1917.09.30

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 40Η

ΣΑΒΒΑΤΟΝ 30 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 1917

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρα 6.10′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: — Οἱ κάτοικοι τῆς περιφερείας Μελίτης (Βερροίας) παρακαλοῦσιν ὅπως καταργηθῇ ὁ φόρος τῆς δεκάτης καὶ ἀντικατασταθῇ διὰ τοῦ φόρου τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν. — Οἱ γεωργοὶ τῆς περιφερείας Γιδᾶ παρακαλοῦσιν, ὅπως καταργηθῇ ὁ φόρος τῆς δεκάτης καὶ ἀντικατασταθῇ διὰ τοῦ φόρου τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν. — Ἡ Ἀγγελικὴ Ταρασοπούλου παραπονεῖται κατὰ τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ, περικόψαντος τὸ ἐκ δραχμῶν 124 κατὰ τριμηνίαν μέρισμά της. — Οἱ βιομήχανοι Πειραιῶς κλωστικῆς καὶ ὑφαντικῆς ὑποβάλλουσιν ὑπόμνημα περὶ διαγραφῆς ἐκ τῆς φορολογίας τῶν ἐκτάκτων κερδῶν τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας. — Οἱ ἔμμισθοι δικαστικοὶ κλητῆρες τῆς Εἰσαγγελίας τῶν ἐν Ἀθήναις Πρωτοδικῶν παρακαλοῦσιν ὅπως ληφθῇ μέριμνα περὶ αὐξήσεως τῶν μισθῶν των. — Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Πειραιῶς ὑποβάλλει ὑπόμνημα, παρακαλοῦν ὅπως ἐπιστηθῇ ἡ μέριμνα τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ διαφόρων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἐν αὐτῷ ἐκθέτει. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ σχέδιον νόμου.

§3Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου «περὶ κατασκευῆς ἔργων ὁδοποιΐας». Θὰ ἐκόμιζον γλαῦκα εἰς Ἀθήνας, ἂν ἀπεπειρώμην νὰ διεκτραγῳδήσω τὴν διὰ ξηρᾶς συγκοινωνίαν τοῦ Κράτους. Ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Κράτους ἀνεγνωρίσθη ἡ μεγάλη σημασία τῆς κατὰ ξηρὰν συγκοινωνίας καὶ ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους ὅπως δαπάναις αὐτοῦ κατασκευασθῶσιν αἱ μεγάλαι ἀρτηρίαι τῆς συγκοινωνίας. Δυστυχῶς ἡ καχεξία ἡ οἰκονομικὴ τοῦ Κράτους καὶ αἱ δημοσιονομικαὶ ἀνωμαλίαι παρημπόδισαν τὴν κοτοσκευὴν σοβαρῶν ἔργων ὁδοποιΐας, μέχρις ὅτου κατὰ τὸ 1867 ἐθεωρήθη ἀπαραίτητον νὰ γίνῃ ἰδιαίτερον ταμεῖον ὁδοποιΐας, τὸ ὁποῖον ἐπροικίσθη μὲ πολλὰ ποσοστά, πρὸς κατασκευὴν ἐθνικῶν, ἐπαρχιακῶν καὶ δημοτικῶν ὁδῶν. Ὑπὸ τὸ σύστημα τοῦτο ἐπετεύχθη ὅ,τι σοβαρὸν ἀπὸ ἀπόψεως ὁδοποιΐας, ἰδίως δὲ μετὰ τὴν μετάκλησιν τῆς Γαλλικῆς ἀποστολῆς ἐφηρμόσθη καὶ σύστημα μελέτης. Δυστυχῶς ἐξ οἰκονομικῶν ἀνωμαλιῶν περιωρίσθη τὸ ποσόν, ὅπερ διετίθετο ὑπὲρ τοῦ ταμείου τῆς ὁδοποιΐας καὶ τὸ ὁποῖον ἀνήρχετο κατὰ μέσον ὅρον εἰς 5,000,000, εἰς τὸ τέταρτον περίπου τῶν εἰσπραττομένων ἐκ τῶν φορολογικῶν ποσοστῶν ὑπὲρ τῆς ὁδοποιΐας. Εἰς τὰ 1909 ἐγένετο προσπάθεια ὅπως βελτιωθῇ ἡ κατάστασις διὰ συστάσεως νέου ταμείου ἐθνικῆς, ἐπαρχιακῆς καὶ δημοτικῆς ὁδοποιΐας. Δυστυχῶς ἡ προσπάθεια ἐναυάγησε, διότι δὲν ὑπῆρχον ἢ ἀσήμαντοι πόροι, ἡ δὲ ὁριζομένη προσωπικὴ ἐργασία ἦτο ἀσυμβίβαστος καὶ ἀπροσάρμοστος πρὸς τὴν σημερινὴν οἰκονομικὴν ζωήν, ὥστε δὲν ἐπέφερε κανὲν ἀποτέλεσμα. Ἐξ ἄλλου περιωρίσθη μέχρι τοιούτου σημείου ὁ χαρακτηρισμὸς τῶν ἐθνικῶν ὁδῶν, ὥστε ἐλάχισται ἦσαν αἱ ἐθνικαὶ ὁδοί, αἱ ὁποῖαι ἐπεβάρυνον τὸ Κράτος. Ἀπόδειξις ὅτι κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1909 μία μόνη ὁδὸς εἰς τὸν νομὸν Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας ἐχαρακτηρίσθη ὡς ἐθνική, ὅλαι δὲ αἱ ἄλλαι ὁδοὶ τοῦ Νομοῦ Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς ἐπαρχιακαὶ καὶ ὡς δημοτικαί. Εἰς τὸ 1914 ἔγινεν ἄλλη προσπάθεια πρὸς διόρθωσιν τῆς καταστάσεως. Ἐψηφίσθη πίστωσις 5.000,000, ὅπως διατεθῶσι ταῦτα πρὸς κατασκευὴν ὁδῶν, ἀλλὰ δυστυχῶς ὁ νόμος ἔμεινεν ἀνεκτέλεστος, διότι πρὸς ἐφαρμογήν του ἐχρειάζετο ἄλλος εἰδικὸς νόμος, ἐγκρίνων τὴν κατασκευὴν ὁδῶν. Ἡ ὑποβολὴ τοιούτου νόμου ἦτο φυσικὰ δυσχερής, διότι εἰς ὃ σημεῖον περιῆλθον τὰ πράγματα, εἶναι φανερὸν ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ καμμία ἐξαιρετικὴ προτίμησις ὑπὲρ τμημάτων τινῶν τῆς Χώρας, ἀλλ’ ἦτο ἀνάγκη κατὰ μέτρον δίκαιον νὰ ἀναπτυχθῇ ἡ συγκοινωνία διὰ τῆς κατασκευῆς τῶν μεγάλων ἀρτηριῶν τοῦ Κράτους. Διὰ τοῦτο κατηρτίσθη τὸ ὑποβαλλόμενον σήμερον εἰς τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ἀναγράφει τὰς ὁδούς, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ κατασκευασθῶσι καθ’ ὅλον τὸ Κράτος. Ὡς μέτρον ἐκλογῆς τῶν κατασκευαστέων ὁδῶν ἐλήφθησαν αἱ ἀνάγκαι τῆς συγκοινωνίας τῶν διαφόρων Νομῶν πρὸς ἀλλήλους καὶ τῶν πρωτευουσῶν τῶν ἐπαρχιῶν πρὸς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ ἰδίου Νομοῦ. Μικραὶ μόνον ἐξαιρέσεις ἔγιναν δι’ ἀνάγκας ἐντελῶς ἀναμφισβητήτους, ὡς ἐπὶ παραδείγματι διὰ τὸν Νομὸν Λασσηθίου, τοῦ ὁποίου ἡ γεωγραφικὴ θέσις εἶναι τοιαύτη, ὥστε ἡ κατασκευὴ τῶν κεντρικῶν ἀρτηριῶν, τῶν ἀγουσῶν εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ Νομοῦ καὶ τὴν πρωτεύουσαν τῶν ἐπαρχιῶν, δὲν πληροῖ τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας τῆς συγκοινωνίας. Ἐπίσης μικρὰ ἐξαίρεσις ἐγένετο διὰ μικράς τινας νήσους πρὸς κατασκευὴν ἔργων ὁδοποιΐας ἀπὸ τοῦ λιμένος εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῶν νήσων. Καὶ ἄλλη μία ἐξαίρεσις ἔγινε διὰ τὴν συμπλήρωσιν τῆς ὁδοῦ τῆς ἀγούσης εἰς Δελφούς, διὰ λόγους εὐνοήτους. Εἶναι φανερὸν ὅτι ἡ κατασκευὴ τῶν κεντρικῶν ἀρτηριῶν τοῦ Κράτους δὲν ἱκανοποιεῖ πλήρως τὰς συγκοινωνιακὰς ἀνάγκας τοῦ Κράτους. Ἀπομένουσιν αἱ μικραὶ ὁδοί, αἱ ἐπαρχιακαὶ καὶ αἱ δημοτικαί, ἀλλὰ διὰ τὴν κατασκευὴν καὶ συντήρησιν τῶν ὁδῶν τούτων εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθῇ πρόνοια ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν τοπικὴν αὐτοδιοίκησιν τῆς Χώρας, διότι μόνον διὰ τοῦ συνδυασμοῦ τούτου εἶναι δυνατὴ ἡ οἰκονομικὴ καὶ σκόπιμος κατασκευὴ καὶ συντήρησις τῶν μικρῶν αὐτῶν ὁδῶν. Εἰς τὸ παρελθόν, ὁσάκις ἐγένετο προσπάθεια πρὸς κατασκευὴν ὁδῶν, ἐματαιώθη ἡ προσπάθεια ἐκ τῆς προβαλλομένης πανταχόθεν ἀξιώσεως, ὅπως ὅλαι διὰ μιᾶς αἱ συγκοινωνίαι ἱκανοποιηθῶσιν. Ἐλπίζω ὅτι διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου μέτρου, τὸ ὁποῖον ἱκανοποιεῖ κατὰ τὸ γενικὸν μέτρον τὰς γενικὰς συγκοινωνιακὰς ἀνάγκας, δὲν θὰ παρουσιασθῇ τὸ αὐτὸ θέαμα καὶ ἡ αὐτὴ ἀντίδρασις. Εἶναι ἀνάγκη τοὐλάχιστον νὰ ἀποκτήσωμεν καθ’ ὅλον τὸ Κράτος τὰς κεντρικὰς ἀρτηρίας, διὰ νὰ ἀποκατασταθῇ ἀπὸ συγκοινωνιακῆς ἀπόψεως δικαιοσύνη δι’ ὅλα τὰ ζητήματα τοῦ Κράτους, τὰ ὁποῖα ἐντελῶς ἀνίσως ἔχουσι προικισθῆ διὰ συγκοινωνίας. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον ἀπόψε, ἀλλὰ νὰ δεχθῇ νὰ καταρτίσῃ Ἐπιτροπήν, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ παραπέμψῃ αὐτά, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ ὑποβάλῃ αὕτη ὡς τάχιστα τὴν ἔκθεσίν της.

§4Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ παραπεμφθῇ εἰς Ἐπιτροπήν.

§5Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Καθόλου. Ἔχομεν ἀντίρρησιν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, διότι συνταυτίζει τὴν Κρήτην, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ὑπάρχει καθόλου συγκοινωνία, μετὰ τοῦ ἄλλου Κράτους. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι δὲν σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐκτελέσῃ ἔργα ἐν Κρήτῃ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει, κύριε βουλευτά, ἀντίρρησις. Θὰ παραπεμφθῇ εἰς Ἐπιτροπὴν διὰ τὰς λεπτομερείας, ἀφοῦ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχήν.

§7ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτὸν κατ’ ἀρχήν. Δεκτόν. (Τὸ νομοσχέδιον κηρύσσεται κατεπεῖγον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ εἰδικὴ Ἐπιτροπὴ καταρτίζεται ἐκ τῶν κ.κ. Α. Κασσαβέτη, Π. Βουρλούμη, Λ. Νάκου, Ι. Κανναβοῦ, Δ. Χατζηγιάννη, Ν. Γαρδικιώτη, Ι. Βαλαλᾶ, Α. Σίδερη, Γ. Καλδῆ, Γ. Φικιώρη, Ν. Παρίτση, Ι. Λεκανίδη, Μ. Μανουσάκη, Μ. Καταπότη, Σ. Γερομίχα καὶ Δ. Διαμαντίδη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ σχέδια νόμου.

§9Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τῶν πινάκων τῆς ὑλοτομίας τῶν ἰδιωτικῶν δασῶν». Μὲ τὴν ἔλλειψιν τοῦ προσωπικοῦ εἶναι ἀδύνατον σήμερον νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ ἰσχύων νόμος. Ἀτυχῶς τὰ δάση σήμερον ἔπεσαν καὶ αὐτὰ θῦμα τοῦ παγκοσμίου ἀγῶνος. 2) «Περὶ ἐπιτάξεως ἀγροτικῶν κτημάτων καὶ δασῶν». Διὰ τὴν Θεσσαλονίκην ἰσχύει νόμος, ὁ «περὶ ἐπιτάξεως ἀγροτικῶν κτημάτων διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν προσφύγων». Παρέστη ἀνάγκη νὰ γίνῃ ἐπίταξις τῶν ἰδιωτικῶν δασῶν πρὸς κατόλισιν τῶν συμμαχικῶν καὶ τῶν ἡμετέρων στρατευμάτων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγένετο διὰ Διατάγματος. Ἡ πεῖρα ὅμως ἀπέδειξεν ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ τροποποίησις τούτου καὶ εἰς αὐτὸ ἀφορᾷ τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ὑποβαλλόμενον ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς. 3) «Περὶ προστασίας τῶν ζώων», μέτρον τὸ ὁποῖον ἰσχύει ἐν Κρήτῃ, ἐφαρμοσθὲν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἐκεῖ καὶ ἐπιτυχὸν ἄριστα. 4) Νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ πλουσιώτατον πόρον τοῦ Κράτους, εἶναι τὸ «περὶ συστάσεως Ταμείου Ἐλαίας καὶ περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 55 καὶ 56 τοῦ νόμου 214». Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξακριβωθῇ ἡ ζημία, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται κατ’ ἔτος ἡ ἐλαία ἐκ τῆς ἀσθενείας, θὰ ἐβλέπατε ὅτι τὸ ποσὸν τοῦτο εἶναι πράγματι ἀπίστευτον, ἀνερχόμενον εἰς πολλὰς δεκάδας ἑκατομμυρίων. Πρόχειρος ἔρευνα, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ ἁρμοδία Ὑπηρεσία, ἀπέδειξεν ὅτι ἀληθῶς ἀπίστευτος εἶναι ἡ ζημία, τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ἡ ἐλαία. Ἂν ὑποτεθῇ ὅτι ἦτο δυνατὸν ὅλοι οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ νὰ συγκεντρωθοῦν καὶ ἀποτελέσουν ἕνα συνεταιρισμὸν πρὸς ἀλλήλους, τότε θὰ ἦτο περιττὴ ἡ ἐπέμβασις τοῦ Κράτους. Ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι ἀδύνατος ἡ ἕνωσις αὕτη, ἔρχεται τὸ Κράτος νὰ ἀναπληρώσῃ τὴν ἔλλειψιν ταύτην. Ταῦτα εἶναι τὰ νομοσχέδια τὰ γεωργικά, ἐκ τῶν ὁποίων μόνον τὸ «περὶ ἐλαίας» ἴσως παραστῇ ἀνάγκη νὰ ἐπεξεργασθῇ ὑπὸ Ἐπιτροπῆς, εἰς ἣν θὰ παραπεμφθῇ, τὰ ἄλλα ὅμως δὲν ἔχουν τοιαύτην ἀνάγκην καὶ νομίζω ὅτι εἶναι δυνατόν, κηρυσσόμενα κατεπείγοντα, νὰ ψηφισθῶσι κατ’ ἀρχήν.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ἂν δέχεται ὅπως κηρυχθῶσι κατεπείγοντα τὰ ὑποβληθέντα νομοσχέδια.

§11ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§12Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἔχω ἐπίσης τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς σχέδια νόμου, τὰ ὁποῖα κατήρτισεν ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ἁρμοδία τῶν Στρατιωτικῶν, ἀφορῶσι δὲ τὸν κανονισμὸν τῶν διαφόρων ἀξιωματικῶν καὶ διαφόρων Σωμάτων καὶ τὴν θέσιν αὐτῶν ὡς πρὸς τὴν ἀρχαιότητά των κλπ. διὰ τὸν καταρτισμὸν τῆς Ἐπετηρίδος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Εἰς τὸ ὑπάρχον ἤδη σύστημα ὑπάρχουν τόσα κενά, τόσαι ἀντιφάσεις, ὥστε ἡ σύνταξις τῆς Ἐπετηρίδος προσκόπτει καὶ δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ κατάταξις τῆς ἀρχαιότητος τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ἰδίᾳ τῶν ἐφέδρων. Ἦτο λοιπὸν ἀνάγκη νὰ γίνῃ μία Ἐπιτροπὴ ἀπὸ ἀξιωματικούς, ἡ ὁποία νὰ προβῇ εἰς τὴν τακτοποίησιν τῶν πραγμάτων, ἰδίᾳ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀρχαιότητα τῶν ἀξιωματικῶν καὶ μάλιστα τῶν ἐφέδρων, εἰς τρόπον ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ σύνταξις τῆς Ἐπετηρίδος. Τὰ νομοσχέδια ταῦτα εἶναι τὰ ἑξῆς: 1) «Περὶ ἑρμηνείας τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ νόμου 228 «περὶ συστάσεως Σώματος Στρατιωτικῆς Ἐπιμελητείας». 2) «Περὶ κανονισμοῦ σειρᾶς ἀρχαιότητος στρατιωτικῶν δικαστικῶν συμβούλων». 3) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 28 τοῦ νόμου 344». 4) «Περὶ προσθήκης διατάξεων εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ νόμου 239». 5) «Περὶ προσθήκης διατάξεων καὶ ἑρμηνείας ἄρθρων τοῦ νόμου 358». 6) «Περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν τῆς Μουσικῆς». 7) «Περὶ προσθήκης διατάξεων εἰς τὸν νόμον 357 «περὶ στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων» καὶ 8) «Περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ νόμου 299 «περὶ μονιμοποιήσεως ἐφέδρων ἀξιωματικῶν κλπ.». Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ συναινέσῃ ὅπως ψηφισθῶσι κατ’ ἀρχὴν καὶ νὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς ἐπεξεργασίαν.

§13ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσονται κατεπείγοντα καὶ ψηφίζονται κατ’ ἀρχήν).

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τῶν ἐν Τουρκίᾳ ὑπηρετησάντων ἢ διορισθέντων προξενικῶν ὑπαλλήλων κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ πολέμου».

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης, ὅπως ὑποβάλῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§15Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον διετίθετο μέχρι σήμερον ἡ κινίνη τοῦ Κράτους ἀπὸ τὴν Κεντρικὴν Ἀποθήκην τῶν Ἀθηνῶν, ἀπέτυχε παταγωδῶς, ὅπως τοῦτο, ἄλλως τε, ὁμολογεῖ καὶ ἡ ἁρμοδία Ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Ὑποβάλλω ὑπόμνημα, διὰ τοῦ ὁποίου προτείνω τρόπον καλλίτερον τῆς διανομῆς τῆς κινίνης τοῦ Κράτους, τῆς ἄρτι κομισθείσης ἐνταῦθα ἐκ Γιάβας μέσῳ Ἀλεξανδρείας ποσότητος. Θὰ παρακαλέσω δὲ καὶ ὑμᾶς, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ὃν διακρίνει πάντοτε ἡ φιλαλήθεια, νὰ ὁμολογήσητε, ὅπως καὶ ἡ ὑπηρεσία ἄλλως τε τοῦ Ὑπουργείου σας ὡμολόγησεν, ὅτι ὁ μέχρι τοῦδε καθιερωμένος τρόπος τῆς διαθέσεως πρὸς πώλησιν τῆς κινίνης τοῦ Κράτους ἀπέτυχε παταγωδῶς. Ὁ τρόπος δὲ κατὰ τὸν ὁποῖον διετίθετο μέχρι τοῦδε ἡ κινίνη, ἦτο ὁ ἑξῆς: Ἐστέλλετο ἡ κινίνη εἰς τὰ ἐπαρχιακὰ Ταμεῖα, τὴν ὁποίαν ὅμως κινίνην οἱ κ.κ. ταμίαι διέθετον ὅπως ἐβούλοντο οὗτοι καὶ ὅπως αἱ τοπικαί των συμπάθειαι ὑπηγόρευον καὶ ὄχι συμφώνως πρὸς τὰς ὁδηγίας, ἃς ἐκ τοῦ Ὑπουργείου ἐλάμβανον. Καὶ σκάνδαλα οὐκ ὀλίγα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον κατηγγέλθησαν καὶ τὸ Ὑπουργεῖον ἀρκετὰ ἠσχολήθη ἐπ’ αὐτῶν τῶν σκανδάλων καὶ αὐστηρὰς ἐξέπεμπεν ἐγκυκλίους περὶ κινίνης. Παρὰ ταῦτα ὅμως ἡ κινίνη διετίθετο πάντοτε χαριστικῶς ὑπὸ τῶν ταμιῶν εἰς τοὺς φίλους αὐτῶν καὶ ἐν γένει εἰς τοὺς κατοίκους εἰς τὴν ἕδραν τοῦ Ταμείου. Οὕτω δὲ ὁ λαὸς ὁ ἔξωθι τῆς ἕδρας τοῦ Ταμείου κατοικῶν ἐν τοῖς χωρίοις τῶν ἐπαρχιῶν, ἔμενεν ἄνευ κινίνης πάντοτε. Κατὰ τὸν αὐτὸν καὶ χείρονα τρόπον ἀπέτυχε καὶ τὸ μέτρον τῆς διαθέσεως τῆς κινίνης ἐκ τῆς ἐνταῦθα κεντρικῆς ἀποθήκης, ἤτοι ἐκ τοῦ Χημικοῦ ἐνταῦθα ἐργαστηρίου. Ἐγένετο δηλαδὴ καὶ ἐνταῦθα, ἐν Ἀθήναις, εἰς τὸ Κέντρον, τὸ ἑξῆς: Ἕκαστος θέλων νὰ ἀγοράσῃ κινίνην ἐκ τῆς κεντρικῆς ἀποθήκης τοῦ Κράτους, ἔκαμνε μίαν αἴτησιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ὁ Ὑπουργός, λαμβάνων τὴν αἴτησιν, διέτασσε τὸ Χημικὸν Ἐργαστήριον νὰ χορηγήσῃ τὴν κινίνην εἰς τὸν αἰτοῦντα. Οὕτω δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν πολλὰς ὥρας τῆς ἡμέρας ἦτο ἀπησχολημένος μὲ τὴν διάθεσιν τῆς κινίνης καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς οὕτω ἐγένετο ἔμπορος κινίνης. Ἐδίδετο δὲ οὕτω διατεθειμένη, ἡ κινίνη, ὄχι μόνον εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς καὶ φαρμακεμπόρους, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλον τὸν κόσμον καὶ ὅλοι οἱ ἐν Ἀθήναις κατοικοῦντες ἄεργοι συμπολῖται τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν μετεβλήθησαν εἰς πωλητὰς κινίνης. Μετεβλήθη ἐσχάτως μέγα μέρος τοῦ πληθυσμοῦ τῆς πρωτευούσης εἰς πωλητὰς φαρμάκων πρὸς κερδοσκοπίαν, μὲ τὰ θυλάκια πλήρη κυτίων κινίνης. Εἰς τὰς ὁδοὺς τῶν Ἀθηνῶν σᾶς πλησιάζουν οἱ ἄεργοι προσφέροντες κινίνην, καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἔφυγε καὶ ἐξητμίσθη οὕτως εἰπεῖν ἡ κινίνη ἀπὸ τὸ Χημικὸν Ἐργαστήριον καὶ εὑρίσκεται ἤδη εἰς χεῖρας τῶν αἰσχροκερδῶν, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν τὸ πενταπλάσιον τοὐλάχιστον τῆς ἀξίας της ἀπὸ τὸν κόσμον, ὁ δὲ κόσμος, ἔχων ἀπόλυτον ἀνάγκην κινίνης, ἀναγκάζεται νὰ τὴν πληρώνῃ εἰς τὴν τιμὴν αὐτὴν τῶν δισχιλίων δραχμῶν κατὰ κιλόν. Ἤδη ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Βουλήν, ὃν σκέπτεται νὰ χορηγήσῃ τὴν κινίνην καὶ πάλιν εἰς τοὺς ταμίας τοῦ Κράτους, νὰ στείλῃ καταλλήλους ὁδηγίας εἰς τούτους πρὸς διάθεσιν τῆς κινίνης εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς καὶ μόνον εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς, ἕκαστος δὲ ταμίας γνωρίζει τὸ ποσὸν τῆς καταναλώσεως ἑκάστου φαρμακείου καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τούτου νὰ χορηγῇ τὴν ἀναγκαιοῦσαν ποσότητα. Πλὴν δὲ τούτου παρακαλῶ νὰ διατεθῇ ἡ κινίνη ἀναλόγως τοῦ πληθυσμοῦ, ὅπως διατίθεται ἤδη ὁ ἄρτος εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ νὰ μὴ ὑπάρχουν ἐξαιρέσεις, ὅπως μέχρι τοῦδε ἐγίνετο. Ὅπως, ἐπαναλέγω, ὁ ἄρτος διανέμεται εἰς τὸν Λαόν, οὕτω νὰ διανέμεται καὶ ἡ κινίνη εἰς αὐτὸν ἀναλόγως τοῦ πληθυσμοῦ ἑκάστης ἐπαρχίας. Διότι ἡ ἀνάγκη τῆς κινίνης, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀνωτέρα καὶ τῆς τοῦ ἄρτου αὐτοῦ διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἐδῶ εἰς τὰς Ἀθήνας τὸ Χημικὸν Ἐργαστήριον ἔχει ἀναλάβει τὴν ἀποστολήν, ἔχει δὲ καὶ ὑπαλλήλους ἀρχαίους καὶ γνώστας τῆς καταστάσεως καὶ τῆς ἐκ τοῦ παρελθόντος καταναλώσεως κινίνης καὶ οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν καλῶς πόσον ποσὸν κινίνης καταναλίσκει ἕκαστος φαρμακοποιὸς καὶ εἶναι δυνατὸν καὶ εὔκολον οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι τοῦ Χημικοῦ Ἐργαστηρίου νὰ διαθέσουν τὴν κινίνην εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς τῆς πρωτευούσης καὶ τοῦ Πειραιῶς ἀναλόγως τῆς ἐργασίας των. Ἐπίσης καὶ εἰς τοὺς ταμίας τῶν ἐπαρχιῶν νὰ δοθῶσιν ὁδηγίαι νὰ δίδουν κινίνην οὗτοι μόνον εἰς τοὺς φαρμακοποιοὺς καὶ δι’ ἀποδείξεων καὶ ἰατρικῶν συνταγῶν καὶ οὕτω πως θὰ γίνῃ καλλιτέρα ἡ διανομὴ καὶ θὰ ἔχῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς κινίνην. Ἄλλως, ἐὰν τοὺς ἀφήσητε εἰς τὴν διάθεσίν των, οἱ ἤδη ἐπὶ τῆς πωλήσεως τῆς κινίνης ὀργιάζοντες νὰ εἶσθε βέβαιος, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι θὰ τὴν διαθέσουν αἰσχροκερδέστατα, ὁ δὲ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν θὰ εὑρίσκῃ νὰ ἀγοράζῃ κινίνην εἰς τιμὰς λογικὰς μέχρι πέρατος τοῦ πολέμου.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Γ. Καρπετόπουλος καὶ Α. Χριστόπουλος παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν πρόκειται νὰ ἀπολυθῇ καὶ πότε ὁ ἐν Πειραιεῖ κατὰ τὴν ἀπόβασιν τῶν συμμαχικῶν στρατευμάτων συλληφθεὶς ἔμπορος Ν. Νικόπουλος, κρατούμενος ἤδη ἐν Μυτιλήνῃ, καὶ γενικῶς ποίας ἔχει πληροφορίας περὶ αὐτοῦ.

§17Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἔσχον ἤδη τὴν τιμὴν νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι διωργανώθη ἤδη εἰδικὴ ὑπηρεσία εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν πρὸς παροχὴν τοιούτων πληροφοριῶν. Ἐγὼ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχω πληροφορίας τοῦ τελευταίου σταδίου τῶν ἐνεργειῶν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Φλῶρος ὑποβάλλει τὴν ἑξῆς παράκλησιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν: Πρό τινων μηνῶν εἶχον συλληφθῆ ὑπὸ τῶν Ἰταλῶν δέκα ἀγωγιάται ἐκ Πλακωτῆς τῆς Παραμυθιᾶς, ἅτε ἄνευ ἀδείας διαβάντες τὸν ποταμὸν Καλαμᾶν. Οἱ πέντε τούτων ἀπελύθησαν, τῶν ἑτέρων πέντε, ἤτοι τῶν Γ. Στάθη, Ε. Βασιλείου, Ν. Κάτσιου, Λ. Κάτσιου καὶ Δ. Νάκου, ἀγνοεῖται ἡ τύχη. Παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν ἔχῃ ἐνεργηθῆ τι περὶ ἀπελευθερώσεως τούτων καὶ ποῖον τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐνεργειῶν, καθόσον ἐγκαίρως ἔκτοτε εἶχε δοθῆ ἡ δέουσα σύστασις εἰς τὸ ἁρμόδιον τμῆμα τοῦ Ὑπουργείου.

§19Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Παρακαλῶ καὶ πάλιν τοὺς κ.κ. βουλευτὰς νὰ ἀπευθύνωνται εἰς τὴν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐξωτερικῶν συσταθεῖσαν πρὸς παροχὴν πληροφοριῶν ὑπηρεσίαν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Φλῶρος ὑποβάλλει τὴν ἑπομένην παράκλησιν εἰς τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν: Οἱ ἐνταῦθα παρεπιδημοῦντες κάτοικοι τῶν Ἰταλοκρατουμένων μερῶν τῆς Ἠπείρου παραπονοῦνται διὰ τὴν βραδύτητα τῆς μετὰ τῶν ἐκεῖ οἰκογενειῶν των συντελουμένης ταχυδρομικῆς συγκοινωνίας. Τούτου ἕνεκα παρακαλεῖ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν προέβη εἰς σχετικὰ διαβήματα παρὰ τῷ ἐνταῦθα κ. πρεσβευτῇ τῆς Ἰταλίας πρὸς ἄρσιν τῶν λόγων τῆς μεγίστης βραδύτητος, ἂν μὴ παντελοῦς ἐλλείψεως πάσης ταχυδρομικῆς συγκοινωνίας μετὰ τοῦ Ἠπειρωτικοῦ τούτου τμήματος.

§21Ν. ΠΟΛΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἔχουν γίνει σχετικὰ διαβήματα δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα καὶ ἐλπίζω ὅσον οὔπω νὰ εἶμαι εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι ἐπῆλθεν ἡ πλήρης συγκοινωνία ἡ τηλεγραφική.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν πρόκειται νὰ λάβῃ μέτρον νομοθετικὸν ὑπὲρ τῆς βελτιώσεως τῆς θέσεως τῶν δικαστικῶν κλητήρων, τόσον τῶν ἐμμίσθων, ὅσον καὶ τῶν ἀμίσθων.

§23Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἡ κατάστασις ἡ οἰκονομικὴ τῶν δικαστικῶν κλητήρων εἶναι οἰκτρά, ὅπως εἶναι καὶ ὅλων τῶν κλητήρων, οἱ ὁποῖοι ζοῦν εἰς τὰ δικαστήρια, κατὰ τὸ δικαιοστάσιον. Μελετᾶται κάτι τι ὑπὲρ αὐτῶν, ἀλλὰ δὲν εἶμαι εἰς θέσιν ἀκόμη νὰ εἴπω ὅτι ἐλήφθη ἀπόφασις.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χρυσοστάλης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, διατί δὲν ἐπιτρέπεται ἡ ξύλευσις τῶν δασῶν συμφώνως μὲ τὸν τελευταῖον ὑπὸ τῆς Βουλῆς ψηφισθέντα νόμον καὶ διατί δὲν συγκαλεῖται ἀμέσως τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου τῆς Γεωργίας πρὸς ἔκδοσιν τῶν ἐπὶ μῆνας εὑρισκομένων ἐκκρεμῶν αἰτήσεων, πρὸς ἔκδοσιν ἀδειῶν ξυλεύσεως, ἀφοῦ τοσαύτη παρίσταται ἀνάγκη προμηθείας σιδηροδρομικῆς καὶ οἰκοδομησίμου ξυλείας.

§25Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Ὁ νόμος ὁ τελευταῖος ἐγένετο κυρίως, ὅπως ἐπιτρέψῃ τὴν ξύλευσιν εἰς τὰς σιδηροδρομικὰς Ἑταιρείας, τὰς μεγάλας βιομηχανικὰς Ἑταιρείας καὶ ἄλλας τοιαύτας, ἐπὶ τῇ βάσει διενεργουμένου πλειστηριασμοῦ, ἵνα καλυφθῶσιν ἐπείγουσαι ἀνάγκαι διὰ τῆς ὑλοτομήσεως ταύτης. Ὅσον ἀφορᾶ τὰς αἰτήσεις ἰδιωτῶν, καὶ ἐπὶ τούτων θὰ συγκληθῇ τὸ Συμβούλιον τῆς Γεωργίας καὶ θὰ ἀποφανθῇ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν καταρτισθέντων πινάκων.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Φίλιος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν σκέπτεται νὰ λάβῃ κανὲν μέτρον νομοθετικὸν ἢ διοικητικόν, ὅπως οἱ διπλωματοῦχοι φαρμακοποιοί, ἐὰν δὲν καταταχθῶσιν ὡς ἀνθυποφαρμακοποιοί, νὰ κατατάσσωνται τοὐλάχιστον ὡς νοσοκόμοι, ἀφοῦ κατατάσσονται ὡς τοιοῦτοι οἱ γνωρίζοντες μόνον γραφὴν καὶ ἀνάγνωσιν.

§27Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ἡ ὑπηρεσία δὲν σκέπτεται περὶ τοιούτου μέτρου.

§28Θ. ΦΙΛΙΟΣ. Εἶναι ἄδικον νὰ πηγαίνουν οἱ μπακάληδες ὡς νοσοκόμοι καὶ νὰ ἀποκλείωνται οἱ φαρμακοποιοί!

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Καταπότης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἐὰν θὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον 883 «περὶ εἰσαγωγῆς εἰς ἰδιωτικὰς κλινικὰς ἀξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν ἀσθενῶν ἢ τραυματιῶν ἐκ τοῦ πολέμου ἢ ἐξ εἰδικῶν νόσων πασχόντων, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει χῶρος ἐπαρκὴς ἐν τοῖς στρατιωτικοῖς νοσοκομείοις.»

§30Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὁ κ. βουλευτὴς μὲ ἐρωτᾷ, ἂν σκέπτωμαι νὰ ἐφαρμόσω τὸν νόμον. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐφαρμόσω τὸν νόμον, ἀλλ’ αἱ ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας μοὶ ἔδωκε, μοὶ ἐμβάλλουν τὴν ἑξῆς ὑπόνοιαν: Ὁ νόμος λέγει «νὰ εἰσάγωνται οἱ ἀσθενεῖς ἢ τραυματίαι ἀξιωματικοὶ καὶ ὁπλῖται εἰς ἄλλα ἰδιωτικὰ οἰκήματα ἢ Νοσοκομεῖα ἀνήκοντα εἰς Σωματεῖα». Ἀλλὰ τῆς διατάξεως ταύτης εἶναι προφανὲς ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ ἀπαιτεῖ μεγάλην προσοχήν. Ἐνθυμεῖσθε πόσα παράπονα ἠκούσθησαν καὶ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ διὰ τὰς ἀταξίας, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ μέτρου αὐτοῦ. Βεβαίως, ἐὰν δὲν ἐπαρκῶσι τὰ στρατιωτικὰ Νοσοκομεῖα, θὰ δίδεται ἡ ἄδεια νοσηλείας εἰς κλινικὴν ἰδιωτικήν. Ἀλλ’ ἐὰν ὑπάρξῃ τοιαύτη ἀνάγκη, πρέπει νὰ ὁρισθῇ καὶ εἷς ἐκ τῶν στρατιωτικῶν ἰατρῶν, ὁ ὁποῖος νὰ πηγαίνῃ νὰ βλέπῃ ἐὰν ὑπάρχῃ ἀνάγκη παραμονῆς ἐν τῇ κλινικῇ.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Νάκος ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἐὰν ἐστάλη ὁ ἀντεισαγγελεὺς Δαμασκηνὸς εἰς Λεβάδειαν πρὸς ἐνέργειαν ἀνακρίσεων κατὰ τῶν ἐκεῖ δικαστικῶν Ἀρχῶν.

§32Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. βουλευτὴν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ δώσω τὴν ἀπάντησιν τὴν προσεχῆ Δευτέραν, διότι πρὸ ὀλίγου ἔλαβον γνῶσιν τῆς ἐρωτήσεώς του.

§33Λ. ΝΑΚΟΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διατάξῃ εἰ δυνατὸν ἀπόψε νὰ φύγωσιν οἱ ἀνακριταὶ ἐκεῖθεν, ὥστε νὰ καταστῇ ἡ σκοπουμένη ἀνάκρισις ἐλευθέρα εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα.

§34Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψει τὴν σύστασίν σας.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Δαγκλῆς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν τί ἐνηργήθη διὰ τὴν πληρωμὴν τῶν ἐπιταχθέντων κτηνῶν καὶ διαφόρων ἄλλων εἰδῶν ἐσχάτως ὑπὸ τοῦ στρατοῦ τῆς Ἀμύνης ἐν Πρεβέζῃ. Ἡ ἐπίταξις ἐγένετο περὶ τὰ μέσα Ἰουνίου 1917 ὑπὸ τοῦ 13ου πεζικοῦ συντάγματος καὶ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα τῆς πληρωμῆς, ὡς μᾶς ἐβεβαίωσαν οἱ ἐκεῖ ἁρμόδιοι τὰ ὑπέβαλον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὴν περαιτέρω ἐνέργειαν.

§36Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Λαμβάνων ἀφορμὴν ἐκ τῆς ἐρωτήσεώς σας, θὰ συστήσω τὴν ταχυτέραν ἐνέργειαν.

§37Δ. ΔΑΓΚΛΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, κύριε Ὑπουργέ, ἐστάλησαν τὰ σχετικὰ ἔγγραφα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλ’ ἡ ὑπηρεσία δὲν ἔδωκε σαφῆ πληροφορίαν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν, διότι παραπέμπει τοὺς δικαιούχους νὰ πληρωθῶσι κατὰ τὰ περὶ τῶν ἐπιτάξεων ἰσχύοντα, ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὰ ἐπιταχθέντα κτήνη καὶ τὰ ἄλλα εἴδη ἐλήφθησαν ἀπ’ εὐθείας ἀπὸ τὸν Διοικητὴν τοῦ συντάγματος.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Ι. Μπουρνιᾶς καὶ Θ. Παπαστρατῆς ἐρωτῶσι τὸν κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργόν, διατί δὲν ἀποστέλλονται αὐτοῖς ἡ «Ἐφημερὶς τῆς Κυβερνήσεως» καὶ τὰ λοιπὰ δελτία τοῦ Ὑπουργείου, ἀφοῦ κατὰ τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς πάντα τὰ ἐκτυπούμενα ἐν τῷ Ἐθνικῷ Τυπογραφείῳ καὶ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου ἐκδιδόμενα ἀποστέλλονται εἰς τοὺς κ.κ. βουλευτάς, ἵνα λαμβάνωσι γνῶσιν καὶ τῶν πράξεων καὶ τῶν ἐγκυκλίων τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐξουσίας.

§39Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ «Ἐφημερὶς τῆς Κυβερνήσεως» ἀποστέλλεται εἰς τοὺς κ.κ. βουλευτὰς κατὰ δύο τρόπους· διὰ τοῦ διανομέως καὶ διὰ τοῦ Ταχυδρομείου. Διατί δὲν ἐστάλη εἰς τοὺς κ.κ. βουλευτὰς δὲν γνωρίζω, γνωρίζω ὅμως ὅτι ὁ διανομεὺς ὁ διορισμένος ἦτο πολὺ ἀκατάλληλος καὶ δὲν διένεμε τακτικῶς τὰ φύλλα, δι’ ὃ ἀπελύθη καὶ ἀντικατεστάθη ὑπὸ ἄλλου. Ὡς πρὸς τὰ φύλλα, τὰ ὁποῖα ζητεῖ ὁ βουλευτὴς κ. Παπαστρατῆς, ἀποστέλλονται εἰς Χαλκίδα ταχυδρομικῶς.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κοφίνας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐκκλησιαστικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, τί σκέπτεται διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τῶν ἀποτεφρωθεισῶν ἐκκλησιῶν, συναγωγῶν, τεμενῶν, ὡς καὶ διαφόρων ἀποτεφρωθέντων σχολείων κατὰ τὴν πυρκαϊὰν τῆς Θεσσαλονίκης, τὴν σπουδαιότητα τῆς ἐλλείψεως τῶν ὁποίων ὑπὲρ πᾶν ἄλλο ὁ κ. Ὑπουργὸς δύναται νὰ ἐκτιμήσῃ.

§41Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Παιδείας). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἰδιαιτέρως ἐπέσπασε τὴν προσοχὴν τοῦ Ὑπουργείου, εἶναι ἡ ἀποτέφρωσις τῶν σχολείων, διότι ὡς ἔχει ἡ κατάστασις ἐν Θεσσαλονίκῃ, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνεγερθῶσι σχολεῖα. Ἐλήφθη ὅμως μέριμνα ἐγκαίρως καὶ ἤδη ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου διετάχθη νὰ μελετήσῃ, ἐὰν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἱδρυθῶσι παραπήγματα διὰ σχολεῖα, τὸ μόνον ποῦ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ σήμερον. Τὰ σχέδια τὰ σχετικὰ ἐγένοντο. Καταρτίζεται ὁ προϋπολογισμὸς τῆς ἀπαιτηθησομένης δαπάνης, ἡ ὁποία ἐλπίζω ὅτι δὲν θὰ εἶναι τόσον μεγάλη, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ καταβληθῇ ἐκ τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, ὁπότε δὲν θὰ γίνῃ ἀνάγκη νὰ εἰσαχθῇ ἴδιον νομοσχέδιον. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐκκλησίας, συναγωγὰς καὶ τεμένη, θὰ συμφωνήσῃ ὁ κύριος συνάδελφος μετ’ ἐμοῦ, ὅτι ἡ ἀνοικοδόμησις τοιούτων δὲν εἶναι ἐκ τῶν ἀμέσων καὶ μᾶλλον ἐπειγουσῶν ἀναγκῶν, διότι κατὰ τὰ παραδεδεγμένα παρ’ ἅπασι τοῖς εἰρημένοις θρησκεύμασι, δύναταί τις τὸν Θεὸν νὰ λατρεύσῃ ἐν παντὶ τόπῳ, ὄχι δὲ μόνον εἰς τὰ διὰ τὴν λατρείαν αὐτοῦ καθηγιασμένα μέρη. Ἑπομένως νομίζω ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη λήψεως ἀμέσου τινὸς καὶ ἐκτάκτου μέτρου περὶ τῆς ἀναμφισβητήτου ἄλλως ἀνάγκης ταύτης.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. Ν. Γαρδικιώτης καὶ Γ. Σταμάτης παρακαλοῦσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, τίνα μέτρα ἔλαβεν ἢ σκέπτεται νὰ λάβῃ περὶ μειώσεως τῶν ὑπερόγκων ναύλων, τοὺς ὁποίους λαμβάνουσιν οἱ διάφοροι ἀτμοπλοϊκαὶ Ἑταιρεῖαι, αἱ ἐνεργοῦσαι τὴν ἐν Ἑλλάδι συγκοινωνίαν, ἐν σχέσει πρὸς τὰ διὰ τῶν ἀτμοπλοίων μεταφερόμενα διάφορα προϊόντα καὶ τρόφιμα καὶ ἀφοῦ τὸ ζήτημα τοῦτο συντείνει μεγάλως εἰς τὴν δυσχέρειαν τῆς μεταφορᾶς τροφίμων ἐν τῇ πρωτευούσῃ καὶ χρῄζει ἀμέσου καὶ ταχείας ἐπεμβάσεως.

§43Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὸ ζήτημα τοῦτο ἀφορᾷ τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ· ἐν τούτοις δύναμαι καὶ ἐγὼ νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι πρὸς διαρρύθμισιν αὐτοῦ συνεστήθη Ἐπιτροπή, ἥτις ἐργάζεται διὰ νὰ κανονίσῃ τὰς τιμὰς τῶν ναύλων.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως ὑποβάλλει σχέδιον νόμου «περὶ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως». Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ κηρυχθῇ τὸ νομοσχέδιον κατεπεῖγον.

§45ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον).

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Μ. Νεγροπόντης ὑποβάλλει τὰ κάτωθι σχέδια νόμου: 1) «Περὶ ἀναγνωρίσεως καὶ ἐξακολουθήσεως τῆς πληρωμῆς τῶν συντάξεων τῶν ἀπονεμηθεισῶν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ἀρχῶν τῆς νήσου Σάμου μέχρι τῆς γενικῆς ἀφομοιώσεως τῆς ἐν γένει διοικήσεως αὐτῆς μετὰ τοῦ λοιποῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου» καὶ 2) «Περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τὴν οἰκογένειαν τοῦ ἀποβιώσαντος Ὑπηρέτου Μάρκου Δημητρακάκη». Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, ὅπως κηρυχθῶσι κατεπείγοντα.

§47ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσονται κατεπείγοντα).

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Θ. Παπαϊωάννου, Γ. Χατζηγεωργίου, Α. Παπαζαχαρίου καὶ Κ. Λυκουρέζος ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τῶν νόμων «περὶ προαγωγῆς τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπαλλήλων». — Ὡσαύτως οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Λεκανίδης, Γ. Κοκκινάκης, Δ. Ἀναγνωστάκης καὶ Λ. Ζητάκης ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως καὶ λειτουργίας νέων ἐκτάκτων εἰδικῶν ἐκπαιδευτικῶν οὐλαμῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν». — Ὡσαύτως ἐπὶ τοῦ ἰδίου ὡς ἄνω νομοσχεδίου ὑποβάλλει τροπολογίαν καὶ ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ἀλεβιζάτος. — Ἡ ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας Ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς κατέθεσε τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροπολογίας τῶν νόμων 817 καὶ 822». — Ἡ ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει πρότασιν «περὶ προσθήκης μεταβατικῆς διατάξεως εἰς τὸν ἐν ἰσχύϊ Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς».

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

— Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως διατάξεων τοῦ νόμου 535 τῆς 27 Δεκεμβρίου 1914 «περὶ ναυτικῆς στρατολογίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς λόγῳ νομισματικῆς ἐπικαταλλαγῆς μειώσεως τῶν ἀποδοχῶν τῶν πρεσβευτικῶν καὶ προξενικῶν ὑπαλλήλων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκπτώσεως μέρους ἐκ τοῦ ἐνοικίου τῶν λιμενικῶν φόρων τῶν ἐτῶν 1914 καὶ 1915».

§49Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον. Οἱ κ.κ. Ὑπουργοὶ ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας καὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μοὶ ἐπιτρέψωσιν εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον νὰ ἀντείπω.

§50Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Κύριε βουλευτά, λείπει ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός.

§51Δ. ΧΡΥΣΟΣΤΑΛΗΣ. Ἄν εἶναι δυνατόν, νὰ ἀναβληθῇ.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται ἕνεκα ἀπουσίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ τῆς ἀναλογίας τοῦ ἐν κυκλοφορίᾳ ποσοῦ ἐκ πενταδράχμων καὶ δεκαδράχμων τραπεζικῶν γραμματίων ἐπὶ τοῦ ὅλου ποσοῦ τῆς κυκλοφορίας τῶν τραπεζικῶν γραμματίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 4 Φεβρουαρίου 1917 Νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος «περὶ κυρώσεως τῆς συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης διὰ τὴν ἀσφάλισιν Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων, τῶν ναύλων αὐτῶν καὶ φορτίων ἐπὶ Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μειώσεως τοῦ ἐν ταῖς Νέαις Χώραις πλὴν Κρήτης καὶ Σάμου εἰσπραττομένου φόρου δεκάτης, καταργήσεως αὐτοῦ ἐπί τινων προϊόντων κλπ.».

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον (Ἀναγινώσκεται). Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Βαλαλᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§54Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν γνωρίζω ὅτι ἔχει σχέδιον νόμου καθορίζον τὸ ζήτημα τῆς ἐγγείου φορολογίας ἐν ταῖς Ν. Χώραις. Καὶ γνωρίζων τοῦτο ἀκριβῶς, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ζητήσω καὶ τὴν γνώμην του ἐπὶ τοῦ σημερινοῦ σπουδαίου ζητήματος. Ἡμεῖς ἐν Μακεδονίᾳ δυστυχῶς ἀντιπροσωπεύομεν μεγάλα ποσά, προκειμένου περὶ φόρων, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει αἱ μεταρρυθμίσεις δι’ ἡμᾶς εἶναι δυσκολώτεραι. Νομίζω ὅμως ὅτι δίκαιον θὰ ἦτο ὁ κ. Ὑπουργός, ἔστω ἐν τῇ συζητήσει τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, νὰ εἴπῃ γενικῶς τὴν γνώμην αὐτοῦ σχετικῶς πρὸς τὸ μέλλον τῆς φορολογίας ἐν Μακεδονίᾳ. Ἔχω δὲ νὰ παρατηρήσω καὶ τοῦτο, ὅτι ἐν τῷ προκειμένῳ ἰδίως ἡ μείωσις τῆς φορολογίας εἶναι βαρεῖα, διότι ἡ μείωσις αὐτὴ ἔχει τὸ ἀντιστάθμισμά της. Τὸ ἀντιστάθμισμα δὲ τοῦτο εἶναι ὅτι τὸ Κράτος λαμβάνει τὸ ⅕ τῶν εἰσοδημάτων τῶν δημοσίων κτημάτων ἐν Μακεδονίᾳ. Ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ἐν ἀδυναμίᾳ νὰ ἐκτιμήσωμεν σήμερον τί ποσὸν ἀντιπροσωπεύει τὸ πέμπτον αὐτὸ τῶν εἰσοδημάτων τῶν δημοσίων κτημάτων ὅλης τῆς Μακεδονίας καὶ ὅλων τῶν Νέων Χωρῶν. Θὰ ἤμεθα εὐτυχεῖς λοιπὸν ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἤθελε νὰ δώσῃ μερικὰς ἐξηγήσεις ἐπὶ τοῦ προκειμένου.

§55Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο, τὸ ἔχει μελετήσει ὁ συνάδελφός μου ἐπὶ τῆς Γεωργίας, ὅστις προεκάλεσε τὸ Β. Διάταγμα. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς σκέψεις, αἱ ὁποῖαι κρατοῦν παρὰ τῇ Κυβερνήσει περὶ μεταβολῆς τοῦ φορολογικοῦ συστήματος ἐν ταῖς Νέαις Χώραις, εἶναι πολὺ δύσκολον νὰ γίνῃ ἡ μεταβολὴ αὕτη. Δὲν νομίζω ὅτι εἰς τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται σήμερον ἡ Μακεδονία, δύναται νὰ γίνῃ σκέψις περὶ οἱασδήποτε μεταβολῆς τῆς φορολογίας. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις διὰ τῆς ἐλαττώσεως τὴν ὁποίαν ἔκαμε τοῦ φόρου τῆς δεκάτης εἰς 9%, δεικνύει τὸ ἐνδιαφέρον της διὰ τὰς χώρας ταύτας. Αὐτὰ μόνον εἶχον νὰ εἴπω.

§56Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Ἤθελον νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἴμεθα βέβαιοι ἂν πραγματικῶς ἐπέρχεται βελτίωσις καὶ ἐλάττωσις τῆς φορολογίας, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν δυνάμεθα νὰ γνωρίζωμεν τί θὰ εἰσπράξῃ ἡ Κυβέρνησις ἐκ τοῦ ἑνὸς πέμπτου, τὸ ὁποῖον τῆς ἀνήκει κατὰ κυριότητα ἐπὶ ὅλων τῶν οἰκιῶν ἐν Μακεδονίᾳ καὶ Ἠπείρῳ.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ἂν δέχεται τὴν ψήφισιν τοῦ 1ου ἄρθρου.

§58ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ ἄρθρα 2–7).

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8ον (Ἀναγινώσκεται).

§60Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ, ἡ δευτέρα παράγραφος τοῦ 8ου ἄρθρου νὰ μετατραπῇ (ἀναγινώσκει): «Διατηρεῖται ὅμως ἡ ὑπάρχουσα φορολογία τῆς δεκάτης ἐπὶ τοῦ συλλεγομένου καὶ ἀποθηκευομένου... κλπ.».

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Χατζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§62Ε. ΧΑΤΖΗΣ. Ὅπως καὶ ἄλλοτε εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, τὸ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ὑποβιβάζεται ἡ φορολογία τῆς δεκάτης εἰς 9%, δὲν ἱκανοποιεῖ τὴν ἀξίωσιν τῶν ἀντιπροσώπων ὅλων τῶν Νέων Χωρῶν. Νομίζω δὲ ὅτι ἐν τούτῳ διερμηνεύω τὴν γνώμην ὅλων τῶν κ.κ. βουλευτῶν, τῶν ἀντιπροσωπευόντων ὅλας τὰς Νέας Χώρας. Διότι, καίτοι ἡ δεκάτη ὑποβιβάζεται εἰς 9%, οὐχ ἧττον τὰ κύρια ἐλαττώματα τοῦ φόρου τῆς δεκάτης παραμένουν ἀκέραια, διότι οὐδὲ ἡ ἀνισότης ἡ ὑπάρχουσα μεταξὺ τῶν κατοίκων τῶν Νέων Χωρῶν καὶ τῶν κατοίκων τοῦ παλαιοῦ Βασιλείου αἴρεται, οὐδὲ τὸ κύριον δημοσιονομικὸν ἐλάττωμα, τὸ ὁποῖον περιέχει ἡ φορολογία τῆς δεκάτης, καθόσον, καίτοι ὑποβιβάζεται ποσοστόν τι τοῦ φόρου, ἐξακολουθεῖ ὅμως νὰ φορολογῆται ἡ πρώτη ὕλη, ὄχι ἡ ἐργασία τοῦ γεωργοῦ, τοὐτέστιν τὸ εἰς εἶδος ἡμερομίσθιον τῶν ἐργατῶν τῆς γῆς. Τὸ ἐλάττωμα τοῦτο, κύριοι βουλευταί, τὸ ὁποῖον περιέχει ὁ φόρος τῆς δεκάτης, εἶναι ἄντικρυς ἀντίθετον πρὸς τὸ δημοσιονομικὸν πρόγραμμα τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, διότι ἡ κυρία βάσις τοῦ προγράμματος τούτου, τὸ ὁποῖον μετὰ τόσης ἐπιτυχίας ἐφαρμόζεται κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἀφορᾷ κυρίως τὴν προστασίαν τῆς ἐργασίας καὶ τῆς γεωργίας. Ὁ φόρος οὗτος δυστυχῶς περιέχει τὸ μειονέκτημα, ὅτι ἐξακολουθεῖ νὰ φορολογῇ τὸν ἱδρῶτα τοῦ γεωργοῦ καὶ τὴν πρώτην ὕλην, τὴν χρησιμοποιουμένην διὰ τὴν παραγωγήν. Οὐχ ἧττον κατὰ τὴν παροῦσαν περίστασιν ἐκρίθη ἀναγκαῖον ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ προβῇ εἰς καινοτομίαν τινὰ κυρίως ἐκ λόγων ταμιευτικῶν, διότι οὐδεὶς ἄλλος λόγος ὑπάρχει, ὁ ὁποῖος ἤθελε συνηγορήσει διὰ τὴν διατήρησιν τοῦ φόρου τῆς δεκάτης. Νομίζω ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ ζητήσωμεν ὅπως ὁ φόρος τῆς δεκάτης διατηρούμενος γίνῃ βάρος. Εἰς τὸ ἄρθρον 8ον ἀναφέρεται ὅτι διατηρεῖται ἡ φορολογία τῆς δεκάτης. Ἐὰν τὴν φορολογίαν αὐτὴν τοῦ φόρου τῆς δεκάτης ἀφήσωμεν, θὰ ἐξακολουθῶσι νὰ συμβαίνωσι πλεῖσται διενέξεις μεταξὺ τῶν δεκατιστῶν καὶ τῶν γεωργῶν. Γνωρίζετε ὅτι οἱ χωρικοὶ δὲν συλλέγουσι μόνον τὸ χόρτον ἀπὸ τὰ λειβάδια, ἀλλὰ συλλέγουσι χόρτον καὶ ἀπὸ ἄλλα μέρη καὶ ἀπὸ τὰ χωράφια. Ἐκεῖ δίδεται ἀφορμὴ πρὸς κατάχρησιν τῶν δεκατιστῶν καὶ τῶν χωρικῶν. Τὰ ἔσοδα, τὰ ὁποῖα προσεπορίζετο τὸ Κράτος ἐκ τοῦ χόρτου αὐτοῦ εἶναι ἐλάχιστα, πολὺ δὲ μεγάλη θὰ ἦτο ἡ εὐεργεσία, ἥτις θὰ παρείχετο εἰς τοὺς χωρικούς, ἐὰν κατηργεῖτο αὕτη. Τὰ ἔσοδα τοῦ Κράτους εἶναι ἐλάχιστα, ἡ δὲ ἐνόχλησις, ἥτις γίνεται εἰς τοὺς ἀγρότας, εἶναι μεγίστη. Ἡμεῖς γνωρίζομεν, κύριε Ὑπουργέ, τί τραβοῦν οἱ χωρικοὶ ἐκ τοῦ φόρου αὐτοῦ, προκαλοῦνται διενέξεις καὶ οἱ χωρικοὶ σύρονται εἰς τὰ Πταισματοδικεῖα. Δὲν πρόκειται περὶ ζημίας τοῦ Δημοσίου, ἀλλὰ περὶ ἄρσεως ἀφορμῶν διχονοιῶν.

§63Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν δύναμαι νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν αὐτήν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὑπεβάλλω, παραδέχομαι ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν τῶν ὑφισταμένων τὴν φορολογίαν ταύτην. Ἐν γένει ἤθελον παρακαλέσει τοὺς κ.κ. βουλευτάς, ὅπως ὑποβάλωσι τὰς τροπολογίας των εἰς τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν τοῦ νομοσχεδίου.

§64Ε. ΧΑΤΖΗΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι ἐλάχιστον.

§65Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν τὸ γνωρίζω ἐὰν εἶναι ἐλάχιστον.

§66Ε. ΧΑΤΖΗΣ. Πρόκειται περὶ ἀγρῶν ἐν ἀγραναπαύσει.

§67Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ φορολογία θὰ εἶναι ὡς σήμερον ὑπάρχει· παρακαλῶ νὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§68Γ. ΠΩΠ. Ἐφόσον ὑπάρχει νόμος, δὲν δηλοῦται τοῦτο διὰ τῶν πρακτικῶν.

§69Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὅ,τι φορολογεῖται σήμερον, θὰ φορολογῆται καὶ εἰς τὸ μέλλον.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑποβληθεῖσα τροπολογία ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν).

§71ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀπορρίπτεται. Ἀπορρίπτεται. (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 8ον καὶ 9ον).

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 10ον (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§73Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν πρώτην ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου οἱ ἀξιότιμοι βουλευταὶ Μυτιλήνης ἀνέφερον εἰς τὴν Βουλὴν διὰ μακρῶν περὶ τοῦ ποσοστοῦ, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τεθῇ εἰς τὴν φορολογίαν. Ἐχρησιμοποίησαν τότε εἰς τὰς ὁμιλίας των πίνακα, τὸν ὁποῖον ἔχω ὑποβάλει εἰς τὴν Βουλήν. Ἤθελα νὰ δώσω ἐξηγήσεις περὶ τοῦ πίνακος τούτου, ὅτι ἔχει οὗτος καταρτισθῆ μόνον διὰ ν’ ἀποδείξῃ τὴν διαφορὰν τῆς φορολογίας κατὰ τὸ παρελθὸν πρὸς τὴν φορολογίαν τοῦ ποσοστοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπεβάλλετο διὰ τῆς νέας φορολογίας. Λησμονοῦσιν οἱ κ.κ. συνάδελφοι νὰ ἀναφέρωσιν ὅτι ἔχομεν διαφορὰν 500 χιλιάδων δραχμῶν. Ἀλλὰ τὰ ῥηθέντα ὑπὸ τῶν κ.κ. συναδέλφων μὲ ἐνισχύουσι νὰ μελετήσω τὸ ζήτημα τῆς νέας βάσεως, τουτέστιν νὰ ὑπολογίσω τὸν φόρον κατὰ τὰ ἔτη 1913 καὶ 1914, δηλαδὴ τί θὰ συνέβαινεν ἐὰν τότε εἴχομεν τὴν φορολογίαν ἐξαγωγῆς τῶν 9%. Ἐκ τῆς συγκρίσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμα τότε, ὑπῆρχε μία διαφορὰ ἀμφισβητήσεως ἐμοῦ καὶ τῶν ἄλλων. Οἱ Μυτιληναῖοι ἐθεώρουν ὅτι 4 ὀκάδες ἐλαιῶν ἀποδίδουσι 1 ὀκᾶν ἐλαίου. Τὸ ποσοστὸν αὐτὸ εἶναι μέγα καὶ νομίζω ὅτι χρειάζονται 4½–5 ὀκάδες ἐλαιῶν διὰ νὰ παραγάγωσι 1 ὀκᾶν ἐλαίου. Ἂν δεχθῶμεν τὴν ἀντίληψιν τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου, 4½ ὀκάδες ἐλαιῶν πρὸς 1 ὀκᾶν ἐλαίου, τότε συμπίπτει τοῦτο πρὸς τὸ αὐτὸ ποσοστόν, ἐὰν ὡρίζομεν τὸ 12% ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς. Ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν γίνῃ δεκτὴ ἡ ἀναλογία, 4 ὀκάδες ἐλαιῶν πρὸς 1 ὀκᾶν ἐλαίου, τότε ἔπρεπε νὰ γίνῃ δεκτὸν ποσοστὸν 11%. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν εἶχον τὰς αὐτὰς πληροφορίας περὶ τοῦ ποσοστοῦ τοῦ παραγομένου ἐλαίου. Ἡ γενικὴ γνώμη συμφωνεῖ πρὸς τὴν ἀναλογίαν 4½ ὀκάδες πρὸς 1 ὀκᾶν ἐλαίου. Καὶ διὰ τοῦτο ἔθεσα τὸ ὅριον τοῦτο.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καλδῆς ἔχει τὸν λόγον.

§75Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τῆς τροπολογίας τὴν ὁποίαν ἐπιφέρει εἰς τὸ 10ον ἄρθρον, εὐηρεστήθη νὰ μειώσῃ τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς εἰς 12%, πλέον 1% διὰ τὴν Γεωργικὴν Τράπεζαν. Ἀνωμολόγησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅτι ἔχει κάποιον ἐνδοιασμὸν ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπόδοσιν τῶν ἐλαιῶν εἰς ἔλαιον. Λέγει ὅτι κατά τινας, 4 ὀκάδες ἐλαιῶν παράγουσι 1 ὀκᾶν ἔλαιον, κατ’ ἄλλους καὶ κατὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου, 4½ ὀκάδες ἐλαιῶν παράγουσι 1 ὀκᾶν ἔλαιον. Παρενέβη ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐκ Κρήτης καὶ ἐδήλωσεν ὅτι καὶ 2½ ὀκάδες ἐλαιῶν εἶναι δυνατὸν νὰ παραγάγωσι 1 ὀκᾶν ἐλαίου.

§76Π. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Καὶ 7 ὀκάδες.

§77Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Μάλιστα, διότι ἡ ἀπόδοσις τοῦ ἐλαίου ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὰς τοπικὰς συνθήκας. Καὶ ἐν τοιαύτη περιπτώσει μοὶ φαίνεται ὅτι πρέπει ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ κρατήσῃ ἡ ἀντίληψις τῶν Λεσβίων, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν τὰς τοπικὰς συνθήκας τῆς νήσου των, καὶ ὄχι ἡ ἀντίληψις τῆς ὑπηρεσίας καὶ ἄλλων. Δὲν θὰ παρακολουθήσωμεν καὶ δὲν θὰ ἀναλώσωμεν τοὺς ὑπολογισμοὺς τοὺς νέους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀφοῦ ἔδειξε τὴν καλήν του διάθεσιν εἰς τὸ νὰ ἀναγνωρίσῃ, ὅτι καὶ οἱ ἰδικοί μας λογαριασμοί, οὓς ἀνεπτύξαμεν κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν, ἐστηρίζοντο ἐπὶ δικαιολογημένων καὶ ὀρθῶν βάσεων. Ἀλλ’ ἐφόσον καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔρχεται καὶ λέγει ὅτι ἂν θὰ δεχθῶμεν τὴν ἀπόδοσιν εἰς μίαν ὀκᾶν ἐλαίου κατὰ 4 ὀκάδας ἐλαιῶν, πρέπει τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου νὰ ὁρισθῇ εἰς 11% ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου, πρέπει δὲ νὰ ὁρισθῇ εἰς 12% ἐφόσον δεχθῶμεν ὡς δεδομένον ὅτι 4½ ὀκάδες ἐλαιῶν παράγουν 1 ὀκᾶν ἐλαίου καὶ ἐφόσον καὶ ὁ ἴδιος δὲν εἶναι βέβαιος ὡς πρὸς τὴν ἀπόδοσιν, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ἰπουργὸν νὰ δεχθῇ ὅπως τὸ ποσοστὸν τοῦ ἐλαίου ὁρισθῇ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου εἰς 11% (ἀντὶ τοῦ 10%, τὸ ὁποῖον ἐζητήσαμεν) καὶ 1% ὑπὲρ τῆς Γεωργικῆς Τραπέζης, ἤτοι ἐν ὅλῳ 12%. Μοὶ φαίνεται ὅτι ἡ παράκλησίς μας αὕτη εἶναι δικαιολογημένη καὶ θὰ τὴν ἀποδεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργός. Ἂς εἶναι δὲ βέβαιος ὅτι, δεχόμενος τοῦτο, θὰ προκαλέσῃ τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ Λεσβιακοῦ λαοῦ καὶ πρὸς αὐτὸν καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἐν γένει καὶ πρὸς τὴν Βουλήν, ἐπὶ τῆς ἐποχῆς τῆς ὁποίας θὰ ἐνταφιασθῇ ἐν ἀπεχθὲς φορολογικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον μᾶς ἔφερεν εἰς τὴν μνήμην χρόνους ἀπαισίας δουλείας.

§78Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δεχθῇ τὴν πρότασιν τοῦ συναδέλφου μου, ἐπίσης δὲ καὶ τὴν ἐπιφύλαξιν ἡμῶν, ὅτι κατὰ τὰ συμπεράσματα, τὰ ὁποῖα ἡ ὑπηρεσία μετὰ ἓν ἢ δύο ἔτη συγκομίσῃ, θὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσωμεν μείζονα ἰσότητα βαρῶν.

§79Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἐπιτρέψατε εἰς ἐμὲ νὰ ἐπιμείνω ὅτι τὸ 10% ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ 8% τῆς δεκάτης θὰ εἶναι πολὺ ἀνώτερον, θὰ ἔχῃ μεγαλειτέραν ἀπόδοσιν. Δὲν θέλω βέβαια νὰ ἐπιμείνω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ 10% παρὰ 11%, ἐν τούτοις θέλω νὰ τὸ σημειώσω, εἰς τρόπον ὥστε εἰς τὸ μέλλον νὰ ἰδῆτε ὅτι θὰ ἀποδειχθῇ βάσιμος ἡ γνώμη μου, διότι πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ Μυτιλήνη, ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἐλαιοπαραγωγήν, ἔχει ὅλως διόλου ἰδιαιτέραν ἐπίδοσιν. Πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν ὅτι οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ σκέπτονται ὅλως διόλου διαφορετικώτερον ἀπὸ τοὺς ἄλλους παραγωγοὺς τοῦ ἐλαίου. Ἡ βιομηχανία τῆς ἐλαίας λαμβάνει καθ’ ἡμέραν μεγάλας διαστάσεις ὡς πρὸς τὴν βελτίωσίν της, ἐπίσης δὲ καὶ ἡ βιομηχανία τοῦ ἐλαίου, εἰς τρόπον ὥστε καὶ 10% φόρος θὰ ἔφερε μεγαλειτέραν ἀπόδοσιν ἢ ὅτι θὰ ἔφερε τὸ 8% τῆς δεκάτης. Ἐν τούτοις θὰ ἤθελον μίαν προσθήκην εἰς τὸ 10ον ἄρθρον· μαζὺ μὲ τὸ «ἔλαιον» νὰ προστεθῇ καὶ «βαλανίδια». Λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι ἡ Μυτιλήνη παράγει βαλανίδια κατὰ δεύτερον λόγον, ὕστερα ἀπὸ τὸ λάδι. Αὐτὰ δὲ τὰ βαλανίδια κατὰ 95% ἐξάγονται εἰς τὸ ἐξωτερικόν, εἰς τρόπον ὥστε ἡ δεκάτη, μετατρεπομένη εἰς ἔγγειον φόρον, θὰ φέρῃ μεγαλείτερα ἀποτελέσματα παρὰ ὡς δεκάτη. Λοιπὸν θὰ ἐπεθύμουν νὰ προστεθῇ «καὶ βαλανίδια», ἅτινα εἶναι ἓν ἀπὸ τὰ καλλίτερα προϊόντα τῆς Μυτιλήνης.

§80Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν 2αν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§81Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Θὰ εἶναι ἀδίκημα διὰ τὸν πληθυσμὸν τῆς Μυτιλήνης, ὁ ὁποῖος ταλαιπωρεῖται μὲ αὐτὸ τὸ σύστημα τῆς δεκάτης. Τὰ βαλανίδια συνάζονται καθ’ ἣν ἐποχὴν αἱ καιρικαὶ μεταβολαὶ εἶναι εὔκολοι καὶ τὰ βαλανίδια ὀλίγον νὰ βραχῶσιν ὑφίστανται μεγάλας καταστροφάς, οἱ δὲ βαλανιδοπαραγωγοί, ἀναμένοντες τὸν δεκατιστήν, ὑφίστανται μεγάλας ζημίας. Δὲν βλέπω δὲ καὶ τὸν λόγον, διατὶ κοντὰ στὸ λάδι νὰ μὴ δεχθῶμεν καὶ τὰ βαλανίδια.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Παρίτσης ἔχει τὸν λόγον.

§83Ν. ΠΑΡΙΤΣΗΣ. Δὲν ἔχω νὰ προσθέσω πολλὰ πράγματα εἰς τὰ ἐπιχειρίματα, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξαν οἱ συνάδελφοί μου ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ὑποδείξω εἰς τὴν Βουλήν, θὰ εἶναι τὸ ἑξῆς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζήτησεν ὁ Λεσβιακὸς λαὸς εἶναι ἡ ἐλάττωσις τοῦ φόρου τὸν ὁποῖον πληρώνει εἰς τὸ Δημόσιον. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον ἐζήτησεν ὁ λαὸς εἶναι ἡ ἐλάφρυνσις ἀπὸ τῶν δυσκολιῶν καὶ δυσχερειῶν, τὰς ὁποίας τὸ κρατοῦν σύστημα παρεμβάλλει πάντοτε εἰς τὴν βιομηχανίαν τοῦ λαοῦ. Ἐζητήσαμεν δηλ. ἐξ ὀνόματος τῶν κτηματιῶν καὶ βιομηχάνων Μυτιλήνης νὰ μείνῃ τὸ αὐτὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου, δηλ. τὸ Δημόσιον νὰ εἰσπράττῃ ἀκριβῶς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰσπράττει ὑπὸ τὸ κρατοῦν καθεστώς, ἀλλὰ νὰ μας ἄρῃ ἄλλας δυσχερείας, τὰς ὁποίας καὶ ἡ ὑπηρεσία ἀναγνωρίζει. Ὅλοι δὲ οἱ βιομήχανοι, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν τί θὰ εἰπῇ δεκατιστής, φρονοῦσιν ὅτι πρέπει νὰ μεταβληθῇ τὸ σύστημα. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ εἴπωμεν εἰς τὸν Λεσβιακὸν λαὸν ὅτι τοῦ κάμνομεν αὐτὴν τὴν χάριν, ἀλλὰ εἰς ἀντάλλαγμα θὰ εἰσπράττωμεν περισσότερα. Νομίζω δὲ ὅτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργός, ἔχει μᾶλλον ταμιευτικὸν πνεῦμα παρὰ κοινωφελείας καὶ ἐνισχύσεως τῆς βιομηχανίας. Τὸ ποσοστὸν 12% φρονῶ ἀδιστάκτως ὅτι θὰ ἀποδίδῃ εἰς τὸ Δημόσιον πολὺ περισσότερα ποσὰ ἀφ’ ὅ,τι μέχρι σήμερον εἰσέπραττε. Διὰ τῆς νέας μεθόδου τῆς εἰσπράξεως οἱ βιομήχανοι θὰ βελτιώσουν κατὰ πολὺ τὴν ποιότητα τοῦ ἐλαίου, ἱδρύοντες ἕκαστος ἐξ αὐτῶν εἰς τὸ κτῆμα του ἐλαιόμυλον καὶ προσπαθοῦντες ὅπως διὰ παντὸς τρόπου βελτιώσωσι τὴν ποιότητα τοῦ ἐλαίου. Ἐὰν δὲ μὲ τὴν σημερινὴν κατάστασιν κατορθώνουν οἱ Μυτιληναῖοι νὰ παραγάγουν ποιότητας τοιαύτας, ὥστε νὰ εἰσπράττουν καὶ 50,000,000 κατ’ ἔτος, μία τοιαύτη βελτίωσις τοῦ τρόπου τῆς φορολογίας θὰ ἀποδώσῃ εἰς τὴν Μυτιλήνην 80,000,000 τοὐλάχιστον, ἀνάλογος δὲ θὰ εἶναι καὶ ἡ μερὶς τὴν ὁποίαν θὰ εἰσπράξῃ τὸ Κράτος ἀπὸ τὴν μεταβολὴν αὐτήν. Ἑπομένως φρονῶ ὅτι ἔργον δικαιοσύνης θὰ ἦτο ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἡ Βουλὴ ἀπεδέχετο τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν οἱ συνάδελφοί μου ὑπέβαλον, ὅπως ἐλαττωθῇ τὸ ποσοστὸν τοῦ Δημοσίου ἀπὸ 12 εἰς 11. Κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου εἶναι πολὺ περισσότερον. Ἐὰν δὲ ἡ προσεχὴς διετία ἀποδείξῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἰσχυριζόμεθα, καὶ τὸ ἰσχυριζόμεθα ἐκ πεποιθήσεως καὶ ὄχι διὰ νὰ παραπλανήσωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλήν, διότι εἴμεθα βέβαιοι περὶ τούτου, ἐὰν τοῦτο ἀποδείξῃ τὸ προσεχὲς μέλλον, τότε ἔχει καλῶς. Ἐὰν ὅμως ἡ προσεχὴς διετία ἀποδείξῃ ὅτι ἀδικεῖται τὸ Δημόσιον διὰ τοῦ ποσοστοῦ τούτου, τότε ἡμεῖς πρῶτοι οἱ πολιτευταὶ Μυτιλήνης θὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ αὐξήσῃ τὸ ποσοστὸν τοῦτο, νὰ εἶσθε δὲ βέβαιοι περὶ τούτου, διότι ὁ Λεσβιακὸς λαὸς δὲν ἐννοεῖ νὰ ἀδικήσῃ τὸ Κράτος. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ἀποδεχθῇ τὴν πρότασιν ταύτην, ἐὰν εἶναι δυνατὸν μάλιστα καὶ τὸ ζήτημα τοῦ βαλανιδίου νὰ τὸ λάβῃ ὑπ’ ὄψει καὶ νὰ τὸ λύσῃ κατὰ τὴν ἐκφρασθεῖσαν εὐχήν, διότι ὁμολογουμένως καὶ τὰ βαλανίδια εἶναι μέγας πόρος τῆς Μυτιλήνης καὶ δὲν εἶναι δίκαιον ν’ ἀφεθῶσιν οἱ κτηματίαι ὑπὸ τὸ τέως κρατοῦν καθεστώς.

§84Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μετὰ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τῶν κ.κ. βουλευτῶν Μυτιλήνης, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν, ὅπως ὁ φόρος ἐλαττωθῇ εἰς 11%, ἀφοῦ ἀναλαμβάνουσιν εὐθύνην (χειροκροτήματα). Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν βαλανιδίων, εἶναι ἀδύνατον νὰ δεχθῶ τὴν τροπολογίαν. Εἰς ἄλλο νομοσχέδιον δυνατὸν νὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν αὐτό.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 10ον ἄρθρον ὡς ἐτροπολογήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 11ον (Ἀναγινώσκεται).

§86Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Ἐπὶ τοῦ 11ου ἄρθρου ἔχει ὑποβληθῆ τροπολογία εἰς τὴν αʹ συζήτησιν.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 11ον ἄρθρον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 12 καὶ 13). Ἄρθρον 14ον (Ἀναγινώσκεται).

§88Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Πρόκειται νὰ ὑποβάλω εὐχήν. Τὸ Διάταγμα περὶ βεβαιώσεως ἢ μὴ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προξενεῖ τὰ παράπονα ταῦτα. Ἴσως τὰ παράπονα δὲν εἶναι τόσον διὰ τὸ εἰσπραττόμενον ποσόν, ὅσον διὰ τὸν τρόπον τῆς εἰσπράξεως αὐτοῦ, ὁμολογουμένως δὲ ἐπέρχεται σήμερον κάποια βελτίωσις, ἀλλὰ ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι διατάξεις τοῦ Διατάγματος, αἵτινες δέον νὰ ἀναθεωρηθοῦν, ἰδίως ὡς πρὸς τὸν χρόνον.

§89Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ ἔλθητε νὰ συνεργασθῶμεν.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ 14ον ἄρθρον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα 15 καὶ 16, ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῆς ἐν Κρήτῃ ὑπηρεσίας ἔργων κοινῆς ὠφελείας καὶ διαθέσεως τοῦ ἐν Κρήτῃ εἰσπραττομένου φόρου λαχανικῶν καὶ ὀπωρικῶν ὑπὲρ τῶν ἀστικῶν Δήμων τῆς Κρήτης».

§91Ι. ΛΕΚΑΝΙΔΗΣ. Νὰ ἀναβληθῇ.

§92Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀναβάλλεται.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους διὰ τὸ ἔτος 1915. Οἱ παραδεχόμενοι τὸν κατὰ κεφάλαια καὶ ἄρθρα προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ τὸ ἔτος 1915, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. — Συζήτησις ἐπὶ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς χρήσεως 1915.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ γίνῃ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1915 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν λέγουσι «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 161, ἅπαντες ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸς ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν τοῦ 1915. (Γίνεται δι’ ἀναστάσεως δεκτὸς κατὰ κεφάλαια καὶ ἄρθρα ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τοῦ 1915).

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1915 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1915 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν λέγουσι «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνοματικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 162, ἅπαντες ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸς ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὸ ἔτος 1915. (Γίνεται δι’ ἀναστάσεως δεκτὸς κατὰ κεφάλαια καὶ ἄρθρα ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν διὰ τὸ ἔτος 1915).

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τῶν ἐξόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1915 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1915 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν λέγουσι «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 161, ἅπαντες ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸς ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν διὰ τὸ 1915. (Γίνονται δι’ ἀναστάσεως δεκτοὶ κατὰ κεφάλαια, ἄρθρα καὶ σύνολον οἱ εἰδικοὶ προϋπολογισμοὶ τῶν ἐξόδων τοῦ εἰδικοῦ ταμείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, Ἐθνικοῦ Στόλου, Ἀρχαιοτήτων τῆς Ἑλλάδος καὶ τοῦ Ταμείου τῶν φάρων καὶ φανῶν διὰ τὸ 1915).

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους διὰ τὸ ἔτος 1916. (Γίνονται δι’ ἀναστάσεως δεκτοὶ κατὰ κεφάλαια καὶ ἄρθρα οἱ εἰδικοὶ προϋπολογισμοὶ τῶν ἐξόδων τῶν Ὑπουργείων Ἐξωτερικῶν, Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν διὰ τὸ ἔτος 1916).

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ψήφισις συνόλου τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ 1916 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ συνόλου τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν λέγουσι «Ναί»· οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 158. Εἶπον «Ναὶ» 157 καὶ εἶπον «Ὄχι» εἷς. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸν τὸ σύνολον τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. — Ψήφισις συνόλου τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τῆς χρήσεως 1916. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ συνόλου τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τῆς χρήσεως 1916 λέγουσι «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾷ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 161, ἅπαντες ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸς ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τὸ ἔτος 1916. — Ψήφισις συνόλου τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν τῆς χρήσεως 1916. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ψήφισιν τοῦ συνόλου τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῆς χρήσεως 1916 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν λέγουσι «Ναί», οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν «Ὄχι». Παρακαλοῦνται νὰ προσέλθωσιν ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Ν. Ξηρὸς καὶ Θ. Γοῦσκος. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Διενεργεῖται ἡ δι’ ὀνοματικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ξηροῦ καὶ Θ. Γούσκου, τοῦ κ. Γραμματέως ἐκφωνοῦντος τὰ ὀνόματα τῶν κ.κ. βουλευτῶν κατὰ περιφερείας καὶ κατὰ τὸ κάτωθι πρωτόκολλον ψηφοφορίας):

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τις μὴ ψηφοφορήσας; (Οὐδεὶς ἀπαντᾶ). Ἄρχεται ἡ διαλογή. (Διενεργεῖται ἡ διαλογὴ ὑπὸ τῶν ψηφολεκτῶν).

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπερατώθη ἡ διαλογή. (Ἀναγινώσκει): Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 161, ἅπαντες ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸς ὁ εἰδικὸς προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν διὰ τὸ ἔτος 1916. (Γίνονται δι’ ἀναστάσεως δεκτοὶ κατὰ κεφάλαια, ἄρθρα καὶ σύνολον οἱ εἰδικοὶ προϋπολογισμοὶ τοῦ Εἰδικοῦ Στρατιωτικοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης, Ἐθνικοῦ Στόλου καὶ Ἀρχαιοτήτων, ὡς καὶ τοῦ Ταμείου φάρων καὶ φανῶν διὰ τὸ ἔτος 1916).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξακολουθοῦμεν τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ Συμβουλίου τῆς Οἰκονομικῆς Ὑπηρεσίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν νόμων «περὶ προαγωγῆς τῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένων ὑπαλλήλων κλπ.». Ἄρθρον 1ον (Ἀναγινώσκεται).

§112ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3).

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4ον (Ἀναγινώσκεται). Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τῶν κ.κ. Δ. Γκλαβᾶ καὶ Ν. Συριοπούλου.

§114ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀπορρίπτεται. Ἀπορρίπτεται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 4ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου 5–12 ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ).

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ μεταρρυθμίσεως τῶν «περὶ φορολογίας τῶν ἐπιτηδευμάτων νόμων».

§116Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θέλω νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ τροπολογία, τὴν ὁποίαν ἐζήτησεν ὁ βουλευτὴς κ. Ρακτιβάν, συμπεριελήφθη εἰς τὸ νομοσχέδιον.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον (Ἀναγινώσκεται). (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1ον, ὡς καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχείου, ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ͵ΓΨΒʹ».

§118Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως δεχθῇ μίαν τροπολογίαν πρὸς συμπλήρωσιν παραλείψεως γενομένης ἐκ παραδρομῆς εἰς προηγούμενον νόμον. Εἰς ὅλους τοὺς νόμους, διὰ τῶν ὁποίων κανονίζεται ὡς προσὸν τὸ ἀπολυτήριον Γυμνασίου, ἔχει ὁρισθῆ ὅτι λαμβάνονται ὑπ’ ὄψει καὶ τὰ ἀπολυτήρια τῶν λοιπῶν ὁμοιοβάθμων σχολῶν, τὰ ὁποῖα ἐξισοῦνται πρὸς τὰ ἀπολυτήρια τῶν Γυμνασίων. Πρέπει νὰ τεθῇ καὶ αὐτὸ εἰς τὸν νόμον· οὐδὲν δικαιότερον.

§119Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Γίνεται δεκτὴ ἡ τροπολογία.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον μὲ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Φικιώρη;

§121ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως· αʹ) τοῦ ἀπὸ 3 Μαρτίου 1917 Β. Διατάγματος «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 22 Φεβρουαρίου 1917 συμβάσεως μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος «περὶ συνομολογήσεως προσωρινοῦ δανείου 5.000.000 δραχ. χρυσῶν», καὶ βʹ) τοῦ ἀπὸ 25 Μαΐου 1917 Β. Διατάγματος «περὶ τῆς ἀπὸ 16 Μαΐου 1917 συμβάσεως μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος «περὶ συνομολογήσεως προσωρινοῦ δανείου 10,000,000 δραχ. χρυσῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς τοῦ φόρου ἐπιτηδεύματος τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ἀρσακείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν πρὸς κωδικοποίησιν τῶν παρὰ τῶν οἰκονομικῶν ὑπηρεσιῶν ἐφαρμοζομένων νόμων». Ὁ κ. Μ. Μανασάκης ἔχει ἐπ’ αὐτοῦ τὸν λόγον.

§123Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Ἡ σπουδαία ἀνάγκη, ἡ ὁποία ὑπάρχει διὰ νὰ κωδικοποιηθῶσιν οἱ νόμοι οἱ φορολογικοί, ὑπάρχει καὶ δι’ ὅλας τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους. Ἡ πολυνομία, κύριοι συνάδελφοι, αἱ ἀντιφατικαὶ διατάξεις καὶ ἡ ἔλλειψις συνοχῆς πρὸς εὕρεσιν τῶν νόμων παρουσιάζουσι φαινόμενον προκαλοῦν μεγίστας δυσχερείας, διότι διὰ νὰ ἀναζητήσῃ κανεὶς ἕνα νόμον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν νομοθεσίαν πρέπει νὰ ἔχῃ ἀρχαιολογικὰς πλέον γνώσεις, πρέπει νὰ ἀναδιφᾷ 50 ἕως 100 ἐτῶν ἀρχεῖα καὶ δὴ δυσεύρετα, ὅπως ἀνεύρῃ τοὺς νόμους, οἱ ὁποῖοι ἰσχύουν εἰς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους. Μὲ τὴν προσάρτησιν μάλιστα τῶν Νέων Χωρῶν καὶ τὴν διαφορὰν τῶν νομοθεσιῶν εἰς αὐτάς, προσετέθη νέος λαβύρινθος, πολὺ δὲ περισσότερον μὲ τὴν νομοθεσίαν τῆς τελευταίας τετραετίας, καθ’ ἣν ἐδόθη ὤθησις νεωτεριστικὴ εἰς τὸ ἡμέτερον πολίτευμα, καθίσταται δ’ ἀπαραίτητος ἡ κωδικοποίησις τῶν νόμων δι’ ὅλας τὰς ὑπηρεσίας. Θὰ παρακαλέσω ὅθεν τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἀναβάλῃ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἀπόψε καὶ παρουσιάσῃ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ δίδεται εἰς αὐτὴν τὸ δικαίωμα, ὄχι μόνον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συσταθῇ ἡ ἀπαραίτητος Ἐπιτροπὴ διὰ τὴν κωδικοποίησιν τῶν νόμων, ἀλλ’ εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, δέον δὲ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει καὶ ὁ καταρτισμὸς εὑρετηρίου, διὰ νὰ δύναταί τις νὰ εὑρίσκῃ τίς νόμος ἰσχύει καὶ τίς δὲν ἰσχύει. Εἰς τὴν Κρήτην εἴχομεν τὸν κ. Κουτουρελάκην, ὁ ὁποῖος εἶχε τὴν πρόνοιαν ὡς ἰδιώτης πλέον νὰ κωδικοποιήσῃ τοὺς ὑπάρχοντας ἐκεῖ νόμους καὶ μᾶς παρουσίασε μίαν ἐργασίαν, ἡ ὁποία ὁμολογουμένως διὰ τὴν πρώτην ὀκταετίαν τῆς Κρήτης ἦτο θαυμασία, διότι ἠδύνατό τις ἐκ τοῦ εὑρετηρίου, ἀνοίγων τοὺς κώδικας, νὰ ἀνεύρῃ ἀμέσως τὴν σελίδα, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπῆρχεν ὁ σχετικὸς νόμος, καὶ οὕτω δὲν ἠδύνατό τις νὰ εἴπῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔλεγεν ὁ ἀείμνηστος καθηγητὴς Οἰκονομίδης, ὅτι τοῦτο μὲν λέγω ἐγώ, ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ εἴπω ἂν ἰσχύῃ. Τὸ ζήτημα τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀρκούντως σοβαρὸν, διότι ὄχι μόνον ἡμεῖς, οἱ περὶ τὰ νομικὰ ἀσχολούμενοι, δὲν δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν τί ἰσχύει, ἀλλὰ καὶ αὐτὰ τὰ δικαστήρια, αὐταὶ αἱ ὑπηρεσίαι αἱ ὑπεύθυνοι δὲν γνωρίζουν τί ἰσχύει καὶ διὰ τοῦτο δίδουν λύσεις εἰς ζητήματα, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀντιφατικαί, ἀλληλοσυγκρούονται καὶ δὲν δύνανται νὰ ἀποτελέσουν βάσιν ὀρθῆς καὶ ἐπιστημονικῆς λύσεως ἑκάστου ζητήματος, ἐνῷ ὄχι μόνον ἡμεῖς οἱ δικηγόροι, οἱ ὑπάλληλοι ἑνὸς Ὑπουργείου ἢ οἱασδήποτε ὑπηρεσίας, ἀλλὰ καὶ πᾶς πολίτης πρέπει νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ τὸ ἰσχύον Δίκαιον. Ἡμεῖς οἱ τῶν Νέων Χωρῶν διεπόμεθα ὑπὸ νέων νόμων δασικῶν, οἰκονομικῶν καὶ δικαστικῶν ἀκόμη, καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ γνωρίζωμεν τί ἀκριβῶς ἰσχύει, πολὺ δὲ περισσότερον ὅταν παραπεμπώμεθα εἰς Διατάγματα τοῦ 1835 καὶ τοῦ 1840, ὁπότε πλέον στερούμεθα καὶ αὐτῶν τῶν στοιχείων, δυνάμει τῶν ὁποίων ἠθέλομεν ἀνακαλύψει τὸ ἰσχύον Δίκαιον, διότι δὲν ἔχομεν ἐκεῖ τὰς βιβλιοθήκας καὶ ὅλα τὰ μέσα πρὸς ἀνεύρεσιν τοῦ ἰσχύοντος Δικαίου. Φρονῶ ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν θὰ ἀρνηθῇ νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅλα τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀπαιτηθῶσι πρὸς κωδικοποίησιν ὅλης τῆς νομοθεσίας καὶ μάλιστα κατὰ τὴν κατάρτισιν τῶν κωδίκων θὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει καὶ τὰ κρατοῦντα εἰς ἄλλα Κράτη καὶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλονται εἰς ἡμᾶς λόγῳ τῆς πολυνομίας, τοῦ πολυειδοῦς τῆς νομοθεσίας ἡμῶν καὶ τῶν διαφόρων Δικαίων, τὰ ὁποῖα ἰσχύουν ὄχι μόνον εἰς τὸ παλαιόν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ νέον Κράτος.

§124Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἡ ἀνάγκη, τὴν ὁποίαν ἀνέπτυξεν ὁ κ. συνάδελφος, ἀναγνωρίζεται βεβαίως ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, ἀναγνωρίζεται ὑπὸ πάντων, δὲν νομίζω ὅμως ὅτι ἡ ἀναγνώρισις τῆς ἀνάγκης αὐτῆς συνεπάγεται καὶ τὴν ὑποχρέωσιν ἀναβολῆς τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου, διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀφορᾷ μόνον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει παρὰ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὄχι μόνον τὰς ὑποδείξεις τοῦ κ. βουλευτοῦ, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀνάγκην, ἣν ἡ ἰδία συναισθάνεται νὰ προνοήσῃ περὶ κωδικοποιήσεως τῶν νόμων, δὲν φρονῶ ὅμως ὅτι δύναται ν’ ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις καὶ νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα διὰ τῆς προσθήκης τροπολογίας καὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως εἰδικῆς διὰ τὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία θὰ ἀναλάβῃ τὴν κωδικοποίησιν τῶν νόμων ἑκάστου Ὑπουργείου.

§125Μ. ΜΑΝΑΣΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι ζήτημα πολλῆς νομοθετικῆς ἐργασίας τὸ νὰ παρασκευάσωμεν τὸ νομοσχέδιον, δι’ οὗ νὰ δώσωμεν τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ καταρτίσῃ τὴν Ἐπιτροπήν. Εἶναι ζήτημα εὐκολώτατον. Ἀκριβῶς δὲ διὰ νὰ ἀποφύγωμεν τὴν ψήφισιν 12 νόμων, ὅσα εἶναι τὰ Ὑπουργεῖα, καὶ διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν ἐν τῇ κωδικοποιήσει τὴν πολυνομίαν, δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω νὰ γίνῃ ἓν γενικὸν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον νὰ ψηφίσῃ ἡ Βουλή. Δὲν τὸ κάμνω ἐκ πνεύματος ἐπιβραδύνσεως τῆς ψηφίσεως.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Στράτος ἔχει τὸν λόγον.

§127Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἡ μὲν ἀνάγκη, ἡ ὁποία ὑπὸ τῶν κ. κ. συναδέλφων θίγεται, εἶναι ἀνεγνωρισμένη, ἀλλὰ πρὶν ἢ προβῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν ψήφισιν τῆς τροπολογίας ταύτης, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξετασθῇ πρῶτον τὸ προέχον συνταγματικὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον εἶναι ὁ τρόπος, καθ’ ὃν ἡ ἀνάγκη αὕτη δύναται νὰ θεραπευθῇ καὶ δεύτερον ὁ τρόπος, ὃν οἱ συνάδελφοι προτείνουσι. Διότι, ἂν δεχθῇ ἡ Βουλὴ τὴν πρότασιν τοῦ κ. βουλευτοῦ Κεφαλληνίας...

§128Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶναι δυνατόν.

§129Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. .. νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ δίδεται παγίως εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐξουσίαν par délégation τὸ δικαίωμα νὰ ψηφίζῃ νόμους. Θὰ ἔλθῃ εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὴν διάταξιν τοῦ Συντάγματος, διότι ἂν ἤθελε τὸ Σύνταγμα νὰ δώσῃ τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Βουλὴν par délégation νὰ παρέχῃ τὴν νομοθετικὴν ἐντολὴν εἰς τὴν Ἐκτελεστικὴν Ἐξουσίαν, δὲν ἤθελεν ἀναγράψει ὅτι, προκειμένου περὶ κωδικοποιήσεως, «ἐπιτρέπω τὴν ψήφισιν ὁλοκλήρων τῶν κωδίκων», ἀλλ’ ἤθελεν ἀναγράψει αὐτὸ τὸ Σύνταγμα αὐτὴν τὴν délégation. Δὲν πρέπει νὰ πλανώμεθα ἐκ τοῦ ὅτι αἱ Βουλαὶ ἀπὸ τοῦ 1912 μέχρι σήμερον κανονικώτερον παρέσχον μίαν délégation εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἐκδίδῃ Νομοθετικὰ Διατάγματα, διότι εἶναι μία ἐξαιρετικὴ περίπτωσις, τὸ Κράτος εὑρίσκεται ἐν καταστάσει πολέμου, ἡ ὅλη κατάστασις, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ ἐν τῇ Χώρᾳ, δὲν παρέχει τὸν καιρὸν ἵνα ἡ Βουλὴ διὰ μακρῶν συζητῇ περὶ τῶν λεπτομερειῶν τῶν νομοσχεδίων καὶ κατ’ ἀνάγκην, λόγῳ τῆς ἐξαιρετικῆς περιπτώσεως, ἡ Βουλὴ ἐξουσιοδοτεῖ τὴν Νομοθετικὴν Ἐξουσίαν νὰ κάμνῃ χρῆσιν τῶν δικαιωμάτων αὐτῆς. Ἂν ὅμως ἠθέλομεν προβῆ εἰς νομοθέτησιν τοιούτου μέτρου, ὥστε προκειμένου περὶ ὁμαλῶν περιστάσεων νὰ παρέχεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν νομοθετικὴν Ἐξουσίαν νὰ ρυθμίζῃ νομοθετικὰς διατάξεις, ἠθέλομεν ἐξέλθει τελείως τῶν ὅρων τοῦ Συντάγματος. Ἐφόσον δὲ ἔχει ἐπαγγελθῆ παρὰ τῆς Κυβερνήσεως ὅτι τὸ τέρμα τῆς πολιτικῆς κρίσεως θέλει σημανθῆ διὰ τῆς συγκλήσεως Ἐθνοσυνελεύσεως, εἶναι ὀρθὸν ἡ Συνέλευσις ἐκείνη νὰ λύσῃ καὶ τὸ ζήτημα αὐτό, ἐφόσον ἡ ἀνάγκη, ἥτις προκαλεῖ τὸ ζήτημα τοῦτο ἤθελεν ὡριμάσει. Ὁμολογῶ καὶ ἐγὼ ὅτι ἡ διὰ νόμου κωδικοποίησις εἶναι μία πολυτέλεια καὶ ἑπομένως ἡ délégation πρέπει νὰ δοθῇ, ἀλλὰ νὰ δοθῇ ὑπὸ τῆς Συντακτικῆς Ἐξουσίας. Πάντως ἡ διατύπωσις ὅτι θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ περιλαμβάνωνται καὶ μεταβολαὶ οὐσιαστικῶν διατάξεων, ἀντιτίθεται τελείως εἰς πᾶσαν ἔννοιαν συνταγματικῆς ἐγγυήσεως. Κηρύσσομαι λοιπὸν ἐναντίον τῆς τροπολογίας τοῦ κ. βουλευτοῦ Κεφαλληνίας, παρ’ ὅλην τὴν εὐχαρίστησιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἠσθανόμην ἂν ἐλύετο τὸ ζήτημα αὐτὸ πρὸς μεγίστην διευκόλυνσιν πάντων.

§130Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐγὼ ἠσχολήθην ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ ἀξιοτίμου κ. βουλευτοῦ, ὅπως τὸ δικαίωμα τὸ παρεχόμενον εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν δοθῇ καὶ εἰς τὰ ἄλλα Ὑπουργεῖα. Ὡς πρὸς τὴν διατύπωσιν τῆς τροπολογίας τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, εἶπεν ἀρκετὰ μὲ τὴν εἰδικότητα καὶ τὴν ἐμβρίθειαν ἡ ὁποία τὸν χαρακτηρίζει ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας, καὶ δὲν ἔχω νὰ προσθέσω ἀπολύτως τίποτε. Προκειμένου περὶ τῆς οὐσιαστικῆς σημασίας τοῦ πράγματος, θὰ ἔλεγον εἰς τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους τῶν Νέων Χωρῶν, ὅτι ἐπεκράτησε, ὁσάκις ψηφίζεται νομοσχέδιον σοβαρόν, νὰ παρέχεται διὰ ρητῆς διατάξεως καὶ ἡ ἄδεια πρὸς κωδικοποίησιν. Ἡ ἄδεια τῆς κωδικοποιήσεως τῶν διοικητικῶν, οἰκονομικῶν καὶ δημοσιονομικῶν νόμων εἰς τοῦτο ἀποβλέπει. Θὰ ἰδῆτε ὅτι κωδικοποιεῖται ὅλη ἡ σειρὰ τῆς νομοθεσίας καὶ οὕτω εἰς τὸ μέλλον δὲν θὰ εὑρεθῆτε πρὸ δυσχερειῶν, εἰς τὰς ὁποίας εὑρίσκεσθε σήμερον, ὡς πρὸς τὴν ἑρμηνείαν, καὶ δὲν θὰ ὑπάρχωσι τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν ἐλλείψει τῆς κωδικοποιήσεως. Ἀλλὰ σήμερον, ἂν δεχθῶμεν τὴν τροπολογίαν τὴν ὑποβληθεῖσαν ὑπὸ τοῦ κ. Μπασιᾶ, ἐπεκτείνομεν τὸ δικαίωμα τῆς κωδικοποιήσεως τῶν νόμων εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, πρᾶγμα διὰ τὸ ὁποῖον δὲν δυνάμεθα νὰ διαθέσωμεν σήμερον τὴν Βουλήν. Ὁπωσδήποτε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, διότι σήμερον θὰ γίνῃ συζήτησις μόνον διὰ τὴν κωδικοποίησιν τῶν νόμων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.

§131Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ πρῶτον ζήτημα τῆς délégation τῆς Βουλῆς νὰ νομοθετῇ πρὸς διευκόλυνσιν τῆς Διοικήσεως, δὲν θὰ ἐπιμείνω, μολονότι θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἐπικαλεσθῶμεν τὴν Ἰταλικὴν νομοθεσίαν καὶ τὴν Γαλλικὴν νομοθεσίαν, κατὰ τὰς ὁποίας ἐπιτρέπεται τοῦτο. Ὅσον ὅμως ἀφορᾷ εἰς τὸ δεύτερον ζήτημα, ὅσον ἀφορᾷ δηλαδὴ εἰς τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον χορηγεῖται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ ἐπιμείνω, διότι νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα τοῦτο ἀφορᾷ ὅλην τὴν Κυβέρνησιν. Τοιαύτης φύσεως ζητήματα ὑποβάλλονται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Θὰ παρεκάλουν δηλαδὴ ὅπως ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, μέχρις ὅτου ὑπογραφῇ τοῦτο ὑπὸ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ὁλοκλήρου καὶ κατόπιν νὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν. Ἐγὼ ὁμιλῶ γενικώτερον περὶ τοῦ ζητήματος καὶ θὰ παρεκάλουν νὰ συσταθῇ Ἐπιτροπὴ περὶ τῆς καταστάσεως ὅλων τῶν ὑπαλλήλων.

§132Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Μοὶ φαίνεται ὅτι σᾶς διέφυγεν ἡ ἀνάγνωσις τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου. Εἶναι πολὺ φυσικὸν ὅτι, ὅταν μελετηθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο τῆς καταστάσεως τῶν ὑπαλλήλων, δὲν θὰ μεριμνήσωμεν μόνον περὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μπασιᾶ ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἄρθρον 1ον. Ἐξουσιοδοτεῖται ἕκαστος Ὑπουργὸς ὅπως διὰ Βασιλικῶν Διαταγμάτων προβαίνῃ ἑκάστοτε εἰς κωδικοποίησιν τῶν δικαστικῶν, στρατιωτικῶν, ναυτικῶν, ἐκκλησιαστικῶν, διοικητικῶν, οἰκονομικῶν καὶ δημοσιονομικῶν νόμων εἰς ἑνιαῖον κείμενον νόμου, φέρον ἴδιον ἀριθμὸν διὰ ταξινομήσεως τῆς σειρᾶς τῶν ἄρθρων τοῦ περιεχομένου καὶ τῆς οὐσιαστικῆς μεταβολῆς τῶν ἐν ἰσχύϊ διατάξεων, ὑπὸ μόνον τὸν περιορισμὸν τοῦ ἄρθρου 57, ἐδάφιον 5ον τοῦ Συντάγματος, μεταβαλλομένης καὶ τῆς σειρᾶς καὶ τῆς ἀριθμήσεως τῶν ἄρθρων, παραγράφων καὶ τίτλων τῶν νόμων τούτων καὶ τῶν σχετικῶν πρὸς ταῦτα παραπομπῶν. Πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον συνιστῶνται διὰ Β. Διαταγμάτων εἰδικαὶ πενταμελεῖς Ἐπιτροπαὶ παρ’ ἑκάστου Ὑπουργοῦ, ἀναγράφεται δὲ πίστωσις δεκακισχιλίων δραχμῶν ἐν τῷ ἐτησίῳ προϋπολογισμῷ ἑκάστου Ὑπουργείου, ἀπὸ τοῦ 1917 ἀρχομένου. Ἄρθρον 2ον. Ἡ ἐποπτεία καὶ ἐπιμέλεια τῆς δημοσιεύσεως τῆς ἀνωτέρω ἐργασίας περὶ κωδικοποιήσεως τῶν νόμων, τῆς συντάξεως καὶ δημοσιεύσεως γενικοῦ εὑρετηρίου τῶν νόμων καὶ Διαταγμάτων τῆς «Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως» καὶ Δελτίου τῶν νόμων καὶ Διαταγμάτων, ἀνατίθεται διὰ μεταθέσεως ἢ ἀποσπάσεως εἰς εἰδικὸν ὑπάλληλον, ἔχοντα βαθμὸν τουλάχιστον ὑπουργικοῦ γραμματέως αʹ τάξεως, βοηθούμενον δὲ ὑπὸ τοῦ ἀναγκαιοῦντος προσωπικοῦ, προσλαμβανομένου δι’ ἀποσπάσεως ἢ προσλήψεως ἐκτάκτου». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§134Α. ΜΠΑΣΙΑΣ. Ἐν ἄλλοις λόγοις, οἱ ἄλλοι Ὑπουργοὶ ἀποδοκιμάζουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν.

§135Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Θὰ συνίστων εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διορθώσῃ τὸ σχέδιον, ἀντὶ «νὰ προβαίνῃ ἑκάστοτε», «νὰ προβῇ ἐφάπαξ».

§136Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§137ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῆς τροπολογίας. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον, ἀναβαλλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου, λόγῳ τῶν τροπολογιῶν).

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παροχῆς ἀδείας πρὸς κοπὴν ἀργυρῶν κερμάτων καὶ ἔκδοσιν κερματικῶν γραμματίων δραχμῶν 2 καὶ 1».

§139Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι θὰ φέρῃ τροπολογίαν.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι δὲν ἔφερε.

§141Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τότε τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε.

§143Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον, κύριοι, ἀναφέρει ὅτι διὰ τὸ παλαιὸν Βασίλειον ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ κόψωμεν 30,720,000 φράγκα καὶ διὰ τὰς Νέας Χώρας 28,500,000 φράγκα. Τὸ πρῶτον ἄρθρον ἀναφέρει ὅτι ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς νὰ κόψῃ νομίσματα 13.000.000 μονόδραχμων καὶ διδράχμων, τὸ ἄρθρον 3ον λέγει ὅτι, ἂν ὑποτεθῇ ὅτι εὑρίσκει δυσκολίας εἰς τὴν εὕρεσιν ἀργύρου ἢ τῆς κοπῆς τῶν νομισμάτων, τότε δικαιοῦται νὰ κόψῃ χάρτινα κέρματα τῆς δραχμῆς καὶ τῶν δύο δραχμῶν, μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 30,000,000. Περαιτέρω δὲ ἀναφέρει εἰς τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 3 ὅτι: «Ἡ παρὰ τοῦ Κράτους κυκλοφορία τῶν κερματικῶν τούτων γραμματίων θέλει ἔχει ὡς κάλυμμα ἴσης ἀξίας τραπεζικὰ γραμμάτια τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος», δηλαδὴ τὸ Δημόσιον θὰ ἐκδώσῃ τραπεζογραμμάτια μιᾶς καὶ δύο δραχμῶν, θὰ ἔχῃ δὲ ὡς κάλυμμα τοῦ ποσοῦ τῶν τραπεζογραμματίων αὐτῶν ἴσον ποσὸν γραμματίων τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ἤτοι, ἀντὶ νὰ κυκλοφορῶμεν γραμμάτια τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, θὰ κυκλοφορῶμεν μονόδραχμα καὶ δίδραχμα γραμμάτια τοῦ Κράτους. Αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶναι μία ἁπλῆ εὐκολία εἰς τὴν Ἀγορὰν διὰ τῆς ἀλλαγῆς μεγάλων νομισμάτων διὰ μικρῶν, αὐτὸ τὸ ἀποκαλεῖ τὸ νομοσχέδιον νομισματοκοπίαν. Καὶ οὐ μόνον τοῦτο, ἀλλὰ μᾶς λέγει ὅτι: «Τὸ μέτρον τῆς ἀπ’ εὐθείας ὑπὸ τοῦ Κράτους ἐκδόσεως κερματικῶν γραμματίων εἶναι ὁμολογουμένως ἐξαιρετικὸν καὶ καινοφανὲς διὰ τὴν Ἑλλάδα τοὐλάχιστον». Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θέτομεν ὡς ἐγγύησιν τοῦ ποσοῦ τὸ ὁποῖον θὰ ἐκδώσωμεν εἰς γραμμάτια ἴσης ἀξίας χρυσὸν — διότι τὰ γραμμάτια τὰ ἰδικά μας ἔχουσι τὴν ἀξίαν χρυσοῦ — καὶ τὸν χρυσὸν αὐτὸν τὸν κάμνομεν τραπεζογραμμάτια μιᾶς καὶ δύο δραχμῶν, δηλαδὴ κάμνομεν μίαν ἁπλῆν ἀλλαγὴν νομίσματος, ἐρχόμεθα ἐδῶ καὶ λέγομεν καὶ ἀποκαλοῦμεν τοῦτο κοπὴν νομισμάτων. Καὶ οὐ μόνον τοῦτο. Σημειώσατε ὅτι, ἐνῷ τὰ νομίσματα αὐτά, ἐὰν ἐκόπτοντο ἀργυρᾶ, θὰ ἐστοίχιζον εἰς τὸ Κράτος ὀλιγώτερον τοῦ ἡμίσεως τῆς ἀξίας των, δεδομένου ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ἀργύρου νῦν εἶναι 37 7/16 πέννες κατὰ οὐγγίαν 31 γραμμαρίων μετάλλου χιλίων χιλιοστῶν, δηλαδὴ 30,000,000 φράγκα, θὰ ἐστοίχιζον ὀλιγώτερον ἀπὸ 15,000,000 δραχμῶν, διὰ τὰ 30,000,000 δραχμῶν θὰ ἤμεθα ὑποχρεωμένοι κατὰ τὸ νομοσχέδιον νὰ πληρώσωμεν πλέον τῶν 15,000,000 δραχμῶν. Καὶ ἐρωτᾶται: Περισσεύουν τόσα πολλὰ χρήματα εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ὥστε 15,000,000 δραχμῶν νὰ τὰ θέτῃ κατὰ μέρος; Καὶ διὰ ποῖον λόγον; Εἶναι τὰ φράγκα ἀργυρᾶ; Ἔχει ὁ ἄργυρος αὐτὴν τὴν τιμήν, ναὶ ἢ ὄχι; Ἐὰν τὰ φράγκα εἶναι ἀργυρᾶ καὶ ὁ ἄργυρος ἔχῃ αὐτὴν τὴν τιμήν, διατί θέτομεν ὡς ἐγγύησιν τῶν τραπεζογραμματίων τὰ 30,000,000 καὶ δὲν θέτομεν τὴν τιμήν, τὴν ὁποίαν θὰ κοστίσουν; Πόσον θὰ κοστίσουν, κύριε Ὑπουργέ, τὰ 30,000,000; Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψει τὸ τί σᾶς ἐκόστισεν ἡ νομισματοκοπία εἰς τὰ 1910, ἔχομεν διὰ κοπὴν 9,451,976 δραχμάς, ἤτοι 9½ περίπου ἑκατομμύρια φράγκα ἀργυρᾶ, δι’ ἀγορὰν τοῦ ἀργύρου 3,083,000, δεδομένου ὅτι τῷ 1910 ἡ τιμὴ τοῦ ἀργύρου ἦτο μικροτέρα ἢ νῦν κατὰ δέκα καὶ πλέον πέννας κατὰ οὐγγίαν, δι’ ἔξοδα κοπῆς 110,000, δι’ ἔξοδα ἀποστολῆς καὶ ἀσφαλείας κτλ., ἐκόστισαν ἐν ὅλῳ δηλαδὴ τὰ 9,500,000 φρ. εἰς τὸ Κράτος 3,200,000 δραχμάς.

§144Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐὰν δὲν εἴχομεν θέσει τὴν εἰδικὴν σύμβασιν μετὰ τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπεσύραμεν τὰ ἀργυρᾶ μας κέρματα ἀπὸ τὰ Κράτη τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐζητήσαμεν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι, τὰ ἀργυρᾶ μας κέρματα θὰ ἐκυκλοφόρουν ὅπου ὑπάρχει Λατινικὴ Ἕνωσις.

§145Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Μάλιστα.

§146Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὰ χάρτινα θὰ ἐκυκλοφόρουν ὁμοίως;

§147Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ὄχι.

§148Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Λάβετε ὑπ’ ὄψει, ὅτι ὑπάρχει μία διαφορὰ εἰς τὴν ἐκτίμησιν τοῦ κόσμου ὡς πρὸς τὴν κυκλοφορίαν ἀργυρῶν ἢ χαρτίνων κερμάτων.

§149Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἡ ἐκτίμησις τοῦ κόσμου, κύριε Ὑπουργέ, θὰ στηριχθῇ ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τοῦ Τόπου, ἐπὶ τῆς βάσεως τῆς οἰκονομικῆς καὶ ὄχι ἐπὶ τῶν φημῶν τοῦ κόσμου.

§150Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Σεῖς ψέγετε τὴν παροχὴν μιᾶς ἐπὶ πλέον ἐγγυήσεως διὰ τὴν ἔκδοσιν τῶν τραπεζογραμματίων ἐκείνων;

§151Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἐρωτῶ ὑμᾶς: Σᾶς περισσεύουν 15 ἑκατομμύρια διὰ νὰ τὰ πετάξητε;

§152Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρέπει νὰ νοηθῇ σαφῶς τοῦτο, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει νὰ ἐκδώσῃ γραμμάτια μιᾶς καὶ δύο δραχμῶν διὰ νὰ ἐξοικονομήσῃ τὰς ἀνάγκας τοῦ Δημοσίου Ταμείου, ἀλλὰ διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς κοινωνικῆς συναλλαγῆς, καὶ διὰ τοῦτο εἶπε τὸ ἑξῆς: Διὰ νὰ μὴ θεωρηθῇ ὅτι ἔχω μίαν μηχανὴν καὶ βγάζω χάρτινα νομίσματα πρὸς πλήρωσιν ἀναγκῶν τοῦ Δημοσίου Ταμείου, παρέχω εἰς κάλυψιν τῶν τραπεζογραμματίων αὐτῶν τῆς μιᾶς καὶ δύο δραχμῶν ποσὸν ἰσάξιον. Εἶναι τόσον σαφὲς τὸ πρᾶγμα, ὥστε ἐὰν δὲν συνέβαινε τοῦτο, θὰ εἴχετε ὅλον τὸ δικαίωμα νὰ ψέγητε τὴν Κυβέρνησιν ὅτι ὁπωσδήποτε ἐκθέτει τὴν πίστιν τοῦ Κράτους, ἀφίνουσα εἰς κυκλοφορίαν τόσα ἑκατομμύρια χαρτίνων νομισμάτων. Τώρα δὲν γνωρίζω πῶς σεῖς θέλετε νὰ συγχίσητε τὴν ἔκδοσιν χαρτίνων νομισμάτων μὲ τὴν ἔκδοσιν κερμάτων ἀργυρῶν, καὶ λέγετε ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὁμιλεῖ περὶ κοπῆς κερμάτων ἀργυρῶν ἢ κοπῆς τραπεζογραμματίων. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον εἶναι σαφέστατον, διότι λέγει περὶ κοπῆς κερμάτων ἢ ἐκδόσεως τραπεζογραμματίων. Τὸ λέγει τὸ ἄρθρον 1, τί ἐπιζητεῖ ἡ Κυβέρνησις; Τὴν κοπὴν ἀργυρῶν κερμάτων. Ἀλλ’ ἐπειδὴ αἱ διεθνεῖς συνθῆκαι — καὶ τὸ γνωρίζετε, διότι καὶ ἄλλαι Κυβερνήσεις προηγούμεναι, καὶ ἡ ἡμετέρα Κυβέρνησις ὑπὸ τὴν προεδρείαν τοῦ κ. Βενιζέλου εὑρέθη ἄλλοτε εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννοήσεις διὰ τὴν ἔκδοσιν ἀργυρῶν κερμάτων— ἐπειδή, λέγω, αἱ διεθνεῖς συνθῆκαι δὲν παρέχουσιν ἀσφάλειαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὥστε νὰ εἶναι βεβαία ὅτι θὰ δυνηθῇ νὰ ἐπιτύχῃ τὴν κοπὴν ἀργυρῶν κερμάτων, νὰ ἔχῃ τότε τὴν δευτέραν διάταξιν, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀπέναντι τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ, νὰ ἐκδώσῃ τραπεζογραμμάτια. Δὲν νομίζω λοιπὸν ὅτι εἶναι δίκαιαι αἱ παρατηρήσεις ὑμῶν, κύριε βουλευτά.

§153Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὴν στιγμὴν αὐτὴν θέλετε νὰ κάμητε ἀλλαγὴν νομίσματος μικρῶν χαρτονομισμάτων διὰ τὴν εὐκολίαν τῆς Ἀγορᾶς, ἀπέναντι μεγάλων ἴσης ἀξίας, τὰ ὁποῖα θὰ θέσητε κατὰ μέρος ὡς ἐγγύησιν. Αὐτὸ τὸ ἐκάματε προηγουμένως, καὶ σήμερον ἐψηφίσθη νομοσχέδιον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν «περὶ ἀλλαγῆς μεγάλων νομισμάτων εἰς πεντάδραχμα καὶ δεκάδραχμα». Διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θέλετε νὰ κόψητε μονόδραχμα καὶ δίδραχμα διὰ νὰ ἀντικαταστήσητε ἴσης ἀξίας μεγάλα νομίσματα, δύνασθε νὰ τὸ κάμητε καὶ οὐδεὶς θὰ ἔλεγε τι. Ἀλλὰ σεῖς τὸ ἐφέρατε ἐδῶ ὡς συνέπειαν τῆς κοπῆς ἀργυρῶν νομισμάτων καὶ περὶ αὐτοῦ ὁμιλῶ ἐγώ. Διότι, ἂν πρόκειται νὰ ἀλλάξητε 30 ἑκατομμύρια φράγκων ἀπὸ πεντακοσιάδραχμα καὶ νὰ τὰ κάμητε μονόδραχμα καὶ δίδραχμα, ποῖος θὰ σᾶς κατηγορήσῃ; Αὐτὸ δὲν τὸ λέγετε. Λέγω ὅτι τὴν στιγμὴν ποῦ δὲν θὰ ἠμπορέσητε νὰ κόψητε ἀργυρᾶ κέρματα...

§154Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τότε θὰ μεταβάλωμεν τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον θὰ δώσωμεν ὡς ἐγγύησιν εἰς τὴν Τράπεζαν εἰς τραπεζογραμμάτια μονόδραχμα καὶ δίδραχμα, ἐπιτρεπόμενα ὑπὸ τοῦ τάδε καὶ τάδε νόμου.

§155Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ: Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ κόψητε μονόδραχμα καὶ δίδραχμα ἀργυρᾶ, θὰ ἔχητε κέρδος ὡς ἐκ τῆς ὑποτιμήσεως τοῦ ἀργύρου εἰς τὸ ἥμισυ τῆς τιμῆς; Ἐὰν κόψητε 30.000.000 ἀργυρᾶ νομίσματα, θὰ σᾶς κοστίσουν ὀλιγώτερα τῶν 15.000,000 δραχμῶν. Εἶναι τοῦτο ἀληθές;

§156Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα.

§157Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ὅταν ἔχετε ὡς βάσιν τὴν κοπὴν ἀργυρῶν νομισμάτων, ἀπὸ τὴν ὁποίαν θὰ ἔχητε κέρδος ἄνευ νομισματοκοπίας, 15,000,000, διατὶ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν κόπτετε χάρτινα μονόδραχμα καὶ δίδραχμα διὰ νὰ ἀντικαταστήσητε τὸν ἄργυρον, τὸν ὁποῖον τυχὸν δὲν θὰ ἠμπορέσητε νὰ εὕρητε, δὲν βάζετε 15,000,000, ἀλλὰ βάζετε 30,000,000; Διατί συνδυάζετε τὰ δύο αὐτὰ ζητήματα; Ὅταν ἔλθητε καὶ εἴπητε: «Κύριοι, ἔχω ἀνάγκην ἀπὸ μονόδραχμα καὶ δίδραχμα χάριν τῆς Ἀγορᾶς καὶ τὰ μεγάλα νομίσματα τὰ μεταβάλλω εἰς μικρὰ τοιαῦτα», ποῖος δύναται νὰ σᾶς εἴπῃ τι; Ἀλλ’ ὅταν λέγητε «θὰ κόψω ἀργυρᾶ καὶ ὅταν δὲν ἠμπορέσω νὰ κάμω τοῦτο, θὰ κόψω χάρτινα...»

§158Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Τὰ μονόδραχμα καὶ δίδραχμα δὲν δίδομεν τὸ δικαίωμα νὰ κόπτωνται ἐλευθέρως.

§159Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Εἰς ἀντικατάστασιν πεντακοσιοδράχμων. Ἀλλ’ ἐδῶ διατί ὁμιλεῖτε περὶ ἀργύρου;

§160Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁμιλῶ περὶ ἀργύρου, διότι ἡ σύμβασις τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως δὲν μοῦ ἐπιτρέπει νὰ ἐκδίδω κέρματα ὅσα θέλω.

§161Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Δὲν ἐκδίδετε κέρματα. Ἡ ἔκδοσις κερμάτων εἶναι φαινομενική. Ἡ Λατινικὴ Ἕνωσις ὁμιλεῖ μόνον περὶ ἀργύρου, δὲν ὁμιλεῖ περὶ νομίσματος, ὅταν δὲ ἔχητε χιλιάδραχμα ἀπὸ τὸ ἓν μέρος καὶ λέγετε ὅτι αὐτὰ θὰ τὰ κάμητε μονόδραχμα καὶ δίδραχμα, οὐδεὶς δύναται νὰ σᾶς εἴπῃ τίποτε. Ἀλλ’ ὅταν συνδυάζητε τὸ ἓν θέμα μὲ τὸ ἄλλο, ποῦ εἶναι τὰ κέρδη ἐκ τῆς κοπῆς τοῦ νομίσματος;

§162Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Θὰ τὰ ἔχω τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ δυνηθῶ νὰ τὰ τυπώσω.

§163Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τώρα δὲν τὰ ἔχετε.

§164Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὔριον.

§165Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τότε αὔριον νὰ ὑποβληθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§166Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Διατί ὄχι ἀπὸ τώρα;

§167Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Διότι ἐμφανίζονται δέκα λόγοι ἐναντίοι καὶ μὲ ἀναγκάζετε νὰ σᾶς τοὺς εἴπω, ἐνῷ δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ ἀπασχοληθῇ σήμερον ἡ Βουλὴ μὲ αὐτούς. Κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τῆς συμβάσεως τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως, δὲν δικαιούμεθα νὰ κόπτωμεν ἀργυρᾶ νομίσματα ἑνὸς καὶ δύο φράγκων, εἰμὴ μόνον κατὰ τὰ ¾ ἐξ ἀργύρου καὶ κατὰ τὸ ¼ δι’ ἀναχωνεύσεως πενταδράχμων Ἑλληνικῶν. Αὐτὴ ἡ σύμβασις, ἡ ὁποία, ὡς τελευταία ἀνανέωσις τῶν προηγηθεισῶν συμβάσεων, ἐψηφίσθη τῷ 1908, σᾶς ἐρωτῶ νὰ μοὶ εἴπητε, ποίαν Ἑλλάδα ἀφορᾷ; Ἀφορᾷ φυσικῶς τὴν παλαιὰν Ἑλλάδα. Ἡ δὲ παλαιὰ Ἑλλὰς μέχρι τοῦ ἔτους 1908 εἶχε κόψει 3,092,500 πεντόδραχμα ἀξίας 15,500,000 περίπου δραχμῶν. Λοιπὸν ἀπὸ τὸ ποσὸν τῶν 15,500,000 δραχμῶν πρέπει νὰ πάρωμεν πεντάδραχμα διὰ νὰ κόπτωμεν ἐξ αὐτῶν κατὰ τὸ ¼ μονόδραχμα καὶ δίδραχμα. Σημειώσατε ὅτι κατὰ τὴν σύμβασιν τοῦ 1908, αἱ χῶραι τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως δικαιοῦνται νὰ κόπτωσιν ὄχι μόνον 7 φράγκα κατ’ ἄτομον, ὡς ἔλεγεν ἡ σύμβασις τοῦ 1895, ἀλλὰ 16 φράγκα. Τὸ ποσὸν ὅμως τῶν 16 φράγκων διὰ τὰ Κράτη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔχουσι περιθώριον ἐκδόσεως, δὲν δύνανται νὰ κόψωσιν ἢ μόνον 60% κατ’ ἄτομον καὶ κατ’ ἔτος. Ἐρχόμεθα ὅμως σήμερον, ὅτε εἶναι καὶ ἡ Νέα Ἑλλάς, καὶ κάμνομεν τὸ λάθος καὶ εἰσαγάγομεν εἰς τὴν Νέαν Ἑλλάδα τὸ αὐτὸ κερματικὸν σύστημα, τὸ ὁποῖον εἴχομεν καὶ ἐδῶ. Ἕπεται ἐξ αὐτοῦ ὅτι ὑπάγεται ἡ Νέα Ἑλλὰς εἰς τὰς νομισματικὰς συμβάσεις, εἰς τὰς ὁποίας ὑπάγεται καὶ ἡ παλαιὰ Ἑλλάς; Ἐν τούτοις, ἐνῷ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσὸν τῶν νομισμάτων δὲν χωρεῖ οὐδεμία ἀμφισβήτησις περὶ αὐτοῦ, τί μᾶς λέγει τὸ νομοσχέδιον; Ἔχετε 2,400,000 κατοίκους, μὲ 16 φράγκα κατὰ κάτοικον μᾶς δίδουν ἓν ποσὸν 38,400,000 φράγκων. Ἐξ αὐτῶν τῶν 38,400,000 φράγκων, τὰ ὁποῖα δικαιοῦται νὰ κόψῃ ἡ Νέα Ἑλλάς, ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ νομοσχεδίου λέγει ὅτι δικαιούμεθα νὰ κόψωμεν 28,500,000, δηλαδὴ ἐλαττώνει κατὰ 10,000,000 φρ. τὸ ποσόν. Καὶ διατί ἔκαμεν αὐτό; Διότι ὑπολογίζει ὅτι καὶ διὰ τὰς νέας Χώρας πρέπει νὰ ἀναχωνεύσωμεν τὸ ¼ ἐκ πενταδράχμων τῆς παλαιᾶς Ἑλλάδος, δηλαδὴ πρέπει τὰ 38,400,000 φρ. τῶν Νέων Χωρῶν νὰ τὰ κάμωμεν 28,500,000 ἐκ πλίνθων ἀργύρου καὶ 9,800,000 δι’ ἀναχωνεύσεως πενταδράχμων. Ἑπομένως ἔχετε ἐλάττωσιν 10,000,000 διὰ τὰς Νέας Χώρας καὶ ἐκ τούτου τὸ νομοσχέδιον καθίσταται σπουδαιότατον, διότι προεξοφλεῖ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα δὲν γνωρίζομεν κατὰ πόσον αὔριον θὰ δυνηθῶμεν νὰ προεξοφλήσωμεν.

§168Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συζητεῖτε, εἶναι ἂν ἔχωμεν δικαίωμα νὰ περιλάβωμεν τὸν πληθυσμὸν τῶν Νέων Χωρῶν εἰς τὸν πληθυσμὸν τῆς παλαιᾶς Ἑλλάδος. Αὐτὸ μᾶς τὸ ἠμφισβήτησαν καὶ δι’ αὐτὸ σᾶς θέτω «κατὰ τὴν ὀρθὴν ἑρμηνείαν».

§169Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Κατὰ διαβολικὴν ὅμως σύμπτωσιν, ὅταν εἰς τὰ 28,500,000 φρ. προσθέσητε τὸ ¼ τῆς ἀναχωνεύσεως ἐκ τῶν ταλλήρων 9,800,000, φθάνομεν εἰς τὸν ἀριθμὸν 38,400,000. Ἐκτὸς τούτου, ἐὰν θελήσητε νὰ ἀναχωνεύσητε διὰ τὴν Νέαν Ἑλλάδα φράγκα ἐκ πενταδράχμων, ποῦ θὰ φθάσητε; Ἔχομεν 15,500,000 περίπου, ἅμα προσθέσητε καὶ τὰ πεντάδραχμα τῆς Κρήτης, θὰ ἔχωμεν ἐν συνόλῳ 16,500,000. Ἅμα ἀφαιρέσητε 9,800,000 φρ., τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ κόψητε ἐπὶ τῇ βάσει τῆς συμβάσεως τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως, σᾶς μένουν 4,000,000 ἀξίας πεντάδραχμα ἀργυρᾶ. Ταῦτα, σᾶς ἐρωτῶ νὰ μοὶ εἴπητε, τί ἐκπροσωποῦν καὶ ποῖον κίνδυνον δύνανται νὰ ἐκπροσωπήσωσι διὰ τὴν Λατινικὴν Ἕνωσιν, τῆς ὁποίας μόνος σκοπὸς εἶναι ἡ ὑποστήριξις τῆς τιμῆς τοῦ ἀργύρου; Δὲν ἔχει οὐδεμίαν σημασίαν ὄχι μόνον διεθνῶς, ἀλλ’ οὔτε τυπικῶς, διότι τὰ τάλληρα αὐτὰ ἐκόπησαν τῷ 1867, ἀπὸ τοῦ 1867 δὲ μέχρι σήμερον ἔχομεν αὐτὰ τὰ 15,000,000 πεντάδραχμα. Εἰς τὰ 1882 δέ, ὅταν ἔγινε τὸ χαρτονόμισμά μας, ἦτο 40,000,000 καὶ ἑπομένως ἀπέναντι τῶν 15,000,000 ἦτο ποσὸν αἰσθητόν. Σήμερον τὸ χαρτονόμισμά μας εἶναι 460 ἑκατομμυρίων· ποίαν σημασίαν ἔχει ἀπέναντι τόσου ποσοῦ χαρτονομίσματος; Λοιπὸν τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν συνδυάζετε τὸ ζήτημα τῆς κοπῆς τοῦ ἀργύρου μὲ τὸ ζήτημα τῶν τραπεζογραμματίων, ἔχετε καθῆκον πρῶτον νὰ ὑπολογίσητε καὶ τὸν πληθυσμὸν τοῦ νέου Βασιλείου. Ὑπολογίσατε διὰ τὸ παλαιὸν Βασίλειον ἐπὶ 2,630,000 κατοίκων· ἔχετε καθῆκον νὰ εἴπητε ὅτι καὶ διὰ τὸ νέον Βασίλειον, τὸ ὁποῖον ἔχει τόσον πληθυσμόν, πρὸς 16 φρ. τὸ ἄτομον, ἀναλογεῖ ποσὸν τόσον. Μὴ θελήσητε ποτὲ νὰ προεξοφλήσητε τὸ δικαίωμά σας.

§170Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν προεξοφλεῖται.

§171Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τὸ προεξοφλεῖτε, κύριε Ὑπουργέ, διότι κόπτετε ὀλιγώτερα ἀπὸ 16 φράγκα κατ’ ἄτομον.

§172Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Σᾶς παρακαλῶ. Δὲν τὸ λέγομεν πουθενά.

§173Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τὸ λέγει ὁ ἀριθμός σας, ὅταν λέγητε ὅτι κόπτετε 28,500,000 κέρματα διὰ πληθυσμὸν 2,400,000. Λέγετε ὅτι δὲν κόπτετε 16 φράγκα κατ’ ἄτομον, διότι ἐὰν ἐκόπτετε 16 φράγκα κατ’ ἄτομον, πρέπει νὰ κόψητε 38,400,000. Αὐτὸ λέγετε καθαρά.

§174Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ, οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ λέγουσι τοῦτο. Ἀλλ’ εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζετε σεῖς αὐτὴν τὴν στιγμήν, ποῖαι εἶναι αἱ σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως; Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ ἔρχεται καὶ λέγει ὅτι, ἀνεξαρτήτως τοῦ γενικωτέρου ζητήματος, ἐγὼ ἡ Κυβέρνησις, στηριζομένη εἰς αὐτὴν τὴν σύμβασιν, ἔχω τὸ δικαίωμα, διὰ νὰ συμπληρώσω τὸ ποσὸν διὰ τὸ ὁποῖον μοὶ παρέχει τὸ δικαίωμα ἡ σύμβασις, ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ φθάσω μέχρι τοῦ δεῖνα ὁρίου, ἀνεξαρτήτως τοῦ συστήματος τῶν Ν. Χωρῶν, τοῦτο λέγετε ὅτι ἀποτελεῖ παραίτησιν τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον τοὺς παρέχει ὁ διπλασιασμὸς τῆς Ἑλλάδος;

§175Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Αὐτὸ λέγετε ἐδῶ.

§176Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Εἶναι τρόπος τοῦ λέγειν. Καὶ μὲ συγχωρεῖτε νὰ παρατηρήσω, ὅτι οἱ ὁμιλοῦντες ἀκριβῶς ἐπὶ ἀριθμῶν, στηρίζονται ἐπὶ ἀριθμῶν, χωρὶς νὰ μετέρχωνται ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα παραδόξως βλέπω ὅτι μετέρχεσθε σεῖς. Μετέρχεσθε τρόπον φρασεολογίας, ἡ ὁποία μοῦ φαίνεται ὅτι δὲν εἶναι οἰκεία εἰς τὰς συζητήσεις ἀριθμῶν. Ἐδῶ τίθενται τὰ ζητήματα σαφῶς, σαφέστατα, σεῖς δὲ φοβεῖσθε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ αʹ ἄρθρου παραιτεῖται τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐκ τοῦ διπλασιασμοῦ τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Κυβέρνησις ἀπαντᾷ: «Ὄχι· δὲν παραιτοῦμαι. Ἀνεξαρτήτως τοῦ Θέματος ἐκείνου, ἐγὼ ἡ Κυβέρνησις, περιοριζομένη ἐντὸς μόνον τῶν ὁρίων τῆς συμβάσεως, τῆς ἀφορώσης τὴν παλαιὰν Ἑλλάδα, λέγω, διὰ νὰ φθάσω εἰς τὴν συμπλήρωσιν τοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον δικαιοῦμαι νὰ ἐκδώσω, κάμνω αὐτὸ καὶ τοῦτο». Αὐτὸ λέγει τὸ νομοσχέδιον.

§177Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Αὐτὸ δὲν τὸ λέγει τὸ νομοσχέδιον. Πῶς θέλετε νὰ ἠξεύρω ἐγὼ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον σκέπτεσθε; Σεῖς μὲ κατηγορεῖτε ὅτι μετέρχομαι φρασεολογίαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ὀρθὴ προκειμένου περὶ ἀριθμῶν. Καὶ σεῖς, προκειμένου περὶ ἀριθμῶν, μετέρχεσθε φρασεολογίαν, ἡ ὁποία ἔχει ἀνάγκην ἑρμηνείας διὰ νὰ κατανοηθῇ. Σᾶς ἐρωτῶ: Εἶναι δυνατὸν προκειμένου περὶ τοῦ 2 καὶ 2 κάμνουν 4, νὰ ὑπάρχῃ ἀνάγκη ἑρμηνείας; Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι ἡ ἑρμηνεία σας δύναται νὰ εἶναι ὀρθή· εἶναι ὅμως πάντοτε μία ἑρμηνεία, τὴν ὁποίαν ἐγὼ δὲν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ μαντεύσω. Ἐγὼ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαβάσω τὸ νομοσχέδιόν σας καὶ νὰ σᾶς εἴπω: «Κύριοι, ἐὰν ἔχητε τὸ δικαίωμα νὰ κόψητε 38,400,000, πῶς λέγετε ὅτι κατὰ τὴν ὀρθὴν ἑρμηνείαν τῆς συμβάσεως δικαιοῦσθε νὰ κόψητε 38,400,000;» Μοὶ λέγετε πολὺ σωστά, ὅτι τοῦτο δὲν ἀφαιρεῖ τὸ δικαίωμα τῆς ἀναχωνεύσεως τῶν πενταδράχμων. Μοὶ λέγετε ὅτι δὲν προεξοφλεῖτε τὸ δικαίωμα. Ἀλλὰ ἔπρεπε νὰ μοὶ τὸ εἴπητε διὰ νὰ τὸ μάθω· δὲν ἠδυνάμην νὰ τὸ μαντεύσω, προκειμένου περὶ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον κατηγορηματικῶς ἀναφέρει τὴν φρασεολογίαν, διὰ τὴν ὁποίαν μὲ κατηγορήσατε, ὅτι δὲν ἔχω. Ἀκριβῶς διότι εἶναι σαφὴς ἡ φρασεολογία τοῦ νομοσχεδίου σας, δὲν ἔχει ἀνάγκην ἑρμηνείας. Ἐν τούτοις εἶχον ἀνάγκην ἑρμηνείας. Δέχομαι τὴν ἑρμηνείαν σας, ἀλλ’ ἔπρεπε νὰ τὴν κάμητε προηγουμένως· ἀκριβῶς ἐπειδὴ καὶ τὸ νομοσχέδιον ἀναφέρεται, εἶναι προτιμώτερον νὰ ἀναγραφῇ ἡ ἑρμηνεία. Δὲν ἐννοεῖται δηλαδὴ οὐδὲ ὅτι προεξοφλεῖτε τὸ δικαίωμα.

§178Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Βλέπω ὅτι προβαίνομεν εἰς τὴν ἑρμηνείαν τῶν λόγων μου. Δὲν σημαίνει παραίτησιν κανενὸς δικαιώματος τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους ἀπέναντι οἱασδήποτε συμβάσεως ἡ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου.

§179Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Αὐτὸ φθάνει. Αὐτὸ ἤθελον.

§180Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἔχετε ἄλλως τε προηγούμενα ἄλλων συμβάσεων καὶ μὲ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν. Καὶ θὰ σᾶς παρουσιάσῃ τώρα καὶ τὸ νομοσχέδιον «περὶ οἰνοπνεύματος» μίαν ἄλλην σύμβασιν.

§181Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Καμμίαν σχέσιν δὲν ἔχει τὸ ἓν μὲ τὸ ἄλλο. Ἐδῶ ὅμως καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἐπιτρέψατέ μοι, κατόπιν τῶν ἐξηγήσεων τὰς ὁποίας εἴπετε καὶ αἱ ὁποῖαι φυσικὰ εἶναι μία ἑρμηνεία ἀλλοία ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ἐνόμιζον, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς ὑποβάλω τὴν γνώμην, ὅπως ἀντὶ τῶν 30,000,000 φρ. τὰ ὁποῖα θέτετε, νὰ θέσητε ὡς ἐγγύησιν τοῦ χαρτονομίσματος τοῦ κερματικοῦ 38,000,000 φρ. Διατί νὰ δεσμεύσητε τὸ Κράτος δι’ ὁλόκληρον τὸ ποσὸν καὶ δὲν θέλετε ὡς ἀντίκρυσμα τὴν ἀξίαν τοῦ ἀργύρου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ κόψητε κατόπιν τὰ νομίσματα; Θὰ μοὶ εἴπητε ὅτι τὸ νόμισμα τὸ κερματικὸν πρέπει νὰ εἶναι ἀσφαλές. Τὸ νόμισμά σας ὅμως τὸ κερματικὸν δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ εἶναι ἀσφαλές. Καὶ δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ εἶναι ἀσφαλές, ἀκριβῶς διότι τὴν αὐτὴν ἀσφάλειαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχητε ἐπὶ τοῦ ἀργύρου, τὴν ἔχετε καὶ ἐπὶ τοῦ τραπεζογραμματίου, διότι γνωρίζετε καλλίτερον ἀπὸ ἐμὲ ὅτι ἕνεκα τῆς ἐκπτώσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἀργύρου σήμερον ἡ ἀργυρὰ δραχμὴ δὲν ἔχει τὴν ἐσωτερικὴν ἀξίαν τῆς δραχμῆς τῆς χρυσῆς.

§182Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Πότε τὴν εἶχε;

§183Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Τὴν εἶχεν ὅταν ἐτέθη ὡς βάσις...

§184Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν γνωρίζω ὅμως ἐὰν ἐνθυμεῖται κανεὶς ἐξ ὑμῶν ποτὲ εἰς τὰ χρονικά του νὰ εἶχε τὴν αὐτὴν ἀξίαν.

§185Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Σήμερον ἡ ἀργυρὰ δραχμὴ βάρους πέντε γραμμαρίων ἐκ μετάλλου 835 χιλιοστῶν, μὲ τιμὴν ἀμιγοῦς μετάλλου 37 7)16 πέννες, βεβαίως ἀξίζει περισσότερον ἀπὸ τὸ 1910. Τῷ 1916 ἡ τιμή του ἦτο 26 15)16, τῷ 1915 22⅝. Ἑπομένως, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἔχει ἓν φράγκον ἀσημένιον, θὰ στηριχθῇ ἐπὶ τῆς πίστεως τοῦ Κράτους διὰ νὰ πληρωθῇ καὶ ὄχι ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ μετάλλου, ὅπως συμβαίνει εἰς τὰ ναπολεόνεια. Ἑπομένως σᾶς ἐρωτῶ, αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος, εἴτε εἰς τὸ χέρι του ἔχει χαρτί, εἴτε ἔχει ἀσῆμι, δὲν τρέχει τὸν αὐτὸν κίνδυνον;

§186Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Πάντοτε ὁ ἄργυρος θὰ ἔχῃ ἀξίαν.

§187Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἀλλὰ δὲν ἔχει τὴν ἀξίαν τοῦ χρυσοῦ.

§188Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶναι ἔτσι καὶ δι’ ἄλλον λόγον· διότι δὲν λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν ἡ Κυβέρνησις μόνον τὴν ἡμετέραν ἀντίληψιν· θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν κοινὴν ἀντίληψιν· θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ἐντύπωσιν καὶ τὴν ἐμπορικήν, ἡ ὁποία θὰ ἦτο λίαν πιθανὴ εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἤθελεν ἐκδοθῆ ἓν ποσὸν χαρτονομίσματος ἀκάλυπτον. Ἡ Κυβέρνησις ἐσκέφθη καὶ τοῦτο, ὁμολογῶ δὲ ὅτι οὐδέποτε Κυβέρνησις εἶχε δυσπιστίαν πρὸς τὴν οἰκονομικὴν εὐρωστίαν τοῦ Κράτους, οὔτε πρὸς τὴν ὑποχρέωσιν, τὴν ὁποίαν ἔχει νὰ ἐξοφλήσῃ τὸ ποσὸν αὐτό· οὐδέποτε ἡ Κυβέρνησις εἶχε τὸν φόβον ὅτι θὰ διέτρεχε κανεὶς τὸν κίνδυνον νὰ χάσῃ τὸν ὀβολόν του. Ἐν τούτοις, λόγῳ τῆς ἐντυπώσεως τῆς κοινῆς καὶ λόγῳ τῆς ἀποφυγῆς παντὸς κινδύνου, ὁ ὁποῖος θὰ ἐξέσπα εἰς τὴν ράχιν τοῦ πολλοῦ κόσμου, ἐλάβομεν μίαν ἐπὶ πλέον ἐγγύησιν, τὴν ὁποίαν ἡ Ἀντιπολίτευσις θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ ζητήσῃ.

§189Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ὡς ἀντιπολιτευόμενος βουλευτὴς εἶχον καθῆκον νὰ ὁμιλήσω. Ἐγὼ δὲ ἐδῶ δὲν σᾶς ὁμιλῶ πολιτικῶς. Σᾶς ὁμιλῶ ἐπιστημονικῶς. Καὶ ἡ ἐπιστήμη αὐτὸ σᾶς λέγει. Σᾶς λέγει ὅτι πρόκειται νὰ ἐκδώσητε νόμισμα, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀνωτέραν τιμὴν τῆς τοῦ μετάλλου, ὅπερ τὸ ἐκπροσωπεῖ. Ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ εἰς τὸ χέρι του μίαν δραχμὴν ἀσημένιαν, εἶναι τὸ ἴδιον ὡς νὰ ἔχῃ μίαν χαρτίνην. Σεῖς νομίζετε ὅτι ἔχει καμμίαν σημασίαν τὸ ποσόν. Δηλαδὴ ἐὰν ἔχω ἓν φράγκον ἀσημένιον εἰς τὸ χέρι μου, ἔχω 40 λεπτά, ὅπως ἔχων μίαν δραχμὴν χαρτίνην, θὰ ἔχω ἕνα χαρτί, τὸ ὁποῖον κάμνει ἥμισυ λεπτόν.

§190Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Κύριε βουλευτά, μίαν ἐρώτησιν: Κάθε Κράτος, τὸ ὁποῖον ἐκδίδει ἀργυροῦν νόμισμα, ἀπέναντι αὐτοῦ τοῦ ἀργυροῦ νομίσματος ἔχει καμμίαν ἄλλην ἐγγύησιν ἐντὸς τοῦ ἀργύρου;

§191Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Καμμίαν.

§192Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§193Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Μάλιστα.

§194Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Τὸ κέρμα καὶ τὸ χαρτονόμισμα δὲν ἔχουσιν οὐδεμίαν ἀξίαν ἀπέναντι τοῦ ὑλικοῦ ἐξ οὗ εἶναι κατεσκευασμένα· δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ μία ἐγγύησις δι’ αὐτά, καὶ δι’ αὐτὸ ἀκριβῶς ἔγινε ἡ Λατινικὴ Ἕνωσις, διὰ νὰ μὴ ἐπιτρέπῃ εἰς τὰ Κράτη νὰ ἐκδίδωσι περισσότερα ἀφ’ ὅ,τι ἐπιτρέπεται.

§195Κ. ΣΟΚΟΛΗΣ. Ἡ Λατινικὴ Ἕνωσις δὲν ἔγινε διὰ τὸ ζήτημα αὐτό· ἡ Λατινικὴ Ἕνωσις ἔγινε πρὸς προστασίαν τοῦ χρυσοῦ καὶ κατόπιν τοῦ ἀργύρου, διότι ἡ Γαλλία εὑρέθη μὲ ὑπερβολικὰ ποσὰ ἀργύρου, τὸν ὁποῖον ἤθελε νὰ περιορίσῃ, καὶ εὗρε καὶ ἄλλα Κράτη, τὰ ὁποῖα συνεφώνησαν μὲ αὐτήν, ὅπως περιορισθῇ ὁ ἄργυρος. Ἡ οὐσία τοῦ ζητήματος εἶναι ὅτι δὲν ἔχει τις εἰς τὰς χεῖρας του τὸ χρηματικὸν ποσόν, τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει τὸ κέρμα, καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιμένω εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο. Ἀλλὰ σήμερον, λόγῳ τῶν περιστάσεων, πιθανὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ λόγους, τοὺς ὁποίους δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν ἡμεῖς νὰ γνωρίζωμεν, νὰ φοβῆται μήπως θεωρηθῇ ὡς ἔκδοσις χαρτονομίσματος, τὸ τοιοῦτον δὲ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐννοήσῃ τις ἐκ τοῦ περιεχομένου τοῦ νομοσχεδίου. Κατόπιν ὅμως τῶν ἐξηγήσεων αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν, δυνάμεθα νὰ παύσωμεν νὰ θεωρῶμεν τὸ νομοσχέδιον ὡς παράδοξον.

§196Χ. ΒΑΣΙΛΑΚΑΚΗΣ. Ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. βουλευτὴν τοῦτο: Ὑποθέσατε ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἐψηφίζετο ἀπ’ ἀρχῆς ὡς εἶχεν, ἄνευ τῶν παρατηρήσεων τὰς ὁποίας ἐκάματε. Ἐρωτῶ: Εἶναι τοῦτο σύμβασις, ἥτις δεσμεύει τὸ Κράτος μας μὲ ὑποχρεώσεις ἔναντι τῶν ἄλλων Κρατῶν τῆς Λατινικῆς Ἑνώσεως; Δὲν εἶναι σύμβασις, καὶ ἑπομένως ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἴπατε παρέλκουσι.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1ον (Ἀναγινώσκεται).

§198ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν. Δεκτόν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ 1ον ἄρθρον, ἀναγινώσκονται δὲ καὶ γίνονται δεκτὰ καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου, ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ).

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συνομολογήσεως δανείου ὑπὸ τοῦ Δήμου Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). —Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς μικτῆς ἐπιτροπείας ἀποζημιώσεων. (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). —Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποζημιώσεως τῶν κατὰ τὴν ἐπιστράτευσιν ἀναπληρωτικῶν γραμματέων Εἰρηνοδικῶν καὶ ἐμμίσθων δικαστικῶν κλητήρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). —Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων «περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων καὶ ἄλλων σχετικῶν διατάξεων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). —Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Γʹ Ταμείου πληρωμῶν Ἀττικῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). —Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινοῦ κανονισμοῦ τῆς βεβαιώσεως καὶ εἰσπράξεως τῶν ἐσόδων τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1917 καὶ περὶ προσωρινοῦ διακανονισμοῦ τῆς πληρωμῆς τῶν ἐξόδων τῶν μηνῶν Σεπτεμβρίου, Ὀκτωβρίου, Νοεμβρίου καὶ Δεκεμβρίου τῆς ἰδίας χρήσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Διευθύνσεως Χωροφυλακῆς καὶ Δημοσίας Ἀσφαλείας παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ νόμου ὑπ’ ἀριθ. 281 «περὶ Σωματείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγγυήσεως τοῦ Κράτους δι’ ἐκτέλεσιν ὑπὸ τῶν ἐν Ἑλλάδι Τραπεζῶν ἐντολῶν «περὶ περιοδικῶν παροχῶν, ἐκδοθεισῶν ὑπὸ ξένων Τραπεζῶν, εὑρισκομένων ἐν ἐχθρικαῖς Χώραις». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Δημοσίας Βιβλιοθήκης ἐν Σάμῳ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως οἰκοπέδων κλπ. ὑπὲρ τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐποπτείας καὶ ἐλέγχου ἰδιωτικῶν μορφωτικῶν ἱδρυμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ τοῦ ἐνεχυροδανειστηρίου Κερκύρας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν δαπανῶν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τοῦ χρόνου τῆς παραγραφῆς τῶν κατ’ ἔγκλησιν διωκομένων πλημμελημάτων καὶ πταισμάτων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 11 Μαΐου 1917 Β. Διατάγματος «περὶ ἀναβολῆς τῆς διατάξεως τοῦ ἐδαφίου βʹ τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ νόμου ͵ΓΧΜΒʹ τοῦ 1910». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγίας ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου εἰς τὴν Ἑταιρείαν τῶν Ἑλληνικῶν Σιδηροδρόμων 1,000,000 δραχμῶν, ὡς προσωρινοῦ δανείου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου ͵ΓΜΗʹ (ὑπ’ ἀριθ. 3098)». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀτελοῦς ἐγγραφῆς καὶ ἀνανεώσεως τῶν ἐκ Τουρκίας καὶ τῶν ἀποκεκλεισμένων μερῶν τῆς Ν. Ἑλλάδος καταγομένων φοιτητῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 402 «περὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν σχολείων τῆς Δημοτικῆς καὶ Μέσης ἐκπαιδεύσεως τῶν Νέων Χωρῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν νομοτελεστικῶν Β. Διαταγμάτων 1) τοῦ ἀπὸ 17)22 Ἰουνίου 1913 κανονιστικοῦ τῆς βʹ παραγράφου τοῦ ἄρθρου 13 τοῦ νόμου ͵ΓΩΚΓʹ καὶ 2) τοῦ ἀπὸ 17)26 Αὐγούστου 1912 κανονιστικοῦ τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ νόμου ͵ΓΠΕϚʹ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μερικῆς κυρώσεως ἀναγκαστικῶν Β. Διαταγμάτων, ἀναγομένων εἰς τὴν πανεπιστημιακὴν νομοθεσίαν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως Β. Διατάγματος «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου «περὶ αἰσχροκερδείας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συντηρήσεως κλπ. ὑπολειφθέντων τμημάτων τῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ Βυζαντινῆς Ἐκκλησίας Ἁγίου Δημητρίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγίας εἰς τὸ Ἀρχαιολογικὸν Ταμεῖον 70,000 δραχμῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ καταργήσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων τῶν ἀφορώντων τοὺς εἰς τὸ προσωπικὸν τῆς Διευθύνσεως τοῦ Χημικοῦ Ἐργαστηρίου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὑπαγομένους ὑπαλλήλους». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐξοφλήσεως ὑποχρεώσεων τοῦ Δημοσίου ἐξ ἐπιτάξεων, προμηθειῶν καὶ ἐν γένει ὑποχρεώσεων, ἀναγομένων εἰς κεκλεισμένας χρήσεις καὶ τὴν χρῆσιν 1916, δι’ ὁμολογιῶν δανείου ὀνομαστικοῦ κεφαλαίου μέχρις 100 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ὡς καὶ περὶ κυρώσεως τῆς σχετικῆς μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος συμβάσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως καὶ Διοικήσεως Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἐν ταῖς Νέαις Χώραις». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διοικητικῶν ἐπιθεωρητῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου κλπ. νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκπονήσεως τοπογραφικοῦ καὶ κτηματογραφικοῦ χάρτου Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτάκτων καὶ μονίμων διοικητικῶν ὑπαλλήλων, τῶν ὑπηρετησάντων παρὰ τῇ Προσωρινῇ Κυβερνήσει Θεσσαλονίκης». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§200ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις, κύριε Πρόεδρε.

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἵνα ἐπαναληφθῇ αὕτη τὴν 6ην μ.μ. τῆς προσεχοῦς Δευτέρας. (Ὥρα 9 μ.μ.).