1921.02.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 22α

Τρίτη 16ης Φεβρουαρίου 1921

Προεδρεία κ. Κ. ΑΡΓΑΣΑΡΗ ΛΟΜΒΑΡΔΟΥ

(Ὥρᾳ 5.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ πληρεξούσιος Ραιδεστοῦ κ. Σαράντης Σαραντίδης ὅπως προσέλθῃ καὶ δώσῃ τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος τεταγμένον ὅρκον. (Προσκομισθέντος τοῦ ἱεροῦ εὐαγγελίου, ὁ πληρεξούσιος Ραιδεστοῦ κ. Σαράντης Σαραντίδης ἀνέτεινεν τὴν δεξιὰν του καὶ ἔδωκεν τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος νενομισμένον ὅρκον).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Συνέλευσιν τὰ ἑξῆς: — Ἀντιπρόσωποι τῶν πληθυσμῶν τῆς βουλγαροκρατουμένης Θράκης ὑποβάλλουσιν ἔκκλησιν πρὸς τὴν Συνέλευσιν περὶ ἀποσπάσεως των εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ παρακαλοῦσιν ὅπως προβῇ αὕτη εἰς τὴν ἐνέργειαν τῶν δεουσῶν παραστάσεων παρὰ τῇ Συνδιασκέψει τοῦ Λονδίνου.

§4Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Νὰ τυπωθῇ, κ. Πρόεδρε.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη φέρει τὰς ὑπογραφὰς ὅλων τῶν Μουσουλμανικῶν κοινοτήτων.

§6ΠΛΕΙΣΤΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. — Ὁ Κεντρικὸς Λαϊκὸς Πολιτικὸς Σύλλογος Βόλου, ἐκπροσωπῶν τὴν γνώμην ὅλων τῶν πολιτῶν τῆς ἐπαρχίας, διαμαρτύρεται κατὰ τῶν κακοβούλων διαδόσεων ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπέκαμεν ἐκ τῆς παρατάσεως τῶν στρατιωτικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ παρακαλεῖ τὴν Κυβέρνησιν ὅπως γνωρίσῃ εἰς τὴν ἐν Λονδίνῳ Ἀντιπροσωπείαν τῶν Συμμάχων, διὰ τῆς ἡμετέραν τοιαύτης, ὅτι ὁ λαὸς σύσσωμος καὶ ἀδιαίρετος εἶναι ἀποφασισμένος ὅπως ἐπιβάλῃ πάσῃ θυσίᾳ τὸν σεβασμὸν τῶν ἐθνικῶν ἡμῶν δικαίων τῶν ἀναγνωρισθέντων διὰ τῆς ὑπογραφείσης Συνθήκης τῶν Σεβρῶν. — Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Ἡρακλείου ἀναφέρει τὰ ἐκ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου τῆς ἐξαγωγῆς ἐλαίου διὰ παροχῆς ἀδειῶν κατόπιν πλειοδοσίας παρουσιαζόμενα ἄτοπα καὶ αἰτεῖται ν’ ἀποσυρθῇ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον. — Ὁ δῆμος Ταφίων αἰτεῖται ὅπως οἱ πληρεξούσιοι Κερκύρας ὑποβάλωσι νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως πάσης ἀμέσου φορολογίας. — Ὁ Γεωργικὸς Συνεταιρισμὸς Σπάρτης αἰτεῖται ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ ἐλευθέρα ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου ἢ τοὐλάχιστον νὰ ἐπιτραπῇ ἡ κατ’ ἀναλογίαν τῆς παραγωγῆς ἑκάστου νομοῦ ἐξαγωγή. — Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Σητείας αἰτεῖται ὅπως ἀποσυρθῇ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον, «περὶ παροχῆς ἀδειῶν ἐξαγωγῆς ἐλαίου διὰ πλειοδοσίας» καθόσον τοῦτο ἤθελεν ὑποδουλώσει τοὺς μικρεμπόρους εἰς μεγαλοεπιχειρηματίας κεφαλαιούχους — Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Ἱεραπέτρας, αἰτεῖται ὅπως ἀποσυρθῇ τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον, περὶ παροχῆς ἀδειῶν ἐξαγωγῆς ἐλαίου, καθόσον τοῦτο παραβλάπτει σοβαρῶς τὰ συμφέροντα τῆς παραγωγῆς τῆς ἐπαρχίας, καθίσταται δ’ ἅμα δυσχερεστάτη ἡ ἐξαγωγή. — Ἡ Ὑπάτη Ἁρμοστία Θράκης, ὑποβάλλει αἴτησιν Ἑλλήνων κατοίκων Γκιουμουλτζίνης, περὶ παροχῆς ἀποζημιώσεως, δι’ ἃς ἐπὶ Βουλγαροκρατίας ὑπέστησαν ζημίας. — Οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος Μαδαίνης τοῦ νομοῦ Μεσσηνίας ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα, δι’ οὗ αἰτοῦνται ὅπως ἡ Συνέλευσις λάβῃ πρόνοιαν περὶ κατασκευῆς τῆς ὁδοῦ Μεσσήνης– Ἀβραμίου, καθόσον μεγάλαι δυσχέρειαι προκύπτουσι λόγῳ τῆς ἐλλείψεως συγκοινωνίας τῶν κατοίκων τῆς ὡς ἄνω κοινότητος μετὰ τῆς πρωτευούσης τῆς Μεσσηνίας. — Ὁ κοινωφελὴς Σύλλογος «Ἅγιος Ἰωάννης Καλοκτένης» Θηβῶν ὑποβάλλει πρότασιν ὅπως, προκειμένου ἑορτασμοῦ τῆς Ἑκατονταετηρίδος τῆς ἐθνικῆς ἡμῶν παλιγγενεσίας, ἐπεκταθῇ οὗτος καὶ εἰς τὴν Ἁγίαν Λαύραν καὶ Πέτραν καὶ ἀνεγερθῇ εἰς τὰ ἔνδοξα ταῦτα σημεῖα ἀναμνηστικὴ μαρμαρίνη στήλη. — Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Ἀπολεπίνης ὑποβάλλει πρᾶξιν τοῦ κοινοτικοῦ Συμβουλίου περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου 217 περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλείας. — Οἱ τηλεγραφικοὶ καὶ ταχυδρομικοὶ ὑπάλληλοι Ἄνδρου ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα, δι’ οὗ παρακαλοῦσι τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐνεργήσῃ διὰ τὴν ταχεῖαν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου 2494. — Οἱ τηλεγραφικοὶ καὶ ταχυδρομικοὶ ὑπάλληλοι Ζακύνθου ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα δι’ οὗ παρακαλοῦσι τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἀποδεχθῇ τὸ ὑπὸ τοῦ Συλλόγου τῶν Τ.Τ.Τ. ὑποβληθὲν ὑπόμνημα, ἀφορὸν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ αὐτοῦ νόμου. — Ὁ Σύλλογος Ἐμπορογυρολόγων Πατρῶν παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐπὶ τῇ ἐπαναφορᾷ τοῦ νόμου, περὶ δημοτικῶν φόρων, ληφθῇ μέτρον ἀπαλλαγῆς διὰ τοὺς ἐμπορογυρολόγους βιοπαλαιστάς. — Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Σπάρτης αἰτεῖται ὅπως, προκειμένου νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, περὶ ἐλευθέρας ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου, γίνῃ αὕτη ἀναλόγως τῆς παραγωγῆς ἑκάστου νομοῦ. — Τὸ Παλλεσβιακὸν Ἐργατικὸν Κέντρον αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου, καθόσον ἡ ἐφετεινὴ ἐσοδεία ἐξασφαλίζει ἀπολύτως τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας. — Ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ τῆς φρουρᾶς Καλαμῶν ὑποβάλλουσι ὑπόμνημα εἰς τὴν Συνέλευσιν, δι’ οὗ αἰτοῦνται αὔξησιν τῆς συντάξεώς των. — Ἐπιτροπὴ καλλιεργητῶν τῆς περιφερείας Ραψάνης παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν, ὅπως λάβῃ συντομωτάτην πρόνοιαν διὰ τὴν τελείαν καταστροφήν, ἣν ὑπέστησαν συνεπείᾳ τῶν πλημμυρῶν τῆς Θεσσαλίας, κατόπιν τῆς ὁποίας καθίσταται ἀδύνατος ἡ καλλιέργεια καὶ σπορὰ τῶν ἀγρῶν διὰ τὸ ἀρξάμενον ἔτος. — Ὁ λοχίας Κ. Χαλόφτης, κατάδικος τῶν φυλακῶν Παραπηγμάτων, παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐνεργήσῃ ὅ,τι δεῖ πρὸς ἀναθεώρησιν τῆς καταδικαστικῆς του ἀποφάσεως, ὡς καταδικασθέντος ὑπὸ ὀργάνων τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως τετυφλωμένων ἐκ τοῦ πάθους ἀντιθέτων πρὸς αὐτὸν πολιτικῶν ἀντιλήψεων. — Ὁ φοιτητὴς Ι. Κωστόπουλος, ἐξ ὀνόματος πολλῶν ἐν Μικρᾷ Ἀσίᾳ ὑπηρετούντων, ὡς στρατιωτῶν συναδέλφων του, αἰτεῖται ὅπως ἡ Συνέλευσις μεριμνήσῃ, ἵνα τοῖς χαρισθῶσιν αἱ τμηματικαὶ ἐξετάσεις των. — Ὁ Νικόλαος Τουρπάλης, βιομήχανος καὶ κάτοικος Θεσσαλονίκης, ὑποβάλλων πειστήρια τοῦ προσγενομένου αὐτῷ ἀδικήματος ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, αἰτεῖται ὅπως τύχῃ τῆς νομίμου προστασίας. — Ὁ συμβολαιογράφος Ματθαῖος Δ. Μαθιουδάκης, κάτοικος Ρεθύμνης αἰτεῖται ὑλικὴν καὶ ἠθικὴν ἀποζημίωσιν διὰ τὴν ἀπόλυσιν ἐκ τῆς θέσεώς του ὑπὸ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως. — Οἱ κτηματίαι τῆς πόλεως Πύργου καὶ περιφερειῶν παρακαλοῦσι τὴν Συνέλευσιν ὅπως προστατεύσῃ τούτους ψηφίζουσα νόμον, περὶ ἀγροτικῆς ἀσφαλείας τῆς χώρας παρόμοιον πρὸς τὸν ἐν Κρήτῃ ἰσχύοντα. — Οἱ ἐκτοπισθέντες κατὰ τὸν διωγμὸν Θρᾶκες ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα, δι’ οὗ αἰτοῦνται τὴν ἀποκατάστασίν των, συνεπείᾳ τῶν στερήσεων καὶ κακουχιῶν, ἃς ὑπέστησαν λόγῳ τοῦ ἐκτοπισμοῦ των ὑπὸ τῶν Τούρκων κατὰ τὸ ἔτος 1914.

§8ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Νὰ τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ, κύριε Πρόεδρε.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. —Κατάδικοι τῶν φυλακῶν Αἰγίνης ὑποβάλλουσι παράκλησιν πρὸς τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τοῦ ἑορτασμοῦ τῆς Ἑκατονταετηρίδος τῆς ἐθνικῆς ἡμῶν παλιγγενεσίας ἀπονεμηθῇ αὐτοῖς βασιλικὴ χάρις. —Ἡ Δημητρούλα χήρα Σταματίου Βωβοῦ, κάτοικος Πύργου, αἰτεῖται ἀπονομὴν συντάξεως, λόγῳ τοῦ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ὡς δημοσίου ὑπαλλήλου θανόντος μόνον υἱοῦ της, Διονυσίου Βωβοῦ. —Ὁ Σύνδεσμος καταναλωτῶν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος «ὁ Κεραυνὸς», παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως μεριμνήσῃ νὰ ἐλαττωθῇ ἡ τιμὴ τοῦ παρεχομένου ρεύματος, καταργηθῇ δὲ καὶ ὁ φόρος αὐτοῦ. —Ὁ κατάδικος τῶν φυλακῶν Κερκύρας Γεώργιος Λαγὸς παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐνεργήσῃ ν’ ἀπαλλαγῇ τοῦ ὑπολοίπου τῆς ποινῆς του, διότι ἐτιμωρήθη ὡς ἀντιδραστικὸς καὶ οὐχὶ ὡς κοινὸς ἐγκληματίας. —Οἱ σιγαροποιοὶ Σάμου ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα, δι’ οὗ αἰτοῦνται ἀποζημίωσιν λόγῳ τοῦ ὅτι ἀπεκλείσθησαν τῆς ἀπονεμηθείσης τοιαύτης, καθόσον ἐπί τινας μῆνας κατὰ τὸ 1918 δὲν εἰργάσθησαν, ἐπειδὴ τὰ ἐργοστάσια δὲν εἶχον ἐργασίαν. —Οἱ διὰ τοῦ ἀπὸ 10ης Αὐγούστου 1920 Β. Δ. διαγραφέντες ἀξιωματικοὶ αἰτοῦνται τὴν εἰς τὸ στράτευμα ἀνάκλησίν των, πρὸς δὲ καὶ ἀναθεώρησιν τῶν καταδικαστικῶν αὐτῶν ἀποφάσεων. —Ἡ Ἄννα χήρα Νικολάου Τουτουντζῆ ὑποβάλλει ἀναφοράν, περὶ ἀπονομῆς εἰς αὐτὴν περιθάλψεως. —Ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία τῶν ἐργατῶν τῆς Ἑλλάδος παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν ὅπως ἐν ἀνάγκῃ προβῇ εἰς τὴν ἐπίταξιν τῶν ἐργοστασίων (Ὑφαντουργείων) πρὸς ἐξεύρεσιν ἐργασίας 2 χιλιάδων ἐργατῶν παυθέντων πρὸ 50 ἡμερῶν. —Ὁ Ἀλέξανδρος Γ. Οἰκονομίδης, τέως δημοδιδάσκαλος, κάτοικος Ρεθύμνης τῆς Κρήτης, αἰτεῖται ὅπως ἐπαναδιορισθῇ εἰς τὴν ἐν τῷ Μουσουλμανικῷ σχολείῳ Ρεθύμνης θέσιν του. —Ὁ Νικόλαος Ἀναγνωστόπουλος δημοδιδάσκαλος Δουνείκων τῆς Ἠλείας, ἀπολυθεὶς ὑπὸ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως καὶ ἐπαναδιορισθεὶς ἤδη, αἰτεῖται, ὅπως τῷ χορηγηθῇ ἀποζημίωσις δι’ οὓς μῆνας διετέλεσεν ἐν ἀπολύσει, ὁ δὲ χρόνος καθ’ ὃν διετέλεσεν ἐν ἀπολύσει νὰ λογισθῇ ὡς χρόνος ὑπηρεσίας. —Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας κ. Γ. Μπαλτατζῆς καταθέτει νομοσχέδιον «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 18 τοῦ νόμου 1863 κλπ.». —Ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Π. Τσαλδάρης καταθέτει σχέδιον ψηφίσματος «περὶ ἐφαρμογῆς τῶν ἄρθρων 71 καὶ 72 τοῦ Συντάγματος κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν ἐργασιῶν τῆς παρούσης Συντακτικῆς Συνελεύσεως». —Οἱ πληρεξούσιοι κύριοι Δ. Καζάκης, Θ. Λιμπρίτης, Ἀλ. Κυρώζης καὶ Ν. Μαργαρίτης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καθορισμοῦ τῶν στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων τῶν ἀνυποτάκτων καὶ λιποτακτῶν». —Ὁ πληρεξούσιος κ. Ι. Ἀντωνιάδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου. —Ὁ πληρεξούσιος κ. Γ. Βαρβούτης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου. —Οἱ πληρεξούσιοι κύριοι Α. Παπαζαχαρίου καὶ Γ. Σεραφιανὸς ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου. —Οἱ πληρεξούσιοι κύριοι Ε. Κώνστας, Α. Ζουρμπᾶς, Κ. Καραμπέτσης καὶ Α. Ἀναγνωστόπουλος ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου. —Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν Αἰγαίου «περὶ παροχῆς ἀδείας τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως διὰ τὴν ποινικὴν δίωξιν τοῦ πληρεξουσίου Δράμας Γ. Μ. Ζερβοῦ. —Ἡ ἐπὶ τῶν ἀμέσων καὶ ἐμμέσων φόρων Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της 1) ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας πρὸς εἰσαγωγὴν χάρτου ἄνευ ὑδατίνων σημείων πρὸς τύπωσιν ἐφημερίδων καὶ ἐπιστημονικῶν περιοδικῶν», καὶ 2) ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ νομοθετικοῦ Διατάγματος τῆς 30ῆς Δεκεμβρίου 1920 περὶ παρατάσεως προθεσμίας διὰ τὴν κατοχὴν σιγαροχάρτου τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου ἐν ταῖς Νέαις Χώραις». —Ἡ ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προικὸς τῆς Βασιλόπαιδος Ἑλένης». —Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν πληροφορεῖ ὅτι τὰ ἐκτεθέντα διὰ τοῦ σημειώματος τοῦ πληρεξουσίου Κυκλάδων κ. Βοκοτοπούλου διπλωματικὰ ἔγγραφα συναπεκόμισεν εἰς Λονδῖνον ἡ παρὰ τῇ ἐκεῖ Συνδιασκέψει ἡμετέρα Ἀντιπροσωπεία.

§10Γ. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Συνέλευσιν σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Παρισίοις ὑπογραφείσης τῇ 30ῇ Σεπτεμβρίου (13 Ὀκτωβρίου) 1919 διεθοῦς συμβάσεως περὶ ἀεροπλοΐας». Εἶναι σύμβασις, τὴν ὁποίαν ὑπέγραψαν ὅλαι αἱ Δυνάμεις, αἱ ὑπογράψασαι τὴν Συνθήκην τῶν Βερσαλλιῶν. Συγχρόνως λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Βασιγκτῶνι ὑπογραφείσης τῇ 5)18 Ὀκτωβρίου 1920 συμβάσεως τροποποιούσης τὸ ἄρθρον 18 τῆς μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς συνθήκης, ἐμπορίας καὶ ναυτιλίας».

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἅπαντα θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ.

§12Σ. ΜΠΑΛΑΝΟΣ. Ἤθελον σᾶς παρακαλέσει νὰ ἐρωτήσητε τὴν Συνέλευσιν ἂν ἐγκρίνῃ νὰ τυπωθῶσιν εἰς ἰδιαίτερον τεῦχος τὰ Πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐλήφθη ἀπόφασις ἀπὸ χθὲς δι’ αὐτό.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Οἱ κ.κ. Κ. Λυκουρέζος, Γ. Σχοινᾶς καὶ Ν. Καλαντζάκος Ι. Χριστάκης καὶ Σ. Κούνδουρος, ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Συνεταιρισμοῦ Ὀρυζοκαλλιεργείας.

§14Ν. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. Νὰ διαγραφῇ διότι ἐκανονίσθη τὸ ζήτημα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Τσιτσάρας, Ε. Γαρουφαλιᾶς καὶ Δ. Δαγκλῆς ἐπὶ ἀναφορᾶς ἰδιοκτητῶν βοσκῶν περιφερείας Φαρσάλων.

§16Δ. ΤΣΙΤΣΑΡΑΣ. Ἐκ τῆς μέχρι τοῦδε ἐφαρμογῆς τοῦ ἐνοικιοστασίου εἰς τὰς βοσκισίμους γαίας, κύριε Ὑπουργέ, οὐδεὶς ἄλλος ὠφελήθη εἰμὴ ἡ τάξις τῶν Τσελιγκάδων, εἶναι δὲ γνωστοὶ οἱ ὀλίγοι, οἱ ὁποῖοι προὐκάλεσαν τὸ μέτρον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἄλλως τε ἐτέθη προσωρινῶς εἰς ἐφαρμογήν, οὐδεὶς δὲ λόγος ὑπάρχει ἐξακολουθήσεως τοῦ περιορισμοῦ τοῦ δικαιώματος τῶν ἰδιοκτητῶν. Ἐκ τῆς καταργήσεως τοῦ μέτρου τούτου, κύριε Ὑπουργέ, θὰ ὠφεληθῇ πραγματικῶς καὶ ἡ Κοινωνία καὶ τὸ Δημόσιον καὶ οἱ ἰδιοκτῆται, διότι οἱ πραγματικοὶ κτηνοτρόφοι δὲν ἔχουσι παρὰ νὰ εὕρωσι καταλλήλους βοσκάς.

§17Δ. ΔΑΓΚΛΗΣ. Ὁ σκοπὸς τοῦ ἐνοικιοστασίου αὐτοῦ, κύριε Ὑπουργέ, ἦτο καὶ ἄλλος, νὰ ἐπιβληθῶσι διατιμήσεις εἰς τὰ εἴδη τὰ προερχόμενα ἐκ τῶν βοσκῶν, ἀλλὰ τὸ Κράτος δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπιβάλῃ τὰς διατιμήσεις αὐτάς. Ἐν Ἠπείρῳ ἐγένετο ἡ προσπάθεια αὐτή, ἀλλὰ κατεστρατηγήθη. Τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει εἶναι τὸ ἑξῆς, ὅτι πλεῖστα κτήματα εἶναι μεμισθωμένα μὲ ἐνοίκια προπολεμικὰ εἰς τὰ ὁποῖα προσετέθη μικρὰ αὔξησις 20%. Ὁ κ. Ὑπουργὸς πρόκειται νὰ κάμῃ Ἐπιτροπὴν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα. Οὔτε Ἐπιτροπὴ χρειάζεται, οὔτε μελέται, ἀλλὰ χρειάζεται ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργοῦ νὰ καταργήσῃ τὸ Διάταγμα, διότι ζημιοῦνται σοβαρῶς τὸ Δημόσιον καὶ ἡ Κοινωνία καὶ αἱ Κοινότητες καὶ ὠφελοῦνται ὀλίγοι κτηνοτρόφοι εἰς βάρος τῶν μικρῶν ἰδίᾳ κτηνοτρόφων.

§18Κ. ΔΡΟΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ κ. Πρόεδρε.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ συζητήσεως τοῦ Κανονισμοῦ.

§20Κ. ΔΡΟΣΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἄλλοτε πρὸ ἡμερῶν εἶχον ὑποβάλει τὴν ἑξῆς σκέψιν περὶ τῶν ἐρωτήσεων, τὰς ὁποίας συζητοῦμεν τώρα: Αἱ ἐρωτήσεις πάντοτε ὑπολείπονται τῶν ἀναφορῶν, ἑπομένως βλέπω ὅτι τὰς ἐρωτήσεις, αἵτινες ἔχουσιν ὑποβληθῆ πρὸ δεκαπέντε καὶ εἴκοσιν ἡμερῶν οὐδέποτε θὰ δυνηθῶμεν νὰ συζητήσωμεν, ἀφ’ ἑτέρου τὸ προεδρεῖον λαμβάνει τὸν κόπον καὶ ὑποβάλλεται εἰς δαπάνην διὰ νὰ ἐκτυπῶνται καὶ διανέμωνται καθ’ ἑκάστην τὰ αὐτὰ φύλλα, τὰ ὁποῖα περιέχουσι τὰς αὐτὰς ἐρωτήσεις.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο συζήτησις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος, ἀπεφασίσθη δὲ νὰ συνταχθῇ τροποποίησις τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ μέτρον τοῦτο. Ἑπομένως λάβετε μικρὰν ὑπομονήν, ὥστε νὰ καταστῇ νέον σχέδιον Κανονισμοῦ, ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις, τὸ ὁποῖον θὰ κανονίσῃ τὰ πράγματα συμφώνως πρὸς τὰς δικαίας συστάσεις, τὰς ὁποίας ὑποβάλλετε.

§22Κ. ΔΡΟΣΟΠΟΥΛΟΣ. Λέγω πρὸς τούτοις ὅτι τὸ Κράτος ζημιοῦται 12,000 δραχ. κατὰ μῆνα διὰ τὴν ἔκδοσιν αὐτῶν. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ τελειώσῃ ἅπαξ διὰ παντὸς αὐτὸ τὸ ζήτημα τῶν ἐρωτήσεων, οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ ν’ ἀπαντῶσιν ἐγγράφως, νὰ ἐκτυπῶνται αἱ ἀπαντήσεις τῶν κυρίων Ὑπουργῶν, ὡς ὁ κ. Μητσόπουλος ὑπέδειξε καὶ ἑπομένως νὰ ἐκλείψῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα, καθόσον βλέπω ὅτι διὰ μιᾶς ἐρωτήσεως θίγεται εἷς ἀνώτατος οἰκονομικὸς ὑπάλληλος ἐπὶ κλοπῇ κλπ., καθ’ ἑκάστην δ’ ἀναγινώσκω αὐτὸ τὸ ὄνομα τοῦ ἀνωτάτου ὑπαλλήλου διατυμπανιζόμενον, ἐνῷ ἡ ὑπηρεσία ἔχει καταθέσει ἀπάντησιν, δι’ ἧς ἀποδεικνύεται ὅτι δὲν εἶναι ὑπαίτιος τῆς ἀποδιδομένης εἰς αὐτὸν πράξεως. Νομίζω ὅτι χάριν τῆς ἀξιοπρεπείας τοῦ ὑπαλλήλου καὶ τῆς Συνελεύσεως πρέπει νὰ ληφθῇ ἓν μέτρον.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ληφθῇ.

§24Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὄντως θ’ ἀπηλλάσσετο πολλῶν ἐρωτήσεων ἡ Ἡμερησία Διάταξις, ἐὰν ἐτροποποιεῖτο ὁ Κανονισμός, ὥστε νὰ καταθέτωσιν οἱ Ὑπουργοὶ τὰς ἀπαντήσεις, ἄλλως νὰ ἀναπτύσσηται ἡ σχετικὴ ἐρώτησις ὑπὸ τῶν ἐνδιαφερομένων. Πρέπει νὰ γίνῃ τροπολογία σχετικὴ τοῦ Κανονισμοῦ, νὰ καθορίζηται δὲ τὸ ζήτημα αὐτό. Θὰ παρακαλέσω τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς νὰ μελετήσωσι τὸ ζήτημα καὶ νὰ ὑποβάλωσι ταχέως τὴν ἔκθεσίν των.

§25ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Καὶ ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς ἀνατυπώσεως καθ’ ἑκάστην νὰ ληφθῇ πρόνοια· ἀρκεῖ νὰ προστίθηται καθ’ ἡμέραν ἓν φύλλον νέων ἐρωτήσεων.

§26Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μάλιστα, μάλιστα.

§27Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Εἶμαι σύμφωνος πρὸς τὴν γνώμην τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Πρέπει ὁ Κανονισμὸς νὰ μεταβληθῇ. Ἐφ’ ὅσον ὁ πληρεξούσιος ὑποβάλλει ἐρώτησιν, δύναται νὰ ἔχῃ ἀπάντησιν, ἐὰν δ’ ὁ πληρεξούσιος ἐπιμένῃ, τότε νὰ ἐγγράφηται ἡ ἐρώτησις.

§28Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μετὰ τὴν κατάθεσιν τῆς ἐγγράφου ἀπαντήσεως νὰ ἐξαλείφηται ἡ ἐρώτησις ἐκ τοῦ Δελτίου.

§29Α. ΣΛΗΜΑΝ. Αὐτὸ τὸ ζήτημα εἶχε κανονισθῇ ἐν τῇ Ἀναθεωρητικῇ Βουλῇ.

§30Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μάλιστα.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δηλῶ ὅτι τὸ ζήτημα τοῦτο θὰ μελετηθῇ ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. Χατζίσκος ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Ταξιάρχου Ἀρχανιώτου, κατοίκου Σπερχειάδος.

§32Δ. ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Ἤθελον παρακαλέσει ὅπως ἡ αἴτησις αὐτὴ παραπεμφθῇ εἰς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, ἵνα συλλέξῃ τὰ κατάλληλα στοιχεῖα καὶ τότε νὰ ἔλθῃ εἰς συζήτησιν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Α. Ἀργυρός, Ι. Οἰκονομίδης καὶ Π. Ἰακώβου ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν μελῶν τοῦ Λαϊκοῦ Συλλόγου Σερρῶν ἡ «Ἄμυνα».

§34Ι. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Τὰ αἰτήματα τοῦ Λαϊκοῦ Συλλόγου Σερρῶν ἡ «Ἄμυνα» διαιροῦνται εἰς δύο κατηγορίας. Τὰ τῆς πρώτης κατηγορίας εἶναι γενικῆς φύσεως, δὲν δυνάμεθα δὲ σήμερον ἐπ’ αὐτῶν νὰ συζητήσωμεν. Τὰ τῆς δευτέρας κατηγορίας εἶναι τοπικῆς φύσεως. Τὸ πρῶτον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀπαιτοῦσιν οἱ κάτοικοι τῶν Σερρῶν εἶναι ἡ ἀνοικοδόμησις τῆς πόλεώς των. Βεβαίως τὸ ζήτημα τοῦτο ἀπασχολεῖ τὴν Κυβέρνησιν σοβαρῶς καὶ θὰ εἶναι ζήτημα τιμῆς διὰ πᾶσαν Κυβέρνησιν, ὅπως ἀνοικοδομήσῃ τὴν πόλιν Σερρῶν διὰ τὸν λόγον ὅτι εἴμεθα καὶ ἡμεῖς Ἕλληνες καὶ κυρίως διότι ἐπὶ Βουλγαρικῆς κατοχῆς ἠσθάνθημεν τὴν χειροτέραν περιφρόνησιν. Ἄλλως τε ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἐν λόγῳ ἐκφωνηθέντι ἐν Σέρραις ὑπ’ αὐτοῦ, ὑπεσχέθη ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει παράσχει πᾶσαν ὑλικὴν καὶ ἠθικὴν ἐνίσχυσιν εἰς τοὺς κατοίκους τῆς πόλεως Σερρῶν, ὅπως ἀνοικοδομήσωσι τὰ ὑπὸ τῶν Βουλγάρων καταστραφέντα. Τὸ δεύτερον ζήτημα εἶναι τὸ τῆς δεκάτης. Θὰ παρακαλέσω καὶ θὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι εἰς πολλὰ Κράτη ἔχει καταργηθῆ ὁ φόρος αὐτός, παρ’ ἡμῖν δὲ κατηργήθη κατὰ τὸ ἔτος 1880. Νομίζω ὅτι παρέλκει ν’ ἀναπτύξω τὰ μειονεκτήματα τοῦ φόρου τούτου, ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι εἶναι ἄδικος διότι φορολογεῖ καὶ τὸ κεφάλαιον.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Ἰακώβου ἔχει τὸν λόγον.

§36Π. ΙΑΚΩΒΟΥ. Εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ἐκ τῶν μεγαλυτέρων ἀδικημάτων τοῦ Βενιζελισμοῦ εἶναι ἡ διανομὴ τοῦ δημοσίου πλούτου ἀκόπως καὶ χάριν κομματικῶν σκοπῶν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι 90.000,000 ἐδαπανήθησαν διὰ τὸν ἐποικισμόν, ἢ μᾶλλον διὰ τὴν ἀνέγερσιν παραπηγμάτων πρὸς ἐποικισμόν, ὑπὸ τύπον δανείων, τὰ δάνεια αὐτὰ δὲ ἐδόθησαν κατ’ ἀρχὴν εἰς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἦσαν μέλη τοῦ Κόμματος. Ἐπὶ 600 ἀτόμων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον δάνεια πλέον τῶν 10.000 δραχμῶν, εἶναι ζήτημα ἂν ὑπάρχουσι δέκα ἐξ αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ ἦσαν ἄξιοι νὰ τὰ λάβωσιν. Οἱ ὑπόλοιποι 3,000, οἱ ὁποῖοι ἐδικαιοῦντο πραγματικῶς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως, δὲν ἔτυχον τοιαύτης, διότι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο αὐτὸν τὸν σκοπὸν εἶχε νὰ ἐνισχυθῶσιν οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι θὰ εὑρίσκοντο εἰς τοὺς δρόμους. Εἶναι λοιπὸν σκόπιμον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ζητεῖ ἀκριβῶς ἡ ἀναφορὰ αὕτη, νὰ ὁρισθῇ δηλαδὴ τὸ ποσὸν εἰς 5,000 δραχ. καὶ τεθῇ χρονικὸν διάστημα δύο ἢ τριῶν μηνῶν διὰ τὴν ἐπιστροφὴν τοῦ ὑπολοίπου ποσοῦ, τὸ ὁποῖον ἔλαβον παρανόμως καὶ νὰ δοθῇ εἰς τοὺς ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἄξιοι ὑποστηρίξεως. Ἔχει ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ παραλάβῃ τὸ χρῆμα παρὰ τῶν ἐγκληματιῶν ἐκείνων καὶ νὰ τὸ χρησιμοποιήσῃ διὰ τοὺς ἔχοντας πραγματικὴν ἀνάγκην, ὅπως εἶναι καὶ ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου.

§37Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ νὰ μοὶ σταλῇ ἡ ἀναφορά.

§38Π. ΙΑΚΩΒΟΥ. Ἔχω νὰ προσθέσω τὸ ἑξῆς, ὅτι τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν διενεμήθησαν 25,000 δραχμῶν ἀνὰ 200 δρ. πρὸς ἑκάστην θύραν διὰ κατασίγασιν τῶν στομάτων τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀπόλυτον ἀνάγκην χρημάτων.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Α. Παπαζαχαρίου, Α. Παπαθανασίου, Δ. Τσαλόπουλος, Σ. Παππᾶς καὶ Γ. Χατζηγεωργίου ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Κουντουριωτίσσης ἐκ μέρους τῶν κολλήγων, κατοίκων Κουντουριωτίσσης, Καλυβίων καὶ Βροντοῦς.

§40Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἡ ἀναφορὰ τὴν ὁποίαν ὑποβάλλουσι τὰ χωρία τῆς κοινότητος Κουντουριωτίσσης εἶναι δικαιοτάτη, διότι, ἐνῷ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων ἐψήφισεν ἀγροτικὸν νόμον, τὸν ὁποῖον κατ’ ἐπανάληψιν ἔφερεν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸν διώρθωνε καὶ διαρκῶς τὸν ἐφήρμοζε καὶ πάντοτε ἀνεφάρμοστος ἔμενεν, ἐνῷ λέγω, διὰ τοῦ ἀγροτικοῦ τούτου νόμου ἐσκόπει ν’ ἀποκαταστήσῃ τοὺς κολλήγους, νὰ κάμῃ αὐτοὺς ἰδιοκτήτας τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα ἐκαλλιέργουν, ἐξ ἄλλου τὰ ἴδια κτήματα, τὰ ὁποῖα περιέμενον οἱ ἀγρόται, οἱ κολλῆγοι οἱ καλλιεργηταὶ αὐτοί, νὰ λάβωσιν, ἡ ἰδία Κυβέρνησις ἐβοήθει νὰ πωληθῶσιν εἰς ἄλλους πλουσίους ἀγοραστάς. Αὐτὸ συνέβη καὶ εἰς τὰ χωρία τὰ ἀναφερόμενα ἐν τῇ ἀναφορᾷ. Ἐνῷ, λέγω, τὰ κτήματα αὐτὰ ἐκηρύχθησαν ἀπαλλοτριωτέα καὶ ἔπρεπε, συμφώνως πρὸς τὸν ἀγροτικὸν νόμον ν’ ἀποδοθῶσιν εἰς τοὺς ἀγρότας, ἐξ ἄλλου ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη, τίς οἶδε τίνων λόγων ἕνεκα, ἐπέτρεψε τὴν πώλησιν τῶν κτημάτων εἰς ἄλλους, καὶ τοιουτοτρόπως ἐπῆλθε μία ἀνωμαλία πολὺ μεγάλη. Δικαίως δ’ ἐξανίστανται οἱ κάτοικοι καὶ λέγουσι «Πῶς εἶναι δυνατὸν κτήματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπεν ἡμεῖς νὰ τὰ λάβωμεν ἵνα ἀποκατασταθῶμεν καὶ γίνωμεν ἰδιοκτῆται μικρᾶς γῆς ὑπὸ τὸν ἥλιον, πῶς εἶναι δυνατόν, ἀφοῦ ἡμεῖς τὰ ζητοῦμεν ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη, ἡ ὁποία διαρκῶς ἐκαυχᾶτο καὶ ἔλεγεν ὅτι θ’ ἀποκαταστήσῃ τοὺς πτωχοὺς κολλήγους, πῶς εἶναι δυνατόν, λέγουσι, νὰ δίδωνται πάλιν τὰ κτήματα αὐτὰ εἰς ἄλλους; Δὲν θέλω βεβαίως νὰ κατηγορήσω τὴν μεγάλην καλλιέργειαν, διότι, ἐὰν μὲ ἐρωτήσητε ἐξ ὅσων τοὐλάχιστον ἐμελέτησα διὰ τὸ ζήτημα τὸ ἀγροτικόν, ἐσχημάτισα τὴν γνώμην ὅτι δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν μικτὴν καλλιέργειαν τοὐλάχιστον ἡμεῖς ἐν Μακεδονίᾳ, δηλ. νὰ ἔχωμεν καὶ τὴν μεγάλην καλλιέργειαν καὶ τὴν μικράν. Διότι ἐν Μακεδονίᾳ ὑπάρχουσιν ἀπέραντοι ἐκτάσεις γαιῶν καὶ ἀραιότατος γεωργικὸς πληθυσμός. Π. χ. ἐὰν λάβωμεν μόνον δύο Ὑποδιοικήσεις τοῦ νομοῦ Θεσσαλονίκης, ἤτοι τὴν Ὑποδιοίκησιν Θεσσαλονίκης καὶ τὴν τοῦ Κιλκίς, βλέπομεν ὅτι ἐν τῇ Ὑποδιοικήσει Θεσσαλονίκης, ὑπάρχουσιν 88 τσιφλίκια, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν 848,100 στρέμματα τουρκικὰ γῆς. Ἐν τῷ ἀριθμῷ δὲ τούτῳ τῶν στρεμμάτων πόσοι, νομίζετε, εἶναι οἱ κολλῆγοι, οἱ καλλιεργηταί; Μόνον 1141 οἰκογένειαι. Ἑπομένως ὑπάρχει χῶρος καὶ διὰ μικρὰν καὶ διὰ μεγάλην καλλιέργειαν. Πλὴν τούτου ὑπάρχουσιν ἐν τῇ αὐτῇ περιφερείᾳ καὶ 27 κεφαλαιοχώρια ἐκτάσεως 457,000 στρεμμάτων τουρκικῶν μὲ γεωργικὰς οἰκογενείας μόνον 4,589. Καὶ ἐδῶ βλέπετε ὅτι περισσεύει χῶρος. Ἐν τῇ περιφερείᾳ Κιλκὶς τσιφλίκια 54, ἐκτάσεως 798,000 τουρκικῶν στρεμμάτων μὲ γεωργικὰς οἰκογενείας μόνον 428. Κεφαλαιοχώρια ὑπάρχουσιν 107 ἐκτάσεως περίπου στρεμμάτων 553,000 μὲ γεωργικὰς οἰκογενείας 3.381. Ἐν συνόλῳ ἐν ταῖς δύο ὑποδιοικήσεσιν ὑπάρχουσιν 142 τσιφλίκια μὲ στρέμματα καλλιεργήσιμα 1.646.000. Καὶ εἰς ὅλον αὐτὸ τὸ 1½ καὶ πλέον ἑκατομμύριον στρεμμάτων καλλιεργοῦσι μόνον 1571 οἰκογένειαι. Ἐκ τούτου ἐξάγεται ὅτι ὑπάρχει χῶρος καὶ διὰ μεγάλην καὶ διὰ μικρὰν καλλιέργειαν. Ἀλλ’ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις καὶ περὶ τοῦ ἀγροτικοῦ ζητήματος οὐδεμίαν σαφῆ καὶ ὁριστικὴν γνώμην εἶχεν. Ἐλπίζω ὅτι θὰ μελετήσῃ δεόντως ἡ Κυβέρνησις τὸ ζήτημα τοῦτο. Διότι αὐταὶ αἱ ἀνωμαλίαι, αἱ ὁποῖαι παρουσιάσθησαν ἐκ τῆς πωλήσεως κτημάτων, εἶναι ἀνάγκη ν’ ἀρθῶσιν ἀμέσως πρὸς ἱκανοποίησιν τῶν κολλήγων.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Τσαλόπουλος ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§42Δ. ΤΣΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δικαίως, κ. Πρόεδρε, οἱ κολλῆγοι παραπονοῦνται καὶ διαμαρτύρονται κατὰ τῆς ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπόφασιν, ἐνῷ ἐν ἀρχῇ ἐκηρύχθη ἀπαλλοτριωτέον τὸ τσιφλίκιον περὶ οὗ ἡ ἀναφορά, τελευταίως κατὰ μῆνα Ὀκτώβριον, ἀπεφασίσθη καὶ ἐδόθη ἄδεια καὶ ἐπωλήθη εἰς κάποιον πλούσιον ἐκ Ρουμανίας, πρὸ δέκα δὲ ἡμερῶν ἐγένοντο τὰ συμβόλαια ἐν Αἰκατερίνῃ καὶ οἱ δικαιοῦχοι ἔλαβον καὶ τὴν πρώτην δόσιν. Ἀλλὰ τί συνέβη; Μόλις ἐγένοντο τὰ συμβόλαια ἀμέσως ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ νέου ἀγοραστοῦ ἐκάλεσε τοὺς χωρικοὺς καὶ λέγει εἰς αὐτοὺς νὰ ἔλθωσιν εἰς ἰδιαιτέραν συμφωνίαν, ἐὰν θέλωσι ν’ ἀγοράσωσι τὸ τσιφλίκιον καὶ νὰ καππαρώσωσι τὸ τίμημα. Τοῦτο ἐτάραξε τοὺς χωρικούς, οἱ ὁποῖοι λέγουσιν: Ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε καὶ ἐκήρυξεν ἀπαλλοτριωτέον τὸ κτῆμα, πῶς κατὰ Ὀκτώβριον μῆνα ἔδωκεν ἄδειαν καὶ ἐπωλήθη εἰς τρίτον ἐκμεταλλευτήν; Διότι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἀγοράζει τὸ κτῆμα τὸ ἀγοράζει μὲ τὴν ἰδέαν ὅτι οὐδεμία Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ κατορθώσῃ νὰ λύσῃ τὸ ἀγροτικὸν ζήτημα καὶ ὅτι οἱ χωρικοὶ θὰ εἶναι ἐσαεὶ δοῦλοι. Λάβετε δὲ ὑπ’ ὄψιν ὅτι οἱ χωρικοὶ αὐτοὶ εἶχον ζητήσει ν’ ἀγοράσωσι τὸ κτῆμα. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἐξεύρῃ τὴν δέουσαν λύσιν.

§43Σ. ΠΑΠΠΑΣ. Κατόπιν τῶν λεχθέντων δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τι ἢ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν δικαίαν αἴτησιν τῶν ἀναφερομένων κατοίκων, διότι εὑρίσκονται ἐν ἐρεθισμῷ οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, καθόσον κινδυνεύουσιν νὰ παραδοθῶσιν εἰς ἐκμεταλλευτάς.

§44Γ. ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν μὲ τὴν παράκλησιν νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα ὑπὲρ τῶν ἀδικουμένων ἀγροτῶν.

§45Γ. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Θέλει ληφθῆ πᾶσα μέριμνα πρὸς τακτοποίησιν τοῦ ζητήματος.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἀλεξιάδης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Ν. Πάλλη, Ρ. Χατζηαθανασίου καὶ Α. Γώγου, ἀνθυπολοχαγῶν, ἀναπήρων πολέμου.

§47Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ. Μοιραία σύμπτωσις, κύριοι πληρεξούσιοι, φέρει ἐμὲ συνήγορον σήμερον τριῶν ἀναπήρων ἀξιωματικῶν καταστάντων τοιούτων ἐν τῷ πεδίῳ τῆς μάχης, ἐκ τῶν ὁποίων τοὺς δύο ἐγὼ αὐτὸς ἐξεπαίδευσα καὶ ἐμόρφωσα. Οἱ ἀξιωματικοὶ δ’ οὗτοι δι’ αἰτήσεώς των παρακαλοῦσι νὰ συμπεριληφθῶσιν ἐν τοῖς νόμοις 610 καὶ 211 περὶ μονιμότητος ἐν διαθεσιμότητι. Ἤδη εἶναι μόνιμοι ἀξιωματικοί, ἐπειδὴ ὅμως εἶχον τὸ ἀτύχημα νὰ τραυματισθῶσιν ὡς ὑπαξιωματικοὶ καὶ ὁ νόμος δὲν συμπεριλαμβάνει σχετικὴν διάταξιν διὰ τοὺς τραυματιζομένους ὑπαξιωματικούς, εἶναι ὀρθόν, ἐφ’ ὅσον ἡ αἴτησίς των εἶναι δικαιοτάτη καὶ ἐφ’ ὅσον μάλιστα οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι ἀπώλεσαν ἕν μέλος τοῦ σώματός των χάριν τῆς Πατρίδος καὶ τοῦ Ἔθνους, νὰ συμπεριληφθῶσιν εἰς τὰς διατάξεις τῶν νόμων αὐτῶν. Διὰ τῆς διατάξεως τὴν ὁποίαν θὰ προσθέσωμεν εἰς τοὺς νόμους αὐτοὺς διττῶς θέλομεν ὠφελήσει αὐτούς. Ἀφ’ ἑνὸς θέλομεν καταστήσει τὴν ζωὴν αὐτῶν οἰκονομικῶς ἄνετον, ἀφ’ ἑτέρου δὲ θὰ δείξωμεν εἰς τοὺς ἐν τῷ μετώπῳ ὑπηρετοῦντας ἥρωάς μας ὅτι ἡ Πολιτεία οὐδέποτε λησμονεῖ τὰς τοιαύτας ὑπηρεσίας. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ τεθῇ ἡ ἑξῆς διάταξις: «Εἰς τὰς διατάξεις τῶν νόμων 610 καὶ 211 τῶν ἐν πολέμῳ παθόντων ἀξιωματικῶν συμπεριλαμβάνονται καὶ ἀξιωματικοὶ ἀνάπηροι πολέμου ὑποστάντες τραύματα ὡς ὑπαξιωματικοὶ καὶ ἀποκτήσαντες τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ ἢ ἀνθυπασπιστοῦ».

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Βιτάλης ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν ἐργατῶν βυρσοδεψίας Σύρου.

§49Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐκ μέρους τῶν ἐργατῶν βυρσοδεψίας Σύρου μοὶ ἐστάλη, κύριε Πρόεδρε, ἀναφορά, διὰ τῆς ὁποίας οὗτοι διατείνονται ὅτι ἕνεκα τῆς ἐλαττώσεως τῆς ἐξαγωγῆς τῶν κατειργασμένων δερμάτων ὑποφέρουσιν εἰς μέγαν βαθμόν, ὥστε καταφεύγουσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τῆς ἀναφορᾶς των αὐτῆς. Αἱ ἀξιώσεις των δὲν εἶναι μεγάλαι, ὁ δὲ ἀριθμὸς εἶναι μικρός. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ συμβιβάσῃ τὰ πράγματα.

§50Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Παρακαλῶ νὰ μοὶ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ αὕτη.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Εὐταξίας ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Μαρτίνου.

§52Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ νὰ μὴ γίνῃ τώρα συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς, ἀλλὰ νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ αὕτη εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα.

§53Α. ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Παρακαλῶ νὰ διαβιβασθῇ εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα ἡ ἀναφορὰ αὕτη μετὰ τῆς συστάσεως ἐκ μέρους τῆς Συνελεύσεως, ὅπως ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν αἱ δίκαιαι αἰτήσεις τῶν Μαρτιναίων.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κύριοι Σ. Μπαλάνος, Γ. Σχινᾶς, Μ. Σουλτάνης, Λ. Τσουκαλᾶς, Δ. Μισυρλῆς καὶ Ξ. Μαυρομμάτης ἐπὶ ἀναφορᾶς Ἐπιτροπῆς συμβολαιογράφων καὶ φυλάκων μεταγραφῶν καὶ ὑποθηκῶν, ἀπολυθέντων καὶ ἐξορισθέντων.

§55Σ. ΜΠΑΛΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε· ἐπιθυμῶ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μεριμνήσῃ διὰ τὰ ἐν τῇ ἀναφορᾷ τῶν συμβολαιογράφων καὶ ὑποθηκοφυλάκων ἐκτιθέμενα. Ἐν τῷ Διατάγματι τοῦ Νοεμβρίου π. ἔ. τὸ προνοοῦν περὶ τῶν ἐπανελθόντων ὑπαλλήλων λαμβάνεται πρόνοια περὶ ἀποζημιώσεως τῶν συμβολαιογράφων τῶν ἐξορισθέντων καὶ ἀπολυθέντων; Αὐτὴν τὴν παράκλησιν ἔχω διὰ τὸν κ. Ὑπουργόν, ἵνα ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ δώσῃ τὰς δεούσας ὁδηγίας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου του, διότι αὕτη οὐδεμίαν δίδει εἰς αὐτοὺς σαφῆ ἀπάντησιν. Δικαιοῦνται δέ, φρονῶ, καὶ οἱ δημόσιοι οὗτοι λειτουργοὶ οἱ οὕτως ἀπολυθέντες εἰς ἀποζημίωσιν. Παρακαλῶ καὶ πάλιν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ ζητήσῃ παρὰ τῆς ὑπηρεσίας του νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα καὶ κατὰ τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως τοῦ ἐν λόγῳ Β. Διατάγματος νὰ περιληφθῇ καὶ διάταξις ὁρίζουσα ὅτι δικαιοῦνται εἰς ἀποζημίωσιν καὶ οἱ συμβολαιογράφοι καὶ ὑποθηκοφύλακες.

§56Γ. ΣΧΙΝΑΣ. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἅμα τῇ ἐγκαταστάσει τοῦ Βενιζελικοῦ καθεστῶτος πολλοὶ συμβολαιογράφοι ἐξωρίσθησαν, ἐξέπεσαν τῶν θέσεών των. Ἅμα τῇ ἐγκαταστάσει τοῦ νέου καθεστῶτος ἐπανῆλθον εἰς τὰς θέσεις των, πλὴν ὅμως δὲν ἐλήφθη καμμία μέριμνα πρὸς ἀποζημίωσιν αὐτῶν, ἐνῷ ἐλήφθη διὰ τοὺς στρατιωτικοὺς ὑπαλλήλους. Παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ὅπως λάβῃ μέριμναν καὶ ὑπὲρ τῶν συμβολαιογράφων καὶ συμπεριλάβῃ αὐτοὺς εἰς τὸ γενικὸν μέτρον τῆς ἀποζημιώσεως τῶν ἐξορισθέντων καὶ παυθέντων ὑπαλλήλων.

§57Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφορὰν ταύτην.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Χριστοδουλιᾶς ἐπὶ ἀναφορᾶς Τριανταφύλλου Πρωτοπαπᾶ, κατοίκου Λαρίσης.

§59Ι. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΑΣ. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης, ἥτις προέρχεται ἀπὸ γέροντος πατρὸς τοῦ ὁποίου ὁ υἱὸς ἐτυφεκίσθη ἐν Λαρίσῃ ὑπὸ τῆς Βενιζελικῆς θηριωδίας καὶ τοῦ ὁποίου ἡ οἰκογένεια κινδυνεύει κυριολεκτικῶς λόγῳ οἰκονομικῆς ἀνεχείας, διότι ἐστερήθη τοῦ προστάτου αὐτῆς.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Στρατηγὸς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Παξῶν.

§61Ξ. ΣΤΡΑΤΗΓΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἀφ’ ἑνὸς καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἀφ’ ἑτέρου νὰ μεριμνήσωσι περὶ τῆς πυκνώσεως τῆς συγκοινωνίας τῆς νήσου Παξῶν. Εἶναι μία νῆσος ἀρκετὰ πολυάριθμος, ἀρκετὰ πλουσία καὶ παραγωγική, ἡ ὁποία συνεισφέρει ἀρκετὰ καὶ ἥτις εὑρίσκεται ἐν ἀποκλεισμῷ. Ἐπίσης θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ νὰ μεριμνήσῃ διὰ τὸν ἐπισιτισμὸν τῆς νήσου, καί, εἰ δυνατόν, ν’ ἀποστέλλωνται τρόφιμα διὰ μεγαλείτερον χρονικὸν διάστημα, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει συγκοινωνία· διότι ἕως τώρα στέλλονται ὀλίγα καὶ λόγῳ τῆς μὴ ὑπάρξεως τακτικῆς συγκοινωνίας μένει πολλάκις ἡ νῆσος ἄνευ τροφίμων.

§62Α. ΣΚΙΑΔΑΡΕΣΗΣ. Τὰ αὐτὰ ἔχω καὶ ἐγὼ νὰ προσθέσω καὶ τονίζω ὡς ἐκ περισσοῦ ὅτι λόγῳ τῆς ἐπελθούσης διακοπῆς τῆς συγκοινωνίας κατόπιν τῆς ἀπεργίας καὶ ἡ Λευκὰς εὑρίσκεται πρὸ ἑξαημέρου ἐν ἀποκλεισμῷ, ὁ δὲ ἐμπορικὸς Σύλλογος ἀπηύθυνε καὶ τηλεγράφημα πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν δι’ οὗ παρακαλεῖ ὅπως ἀποσταλῇ ἓν πολεμικόν, ἵνα μεταφέρῃ ἐκεῖ τρόφιμα.

§63Ν. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ὡς ἐκ τῶν διαφόρων ἀναγκῶν εἰς τὰς ὁποίας ἔχομεν διατεθειμένα τὰ πολεμικὰ πλοῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταλῇ πολεμικὸν πλοῖον.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Κουκουλέτσος ἐπὶ ἀναφορᾶς Εὐγενίας χήρας Προκοπίου Οἰκονομοπούλου.

§65Δ. ΚΟΥΚΟΥΛΕΤΣΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, πρὸς τὸν ὁποῖον θὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ αὕτη νὰ μεριμνήσῃ ὑπὲρ αὐξήσεως τῆς συντάξεώς της.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μπούσιος ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κτηνοτρόφων Μακεδονίας.

§67Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Ὑπάρχει, κ. Πρόεδρε, ἓν τηλεγράφημα κτηνοτρόφων, οἱ ὁποῖοι ζητοῦσι τὴν κατάργησιν τοῦ ἐνοικιοστασίου τῶν βοσκῶν· οἱ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι προσῆλθον ἐδῶ ἐζήτησαν τὴν παράτασιν· οἱ ἰδιοκτῆται τῶν λειβαδίων ἐζήτησαν ἐπίσης τὴν κατάργησιν τοῦ ἐνοικιοστασίου τῶν βοσκῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εὑρεθεὶς πρὸ ἀντιφατικῶν αἰτήσεων, προέβη εἰς τὴν σύστασιν μιᾶς Ἐπιτροπῆς, ἀλλ’ ἡ σύστασις τῆς Ἐπιτροπῆς ἔγινε κατὰ τρόπον—θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω— ἑρμαφρόδιτον, διότι ἐν τῇ αὐτῇ Ἐπιτροπῇ περιλαμβάνονται πληρεξούσιοι τῆς Συνελεύσεως καὶ ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου. Οἱ μὲν ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου εἶναι ὑπεύθυνοι ἀπέναντι τοῦ Ὑπουργοῦ, ὁ δὲ Ὑπουργὸς εἶναι ὑπεύθυνος ἀπέναντι τῶν πληρεξουσίων· πῶς λοιπὸν εἶναι δυνατὸν νὰ καταλήξωσιν εἰς πόρισμα μελέτης, τὸ ὁποῖον νὰ ὑποβάλωσι πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὸ ὑποβάλῃ πρὸς τὴν Συνέλευσιν ἀπέναντι αὐτῶν τῶν ἰδίων πληρεξουσίων; Νομίζω ὅτι κανὲν ἄρθρον τοῦ Κανονισμοῦ δὲν ὁμιλεῖ περὶ συστάσεως τοιούτων μικτῶν Ἐπιτροπῶν. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ν’ ἀναθεωρήσῃ τὴν ἀπόφασίν του περὶ συστάσεως τοιαύτης Ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ εἰδοποιηθῶ ὅτι ἀνήκω, ἀλλὰ δυσκολεύομαι νὰ λάβω μέρος, καὶ ἂν θέλῃ νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα κυβερνητικῶς νὰ κάμῃ Ἐπιτροπὴν ἐξ ὑπαλλήλων, ἂν θέλῃ δὲ διὰ τῆς Συνελεύσεως νὰ κάμῃ Ἐπιτροπὴν κοινοβουλευτικήν.

§68Γ. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Γεωργίας). Ἐπὶ ζητήματος τόσον σπουδαίου θίγοντος μέγιστα συμφέροντα καὶ ὁλοκλήρους τάξεις καὶ ἐνδιαφέροντος ὁλόκληρον τὴν Κοινωνίαν διὰ τὸ γάλα, διὰ τὸ κρέας καὶ τὰ τοιαῦτα, εἶχον καθῆκον ν’ ἀκούσω τὴν εἰσήγησιν τῆς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ συγχρόνως ἔκαμον παράκλησιν εἰς τοὺς ἐν τῇ Συνελεύσει συναδέλφους, τοὺς ἀντιπροσωπεύοντας καὶ τὰ δύο συμφέροντα, καὶ τῆς διατηρήσεως καὶ τῆς καταργήσεως τοῦ ἐνοικιοστασίου, νὰ μὲ συντρέξωσιν εἰς τὴν εὕρεσιν τῆς δικαίας λύσεως. Ὅσοι δὲν θέλουσι νὰ συντρέξωσιν τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας εἶναι δικαίωμά των νὰ τὸ κάμωσι, τίποτε ὅμως δὲν μὲ ἐμποδίζει ἀπὸ τοῦ νὰ ζητήσω τὰ φῶτα ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἤθελον νὰ μὲ βοηθήσωσι.

§69Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Κατηρτίσαμεν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς Γεωργίας· δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γένηται Ἐπιτροπὴ ἐκ πληρεξουσίων καὶ ὑπαλλήλων.

§70Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἔκ τινος πείρας, ἣν καὶ ἐγὼ ἀπεκόμισα, λαβὼν τὴν τιμὴν τετράκις νὰ ὀνομασθῶ Ὑπουργός, γνωρίζω τὸ ἑξῆς, ὅτι πάντοτε οἱ Ὑπουργοὶ συνεκρότουν Ἐπιτροπάς, ἵνα αὗται διαφωτίζωσιν αὐτούς. Ἐγὼ δεκάκις ἴσως συνεκρότησα Ἐπιτροπὰς διφυεῖς, ἐκ βουλευτῶν καὶ ἐξ ὑπαλλήλων, διότι νομίζω ὅτι τὰ φῶτα τῆς ὑπηρεσίας μετὰ τῶν φώτων καὶ τῆς πρακτικότητος τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Λαοῦ συνδυαζόμενα δύνανται πολὺ περισσότερον νὰ φωτίσωσι τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, ἢ ἂν ἀνετίθετο ἰδίᾳ καὶ χωριστὰ εἰς Ἐπιτροπὴν βουλευτῶν καὶ ἔπειτα εἰς Ἐπιτροπὴν τῆς ὑπηρεσίας πᾶσα ἐργασία. Ἡ συζήτησις ἡ ἀπὸ κοινοῦ τῶν εἰδικῶν ἀνδρῶν, δηλαδὴ τῶν ὑπηρεσιῶν μετὰ τῶν Ἀντιπροσώπων τοῦ Λαοῦ, συντελεῖ τὰ μάλιστα εἰς τὸ νὰ διαφωτίζωνται τὰ ζητήματα. Δύναμαι νὰ ἀναφέρω ὑμῖν δέκα Ἐπιτροπάς, αἵτινες ἔφεραν σπουδαιότατα ἀποτελέσματα ἕνεκα τούτου τοῦ λόγου. Ἐγώ, ὅτε ἤμην διὰ δευτέραν φορὰν Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὑπέβαλον σωρείαν νομοσχεδίων, ἅτινα δὲν ἐγένοντο νόμοι τοῦ Κράτους ἕνεκα τῶν πολιτικῶν περιστάσεων καὶ περιπλοκῶν. Διαβεβαιῶ δὲ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον, τὸν ἐπίσης λίαν πεπειραμένον, ὅτι αἱ σπουδαιότεραι ἐργασίαι ἐπ’ ἐκείνων τῶν νομοσχεδίων ἦσαν ἐκεῖναι εἰς ἃς εἰργάσθησαν μικταὶ Ἐπιτροπαί, ἡ σύστασις τῶν ὁποίων δὲν εἶναι ἀντίθετος πρὸς τὸν κανονισμὸν καὶ ὑπὸ τῆς κοινοβουλευτικῆς συνηθείας οὐ μόνον δὲν ἀπαγορεύεται, ἀλλὰ καὶ ἐπιβάλλεται.

§71Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Πόθεν;

§72Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἐκ τοῦ συμφέροντος τοῦ Κράτους.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δροσόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς Ἰωάννου Αὐλωνίτου.

§74Κ. ΔΡΟΣΟΠΟΥΛΟΣ. Συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§75Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Καὶ ἐγὼ παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὥρα τῆς συζητήσεως τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων παρῆλθεν. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Συνέλευσιν ὅτι εἰς ἀπάντησιν τηλεγραφήματός μου δι’ οὗ διεβίβασα πρὸς τὰς Α. Β. Υ. τὸν Διάδοχον καὶ τὴν πριγκήπισσαν Ἐλισσάβετ τὰς εὐχὰς καὶ τὰ συγχαρητήρια τῆς Συνελεύσεως, ἔλαβον τὸ ἑξῆς ραδιογράφημα (ἀναγινώσκει): «Κον Λομβάρδον, Πρόεδρον τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως Ἀθήνας Παρακαλοῦμεν νὰ γίνητε διερμηνεὺς καὶ νὰ διαβιβάσητε εἰς τὴν Ἐθνικὴν Συνέλευσιν τὰς θερμοτέρας καὶ εἰλικρινεῖς μας εὐχαριστίας. Γεώργιος, Ἐλισάβετ». (Παρατεταμένα χειροκροτήματα καὶ ζητωκραυγαὶ ἐκ τῆς αἰθούσης καὶ τῶν ἀκροατηρίων).

§77Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐξ ὀνόματος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω νομοσχέδιον «περὶ κυρώσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ περὶ ἐπαναφορᾶς τῶν ἀπολυθέντων μονίμων ὑπαλλήλων Νομοθετικοῦ Διατάγματος». Ἐπίσης καταθέτω τὰ ἑξῆς δύο νομοσχέδια. 1) «Περὶ ἀποζημιώσεως τῶν δημάρχων καὶ προέδρων κοινοτικῶν Συμβουλίων» καὶ 2) «Περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν τμήματος τῆς Ἀστυνομίας τῶν πόλεων, τῶν γραφείων τῆς Κεντρικῆς Ἀστυνομικῆς Σχολῆς, Ἀρχηγείου Ἀστυνομίας καὶ Ἀστυνομικῶν Διευθύνσεων».

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ.

§79Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργόν, ἂν δύναται, νὰ μᾶς πληροφορήσῃ πότε σκοπεῖ νὰ ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων.

§80Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὴν προσεχῆ Δευτέραν, διότι δὲν κατηρτίσθη εἰσέτι.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 23 Ὀκτωβρίου 1920 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ χορηγίας εἰς τὴν Βασιλομήτορα Ἀντιβασίλισσαν Ὄλγαν». Ὁ κ. Παναγιώτου ἔχει τὸν λόγον.

§82Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριοι πληρεξούσιοι· κατὰ τὴν γνώμην μου τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ ὑποβληθῇ καὶ οὔτε πρέπει νὰ ψηφισθῇ. Βεβαίως ἡ σεπτὴ Μήτηρ εἶναι ἀξιαγάπητος καὶ ἀξία σεβασμοῦ παρ’ ὅλων. Ἀλλὰ μοὶ φαίνεται ὅτι διὰ τῆς πράξεως αὐτῆς ὁ κ. Ὑπουργὸς προσφέρει κακὸν δῶρον εἰς τὴν Βασιλομήτορα κατὰ τὴν περίστασιν αὐτὴν τὴν δυσχερῆ ἀπὸ ταμιευτικῆς ἀπόψεως διὰ τὸ Κράτος καὶ δι’ αὐτὸ εἶμαι ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου. Ἐφ’ ὅσον ἡ Πατρὶς δίδει ἐπιχορήγησιν, νομίζω 300.000 δραχ. κατ’ ἔτος, φρονῶ ὅτι ἡ τοιαύτη χορηγία διὰ τὴν ἀντιβασιλείαν ὀλίγων ἡμερῶν εἶναι δῶρον, τὸ ὁποῖον κακῶς θὰ ἠχήσῃ εἰς τὰ ὦτα τοῦ Λαοῦ.

§83Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Πᾶσα ὑπηρεσία προσφερομένη εἰς τὴν Πατρίδα πρέπει νὰ ἀμείβηται. Τὸ θλιβερὸν εἶναι ὅτι ἡ Πατρὶς εἶναι ἐν τοιαύτῃ οἰκονομικῇ θέσει, ὥστε ἡ παρεχομένη ἀμοιβὴ νὰ εἶναι μικρὰ καὶ νὰ μὴ εἶναι ἐκείνη, ἥτις ἔπρεπε νὰ δοθῇ εἰς τὴν ἐπὶ τοσαῦτα ἔτη βασιλεύσασαν Βασιλομήτορα Ὄλγαν καὶ τοσαύτας εἰς τὴν πατρίδα προσενεγκοῦσαν ὑπηρεσίας.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον μόνον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). Βʹ Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προικὸς τῆς Βασιλόπαιδος Ἑλένης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον). κατ’ ἄρθρον). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τρόπου διαθέσεως ἐξαγωγῆς ἐλαίου». Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Βασιλακάκης ἔχει τὸν λόγον.

§85Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἀνέγνωσα τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τῆς εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ τρόπου τῆς διαθέσεως τοῦ ἐλαίου καὶ δύναμαι νὰ σᾶς ὁμολογήσω, ὅτι κάπως ἐξενίσθην πῶς εὑρέθησαν Ἀντιπρόσωποι ἐξ ἐλαιοπαραγωγικῶν ἐπαρχιῶν, οἵτινες ἠθέλησαν νὰ θέσωσιν εἰς μειονεκτικὴν θέσιν τοὺς ἐκλογεῖς των ἐλαιοπαραγωγοὺς ἀπέναντι τῶν παραγωγῶν ἄλλων ἐπαρχιῶν καὶ ἄλλων προϊόντων. Βεβαίως δὲν εἶδον ὅτι οἱ λόγοι τοὺς ὁποίους ἐκθέτουσιν εἶναι ἀρκούντως ἰσχυροὶ διὰ νὰ μὲ πείσωσι. Διὰ τοῦτο θέλω νὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα κατὰ δύο διαφόρους ὄψεις, πρῶτον ἂν εἶναι δίκαιος ὁ ὑπὸ κρίσιν νόμος καὶ δεύτερον ἂν εἶναι ἐφαρμόσιμος κἄν. Κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν εἶχον εἴπει τὴν γνώμην μου, ἀλλὰ θέλω καὶ σήμερον νὰ ἐπαναλάβω τὰς παρατηρήσεις μου κατὰ τρόπον ὥστε νὰ γίνω περισσότερον ἀντιληπτός. Καὶ ἐρωτῶ: Εἶναι δίκαιον ὁ παράγων ἔλαιον νὰ τεθῇ εἰς μειονεκτικὴν θέσιν πρὸς ἐκεῖνον ὅστις παράγει καπνόν, ὁ ὁποῖος παράγει σταφίδα, ὁ ὁποῖος παράγει οἶνον κτλ. καὶ ὁ ὁποῖος ἔχει πλήρη ἐλευθερίαν νὰ διαθέτῃ τὸ προϊόν του ὅπερ παράγει ὁπουδήποτε τῆς γῆς θέλει; Ὁ παράγων ἔλαιον κατ’ ἀρχὴν δὲν ἔχει αὐτὴν τὴν ἐλευθερίαν. Περιωρίσαμεν τὴν ἐλευθερίαν του αὐτὴν κατ’ ἀπόλυτον τρόπον, διότι εἴπομεν εἰς τὸν ἐλαιοπαραγωγόν: Ἐπειδὴ τὸ ἔλαιόν σου εἶναι εἶδος πρώτης ἀνάγκης, δὲν ἔχεις τὸ δικαίωμα νὰ τὸ ἐξαγάγῃς ἐκ τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ὁ ἐλαιοπαραγωγὸς ὑπέκυψεν ὑπὸ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Κράτους, ὑφιστάμενος μεγίστας ζημίας ἀγογγύστως. Ἀλλὰ τὸ Κράτος μετὰ ταῦτα εἶδεν ὅτι ἡ παραγωγὴ εἶναι περισσοτέρα τοῦ δέοντος διὰ νὰ καταναλωθῇ ἐν τῷ τόπῳ καὶ εἶπεν εἰς τὸν ἐλαιοπαραγωγόν: Σὲ ἀφήνω νὰ ἐξάγῃς ἓν μέρος, ὑπὸ ὡρισμένους περιορισμοὺς ἀλλὰ καὶ δυνάμει ἑνὸς φόρου, τὸν ὁποῖον θὰ πληρώσῃς ἀγνώστου ἐκτάσεως. Σᾶς βεβαιῶ ὅτι τοῦτο δι’ ἐμὲ καὶ ἀπὸ ἁπλῆς δημοσιονομικῆς ἀπόψεως εἶναι ἀκατανόητον. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβαρύνωμεν τὸν ἐλαιοπαραγωγὸν δι’ ἑνὸς φόρου, ὁ ὁποῖος δὲν γνωρίζει τίνας διαστάσεις θὰ λάβῃ; Οἱ ἐξαγωγεῖς ἐλαίου, ὅπως ἐξέθεσα ἤδη πρὸς τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν, διὰ τὸ ἐξωτερικὸν ἰδίως εἶναι εἰς ἀριθμὸν λίαν ὀλίγοι, διότι τὸ ἐξάγειν ἔλαιον εἰς τὸ ἐξωτερικὸν δὲν εἶναι παντὸς ἴδιον. Ἀπαιτοῦνται πολλὰ προσόντα ἐμπορικὰ καὶ μεγάλη εἰδικότης, δεδομένου ὅτι οἱ κίνδυνοι εἶναι ἐξαιρετικῶς μεγάλοι διὰ τὸν ἐξαγωγέα. Διὰ τοῦτο, ἂν οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ ἐν γένει πωλῶσι τὸ προϊόν των εἰς τοὺς ἐμπόρους, οἱ πλεῖστοι τῶν ἐμπόρων προτιμῶσι νὰ πωλῶσι τὰ ἔλαιά των εἰς τοὺς ὀλίγους ἐξαγωγεῖς. Ἤδη, ψηφιζομένου τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου, ὁ ἐξαγωγεύς, προκειμένου νὰ ἐξαγάγῃ ποσόν τι εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, ὁποῖα μέτρα ὀφείλει νὰ λάβῃ, πῶς δηλαδὴ νὰ προμηθευθῇ τὴν σχετικὴν ἄδειαν; Εἶναι οὗτος ὑποχρεωμένος νὰ μεταβῇ εἰς τὸν τόπον τοῦ δημοσίου πλειστηριασμοῦ, ἵνα προμηθευθῇ τὴν πρὸς τοῦτο ἄδειαν. Ἐπειδὴ ὅμως τὸ λαμβάνειν ἄδειαν καὶ πλειοδοτεῖν θὰ εἶναι δικαίωμα παντὸς πολίτου, ἀδιακρίτως ἐπαγγέλματος ἢ διαμονῆς ἢ προελεύσεως καὶ ἐπειδὴ γνωρίζομεν ὅτι εἰς τοὺς πλειστηριασμοὺς συνήθως παρεισδύουσι πολλοὶ τῶν ἐπιτηδείων, ἀσφαλῶς ὁ ἐξαγωγεὺς θὰ διατρέχῃ τὸν κίνδυνον νὰ περικυκλῶται ὑπὸ πλείστων τοιούτων, οἱ ὁποῖοι ἢ θὰ ζητήσωσι παρ’ αὐτοῦ ἀμοιβὴν ὅπως ἀποσυρθῶσι τοῦ πλειστηριασμοῦ ἢ μὴ ἔχοντες τί νὰ χάσωσι θὰ πλειοδοτῶσι διὰ νὰ τὸν ζημιώσωσι. Μέχρι τίνος σημείου θὰ φθάσῃ τὸ ποσὸν εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἀνέλθῃ τὸ ἀντίτιμον τῆς ἀδείας, ὁ ἐξαγωγεὺς δὲν γνωρίζει. Ποῖον λοιπὸν θὰ εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα; Ὅπως ἀπέδειξα κατὰ τὴν πρώτην ὁμιλίαν μου πρὸς τὴν Συνέλευσιν, ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἐν τῷ ἐξωτερικῷ δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τῆς μικρᾶς ἢ μεγάλης ἐλαιοπαραγωγῆς τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ κανονίζεται ἐκ τῶν παγκοσμίων συνθηκῶν, διότι ἐξαρτᾶται ὄχι μόνον ἐκ τῶν παραγωγῶν τοῦ Ἀλγερίου, τῆς Ἰταλίας, Τύνιδος, Ἱσπανίας κλπ., ἀλλὰ καὶ ἐκ τῆς τιμῆς πλείστων ὅσων ἄλλων σπορελαίων, ὡς τοῦ βαμβακελαίου, καρυελαίου, ραπανελαίου καὶ ἄλλων, τῶν ὁποίων γίνεται χρῆσις ἐν Εὐρώπῃ, Ἀμερικῇ κλπ. πρὸς βρῶσιν. Καί, ὡς ἀπέδειξεν ὁ συνάδελφος κ. Στράτος, τὰ βαμβακέλαια σήμερον παράγονται εἰς τοσαύτας ποιότητας ἐν Ἀμερικῇ, ὥστε νὰ πλημμυρίζωσι τὰς παγκοσμίους ἀγορὰς καὶ τοσούτῳ μᾶλλον καθόσον ταῦτα τελειοποιηθέντα θαυμασίως δὲν βλάπτουσιν οὔτε τὸν στόμαχον, ἐνῷ τοὐναντίον τὰ πλεῖστα τῶν ἐλαιολάδων, ὀξύτητος ἀρκετὰ μεγάλης, τὸ βλάπτουσι, καὶ διὰ τοῦτο καὶ ὡς εὐθηνότερα προτιμῶνται τὰ βαμβακέλαια. Οὕτω τῶν ἐλαίων τῶν ἰδικῶν μας, ὑφισταμένων τὸν ἀνταγωνισμὸν ὅλων αὐτῶν τῶν ἄλλων σπορελαίων, ἡ τιμὴ δὲν ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς ἐπιτοπίου προσφορᾶς ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, ἀλλ’ ὑποκύπτει φυσικῶς εἰς τὸν διεθνῆ νόμον τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ζητήσεως. Σημειώσατε ἀκόμη, τὸ καὶ σπουδαιότερον, ὅτι σήμερον πλέον ὁ ἐξαγωγεὺς δὲν κερδίζει πολλά· καταντᾷ τὸ κέρδος του νὰ κυμαίνηται μεταξὺ 4 ἢ 5 τοῖς χιλίοις ὡς ἐκ τοῦ παγκοσμίου ἀνταγωνισμοῦ. Ἑπομένως, ἐὰν πεισθῇ οὗτος ὅτι θὰ ἐκτίθεται εἰς τὸν κίνδυνον νὰ ζημιῶται ἐκ τῆς ἀδείας, βεβαίως τότε ἢ θὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ εἶδος τοῦτο ἢ θ’ ἀναγκασθῇ διὰ νὰ καλύπτῃ πᾶσαν ἐνδεχομένην ζημίαν ἐκ τῆς ἀδείας νὰ δίδῃ τοιαύτην τιμὴν εἰς τὸν ἐλαιοπαραγωγόν, ὥστε ὁ ἐλαιοπαραγωγὸς νὰ ὑφίσταται ζημίας ὑπερτέρας τῶν δυνάμεών του. Ἀλλὰ τότε ὀφείλομεν νὰ παραδεχθῶμεν ὅτι εἶναι ἀδύνατον ὁ ἐλαιοπαραγωγὸς νὰ ἀνθέξῃ. Εἷς τοιοῦτος φόρος ἀγνώστου ἐκτάσεως θὰ τὸν πλήττῃ περισσότερον, ὅσον περισσοτέραν ἔκτασιν λαμβάνει οὗτος καὶ ὑπάρχει φόβος νὰ λάβῃ μὲ τὴν ἐπέμβασιν τῶν ἐπιτηδείων, ἀφοῦ θὰ πρόκειται νὰ ἐπιπέσῃ πάντοτε εἰς βάρος τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν. Ἂν ὅμως ἡ Κυβέρνησις σοβαρῶς ἐσκέφθη ὅτι ὤφειλε ν’ ἀρυσθῇ κἄποιο ὄφελος ἐκ τῆς ἐξαγωγῆς ἐλαίου, διότι σήμερον μεταξὺ τῆς τιμῆς ἐν Ἑλλάδι καὶ τῆς ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἡ διαφορὰ εἶναι ἀρκούντως μεγάλη καὶ ἐπίστευσεν ὅτι τὸ ὄφελος τοῦτο θ’ ἀνήρχετο δύο δραχμάς, βεβαίως ἠπατήθη. Οὐδέποτε θὰ ἦτο δυνατὸν τοῦτο, διότι οὐδέποτε θὰ ὑπάρξῃ μία τόση διαφορὰ μεταξὺ τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαίου ἐν Ἑλλάδι, συμπεριλαμβανομένων καὶ πάντων τῶν ἐξόδων, καὶ τῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν θὰ εὕρῃ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ. Λοιπὸν φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ματαίως ἐλπίζει ὅτι θὰ εὑρεθῇ ἐνώπιον ὠφελείας ἐκ τοῦ τρόπου διὰ τοῦ ὁποίου κανονίζει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τὴν παραχώρησιν ἀδειῶν ἐξαγωγῆς. Ὁμολογῶ ὅτι εὐφυέστατος εἶναι ὁ τρόπος οὗτος, διότι κυρίως ἀπαλλάσσει τὸν Ὑπουργὸν ἀπὸ παντὸς εἴδους ἐνοχλήσεων. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπέβλεψε πραγματικῶς εἰς τὸ νὰ μὴ ἐκτίθηται εἰς παρεξηγήσεις, ὡς δῆθεν εὐνοῶν τοὺς φίλους του πολιτευομένους, καὶ βεβαίως ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ταύτης σώζεται ἡ ἀξιοπρέπειά του. Τὸν διαβεβαιῶ, ὅμως ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ καὶ τώρα ὡς ἐν καιρῷ πολέμου, ὁ κίνδυνος αὐτός, δεδομένου ὅτι οἱ ἐξαγωγεῖς εἶναι ἐλάχιστοι ἐν Ἑλλάδι, καὶ οὐδεὶς ἐκ τῶν εἰδικῶν ἐξαγωγέων θὰ τὸν ἐνοχλήσῃ. Ἀλλὰ καὶ ὁ κίνδυνος αὐτὸς ἂν ὑπῆρχε, πάλιν τὸ Κράτος δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκβιάζῃ τὸν ἐξαγωγέα εἰς πληρωμὴν ἑνὸς φόρου, ὁ ὁποῖος μάλιστα δὲν γνωρίζομεν ποῦ δύναται νὰ φθάσῃ διότι δὲν προσδιορίζεται. Ἀλλ’ ἡ Ἐπιτροπὴ λέγει καὶ κάτι ἄλλο. Ζητεῖ ὅπως ἡ προθεσμία τῶν ἀδειῶν εἶναι βραχεῖα. Τοῦτο φρονῶ ἐγὼ ὅτι θὰ εἶναι νέα ἐπιβάρυνσις διὰ τὸν ἐξαγωγέα ὡς καὶ διὰ τὸν ἐλαιοπαραγωγόν. Διότι κατέχων τὴν ἄδειαν διά τι ποσὸν χωρὶς νὰ γνωρίζῃ πότε θὰ ἐπιτύχῃ νὰ τὸ φορτώσῃ, δηλ. πότε θὰ ἐπιτύχῃ νὰ εὕρῃ εὐκαιρίαν, θὰ διατρέχῃ τὸν κίνδυνον νὰ χάσῃ ἐξ ὁλοκλήρου τὸ ἀντίτιμον τῆς ἀδείας, ἐὰν κατὰ σύμπτωσιν δὲν ἐπιτύχῃ εὐκαιρίαν φορτώσεως προτοῦ ἡ ἄδειά του λήξῃ. Θὰ ἔχῃ βεβαίως ἀνάγκην νέας ἀδείας. Σᾶς βεβαιῶ, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ἀντιπολιτευτικὸν πνεῦμα δὲν μὲ ἔφερεν εἰς τὸ βῆμα ἵνα κατακρίνω τὸ νομοσχέδιον τοῦτο· σᾶς βεβαιῶ ὅτι μόνον διότι ἔχω μεγάλην πεῖραν εἰς τὸ ἐμπόριον προσέρχομαι νὰ προειδοποιήσω τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ματαίως ἀναμένει ὄφελος οἱονδήποτε ἐκ τῆς κατὰ τὸν τρόπον τοῦτον ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον θὰ κατορθώσῃ εἶναι νὰ καταπιέσῃ τὴν ἐλαιοπαραγωγήν, ἐξ οὗ θὰ προκύψωσι βεβαίως τόσαι ζημίαι καὶ τόσα παράπονα, ὥστε ν’ ἀναγκάσωσι ταχέως τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἄρῃ τὸν νόμον αὐτόν, νόμον ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ εἶναι βιώσιμος ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ.

§86Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν λέγει ὅτι πρέπει ὁ ἔμπορος νὰ λάβῃ νέαν ἄδειαν.

§87Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Λέγει ὅτι θὰ παύῃ ἡ ἄδεια νὰ ἰσχύῃ· ἄρα θὰ ἔχῃ ἀνάγκην νὰ λάβῃ νέαν ἄδειαν.

§88Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Ἐζητήσαμεν τοῦτο χάριν τῶν παραγωγῶν, διὰ νὰ μὴ γίνωνται καταχρήσεις καὶ ἔρχωνται οἱ ἔμποροι καὶ λαμβάνωσιν ἀδείας διὰ μεγάλα ποσὰ καὶ ἐνισχύηται ἡ κερδοσκοπία παρ’ ἐκείνων, οἵτινες δὲν ἔχουσιν ἔλαια πρὸς ἐξαγωγήν.

§89Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἐγὼ ἀντιλαμβάνομαι οὕτω τὸ πρᾶγμα. Ἐκεῖνος ὅστις δὲν ἔχει ἐλαιόλαδον νὰ ἐξαγάγῃ δὲν σημαίνει ὅτι δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ λάβῃ μίαν ἄδειαν. Ποῖος λέγετε ὅτι εἶναι κερδοσκόπος, λοιπόν;

§90Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ἔλαιον.

§91Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἀλλά, καὶ ἂν παραδεχθῶμεν τοῦτο, πῶς θὰ διακρίνητε τότε ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἔλαιον ἀπ’ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσι; Κουδούνια θὰ τοῖς βάλητε; Καὶ ὁ παραγωγὸς καὶ ὁ κερδοσκόπος, ὁ ὁποῖος ἴσως εἶναι περισσότερον ἐξαγωγεὺς τοῦ ἐλαιοπαραγωγοῦ, θὰ ἔχωσι τὸ ἴδιον δικαίωμα πλειοδοσίας. Ὥστε καταλήγω εἰς τοῦτο: Ὅτι εἶναι ἀνάγκη ἐπείγουσα νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου, νὰ ὁρισθῶσι μόνον αἱ ποσότητες δι’ ἑκάστην ἐπαρχίαν ἢ δι’ ἕκαστον νομὸν καὶ νὰ κατανεμηθῶσιν ἀναλόγως διὰ τῶν Ἐμπορικῶν Ἐπιμελητηρίων, διὰ τῶν Ἐμπορικῶν Συλλόγων, ὁπωσδήποτε μεταξὺ τῶν καθ’ αὐτὸ ἐξαγωγέων καὶ ἀναλόγως τῆς δυνάμεως ἑκάστου, ἡ ὁποία εἶναι γνωστὴ τέλος πάντων. Μεταξὺ τῶν ἐμπόρων ὅλοι οἱ ἐξαγωγεῖς εἶναι γνωστοὶ παγκοίνως καὶ οὐδεὶς ἐξαγωγεὺς θὰ θελήσῃ νὰ λάβῃ ἀδείας διὰ περισσότερον ἔλαιον ἀφ’ ὅ,τι δύναται νὰ ἐξαγάγῃ. Πάντως ἐν Λέσβῳ δὲν ὑπάρχει φόβος παραπόνων ἐκ μέρους κανενός.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μάτεσις ἔχει τὸν λόγον.

§93Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Τὰ ζητήματα τῆς παραγωγῆς καὶ ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου δὲν εἶναι ζητήματα ἀποκλειστικὰ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν περιφερειῶν, ἀλλ’ εἶναι ζητήματα ἐνδιαφέροντος γενικοῦ, γενικωτάτου. Ὁ σκοπὸς τοῦ προτεινομένου συστήματος εἶναι ἡ ἰσορρόπησις δύο πραγμάτων, ἀφ’ ἑνὸς μὲν τοῦ πῶς νὰ μείνῃ ἐντὸς τοῦ Κράτους τὸ ἔλαιον τὸ φαγώσιμον, οὕτως ὥστε νὰ γίνῃ ἡ κατανάλωσις αὐτοῦ ὅσον τὸ δυνατὸν εὔωνος παρὰ τῷ λαῷ, ἀφ’ ἑτέρου δὲ νὰ μὴ ἐμποδισθῇ τὸ ἐμπόριον, ἀλλὰ νὰ ἐπέλθῃ ἡ δέουσα ἐξαγωγὴ καὶ διὰ τῆς ἐξαγωγῆς νὰ ἐπιτευχθῇ ἐξυγιασμὸς νομισματικός, ἐξυγιασμὸς τῆς ἐπικαταλλαγῆς, πρὸς τούτοις δὲ νὰ μὴ ἐπέλθῃ διὰ τῆς ἐλλείψεως τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐμπορεύματος ἀπὸ τῆς παγκοσμίου ἀγορᾶς ὁ φραγμὸς ἐν τῷ μέλλοντι τῶν τόπων τῆς καταναλώσεως, ὅπου συνήθως τὸ ἐμπόρευμα τὸ Ἑλληνικὸν συνηθίζεται νὰ ζητῆται. Πρὸς ἐπιτυχίαν ὅλων αὐτῶν τῶν σκοπῶν ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς ἐπενόησε τὸ σύστημα τοῦ νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξαγωγὴν ὡρισμένου ποσοῦ, ἐκείνου, τὸ ὁποῖον θεωρεῖ ὡς πέρα τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐπιτοπίου καταναλώσεως, νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ποσοῦ τούτου, ἀλλὰ καὶ νὰ φέρῃ εἰς ἴσην μοῖραν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐπωφεληθῶσι τῆς ἐν τῷ ἐξωτερικῷ καταναλώσεως καὶ ἑπομένως ἐπιτυχίας καλυτέρων τιμῶν, πρὸς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θὰ ὑποχρεωθῶσι νὰ καταναλώσωσιν ἐνταῦθα. Καὶ λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ παραγωγὴ εἶναι τόσον ἄφθονος, ὥστε ἡ προσφορὰ νὰ εἶναι ἀθρόα ἐντὸς τοῦ ἐσωτερικοῦ καὶ νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἔλλειψις, ἡ ὁποία νὰ ἐπιφέρῃ τὴν ζήτησιν πρὸς ὕψωσιν τῶν τιμῶν· ἐκεῖνοι οἵτινες θὰ καταναλώσωσι τὸ ἔλαιον ἐν τῷ ἐσωτερικῷ πάντως θὰ ὑποστῶσι διαφορὰν εἰς βάρος των. Ἠθέλησε λοιπὸν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἰσορροπήσῃ οὕτω τὰ πράγματα, ὥστε καὶ οἱ ἐξάγοντες ἔλαιον νὰ εὑρεθῶσιν ἐν τῇ αὐτῇ σχεδὸν μοίρᾳ ἐν ᾗ θὰ εὑρίσκωνται καὶ ἐκεῖνοι, οἵτινες ἐν τῷ ἐσωτερικῷ κατ’ ἀνάγκην θὰ καταναλώσωσιν. Ἐν τῷ συστήματι τὸ ὁποῖον ἐπενοήθη ὑπάρχει μεγίστη βεβαίως εὐφυΐα, διότι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον διὰ τοῦ συστήματος τῶν ἀδειῶν ζητεῖται νὰ εὑρεθῇ ἀναλόγως τῶν περιστάσεων ἐκ τοῦ ἀνταγωνισμοῦ ποῖος εἶναι ὁ κατάλληλος φόρος, ποῖον τὸ ἀντάξιον τίμημα διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ ἐξαγωγεύς, οὕτως ὥστε καὶ τὰ συμφέροντα αὐτοῦ νὰ ἐξυπηρετηθῶσι καὶ ἡ ἰσορροπία τῆς ἐξαγωγῆς νὰ ἐπέλθῃ. Ἀλλ’ εἰς τοῦτο ὑπάρχει καὶ κάποιος κίνδυνος, τὸν ὁποῖον ὑπέδειξεν ἤδη καὶ ἕτερος προλαλήσας πληρεξούσιος, ὁ κίνδυνος μήπως ἐπερχομένη ἡ κερδοσκοπία καὶ ζητοῦσα ἐκ τῶν προτέρων οἱονεὶ νὰ συγκεντρώσῃ τὰς ἀδείας, οὕτως ὥστε ν’ ἀποτελέσῃ ἓν ἀποκλειστικὸν μονοπώλιον καὶ νὰ μὴ δύναται ἄλλος τις νὰ τὰς χρησιμοποιήσῃ μήπως, λέγω, ἐπερχομένη οὕτως ἡ κερδοσκοπία ἐπιφέρῃ κατ’ ἀνάγκην τὴν ἔκπτωσιν τῆς ἀξίας τοῦ προϊόντος.

§94Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς διακόψω;

§95Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Μάλιστα. Θὰ σᾶς ἀκούσω μετὰ προσοχῆς.

§96Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Πρέπει νὰ ἐξαγάγωμεν 40.000.000 ὀκάδων ἐλαίου. Ὑποθέσατε πρὸς στιγμὴν ὅτι ὑπεβλήθη νομοσχέδιον διὰ 40.000.000 καὶ θέτομεν ὡρισμένην προθεσμίαν διὰ νὰ ἐξαχθῇ τὸ ἔλαιον αὐτό. Αὐτὸς ὁ ὁποῖος θὰ καπαρώσῃ τὰς ἀδείας αὐτὰς τί θὰ κάμῃ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ τελειώσῃ ἡ προθεσμία καὶ δὲν θὰ προλάβῃ νὰ τὸ ἐξαγάγῃ;

§97Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Τὴν προθεσμίαν θὰ ὁρίσητε ὑμεῖς;

§98Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ναί.

§99Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ καπαρώσῃ τὰς ἀδείας εὑρίσκεται πρὸ τῆς μεγάλης καὶ ἀθρόας προσφορᾶς, διότι ὑπάρχει ἀθρόα προσφορὰ λόγῳ τῆς ὑπερπαραγωγῆς ἡ δὲ ὑπερπαραγωγὴ λόγῳ τῶν ἐξόδων συντηρήσεως καὶ ἀποθηκεύσεως θὰ ζητῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον νὰ δώσῃ τὸ προϊόν αὐτῆς, οὕτως ὥστε νὰ κενωθῶσι τὰ δοχεῖα καὶ κατασταθῇ δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐκ νέου ἀποθήκευσις καὶ ἡ διατήρησις τῆς ὑπολειπομένης παραγωγῆς· ἑπομένως θὰ ὑπάρχῃ ἀθρόα προσφορά, ἀναγκαία συνέπεια τῆς ὑπερπαραγωγῆς. Ἐὰν ὑπάρχῃ τοιαύτη ἀθρόα προσφορὰ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ λάβῃ τὰς ἀδείας θὰ ζητήσῃ νὰ ρίψῃ τὸ βάρος τὸ ἐπὶ πλέον εἰς τὸν παραγωγόν. Ἐκεῖνοι λοιπὸν οἱ ὁποῖοι θὰ σπεύδωσι πρὸς τοὺς κερδοσκόπους, τοὺς ἔχοντας τὰς ἀδείας, ἐκ τοῦ φόβου μήπως τυχὸν κατόπιν ἀποκλεισθῶσιν ὑπάρχει φόβος μήπως ἀναγκασθῶσι νὰ δώσωσι τὸ ἐμπόρευμα εἰς τιμὰς χαμηλάς, τοῦθ’ ὅπερ θὰ ἔφερε γενικὴν ὑποτίμησιν. Κατ’ ἀρχὴν δὲν ἀποκρούω τὸ σύστημα. Ὑποδεικνύω μόνον ἐκεῖνα τὰ σημεῖα εἰς τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ δοθῇ ἡ δέουσα προσοχή. Διότι, ἐὰν τὸ ἀποτέλεσμα τυχὸν τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος ἦτο μεγάλη ὑποτίμησις γενικὴ τοῦ προϊόντος, τοῦτο θὰ φέρῃ κατ’ ἀνάγκην μεγάλην δυσφορίαν εἰς τοὺς παραγωγούς, γενικὴν δὲ δυσφορίαν διότι οἱ παραγωγοὶ εἶναι ἐργάται ἐπίσης, ὅπως καὶ οἱ ἄλλοι ἐργάται.

§100Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὑποθέσατε ὅλοι ὅτι τὸ ἔλαιον θὰ πωλῆται εἰς πολὺ ὑψηλὰς τιμάς. Διατὶ φοβεῖσθε αὐτό, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ συμβῇ;

§101Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Ἐὰν ὑπάρχῃ ὑπερπαραγωγὴ καὶ δὲν γίνῃ ἡ δέουσα ἐξαγωγή, κατ’ ἀνάγκην θὰ ἐπέλθῃ ὁ ὑποβιβασμὸς τῶν τιμῶν. Ἀλλ’ ὁ ὑποβιβασμὸς τῶν τιμῶν δὲν πρέπει νὰ φθάσῃ μέχρι τοῦ σημείου, ὥστε νὰ μὴ ἱκανοποιηθῶσιν οἱ παραγωγοί.

§102Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Κατὰ τί ἐμποδίζουσιν αἱ ἄδειαι τὴν ἐξαγωγήν;

§103Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Δὲν ἐμποδίζουσι τὴν ἐξαγωγὴν αἱ ἄδειαι. Ἡ ἐξαγωγὴ θὰ γίνηται, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον οἱ ἐξαγωγεῖς ὑποχρεοῦνται νὰ ὑποκύψωσιν εἰς ὡρισμένους ὅρους, ἐπιβαλλομένους ὑπ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπί τινα χρόνον κατέχουσι τὰς ἀδείας, καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ παραγωγὸς νὰ περιμένῃ ἐπ’ ἄπειρον, κρατῶν τὸ ἐμπόρευμα αὑτοῦ, διότι ἔχει ἀνάγκην τὸ ταχύτερον νὰ τὸ ἐξαγάγῃ, διὰ νὰ τὸ ἀντικαταστήσῃ δι’ ἄλλης ποσότητος προϊόντος, τὸ ὁποῖον καὶ ἀναμένει ἐναγωνίως τὴν σειράν του ἵνα γίνῃ ἐμπορεύσιμον, ὑπάρχει φόβος μήπως ὁ παραγωγὸς ὑποκύψῃ εἰς τὴν πίεσιν, τὴν ὁποίαν θὰ φέρῃ ἐπ’ αὐτοῦ ὁ ἤδη κατέχων τὰς ἀδείας καὶ μονοπωλῶν αὐτάς.

§104Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Δὲν ἐπροσέξατε εἰς τὸ ὅτι αἱ ἄδειαι ἰσχύουσι δι’ ὡρισμένα χρονικὰ διαστήματα.

§105Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Τοῦτο θὰ κρίνητε ὑμεῖς. Ἀκριβῶς αὐτὸ ὑποδεικνύω, διότι ὁ κίνδυνος οὗτος γεννᾶται, ἐὰν μονοπωληθῶσιν αἱ ἄδειαι καὶ ἐὰν εἰς τὰς ἀδείας δὲν ὑπάρχῃ ἡ ἀπαιτουμένη ἐλαστικότης. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος λαμβάνει τὴν ἄδειαν, ἐὰν δὲν ἐξαγάγῃ ἐντὸς ὡρισμένου χρονικοῦ διαστήματος θ’ ἀπολέσῃ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ἐπλήρωσε. Φυσικῷ τῷ λόγῳ τὸ πᾶν ἔγκειται εἰς τὴν ἐλαστικότητα περὶ τὸν χειρισμὸν τοῦ ὅπλου αὑτοῦ, καὶ ἡ ἐλαστικότης αὕτη πρέπει νὰ συνοδεύηται καὶ μετὰ τοῦ δικαιώματος τὸ ὁποῖον ἔχει ἡ Διοίκησις νὰ καταργῇ τὸ σύστημα τοῦτο εὐθὺς ὡς ἤθελεν ἴδει ὅτι τοῦτο δὲν ἀποφέρει τοὺς ἀπαιτουμένους καρπούς. Θέλω νὰ καταστήσω καταληπτὴν τὴν ἰδέαν μου κατὰ τοῦτο: Ὅτι διὰ νὰ ἐφαρμοσθῇ λυσιτελῶς τὸ σύστημα καὶ ἐξυπηρετηθῇ ἡ ἀνάγκη τῆς ἰσορροπήσεως ἀφ’ ἑνὸς μὲν τῆς ἐξαγωγῆς μέρους τοῦ προϊόντος, ἀφ’ ἑτέρου δὲ τῆς μὴ ὑποτιμήσεως τοῦ προϊόντος, θὰ ἐχρειάζετο μία διαρκὴς παρακολούθησις καὶ τῶν τιμῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ τῆς πορείας, τὴν ὁποίαν ἤθελον λαμβάνει ἀναλόγως τῶν ἑκάστοτε περιστάσεων αἱ τιμαὶ τοῦ ἐσωτερικοῦ, ὡς καὶ αἱ ἀνάγκαι τῆς καταναλώσεως. Καὶ διὰ τοῦτο χωρὶς κατ’ ἀρχὴν νὰ ἀποκρούσω τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον ἴσως δοκιμαζόμενον δύναται νὰ φέρῃ ἄριστα ἀποτελέσματα, ἔχω τὴν γνώμην ὅτι πρέπει τὸ νομοθέτημα τοῦτο νὰ καταστῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ἐλαστικώτερον, δηλ. νὰ προστεθῇ καὶ διάταξις δυνάμει τῆς ὁποίας ὁ Ὑπουργὸς ἢ δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἢ καὶ διὰ Β. Διατάγματος νὰ δύναται ἑκάστοτε νὰ σταματᾷ τὸ μέτρον τῶν ἀδειῶν καὶ νὰ φέρῃ ἀντὶ τῆς ἀδείας τῆς ἀγοραζομένης ἐπὶ πλειστηριασμῷ πάγιον τέλος, ὁριζόμενον ἐν τῷ νομοθετήματι.

§106Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Τὸ τέλος εἶναι ἄσχετον πρὸς τὸ νομοθέτημα.

§107Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Ν’ ἀποκαθιστᾷ ἓν πάγιον τέλος, ἓν ἴδιον τέλος ἐξαγωγῆς, ἀνεξάρτητον τοῦ ἤδη ὑπάρχοντος, μόνον καὶ μόνον ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ ἀνάγκη τῆς ἐξαγωγῆς μέχρι τοῦ ποσοῦ τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ὥρισε, δηλ. μέχρι τῶν 40 ἑκατομμυρίων.

§108ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὰς ἀδείας τί θὰ γίνωσιν;

§109Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὰς ἀδείας βεβαίως θὰ ἔχωσι τὸ δικαίωμα τῆς ἐξαγωγῆς. Τὴν στιγμήν, καθ’ ἣν ἡ Διοίκησις θὰ νομίσῃ ὅτι δέον νὰ σταματήσῃ τὸ μέτρον τῶν ἀδειῶν, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ θελήσωσι νὰ ἐξαγάγωσι θὰ λάβωσιν ὀπίσω ὅσα ἐπλήρωσαν διὰ τὰς ἀδείας, ἐκεῖνοι δὲ οἱ ὁποῖοι ἐξήγαγον ἔκαμαν τὸ ἐμπόριόν των καὶ ἐζημιώθησαν ἢ ὠφελήθησαν, ἀναλόγως τῶν προβλέψεών των.

§110ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τοῦτο θὰ ἦτο μία ἀνισότης ἀπέναντι τῶν ἄλλων.

§111Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Τὸ ἐμπόριον δὲν εἶναι τι πάγιον, καὶ ὁ ἔμπορος ἐπωφελεῖται ἑκάστοτε τῶν στιγμῶν κάμνων προαγορὰς καὶ προπωλήσεις. Ἐάν τις ἔκαμεν ἐπιχειρήσεις ἐκ τῶν ὁποίων ἐζημιώθη, ἑαυτὸν αἰτιάσθω· ἐπίσης, ἐὰν ὠφελήθη, θὰ ἔχῃ ἀνταξίαν ἀμοιβὴν τῶν καλῶν αὐτοῦ προβλέψεων.

§112ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Θὰ πέσωσιν εἰς παγίδα.

§113Α. ΜΑΤΕΣΙΣ. Ὄχι, διότι ὁ Ὑπουργός, ὁπόταν νομίσῃ ἐπιβαλλόμενον ἐκ τῶν περιστάσεων, σταματᾷ τὸ μέτρον. Ἀντὶ νὰ ἔρχηται ἐκ νέου ἡ Κυβέρνησις νὰ ζητῇ διὰ νέου νομοθετήματος περὶ τῆς ἐξαγωγῆς τὴν κατάργησιν τῶν ἀδειῶν καὶ ἐπιβολὴν νέου προσθέτου τέλους ἐξαγωγῆς, λέγω νὰ δίδηται ἀπὸ τοῦδε τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐξουσίαν ν’ ἀναστέλλῃ τὸ μέτρον τοῦτο εὐθὺς ὡς ἤθελε νομίσει ὅτι δὲν ἀποδίδει τοὺς προσδοκωμένους καρπούς, ἐπειδὴ εἶναι ἀνάγκη διαρκοῦς καὶ ἀμέσου παρακολουθήσεως τῆς ἀδιαλείπτου διακυμάνσεως καὶ ἀλληλεπιδράσεως τῶν τιμῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ, τῆς ζητήσεως ἐν τῷ ἐξωτερικῷ καὶ τῶν τιμῶν καὶ τῆς προσφορᾶς ἐν τῷ ἐσωτερικῷ. Διότι, κύριοι πληρεξούσιο, τὸ ζήτημα τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου εἶναι μεγίστης σημασίας δι’ ἡμᾶς, δημοσιονομικῆς καὶ οἰκονομικῆς. Ἐὰν δὲν εὐνοηθῇ καὶ δὲν κατορθωθῇ ἡ δι’ οἱουδήποτε τρόπου ἔγκαιρος ἐξαγωγὴ τοῦ ὑπερπαραχθέντος ἐλαίου, θὰ ἔχωμεν ραγδαιοτάτην ὑποτίμησιν τῶν τιμῶν τοῦ ἐλαίου, λόγῳ τῆς ἀθρόας προσφορᾶς ἐκ μέρους τῶν παραγωγῶν. Ἡ ραγδαία δ’ αὕτη ὑποτίμησις δύναται νὰ φθάσῃ μέχρι τοῦ σημείου, ὥστε νὰ μὴ ἱκανοποιηθῶσι καὶ αὐταὶ αἱ τυχὸν δαπάναι τῶν παραγωγῶν. Εἴδομεν πολλάκις τοιαῦτα φαινόμενα. Καὶ οἱ παρακολουθοῦντες τὴν ἱστορίαν τῶν οἰκονομικῶν ἐξελίξεων γνωρίζουσιν ὅτι, ἐὰν ὑπάρξῃ τοιαύτη ἀθρόα προσφορά, ὡς εἶναι σήμερον, ὑπάρχει κίνδυνος ραγδαιοτάτης ἐντὸς ὀλίγου χρόνου ὑποτιμήσεως, ἄρα κρίσεως. Καὶ ποῦ θὰ συμβῇ αὐτό; Θὰ συμβῇ ἐν περιφερείαις ἐν αἷς θὰ εἴχομεν πάντα λόγον νὰ μὴ προκαλέσωμεν δυσφορίας παρὰ τῷ λαῷ. Καὶ κατὰ τοῦτο εἶμαι ἐντελῶς σύμφωνος πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅτι δέον νὰ εὑρεθῇ ὁ τρόπος, καθ’ ὃν ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ εὐνοηθῇ ἡ ἐξαγωγὴ τῶν 40 ἑκατομμυρίων ὀκάδων ἐλαίου. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ἐνδιαφέρει ἰδίᾳ εἶναι νὰ διατηρήσωμεν τὸ ἔλαιον ὡς τροφὴν παρ’ ἡμῖν. Ἀλλὰ κυρίως ἡ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ζήτησις τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαίου εἶναι ζήτησις ἐλαίου βιομηχανικοῦ, δηλ. ἐλαίου μεγάλης ὀξύτητος, ὡς π. χ. καταναλίσκει τοῦτο εἰς μεγάλην ποσότητα ἡ Ἀγγλία. Ὡς ἐκ τούτου δέον νὰ εὐνοηθῇ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου τῆς μείζονος ὀξύτητος, ὅπερ εἰς ἡμᾶς δὲν χρησιμεύει, καὶ ἀπαγορευθῇ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ φαγωσίμου.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ἔχει τὸν λόγον.

§115Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι τὸ νομοσχέδιον κατὰ βάσιν πρέπει νὰ κριθῇ ἀπαράδεκτον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ ἐσκέφθη νὰ προλάβῃ μίαν διοικητικὴν ἀκολασίαν καὶ ἀντὶ τούτου ἐπιβάλλει φόρον. Ἡ Γενικὴ ἔρευνα τοῦ ζητήματος ἀπησχόλησε τόσον πολὺ ἡμᾶς, ὥστε δὲν θέλω ἐπὶ πλέον νὰ σᾶς ἀπασχολήσω. Εἰδικώτερον ὡς ἀντιπρόσωπος τῆς Λακωνίας ὀφείλω νὰ καταστήσω προσιτὰς τὰς ἐντολὰς τῶν ἐνδιαφερομένων. Αἱ ἐντολαὶ τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Σπάρτης, Γυθείου καὶ ἄλλων μερῶν τῆς Λακωνίας εἶναι ὑπὲρ τῆς ἐλευθέρας ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου. Τὴν ἐντολὴν ταύτην τοῦ λαοῦ, ὅστις κυριώτατα ἀπὸ τοῦ ἐλαιοκάρπου ζῇ, ὑποβάλλω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Συνελεύσεως καὶ τοῦ κ. ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ Ὑπουργοῦ.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Μανασάκης ἔχει τὸν λόγον.

§117Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Τὸ ζήτημα, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἐξεταστέον ἀπὸ δύο ἀπόψεων, κυρίως ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς παραγωγῆς ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς καταναλώσεως ἀφ’ ἑτέρου. Τὰς ἀπόψεις ταύτας ἐξετάσας ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ καθορίζει ὅτι δὲν πρέπει αἱ τιμαὶ ν’ ἀνέλθωσιν εἰς σημεῖον ὑψηλὸν χάριν τῶν ἐντοπίων καταναλωτῶν, ἀλλὰ καὶ δὲν πρέπει ἡ ἐξαγωγὴ νὰ περιορισθῇ τελείως χάριν τῆς ἀπόψεως τῶν παραγωγῶν. Τὸ ὅτι βεβαίως πρέπει αἱ τιμαὶ νὰ μὴ εἶναι μεγάλαι ὅσον ἀφορᾶ τοὺς ἐντοπίους καταναλωτάς, εἶναι ἀναμφισβήτητον. Ἀλλὰ νομίζομεν ὅτι ἡ ἀρχὴ αὕτη δὲν πρέπει νὰ κυριαρχῇ εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἐπέλθῃ οἰκονομικὴ συμφορὰ ἐν τῷ τόπῳ καὶ πρὸ πάντων ἐν τοῖς διαμερίσμασιν ἐκείνοις, τῶν ὁποίων ἀποκλειστικὸν εἰσόδημα εἶναι τὸ ἔλαιον. Ἐὰν αἱ περιφέρειαι τοῦ Κράτους ἤθελον τυχὸν διαιρεθῆ εἰς περιφερείας ἐν ταῖς ὁποίαις ὑπάρχει ἐπάρκεια, εἰς περιφερείας ἐν αἷς ὑπάρχει ἔλλειμμα καὶ εἰς περιφερείας ἐν ταῖς ὁποίαις ὑπάρχει πλεόνασμα θὰ ἐπεθύμουν καὶ θὰ ἐτόλμων νὰ ἔλεγον πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ τοῦτο, ὅτι διὰ τὰς περιφερείας ἐκείνας ἐν ταῖς ὁποίαις ὑπάρχει ἔλλειμμα νὰ τολμήσῃ νὰ προβῇ εἰς ἐπίταξιν, εἰς παρακράτημα μέρους τοῦ ἐξαγομένου ἐλαίου, τοὐναντίον δὲ διὰ τὰς περιφερείας ἐν ταῖς ὁποίαις ὑπάρχει πλεόνασμα νὰ μὴ ἀπαγορεύσῃ τὸ παράπαν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ πλεονάσματος. Ἐκ τοῦ ὅτι ἔν τισι διαμερίσμασιν ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου εἶναι ὑψηλή, ὑπερβολική, ὡς εἶπον προχθὲς οἱ κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἕπεται ποσῶς ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ φραγμὸς εἰς τὴν ἐξαγωγήν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ ἀντίκτυπον εἰς τὴν παραγωγήν, καὶ λέγω ὅτι, ἐὰν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ τίμημα ὅπερ ἐπιβάλλεται σήμερον πρὸς ἀγορὰν τῆς ἀδείας, καὶ τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι ἀνάλογον πρὸς τὴν διαφορὰν τῆς τιμῆς τῆς ἐπιτοπίου καταναλώσεως ἀπὸ τῆς καταναλώσεως ἐν τῷ ἐξωτερικῷ θὰ εἶναι ἀπροσδιόριστον, θὰ ἔχῃ δ’ ἀμέσως βλαβερὰν ἀπήχησιν καὶ ζημίαν εἰς βάρος τῶν δυστυχῶν παραγωγῶν, χάριν τῶν ὁποίων ἐνδιαφέρομαι καὶ ὁμιλῶ κατ’ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ὁ ἔμπορος, εὐθὺς ὡς ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, θὰ προβῇ εἰς τὴν ἀγορὰν τοῦ εἰσοδήματος ἀπὸ τῶν μικροπαραγωγῶν χωρικῶν, δὲν θὰ γνωρίζῃ ὅμως τί θὰ δώσῃ διὰ τὴν ἄδειαν, τὴν ὁποίαν βραδύτερον θ’ ἀγοράσῃ, ἂν θὰ δώσῃ τ.ἔ. 5 λεπτὰ ἢ 20 λεπτὰ ἢ 2 δραχμάς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀφίεται νὰ ὑπονοηθῇ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ συμβῇ, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὁ ἔμπορος αὐτὸς θὰ ὑποτιμήσῃ κατ’ ἀνάγκην τὴν ἀγορὰν τοῦ ἐλαίου ἀπὸ τῶν χωρικῶν, ὥστε ὁ ἀντίκτυπος νὰ ἐπέλθῃ εἰς τοὺς χωρικούς. Προχθὲς οἱ κύριοι συνάδελφοι, ἀνέφεραν τὰς δαπάνας αἱ ὁποῖαι ἀπαιτοῦνται κατ’ ὀκᾶν διὰ τὴν παραγωγὴν τοῦ ἐλαίου. Ὁ συνάδελφος κ. Κοκκινάκης εἶπεν ὅτι ἐν Κρήτῃ πωλεῖται τὸ ἔλαιον πρὸς τρεῖς δραχμὰς σήμερον, καθ’ ἣν ἐποχὴν ἡ ἐξαγωγὴ ἀπαγορεύεται. Ἐν Ἡρακλείῳ στοιχίζει ἡ μεταφορὰ 60–70 λεπτά, διότι οὐδὲν μέσον συγκοινωνίας ἀπολύτως ὑπάρχει, ἀλλὰ διὰ φορτηγῶν ζώων γίνεται ἡ μεταφορά. Πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ συλλογὴ τῶν ἐλαιῶν καὶ ἡ συγκομιδὴ τοῦ ἐλαίου στοιχίζει κατὰ τοὺς κυρίους συναδέλφους 2–2½ δραχμάς. Ἐγὼ δέχομαι ὅτι ἐν Κρήτῃ στοιχίζει 1,60–1,80 κατ’ ὀκᾶν, ὅταν δὲ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι καὶ ἡ μεταφορὰ στοιχίζει εἰς τοὺς χωρικοὺς 60 λεπτά, τότε θὰ φθάσωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι οἱ ἔμποροι δὲν θὰ τὸ ἀγοράζωσιν εἰς τιμὴν μεγαλυτέραν τῆς σημερινῆς, ἡ ὁποία τιμὴ καλύπτει μόλις τὰς δαπάνας ἐφ’ ὅσον προστίθεται νέα δαπάνη εἰς ἀπροσδιόριστον ποσόν, τὸ ὁποῖον δὲν ὑπολογίζεται ἂν εἶναι πέντε λεπτὰ ἢ μία δραχμὴ ἑπομένως τοῦτο θὰ ἔχῃ τὸν ἄμεσον ἀντίκτυπον εἰς τὴν τιμὴν εἰς τὴν ὁποίαν θὰ πωλῇ ὁ χωρικός. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἡ πρώτη ἐπιζήμιος συνέπεια θὰ εἶναι μία ἀντανάκλασις ἀπ’ εὐθείας εἰς τοὺς χωρικούς. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει εἴτε ἀπολύτως νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου, τασσομένης προθεσμίας ἑνὸς ἔτους, εἴτε νὰ προβῇ εἰς παρακράτημα ἀναλόγως πρὸς τὴν ἐξαγωγὴν εἰς τὸ Ἐξωτερικόν, τὸ ὁποῖον παρακράτημα πωλούμενον ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ἐν τῷ ἐσωτερικῷ θὰ συντελέσῃ ὥστε αἱ τιμαὶ νὰ ὑποτιμηθῶσιν εἰς τὰ μέρη, εἰς ἃ εἶναι ὑψηλαί, οὕτω δὲ θὰ διευκολύνῃ τὴν ἐξαγωγὴν ἡ ὁποία εἶναι ἀπαραίτητος, διότι κυρίως κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτὴν ἡ συγκομιδὴ εὑρίσκεται εἰς τὸ στάδιον τὸ σπουδαιότερον, τουτέστιν εἰς τὴν μεταφορὰν τοῦ ἐλαίου εἰς τὰς πόλεις καὶ ἐπειδὴ ἡ ἐξαγωγὴ εἶναι ἀπηγορευμένη δὲν ὑπάρχουσι δοχεῖα πρὸς τοποθέτησιν τοῦ ἐλαίου καὶ ὁ χωρικὸς εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ πωλήσῃ τὸ εἰσόδημα διὰ νὰ καλύψῃ τὰς δαπάνας, ἐνῷ τοὐναντίον ὁ ἔμπορος λόγῳ τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς ἐξαγωγῆς δὲν ἔχει ἀνάγκην νὰ ἀγοράσῃ, ὁ ὁποῖος ἐν πάσῃ περιπτώσει λίαν ἐπικινδύνως δύναται νὰ κερδοσκοπήσῃ εἰς βάρος αὐτῶν. Εἷς τοιοῦτος συνδυασμὸς μὲ παρακράτημα θὰ διευκολύνῃ ἀμφοτέρας τὰς περιπτώσεις. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον χρήζει μελέτης, εἶναι τοῦτο καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐπιτρέψῃ, καὶ χωρὶς νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἀμέσως τὴν ἐξαγωγὴν ἔστω καὶ 20.000.000 ὀκάδων ἐλαίου ἐπὶ τοῦ παρόντος μέχρις οὗ μελετηθῇ τὸ ζήτημα ἀρτιώτερον. Εἶναι δ’ ἀπολύτως ἀνάγκη νὰ ἐξαχθῇ κατ’ αὐτὴν τὴν ἑβδομάδα ποσότης ἔστω καὶ 20.000.000 ὀκάδων διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους εἶπον προηγουμένως. Ἀλλ’ ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἤθελεν ἐπιμείνει ἀπαραιτήτως εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, εὑρίσκομεν ὅτι πλὴν τῶν ἀτόπων αὐτῶν θὰ ἔχωμεν καὶ πολλὰ ἄλλα. Ἐὰν δὲ διεξάγωνται αἱ δημοπρασίαι ἐν τῷ κέντρῳ, ἐν Ἀθήναις, θὰ μεσολαβήσωσι πολλὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν ἀπολύτως ἔχουσι σχέσιν πρὸς τοὺς ἐνδιαφερομένους διὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ θὰ ἔχωμεν ζημίαν. Θὰ ἐπεθύμουν ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὅπως γίνῃ δεκτὴ ἡ ἄποψις τῆς Ἐπιτροπῆς ἵνα διεξάγωνται αἱ δημοπρασίαι ἐν τοῖς Τελωνείοις. Ἀλλ’ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νομίζομεν ὅτι ἡ ἐν λευκῷ παροχὴ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τοῦ δικαιώματος τῆς διεξαγωγῆς τῶν δημοπρασιῶν ἐνδέχεται νὰ ἔχῃ συνεπείας τινὰς ἐπιβλαβεῖς καὶ διὰ τοῦτο ἐρωτῶ· ἐὰν γίνῃ δημοπρασία ἐν τῷ Α ἢ Β Τελωνείῳ καὶ οἱ ἔμποροι προσφέρουσι διὰ τὴν ἄδειαν τῆς ἐξαγωγῆς μικρὸν ποσόν, πέντε λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν, θὰ ἐναπόκειται εἰς τὴν κρίσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ θεωρῇ τοῦτο ἀσύμφορον καὶ νὰ ματαιώνῃ τὴν δημοπρασίαν, διὰ νὰ τὴν ἐπαναλαμβάνῃ; Καὶ ἂν ἐπαναληφθῇ ἡ δημοπρασία θὰ ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ θεωρῇ ὡς ὁριστικὴν τὴν νέαν δημοπρασίαν; Πάλιν θὰ ἐπιτρέπηται ἡ ματαίωσις τῆς δημοπρασίας, ὥστε νὰ μὴ εἶναι ὁριστικὴ ὑπὲρ τῶν ζητούντων τὰς ἀδείας; Τὸ ἐρώτημα αὐτὸ εἶναι σοβαρόν, διότι, ἂν δοθῇ τοιαύτη ἑρμηνεία, βεβαίως θὰ καταπιεσθῇ τὸ ἐμπόριον πολύ, ὥστε ὁ ἔμπορος θὰ εὑρεθῇ ἐν οἰκονομικῇ δυσχερείᾳ ἐπὶ ζημίᾳ καὶ αὐτοῦ καὶ τῶν παραγωγῶν. Ἐγὼ νομίζω ὅτι μόνον φορολογικὸν χαρακτῆρα ἔχει τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ μέτρον. Καὶ κατ’ ἀρχὴν ἡ φορολογία αὐτὴ δὲν εἶναι ἡ προσήκουσα καὶ ἂν τυχὸν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ ἐπιβάλῃ φορολογικὸν μέτρον ἔπρεπε νὰ τὸ χαρακτηρίσῃ ὡς φορολογικὸν καὶ ἔπρεπε νὰ τὸ εἰσηγηθῇ ὡς τοιοῦτον, ὁπότε θὰ ἠδυνάμεθα νὰ συζητήσωμεν ἂν ἔπρεπε νὰ φορολογηθῇ τὸ ἔλαιον, δεδομένου ὅτι ἐν τῇ ἰδιαιτέρᾳ μου πατρίδι πλὴν τοῦ φόρου τοῦ ἐξαγωγικοῦ καὶ τοῦ τῆς καθαρᾶς προσόδου ὑπάγεται τὸ ἔλαιον καὶ εἰς φόρον 2% διὰ τὴν ἀγροφυλακὴν καὶ εἰς λιμενικὸν φόρον 1½%, διότι δὲν ἔχωμεν εὐτυχήσει νὰ ἔχωμεν λιμένας, ὅπως εἰς τὰ ἄλλα μέρη τὰ ὁποῖα ἔχουσι συγκοινωνίαν καὶ ἀπὸ ξηρᾶς καὶ ἀπὸ θαλάσσης, ὥστε νὰ διενεργῆται αὐτὴ ἡ μεταφορά. Ἀλλ’ ἀκόμη καὶ τὸ ζήτημα τῆς διαρκείας τῶν ἀδειῶν θὰ ἔφερε σπουδαῖον ἐμπόδιον, διότι, ἀνεξαρτήτως τῶν σημερινῶν δυσκολιῶν τῆς θαλασίας συγκοινωνίας, συμβαίνει ὥστε ἐν τῇ πόλει τοῦ Ἡρακλείου νὰ παρέρχηται ὁλόκληρος μὴν καὶ κατὰ τοὺς θερινοὺς ἀκόμη μῆνας, χωρὶς νὰ δύναται νὰ πλησιάσῃ πλοῖον λόγῳ τοῦ τελείως ἀλιμένου τοῦ τόπου. Θὰ παρακαλέσω ἐν συμπεράσματι ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς λαμβάνων ταῦτα ὑπ’ ὄψιν ἐπιτρέψῃ τὴν ἄμεσον ἐξαγωγὴν 20.000.000 ὀκάδων ἐντὸς 2–3 μηνῶν ἄνευ παρεμβάσεως ἀδειῶν καὶ πρὸς τούτοις νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα τῆς μερικῆς παρακρατήσεως καὶ ἀγορᾶς ὑπὸ τοῦ Κράτους ποσότητός τινος ἐλαίου ἀντιστοίχου πρὸς τὸ ἐξαγόμενον εἰς τὸ ἐξωτερικόν, τοῦ ὁποίου παρακρατήματος θὰ ἠδύναντο νὰ ὁρισθῶσι χαμηλαὶ τιμαὶ διὰ τὸ ἐσωτερικόν, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ δυσφορία, διότι πληρώνεται τὸ ἔλαιον πρὸς 7–8 δρχ. κατ’ ὀκᾶν.

§118Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Θὰ ἀπαντήσω εἰς ἓν μόνον σημεῖον πρὸς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον, διὰ ν’ ἀποδείξω ὅτι δὲν πρόκειται περὶ φόρου ποσῶς· ἐπὶ τοῦ σημείου, ἂν γινομένων προσφορῶν διὰ τὰς ἀδείας καὶ θεωρουμένων αὐτῶν μικρῶν, θὰ ἐπαναλαμβάνηται ἡ δημοπρασία κλπ. Σᾶς λέγω λοιπὸν ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβε ποσῶς ὑπ’ ὄψιν τοῦτο. Ἀφορμὴ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου δὲν εἶναι τὸ τίμημα, τὸ ὁποῖον θὰ εἰσπράξωμεν ἐκ τῶν ἀδειῶν. Ἄλλος εἶναι ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον ὅλοι γνωρίζομεν, καὶ διὰ τοῦτο σᾶς λέγω ἀπὸ τοῦδε ὅτι, ὅταν ἡ δημοπρασία θὰ γίνεται ἐφάπαξ καὶ ἂν ἤθελεν ἀποδειχθῆ ὅτι κατὰ τὴν δημοπρασίαν ἐγένοντο συνεννοήσεις μεταξὺ τῶν προσελθόντων καὶ δὲν ἐπρόφθασαν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἠδύναντο νὰ προσέλθωσι, βεβαίως δικαίωμα τοῦ Ὑπουργοῦ εἶναι νὰ τὴν ἀκυρώσῃ, ἀλλὰ σᾶς λέγω ἀπὸ τοῦδε ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀπέβλεψε πολὺ εἰς τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον θὰ εἰσπραχθῇ ἐκ τῶν ἀδειῶν, καὶ θὰ κυρώσῃ τὰς δημοπρασίας γενικῶς καὶ ἅπαξ γενομένας.

§119Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Ποῦ θὰ γίνωνται αἱ δημοπρασίαι;

§120Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον θὰ συζητήσωμεν, ὅταν ἔλθῃ ἡ στιγμή.

§121Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Ἀφοῦ δὲν ἀποβλέπει εἰς φορολογίαν καὶ ἐπειδὴ εἶναι ἀπολύτως ἀνάγκη νὰ ἐξαχθῇ ἔλαιον καὶ νὰ εἰσαχθῇ χρῆμα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ἐπιτραπῇ ἡ σύμμετρος ἐξαγωγὴ παρ’ ὅλων τῶν ζητούντων, διὰ νὰ μὴ γίνωνται τὰ ἄτοπα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπηνίχθη ὁ κ. ὑπουργός. Κάμνομεν λοιπὸν τὴν εὐχὴν ταύτην, ὥστε, ἂν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τῆς προτιμήσεως, νὰ ἐπιτραπῇ ἡ σύμμετρος ἐξαγωγὴ καὶ μάλιστα πολὺ ταχέως, διότι θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ κρίσεως, ἡ ὁποία πλήττει πολλοὺς ἐλαιοπαραγωγικοὺς πληθυσμούς.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον.

§123Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἕν θὰ εἶναι τὸ ἀσφαλὲς ἀποτέλεσμα τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἡ καταστροφὴ τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς, διότι, εἴτε λάβωσι διάδοσιν αἱ ἄδειαι καὶ πωληθῶσιν εἰς μεγάλας τιμάς, εἴτε ὑπάρξῃ κόσμος φοβούμενος αὐτὸ τὸ σύστημα τῶν ἀδειῶν καὶ ἀπόσχῃ ν’ ἀγοράσῃ τοιαύτας, ἀποτέλεσμα θὰ εἶναι νὰ ζημιωθῇ ὁ ἐλαιοπαραγωγός, διότι ἡ μεγάλη τιμή, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπιτύχῃ ἡ πώλησις τῶν ἀδειῶν θὰ ἐπιβαρύνῃ, ὅπως λίαν ὀρθῶς ἄλλος συνάδελφος ὑπεστήριξεν, αὐτὸν κυρίως. Καὶ πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει ὅτι ὀφείλομεν ν’ ἀποβλέψωμεν μετὰ συμπαθείας καὶ μετὰ ἰδιαιτέρου ἐνδιαφέροντος πρὸς τὴν τάξιν τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν, τάξιν ἡ ὁποία εἶναι ἡ μᾶλλον ἠδικημένη, ἐξ ὅλων τῶν ἄλλων παραγωγικῶν γεωργικῶν τάξεων, καθόσον ὡς καὶ κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν εἶχον τὴν τιμὴν ν’ ἀναπτύξω ἐνώπιόν σας, εἶναι ἡ μόνη τάξις ἡ ὁποία δὲν ὠφελήθη ἐκ τῆς αὐξήσεως τῶν γεωργικῶν προϊόντων, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Δὲν θὰ ὁμιλήσω γενικῶς ἐπὶ τοῦ ζητήματος, καθόσον βλέπω ὅτι ἡ ἐπιμονὴ τοῦ κ. ὑπουργοῦ εἶναι τοιαύτη, ὥστε ματαίως θὰ ἐπέμενον νὰ τὸν πείσω ν’ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλὰ καὶ δὲν δύναμαι ὡς καταγόμενος ἐξ ἐλαιοπαραγωγικῆς περιφερείας νὰ μὴ ἐκφράσω τὸ παράπονον καὶ νὰ μὴ ὑποβάλλω καὶ τὴν διαμαρτυρίαν ὅτι τὸ μέτρον αὐτό, τὸ ὁποῖον πρώτην φορὰν εἰσάγεται εἰς τὸ Κράτος μας, στρέφεται κατὰ τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς.

§124Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἀπηγορεύθη ἡ ἐξαγωγὴ κατὰ τὸ 1919 ἐκ Κερκύρας ἐντελῶς ὥστε δὲν εἶναι πρώτη φορά.

§125Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἄν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη 1918 καὶ 1919 εἶχεν ἀπαγορευθῆ ἡ ἐξαγωγή, ἦτο μέτρον ἐντελῶς δεδικαιολογημένον, διότι εὑρισκόμεθα τότε πρὸ πασιφανοῦς ἐλλείψεως, ἐλλείψεως μάλιστα τοιαύτης, ὥστε καὶ ὡς προηγουμένως ἔχω ἀναφέρει, ἐν Μυτιλήνῃ τῇ κατ’ ἐξοχὴν ἐλαιοπαραγωγικῇ, ἡ ὁποία ἔχει μοναδικὸν προϊὸν τὸ ἔλαιον, κατήντησε νὰ πωλῆται τοῦτο διὰ δελτίων παρεχομένων 75 δραμίων τὴν ἑβδομάδα κατ’ ἄτομον.

§126Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Διατὶ λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις ἡ τότε δὲν παρέλαβε τὴν παραγωγὴν Κερκύρας καὶ ἔχομεν 4.000.000 ὀκάδων ἐλαίου, ἐκτὸς τοῦ νέου, τὰς ὁποίας δὲν δυνάμεθα νὰ ἐξαγάγωμεν;

§127Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἄν δὲν κατωρθώθη νὰ ἐξαχθῇ ἡ παραγωγὴ τῆς Κερκύρας, δὲν δυνάμεθα νὰ κατηγορήσωμεν τὸ μέτρον τῆς προνοίας τὸ ὁποῖον ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις. Σήμερον τὸ πρᾶγμα εἶναι ἐντελῶς διαφορετικόν. Σήμερον εὑρισκόμεθα πρὸ ὑπερπαραγωγῆς, ἡ ὁποία ἐπιβάλλει τὴν ἐξαγωγὴν ὄχι μόνον διὰ τοὺς ἐλαιοπαραγωγούς, ἀλλὰ καὶ διὰ γενικωτέρους ἀκόμη σκοπούς. Διότι συμφέρει καὶ εἰς τὸ Κράτος καὶ εἰς τὴν Κοινωνίαν ἐν γένει νὰ ἐξαχθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον, ὅσον δηλαδὴ πλεονάζει ἀπὸ τῶν τοπικῶν ἀναγκῶν, νὰ ἐξαχθῇ, λέγω, περισσότερον ἔλαιον, διότι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ ποία τις βελτίωσις εἰς τὸ συνάλλαγμα. Διότι ὅλοι γνωρίζομεν ὅτι, καίτοι ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἐπῆλθε μεγάλη πτῶσις τῶν τιμῶν εἰς ὅλα τὰ εἴδη, ἐν τούτοις ὁ βίος ὁ ἰδικός μας εἶναι βίος ἀβίωτος, καὶ τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν πτῶσιν τῆς δραχμῆς καὶ εἰς τὴν ὕψωσιν τοῦ ἐξωτερικοῦ συναλλάγματος. Καὶ τὰ κακὰ αὐτά, κύριοι, εἶναι δυνατὸν νὰ πολεμηθῶσι μόνον διὰ τῆς ἐξαγωγῆς ὅσον τὸ δυνατὸν περισσοτέρων ἐγχωρίων προϊόντων. Ἀφήνων τὴν γενικὴν ἄποψιν τοῦ ζητήματος, καθόσον, ὡς σᾶς εἶπον, ἐπείσθην ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ νομοσχέδιον ν’ ἀποσυρθῇ, ἔρχομαι εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον ἐξέτασιν αὐτοῦ. Ἐν τῷ πρώτῳ ἄρθρῳ τοῦ νομοσχεδίου νομίζω ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ ἄλλο ἐδάφιον, τὸ ὁποῖον νὰ ὁρίζῃ ῥητῶς ὅτι τὸ ἐξακτέον ποσὸν θὰ ἐξαχθῇ ἐκ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν περιφερειῶν ἀναλόγως τοῦ ποσοῦ τῆς παραγωγῆς ἑκάστης.

§128Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὡρίσθη τὸ ⅓ κατὰ νόμον.

§129Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὸ κείμενον τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ ἐπεθύμουν λοιπὸν νὰ προστεθῇ καὶ ἡ ἑξῆς διάταξις: Διὰ πράξεως τοῦ ὑπουργοῦ θέλει ὁρισθῇ τὸ ἐξακτέον ποσὸν ἐξ ἑκάστης ἐλαιοπαραγωγικῆς περιφερείας ἀναλόγως τῆς παραγωγῆς αὐτῶν. Δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὴν ἔκθεσιν τῆς Ἐπιτροπῆς. Διότι ὅμως δὲν ἐτέθη αὐτὴ ἡ γενικὴ διάταξις, θ’ ἀκούσωμεν ἀσφαλῶς πολλὰ παράπονα ὅτι ἐπετράπη ἡ ἐξαγωγὴ περισσοτέρου ποσοῦ ἀπὸ τῆς μιᾶς περιφερείας καὶ ὀλιγωτέρου ἀπὸ τῆς ἄλλης. Ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἄρθρου ἔχω νὰ παρατηρήσω ὅτι δὲν καθορίζεται ποῦ θὰ γίνεται ὁ πλειστηριασμὸς τῶν ἀδειῶν καὶ πρέπει νὰ τεθῇ εἰδικὴ διάταξις, προστιθεμένης καὶ ἄλλης παραγράφου ἐν τῷ πρώτῳ ἐδαφίῳ, τὸ ὁποῖον νὰ λέγῃ: «Ἐκπλειστηριάζονται ἐν τοῖς Τελωνείοις τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν». Μοὶ φαίνεται ὅτι αὐτὸ εἶναι τὸ συμφερώτερον, ἀφοῦ ἅπαξ τὸ Κράτος ἀπεφάσισε νὰ ἐπιβάλῃ αὐτὸ τὸ μέτρον, διὰ τὸ ὁποῖον ἀναμφισβητήτως θὰ δυσανασχετήσωσιν ἐν τῷ μέλλοντι καὶ οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ καὶ οἱ ἔμποροι τοῦ ἐλαίου. Πρέπει νὰ διατυπωθῇ ὁ νόμος οὕτως ὥστε νὰ εἶναι ὅσον τὸ δυνατὸν ἐλαφρότερος κατὰ τὴν ἐφαρμογήν του. Καὶ δι’ αὐτὸ ἔχω τὴν γνώμην ὅτι θὰ ἦτο ὀρθὸν νὰ τεθῇ ῥητὴ διάταξις, καθ’ ἣν αἱ ἄδειαι νὰ ἐκπλειστηριάζωνται ἐν τοῖς Τελωνείοις τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν.

§130Π. ΣΤΑΪΚΟΣ. Πρέπει νὰ τεθῇ, κύριε συνάδελφε, καὶ ὅτι ὁ πλειστηριασμὸς θὰ γίνεται ἐφ’ ἅπαξ.

§131Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Καὶ αὐτὸ μάλιστα. Δὲν πρέπει νὰ ὑπαχθῇ εἰς ὅλας τὰς διατάξεις τῶν πλειστηριασμῶν, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ μέτρου ἐξαιρετικοῦ, καὶ εἶναι ἀπαραίτητον, νὰ ὁρισθῇ ἐν τῷ νόμῳ ὅτι αἱ ἄδειαι ἅπαξ ἐκπλειστηριάζονται.

§132Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Εἰς αὐτὸ ἔκαμα μίαν ἐξαίρεσιν: ἐκτὸς ἂν ἤθελεν ἀποδειχθῇ ὅτι ὑπῆρξε συμπαιγνία μεταξὺ τῶν πλειοδοτῶν.

§133Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἡ συμπαιγνία εἶναι βεβαίως μέθοδος κακή, ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ χρησιμεύσῃ ὡς μέσον ἀνατροπῆς τῆς θεμελιώδους αὐτῆς διατάξεως, διότι ἡμεῖς τὴν θεωροῦμεν θεμελιώδη.

§134Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Τόσῳ περισσότερον τὴν θεωρῶ θεμελιώδη, ὥστε τὴν ἐφήρμοσα ἐν τῷ Ὑπουργείῳ, τὸ ὁποῖον διευθύνω ἀπὸ τῆς πρώτης δημοπρασίας τὴν ὁποίαν ἔκαμα, διότι ἔχω τὴν γνώμην καὶ τὴν πεποίθησιν ὅτι ἑκάστη δημοπρασία πρέπει νὰ γίνεται ἐφάπαξ καὶ δὴ δι’ ἐνσφραγίστων προσφορῶν. Ἐπαναλαμβάνω νὰ τονίσω ὅτι καθ’ ἥν στιγμὴν θὰ ὑπέθετον ὅτι γίνεται οἱαδήποτε συμπαιγνία μεταξὺ αὐτῶν εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ δοθῇ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ δοθῇ, δηλαδὴ νὰ λείψῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ζητεῖ ὁ νόμος, τότε θὰ γίνηται δευτέρα δημοπρασία.

§135Π. ΣΤΑΪΚΟΣ. Ἡ προσθήκη τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀναιρεῖ ῥιζικῶς τὴν δήλωσίν του, διότι πότε ὑπάρχει συμπαιγνία εἶναι ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀνοίγει στάδιον εὐρὺ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Ἄλλως τε εἶναι καὶ ἄλλος κίνδυνος μεγαλύτερος, ὅτι καθιστᾷ ἀντικείμενα ἐμπορίας τὰς ἀδείας τὰς ἐξαγωγικάς. Τοῦτο μᾶς διδάσκει ἡ πεῖρα, διότι, ὅταν ὑποτεθῇ ὅτι εἷς πλειοδότης προσέφερεν ἕν χρηματικὸν ποσὸν πέντε λεπτῶν, αὐτὴ δὲ ἡ τιμὴ εὑρίσκεται ὡς μικρά, ὁ ἔμπορος ἐκεῖνος ὁ οὕτω πλειοδοτῶν καθίσταται, καθ’ ἃ μᾶς εἶναι γνωστόν, ἀντικείμενον ἐκβιάσεως. Θὰ εἴπῃ: «θὰ μεταβῶ νὰ κάμω προσφοράς, θὰ πλειοδοτήσω, θὰ παρατείνω τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος σου» καὶ δὲν δύναται παρὰ διὰ ψευδοῦς παραστάσεως νὰ προκαλέσῃ ἐπανάληψιν δημοπρασίας. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὶ γίνεται ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου; Ματαιοῦται ἄρδην. Διὰ τοῦτο ἐπιμένω εἰς τὴν γνώμην ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀπόκειται εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ κρίνῃ ἂν ὑπάρχει συμπαιγνία ἢ ὄχι, ἀλλὰ νὰ εἶναι κατὰ διάταξιν τεθειμένην ῥητῶς καὶ σαφῶς ἐν τῷ νόμῳ ὑποχρεωτικὸν διὰ τὸν Ὑπουργὸν τὸ ἀποτέλεσμα τῆς πρώτης δημοπρασίας. Οὕτως ἀσφαλίζεται ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου, ἐφ’ ὅσον ἐπιμένει ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν πλειοδοσίαν τῶν ἀδειῶν ἐξαγωγῆς, ἂν καὶ ἐγὼ φρονῶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ τοιαύτην διάταξιν, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐξαγωγὴ μέχρι συμπληρώσεως τοῦ ἐξακτέου ποσοῦ. Ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου ὅτι ἐὰν ὑπάρξῃ ὑπόνοια συμπαιγνίας, θὰ ἐπαναλαμβάνηται ἡ δημοπρασία, θὰ προκαλέσῃ καὶ τὸν κίνδυνον τοῦ ἀθεμίτου συναγωνισμοῦ, διότι, ὅταν θὰ γίνῃ γνωστὸν ὅτι κατεκυρώθη μία ἄδεια ἐπ’ ὀνόματι τοῦ δεῖνα ἐμπόρου, οἱ ἄλλοι ἔμποροι, ἐκτὸς τοῦ ὅτι θὰ θελήσωσι νὰ τὸν ἐκβιάσωσι, θὰ εἶναι δυνατόν, ἀπὸ κακῶς ἐννοουμένου ἀνταγωνισμοῦ ἢ ἐξ ἐμπορικῶν ἢ προσωπικῶν ἀντιθέσεων, νὰ θελήσωσι νὰ ματαιώσωσι τὴν κατακύρωσιν αὐτήν, ὥστε νὰ καθίσταται ἀδύνατος οἱαδήποτε πρᾶξις ἐμπορική, διότι δὲν θὰ δύναται ὁ ἔμπορος νὰ κανονίσῃ εἰς ποίαν τιμὴν πρέπει νὰ συμβληθῇ μετὰ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ ποίαν τιμὴν νὰ προσφέρῃ εἰς τὸν παραγωγόν.

§136Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε εἶναι ἐνισχυτικὸν τῆς ἰδέας τῆς διὰ πλειστηριασμοῦ ἐκδόσεως ἀδειῶν, διότι οὐδεὶς θὰ τολμήσῃ νὰ πωλήσῃ τὸ ἔλαιον ἄνευ τῆς πραγματικῆς κατοχῆς ἀδείας.

§137Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἡμεῖς ἐπολεμήσαμεν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχήν, ἀλλὰ βλέποντες ὅτι ὁ κ. Ὑπουργός, δὲν τὸ ἀποσύρει εἰσερχόμεθα εἰς τὰς λεπτομερείας. Θεωρῶ λοιπὸν ἀπαραίτητον ὅπως τεθῇ ἐν τῷ νόμῳ διάταξις, καθ’ ἣν ἡ πρώτη κατακύρωσις θὰ εἶναι ἰσχυρὰ καὶ ἀμετάβλητος. Γεννᾶται ἐπίσης τὸ ζήτημα ἂν θὰ ἐπιτραπῇ εἰς οἱονδήποτε, εἴτε ἔμπορος εἶναι εἴτε μή, εἴτε παραγωγὸς εἴτε μή, νὰ προσέρχηται καὶ νὰ πλειοδοτῇ. Μοὶ φαίνεται ὅτι καὶ τοῦτο εἶναι ἀπαραίτητον, διότι εἰς τὸ ἐμπόριον τοῦ ἐλαίου πρώτην φορὰν εἰσάγομεν καὶ ἄλλους παράγοντας, πρόσωπα δηλ. τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἔμποροι. Νομίζω ὅτι εἰς τὸν πλειστηριασμὸν τῶν ἀδειῶν πρέπει νὰ δικαιοῦνται νὰ λαμβάνωσι μέρος μόνον ἐλαιοπαραγωγοὶ καὶ ἔμποροι.

§138Γ. ΔΙΚΑΙΑΚΟΣ. Αὐτὸ καταστρατηγεῖται εὐκόλως.

§139Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ὁπωσδήποτε ἡ παρέμβασις ἄλλων προσώπων ἀσχέτων πρὸς τὸ ἐμπόριον θὰ γίνῃ ἀφορμὴ πρὸς ἐκμετάλλευσιν τῶν ἀδειῶν, διότι θὰ παρουσιασθῇ εἷς ὅμιλος τραπεζιτῶν ἢ ἄλλα ἄτομα, τὰ ὁποῖα θὰ λάβωσι διαφόρους ἀδείας, καὶ τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν ἢ νὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ἐκμετάλλευσιν ἐμπόρων καὶ παραγωγῶν. Προτείνω λοιπὸν ὅπως ἐν τῷ δευτέρῳ ἄρθρῳ προστεθῇ διάταξις, καθ’ ἣν μόνον ἐλαιοπαραγωγοὶ καὶ ἔμποροι, ἐν τῇ γενικῇ σημασία τῆς λέξεως, δικαιοῦνται νὰ μετάσχωσιν εἰς τὸν πλειστηριασμὸν τῶν ἀδειῶν. Τὸ δεύτερον ἐδάφιον τοῦ δευτέρου ἄρθρου ἀναφέρει ὅτι αἱ μὴ χρησιμοποιηθεῖσαι ἐντὸς προθεσμίας ὁρισθησομένης ἐφάπαξ ἄδειαι τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Ἐπισιτισμοῦ θεωροῦνται ὡς χρησιμοποιηθεῖσαι. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔχω μίαν μικρὰν παρατήρησιν· πρῶτον ὅτι ἡ προθεσμία τῶν ἀδειῶν πρέπει νὰ εἶναι ὅσῳ τὸ δυνατὸν μεγαλειτέρα, διότι πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει ὅτι ὑπάρχουσι μέρη ἐλαιοπαραγωγικὰ ἄνευ λιμένος εἰς τὰ ὁποῖα διὰ λόγους ἀνωτέρας βίας δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν ὁ ἔμπορος ὁ κατέχων ἄδειαν νὰ χρησιμοποιήσῃ τὴν ἄδειάν του.

§140Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὑποθέσατε ὅτι εἰς ὅλα τὰ μέρη τὰ ἐλαιοπαραγωγικὰ ὑπάρχουσι λιμένες ἀσφαλεῖς. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ μοὶ εἴπητε ποία περίπτωσις συμφέρει εἰς τὸν ἐλαιοπαραγωγόν, νὰ εἶναι βραχεῖα ἡ προθεσμία τῆς ἐκτελέσεως τῆς ἀδείας ἢ μακρά;

§141Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Τὸ συμφέρον τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν εἶναι νὰ εἶναι ἡ προθεσμία βραχεῖα, διότι θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ ἀγοράζων τὴν ἄδειαν νὰ προβῇ καὶ εἰς τὴν ἀγορὰν ἐλαίου. Ὅσῳ δὲ περισσότεραι πωλοῦνται ἄδειαι, τόσον περισσότεροι ἀγορασταὶ ἐλαίου θὰ παρουσιάζωνται καὶ θὰ προκαλῆται ἀνταγωνισμός.

§142Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὥστε εἰς τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς συμφέρει νὰ εἶναι ἡ προθεσμία βραχεῖα καὶ εἰς τοὺς ἐμπόρους ὄχι;

§143Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Βεβαίως. Διότι οἱ ἔμποροι ἔχουσιν ἀνάγκην χρόνου τινὸς πρὸς πραγματοποίησιν τῆς ἀδείας. Ἐκτὸς τούτου ἐκ τοῦ γράμματος τοῦ δευτέρου ἐδαφίου συνάγεται ὅτι αἱ μὴ πραγματοποιηθεῖσαι ἄδειαι ἐντὸς ὡρισμένης προθεσμίας θεωροῦνται πραγματοποιηθεῖσαι. Ἐδῶ χρειάζεται κάποια διασάφησις. Δηλαδὴ θεωρεῖται ὡς ἐξαχθὲν τὸ ποσὸν τοῦ ἐλαίου;

§144Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὄχι.

§145Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἡ ἄδεια ἀτονεῖ διὰ τὸν κάτοχον αὐτοῦ.

§146Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Θὰ τὸ τροποποιήσωμεν, ὥστε αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποτεθῇ.

§147Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἔχω τροποποίησιν καθ’ ἥν: «ἄδειαι ἀτονοῦσαι διὰ τὸν πρῶτον πλειοδότην ἐκπλειστηριάζονται ἐκ νέου». Ἀλλά, κύριοι πληρεξούσιοι, μοὶ φαίνεται ὅτι ἐπὶ τῆς φορολογίας αὐτῆς κάποιον δικαίωμα ἐπὶ τέλους πρέπει νὰ ἔχωσι καὶ τὰ ἐλαιοπαραγωγικὰ ἐκεῖνα μέρη, τὰ ὁποῖα θὰ δώσωσιν αὐτὸν τὸν φόρον, αὐτὸ τὸ εἰσόδημα εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἔχομεν πολλοὺς φόρους ἐκ τῶν ὁποίων ποσοστόν τι λαμβάνουσιν αἱ κοινότητες, οἱ δῆμοι, τὰ μέρη, τὰ ὁποῖα παρέχουσιν αὐτὸν τὸν φόρον.

§148Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁλόκληρον.

§149Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Θὰ εἶναι δίκαιον ὅπως τὸ ἥμισυ τοὐλάχιστον τῶν εἰσπράξεων τοῦ φόρου τούτου τοῦ εἰδικοῦ παραχωρῆται εἰς τὰ ἐλαιοπαραγωγικὰ μέρη. Εἶναι δίκαιον, ἐπαναλαμβάνω, ἐφ’ ὅσον αὐτὰ τὰ μέρη τὰ οἰκονομικῶς κατεστραμμένα, τὰ ὁποῖα ὑποχρεοῦνται διὰ τοῦ μέτρου τούτου νὰ δώσωσιν ἐπιπροσθέτως, ἐκτὸς τοῦ φόρου τῆς καθαρᾶς προσόδου, ἐκτὸς τοῦ ἐγγείου φόρου ἢ τοῦ φόρου τῆς δεκάτης ἀλλαχοῦ, καὶ ἄλλον φόρον, εἶναι, λέγω, δίκαιον, ὅπως μέρος τῶν εἰσπράξεων τούτων παραχωρῆται εἰς αὐτά.

§150Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Ὅλαι, ἀφοῦ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου δὲν εἶναι φορολογικός.

§151Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδέχετο ὅπως ἡ ὅλη ἀπόδοσις τοῦ φόρου διατεθῇ ὑπὲρ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν, βεβαίως οὐδεμία ἀντίρρησις. Ἀλλ’ ἐπειδὴ φοβοῦμαι μήπως εὑρεθῶ πρὸ ἀντιρρήσεως, διὰ τοῦτο προέτεινα ὅπως τοὐλάχιστον τὸ ἥμισυ τῆς ἀποδόσεως τοῦ φόρου τούτου διατεθῇ ὑπὲρ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν.

§152Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁλόκληρον τὸ ποσὸν διὰ νὰ δυνηθῶσι καὶ τὰ ἐλαιοπαραγωγικὰ μέρη νὰ χαράξωσιν ὁδόν τινα, ὥστε νὰ δύναται νὰ μεταφέρηται εὐκολώτερον τὸ προϊόν των.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ πληρεξούσιος κ. Κυπριανὸς ἔχει τὸν λόγον.

§154Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, διὰ νὰ ἴδητε ποίαν ἐντύπωσιν παρήγαγεν ἐν Λέσβῳ τοὐλάχιστον, δὲν ἀμφιβάλω δὲ καὶ ἐν ταῖς ἄλλαις ἐλαιοπαραγωγικαῖς ἐπαρχίαις, καὶ ἡ πληροφορία μόνον ὅτι κατετέθη νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου θέτει περιορισμούς, ἀρκοῦμαι νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ ἑξῆς τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἀπέστειλαν πρὸς ἡμᾶς οἱ παραγωγοὶ κατόπιν γενικοῦ συνεδρίου παλλεσβιακοῦ μὲ τὴν παράκλησιν νὰ τὸ ἀνακοινώσωμεν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τὴν Ἐθνοσυνέλευσιν (ἀναγινώσκει): «Κέρδη ἐμπόρων εἰς ἐξωτερικόν, ἐπὶ τῶν ὁποίων βασίζεται νομοσχέδιον, φανταστικά. Ὅλα ἔλαια Μικρᾶς Ἀσίας σταλέντα Εὐρώπην ἐγκατελείφθησαν συνεπείᾳ ἐκπεσμοῦ μὲ μεγάλας ζημίας. Ἀνάγκη ἐπιτραπῇ ἐξαγωγὴ ἄνευ ὅρων, ἄλλως, παραγωγικὰ μέρη Ἑλλάδος ἀδύνατον ἀντεπεξέλθωσιν ἀνταγωνισμὸν ἐλαίου Μικρᾶς Ἀσίας, ἀπηλλαγμένων παντὸς ἐξόδου. Ἐπίσης ἀνάγκη ἐπιτραπῇ ἀμέσως ἐξαγωγή, ἀποσοβηθῇ τελεία καταστροφή. Ὅλαι ἀποθῆκαι ἐργοστασίων καὶ παραγωγῶν ἐπληρώθησαν. Τελεία νέκρωσις. Λαὸς ἐν ἀπογνώσει. Φροντίσατε, παρακαλοῦμεν δέοντα». Καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις ἐξησφάλισε τελείως καὶ πλήρως τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας δὲν βλέπομεν, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον, προκειμένου νὰ ἐξαχθῇ ἓν ὡρισμένον ποσόν, τίθενται τόσοι φραγμοί, καὶ περιορισμοί. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ δοκιμαστικῶς νὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ νὰ ἐξαγάγωμεν ἓν ποσὸν ὡρισμένον, 1.000.000 π. χ. πρὸς τὸ παρόν, διὰ νὰ ἴδῃ πόσαι δυσκολίαι καὶ δυσχέρειαι καὶ πόσος χρόνος θ’ ἀπητεῖτο διὰ νὰ ἐξαχθῇ τὸ ποσὸν αὐτὸ τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου. Βεβαίως μᾶς ἀναλογοῦσι νὰ ἐξαγάγωμεν 10.000.000, κύριε Ὑπουργέ, κατὰ τὴν Στατιστικὴν τὴν ὁποίαν παρουσιάζετε, ἂν καὶ ἐγὼ φρονῶ ὅτι πολὺ περισσότερα μᾶς ἀναλογοῦσιν· ἡμεῖς μετ’ εὐγνωμοσύνης θὰ ἐδεχόμεθα νὰ μᾶς ἐπιτρέψητε 1.000.000, πρὸς τὸ παρὸν τοὐλάχιστον, νὰ ἐξαγάγωμεν, διὰ νὰ ἴδωμεν καὶ πεισθῶμεν ὅλοι ὅτι ἡ ἐξαγωγὴ 3,4 καὶ 5 ἑκατομμυρίων ἀπαιτεῖ χρόνον τοὐλάχιστον 6 μηνῶν, ὁπότε βεβαίως θὰ ἔχητε ὅλην τὴν εὐκαιρίαν νὰ κανονίσητε ὅπως θέλετε τὸ ζήτημα. Ἐὰν ἴδητε ἐκ τῶν πραγμάτων καὶ τῆς δοκιμῆς ὅτι ἡ ἐξαγωγὴ γίνεται ἀθρόα, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἐν τῷ ἐξωτερικῷ εἶναι μεγάλη, ὅτι τὰ κέρδη τῶν ἐμπόρων εἶναι πραγματικά, ὅτι τὸ ἐναπομένον ποσὸν εἶναι ἀνεπαρκὲς διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, εὐθὺς ν’ ἀπαγορεύσητε τὴν ἐξαγωγὴν καὶ νὰ θέσητε οἱουσδήποτε θέλετε περιορισμούς.

§155Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Κατ’ ἐξαίρεσιν διὰ τὴν Λέσβον ἢ εἰς τὸ ὅλον νομοσχέδιον;

§156Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Τὸ ὅλον νομοσχέδιον νὰ σταματήσῃ πρὸς στιγμήν, ἀφοῦ ἐπιτραπῇ εἰς ὅλους τοὺς νομοὺς ἀναλογικῶς ἡ ἐξαγωγὴ ἔστω καὶ μικρᾶς ποσότητος ἐλαίου, ἵνα ἀνακουφισθῶσιν καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον καὶ προσωρινῶς οἱ ἄνθρωποι, διότι οἱ παραγωγοὶ σήμερον ὑποφέρουσι, διότι τὰ ἡμερομίσθια ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συνάζουσι τὰς ἐλαίας καὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ραβδίζουσι τὰ ἐλαιόδενδρα καὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι μεταφέρουσι τὸν καρπὸν καθὼς καὶ τὰ ἐκθλιπτικὰ ἢ ἀλεστικὰ εἶναι ὑπερβολικά, δηλαδὴ ἡ τιμὴ τῶν 2½ δραχμῶν σᾶς βεβαιῶ ὅτι ἀκριβῶς καλύπτει μόνον τὰ ἔξοδα, ὡς γνωρίζουσιν ὅλοι οἱ ἐκ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν, μὴ συμπεριλαμβανομένων, ἐννοεῖται, εἰς ταῦτα καὶ τῶν ἐτησίων ἐξόδων τῆς καλλιεργείας, ἐνῷ τὸ εἰσόδημα εἶναι μόνον διετές.

§157Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Διατί διατηροῦνται αἱ τιμαὶ τῶν 5 καὶ 6 δραχμῶν;

§158Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Αὐτὸ ἀφορᾷ τὴν αἰσχροκέρδειαν. Ἂς παταχθῇ ἡ αἰσχροκέρδεια· τοῦτο εἶναι καθῆκον καὶ ὑποχρέωσις τῆς Κυβερνήσεως.

§159Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἀλλ’ εἶναι δυνατὸν ἡ αἰσχροκέρδεια νὰ κατανικήσῃ τὴν ποσότητα, ὅταν ἡ ποσότης ὑπάρχει;

§160Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Βεβαίως. Δύναταί τις ν’ ἀγοράσῃ ἔλαιον, νὰ τὸ φέρῃ ἐδῶ καὶ θὰ ἴδητε ὅτι μόλις 4 δραχμὰς θὰ προσφέρωσιν οἱ ἔμποροι κατ’ ὀκᾶν διὰ τὸ ἔλαιον, ἐν Πειραιεῖ παραδοτέον καὶ τοῦτο μὲ τὸ σήμερον καὶ μὲ τὸ αὔριον διὰ νὰ ἐκπέσῃ ἔτι μᾶλλον ἡ τιμή του.

§161Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Εἶναι ὀλίγαι 4 δραχμαί;

§162Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. 2½ δραχμὰς στοιχίζει, κ. Ὑπουργέ, ὅπως εἶπον, μόνον ἡ συλλογὴ καὶ ἡ παραγωγὴ τοῦ ἐλαίου. Δὲν πρέπει νὰ κερδίζῃ κάτι καὶ ὁ παραγωγός, διὰ ν’ ἀντικρύζῃ τοὺς φόρους τοὺς ἐγγείους, τῆς καθαρᾶς προσόδου καὶ τὸν νέον φόρον τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλετε ἤδη καὶ νὰ τῷ μείνῃ καὶ ὅπως ζήσῃ καὶ αὐτὸς μὲ τὴν σημερινὴν ὑπερτίμησιν ὅλων τῶν εἰδῶν; Ὑμεῖς καλύτερον παντὸς ἄλλου γνωρίζετε αὐτά, κ. Ὑπουργέ. Διὰ τοῦτο καὶ λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως εἰ δυνατόν, ἀποσύρητε πρὸς τὸ παρὸν τὸ νομοσχέδιον, ἐπιτρέψητε εἰς τοὺς παραγωγοὺς μίαν ἐλαχίστην ποσότητα πρὸς ἐξαγωγήν, διὰ νὰ ἐξοικονομηθῶσι καὶ ἀνακουφισθῶσιν ἔστω καὶ ὀλίγον καὶ οὗτοι καὶ οἱ ἀγρόται, ἀνταποκριθῶσι δὲ καὶ οἱ ἔμποροι εἰς τὰς ὑποχρεώσεις των.

§163Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἐγὼ νομίζω ὅτι προτιμότερον εἶναι νὰ ἐπισπεύσωμεν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, εἴτε ὡς ἔχει εἴτε τροποποιουμένου, διότι σημειώσατε ὅτι εἶμαι πρόθυμος νὰ δεχθῶ πᾶσαν τροποποίησιν, ἡ ὁποία θὰ ἐβελτίωνε τὸ νομοσχέδιον· νὰ ἐπισπεύσωμεν τὴν ψήφισίν του εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἀρχίσωσιν ἀμέσως οἱ ἄνθρωποι ἐξάγοντες.

§164Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ· μία καὶ μόνη εἶναι ἡ δυνατὴ εὐκολία των, μία καὶ μόνη εἶναι ἡ βασιλικὴ ὁδὸς καὶ παρακαλῶ θερμῶς νὰ τὴν βαδίσητε. Νὰ ἐπιτραπῇ δηλονότι ἡ ἐξαγωγή, ἄνευ περιορισμῶν, ἐλευθέρως. Ἀρκεῖ ὅτι κρατοῦμεν ποσὸν πλέον ἢ ἀρκετὸν διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν.

§165Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἂν ἐπιτραπῇ ἡ ἐλευθέρα ἐξαγωγὴ μὲ κατεστραμμένας ὁδοὺς ποῖος θὰ πρωτοφθάσῃ νὰ ἐξαγάγῃ;

§166Β. ΛΕΩΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς οἱ ἐν Λακωνίᾳ εἶναι δύσκολον νὰ μεταφέρωμεν τὸ ἔλαιον εἰς τὴν παραλίαν. Τὸ μεταφέρομεν δι’ ἡμιόνων.

§167Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Καὶ ἡμεῖς δὲν εἴμεθα ὅλοι παράλιοι. Ἡ Λέσβος ἔχει κυρίως ἕνα καὶ μόνον λιμένα ἐξαγωγῆς, τὸν τῆς πόλεως Μυτιλήνης, εἰς τὸν ὁποῖον προσεγγίζουσιν ἀτμόπλοια διὰ τὸ ἐξωτερικόν. Ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν διὰ νὰ μετενεχθῇ τὸ ἔλαιον ἀπαιτοῦνται πολλαὶ ἡμέραι.

§168Β. ΛΕΩΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῶν μικρῶν λιμένων δύναται νὰ μεταφέρηται διὰ μικρῶν ἱστιοφόρων εἰς τὸν μεγάλον λιμένα.

§169Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Καὶ τὰ ἰδικά μας μέρη εἶναι ἄνευ λιμένων καὶ δὲν εἶναι πάντοτε κατορθωτὴ ἡ δι’ ἱστιοφόρων μεταφορά. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐλευθέραν ἐξαγωγὴν μικρᾶς ποσότητος δοκιμαστικῶς, καὶ ἐπιμένω εἰς τὴν θερμοτάτην αὐτὴν παράκλησίν μου, διὰ νὰ σᾶς εὐγνωμονῶσιν ὅλοι οἱ ἐλαιοπαραγωγοί. Διότι—νὰ σᾶς εἴπω τὴν ἀλήθειαν— ὁμιλῶν ἐνδιαφέρομαι πολὺ ὀλιγώτερον διὰ τοὺς ἐμπόρους καὶ τὰ μέγιστα διὰ τοὺς παραγωγούς, οἱ ὁποῖοι ἀκριβῶς καὶ θὰ ὠφεληθῶσιν, ἐὰν ἐπιτραπῇ ἡ ἐλευθέρα ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου. Διότι ὁ νέος φόρος τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλετε διὰ τοῦ πλειστηριασμοῦ τῶν ἀδειῶν ἐξαγωγῆς, αὐτοὺς κυρίως πλήττει. Θεωρῶ δ’ ἐντελῶς περιττὸν καὶ νὰ ἀναφέρω κἂν ὅτι πᾶς φόρος ὁπουδήποτε ἐπιβαλλόμενος θὰ ἐπιστρέψῃ ἀσφαλῶς εἰς τὴν βάσιν, δηλαδὴ εἰς τὸν παραγωγόν. Ἑπομένως καταλήγων παρακαλῶ νὰ ἐπιτρέψητε δοκιμαστικῶς καὶ κατ’ ἀναλογίαν εἰς ὅλους τοὺς ἐλαιοπαραγωγικοὺς νομοὺς νὰ ἐξαγάγωσιν ἔστω καὶ μίαν μικρὰν ποσότητα, διὰ νὰ πεισθῆτε ὅτι δὲν εἶναι δυνατὴ καὶ πραγματοποιήσιμος ἡ ἀθρόα ἐξαγωγή, τὴν ὁποίαν τόσον φοβεῖσθε, οὕτω δὲ θ’ ἀνακουφίσητε ὄχι μόνον τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς, ἀλλὰ καὶ ὅλον τὸν ἄλλον πτωχὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος ἐν Λέσβῳ τοὐλάχιστον ὡς μοναδικὸν πόρον ζωῆς ἔχει τὸ ἔλαιον καὶ ἐξ αὐτοῦ σχεδὸν ὅλοι ἀποζῶσιν.

§170Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἐὰν θέλητε ν’ ἀνακουφίσητε τοὺς ἐλαιοπαραγωγοὺς, πρέπει νὰ θέσητε βραχείας προθεσμίας εἰς τὰς ἀδείας.

§171Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Αὐτὸ πάλιν θὰ ἐκφοβίζῃ τὸν ἔμπορον, διότι, ἐὰν δὲν κατορθώσῃ νὰ ἐξαγάγῃ ἐντὸς τῆς ὁριζομένης προθεσμίας, τότε ἀσφαλῶς θὰ ζημιώνηται καὶ ἑπομένως πολὺ θὰ τὸ σκεφθῇ ἂν πρέπῃ νὰ ἐπιχειρήσῃ τὴν ἐξαγωγήν.

§172Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Εἷς τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων σᾶς εἶπεν ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ τῶν ἀδειῶν ἐτίθετο εἰς ἐνέργειαν κατ’ ἄλλον τρόπον.

§173Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Καὶ τελευτῶν λέγω ὅτι εἶναι βέβαιον ὅτι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις οὐδέποτε πρέπει νὰ θελήσῃ νὰ συνδέσῃ τὸ ὄνομά της μὲ σύστημα τόσον ἀπαίσιον καὶ κατ’ ἐξοχὴν ἀνελεύθερον, καταπιεστικὸν δὲ τοῦ ἐμπορίου καὶ τῶν παραγωγῶν καὶ διὰ τοῦτο προέτεινα ἕνα τρόπον ἤ, ἂν θέλητε, μίαν δοκιμήν, διὰ τῆς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀποσπάσῃ τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ τόπου μας καὶ ὅλων ἡμῶν, οἵτινες ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ τὸν ἀντιπροσωπεύωμεν.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Σαχλαμπάνης ἔχει τὸν λόγον.

§175Μ. ΣΑΧΛΑΜΠΑΝΗΣ. Ὅτε τὸ πρῶτον, κύριε Πρόεδρε, ὑπεβλήθη τὸ σχέδιον νόμου ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἰς τὴν Συνέλευσιν πρὸς ψήφισιν, ἔλαβον τὸν λόγον πλεῖστοι ὅσοι πρὸ πάντων ἐξ ἐκείνων τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν τῶν ἐξαγόντων τὰ ἔλαια, ἀντετάχθησαν δὲ κατὰ τοῦ νομοσχεδίου τόσο πολύ, ὥστε εὐλόγως ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι: «ἐγὼ εἰσήγαγον τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ διὰ νὰ ψηφίσωμεν νόμον, ἱκανοποιοῦντα τὰς ἀξιώσεις καὶ παρακλήσεις, τὰς ὁποίας μοὶ ὑπεβάλετε ἰδιαιτέρως καὶ συναντῶντές με εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, διότι ὑμεῖς οἱ ἴδιοι ὑπεβάλατε τὴν γνώμην ὅτι πρέπει νὰ διευκολυνθῇ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου. Τώρα λοιπὸν πῶς παραπονεῖσθε;» Θέλω νὰ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τοῦτο, διὰ νὰ τὰ ἐνθυμηθῶ, ὅταν φθάσω εἰς τὸ συμπέρασμα, τὸ ὁποῖον θ’ ἀναφέρω πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τοὺς κυρίους πληρεξουσίους. Ὁ νόμος αὐτὸς τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ψηφίσωμεν ἔχει ἕνα ἐκ τῶν δύο σκοπῶν, εἴτε σκοπὸν φορολογικὸν εἴτε σκοπὸν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου χωρὶς νὰ βλάψωμεν τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας. Ἐὰν ἔχῃ σκοπὸν φορολογικόν, ὅλοι οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι παρεκαλέσαμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅπως ἐπιτραπῇ ἡ ἐξαγωγή, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ δηλώσωμεν ὅτι, ὅτε ὑπεβάλομεν τὰς παρακλήσεις μας πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν, δὲν ἐζητοῦμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τοιοῦτόν τι, οὐδὲ ἐσκέφθημέν ποτε νὰ προτείνωμεν νόμον φορολογικὸν εἰς βάρος τοῦ ἐλαίου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς λέγει εἰς ἡμᾶς ὅτι δὲν εἶχεν ἡ Κυβέρνησις ὑπ’ ὄψει της νὰ φορολογήσῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου, ἀλλ’ ἐσκόπει μόνον νὰ εἰσπράξῃ ὁπωσδήποτε ἕν ποσόν. Ὁ καταναλωτής, εἴτε ἐσωτερικὸς εἴτε ἐξωτερικός, καὶ ὁ παραγωγός, εἰς βάρος τῶν ὁποίων θὰ ἐπιπέσῃ τὸ μικρὸν ἢ μέγα ποσόν, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ εἰσπραχθῇ ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν ἀδειῶν, δὲν ἔχει νὰ κερδίσῃ τίποτε, ἐὰν τὸ ποσὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ πληρώσῃ ὀνομασθῇ φόρος ἢ ὁτιδήποτε ἄλλο· δι’ αὐτὸν δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν τίνα ὀνομασίαν θὰ λάβῃ· αὐτὸς ἀντιλαμβάνεται, γνωρίζει καὶ αἰσθάνεται ὅτι καταβάλλει ποσὸν χρηματικόν. Ἔρχομαι εἰς τὸ δεύτερον σημεῖον τὸ ὁποῖον ὑποπίπτει εἰς τὴν ἀντίληψίν μου, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου αὐτοῦ εἶναι νὰ κατορθώσωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου χωρὶς νὰ βλάψωμεν τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας ἐν σχέσει πρὸς τὸ προϊὸν τοῦτο. Ἐξετάζω τώρα· Θὰ ἐπιτευχθῇ τὸ τοιοῦτον, ἐὰν ψηφίσωμεν τὸ ὑποβεβλημένον νομοσχέδιον; Νομίζω ὄχι· τὸ μὲν διότι θέτομεν περιορισμοὺς καὶ εἰς τὴν ἐξαγωγὴν καὶ ἰδίως εἰς τὸ ἐμπόριον, τὸ δὲ διὰ τοὺς λόγους, οὓς ἀνέπτυξαν οἱ προλαλήσαντες κύριοι συνάδελφοι καὶ τοὺς ὁποίους ἐγὼ δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἐπαναλάβω, τουτέστιν ὅτι θὰ εἶναι δυσκολώτατον τὸ πότε καὶ ποῦ θὰ εὕρῃ ν’ ἀγοράσῃ τὸ ἔλαιον καὶ τίνα ποσότητα θὰ εὕρῃ, καὶ ἑπομένως ποίαν ποσότητα ἐλαίου θὰ ἔχῃ εἰς τὴν διάθεσίν του ἵνα τὴν ἐξαγάγῃ, διὰ νὰ ζητήσῃ καὶ ἐπιτύχῃ τὴν σχετικὴν ἄδειαν. Δὲν θὰ εἶναι ἀφ’ ἑτέρου εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ ὁ ἐξαγωγεὺς τὸ πότε καὶ ποῦ θὰ εὕρῃ ἀγοραστήν, νὰ φροντίσῃ ἐκ τῶν προτέρων νὰ εὕρῃ τὴν ποσότητα τοῦ ἐλαίου τὴν ὁποίαν θέλει νὰ ἐξαγάγῃ καὶ τὸν ἀγοραστὴν διὰ τὸν ὁποῖον τὴν ἑτοιμάζει, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι βέβαιος ὅτι θὰ κατορθώσῃ νὰ ἐπιτύχῃ καὶ τὴν ἀπαιτουμένην ἄδειαν διὰ τὴν ἐξαγωγήν. Πῶς θὰ κατορθώσῃ νὰ ἔχῃ καὶ τὴν ἄδειαν, νὰ ἔχῃ καὶ τὸ ἔλαιον εἰς τὰς ἀποθήκας του, διὰ νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀνεύρεσιν τοῦ ἀγοραστοῦ; Διὰ ταῦτα, ἐπειδὴ γνωρίζω ὅτι μετ’ ἐμὲ θὰ λάβῃ τὸν λόγον ἕτερος τῶν κυρίων συναδέλφων ἀκόμη εἰδικώτερος ἐμοῦ, καταλήγω λέγων τοῦτο’ ὅτι διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκει ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Συνέλευσις, νὰ ἐξαγάγῃ τὸ ἔλαιον, ἡ παραγωγὴ δὲ νὰ ἐπαρκέσῃ καὶ διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς Χώρας, ἐπειδὴ σκέψις τῆς Συνελεύσεως καὶ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὅτι, ἐὰν ἐξαγάγωμεν τὸ ⅓ ἢ τὸ ¼ τῆς ὅλης παραγωγῆς, ἡ Χώρα θὰ διατελῇ ἐν ἐπαρκείᾳ, τὸ προτιμότερον ὅλων κατ’ ἐμὴν γνώμην θὰ εἶναι τοῦτο’ ν’ ἀποφασισθῇ ὅπως μὴ πληρώνηται τίποτε διὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ νὰ κανονισθῇ ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ δίδηται ἡ ἄδεια τῆς ἐξαγωγῆς. Π. χ. ἐὰν ὑποθέσωμεν ὅτι ἡ δεῖνα περιφέρεια ἐξάγει 30 ἑκατομμύρια, πρόκειται δὲ νὰ γίνῃ παρακράτημα τῶν ⅔ τοῦ ὅλου, τότε θὰ ἐπιτρέψωμεν νὰ ἐξαχθῇ τὸ ⅓ χωρὶς νὰ πληρώνηται διὰ τὰς ἀδείας τίποτε ἀπολύτως, εἶναι δὲ κατόπιν λεπτομέρεια τὸ πῶς θὰ κανονισθῇ ὥστε νὰ ἀποφύγωμεν τὴν ἔφοδον, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχωμεν, εἴτε ἐμπόρων εἴτε ἐλαιοπαραγωγῶν, καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ εἶναι ὁ νομάρχης μετὰ τοῦ τελώνου, θὰ ἐξεύρωσι τρόπον, ὥστε νὰ μὴ γίνῃ καμμία ἀδικία. Ἐκεῖνο εἰς τὸ ὁποῖον θέλω νὰ καταλήξω εἶναι τοῦτο, ὅτι ἐὰν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, θὰ δημιουργηθῇ ἐμπόριον ἀδειῶν καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἰς πολλὰ ἐλαιοπαραγωγικὰ διαμερίσματα τοῦ Κράτους, ὡς εἶναι ἡ Κρήτη, οἱ παραγωγοί, ὅσην καὶ ἂν ἔχωσιν ἀνάγκην, δὲν θὰ ἀποφασίσωσι νὰ τὸ δώσωσιν εἰς τόσον ἐξευτελιστικὴν τιμήν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ περιέλθῃ τὸ ἔλαιον των, ἀλλὰ θὰ προτιμήσωσι νὰ τὸ κρατήσωσιν ἐπ’ ἄπειρον, μόνοι δὲ οἱ ὁποῖοι θ’ ἀπεφάσιζον ν’ ἀγοράσωσι τὰς ἀδείας, θὰ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔτυχε νὰ εὑρεθῶσιν ἔχοντες ἐν ταῖς ἀποθήκαις των ἔλαιον καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ παρεκάλουν ν’ ἀπαλλαγῶσι τῆς φορτικότητος τοῦ τοιούτου ἐμπορεύματος, καὶ αὐτοὶ θὰ δώσωσιν ὅσα ὅσα, διὰ νὰ λάβωσι μίαν ἄδειαν. Τοιαύτη κατὰ τοῦ νομοσχεδίου ἀντίληψις εἶναι καὶ ἡ τῶν Ἐμπορικῶν Ἐπιμελητηρίων τῆς Κρήτης καὶ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Ἡρακλείου, ὁ ὁποῖος ἔστειλε πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τὸ σχετικὸν τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσθη ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς συνεδριάσεως. Οἱ ἔμποροι ἐννοοῦσιν ὅτι ἡ φορολογία εἶναι ἀνωτέρα εἰς ἡμᾶς, διότι εἰς ἡμᾶς, ὅπως καὶ εἰς πολλὰ ἄλλα ἀπελευθερωθέντα μέρη, ἐξακολουθεῖ νὰ ὑφίσταται καὶ ὁ φόρος ὁ ὁποῖος ὑφίστατο καὶ ἐπὶ τῆς τουρκικῆς Κυβερνήσεως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἂν ἐπιμένῃ ἡ Συνέλευσις νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, βεβαίως θὰ εἶναι ὀρθὸν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, δηλ. τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον θὰ εἰσπράττηται ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν ἀδειῶν νὰ μένῃ ἐν τῷ τόπῳ τῆς παραγωγῆς τοῦ ἐλαίου, εἴτε ὑπὲρ δημοσίων ἔργων εἴτε ὑπὲρ τῶν λιμ. ταμείων.

§176Ν. ΤΣΙΡΙΓΩΤΗΣ. Ἐγὼ ἔχω τηλεγράφημα παρὰ τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Σπάρτης δι’ οὗ παρακαλοῦν τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως ἐπιτρέψῃ τὴν ἐλευθέραν ἐξαγωγήν. Ἐὰν τοῦτο δὲν γίνῃ δεκτόν, τοὐλάχιστον νὰ ὁρισθῇ τὸ ἐξακτέον ποσὸν ἀναλόγως τοῦ τόπου τῆς παραγωγῆς.

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κοκκινάκης ἔχει τὸν λόγον.

§178Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ὅπως ἐξάγεται καὶ ἐκ τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως, ἐμειοψήφισα μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Χαρίτση ἐν τῇ Ἐπιτροπῇ ἀναφορικῶς πρὸς τὸ ζήτημα ἂν πρέπει νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχὴν ἢ ὄχι καὶ ὑπεστήριξα τὴν γνώμην ὅτι πρέπει τὸ ἔλαιον νὰ μείνῃ ἐλεύθερον ὅπως ἐξαχθῇ. Ἡ λέξις ἐλεύθερον ἴσως ἠχεῖ κάπως παραδόξως εἰς τὰ ὦτα πολλῶν, διότι θὰ νομίζωσιν ὅτι ἡμεῖς φροντίζομεν μόνον περὶ τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου ἀδιαφοροῦντες διὰ τοὺς καταναλωτάς. Ἡ ἐπάρκεια τῆς Χώρας, κύριοι πληρεξούσιοι, εὑρίσκεται εἰς τὰς χεῖρας τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὅλα τὰ μέσα νὰ κρατήσῃ τὸ ἔλαιον, τὸ ὁποῖον ἀναγκαιοῖ εἰς τὴν Χώραν. Τὸ ὑπόλοιπον πρέπει ἀναμφισβητήτως νὰ μείνῃ ἐλεύθερον νὰ ἐξαχθῇ, καὶ μάλιστα ἀμέσως, διότι κατὰ τὸ τηλεγράφημα τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέγνωσεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος αἱ εὐκαιρίαι διὰ νὰ πωληθῇ τὸ ἔλαιον τὸ ἰδικόν μας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἰς τιμὰς ἱκανοποιητικὰς ἀπωλέσθησαν δυστυχῶς, καθόσον τοῦτο ἔχει ἀνταγωνιστὰς σοβαροὺς τὰ σπορέλαια καὶ ἰδίως τὸ βαμβακέλαιον. Ἐὰν μείνῃ ἐλευθέρα ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου καὶ δοκιμαστικῶς ἐπιτρέψῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξαχθῇ ὡρισμένη ποσότης ἐκ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν ἀναλόγως τῆς παραγωγῆς καὶ ἀναλόγως τοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον χρειάζεται διὰ τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας, ὄχι μόνον δὲν θὰ ἐπέλθῃ ζημία τις, ἀλλὰ θὰ ὠφεληθῇ μεγάλως τὸ Κράτος καὶ ὁ λαός, διότι θὰ εἰσαχθῇ χρυσὸς εἰς τὴν Χώραν. Ἐὰν λάβητε ὑπ’ ὄψιν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἔλαιον σήμερον, εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ κρατῶσιν ἐπὶ μίαν διετίαν χάριν τῆς ἐπαρκείας τῆς Χώρας, πρέπει νὰ ἐπιτρέψητε εἰς αὐτοὺς τοὺς ἀτυχεῖς, ἄς μοὶ ἐπιτραπῇ αὐτὴ ἡ φράσις, νὰ ἐξαγάγωσι τὸ ἔλαιον, τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν στατιστικὴν τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας πλεονάζει; Ὑμεῖς εἴπετε, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου δὲν εἶναι φορολογικός· διατὶ τότε θέλετε τὰς ἀδείας καὶ ἐπιμένετε νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον;

§179Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Δὲν ὑπάρχει τρόπος ἐξαγωγῆς.

§180Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ὑπάρχει. Πῶς πρότερον ἐξήγετο τὸ ἔλαιον, πρὸ τῆς χορηγίας τῶν τοιούτων ἀδειῶν;

§181Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Δυστυχῶς ἕνεκα τῶν περιστάσεων δὲν δύναται νὰ γίνῃ τώρα, διότι ἐὰν ἀφήσωμεν ἐλεύθερον τὸ ἐμπόριον, μετὰ ἕξ μῆνας δὲν θὰ ὑπάρχῃ ἔλαιον ἐν τῇ ἀγορᾷ.

§182Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Θὰ ἐξαχθῇ ὡρισμένη ποσότης.

§183ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Εἰς τὸ τελωνεῖον Καλαμῶν λ.χ. θὰ ἐξαχθῶσι 500.000 ὀκάδες εἰς διάστημα πέντε ἡμερῶν· τρεῖς ἐπιχειρηματίαι—καὶ τοιούτους συμπολίτας ἔχω πλουσίους—ἀγοράζουσιν τὸ ἔλαιον· καὶ οἱ τρεῖς οὗτοι θὰ γίνωσιν ἑκατομμυριοῦχοι ἐν διαστήματι πέντε ἡμερῶν.

§184Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ἐγὼ παραδέχομαι ὅτι τοῦτο εἶναι ἀληθές, ἀλλ’ ἐκ τοῦ μεμονωμένου αὐτοῦ παραδείγματος νομίζετε ὅτι πρέπει νὰ ἐμποδισθῇ ἡ ἐλευθέρα ἐξαγωγὴ τοῦ ἐλαίου εἰς ὅλον τὸ Κράτος; Ἄλλως τε προεῖπον ὅτι θὰ ἐπιτραπῇ ἡ ἐξαγωγὴ ὡρισμένης ποσότητος. Ἐὰν λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὸν σχετικὸν πίνακα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ πρόκειται ἰδίως περὶ τῆς Λέσβου καὶ τῆς Κρήτης, διότι αὐταὶ αἱ δύο νῆσοι ἔχουσι τὴν μεγαλυτέραν παραγωγὴν ἐξ ὅλων τῶν μερῶν ἀσυγκρίτῳ τῷ λόγῳ. Διὰ τὴν Λέσβον εἶπον οἱ κ. συνάδελφοι τί συμβαίνει· διὰ τὴν Κρήτην θὰ εἴπω δι’ ὀλίγων. Ἐκεῖ διακρίνομεν φαγώσιμον ἔλαιον καὶ μὴ φαγώσιμον· τὰ φαγώσιμα ἔλαια τὰ θέλετε διὰ τὴν ἐπάρκειαν τῆς Χώρας, τὰ μὴ φαγώσιμα διατὶ τὰ δεσμεύετε καὶ καταδικάζετε τοὺς πτωχοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν εἰς τὴν κατοικίαν των τοιαῦτα, νὰ τὰ πωλῶσιν εἰς εὐτελεστάτην τιμήν; Διότι, ὅταν τὸ ἔλαιον πωλῆται ἐν τῷ τόπῳ τῆς καταναλώσεως πρὸς τρεῖς δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν, τί κερδίζει ὁ παραγωγός; Πεντήκοντα λεπτὰ ἢ ἔστω καὶ μίαν δραχμήν. Ἀλλ’ εἶναι ἱκανοποιητικὴ ἡ τιμὴ αὕτη διὰ τὸν ἐλαιοπαραγωγόν, ὁ ὁποῖος βασανίζεται καθ’ ὅλον τὸ ἔτος μετὰ τῆς οἰκογενείας του διὰ νὰ παραγάγῃ λ.χ. 100 ὀκάδας ἐλαίου, ἐκ τῆς πωλήσεως τοῦ ὁποίου θὰ κερδίσῃ κατ’ ἀνώτατον ὅρον ἑκατὸν δραχμάς;

§185ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Διὰ μίαν διετίαν.

§186Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Εὐχαριστῶ διὰ τὴν ὑπόμνησιν. Βεβαίως ὄχι. Ἤκουσα πρὸ ὀλίγου, ὅτε ἠγόρευε κάποιος συνάδελφος, νὰ τῷ εἴπῃ ἕτερος συνάδελφος ὅτι τὸ ἔλαιον δὲν πρέπει νὰ ἔχῃ 4 δραχμὰς εἰς τὸν Πειραιᾶ. Ἀλλ’ ὅταν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸν φόρον τὸν ὁποῖον πληρώνει, 15% κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν ἐν Κρήτῃ καὶ τὸν τῆς καθαρᾶς προσόδου, πρὸς δὲ καὶ τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς, θὰ ἴδωμεν ὅτι ἑκάστη ὀκᾶ ἐλαίου ἐξ Ἡρακλείου διὰ τὸν Πειραιᾶ στοιχίζει πλέον τῆς δραχμῆς. Ποῦ ἔγκειται λοιπὸν τὸ ὑπερβολικὸν κέρδος, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχωσιν οἱ παραγωγοί;

§187Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐμποδίζει τίποτε· αἱ ἄδειαι τότε θὰ ληφθῶσι μὲ ἐλαχίστην τιμήν.

§188Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Διαφωνοῦμεν ῥιζικῶς, διότι εἶναι μία φοβερὰ φορολογία. Δὲν δύνασθε νὰ μὲ πείσητε ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ ψηφισθῇ· ἐπαναλαμβάνω ὅμως τὴν ἐρώτησιν, διότι θέλω ν’ ἀκούσω διὰ τὰ μὴ φαγώσιμα ἔλαια τί σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις.

§189Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Δὲν ἐσκέφθη ἡ Κυβέρνησις νὰ κλειδώσῃ τὰ φαγώσιμα καὶ μὴ φαγώσιμα ἔλαια· ἡ Κυβέρνησις ἐσκέφθη νὰ κρατήσῃ τὸ ἔλαιον τὸ ἀναγκαιοῦν διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς Χώρας, τὸ δὲ ἄλλο θὰ ἐξαχθῇ.

§190Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει νὰ ἐμποδίσῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ μὴ φαγωσίμου ἐλαίου, ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει ἡ Συνέλευσις προχωρήσῃ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἔχω τροπολογίαν ἀκριβῶς διὰ τὰ μὴ φαγώσιμα ἔλαια, ὅπως τὸ τίμημα τὸ ὁποῖον θὰ καταβάλῃ ὁ πλειοδότης μὴ περιέρχηται εἰς τὸ Δημόσιον, ἀλλ’ εἰς τὸ ταμεῖον τῆς λιμενικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ λιμένος ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ ἐξαχθῇ τὸ ἔλαιον.

§191ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Τότε, ἐπειδὴ τὸ ἔλαιον παράγεται εἰς μέρη ὅπου δὲν ὑπάρχει λιμήν, θὰ μετενεχθῇ ὅλον τὸ ἔλαιον εἰς τὸν λιμένα τῆς ἐξαγωγῆς καὶ θ’ ἀπορροφηθῇ ὑπὸ τοῦ λιμενικοῦ ταμείου.

§192Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Τὸ ἔλαιον δὲν ἐξάγεται ἐξ ἑνὸς καὶ μόνου λιμένος, ἀλλ’ ἐξάγεται καὶ ἐκ μικροτέρων λιμένων, οἵτινες ἔχουσι καὶ αὐτοὶ τὰς ἀνάγκας των, καὶ διὰ τοῦτο πρέπει τὸ τίμημα νὰ δίδηται ὑπὲρ τοῦ ταμείου τῆς λιμενικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ λιμένος ἐκείνου ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ ἐξαχθῇ τὸ ἔλαιον.

§193ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Διατί τὸ ποσοστὸν αὐτὸ νὰ μὴ προτείνητε τοὐλάχιστον νὰ μεταβαίνῃ εἰς τὸ ταμεῖον τῆς Κοινότητος ἐκ τῆς ὁποίας ἐξάγεται τὸ ἔλαιον;

§194Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Συμφωνότατος.

§195Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἰς τὸ ταμεῖον τῆς Κοινότητος.

§196Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Εἰς τὸ ταμεῖον τῆς κοινότητος ἢ εἰς τὸ τοῦ Δήμου, ὅπου θέλετε, ἀναφορικῶς πρὸς τὰ ἄλλα μέρη ἐκτὸς τοῦ Ἡρακλείου. Εἰς τὴν τροπολογίαν ταύτην κατέληξα διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους, τοὺς ὁποίους θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναπτύξω. Ἐν Κρήτῃ, ὅπως καὶ πρὸ ἡμερῶν εἶπον, δὲν ἔχομεν λιμένας· οἱ ὑπάρχοντες εἶναι τόσον μικροί, ὥστε δὲν δύνανται νὰ εἰσέλθωσιν ἱστιοφόρα ἀνωτέρας χωρητικότητος τῶν 100 τόννων. Ὁ λιμὴν τῶν Χανίων ὅμως δέχεται μεγαλύτερα ἱστιοφόρα, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἔχει νὰ καθαρισθῇ ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ Νῶε, φυσικὰ δὲν δύνανται νὰ εἰσπλεύσωσι μεγαλύτερα ἱστιοφόρα, ἡμεῖς δὲ οἱ καταγόμενοι ἐκεῖθεν καὶ οἱ ὁποῖοι εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ταξειδεύωμεν σᾶς βεβαιοῦμεν ὅτι περισσότερον σκεπτόμεθα τὴν ἐπιβίβασιν καὶ ἀποβίβασιν, παρὰ τὸ ταξείδιον, τὸ ὁποῖον ἐπιχειροῦμεν. Φαντάσθητε τώρα, ἀφοῦ ἡμεῖς οἱ ἐπιβάται σκεπτόμεθα πῶς θὰ ἐπιβιβασθῶμεν καὶ θ’ ἀποβιβασθῶμεν, τί πρέπει νὰ σκεφθῇ ὁ δυστυχὴς ἔμπορος, ὁ ὁποῖος πρόκειται νὰ φορτώσῃ καὶ ἐκφορτώσῃ τὸ ἐμπόρευμά του; Δίδω δὲ τὴν πληροφορίαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅτι οὐδὲν ἀπολύτως κατάστημα Εὐρωπαϊκὸν δέχεται, ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως λιμένος, ν’ ἀποστέλλῃ ἐμπορεύματα εἰς τὴν Κρήτην καὶ ὡρισμένως εἰς τὸ Ἡράκλειον, παραδοτέα δηλονότι εἰς τὸν λιμένα Ἡρακλείου, ἀλλὰ πάντα εἰς τὸν Πειραιᾶ. Ἀλλὰ γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, τί σημαίνει «παραδοτέα εἰς Πειραιᾶ»; Ἐπιβαρύνονται τὰ ἐμπορεύματα καθ’ ὑπολογισμοὺς ἀκριβεῖς μὲ 10 φράγκα κατὰ τόννον, μὴ ὑπολογιζομένων τῶν ἐλλειμμάτων, τὰ ὁποῖα, ὡς εὐνόητον, παρουσιάζονται εἰς τὰς φορτοεκφορτώσεις καὶ τῶν κινδύνων, τοὺς ὁποίους διατρέχουσι, μὴ ὑπολογιζομένης τῆς ἐκφορτώσεως εἰς τὸν λιμένα Ἡρακλείου μηδὲ τῶν ζημιῶν, τὰς ὁποίας ὑφίστανται τὰ ἐμπορεύματα κατὰ τὴν ἐκφόρτωσιν, διότι ἔχομεν συχνάκις τὸ θαλασσόβρεγμα. Ὅταν ἔχητε, κύριοι, ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ καὶ λάβητε ὡς δεδομένον ὅτι ἔχομεν ἐξαγωγὴν καὶ εἰσαγωγὴν 100.000 τόννων κατ’ ἔτος ἐν τῷ λιμένι Ἡρακλείου, θὰ ἴδητε ὅτι ἔχομεν ζημίαν θετικὴν σχεδὸν 1.000.000. Καὶ τούτων ἕνεκα οἱ συμπολῖταί μου εἶναι πρόθυμοι, ὅπως καὶ ἄλλοτε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀνέπτυξα, νὰ ὑποστῶσι πᾶσαν θυσίαν διὰ νὰ κατορθώσωσι ν’ ἀποκτήσωσι λιμένα. Ἠγωνίσθημεν διὰ νὰ κατορθώσωμεν νὰ γίνῃ ἡ μελέτη τῆς κατασκευῆς τοῦ λιμένος Ἡρακλείου, δι’ ἣν ἔχομεν καὶ φορολογίαν ἰσχύουσαν ἀπὸ τετραετίας καὶ πλέον, καὶ μόλις κατορθώσαμεν μόνον μετὰ πολλοὺς κόπους νὰ φθάσῃ τὸ πρᾶγμα εἰς τὸ νὰ προκηρυχθῇ μειοδοτικὴ δημοπρασία. Δυστυχῶς ὅμως, ἕνεκα τῆς ὑπερτιμήσεως τῶν ὑλικῶν καὶ τῶν ἡμερομισθίων, ἡ δαπάνη τῆς ἐπισκευῆς ἀνέρχεται εἰς πολλὰ ἑκατομμύρια καὶ ἡ Λιμενικὴ Ἐπιτροπὴ ἔχει μόνον ἀποθεματικὸν ἓν ἑκατομμύριον περίπου.

§197Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ ἔχει εἰς χρῆμα;

§198Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Βεβαίως.

§199Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Περίεργον, διότι ἡμεῖς δὲν τὸ ἔχομεν, ἀλλὰ μᾶς τὸ ἐπῆρεν ὁ κ. Βενιζέλος.

§200Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Διαχειρίζεται ἡ Ἐπιτροπὴ τὰ χρήματα. Ἄλλως τε εἶναι ἄσχετον...

§201Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Πῶς εἶναι ἄσχετον νὰ σᾶς ἐρωτήσω ἂν ἔχητε ἢ ὄχι χρῆμα;

§202Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Δι’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προσεθέσατε.

§203Ι. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως, διότι, ἂν δὲν εἴχατε τὸ χρῆμα, τί ἔργα ἠθέλετε νὰ κάμητε;

§204Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ἡμεῖς ἔχομεν τὸ χρῆμα ἐκ τῆς φορολογίας, ὡς εἶπον.

§205Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ταμειακῶς θὰ τὸ ἔχητε.

§206Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Τὸ ἔχομεν εἰς ἔντοκα γραμμάτια τοῦ Κράτους. Τὸ Κράτος βεβαίως δὲν δύναται ν’ ἀναλάβῃ τὴν κατασκευὴν τοῦ λιμένος Ἡρακλείου, διότι πρέπει νὰ συνδράμῃ κατ’ ἀναλογίαν καὶ ἄλλα μέρη στερούμενα λιμένος καὶ συνεπῶς δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ τόσα ποσά. Δύναται ὅμως ἡ Συνέλευσις νὰ διαθέσῃ ποσόν τι ἐκ τοῦ εἰσπραχθησομένου τοιούτου ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν ἀδειῶν ὑπὲρ τοῦ ταμείου τῆς Λιμενικῆς Ἐπιτροπῆς, ὁπότε ἔχομεν τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ κάμωμεν ἡμέραν τινὰ ἔναρξιν τῆς κατασκευῆς τοῦ λιμένος ἡμῶν.

§207Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὥστε ἀναμένετε εἰσπράξεις σοβαράς;

§208Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Ἔχοντες ὑπ’ ὄψει τοὺς ὑπολογισμούς σας τρέφομεν τὴν ἐλπίδα ὅτι θὰ εἰσπραχθῇ ἀρκετὸν ποσόν. Θὰ φανῇ δ’ ὅτι ἡ Κυβέρνησις εὐνοεῖ τὸν λιμένα Ἡρακλείου, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐμπορικώτατος καὶ ἔρχεται πρῶτος μετὰ τὸν τοῦ Πειραιῶς, τῶν Πατρῶν καὶ τῆς Θεσσαλονίκης. Ὁ νομὸς Ἡρακλείου εἶναι ὁ παραγωγικώτερος νομὸς τῆς Κρήτης καὶ εἶναι δίκαιον νὰ ὑποστηριχθῇ ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος λιμήν, ὁπότε οὐδεμία δυσφορία θ’ ἀκουσθῇ ἐκ μέρους τῶν κατοίκων διὰ τὴν φορολογίαν ταύτην. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν νὰ γίνῃ ἡ τροπολογία ἀποδεκτή, τὴν ὁποίαν καὶ καταθέτω εἰς τὸ Προεδρεῖον, διὰ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ 2ου ἄρθρου.

§209ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Παρίτσης ἔχει τὸν λόγον.

§210Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Ἐγὼ παρὰ τὰς δριμείας, οὕτως εἰπεῖν, ἐκθέσεις τῶν κ. συναδέλφων ἤμην διατεθειμένος ν’ ἀποδεχθῶ τὰς ἀντιλήψεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, ἀλλ’ ὑπὸ ἕνα καὶ μόνον ὅρον. Ἐπειδὴ δύο εἶναι αἱ βάσεις τοῦ νομοσχεδίου, πρώτη ἡ ἀποφυγὴ ὀχλήσεων καὶ παρεξηγήσεων τόσον διὰ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, ὅσον καὶ δι’ ἡμᾶς τοὺς πληρεξουσίους ἀκόμη, διὰ τὴν ἔκδοσιν ἀδειῶν ἄνευ πλειστηριασμοῦ, καὶ δεύτερον, διότι ὑπάρχει μία ἐλπὶς ὅτι θὰ εἰσπράξῃ τὸ Κράτος καὶ ποσόν τι στρογγύλον, λόγῳ τῆς μεγάλης διαφορᾶς τῶν τιμῶν ἐν ταῖς ἐξωτερικαῖς ἀγοραῖς.

§211Σ. ΣΤΑΗΣ. Ἔπρεπε νὰ εἶμαι ἐγὼ Ὑπουργός, διὰ νὰ δώσω τὰς ἀδείας εἰς τοὺς φίλους μου.

§212Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Προτιμῶμεν αὐτὸ παρὰ τὸν τρόπον τοῦ νομοσχεδίου. Ἡ κυρία βάσις τῶν σκέψεων τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ὅτι ὑπάρχει μεγάλη διαφορὰ τιμῶν μεταξὺ τῶν δύο ἀγορῶν, τῆς ἡμετέρας καὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δύναται ἀμέσως νὰ ἔχῃ θετικωτάτας πληροφορίας περὶ τῶν τιμῶν τῶν φαγωσίμων καὶ βιομηχανικῶν ἐλαίων ἐν ὅλαις ταῖς ἀγοραῖς ἐν αἷς καταναλίσκονται.

§213Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἔχω τὰς ἀκριβεστάτας πληροφορίας καὶ περὶ τῶν ποσῶν τῶν προσφερομένων διὰ νὰ λάβωσιν ἀδείας.

§214Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Ὑπάρχουσι προπωλήσεις ἤδη.

§215Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Γνωρίζω πολὺ καλὰ ὅτι περιῆλθον εἰς γνῶσίν σας.

§216Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Τελευταῖαι πληροφορίαι θετικώταται προερχόμεναι ἀπὸ πρώτης τάξεως ἐλαιοεμπορικοῦ οἴκου τῆς Μασσαλίας ἀναφέρουσιν ὅτι εἰς 400 φράγκα τὸ ἑκατόλιτρον προσφέροντα ἔλαια φαγώσιμα εἰς Μασσαλίαν· βαρέλια εἰς βάρος τοῦ πωλητοῦ. Καὶ ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς ὅρους δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλπίζῃ τις, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ὑπάρχει διαφορὰ τιμῆς καθ’ ἣν στιγμὴν ἐν τῷ τόπῳ μας τὸ φαγώσιμον ἔλαιον πωλεῖται χονδρικῶς πρὸς 19 καὶ 20 δραχμὰς τὸ λαγήνιον, δηλαδὴ 6 ὀκάδες καὶ 50 δράμια, ὁπότε προτιμότερον εἶναι νὰ καταναλωθῇ ἐπιτοπίως. Αὐτὰς τὰς ἰδέας, τὰς ὁποίας ἔχομεν ἡμεῖς σήμερον περὶ τῆς διαφορᾶς τῆς ὑπερόγκου τιμῆς τὰς εἶχον καὶ ἐν Ἱσπανίᾳ καὶ ἔθεταν φόρον ἢ τέλος ἐξαγωγικὸν ἐπὶ τῶν ἐξαγομένων ἐλαίων, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο ὅτι ἠναγκάσθη ἡ Κυβέρνησις ἐν Ἱσπανίᾳ νὰ ἄρῃ τὸ ἐξαγωγικὸν τέλος κατόπιν μεταβολῆς τριῶν Ὑπουργῶν διὰ τὸ ζήτημα ἀκριβῶς αὐτό. Τοῦτο ἔγινε, διότι ἡ Ἱσπανία ἔχει μεγάλην ἐλαιοσοδείαν καὶ ἐνόμιζεν ὅτι τὰ ἔλαιά της θὰ ἐπωλοῦντο εἰς τὴν Γαλλίαν καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἀγορὰς ἀντὶ 250–300 πεσσετῶν καὶ ἤθελε νὰ κερδοσκοπήσῃ, ἀλλὰ τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ ἐξαγωγικοῦ τέλους ὑπῆρξε μηδέν, διότι ἡ τιμή των κατῆλθεν εἰς τὰς 190 πεσσέτας, ὁπότε δὲν ἄφηνε περιθώριον κέρδους οὔτε διὰ τὸν παραγωγόν. Ἑπομένως, ἐὰν βάσις διὰ τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἦτο ἡ δικαία μέχρι τινὸς κατ’ ἐμὲ ὑπ’ ἄλλας συνθήκας ἀξίωσις τοῦ Κράτους νὰ λάβῃ ἕν τμῆμα τοῦ μεγάλου κέρδους τοῦ ἐμπόρου, νομίζω ὅτι ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας δὲν εἶναι ὀρθή, διότι ἔμποροι ἐκ Τύνιδος ἔχουσι κατακλύσει τὰς ἀγορὰς τῆς Εὐρώπης μὲ ἔλαια, τὰ ὁποῖα εἶναι πολὺ ἀνώτερα τῶν ἰδικῶν μας, μὲ ἔλαια διυλισμένα. Ἡ Ἰταλία, θέλουσα νὰ προστατεύσῃ τὴν ἰδικήν της ἐλαιοπαραγωγήν, ἐπέτρεψεν εἰς τὸ Πόρτο Μορίτσιο νὰ συγκεντρώνωνται ποσὰ ἐλαίου χωρὶς οὐδένα ἐξαγωγικὸν δασμὸν διὰ τὸν λόγον ὅτι θέλει τὰ ἔλαια τὰ ξένα νὰ τὰ διορθώνῃ ἐκεῖ. Ἔχει ἱδρύσει ἐργοστάσια, διυλιστήρια τῶν ξένων ἐλαίων, καὶ τὰ ἐξάγει εἰς τὰς ἄλλας ἀγορὰς τῆς Εὐρώπης ὡς Ἰταλικὰ ἔλαια ἐντὸς φιαλῶν, ἐνῷ ἡ ποιότης των δὲν εἶναι ἀνωτέρα τῆς τῶν ἰδικῶν μας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου μία ἐξακρίβωσις τῶν τιμῶν τοῦ ἐλαίου ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, διότι τὸ Ὑπουργεῖον εἶναι βεβαίως εἰς θέσιν κάλλιον ἡμῶν νὰ ζητήσῃ τὰς πληροφορίας παρὰ τῶν διαφόρων Ἐμπορικῶν Ἐπιμελητηρίων καὶ νὰ μάθῃ τὰς τελευταίας τιμὰς τῶν ἀγορῶν. Ἐπειδὴ συνάδελφός τις ἐν τῇ Ἐπιτροπῇ ὑπεστήριξεν ὅτι ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ αἱ τιμαὶ εἶναι καταπληκτικαί, ἐζήτησα καὶ ἔλαβον πληροφορίας χθὲς παρὰ τῆς ἐν Πειραιεῖ ἑδρευούσης Ἑλληνοαμερικανικῆς ἑταιρείας ἐν τῷ μεγάρῳ Γιαννουλάτου. Κατὰ ταύτας τὸ γαλόνιον Ἑλληνικοῦ ἐλαίου πωλουμένου ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ ἔχει 1 καὶ 20 ἑκατοστὰ τοῦ δολλαρίου, τὸ δὲ γαλόνιον περιέχει 2½ ὀκάδας.

§217Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Τὸ γαλόνιον τιμᾶται ἓν δολλάριον καὶ 80 σέντς.

§218Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Αὐτὰς τὰς πληροφορίας μοὶ ἔδωκεν ἡ ἑταιρεία.

§219Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Αἱ ἰδικαί μου πληροφορίαι εἶναι παρὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης ὑπὸ ἡμερομηνίαν 12 Φεβρουαρίου.

§220Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ πολὺ διὰ τὰς πληροφορίας. Ἂν εἶναι δυνατὸν ὅμως ἡ αὐτὴ πηγὴ νὰ μᾶς δώσῃ τὰς τιμὰς τῆς Μασσαλίας καὶ τοῦ Λονδίνου, διότι αὐταὶ αἱ ἀγοραὶ καταναλίσκουσιν ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον τὰ ἔλαιά μας. Ἐν Νέᾳ Ὑόρκῃ ἔλαια φαγώσιμα δὲν καταναλίσκονται· τώρα ἤρχισε μιά μικρὰ μερὶς τῆς κοινωνίας νὰ καταναλίσκῃ ἔλαια διὰ τροφήν, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον δὲ καταναλίσκονται ἔλαια βιομηχανικά, καὶ ἂν θέλητε ἀκόμη καὶ αὐτὰ τὰ φαγώσιμα ἔλαια, ὅταν δὲν εὑρίσκωσιν ἔδαφος καταναλώσεως, δίδονται εἰς τὰς εὐρωπαϊκὰς ἀγορὰς ἀντὶ βιομηχανικῶν ἐλαίων. Ἀναγκάζεται ὁ ἔμπορος νὰ κάμῃ αὐτό. Φρονῶ λοιπὸν ὅτι δὲν εἶναι αἱ τιμαὶ τοιαῦται ὥστε νὰ ἐπιτρέψωσιν εἰς τὸ Κράτος νὰ θελήσῃ νὰ εἰσπράξῃ καὶ ἐκεῖνο κέρδος τι καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον νομίζω ὅτι κατὰ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ τροποποιηθῇ. Δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ τεθῇ νέος φόρος ἐξαγωγῆς, κύριοι, διότι ἤδη τὸ ἔλαιον εἶναι πολὺ ἐπιβεβαρημένον καὶ ὁ παραγωγὸς δὲν δύναται νὰ ὑποστῇ νέας θυσίας. Μὴ λησμονῆτε ὅτι τὸ ἔλαιον ἐν Μυτιλήνῃ πληρώνει 13½%. Ἐὰν δὲ προσθέσητε τὸν φόρον τῆς καθαρᾶς προσόδου, δηλαδὴ 5%, θὰ ἴδητε ὅτι τὸ ἔλαιον πληρώνει φόρον εἰς τὸ Δημόσιον 18½ τοῖς ἑκατόν. Φαντάζεσθε ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ καὶ νέα φορολογία εἰς τὸ μοναδικὸν αὐτὸ προϊὸν, ἀπὸ τοῦ ὁποίου προσπαθεῖ νὰ ζήσῃ καὶ νὰ πληρώσῃ τὰ χρέη του ὁ παραγωγός; Καὶ σημειώσατε ὅτι ἡ ἐσοδεία οὐδέποτε εἶναι ἐτησία, συνήθως ἀνὰ τριετίαν, σπανιώτατα ἀνὰ δύο ἔτη, καὶ τὸ πρῶτον ἔτος θὰ εἶναι καλὴ ποιότης, τὸ δεύτερον κακή, μὴ καλύπτουσα τὰ ἔξοδα τοῦ παραγωγοῦ. Δὲν ὁμιλῶ διὰ τὴν Κέρκυραν, ὅπου καὶ ἄνευ καλλιεργείας τὰ ἐλαιόδενδρα δίδουσι καρπόν. Ἐν τῷ τόπῳ μας ἔχουσιν ἀνάγκην μακρᾶς καὶ πολυδαπάνου καλλιεργείας. Δυστυχῶς δὲν ἔχομεν βροχάς, ὅπως ἔχει ἡ Κέρκυρα, καὶ πολὺ συχνάκις δὲν ἀποδίδουσι τίποτε ἕνεκα ἐλλείψεως βροχῆς. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἔργον δικαιοσύνης ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν θὰ εἶναι νὰ φροντίσῃ νὰ τροποποιήσῃ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, κατὰ τὸ δεύτερον μέρος του ὡς πρὸς τὸν τρόπον τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου εἰς τὸ ἐξωτερικόν, νὰ τὸ τροποποιήσῃ δὲ ὄχι διότι εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχεν ζητοῦμεν τοῦτο καὶ ἐκηρύχθημεν ἐναντίον τῆς ἰδέας, τὴν ὁποίαν υἱοθετεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ διότι ὅλοι οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ εἰς ὅλον τὸ Κράτος διαμαρτύρονται ζωηρότατα ἐναντίον τῆς κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου.

§221Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Δὲν τὸ ἔμαθον ἀκόμη.

§222Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Ἐγὼ εἶμαι αὐτῆς τῆς ἰδέας καὶ θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ δηλώσω ὅτι προσεπάθησα μὲ ἄλλους ἐντίμους συναδέλφους ἐν τῇ Ἐπιτροπῇ ν’ ἀντιληφθῶμεν, χάρις μάλιστα εἰς τὰς ὑποδείξεις σεβαστοῦ συναδέλφου, ν’ ἀντιληφθῶμεν καλύτερον καὶ ἀσφαλέστερον τὸν τρόπον τῆς λειτουργίας αὐτοῦ τοῦ συστήματος. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τῶν λεπτομερειῶν αὐτῶν ἡ βάσις εἶναι ἐπαχθὴς διὰ τὸν παραγωγόν, διότι ὁ παραγωγός, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ δώσῃ τὸ ἔλαιόν του διὰ νὰ εἰσπράξῃ μερικὰ χρήματα, θὰ εὑρεθῇ ὑποχρεωμένος αὔριον νὰ διέλθῃ ὑπὸ τὰ Καυδιανὰ δίκρανα τοῦ ἐμπόρου. Ὁ δὲ ἔμπορος, ὁ κεφαλαιοῦχος, δὲν ἔχει ἀνάγκην νὰ ὑποστῇ ὅλας τὰς συνεπείας τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ διατυπώσητε ἐν ταῖς τροποποιήσεσι. Διότι ἐγκαίρως ὁ πτωχὸς παραγωγὸς πιεζόμενος ὑπὸ τῶν ἀναγκῶν του θὰ τὸ πωλήσῃ εἰς ἐξηυτελισμένην τιμὴν εἰς τὸν ἔμπορον καὶ αὐτὸς θὰ τὸ ἐξαγάγῃ καὶ θὰ τὸ τοποθετήσῃ εἰς ἕνα ἐλεύθερον λιμένα, ὅπου δὲν τῷ στοιχίζει. Θὰ τὸ μεταβάλῃ ἐκεῖ εἰς καλύτερον ἔλαιον καὶ θὰ τὸ πωλήσῃ εἰς πολὺ καλυτέραν τιμὴν ἐκείνης, τὴν ὁποίαν φαντάζεσθε. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε δὲ νὰ φρονῶ ὅτι ὁ τρόπος, τὸν ὁποῖον εἰσηγεῖται τὸ νομοσχέδιον προστατεύει ἀποκλειστικῶς τὸν κερδοσκόπον τὸν διαθέτοντα τὸ χρῆμα, παρὰ τὸν πτωχὸν βιοπαλαιστήν, ὁ ὁποῖος ἔχει ὀλίγα χρήματα.

§223Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ὁ προλαλήσας συνάδελφος εἶπε τὸ ἀντίθετον.

§224Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Γνώμη του. Ἡ ἐλευθερία τῆς σκέψεως εἶναι ἠγγυημένη. Ἐγὼ οὕτω νομίζω, διότι ἐὰν καὶ εἰς τὰ Τελωνεῖα ἀκόμη τῶν διαφόρων ἐλαιοπαραγωγικῶν περιφερειῶν ἐπιτραπῇ ὁ πλειστηριασμός, καὶ ἐκεῖ θὰ ἔχωμεν πάλιν αὐτὴν τὴν πίεσιν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐγὼ ὁ μικροπαραγωγός, ὁ κάτοχος ὀλίγου ποσοῦ ἐλαίου, νὰ σπεύσω εἰς τὸ Τελωνεῖον, πολὺ δὲ ὀλιγώτερον εἰς τὰς Ἀθήνας, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἐὰν δὲν ἐπιτραπῇ εἰς τὰ Τελωνεῖα ὁ πλειστηριασμός, διὰ νὰ πλειοδοτήσω διὰ τὴν ἄδειαν μικρᾶς τινος ποσότητος.

§225Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐὰν ἡ ἄδεια ἐδίδετο ἄνευ πλειστηριασμοῦ, θὰ ἠδύνασθε νὰ τὴν λάβητε;

§226Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Δὲν ἔχω ἀνάγκην ἀδείας· ἐκεῖ θὰ καταλήξω. Θ’ ἀναγκασθῶ λοιπὸν νὰ μεταβῶ νὰ εὕρω κάποιον ἄλλον κεφαλαιοῦχον καὶ νὰ τῷ εἴπω: «πᾶρε τὸ λάδι». Καὶ αὐτὸς θὰ μοὶ εἴπῃ: «εἶναι ἀνάγκη νὰ μεταβῶ εἰς Ἀθήνας, νὰ μείνω δ’ ἐκεῖ μίαν ἢ δύο ἑβδομάδας». Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ ἔλαιον τοῦ πτωχοῦ παραγωγοῦ θὰ πωληθῇ πάλιν εὐθηνά, περὶ αὐτοῦ δὲ κυρίως καὶ ἐνδιαφέρομαι, διότι, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ ἔμπορος, ὁ ὁποῖος πρόκειται νὰ κερδίσῃ, ἂς δώσῃ ἓν ποσοστὸν καὶ εἰς τὸ Κράτος. Δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου καλὸν θὰ εἶναι νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὅλους τοὺς ἰσχυρισμοὺς τῶν πληρεξουσίων τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν μερῶν καὶ νὰ προσπαθήσῃ νὰ ἐξεύρῃ κάποιο δικαιότερον μέτρον, ἢ μᾶλλον μέτρον, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἐπιβαρύνῃ τὸν παραγωγόν, καί, ἐὰν θέλητε, τὸν μικροπαραγωγόν, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἡ ἰδιοκτησία εἰς τοὺς τόπους τοὺς ἐλαιοπαραγωγικοὺς εἶναι πολὺ κατατετμημένη, εἶναι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον μικροὶ ἰδιοκτῆται, ἰδιοκτῆται μαζὶ καὶ ἐργάται, τὸ δὲ ἔλαιον δὲν ἀντιπροσωπεύει εἰσόδημα μόνον κεφαλαίου, ἀλλὰ καὶ εἰσόδημα προσωπικῆς ἐργασίας, ὁλοκλήρου οἰκογενείας, διότι ἐργάζονται καὶ τὰ τέκνα καὶ ἡ σύζυγος μαζὺ μὲ τὸν ἰδιοκτήτην. Πάντα δὲ ταῦτα νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν.

§227Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Ἔχω τὴν πεποίθησιν ὅτι εἰς τὴν προσεχῆ συζήτησιν θὰ σᾶς ἀποδείξω ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἀκριβῶς προασπίζει τὰ συμφέροντα τῶν μικροπαραγωγῶν.

§228Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Θὰ εἶμαι εὐτυχής. Δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι εἰς τὴν δευτέραν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ νὰ ὑποβάλλωμεν μερικὰς τροπολογίας συμφώνως πρὸς τὸ πνεῦμα τῶν προαγορευσάντων κυρίων συναδέλφων, τροπολογίας ἀφορώσας τὴν διάθεσιν τοῦ ποσοῦ καὶ τὸν τρόπον τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ προϊόντος.

§229Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Καλύτερον θὰ εἶναι αἱ τροπολογίαι αὐταὶ νὰ ὑποβληθῶσιν ἀπὸ σήμερον ἵνα ἐκτυπωθῶσι.

§230Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Ὀλίγα μόνον θὰ εἴπω, δὲν θὰ ἐπιζητήσω νὰ σᾶς πείσω ν’ ἀποσύρητε τὸ νομοσχέδιον, διότι ἐγὼ τοὐλάχιστον ἐπείσθην ὅτι ὑπεβλήθη διὰ λόγους σοβαρωτάτους, ἰδίως οἰκονομικούς. Ἐπειδὴ ὅμως εἴπετε ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἐζητήσατε νὰ προλάβητε καὶ ἐπιτύχητε τὴν ἀμερόληπτον παροχὴν τῶν ἀδειῶν, θὰ σᾶς ὑποβάλω μερικὰς παρατηρήσεις βασιζομένας ἐπὶ τῆς πείρας: Ἔλαιον εὐθηνὸν δὲν θὰ φάγῃ ὁ κόσμος καὶ ἂν ἀπαγορεύσητε καθ’ ὁλοκληρίαν τὴν ἐξαγωγήν, ἐὰν δὲν λάβητε ἄλλα μέτρα. Καὶ ὁλόκληρον τὸ ποσὸν τῶν 150 ἑκατομμυρίων τῆς ἐσοδείας ἂν κρατήσητε, δὲν θ’ ἀποφύγητε τὸν κίνδυνον τῆς ἀποκρύψεως πρὸς κερδοσκοπίαν. Σήμερον δύνασθε νὰ προμηθευθῆτε τὸ ἔλαιον πρὸς 3½ δραχμὰς τὴν ὀκᾶν· λάβετε τὴν ποσότητα, ἡ ὁποία χρειάζεται καὶ συστήσατε πρατήρια εἰς τὰ διάφορα κέντρα τῆς καταναλώσεως, ἀπὸ τῶν ὁποίων νὰ προμηθεύωνται οἱ καταναλωταί. Αὐτὸ συνεβούλευσα καὶ ἄλλοτε εἰς τὴν προκάτοχον Κυβέρνησιν, ἀλλ’ ἀτυχῶς δὲν εἰσηκούσθην, ἔπειτα δὲ μετὰ μῆνας ἀνεγνωρίσθη ἡ ὀρθότης τῆς γνώμης μου, ἀλλ’ ἀτυχῶς ἦτο πλέον ἀργὰ. Θέλετε νὰ προλάβητε τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ἀδειῶν; Ἀλλὰ πῶς; Ἐγὼ θὰ προβῶ, θὰ πλειοδοτήσω, ἵνα ἀποκτήσω μίαν ἄδειαν ἐξαγωγῆς χωρὶς νὰ εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ ἐπιτύχω νὰ λάβω αὐτήν. Πῶς θὰ ζητήσω ἄδειαν ἐξαγωγῆς πρὶν ἐξασφαλίσω ὅτι θὰ ἔχω τὸ ἔλαιον καὶ πῶς δὲν θὰ προσφύγω εἰς τὸν ἰσχύοντα βουλευτὴν διὰ νὰ ἐπιτύχω μικροτέραν προθεσμίαν ἀδείας;

§231Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Αὐτὸ θὰ κανονισθῇ διὰ τοῦ νόμου.

§232Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτὸ δὲν θὰ δυνηθῆτε νὰ τὸ προλάβητε. Κανεὶς δὲν δύναται ν’ ἀρνηθῇ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ὑπεβλήθη πρὸς σκοπὸν καθαρῶς φορολογικὸν καὶ θὰ ἤμην πρόθυμος νὰ ψηφίσω οἱονδήποτε φόρον ἐπὶ τοῦ ἐλαίου, καίτοι κατάγομαι ἐξ ἐλαιοφόρου ἐπαρχίας, ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Συνέλευσις ὅτι τὸ ἔλαιον εἶναι τὸ μᾶλλον ἠδικημένον προϊόν. Λάβετε ὑπ’ ὄψιν ὅτι 1.80 στοιχίζει τὸ ἔλαιον διὰ νὰ συγκεντρωθῇ, 1 δραχμὴν πληρώνει διὰ νὰ ἔλθῃ ἐδῶ μαζὺ μὲ τὸν φόρον καὶ 20 λεπτὰ πρέπει νὰ ὑπολογίσητε διὰ τὴν φύραν, ὥστε μὲ 3 δραχμὰς δύνασθε νὰ ἔχητε τὸ ἔλαιον εἰς τὸν Πειραιᾶ. Θὰ σᾶς παρακαλέσωμεν λοιπὸν νὰ μᾶς ἐπιτρέψητε νὰ ὑποβάλωμεν τροπολογίας, διὰ τῶν ὁποίων θὰ κατορθώσωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καὶ ὑμεῖς ἐπιθυμεῖτε.

§233Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Θὰ εἶμαι εὐτυχὴς ἂν ὑποβάλητε τροπολογίας, αἱ ὁποῖαι θὰ μᾶς καθοδηγήσωσι διὰ νὰ κάμωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι ἐπωφελὲς εἰς ὅλους. Σᾶς παρακαλῶ ὅμως νὰ μὴ βραδύνητε νὰ τὰς ὑποβάλητε.

§234Μ. ΚΟΘΡΗΣ. Αὔριον χωρὶς ἄλλο.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παναγιώτου ἔχει τὸν λόγον.

§236Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἐκ τῶν λεχθέντων ὑπὸ τῶν προλαλησάντων κυρίων συναδέλφων ἐπείσθην, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως τοῦτο ἔχει, δὲν ἔχωσι ἢ νὰ ζημιωθῶσιν οἱ παραγωγοὶ κατὰ πρῶτον καὶ κατὰ δεύτερον λόγον οἱ καταναλωταί. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους ὑμᾶς, ὅτι ἡ πλειοδοσία τῶν ἀδειῶν θὰ χρησιμεύσῃ διὰ μίαν νέαν πάλιν πηγὴν πρὸς κερδοσκοπίαν μὲν τῶν ἐμπόρων, πρὸς καταδυνάστευσιν δὲ τῶν παραγωγῶν καὶ καταναλωτῶν συγχρόνως. Διότι οἱ ἔμποροι προαγοράζοντες ἔλαια, ἵνα τὰ ἐξαγάγωσιν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, θὰ ἐξάγωσιν ὅσον ποσὸν θέλουσι τὸ ἄλλο δὲ θὰ τὸ κρατήσωσι διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, ρίπτοντες ἐπάνω εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν καὶ ὅσα ἐπλήρωσαν διὰ τὴν ἄδειαν, τὰ ὁποῖα θὰ πληρωθῶσι διπλᾶ καὶ ὑπὸ τῆς παραγωγῆς καὶ ὑπὸ τῆς καταναλώσεως. Δι’ αὐτὸ εἶμαι πεπεισμένος ἀκραδάντως, ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ ἱστορία θὰ ἐκσπάσῃ εἰς τὴν ράχιν τοῦ λαοῦ, δηλ. τῶν παραγωγῶν καὶ τοῦ ἐργατικοῦ κόσμου ἐν γένει, διότι αὐτὸς καταναλίσκει τὸ ἔλαιον. Οὕτω δὲ θὰ ἔχωμεν καὶ ἄλλην πηγὴν μελλόντων κακῶν, διότι, ἂν ὁ ἀγοραστὴς τῆς ἀδείας πληρώσῃ διὰ μίαν ἄδειαν 40 ἢ 50.000 δραχμῶν, αὐτὰ θὰ βαρύνωσι κατὰ πρῶτον λόγον τὸν παραγωγόν, διότι θὰ θελήσῃ νὰ τὸν πιέσῃ νὰ τῷ παραδώσῃ τὸ ἔλαιον.

§237Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ τὸν πιέσῃ νὰ τὸ παραδώσῃ εἰς αὐτὸν εὐθηνόν.

§238Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Βεβαίως εὐθηνόν.

§239Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κλπ.). ἂν ὁ παραγωγὸς τὸ παραδώσῃ εὐθηνόν, τοῦτο θὰ σημαίνῃ, ὅτι ἐν τῇ ἀγορᾷ εὐθήνυνε τὸ ἔλαιον καὶ θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὸ ἔλαιον νὰ εἶναι εὐθηνὸν διὰ τὴν κατανάλωσιν.

§240Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Ὄχι, αὐτὸ δὲν θὰ συμβῇ. Ὁ καταναλωτὴς θὰ τὸ πληρώσῃ ἀκριβά.

§241Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὅταν εἰς τὴν ἀγορὰν εἶναι εὐθηνόν, πῶς ὁ καταναλωτὴς θὰ τὸ πληρώσῃ ἀκριβά;

§242Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Διότι ὁ ἔμπορος θὰ τὸ διαθέσῃ εἰς τὴν κατανάλωσιν ἀκριβά.

§243Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Αὐτὸ εἶναι ἀνακάλυψις!

§244Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι εἶναι λογικὸν ἐπιχείρημα. Ὅταν πεισθῶσιν οἱ ἔμποροι, ὅτι θὰ ἐξαχθῇ τὸ ἔλαιον καὶ γίνωσι κάτοχοι τῶν ἀδειῶν, θὰ εἶναι καὶ κύριοι τῆς ἀγορᾶς τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καθὼς καὶ τῆς ἐξωτερικῆς καὶ ὅσον ποσὸν θέλουσιν αὐτοὶ θὰ παρέχωσιν εἰς τὴν κατανάλωσιν, ὅπως κρατῶσι τὰς τιμὰς ὅσον αὐτοὶ θέλουσιν ὑψηλά, ἀφοῦ δὲν θὰ ἔχωσι νὰ φοβηθῶσι κανένα, ὅπως ἀνταγωνισθῇ πρὸς αὐτούς. Ἐὰν ὅμως τὸ Κράτος, ὅπως ἐπιμένω, εἶχε παρακράτημα θὰ τὸ ἔρριπτεν εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ θὰ ἠνάγκαζε τοὺς ἐμπόρους εἰς ἀνταγωνισμὸν καὶ τοιουτοτρόπως ὁ λαὸς θὰ ἔτρωγε τὸ ἔλαιον εὐθηνόν. Τὸ ἔλαιον εἶχεν ἐν τῇ ἀγορᾷ 4,60 καὶ 4,80 σήμερον ἔχει 6,40 τὸ καλὸν ἔλαιον. Αὐτὸ λοιπὸν μᾶς ἀποδεικνύει, ὅτι ἐνῷ τὸ λαμβάνουσιν εὐθηνὸν παρὰ τοῦ παραγωγοῦ οἱ ἔμποροι, τὸ διαθέτουσιν εἰς τὴν κατανάλωσιν ἀκριβόν, διότι ἔμαθον εἰς τὴν αἰσχροκέρδειαν, εἰς τὴν ἀπληστίαν τοῦ μεγάλου κέρδους. Διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι, ὅπως εἶναι διερρυθμισμένον τὸ νομοσχέδιον, θὰ γίνῃ μία πηγὴ ἐκμεταλλεύσεως διὰ τοῦ τρόπου τῶν ἀδειῶν, διότι οἱ εὐνοούμενοι θὰ κατορθώνωσιν νὰ γίνωνται κάτοχοι τῶν ἀδειῶν.

§245Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἡ παραχώρησις αὐτῶν θὰ γίνεται διὰ δημοπρασίας.

§246Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Γνωρίζομεν πῶς γίνονται αἱ δημοπρασίαι.

§247Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Πῶς γίνονται;

§248Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Γνωρίζω πολὺ καλά. Πάντως εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι ὁ ἔμπορος θὰ εὕρῃ τρόπον νὰ καταδολιευθῇ καὶ τὸν καταναλωτὴν καὶ τὸν παραγωγόν. Δι’ αὐτὸ ἐπιμένω ν’ ἀφεθῇ τὸ ἔλαιον ἐλεύθερον, ἂν πρόκειται νὰ ἐξαχθῇ, μὲ τὴν παρατήρησιν μόνον νὰ φροντίσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπίσης διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, νὰ ἔχῃ ἀρκετὸν παρακράτημα, ὥστε νὰ μὴ δύναται ὁ ἔμπορος νὰ αἰσχροκερδῇ εἰς βάρος τοῦ λαοῦ. Αὐτὸ εἶχον νὰ εἴπω καὶ αὐτὸ φωνάζω καὶ θὰ ἰδῆτε ὅτι μετὰ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαίου, μικρὰν ἢ μεγάλην, τὸ ἔλαιον θὰ φθάσῃ πάλιν ἐφέτος εἰς τὰς 10 δραχμάς.

§249Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τί πρέπει νὰ γίνῃ;

§250Δ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Ν’ ἀφεθῇ ἡ ποσότης, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἐξαχθῇ, ἐλευθέρα παντὸς δασμοῦ καὶ νὰ κρατήσῃ τὸ Κράτος παρακράτημα, τὸ ὁποῖον νὰ ρίπτῃ εἰς τὴν κατανάλωσιν.

§251Μ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Δηλαδή, ὅπως εἰς τὸ παρελθόν.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σεργεντάνης ἔχει τὸν λόγον.

§253Ν. ΣΕΡΓΕΝΤΑΝΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, κατόπιν τῶν λεχθέντων ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου τοῦ ἐλέγχου δὲν θὰ προσθέσω τίποτε, καθόσον συμφωνῶ μετὰ τῶν προλαλησάντων. Ἐν τούτοις θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ μίαν λύσιν, ἡ ὁποία φρονῶ, ὅτι εἶναι πρακτική, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε νὰ μὴ ζημιοῦται μήτε ὁ παραγωγός, μήτε ὁ καταναλωτὴς καὶ νὰ ἐπέρχηται καὶ μία ἄλλη ἐξοικονόμησις τῆς εἰσπράξεως διὰ τὸ Δημόσιον. Φρονῶ, λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει καθωρισμένον τὸ ποσὸν τῆς παραγωγῆς ἑκάστου νομοῦ καὶ κατὰ τὸ νομοσχέδιον εἶναι ὡρισμένη καὶ ἡ ποσότης, ἡ ὁποία θὰ ἐξαχθῇ, τὸ ⅓, θὰ ἦτο δυνατὸν ἐκτὸς τοῦ παρακρατήματος, τὸ ὁποῖον προβλέπει τὸ νομοσχέδιον διὰ τὴν κατανάλωσιν, νὰ γίνῃ καὶ δεύτερον παρακράτημα. Θὰ προέτεινον δηλαδὴ ἐκ τοῦ ποσοῦ τοῦ ἐξακτέου τῶν 40.000.000 καὶ ἐπὶ τῇ βάσει βεβαίως τοῦ ἐξακτέου ποσοῦ εἰς ἕκαστον μέρος, νὰ γίνῃ ἓν ἄλλο παρακράτημα 26%, οὕτως ὥστε τὸ Δημόσιον καθ’ ἣν ἐποχὴν θὰ ἔχῃ ἐξαχθῆ ἡ ποσότης τῶν 40.000.000 νὰ ἔχῃ παρακράτημα δεδηλωμένον ἐκ μέρους τῶν ἐμπόρων τῶν ἐξαγωγέων 1.000.000, οὕτως ὥστε, νὰ ἐξαχθῶσι οὐχὶ 40.000.000 ἀλλὰ 30.000.000, ὥστε μετὰ παρέλευσιν 8 μηνῶν, ὁπότε ὑποθέτω ὅτι θὰ ἔχωσιν ἐξαχθῆ τὰ 40.000.000, διότι θὰ ὑπάρχωσι καὶ τὰ μέσα τῆς ἐξαγωγῆς εὔκολα, δηλαδὴ μέχρι τοῦ ἐρχομένου Ὀκτωβρίου θὰ ἔχωσιν ἐξαχθῇ 30.000.000, θὰ ὑπάρχωσι δεδηλωμένα εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Δημοσίου 10.000.000, τὰ ὁποῖα τοῦτο θὰ δύναται εἶτα νὰ διαθέσῃ, ἐὰν βλέπῃ, ὅτι τὰ 20.000.000 δὲν εἶναι πραγματικά, πιθανὸν νὰ εἶναι καὶ ὀλιγώτερα, πιθανὸν νὰ εἶναι καὶ περισσότερα. Ὥστε τὸ Δημόσιον θὰ ἔχῃ εἰς τὴν διάθεσίν του 10.000.000 δεδηλωμένα εἰς διάφορα μέρη.

§254Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Αὐτὰ τὰ 10.000.000 τὸ Δημόσιον θ’ ἀπαγορεύσῃ καὶ θὰ τὰ ἀποθηκεύσῃ εἰς νέας ἀποθήκας;

§255Ν. ΣΕΡΓΕΝΤΑΝΗΣ. Ὄχι. Ἁπλῶς ἕκαστος ἔμπορος θὰ ὑποχρεοῦται νὰ ἔχῃ εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργείου ἀνάλογον ποσόν. Ἕως ὅτου λοιπὸν θὰ ἐξαχθῇ τὸ ποσὸν τῶν 30.000.000, θὰ προβλέπηται ἡ ποσότης τῆς νέας ἐσοδείας. Τότε τὸ Δημόσιον, ἐὰν βλέπῃ ὅτι ἡ ἐσοδεία, τὴν ὁποίαν προϋπελόγισεν εἶναι πραγματική, δύναται νὰ ἐπιτρέψῃ νὰ ἐξαχθῶσι καὶ τὰ 10.000.000 εἴτε δι’ ἀδειῶν, εἴτε καὶ διὰ καθορισμοῦ ἑνὸς παγίου τέλους.

§256Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Διαφωνοῦμεν πλήρως.

§257Ν. ΣΕΡΓΕΝΤΑΝΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη, τὴν ὁποίαν ὑποβάλλω. Αὐτὸ τὸ ποσὸν μένει εἰς χεῖρας τῶν ἐμπόρων. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν οἱ ἔμποροι θὰ ὠφεληθῶσι, διότι αὐτοὶ φυσικὰ θὰ κάμωσι τὴν ἐξαγωγήν, καὶ ἐφ’ ὅσον τὸ Δημόσιον λαμβάνομεν καὶ ταύτην τὴν ἄποψιν — εἶναι δίκαιον νὰ εἰσπράξῃ τὸ ποσὸν αὐτό, δύναται νὰ κάμῃ τὴν εἴσπραξιν ἐπὶ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ, εἴτε ἐπιτρέπον τὴν ἐξαγωγὴν ἐπὶ τῇ βάσει ἀδειῶν, εἴτε καὶ ὁριζομένου διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἑνὸς φόρου παγίου. Τίποτε ἄλλο δὲν ἔχω νὰ εἴπω.

§258Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Εἶναι παρεμφερές, κύριε Ὑπουργέ, πρὸς αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγω ἐγώ, δηλ. νὰ ἐπιτρέψῃ τὸ Δημόσιον ἐλευθέραν τὴν ἐξαγωγὴν ἑνὸς ποσοῦ, ἀλλὰ νὰ παρακρατῇ 20 ἢ 30% νὰ τὸ ἀγοράζῃ καὶ νὰ δημιουργῇ πρατήρια εἰς τὰς περιφερείας.

§259Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Αὐτὸ εἶναι τὸ οὐσιῶδες.

§260Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως, πρόκειται περὶ ἐξοικονομήσεως δύο ἀρχῶν, πρῶτον τῆς ἄνευ σκανδάλου παροχῆς ἀδειῶν καὶ δεύτερον ὅπως ἔχωμεν ἔλαιον εὐθηνὸν εἰς τὰς περιφερείας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουσιν ἔλαιον. Λοιπὸν αὐτὸς ὁ συνδυασμὸς τοῦ νὰ ἐπιτρέψῃ τὸ Δημόσιον τὴν ἐξαγωγὴν ἐλαίου εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἀφ’ ἑνὸς, ἥτις θὰ συντελέσῃ νὰ ἔλθῃ χρῆμα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, καὶ τοῦ νὰ παρακρατῇ τὸ Δημόσιον, ποσοστὸν 20% ἐκ τοῦ ἐξακτέου ποσοῦ, νὰ τὸ ἀγοράζῃ μὲ τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν τὸ ἠγόρασεν ὁ ἔμπορος, ἄνευ κέρδους, ἢ μὲ μικρὸν κέρδος, καὶ ν’ ἀναθέτῃ εἰς Τραπέζας εἴτε εἰς ἐμπόρους νὰ δημιουργῶσι πρατήρια, τὰ ὁποῖα μὲ ἐλάχιστον κέρδος νὰ πωλῶσι τὸ ἔλαιον εἰς τὸν κόσμον, αὐτός, λέγω, ὁ συνδυασμός, τῶν δύο τούτων ἀρχῶν εἶναι ἀκριβῶς ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον ἡμεῖς θέλομεν.

§261Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Τίς θὰ κάμνῃ τὰ πρατήρια;

§262Ν. ΣΕΡΓΕΝΤΑΝΗΣ. Τὰ πρατήρια θὰ ὑπάρχωσιν, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἀρκετὴ παραγωγὴ κατὰ τὴν νέαν ἐσοδείαν.

§263Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Ἐγὼ ἔφθασα εἰς τὸ συμπέρασμα αὐτὸ καὶ ἂν ἀκόμη ὑπάρχῃ ἀρκετὴ παραγωγή, διότι, οἱαδήποτε καὶ ἂν εἶναι ἡ παραγωγή, ἡ αἰσχροκέρδεια θὰ μαίνηται. Λοιπὸν μόνον δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ περιορισθῇ ἡ αἰσχροκέρδεια.

§264ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΣ. Ἐμπρός, κ. Πρόεδρε.

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ν’ ἀναγνωσθῇ τὸ πρῶτον ἄρθρον. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ πρῶτον ἄρθρον).

§266Σ. ΣΤΑΗΣ. Αἱ τροπολογίαι εἰς τὴν βʹ συζήτησιν, διότι ἔχω καὶ ἐγὼ νὰ ὑποβάλω. (Ἀναγινώσκονται ἀκολούθως καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§267Ο. ΚΥΠΡΙΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπεφυλάχθημεν νὰ ὑποβάλωμεν τροπολογίας.

§268Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶ πρὸς τὴν Συνέλευσιν σχέδιον νόμου «περὶ ἀστυνομίας τῶν πόλεων».

§269ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 5ην μ.μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 9.25′ μ. μ.)