1919.12.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 19η

τῆς 16ης Δεκεμβρίου 1919

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρᾳ 5.30′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα, ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τῶν πρακτικῶν παρακαλῶ κ. Πρόεδρε.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§4Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Κατὰ τὴν προχθεσινὴν ἑσπέραν, κύριε Πρόεδρε, ὁ βουλευτὴς Φλωρίνης κ. Βαλαλᾶς μᾶς ἀπέδωσε, ὅτι ὑπεκλέψαμεν τὰς ὑπογραφὰς τῶν Ὀθωμανῶν βουλευτῶν. Τοῦτο, ἵνα μὴ εἴπω λέξιν βαρυτέραν, εἶναι ἀσύστολον ψεῦδος, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν ἐγὼ νὰ πράξω τοιαύτην πρᾶξιν. Εἶναι ψεῦδος τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον αὐτοὶ οἱ ἴδιοι προσῆλθον καὶ ἐζήτησαν νὰ ἐνισχύσωμεν αὐτοὺς διὰ τὴν ἀναβολὴν τοῦ ἀγροτικοῦ νομοσχεδίου, καὶ ἐπειδὴ καὶ ἡμεῖς ἐνδιαφερόμεθα νὰ ἀναβληθῇ διὰ νὰ ὑποβάλωμεν τροπολογίαν, εἶπον εἰς αὐτοὺς ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βάλω τὴν ὑπογραφήν μου εἰς πρότασιν ἀναβολῆς διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, τότε θὰ ὑπογράψω, εἶπον, ὅταν πρόκειται νὰ γίνῃ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Τὸ ἐδέχθη ὁ Ὀθωμανὸς συνάδελφος καὶ ἐνώπιόν του ὑπέγραψα. Νομίζω δέ, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος γνωρίζει καλῶς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν, καθ’ ἣν στιγμὴν ἀγορεύει καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ τὸν ἐξαπατήσω καὶ νὰ λεχθῇ κατόπιν, ὅτι τοῦ ὑπέκλεψα τὴν ὑπογραφήν. Νομίζω, ἐπειδὴ θίγεται ἡ ὑπόληψίς μου, ὅτι πρέπει, κύριε Πρόεδρε, νὰ κάμητε δήλωσιν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὰς ἐξηγήσεις αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν προχθὲς φαίνεται, ὅτι δὲν ὑπάρχει δολία προαίρεσις, ἀλλὰ μία ἀτυχὴς παρεξήγησις, ἡ ὁποία εἶχεν ὡς ἀφορμὴν τὴν δυσχέρειαν τῆς συνεννοήσεως μετὰ τῶν Ὀθωμανῶν βουλευτῶν. (Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται).

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ ἐν Σπιναλόγκᾳ λεπροὶ ὑποβάλλουσι ὑπόμνημα περὶ οἰκονομικῆς βελτιώσεως τῆς θέσεώς των. Ὁ Ἀναστάσιος Παπασπυρᾶτος ἐκ Κεφαλληνίας, πατὴρ τοῦ ἐν πολέμῳ φονευθέντος Γεωργίου, παρακαλεῖ ὅπως τῷ χορηγηθῇ ἐφ’ ἅπαξ ἐπίδομα. Ὁ σύλλογος Φιλελευθέρων Κοσμᾶ, παρακαλεῖ ὅπως αὐξηθῇ ἡ βάσις τοῦ μισθοῦ τῶν δημοδιδασκάλων. Οἱ συμβολαιογράφοι Θεσσαλονίκης παρακαλοῦσιν ὅπως καταργηθῇ ὁ νόμος ὁ ἐπιτρέπων τὴν ἐκποίησιν τῶν ἀστικῶν ἀκινήτων ἐν Θεσσαλονίκῃ. Οἱ συνεταιρισμοὶ Σκουσκούνας, Μπαϊρακλῆ, Σιμούλη καὶ οἱ ἀγρόται Φαρσάλων παρακαλοῦσιν ὅπως τὰ Φάρσαλα ὑπαχθῶσι διὰ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Βόλου. Ἡ ἐκ Νικοσάνης Ἀγγελικὴ Κ. Μαυρίδου παρακαλεῖ νὰ τῇ ἀπονεμηθῇ σύνταξις. Οἱ ἁλιεῖς Καρασμὰκ παρακαλοῦσιν ὅπως ἐλαττωθῇ ἡ φορολογία τοῦ ἐπιτηδεύματος. Ὁ ἐκ Γενιτσῶν Γαβριὴλ Παπαδόπουλος παραπονεῖται κατὰ τοῦ ἐκεῖ ταμίου κατέχοντος παρανόμως τὴν περιουσίαν του. Τὸ σωματεῖον τῶν ἀρτοεργατῶν Θεσσαλονίκης διαμαρτύρεται κατὰ τῶν ὑποβληθέντων ἐργατικῶν νομοσχεδίων. Ὁ ἐξ Ἀθηνῶν Πολυχρόνης Λαδόπουλος συνταξιοῦχος ὑπαξιωματικὸς παρακαλεῖ ὅπως αὐξηθῇ ἡ σύνταξίς του. Ὁ κ. Δ. Δίγκας (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως), ὑποβάλλει τὰ κάτωθι νομοσχέδια: 1) «Περὶ ἀπονομῆς συνδρομῆς ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου πρὸς ἔκδοσιν τοῦ περιοδικοῦ συγγράμματος «Γρηγόριος Παλαμᾶς». 2) «Περὶ ἀπονομῆς ἐπιδόματος εἰς τοὺς ἀρχιερατικοὺς ἐπιτρόπους Γεννιτσῶν καὶ Καρατζόβης». 3) «Περὶ συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ ἐν Λονδίνῳ ἱδρυθὲν Ἀνώτερον Χημικὸν Σπουδαστήριον». 4) «Περὶ μεταρρυθμίσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Διδασκαλείου τῆς Μ. Ἐκπαιδεύσεως καὶ περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ Βαρβακείου Λυκείου». 5) «Περὶ χορηγήσεως ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου πρὸς συμπλήρωσιν τῆς δαπάνης λειτουργίας τοῦ ἐν Κοριτσᾷ Λακεδαίμονος, Ἑλληνικοῦ σχολείου». Ὁ κ. Γ. Καφαντάρης (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας), καταθέτει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ γεωργικοῦ ἐνεχυρογράφου». 2) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 5ης Μαρτίου 1919 Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ ἐπιτάξεως οἰκημάτων διὰ τὴν στέγασιν τῶν παλινοστούντων πληθυσμῶν τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν ὑπηρεσιῶν ἀποκαταστάσεως τῶν πληθυσμῶν τούτων». 3) «Περὶ τῆς καλλιεργείας, τῆς ἐμπορίας καὶ τῆς καταναλώσεως τῆς ἰνδικῆς καννάβεως (χασίς)». Ὁ κ. Κ. Σπυρίδης (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ ἀπονομῆς προνομίου εὑρεσιτεχνίας εἰς τὸν χημικὸν Ι. Π. Δοανίδην». Τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Ὑφυπουργείου Ὑγειονομίας». (Κηρύσσεται κατεπεῖγον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Ὁ κ. Α. Γρίβας (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν) ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ προσλήψεως ἰδιωτικοῦ προσωπικοῦ διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, καὶ καθορισμοῦ ἀποζημιώσεων μελῶν εἰδικῶν ἐπιτροπῶν». (Κηρύσσεται κατεπεῖγον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Ὁ κ. Ν. Πολίτης (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν) καταθέτει νομοσχέδιον «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανώσεως τῆς Κεντρικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν Διατάξεων τοῦ ΓΨΙΑʹ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 205 καὶ 803». (Κηρύσσεται κατεπεῖγον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). Ὁ κ. Μ. Νεγροπόντης (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν) καταθέτει πίνακας μεταβολῶν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1919–20. 1) «Ἐπὶ τῶν ἐσόδων». 2) «Τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν». 3) «Τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν» καὶ 4) «Τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν καὶ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῶν ἑξῆς ταμείων καὶ ὑπηρεσιῶν: Κληροδοτημάτων, Λαχείου Ἐθνικοῦ Στόλου, Ἀρχαιολογικοῦ Ταμείου, κατασκευῆς, συντηρήσεως καὶ ἐπισκευῆς διδακτηρίων, Θεσσαλικοῦ Γεωργικοῦ Ταμείου καὶ Ταμείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης». Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης, βουλευτὴς Εὐβοίας, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀποδοχῶν κλπ. τῆς Δημοτ. Ἐκπαιδεύσεως». Ὁ κ. Ε. Βελλιανίτης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ αὐξήσεως τῶν μισθῶν τῶν δικαστικῶν καὶ τῶν λοιπῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης ὑπαγομένων ὑπαλλήλων κλπ.». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Κουτσοπέταλος, Β. Κυρέλλος, Δημ. Πάζης καὶ Κ. Σταμούλης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀγροτικοῦ νόμου». Οἱ κ.κ. Γ. Καλδῆς, Α. Ἀναστασιάδης, Α. Γαρουφαλιᾶς, Π. Πολυχρονιάδης καὶ πλεῖστοι ἄλλοι βουλευταὶ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπαυξήσεως τοῦ παρεχομένου εἰς ὑπαλλήλους τῶν Ὑπουργείων τοῦ τετάρτου τοῦ μισθοῦ κλπ.». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Ἐξάρχου, Χατζῆ Τύπε, Φερὴτ Ἀλῆς, Ι. Βαλαλᾶς, Δ. Γκλαβᾶς, Γ. Σ. Καραϊσκάκης, Α. Παπαζαχαρίου, Εὐθ. Βελλιαγίτης κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν περὶ αἰσχροκερδείας νόμων». Ὁ κ. Ἀλῆ Δημὴρ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης, ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς εἰσπράξεως τῶν ἀπαιτήσεων τῆς Γεωργικῆς Τραπέζης Μακεδονίας– Ἠπείρου κλπ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Σκιαδαρέσης ζητεῖ εἰκοσαήμερον ἀπουσίας ἄδειαν, ἥτις συναινέσει τῆς Βουλῆς, τῷ χορηγεῖται.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Α. Παπαζαχαρίου ἔχει τὸν λόγον.

§8Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ἐπιθυμῶ νὰ ἐκφράσω, κύριε Πρόεδρε, τὴν λύπην μου δι’ ὅσα ἐδημοσιεύθησαν ὑπὸ τοῦ ἐνδόξου στρατηγοῦ Σαρράϊγ εἰς τὰς ἐφημερίδας, πρὸ παντὸς δέ...

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ δημοσιευθεῖσαι γνῶμαι τοῦ Σαρράϊγ δὲν μᾶς ἐνδιαφέρουν.

§10Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Θέλω νὰ διαμαρτυρηθῶ, ὄχι διὰ τὰς ὕβρεις τὰς ὁποίας ἐξετόξευσε, διότι δὲν εἶμαι ἐγὼ ἁρμόδιος νὰ ἀπαντήσω, ἀλλὰ διὰ τὰς ὕβρεις τὰς ὁποίας προσῆψεν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, ὅτι εἶναι τόπος δουλοπρεπής. Ἐκφράζω τὴν βαρυτέραν μου θλῖψιν καὶ διαμαρτυρίαν, διότι ὁ στρατηγός, δὲν γνωρίζει καλῶς τὴν Μακεδονικὴν ἱστορίαν, καὶ νὰ ἐκφράσω καὶ πάλιν τὴν θλῖψιν μου, διότι ἡ ἱστορία ἡ ἰδική μας δὲν ἔχει τοιαῦτα παραδείγματα. Παρακαλῶ νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν τὶ γράφει ὁ Σαρράϊγ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν ἀπολυθέντων ἐκ τῶν τάξεων τῆς Χωροφυλακῆς ἐγγάμων χωροφυλάκων.

§12Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Συνεπείᾳ τοῦ τελευταίου νόμου 1057 ὅλοι οἱ ἔγγαμοι ὁπλῖται τῆς Χωροφυλακῆς ἀπελύθησαν τῶν τάξεων τῆς Χωροφυλακῆς. Δυστυχῶς ὅμως στεροῦνται τοῦ ἐπιδόματος τοῦ διδομένου ἐκ τοῦ νόμου 1057 καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως λάβει πρόνοιαν.

§13Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Οἱ χωροφύλακες οἱ ἔγγαμοι οἱ ὁποῖοι ἀπεχώρησαν τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ συμφώνως τῷ νόμῳ, τοὺς ἐδόθη τὸ ἐπίδομα. Ἐν τούτοις ὅμως στείλετέ μου τὴν ἀναφοράν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κοκκινάκης ὅπως ἀναπτύξει ἀναφοράν ...

§15Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Λείπει ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς καὶ παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ὁ κ. Π. Δαγκλῆς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἀποστράτων Συνταγματαρχῶν Ν. Παλαιολόγου καὶ Ν. Σπυράκου.

§17Π. ΔΑΓΚΛΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τὴν ὁποίαν θὰ ἀναπτύξω τῶν δύο ἀποστράτων συνταγματαρχῶν Παλαιολόγου καὶ Σπυράκου. Ὡς γνωρίζετε κατὰ τὸ 1916 ἐπὶ Ὑπουργοῦ κ. Γιαννακίτσα ἐψηφίσθη νόμος διὰ τοῦ ὁποίου ὄχι μόνον οἱ παραπονούμενοι ἀξιωματικοὶ ἠδικήθησαν ἀλλὰ καὶ ἄλλοι ἀξιωματικοὶ πολλοὶ ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τούτων ἀνεκλήθησαν, κατὰ τὸ 1912 ἔλαβον μέρος εἰς τοὺς δύο πολέμους 12–13, ἐπολέμησαν καὶ ἄλλοι ἀξιωματικοὶ μετὰ τὸ 1916 ἀποστρατευθέντες οὔτε ἐπολέμησαν ποτὲ καὶ ἐν τούτοις οἱ ἄλλοι ἐξακολουθοῦν νὰ λαμβάνουν τὴν γλίσχρον σύνταξιν τοῦ 1853 καὶ δὲν περιλαμβάνονται εἰς τὰς εὐεργετικὰς διατάξεις τοῦ νόμου 1916. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κοκκινάκης ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξει πρότασιν νόμου «περὶ τῆς ἐκδικάσεως τῶν ἀναφυομένων διαφορῶν κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἢ παραλαβὴν τῶν λιμενικῶν ἔργων Κρήτης».

§19Γ. ΚΟΚΚΙΝΑΚΗΣ. Κύριοι Βουλευταί. Ὁ νόμος 951 ὁ ρυθμίζων τὰ τῆς κατασκευῆς λιμενικῶν ἔργων, δὲν ἀναφέρει ἀλλὰ ἀφίνει νὰ ἐννοηθῇ ὅτι αἱ διαφωνίαι αἱ ἀναφυόμεναι μεταξὺ ἐργολάβων καὶ λιμενικῶν ἐπιτροπῶν νὰ λύωνται ὑπὸ τῶν πολιτικῶν δικαστηρίων. Τὸ τοιοῦτον εἶναι ἐντελῶς ἀσύμφορον διότι θὰ παρεμποδίζῃ τὴν πρόοδον τῆς κατασκευῆς τῶν ἔργων καὶ ἑπομένως θὰ χάνουν πολὺν καιρὸν, οἱ δὲ ἐργολάβοι ἐκμεταλλευόμενοι τὴν ἀτελῆ διάταξιν τοῦ νόμου θὰ διακόπτουν τὴν ἐργασίαν καὶ τοιουτοτρόπως τὸ ἔργον θὰ παραπέμπεται εἰς τὰς ἑλληνικὰς καλένδας. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου ὁ νόμος ἔχει ὁρισμένην διάταξιν κατὰ τὴν ὁποίαν τὰ ἔργα θὰ ἐκτελοῦνται ἐπὶ τῇ βάσει προμελέτης ἢ προσχεδίου γενομένου πρὸ τοῦ 1915 καὶ τοιουτοτρόπως τὸ γνωμοδοτικὸν συμβούλιον τὸ ὁποῖον συμφώνως μὲ τοὺς νόμους περὶ δημοσίων ἔργων ἐγκρίνει τὴν κατασκευὴν αὐτῶν, εὑρίσκεται πρὸ ἀδιεξόδου καὶ δὲν δύναται, ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐν ὅσῳ ὁ νόμος εἶναι ἀτελὴς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσουν τὰ ἔργα καὶ κατ’ ἀνάγκην θὰ σταματήσουν. Τοιουτοτρόπως δὲ αἴρωνται τὰ ἐμπόδια εἰς τὰς κατασκευὰς τῶν λιμένων τῆς Κρήτης. Ἡ πρότασις τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν μετὰ τῶν ἄλλων συναδέλφων μεριμνᾷ δι’ ἀμφότερα, ὄχι μόνον συμπληρώνει τὴν ἀτέλειαν αὐτὴν καὶ τὴν ἐκδήλωσιν διαφωνίας, ἀλλὰ καὶ εὑρίσκει καὶ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον αἱ διαφωνίαι αὐταὶ λύονται ταχέως καὶ ἀφ’ ἑτέρου περιφρουροῦνται καὶ τὰ συμφέροντα τῆς λιμενικῆς ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ ἐργολάβου. Τοιαύτη εἶναι ἡ πρότασις νόμου τὴν ὁποίαν ὑποβάλλω ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ υἱοθετήσῃ τὴν πρότασιν αὐτὴν καὶ τὴν κάμῃ νόμον διότι θεραπεύονται αἱ δυσκολίαι καὶ θὰ δυνηθῶμεν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὰς ἐργασίας καὶ ὅταν παρουσιασθῇ ἐργολάβος νὰ λάβῃ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων τῆς Κρήτης θὰ ἐκτελεσθῶσι ταῦτα.

§20Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Νὰ ἐκτυπωθῇ.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Παπαδάκης ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ δημοτικοῦ ὑπαλλήλου ἐξ Ἡρακλείου Κρήτης Νικολάου Παπαδάκη.

§22Ν. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Καταθέτωμεν μίαν ἀναφοράν, Πρόκειται περὶ τῶν καταστραφέντων κατὰ τὴν ἐπανάστασιν τοῦ Θερίσσου καὶ ζητοῦμεν τὴν ἐνίσχυσιν τῆς Βουλῆς.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκλαβᾶς ὅπως ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§24Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ δώσῃ ἀμέριστον τὴν προσοχήν του διότι πραγματικῶς πρόκειται περὶ μιᾶς τάξεως ἀληθῶς δεινοπαθησάσης. Ὡς εἶναι γνωστὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου σας οἱ ἐργάται τοῦ Ἀεριόφωτος Πατρῶν λόγῳ ἐλλείψεως κὼκ καὶ αἱ ἐργασίαι τῆς ἐκεῖ Ἑταιρείας ἔπαυσαν καὶ συνεπῶς ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ πολέμου οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εὑρέθησαν ἐκτὸς ἐργασίας, καὶ σήμερον τῇ παρεμβάσει τοῦ Ὑπουργείου τῆς Συγκοινωνίας ἡ Ἑταιρεία ἔστερξεν ἵνα οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ λαμβάνουν τὰ ⅔ ἐπί τινα χρόνον. Ἐπὶ πλέον τὸ Ὑπουργεῖον εὐεργετικῶς φερόμενον κατώρθωσε καὶ διώρισε μερικοὺς εἰς τὰ τρὰμ καὶ τοὺς ἐνεκατέστησεν ἐνταῦθα καὶ ἐργάζονται ἀπὸ πολλοῦ. Ἀλλ’ ἐπὶ πλέον τὰ ⅔ τοῦ μισθοῦ τὰ ὁποῖα ἐδίδοντο ἔπαυσαν πλέον· αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι σημειωτέον ὅλην τὴν ζωήν των ἐπὶ 15, 17 καὶ 20 ἔτη ἐργάζονται εἰς τὴν Ἑταιρείαν εἶναι ἤδη εἰς τὸν δρόμον. Ἔρχονται δὲ ἤδη καὶ ὑποβάλλουν εὐλαβῶς ἀλλὰ μετὰ πόνου καὶ πικρίας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τὴν παράκλησιν νὰ παρέμβῃ καὶ συστήσῃ εἰς τὴν Ἑταιρείαν, ἡ ὁποία τοὺς ἀφῄρεσε μέχρι τοῦδε ὅλην τὴν ἰκμάδα τῆς ζωῆς, νὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ τοὺς δίδῃ τὸ ποσὸν ἐκεῖνο, διότι εἶναι τώρα ἄλλη Ἑταιρεία ἡ ὁποία ἀνέλαβεν ἐν Πάτραις, παραπονοῦνται δὲ καὶ λέγουσιν, ὅτι διὰ τοὺς ἐργάτας τοῦ ἐργοστασίου διετέθησαν 3 ἑκατομμύρια, δι’ ἡμᾶς δὲν εἶναι δίκαιον νὰ παρίδῃ τὸ Ὑπουργεῖον καὶ μᾶς δοθῇ ἓν ποσόν;

§25Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ ἐξετάσω.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκέκας, ὅπως ὑποβάλῃ ἀναφορὰν τῶν τυρεμπόρων Λαρίσσης.

§27Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Κατὰ τὸν παρελθόντα Ἰούλιον καὶ Αὔγουστον ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία ἔλαβεν ἀνάγκην τυροῦ. Διὰ τοῦ διευθύνοντος τὰ τῆς Ἐπιμελητείας ἐν Λαρίσσῃ ἀπετάθη πρὸς διαφόρους τυρεμπόρους καὶ ἐκανονίσθη, ὅτι ἡ τιμὴ εἰς ἣν θὰ πληρωθῇ ὁ τυρὸς θὰ εἶναι ἡ τιμή, ἡ ὁποία θὰ ὁρισθῇ γενικῶς δι’ ὅλους τοὺς παραγωγοὺς τοῦ τυροῦ, καὶ ἐπὶ τῇ συμφωνίᾳ ταύτῃ ὁ κ. συνταγματάρχης ἐνεργῶν παραλαβὴν παρέλαβε παρὰ τεσσάρων μόνον τυρεμπόρων τὸ ἥμισυ τῆς παραγωγῆς ἑκάστου, ὅσον, φαίνεται, ἐχρειάζετο. Μετὰ τὴν παραλαβὴν ἐξεδόθη ἡ διαταγὴ τῆς διατιμήσεως τοῦ τυροῦ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, ὅπερ ὥρισε δι’ ἅπαν τὸ Κράτος ἐν τῷ τόπῳ τῆς παραγωγῆς 6.90. Ἀπετάθησαν οἱ προμηθευταὶ πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἐζήτησαν νὰ πληρωθῶσι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν εἰς ὃ διεβιβάσθη ἡ ἀναφορὰ, τὴν διεβίβασεν εἰς τὸν ἁρμόδιον συνταγματάρχην, λέγων ὅτι ὀφείλει νὰ διακανονίσῃ συμφώνως μὲ τὸ δίκαιον τὴν ὑπόθεσιν, τὸ δίκαιον δὲ δὲν δύναται νὰ εἶναι ἄλλο ἢ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι δίκαιον δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, καὶ τὸ ὁποῖον ἁρμοδίως ἡ Κυβέρνησις ἐκπροσωπουμένη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ καθώρισεν. Ὁ συνταγματάρχης ὅμως παρὰ τὴν τοιαύτην διαταγὴν, ἀρνεῖται τὸν διακανονισμὸν, εἴτε μεταχειριζόμενος τὴν στρατιωτικὴν ἐξουσίαν, εἴτε διὰ νὰ πιέσῃ, εἴτε διὰ νὰ ἀρνῆται ἀκινδύνως, διότι ἂν ἐπρόκειτο περὶ ἰδιώτου ἦσαν καὶ τὰ δικαστήρια ὥστε νὰ τὸν ἐξαναγκάσουν θὰ ὑπῆρχε καὶ ἡ ἐνόχλησις τῶν παρακλήσεων, ἡ ὁποία εἰς ἕνα συνταγματάρχην δὲν εἶναι εὔκολον νὰ ἀσκηθῇ παρ’ ἁπλοϊκῶν ἀνθρώπων. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ κανονισθῇ τὸ ταχύτερον αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις, διότι δὲν εἶναι κἂν ἔντιμον δι’ ἕνα Κράτος νὰ εὑρίσκεται εἰς χειροτέραν θέσιν τῶν ἄλλων πολιτῶν, οἱ προθύμως προσενεγκόντες τὸ ἐμπόρευμά των ὑπὲρ τῶν ἀναγκῶν τοῦ στρατεύματος.

§28Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Καὶ ἐγὼ παρακαλῶ νὰ ληφθῇ πρόνοια· ὅλοι οἱ ἄλλοι ἐπώλησαν πρὸς 8 δραχμὰς τὰ τυριά των, καὶ αὐτοὶ δὲν πληρώνονται ἀκόμη. Ὁ κ. συνταγματάρχης ἰσχυρίζεται, ὅτι πρέπει νὰ ἔχῃ εἰδικὴν διαταγήν. Ἄς κανονισθῇ ἡ ὑπόθεσις.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Ἀργυρόπουλος ἐπὶ ἀναφορᾶς διαφόρων βαλανιδεμπόρων Πατρῶν.

§30Γ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω ἀναφορὰν διαφόρων βαλανιδεμπόρων Πατρῶν, οἱ ὁποῖοι παραπονοῦνται κατὰ τοῦ προσθέτου φόρου, ὁ ὁποῖος εἰσπράττεται ἐν Μανωλάδι ἐκ 3½ λεπτῶν, καὶ οἱ ὁποῖοι ζητοῦσιν ὅπως καταργηθῇ ὁ φόρος οὗτος, ὅστις ἀδίκως εἰσπράττετο, ἀφοῦ ἄλλως τε ἤρθη καὶ ἡ δωρεὰ τοῦ κτήματος τῆς Μανωλάδος ἀπὸ τὸν ἔκπτωτον βασιλέα. Παρακαλῶ ὅπως ἡ ἀναφορὰ αὕτη διαβιβασθῇ εἰς τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργὸν, ἵνα τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψει.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Τρικούπης καὶ Γ. Ἀργυρόπουλος, ὅπως ἀναπτύξωσιν ἀναφορὰν τῆς χήρας τοῦ σχολάρχου Παπανδρέου Βασιλείου.

§32Ι. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω ἀναφορὰν τῆς χήρας τοῦ σχολάρχου Β. Παπανδρέου, δι’ ἧς παραπονεῖται, ὅτι λαμβάνει σύνταξιν 82 δραχμὰς, ἐνῷ αὕτη ἐδικαιοῦτο 250. Κυρίως τὸ παράπονόν της στρέφεται εἰς τὸ ὅτι τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον, δὲν ἔλαβεν ὑπ’ ὄψει δύο πιστοποιητικὰ ἰατρῶν, διὰ τῶν ὁποίων πιστοποιεῖται, ὅτι ὁ σύζυγος αὐτῆς ἀπέθανεν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ καὶ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν. Καταθέτω τὴν ἀναφορὰν ταύτην καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ τὴν στείλῃ εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον, ἵνα λάβῃ ὑπ’ ὄψει του τὰ δύο ταῦτα πιστοποιητικά.

§33Γ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ χήρα αὕτη ἔχει 5 ἀνήλικα παιδιὰ, καὶ ὁ σύζυγός της τὴν ἀφῆκεν εἰς μεγίστην πενίαν, οὔτε δὲ εἶναι δυνατὸν νὰ νοηθῇ ὅτι δύναται νὰ ζήσῃ αὐτὴ καὶ ἡ οἰκογένειά της μὲ 82 δραχμὰς μηνιαίως.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῶν χωρίων Σκλαταίνης, Ράξης, Ἀρδανίου κτλ. δήμου Παραμυθαίων.

§35Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, εἶναι 5–6 χωριὰ τοῦ δήμου Παραμυθαίων, τὰ ὁποῖα κεῖνται εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Καλαμπάκας, καὶ τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν ἐντελῶς ξύλα, καὶ ἀναγκάζονται νὰ πηγαίνουν εἰς τὴν Καλαμπάκαν καὶ πέρνουν ἄδειαν διὰ νὰ ξυλευθοῦν. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι εἶναι γεωργοὶ, ἐργάζονται ἕως τὸ μεσημέρι, καὶ τὸ ἀπόγευμα πηγαίνουν καὶ φέρνουν ἕνα φόρτωμα ξύλα. Πότε νὰ ὑπάγουν νὰ πάρουν ἄδειαν; Νὰ ὑπάγουν εἰς τὴν Καλαμπάκαν, νὰ ὑλοτομήσουν τὰ καυσόξυλα καὶ νὰ ὑπάγουν νὰ τὰ μεταφέρουν; Δὲν πρόκειται περὶ ἄρσεως τοῦ φόρου, κ. Ὑπουργὲ, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι πρέπει ἕκαστος νὰ ἔχῃ δικαίωμα νὰ μεταφέρῃ τρία φορτώματα ἄνευ ἀδείας. Λοιπὸν, τὶ θὰ γίνῃ, κ. Ὑπουργέ; Ἐπιθυμῶ νὰ μᾶς δώσητε μίαν ἀπάντησιν συγκεκριμένην, διότι ἡ δασικὴ ὑπηρεσία λέει νὰ πάρῃ ἄδειαν.

§36Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Νὰ σᾶς εἴπω πῶς ἀντιλαμβάνομαι τὴν τακτικὴν τῆς συζητήσεως.

§37Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Δὲν ζητοῦν λόγον τώρα.

§38Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Μοῦ ζητεῖτε ἀπάντησιν.

§39Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Δὲν ζητῶ ἀπάντησιν, ζητῶ τοῦτο, διὰ μιᾶς διατάξεως νὰ ἐπιτρέπεται ὁ δῆμος Παραμηθέων νὰ πηγαίνῃ εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Καλαμπάκας νὰ ξυλεύηται, διότι ἡ δασικὴ ὑπηρεσία λέγει, ὅτι ὁ νόμος δὲν ἐπιτρέπει.

§40Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὥστε πρόκειται περὶ μιᾶς διατάξεως;

§41Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Μάλιστα μιᾶς μικρούλας!! (γέλωτες).

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαϊωάννου ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Ἀνδρέα Κολοκύθα.

§43Θ. ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ. Παρακαλῶ νὰ διαβιβασθῇ αὕτη εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χατζῆς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν λειτουργῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως Ἰωαννίνων.

§45Ε. ΧΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ λειτουργοὶ τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως τοῦ Νομοῦ Ἰωαννίνων τηλεγραφοῦσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ παρακαλοῦσιν ὅπως βελτιωθῇ ἡ οἰκονομική των θέσις, ἵνα δυνηθῶσι νὰ ἀντεπεξέλθωσιν εἰς τὰς σημερινὰς ἀνάγκας. Ἀναγνωρίζουσι τὴν μέριμναν, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξε δι’ αὐτοὺς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ὡς ἐπίσης γνωρίζουν καὶ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν πρὸ ἡμερῶν ἔκαμεν εἰς τὴν Βουλήν, καὶ ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον παρακαλοῦσιν, εἶναι ὅπως ἐπισπευσθῇ ἡ λύσις τῶν ὑπὸ μελέτην μέτρων διὰ τοὺς λειτουργοὺς τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως.

§46Δ. ΚΙΓΚΟΣ. Παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μᾶς δηλώσῃ ἐὰν ἔχῃ καμμίαν σχετικὴν ἀπάντησιν.

§47Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ δηλώσω πρό τινων ἡμερῶν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι ὑπὸ μελέτην καὶ ἐπεξεργασίαν, καὶ ἔπειτα θὰ ὑποβληθῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Μέλφος καὶ Δ. Πάζης, ὅπως καταθέσουν καὶ ἀναπτύξουν ἀναφορὰν διαφόρων χορτοπαραγωγῶν Ἀνατολικῆς Μακεδονίας.

§49Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Ἔχω τὴν τιμήν, κύριοι βουλευταί, νὰ ὑποβάλω ὑπόμνημα διαφόρων χορτοπαραγωγῶν τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, διὰ τοῦ ὁποίου ἐκφράζουσιν ὡρισμένα τινὰ παράπονα. Ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας τῆς βάσεως Θεσσαλονίκης τοῦ Γενικοῦ Στρατηγείου, ἀνετέθη ἡ μονοπωλιακὴ χορηγία χόρτου εἰς Ἑταιρείαν τινά, ἥτις καὶ ἤρχισεν ἀγοράζουσα τὰ χόρτα πρὸς 14 λεπτά, ἐλάχιστα ὅμως ἐξ αὐτῶν παρέλαβεν. Κατόπιν διαμαρτυριῶν τῶν ἐνδιαφερομένων καὶ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων καὶ ἐμοῦ καὶ πρὸς ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, εὐηρεστήθητε καὶ διετάξατε τὴν ἀναστολὴν τοῦ τοιούτου περιορισμοῦ, λαβόντες δὲ γνῶσιν οἱ διάφοροι παραγωγοὶ χόρτου, ἤρχισαν διὰ προσφορῶν αὐτῶν ν’ ἀποτείνωνται εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν Θεσσαλονίκης. Οἱ πλεῖστοι ὅμως ἐξ αὐτῶν, ὡς ἔχομεν πληροφορίας, οὐδεμιᾶς ἔτυχον ἀπαντήσεως, ἔκτοτε δὲ ἐγκατελείφθησαν μεγάλαι ποσότητες χόρτου εἰς τὰ λειβάδια, καὶ τοὺς σταθμοὺς Σερρῶν, Δράμας κτλ., συνέπεια δὲ τῆς τοιαύτης, ἂς εἴπω, ὀλιγωρίας εἶναι, ὅτι ἐσάπησαν περὶ τὰς 500.000 ὀκάδες χόρτου. Θὰ παρακαλέσω ὑμᾶς, ὅπως εὐαρεστούμενοι, διατάξητε αὐστηρὰν ἀνάκρισιν τῶν ὑπαιτίων τῆς τοιαύτης καταστάσεως, ἡ ὁποία οὐ μόνον πολλοὺς ἐκ τῶν χορτοπαραγωγῶν ἐζημίωσεν, ἀλλὰ καὶ αὐτὴν τὴν χορτονομὴν τῶν κτηνῶν τοῦ στρατοῦ, ὡς ἐπίσης καὶ τὴν γεωργικὴν ἐν γένει τάξιν ἔφερεν εἰς μειονεκτικὴν θέσιν, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ σεβαστὴ Κυβέρνησις ἐσχάτως ἔλαβε πρόνοιαν. Ἀκόμη ὑπάρχει καὶ ἀρκετὴ ποσότης ἐναποθηκευμένη τῆς ἑταιρείας εἰς τὰς ἀποθήκας τῶν Σερρῶν καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νομίζομεν ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ μὴ ἐξαιρεθῶσι τῆς ἐπιτάξεως ὑπὸ τοῦ Στρατοῦ ἀλλ’ ἡ ἐπίταξις νὰ γίνῃ ἐξ ἴσου τόσον τῆς ἑταιρείας, ὅσον καὶ τῶν ἰδιωτῶν. Ταῦτα εἶχον νὰ εἴπω πρὸς ὑμᾶς, κ. Ὑπουργέ, καὶ νὰ προσθέσω ὅτι ὁ νομὸς Σερρῶν δύναται νὰ παραγάγῃ 9–10 ἑκατομμύρια χόρτου εἰς ἐποχὴν ξηρασίας, 12–13 ἑκατομμύρια εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ καιρὸς εἶναι βροχερός. Καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι δυνατόν, ὅταν ἀφεθῇ ἐλεύθερον τὸ εἶδος τοῦτο καὶ ἡ κτηνοτροφία νὰ ἀναπτυχθῇ ἀλλὰ καὶ ἀνάγκαι τῶν κτηνῶν τοῦ Στρατοῦ νὰ ἐξυπηρετηθῶσιν.

§50Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ ζήτημα, κύριοι βουλευταί, θὰ ἐξετασθῇ, ἀλλὰ καὶ ἤδη δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι διετάχθησαν ἀνακρίσεις ἵνα ἐξακριβωθῇ τίνες οἱ ὑπαίτιοι τῆς ζημίας τόσον τοῦ Δημοσίου ὅσον καὶ τῶν ἰδιωτῶν καὶ θὰ ληφθῶσι τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς ἀποζημίωσιν.

§51Δ. ΜΕΛΦΟΣ. Καὶ διὰ τὸ ἕτερον σημεῖον κ. Ὑπουργέ.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Παπαδάκης ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ δύο ἀναφοράς.

§53Ν. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Καταθέτω τὰς ἀναφορὰς 1) τῆς Μαρίας χήρας Γ. Λιναρδάκη τῆς ὁποίας ὁ σύζυγος ἐφονεύθη ἐν πολέμῳ καὶ ἥτις ζητεῖ νὰ πληρωθοῦν οἱ καθυστερούμενοι μισθοί. 2) Τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Κοινότητος Θεσσαλονίκης ζητούσης νὰ ληφθῇ μέτρον πρὸς ἀνέγερσιν τοῦ πυρπολυθέντος ναοῦ τοῦ Ἁγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Πάζης, Ν. Τερμεντζῆς, Ι, Ἀλεξανδρίδης κλπ. παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκονται αἱ ἐργασίαι τοῦ ἐνεργουμένου προελέγχου ἐπὶ τῶν ὑποβληθεισῶν δηλώσεων τῶν παθόντων τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας ὑπὸ τῆς ἐπὶ τούτῳ συσταθείσης Ἐπιτροπῆς καὶ ἂν οἱ ἐξ ἀφορμῆς τῆς προδοτικῆς πολιτικῆς τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων, καταστραφέντες δύνανται νὰ ἐλπίζωσιν εἰς ταχεῖαν ἐκ μέρους τῶν δημίων τῶν Βουλγάρων ἀποζημίωσιν.

§55Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἔχω ἤδη ἀπαντήσῃ, κ. Πρόεδρε. Δὲν ἔχω τίποτε νὰ προσθέσω εἰς τὰς προηγουμένας δηλώσεις.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ἐρωτᾶται διὰ τίνα λόγον ἀφέθη ἀπὸ ἐτῶν ἡμιτελὴς ἡ ἁμαξιτὴ ὁδὸς Ἰωαννίνων–Ζαγορίου, δι’ ἣν ἔχουν δαπανηθῆ ὄχι ὀλίγα χρήματα.

§57Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Εἰς τὴν ἐρώτησιν ἀπήντησα ἤδη πρὸ ἡμερῶν.

§58Π. ΦΛΩΡΟΣ. Δὲν ἀπηντήσατε διὰ τὴν ὁδὸν αὐτὴν κ. Ὑπουργέ.

§59Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἀπήντησα καὶ δι’ αὐτὴν ὅτι θὰ συνεχισθῇ.

§60Ι. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἦτο γενικὴ ἡ ἀπάντησις.

§61Π. ΦΛΩΡΟΣ. Νὰ σημειωθῇ ὅτι θὰ συνεχισθῇ καὶ θὰ τελειώσῃ.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ἐρωτᾶται ἂν ἔγιναν ἀνακρίσεις διὰ τὴν σιδηροδρομικὴν σύγκρουσιν ἐντὸς τοῦ σταθμοῦ Μπράλου.

§63Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν εἶμαι ἁρμόδιος κ. Πρόεδρε.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφεται.

§65Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Τὶ θὰ γίνῃ κ. Πρόεδρε;

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὴν Ἀνωτάτην Διεύθυνσιν Μεταφορῶν νὰ ἀπευθυνθῆτε.

§67Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Ἐσκοτώθηκαν οἱ μηχανικοί. Πρόκειται νὰ σκοτωθοῦμαι καὶ ἡμεῖς ἐδῶ μέσα, καὶ μᾶς χρειάζεται. Πρέπει νὰ ληφθῇ μία πρόνοια δι’ αὐτὰς τὰς ἑταιρείας κ. Πρόεδρε.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀπευθυνθῇ ἡ ἐπερώτησις πρὸς τὴν Ἀνωτάτην Διεύθυνσιν Μεταφορῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἐρωτᾶται διατὶ τὸ Ὑπουργεῖον δὲν ἐχορήγησε τὴν τρίμηνον ἀναρρωτικὴν ἄδειαν πρὸς τὸν δίοπον ἀσυρματιστὴν Παναγιώτην Καλλίνικον.

§69Δ. ΤΕΡΖΑΚΗΣ. Νὰ διαγραφῇ κ. Πρόεδρε.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως. Εἶναι δουλειὰ αὐτὴ τώρα διὰ νὰ ἀπασχολῆται ἡ Βουλὴ ὁλόκληρος; Ἐπίσης ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον καὶ δυνάμει τίνος δικαιώματος ἐξέδωκε τὸ ἀπὸ 25 Ἰουνίου Β. Διάταγμα διὰ τοῦ ὁποίου ἀνεκλήθη τὸ ἀπὸ 14 Ἰουνίου Β. Διάταγμα, δι’ οὗ εἶχε μετενεχθῆ εἰς τὸν οἰκονομικὸν κλάδον τοῦ Πολεμικοῦ Ναυτικοῦ ὁ ἐξ Ἀποκορώνου Κρήτης ἀρχειοφύλαξ γʹ τάξεως Παναγιώτης Σαββάκης.

§71Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Ἀναβάλλεται κ. Πρόεδρε.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως, ἔτσι κάμνουν οἱ φρόνιμοι ἄνθρωποι.

§73Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας τί θὰ μᾶς ἀπαντήσῃ διὰ τὴν ὑπ’ ἀρ. 24 ἐ.ἔ. τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ἐρώτησιν; Ἔχει ἀναγραφῆ ἀπὸ πολλοῦ καιροῦ.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ βουλευταὶ Κρήτης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν ὅπως λάβῃ πρόνοιαν διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ κλήρου τῆς Κρήτης ὅστις κυριολεκτικῶς πένεται καὶ δεινοπαθεῖ ἕνεκεν οἰκτρᾶς οἰκονομικῆς καταστάσεως ἐν ᾗ εὑρίσκεται.

§75Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν). Μελετᾶται ὁ τρόπος τῆς ἐξευρέσεως τοῦ ἀναγκαιοῦντος ποσοῦ, ὥστε νὰ ὑποβληθῇ σχετικὸν νομοσχέδιον «περὶ ἐνοριῶν».

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Ἀργυρὸς ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§77Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Μετὰ τὴν ὑποβολὴν κ. Πρόεδρε ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τῶν συνθηκῶν εἰρήνης», διενεμήθησαν αἱ συνθῆκαι, ἀλλὰ οἱ λαβόντες καὶ ἀναγνώσαντες παρατηροῦν τὴν ἑξῆς οὐσιώδη ἔλλειψιν· ἐνῷ ἐν ταῖς συνθήκαις μνημονεύονται χάρται ὡς στοιχεῖα ὁλοκληρωτικά, ἀναφερόμενοι εἰς τὰ νέα ὅρια τῶν διαφόρων χωρῶν, οἱ χάρται αὐτοὶ λείπουν ἀπὸ τὰ διανεμηθέντα κείμενα τῶν συνθηκῶν. Διενεμήθη μετὰ τῆς συνθήκης τῆς Γερμανίας καὶ τὸ Ἀγγλικὸν καὶ Γερμανικὸν πρωτότυπον καὶ ἐκεῖ ὑπάρχουν οἱ χάρται, εἰς τὰς συνθήκας μετὰ τῆς Αὐστρίας καὶ τῆς Βουλγαρίας αἱ ὁποῖαι μᾶς ἐνδιαφέρουν ἀμεσότερον, δὲν ὑπάρχουν χάρται. Εἶναι ἐντελῶς ἀδύνατον νὰ μελετηθῶσι καὶ κατανοηθῶσιν αἱ συνθῆκαι αὗται ἄνευ χαρτῶν, τοσούτῳ μᾶλλον καθόσον τῶν ὁρίων ἡ διαγραφὴ εἶναι πολὺ δυσνόητος. Πλὴν τούτου ἤθελον νὰ παρατηρήσω ὅτι εἰς τὰ κείμενα τῶν συνθηκῶν μνημονεύονται ὡς στοιχεῖα αἱ προηγηθεῖσαι τῶν συνθηκῶν ἀνακωχαὶ καὶ τὰ συνταχθέντα πρωτόκολλα, καὶ ἄλλα Περὶ τῶν ἀνακωχῶν τούτων ἀναφέρεται ὅτι ἐπικυροῦνται, ὅτι μετατρέπονται καὶ οὕτω καθεξῆς. Δὲν δύναταί τις νὰ ἔχῃ πλήρη γνώμην περὶ τῶν πραγμάτων τούτων ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰ κείμενα τῶν ἀνακωχῶν. Τοὐλάχιστον τὸ ἐπ’ ἐμοὶ θὰ ἦτο ἀναγκαῖον νὰ εἶχον κατατεθῆ καὶ αἱ πράξεις ἐκεῖναι τῆς διασκέψεως διὰ τῶν ὁποίων ἀνεγνωρίσθησαν τὰ νέα κράτη τῶν ὁποίων ἡ ἀναγνώρισις λαμβάνεται διὰ τῶν συνθηκῶν ὡς δεδομένη. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν μάλιστα θὰ ἦτο εὐκτέον νὰ διανεμηθῶσι καὶ τὰ πρωτότυπα τὰ γαλλικὰ καὶ τὰ ἀγγλικὰ κείμενα καὶ τὸ βουλγαρικόν, διότι δυστυχῶς παρετήρησα ὅτι μερικαὶ μεταφράσεις εἶναι ἐντελῶς ἀτελεῖς καὶ παραμορφώνουν τὴν ἔννοιαν τῶν συνθηκῶν. Ὑπάρχουν δὲ καὶ πολλὰ τυπογραφικὰ λάθη τὰ ὁποῖα δὲν ἦτο δύσκολον νὰ ἀποφευχθῶσι.

§78Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Δύο διάφοροι ἀπαντήσεις ὀφείλονται εἰς τὰ ἐρωτήματα τοῦ κ. βουλευτοῦ. Ἡ καθυστέρησις τῆς διανομῆς τῶν διαφόρων κειμένων εἰς ξένας γλώσσας προῆλθε διότι τοιαύτη ὑπάρχει ἐκ μέρους τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου τῆς Γαλλίας τὸ ὁποῖον ἐν Παρισίοις δὲν ἐτελείωσεν ἀκόμη τὴν ἐκτύπωσιν, ἡ ὁποία γίνεται εἰς πολλὰς χιλιάδας ἀντιτύπων, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ἀποσταλῶσιν καὶ εἰς ἡμᾶς μετὰ τῶν σχετικῶν χαρτῶν. Λόγῳ τῆς καθυστερήσεως τῆς ἐκτυπώσεως τῶν ἐπισήμων κειμένων τὸ Ἑλληνικὸν Τυπογραφεῖον ἔκαμε τὴν ἐκτύπωσιν τοῦ Γαλλικοῦ κειμένου περὶ μεταναστεύσεως. Ἔχομεν παραγγείλει ἀρκετὰς χιλιάδας ἀντιτύπων τῆς Γαλλικῆς ἐκδόσεως τὰ ὁποῖα ἀναμένομεν ἀπὸ ἡμέρας εἰς ἡμέραν. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὸ κείμενον τῆς Αὐστριακῆς συνθήκης διὰ τὸ ὁποῖον λέγει ὁ κ. βουλευτὴς ὅτι δὲν ἔχει τοὺς χάρτας .......

§79Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Τὸ γαλλικὸν κείμενον ἔχει τοὺς χάρτας ἀλλ’ ἐγὼ δὲν ἔλαβον γαλλικὸν κείμενον.

§80Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Τὸ γαλλικὸν κείμενον ἔχει τοὺς σχετικοὺς χάρτας· ἀλλὰ ὁ κ. βουλευτὴς δὲν θὰ ἔλαβε τὸ ἀντίτυπον τὸ ὁποῖον ἔχει τοὺς χάρτας.

§81ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Οὔτε ἡμεῖς τὸ ἐλάβομεν.

§82Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Τὸ γαλλικὸν κείμενον τὸ εἶδον εἰς χεῖρας διαφόρων συναδέλφων, ἐγὼ ὅμως καὶ ἄλλοι συνάδελφοι δὲν τὸ ἐλάβομεν.

§83Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Θὰ παρακαλέσω τὸ Προεδρεῖον νὰ μοὶ ἀνακοινώσῃ πόσα ἀντίτυπα ἔλαβε καὶ πόσα ἄλλα χρειάζονται τῆς Αὐστριακῆς συνθήκης διὰ νὰ διατάξω τὴν ἀποστολήν των. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν μετάφρασιν δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ὑπάρχουν τὰ λάθη, ἀλλὰ πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ὅτι αὐτὴ ἡ μετάφρασις εἶναι ἔργον πολὺ βαρὺ τὸ ὁποῖον ἀνέλαβον νὰ ἐκτελέσωσι τινὲς τῶν νέων ὑπαλλήλων καὶ μετὰ πολλῆς εὐχαριστήσεως εἶδον ὅτι πολλοὶ ηὐδοκίμησαν εἰς τὴν μετάφρασιν αὐτήν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ὑπάρχοντα τυπογραφικὰ λάθη γνωρίζετε ὅλοι ὑπὸ ποίας συνθήκας λειτουργεῖ τὸ Ἐθνικὸν Τυπογραφεῖον καὶ πόσον ἐδέησεν νὰ ἐπιμείνουν οἱ ἁρμόδιοι ὅπως ἐπιτευχθῇ ἡ ἐκτύπωσις. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐπῆλθε καὶ βλάβη εἰς τὰ μηχανήματα καὶ μετὰ πολλῆς δυσκολίας κατέστη δυνατὸν νὰ ἐπισκευασθῶσιν. Εἰς ταῦτα δὲ πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ ἡ πολλὴ ἐργασία τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ Ἐθνικὸν Τυπογραφεῖον διὰ τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως καὶ μὲ ὅλα τὰ ἐπίσημα δημοσιεύματα ἐν γένει. Ἐν τούτοις ἐπειδὴ ὁ κ. βουλευτὴς ἐπιμένει, θὰ διατάξω αὔριον νὰ γίνῃ ἀκριβὴς ἔλεγχος ὅλων τῶν παροραμάτων.

§84Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Πρέπει νὰ παρατίθεται τὸ Ἀγγλικὸν καὶ τὸ Γαλλικὸν κείμενον.

§85Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτὸ νὰ γίνῃ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς πράξεις τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν διαφόρων κρατῶν, αὐταὶ εἶναι τυπικαὶ ἐπιστολαὶ αἱ ὁποῖαι ἀντηλλάγησαν μεταξὺ τῶν Κυβερνήσεων, τὰς ὁποίας δύναμαι νὰ καταθέσω. Ἀλλὰ διὰ τὰς ἀνακωχὰς καὶ τὰς ἄλλας δηλώσεις δὲν νομίζω σκόπιμον νὰ ὑποβάλλω ταύτας εἰς τὴν Βουλὴν, διότι μόνον εἰς δαπάνας θὰ ὑποβληθῇ τὸ Κράτος ἄνευ λόγου.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Χρυσοστάλης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐπερωτήσεώς του περὶ ἐπαναφορᾶς ἀξιωματικῶν κλπ.

§87Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἡ σύστασίς μου αὐτὴ ἀφορᾷ θέμα σοβαρὸν, τὸ περὶ ἐπαναφορᾶς τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ἐπαναδιορισμοῦ τῶν ἐκκαθαρισθέντων ὑπαλλήλων. Ἡ ἐπερώτησίς μου ἦτο ἀναγεγραμμένη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τὴν ἐποχὴν ποῦ ἦτο ἐδῶ πέρα ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἀπευθύνετο πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως θὰ τὸν παρεκάλουν νὰ μᾶς εἰπῇ ἂν εἶναι ἕτοιμη ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀπαντήσῃ.

§88Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡμίλησε γενικῶς ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ εἰς τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰς ὁποίας περιέλαβε καὶ τὸ θέμα τοῦτο.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Λεκανίδης, Α. Κριάρης, Ε. Θεοδωρίδης, Χ. Πλουμιδάκης, Κ. Μητσοτάκης, Γ. Μυλωνογιάνης, Μ. Παπαμιχελάκης, Μ. Βολουδάκης καὶ Γ. Ἀνδρεαδάκης, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, θερμῶς, ὅπως διὰ νόμου ἐκτελέσῃ ὁριστικῶς τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ Πεδίου τῶν ἀρχαίων Ἀμφιμάλλων (Γεωργουπόλεως) καὶ οὕτω παραδώσῃ εἰς τὴν ὑγείαν καὶ τὴν ἐργασίαν 5.000 καὶ πλέον κατοίκων μαστιζομένων ὑπὸ ἑλονοσίας καὶ εἰς τὴν καλλιέργειαν 35.000 περίπου στρεμμάτων γῆς.

§90Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Εἰς τὸν Νομὸν Χανίων καὶ ἀκριβῶς ἐπὶ τῶν ὁρίων τῶν Νομῶν Χανίων καὶ Ρεθύμνης ὑπάρχει πεδιὰς λίαν γόνιμος, ἡ πεδιὰς τῆς Γεωργιουπόλεως τῶν Ἀρχαίων Ἀμφιμάλλων ἀπὸ τὴν ὁποίαν διῆλθεν ἄλλοτε ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐπειδὴ δὲ ἀντελήφθη, πόσον ἦτο ἀνάγκη νὰ ἐξυγιανθῇ τὸ μέρος αὐτὸ καὶ διὰ τοὺς περιοίκους οἱ ὁποῖοι κατὰ λάθος ἔχουσι σημειωθῆ 5000 ἐνῷ εἶναι πλέον τῶν 15000, διότι περιλαμβάνει δύο δήμους περίπου τοῦ Νομοῦ Ρεθύμνης καὶ ἕνα δῆμον τοῦ Νομοῦ Χανίων, εἶχεν ἐκφράσει τὴν πρόθεσιν, ὅτι τὸ μέρος ἐκεῖνο πρέπει νὰ ἐξυγιανθῇ. Ἐπειδὴ παρῆλθε πολὺς χρόνος ἀπὸ τότε ποὺ ἐξέφρασε τὴν γνώμην αὐτήν, ἐκρίναμεν καλὸν οἱ ἐγγεγραμμένοι βουλευταὶ Χανίων καὶ Ρεθύμνης, ὅπως παρακαλέσωμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπειδὴ ἐκεῖνος ἀπουσιάζει, τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως διὰ νόμου ἐπιληφθῶσι τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ μέρους τούτου. Διὰ τῆς ἐξυγιάνσεως θέλουσι σωθῆ πλείονες τῶν 15000 κατοίκων, οἱ ὁποῖοι μαστίζονται ἀπὸ τοὺς κακοηθεστάτους ἑλειογενεῖς πυρετούς. Δὲν θὰ εἶναι μόνον αὐτὸ τὸ ἀγαθόν, θὰ εἶναι καὶ τὸ ἀγαθὸν ὅτι 35000 τετραγωνικὰ στρέμματα κατὰ καταμέτρησιν τοῦ ἄλλοτε Διευθυντοῦ Γ. Μοράλου μένουσιν ἐντελῶς ἀκαλλιέργητα, διότι καὶ ἕλη ὑπάρχουσιν, ἀλλὰ καὶ οἱ κάτοικοι ὡς ἐκ τῶν ἑλειογενῶν πυρετῶν εἶναι ἀνάγκη νὰ καλλιεργῶσι τὰ μέρη αὐτά. Θὰ παρακαλέσω καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ ἐπιληφθῇ τῆς ἐξυγιάνσεως.

§91Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τὸ θέμα εἶναι ἄξιον μελέτης καὶ λαμβάνω ὑπὸ σημείωσιν τὴν σύστασιν τῶν κ. κ. βουλευτῶν.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ὁ κ. Μπασιᾶς ἀπευθύνει μίαν ἐρώτησιν. Ὁ κ. Μπασιᾶς λέγει, ὅτι ἀτυχῶς τὰ κοινοβουλευτικὰ πρακτικὰ καθυστεροῦσι νὰ δημοσιευθοῦν. Ἔχει τοιαῦτα ἡ Βιβλιοθήκη καὶ δύναται νὰ πεισθῇ.

§93Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Παρακαλῶ νὰ δημοσιευθοῦν.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Α. Μπασιᾶς, Κ. Ζαβιτζιᾶνος καὶ Δ. Χατζηγιάννης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης διὰ τὰ ἑξῆς: Ἐπανειλημμένως κατεδείξαμεν τὴν ἔλλειψιν τῆς δημοσιεύσεως ἐπισήμου δελτίου τῶν Νόμων καὶ τῶν Διαταγμάτων. Ἀτυχῶς τὰ κοινοβουλευτικὰ δημοσιεύματα καθυστεροῦσι κατ’ ἀσύγγνωστον ὅλως τρόπον, τὰ στενογραφημένα πρακτικὰ ἐπὶ σειρὰν ὅλων ἐτῶν, τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ ἀπὸ τῆς Αʹ Συνόδου τῆς Περιόδου τοῦ 1912, τὰ δὲ Ἀρχεῖα τῆς Βουλῆς ἔδει ν’ ἀντικαταστήσωσι τὸ Παράρτημα, οὐδέποτε εἶδον τὸ φῶς τῆς δημοσιότητος, οὕτως ὥστε ἐὰν δὲν ὑπῆρχον τὰ χειρόγραφα τῶν στενογράφων καὶ ἡ Βιβλιοθήκη τῆς Βουλῆς, ἥτις κρατεῖ ἀνὰ πέντε ἀντίτυπα παντὸς κοινοβουλευτικοῦ ἐντύπου, θὰ διετρέχομεν τὸν κίνδυνον νὰ μὴ ὑπάρχῃ μαρτύριον τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐργασίας. Κατόπιν προηγουμένης συστάσεως ἡμῶν ἀπεφασίσθη ἡ ἔκδοσις δελτίου τῶν νόμων καὶ διαταγμάτων παρὰ τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου, ὅπερ ὅμως οὐδόλως πληροῖ τὴν ἔλλειψιν καθόσον καὶ ἀτάκτως ὅλως ἐκδίδεται καὶ λίαν βραδύνει, καὶ σχῆμα οὐχὶ εὔχρηστον ἔχει. Ἑπομένως ὁ ἐπιθυμῶν νὰ μελετήσῃ τοὺς ψηφιζομένους νόμους εὑρίσκεται ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ παρακολουθήσῃ τούτους ἀπὸ τῆς ὑποβολῆς αὐτῶν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ ἐπίσημον αὐτῶν κείμενον ν’ ἀποκτήσῃ πλὴν τοῦ ἐν τῇ δυσχρήστῳ καὶ οὐχὶ προσιτῇ εὐχερῶς τοῖς πᾶσιν Ἐφημερίδι τῆς Κυβερνήσεως. Τὴν ἔλλειψιν ταύτην εἶναι ἁρμοδιότατον ν’ ἀναπληρώσῃ τὸ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργεῖον, εἰς ὃ συνιστῶμεν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἔκδοσιν καθ’ ἑβδομάδα ἤ δεκαπενθήμερον δελτίου ὅλων τῶν νόμων καὶ διαταγμάτων μετὰ ὑποσημειώματος περὶ τῆς ὑποβολῆς καὶ τῆς συζητήσεως αὐτῶν, ἐνίοτε δὲ καὶ τὴν αἰτιολογικὴν αὐτῶν ἔκθεσιν, ὁσάκις παρουσιάζουσιν αὗται ἐνδιαφέρον καὶ νὰ συμπεριλαμβάνῃ ἐν τέλει πίνακα τῶν περιεχομένων ἀναλυτικὸν καθ’ ὕλην ἀλφαβητικήν, ὡς καὶ χρονολογικήν. Τοῦ δελτίου τούτου δέον νὰ ἐπιβάλληται ἡ ἀπόκτησις εἰς ὅλους τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, νὰ ὁρισθῇ δὲ ἡ τιμὴ αὐτοῦ τοιαύτη, ὥστε ἁπλῶς διὰ τῆς πωλήσεως νὰ καλύπτηται ἡ δαπάνη τῆς ἐκδόσεως αὐτοῦ. Εἰς τὸ αὐτὸ Ὑπουργεῖον ὅπερ διακρίνεται διά τε τὴν ἔκδοσιν ἀρτίας ἐπετηρίδος καὶ τὴν ὑποβολὴν προοδευτικῶν νομοσχεδίων, ἠθέλομεν συστήσῃ τὴν ἵδρυσιν γραφείου ξένης νομοθεσίας καὶ διεθνοῦς δικαίου, καθ’ ὑπόδειγμα τοῦ ἐν Γαλλίᾳ ἄριστα λειτουργοῦντος τοιούτου καὶ οὗ ὁ σκοπὸς εἶναι ἡ συγκέντρωσις τῶν νόμων καὶ διαταγμάτων τῶν ξένων Κρατῶν, ὥστε νὰ καταρτισθῇ συλλογὴ πλήρης τοιούτων τηρουμένη διαρκῶς ἐνήμερος πρὸς χρῆσιν τῶν ἑκάστοτε ἐνδιαφερομένων δημοσίων ὑπηρεσιῶν καὶ αὐτῶν τῶν νομομαθῶν, πρὸς τούτοις δὲ παρέχῃ μεταφράσεις καὶ πᾶσαν ἀναγκαίαν πληροφορίαν ἐπὶ τῶν ξένων νόμων. Οὕτω μόνον ἡ παρ’ ἡμῖν διοίκησις καὶ δικαιοσύνη θὰ δύνανται νὰ παρακολουθῶσι τὴν ἐν γένει πρόοδον τοῦ πεπολιτισμένου κόσμου.

§95Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἡ σύστασις τοῦ κ. βουλευτοῦ εἶναι ἀξία προσοχῆς καὶ εὑρίσκεται ὑπὸ μελέτην εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἐλπίζω νὰ φθάσωμεν εἰς πορίσματα καὶ νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χρυσοστάλης, συνιστᾷ εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργούς, ὅπως, ἐὰν κρίνωσι σκόπιμον καὶ ἐθνικῶς ὠφέλιμον, ὡς συντελεστικὸν εἰς τὴν Ἐθνικὴν ψυχικὴν ἕνωσιν ἐπαναφέρωσιν, ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοὺς καλλιτέρους ἐκ τῶν ἀποταχθέντων καὶ ἐκκαθαρισθέντων ἐνωμοταρχῶν ἀνερχομένων εἰς ὑπερτριακοσίους.

§97Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Εἶναι τῆς αὐτῆς φύσεως καὶ εἶναι περιττόν.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλα τῆς αὐτῆς φύσεως εἶναι. Ὁ κ. Βαλαλᾶς ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὰ ἑξῆς: Εἶναι γνωστὴ ἡ σπουδαιότης, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἀποδίδει εἰς τὸ ζήτημα τῆς τακτοποιήσεως τῆς σιδηροδρομικῆς συγκοινωνίας, ἐλπίζεται δὲ ὅτι κατὰ τὸν Ἰανουάριον θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἀνάγκη τῆς διαχειρίσεως καὶ τῶν Μακεδονικῶν σιδηροδρόμων. Ἐν τούτοις ἀπὸ τοῦδε δύναται ἡ Ἀνωτάτη Διεύθυνσις τῶν Μεταφορῶν νὰ κανονίσῃ τὸ δρομολόγιον τῆς γραμμῆς Ἀθηνῶν–Θεσσαλονίκης εἰς τρόπον ὥστε αἱ ἁμαξοστοιχίαι νὰ φθάνουν εἰς ὥραν κατάλληλον εἰς τὸν σταθμὸν Πλατύ, ἵνα κατορθοῦται ὅπως οἱ μεταβαίνοντες εἰς Δυτικὴν Μακεδονίαν ἐπιβιβάζονται ἀμέσως εἰς τὴν ἁμαξοστοιχίαν Θεσσαλονίκης–Μοναστηρίου. Μὲ τὰ ἰσχύοντα δρομολόγια οἱ ταξειδιῶται ὑποχρεοῦνται νὰ ἀναμένωσιν 18–22 ὥρας εἰς τὸν σταθμὸν Πλατύ, ὅπου οὔτε ἓν ὑπόστεγον ὑπάρχει. Ἡ διανυκτέρευσις εἰς Θεσσαλονίκην καὶ πολυδάπανος ἀλλὰ καὶ δυσχερὴς εἶναι ἐλλείψει ἀρκετῶν ξενοδοχείων. Συνεπῶς συνιστᾷ ὅπως ληφθῇ σχετικὴ πρόνοια.

§99Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ὁ κανονισμὸς τοῦ ζητήματος ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς παραλαβῆς τοῦ σιδηροδρόμου Μακεδονίας. Γνωρίζει ὁ κ. βουλευτὴς ὅτι ὑπάρχει ἤδη ἐπιτροπή, ἡ ὁποία μελετᾷ τὸ ζήτημα εἶναι συνολικὸν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κανονισθῇ ἄλλως· ἀφοῦ περατωθῇ ἡ παραλαβὴ τοῦ σιδηροδρόμου Μακεδονίας τότε θὰ κανονισθῇ τὸ ζήτημα κατὰ τὸν κανονισμόν, τὸν ὁποῖον ζητεῖται.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ἀνδρεαδάκης, Μ. Καταπότης καὶ Γ. Κοκκινάκης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως τροποποιήσῃ τὰ ὑπὸ ἡμερομηνίαν 3 Ἀπριλίου 1918 Β. Δ. «περὶ ἀμοιβῆς τῶν πραγματογνωμόνων ἰατρῶν» συμφώνως τῷ κατωτέρω πίνακι.

ΠΙΝΑΞ

Καθορισμοῦ τῶν εἰς τοὺς ἰατρογνώμονας καταβαλλομένων ἀμοιβῶν δι’ ἰατροδικαστικὰς πράξεις κλπ. αʹ) Δι’ ἔκδοσιν ἁπλοῦ πιστοποιητικοῦ δρ. 5 βʹ) Δι’ ἑκάστην ἰατροδικαστικὴν ἔκθεσιν δρ. 10–40 γʹ) Δι’ ἑκάστην νεκροψίαν πρὸ τῆς ταφῆς δρ. 15 δʹ) Δι’ ἐκτέλεσιν νεκροψίας μετὰ ἐκταφὴν δρ. 30 εʹ) Δι’ ἐκτέλεσιν μερικῆς νεκροτομῆς (δι’ ἀνοίξεως μιᾶς τοὐλάχιστον τῶν κοιλοτήτων τοῦ πτώματος πρὸ τῆς ταφῆς δρχ. 30, μετὰ ταύτην δρχ. ἑξήκοντα (60). στʹ) Δι’ ἐκτέλεσιν πλήρους νεκροτομῆς (δι’ ἀνοίξεως ἁπασῶν τῶν κοιλοτήτων τοῦ πτώματος) δραχ. 80–100. ζʹ) Δι’ ὁδοιπορικὰ δικαιώματα προσκαλούμενοι ἰατρογνώμονες ὑπὸ ἁρμοδίας ἀρχῆς, λαμβάνουσι δι’ ἑκάστην ὥραν ἀποστάσεως ἐκ τῆς ἕδρας των δραχ. 10. ηʹ) Μεταβαίνων καλούμενος ὁ ἰατροδικαστὴς ἐνώπιον οἱουδήποτε δικαστηρίου, ἐκτὸς τῆς ἕδρας αὐτοῦ, λαμβάνει ὁδοιπορικὰ δι’ ἑκάστην ὥραν ἐπίσης δραχ. 10.

§101Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΑΚΗΣ. Κύριοι, μεταξὺ τῶν πολλῶν νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα ἐξῆλθον ἐκ τῆς Βουλῆς ταύτης καὶ ἐξ ἄλλων Βουλῶν τῆς Ἐλευθέρας Ἑλλάδος ὑπάρχει ἓν κενόν, τὸ ὁποῖον δὲν ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ. Πρόκειται περὶ τῶν σχέσεων τῶν ὑφισταμένων μεταξὺ τῶν πραγματογνωμόνων ἰατρῶν καὶ τοῦ Δημοσίου, δηλαδὴ περὶ τῶν ἀμοιβῶν, αἱ ὁποῖαι δίδονται εἰς τοὺς ἰατρούς. Ὑπάρχει Β. Διάταγμα, τὸ ὁποῖον δυστυχῶς δύναμαι νὰ εἴπω φέρει τὴν ὑπογραφὴν Τσιριμῶκος καὶ Γλακτιβὰν χρονολογία δὲ 27 Μαρτίου 1918, τὸ ὁποῖον ἔχει δημοσιευθῆ εἰς τὸ πρῶτον τεῦχος τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1918. Κατὰ τὸ Διάταγμα τοῦτο ὁρίζεται ὅτι ἰατροὶ μεταβαίνοντες πρὸς ἐκτέλεσιν ἐργασίας λαμβάνουσιν ὁδοιπορικὰ δραχ. 2, λέγει δὲ συγχρόνως, ὅτι λαμβάνουσι καὶ ἡμεραργίαν καὶ ἄλλα τοιαῦτα, τὰ ὁποῖα οὐδέποτε ἐφηρμόσθησαν. Ἀλλὰ πλὴν τῆς εὐτελοῦς ταύτης ἀμοιβῆς, τὴν ὁποίαν παρέχει εἰς τοὺς ἰατροὺς τῶν δύο δραχμῶν ὑπάρχει καὶ μία διάταξις τοῦ νόμου ἐκείνου, ἡ ὁποία εἶναι ὄχι μόνον ἐξευτελιστική, ἀλλὰ καὶ ἐντελῶς ἀναχρονιστική. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ ἰδίου Διατάγματος ὁρίζεται εἰς κωμοπόλεις καὶ χωρία, τὰ ὁποῖα ἔχουσι πληθυσμὸν κατώτερον τῶν 2.000 κατοίκων ἡ ἀμοιβὴ τῶν ἰατρῶν ὁρίζεται κατὰ τὸ ἥμισυ, δηλαδὴ γίνεται μία διάκρισις ὥστε ἄλλα δικαιώματα ἔχουσιν οἱ ἰατροὶ τῶν μεγαλουπόλεων καὶ ἄλλα εἰς τὰς μικροπόλεις. Τὸ τοιοῦτο νομίζω ὅτι εἶνε ἀνελεύθερον καὶ ἀναχρονιστικὸν καὶ προσβάλλει τοὺς Ὑπουργούς, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσιν εὐθύνην, ἀλλὰ φαίνεται κἄποιος ἰατρὸς, ὁ ὁποῖος δὲν φαίνεται ἄξιος διὰ τὸ ὄνομα τοῦ ἰατροῦ, οἱοσδήποτε καὶ ἂν εἶνε αὐτὸς ὑπέβαλε τὸ νομοσχέδιον εἰς τοὺς Ὑπουργοὺς, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν χωρὶς νὰ ἴδωσιν αὐτό, διότι ὅταν δίδωσι 2 δραχμὰς ὡς ἀμοιβὴν εἰς ἕνα ἰατρὸν διὰ τὴν ἐργασίαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἐκτελέσῃ ἴσως ὁλόκληρον τὴν ἡμέραν, ὅταν ὁρίζῃ ὅτι τὰ δικαιώματα τῶν ἰατρῶν εἶνε ἄλλα διὰ τὰς μεγαλουπόλεις καὶ ἄλλα διὰ τὰς μικροπόλεις, νομίζω ὅτι δὲν εἶνε εὔκολον νὰ γίνῃ, καὶ εὐνόητον εἶνε πόσον προσβλητικὸν εἶνε δι’ ἓν ἐλεύθερον Κράτος, καὶ διὰ τοὺς ἰατρούς, οἱ ὁποῖοι τόσας ὀφελείας προσφέρουν ὄχι μόνον εἰς τὸ Κράτος, ἀλλὰ καὶ ἐν γένει εἰς τὴν πολιτείαν. Ἦτο καιρὸς πολὺς ὅπου τὸ διάταγμα τοῦτο ἦτο ἐν ἰσχύει, καὶ ἕνεκα τῆς ἰσχύος τῆς διατάξεως ταύτης οἱ περισσότεροι τῶν ἰατρῶν ἠρνοῦντο νὰ λάβωσι μέρος εἰς ὑποθέσεις ἰατροδικαστικὰς διότι δὲν ἐλάμβανον τίποτε. Ἐὰν τὸ Κράτος εἶπεν ὅτι οἱ ἰατροὶ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ δίδουν τὴν συνδρομὴν των δωρεὰν εὐχαρίστως τὸ δέχονται, ἀλλὰ νὰ λαμβάνουν τόσην μικρὰν ἀμοιβὴν, τοῦτο διὰ τοὺς ἰατροὺς δὲν εἶναι εὐχάριστον. Διὰ τοῦτο φρονῶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ δεχθῇ νὰ διορθώσῃ τὸ ἀδίκημα τοῦτο καὶ θὰ ὑποστηρίξῃ τὸ σχέδιον τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω μετὰ τῶν δύο συναδέλφων μου διὰ τοῦ ὁποίου διορθοῦται κατά τι ἡ θέσις τῶν ἰατρῶν ὅταν καλοῦνται δι’ ἰατροδικαστικὰς ἐκθέσεις.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαστρατῆς ἔχει τὸν λόγον.

§103Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπὸ ἡμερομηνίαν 3 Ἀπριλίου τοῦ 1918 Βασ. Διατάγματος ἐτροποποίησεν Βασ. Διάταγμα τοῦ 1833 ἐπὶ Ὄθωνος τὸ ὁποῖον καθώριζε τὰς ἀμοιβὰς τῶν ἰδιωτῶν ἰατρῶν οἱ ὁποῖοι ἐξετέλουν πραγματογνωμοσύνας ἐν τῷ Δικαστηρίῳ. Τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο ὁρίζει 50 λεπτὰ ὁδοιπορικὰ δι’ ἑκάστην ὥραν, δύο δραχμὰς δι’ ἐπίσκεψιν καὶ 5 δραχμὰς διὰ νεκροτομίαν. Τὸ Διάταγμα τοῦ 1836. Τὸ Διάταγμα τοῦ 1918 τὸ ὁποῖον ἐξεδόθη κατὰ σύστασιν τῶν βουλευτῶν τῆς Συνόδου αὐτῆς ἐτροποποίησε τὴν ἀμοιβὴν τῶν πραγματογνωμόνων ἰατρῶν εἰς τρόπον ὥστε τοὐλάχιστον τὰ ἐπαρχιακὰ κέντρα εἰς τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἐξασκοῦμεν τὸ ἐπάγγελμά μας, νὰ λαμβάνουν ἰατροὺς πραγματογνώμονας καὶ ἐπὶ διαφόροις προφάσεσι ἀποφεύγουν νὰ κάνουν πραγματογνωμοσύνας.....

§104ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, παντοῦ.

§105Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. .. προκειμένου νὰ λάβωσι δύο δραχμὰς διὰ τὰς πόλεις καὶ μίαν δραχμὴν διὰ τὰς ἐπαρχίας ὁδοιπορικά. Διότι τὴν στιγμὴν ποῦ ὁ ἰδιώτης ἰατροδικαστὴς διὰ νὰ μεταβῇ εἰς ἀπόστασιν 4 ὡρῶν ὅπου δὲν ὑπάρχουν μέσα συγκοινωνίας, λαμβάνει ὁδοιπορικὰ δι’ ἑκάστην ὥραν μίαν δραχμὴν, δι’ ἐπίσκεψιν δύο δραχμὰς, δι’ ἡμερησίαν ἀποζημίωσιν τρεῖς δραχμὰς εἰς ἐποχὴν ὅπου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσῃ κανεὶς μὲ ὅλας τὰς ἀμοιβὰς ὁμοῦ, τακτικὸν βίον, ἐννοεῖται ὅτι ἡ προστεθεῖσα διάταξις διὰ τοῦ Διατάγματος τῆς 3 Ἀπριλίου τοῦ 1918 ἔχει τροποποιήσῃ τὴν κατάστασιν τὴν ὁποίαν ἔπρεπε νὰ διορθώσῃ. Εἶναι περιττὸν, κ. βουλευταὶ νὰ σᾶς ἀναπτύξω, ὅτι, μία ἰατροδικαστικὴ πρᾶξις ἀξίζει πολλάκις περισσότερον ἀπὸ ὅλην τὴν σοφίαν ἑνὸς δικαστηρίου, διότι εἶναι ἡ ἀπόδειξις τῆς ἐπιζητουμένης ἀληθείας, αὐτὸ τὸ γνωρίζει ὅλος ὁ κόσμος. Ἀλλὰ τὴν στιγμὴν ποῦ ἔχουν καθιερωθῆ τοιαῦται ἀμοιβαὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἀσφαλῶς νὰ ἔχετε ἀληθῆ ἰατροδικαστικὴν ὑπηρεσίαν εἰς τὰς ἐπαρχίας. Διότι πᾶς ἰατρὸς ἀπὸ πολλὰς προφάσεις θὰ εὕρῃ ἕνα λόγον νὰ μὴ μεταβῇ· ὁ δὲ μεταβαίνων τελευταίως πιεζόμενος ὑπὸ τῆς ἀστυνομίας ἢ ἂν θέλετε ἐκ κομματικῶν λόγων διότι θὰ πρόκειται νὰ λάβουν μίαν εὐτελεστάτην ἀμοιβὴν, ἐννοεῖται ὅτι θὰ σπεύσουν νὰ γράψουν μίαν ἔκθεσιν ἐπὶ τοῦ γόνατός των καὶ θὰ σκοτίσουν τὴν ὑπόθεσιν. Ἀνάγκη νὰ μετατραπῇ τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο καὶ διότι ἀποτελεῖ γενικὴν ὑποχρέωσιν καὶ διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται τίποτε ἐφ’ ὅσον ἰσχύουν οἱ ὅροι τοὺς ὁποίους διαγράφει τὸ διάταγμα ἐκεῖνο. Ἐν Κρήτῃ ἀπὸ τοῦ 1901 καὶ ἐφεξῆς εἶχον κανονισθῆ τὰ δικαιώματα τῶν ἰατροδικαστῶν. Ὅριζεν 10 δραχμὰς ἀμοιβὴν δι’ ἑκάστην ὥραν. Δεχόμεθα καὶ σήμερον νὰ πληρωθῶμεν 3 δραχμὰς δι’ ἑκάστην ἐπίσκεψιν, ἀλλὰ πρὸς Θεοῦ τὰ ἔξοδα τῆς μεταβάσεως καὶ ἡμεραργίας νὰ πληρώνωνται ἀναλόγως τῆς ἐργασίας τὴν ὁποίαν θὰ ἔκανε. Διότι μὲ 2–3 δραχμὰς ἡμερησίαν ἀποζημίωσιν δὲν δύνασθε νὰ εὕρητε οὔτε τὸν τελευταῖον χειρόνακτα νὰ πληρώσετε. Καὶ τὸ ἀγώγιον νὰ βαρύνῃ τὸ Δημόσιον, διότι ὅταν μοῦ λέτε νὰ μεταβῶ νὰ πάρω 7 δραχμὰς καὶ νὰ δώσω ἀπὸ τὴν τσέπην μου 30 δὲν θὰ δεχθῶ νὰ πάω. Ἐλπίζω ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ κανονίσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο.

§106ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Εἶναι παράκλησις τῆς Βουλῆς ὁλοκλήρου νὰ κανονισθῇ.

§107Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ κ. βουλευτὴς ὡμολόγησεν τὴν προθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως ὅπως τροποποιήσῃ τὸ Διάταγμα τὸ ὁποῖον ἔχομεν ἀπὸ τοῦ 1836 ὡς κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἐτροποποιήσαμεν τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο καὶ καθιερώσαμεν πολὺ διάφορον ἀμοιβὴν ἀφ’ ἧς ἐπληρώνοντο μέχρι τοῦ παρελθόντος ἔτους οἱ ἰατροὶ διὰ τὰς ἰατροδικαστικὰς πράξεις. Τὸ Ἰατροσυνέδριον κληθὲν ἐγνωμοδότησεν, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς προτάσεως ταύτης τοῦ Ἰατροσυνεδρίου τὸ Ὑπουργεῖον προέβη εἰς τὴν ἔκδοσιν τοῦ Διατάγματος ἐκείνου. Ὁμολογῶ ἐν τούτοις ὅτι ἔν τισι σημείοις καὶ δὴ εἰς τὸ σημεῖον τὸ ὁποῖον ἔθιξε ὁ κ. βουλευτὴς, τῆς μεταβάσεως καὶ τῆς ἀποζημιώσεως μὲ δύο δραχμὰς καὶ εἰς τὸ μικρότερον μὲ μίαν τὸ Διάταγμα ὑπῆρξεν ἀτυχές. Διὰ τοῦτο κάνω τὴν δήλωσιν ὅτι μετὰ πάσης προθυμίας θέλω ἐκ νέου ἐξετάσει τὸ πρᾶγμα καὶ παρακαλῶ καὶ τὸν κ. βουλευτὴν ἂν θέλῃ νὰ ἔλθῃ νὰ συνεννοηθῶμεν διὰ νὰ κανονίσωμεν μίαν ἀμοιβὴν δικαίαν. Πάντοτε ὅμως πρέπει νὰ πιστεύσητε ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὰς σημερινὰς ἀνάγκας τοῦ βίου ἀποζημιοῦντες καθ’ ὃν τρόπον πρέπει λόγῳ τῆς ἀξιοπρεπείας των νὰ ἀποζημιώσωμεν αὐτούς.

§108Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Νὰ μᾶς ὁρίσητε μόνον ἡμέραν.

§109Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὁπότε θέλετε ἐλᾶτε.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπασιᾶς παρακαλεῖ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως ὑποβάλῃ τὸ σχετικὸν Β. Διάταγμα χάριτος τοῦ καταδίκου Νικολάου Ἀναστασάτου, ὑπὲρ τῆς ὁποίας ἀπεφάνθη παμψηφεὶ τὸ Συμβούλιον Χαρίτων, ὑπ’ ἀριθ. 2353. Ὁ κατάδικος οὗτος κατεδικάσθη τὸ 1917 εἰς τριετῆ φυλάκισιν ἐπὶ διγαμίᾳ, ἡ διαγωγὴ αὐτοῦ ἐν ταῖς φυλακαῖς εἶναι ὅλως παραδειγματική, ἀφοῦ ἀνετέθησαν αὐτῷ καὶ τὰ καθήκοντα τοῦ ἀρχινοσοκόμου, ὑπάρχουσι δὲ εὐφημόταται ἐκθέσεις ὑπὲρ αὐτοῦ, ἄλλως τε τὸ ἀδίκημα τοῦτο, προϊὸν ἐλαττωματικῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας, πρόκειται βαθμηδὸν νὰ ἐκλείψῃ κατόπιν τοῦ ἐπεξεργαζομένου ἐκπολιτιστικωτάτου σχεδίου νόμου «περὶ διαζυγίου», δέον δὲ ἐπίσης νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει, τὸ μὲν τὸ ἄχθος εἰς ὃ ὑπεβλήθη ὁ ἀτυχὴς νυμφευόμενος δύο γυναῖκας, ἐνῷ τοῖς πολλοῖς καὶ μία περιττεύει, τὸ δὲ τὴν ἀνάγκην ἐλευθεριώτερον μέτρον χάριν αὐτοῦ τοῦ πληθυσμοῦ, κατόπιν τῆς καταστροφῆς ἣν ἐκ τοῦ πολέμου ὑπέστη ἡ ἀνθρωπότης.

§111Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Πρόκειται περὶ συμπολίτου, ὁ ὁποῖος κατεδικάσθη πρὸ διετίας ἐπὶ διγαμίᾳ εἰς τριετῆ φυλάκισιν. Ἐὰν ἐψηφίζετο ὁ λαμπρὸς νόμος, τὸν ὁποῖον εἶχεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, τὸ ἀδίκημα αὐτὸ δὲν θὰ ὑφίστατο. Ὁ συμπολίτης μου οὗτος ἔχει ὅλας τὰς ἐκθέσεις ὑπὲρ αὐτοῦ διὰ νὰ τοῦ δοθῇ χάρις, καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὁ ὁποῖος ἄλλως τε διαπνέεται ἀπὸ φιλελευθέρας ἀρχὰς, ὑποβάλλων τὸν νόμον περὶ διαζυγίου νὰ λάβῃ κἄποιο μέτρον ὑπὲρ αὐτοῦ.

§112Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ κ. βουλευτὴς ποιεῖται σύστασιν περὶ ἀπονομῆς βασιλικῆς χάριτος εἰς ἕνα κατάδικον. Δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον εἶμαι ἀπολύτως ὀρθὸν σύστασις περὶ ἀπονομῆς χάριτος δι’ αὐτῆς τῆς ὁδοῦ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ χαριτολογία θὰ δύναται νὰ μειώσῃ τὸ μέγεθος τοῦ ἀδικήματος εἰς τρόπον ὥστε νὰ φθάσῃ ὁ Ὑπουργὸς εἰς τὴν γνώμην, ὅτι ἔπρεπε νὰ τὸν ἀπαλλάξῃ τῆς ποινῆς.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπασιᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὸ ἑξῆς: Αἱ ἐνέργειαι καὶ διεκπεραίωσις τῶν διαφόρων ἐγγράφων ἐν τοῖς δημοσίοις γραφείοις καὶ ἐν αὐτῇ ἰδίᾳ τῇ Κεντρικῇ ὑπηρεσίᾳ, διαιωνίζονται ἕνεκεν τοῦ γραφειοκρατικοῦ συστήματος, ἡ τοιαύτη δὲ κατάστασις ἐφ’ ὅσον μεγαλώνει τὸ Κράτος ἐπιδεινοῦται. Οὕτω ἐκ παρατηρήσεών του, εἰς ἓν τῶν Ὑπουργείων, ἐβεβαιώθη, δι’ ἔγγραφον ἀπὸ τῆς εἰσόδου αὐτοῦ μέχρι τῆς ἐξόδου, ὅτι θὰ ὑποστῇ κατ’ ἐλάχιστον ὅρον δέκα ὑπογραφὰς καὶ ἐγγραφὴν εἰς τρία πρωτόκολλα, ἅτινα ἀπαιτοῦσι τοὐλάχιστον εἴκοσι πέντε ἡμέρας, ὁσάκις δὲ πρόκειται καὶ περὶ γνωματεύσεως συμβουλίου καὶ δημοσιεύσεως ἐν τῇ Ἐφημερίδι τῆς Κυβερνήσεως, ὁλόκληροι μῆνες παρέρχονται. Ὅθεν, παρακαλεῖ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, ὅπως προκαλέσῃ σχετικὴν μελέτην περὶ ἁπλοποιήσεως τῶν γραφειοκρατικῶν τούτων ἐμποδίων, ἔχον ὑπ’ ὄψει τὴν ταχύτητα μεθ’ ἧς ἐνεργοῦνται αἱ ὑποθέσεις τῶν διαφόρων Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν καὶ ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων, πρὸς δὲ τὰς ξένας δημοσίας ὑπηρεσίας καὶ ἀξιόλογον μελέτην τοῦ τμηματάρχου κ. Γ. Βουγιούκα.

§114Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἡ σύστασίς μου σκοπὸν ἔχει ὅπως εὑρεθῇ τρόπος νὰ γίνεται εὐχερεστέρα ἡ ὑπηρεσία εἰς τὰ Ὑπουργεῖα. Διὰ νὰ δοθῇ ἀπάντησις εἰς ἓν ἔγγραφον πρέπει νὰ τεθοῦν πέντε ὑπογραφαὶ κατὰ τὴν εἴσοδον καὶ πέντε κατὰ τὴν ἔξοδον· καὶ διὰ νὰ γίνουν ὅλα αὐτὰ πρέπει νὰ παρέλθῃ χρόνος οὐχὶ ὀλιγώτερος τῶν 25 ἡμερῶν, ἐὰν πρόκειται δὲ νὰ περάσῃ καὶ ἀπὸ συμβούλιον, πρέπει νὰ παρέλθουν μῆνες ὁλόκληροι. Ὀρθὸν λοιπὸν εἶναι νὰ σχηματισθῇ μία ἐπιτροπή, ἵνα ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα καὶ διορθωθῇ τὸ ἄτοπον.

§115Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τὸ θέμα εἶναι ἄξιον μελέτης, καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. βουλευτήν, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις προβῇ εἰς σύστασιν ἐπιτροπῆς πρὸς διακανονισμὸν τοῦ ζητήματος, νὰ λάβῃ μέρος.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Κοὲν παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως εὐαρεστούμενος, διατάξῃ νὰ διπλασιασθῶσι τοὐλάχιστον αἱ θυρίδες τοῦ Τηλεγραφείου Θεσσαλονίκης, διὰ τὴν παραλαβὴν τῶν τηλεγραφημάτων, καθόσον δὲν διατίθεται ἢ μία μόνον θυρὶς διὰ τὴν παραλαβὴν ἐν γένει τῶν ἐσωτερικῶν τηλεγραφημάτων καὶ ἑτέρα διὰ τὴν τῶν ἐξωτερικῶν, προφανῶς ἀνεπαρκεῖς διὰ τὴν κίνησιν τῆς ἐμπορικωτάτης ταύτης πόλεως.

§117Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Διέταξα.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Ἀνδρεαδάκης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅπως διορισθῇ εἷς χημικὸς εἰς τὴν πόλιν Ρεθύμνης, ἵνα ῥυθμίζει τὴν ποιότητα τοῦ εἰσκομιζομένου ἐλαίου καὶ μεριμνᾷ περὶ τῆς βελτιώσεως τῆς ποιότητος τοῦ ἐλαίου συμφώνως καὶ πρὸς κατάλληλα πρὸς τοῦτο ἀστυνομικὰ μέτρα.

§119Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὸν νομὸν Ρεθύμνης συμβαίνει ἓν δυστύχημα, τὸ ὁποῖον δὲν δύναται νὰ διορθωθῇ ἐὰν δὲν ἐπέμβῃ ἡ σεβαστὴ Κυβέρνησις. Ὡς εἶναι γνωστὸν εἰς τὸν νομὸν Ρεθύμνης, τὸ λάδι τὸ ὁποῖον παράγεται εἶναι τὸ χειρότερον, τὸ ὁποῖον παράγεται εἰς ὅλην τὴν νῆσον, καὶ ὁ λόγος εἶναι ὁ ἑξῆς: Οἱ ἔμποροι Ρεθύμνης ἔχουσι δοχεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα βάζουσι τὸ λάδι ἀπὸ ἀμνημονεύτων χρόνων καὶ τὰ ὁποῖα οὐδέποτε ἐκκαθαρίσθησαν. Ἅμα ἀγοράσωσι τὸ λάδι ἀπὸ τοὺς χωρικούς, εἴτε καλὸ εἴτε κακὸ, τὸ ρίπτουν εἰς τὰ δοχεῖα αὐτὰ, τὰ ὁποῖα μεταδίδουν εἰς τὸ ἔλαιον οὐσίας ἐπιβλαβεῖς καὶ πολλὰ ἄλλα. Εἰς τὸ Ἡράκλειον καὶ τὰ Χανιὰ δὲν συμβαίνει αὐτό. Οἱ ἔμποροι καὶ δοχεῖα ἔχουσι καθαρώτερα καὶ χωρίζουσι τὸ λάδι κατὰ ποιότητας. Παρακαλῶ λοιπὸν, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας νὰ λάβῃ τὰ προσήκοντα μέτρα καὶ νὰ διορισθῇ εἷς χημικὸς εἰς τὸ Ρέθυμνον, τὸν ὁποῖον νὰ πληρώνουν οἱ παραγωγοί, ὁ ὁποῖος νὰ χωρίζῃ τὸ ἔλαιον κατὰ ποιότητας καὶ νὰ ὑποχρεώνῃ καὶ τοὺς ἐμπόρους νὰ κάμωσι τὴν διάκρισιν τῶν ποιοτήτων τοῦ ἐλαίου, ρίπτοντες αὐτὸ εἰς διάφορα καὶ καθαρώτερα δοχεῖα. Θὰ ἐπρότεινον δὲ διὰ τὸ ζήτημα τοῦ καθορισμοῦ τῶν δοχείων νὰ ληφθῶσι καὶ ἀστυνομικὰ μέτρα.

§120Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Καθυστερεῖ ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία πρὸ παντός.

§121Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ἀδύνατον νὰ στείλωμεν χημικούς, διότι ὑπάρχει ἔλλειψις, θὰ τὸ ἔχωμεν ὅμως ὑπ’ ὄψει διὰ τὸ μέλλον.

§122Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΑΚΗΣ. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ἤρχετο εἰς τὸ Ρέθυμνον ὁ χημικὸς Ἡρακλείου.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν διατὶ δὲν φέρει νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλὴν, νὰ ἐξομοιώσῃ τὰς συντάξεις τῶν ἀποστρατευθέντων ἀξιωματικῶν πρὸ τοῦ 1912 μὲ τὰς τῶν μετὰ τὸ 1912 ἀποστρατευθέντων, διατὶ δὲ νὰ ἐπικρατοῦν αὐταὶ αἱ ἀνισότητες μεταξὺ τῶν ἀπομάχων τοῦ στρατοῦ, π. χ. ὑπολοχαγὸς ἀποστρατευθεὶς μετὰ 25 ἐτῶν ὑπηρεσίαν πρὸ τοῦ 1912 λαμβάνει σύνταξιν δραχμὰς 66 καὶ 50)00, ἐνῷ ὁ ἀποστρατευθεὶς μετὰ τὸ 1912 ὁμοιόβαθμός του λαμβάνει διπλασίαν. Εἶναι δὲ δυνατὸν σήμερον γέρων συνταξιοῦχος νὰ ζήσῃ μὲ 66 δραχμὰς τὸν μῆνα;

§124Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Μὲ τὸ θέμα τὸ ὁποῖον φέρω ἀπόψε ἠσχολήθη καὶ πέρυσιν ἡ Βουλή. Ἀφορᾷ τὴν σύνταξιν τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν πρὸ τοῦ 1912 καὶ τῶν μετὰ τὸ 1912. Ὑπάρχει μία διαφορὰ καταπληκτικὴ μεταξὺ τῆς συντάξεως πρὸ τοῦ 1912 καὶ μετὰ τὸ 1912. Ὁ ὑπολοχαγὸς ὁ ἀποστρατευθεὶς πρὸ τοῦ 1912 λαμβάνει σύνταξιν 66,50, ὁ ἀποστρατευθεὶς μετὰ τὸ 1912 λαμβάνει διπλασίαν. Διατί τοῦτο; Μήπως δὲν ὑπηρέτησε τὸ στράτευμα ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν; Πρέπει λοιπὸν νὰ λάβητε μίαν πρόνοιαν καὶ νὰ φέρεται σχετικὸν νομοσχέδιον.

§125Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἡ ἀνισότης αὕτη προέρχεται ἐκ τοῦ ὅτι κατέβαλλον ἄλλοι 5 ἄλλοι 10% εἰς τὰ ταμεῖα τῶν συντάξεων. Οἱ πρὸ τοῦ 1912 δὲν ἔχουν καταβάλλει. Ἐν τούτοις τὸ ζήτημα τῶν συντάξεων μελετᾶται εὐρύτερον.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Κ. Μητσοτάκης, Χ. Πλουμιδάκης, Ε. Θεοδωρίδης, Γ. Μυλωνογιάννης, Α. Κριάρης καὶ Ι. Λεκανίδης, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως διατάξῃ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἐκδόσεως καὶ διανομῆς εἰς τοὺς δικαιούχους τῶν ὁριστικῶν τίτλων τοῦ τελευταίου ἐσωτερικοῦ ἐθνικοῦ δανείου τῶν 75.000.000 πρὸς διευκόλυνσιν τῆς διαθέσεως τῶν τίτλων τούτων ὑπὸ τῶν κατόχων αὐτῶν καὶ τὴν λῆψιν τῶν τοκομεριδίων.

§127Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ καθυστέρησις ὀφείλεται εἰς τεχνικοὺς λόγους τοῦ ἐν Γαλλίᾳ ἐργοστασίου Chaix. Οὐχ ἧττον ἐζητήθη νὰ ἐπισπευθῇ ἡ περάτωσις τῆς ἐκτυπώσεως τῶν ὁμολογιῶν, ὅπως διανεμηθῶσιν εἰς τοὺς δικαιούχους.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης συνιστᾷ τῷ κ. Ὑπουργῷ τῆς Παιδείας νὰ σπεύσῃ δι’ εἰσαχθησομένου νομοσχεδίου εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἄρῃ ἓν ἀδίκημα ὅπερ βαρύνει αὐτόν· ἤτοι νὰ μεταρρυθμίσῃ τὸ 11ον ἄρθρον τοῦ νόμου 1381 καὶ λέγοντος οὕτω· «οἱ τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως λειτουργοὶ μετὰ τριακονταετῆ ὑπηρεσίαν δύνανται νὰ ἀπέλθωσι τῆς ὑπηρεσίας λαμβάνοντες τὰ ⅘ τοῦ μισθοῦ των, ἂν κατὰ τὰ τελευταῖα ἓξ ἔτη δὲν διεκόπη ἡ ὑπηρεσία των». Ἡ μεταρρύθμισις θὰ γίνῃ εἴτε ἀπαλειφομένων τῶν λέξεων «ἐξ ὧν τὰ τελευταῖα 6 ἔτη ἄνευ διακοπῆς», εἴτε προστιθεμένων εἰς τὸ τέλος τῆς παραγράφου τοῦ ἄρθρου τῶν ἑξῆς λέξεων· «ἐξαιροῦνται οἱ ἀπολυθέντες κατὰ τὴν ἄρσιν τῆς μονιμότητος (1917) καὶ οἱ ἀπολυθέντες συνεπείᾳ καταργήσεως τῆς θέσεώς των». Τοὺς λόγους δι’ οὓς ἕνεκεν ὑποβάλλει τὴν ἄνω σύστασιν, εὐνοήτους ἄλλως τε τῷ κ. Ὑπουργῷ, θὰ ἀναπτύξῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συστάσεώς του ταύτης.

§129Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ἐδήλωσα ἤδη, ὅτι θὰ ὑποβάλω σχετικὸν νομοσχέδιον.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Κ. Πλατσούκας, Ι. Πέγιος, Ι. Χατζητύπε, Ε. Φιλιππίδης, Θ. Χατζηδημητρίου, Ν. Γκιουλέκας, Α. Σιὸρ–Μανωλάκης καὶ Θ. Κωτούλας, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως κανονιζομένου τοῦ δρομολογίου τῶν Σιδηροδρόμων Ἀθηνῶν–Θεσσαλονίκης καὶ Θεσσαλονίκης–Φλωρίνης, ἀποκατασταθῇ κανονικώτερον ἡ συγκοινωνία, εἰς τρόπον ὥστε ἡ συνάντησις τούτων εἰς τὸν ἑνωτικὸν σταθμὸν Πλατὺ νὰ γίνεται ταὐτοχρόνως, ἵνα ἐκλίπῃ ἡ σήμερον παρατηρουμένη διαφορὰ συναντήσεως καὶ μὴ ἀναγκάζωνται οἱ ταξειδιῶται νὰ παραμένωσιν εἰς τὸ Πλατὺ 12–18 ὥρας ἐν ὑπαίθρῳ καὶ ἄστεγοι.

§131Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἡ ὑπόθεσις ἀνάγεται εἰς τὴν Ἀνωτάτην Διεύθυνσιν Μεταφορῶν. Ἡ κατάστασις θὰ μεταβληθῇ ὅταν γίνωμεν κύριοι τῶν ὑπὸ τῶν Συμμάχων κατεχομένων σιδηροδρόμων.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως συστήσῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῶν Δημοσίων Ἔργων τὴν ἐπέκτασιν τῆς δημοσίας ὁδοῦ ἀπὸ Δίβρης, ὅπου ἔχει σταματήσει, μέχρι Τριποτάμου–Καλαβρύτων.

§133Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπασιᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως λάβῃ πρόνοιαν περὶ τῆς αἰτήσεως τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Σπαρτιῶν–Κεφαλληνίας πρωτοκολληθείσης ὑπ’ ἀριθ. 180465 ἐν τῷ Ὑπουργείῳ Συγκοινωνίας περὶ ἀποπερατώσεως τῆς ἁμαξιτῆς ὁδοῦ ἀπὸ τὸ χωρίον Κλείσματα εἰς θέσιν Παλῃὸν Λινόν.

§135Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἁπλῆν σύστασιν ἀπευθύνω καὶ παρακαλῶ νὰ διαταχθῶσι τὰ δέοντα.

§136Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραϊσκάκης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ἐὰν σκέπτεται νὰ λάβῃ τὰ δέοντα μέτρα πρὸς κανονικωτέραν ἐν γένει λειτουργίαν τῆς κινήσεως τῶν συρμῶν τῶν Ἑταιρειῶν Θεσσαλίας καὶ Πειραιῶς Ἀθηνῶν–Συνόρων καὶ πρὸς βελτίωσιν τῆς καταστάσεως εἰς ἣν εὑρίσκονται αἱ σιδηροδρομικαὶ γραμμαὶ τῶν ἐν λόγῳ Ἑταιρειῶν.

§138Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Καὶ πάλιν ἀναγκάζομαι νὰ ἀνέλθω ἐπὶ τὸ βῆμα ἵνα τύχω ἀπαντήσεώς τινος ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὸ ζήτημα τῶν Θεσσαλικῶν σιδηροδρόμων καὶ τῶν σιδηροδρόμων Πειραιῶς– Ἀθηνῶν–Συνόρων. Ἡ ἐπερώτησίς μου ἀφορᾷ δύο κύρια σημεῖα· πρῶτον τὴν διαρρύθμισιν καὶ τὴν βελτίωσιν τῶν δρομολογίων τῶν σιδηροδρόμων, καὶ δεύτερον τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπιθεωρήσεως τῆς καταστάσεως, εἰς ἣν εὑρίσκονται αἱ γραμμαὶ αὐταί. Ὡς πρὸς τὸ πρῶτον μέρος ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος εὐηρεστήθη νὰ ἀνακοινώσῃ ὅτι θὰ ληφθῶσι πάντα τὰ μέτρα, καὶ εἰδικῶς θὰ ἤμην εὐτυχὴς ἂν εἶχον τὴν ἀπάντησιν πρῶτον ἐπὶ τῆς ἐπιταχύνσεως τοῦ δρομολογίου Ἀθηνῶν–Δεμερλῆ– Λαρίσσης, ὥστε νὰ γίνεται ἡ συνάντησις εἰς Δεμερλῆ.

§139Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα εἰς ἣν κατάστασιν εὑρισκόμεθα καὶ ὑπὸ ἔποψιν τροχαίου ὑλικοῦ καὶ ὑπὸ ἔποψιν τῶν ἄλλων μέσων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν τίποτε. Ἡμεῖς πράττομεν τὸ κατὰ δύναμιν· δι’ ὧν μέσων ἔχομεν δι’ αὐτῶν κινούμεθα καὶ κινοῦμεν καὶ τὰς ὑπηρεσίας. Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὅλην τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰς εὐλόγους αὐτὰς ἀξιώσεις, ἀλλὰ δυστυχῶς, εἶναι ἡ κατάστασις τοιαύτη, ὥστε νὰ μὴ δύναται νὰ τὸ ἐπιτύχῃ καὶ μάλιστα τόσον συντόμως.

§140Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Βεβαίως ἐὰν ἠδυνάμεθα ὑποβάλλοντες τὰ παράπονα ἢ τὰς αἰτήσεις μας εἰς τὰς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας νὰ ἴδωμεν λαμβανόμενα ταῦτα ὑπ’ ὄψει καὶ θεραπευόμενα τὰ κακῶς ἔχοντα, οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν θὰ ἠναγκάζετο δι’ ἐπερωτήσεων νὰ καταλαμβάνῃ τὸ βῆμα.

§141Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Σᾶς παρακαλῶ αὔριον τὴν μεσημβρίαν νὰ ἔλθητε εἰς τὸ γραφεῖον τῶν Μεταφορῶν νὰ κάμωμεν ἀπὸ κοινοῦ τὴν ἐργασίαν ταύτην.

§142Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Ἡ διάθεσις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὁμολογουμένως μὲ ἀναγκάζει νὰ μὴ ἐπιμείνω ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεώς μου αὐτῆς καὶ νὰ μὴ ἐκταθῶ ἐπ’ αὐτῆς, δεδομένου μάλιστα ὅτι τὸ δεύτερον αὐτῆς μέρος εἶναι καθαρῶς τεχνικόν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον μέρος συνιστῶ καὶ πάλιν ὅπως ληφθῇ ἡ δέουσα προσοχή.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζαρλῆς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅπως διὰ νομοθετικοῦ μέτρου λάβῃ σύντονον πρόνοιαν περὶ βελτιώσεως τῆς Ἀγροφυλακῆς εἰς τὰ 24 χωρία τοῦ Πηλίου (Βόλου) δι’ ἐπεκτάσεως τοὐλάχιστον τοῦ νόμου περὶ ἀγροφυλακῆς Κρήτης καὶ Κεφαλληνίας δυναμένου νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν εἰρημένων χωρίων.

§144Ν. ΖΑΡΛΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ὅπως δεχθῇ, μέχρις ὅτου καταρτισθῇ καὶ ψηφισθῇ γενικὸν νομοσχέδιον δι’ ὅλον τὸ Κράτος, καὶ ἐπεκταθῇ ὁ ἤδη ἰσχύων νόμος περὶ ἀγροφυλακῆς εἴτε εἰς τὴν Κρήτην, εἴτε εἰς τὴν Κεφαλληνίαν καὶ εἰς τὸ Πήλιον. Εἶναι γνωστόν, κύριοι, ὅτι εἰς τὰ 24 χωρία τοῦ Πηλίου δὲν ὑπάρχει πράγματι ἀγροφυλακὴ, τὰ δὲ κτήματα καὶ ἐν γένει ἡ ἀγροτικὴ περιουσία τοῦ κόσμου εὑρίσκονται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ καθενός. Παρακαλῶ συνεπῶς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἢ νὰ δεχθῇ τοιοῦτον τι μέτρον, ἢ τέλος πάντων νὰ λάβῃ αὐτὸς σύντονα μέτρα, οἱαδήποτε ἤθελε κρίνῃ ὁ ἴδιος καταλληλότερα πρὸς παγίωσιν τῆς ἀγροτικῆς ἀσφαλείας εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην.

§145Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Εἰς τὴν πρώτην πρότασιν τοῦ κ. συναδέλφου, ἔχω νὰ ἀπαντήσω τὸ ἑξῆς: Τὸ ζήτημα τῆς ἀγροφυλακῆς παρουσιάζει δύο ὄψεις, ἢ θὰ νομοθετήσωμεν δι’ ἑκάστην ἀγροτικὴν περιφέρειαν χωριστὰ, διότι ἑκάστη περιφέρεια ζητεῖ εἰδικὸν νόμον περὶ ἀγροφυλακῆς, ἢ πρέπει νὰ νομοθετήσωμεν γενικῶς δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει καὶ ἄλλοτε ὑπεσχέθην, ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῶν διακοπῶν καὶ μέχρι τῆς ἐπαναλήψεως τῶν ἐργασιῶν μας, θὰ ἐπιληφθῶ τοῦ ζητήματος καὶ θὰ προσπαθήσω νὰ δώσω κατεύθυνσίν τινα εἰς αὐτό.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Ἐξάρχου, Ε. Φιλιππίδης καὶ Ι. Χατζητύπε παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως διατάξῃ αὐστηροτάτην ἀνάκρισιν καὶ τιμωρηθῶσι τινὲς τῶν Στρατιωτικῶν τῆς 14ης Μεραρχίας, οἵτινες προέβησαν εἰς βιαιοπραγίας καὶ δαρμοὺς κατὰ ἀθώων πολιτῶν τῆς πόλεως τῆς Ἐπαρχίας Φλωρίνης, τὸν παρελθόντα Νοέμβριον ἐπὶ τῇ προφάσει, ὅτι δῆθεν οὗτοι ἀνθίσταντο εἰς δευτέραν γενομένην ἐπίταξιν, ἐν ᾧ τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές, τοὐναντίον δὲ οὗτοι ἀγογγύστως ἐπὶ ἑπταετίαν ὁλόκληρον, λόγῳ τῆς ἰδιαζούσης θέσεως τῆς Φλωρίνης ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ταύτης, ἐξυπηρέτησαν τὰ κατὰ καιροὺς στρατεύματα.

§147Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Διετάχθη.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γ. Μυλωνογιάννης, Ι. Λεκανίδης, Χ. Πλουμιδάκης, Κ. Μητσοτάκης, Ε. Θεοδωρίδης καὶ Α. Κριάρης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως ἐξετάσῃ προσωπικῶς, μελετῶν τοὺς σχετικοὺς φακέλλους τῶν παραπόνων τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ Νικολάου Μαντωνακάκη, ὅστις καίτοι ἔχει ἐπανειλημμένως καὶ κατὰ τοὺς Βαλκανικοὺς πολέμους, καὶ κατὰ τὸν λήξαντα τοιοῦτον ἀνδραγαθήσει, συλληφθεὶς μάλιστα κατὰ τὸν τελευταῖον αἰχμάλωτος, παρηγκωνίσθη καὶ δὲν προήχθη οὔτε κατ’ ἐκλογὴν οὔτε κατὰ τοὺς προβιβασμοὺς τῶν συγχρόνων ὁμοιοβάθμων του.

§149Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν προήχθη, διότι εἶχεν ὑποβληθῇ καταγγελία κατ’ αὐτοῦ. Ἔληξαν ἤδη αἱ ἀνακρίσεις, τὸ πόρισμα τῶν ὁποίων ἦτο ἀθωωτικόν, καὶ προβιβάζεται.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Χ. Πλουμιδάκης, Κ. Μητσοτάκης, Ε. Θεοδωρίδης, Α. Κριάρης, Ι. Λεκανίδης καὶ Γ. Μυλωνογιάννης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως εὐαρεστούμενος καὶ χάριν τοῦ δικαίου προβῇ εἰς τὴν μονιμοποίησιν τῶν διαπρεψάντων λοχαγῶν, ἐφέδρων ἀνθυπολοχαγῶν καὶ ἐν γένει τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν τῶν ἐπιδειξάντων στρατιωτικὰ προτερήματα καὶ ἐπιθυμούντων νὰ παραμείνωσιν εἰς τὸ στράτευμα, μεταξὺ δὲ τούτων καὶ τοὺς ἀνθυπολοχαγοὺς Μπαλαντινάκην Στυλιανόν, Προεστάκην Ἰωάννην καὶ Ντουντανάκην Ἰωάννην, ἐπιδείξαντας κατὰ τὴν ὁμολογίαν τῶν συναδέλφων των, λαμπρὰν διαγωγὴν ἐν τῷ στρατεύματι.

§151Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ ἐπαναλάβω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καὶ πρὸ ἡμερῶν εἶπον, ὅτι μονιμοποιήσεις ἐφέδρων δὲν γίνονται, διότι ὑπάρχουσιν ὑπεράριθμοι εἰς τὸ στράτευμα. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ αὐτούς, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται, σᾶς γνωρίζω, ὅτι διὰ μὲν τὸν πρῶτον ὑπάρχει πρότασις μονιμοποιήσεως, ἡ ὁποία δὲν ἐγεκρίθη ἀπὸ τὸ Συμβούλιον, διὰ δὲ τοὺς ἄλλους δύο δὲν ὑπάρχουσιν ἐκθέσεις.

§152Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Τρεῖς φορὰς ἔχουσιν ὅλοι προταθῇ πρὸς μονιμοποίησιν, διότι ὅλοι διέπρεψαν εἰς τὸ μέτωπον. Τὰ Συμβούλια εἶναι δυστυχῶς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀδικοῦν, καὶ τὰ ὁποῖα γίνονται ἀφορμὴ παραπόνων.

§153Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Νομίζω, ὅτι ἡ κρίσις αὐτὴ εἶναι πολὺ αὐστηρὰ καὶ ὄχι δικαία.

§154Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ Συμβουλίου εἶναι ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Ἀμύνης; Περὶ τούτου πρόκειται.

§155Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ ἐξετάσω πάλιν τὸ ζήτημα.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Δ. Ἐξάρχου, Ε. Φιλιππίδης καὶ Ι. Χατζητύπε, παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅπως ἀναθεωρῶν τὰ σχετικὰ πρωτόκολλα καταλήψεως ὑπὸ τοῦ Δημοσίου τῶν βοσκῶν καὶ δασῶν τῶν κατοίκων τῶν κοινοτήτων τῆς ἐπαρχίας Φλωρίνης–Καστορίας, ὡς Λελοβάνης, Νερέτης Βελκαμένης, Ζαγοριτσάνης, Λεχόβου, Κομωλάκης, Λοσνίτσης, Γλυρέντης κλπ., προβῇ εἰς ἀπόδοσιν αὐτῶν εἰς τὰς κοινότητας καὶ τὴν ὁλομέλειαν τῶν κατοίκων, καθ’ ὅσον ταῦτα ἀνήκουσιν εἰς τὰς Κοινότητας ἢ τὴν ὁλομέλειαν τῶν αὐτῶν, δυνάμει τίτλων ἢ ἀποδεικτικῶν, ἅτινα οὗτοι εἴτε ἀπολεσθέντα ἢ ἄλλως πως δι’ ἐγγράφων μὴ ἀποδεικνυόμενα, εὐλόγως κατὰ τὴν ἐποχὴν τῶν καταλήψεων δὲν ἠδυνήθησαν νὰ προσαγάγωσιν.

§157Δ. ΕΞΑΡΧΟΥ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ὅπως διατάξῃ τὴν ἀναθεώρησιν τῶν σχετικῶν πρωτοκόλλων τῆς καταλήψεως διαφόρων τμημάτων βοσκῶν καὶ δασῶν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου τῆς ἐπαρχίας Φλωρίνης, διότι πολλὰ ἐξ αὐτῶν ἀνήκουν εἰς τοὺς κατοίκους καὶ οὐχὶ εἰς τὰς κοινότητας αὐτὰς καθ’ ἑαυτάς. Δὲν πρόκειται βέβαια περὶ τῶν κτημάτων, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τὰς κοινότητας, καὶ περὶ τῶν ὁποίων θὰ ὁμιλήσῃ εἰδικὸς νόμος ἐσχάτως εἰσαχθεὶς εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ πρόκειται περὶ τῶν κτημάτων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τοὺς κατοίκους καὶ τῶν ὁποίων οἱ τίτλοι τὴν ἐποχὴν τῆς καταλήψεως ἐχάθησαν.

§158Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὸ ζήτημα τῶν δασῶν ὑπάρχει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Γεωργίας, τὸ ὁποῖον θέλει μεριμνήσῃ περὶ τοῦ παρουσιαζομένου ζητήματος. Ἔχω δὲ καὶ ἐγὼ ὑπ’ ὄψιν μου, ὅτι πρέπει εἴτε νὰ διατυπώσω μίαν διοικητικὴν νομολογίαν σταθερὰν εἴτε καὶ νομοθετικὸν μέτρον νὰ ὑποβάλω δι’ αὐτό. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν βοσκῶν, ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ βοσκῶν ἐθνικῶν, θὰ ἔλεγον, ὅτι τοῦτο λύεται διὰ τοῦ νομοθετικοῦ μέτρου, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη, ἀλλ’ ὑποθέτω, ὅτι αἱ βοσκαὶ αὐταὶ ἀνήκουν εἰς τὰς κοινότητας.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Θεοδωρίδης ἐπερωτᾷ διὰ τὰ ἑξῆς: Προκειμένου νὰ ἐξετασθῇ κατὰ πόσον ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ἐτήρησε τὰς ὑποχρεώσεις της ἀπέναντι τῶν ὑπαλλήλων τῆς συγχωνευθείσης Τραπέζης Κρήτης καὶ κατὰ πόσον ὑπῆρξε δικαία ἡ περὶ αὐτῶν ἀπόφασίς της παρακαλῶ, ὅπως συγχρόνως μὲ τὴν κατάθεσιν τῶν σχετικῶν μὲ τὴν συγχώνευσιν τῶν Τραπεζῶν Ἐθνικῆς καὶ Κρητικῆς ἐγγράφων, κατατεθῇ καὶ πίναξ τοῦ προσωπικοῦ τῆς Τραπέζης Κρήτης ἐμφαῖνον τοὺς βαθμούς, τοὺς ὁποίους κατεῖχον ἐν τῇ Τραπέζῃ Κρήτης καὶ βαθμοὺς, μὲ τοὺς ὁποίους ἀφομοιώθησαν ἐν τῇ Ἐθνικῇ Τραπέζῃ. Νὰ δοθῶσιν δὲ ἐξηγήσεις αʹ) διὰ τίνα λόγον ὁλόκληρον τάξιν ὑπαλλήλων τῆς Τραπέζης Κρήτης ὑπεβίβασεν ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα κατὰ δύο βαθμούς. βʹ) Διὰ τίνα λόγον, ἐνῷ ἀπὸ τῆς 1ης Ἰουλίου 1919 ὑπεγράφη ἡ σύμβασις τῆς συγχωνεύσεως καὶ αὐτοδικαίως οἱ ὑπάλληλοι τῆς Τραπέζης Κρήτης ἐθεωροῦντο ὑπάλληλοι τῆς Ἐθνικῆς, ἐν τούτοις ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ἀνεγνώρισεν αὐτοὺς μὴ ἀπὸ 1ης Σεπτεμβρίου 1919 καὶ ἀφ’ οὗ πρὸ τούτου καὶ κατὰ τὸ δίμηνον διάστημα 1ης Ἰουλίου–1ης Σεπτεμβρίου ἐνήργησε προαγωγὰς τῶν ὑπαλλήλων της οὕτως ὥστε καὶ ἐν τῷ μειωμένῳ βαθμῷ ἐν τῷ ὁποίῳ κατετάχθησαν οἱ ὑπάλληλοι τῆς Τραπέζης Κρήτης, νὰ τεθῶσιν εἰς τὸ ἀριστερὸν ὅλων τῶν ἰσοβάθμων συναδέλφων των καὶ γʹ) διὰ τίνα λόγον χάνουν οἱ ὑπάλληλοι τῆς Τραπέζης Κρήτης τὴν ἀρχαιότητα τῶν βαθμῶν, ὃν κατέχουν ἐν τῇ Τραπέζῃ ταύτῃ;

§160Ε. ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ. Ἔγγραφα ἐζήτησα κ. Πρόεδρε, τὰ ὁποῖα θὰ κατατεθῶσι.

§161Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐθν. Οἰκονομίας). Καταθέτω τὰ ἔγγραφα ταῦτα κ. Πρόεδρε.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Μπασιᾶς παρακαλεῖ ὅπως διαταχθῇ ἡ ἀπόλυσις τῶν ἀπαλλαγέντων κληρωτῶν διὰ λόγους οἰκογενειακῆς καταστάσεως τοῦ 1916, οἵτινες ἔδει νὰ ὑπηρετήσωσι μόνον τρεῖς μῆνας καὶ ὑπηρετοῦσι ἔκτοτε, ἐπίσης δίκαιον εἶναι νὰ ἐπιστραφῇ αὐτοῖς καὶ τὸ ἀντισήκωμα, οὗ σκοπὸς εἶναι ἡ ἐξαγορὰ τῆς πέραν τοῦ τριμήνου ὑπηρεσίας, εἰς ἣν ὡς κληρωτοὶ θὰ ὑπεχρεοῦντο, ἀφοῦ ἤδη ἐξέτισαν ὁλόκληρον τὴν ὑπηρεσίαν κληρωτοῦ καὶ πέραν καὶ ἑπομένως τὸ ὑποβληθὲν ἀντισήκωμα οὐδὲν ἀπολύτως ἐξυπηρέτησε καὶ δικαιοῦνται νὰ ζητήσωσι τὴν ἐπιστροφὴν αὐτοῦ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀρχῶν τοῦ Ρωμαϊκοῦ Δικαίου.

§163Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Πρόκειται περὶ ἁπλῆς συστάσεως πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§164Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Μετὰ τὴν ἀπόλυσιν τῆς σειρᾶς τοῦ 1914 ἔρχεται ἡ σειρὰ τοῦ 1915 καὶ εἶτα τοῦ 1916, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπάγονται οἱ περὶ ὧν ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. βουλευτοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἀντισηκώματα ταῦτα ἐπεστράφησαν εἰς ὅσους νομίμως τὰ ἐζήτησαν.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραϊσκάκης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως μεριμνήσῃ διὰ τὴν ἐπιδιόρθωσιν τῆς δημοσίας ὁδοῦ Τρικκάλων–Πόρτας–Κουτσάγων–Βιτίτσης μέχρι τοῦ νομοῦ Ἄρτης, διανοίγων διαπλάτυνσιν τῆς ὁδοῦ.

§166Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω μόνον διὰ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν σύστασίν μου ταύτην καθ’ ὅσον ἡ ὁδὸς αὕτη λύει τὸ ζήτημα ὄχι μόνον τῆς κατασκευῆς δύο μεγάλων ὁδῶν ἀλλὰ καὶ τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας μεταξὺ τῆς Ἀνατολικῆς καὶ τῆς Δυτικῆς Ἑλλάδος. Μάλιστα μία τῶν Κυβερνήσεων τῶν παλαιῶν, εἶχε λάβει ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς ὁδοῦ ταύτης, ἀλλὰ δέον ἐν τῇ ἀντιλήψει τῆς κατασκευῆς τῶν ὁδῶν νὰ μὴ εἴμεθα πολὺ ἀπαιτητικοί, ἀλλὰ νὰ εἴμεθα πρὸ παντὸς πρακτικοί, λαμβανομένου δὲ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ὁδὸς αὕτη διὰ νὰ γίνῃ ἁμαξιτὴ θὰ ἀπαιτήσῃ πολλῶν ἑκατομμυρίων δαπάνην, θὰ παρακαλέσω ὅπως εἰ δυνατὸν προβῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἀναγραφὴν πιστώσεως ὅπως δοθῇ ποσόν τι τὸ ὁποῖον νὰ ἐπαρκέσῃ διὰ τὰ πρόχειρα ἔργα καὶ νὰ περιορισθῇ ἡ ἐπισκευὴ καὶ διαπλάτυνσις τῆς ὁδοῦ εἰς τὰ ἀπόκρημνα σημεῖα καὶ ἡ κατασκευὴ προχείρων ξυλίνων γεφυρῶν. Οὕτω θέλομεν ἐπιτύχει διὰ μικρᾶς δαπάνης νὰ ἀποκτήσωμεν μίαν χρήσιμον ὁδὸν καὶ νὰ ἐξαγάγωμεν πλέον τοὺς πληθυσμοὺς ἐκείνους τῶν κινδύνων τοὺς ὁποίους διατρέχουν καὶ τοῦ ἀποκλεισμοῦ ἐν ὥρᾳ χειμῶνος μὲ τὰ πεδινὰ μέρη. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἀναγνωρίσῃ τὸ δίκαιον τῆς συστάσεώς μου καὶ ὅτι θὰ εἴδωμεν μετ’ οὐ πολὺ τὴν ἔναρξιν τῶν προχείρων ἐπισκευῶν.

§167Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω μετὰ τοῦ κ. συναδέλφου τὸν κ. Ὑπουργὸν ἵνα διατάξῃ τὴν ἔναρξιν τῶν ἔργων τῆς ὁδοῦ ταύτης καὶ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἓν μέρος αὐτῆς περατωθὲν πρό τινος ἀμέσως μὲ τὰς πρώτας βροχὰς κατεστράφη.

§168Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἤκουσα μετὰ προσοχῆς τὰς συστάσεις τῶν κ. κ. βουλευτῶν καὶ θέλω μεριμνήσῃ ὅπως ἐπέλθῃ ἡ δυνατὴ θεραπεία τῆς παρουσιαζομένης ταύτης ἀνάγκης τῆς συγκοινωνίας.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὅπως λάβῃ μέριμναν καὶ διαταχθῇ ἡ ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ ἀπόλυσις τῶν μαθητῶν τῆς Ἐμπορικῆς Σχολῆς.

§170Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐπὶ τοῦ παρόντος τοῦτο δὲν εἶναι δυνατόν.

§171Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Πρόκειται περὶ ὀλίγων, καὶ παρακαλῶ ὅπως λάβητε ἓν μέτρον ὑπὲρ αὐτῶν.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Χ. Πλουμιδάκης, Κ. Μητσοτάκης, Γ. Μυλωνογιάννης, Α. Κριάρης, Ε. Θεοδωρίδης καὶ Ι. Λεκανίδης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ὑγειονομίας τοῦ στρατοῦ ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον δὲν ἐμονιμοποίησε καὶ δὲν προήγαγε τὸν στρατιωτικὸν ἰατρὸν Σταμάτιον Κανελλῆν ὅστις ἀπὸ τοῦ 1913 ὑπηρετεῖ ὡς τοιοῦτος καὶ εἶναι ἐκ τῶν πρώτων προσχωρησάντων εἰς τὸ Ἐθνικὸν Κίνημα συνάμα δὲ ἐκακοποιήθη καὶ αὐτὸς καὶ ἡ οἰκογένειά του ὑπὸ τῶν ἐπιστράτων.

§173Ι. ΑΘΑΝΑΣΑΚΗΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγειονομίας). Ὁ περὶ οὗ πρόκειται Σταμάτιος Κανελλῆς τὸ 1913 ἦτο ὑπίατρος ἔκτοτε δὲ προήχθη εἰς ἰατρὸν, εἰς δὲ τοὺς τελευταίους κυρωθέντας πίνακας δὲν περιλαμβάνεται μεταξὺ τῶν προακτέων. Δὲν ἐμονιμοποιήθη δέ, διότι δὲν ὑπεβλήθη πρότασις μονιμοποιήσεως αὐτοῦ. Ἀλλὰ καὶ ἂν ὑπεβάλλετο τοιαύτη πρότασις, αὕτη θὰ προσέκοπτεν εἰς τὸ ὅτι ἰατροὶ ὑπάρχουν ὑπεράριθμοι, δηλαδὴ ἔχοντες τὸν βαθμὸν τοῦ ἰατροῦ, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὁ ὑπίατρος οὗτος εἶναι ἤδη μεγάλης ἡλικίας.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ αὐτοὶ κύριοι βουλευταὶ παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν διὰ τίνα λόγον δὲν ηὐξήθη διὰ τῆς προσθήκης τῶν νομίμων προσαυξήσεων ἡ μισθοδοσία τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ τῆς φαρμακευτικῆς ὑπηρεσίας τοῦ στρατοῦ Ἀναστασίου Μπουρνιᾶ ὅστις ὑπηρετεῖ ἤδη εἰς τὸν στρατὸν ὡς μόνιμος ἀνθυπασπιστὴς τοῦ φαρμακευτικοῦ κλάδου ἀπὸ 1ης Φεβρουαρίου 1911 κατὰ δὲ τοὺς νόμους 915 καὶ ΓΨΠΑʹ πάντες οἱ μόνιμοι ἀνθυπασπισταί, οἱ συμπληρώσαντες τετραετῆ ὑπηρεσίαν εἰς τὸν αὐτὸν βαθμὸν δικαιοῦνται 20δράχμου προσαυξήσεως μετὰ τὴν συμπλήρωσιν ἑκάστης τετραετοῦς ὑπηρεσίας, καὶ διατὶ οὗτος μόνον ἐκ τῶν 63 μονιμοποιηθέντων ἀνθυπασπιστῶν τῆς Φαρμακευτικῆς ἔμεινε στάσιμος.

§175Ι. ΑΘΑΝΑΣΑΚΗΣ (Ὑφυπουργὸς τῆς Ὑγειονομίας). Αὐτὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προαχθῇ.

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Πέγιος, Θ. Χατζηδημητρίου καὶ Χασὰν Μεχμὲτ παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως εὐαρεστούμενος διατάξῃ τὴν κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ Ἐδέσσης–Σουμπόσκου τῆς Ὑποδιοικήσεως Ἐνωτίας, ἵνα εὐχερέστερον καὶ ἀκοπώτερον ἐκτελεῖται ἡ συγκοινωνία καὶ ἐξυπηρετῶνται αἱ ἀνάγκαι τοῦ ἐμπορίου μεταξὺ τῶν ἀνωτέρω δύο κέντρων, ἀφοῦ ἄλλως τε καὶ ἡ ἀπόστασις εἶναι μικρὰ καὶ οἱ κάτοικοι προθύμως προσφέρονται νὰ συμβάλωσι διὰ τῆς προσωπικῆς των ἐργασίας.

§177Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Θέλει ληφθῆ πρόνοια ὅπως ἐπιτευχθῇ ἡ συνιστωμένη κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ ταύτης.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Λεκανίδης Κ. Μητσοτάκης, Χ. Πλουμιδάκης, Γ. Μυλωνογιάννης, Ε. Θεοδωρίδης καὶ Α. Κριάρης ἐπερωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἐὰν ἡ σειρὰ ἀρχαιότητος τῶν κατὰ τὸν Μάϊον τοῦ 1918 μονιμοποιηθέντων ἀνθυπολοχαγῶν ἐκανονίσθη συμφώνως ταῖς διατάξεσιν τοῦ νόμου 1226 τῆς 27ης Μαρτίου 1918 τροποποιοῦντος τὸ ἀπὸ 16 Δεκεμβρίου 1917 Βασιλικὸν Διάταγμα περὶ μονιμοποιήσεως ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν καὶ Ἀνθυπασπιστῶν, ἐν καταφατικῇ δὲ περιπτώσει παρακαλοῦσιν καὶ αὖθις τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως τοὺς πληροφορήσῃ πῶς ὁ ἀνθυπολοχαγὸς τοῦ Πεζικοῦ Ἀναγνωστάκης Φραντζῆς ἐτέθη εἰς τὸ ἀριστερὸν τῶν κατὰ τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1917 ἐξελθόντων ἐκ τοῦ Οὐλαμοῦ Ἀνθυπολοχαγῶν, ἀφοῦ ἐμονιμοποιήθησαν τὴν αὐτὴν ἡμέραν καὶ ἀφοῦ τὸ σύνολον τῆς ὑπηρεσίας αὐτοῦ ἐν τῷ Στρατεύματι ὡς Ἀνθυπασπιστοῦ καὶ Ἀνθυπολοχαγοῦ ὑπερβαίνει τὸ σύνολον τῆς ὑπηρεσίας τῶν ὡς εἴρηται Ἀνθυπολοχαγῶν κατὰ 4 περίπου μῆνας, ὁ δὲ ὡς εἴρηται νόμος 1226 διὰ τοῦ ἄρθρου 2 τροποποιοῦντος τὸ ἄρθρον 4 τοῦ ὡς εἴρηται Β. Διατάγματος ῥητῶς ὁρίζει ὅτι «ἡ μεταξὺ τῶν μονιμοποιηθησομένων Ἀξιωματικῶν καὶ Ἀνθυπασπιστῶν σειρὰ ἀρχαιότητος κανονισθήσεται ἐκ τοῦ συνόλου τῆς ὑπηρεσίας αὐτῶν ἐν τῷ Στρατεύματι ἐν τοῖς βαθμοῖς τούτοις», δῆλον ὅτι τοῦ Ἀνθυπασπιστοῦ καὶ Ἀξιωματικοῦ. Ὑπηρέτησεν δὲ εἰς τὰ ἐπικινδυνωδέστερα μέρη τοῦ Μετώπου, ἤτοι Μακεδονίαν, Ρωσσίαν, Ρουμανίαν, καὶ νῦν εἰς τὴν Μ. Ἀσίαν, προαχθεὶς εἰς ἀμφοτέρους τοὺς βαθμοὺς Ἀνθυπασπιστοῦ καὶ Ἀνθυπολοχαγοῦ διὰ διακεκριμένας πράξεις αὐτοῦ εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης.

§179Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἡ ἀρχαιότης κανονίζεται ἐνταῦθα συμφώνως πρὸς τὸν χρόνον τῆς ὑπηρεσίας καὶ τοῦ βαθμοῦ τὸν ὁποῖον φέρει. Ὁ ἀνθυπολοχαγὸς αὐτὸς μετέβη εἰς τὸ ἀριστερὸν τῶν ἐξελθόντων τὸ 1917 ἐκ τοῦ οὐλαμοῦ ἀνθυπολοχαγῶν διότι εἶχεν ὑπηρεσίαν ὀλιγοτέραν κατὰ ἓν ἔτος, καί τινας μῆνας.

§180Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Εἰς τὸν ἀνθυπολοχαγὸν αὐτὸν συνέβη τὸ ἑξῆς: ὡς ἐνθυμεῖσθε εἶχεν ἀποφασισθῇ νὰ ἐξέλθωσιν ἐκ τοῦ οὐλαμοῦ ἀνθυπασπισταί, αὐτὸς ἐν τῷ μεταξὺ ἀνδραγαθήσας εἰς τὸ μέτωπον ἔλαβε τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ ὡς ἀνδραγαθήσας καὶ ἐπειδὴ ἐκ τοῦ οὐλαμοῦ θὰ ἐξήρχετο ὡς ἦτο καθωρισμένον ἀνθυπασπιστὴς ἐθεώρησε περιττὸν νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν σχολήν. Κατόπιν οἱ ἐξελθόντες τῆς σχολῆς ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς Διατάγματος ὠνομάσθησαν ἀνθυπολοχαγοί. Οὕτω δὲ ἐκεῖνοι μὲν οἱ ὁποῖοι ἐπρόκειτο νὰ ἐξέλθωσι τῆς σχολῆς ὡς ἀνθυπασπισταὶ, ἐξῆλθον ἀνθυπολοχαγοὶ καὶ χωρὶς νὰ ἔχουν ἀνδραγαθήσῃ, αὐτὸς δὲ ὁ ὁποῖος ἠνδραγάθησεν παρέμεινεν ἀνθυπασπιστὴς καὶ μόνον ὅταν ἠνδραγάθησεν ἐκ δευτέρου προήχθη εἰς ἀνθυπολοχαγόν, ἐδέησε δηλαδὴ ἐκ δευτέρου νὰ ἀνδραγαθήσῃ διὰ νὰ λάβῃ τὸν βαθμὸν τὸν ὁποῖον οἱ συμμαθηταί του εἶχον ἀποκτήσει χωρὶς νὰ ἀνδραγαθήσουν, ἀλλὰ καὶ παραμένοντες εἰς τὸ σχολεῖον.

§181Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὸ ὅτι ἔκαμεν ὅσα ἀνεφέρατε εἶναι γνωστὸν καὶ διὰ τοῦτο ἔλαβε τοὺς βαθμούς του.

§182Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Λέγω ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀρχαιότητά του, ἀφοῦ οἱ συμμαθηταί του ἐξῆλθον ὡς ἀνθυπολοχαγοί, ὅτι ἔπρεπε καὶ αὐτὸς ὁ ἀνδραγαθήσας νὰ μὴ ἔλθῃ μὲ τὸν αὐτὸν βαθμὸν εἰς τὸ ἀριστερὸν τῶν συμμαθητῶν του.

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γερμανὸς συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης τὴν ἀπόλυτον ἀνάγκην τῆς ἱδρύσεως Πρωτοδικείου ἐν Πολυγύρῳ τῆς Χαλκιδικῆς, ὁποῖον ὑπῆρχε καὶ ἐπὶ Τουρκοκρατίας αὐτόθι. Σήμερον οἱ κάτοικοι ἀναγκάζονται νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Θεσσαλονίκην εἴτε διὰ τὰς ἰδίας των ὑποθέσεις, εἴτε ὡς μάρτυρες καὶ διὰ τὴν παραμικροτέραν ὑπόθεσιν, διανύοντες δρόμον πολλῶν ἡμερῶν, ἐγκαταλείποντες τὰς ἐργασίας των καὶ ἐξοδεύοντες καὶ ἑκατοντάδας δραχμῶν, τὰς ὁποίας αὐτοὶ γνωρίζουσι μετὰ πόσης δυσκολίας ἐξοικονομοῦσιν.

§184Ν. ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὴν ἀναφορὰν τῆς ἐπαρχίας ἀποτελουμένης ἀπὸ 60,000 κατοίκων καὶ εἰσφερούσης ἀρκετὰ ποσὰ εἰς τὸ Δημόσιον, καὶ νὰ προικίσῃ αὐτὴν διὰ Πρωτοδικείου. Ἐπὶ τουρκοκρατίας ὑπῆρχε καὶ εἰς Πολύγυρον τῆς Χαλκιδικῆς Πρωτοδικεῖον καὶ πλὴν αὐτοῦ ὑπῆρχεν καὶ ἕτερον δικαστήριον. Σήμερον μὴ ὑπάρχοντος εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν δικαστηρίου, λόγῳ τῆς ἐλλείψεως συγκοινωνίας, δὲν δύνανται νὰ συγκοινωνήσωσι μετὰ τῆς Θεσσαλονίκης καὶ διὰ τοῦτο ἀφίνουσιν ὅλας τὰς ὑποθέσεις των νὰ χάνωνται. Γίνονται καταπατήσεις οἰκοπέδων, γίνονται ἀδικήματα καὶ οἱ ἄνθρωποι δὲν ἀποφασίζουσιν οὔτε ἀγωγὴν νὰ ἐγείρωσιν οὔτε μηνύσεις ἕνεκα τῶν δυσχερειῶν τῆς συγκοινωνίας. Διὰ τοῦτο, ἴσως ἄλλαι τινὲς ἐλλείψεις δὲν εἶναι δυνατὸν ἐπὶ τοῦ παρόντος νὰ διορθωθῶσιν, ἀλλ’ ἡ ἔλλειψις τοῦ Πρωτοδικείου εἶναι ἐκ τῶν σπουδαιοτάτων καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ μεριμνήσῃ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου, μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι θὰ παράσχῃ σπουδαιοτάτην ὑπηρεσίαν εἰς τὸν τόπον καὶ θὰ προκαλέσῃ τὴν εὐγνωμοσύνην του.

§185Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἀναγνωρίζω τὰς ὑπαρχούσας δυσχερείας, ἀλλὰ δέον ν’ ἀναγνωρισθῇ ἐπίσης, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν, λόγῳ τῶν δυσχερειῶν αὐτῶν, νὰ ἱδρύεται εἰς ἑκάστην πρωτεύουσαν καὶ Πρωτοδικεῖον. Τὸ θέμα εὑρίσκεται ὑπὸ μελέτην.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γ. Καλδῆς, Α. Παπαγεωργίου καὶ Γ. Σιφναῖος λέγουσι τὰ ἑξῆς: Αἱ κοινότητες Κονδιᾶ καὶ Τσιμανδριῶν τῆς νήσου Λήμνου, εἶχον ἀπὸ ἀμνημονεύτων χρόνων εἰς τὴν κατοχὴν καὶ κυριότητά των γήπεδα καὶ βοσκοτόπους, τὰ ὁποῖα διεχειρίζοντο αἱ ἐκκλησιαστικαὶ ἐπιτροπαί. Τὸ Τουρκικὸν Δημόσιον ἀνεγνώριζε πάντοτε τὰ δικαιώματα ταῦτα τῶν κοινοτήτων καὶ οὐδέποτε ἤγειρεν ἀξιώσεις ἐπ’ αὐτῶν. Τὸ Ἑλληνικὸν ὅμως Δημόσιον ὡς διάδοχον τοῦ Τουρκικοῦ, δὲν δικαιοῦται νὰ διεκδικήσῃ δικαιώματα περισσότερα τῶν ὅσων εἶχε τὸ Τουρκικὸν Κράτος, ἀφῄρεσεν αὐθαιρέτως ἀπὸ τὰς δικαιούχους κοινότητας καὶ κατέλαβε τὰ ἐν λόγῳ γήπεδα καὶ βοσκοτόπους. Παρόμοιόν τι συνέβη καὶ εἰς τὴν κοινότητα Πέτρας τῆς Λέσβου, ἀπὸ τὴν ὁποίαν τὸ Δημόσιον ἥρπασεν ἓν μέρος κοινοτικοῦ καταστήματος, τὸ ὁποῖον χρησιμοποιεῖ ὡς τελωνεῖον, καὶ διὰ τὸ ὁποῖον ἡ Τουρκικὴ Κυβέρνησις ἐπλήρωνεν ἐνοίκιον εἰς τὴν κοινότητα. Αἱ ἐνδιαφερόμεναι κοινότητες δὲν ἔπαυσαν διαμαρτυρόμεναι διὰ τὰς αὐθαιρέτους καὶ ἀδίκους ταύτας ἐνεργείας τοῦ Δημοσίου. Παρῆλθον ὅμως πέντε ὁλόκληρα ἔτη καὶ ὅμως τὰ ζητήματά των μένουν ἄλυτα καὶ ὑπὸ μελέτην. Παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ δηλώσῃ πρὸς τὴν Βουλήν: 1) Ἂν σκέπτεται ν’ ἀποδώσῃ τὰ ἐν λόγῳ κτήματα εἰς τὰς δικαιούχους κοινότητας καὶ 2) ἂν δὲν νομίζῃ ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ τροποποιηθῇ τὸ ἰσχῦον σύστημα τῆς διαδικασίας, ὥστε νὰ μὴ διαιωνίζωνται αἱ τοιούτου εἴδους ὑποθέσεις.

§187Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα τοῦτο.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας παρακαλεῖται νὰ φροντίσῃ ὅπως ἡ ἀλληλογραφία φθάνῃ τὸ ταχύτερον εἰς τὴν Γαλλίαν.

§189Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι σύστασις, τὴν ὁποίαν ἀπευθύνω εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας. Τέσσαρες ἡμέραι μόνον ἀπαιτοῦνται διὰ τὴν ἀτμοπλοϊκὴν συγκοινωνίαν μετὰ τῆς Γαλλίας, καὶ ἐντὸς 8 ἢ 10 ἡμερῶν ἔπρεπε νὰ ἔχουν ἀπάντησιν αἱ ἐπιστολαί. Ἐν τούτοις ἀπαιτοῦνται 15 ἡμέραι. Ἐπίσης καὶ τὰ τηλεγραφήματα τὰ διαβιβαζόμενα διὰ τῆς Ἀγγλικῆς Ἑταιρείας, βεβαίως ἀπαιτοῦσι τοὐλάχιστον 4 ἡμέρας. Παρακαλεῖται λοιπὸν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅπως ἐρευνήσῃ τοὺς λόγους τῆς βραδύτητος ταύτης, ἥτις δὲν δικαιολογεῖται οὔτε ἐκ τῆς συγκοινωνίας οὔτε ἐκ τῆς λογοκρισίας, ἥτις κατηργήθη, καὶ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, ὅπως ἐπαναληφθῇ ἡ ὁμαλὴ ὡς ἄλλοτε λειτουργία.

§190Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὡς γνωστόν, ὑπάρχει κατὰ δεκαήμερον ἀτμοπλοϊκὴ συγκοινωνία, ἀλλὰ δυστυχῶς, ἀνωμαλίαι, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν οὐχὶ εἰς τὴν ἰδικήν μας ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλ’ εἰς ξένας ταχυδρομικὰς ὑπηρεσίας, ἐπιφέρουν καθυστερήσεις. Τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ διὰ τὰ τηλεγραφήματα. Τὰ τηλεγραφήματα καθυστεροῦν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἕνεκα ἀνωμαλίας τῶν τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν μετὰ τῆς Εὐρώπης ἀλληλογραφίαν σκεπτόμεθα νὰ ἐγκαινιάσωμεν διὰ μέσου Πρίντεζι τακτικωτέραν συγκοινωνίαν. Ἀκόμη δὲν κατελήξαμεν εἰς ἀπόφασιν, ἀλλὰ μελετῶμεν τὸ ζήτημα, διότι ἡ διὰ Μασσαλίας ὁδὸς εἶναι πολὺ βραδεῖα.

§191Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ὁμολογουμένως τὰ πράγματα ἔχουν ὅπως τὰ εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, δηλαδὴ ἡ καθυστέρησις προέρχεται ἀπὸ τὰ ξένα γραφεῖα. Θὰ τὸν παρεκάλουν ἀκριβῶς νὰ ἐνεργήσῃ εἰς τὰ ξένα γραφεῖα καὶ ἐπέλθῃ ἡ θεραπεία τοῦ κακοῦ.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως παρακαλεῖται ὅπως ὑποβάλῃ καὶ ἐπιδιώξῃ τὴν ψήφισιν νομοσχεδίου ὑπὲρ τῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν τῶν τελευταίων πολέμων, ὅπως προτιμῶνται εἰς τὰς διαφόρους θέσεις.

§193Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Πρόκειται περὶ συστάσεως γενικωτέρου κοινωνικοῦ ἐνδιαφέροντος. Τὸ θέμα ὁμολογῶ ὅτι εἶναι πολλῆς προσοχῆς ἄξιον, καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ μελετήσῃ.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος παρακαλεῖται νὰ εἰσαγάγῃ νομοσχέδιον «περὶ βελτιώσεως τοῦ Σώματος τῆς Στρατολογίας».

§195Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἐγὼ δὲν εἶμαι ἁρμόδιος νὰ εἰσαγάγω τοιοῦτο νομοσχέδιον, διότι δὲν εἶμαι Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐκεῖνο μόνον τὸ ὁποῖον θὰ ἠδυνάμην νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν εἶναι ὅτι κατὰ τὰς ἀντιλήψεις μου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῇ μονομερὴς μέριμνα περὶ τῆς βελτιώσεως τῆς θέσεως ἑνὸς καὶ μόνον Σώματος Στρατοῦ.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Μ. Παπαμιχελάκης καὶ Μ. Βολουδάκης παρακαλοῦσιν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας ὅπως οἱ τελειόφοιτοι τῆς Ἰατρικῆς Σχολῆς τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου, οἱ ὑπηρετήσαντες εἰς δύο τοὐλάχιστον ἐπιστρατεύσεις, θεωρηθῶσιν ὡς εὐδοκίμως ὑποστάντες τὴν 3ην καὶ 4ην τμηματικὴν ἐξέτασιν, κλπ.

§197Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Δὲν ἐπιτρέπει ὁ νόμος τοιαύτην σύμπτηξιν.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαζαχαρίου παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ συμπληρώσῃ τὴν ἐπισκευὴν τῶν ἁμαξιτῶν ὁδῶν καὶ τὸ σύμπλεγμα τῆς τηλεφωνικῆς συγκοινωνίας μεταξὺ τῶν μεγαλυτέρων κέντρων τοῦ νομοῦ Θεσσαλονίκης.

§199Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Κύριε, Πρόεδρε, πρὸ ἡμερῶν παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ λάβῃ μέτρα, ὥστε νὰ συμπληρωθῇ ἡ ἐπισκευὴ τῶν ἁμαξιτῶν ὁδῶν καὶ τὸ σύμπλεγμα τῆς τηλεφωνικῆς συγκοινωνίας μεταξὺ τῶν μεγαλυτέρων κέντρων τοῦ νομοῦ Θεσσαλονίκης. Δυστυχῶς κατὰ τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας ἔλαβον ἐκεῖθεν, οἱ ἁρμόδιοι ὑπάλληλοι μετέθησαν κατ’ ἐπανάληψιν καὶ ἔκαμαν τὸν περίπατόν των εἰς ἓν τῶν χωρίων ὅπου ἐπρόκειτο νὰ γίνουν αἱ συνδέσεις αὗται, ἐν τούτοις οὐδὲν ἔπραξαν μέχρι τοῦδε. Ἤθελον λοιπὸν παρακαλέσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως αὐστηρότερον διατάξῃ τοὺς ὑπαλλήλους νὰ κάμουν τὰ καθήκοντά των, νὰ μὴ ὑποβάλλουν τὸ κράτος εἰς δαπάνας ὁδοιπορικῶν καὶ νὰ ἐκτελοῦν τὰ ἔργα, διὰ τὰ ὁποῖα στέλλονται. Ἐκάλεσαν τὸν Πρόεδρον τῆς Κοινότητος καὶ τὸν ὑπεχρέωσαν νὰ στείλῃ ἐργάτας νὰ τοὺς ἀνοίξῃ τὸν δρόμον διὰ νὰ πηγαίνουν μὲ τὸ αὐτοκίνητον μιᾶς ὥρας δρόμον, διὰ νὰ ἴδουν τὴν γραμμήν. Ἐννοεῖται ὅτι οἱ ἄνθρωποι ἐπειδὴ ἔχουν ἀνάγκην, χωρὶς νὰ ἔχουν ὑποχρέωσιν ἔστειλαν ἀνθρώπους καὶ ἤνοιξαν τὸν δρόμον, ἐπειδὴ ὅμως οὗτος ἦτο πολὺ χαλασμένος ἐπανῆλθον εἰς τὴν πρωτεύουσαν. Δὲν δύναμαι ὅμως παρὰ νὰ εὐχαριστήσω τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον πάντοτε διατάσσει. Ἠρώτησα τὶ ἔγεινε διὰ τὴν γραμμὴν Λαγκαδᾶ–Χαλκιδικῆς καὶ μοῦ εἶπον ὅτι ἦτο προτιμώτερον νὰ μὴ γίνῃ ἡ γραμμή. Ἐνῷ εἶχεν ἀποφασισθῇ νὰ γίνῃ ἡ ἄλλη γραμμὴ καὶ δὲν ἔμενε παρὰ ἐλάχιστον τμῆμα, ὁ κ. ἐπιθεωρητὴς ἐπρότεινε νὰ γίνῃ ἡ ἄλλη γραμμή, ἡ ὁποία εἶναι τρεῖς ὧρες καὶ δὲν ὑπάρχει οὔτε στῦλος οὔτε σύρματα, ἐνῷ εἰς τὴν ἄλλην γραμμὴν καὶ σύρματα ὑπάρχουν καὶ στῦλοι. Μετὰ ταῦτα δίδεται διαταγὴ νὰ γίνῃ ἕνωσις τῶν γραμμῶν, ὥστε νὰ δώσωμεν καὶ εἰς τὸ κέντρον ἐκεῖνο τοῦ νομοῦ Θεσσαλονίκης μίαν συγκοινωνίαν, ἡ ὁποία εἶναι ἀναγκαιοτάτη, διότι ὡς εἶπον προτήτερα, τὸ μέρος τοῦτο εἶναι κέντρον 50 χωρίων, τὰ ὁποῖα δυστυχῶς δὲν ἔχουν καμμίαν συγκοινωνίαν, δὲν ἔχουν δὲ ἀγροτικοὺς διανομεῖς ἀρκετούς, ὥστε νὰ ἐξυπηρετῶνται τοὐλάχιστον δι’ αὐτῶν, καὶ εὑρίσκονται εἰς τὴν ἀνάγκην πολλάκις διὰ μίαν ἐπιστολὴν νὰ πηγαίνουν στὸ Λαγκαδᾶ. Εἰς τὸ χωρίον Ἅγιος Νικόλαος οἱ ἄνθρωποι ἐπροθυμοποιήθησαν νὰ παράσχουν καὶ τοὺς στύλους καὶ κατ’ ἐπανάληψιν ἐδόθησαν διαταγαί, ἀλλὰ δὲν ἔγινε οὐδεμία ἐργασία ἐξ ὅσων διατάσσει τὸ Ὑπουργεῖον. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ ἀρκῆται νὰ ἐκδίδῃ διαταγάς, ἀλλὰ νὰ διατάξῃ τὴν ὑπηρεσίαν του νὰ ἐκτελῶνται αἱ διαταγαί του. Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῶν πρώτων Βαλκανικῶν πολέμων, αἱ στρατιωτικαὶ ὑπηρεσίαι, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἀνάγκην ἁμαξιτῆς ὁδοῦ ἀπὸ Θεσσαλονίκης μέχρι Σταυροῦ εἶχον κατασκευάσῃ διὰ μέσου τῆς πεδιάδος Λαγκαδᾶ ἁμαξιτὴν ὁδὸν καὶ τοιουτοτρόπως οἱ ἄνθρωποι εἶχον λαμπρὰς συγκοινωνίας ἁμαξιτὰς καὶ σιδηροδρομικάς. Δυστυχῶς ἀφ’ ὅτου παρέλαβε τὴν ὁδὸν αὐτὴν τὴν Ἰγνατίαν τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, οὔτε ὁ σιδηρόδρομος λειτουργεῖ, οὔτε αἱ ὁδοὶ, αἱ καταστραφεῖσαι ὑπὸ τῶν Βουλγάρων, ἐπεσκευάσθησαν. Ἐπίσης κατεστράφησαν διάφοροι μικραὶ γέφυραι καὶ τοιουτοτρόπως ὁ κόσμος στερεῖται συγκοινωνίας. Ἤθελον παρακαλέσῃ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργόν, ἀφοῦ τὸν εὐχαριστήσω δι’ ὅ,τι ἔκαμε διὰ νὰ γίνωσιν οἱ δρόμοι Λαγκαδᾶ– Θεσσαλονίκης, ἐπίσης Θεσσαλονίκης–Πολυγύρου καὶ Θεσσαλονίκης–Χαλκιδικῆς ἤθελον παρακαλέσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διατάξῃ νὰ γίνῃ μία μελέτη νὰ ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδός, καὶ τὰ περίχωρα εἶναι πολὺ εὐκολώτερα νὰ ἐξυπηρετηθοῦν διὰ τῆς ὁδοῦ ταύτης. Πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ λάβῃ μέριμναν διὰ τὴν συγκοινωνίαν τῶν μερῶν αὐτῶν, τόσον τὴν ἁμαξιτὴν ὅσον καὶ τὴν τηλεφωνικὴν, διότι ἡ ἐπαρχία Λαγκαδᾶ δίδει 10.000.000 ἐτησίως εἰς τὸ Κράτος, ὅσα δὲν δίδουν αἱ μεγαλύτεραι ἐπαρχίαι.

§200Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Δὲν ὑπάρχει τίποτε εὐκολώτερον παρὰ νὰ προσέρχεται τις εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἀραδιάζῃ ὀνόματα πόλεων καὶ χωρίων τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀνάγκην συγκοινωνίας. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπισκευὴν τῶν τηλεφωνικῶν γραμμῶν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου διεφώνησε μὲ τὸν κ. συνάδελφον ὅσον ἀφορᾷ τὴν διέλευσιν τῆς γραμμῆς Σοχοῦ. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν τὰ ἔργα αὐτά. Ἡ ὑπηρεσία ἡ ὁποία συνιστᾷ νὰ διέλθῃ τὸ τηλέφωνον ὤφειλε νὰ σεβασθῇ τὴν γνώμην τῆς ἁρμοδίας τεχνικῆς ὑπηρεσίας. Τὸ γεγονὸς εἶναι τὸ ἑξῆς ὅτι ἠγοράσαμεν ἀπὸ τοὺς Συμμάχους ὑλικὸν ὅσον ἦτο δυνατὸν νὰ ἀγοράσωμεν καὶ διετάξαμεν νὰ διατεθῇ ὁλόκληρον διὰ τὴν Μακεδονίαν, Ἐκτὸς τούτου ἐγένετο μελέτη συμπληρώσεως ἐν γένει τοῦ τηλεγραφικοῦ καὶ τηλεφωνικοῦ δικτύου τῆς Μακεδονίας, ἡ ὁποία θὰ ἀπαιτήσῃ δαπάνην 6.000.000 δραχμῶν καὶ θὰ μᾶς θέσῃ κανονικώτερον εἰς συγκοινωνίαν μὲ τὰ γείτονα κράτη. Τὸ πρόγραμμα δὲν εἶναι δυνατὸν ταχέως νὰ ἐκτελεσθῇ διὰ μιᾶς. Αὐτὰ τὰ γνωρίζει ὁ κ. συνάδελφος. Ὅσον ἀφορᾷ διὰ τὸν ἐπιθεωρητὴν ὅτι μετέβη οὗτος ἀπὸ τοῦ ἑνὸς σημείου καὶ διέταξε τοὺς κατοίκους, θέλω ἐξετάσῃ ἐὰν ἐγένετο αὐτό. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατασκευὴν τῶν ὁδῶν αὗται θὰ γίνωσι διὰ δημοπρασίας.

§201Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ὡς προχθές, καὶ σήμερον ἐκφράζω τὰς εὐχαριστίας μου καὶ πρὸς ὑμᾶς καὶ πρὸς τὴν κεντρικὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλὰ παρακαλῶ αὐστηρότερον νὰ διαταχθῶσι τὰ ὄργανα εἰς τὰς ἐπαρχίας νὰ ἐκτελῶσι τὴν διαταγὴν ταχέως.

§202Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Κάμνετε καθ’ ἡμέραν ἐπερωτήσεις.

§203Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Δικαίωμά μου εἶναι.

§204Γ. ΚΑΦΑΝΤΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ἔχετε ἀπόλυτον δικαίωμα.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Γαρουφαλιᾶς ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διὰ τίνα λόγον δὲν σπεύδει, ἵνα ὑπαγάγῃ τὰ ἐν τῷ τμήματι πεδιάδος Ἄρτης σχολεῖα τῆς κατωτέρας Ἐκπαιδεύσεως εἰς τὴν ἐκπαιδευτικὴν περιφέρειαν τοῦ νομοῦ Ἄρτης, εἰς ἣν καὶ διοικητικῶς ὑπάγεται τοῦτο, ἐφ’ ὅσον καὶ τὸ συμφέρον τῆς ὑπηρεσίας καὶ τὸ συμφέρον τῶν κατοίκων ἐπιβάλλουσι τὸ μέτρον τοῦτο καὶ δι’ ἄλλους λόγους, ἀλλὰ καὶ ἰδίᾳ λόγῳ τῆς ἀμέσου γειτνιάσεως πρὸς τὴν ἐν τῇ πόλει Ἄρτης ἕδραν τοῦ οἰκείου Ἐπιθεωρητοῦ.

§206Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Αἱ διαιρέσεις τῶν ἐκπαιδευτικῶν περιφερειῶν ἔχουσι γίνει πρὸ πολλῶν ἐτῶν, βεβαίως δὲ αἱ ἐκπαιδευτικαὶ περιφέρειαι δὲν συμπίπτουν πρὸς τὰς διοικητικὰς περιφερείας. Δὲν ὑπεβλήθη οὐδὲν παράπονον καὶ πρώτην φορὰν ἔλαβον γνῶσιν καὶ θὰ φροντίσω νὰ τὸ ἐξετάσω.

§207Α. ΓΑΡΟΥΦΑΛΛΙΑΣ. Ἐπιβάλλεται πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων.

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης συνιστᾷ εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς Στρατιωτικῶν καὶ Γεωργίας, ὅπως δώσωσιν ἀναστολὴν στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας εἰς τοὺς κληρωτοὺς τῶν ἀπογραφῶν 1919 καὶ 1920, τοὺς διανύοντας τὸ τελευταῖον ἔτος τῶν σπουδῶν των μαθητὰς τῶν Γεωπονικῶν σχολῶν τοῦ Κράτους.

§209Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Εἶναι δικαία ἡ σύστασις, διότι οἱ μαθηταὶ τῆς τελευταίας τάξεως διέκοψαν τὰ μαθήματά των.

§210Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν δύνανται ν’ ἀπολυθῶσιν.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Μπασιᾶς ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν ὁ φόρος ἐπιτηδεύματος τῶν ὑπαλλήλων τῶν Ναυτικῶν Ἑταιρειῶν, ἀνήκων εἰς τὸ Ναυτικὸν Ἀπομαχικὸν Ταμεῖον ἀπέφερεν αὐτῷ ἐτήσιον ἔσοδον 150 χιλιάδων περίπου. Ἤδη διὰ τοῦ νόμου 1604 συμπεριελήφθη καὶ ὁ φόρος οὗτος, ὡς ἔσοδον τοῦ Δημοσίου. Παρακαλεῖ ὅθεν, ὅπως οἱ ἁρμόδιοι κ. κ. Ὑπουργοὶ λάβωσι μέτρα, ἵνα τὸ προϊὸν τοῦ φόρου τούτου ἀποδοθῇ αὖθις εἰς τὸ Ν. Α. Ταμεῖον καὶ μὴ ὑποστῇ τοῦτο τὴν σοβαρὰν ταύτην μείωσιν αὐτοῦ, ἰδίᾳ νῦν ὅτε διὰ τοῦ τελευταίου νόμου περὶ Ν. Α. Ταμείου ἐπεβαρύνθη τοῦτο σοβαρῶς διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν συντάξεων.

§212Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μελετᾶται τὸ ζήτημα.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Τερζάκης παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συστήσῃ εἰς τὸ δικαστικὸν τμῆμα, ὅπως ληφθῇ ὑπ’ ὄψει ἡ ὑπ’ ἀριθ. 31)27 ἀπὸ 20 Ὀκτωβρίου ἐ. ἔ. ὑποβληθεῖσα αἴτησις τῆς Μονῆς Ἁγίων Ταξιαρχῶν τῆς Ναυπλίας περὶ εἰρηνικῆς διευθετήσεως τῆς ἀναφυείσης διαφορᾶς μεταξὺ Μονῆς καὶ Δημοσίου, διὰ τὴν θέσιν «Γαλάτσι» τῆς Παλαιᾶς Ἐπιδαύρου ἀναφυείσης ἐξ ἐσφαλμένων πληροφοριῶν καὶ συμφώνως τῇ ὑπ’ ἀριθμὸν 28613 (4 Ἰουνίου 1855) ἐγκυκλίῳ διαταγῇ τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, καθ’ ἣν δέον αἱ μεταξὺ Μονῆς καὶ Δημοσίου ἀναφυόμεναι διαφοραὶ νὰ λύωνται ὡς ἔνεστιν εἰρηνικῶς καὶ οὐχὶ δικαστικῶς, καθ’ ὅτι πάσχει τὸ αὐτὸ πρόσωπον καὶ πρὸς ἀποφυγὴν τῆς περαιτέρω δικαστικῆς ἐνεργείας μεταξὺ Μονῆς καὶ Δημοσίου.

§214Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἔχω ἐπ’ αὐτοῦ μίαν ἀπάντησιν νὰ δώσω. Φαίνεται, ὅτι ἡ Μονὴ δὲν ὑπέβαλε κανονικῶς τὴν αἴτησίν της· ὅταν τὴν ὑποβάλῃ κανονικῶς τότε θὰ φροντίσωμεν.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐπερωτᾷ τοὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Παιδείας, διατί δὲν λύουσι τῆς ἐπιτάξεως τὰ οἰκήματα Βʹ Ἑλληνικοῦ καὶ Βʹ Δημοτικοῦ σχολείου ἐν Χαλκίδι, ἀφ’ οὗ ὑπάρχουσιν οἰκήματα τοῦ δημοσίου νὰ χρησιμεύσουν εἰς τὰς στρατιωτικὰς ἐκεῖ ἀνάγκας, ἵνα κενωθῶσι τὰ κατειλημμένα ἄνω σχολεῖα καὶ διδάσκωνται οἱ μαθηταὶ ἀνελλιπῶς.

§216Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἀρκετὰ ἔτη οἱ μαθηταὶ τῶν γυμνασίων κατὰ τὰ ἐμπόλεμα ἔτη διδάσκονται ἐλλιπῶς.

§217Α. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶμαι σύμφωνος.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Τσακανίκας, παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως λάβῃ μέριμναν καὶ διατάξῃ τὰ δέοντα πρὸς ἐπισκευὴν τῆς ὁδοῦ Ἀγρινίου–Κεφαλοβρύσου, περιελθούσης εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε νὰ διακοπῇ ἡ συγκοινωνία μεγάλου τμήματος τῆς ἐπαρχίας Τριχωνίας, καθ’ ἃ οἱ κάτοικοι τηλεγραφοῦσιν.

§219Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἐδόθη διαταγή.

§220Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Ἀθρόα τηλεγραφήματα καταφθάνουσι διὰ τὴν κατάστασιν αὐτήν, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ διατάξητε τὰ δέοντα, διότι ἔχει ἐγκαταλειφθῆ ἀπὸ μακροτάτου χρόνου.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Παπαμιχελάκης παρακαλεῖ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως μεριμνήσῃ καὶ εἰσαχθῇ εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ αὐξήσεως τῆς συντάξεως, ἣν λαμβάνουσιν οἱ ὀλίγιστοι ἐπιζῶντες Κρῆτες ἀγωνισταί, καθότι ἤδη ὁπότε ἐμεγαλύνθη τὸ Κράτος, δὲν εἶναι ἀξιοπρεπές, ἵνα οἱ παλαίμαχοι οὗτοι λαμβάνουσιν 6 ἢ 8 ἢ 10 δραχμὰς μηνιαίως.

§222Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τί νὰ ἀπαντήσω, ἀφ’ οὗ εἶναι ἀπὼν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, προκειμένου μάλιστα περὶ Κρητῶν ἀγωνιστῶν;

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Κ. Ἀλαβᾶνος καὶ Κ. Καλομενόπουλος ἐπερωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὰ ἑξῆς. Ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου μέχρι τοῦ Βαλκανικοῦ πολέμου ὑφίστατο Στρατολογικὸν Γραφεῖον Κυκλάδων μὲ ἕδραν τὴν Σῦρον. Τοῦτο ἐξυπηρέτει ἄριστα τὰς στρατολογικὰς ἀνάγκας 20 χιλιάδων μαχητῶν τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς καὶ θαλάσσης. Κατὰ τοὺς Βαλκανικοὺς ὅμως πολέμους τὸ πάνσοφον ὑπὸ τὸν Δούσμανην Ἐπιτελεῖον κατήργησε τὸ γραφεῖον τοῦτο καὶ ἔσπειρεν εἰς τοὺς πέντε ἀνέμους τοὺς ἀτυχεῖς Κυκλαδίτας ὑπαγαγὼν τὰς 100 Κοινότητας τοῦ νομοῦ εἰς διάφορα στρατολογικὰ διαμερίσματα, τὰ ὁποῖα ἐξικνοῦνται μέχρι Δράμας καὶ Σερρῶν. Πρὸ τοιαύτης καταστάσεως, ἣν μὲ τόσην στενοχωρίαν ἀνέχονται οἱ Κυκλάδιοι θὰ ἦτο εὐχῆς ἔργον, ἐὰν ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς ἐλάμβανε πρόνοιαν ἱδρύσεως, ἂν ὄχι Στρατολογικοῦ Γραφείου τοὐλάχιστον παραρτήματος ἐν Σύρῳ. Ἡ παρασχεθησομένη ὑπηρεσία αὕτη ἐπὶ ζητήματος ζωτικωτάτου, κοινωφελοῦς καὶ εὐεργετικοῦ δι’ ἕνα πατριωτικώτατον τμῆμα τῆς Πατρίδος, ὅπερ παρέχει πρόθυμον τὴν συμβολήν του καθ’ ὅλους τοὺς Ἐθνικοὺς ἀγῶνας, θ’ ἀποσπάσῃ ἀμέριστον καὶ ζωηρὰν τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ Κυκλαδικοῦ λαοῦ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τῶν Φιλελευθέρων.

§224Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΣ. Νὰ ἀναβληθῇ διὰ τὴν Πέμπτην.

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραϊσκάκης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν περὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν Ἑλληνικῶν πληθυσμῶν τοῦ Πόντου.

§226Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἐπεθύμουν νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι εἶμαι διατεθειμένος νὰ δώσω πληροφορίας, ἀλλὰ ἡ κατάστασις ἀπαιτεῖ ἐχεμύθειαν, φρονῶ δὲ ὅτι θὰ ἔβλαπτεν ἐὰν ἀνεκοίνουν τὸ ζήτημα τοῦτο. Κάμνω ἔκκλησιν νὰ μὴ ἀναπτύξῃ ὁ κ. βουλευτὴς τὴν ἐπερώτησιν.

§227Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Λόγῳ τῆς σοβαρότητος τοῦ θέματος, καὶ κατόπιν τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν δύναμαι ἢ νὰ μὴ εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ἐπερωτήσεώς μου. Ὁμολογουμένως τὴν στιγμὴν ταύτην περὶ τούτου οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφιβάλλῃ, αἰσθάνομαι λύπην διότι ἤθελον νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, τὰς λέξεις ἐκείνας τὰς ὁποίας ἡ ψυχή μου μοῦ ὑπαγορεύει, δηλαδὴ νὰ ἐκφράσω μίαν εὐχὴν, τὴν ὁποίαν ὑποθέτω ὅτι πᾶς Ἕλλην θὰ ἐγκρύπτῃ βεβαίως εἰς τὰ βάθη τῆς καρδίας του. Ἀλλὰ ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ πληρεξουσίου αὑτῆς Ὑπουργοῦ δηλοῖ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ βλάβη τις εἰς τὴν ἐξέλιξιν τοῦ σοβαρωτάτου τούτου ζητήματος παραιτοῦμαι τοῦ λόγου καὶ ἐπιφυλάσσομαι ὅπως μίαν ἡμέραν ἐκφράσω τὴν εὐχὴν ταύτην καὶ ἐλπίζω ὅτι οὐ μόνον ἐγὼ ἀλλὰ καὶ ἡ Βουλὴ θὰ εὑρεθῇ μίαν ἡμέραν εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ εὑρεθῶμεν πρὸ γεγονότων τὰ ὁποῖα νὰ ἐπικροτήσωμεν καὶ εὐχαριστηθῶμεν.

§228ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαζαχαρίου καὶ ἄλλοι βουλευταὶ συνιστῶσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας, ὅπως λάβῃ μέτρα προστατεύοντα ῥιζικῶς τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Σιδηροδρόμων Μακεδονίας, οἵτινες μόνοι ἐκ τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος οὐδεμιᾶς πραγματικῆς καὶ ἐγκαίρου προστασίας ἔτυχον.

§229Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Ὅσοι ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων Κρήτης, ἔχουν συγγενεῖς μεταβάντας κατὰ τοὺς Μακεδονικοὺς ἀγῶνας εἰς τὴν Μακεδονίαν διὰ νὰ ἀγωνισθοῦν ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τῆς πατρίδος τὸν ἱερὸν ἀγῶνα, θὰ γνωρίζουν βεβαίως, ὅτι ὄργανα διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἱεροῦ ἐκείνου καθήκοντος ὑπῆρξαν ἐκ τῶν πρώτων καὶ οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι τῆς Μακεδονίας. Ἐπὶ Τουρκοκρατίας οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι Μακεδονίας ἦσαν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι μετέφερον τὰ ὅπλα, τὰ πολεμοφόδια, τὴν ἀλληλογραφίαν καὶ πᾶν ὅ,τι ἦτο ἀναγκαῖον πρὸς εὐόδωσιν τοῦ ἀγῶνος ἐκείνου, ἐναντίον τῶν αἰωνίων ἀντιπάλων μας, ἐχθρῶν μας, τῶν Βουλγάρων. Μετά τινα χρόνον ὅταν ἦλθον οἱ Βαλκανικοὶ πόλεμοι γνωρίζουν ὅλοι οἱ στρατιωτικοί, ὅτι οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι Μακεδονίας, ἐξετέλεσαν καὶ πάλιν τὰ καθήκοντά των, ἐμφορούμενοι ὑπὸ τοῦ γνωστοῦ πατριωτισμοῦ τοῦ Ἑλληνικοῦ. Κατὰ τὸ ἔτος 1915 ἡ Κυβέρνησις ἡ Ἑλληνικὴ ἐπέταξεν ὅταν ἤρχισεν ὁ μέγας πόλεμος ὁ Εὐρωπαϊκός, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐπέταξεν τοὺς σιδηροδρόμους τῆς Μακεδονίας, οἱ δὲ ὑπάλληλοι οἱ σιδηροδρομικοὶ ἐπίσης ἐπεστρατεύθησαν καὶ ὑπεχρεώθησαν νὰ μείνουν εἰς τὰς θέσεις των καὶ νὰ ὑπηρετήσουν ὑπὸ τὰς διαταγὰς τῆς στρατιωτικῆς διοικήσεως. Καὶ πάλιν τότε ἐξεπλήρωσαν τὸ καθῆκόν των καὶ οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι μετὰ μεγίστης προθυμίας, καὶ δὲν ἔχουν παρὰ πλείστας εὐχαριστήσεις ἐκ μέρους τῶν Ἑλλήνων ἀξιωματικῶν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην. Ἦλθε τὸ 1916 καὶ ὅταν ἐγένετο ἡ διαίρεσις τοῦ Κράτους καὶ ἐπῆλθον αἱ ἀνωμαλίαι ἐκεῖναι τοῦ διχασμοῦ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, τότε οἱ σιδηρόδρομοι οἱ Μακεδονικοὶ ἐπετάχθησαν ὑπὸ τῶν Συμμάχων καὶ τὴν μὲν μίαν γραμμὴν Θεσσαλονίκης–Κωνσταντινουπόλεως ἔλαβον ὑπὸ τὴν κατοχήν των οἱ Ἄγγλοι, τὰς δὲ δύο ἄλλας γραμμὰς τῶν Ἀνατολικῶν σιδηροδρόμων Θεσσαλονίκης–Σκοπίων καὶ Θεσσαλονίκης–Μοναστηρίου οἱ σύμμαχοι ἡμῶν Γάλλοι. Οἱ ὑπάλληλοι βεβαίως δὲν εἶχον καμμίαν ὑποχρέωσιν νὰ ὑπηρετήσουν ὑπὸ ξένην σημαίαν καὶ ἠδύναντο κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτὴν εὐκόλως νὰ ἀποχωρήσουν ἀφίνοντες τὴν γραμμὴν καὶ τὴν συγκοινωνίαν εἰς τὴν τύχην της. Ἀλλ’ ὡς Ἕλληνες ἐμφορούμενοι ὑπὸ μεγάλου πατριωτισμοῦ καὶ γνωρίζοντες, ὅτι αἱ ὑπηρεσίαι τὰς ὁποίας θὰ παρεῖχον εἰς τοὺς Συμμάχους, αὗται θὰ ἦσαν καὶ ὑπηρεσίαι πρὸς αὐτὴν τὴν πατρίδα των, ὅταν ὁ ἀρχιστράτηγος τῶν ἀνατολικῶν συμμαχικῶν δυνάμεων ἐν Θεσσαλονίκῃ ἐξέδωκε διαταγὴν, διὰ τῆς ὁποίας ἐδήλου πρὸς τοὺς ὑπαλλήλους καὶ διεβεβαίου αὐτοὺς, ὅτι ἂν μείνουν εἰς τὴν θέσιν των, θὰ σεβασθῇ τοὺς κανονισμοὺς καὶ τοὺς ὅρους αὐτῶν καὶ θὰ πληρώνῃ αὐτοὺς ὅπως ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, οἱ ὑπάλληλοι νομίσαντες, ὅτι πᾶσα ὑπηρεσία τὴν ὁποίαν προσέφερον εἰς τὸν συμμαχικὸν ἀγῶνα, εἶναι καὶ ὑπηρεσία εἰς αὐτὴν τὴν πατρίδα των, ἀμέμπτως ἐφρόντιζον νὰ διεξαγάγουν τὴν ὅλην σιδηροδρομικὴν ὑπηρεσίαν. Αἱ ὑπηρεσίαι τὰς ὁποίας παρέσχον εἰς τὸν συμμαχικὸν ἀγῶνα, ὅστις ἦτο βεβαίως καὶ Ἑλληνικὸς ἀγών, εἶναι πασίγνωστοι. Πρῶτον ἔκαμον συγκοινωνίαν τελείαν, ἡ ὁποία ποτὲ δὲν ὑπῆρχε, κυκλοφορία τῶν σιδηροδρόμων τελειοτάτη. Δεύτερον ἐφρόντισαν μὲ πᾶσαν θυσίαν χωρὶς νὰ φοβοῦνται οὔτε τὰς βόμβας τῶν ἐχθρικῶν ἀεροπλάνων, οὔτε τὸ πῦρ τῶν ἐχθρικῶν τηλεβόλων, διότι αἱ γραμμαὶ ἔφθανον μέχρι τῶν συνόρων τῆς Μακεδονίας πρὸς τὰ Βουλγαρικὰ σύνορα, χωρὶς νὰ λαμβάνουν ὑπ’ ὄψει αὐτοὺς τοὺς φόβους, μετέφερον δεκάδας χιλιάδων συμμαχικῶν στρατευμάτων ἀπὸ τοῦ κέντρου εἰς τὴν γραμμὴν τοῦ πυρός. Ἐπίσης δεκάδας χιλιάδων τραυματιῶν ἀπὸ τῆς ζώνης τοῦ πυρὸς εἰς τὴν πρωτεύουσαν. Ἐπίσης καὶ τροφὰς ἐπαρκεστάτας κατώρθωσαν νὰ μεταφέρουν διὰ τὸν στρατὸν εἰς τὰς γραμμὰς τοῦ πυρός. Δι’ ὅλην αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν, ὅλοι βεβαίως θὰ ἐπερίμεναν νὰ ἀκούσουν, ὅτι οἱ Ἕλληνες ὑπάλληλοι οἱ σιδηροδρομικοὶ τῆς Μακεδονίας, οἱ ὁποῖοι μετὰ τόσης αὐταπαρνήσεως ὑπηρέτησαν τὸν ἀγῶνα τὸν συμμαχικόν, θὰ ἐπερίμενεν κάθε ἕνας, ὅτι θὰ ἠμείβοντο ἐπαρκῶς διὰ τὰς ὑπηρεσίας των. Ἀτυχῶς οὐδεμία ἀμοιβὴ ἐδόθη εἰς τοὺς ὑπαλλήλους δι’ ὅλας αὐτὰς τὰς ὑπηρεσίας καὶ ὄχι μόνον τοῦτο ἀλλὰ καὶ ἀνέλαβον ἀξιωματικοὶ ξένοι τὴν διοίκησιν τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν τῶν σιδηροδρομικῶν οἱ ὁποῖοι ἠθέλησαν νὰ ἐφαρμόσουν συστήματα, τὰ ὁποῖα ἰσχύουν εἰς τὰς πατρίδας των καὶ τοιουτοτρόπως μὴ γνωρίζοντες τὰ πρόσωπα καὶ τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας διατελοῦν οἱ Ἕλληνες σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι, διὰ τοῦτο ἔθεσαν εἰς ἐφαρμογὴν τὴν ἰδικήν των νομοθεσίαν καὶ ἤρχισαν αἱ πιέσεις, αἱ ἀπελάσεις, οἱ διωγμοί, καὶ ὅλα τὰ ἄλλα βάσανα τὰ ὁποῖα ὑπέφερον οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι, εἶναι ἀνεκδιήγητα. Καὶ ὅμως ὁ μεγάλος πατριωτισμός των ὑπερίσχυσεν καὶ ἐξηκολούθησαν τὴν ὑπηρεσίαν των χωρὶς νὰ κάμουν στάσιν τινὰ ἐναντίον τῶν Συμμάχων. Ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν ἀνεγνώριζον πάντοτε αὐτοὺς, παρὰ μόνον ὡς προσωρινῶς κρατοῦντας τὰς γραμμάς, διὰ τοῦτο ἀποτείνουνται πρὸς τὴν Κυβέρνησιν δι’ ὑπομνημάτων, ζητοῦντες παρ’ αὐτῆς νὰ ἐπέμβῃ παρὰ τοῖς Συμμάχοις, ὅπως βελτιωθῇ ἡ οἰκονομικὴ αὐτῶν κατάστασις, ἡ ὁποία ἦτο ἐλεεινή. Διὰ νὰ λάβῃ κανεὶς μίαν ἰδέαν ὁποῖον ἦτο τὸ μισθολόγιον τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων ἐκείνην τὴν ἐποχὴν, ἀρκεῖ ἓν παράδειγμα ν’ ἀναφέρω πρὸς τὴν Βουλήν. Ὑπάλληλοι ἐκ τῶν τῆς μεσαίας τάξεως λαμβάνουν 2,75 τὴν ἡμέραν, λαμβάνουν δὲ καὶ ἓν λεπτὸν κατὰ χιλιόμετρον ἀποζημίωσιν, ἑπομένως ἂν κάμουν διαδρομὰς τὸν μῆνα δύο χιλιάδων χιλιομέτρων μόλις λαμβάνουν ἀποζημίωσιν 20 δραχμάς. Ἑπομένως μόλις ἀμείβωνται μὲ 120 ἕως 125 δραχμάς. Ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ μισθὸς εἶναι ὀνομαστικῶς, διότι διὰ τὸ παραμικρὸν τιμωροῦνται μὲ πρόστιμον, πάντοτε τὸν μῆνα ἔχουν πρόστιμα ἄνω τῶν 10 δραχμῶν καὶ τοιουτοτρόπως ὁ εὐτελέστατος αὐτὸς μισθὸς κατέρχεται. Μετὰ τὴν ἕνωσιν τοῦ Κράτους, ἐπειδὴ ἡ κατάστασις εἶχε γίνει ἀφόρητος καὶ οἱ ὑπάλληλοι ἤρχισαν νὰ ἀπειλοῦν, ἡ διεύθυνσις τῶν Σιδηροδρόμων διόρισεν μίαν ἐπιτροπὴν ἐξ ἐμπίστων ἀνωτέρων ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἀφ’ οὗ συνεζήτησαν ἐπὶ ἡμέρας ἐξέδωκαν ἀπόφασιν, ὅτι ὁ μισθὸς εἶναι ἐπαρκὴς, ἀφ’ οὗ εἰς τὴν Ἀνατολὴν οἱ ἄνθρωποι ζοῦν μὲ φασόλια. Οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι εὐτυχῶς δὲν ἦσαν Ἕλληνες, ἀλλὰ ξένοι, οἱ ὁποῖοι ἐπάνω στὴς πλάτες τῶν Ἑλλήνων ἀνῆλθον εἰς τὰς ἀνωτέρας βαθμίδας. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τὸ ζήτημα τῆς μισθοδοσίας. Ἀπὸ τῆς ἱδρύσεως τῶν Ἑταιρειῶν, δηλονότι πρὸ 45 ἐτῶν, ἔχουν ἱδρυθῆ ταμεῖα προνοίας καὶ συντάξεως διὰ τοὺς ὑπαλλήλους κατὰ τὰ πρότυπα τῶν ἐν τῇ Δύσει τοιούτων. Τὰ ταμεῖα αὐτὰ ἐλειτούργουν κανονικώτατα, κατέθετον τακτικὰ οἱ ὑπάλληλοι καὶ ὁσάκις ἀπεχώρουν τῆς ὑπηρεσίας ἢ ἕνεκα γήρατος ἢ ἕνεκα σωματικῆς ἀνικανότητος τότε ἐλάμβανον ἀνάλογον σύνταξιν, ἂν δὲ ἀπέθνησκέ τις ἡ οἰκογένειά του ἐλάμβανε τὰ χρήματα. Ὅταν οἱ σύμμαχοι ἀνέλαβον τοὺς σιδηροδρόμους ἐπὶ 1½ ἔτος μέχρι τῶν ἀρχῶν τοῦ 1918 ἐξηκολούθησεν ἡ λειτουργία τῶν ταμείων αὐτῶν, ἀλλ’ αἰφνιδίως μετὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ 1918 ἡ διοίκησις τῶν σιδηροδρόμων ἐπέστρεψε τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα εἶχον καταθέσει ἀπὸ τοῦ 1916, εἰς τοὺς ὑπαλλήλους καὶ διέκοψε τὴν λειτουργίαν τῶν ταμείων. Τοιουτοτρόπως ἔμειναν εἰς τοὺς δρόμους αἱ οἰκογένειαι τὰ ὀρφανά, καὶ αἱ χῆραι μητέραι τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐλάμβανον πλέον τὰ βοηθήματα, τὰ ὁποῖα ἐκ τῶν οἰκονομιῶν των κατέθετον. Διεμαρτυρήθησαν κατ’ ἐπανάληψιν ὄχι μόνον πρὸς τὴν Διεύθυνσιν, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅστις ὁμολογουμένως ἔδειξεν ἐνδιαφέρον ὑπὲρ αὐτῶν καὶ τοὺς ἐτηλεγράφησεν, ὅτι θὰ φροντίσῃ καὶ θὰ τοὺς ἱκανοποιήσῃ καὶ νὰ μένουν ἥσυχοι, αὐτοὶ δὲ πειθόμενοι εἰς τὴν ὑπόσχεσιν τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐνέμειναν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἐξηκολούθησαν τὸν ἄχαρι βίον των πεινῶντες καὶ αὐτοὶ καὶ τὰ τέκνα των, διότι δὲν ἐπήρκει ὁ μισθὸς αὐτῶν. Νομίζω, ὅτι καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ φροντίσῃ περὶ ὅλων αὐτῶν καὶ παρακαλῶ πρῶτον τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ φροντίσῃ ἀμέσως περὶ τῆς ἐπαναφορᾶς καὶ λειτουργίας τῶν ταμείων. Ἔπειτα νὰ φροντίσῃ περὶ τῆς ἀποδόσεως τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν καταθέσει εἰς τὸ ταμιευτήριον καὶ τὰ ὁποῖα τοσάκις ἐζητήθησαν παρὰ τῆς Διευθύνσεως τῆς Ἑταιρείας καὶ δὲν ἐπεστράφησαν.

§230Ν. ΓΕΡΜΑΝΟΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα δὲν ἔχω παρὰ νὰ τονίσω τὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας προσέφερον οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι καὶ αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι κατώτεραι ἐκείνων τὰς ὁποίας προσέφερον οἱ στρατιῶται κατὰ τοὺς τελευταίους ἐνδόξους πολέμους καὶ νὰ συστήσω εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὄχι μόνον νὰ βελτιώσῃ τὴν θέσιν αὐτῶν, ἀλλὰ συγχρόνως νὰ ἐπανορθώσῃ καὶ τὰ ἀδικήματα. Γνωρίζω ὑπαλλήλους οἱ ὁποῖοι 48 ὥρας εἰργάζοντο χωρὶς νὰ σταθῶσιν, εἶναι δίκαιον λοιπὸν νὰ ἀμειφθῶσι.

§231Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἐγὼ θ’ ἀπαντήσω δι’ ὀλίγων. Ἡ πρόνοια τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ὑπὲρ τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων εἶναι ἀνωτέρα τῆς ὑπὸ τῶν κ. κ. συναδέλφων ὑποδεικνυομένης.

§232Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα ἔχουσι κατατεθειμένα μὴ χαθῶσιν, διότι οἱ ἄνθρωποι τὰ κατέθεσαν ἐκ τῶν περισσευμάτων των, ἵνα τὰ ἔχωσιν εἰς τὰ γεράματά των.

§233Α. ΣΙΔΕΡΗΣ. Ἀνεξαρτήτως τοῦ βοηθήματος διὰ τὸ ὁποῖον ὡμίλησεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως οἱ σιδηροδρομικοὶ ὑπάλληλοι διὰ σειρᾶς αἰτημάτων διαφόρων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἄξια μελέτης, ζητοῦσι νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἐν γένει ἡ κατάστασις τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων τῆς Μακεδονίας, διότι εἶναι οἱ μόνοι ἐκ τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων ὅλου τοῦ Κράτους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔτυχον οὐδεμιᾶς προστασίας.

§234Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τὸ ζήτημα τῶν σιδηροδρομικῶν ὑπαλλήλων τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας εἶναι ζήτημα σπουδαιότατον καὶ πολὺ πρὸ τῆς ἐπερωτήσεως τῶν κ. κ. βουλευτῶν ἡ Κυβέρνησις ἔλαβε μέτρα δι’ αὐτούς.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Ι. Λεκανίδης, Γ. Μυλωνογιάννης, Κ. Μητσοτάκης, Α. Κριάρης, Χ. Πλουμιδάκης, Ε. Θεοδωρίδης, Μ. Βολουδάκης, Γ. Ἀνδρεαδάκης, Μ. Παπαμιχελάκης, Γ. Κοκκινάκης καὶ Μ. Μανασάκης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὅπως προκαλέσῃ τὴν ψήφισιν νόμου, δι’ οὗ νὰ αὐξηθῶσιν οἱ μισθοὶ τῶν ἀστυϊάτρων Κρήτης, οἵτινες ἤδη λαμβάνουν εὐτελῆ μισθὸν δραχμὰς 250 μόνον καὶ ἐπίδομα δραχμὰς 100, ἀπαγορεύεται δέ εἰς αὐτοὺς ἡ ἄσκησις τοῦ ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος.

§236Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἔλαβον γνῶσιν τῆς συστάσεως αὐτῆς καὶ θὰ τὴν λάβω ὑπ’ ὄψιν, ἀλλὰ ἡ αὔξησις αὐτῶν συμπορεύεται μὲ τὴν αὔξησιν τοῦ μισθοῦ τῶν λοιπῶν στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων.

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης παρακαλεῖται νὰ διατάξῃ τὴν ταχεῖαν ἐξέτασιν διαφόρων αἰτήσεων.

§238Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ ἐξετασθῶσιν ἅπασαι.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Ὑφυπουργείου Ὑγιειονομίας». Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν ἐνισχύεται διὰ τῶν βουλευτῶν κ. κ. Π. Ἀραβαντινοῦ, Π. Πετρίδη, Α. Κασσαβέτη, Ν. Καλβοκορέση, Γ. Μαρῆ, Ἀλεξ. Καραπάνου καὶ Λ. Τ. Μπασιᾶ. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Κοκκινάκης ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τῆς ἐκδικάσεως τῶν ἀναφυομένων διαφωνιῶν κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἢ παραλαβὴν τῶν ἔργων τῶν ἀφορώντων τὴν κατασκευὴν τῶν λιμένων Κρήτης τῶν προβλεπομένων ὑπὸ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 131 νόμου». Ἡ Τακτικὴ Ἐπιτροπὴ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἰς ἣν παρεπέμφθη τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἀπονομῆς προνομίου εὑρεσιτεχνίας εἰς τὸν χημικὸν κ. Ι. Π. Δοανίδην ἐνισχύεται διὰ τῶν ἑξῆς προσθέτων μελῶν κ. κ. Α. Θ. Μπασιᾶ, Ν. Ζαρλῆ, Α. Ἀναστασιάδη, Κ. Σταμούλη καὶ Α. Θανοπούλου. Ἡ ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους. Αἱ ἁρμόδιαι Κοινοβουλευτικαὶ Ἐπιτροπαὶ ὑποβάλλουσι τὰς ἐκθέσεις αὐτῶν ἐπὶ τῶν κάτωθι νομοσχεδίων: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ νόμου 181 «περὶ ἀποστολῆς εἰς ἀλλοδαπὴν ὑποτρόφων πρὸς εἰδικὰς σπουδάς». «Περὶ μετακλήσεως ἀλλοδαπῶν καθηγητῶν, πρὸς διδασκαλίαν τῶν ξένων γλωσσῶν, ἐν ταῖς Ἐμπορικαῖς Σχολαῖς». «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 10 Μαΐου ἐ. ἔ. Νομ. Διατάγματος «περὶ ἀναγραφῆς εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας 45.000 δραχμῶν πρὸς συντήρησιν τοῦ Ζαππείου Μεγάρου καὶ κήπου». «Περὶ χορηγήσεως εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας δικαιώματος ἐκποιήσεως ἢ διαθέσεως ὑλικοῦ τοῦ Δημοσίου, τοῦ χρησιμοποιουμένου διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν δι’ αὐτοκινήτων συγκοινωνιῶν τῆς Ἠπείρου». «Περὶ καθορισμοῦ πληρωτέας ἀποζημιώσεως εἰς ἰδιοκτήτας ἐπιταχθέντων ὑπὸ τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως πλοίων παθόντων ἐκ πολεμικῶν κινδύνων». «Περὶ ἀπαγορεύσεως τῆς ἁλιείας διὰ δυναμίτιδος καὶ ἄλλων καταστρεπτικῶν τῆς ἰχθυοπαραγωγῆς μέσων».

§240Γ. ΠΩΠ. Ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τὸν λόγον. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, ὅπως εἰ δυνατόν, ἐπιτρέψῃ νὰ προταχθῇ, διότι δὲν πρόκειται νὰ ἀπασχολήσῃ ἐπὶ μακρὸν τὴν Βουλήν, τὸ ὑπ’ ἀριθ. 104 νομοσχέδιον. Πρόκειται περὶ ὑποθέσεως ἡ ὁποία, καίτοι εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς θὰ παρουσιάσῃ ἐμὲ προσωπικῶς ἐνδιαφερόμενον, διότι ἀνάγεται εἰς τὴν ὑπόθεσιν τῆς ἐκλογικῆς περιφερείας μου, ἐν τούτοις ἐλπίζω, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν θ’ ἀποδειχθῇ, ὅτι πρόκειται νὰ ὑποβάλω μόνον τροπολογίαν τινὰ ἐπὶ τοῦ νομοθετικοῦ τούτου Διατάγματος, ἐλπίζω δέ, ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ θὰ θελήσῃ νὰ τὴν δεχθῇ.

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ θεωρεῖτε ἐπεῖγον;

§242Γ. ΠΩΠ. Ναί, διότι μεταξὺ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου καὶ τῶν κατ’ ἰδίαν γενομένων συστάσεων ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ παρενέβη καὶ εὑρίσκεται ὑπὸ καταδίωξιν ὁλόκληρον τὸ κοινοτικὸν συμβούλιον τῆς προνομιούχου περιφερείας Ψαρρῶν, διότι δὲν ἠθέλησε νὰ ὑπακούσῃ εἰς τὴν διαταγὴν τῆς διοικητικῆς ἀρχῆς καὶ νὰ ἑρμηνεύσῃ κατ’ ἰδίαν γνώμην καὶ βούλησιν κρατοῦντα νόμον, δηλ. δὲν ἠθέλησε τὸ κοινοτικὸν συμβούλιον τῶν Παλαιῶν Ψαρρῶν νὰ ψευδορκήσῃ καὶ νὰ δηλώσῃ, ποῖοι εἶναι οἱ πραγματικοὶ ἐκ πατρὸς καὶ μητρὸς Ψαριανοὶ καὶ ποῖοι δὲν εἶναι. Ἐπειδὴ δὲ ἡ παραδοχὴ τῆς τροπολογίας τὴν ὁποίαν θὰ ὑποβάλω, θὰ λύσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἡ Βουλὴ νὰ μοὶ ἐπιτρέψωσιν ν’ ἀναπτύξω δι’ ὀλίγων τὰ τοῦ θέματος τούτου.

§243Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 104 τῆς ἡμερησίας διατάξεως νομοσχέδιον ἀφορᾷ παράτασιν παροχῆς ἐκλογικῶν βιβλιαρίων ἐν Θεσσαλονίκῃ! Δὲν νομίζω ὅμως ὅτι ἔχει θέσιν τροπολογία ἀφορῶσα τὴν ἐκλογικὴν περιφέρειαν Ψαρρῶν εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Παρακαλῶ τὸν κ. συνάδελφον νὰ διατυπώσῃ τὴν τροπολογίαν του ἐγγράφως καὶ κατὰ τὴν βʹ συζήτησιν θὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τοῦ δώσω ἀπάντησιν.

§244Γ. ΠΩΠ. Βεβαιότατα. Ἐγὼ δὲν θὰ ἀπασχολήσω παντάπασιν τὴν Βουλὴν ἀσχέτως ὅτι τὸ θέμα καθ’ ὃν τρόπον τίθεται τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν μὲ κολακεύει ἰδιαζόντως. Δὲν εἶναι σύμφωνον οὔτε πρὸς τὸν χαρακτῆρα, οὔτε πρὸς τὴν θέσιν μου οὔτε πρὸς τὸ καθῆκον μου ὡς βουλευτοῦ ἵνα ἀπ’ εὐθείας ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἀναφέρω τὰ γεγονότα. Ἀναμφισβητήτως δὲ δὲν εἶχον καὶ ἐπαρκῆ καιρὸν ὅπως ὑποβάλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἐγγράφως τὰς σκέψεις μου ἵνα ἀπασχολήσω αὐτὸν προφορικῶς ἀναπτύσσων τὰ θέματα. Πρόκειται περὶ τόσον δικαίας τροπολογίας ὥστε εἶμαι πεπεισμένος ὅτι ἐκ τῶν μέχρι τοῦδε λεχθέντων θὰ ἐπείθετο καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἡ Βουλὴ ὅτι πρόκειται περὶ ὑποθέσεως σπουδαιοτάτης ἐκτὸς ἐὰν πρόκειται διὰ τῆς ἑρμηνείας αὐτῆς νὰ ἀποκλείσετε τῆς Βουλῆς κατὰ τὰς μελλούσας ἐκλογὰς τὸν βουλευτὴν Ψαρρῶν τὸν ἔχοντα τὴν τιμὴν ἤδη νὰ ὁμιλεῖ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἐὰν αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοθετήματος δὲν ἔχω σκοπὸν νὰ προβῶ εἰς ἐξηγήσεις, ἐὰν πρόκειται ὅμως νὰ δεχθῆτε τὰς παρατηρήσεις τὰς ὁποίας θὰ ὑποβάλλω θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀγορεύσω.

§245Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι πρὸ παντὸς δέον νὰ ἐπέλθῃ μία συνεννόησις τοῦ κ. βουλευτοῦ Ψαρρῶν μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὡς πρὸς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Διότι δὲν ἔχομεν βέβαια καιρὸν νὰ περιμένωμεν τὴν ψήφισιν ὅλων τῶν νομοσχεδίων διὰ νὰ φθάσωμεν ἐκεῖ, καὶ ὁ κ. βουλευτὴς εἶπεν ὅτι δὲν τοῦ εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ παραμείνῃ ἐδῶ ἐπὶ πολλὰς ὥρας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς θέλει νὰ ἴδῃ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. βουλευτοῦ, δεδομένου δὲ ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπέλθῃ συμφωνία ἐπὶ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. βουλευτοῦ, τότε δὲν θὰ ὑφίστατο κἀνὲν ἐμπόδιον ὡς πρὸς τὴν ψήφισιν τοῦ Νομοθετικοῦ ἐκείνου Διατάγματος. Ὡς πρὸς τὴν πρότασιν τῆς προτάξεως τοῦ κ. βουλευτοῦ ἐγὼ λέγω εἰς τὸν κ. βουλευτὴν ὅτι ἡ Κυβέρνησις δέχεται ὅπως τὸ νομοσχέδιον αὔριον εἶναι ἐκ τῶν πρώτων τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§246Γ. ΠΩΠ. Ἐνόμισα ὅτι ἠδύνατο νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, πρόκειται δὲ περὶ βʹ ἀναγνώσεως.

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, πρόκειται περὶ αʹ ἀναγνώσεως. Ἔχει λάθος ἡ ἡμερησία διάταξις.

§248Γ. ΠΩΠ. Πρόκειται περὶ ἀνθρώπων διωκομένων.

§249Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ δώσῃ μίαν διαταγὴν νὰ παύσῃ ἡ ποινικὴ δίωξις.

§250ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ περιθάλψεως θυμάτων πολέμου». (Ψηφίζεται τὸ σύνολον). Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς σχεδίου νόμου «περὶ ἐπαυξήσεως τοῦ παρεχομένου εἰς ὑπαλλήλους τῶν Ὑπουργείων τετάρτου τοῦ μισθοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποδοχῶν τῶν ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν) Τώρα θὰ γίνῃ ψηφοφορία μυστικὴ ἐπὶ τῶν κάτωθι τριῶν νομοσχεδίων: Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως συντάξεως εἰς τοὺς γονεῖς καὶ τὴν ἄγαμον ἀδελφὴν τοῦ Πρωτοδίκου Ἐμμανουὴλ Σκουλούδη». Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως συντάξεως εἰς τὰς ἀγάμους ἀδελφὰς τοῦ Κωνσταντίνου Α. Βασιλείου» καὶ Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὴν χήραν καὶ τὴν ἄγαμον θυγατέρα τοῦ Γεωργίου Σουρῆ».

§251Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Εἰς τὸ βῆμα μὲ φέρει ὁ πειρασμὸς μιᾶς ἀπορίας τὴν λύσιν, τῆς ὁποίας ἀπεκδέχομαι παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Διεξῆλθον τὰς αἰτιολογικὰς ἐκθέσεις, αἱ ὁποῖαι συνοδεύουν τὰ δύο πρῶτα νομοσχέδια καὶ παρετήρησα μετ’ ἐκπλήξεως, ὅτι ἐνῷ ὁ θάνατος τῶν ὑπαλλήλων τούτων τοῦ Κράτους ἐπῆλθεν ὑπὸ τὰς αὐτὰς περιστάσεις, εἰς τὸν αὐτὸν τόπον κατὰ τὸν αὐτὸν περίπου χρόνον, καὶ ἐν ᾧ ἐξετέλουν τὴν αὐτὴν ἐθνικὴν ὑπηρεσίαν, παραδόξως παρετήρησα, ὅτι ἐθεωρήθη ἡ οἰκογένεια τοῦ ἑνὸς ἀξία μείζονος ἀμοιβῆς, μείζονος συνδρομῆς ἀπὸ τὴν οἰκογένειαν τοῦ ἄλλου. Ἡ ἀπορία μου δὲ αὐτὴ μετεβλήθη εἰς ἔκπληξιν, ὅταν ἔμαθον, ὅτι ἡ οἰκογένεια τοῦ Σκουλούδη πένεται κυριολεκτικῶς, ἐνῷ ἡ οἰκογένεια τοῦ Βασιλείου εὐπορεῖ.

§252Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου). Δὲν εὐπορεῖ.

§253Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Εὐπορεῖ.

§254Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου). Ἡ οἰκογένεια τοῦ Σκουλούδη πένεται, ἀλλὰ ἡ οἰκογένεια τοῦ Βασιλείου δὲν εὐπορεῖ.

§255Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Παρέχεται ἀμοιβὴ 125 δραχμῶν κατ’ ἄτομον εἰς γέροντας γονεῖς, τῶν ὁποίων δὲν ἦτο μόνον τὸ οἰκογενειακόν των στήριγμα, ὁ ἀποθανὼν Σκουλούδης, ἀλλὰ ἦτο καὶ ἡ παρηγορία τῶν γηρατείων των καὶ παρέχεται καὶ εἰς τὴν ἄγαμον ἀδελφὴν τοῦ Σκουλούδη μηνιαία σύνταξις 125 δραχμῶν ἐν ᾧ ἦτο ἡ μόνη παρηγορία καὶ ἡ μόνη ἐλπὶς αὐτῆς ὁ ἀποθανὼν ἀδελφός της. Ἡ οἰκογένεια Βασιλείου τοὐναντίον εὐπορεῖ καὶ τὸ τονίζω, ἀπόδειξις δὲ τῆς εὐπορίας της ταύτης εἶναι τὸ μέγαρον, τὸ ὁποῖον ἔχει εἰς τὴν ὁδὸν Ζωοδόχου Πηγῆς.

§256ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐπωλήθη, ἐπωλήθη.

§257Ι. ΓΚΕΚΑΣ. Ἐπωλήθη διὰ χρέος. Τὸ ἠγόρασεν ὁ κ. Δρακούλης.

§258Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Ἐπωλήθησαν καὶ μέγαρα μεγαλήτερα ἀπὸ τὸ τοῦ μακαρίτου Βασιλείου, διότι ἡ ἐποχή, τὴν ὁποίαν διερχόμεθα, μὲ τὴν ἀφθονίαν τοῦ χρήματος τὸ ὁποῖον εἰσέρρευσεν εἰς τὴν χώραν μας ἐκίνησε τὴν ὄρεξιν πολλῶν ἰδιοκτητῶν νὰ εὕρουν εὐκαιρίαν νὰ ξεφορτωθοῦν τὰ σπίτια των. Τὴν εὐπορίαν των ταύτην ἀποδεικνύει καὶ ἄλλο γεγονός, ὅτι παραμένουσι αἱ δύο ἄγαμοι ἀδελφαὶ καὶ ἡ μήτηρ τοῦ Βασιλείου εἰς τὸ Ἀκταῖον καὶ προσφέρουσι μάλιστα καὶ τέϊα, καὶ μάλιστα ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας γνωρίζετε τὶ κοστίζουν αὐτά! Καὶ ἔρχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καὶ προτείνει σύνταξιν ἰσόβιον δι’ ἑκάστην ἐξ αὐτῶν ἀνὰ δραχ. 200. Δὲν γνωρίζω κατὰ τίνα τρόπον θὰ δικαιολογήσῃ τὸ ἄνισον μέτρον τὸ ὁποῖον λαμβάνει διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου διὰ τὴν δεσποινίδα Σκουλούδη ἐν σχέσει πρὸς τὰς δύο ταύτας ἀδελφὰς τοῦ μακαρίτου Βασιλείου καὶ ποίαν ἐκτίμησιν ἔκαμεν ὄχι μόνον τῆς ὑπηρεσίας τῶν θυμάτων αὐτῶν τοῦ καθήκοντος, ἀλλὰ καὶ τῶν ἀναγκῶν καὶ τῶν περιστάσεων ὑπὸ τὰς ὁποίας διατελοῦν αἱ οἰκογένειαι των. Ὁπωσδήποτε νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἔχει καθῆκον νὰ μεταρρυθμίσῃ τὸ νομοσχέδιον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν οἰκογένειαν Σκουλούδη καὶ νὰ δώσῃ γενναιοτέραν συνδρομὴν εἰς αὐτήν. Προκειμένου δὲ περὶ τῆς οἰκογενείας Βασιλείου, δέον νὰ ἐξετασθῇ κατὰ πόσον αὕτη πραγματικῶς δὲν εὐπορεῖ καὶ ἂν εὐπορῇ αὕτη, ὡς ἐγὼ γνωρίζω, νὰ προσπαθήσῃ κατ’ ἄλλον τρόπον ν’ ἀπονείμῃ τὴν τιμὴν πρὸς τὴν μνήμην τοῦ μακαρίτου Βασιλείου καὶ ν’ ἀπονείμῃ καὶ ἠθικὴν ἱκανοποίησιν πρὸς τὰς ἀγάμους ἀδελφὰς αὐτοῦ.

§259Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ἂν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐξεπλάγη διὰ τὴν διαφορὰν τῆς συντάξεως μεταξὺ τῶν ἀδελφῶν τοῦ Βασιλείου καὶ τῶν γονέων καὶ τῆς ἀδελφῆς τοῦ Σκουλούδη, ἐγὼ ἐκπλήττομαι δι’ ὅσα ἀληθῶς εἶπε, προκειμένου περὶ τῆς ἀδελφῆς τοῦ μακαρίτου Βασιλείου. Δὲν ἐφρόντισε νὰ ἔχῃ ἀκριβεῖς πληροφορίας, διότι ἂν εἶχεν ἀκριβεῖς πληροφορίας, θὰ ἐμάνθανεν, ὅτι αἱ ἀδελφαὶ τοῦ Βασιλείου εὑρέθησαν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐγκαταλείψωσι τὴν οἰκίαν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. συνάδελφος λέγει, ὅτι εἶχον εἰς τὴν ὁδὸν Ζωοδόχου Πηγῆς, διότι ὁ δανειστὴς αὐτῶν ἠγόρασε ταύτην ἀντὶ τῶν ὀφειλομένων ὑπὸ τοῦ Βασιλείου χρημάτων, καὶ ἡ οἰκία ἐξεμισθώθη ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ Λαρίσσης κ. Γκέκα ἀπὸ τὸν κ. Δρακούλην, ὁ ὁποῖος ἠγόρασε τὴν οἰκίαν. Ἐὰν δὲ τὰ λείψανα, τὰ ὁποῖα ἀπέμειναν διὰ νὰ ζήσουν οἱ ἀδελφαὶ Βασιλείου, εἶναι ἐκεῖνα, διὰ τῶν ὁποίων στεροῦνται εἰς τὸ ξενοδοχεῖον, δὲν νομίζω, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ πρέπει νὰ παρίδῃ τὴν ὑποχρέωσιν, τὴν ὁποίαν ἔχει πρὸς τὸ θῦμα τοῦ καθήκοντος, διὰ νὰ συντηρήσῃ ἀξιοπρεπῶς τὰς ἀδελφάς του ὡς τὰς συνετήρει ἐκεῖνος. Ἄλλην μομφὴν διετύπωσεν ὁ κ. βουλευτής, ὅτι πῶς ὑπάρχει τοιαύτη διαφορὰ μεταξὺ τῆς συντάξεως Σκουλούδη καὶ τῆς συντάξεως Βασιλείου; Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ἡ ἀρχὴ ἡ τεθεῖσα ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Πολιτείας εἰς τὴν ἀπονομὴν συντάξεων, εἶναι ἡ ἀπονομὴ ἀναλόγως τοῦ βαθμοῦ, τὸν ὁποῖον κατέχει ἕκαστος. Δὲν ἦτο δυνατὸν λοιπὸν νὰ εἶναι ἴση ἡ σύνταξις τῆς οἰκογενείας τοῦ πρωτοδίκου Σκουλούδη μὲ τὴν οἰκογένειαν τοῦ καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου. Νομίζω λοιπόν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καλῶς μελετήσασα τὰ πράγματα ἔφθασεν εἰς τὸ συμπέρασμα νὰ ὑποβάλῃ τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ὑπέβαλε. Ἐνῷ δὲ ὁ Σκουλούδης ἐξεπλήρου καθῆκον μεταβὰς ἐκεῖ, ὁ ἄλλος ἔσπευσεν αὐτοπροαιρέτως νὰ τεθῇ εἰς τὰς διαταγὰς τῆς Κυβερνήσεως ὑπὸ τὸν κίνδυνον τῆς νόσου, διότι οὐδεὶς εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ τὸν διατάξῃ. Δι’ ὅλα ταῦτα δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ μεταρρυθμίσω τὸ νομοσχέδιον κατὰ τὰς ὑποδείξεις τοῦ κ. βουλευτοῦ.

§260Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Ἀξιέπαινος βεβαίως εἶναι ἡ μέριμνα καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ὁσάκις ἔρχεται ἀρωγὸς εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐθυσίασαν τὴν ζωήν των ὑπὲρ τῆς πατρίδος, ἀλλὰ τὸ μέτρον αὐτὸ ἔπρεπε νὰ τίθεται γενικῶς καὶ ὁμοιομόρφως. Τὴν πατρίδα μας ἐμεγάλωσαν αἱ θυσίαι καὶ τὸ αἷμα ἐκείνων, τῶν ὁποίων τοὺς γονεῖς ἀφίνομεν σήμερον νὰ ψοφοῦν τῆς πείνης μὲ μηνιαίαν σύνταξιν 22.50. Εἰς αὐτοὺς παρέχει τὸ Δημόσιον 22,50 σύνταξιν, εἰς τὰς οἰκογενείας δὲ ἐκείνων τὰς ὁποίας ἐτίμησε καὶ δι’ ὑψηλῶν θέσεων καὶ ἀξιωμάτων, χωρὶς νὰ λαμβάνεται ὑπ’ ὄψει καὶ ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ τόπου, παρέχεται μεγάλη σύνταξις διὰ νὰ γίνουν αἱ οἰκογένειαί των εὐμαρεῖς. Κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὸν κατήφορον, τὸν ὁποῖον φοβοῦμαι, ὅτι θὰ λάβῃ ἡ παροῦσα Βουλή. Βλέπω σήμερον, ὅτι προσετέθη καὶ τρίτη κάλπη, καὶ δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι μετά τινας ἡμέρας θὰ γεμίσῃ ὅλος αὐτὸς ὁ χῶρος μὲ κάλπας. Ἐὰν νομίζῃ ἡ Βουλή, ὅτι πρέπει νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον, ὡς εἶναι διατεθειμένη, ἂς τὸ ψηφίσῃ. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ψηφίσητε τὴν σύνταξιν τῶν 300 δραχμῶν εἰς ἑκάστην τῶν ἀδελφῶν Βασιλείου, δὲν θὰ κάμετε τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ αὐξήσητε τὴν εὐμάρειαν μὲ τὴν ὁποίαν ζοῦν αἱ οἰκογένειαι αὐταί.

§261Π. ΑΡΑΒΑΝΤΙΝΟΣ. Ὡς βουλευτὴς δὲν ἔχω ἐκ τοῦ Συντάγματος δικαίωμα νὰ εἰσηγηθῶ τροπολογίαν, ἀλλ’ ἐκφράζω τὴν εὐχὴν νὰ αὐξηθῇ ἡ σύνταξις τῶν ἀδελφῶν Σκουλούδη.

§262Γ. ΠΩΠ. Ἐπὶ τοῦ καθαρῶς τυπικοῦ μέρους, καίτοι ἡ Βουλὴ δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ εἰσηγηθῇ ἀπονομὴν συντάξεων, ἐν τούτοις ἐπειδὴ εἶναι δυνατὸν νὰ πεισθῇ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς νὰ ἀποδεχθῇ τὴν γνώμην τῶν ἀξιοτίμων προλαλησάντων, ὅσον ἀφορᾷ τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ ὅπερ θὰ δοθῇ εἰς τὰς ἀδελφὰς Σκουλούδη, ἔχω νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἡ ψηφοφορία πρέπει νὰ χωρισθῇ δι’ ἕνα ἕκαστον τῶν ἀτόμων, εἰς τὰ ὁποῖα δίδεται ἡ σύνταξις. Δηλαδὴ διὰ τὴν οἰκογένειαν τοῦ Σκουλούδη πρέπει νὰ τεθῶσι τρεῖς κάλπαι, διὰ τὴν οἰκογένειαν Βασιλείου δύο κάλπαι, διότι εἶναι ρητὴ διάταξις, ὅτι ὁσάκις πρόκειται περὶ προσωπικῶν ζητημάτων, ἰδιαίτατα δὲ περὶ ἀπονομῆς βοηθημάτων, ἡ ψηφοφορία γίνεται μυστική, δὲν γίνεται δὲ συνολικῶς ἀλλὰ κατὰ πρόσωπα. Πρόκειται περὶ πράξεως ἡ ὁποία εἶναι ἐξαιρετικὴ ὁσάκις ἀπονέμεται καὶ διὰ τοῦτο ἀκριβῶς ὑπῆρξαν καὶ ἔπρεπε νὰ ὑπάρξουν καὶ εὔχομαι νὰ ὑπάρξουν καὶ ἐν τῷ μέλλοντι ἀπείρως φειδωλαὶ καὶ αἱ Κυβερνήσεις, αἵτινες εἰσηγοῦνται τοιαῦτα νομοσχέδια, καὶ αἱ Βουλαὶ αἵτινες πρόκειται νὰ ψηφίζουν ὁμοίας φύσεως νομοσχέδια, συμφώνως δὲ νὰ κανονίζωσι τὰς τιμὰς ταύτας οὐχὶ ἀναλόγως τῆς θέσεως τῆς κοινωνικῆς, ἢ τοῦ ὑπηρεσιακοῦ βαθμοῦ, τὸν ὁποῖον ἔχει τις, ἀλλὰ νὰ κανονίζωσι ταύτας ἀναλόγως τῆς πραγματικότητος τῆς γενικῆς θυσίας ὑπὲρ τῆς χώρας καὶ ὑπὲρ τῆς πατρίδος. Ἐξετάθην, κ. Πρόεδρε, καὶ πέραν τοῦ μέτρου καὶ ἐπανέρχομαι καὶ πάλιν νὰ ὑποβάλω τὴν πρότασιν νὰ γίνῃ ψηφοφορία, τιθεμένων τριῶν καλπῶν τῆς οἰκογενείας Σκουλούδη.

§263Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Νομίζω, ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης πρόθεσις διάφορος δὲν ὑπάρχει. Ὁ κ. Καβαλλιεράτος ἐπρότεινεν καὶ ὁ κ. Ἀραβαντινὸς νὰ αὐξηθῇ ἡ σύνταξις Σκουλούδη, ἀλλ’ οὐδεμία πρόθεσις ἐξεδηλώθη νὰ δοθῇ εἰς τὸ ἓν μέλος τῆς οἰκογενείας καὶ εἰς τὸ ἄλλο νὰ μὴ δοθῇ. Ἐφ’ ὅσον τοιαύτη πρόθεσις δὲν ἐκδηλοῦται ἀπὸ μέρους τινὸς τῶν κυρίων βουλευτῶν δύναται νὰ γίνῃ ἡ ψηφοφορία ὡς ἔχει ὁρισθῆ.

§264Γ. ΠΩΠ. Ἂν ἐξεδηλοῦτο τοιαύτη πρόθεσις ἀπὸ μέρους τῆς Βουλῆς, δὲν θὰ ἦτο μυστικὴ ψηφοφορία, θὰ ἠδύνατό τις ἀπὸ τοῦ ἐμφανοῦς νὰ εἴπῃ· ἐγὼ καταψηφίζω. Ἀλλὰ τυπικῶς ἐγὼ ὡμίλησα, ὁμιλῶν περὶ τύπου, ὅτι εἶναι ρητὴ ἡ διάταξις τοῦ Κανονισμοῦ ἡ ὁποία ἐπιβάλλει εἰς ἡμᾶς νὰ ψηφίσωμεν δι’ ἓν ἕκαστον μέλος χωριστά.

§265Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἀναβάλλεται ἡ ψηφοφορία κ. Πρόεδρε.

§266Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Θὰ προκαλέσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ τῶν ἀδελφῶν τοῦ Παπαδιαμάντη.

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται ἡ ψηφοφορία δι’ αὔριον. Λύεται ἡ συνεδρίασις ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 5ην μ. μ. αὔριον. (Ὥρᾳ 9 μ. μ.)