὶ Ὑπηρεσίαι δὲν δύνανται νὰ ἐπαρκέσωσιν εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς δημιουργίας αὐτῆς, ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομιῶν ἐνόμισεν ὅτι ὤφειλε νὰ περικόψῃ δέκα θέσεις ὑποδιοικητῶν καὶ ἄλλας δέκα θέσεις διοικητικῶν ὑπαλλήλων. Ἔχων τὴν γνώμην ὅτι οὔτε οἰκονομία ἐπιτυγχάνεται, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ ἡ ὑπηρεσία δυσχεραίνεται κατὰ πολύ, δυσχεραίνεται μέχρι τοῦ σημείου νὰ παρεμβάλλωνται προσκόμματα καὶ εἰς αὐτὸν τὸν ἐποικισμὸν τῶν προσφύγων, ἔκαμα ἐνστάσεις πρὸς τὴν Ἐπιτροπὴν Οἰκονομιῶν διὰ τὰς περικοπὰς αἵτινες ἐγένοντο τῶν θέσεων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομιῶν ἀπεδέχθη διὰ δύο θέσεις νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν ἀπόφασίν της, ἀλλ’ ἐπέμενεν ἐπὶ τῶν 99)000 τῶν ἀποφάσεών της. Ἀλλὰ καὶ διὰ δευτέρου μου ἐγγράφου δὲν ἀπεδέχθην τὰς δευτέρας ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἔκαμα νέας ἐνστάσεις. Εἰς τὸ τελευταῖον ἔγγραφόν μου, διὰ τοῦ ὁποίου ἔφερα τὰς τελευταίας ἐνστάσεις, ἦλθον πληρεξούσιοι Μακεδόνες, οἱ ὁποῖοι μετέβησαν αὐτοπροσώπως εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν διὰ νὰ ὑποστηρίξουν τὰς ἀπόψεις τὰς ὁποίας ἐξέθετε τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν ἔχω τὴν τελευταίαν λέξιν τῆς Ἐπιτροπῆς, δὲν ἔχω τὴν ἀπάντησίν της. Ἀναμένω τὴν ἀπάντησιν αὐτὴν διὰ νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον τὴν γνώμην μου. Ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Συνέλευσιν εἶναι ὅτι ὅλαι αἱ οἰκονομίαι αἱ ὁποῖαι ἔγιναν εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ τὴν Θράκην, ἐνῷ δὲν ἐκπληροῦσιν οὐδένα σκοπὸν οἰκονομίας, παρέχουσι μεγάλας δυσκολίας εἰς τὸν ἐποικισμὸν τῶν προσφύγων καὶ ἐν γένει εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς συγκροτήσεως τοῦ ἐκεῖ Ἑλληνισμοῦ.

§181Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ προηγουμένη, τῆς ὁποίας εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀποτελῶ μέλος, εἶναι ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία ὑπέβαλε τὸ ψήφισμα τῆς Ἐπιτροπῆς Οἰκονομιῶν, ἀλλὰ συγχρόνως, διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους καὶ σεῖς ἀναγνωρίζετε, ὑπέβαλε νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐψήφισεν ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη περὶ συστάσεως τοῦ νομοῦ Χαλκιδικῆς καὶ ἀνακηρύξεως τῆς ὑποδιοικήσεως αὐτῆς, ἀκριβῶς διότι ἐπρόκειτο νὰ σταλῇ καὶ ἐστάλη πληθυσμὸς νέος, εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ ὁποίου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσουν οἱ ὑπάρχοντες διοικητικοὶ ὑπάλληλοι. Δύνασθε λοιπὸν νὰ ἔχετε καὶ αὐτὸ ὑπ’ ὄψιν σας.

§182Ι. ΜΑΥΡΟΥΔΗΣ. Ὁ πληθυσμὸς τῆς περιοχῆς αὐτῆς ἔφθασε σήμερον περὶ τὰς 200.000.

§183Ι. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ διὰ τὸν νομὸν Λασηθίου, ὁ ὁποῖος εἶναι νομὸς ἐγκαταλελειμμένος εἰς μίαν ἐσχατιὰν τῆς Κρήτης—δὲν ἔχει συγκοινωνίαν οὔτε διὰ ξηρᾶς οὔτε διὰ θαλάσσης—θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του τὰς γενικὰς ἀρχὰς τὰς ὁποίας ἔθεσε διὰ τὴν Χαλκιδικήν.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λεονάρδος ἐπερωτᾷ τὴν Κυβέρνησιν ποῖα μέτρα ἔλαβε διὰ τὸ πρὸ ἡμερῶν συμβὰν ἔγκλημα τῆς δολοφονίας τῶν καπνεμπόρων Χρ. Κατσιμπίνη καὶ Ἀνδρ. Κουζέλη ἐπὶ τῆς δημοσίας ὁδοῦ Ἀγρινίου–Καρβασαρᾶ.

§185Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, πρὸ τριῶν περίπου μηνῶν ἓν φρικῶδες ἔγκλημα ἔλαβε χώραν εἰς τὸν νομὸν Αἰτωλοακαρνανίας καὶ πλησίον τοῦ Ἀγρινίου. Δύο ἔμποροι φιλήσυχοι καὶ καλοὶ πολῖται ταξιδεύοντες δι’ ἐμπορικοὺς λόγους, κ. Ὑπουργέ, ἐφονεύθησαν καθ’ ὁδὸν ὑπὸ λῃστῶν. Τὸ ἔγκλημα τοῦτο περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τῆς Ὑπηρεσίας καὶ ἐν τούτοις, παραδόξως, αἱ Ἀρχαὶ δὲν ἔσπευσαν ἀμέσως νὰ ἐνεργήσωσιν ὅπως ἐχρειάζετο, διὰ τοῦτο δέ, ἐνῷ τὸ ἔγκλημα συνέβη πρὸ τριῶν μηνῶν, μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἤρχισε συστηματικὴ καταδίωξις διὰ τὴν πρᾶξιν ταύτην. Νομίζω ὅτι εἰς τὴν περιφέρειαν εἰς ἣν διεπράχθη ἡ λῃστεία ὑφίσταται Στρατιωτικὸς Νόμος καὶ ὡς ἐκ τούτου διετάχθη νὰ ἀναλάβῃ τὴν ἀνάκρισιν ὁ Στρατιωτικὸς Διοικητὴς Ἰωαννίνων. Ἐπληροφορήθην ὅμως ὅτι ἡ ἐξακολούθησις τῶν ἀνακρίσεων ἀνεστάλη καὶ εἷς Εἰσαγγελεὺς ἐκ Πατρῶν, ὁ κ. Μελισσηνός, διαταχθείς, μετέβη καὶ ἐπελήφθη δικαστικῶν ἀνακρίσεων. Τὸ πόρισμα τῶν ἀνακρίσεων ὑπεβλήθη εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος τὸ ἔδωκε πρὸς δημοσίευσιν εἰς διαφόρους ἐφημερίδας. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω ὅτι ἡ δημοσίευσις αὐτὴ ἀντὶ νὰ ὠφελήσῃ ἐζημίωσε τὴν ἀνάκρισιν, διότι τὸ διοικητικὸν αὐτὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη ὑπηρεσιακῶς εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἀνέφερε τινὰς τῶν ὑπευθύνων διὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο καὶ ἡ δημοσίευσις αὐτοῦ ἔγινε πρόξενος δύο κακῶν· πρῶτον ἐδυσφήμησεν ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ἴσως δὲν πταίουν ἢ προειδοποίησε προφανῶς ὑπευθύνους διὰ νὰ ἀποκρυβοῦν. Ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει μεγάλην πεῖραν καὶ γνωρίζει πολλὰ πράγματα καὶ ἐγὼ δὲν ἔχω οὔτε τὴν πεῖραν οὔτε τὰς γνώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, δὲν δύναμαι ἐν τούτοις νὰ δικαιολογήσω τὴν πρᾶξιν ταύτην. Μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ διοικητικοῦ αὐτοῦ ἐγγράφου, ὡς ἦτο ἑπόμενον, ἐπηκολούθησε θόρυβος μέγας μεταξὺ τῶν ἐνδιαφερομένων διὰ τὰ θύματα, οἱ ὁποῖοι εἶχον πάντα λόγον νὰ φαντάζωνται ὅτι ὅλος ὁ κόσμος εἶναι ὑπεύθυνος, καὶ εἶχον δίκαιον περὶ αὐτοῦ. Τώρα μάλιστα ἐσχάτως διετάχθη ἕτερος εἰσηγητὴς νὰ ἀναλάβῃ τὴν ὑπόθεσιν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶχον νὰ συστήσω εἶναι ὅτι, ἐπειδὴ διὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο φέρεται ὡς πιθανὸς ὑπεύθυνος καὶ εἷς ἐκ τῶν ἐκεῖ πολιτευομένων καὶ ἐπειδὴ ἐχαρακτηρίσθη ἐκ τῶν ἀντιθέτων πολιτευομένων τὸ ἔγκλημα ὡς καθαρῶς πολιτικὸν καὶ ἐξακολουθοῦν αἱ ἐφημερίδες νὰ διαμαρτύρωνται, ἀπουσιάζοντος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν ὅπως τηλεγραφικῶς διατάξῃ τοὺς ἐνεργοῦντας τὰς ἀνακρίσεις νὰ περατώσουν ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον αὐτὰς διὰ νὰ ἔλθῃ εἰς φῶς τὸ ἔγκλημα καὶ τιμωρηθῶσιν οἱ πραγματικῶς ὑπεύθυνοι, διότι πρόκειται περὶ πολιτῶν ἐνάρετων φιλησύχων, τοὺς ὁποίους ἠγάπα ἡ κοινωνία. Ἐξ ἄλλου διὰ τῶν ἐφημερίδων ἀποδίδεται εὐθύνη εἰς τοὺς πολιτευομένους καὶ εἰς ἓν κόμμα ὁλόκληρον, ὅτι δῆθεν τὸ κόμμα ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ ἔγκλημα τοῦτο.

§186ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Συνελήφθησαν οἱ ἔνοχοι καὶ ἐφυλακίσθησαν;

§187Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Μάλιστα· συνελήφθη καὶ ὁ Μπέλλος, ὁ ὁποῖος, ἂν εἶναι ἔνοχος, θὰ τιμωρηθῇ. Αὐτὸ ζητοῦμεν καὶ ἡμεῖς, ἂν εἶναι πραγματικῶς ἔνοχον τὸ πρόσωπον αὐτό, νὰ τιμωρηθῇ, διότι οἱ ἀντιπολιτευόμενοι τὸ θεωροῦν ὡς πρόσκομμα εἰς τὴν διαλεύκανσιν τοῦ ἐγκλήματος. Θὰ παρακαλέσω νὰ δοθῇ διαταγὴ ὅπως τερματισθοῦν συντόμως αἱ ἀνακρίσεις αὐταί, διότι πραγματικῶς ἡ κοινωνία ἐνδιαφέρεται καθὼς καὶ ἡμεῖς νὰ τιμωρηθοῦν οἱ ἔνοχοι, οἱοιδήποτε καὶ ἂν εἶναι οὗτοι.

§188Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Βέβαια αὐτὸ τὸ ἔγκλημα συνεκίνησε πολὺ τὴν κοινωνίαν. Εἰς τὸ μέρος εἰς τὸ ὁποῖον ἐδολοφονήθησαν οἱ ἔμποροι ἰσχύει ὁ Στρατιωτικὸς Νόμος καὶ ἐπελήφθη ἡ Στρατιωτικὴ Δικαιοσύνη. Κατόπιν ἐγένοντο παράπονα ὅτι ἡ Στρατιωτικὴ Δικαιοσύνη δὲν ἐνήργει ἀμερολήπτως καὶ ἠναγκάσθην νὰ στείλω τὸν Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν κ. Μελισσηνόν.

§189Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐκ μέρους τίνων ἐγένοντο παράπονα;

§190Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Γενικῶς ὑπεβάλλοντο παράπονα.

§191Γ. ΚΟΝΔΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐγὼ εἶχον τηλεγραφήματα ὅτι αἱ Ἀρχαὶ τῆς χωροφυλακῆς δὲν ἐνήργησαν καλῶς καὶ ὅτι δὲν ἔλαβον τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ λάβουν διὰ τὸν φόνον τοῦ Γαλανοπούλου, ὁ ὁποῖος ἔμενεν εἰς τὰς φυλακάς, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ αὐτοκτονίας, ἀλλ’ ἐπρόκειτο περὶ ἐγκλήματος. Τότε λοιπὸν ἔσπευσα ἀμέσως νὰ ἀποστείλω τὸν ἀντισυνταγματάρχην Σκουλούδην νὰ ἐνεργήσῃ ἀνάκρισιν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν εὐθύνην τῶν ὀργάνων τῆς χωροφυλακῆς. Ἀλλὰ ταυτοχρόνως ἐζήτησα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐξετάσῃ ἐκ παραλλήλου τὸ ὅλον ζήτημα καὶ ἐξητάσθη τὸ ζήτημα. Ὁ κ. Σκουλούδης ἐπρότεινε τὴν τιμωρίαν τοῦ ταγματάρχου καὶ τῶν λοιπῶν ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς ἐκεῖ, εἰς τοὺς ὁποίους ὅμως δὲν ἀπέδιδε προθέσεις δολίας, ἀλλ’ ὅτι ἐνήργησαν ἀμελῶς εἰς τοιοῦτον ζήτημα· διότι ἔβαλαν τὸν Γαλανόπουλον νὰ κοιμηθῇ μὲ ἕνα ἀντίδικον· δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐτιμωρήθησαν αὐτοὶ οἱ ἀξιωματικοὶ καὶ ἀντικατεστάθησαν. Ἀλλὰ τὴν στιγμὴν αὐτὴν φθάνει ὁ ἀνώτερος δικαστικὸς καὶ ἔφθασε καὶ ὁ εἰσηγητὴς τοῦ Στρατοδικείου τῆς Μεραρχίας Ἰωαννίνων νὰ ἐπιληφθῇ, ὡς εἶχον ἁρμοδιότητα, καὶ ἐπελήφθη τῆς ἀνακρίσεως αὐτῆς. Τώρα ἡ μὲν ἀνάκρισις διὰ τὸν φόνον τῶν δύο πολιτῶν διενεργεῖται ἀπὸ τὴν Στρατιωτικὴν Δικαιοσύνην, ἡ δὲ ἀνάκρισις διὰ τὸν στραγγαλισμὸν τοῦ Γαλανοπούλου διενηργήθη ἀπὸ τὴν Πολιτικὴν Δικαιοσύνην, λόγῳ ἁρμοδιότητος.

§192Α. ΑΚΡΙΔΑΣ. Ἡ ἀνάκρισις διενηργήθη ὑπὸ τοῦ Στρατοδικείου Πατρῶν.

§193Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Κατόπιν λοιπὸν ἐγγράφου τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ θορύβου ὁ ὁποῖος ἔγινεν, ἀπέστειλα τὸν Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν Πατρῶν νὰ ἐξετάσῃ ἀπὸ περιωπῆς τὰ πράγματα καὶ ἴδῃ ἂν εἶναι βάσιμα τὰ παράπονα τὰ ὁποῖα ἀπηυθύνθησαν κατὰ τῶν κατὰ πρῶτον ἐπιληφθέντων τῆς ἐξετάσεως τῆς ὑποθέσεως. Πράγματι μοὶ ἀπεστάλη ἡ ἔκθεσις τοῦ Εἰσαγγελέως, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ἔδωσα πρὸς δημοσίευσιν, διότι αὕτη δὲν ἦτο ἀνακριτικὸν ἔγγραφον. Δὲν ἔδωσα πρὸς δημοσίευσιν τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀνακριτοῦ, διότι αὕτη ἦτο ἔγγραφον τῆς ἀνακρίσεως. Ἐκ τῆς ἐκθέσεως τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν ἐμφανίζονται ὑπόνοιαί τινες κατὰ τῶν ἐνεργησάντων τὴν στρατιωτικὴν ἀνάκρισιν, δι’ ὃ ὑπέβαλον τὰ πορίσματα αὐτῆς εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἐζήτησα τὴν ἐκτόπισιν ἐκεῖθεν τῶν ἀξιωματικῶν ἐκείνων. Ὅσον ἀφορᾷ λοιπὸν τὸ ἔγκλημα κατὰ τῶν ἐμπόρων, τοῦτο ὑπάγεται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῶν στρατιωτικῶν Ἀρχῶν τῶν Ἰωαννίνων. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν φόνον τοῦ Γαλανοπούλου, ἐνεργεῖ τὰς ἀνακρίσεις ἡ δικαστικὴ Ἀρχὴ Μεσολογγίου. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν μομφὴν τὴν ὁποίαν ἀπηυθύνατε ὅτι βραδύνει τὸ ἔργον τῆς ἀνακρίσεως νομίζω ὅτι δὲν ἐβράδυνε προκειμένου περὶ τοιούτου ἐγκλήματος, πάντως ὅμως δὲν θὰ λείψω διὰ τὸ μέρος τὸ ἀναγόμενον εἰς τὴν Πολιτικὴν Δικαιοσύνην νὰ συστήσω νὰ ἐπισπευσθῇ ἄνευ, ἐννοεῖται, βλάβης τῆς ἀνακρίσεως.

§194Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι, ἐνῷ τὸ ἔγκλημα ἔλαβε χώραν ἀπὸ τριμήνου, μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἤρχισε νὰ γίνεται ποιά τις ἐνέργεια δραστηρία. Καὶ διὰ νὰ τελειώνω, θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ διατάξῃ τὴν περάτωσιν τῆς ἀνακρίσεως αὐτῆς μετὰ λελογισμένης ταχύτητος, διότι θέλω νὰ ἀκουσθῇ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι οἱ πληρεξούσιοι Αἰτωλοακαρνανίας ἐνδιαφέρονται ὑπὲρ πάντα ἄλλον διὰ τὴν ἀνακάλυψιν καὶ τιμωρίαν τῶν ἐνόχων τοῦ ἐγκλήματος αὐτοῦ.

§195Π. ΚΑΡΑΣΕΒΔΑΣ. Ὀφείλω, κύριοι πληρεξούσιοι, νὰ δηλώσω ὅτι εἰς οὐδένα ἄλλον νομὸν δὲν ἐτέθησαν εἰς ἐνέργειαν τόσαι προκλήσεις διὰ νὰ ἐξοντωθῇ ὁ λῃστὴς καὶ ὁ φυγόδικος. Καὶ διὰ τοῦτο κατὰ τὸ τελευταῖον τρίμηνον ἐτυφεκίσθησαν τρεῖς καὶ συνελήφθησαν ἕτεροι τρεῖς. Ἀλλὰ δὲν ἐννοοῦμεν νὰ ἐπεμβῶμεν εἰς τὰ ἔργα τῆς Δικαιοσύνης, φρονοῦντες ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωμεν τὴν Δικαιοσύνην τελείως ἐλευθέραν ὄχι μόνον ἀπὸ ἐνεργείας ἐπισήμους, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴν Κοινὴν Γνώμην.

§196Α. ΑΚΡΙΔΑΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύνασθε νὰ λάβητε τὸν λόγον, ἐκτὸς ἂν ἐπιτρέπῃ ἡ Συνέλευσις.

§198ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Ἐπιτρέπει.

§199Α. ΑΚΡΙΔΑΣ. Ἐζήτησα νὰ εἴπω δύο λέξεις, κ. Πρόεδρε, διότι ἐγὼ ἔτυχε νὰ προβῶ εἰς ἐπανειλημμένας ἐνεργείας καὶ ἐγὼ ἤμην ὁ εἰσηγηθεὶς τότε εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀποσταλῇ ἀνώτατον ὄργανον τῆς Δικαιοσύνης, καὶ τοῦτο διότι δι’ ἐμὲ ἦτο καὶ κάποιο ζήτημα τιμῆς, καθόσον ἐτύγχανεν ἐκεῖνος εἰς ὃν ἀποδίδεται ἠθικὴ αὐτουργία τῆς δολοφονίας νὰ εἶναι γνωστός μου. Ἠναγκάσθην ὅθεν νὰ προβῶ εἰς τὰς ἐνεργείας ἐκείνας ἵνα ἐπισπευσθῇ τὸ ἔργον τῆς ἀνακρίσεως καὶ ἀπαλλαγῶμεν ἀπὸ τὸ βάρος τῆς κατηγορίας αὐτῆς. Ἀλλ’ εἶχεν ὑποσχεθῆ τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὅτι ἐκ συνεννοήσεως μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης θὰ ἀπεστέλλετο ἀνώτερος δικαστικὸς ἵνα ἐνεργήσῃ τὰς ἀνακρίσεις.

§200Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Πῶς θὰ ἐγίνετο αὐτό;

§201Α. ΑΚΡΙΔΑΣ. Ὅπως εἰς τὸ ἔγκλημα τῆς Κακαβιᾶς.

§202Π. ΤΣΙΤΣΕΚΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν δέχεται νὰ διακόψωμεν ἤδη τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξιν τῶν ἐπερωτήσεων καὶ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν.

§204ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὶν λυθῇ ἡ συνεδρίασις λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ δηλώσω εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ συστάσεως Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς πρὸς ἔρευναν τῆς εὐθύνης τῶν Διοικητῶν στρατιωτικῶν μονάδων κατὰ τὴν ὑποχώρησιν ἐκ τῆς Μικρᾶς Ἀσίας». Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ τὴν 4ην μ. μ. αὔριον. (Ὥρα 9 μ.μ.).