1924.03.05

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 34Η

Τετάρτη 5 Μαρτίου 1924

Προεδρία κ. Κ. Ρακτιβάν

(Ὥρᾳ 5.20′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2Κ. ΣΤΑΜΑΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει μία παράλειψις, κ. Πρόεδρε, εἰς τὰ χθεσινὰ πρακτικά.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δώσατε σημείωσιν εἰς τὸν κ. Γραμματέα διὰ νὰ γίνῃ ἡ διόρθωσις. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Συνέλευσιν τὰ ἑξῆς: — Ἡ Καπνεργατικὴ Ἕνωσις Θεσσαλονίκης αἰτεῖται τὴν λῆψιν ἀνακουφιστικῶν μέτρων ὑπὲρ τῶν καπνεργατῶν. — Οἱ καπνοπαραγωγοὶ Ἰάσμου αἰτοῦνται τὴν μείωσιν τῶν διαφόρων ἐπὶ τοῦ καπνοῦ φόρων. — Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Βλαδόβου αἰτοῦνται ὅπως χορηγηθῶσιν αὐτοῖς δυνάμει τοῦ Ν. Δ. ἀπαλλοτριωθέντα κτήματα. — Ὁ Σύνδεσμος Ἀρτοποιῶν Πατρῶν αἰτεῖται ὅπως τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἄρῃ τὴν διαταγήν του ὅσον ἀφορᾷ τὴν αὐτόβουλον ἐργασίαν τοῦ ἐργοστασίου ἀρτοποιίας Χ. Τριάντη. — Ὁ προσφυγικὸς καπνοπαραγωγικὸς κόσμος τῆς ἐπαρχίας Θηβῶν αἰτεῖται τὴν μείωσιν τῶν φορολογιῶν τοῦ καπνοῦ. — Οἱ δευτεροβάθμιοι διδάσκαλοι πτυχιοῦχοι τοῦ φιλολογικοῦ φροντιστηρίου αἰτοῦνται τὴν προαγωγήν των. — Οἱ πληρεξούσιοι κ.κ. Σ. Κρεμεζῆς καὶ Γ. Σολδάτος ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως ταμείων προνοίας ἐλαιοπαραγωγῆς Κρήτης καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 6 Νοεμβρίου 1923 Ν.Δ. περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2805 περὶ συστάσεως Ταμείου τῆς ἐλαίας κλπ.». — Οἱ πληρεξούσιοι κ.κ. Κ. Σταματόπουλος καὶ Ν. Γουργουρῆς ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῆς δασικῆς νομοθεσίας». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Θ. Θεοδωρίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 15)17 Νοεμβρίου 1923 Ν. Διατάγματος περὶ συστάσεως συνεταιρισμῶν δημοσίων ὑπαλλήλων». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Ἀν. Ἀναγνωστόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῆς δασικῆς νομοθεσίας». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Ε. Μαλαμίδας ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ ὑπαγωγῆς τῶν χωρίων Καΐτσης, Πάπας, Δρανίτσης τοῦ νομοῦ Τρικκάλων καὶ τοῦ χωρίου Γούρας τοῦ νομοῦ Λαρίσης εἰς τὴν ἐπαρχίαν Δομοκοῦ τοῦ νομοῦ Φθιωτιδοφωκίδος ὡς πρὸς πάσας τὰς ἐννόμους τοῦ Κράτους σχέσεις». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Κ. Πετρίδης ὑποβάλλει προτάσεις νόμων 1) «περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 36 τοῦ νόμου περὶ κωδικοποιήσεως τῶν κειμένων διατάξεων τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας» καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 4 καὶ 24 τοῦ ἀπὸ 28 Ἀπριλίου 1923 Ν. Διατάγματος περὶ ἀπονομῆς συντάξεως ἕνεκα πολιτικῆς ὑπηρεσίας». — Ὁ πληρεξούσιος κ. Δημ. Ψιάρης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τοῦ ἐν Τήνῳ ἱεροῦ ναοῦ τῆς Εὐαγγελιστρίας». — Ἡ ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει σχέδιον ψηφίσματος «περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινῶν τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». — Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας κ. Κ. Σπυρίδης ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς σχέδια νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 17 Ὀκτωβρίου 1923 Ν.Δ. περὶ Ναυτικῆς Ἐργασίας καὶ Ναυτικῶν Σωματείων». 2) «Περὶ Ταμείου ἀσφαλίσεως λεμβούχων» καὶ 3) «Περὶ μεταλλείων τῆς Θράκης». Ἅπαντα ταῦτα παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως κηρυχθῶσι κατεπείγοντα. Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. — Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν κ. Ἰ. Κανναβὸς ὑποβάλλει σχέδια νόμων: 1) «Περὶ διατιμήσεως τροφίμων Π. Ναυτικοῦ» καὶ 2) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 2633». — Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς, Προνοίας καὶ Ἀντιλήψεως κ. Α. Δοξιάδης ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ Κεντρικῆς Ὑγειονομικῆς Ἀποθήκης, λαϊκῶν φαρμακείων καὶ λαϊκῶν ἰατρείων». Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων. Ὁ κ. Δαγκλῆς ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§4Δ. ΔΑΓΚΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ναυτικῶν, κατέθεσα μίαν ἀναφορὰν ἑνὸς ἀδικηθέντος μαθητοῦ ἄλλοτε τῆς Σχολῆς τῶν Δοκίμων. Κατὰ τὸ ἔτος 1922, ὅταν ἔγιναν αἱ ἐξετάσεις τῶν Δοκίμων, ὁ ἰατρὸς Μῶρος εἶχε τὸν υἱόν του τοῦτον ἐν τῇ Σχολῇ. Συνήθως οἱ διαγωνισμοὶ εἰς τὴν Σχολὴν λαμβάνουν χώραν 2–3 φορὰς τὸ ἔτος. Τὸ ἔτος ὅμως ἐκεῖνο δὲν ἐγένετο παρὰ εἷς διαγωνισμός. Εἰς τὸν πρῶτον διαγωνισμὸν εἶχον δοθῆ πρὸς λύσιν τέσσαρα ζητήματα. Ἐκ τῶν ζητημάτων αὐτῶν ἔλυσε τὰ τρία, ἐζήτησε δὲ κάποιαν πληροφορίαν ἀπὸ κάποιον συνάδελφόν του. Ἐθεώρησαν ἕνεκα τούτου τὸν διαγωνισμόν του καὶ διὰ τὰ τέσσαρα ζητήματα ὡς ἄκυρον. Κατὰ τὰς τελευταίας ἐξετάσεις ἐπῆρε τὴν βάσιν καὶ πλέον, οἱ δὲ συμμαθηταί του ἀπερρίφθησαν διότι δὲν ἔλαβον τὴν βάσιν. Τότε ἠκύρωσαν τὸν διαγωνισμόν.

§5Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Ἠκύρωσαν τὸν διαγωνισμὸν διὰ τοὺς ἄλλους καὶ δι’ αὐτὸν ὄχι;

§6Δ. ΔΑΓΚΛΗΣ. Ἠκύρωσαν καὶ δι’ αὐτὸν τὸν διαγωνισμόν, καὶ ἀπερρίφθη, καίτοι εἶχε πάρει τὴν βάσιν. Καὶ τὸν ἠρώτησα μάλιστα ἂν θέλει νὰ μείνῃ ἀκόμη ἓν ἔτος εἰς τὴν ἰδίαν τάξιν καὶ οὕτως ἔχασε τὸ παιδὶ ἓν ἔτος. Εἶναι σοβαρωτάτη ὑπόθεσις. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριε Ὑπουργέ νὰ ἴδητε τὸν σχετικὸν φάκελον καὶ θὰ εὕρητε τὴν ἀναφορὰν τὴν ὁποίαν κατέθεσα.

§7Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Θὰ ἐξετασθῇ ἡ ἀναφορά.

§8Δ. ΔΑΓΚΛΗΣ. Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀναφορά μου αὕτη καὶ ἐπανορθωθῇ ἡ γενομένη ἀδικία.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κακουλίδης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Συνέλευσιν. 1) Ἂν εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὁ ἐν τῷ ἐν Ρώμῃ Συνεδρίῳ ναυτικὸς ἀντιπρόσωπος τῆς Ἑλλάδος ὑπέβαλεν ὑπὸ τὴν κρίσιν αὐτοῦ ναυτικὸν πρόγραμμα τῆς Ἑλλάδος καὶ ποῖον. 2) Τίνας πληροφορίας δύναται νὰ ἀνακοινώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς περὶ τῆς ἐπισκευῆς τοῦ «Γκαῖμπεν» καὶ 3) Ἂν σκοπεύει ἡ Κυβέρνησις νὰ ὑποβάλῃ ἐν καιρῷ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως τὴν ὅλην ναυτικήν της πολιτικήν, ἐμπορικὴν καὶ πολεμικήν.

§10Γ. ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, πρόκειται περὶ ζητήματος τὸ ὁποῖον μετὰ ἓν ἔτος θὰ γίνῃ ζήτημα φλέγον. Πρόκειται περὶ τῆς ἐπισκευῆς τοῦ «Γκαῖμπεν». Φυσικὰ δὲν εἶναι ἡ ὥρα τώρα διὰ νὰ ἀναπτύξῃ κανεὶς τὸ ναυτικὸν πρόγραμμα τῆς Ἑλλάδος. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα θὰ ὑποβάλῃ τὴν ναυτικήν της πολιτικὴν καὶ τότε θὰ τὴν κρίνωμεν. Ἀλλ’ ἐπιτρέψατέ μοι εἰς τὰ στενὰ ὅρια τὰ ὁποῖα ὁ Κανονισμὸς τῆς Συνελεύσεως ἐπιβάλλει ἐντὸς 5–15 λεπτῶν τῆς ὥρας, ἂν ἡ Συνέλευσις μοὶ δώσῃ τὴν ἄδειαν, νὰ εἴπω τινὰ σχετικῶς.

§11Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ ναυτικὸν πρόγραμμα συνίσταται πρωτίστως εἰς τὸ νὰ δώσῃ ἡ Συνέλευσις πιστώσεις, ἂν παραστῇ ἀνάγκη.

§12Γ. ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ ὑποδείξω μέτρα ἵνα μὴ λάβητε ἀνάγκην πιστώσεων. Κύριοι, ἡ ναυτικὴ πολιτικὴ ἑκάστης Χώρας ἐξαρτᾶται ἐκ 4 στοιχείων. Πρῶτον ἐκ τῶν ἠθικοπολιτικῶν δυνάμεων τῶν πολιτῶν τῆς Χώρας. Δεύτερον ἐκ τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς. Τρίτον ἐκ τῶν οἰκονομικῶν δυνάμεων, τὰς ὁποίας μοὶ ὑπέμνησε λίαν ἐπικαίρως ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ τέταρτον ἐκ τῶν ναυτικῶν δυνάμεων τοῦ ἀντιπάλου Κράτους. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐξετάσω λίαν συντόμως μὲ ἐλαχίστας λέξεις ἕνα ἕκαστον τῶν ποδῶν αὐτῶν ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται ἡ ναυτικὴ πολιτικὴ καὶ νὰ ἐξαγάγωμεν πρακτικώτατα συμπεράσματα ἀναγόμενα κυρίως εἰς τὴν ὑπόμνησιν τὴν ὁποίαν εὐηρεστήθη νὰ μοὶ κάμῃ ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Θὰ ἐξετάσω πρῶτον τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικὴν ἀπὸ τῆς ἡμέρας καθ’ ἣν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἡγηθῶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Στόλου, ὁ ὁποῖος μετὰ 463 ἔτη, κατὰ τὸ 1918, εἰσήρχετο εἰς τὸν Βόσπορον μετὰ τῶν συμμάχων στόλων. Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς, λέγω, ἐκείνης ἀλλὰ καὶ πρὸ αὐτῆς εἶχον πάντοτε ἐν ἐμοὶ τὴν στερρὰν πεποίθησιν ὅτι μετὰ τὸ τέλος τοῦ πολέμου ἔπρεπε μετὰ τῆς Τουρκίας νὰ διαβιώσωμεν ἐν ἀγαστῇ εἰρήνῃ. Εἶχον τὴν ἐντύπωσιν ὅτι αἱ σχέσεις ἡμῶν μετὰ τῆς Τουρκίας δὲν ἔπρεπε νὰ ἦσαν πέραν τῆς συνθήκης ἐχθρικαί. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης καὶ πέραν συνίστων εἰς τὸ Ἑλληνικὸν στοιχεῖον τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἵνα αἱ σχέσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ στοιχείου μετὰ τοῦ στοιχείου τοῦ Τουρκικοῦ τῆς Κωνσταντινουπόλεως μὴ ὦσιν ἐχθρικαί. Τοῦτο θὰ ἐνθυμῶνται πάντες οἱ πληρεξούσιοι ὅσοι τυχὸν παρακάθηνται ἐνταῦθα καὶ ὑπῆρχον τότε ἐν Κωνσταντινουπόλει καὶ εὐτυχῶς μὲ ἤκουσαν καὶ οὐδεμίαν ἔδωσαν ἀφορμήν. Διὰ τοῦτο ἀπέφυγον πᾶσαν ἐπίδειξιν, ἡ ὁποία ἠδύνατο νὰ διαθρέψῃ μὲν τὴν ἀτομικήν μου φιλοτιμίαν ὡς Ἀρχηγοῦ τοῦ Στόλου, ἀλλὰ ἠδύνατο νὰ ἐξερεθίσῃ ἀντιθέτως τοὺς Τούρκους. Προσέτι εἶχον ἐρριζωμένην αὐτὴν τὴν πεποίθησιν καὶ ἐξ ἄλλων λόγων, ὅτι ἔβλεπεν ὅτι ἐκεῖ ἐγίνετο ὑπὸ τῶν Συμμάχων ἀνταγωνισμὸς χάριν ἐμπορικῶν καὶ πολιτικῶν ὠφελειῶν καὶ ἑπομένως τὸ Ἑλληνικὸν στοιχεῖον θὰ ἔμενεν ἐντελῶς ἀπομεμονωμένον, ἐὰν ἐδείκνυεν ἐχθρικὴν στάσιν πρὸς τὸ Τουρκικόν. Σήμερον ἦλθεν ἡ ὥρα κατ’ τὴν ὁποίαν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ πολιτικὴ ἐκείνη.

§13ΑΒΡ. ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν πολιτικὴν τῆς Τουρκίας ἀπέναντι τῆς Ἑλλάδος, τὴν πολιτικὴν αὐτὴν ἐτήρησε καὶ ἡ Κυβέρνησις Βενιζέλου καὶ ἡ Κυβέρνησις Γούναρη ἐν Θρᾴκῃ. Ἀλλ’ ἐγὼ λέγω τοῦτο, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ ἔφερεν ἀντίθετα ἀποτελέσματα, διότι, ἐὰν ἡ Ἑλληνικὴ Διοίκησις ἐδείκνυε τὴν πυγμήν της εἰς ἀλλοίαν στάσιν, τότε ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς δὲν θὰ ἐθυσίαζε τόσα τέκνα εἰς τὴν Μ. Ἀσίαν.

§14Γ. ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ περὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ στοιχείου τῆς Κωνσταντινουπόλεως καὶ οὐχὶ περὶ τοῦ Τουρκικοῦ οὔτε περὶ τῶν Κυβερνήσεων. Σήμερον νομίζω ὅτι οὐδεὶς ἐκ τῶν πληρεξουσίων τῶν παρακαθημένων ἐνταῦθα εἰς οἱανδήποτε πτέρυγα θὰ εἶναι τῆς γνώμης ὅτι θὰ ἦτο ἐθνωφελὴς ἡ σύρραξις μετὰ τῆς Τουρκίας, τὴν στιγμὴν δὲ καθ’ ἣν αἱ ναυτικαὶ παρασκευαὶ ἀμφοτέρων τῶν Κρατῶν δὲν θὰ ἔχουν ἄλλον λόγον παρὰ πρωτίστως τὸν λόγον τῆς ναυτικῆς συρράξεως μεταξὺ ἀμφοτέρων, νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἔδαφος συνεννοήσεως μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῆς Τουρκικῆς Κυβερνήσεως ὅπως ἀναστείλωμεν ἐπί τι τοὐλάχιστον χρονικὸν διάστημα, τοὐλάχιστον ἐπὶ πενταετίαν, ἐὰν ὄχι πλειότερον, τὴν ναυπήγησιν πλοίων, ἐξακολουθοῦντες μόνον τὰς κατὰ ξηρὰν ναυτικὰς παρασκευάς. Ἀλλὰ δὲν εἴμεθα μόνον ἡμεῖς οἱ Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι δὲν θέλομεν σύρραξιν Βαλκανικήν. Εἶναι ὁλόκληρος ἡ Εὐρώπη. Καὶ νομίζω ὅτι μία τοιαύτη προσπάθεια πρὸς συνεννόησιν θὰ ἀπήχει εὐαρέστως καὶ εἰς τὴν Εὐρώπην καὶ ὅτι ἀντιθέτως θὰ ἀπήχει δυσαρέστως τὸ ἀντίθετον. Προχθὲς ὅταν ὡμίλουν περὶ τῶν Ἑλληνορωσικῶν σχέσεων ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν μοὶ ὑπέδειξε λίαν ὀρθῶς ὅτι δὲν ἀρκεῖ νὰ εἴμεθα φίλοι μετὰ τῶν Δυνάμεων ἐκείνων μετὰ τῶν ὁποίων ὑπαγορεύει φιλίαν ἡ γεωγραφική μας θέσις. Ἀλλ’ οὔτε καὶ ἐγὼ εἶπον, κύριοι, τοιοῦτόν τι. Εἶπον ὅτι ἡ γεωγραφική μας θέσις, λόγῳ τῶν ἀναπεπταμένων παραλίων ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῶν κατὰ ξηρὰν συνόρων ἀφ’ ἑτέρου ἐπιβάλλει πρωτίστως τὴν φιλίαν μεταξὺ τῆς ἑκάστοτε θαλασσοκρατείρας καὶ τῶν Σλαυϊκῶν Κρατῶν. Δὲν ἠννόουν ὅμως παντάπασιν ὅτι μετὰ τῶν λοιπῶν Εὐρωπαϊκῶν Κρατῶν δέον νὰ εἴμεθα εἰς ἐχθρικὰς σχέσεις. Καὶ ἰδοὺ σήμερον φέρω τρανὸν δεῖγμα τῆς τοιαύτης μου γνώμης, προτείνων ἵνα συνεννοηθῶμεν μετὰ τῆς Τουρκίας ὅπως ἀναστείλωμεν ἐπὶ μίαν τοὐλάχιστον πενταετίαν τὰς ναυπηγήσεις μας μόνον καὶ οὐχὶ τὰς κατὰ ξηρὰν ναυτικὰς παρασκευάς. Ἔρχομαι ἤδη εἰς τὴν ἄλλην ἄποψιν ἀφ’ ἧς πρέπει νὰ κρίνωμεν τὴν ναυτικήν μας παρασκευὴν καὶ τὸ ζήτημα τῆς συνεννοήσεως μετὰ τῆς Τουρκίας, τὸ ζήτημα τὸ οἰκονομικόν. Λυποῦμαι διότι εἶναι ἀπὼν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, ὁ ὁποῖος θὰ σᾶς ἔδιδεν ἀκριβῶς τὸν ἀριθμὸν τῶν πιστώσεων αἱ ὁποῖαι θὰ χρειασθοῦν εἰς χρυσὸν εἴτε διὰ τὴν μετασκευὴν τῶν πεπαλαιωμένων πλοίων τὰ ὁποῖα ἔχομεν εἴτε πρὸς ναυπήγησιν νέων. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως τοῦ ἀριθμοῦ αἱ δαπάναι αὗται, ἰδίως διὰ τὸ ναυτικόν, ἀποτελοῦν διὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ διὰ τὴν Τουρκίαν αἱμορραγίαν συναλλάγματος εἰς τὸ Ἐξωτερικὸν ἄνευ καλλιεργείας τοῦ ἰδίου οἰκονομολογικοῦ ἐδάφους. Ἄν, κύριοι, ἡ Ἀγγλία προβαίνει εἰς ναυτικὰς παρασκευὰς καὶ δαπανᾷ ὑπέρογκα ποσὰ δι’ αὐτάς, τὰ ποσὰ ὅμως ταῦτα ὀργώνουν τὸ ἴδιον βιομηχανικόν της ἔδαφος καὶ ἀποτελοῦν δι’ αὐτὴν ὑπὸ ἔποψιν Ἐθνικῆς Οἰκονομίας οἰκονομολογικὴν ρώμην. Ἀλλὰ συμβαίνει τοῦτο δι’ ἡμᾶς καὶ τὴν Τουρκίαν; Ὄχι. Ὁλόκληρα τὰ ποσὰ αὐτὰ ἐξέρχονται διὰ τῶν Τραπεζῶν ὑπὸ τύπον συναλλάγματος καὶ ἐπιδρῶσιν ἐπιβλαβέστατα ἐπὶ τῆς ὅλης Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τῆς Χώρας. Ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα, διότι τώρα δὲν εἶναι ἡ ὥρα, θὰ προσαγάγω ἐνταῦθα σκέψεις τὰς ὁποίας ὑπέβαλα καὶ ὡς ἀρχηγὸς τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου. Ἀπὸ ἀπόψεως Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, κύριοι Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, θεωρῶ ὅτι τὸ σύστημα αὐτὸ τῶν διὰ δανείων πολεμικῶν παρασκευῶν εἶναι σύστημα ὁδηγοῦν τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν ὄλεθρον. Καὶ θὰ τὸ ἀποδείξω ἀμέσως δι’ ἑνὸς καὶ μόνου ἀριθμοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ φέρῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν τὸ ποσὸν εἰς ὃ ἀνέρχονται σήμερον οἱ τόκοι καὶ τὰ χρεόλυτρα τῶν δανείων ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἐδαπανήσαμεν διὰ ναυτικὰς παρασκευὰς καὶ θὰ ἴδητε ὅτι ἐκ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ διὰ πλοῖα ἀποθανόντα ἤδη — διότι ἀπαξάπαντα τὰ πλοῖά μας ἔχουν ἤδη ἀποθάνει ὅπως καὶ τῆς Τουρκίας— τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν τόκων καὶ τῶν χρεολυσίων ἀνέρχεται εἰς ποσὸν ὄχι κατώτερον τῶν 40 ἑκατομμυρίων δραχμῶν κατ’ ἔτος καὶ τὸ ποσὸν αὐτὸ εἶναι τὸ ⅓ τοῦ σημερινοῦ τακτικοῦ ναυτικοῦ προϋπολογισμοῦ. Καὶ ἂν ἐξακολουθήσωμεν τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τῆς διὰ δανείων ναυπηγήσεως πλοίων, μετὰ 25 ἔτη ὁλόκληρος ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν θὰ εἶναι τοκοχρεολύσια δανείων διὰ πλοῖα ἀποθανόντα.

§15Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως;

§16Γ. ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ. Δὲν ἤκουσα καλῶς τὴν διακοπήν σας, ἀλλὰ μαντεύω. Οὐδὲν Κράτος ναυπηγεῖ διὰ δανείων πλοῖα. Ἀπαξάπαντα ναυπηγοῦσιν ἐκ τοῦ τακτικοῦ Προϋπολογισμοῦ. Σήμερον ἡμεῖς δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ κάμωμεν, ἀλλ’ ὑπάρχει σύστημα μεταβατικόν, ὑπάρχει ἡ γέφυρα ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἡ ὥρα νὰ ἐκθέσω πῶς θὰ μεταβῶμεν ἀπὸ τὴν μὴ ἐπάρκειαν εἰς τὴν αὐτάρκειαν, ἄνευ δανείων. Τελευταίως θὰ ἐξετάσω τὴν ἐπιρροὴν τῶν ἠθικοπολιτικῶν δυνάμεων τῆς Χώρας ἐπὶ τῆς ναυτικῆς παρασκευῆς. Εἶναι φυσικόν, κύριοι, ὅτι Κράτος οἷον τὸ Ἀγγλικόν, λαὸς ὁποῖος ὁ Ἀγγλικός, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἔχῃ ναυτικὸν καλύτερον ἀπὸ τὸ ἰδικόν μας ἐπὶ ἴσοις ὅροις. Δὲν εἶναι δυνατὸν προσέτι παρὰ ἡ Ἑλληνικὴ φυλή, ἀσυγκρίτως ὑπερτέρα τῆς Τουρκικῆς κατὰ ναυτικὴν ἰδιοφυΐαν, νὰ ἔχῃ ναυτικὸν ὑπὸ ἔποψιν προσωπικοῦ καὶ ἑπομένως ὑπὸ ἔποψιν ὑλικοῦ ἀσυγκρίτως ὑπέρτερον τοῦ Τουρκικοῦ, καὶ δὲν πιστεύω ἡ Τουρκία νὰ νομίζῃ ὅτι ἐπισκευάζουσα τὸ «Γκαῖμπεν» εἶναι δυνατὸν νὰ ριφθῇ εἰς λίαν ἐπικίνδυνον δι’ αὐτὴν πολιτικὴν καὶ πολεμικὴν περιπέτειαν, δὲν πιστεύω νὰ ἐπαναλάβῃ τὴν πίεσιν τὴν ὁποίαν ἐξήσκησε καθ’ ἡμῶν κατὰ τὸ 1914, ὅτε παρεσκεύαζεν εἰς τὰ Ἀγγλικὰ ναυπηγεῖα τὴν κάθοδον εἰς τὴν Μεσόγειον τῶν μεγάλων της θωρηκτῶν, καὶ διὰ τοῦτο εὐελπιστῶ ὅτι θὰ τείνῃ τὸ οὖς μετὰ προσοχῆς εἰς προτάσεις σχετικὰς τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἂν τυχὸν αὕτη τὰς ἀπεδέχετο. Ἀλλ’ ὀφείλω ἐκ τῶν προτέρων νὰ συστήσω εἰς τὸν ἀπόντα κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν διὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μὴ ἐνδώσῃ παντάπασιν εἰς ἀντιδράσεις αἱ ὁποῖαι τυχὸν ἤθελον γίνει ἐντεῦθεν, ἐκ τῆς Χώρας ἡμῶν, ἀντιδράσεις ἐκτὸς τοῦ Κοινοβουλίου καὶ ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως αἱ ὁποῖαι ἤθελον τυχὸν τείνει νὰ ἐπηρεάσωσι τὴν ναυτικὴν πολιτικὴν αὐτῆς, διότι αἱ ἀντιδράσεις αὗται δὲν θὰ ἦσαν ἀντιδράσεις ἐξ ἐθνικῶν λόγων, ἀλλὰ καθαρῶς ἐκ λόγων ἐμπορικῶν. Εἶναι, κύριοι, ἀπόλυτος ἀνάγκη ἐν γένει ναυτικῆς πολιτικῆς μονίμου, πολεμικῆς καὶ ἐμπορικῆς. Εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη διὰ τὴν κοινὴν ἡμῶν Πατρίδα ἀπαξαπάντων τῶν πολιτικῶν καὶ ἀπαξαπάντων τῶν κομμάτων ὅπως καθορίσωμεν ναυτικὴν πολιτικὴν σταθεράν, μόνιμον, καὶ πολεμικὴν καὶ ἐμπορικήν. Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτὰ τὰ προγράμματα τὰ ναυτικὰ καὶ τὰ προγράμματα τὰ στρατιωτικὰ νὰ ἀλλάζουν μὲ ἑκάστην Κυβέρνησιν καὶ ἐλπίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ ὁποία σήμερον εἶναι Κυβέρνησις τοῦ κόμματος ἐκείνου τὸ ὁποῖον ἰδιαιτέρως ἀνέκαθεν ἔδειξε προσοχὴν εἰς τὴν στρατιωτικὴν καὶ ναυτικὴν παρασκευὴν τῆς Χώρας, δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι θὰ προέλθῃ εἰς συνεννόησιν τοιαύτην μετὰ πάντων τῶν πολιτικῶν κομμάτων, ἵνα ἔχῃ ἡ Ἑλλὰς στρατιωτικὴν καὶ ναυτικὴν πολιτικὴν μόνιμον, καὶ μὴ ἀποτελῇ αὕτη στόχον κομματικῆς διαπάλης. Ἀλλὰ θὰ ἀπευθυνθῶ ἰδιαιτέρως καὶ πρὸς τοὺς ναυτικοὺς πληρεξουσίους, τοὺς ἀσχολουμένους μὲ τὸ ἐμπορικὸν ναυτικὸν καὶ θὰ εἴπω πρὸς αὐτοὺς νὰ μὴ ἐλπίζωσι τίποτε ἀπὸ καμμίαν Κυβέρνησιν δι’ ἐμπορικὴν ναυτικὴν πολιτικὴν τῆς Χώρας, ὄχι διότι θέλω νὰ κατηγορήσω τὰς Κυβερνήσεις, ἀλλ’ ἀπεναντίας διότι θεωρῶ τοὺς καθημένους εἰς τοὺς ὑπουργικοὺς θώκους τῶν Κυβερνήσεων ἁπαξαπάντων τῶν Κομμάτων μονονουχὶ ὡς ἐθνομάρτυρας, διότι ὑπὸ τὸ σύστημα αὐτό, τὸ σύστημα τῆς Βαυαρικῆς ἢ Βοναπαρτικῆς διοικητικῆς συγκεντρώσεως, ἀπορῶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντέχῃ σωματικῶς, ψυχικῶς καὶ διανοητικῶς ὁ Ἕλλην Ὑπουργός. Εἶναι πολὺ εὐκολώτερον νὰ κυβερνᾷ εἷς Ἕλλην Ὑπουργὸς τὴν Ἀγγλίαν παρὰ νὰ κυβερνᾷ ἓν Ὑπουργεῖον εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι, ἂν ἤρχετο ἐδῶ Ἄγγλος Ὑπουργὸς ὑπὸ τὸ σύστημα τὸ ἴδιον θὰ ἔπιπτεν ἀσθενὴς μετὰ δύο μῆνας. Ἑπομένως ὑπὸ τὸν φόρτον τοιαύτης συγκεντρωτικῆς ἐργασίας, ἡ ὁποία, χάρις εἰς τὰς λεπτομερείας μὲ τὰς ὁποίας ἀπασχολεῖται πᾶς Ὑπουργός, τὸν καθιστᾷ ἀσθενῆ καὶ ἐν πλήρει ἀδυναμίᾳ νὰ ἀσχοληθῇ ἐπὶ μακρὸν καὶ ἐγκύψῃ εἰς τὰς γενικότητας τῶν ἐθνικῶν συμφερόντων, μὴ ἐλπίζετε ποτὲ μελέτην σοβαρῶν γενικῶν ζητημάτων ἀπὸ Ὑπουργούς. Ἐὰν δὲν ἔλθῃ ἡ ἀποκέντρωσις, ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν τῆς ὁποίας καὶ μόνον ἡ Ἑλλὰς καὶ ὅλοι πάσχομεν, τίποτε καλὸν δὲν θὰ γίνῃ εἰς τὸν Τόπον αὐτόν. Εἶναι ἡ νόσος μας ἡ κυρία, εἶναι ἡ διοικητική μας νόσος, ἡ νόσος τῆς διοικήσεως τῆς Γαλλίας, ἡ ὁποία εἰσήχθη ἐκ τοῦ Μεγάλου Ναπολέοντος, θέλοντος νὰ συγκεντρώσῃ τὰ πάντα εἰς ἑαυτόν. Ἑπομένως καλῶ τοὺς πληρεξουσίους τοὺς ναυτικοὺς ἀδιακρίτως κόμματος νὰ συμμελετήσωμεν τώρα εἰς τὴν Συνέλευσιν αὐτήν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς δικαίως περιμένει πολλὰ τὰ καλά, νὰ μελετήσωμεν τὴν κατάστασιν τοῦ Ἐμπορικοῦ ναυτικοῦ καὶ νὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὑπόμνημα περὶ ἐμπορικῆς πολιτικῆς καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι αὐτοὶ οἱ καλοὶ πατριῶται οἵτινες κάθηνται εἰς τὰ ὑπουργικὰ ἑδώλια βεβαίως μίαν ἑτοίμην καὶ μελετημένην ἐργασίαν θὰ τὴν υἱοθετήσωσι. (Χειροκροτήματα)

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γ. Τζώρτζης καὶ Ἰω. Σαπουντζῆς παρακαλοῦσι τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς ὅπως πληροφορήσωσι τὴν Συνέλευσιν ἂν πραγματοποιεῖται ἡ σύστασις τῆς Ἐπαναστάσεως, ὅπως προτιμῶνται εἰς τὰς δημοσίας θέσεις οἱ ἀπολυθέντες ἔφεδροι οἱ ἔχοντες τὰ προσόντα.

§18Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Συμφώνως μὲ τοὺς κειμένους νόμους προτιμῶνται. Αἴφνης τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει εἰδικὸν νόμον, καθ’ ὃν μεταξὺ ἴσων προτιμῶνται οἱ ἔφεδροι.

§19Β. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Δὲν ἐφαρμόζεται αὐτὸς ὁ νόμος.

§20Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἐφηρμόσθη. Τὸ παρηκολούθησα καὶ ἐγὼ ὡς Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Δυστυχῶς αὐτὸ δὲν γίνεται εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ θὰ σᾶς παρακαλέσω, ἐπειδὴ τὸ ζήτημα εἶναι πράγματι σοβαρόν, συναινούσης καὶ τῆς Συνελεύσεως, νὰ γίνῃ μία Ἐπιτροπὴ ἐκ πληρεξουσίων, ἡ ὁποία νὰ μελετήσῃ εἰδικῶς τὸ ζήτημα αὐτὸ διὰ νὰ ἴδωμεν ποῦ εἶναι δυνατὸν νὰ καταλήξωμεν, πρὸς τὸν σκοπὸν δὲ τοῦτον ἐπικαλοῦμαι τὴν συνδρομὴν ὅλων τῶν ἐπιθυμούντων.

§21Α. ΜΥΛΩΝΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἔχω νὰ παράσχω τὴν ἑξῆς πληροφορίαν. Ἀφ’ ἧς ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον πάντοτε προετίμησα εἰς τὸν διορισμὸν εἰς θέσεις τοὺς ἔχοντας πολεμικὴν ὑπηρεσίαν νὰ ἐπιδείξωσιν, ἐπίσης δὲ καὶ τοὺς πρόσφυγας. Τελευταῖον προέβην εἰς διορισμοὺς ἀγρονόμων καὶ ἀγροφυλάκων καὶ ἑνὸς ἐπόπτου καὶ ἐπροτίμησα κατὰ σειρὰν τοὺς ἔχοντας τὰ περισσότερα προσόντα πολεμικῆς ὑπηρεσίας, ἀριστεῖον ἀνδρείας, περισσότερα ἑξάμηνα εἰς τὸν Στρατὸν καὶ τὰ τοιαῦτα, ἐφόσον φυσικὰ συνέτρεχον καὶ τὰ ἄλλα στοιχεῖα τῆς μορφώσεως.

§22Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Διότι ὅμως δὲν πρόκειται μόνον περὶ τοῦ διορισμοῦ προσώπων εἰς τὰς δημοσίας θέσεις, ἀλλ’ ὑπάρχουν καὶ ἄλλα συναφῆ ζητήματα χρήζοντα γενικωτέρας ἐρεύνης καὶ εἰδικωτέρας προστασίας, διὰ τοῦτο ἐπιμένω εἰς τὴν παράκλησίν μου ὅπως γίνῃ ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή.

§23Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Νὰ πραγματοποιηθῇ ὅμως αὐτό.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν δέχεται τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Κατόπιν τούτου θέλω προβῶ εἰς τὸν καταρτισμὸν τῆς Ἐπιτροπῆς ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. —Οἱ κ.κ. Γ. Τζώρτζης καὶ Ι. Σαπουντζῆς παρακαλοῦσι τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς νὰ πληροφορήσωσι τὴν Συνέλευσιν διὰ τίνας λόγους δὲν ἐφαρμόζεται ὁ νόμος περὶ ὑποχρεωτικῆς ἀπαντήσεως τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν εἰς τὰς ἀναφορὰς τῶν ἰδιωτῶν.

§25Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐγὼ ἔχω νὰ δηλώσω ὅτι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἐφαρμόζεται ὁ νόμος καὶ δίδονται αἱ ἀπαντήσεις ἀμέσως τοσοῦτο μᾶλλον καθόσον πρόκειται περὶ συνταγματικῆς ὑποχρεώσεως.

§26Γ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Ὅλοι ἠξεύρομεν ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι νεκρὰ καὶ ἐξ αἰτίας τούτου προκαλοῦνται καὶ αἱ ἐνοχλήσεις τῶν πληρεξουσίων καὶ συνωστισμὸς εἰς τὰ διάφορα γραφεῖα.

§27Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, κ. συνάδελφοι ὅτι ἀφ’ ἧς τουλάχιστον ἀνέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἐφηρμόσθη πιστῶς τὸ μέτρον τοῦτο. Τὸ ὑπάρχον Τμῆμα πληροφοριῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ὠργανώθη πληρέστατα, δύναται δὲ οἱοσδήποτε πολίτης ἀπὸ οἱονδήποτε μέρος νὰ γράψῃ ἁπλῶς καὶ νὰ λάβῃ ἀπάντησιν εἰς τὸν τόπον του. Λειτουργεῖ δὲ τόσον καλῶς ὥστε οἱ κύριοι πληρεξούσιοι, ἐὰν θέλουν, διὰ νὰ μὴ κοπιάζουν, δύνανται διὰ μιᾶς σημειώσεως νὰ ἀποταθοῦν εἰς τὸ γραφεῖον πληροφοριῶν καὶ θὰ λάβουν ἀπάντησιν.

§28ΙΩΣ. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αἱ ἀπαντήσεις αἱ διδόμεναι ἀπὸ τὸ γραφεῖον αὐτὸ ἦσαν αὐτόχρημα ἀναπαντησίαι, μία ἀόριστος ἀπάντησις, ἡ ὁποία δὲν ἱκανοποιεῖ κανενὸς τὴν ἀξίωσιν.

§29Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ παρακαλέσω ἐν ᾗ περιπτώσει ἡ ἀπάντησις δὲν ἱκανοποιεῖ τὴν ἐρώτησιν νὰ τὸ ἐλέγξωμεν διοικητικῶς. Ὅ,τι ἦτο δυνατὸν ὡς μέτρον νὰ ληφθῇ ἐκ μέρους μου ἐλήφθη καθ’ ὑπερβολήν.

§30Κ. ΣΤΑΜΑΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὰς αἰτήσεις, ὁμολογουμένως ἀπαντᾷ πάντοτε, τὸ δὲ Ὑπουργεῖον τῆς Συγκοινωνίας ἢ οἱ κρατικοὶ σιδηρόδρομοι, ὡς καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Περιθάλψεως πετοῦν τὰς αἰτήσεις τῶν ἰδιωτῶν καὶ ἀναγκαζόμεθα νὰ ἀνεβοκατεβαίνωμεν 10 φορὲς τὰ σκαλιὰ τῶν Ὑπουργείων διὰ νὰ λάβωμεν μίαν πληροφορίαν. Δέκα φορὲς ὑπέβαλα αἴτησιν καὶ 15 φορὲς ἔχω πάει στὸ Ὑπουργεῖον καὶ δὲν ἔλαβα ἀπάντησιν.

§31Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ προσπαθήσωμεν νὰ διορθωθῇ τὸ λάθος.

§32Γ. ΔΟΥΚΟΥΜΕΤΖΙΔΗΣ. Παρουσιάζονται οἱ πληρεξούσιοι εἰς τὰ γραφεῖα τῶν Ὑπουργείων καὶ διάφοροι ὑπάλληλοι τοῖς λέγουν νὰ φέρωσι τοὺς ἀριθμούς.

§33ΕΜΜ. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διέταξα νὰ γίνουν τὰ δέοντα.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τάσης Ἀναστασίου παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Συνέλευσιν ποῖα μέτρα θέλει λάβει ἐπὶ τῶν δικαίων παραπόνων τῶν κατοίκων Λυκούρεσι– Λούβρου–Μουριᾶς καὶ τῶν λοιπῶν χωρίων τῆς Ἠλείας, ὑποβληθέντων δι’ ἀναφορῶν των κατὰ τὰς γενομένας ἀπαριθμήσεις τῶν αἰγοπροβάτων των, καθόσον αὕτη δὲν ἐγένετο ποσῶς, δὲν ἐκοινοποιήθησαν παντάπασι τὰ πρωτόκολλα ἀπαριθμήσεως, διὰ νὰ ἐπιφέρωσι τὰς κατ’ αὐτῶν ἐνστάσεις των, καὶ ἐντεῦθεν ἐβεβαιώθη ἀδίκως διπλάσιος φόρος τοῦ νομίμου, δι’ ὃν καταζητοῦνται, πρὸς δὲ ἐνεγράφησαν διὰ ποσὸν αἰγοπροβάτων ὑπερδιπλάσιον τοῦ πραγματικοῦ καὶ δὲν ἐξεπέσθη τὸ ποσὸν τῶν ἐμπροθέσμως δηλωθέντων.

§35Τ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, παρακαλῶ νὰ ἐξετασθοῦν τὰ παράπονα ταῦτα, διότι, ὡς ὁ ἴδιος ἐπείσθην, εἶναι τελείως βάσιμα.

§36ΕΜΜ. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Διέταξα ἤδη τὸν ἔφορον Ἠλείας νὰ ἐξακριβώσῃ τὰ παράπονα.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χατζηκυριακοῦ καλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως πληροφορήσῃ ἂν ἀληθεύει τὸ γραφὲν κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὸν Σερβικὸν Τύπον καὶ ἐξ αὐτοῦ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν τῆς Θεσσαλονίκης ὅτι ἡ Σερβικὴ Κυβέρνησις ἢ ἰδία ἢ διὰ Σέρβων κεφαλαιούχων ἐξηγόρασε τὰς μετοχὰς τοῦ Σιδηροδρόμου τοῦ τμήματος Θεσσαλονίκης–Γευγελῆς, πῶς δὲ ἔχει τὸ ζήτημα τοῦτο ἐν γένει, περὶ τοῦ ὁποίου πολὺς λόγος ἐγένετο εἰς τὸν Σερβικὸν τύπον ὑπὸ διαφόρους καὶ ἀντιθέτους ἀπόψεις.

§38Γ. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὸ ζήτημα περὶ τοῦ σιδηροδρόμου Θεσσαλονίκης–Γευγελῆς.

§39Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἐδόθη ἡ ἀπάντησις ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§40Γ. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ. Τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σοβαρὸν καὶ ἀφορᾷ εἰς τὰς σχέσεις τῶν δύο Κρατῶν.

§41Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Παρακαλῶ νὰ μὴ ἐπιμένητε νὰ σᾶς δοθοῦν περισσότεραι πληροφορίαι. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ζητεῖτε νὰ μάθητε διὰ τῆς ἐρωτήσεώς σας εἶναι ἀκριβές, ἀλλὰ κατὰ πόσον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα παρακαλῶ νὰ μὴ ἐπιμένητε νὰ λάβητε πληροφορίας.

§42Γ. ΧΑΤΖΗΚΥΡΙΑΚΟΥ. Εἶναι κατ’ ἐξοχὴν σοβαρὸν τὸ ζήτημα.

§43Ι. ΚΑΝΝΑΒΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Σᾶς εἶπα ὅτι ἀντιλαμβάνεται τὴν σοβαρότητα τοῦ ζητήματος ἡ Κυβέρνησις.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Κ. Βουδούρης, Π. Ἀραβαντινὸς καὶ Ν. Φραντζῆς ἐρωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τίνα μέτρα ἔλαβε διὰ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τῶν ἰαματικῶν πηγῶν Λουτρακίου κατὰ τὴν προσεχῆ θερινὴν περίοδον καὶ διὰ τὴν μὴ ἐπανάληψιν τῶν περυσινῶν ἐκτρόπων.

§45Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ὡς γνωστὸν, τὸ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, Τμῆμα λουτροπόλεων εἶναι ἕνα Τμῆμα ἐφορεῦον τὴν ὑγείαν καὶ κίνησιν τῶν λουτροπόλεων. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τῶν ἰαματικῶν πηγῶν τοῦ Λουτρακίου, ἡ πηγὴ τοῦ Λουτρακίου μᾶς ἐκίνησε τὸ ἐνδιαφέρον καὶ ἐκάμομεν ὅλα τὰ ἀναγκαῖα διαβήματα καὶ μετέβημεν ἐπιτοπίως ἵνα προλάβωμεν τὸ κακὸν διὰ τὴν θερινὴν περίοδον. Σήμερον ὑποβάλλεται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν σχέδιον νόμου δι’ οὗ ἐξουσιοδοτεῖται ἡ κοινότης νὰ προβῇ καὶ ἄνευ τῶν συνήθων διατυπώσεων εἰς διόρθωσιν τῶν λουτήρων, διὰ νὰ μὴ χάσωμεν τὸν πολύτιμον χρόνον ὁ ὁποῖος ὑπολείπεται μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ συνάδελφος μου ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὑπηγορεύθη κατόπιν τῶν συστάσεων τὰς ὁποίας αἱ ὑπηρεσίαι μας ἀπὸ κοινοῦ μετὰ ἀντιπροσώπων τῆς περιφερείας ἐκείνης ἔκαμον. Νομίζω δὲ ὅτι διὰ τοῦ τρόπου τούτου θεραπεύεται ἡ κατάστασις προσωρινῶς μέχρις ὅτου ἐφαρμόσωμεν τὰ σχέδια τὰ ὁποῖα μελετᾷ ἡ ὑπηρεσία.

§46Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Αὐτὸ ἤθελον νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ λάβῃ πρόχειρα μέτρα, διότι ἄλλως τὰ λουτρὰ δὲν θὰ λειτουργήσουν.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Βουδούρης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως διὰ τίνα λόγον καὶ ἐν τίνι δικαιώματι διέταξε τοὺς ἐπιθεωρητὰς τῶν δημοτικῶν σχολείων νὰ μὴ προβαίνωσιν εἰς διορισμοὺς δημοδιδασκάλων τυχόντων ἀναστολῆς προσελεύσεως εἰς τὰς τάξεις τοῦ Στρατοῦ.

§48Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Κύριε συνάδελφε, τὴν ἀναστολὴν ἔλαβε μόνον καὶ μόνον ἵνα ἀκολουθήσῃ ἀνώτερα ἐκπαιδευτικὰ ἱδρύματα. Λοιπὸν ἔτυχε τοιαύτης ἀναστολῆς καὶ κατόπιν ἐζήτησε νὰ ἀναδιορισθῇ ὡς διδάσκαλος, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἶναι καταστρατήγησις τοῦ νόμου καὶ διὰ τοῦτο ἐδόθησαν αἱ διαταγαὶ αὗται εἰς τοὺς ἐπιθεωρητάς. Σκοπὸς τῆς ἀναστολῆς τῶν τοιούτων διδασκάλων ἦτο ἡ φοίτησις των εἰς τὰ ἀνώτερα ἐκπαιδευτικὰ ἱδρύματα.

§49Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἤθελον νὰ σᾶς ἐρωτήσω ἂν τὸ μέτρον αὐτὸ εἶναι γενικόν. Εἰς τὸν περὶ οὗ πρόκειται διδάσκαλον ἐδόθη ἀναστολή, διότι εἶχεν ἐγγραφῆ εἰς τὴν φιλολογίαν συμφώνως τῷ νόμῳ, ὅτι ὁ ἀκολουθῶν μίαν τῶν ἐπιστημῶν τυγχάνει ἀναστολῆς προσελεύσεως, χωρὶς ὁ νόμος νὰ ζητῇ καὶ ἐγγυήσεις ἂν οἱ τυγχάνοντες ἀναστολῆς προσελεύσεως ἐπιδίδονται τακτικὰ εἰς τὰ μαθήματά των. Βλέπω ὅτι ἐπὶ τῆς προκειμένης περιπτώσεως λαμβάνεται ἓν ἐξαιρετικὸν μέτρον δι’ ἕνα ἀτυχῆ διδάσκαλον, χωρὶς νὰ τοῦ δίδηται οὐδὲν προνόμιον, διότι ὅπως καὶ οἱ ἄλλοι καὶ αὐτὸς θὰ προσέλθῃ εἰς τὰς τάξεις. Ἤθελα νὰ ἐρωτήσω ἂν τὸ μέτρον εἶναι γενικόν, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι πολλοὶ τυχόντες τοιαύτης ἀναστολῆς προσελεύσεως εἶναι διωρισμένοι εἰς διαφόρους κρατικὰς ὑπηρεσίας. Θὰ ἤθελον τὸ μέτρον, ἂν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι εἶναι χρήσιμον, νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς ὅλας τὰς κρατικὰς ὑπηρεσίας.

§50Κ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἰς ὅλας. Θὰ σᾶς ὀφείλῃ μάλιστα καὶ μεγάλην εὐγνωμοσύνην ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἂν μᾶς ἐδίδετε τὰ ὀνόματά των, διότι πρόκειται περὶ καταχρήσεως ἀσφαλῶς. Ὀφείλουν οἱ λαβόντες ἀναστολὴν λόγῳ τῆς φοιτήσεώς των νὰ ἐξακολουθοῦν νὰ εἶναι μαθηταί νὰ εἶναι φοιτηταί. Ὁμολογῶ ὅτι ὁ ἔλεγχος διὰ τοὺς φοιτητὰς δὲν εἶναι ἀπολύτως δυνατός. Ἂν ὅμως καὶ ἐξωδίκως καταγγείλῃ τις ὅτι ὁ α, ὁ ὁποῖος ἐπῆρεν ἀναστολὴν διὰ νὰ σπουδάσῃ ὡς φοιτητής, ρίπτεται εἰς ἄλλας ὑπηρεσίας, ἀσφαλῶς θὰ τὸν ἀνακαλέσωμεν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι δημόσιος ὑπάλληλος. Γίνεται κατάχρησις.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Εὐθ. Βελλιανίτης, Θ. Βελλιανίτης, Σκ. Ζερβὸς καὶ Δ. Σπίγγος ἐρωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας αʹ) διατί ἡ Ἐμπορικὴ Σχολὴ Κερκύρας δὲν ἐδέχθη ἐφέτος περὶ τοὺς 60 μαθητάς, οἵτινες ἠναγκάσθησαν νὰ φοιτήσουν εἰς τὴν αὐτόθι συσταθεῖσαν Ἰταλικὴν Ἐμπορικὴν Σχολήν· βʹ) ἐὰν δι’ ἔλλειψιν χώρου, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν τὸ σχετικὸν ἐνοικιαστήριον συμβόλαιον γʹ) ἐπίσης νὰ καταθέσῃ τὸ σχετικὸν συμβόλαιον, δι’ οὗ τὸ Δημόσιον παρεχώρησε πρὸ δεκαπενταετίας εἰς τοὺς ἀδελφοὺς Ἀσπιώτη τὰ ἀπέραντα κτίρια, ἅτινα ἐχρησίμευον καὶ ἐστέγαζον τὸ Ἑλληνικὸν Σχολεῖον, Ἐμπορικὴν Σχολήν, Διδασκαλεῖον καὶ Ἱερατικὸν Σχολεῖον καὶ τὰ ὁποῖα οἱ ἀδελφοὶ Ἀσπιώτη χρησιμοποιοῦν δι’ ἐγκατάστασιν τῶν γνωστῶν ἐργοστασίων των· ἂν οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως ταύτης τηροῦνται καὶ τί σκέπτεται νὰ κάμῃ εἰς περίπτωσιν μὴ τηρήσεως αὐτῶν.

§52Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν ὑπῆρξεν ἀριθμὸς μαθητῶν ὁ ὁποῖος διά τινα αἰτίαν δὲν ἐνεγράφη εἰς τὴν Ἐμπορικὴν Σχολήν. Ὅλοι οἱ ὑποστάντες τὸν διαγωνισμὸν εἰσῆλθον. Καταβάλλομεν κάθε προσπάθειαν ὅπως μὴ περισυλλέγωνται παρὰ ξένων οἱ ἄποροι νέοι καὶ φοιτῶσιν εἰς τὰ σχολεῖά των. Ὅσον ἀφορᾶ τὸ δεύτερον ἐρώτημα θὰ καταβληθῇ, ἐπαναλαμβάνω, καὶ ἡ προσπάθεια, ὅπως τὸ οἴκημα διὰ τὴν λειτουργίαν Ἐμπορικῆς Σχολῆς ἐκπληροῖ τοὺς ὅρους τῆς ὑγιεινῆς.

§53Δ. ΣΠΙΓΓΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὁ Ἀσπιώτης ἀνέλαβε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δώσῃ τὸ κτίριον διὰ τὴν Σχολὴν Κερκύρας καὶ τὸ σπουδαῖον εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι τὰ παιδιὰ αὐτὰ τὰ ἐπῆραν ἀπὸ τὸ Ἐμπορικὸν Σχολεῖον τὴν στιγμὴν μάλιστα κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ τὰ δίδακτρα τοῖς ἐχαρίσοντο καὶ βιβλία τοῖς ἔδιδον δωρεάν. Εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν λοιπὸν ὁ κ. Ἀσπιώτης νὰ δώσῃ κτίριον ἀνάλογον. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ προσκομίσητε τὰ συμβόλαια ἐδῶ.

§54Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ συμβόλαιον τὸ ἔχω ἐδῶ· ἂν θέλητε, νὰ σᾶς τὸ δώσω.

§55ΕΥΘ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ δὲν πρόκειται ἀκριβῶς μόνον διὰ τὸ κτίριον· ὁ λόγος ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἐκάμαμεν τὴν ἐρώτησίν μας εἶναι διὰ νὰ ληφθῇ κάποια πρόνοια πρὸς περισυλλογὴν τῶν παιδιῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ἁρπαγῆς τῶν Ἰταλῶν. Ἀκριβῶς δι’ αὐτὸ ἐκάμαμεν τὴν ἐρώτησίν μας, διὰ νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις μέτρα ὅπως ἐμποδισθῇ ἡ προπαγάνδα αὐτή. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν κ. Ἀσπιώτην, εἰς τὸν ὁποῖον ἐδόθη ἓν εὐεργέτημα, ἀγνοῶ τὸν λόγον καὶ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ μέτρα διὰ νὰ ἀκυρώσῃ τὴν σύμβασιν αὐτήν.

§56Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ σᾶς ἀπαντήσω εἶναι ὅτι καὶ οἱ 40 οἱ ὑποστάντες ἐξετάσεις εἰσήχθησαν.

§57Ε. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτῶν, διότι εἰσήχθησαν μόνον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο νὰ εἰσαχθῶσι λόγῳ χώρου. Λόγῳ ὅμως ἐλλείψεως χώρου ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν εἰσήχθησαν ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ σπουδάσουν εὑρέθησαν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ τοὺς στείλουν διὰ νὰ σπουδάσουν.

§58Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα καὶ θὰ σπεύσω νὰ δώσω ἱκανοποίησιν.

§59ΣΚ. ΖΕΡΒΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς παρακαλῶ καὶ ἐγὼ νὰ λάβητε πρόνοιαν· πρόκειται περὶ σοβαρωτάτου ζητήματος τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ προκαλέσῃ ἀμέριστον τὴν προσοχήν σας.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συμφώνως πρὸς τὴν ἀπόφασιν τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Συνέλευσις τὴν 1ην Φεβρουαρίου ἐ.ἔ. περὶ ἐνισχύσεως τῆς Συνταγματικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ ἐννέα ἔτι μελῶν ἐκλεγομένων ὑπὸ τοῦ Προέδρου, ἀναγγέλλω ὅτι συνεπλήρωσα τὴν Συνταγματικὴν Ἐπιτροπὴν διὰ τῶν ἑξῆς κυρίων συναδέλφων (ἀναγινώσκει): Ἀνδρ. Μιχαλακοπούλου, Ἀνδρ. Μάρκου, Θεμ. Παπαϊωάννου, Σπ. Κρεμεζῆ, Περ. Καραπάνου, Γ. Δουζίνα, Δημ. Μαργέτη, Ἰω. Βαλαλᾶ καὶ Γ. Καλδῆ.

§61Δ. ΒΑΡΕΛΑΣ. Ὑπεσχέθητε, κ. Πρόεδρε, ὅτι θὰ ἔχητε καὶ ἕνα ἐκ τοῦ Ἀγροτικοῦ κόμματος.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ὁ κ. Μαργέτης. Παρελθούσης τῆς κεκανονισμένης ὥρας αἱ λοιπαὶ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις ἀναβάλλονται δι’ αὔριον.

§63ΣΠ. ΣΙΜΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κ. Σῖμος ἔχει τὸν λόγον ἵνα ἀπαντήσῃ εἰς τὰ χθὲς λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Βουδούρη.

§65Σ. ΣΙΜΟΣ. Κύριοι Πληρεξούσιοι, συζητουμένου χθὲς νομοσχεδίου τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως ὁ νεαρὸς ἐξ Ὀλυμπίας συνάδελφος εἰσήγαγεν εἰς τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα καινὰ δαιμόνια. Ἠλέγχοντο εἰς τὰ κοινοβούλια οἱ Ὑπουργοὶ διὰ πράξεις διὰ τὰς ὁποίας ὅταν ἡ πλειοψηφία τὰς κρίνῃ μεμπτὰς οἱ Ὑπουργοὶ ἐκπίπτουν τοῦ ἀξιώματος, ἀλλὰ δὲν ἠκούσθη νὰ ἐλέγχωνται καὶ πρώην Ὑπουργοὶ οἱ ὁποῖοι σήμερον εἶναι ἰδιῶται. Ἀλλ’ ἐφόσον ἡ Πολιτεία ἐμπιστεύεται ἀξιώματα εἰς ἄτομα ὑποχρέωσις εἶναι τῶν ἀτόμων, ἂν οὐχὶ χάριν τοῦ προσώπου αὐτῶν ἀλλὰ χάριν τοῦ ἀξιώματος, νὰ εἶναι ἀείποτε δοσίλογοι πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ πρὸς τὴν κοινὴν γνώμην. Ἐὰν ἐπρόκειτο, κ. πληρεξούσιοι, περὶ τοῦ προσώπου μου, πιστεύσατε ὅτι δὲν θὰ ἐθεώρουν τὸν ἑαυτόν μου θιγέντα ἐξ ὅσων ὁ κ. συνάδελφος ὡμίλησεν, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἀξιώματος τὸ ὁποῖον ἐδόθη ἀπὸ τὸ κόμμα εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκει ἡ πλειοψηφία τῆς Συνελεύσεως. Κατηγορήθην, κ. συνάδελφοι, ὅτι ὡς Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Περιθάλψεως πρὸ 6 ἐτῶν διώρισα εἰς τὴν Διεύθυνσιν προσφύγων Θεσσαλονίκης τὸν διαχειριστὴν τῆς ἐφημερίδος μου ὡς ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου μὲ βαθμὸν τμηματάρχου· κατηγορήθην ὁμοίως ὅτι διώρισα εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἰδιαιτέρου γραμματέως τὸν βοηθὸν τοῦ διαχειριστοῦ τῆς ἐφημερίδος, κατηγορήθην ὅτι διώρισα ὡς τμηματάρχην μίαν ἀγαθὴν οἰκοκυρὰν ξένην ἐντελῶς πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Περιθάλψεως. Κατηγορήθην ἐπίσης ὅτι ἐπεδίωξα τὸν ἔλεγχον πολλῶν διαχειριστῶν τῆς ἐπιτροπῆς θυμάτων πολέμου διὰ διορισμοῦ προσώπων ξένων πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν. Κύριοι, θὰ εἶναι ἴσως εἰς πολλοὺς ἐξ ὑμῶν γνωστὸν ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Περιθάλψεως ἦτο Ὑπουργεῖον νέον, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἱδρύθη ἐν Θεσσαλονίκῃ ὑπὸ περιστάσεις λίαν ἀνωμάλους καὶ ἐκτάκτους. Δὲν προσήκει εἰς ἐμὲ βεβαίως νὰ ἐξάρω τὸ ἔργον τοῦ Ὑπουργείου ἐκείνου. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ εἴπω εἶναι τοῦτο, ὅτι νέον Ὑπουργεῖον τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐπέκτασιν τεραστίαν, τουτέστι συλλογὴν ἐθελοντῶν τοῦ Στρατοῦ τῆς Ἀμύνης, Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ πλεῖστα ἄλλα φυσικὸν ἦτο ὅτι εἶχεν ἀνάγκην ὑπαλλήλων καὶ ὑπαλλήλους ἐν τῷ Κράτει τῆς Θεσσαλονίκης ἦτο πολὺ δύσκολον νὰ εὕρωσιν ὄχι μόνον τὰ νέα, ἀλλ’ οὔτε τὰ παλαιὰ Ὑπουργεῖα. Ἐν τούτοις κατέγινα εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τῶν ὑπαλλήλων ἐκείνων οἱ ὁποῖοι θὰ ἠδύναντο νὰ προσφέρουν τὰς ὑπηρεσίας των εἰς ἓν νέον Ὑπουργεῖον. Κατήγγειλε χθὲς ὁ ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιος ὅτι διώρισα τὸν διαχειριστὴν τῆς ἐφημερίδος «Πατρίδος» ὡς ὑπάλληλον τούτου. Κύριοι, δὲν θὰ ἦτο ἴσως μομφὴ διότι διωρίσθη εἷς ὑπάλληλος ἀπὸ γραφεῖον τὸ ὁποῖον ἀνῆκεν εἰς ἐμέ, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀκριβές. Ὁ κ. Μαργαριτιάδης ὑπῆρξεν ὑπάλληλος τῆς Περιθάλψεως, ἡ ὁποία εἶχε προηγηθῆ τῆς συστάσεως τοῦ Ὑπουργείου, μιᾶς Ἐπιτροπῆς τῆς ὁποίας προΐστατο ὁ κ. Νεγροπόντης, ἑπομένως εἶχε πεῖραν τῆς ὑπηρεσίας καὶ ὁ ὁποῖος εἶχεν ὑπηρετήσει εἰς τὴν «Πατρίδα» ὡς διαχειριστής, τοῦ ὁποίου ἐγνώριζα καὶ τὸν χαρακτῆρα καὶ τὰ προσόντα καὶ τὸν ὁποῖον προσέλαβον ὡς ὑπάλληλον. Σᾶς εἶπεν ὁ κ. πληρεξούσιος ὅτι κατεχράσθη ἑκατομύρια· τὸ χαρακτηρίζω τὸ γεγονὸς ὡς ἀνακριβές. Ὁ ὑπάλληλος οὗτος διευθύνας τὴν ὑπηρεσίαν Θεσσαλονίκης μετὰ τὴν μεταφορὰν τοῦ Ὑπουργείου ἐνταῦθα κατηγγέλθη ἐπὶ παρατυπίᾳ εἰς πράξεις Ἐπισιτισμοῦ, δηλ. εἰς ἀνταλλαγὴν εἰδῶν τοῦ Ὑπουργείου μὲ ἄλλα, καὶ κατηγγέλθη καὶ προεφυλακίσθη, ἐδικάσθη καὶ ἠθωώθη. Κατηγόρησε χθὲς ὁ ἐξ Ὀλυμπίας κ. πληρεξούσιος ὅτι διώρισα μίαν ἀγαθὴν οἰκοκυρὰν ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου. Κύριοι, ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς κυρίας, τῆς ὁποίας μάλιστα δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν νὰ ἀναφέρω τὸ ὄνομα, τῆς κυρίας Μιχαλοπούλου, ἡ ὁποία εἶχε χρησιμεύσει κατὰ τὸ διάστημα τῆς διαστάσεως μεταξὺ τοῦ Κράτους τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Κράτους τῆς Θεσσαλονίκης ὡς σύνδεσμος καὶ εἶχε τὴν ἐπιμέλειαν τῆς περιθάλψεως τῶν προσφύγων, εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κωνσταντινικὸν καθεστὼς ἔρριπτεν εἰς τὴν θάλασσαν τοὺς πρόσφυγας δίκην τετραπόδων. Ἡ κυρία αὐτή, ὅταν ἐπανήλθομεν εἰς Ἀθήνας, κατὰ σύστασιν μάλιστα τοῦ κ. Βενιζέλου, ἔμεινεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ὡς ἐπιθεωρήτρια ὡρισμένων ὑπηρεσιῶν, τὴν ἐποχὴν δὲ ἐκείνην εἴχομεν τὸ Πατριωτικὸν Ἵδρυμα, τὰ διάφορα οἰκονομικὰ συσσίτια, Μαιευτήριον ἐν Πειραιεῖ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν ἦτο τίποτε τὸ παράνομον, τίποτε τὸ παράτυπον τὸ ὅτι ἡ κυρία αὕτη διωρίσθη ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου καὶ μάλιστα ὅταν πρόκειται καὶ περὶ ἔργων ἀναφερομένων εἰς τὰ καθαρῶς γυναικεῖα ἔργα, ὅταν ἐπρόκειτο περὶ τοῦ Μαιευτηρίου, τῶν Συσσιτίων καὶ περὶ τῶν εἰδικῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Πατριωτικοῦ Ἱδρύματος, τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἦτο παράρτημα τοῦ Ὑπουργείου Περιθάλψεως. Κατηγόρησεν ὅτι διωρίσθη ὁ βοηθὸς Διαχειρίσεως τῆς ἐφημερίδος μου ὡς ἰδιαίτερος γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου. Κύριοι, ἀνακριβῶς εἶπεν ὁ κ. ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιος ὅτι ἐγὼ εἶχον τότε ἐφημερίδα. Ἔπαυσα τοῦ νὰ εἶμαι ἐκδότης ἐφημερίδος ἀπὸ τὸ 1916 καὶ συνεπῶς ὁ κύριος περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησε δὲν ἦτο διαχειριστὴς ἰδικῆς μου πλέον ἐφημερίδος. Ἐγνώριζα φυσικὰ τὸν ἄνθρωπον τὸν ὁποῖον διώρισα εἰς μίαν θέσιν, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Περιθάλψεως νὰ εἴπῃ ἂν ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς ἀξίζει τῆς προστασίας τὴν ὁποίαν τῷ ἀπέδωκα.

§66Α. ΔΟΞΙΑΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Βεβαιῶ ὅτι ὁ περὶ οὗ πρόκειται ὑπάλληλος εἶναι ἐντιμότατος καὶ φιλοπονώτατος.

§67Σ. ΣΙΜΟΣ. Ὁ κ. ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιος, χωρὶς νὰ διασαφηνίσῃ τόσον τὸ πρᾶγμα, εἶπεν αὐτὰ καὶ μάλιστα προσέθεσεν ὅτι εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν ὑπαλλήλων ὠφείλετο ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἰδίου ὡς ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου, διότι ἔτυχεν νὰ τὸν γνωρίζω ὡς ὑπάλληλον δημοσιογραφικοῦ γραφείου. Εἰς τὸν κ. ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιον ἀνέθηκα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὴν ὑπηρεσίαν τῶν Θυμάτων πολέμου. Κατηγορεῖ ὅτι προήχθησαν ὑπάλληλοι, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν, εἰς ἀνώτερα ἀξιώματα, ἐνῷ ὁ κ. ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιος διωρίσθη διευθυντὴς Ὑπουργείου.

§68Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κακῶς.

§69Σ. ΣΙΜΟΣ. Κακῶς διωρίσθητε; Χαίρω πολύ.

§70Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§71Σ. ΣΙΜΟΣ. Ἀλλὰ δὲν παρῃτήθητε.

§72Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Παρῃτήθην μετὰ ἕνα–δύο μῆνας.

§73Σ. ΣΙΜΟΣ. Ὅταν σᾶς ἐξηναγκάσαμεν. Ὁ κ. ἐξ Ὀλυμπίας πληρεξούσιος λέγει ὅτι ὑπῆρχον καταχρήσεις εἰς τὰς παλαιὰς Ἐπιτροπὰς τῆς Περιθάλψεως κολοσσιαῖαι καὶ ὅτι ἐγὼ δὲν ἐνήργησα εἰς αὐτὰς τὸν ἔλεγχον τῆς διαχειρίσεως καὶ ὅτι τὸ Κράτος ἐδαπάνησεν 9980 δραχ. Ἐπρόκειτο περὶ ὑπηρεσιῶν προϋπαρχουσῶν κατὰ τὸ Κωνσταντινικὸν καθεστὼς ἐδῶ καὶ τῆς ὁποίας Ἐπιτροπῆς μέλη ἦσαν ὁ κ. Μπενάκης, ὁ κ. Ἀθανασάκης, ὁ κ. Αἰγινήτης, ὁ κ. Μπασιᾶς, ὁ κ. Σοῦτσος κλπ. Κατ’ αὐτῶν δὲ τῶν ἀνθρώπων ἠγέρθη μομφὴ ὅτι ἦσαν καταχρασταί! Ἐν τῇ προκειμένῃ περιπτώσει τὸ Ὑπουργεῖον εἶχε καθῆκον νὰ κάμῃ ἔλεγχον αὐτῆς τῆς παλαιᾶς ὑπηρεσίας. Κατήρτισα τότε ἐξελεγκτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐκ τμηματαρχῶν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, δηλ. τῶν ἀνθρώπων τῶν εἰδικῶν νὰ κάμωσι τοιοῦτον ἔλεγχον. Καὶ ὑπεβλήθη, κύριοι, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἔκθεσις εἰδικὴ ἐπὶ τοῦ ἐλέγχου τὸν ὁποῖον ἔκαμον αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ἐπὶ τρίμηνον, ἐπληρώθησαν δὲ καὶ τοὺς τρεῖς αὐτοὺς μῆνας 9980 δραχμῶν. Κύριοι, τὸ πόρισμα τοῦ ἐλέγχου δὲν ὑπῆρξε βεβαίως οἷον παρουσίαζεν ἡ κατηγορία, διότι τὰ πρόσωπα τὰ ὁποῖα διεχειρίσθησαν τὰ χρήματα ἐκεῖνα ἦσαν ἀνώτερα πάσης ὑπονοίας. Διετέλεσαν πιθανῶς χρήματα κακῶς ἀπὸ πολιτικῆς ἀπόψεως, ἀλλ’ οὐδεμίαν κατάχρησιν παρουσίασεν ὁ ἔλεγχος· ἦτο καθαρῶς πολιτικός. Ὁ κ. πληρεξούσιος, ὑπάλληλος τότε τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως, μοὶ ὑπέβαλεν ἔγγραφον ἀντιπειθαρχικόν, διὰ τοῦ ὁποίου κατηγόρει τὸν Ὑπουργὸν διὰ τὴν τοιαύτην ἐνέργειάν του. Τῷ ἐπεστράφη τὸ ἔγγραφον ἐπιεικῶς χωρὶς νὰ τιμωρηθῇ μὲ τὴν παρατήρησιν ὅτι ἠδύνατο νὰ καταγγείλῃ τὸν Ὑπουργὸν ἐπὶ παρανομίᾳ. Μὲ κατηγόρησεν ὁ κ. πληρεξούσιος ἐξ Ὀλυμπίας ὅτι διώρισα Γενικὸν Διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου αὐθαιρέτως. Τί σημαίνει αὐθαιρέτως; Ὁ νόμος ἦτο ρητός: Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Ὑπουργείου δὲν δύναται νὰ διορισθῇ παρὰ μετὰ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.

§74Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν εἶπον αὐτό· εἶπον ὅτι διωρίσατε ἀναπληρωτὴν τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ ὑπάλληλον κατωτέρου βαθμοῦ.

§75Σ. ΣΙΜΟΣ. Ἐνόμισα ὅτι εἴπετε Γενικὸν Διευθυντήν. Εἴπετε προσέτι ὅτι μισθοδοτεῖται ὑπάλληλος συγγενὴς τοῦ Γεν. Διευθυντοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως. Ἐπρόκειτο περὶ τοῦ κ. Μελισσουργοῦ, ὁ ὁποῖος κατ’ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου διωρίσθη Γεν. Διευθυντὴς τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως. Ἐζητοῦντο τότε ὑπάλληλοι καὶ εἶμαι πολὺ εὐτυχὴς ὅτι οἱ πλεῖστοι τῶν ὑπαλλήλων οἱ ὁποῖοι προσελήφθησαν τότε παρέμειναν ὑπηρετοῦντες καὶ κατὰ τὸν μετέπειτα χρόνον. Μεταξὺ τῶν ὑπαλλήλων ἐκείνων εἶχε διορισθῇ καὶ εἷς κ. Χαριτσόπουλος, ὁ ὁποῖος συνέπεσε νὰ εἶναι συγγενὴς τοῦ Γεν. Διευθυντοῦ. Τί συνέβη ὅμως; Ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς ἔπαθε τὰς φρένας καὶ εἰσήχθη εἰς τὸ φρενοκομεῖον ἐζήτησα ἀπὸ τὸν ἰατρὸν πληροφορίας καὶ αὐτὸς μὲ ἐβεβαίωσεν ὅτι θὰ ἐπανέλθῃ.

§76Κ. ΤΣΙΜΙΝΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς βοηθήσω εἰς τὸ ζήτημα αὐτό;

§77Σ. ΣΙΜΟΣ. Ὁρίστε.

§78Κ. ΤΣΙΜΙΝΑΚΗΣ. Ὅταν ἐξετέλει τὴν ὑπηρεσίαν του ὁ ὑπάλληλος αὐτός, ἦτο πολὺ καλὰ εἰς τὰ λογικά του. Ἐν τῷ μεταξὺ ἔπαθεν. Ἐπειδὴ εἶχε πάθει καὶ μίαν ἄλλην φοράν, ἔδωσα τὴν πρόγνωσιν τοῦ ὅτι θὰ συνέβαινεν. Ἀλλὰ θὰ ἦτο ἀπαίσιον ἐκ μέρους οἱουδήποτε πολιτικοῦ ἀνθρώπου παθόντα ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ νὰ τὸν πετάξῃ εἰς τοὺς δρόμους.

§79Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Πῶς ἔπαθεν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ;

§80Σ. ΣΙΜΟΣ. Λοιπὸν τί συνέβη; Κατὰ τὸν νόμον ἠδυνάμην νὰ τὸν ἀπολύσω, ἐδικαιοῦτο ὅμως νὰ μισθοδοτῆται ἐπὶ 6 μῆνας. Μετὰ ἑξάμηνον ὤφειλε νὰ παύσῃ ἡ πληρωμὴ τῆς μισθοδοσίας του. Ἀσθενήσαντος ἐμοῦ καὶ ἀντικατασταθέντος ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῆς Συνελεύσεως κ. Ρακτιβάν, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου—δὲν ἐπιθυμῶ νὰ εἰσέλθω εἰς τὰ παρασκήνια, διότι αὐτὰ εἶναι ἀηδῆ καὶ δὲν προσήκουν—ἔδωκεν εἰς τὸν κ. Γενικὸν Διευθυντὴν νὰ ὑπογράψῃ διάφορα ἔγγραφα μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἔνταλμα πρὸς πληρωμὴν τοῦ ἐν τῷ Φρενοκομείῳ διατελοῦντος. Ὁ ἄνθρωπος ἐκ παραδρομῆς ὑπέγραψεν. Ἐπρόκειτο δὲ περὶ παγίδος, ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων· διότι—εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ τὸ εἴπω καὶ θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ἡ Συνέλευσις νὰ τὸ ὁμολογήσω—ἐπρόκειτο περὶ τοῦ ἑξῆς: ἐνῷ ἐπρόκειτο περὶ δύο ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου Περιθάλψεως, τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ καὶ τοῦ νῦν ἐξ Ὀλυμπίας κ. συναδέλφου, οἱ ὁποῖοι ἐνόμιζον ὅτι ἠδύναντο ἐν τῷ Ὑπουργείῳ νὰ κάμουν πολιτικήν. Εἶναι ἐκ τοῦ αὐτοῦ νομοῦ καὶ ἦλθον εἰς ἀντίθεσιν ὁ εἷς πρὸς τὸν ἄλλον θανάσιμον. Ἔφθασαν δὲ εἰς τὸ σημεῖον ὥστε νὰ προσκρούουν εἰς τὸν Γενικὸν Γραμματέα πρὸς ὑπογραφὴν ἀπόδειξιν πληρωμῆς ὑπαλλήλου διατελοῦντος ἐν φρενοκομείῳ. Ὁ ἄνθρωπος τὸ ἀντελήφθη ἀμέσως· παρήγγειλεν εἰς τὸ Ταμεῖον νὰ μὴ γίνῃ ἡ ἐξόφλησις, ἀλλὰ κατηγγέλθη ἡ πρᾶξις, ἐπῆγεν εἰς τὴν ἀνάκρισιν καὶ τέλος πάντων, μετὰ πάροδον χρόνου, ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς ἀπελύθη ἐπὶ καταχρήσει τῆς θέσεώς του. Κατόπιν, κύριοι, ἦλθεν ἡ ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο νὰ κατέλθωμεν εἰς τὰς ἐκλογάς. Καὶ ὁ εἷς καὶ ὁ ἄλλος ἐκ τῶν δύο ὑπαλλήλων ἐζήτουν νὰ μετάσχουν εἰς τὰς ἐκλογάς. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ἐκ μέρους τοῦ κ. πληρεξουσίου Ὀλυμπίας εἶχον τὸ ἑξῆς παράπονον, τὸ ὁποῖον εἶναι ἄλλως τε πασίγνωστον, ὅτι εἶχε μεταβληθῇ τὸ γραφεῖόν μου εἰς γραφεῖον ἐκλογικόν, εἰς τρόπον ὥστε ὅταν μετέβαινον οἱ τραυματίαι διὰ νὰ ζητήσουν τὰ δίκαιά των πολλάκις ἠναγκάσθησαν νὰ μεταχειρισθοῦν τὰ δεκανίκια ἐναντίον τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου. Ὀφείλω δὲ νὰ σᾶς εἴπω — καὶ ἐπικαλοῦμαι καὶ τὴν μαρτυρίαν ἄλλων συναδέλφων καὶ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως — ὅτι δὲν ὑπῆρχε κανενὸς ἄλλου παράπονον ἢ τοῦ κ. Βουδούρη. Αἰωνίως τὰ παράπονα αὐτοῦ ἠκούοντο, ὅτι εἶμαι αὐθαίρετος κτλ. Αὐτὴ ἡ ἱστορία ἐγίνετο. Ἐπικειμένων τῶν ἐκλογῶν ὁ κ. Βουδούρης ἠξίωσε νὰ μεταβῇ εἰς ἐκλογικὴν περιοδείαν, διατελῶν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου, ὅτε τὸν ἐξηναγκάσαμεν νὰ δώσῃ παραίτησιν ἀπὸ τὴν θέσιν του. Ὑπουργὸς μάλιστα τότε ἦτο ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Συνελεύσεως. Ἔκτοτε ἤρχισεν ἡ μῆνις τοῦ κ. Βουδούρη. Νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι ἐξηντλημένον καὶ δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω ἐπὶ πλέον. Ἀλλ’ ὀφείλω νὰ δηλώσω μόνον εἰς τὸν κ. Βουδούρην ὅτι δὲν θὰ ἀφήσω εἰς αὐτὸν καὶ εἰς κανένα ἄλλον νὰ ἐπικρίνῃ τὴν πολιτείαν μου ὡς Ὑπουργοῦ. Εἶναι δεδοκιμασμένη ἡ πολιτεία μου. Εἶμαι κατὰ τοῦτο ὑπερήφανος, ὅτι τὸ καθεστὼς τὸ Κωνσταντινικὸν εἰσῆλθεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Περιθάλψεως καὶ ἐπὶ εἰκοσαήμερον ἐξήλεγχε διὰ νὰ εὕρῃ καὶ μιᾶς δεκάρας κατάχρησιν ἐναντίον τοῦ Ὑπουργείου καὶ δὲν εὑρῆκεν. Ὁ κ. Βουδούρης εὑρῆκεν ἄλλα τρωτά, τὰ ὁποῖα ἐξέθηκεν εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἀλλὰ ὅταν κατηγορῇ κανεὶς ἕνα Ὑπουργὸν δὲν τὸν κατηγορεῖ διὰ συκοφαντιῶν ἀλλὰ καταλήγει εἰς ὡρισμένην πρότασιν. Ἐὰν φρονῇ ὁ κ. Βουδούρης ὅτι ὡς Ὑπουργὸς παρενόμησα, παρακαλῶ νὰ ὑποβάλῃ πρότασιν πρὸς παραπομπήν μου εἰς εἰδικὸν δικαστήριον. Οὕτω φέρονται οἱ πολιτευόμενοι. Καὶ αὐτὸ τὸ μάθημα εἶχον νὰ τοῦ δώσω.

§81Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον· εἶναι προσωπικόν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνον ἐὰν ἔχητε νὰ δώσητε ἐξηγήσεις.

§83Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Βεβαίως, ἐπὶ τῶν λεχθέντων. Λυποῦμαι, κ. πληρεξούσιοι, διότι ἀναγκάζομαι διὰ δευτέραν φορὰν νὰ σᾶς ἀπασχολήσω.

§84ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν εἶναι δευτέρα φορά. εἶναι τετάρτη.

§85Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θὰ ἀπαντήσω δι’ ὀλίγων εἰς τὸν ἀξιότιμον προλαλήσαντα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὰ συγκεκριμένα θέματα.

§87Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Μάλιστα, κ. Πρόεδρε. Ἀνερχόμενος εἰς τὸ βῆμα ὁ κ. Σῖμος εἶπε διάφορα πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν μοὶ ἐπροξένησαν, ὁμολογῶ, κατάπληξιν, διότι ἐφαντάσθη τόσον ἀφελεῖς τοὺς ἀκούοντας αὐτόν. Ἡ ἱκανότης αὕτη τοῦ τέως κ. Ὑπουργοῦ ὁμολογῶ ὅτι εἶναι ἀξία πάσης προσοχῆς, διότι καθ’ ὅλην τὴν σταδιοδρομίαν του ὑπῆρξεν ἡ μόνη, τοῦ νὰ θεωρῇ δηλαδὴ ἀφελεῖς τοὺς ἄλλους. Καὶ εἶπεν ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς ὅτι ὁ Μαργαριτιάδης ὑπῆρξεν ὑπάλληλος Ἐπιτροπῆς Περιθάλψεως προσφύγων Θεσσαλονίκης. Μάλιστα, κ. πληρεξούσιοι. Ὁ Μαργαριτιάδης πρὸ τοῦ κινήματος τῆς Θεσσαλονίκης, κατὰ τὸ ὁποῖον ὁ πληρεξούσιος Ἰωαννίνων ἀνέλαβε τὴν Ἀνωτάτην Διεύθυνσιν Προσφύγων, ἦτο κατώτατος ὑπάλληλος τῆς Ἐπιτροπῆς, μόλις πρὸ ἓξ μηνῶν ἀποπεμφθεὶς ἐκ τῆς «Πατρίδος», τῆς ὁποίας ἦτο διαχειριστής, τῆς «Πατρίδος» οὐχὶ τῆς γενικῆς, ἀλλὰ τῆς «Πατρίδος» τοῦ προλαλήσαντος, τῆς ἐφημερίδος «Πατρίδος» διὰ κακὴν διαχείρισιν καὶ εἶχε διορισθῆ κατώτατος ὑπάλληλος τῆς Ἐπιτροπῆς Περιθάλψεως Προσφύγων Θεσσαλονίκης. Κατηγορεῖται ὅμως οὐχὶ διὰ τοῦτο. Τὸ νὰ εἶναι κανεὶς γραφεὺς μιᾶς Ἐπιτροπῆς διαφέρει πολύ, κ. πληρεξούσιοι, ὡς ἐννοεῖτε, πιστεύω, ἀπὸ τοῦ νὰ εἶναι διευθυντὴς μιᾶς ὑπηρεσίας ἡ ὁποία ἀπησχόλει τὸ ἥμισυ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως, διότι ἦτο τὸ κέντρον ὅλων τῶν ὑπηρεσιῶν τῆς Περιθάλψεως προσφύγων.

§88ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Δὲν εἶχε τὰ προσόντα;

§89Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Κανὲν προσόν.

§90Σ. ΣΙΜΟΣ. Σεῖς τί προσόντα εἴχετε;

§91Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐγώ; Δικηγόρος· εἶχον τόσα προσόντα ὅσα δὲν ἔχουν ὅλοι οἱ ἄλλοι κύριοι.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ.

§93Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Λοιπὸν ἀπόδειξις περὶ τῆς δράσεως τοῦ ἀξιοτίμου Μαργαριτιάδου, τοῦ διαχειριστοῦ τῆς ἐφημερίδος τοῦ προλαλήσαντος κ. συναδέλφου, εἶναι ὅτι παρεπέμφθη διὰ βουλεύματος ἐπὶ καταχρήσει εἰς τὸ Κακουργιοδικεῖον Θεσσαλονίκης, παρὰ τοῦ ὁποίου κατεδικάσθη εἰς 2½ ἐτῶν φυλάκισιν. Ἔμεινε φυλακισμένος ἐπὶ ὀκτὼ καὶ πλέον μῆνας καὶ ἀπελύθη διὰ λόγους τοὺς ὁποίους δὲν δύναμαι νὰ ἀναφέρω, οὐδὲ τὰ μέσα τὰ ὁποῖα κατεβλήθησαν πρὸς τοῦτο.

§94Σ. ΣΙΜΟΣ. Ὄχι νὰ τὰ ἀναφέρητε, κύριε.

§95Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀπελύθη ἐκ τοῦ Ὑπουργείου διὰ τὰς καταχρήσεις καὶ διὰ διαγωγὴν ἀναξίαν εἰς δημόσιον ὑπάλληλον.

§96Σ. ΣΙΜΟΣ. Ὄχι. Δὲν ἀπελύθη δι’ αὐτό.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει.

§98Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι ἔχετε μεγάλην ἱκανότητα νὰ θεωρῆτε τοὺς ἄλλους πολὺ ἀφελεῖς. Ὡμίλησεν ὁ κ. πληρεξούσιος Ἰωαννίνων περὶ τῆς κ. Μιχαλοπούλου. Ὁμολογῶ ὅτι ἡ κυρία αὐτὴ εἶναι ἀγαθή, ἀγαθωτάτη καὶ καλὴ οἰκοκυρά, δὲν εἶχεν ὅμως καμμίαν σχέσιν οὐδὲ μὲ τὴν περίθαλψιν οὐδὲ μὲ τὴν ἐποπτείαν τῶν βοηθημάτων. Ἡ κυρία αὐτὴ ἠσχολεῖτο μὲ τὰς πολιτικὰς ζυμώσεις, μὲ τὰς ὁποίας ἠσχολεῖτο καὶ ὁ τότε Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως. Ἐγύριζε τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα καὶ ἠπείλει τοὺς διαφόρους Ὑπουργούς. Πολλοὶ ἐξ ὑμῶν θὰ ἠξεύρητε πολλὰ καὶ θὰ παρηκολουθήσατε τὴν δρᾶσιν τῆς κυρίας αὐτῆς. Τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Περιθάλψεως ἦτο δι’ αὐτὴν ἐντελῶς ξένον. Ἦτο ἓν ἀληθὲς σκάνδαλον ὄχι μόνον ὁ διορισμός της, ἀλλὰ καὶ ἡ δρᾶσίς της.

§99Σ. ΣΙΜΟΣ. Τί ἔχετε νὰ ἀναφέρητε;

§100Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὡμίλησεν ὁ κ. πληρεξούσιος καὶ σᾶς εἶπε μετὰ καταπληκτικῆς ἀφελείας ὅτι γνωρίζετε ὅτι ἔπαυσε νὰ εἶναι ἰδιοκτήτης καὶ διευθυντὴς τῆς «Πατρίδος». Ἀλλά, κ. πληρεξούσιοι, πιστεύει κανεὶς ἐξ ὑμῶν ὅτι ἔπαυσέ ποτε νὰ εἶναι διευθυντὴς μέχρι τῆς προχθέ, ὁπότε ἐπώλησε τὴν ἐφημερίδα του; Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους τοὺς παροικοῦντας εἰς Ἱερουσαλὴμ ὅτι μόλις πρὸ τριῶν μηνῶν ἐπώλησεν ἐκπνέουσαν τὴν ἐφημερίδα του καὶ ὅτι μέχρι τῆς ἡμέρας ἐκείνης διετέλει ἰδιοκτήτης μοναδικὸς αὐτῆς.

§101Σ. ΣΙΜΟΣ. Ἐκδότης ὅμως ὄχι.

§102Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Καὶ ἐκδότης. Δὲν ἔπαυσε ποτὲ νὰ διευθύνῃ τὴν ἐφημερίδα του.

§103Σ. ΣΙΜΟΣ. Ἐκδότης ὄχι.

§104Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἶπεν ὁ κ. πληρεξούσιος ὅτι παρεπονέθη διὰ μίαν ἀναφοράν, διὰ τῆς ὁποίας εἶχον ζητήσει νὰ γίνῃ ἔλεγχος τῆς Ἐπιτροπῆς ὡς νομικοῦ προσώπου, ὄχι διότι εἶχον ὑποψίας ὅτι ἔκαμαν καταχρήσεις οἱ κ. κ. Μπενάκης καὶ Δέλτας, ἀλλὰ διότι εἶχον κάμει καταχρήσεις οἱ γραμματεῖς καὶ διάφοροι γραφεῖς, οἱ ὁποῖοι διηύθυνον τὴν Ἐπιτροπὴν χωρὶς νὰ λαμβάνουν γνῶσιν οὔτε ὁ κ. Μπενάκης οὔτε ἄλλα μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα παρηκολούθουν τὰς ἐργασίας ἐντελῶς ἐρασιτεχνικῶς. Ἐπὶ μίαν πενταετίαν ἡ Ἐπιτροπὴ διεχειρίσθη ὁλόκληρα ἑκατομμύρια ἐκ δωρεῶν, ἐκ κληροδοτημάτων καὶ ἄλλων χωρὶς νὰ γίνῃ κανεὶς ἔλεγχος οὔτε ἐκ μέρους τῆς Ἐπιτροπῆς οὔτε ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Ἐζήτησα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ν’ ἀποστείλῃ δύο ὑπαλλήλους ὄχι νὰ ἀνατεθῇ εἰς ἐμέ, διότι ἐγὼ εἶμαι ἀνίκανος νὰ ἐξελέγξω τοιοῦτον ἔργον, καὶ ἠρνήθη ὁ κ. Ὑπουργός. Μετὰ διετίαν ὅμως παραδόξως ἐπληροφορήθην ὅτι ὁ ἔλεγχος ἔγινεν.

§105Σ. ΣΙΜΟΣ. Δὲν ἀνῆκεν εἰς ὑμᾶς.

§106Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἰς ἐμὲ ἀνῆκε. Λοιπὸν ἔμαθον παραδόξως ὅτι ἔγινεν ἔλεγχος ἐν ὑπηρεσίᾳ τὴν ὁποίαν ἐγὼ διηύθυνον καὶ ἐγὼ εἶχον τὰ στοιχεῖα διὰ νὰ τὰ δώσω πρὸς ἔλεγχον.

§107Α. ΠΡΑΝΤΟΥΝΑΣ. Ἀφοῦ εἴπετε ὅτι εἶσθε ἀνίκανος...

§108Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἠρώτησα πῶς συνέβη τοῦτο καὶ ἐπληροφορήθην ὅτι ὁ ἰδιαίτερος γραμματεὺς καὶ βοηθὸς τοῦ διαχειριστοῦ τῆς Πατρίδος τοῦ κ. Σίμου καὶ ὄχι τῆς Ἑλλάδος, ἔστειλεν ἔγγραφον διὰ τοῦ ὁποίου συνιστᾶτο Ἐπιτροπὴ νὰ ἐξελέγξῃ τὸ ἔργον τῆς παλαιᾶς Ἐπιτροπῆς τοῦ πολέμου καὶ πράγματι προσελήφθη ὁ τότε διευθυντὴς τοῦ Γεν. Λογιστηρίου διὰ νὰ διανεμηθοῦν αἱ 10000 δραχμαί. Τοῦ γεγονότος τούτου ἔλαβε γνῶσιν ἐξωδίκως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἐτιμώρησε τοὺς ὑπαλλήλους. Κατήγγειλα τὸ γεγονὸς εἰς τὸν κ. Σῖμον, ὁ ὁποῖος ἠννόησε καλῶς περὶ τίνος ἐπρόκειτο, ἀλλὰ ἀγρὸν ἠγόρασεν, ὅπως ἠγόραζεν ἀγρὸν καὶ ὅταν τοῦ κατηγγέλλοντο.

§109Σ. ΣΙΜΟΣ. Ἀλήθειαν λέγετε· ὅταν σᾶς κατήγγειλα δὲν ἔλαβον τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ λάβω.

§110Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ὡμίλησεν ὁ κ. πληρεξούσιος Ἰωαννίνων περὶ ἑνὸς Καριτζοπούλου, ὁ ὁποῖος εἶναι ἄριστος νέος, ἡ διανοητική του ὅμως κατάστασις δὲν τῷ ἐπέτρεπε νὰ ἀναλάβῃ δημοσίαν ὑπηρεσίαν, διότι εἶχε πάθει τὰς φρένας. Ὁ κ. Καριτζέπουλος διωρίσθη γραμματεὺς αʹ τάξεως ἦτο δὲ εἰς τοιαύτην κατάστασιν, ὥστε δὲν ἠδύνατο νὰ ἐκτελέσῃ οὐδεμίαν ὑπηρεσίαν. Θὰ προσκομίσω τὰ πιστοποιητικὰ τὰ ἀπαραίτητα. Μετὰ 15 ἡμέρας ἀκριβῶς καταλαμβάνεται ὑπὸ μανίας καὶ ὁδηγεῖται εἰς τὸ φρενοκομεῖον καὶ ἐνῷ εὑρίσκετο εἰς τὸ φρενοκομεῖον τοῦ ἐκοινοποιήθη προβιβασμὸς εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ τμηματάρχου. Ὁ κύριος αὐτὸς ἐπληρώνετο ἐπὶ 1½ ἔτος ὡς ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου καὶ ὑπεγράφοντο καταστάσεις ἐκ μέρους τοῦ στενωτάτου συγγενοῦς τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο καὶ πάλιν ἔμεινα κατάπληκτος, κύριοι πληρεξούσιοι, ὅταν ἤκουσα τὸν κ. πληρεξούσιον Ἰωαννίνων νὰ λέγῃ ὅτι τοῦ ὑπεκλάπη ἡ ὑπογραφὴ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ πρώτου ἐξαδέλφου τοῦ ἐν φρενοκομείῳ εὑρισκομένου, τοῦ λαμβάνοντος τακτικὰ μισθόν, τοῦ διορισθέντος πρώτου ἐξαδέλφου ἐν γνώσει ὅτι εὑρίσκετο εἰς τὸ φρενοκομεῖον, ὅτι δὲν εἶχε τὰς φρένας σώας, τοῦ πρώτου ἐξαδέλφου, τὸν ὁποῖον προήγαγον, τοῦ πρώτου ἐξαδέλφου, διὰ τὸν ὁποῖον ἐχορηγήθη κονδύλιον ἐκ δραχμῶν 360 μηνιαίως μὲ τὴν δικαιολογίαν ὅτι εἶναι πρόσφυξ. Θὰ φέρω τὰ πιστοποιητικά.

§111Σ. ΣΙΜΟΣ. Νὰ τὰ φέρητε διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι δὲν λέγετε τὴν ἀλήθειαν.

§112ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Διατί δὲν τὰ κατηγγείλατε;

§113Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Τὰ κατήγγειλα. Ὁ κ. Σῖμος εἶπε, διὰ νὰ δημιουργήσῃ μίαν ἐντύπωσιν ἐν τῇ γνωστῇ ἀφελείᾳ του, ὅτι ἐγὼ εἶχον μεταβάλει τὸ γραφεῖόν μου εἰς ἐκλογικὸν γραφεῖον. Πρὸς τοῦτο ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐπεσκέφθησαν τὸ γραφεῖόν μου, ὡς καὶ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως καὶ ἐκείνους τοὺς ὁποίους κατεδίωξα ἀμειλίκτως καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ βεβαιώσωσιν ὅτι εἰργαζόμην ἐπὶ 24ωρον χωρὶς νὰ μεταδῶ τὴν νύκτα εἰς τὴν οἰκίαν μου. Ὁ κ. ἐξ Ἰωαννίνων συνάδελφος εἶπε καὶ ἄλλας ἀνακριβείας, ὅτι εἶμαι αὐθαίρετος.

§114Α. ΤΡΑΧΗΛΗΣ. Ποίαν ἐργασίαν ἐκάμνετε πρίν σᾶς πάρῃ ὁ κ. Σῖμος;

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς.

§116Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἀπαξιῶ νὰ σοὶ ἀπαντήσω. Εἶπεν ὅτι ἠξίωσα νὰ μεταβῶ εἰς περιοδείαν καὶ ἐξηναγκάσθην εἰς παραίτησιν. Δὲν ἠξίωσα νὰ μεταβῶ εἰς περιοδείαν, οὔτε ἐξηναγκάσθην εἰς παραίτησιν, παρῃτήθην πρὸ 30 ἡμερῶν πρὸ τῶν ἐκλογῶν καὶ κατῆλθον ὡς ὑποψήφιος συμφώνως μὲ τὸν νόμον. Τοῦτο τὸ μαρτυρεῖ ἡ Ἐφημερὶς τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἐδημοσιεύθη ἡ παραίτησίς μου. Καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἐπιμένω εἰς τὴν χθεσινήν μου δήλωσιν καὶ φρονῶ ὅτι ἔχει ὑποχρέωσιν καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Συνέλευσις νὰ συστήσῃ Ἐπιτροπήν, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ ἀνατεθῇ ἡ ἐκκαθάρισις τοῦ ἔργου τῆς Περιθάλψεως διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ποῖον ὑπῆρξε τὸ ἔργον καὶ ποῖοι ἐφάνησαν ἀνάξιοι τοῦ ἀξιώματος τὸ ὁποῖον τοῖς ἐνεπιστεύθη ἡ Πολιτεία.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ παρεμπεσόντος προσωπικοῦ ζητήματος κηρύσσεται περατωμένη. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας — Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τοῦ ἀπὸ 17 Αὐγούστου 1923 Ν. Δ. περὶ καθορισμοῦ ὑποχρεώσεων ἀνυποτάκτων καὶ λιποτακτῶν». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). — Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποζημιώσεως ἐπιταχθέντων ὀθωμανικῶν κτημάτων ἐν Δ. Θράκῃ». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). — Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μονιμοποιήσεως ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν ἐν τῷ Στρατῷ». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως θέσεως νομικοῦ συμβούλου ἐπὶ τῶν μουσουλμανικῶν ὑποθέσεων παρὰ τῇ Γενικῇ Διοικήσει Θράκης» (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ νόμου 3030 περὶ φαρικῶν τελῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποκτήσεως τῆς ἑλληνικῆς ἰθαγενείας ὑπὸ τῶν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν προσφυγόντων Ἑλλήνων τὸ γένος ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας καὶ Θράκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως καὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ ΧΝΘʹ νόμου περὶ ναυτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 15 Δεκεμβρίου 1923 Ν. Δ. περὶ ἐκδόσεως Β. Διαταγμάτων προβλεπομένων ὑπὸ τῶν ͵ΓϠΘʹ καὶ ͵ΓϠΙʹ νόμων περὶ ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Π. Ναυτικοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτελέσεως ἐπισκευῶν τῶν λουτρικῶν καταστημάτων τῆς κοινότητος Λουτρακίου–Περαχώρας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Μαδρίτῃ τῇ 30 Νοεμβρίου 1920 συνομολογηθείσης διεθνοῦς συμφωνίας περὶ τῆς ὑπηρεσίας τῶν εἰσπράξεων διὰ τοῦ ταχυδρομείου, τοῦ τελικοῦ Πρωτοκόλλου καὶ τοῦ Κανονισμοῦ ἐκτελέσεως τῆς εἰρημένης συμφωνίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). —Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῆς Ταμιακῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Στρατοῦ».

§118Α. ΠΡΕΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§120Α. ΠΡΕΚΑΣ. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν ἐπιζητεῖται ἡ ψήφισις νέου τινὸς νόμου. Καὶ ἐκ τῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἀπὸ αὐτὸ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον προφανῶς συνάγεται ὅτι ζητεῖται ἁπλῶς ἡ παράτασις προθεσμίας πρὸς ἐκτέλεσιν νόμου προϋπάρχοντος, παράτασις προθεσμίας πρὸς ἐκτέλεσιν νομοθετικοῦ Διατάγματος τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1923 περὶ καταργήσεως τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος. Ἐδημοσιεύθη νομοθετικὸν Διάταγμα κατὰ Ὀκτώβριον τοῦ 1923, δυνάμει τοῦ ὁποίου καταργεῖται ἡ ταμιακὴ τοῦ Στρατοῦ ὑπηρεσία. Ἀλλὰ διὰ λόγους τεχνικοὺς παρενεβλήθη διάταξις εἰς τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο, καθ’ ἣν ἔπρεπε νὰ συντελεσθῶσι πράξεις τινὲς ἐσωτερικαὶ κατόπιν Β. Διαταγμάτων ἐκδοθησομένων ἐντὸς 15 ἡμερῶν. Τὰ Διατάγματα ἐκεῖνα δὲν ἐξεδόθησαν καὶ συνεπῶς τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ἠτόνησεν. Ἔρχεται λοιπὸν σήμερον τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἵνα δώσῃ καὶ αὖθις ζωὴν εἰς τὸ νομοθέτημα ἐκεῖνο καὶ συνεπῶς τὴν δύναμιν τῆς ἐκτελέσεως. Δι’ αὐτὸ ὑποβάλλεται τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τὴν ὁποίαν θίγει ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Πατρῶν κ. Γκότσης δέον νὰ ἐξετασθῇ: ἂν δηλονότι καὶ διδομένης τῆς διὰ τοῦ νομοσχεδίου ζητουμένης παρατάσεως δύναται, κατὰ νόμον, νὰ ἀναζήσῃ τὸ νομοθετικὸν ἐκεῖνο Διάταγμα, τὸ ὁποῖον ἠτόνησε καὶ δὲν ἐξετελέσθη, παρελθούσης τῆς ταχθείσης διὰ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτοῦ προθεσμίας. Ὡς γνωστόν, κύριοι πληρεξούσιοι, διὰ τοῦ νόμου 1010 τοῦ 1917 ἐθεσπίσθησαν δύο θεσμοὶ θεμελιώδεις ἐν τῷ στρατεύματι, ὁ θεσμὸς τοῦ προληπτικοῦ ἐλέγχου τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ ὁ θεσμὸς τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος. Αὐτοὶ οἱ δύο θεσμοὶ ἦσαν καὶ εἶναι πάντοτε ἀλληλένδετοι, ἐπετέλεσαν δὲ σημαντικὴν πρόοδον ἐν τῇ τελευταίᾳ νομοθεσίᾳ. Σημειωτέον ὅτι περὶ τοῦ ἑνὸς τῶν θεσμῶν τούτων, τοῦ ἀφορῶντος τὸν ἔλεγχον τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, ἐγένετο σκέψις καταργήσεως ἄλλοτε, ἀλλ’ εὐτυχῶς οὗτος δὲν κατηργήθη. Σήμερον ζητεῖται ἡ κατάργησις τοῦ ἑτέρου σκέλους τοῦ νόμου 1010, τουτέστι τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος. Νομίζω ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς 1010 θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ συνολικῶς καὶ ἰδίᾳ ἂν ἡ κατάργησις τοῦ ἑνὸς σκέλους αὐτοῦ δὲν θὰ ἔβλαπτεν ὁπωσδήποτε καὶ τὸ ἀπομένον ἕτερον σκέλος τοῦ αὐτοῦ νόμου, περὶ ἐλέγχου τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Ἐγὼ θὰ ἐξετάσω ἁπλῶς καὶ μόνον τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ Στρατοῦ καὶ παρατηρῶ ὅτι ἡ προτασσομένη τοῦ νομοσχεδίου ἔκθεσις λέγει (ἀναγινώσκει): Ἡ κατάργησις τῆς ὑπηρεσίας ταύτης κατεδείχθη ὡς ἀναγκαία, διότι κατὰ τὴν εἰρηνικὴν περίοδον αἱ δαπάναι εἰς ἃς ὑποβαλλόμεθα διὰ τὴν διατήρησίν της εἶναι μεγάλαι, τὸ δὲ καὶ διότι ἡ κυριωτέρα της ἀποστολή, ὁ διὰ μετρητῶν ἐφοδιασμὸς τῶν στρατιωτικῶν μονάδων καὶ σχηματισμῶν, εὐχερῶς δύναται νὰ ἐνεργῆται παρὰ τῶν ἐπαρχιακῶν ταμείων τοῦ Κράτους κλπ.». Ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ διαφωνῶ καὶ πρὸς τὸ ἓν καὶ πρὸς τὸ ἕτερον τῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου σημεῖον. Καὶ πρωτίστως ἐπικαλοῦμαι τὴν μνήμην ἐκείνων ὅσοι γνωρίζουν ὅτι πρὸ τῆς ἱδρύσεως τοῦ θεσμοῦ τῆς ταμιακῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας ὑπῆρχεν ὁ θεσμὸς τῶν στρατιωτικῶν διαχειριστῶν, ὁ ὁποῖος καὶ πάλιν ἐπανέρχεται ἐν ἰσχύϊ, καταργουμένου τοῦ θεσμοῦ τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος. Ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ νόμου τῶν διαχειριστῶν ἐν τῷ στρατεύματι πολλὰ ἔκτροπα εἶχον παρατηρηθῆ, ἀλλὰ τὸ σπουδαιότερον ὅτι ἡ ὑπηρεσία, τόσον ἡ στρατιωτικὴ ὅσον καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ἦτο ἀδύνατον νὰ κατατοπισθῇ εἰς τὴν ἔκτασιν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ νὰ παρακολουθῇ τὴν ἀπόδοσιν τῶν εἰς χεῖρας τῶν στρατιωτικῶν διαχειριστῶν εὑρισκομένων ὀγκωδεστάτων προκαταβολῶν. Καὶ εἶναι γνωστόν, κ. πληρεξούσιοι, ὅτι ἀκόμη δὲν ἔχουν καθορισθῆ αἱ δαπάναι τῶν πολέμων 1912 καὶ 1913, καὶ δὲν εἶναι γνωστόν τὸ ποσὸν ἐπακριβῶς εἰς τὸ ὁποῖον ἀνῆλθον αἱ δαπάναι αὐτῶν τῶν πολέμων. Ἀντιθέτως εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι διὰ τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος ἐπιτυγχάνεται ἀσφαλῶς τοῦτο, ἐφόσον ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις τοῦ Δημοσίου Λογιστικοῦ, ἀπὸ τῆς ὁποίας ἐξαρτᾶται ἡ διοίκησις τῆς ὅλης στρατιωτικῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας, ἔχει τὰ στοιχεῖα καὶ δύναται νὰ εἶναι ἐνήμερος, οὐχὶ κατ’ ἔτος, οὐχὶ κατὰ μῆνα, ἀλλὰ κατὰ δεκαήμερον, τῆς καταστάσεως τῶν δαπανῶν τοῦ στρατεύματος. Βεβαίως ὁ θεσμὸς τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας ἐν τῷ στρατεύματι δὲν εἶναι τὸ τέλειον, ἔχων τὰ ἐλαττώματά του, εἴτε ὀργανικὰ εἶναι ταῦτα εἴτε καὶ προσωπικά. Ἀλλὰ θὰ ἦτο εὔκολον νὰ διορθωθῇ καταλλήλως, ἀναγνωρίζω δὲ καὶ ἐγὼ ὅτι ἐν τῷ ὀργανισμῷ ὑπάρχουν καὶ ἐλαττώματα ἐξ ὧν σοβαρώτατον θεωρῶ τὴν ἀνεπάρκειαν τοῦ προσωπικοῦ ἐπιθεωρήσεως. Ἐὰν εἰς τὸ προσωπικὸν ὑπάρχῃ τι τὸ ἐλαττωματικόν, δὲν εἶναι δύσκολον καθόλου καὶ αὐτὸ νὰ θεραπευθῇ. Ἄς διαταχθῇ ἐκκαθάρισις τοῦ προσωπικοῦ καὶ ἂν ὑπάρχουν ἐν αὐτῷ στοιχεῖα ἄχρηστα νὰ ἀπορριφθοῦν. Τοῦτο ὅμως δὲν συντρέχει παντάπασιν εἰς τὸ νὰ προσχωρήσωμεν εἰς τὴν ἀντίληψιν ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ ὁ θεσμὸς τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας ἐν τῷ στρατεύματι. Ἔρχομαι νὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα τῶν δαπανῶν. Καθὼς παρετήρησα καὶ ἀνέγνωσα ἐν τῇ ἐκθέσει τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ὁ πρῶτος λόγος ὁ ὁποῖος συνηγορεῖ ὑπὲρ τῆς καταργήσεως εἶναι ὅτι αἱ δαπάναι εἶναι μεγάλαι. Ἄς ἐξετάσωμεν ἤδη τὰς δαπάνας, ὁποῖαι εἶναι, καὶ πῶς θὰ διαμορφωθῶσιν αὗται μετὰ τὴν κατάργησιν τῆς ταμιακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος. Ἔχω ἀριθμούς τινας καὶ θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργὸν καθὼς καὶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ἐὰν εἶχον τὴν καλωσύνην, νὰ προσέξουν καὶ νὰ ἐξετάσουν καὶ ἐπαληθεύσουν αὐτούς. Ἡ ταμιακὴ ὑπηρεσία τοῦ στρατεύματος ἀπαρτίζεται ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): Δύναμις ταμιακῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ Αʹ. Προσωπικὸν τακτικόν Εἷς κεντρικὸς ταμίας, ἀντισυνταγματάρχης. Δύο ἐπιθεωρηταί, ταγματάρχαι. Ἐννέα ὑποταμίαι αʹ τάξεως, λοχαγοί. Ἐννέα ταμίαι, ταγματάρχαι. Δεκατρεῖς ὑποταμίαι βʹ τάξεως, ὑπολοχαγοί. Βʹ. Ἐφεδρικὸν Προσωπικόν Εἰκοσιεννέα ὑποταμίαι γʹ τάξεως (ἀνθυπολοχαγοί) κλάσσεως 1920, 1921 καὶ 1922. Δεδομένου ὅμως ὅτι ἐπίκειται ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν ἡ ἀπόλυσις τῶν ἀνηκόντων εἰς τὰς κλάσεις 1920 καὶ 1921, ἅτε μὴ ἐχούσης τῆς ὑπηρεσίας πλέον ἀνάγκην αὐτῶν, ἀπομένουσι μόνον οἱ τῆς κλάσεως 1922, 16 τὸν ἀριθμόν, οὓς καὶ δέον νὰ ὑπολογίσωμεν. Ἐτήσια ἔξοδα ταμειακῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ

Ἔξοδα ὑπηρεσίας ταμείων Στρατοῦ Ὄντως δεδομένου ὅτι ἅπαν τὸ κατώτερον προσωπικόν (κλητήρων δηλαδή, ὑπηρετῶν κλπ.) ἀποτελεῖται ἐκ στρατιωτῶν, οὐδὲν ἄλλο ἔξοδον, πλὴν τῶν γραφικῶν ἐξόδων ἐκ δραχμῶν 100 μηνιαίως κατὰ ταμεῖον, βαρύνει τὴν ὑπηρεσίαν τῶν στρατιωτικῶν ταμείων, οὕτω δ’ ἔχομεν ἔξοδα ὑπηρεσίας τὰ ἑπόμενα:

Διὰ τοῦ ἀπὸ 13)10)1923 Ν. Δ. ἱδρύονται τέσσαρα ἐπαρχιακὰ ταμεῖα αʹ τάξεως, ἅτινα συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 4 δύνανται νὰ ἔχωσι τὴν ἑπομένην σύνθεσιν:

Συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 4 τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος ἐννέα ἐκ τῶν ἐπὶ βαθμῷ ταγματάρχου ὑπηρετούντων ἐν τῇ ταμειακῇ ὑπηρεσίᾳ Στρατοῦ καὶ ἅπαντες οἱ ἔφεδροι ὑποταμίαι μετενεχθήσονται ἐπὶ τῇ δηλώσει των εἰς τὸ ἀνασυνιστώμενον Σῶμα Διαχειρίσεως, εἰς ὃ θὰ ἔχωμεν τὴν ἑξῆς ἐπὶ πλέον δαπάνην:

Ἀνακεφαλαιοῦντες οὕτω τοὺς ἀριθμοὺς τούτους συμπεραίνομεν ὅτι, ἐνῷ αἱ δαπάναι πρὸς ἐφαρμογὴν τοῦ ἀτονήσαντος Νομοθετικοῦ Διατάγματος τῆς 13ης Ὀκτωβρίου 1923 ἀνέρχονται εἰς Δρχ. 1.352.760 Αἱ δαπάναι τῆς στρατιωτικῆς ταμειακῆς ὑπηρεσίας ἀνέρχονται εἰς Δρχ. 980.160 Θὰ ἔχωμεν δὲ συνεπῶς, ἐφαρμοζομένου τοῦ ἀτονήσαντος Νομοθετικοῦ Διατάγματος, ἐπὶ πλέον δαπάνην Δρχ. 372.600 Κατὰ τοὺς ἀριθμοὺς τούτους, ἐξ ὧν ἐμφαίνονται τὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα ἀπορροφᾷ ἡ στρατιωτικὴ ταμειακὴ ὑπηρεσία καὶ τὰ ποσὰ τὰ ἀπαιτηθησόμενα διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἀτονήσαντος Ν. Δ. τῆς 13–10–23, ἐπαναλαμβάνω, κ.κ. πληρεξούσιοι, ὅτι, ἐνῷ τὸ σύνολον τῶν δαπανῶν διὰ τὴν ταμειακὴν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατεύματος ἀνέρχεται εἰς 980.160 δραχ., κατὰ τὸ Ν. Δ. εἰς τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον νὰ δώσῃ ζωήν, συνιστῶνται τέσσαρα νέα ταμεῖα, ταμεῖα ἐπαρχιακὰ μὲ διευθυντάς, μὲ λογιστάς, μὲ κλητῆρας κλπ. Θὰ ἔχωμεν δὲ ἔξοδα διὰ τὰ τέσσαρα αὐτὰ ταμεῖα 684 χιλιάδας δραχμῶν ἐτησίως, θὰ ἔχωμεν δὲ πάντοτε κατὰ τὸ Ν. Δ. εἰς τὸ ὁποῖον προτιθέμεθα νὰ δώσωμεν ζωήν, προσθήκην 10 λογιστῶν πρὸς 1600 δραχ. τὸν μῆνα ἕκαστον 192.00 δραχ. καὶ λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι 9 ἐκ τῶν 11 ταμιῶν (ταγματαρχῶν καὶ 15 ἔφεδροι ὑποταμίαι θὰ εἰσαχθῶσι καὶ πάλιν εἰς τὸν κλάδον τῆς διαχειρίσεως τοῦ χρηματικοῦ ἐν τῷ στρατεύματι, ἡ δὲ δι’ αὐτοὺς ἐτησία δαπάνη ἀνέρχεται εἰς 476.760 δρ., ἔχομεν σύνολον δαπανῶν δημιουργουμένων 1.352.760 δρ., ἄρα ἔχομεν διαφορὰν δαπανῶν 372 χιλιάδας δρ. ἐπὶ πλέον τοῦ συνόλου τοῦ διὰ τὴν ταμειακὴν ὑπηρεσίαν στρατοῦ δαπανωμένου ποσοῦ. Ἀλλ’ ἀσχέτως πρὸς τοὺς ἀριθμούς, κύριοι, παρατηρῶ ὅτι τὸ Ν. Δ. ἀποβλέπει μετὰ στοργῆς ὡς ὤφειλε νὰ ἀποβλέψῃ εἰς τὸ ὑπάρχον προσωπικὸν τῆς ταμειακῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατεύματος καὶ δὲν τοὺς ῥίπτει βεβαίως εἰς τὸν δρόμον, ἀλλὰ τοὺς φέρει καὶ πάλιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους. Δι’ αὐτὸ προνοεῖ τὸ Νομοθετικὸν ἐκεῖνο Διάταγμα ὅτι ὅσοι ἐξ αὐτῶν θέλουν δύνανται νὰ καταλάβουν θέσιν ἐν τῷ στρατεύματι ὡς ἀξιωματικοὶ τῆς διαχειρίσεως ἁρμοδιότητος Ἐπιμελητείας, ὅσοι δὲ πάλιν δὲν θέλουν καὶ προτιμοῦν τὴν πολιτικὴν ὑπηρεσίαν δύνανται νὰ καταλάβουν θέσεις, εἴτε ἐν τῷ Γενικῷ Λογιστηρίῳ, ἐὰν ὑπάρχουν κεναί, ἐὰν δὲ δὲν ὑπάρχουν, νὰ δημιουργηθοῦν, εἴτε εἰς τὴν ἐπαρχιακὴν ταμειακὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, πλὴν τῶν δαπανῶν τῶν διὰ τῆς συστάσεως νέων ταμείων προερχομένων, θὰ ἔχωμεν καὶ τὴν δαπάνην, ἡ ὁποία θέλει προκύψει ἐκ τῆς προσκολλήσεως, οὕτως εἰπεῖν, εἰς τὰς τάξεις τῶν οἰκονομικῶν ἀξιωματικῶν, τῶν λεγομένων διαχειριστῶν τοῦ στρατεύματος, καὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἀνήκουν σήμερον εἰς τὸν κλάδον τῆς ταμειακῆς ὑπηρεσίας Στρατοῦ. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, κ. πληρεξούσιοι, ἀλλὰ καὶ κάτι τι ἄλλο, τὸ ὁποῖον ὀργανικῶς ἴσως θὰ ἔθιγε καὶ τὸ στράτευμα. Εἶναι τοῦτο, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἐκ τῆς ταμειακῆς ὑπηρεσίας προερχόμενοι θὰ ἔλθουν εἰς τὸ ἀριστερόν μὲν τῶν ταγματαρχῶν, εἰς τὸ δεξιὸν ὅμως πάντως τῶν λοχαγῶν καὶ οὕτω θὰ ἔχωμεν λοχαγοὺς διαχειριστὰς ἀρχαιοτέρους καὶ ἐν τούτοις εἰς τὸ δεξιὸν αὐτῶν θὰ ὑπηρετοῦν οἱ νεώτεροί των, τέως στρατιωτικοὶ ταμίαι. Δι’ ὅλους τοὺς λόγους αὐτοὺς κρίνω ὅτι δὲν θὰ ἦτο σκόπιμον σήμερον Ν. Δ. τὸ ὁποῖον φυσιολογικὰ ἠτόνησε νὰ θελήσωμεν νὰ τὸ ἀναστήσωμεν. Τὸ Νομοθετικὸν αὐτὸ Διάταγμα ἂς ἀφεθῇ νὰ κοιμᾶται ἐκεῖ ὅπου κοιμᾶται. Ἐὰν δὲ ἡ ταμειακὴ ὑπηρεσία τοῦ στρατεύματος παρουσιάζῃ ἐλλείψεις, καὶ ὁμολογῶ καὶ ἐγὼ ὅτι παρουσιάζει τοιαύτας, εἴτε ὀργανικὰς εἴτε ἐν τῷ προσωπικῷ ἐξ οὗ ἀποτελεῖται, ὑπάρχει τρόπος καὶ τρόπος εὐχερὴς νὰ διορθωθοῦν.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλογερᾶς.

§122Ι. ΚΑΛΟΓΕΡΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νόμου παρουσιαζόμενον ὑπὸ τὴν μορφὴν νὰ θέσῃ ἐν ἰσχύϊ Νομοθετικὸν Διάταγμα τὸ ὁποῖον ἐπίτηδες παρὰ τῆς ὑπηρεσίας ἀφέθη νὰ ἐκπνεύσῃ, ἐνῷ παρουσιάζεται ὡς ἁπλοῦν, ἐνέχει βαθυτάτην σημασίαν. Συνδέεται ἀρρήκτως μὲ μίαν ὑπηρεσίαν τοῦ στρατεύματος, μὲ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν διαχειριστῶν. Πρό τινος χρόνου ἐν Ἑλλάδι εἴχαμε καὶ ὡς ἔτυχεν ἐλειτούργει τὸ Οἰκονομικὸν λεγόμενον Σῶμα. Διὰ μίαν στιγμὴν διῃρέθη τὸ Σῶμα τοῦτο κατὰ τὰ ἰσχύοντα πανταχοῦ εἰς Σῶμα Ἐπιμελητείας καὶ εἰς Σῶμα διαχειριστῶν. Μετὰ παρέλευσιν ὀλίγου χρόνου ἐγκαθιδρύθη ἡ ὑπηρεσία ἡ λεγομένη ταμειακή. Καὶ ἦλθον ὑπάλληλοι ἐξαρτώμενοι ἐκ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν βαθμούς, μάλιστα δὲ πρὸ ὀλίγου χρόνου τινὲς τούτων ἀπέκτησαν βαθμοὺς ἐν ἐλαχίστῳ χρονικῷ διαστήματι καὶ δι’ ἐλαχίστην ὑπηρεσίαν. Καὶ ἤδη ἔρχεται ἡ ὑπηρεσία καὶ, χωρὶς νὰ ἴδῃ κἄν πῶς συνδέονται μεταξύ των τὰ ζητήματα, καταργεῖ τὸ ταμειακὸν Σῶμα καὶ αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν τοὺς βαθμοὺς αὐτοὺς τίθενται εἰς τὸ δεξιὸν τῶν διαχειριστῶν. Συνεπῶς αὐτοὶ τοὺς ὁποίους εἶχον ἐγκαθιδρύσει πρὸ πολλοῦ καὶ ἐξυπηρέτουν τὴν ὑπηρεσίαν ἔρχονται καὶ ζητοῦν ἄλλους οἱ ὁποῖοι ἐξετέλουν ἐν οἱῳδήποτε σταδίῳ ὑπηρεσίαν, νὰ λαμβάνουν τοὺς βαθμοὺς τοὺς ὁποίους ἐκαραδόκουν καὶ περιέμενον νὰ προβιβασθοῦν ἡμέρᾳ τῇ ἡμέρᾳ. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῶσιν αὐτὰ τὰ πράγματα ἄνευ μελέτης σοβαρᾶς, ἄνευ ρυθμίσεως τῶν στρατιωτικῶν ζητημάτων ἐπὶ τῇ βάσει προγράμματος σταθεροῦ, βιωσίμου, τὸ ὁποῖον νὰ παρέχῃ τὰς ἐγγυήσεις ὅτι δύναται πράγματι νὰ ζήσῃ καὶ νὰ παράσχῃ ἐγγυήσεις καὶ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ εἰς τὰ ἄτομα τὰ ὁποῖα εἰσέρχονται εἰς τὸν κλάδον αὐτὸν μὲ τὴν ἐλπίδα ὅτι δὲν θὰ ἐμπορεύωνται τὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλὰ θὰ ἀποκτήσουν ἕνα βαθμὸν ὁ ὁποῖος θὰ εἶναι θετικὸς καὶ ὁ ὁποῖος θὰ παρέχῃ τὰ ἐχέγγυα, ὅτι θὰ προάγωνται, ὅταν ἔρχωνται οἱ ἄλλοι καὶ λαμβάνουν τοὺς βαθμοὺς τοὺς ὁποίους αὐτοὶ ἤλπιζον νὰ λάβουν; Πιθανὸν νὰ θέλῃ κατάργησιν ἡ ταμειακὴ ὑπηρεσία καὶ ἀσφαλῶς θέλει, ἀλλὰ δὲν δύναται ἓν νομοσχέδιον νὰ καταργῇ ἄλλο καὶ νὰ ἔρχωνται νὰ μοιράζωνται μερικοί, οἱ ὁποῖοι ἐπρόκειτο νὰ πάρουν τοὺς βαθμούς. Αὐτὰ ἔχω νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Συνελεύσεως, ὅτι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἁπλοῦν, δὲν πρόκειται περὶ ἁπλοῦ καθορισμοῦ βαθμοῦ ἀλλὰ περὶ βαθυτέρας σημασίας, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ μεγάλον ἀντίκτυπον ἐπὶ τοῦ Σώματος τῶν διαχειριστῶν.

§123Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, τὸ νομοσχέδιον νὰ ἀναβληθῇ.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§125Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις, παρακαλῶ νὰ κηρυχθοῦν κατεπείγοντα τὰ νομοσχέδια: 1) «Περὶ ἐγκαταστάσεως σιδηροδρομικῶν γραμμῶν ἀπὸ τοῦ κεντρικοῦ σταθμοῦ Θεσσαλονίκης εἰς τὸν ὁμώνυμον λιμένα». 2) «Περὶ τιμωρίας τῆς χρήσεως στρατιωτικοῦ ἐνδύματος μετὰ διάπραξιν ἀξιοποίνου πράξεως» καὶ 3) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου 2363 περὶ ἀνθυπασπιστῶν κλπ. τῆς Χωροφυλακῆς». Ὁμοίως παρακαλῶ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον τὸ σχέδιον ψηφίσματος «περὶ μὴ συμμετοχῆς τῶν ὑπ’ ἀνταλλαγὴν Μουσουλμάνων εἰς τὰς ἐκλογὰς τῶν Ἐμπορικῶν καὶ Βιομηχανικῶν Ἐπιμελητηρίων».

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον εἰς τὰς 5 μ. μ. (Ὥρα 7.30′ μ. μ.)