1917.08.17

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 24Η

ΠΕΜΠΤΗ 17 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 1917

Προεδρία κ. Θ. ΣΟΦΟΥΛΗ

(Ὥρα 6 μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ Συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ν’ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Καλομενόπουλος, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§3Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπέβαλε νομοσχέδιον «περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν ἐνοικιαστῶν ἀπὸ τοῦ φόρου τῶν ὠνίων κλπ.». Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον δὲν περιέλαβε καὶ τοὺς ἐνοικιαστὰς τοῦ 1917. Οἱ ἀναφερόμενοι ζητοῦσι τροποποίησιν τοῦ νομοσχεδίου ἐπὶ τῷ τέλει τούτῳ. Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ εὐαρεστηθῇ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὴν ἀναφορὰν τῶν αἰτούντων, τὴν ὁποίαν καὶ ἄλλοι συνάδελφοι ὑποστηρίζουν, ζητοῦντες τὴν τροποποίησιν τοῦ νομοσχεδίου.

§4Π. ΦΛΩΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ, κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει ἡ ἀναφορά.

§5Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΣ. Καὶ ἐγὼ εὑρίσκω τὰ αἰτήματα τῶν ἐνοικιαστῶν τούτων δίκαια, παρακαλῶ δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπεται εἰς τὸ ἁρμόδιον ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργεῖον. Ὁ κ. Μ. Δαζέας ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§7Μ. ΔΑΖΕΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, καταθέτω ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Μπάστας περὶ ὑπαγωγῆς τῶν μονογενῶν εἰς τὴν Βʹ σειρὰν ἐφεδρείας καὶ παρακαλῶ ὅπως σταλῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν πρὸς ἐξέτασιν.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραπέμπεται. Ὁ κ. Θ. Παπαστρατῆς ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῆς Πανελληνίου Φαρμακευτικῆς Ἑταιρείας.

§9Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ φαρμακοποιοί, οἱ ἀποτελοῦντες μέλη τῆς Πανελληνίου Φαρμακευτικῆς Ἑταιρείας, δι’ αἰτήσεώς των ζητοῦσι νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς αὐτοὺς ὅ,τι καὶ διὰ τὸν Στρατὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, δηλαδὴ νὰ ἐπανέλθῃ τὸ πρώην καθεστὼς ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐφεδρικὴν αὐτῶν ὑπηρεσίαν ἐν τῷ στρατεύματι, τὸ ὁποῖον ἔχει ἄμεσον ἀνάγκην.

§10Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Θὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Παπαστρατῆς ἐπὶ ἑτέρας ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Κύμης.

§12Θ. ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΗΣ. Πρόκειται, κύριε Πρόεδρε, περὶ τῆς ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Κύμης, ἐν σχέσει πρὸς τὴν Ἑταιρείαν τῶν Ἐπιχειρήσεων τῶν διαφόρων ἐκεῖ ἀνθρακωρυχείων. Ἡ Ἑταιρεία ἐκείνη ἔχει συμβληθῆ μὲ τὴν Ἐφορίαν τοῦ λιμένος καὶ λαμβάνει διάφορα ἀνταλλάγματα καὶ εὐκολίας διὰ τὴν ὑπ’ αὐτῆς παροχὴν ἀνθράκων διὰ τὴν χρῆσιν τῶν κατοίκων. Ἡ Ἑταιρεία ὅμως παρέβη τὴν συμφωνίαν καὶ οἱ κάτοικοι παραπονοῦνται διότι ἡ Ἑταιρεία δὲν παρέχει εἰς αὐτοὺς τὴν ἀπαιτουμένην ποσότητα ἀνθράκων. Παρακαλῶ, λοιπόν, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψει ἡ ἀναφορά. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, κύριε Πρόεδρε, θὰ εἴπω τινὰ ἐναντίον τῶν ἐν Ἀλιβερίῳ Ἀρχῶν τῶν ἀνθρακωρυχείων. Καὶ πρῶτον αἱ Ἀρχαὶ αὗται δὲν ἔχουν συστήσει ταμεῖον ἀλληλοβοηθείας, δεύτερον δὲν ἔχουν συστήσει Σταθμὸν Βοηθειῶν καὶ τρίτον τὰ ἡμερομίσθια, τὰ ὁποῖα παρέχει ἡ Ἑταιρεία εἰς τοὺς ἐργάτας, εἶναι πολὺ γλίσχρα καὶ δυσανάλογα πρὸς τὰ κέρδη, τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνει ἡ Ἑταιρεία ἀφ’ ἑνὸς καὶ τὰς ἀνάγκας τῶν ἐργατῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι μεγάλαι, ἀφ’ ἑτέρου.

§13Ι. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Ἑταιρεία τῶν Ἐπιχειρήσεων τῶν ἀνθρακωρυχείων Κύμης ἔχει Διευθυντὴν καὶ Πρόεδρον, οἱ ὁποῖοι κυριολεκτικῶς ἐφατρίασαν, ὁ δὲ φατριασμὸς ἦτο τοιοῦτος, ὥστε ἤγειρε τὴν ἀγανάκτησιν τῶν συμπολιτῶν ἡμῶν. Ἐπρωτοστάτησεν ὁ κ. Βάληντας, ἀδελφὸς τοῦ βουλευτοῦ κ. Βάληντα. Οὗτοι ἰσχυρίσθησαν ὅτι πρόκειται ἡ Γαλλικὴ Κυβέρνησις νὰ μεταφέρῃ Σενεγαλέζους καὶ αἰχμαλώτους Βουλγάρους, ὅπως ἀντικαταστήσωσι τοὺς ἐργάτας τῶν ἀνθρακωρυχείων καὶ διαδίδουν καὶ ἄλλα τερατουργήματα. Εἶναι, λοιπόν, δίκαιον νὰ ληφθῇ πρόνοια ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπὶ τῆς εἰρημένης ἀναφορᾶς.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Μπρισιμιτζάκης ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τοῦ Συλλόγου «Ὁ Εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς Πατησίων».

§15Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἐνοριακὸς Σύλλογος «Εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς Πατησίων» διαμαρτύρεται διότι πρόκειται νὰ ἐγερθῇ ἐκεῖ θεραπευτήριον προωρισμένον διὰ τοὺς φθισικούς. Ὁ συνοικισμὸς ἐκεῖ διατρέχει κίνδυνον ἐὰν τὸ θεραπευτήριον εἶναι προωρισμένον διὰ φθισικοὺς καὶ παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, ἵνα μὴ τὸ θεραπευτήριον τοῦτο προορισθῇ διὰ τὴν θεραπείαν τῶν φθισικῶν.

§16Ε. ΡΕΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Παρακαλῶ ἡ ἀναφορὰ νὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παραπεμφθῇ. Ὁ κ. Γ. Καλδῆς ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν κατοίκων Λέσβου.

§18Γ. ΚΑΛΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐπισιτισμοῦ, ὅπως κανονισθῇ τὸ ζήτημα τῶν ἐνοικιαστῶν τῆς μεταφορᾶς τῶν τροφίμων ἐν Λέσβῳ, διότι οἱ ἀναφερόμενοι παραπονοῦνται ὅτι παρουσιάσθησαν ὡς ἐνοικιασταὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς διατιμήσεως τὴν ὁποίαν ὥρισε τὸ Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ δι’ ἄγνωστον λόγον ἀπεκλείσθησαν.

§19Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν καὶ θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα.

§20Λ. ΕΜΠΕΙΡΙΚΟΣ (Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ). Παρακαλῶ ἐπίσης νὰ παραπεμφθῇ καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον μου ἵνα ἐξετασθῇ.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Ἀνδρεαδάκης, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ Ι. Μανωλιτσάκη.

§22Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΑΚΗΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν τοῦ Ι. Μανωλιτσάκη, τοῦ ὁποίου ὁ υἱὸς ἐφονεύθη εἰς τὸν πόλεμον καὶ ὁ ὁποῖος μέχρι σήμερον οὐδὲν ἔλαβε βοήθημα, ἂν καὶ πολλοὶ ἔλαβον τοιοῦτον. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει τὴν ἀναφοράν. Ἐπίσης καταθέτω ἑτέραν ἀναφορὰν τοῦ Γ. Ψάχου, κατοίκου Πειραιῶς, ὁ ὁποῖος ζητεῖ σύνταξιν. Ἐπίσης ἀναφορὰν τῶν καθηγητῶν τοῦ ἐν Χανίοις Γυμνασίου, οἱ ὁποῖοι παραπονοῦνται διότι εἰς αὐτοὺς δὲν ἐφηρμόσθη ὁ νόμος 517 περὶ τῆς προσαυξήσεως τοῦ μισθοῦ των.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παραπεμφθοῦν εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα. Ὁ κ. Θ. Κωτούλας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ τῶν Δημοσίων Κτημάτων, ὅπως εὐαρεστούμενος πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν ἔλαβεν ἢ προτίθεται νὰ λάβῃ μέτρον τι δι’ ἐκείνους, οἵτινες, ἐγκατασταθέντες ἐν Καϊλαρίοις πρὸς σύμπηξιν χριστιανικοῦ συνοικισμοῦ, ἠγόρασαν οἰκίας καί τινας ἀγροὺς ἄνευ συμβολαίων, νῦν δὲ ἐξεβλήθησαν αὐτῶν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου, ὅπερ ἐνεκατέστησεν εἰς τὰ καταληφθέντα ὑπ’ αὐτῶν πρόσφυγας.

§24Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Δὲν εἶναι ζήτημα ἀφορῶν τὸν Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, ἀλλὰ εἶναι ζήτημα ἀφορῶν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Σεῖς λέγετε ὅτι παρὰ τὰς διατάξεις τῶν Ἑλληνικῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι ἴσχυσαν ἐκεῖ, εἰσήλθομεν καὶ ἐκάμαμεν ἀγοραπωλησίας κτημάτων, ὄχι δι’ ἐγγράφων, ἀλλὰ διὰ προφορικῶν συμφωνιῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἀντέκειτο, πρῶτον εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Ἀστικοῦ Νόμου, ὁ ὁποῖος δὲν ἐπιτρέπει νὰ πωλῶνται ἀκίνητα παρὰ διὰ συμβολαιογραφικῶν πράξεων, καὶ δεύτερον εἰς εἰδικὸν νόμον, ὁ ὁποῖος λέγει ῥητῶς ὅτι ἀπαγορεύεται ἡ ἀπαλλοτρίωσις εἰς τὰς Νέας Χώρας. Τώρα ἡμεῖς παρεβιάσαμεν τὰς δύο ταύτας διατάξεις. Εἴπατέ μας τώρα τί θὰ κάμετε σεῖς διὰ νὰ μᾶς νομιμοποιήσετε; Αὐτὸ ἐρωτᾶτε σεῖς.

§25Θ. ΚΩΤΟΥΛΑΣ. Αὐτὸ ἔγινε, κύριε Ὑπουργέ, τῇ νουθεσίᾳ τῶν ἐκεῖ Ἑλληνικῶν Ἀρχῶν. Ὁ τότε Νομάρχης Μαυρουδῆς μᾶς εἶπε, ἐπειδὴ ἡ ἐπαρχία Καϊλαρίων εἶναι εὔφορος, ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ ὑπάγωμεν ἐκεῖ διὰ νὰ ἐγκατασταθῇ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερος πληθυσμὸς χριστιανικός. Ὥστε δὲν παρεβιάσαμεν ἡμεῖς οἰκειοθελῶς τοὺς νόμους τούτους.

§26Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας). Θὰ διατάξω διοικητικὴν ἀνάκρισιν καὶ ἂν ἐξ αὐτῆς προκύψῃ ὅτι πρέπει νὰ δοθῇ συγγνώμη εἰς αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι παρεβίασαν τὰς διατάξεις ταύτας, δὲν θὰ διστάσω νὰ εἰσηγηθῶ τὴν ἀπονομὴν μιᾶς τοιαύτης συγγνώμης.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κωτούλας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐὰν ἐν ἔτει 1915 ἐστάλη ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου ἔγγραφον εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, δι’ οὗ παρηγγέλλετο αὕτη νὰ μὴ πληρώσῃ εἰς τὰς διαφόρους Κοινότητας Μακεδονίας τοὺς τόκους τῶν κληροδοτημάτων, τῶν προωρισμένων διὰ τὴν συντήρησιν τῶν σχολείων. Ἐὰν τὸ τοιοῦτον εἶναι ἀληθές, παρακαλεῖται νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν τί ἐγένοντο οἱ τόκοι οὗτοι κατὰ τὸ μεσολαβῆσαν διάστημα καὶ ἐν γένει τί σκέπτεται τὸ Ὑπουργεῖον περὶ τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν τόκων, ὡς καὶ τῶν κληροδοτημάτων τούτων.

§28Κ. ΜΕΛΑΣ. Καὶ εἰς τὴν Ἤπειρον συμβαίνει αὐτό.

§29Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Κατὰ τὸν νόμον 402, τὰ τέως ὑπὸ τῶν Κοινοτήτων τῶν Νέων Χωρῶν ὁπωσδήποτε ἀναφερόμενα πρὸς συντήρησιν τῶν σχολείων ποσά, ὡρίσθη ὅτι θὰ καταβάλλωνται τοῦ λοιποῦ εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον, ἀφοῦ τοῦ λοιποῦ τὰς δαπάνας τῆς ἐκπαιδεύσεως τῶν Νέων Χωρῶν ἀνέλαβε τὸ Κράτος. Μεταξὺ τῶν εἰσφερομένων τούτων ὑπὸ τῶν Κοινοτήτων ἦσαν καὶ αἱ ἐκ κληροδοτημάτων πρόσοδοι, δι’ ὃ καὶ πολὺ ὀρθῶς τὸ Ὑπουργεῖον διέταξε τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν νὰ παύσῃ τοῦ λοιποῦ καταβάλλουσα εἰς τὰς Κοινότητας τὰς προσόδους ταύτας. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον, ἐννοεῖται, ὑπῆρχον καὶ κληροδοτήματα εἰδικὸν ἀφορῶντα σκοπόν, αἱ ἐξ αὐτῶν πρόσοδοι θὰ εἰσπράττωνται ὡς καὶ πρότερον ὑπὸ τῶν τέως Ἐφοριῶν ἢ Κοινοτήτων, μὴ περιλαμβανόμεναι εἰς τὴν ἐν λόγῳ ἀπαγόρευσιν τοῦ Ὑπουργείου.

§30Θ. ΚΩΤΟΥΛΑΣ. Δὲν σᾶς φαίνεται ὅτι εἶναι προτιμώτερον νὰ καταβάλλωνται εἰς τὰς Κοινότητας;

§31Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ὁ Νόμος οὕτω τὸ ἐκανόνισε.

§32Π. ΦΛΩΡΟΣ. Εἶναι ὅμως καὶ κληροδοτήματα τινά, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι καὶ σχολεῖα καὶ Ἐκκλησίας ἐν ταὐτῷ. Νομίζω ὅτι δύνασθε νὰ διατάξητε δι’ ἐγγράφου σας τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν νὰ καταβάλῃ τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι τὰς Ἐκκλησίας.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Βασιλακάκης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἂν γνωρίζῃ τοὺς λόγους οἵτινες προεκάλεσαν τὴν παραίτησιν ἀπὸ τῆς Προνομιούχου τῶν δύο διακεκριμένων Συμβούλων αὐτῆς, τῶν καὶ ἱδρυτῶν κ. κ. Bouron καὶ Erlanger.

§34Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, ἡ παραίτησις προῆλθεν ἐκ προστριβῆς τινος σχετιζομένης μὲ τὴν δρᾶσιν τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς Ἑνιαίας ἐν Λονδίνῳ. Προσθέτω ὅτι ἡ Ἑταιρεία, ἀναγνωρίζουσα τὸ ἐπιζήμιον μιᾶς τοιαύτης παραιτήσεως, ἔσπευσε τηλεγραφικῶς νὰ παρακαλέσῃ τοὺς κ.κ. Bouron καὶ Erlanger νὰ μὴ ἐπιμείνουν εἰς τὴν περὶ παραιτήσεως ἀπόφασίν των, ἐλπίζω δὲ ὅτι μετὰ τὰς παρασχεθείσας ἐξηγήσεις θ’ ἀποσύρουν ταύτην.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Γκρίζας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ἵνα πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν τίνα μέτρα ἔλαβε διὰ τὴν γενομένην πρὸ πολλοῦ σιδηροδρομικὴν σύγκρουσιν Λεβαδείας–Βελίτσης–Δαυλείας, ἂν ἐτιμωρήθησαν οἱ πραγματικοὶ ὑπαίτιοι, ἢ ἐνηργήθη ἀδίκημα εἰς ὑπάλληλον μηδόλως πταίσαντα παρὰ τῆς Ἑταιρείας, ἵνα καλυφθῶσιν ἄλλοι. Ὡσαύτως ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας διατὶ διεκόπη ἡ σιδηροδρομικὴ συγκοινωνία Στυλίδος–Μονοκλάδου, μάλιστα εἰς ἐποχὴν κρίσεως, τόσον διὰ τοὺς ἀνθρώπους, ὅσον καὶ διὰ τὸ ἐμπόριον. Παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ διατάξῃ τὴν ἐπανάληψιν τῆς συγκοινωνίας, τοὐλάχιστον ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος.

§36Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ὡς πρὸς τὴν σύγκρουσιν τοῦ Λαρισσαϊκοῦ, αἱ ἀνακρίσεις τῆς Ἑταιρείας φέρουν ἔνοχον τὸν σταθμάρχην Δαύλιας, ἐγκαταλιπόντα τὴν θέσιν του, καὶ τὸν ὁδηγόν, προχωρήσαντα χωρὶς νὰ ἔχῃ σῆμα ἐλευθέρας γραμμῆς. Διετάχθη δὲ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου καὶ ὁ Μηχανικὸς τοῦ Ἐλέγχου νὰ ἐνεργήσῃ ἄλλας ἀνακρίσεις. Ὡς πρὸς τὴν διακοπὴν τῆς συγκοινωνίας Στυλίδος, προσεχῶς θ’ ἀποκατασταθῇ.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκρίζας παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ἵνα πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἂν εἰς τὴν αὔξησιν τῆς μισθοδοσίας τῶν ἄλλων κλάδων δημοσίων ὑπαλλήλων ἐμερίμνησε καὶ διὰ τοὺς σιδηροδρομικοὺς τοιούτους, διότι εἶναι οἰκογενειάρχαι πάσχοντες, κλάδος, ὅστις κοπιάζει καὶ κινδυνεύει περισσότερον παντὸς ἄλλου.

§38Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Καίτοι οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι εἶναι ὑπάλληλοι ἰδιωτικοί, μὴ ὑπαγόμενοι εἰς τὴν δικαιοδοσίαν μου, ἐν τούτοις ὁσάκις ἐξεφράσθησαν παράπονα, προέβην εἰς σχετικὰ διαβήματα, κατόπιν τῶν ὁποίων ἐγένετο μία μικρὰ αὔξησις εἴς τινας Ἑταιρείας καὶ ἐβελτιώθη ἡ θέσις των.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραπαναγιώτης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ἂν γνωρίζει ὅτι ἡ ἐν Μυτιλήνῃ ἐπὶ τῶν ἡλικιῶν Ἐπιτροπὴ τὸν δευτερότοκον υἱὸν τῆς ἐκ Πολυχνίτου οἰκογενείας Σάββα ἐκήρυξε τριτότοκον, τοῦτον δὲ δευτερότοκον, ἀρνηθεῖσα νὰ τροποποιήσῃ τὴν ἀπόφασίν της ὅταν ἐψηλάφησε τὴν ἀλήθειαν. Τίνα μέτρα νομίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἐπιβάλλονται εἰς πρόληψιν τοιούτων ἀνεκκλήτων ἀποφάσεων;

§40Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ λάβῃ γνῶσιν τῆς ἐρωτήσεώς μου.

§41Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ τοὺς κ.κ. βουλευτὰς νὰ ἐννοήσωσιν ὅτι δὲν μοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ δώσω καμμίαν ἀπάντησιν. Εἶμαι τόσον ἀπησχολημένος, τόσον κουρασμένος, ὥστε καθίσταται ὅλως διόλου ἀδύνατον νὰ ἀσχοληθῶ καὶ εἰς αὐτὰ τὰ ζητήματα.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καραπαναγιώτης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἂν γνωρίζει ὅτι ὁ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Σύμβουλος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως διέταξε τὸν Εἰσαγγελέα νὰ ἐπιταχύνῃ τὴν διεκπεραίωσιν τῶν καταγγελιῶν ἐναντίον τοῦ ἐπιστάτου τῆς ἁλυκῆς Πολυχνίτου Ἀντωνοπούλου, ὅτι δὲ μένει ἀκόμη ἐκκρεμὴς ἡ ὑπόθεσις, καίτοι καταβοᾷ σκανδαλιζομένη ἡ Κοινὴ Γνώμη διὰ τὰς τοῦ ὑπαλλήλου τούτου καταχρήσεις. Δὲν νομίζει ἐπιβεβλημένην τὴν ἀπόλυσίν του μέχρι περαιώσεως τῆς δικαστικῆς ἐρεύνης;

§43Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Ὑπάρχει, κύριε Ὑπουργέ, διαταγὴ ἀρχαία τοῦ Συμβούλου ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐπισπευσθῶσιν αἱ ἀνακρίσεις διὰ τὰς κατηγορίας τὰς γενομένας ἐναντίον τοῦ ἐπιστάτου τῆς ἁλυκῆς Πολυχνίτου Ἀντωνοπούλου. Νομίζω ὅτι ἠδύνατο νὰ ληφθῇ καὶ δι’ αὐτὸν ἀνάλογον μέτρον πρὸς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔλαβε διὰ τὸν Ἔφορον τῆς Βιβλιοθήκης. Εὐθὺς ὡς διετυπώθη μία κατηγορία καὶ παρεπέμφθη εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν, ἀπελύθη. Νομίζω ὅτι τὸ αὐτὸ πρέπει νὰ γίνῃ καὶ διὰ τὸν ἐπιστάτην τῆς ἁλυκῆς αὐτῆς, διότι ἡ ὑπόθεσις σκανδαλίζει τὸν λαὸν ἐκεῖ.

§44Κ. ΣΠΥΡΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Σπεύδω νὰ πληροφορήσω τὸν κ. βουλευτήν, ὅτι ἐδόθησαν καὶ πάλιν νέαι διαταγαὶ πρὸς ἐπίσπευσιν τῶν ἀνακρίσεων. Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ πορίσματος αὐτῶν δὲν θὰ λείψω νὰ πράξω ὅ,τι ἐνδείκνυται.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Καλομενόπουλος ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ἂν ἔχῃ γνῶσιν τῆς ἀκαταστασίας τῆς ταχυδρομικῆς συγκοινωνίας μεταξὺ Ἀθηνῶν–Σύρου καὶ λοιπῶν Κυκλάδων νήσων.

§46Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ τὴν ἀναπτύξω καὶ προφορικῶς, κύριε Πρόεδρε.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Καλομενόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς του ταύτης.

§48Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐζητήσαμεν, κύριοι, καὶ ὑπεβάλομεν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας τὴν ἐρώτησιν ἐὰν ἔχῃ γνῶσιν τῆς ἀνωμαλίας, τῆς ἀκαταστασίας τῆς ταχυδρομικῆς, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ εἰς τὸν Νομὸν τῶν Κυκλάδων. Ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Βασιλείου, τοιαύτη ἀκαταστασία δὲν παρουσιάσθη. Ἐπιστολαὶ στελλόμεναι ἀπ’ ἐδῶ διὰ Σῦρον καὶ ἀπὸ Σῦρον δι’ ἐδῶ, χρειάζονται δέκα καὶ δεκαπέντε ἡμέρας διὰ νὰ φθάσουν εἰς τὸν πρὸς ὃν ὅρον. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κύριε Ὑπουργέ, νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι δὲν ἔχομεν ταχυδρομικὴν συγκοινωνίαν μεταξὺ Σύρου καὶ Ἀθηνῶν καὶ μεταξὺ Ἀθηνῶν καὶ Νομοῦ Κυκλάδων. Ἔχω ἐδῶ μίαν στίβαν ἐπιστολῶν, μαρτυροῦσαν τὸ βάσιμον τῶν παραπόνων, ὄχι μόνον τῶν ἰδικῶν μου, ἀλλὰ καὶ τῶν 135,000 Κυκλαδιτῶν. Βλέπετε μίαν ἐπιστολὴν διδομένην εἰς τὸ Ταχυδρομεῖον τῆς Σύρου τὴν 1ην τοῦ μηνός, ἡ ὁποία φθάνει καὶ διανέμεται ἐδῶ τὴν 10ην τοῦ μηνός, ἐνῷ ἐν τῷ μεταξὺ ἦλθον 6– 7 ἀτμόπλοια ἀπὸ τὴν Σῦρον. Ἐὰν ἐρωτήσετε τί γίνεται διὰ τὰς ἄλλας νήσους, ἡ ἀπάντησις εἶναι ὅτι παρέρχονται 30 καὶ 40 ἡμέραι διὰ νὰ ἔλθῃ ἡ ἐπιστολὴ ἀπὸ τὴν Θήραν καὶ τὴν Ἄνδρον καὶ ἀντιστοίχως. Τί νὰ κάμουν οἱ ἄνθρωποι, κύριε Ὑπουργέ, ἐνώπιον αὐτῆς τῆς ἀκαταστασίας, τῆς ἀρνήσεως ὑπηρεσίας; Τὸ Κράτος ἀναλαβὸν τὸ προνόμιον αὐτὸ εἰς τὰς χεῖράς του καὶ ἀπαγορεῦον εἰς τοὺς ἰδιώτας τὴν μεταφορὰν ἐπιστολῶν διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν εὔκολον ἐπικοινωνίαν μεταξύ των, ἀρνεῖται σήμερον τὴν εὐκολίαν αὐτὴν καὶ οἱ πολῖται προσφεύγουν εἰς ὅσα μέσα δύνανται. Στέλλουν τὰς ἐπιστολάς των δι’ ἐπιβατῶν ἢ μεταχειρίζονται τοὺς ναύτας τῶν ἀναχωρούντων ἀτμοπλοίων, ἀλλὰ διὰ νὰ δώσουν εἰς τοὺς ναύτας νὰ μεταφέρουν μίαν ἐπιστολὴν ἀπὸ τὴν Σῦρον ἕως ἐδῶ, θὰ δώσουν καὶ μίαν δραχμὴν διὰ τὸν κόπον τους καὶ δαπανοῦν οἱ ἔμποροι διὰ νὰ στείλουν δέκα ἐπιστολὰς ἄλλας τόσας δραχμὰς καὶ οὕτως ὑφίστανται μίαν ἄδικον φορολογίαν. Καὶ πάλιν συμβαίνει νὰ μὴ λαμβάνωμεν ἐπιστολάς, διότι δὲν κατορθώνει ὁ θαλαμηπόλος ἢ ὁ ναύτης νὰ ἐξέλθῃ τοῦ ἀτμοπλοίου καὶ συνεχίζει τὸ ταξείδιον καὶ ἐπανέρχεται μετὰ 8–10 ἡμέρας εἰς Πειραιᾶ. Τυχαίως ἔλαβον αὐτὸν τὸν φάκελλον· εἰς τὰς 5 Αὐγούστου ἐταχυδρομήθη ἡ ἐπιστολὴ ἐν Σύρῳ ἐλήφθη εἰς τὰς 15 Αὐγούστου ἐδῶ. Μὲ τὰς ἄλλας νήσους τὸ πρᾶγμα εἶναι πολὺ χειρότερον. Ὑπάρχουν συνάδελφοι, ὁ κ. Παπαβασιλείου καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι λείπουν ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας των ἕνα μῆνα ἢ 40 ἡμέρας καὶ δὲν ἔλαβον ἀκόμη ἐπιστολάς. Τὸ ἴδιον συμβαίνει καὶ μὲ τὰ τηλεγραφήματα, εἶναι ὅμως ὀλιγωτέρα ἡ καθυστέρησις καὶ διὰ τοῦτο δὲν διατυποῦμεν παράπονα. Ὁ λόγος τῆς ἀνωμαλίας εἶναι διττός. Εἷς λόγος εἶναι ὅτι δὲν φροντίζουν οἱ ταχυδρομικοὶ ὑπάλληλοι νὰ παραδίδουν φακέλλους εἰς πᾶν ἀναχωροῦν ἀτμόπλοιον ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ εἰς τὴν Σύρον ἢ ἀπὸ τὴν Σύρον εἰς τὸν Πειραιᾶ. Αὐτὸ εἶναι βεβαιωμένον, διότι ὅταν εἰς τὴν Σύρον φθάνει τὸ ἀτμόπλοιον, τὰ πρακτορεῖα τῶν ἐφημερίδων, ἐπιμελούμενα τοῦ ἰδικοῦ των συμφέροντος, φροντίζουν καὶ παραδίδουν τοὺς φακέλλους των· οἱ δυστυχεῖς ἔμποροι καὶ οἱ ἄλλοι πολῖται ἐρωτοῦν ἂν ἦλθε τὸ ταχυδρομεῖον. Καὶ ὅταν μὲν λαμβάνουν, ὀλοφύρονται, διότι ζημιοῦνται τὰ συμφέροντά των. Ὑπάρχει ὅμως, κύριε Ὑπουργέ, καὶ εἷς ἄλλος λόγος, ἡ λογοκρισία. Ἐάν, κύριε Ὑπουργέ, ἡ λογοκρισία ἦτο Ἀγγλική, δὲν θὰ σᾶς ἀπησχόλουν αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ δὲν θὰ ἀπησχόλουν καὶ τὴν Βουλήν, διότι βεβαίως οἱ Ἄγγλοι ἔχουν συναίσθησιν τοῦ καθήκοντος πολὺ ὑψηλοτέραν ἀφ’ ὅσην ἔχομεν ἡμεῖς, ἂς τὸ εἴπωμεν καθαρά. Ἀφ’ ἑτέρου γνωρίζουν τί σημαίνει ἡ καθυστέρησις ἐπὶ μίαν ἑβδομάδα ἐπιστολῆς, ἐνῷ ὁ Ρωμηὸς δὲν σκοτίζεται πολὺ δι’ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡμιλήσατε δέκα λεπτὰ πέραν τοῦ Κανονισμοῦ.

§50Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα εἶναι πολὺ σοβαρόν· ἐνδιαφέρει ὅλον τὸν Νομόν μας καὶ θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ συνεχίσω.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύναται νὰ δοθῇ παράτασις, κύριε βουλευτά.

§52Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ λογοκρισία, κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἐνεργουμένη δυστυχῶς ἀπὸ Ἕλληνας ὑπαλλήλους, αὐτὴ εἶναι ἡ ὁποία φέρει τὴν καθυστέρησιν. Οἱ ἐντεταλμένοι δι’ αὐτὴν ὑπάλληλοι ἀδιαφοροῦν πρὸς τὸ καθῆκον των, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὰ συμφέροντα τῆς Κοινωνίας. Διὰ τοῦτο εἶναι ἀνάγκη νὰ παρέμβητε μὲ ὅλην σας τὴν αὐστηρότητα καὶ νὰ θέσητε τέρμα εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν. Ἔχω πεποίθησιν ὅτι δὲν θὰ θελήσητε νὰ ἀφήσητε ἕνα Νομὸν ὁλόκληρον εἰς αὐτὴν τὴν ἀκαταστασίαν.

§53Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Ἡ ἀγανάκτησίς σας εἶναι εὔλογος. Τὰ παράπονα αὐτὰ τὰ γνωρίζω καὶ ἐζήτησα πληροφορίας ἀπὸ τὴν Ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία μὲ ἐβεβαίωσε καὶ μοὶ ἔδωκε καὶ τὰς χρονολογίας τῆς ἀναχωρήσεως ὅλων τῶν ἀτμοπλοίων, ὅτι μὲ κάθε ἀναχωροῦν ἀτμόπλοιον ἐστάλη εἰς Σῦρον καὶ φάκελλος ταχυδρομικός. Ἑπομένως ἡ πληροφορία τῆς Ὑπηρεσίας ἔρχεται εἰς σύγκρουσιν μὲ τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ὑμεῖς παρέχετε, ὅτι ἐντεῦθεν δὲν στέλλεται φάκελλος. Εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἐστάλη φάκελλος καὶ νὰ μὴ περιελήφθησαν μερικαὶ ἐπιστολαὶ ἢ νὰ μὴ ἐδόθησαν ἐν Σύρῳ ἐπιστολαί. Διὰ τοῦτο θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοὶ δώσητε τοὺς φακέλλους τῶν ἐπιστολῶν, διὰ νὰ κάμω ἀνάκρισιν. Θὰ στείλω ταχυδρομικὸν ἐπιθεωρητὴν ἐπὶ τούτῳ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐνέργειαν τῆς λογοκρισίας, ἡ ὁποία δὲν εἶναι Ἑλληνική, ἀλλ’ εἶναι Ἀγγλική, ἀδιάφορον ἂν ἐνεργῆται ἀπὸ Ἕλληνας ὑπαλλήλους, σεῖς ὁ ἴδιος μοὶ παρέσχετε τὴν πληροφορίαν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, ὅτι ἐκ τοῦ φακέλλου ἐφαίνετο ὅτι ἡ καθυστέρησις δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν λογοκρισίαν, διότι ἐκ τῶν σφραγίδων ἐφαίνετο πότε παρεδόθη ἡ ἐπιστολὴ εἰς τὸ Ταχυδρομεῖον καὶ πότε ἔφθασεν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς παρέχω τὴν πληροφορίαν ὅτι θὰ διατάξω ἀνακρίσεις, ὅπως ἐξακριβώσω ποῖοι εἶναι οἱ ὑπαίτιοι, τοὺς ὁποίους θὰ τιμωρήσω.

§54Κ. ΚΑΛΟΜΕΝΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τεθῇ ἓν τέρμα εἰς τὴν ἀκαταστασίαν αὐτήν.

§55Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΣ. Ἐγὼ θὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν δήλωσιν τὴν ὁποίαν ἔκαμε. Θὰ τὸν παρακαλέσω δὲ τὸ ταχύτερον νὰ φροντίσῃ νὰ διορθώσῃ τὴν κατάστασιν αὐτὴν τῆς ταχυδρομικῆς συγκοινωνίας, διότι μεγάλως ζημιοῦνται τὰ συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μας.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ ἄλλοι εἶναι σύμφωνοι;

§57Ι. ΜΑΡΑΓΚΟΣ. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ δώσῃ τὴν ἀπαιτουμένην σημασίαν εἰς τὸ ζήτημα.

§58Γ. ΓΑΪΤΑΝΟΣ. Καὶ ἐγώ.

§59Σ. ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ἀναφέρομαι εἰς ὅσα εἶπον οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες. Τὸ πρᾶγμα εἶναι αὐτόχρημα σκανδαλῶδες. Πᾶς πολίτης ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἔχῃ ἐγκαίρως τὴν ἀλληλογραφίαν του.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Βουρλούμης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐπισιτισμοῦ: 1) Διατί ἡ ἐπὶ τῶν τροφίμων Ἐπιτροπὴ ἀνέθηκε μονοπωλιακῶς τὴν παρασκευὴν καὶ τὴν διανομὴν τοῦ ἄρτου εἰς βιομηχάνους, ἀντὶ τῶν ἀρτοποιῶν Πατρῶν καὶ 2) διατί ἡ ἰδία Ἐπιτροπὴ διέκοψε τὴν δωρεὰν παροχὴν ἄρτου εἰς Σωματεῖα ἐργατικά, ἅτινα μέχρι τοῦδε ἀπελάμβανον τοῦ εὐεργετήματος τούτου ἕνεκα τῆς νεκρώσεως εἰς ἣν εἶχε περιέλθει κατὰ τὴν ἐποχὴν τῶν Σωτήρων ἡ ἀγορὰ Πατρῶν.

§61Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ἐμὲ ἀφορᾷ ἡ ὑπόθεσις, κύριε βουλευτά.

§62Π. ΒΟΥΡΛΟΥΜΗΣ. Πολὺ καλά.

§63Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ὁ Πατριωτικὸς Σύνδεσμος ἀπέστελλεν εἰς τὰς Πάτρας καὶ εἰς ἄλλα μέρη, ἀλλ’ ἰδίως εἰς τὰς Πάτρας, ἓν ποσὸν ἄρτου, τὸ ὁποῖον ἐδίδετο ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι εὐθὺς ὡς ἀρθῇ ὁ ἀποκλεισμὸς θὰ παύσῃ ἡ παροχή. Ὅταν ἀκριβῶς ἤλθομεν ἡμεῖς ἐδῶ, ὁ Πατριωτικὸς Σύνδεσμος εἶχεν ἀναστείλει τὴν παροχὴν ἄρτου εἰς τὰς Πάτρας, διότι ἤρθη καὶ ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἐδίδετο ὁ ἄρτος. Τὸ Σωματεῖον, τὸ ὁποῖον διαδέχεται τὸν Πατριωτικὸν Σύνδεσμον, εἰσελθὸν εἰς τὰς ὑποχρεώσεις του, φυσικὰ σήμερον δὲν δύναται νὰ συνεχίσῃ μίαν τοιαύτην χορηγίαν, ἡ ὁποία προϋποθέτει θυσίας μεγάλας, τὰς ὁποίας δὲν ἔχει τὰ μέσα νὰ ὑποστῇ. Ἄλλως τε ὑπάρχει ὁ ὅρος, ὡς σᾶς εἶπον, τὸν ὁποῖον γνωρίζουσι πάντες, ὅτι εὐθὺς ὡς θὰ ἀρθῇ ὁ ἀποκλεισμός, θὰ παύσῃ καὶ ἡ χορηγία τοῦ ἄρτου. Ἀλλὰ θὰ προσθέσω ἀφ’ ἑτέρου, ὅτι τὰ συσσίτια καὶ αἱ ἄλλαι εὐκολίαι παρέχονται καὶ θὰ ἐξακολουθήσουν παρεχόμεναι.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Ἀνδρεαδάκης...

§65Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΑΚΗΣ. Διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας θὰ εἴπω δύο λέξεις. Μοῦ γράφουν πράγματα, ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται ὅτι ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τῶν διδασκάλων εἶναι οἰκτρὰ ὡς ἐκ τοῦ γλίσχρου καὶ ἀνεπαρκοῦς μισθοῦ των. Καὶ ὅλοι οἱ διδάσκαλοι ἐν γένει παραπονοῦνται. Γνωρίζω πολὺ καλὰ ὅτι ἡ παροῦσα Κυβέρνησις θὰ ἐλάμβανε μέτρα ἐὰν αἱ περιστάσεις δὲν ἦσαν δύσκολοι, ὅπως εἶναι σήμερον. Τῆς καταστάσεως αὐτῆς τῶν σχολείων δὲν εἶναι ὑπαίτιοι οὐδὲ οἱ διδάσκαλοι, οὐδὲ οἱ γονεῖς, οὐδὲ οἱ μαθηταί. Κυρίως πταίουν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐποπτεύουν τὰ σχολεῖα, τὸ Ἐποπτικὸν Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον δὲν ἀσκεῖ καμμίαν ἐπίβλεψιν εἰς τὰ σχολεῖα. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ εἴπω τί συμβαίνει καὶ εἰς τὰ ἄλλα μέρη τῆς Ἑλλάδος, ἀλλ’ ἰδίως εἰς τὴν Μακεδονίαν, ἐκ τῆς μὴ καταλλήλου ἐπιβλέψεως τῶν σχολείων. Βεβαίως δὲν εἶναι καιρὸς σήμερον, ὅπως ζητήσουν ὅσα χρειάζονται καὶ ὅπως ἀμείβωνται ἐπαρκῶς οἱ διδάσκαλοι. Εἰς μερικὰ μέρη ὅμως, εἰς τὰ ὁποῖα οἱ διδάσκαλοι μεταβαίνουσιν ἔξω τῶν ἐπαρχιῶν των, εἶναι ἀνάγκη νὰ λαμβάνωσι τοὐλάχιστον ἓν ἐπιμίσθιον. Διὰ τοῦτο ἤθελον σᾶς παρακαλέσει ὅπως φροντίσητε ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Δαγκλῆς, Ε. Χατζῆς, Γ. Τζόγκας καὶ ἄλλοι ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς ἐνοικιαστῶν φόρου δεκάτης καὶ ἄλλων διαφόρων φόρων καὶ προσόδων». Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καταθέτει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 27 Αὐγούστου 1916 Β. Ν. Διατάγματος «περὶ διαγωνισμοῦ πρὸς κατάταξιν ἀνθυπιάτρων κλπ. καὶ τροποποιήσεως αὐτοῦ». 2) «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 228 νόμου «περὶ συστάσεως Σώματος Στρατιωτικῆς Ἐπιμελητείας». 3) «Περὶ κυρώσεως Νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος τῆς 4 Ἰουλίου 1917 «περὶ κανονισμοῦ ἀποδοχῶν ἀξιωματικῶν, ἀνθυπασπιστῶν καὶ τῶν τούτοις ἀντιστοιχούντων στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων, ὡς καὶ τῶν ὁπλιτῶν μονίμων καὶ ἐφέδρων» καὶ 4) «Περὶ ἐγγραφῆς τῶν στρατιωτικῶν τῆς τέως Κρητικῆς Χωροφυλακῆς εἰς τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ», τὰ ὁποῖα παρακαλεῖ νὰ κηρυχθῶσι κατεπείγοντα. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν.

§67ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσονται κατεπείγοντα).

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑποβάλλει τὰ ἑξῆς σχέδια νόμου: 1) «Περὶ μειώσεως τοῦ ἐν ταῖς Νέαις Χώραις, πλὴν τῆς Κρήτης καὶ τῆς Σάμου εἰσπραττομένου φόρου δεκάτης, καταργουμένου αὐτοῦ ἐπί τινων προϊόντων κλπ.» καὶ 2) «Περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2689 Διατάγματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ ἐκδόσεως χρηματικῶν ἐνταλμάτων ἐπὶ ἀποδόσει λογαριασμοῦ», τὰ ὁποῖα παρακαλεῖ ὅπως κηρυχθῶσι κατεπείγοντα. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν.

§69ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§71Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ψηφισθῶσι καὶ κατ’ ἀρχήν.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ψηφισθῶσι κατ’ ἀρχὴν τὰ νομοσχέδια, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§73Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον νόμου «περὶ φορολογίας τῶν ἐκ τοῦ πολέμου ἐκτάκτων κερδῶν», θεωρῶ δὲ ἐντελῶς περιττὸν ὅπως ἐκθέσω ἀναλυτικῶς τοὺς λόγους τοὺς δικαιολογοῦντας τὴν φορολογίαν ταύτην. Ἐγράφησαν ἄλλως τε καὶ ἐλέχθησαν τόσον πολλὰ ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ὥστε θεωρῶ περιττὴν πᾶσαν περαιτέρω ἀνάπτυξιν. Ἡ φορολογία αὕτη εἰς τὴν λαϊκὴν συνείδησιν ἔχει πλέον ἐγγαραχθῆ ὡς δικαιοτάτη τόσον, ὥστε νὰ θεωρῆται ἐπιβεβλημένη ἡ ἐπιψήφισις τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Εἶμαι δὲ ὑποχρεωμένος νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν ὅτι εἴμεθα τὸ τελευταῖον σχεδὸν Κράτος, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει τὴν φορολογίαν ταύτην. Ἡ φορολογία τῶν ἐκτάκτων κερδῶν ἔχει ἐπιβληθῆ ὄχι μόνον εἰς πάντα τὰ ἐμπόλεμα Κράτη, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰ πλεῖστα ἐκ τῶν οὐδετέρων, ἐπεβλήθη δὲ μὲ ποσοστὸν πολὺ ἀνώτερον, ἐνιαχοῦ δὲ καὶ διπλάσιον, τοῦ διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου ἐπιβαλλομένου. Παρ’ ἡμῖν, κύριοι βουλευταί, ὡς εἶναι γνωστόν, ἐγένοντο πολλαὶ ἀπόπειραι, ἀτελεῖς ὅμως καὶ ἀνεπαρκεῖς πρὸς ἐπιβολὴν τῆς φορολογίας ταύτης, οὐχὶ δὲ ἐπὶ πάντων τῶν ἐκ τοῦ πολέμου προελθόντων ἐκτάκτων κερδῶν, ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τῶν κερδῶν τῆς ἀτμήρους ναυτιλίας. Τὰ ὑποβληθέντα ὅμως εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδια παρὰ τῆς Κυβερνήσεως τῆς διαδεχθείσης κατὰ Σεπτέμβριον τοῦ 1915 τὴν Κυβέρνησιν τῶν Φιλελευθέρων καὶ ἀτελῆ ἦσαν κατὰ περιεχόμενον καὶ ἔκτασιν καὶ ὑπεβλήθησαν μόνον διὰ νὰ ὑποβληθῶσι, χωρὶς καὶ νὰ ἐπιψηφισθοῦν, καίτοι ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη εἶχε καιρὸν καὶ εὐκαιρίαν διὰ νὰ ἐπιβάλῃ τὴν φορολογίαν ταύτην καὶ πρὸς ἀνακούφισιν τοῦ κενοῦ Δημοσίου Ταμείου, ἀλλὰ καὶ πρὸς ἐπίτευξιν φορολογικῆς δικαιοσύνης. Νέα ἀπόπειρα ἐγένετο πρὸς ἐπιβολὴν τῆς φορολογίας ταύτης κατὰ Μάρτιον τοῦ 1917 διὰ τῆς ἐκδόσεως τοῦ γνωστοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος, τὸ ὁποῖον παρ’ αὐτῆς τῆς ἐκδούσης αὐτὸ Κυβερνήσεως κατεδικάσθη εἰς ἀχρηστίαν, διότι, ὡς κατεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων, ἦτο τελείως ἀνεφάρμοστον ὡς ἄδικον, ἀσφαλῶς δὲ δὲν ἦτο ἐπιθυμητὸν νὰ πραγματοποιηθῇ καὶ παρὰ τῶν ἐκδοσάντων αὐτό. Καὶ ἐντεῦθεν, ἐκ τῆς μὴ ἐφαρμογῆς τῶν μέτρων αὐτῶν, γεννᾶται τὸ δυσχερὲς πρόβλημα τῆς φορολογίας μετ’ ἀναδρομικῆς δυνάμεως. Ἐν τούτοις, διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου νομοσχεδίου ἐτέθησαν διατάξεις, ὥστε νὰ μετριασθῶσιν αἱ ἐκ τῆς ἀναδρομικότητος παρομαρτοῦσαι δυσχέρειαι καὶ ἀδικίαι περὶ τὴν φορολογίαν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν ἐθεωρήσαμεν ὀρθὸν νὰ φορολογήσωμεν τὰς Ἑταιρείας διὰ τὰ κέρδη τῶν παρελθόντων ἐτῶν, διότι νομίζομεν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ φορολογηθῶσι ταῦτα, ἀφοῦ διενεμήθησαν πλέον εἰς τοὺς μετόχους καὶ ἑταίρους. Διότι, ἂν ἐφορολογοῦντο σήμερον αἱ Ἑταιρεῖαι διὰ τὰ τοιαῦτα κέρδη, θὰ ἐφορολογοῦντο οἱ νῦν μέτοχοι καὶ ἑταῖροι τούτων, οἵτινες ἐνδεχόμενον νὰ μὴ ἦσαν οἱ αὐτοὶ κατὰ τὰ ἔτη, καθ’ ἃ ἐπραγματοποιήθησαν τὰ κέρδη. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ ἀναζητοῦμεν πανταχοῦ τὸ κέρδος, δηλαδὴ διὰ τοῦ πρώτου ἄρθρου φορολογοῦμεν πάντα ἐν Ἑλλάδι κάτοικον, ὅστις ἀπὸ τῆς 1ης Ἰανουαρίου 1915 ἐπραγματοποίησε κέρδη ἐξ οἱασδήποτε ἐπιχειρήσεως. Ἐθεωρήσαμεν δὲ περιττὸν — καὶ τοῦτο πρὸς εὐκολίαν κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου — νὰ φορολογήσωμεν καὶ τοὺς τέσσαρας μῆνας τοῦ πολεμικοῦ ἔτους 1914, καθ’ οὓς δὲν ἐπραγματοποιήθησαν σπουδαῖα κέρδη. Δὲν ἐθεωρήσαμεν ἐπίσης δίκαιον, κύριοι βουλευταί, νὰ φορολογήσωμεν ὅλως ἰδιαιτέρως τὴν ἐμπορικὴν ναυτιλίαν, διότι ἡ γνώμη ἡμῶν εἶναι ὅτι, ἂν καὶ ἐπραγματοποίησεν αὕτη σημαντικώτατα κέρδη, δὲν πρέπει ἐν τούτοις νὰ πληγῇ ἰδιαιτέρως λαμβανομένων ὑπ’ ὄψει τῶν σπουδαιοτάτων ὑπηρεσιῶν, ἃς αὕτη προσέφερεν εἰς τὸ Κράτος καὶ ἐκ τῆς ἀναπτύξεως τῆς ὁποίας εἰς τὸ μέλλον ἡ Χώρα ἡμῶν προσδοκᾷ μεγίστας ὠφελείας. Ἐξαιρετικῶς μόνον ὡρίσθη εἰδικὴ φορολογία 25% ἐπὶ τῶν κερδῶν τῆς ναυτιλίας, τῶν προερχομένων ἐξ εἰσπράξεως ἀσφαλειῶν, εἴτε ἐξ εἰσπράξεως ἀντιτίμου πωλήσεως τῶν πλοίων καὶ ἐπὶ τοῦ πλεονάζοντος μόνον ἀντιτίμου, ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ῥητὸν ὅρον, ὅτι τὸ ποσὸν τοῦτο θὰ καταβάλλεται εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν καὶ θὰ ἐπιστρέφεται εἰς τὸν καταβαλόντα τὸν φόρον, ἐὰν ἐντὸς πέντε ἐτῶν διαθέσῃ διπλάσιον ποσὸν τοῦ φόρου πρὸς ἀπόκτησιν νέου πλοίου, νηολογηθησομένου εἰς Ἑλληνικὸν λιμένα ἢ διαθέσῃ ὁμοίως διπλάσιον τοῦ καταβληθέντος φόρου εἰς ἐπιχειρήσεις πλοίων ἐν Ἑλλάδι. Προσέθημεν εἰς τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου τούτου ἵνα ὑποβοηθήσωμεν εἰς τὸ μέλλον τὸ Ἑλληνικὸν ἐπιχειρηματικὸν πνεῦμα καὶ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ κλάδου τούτου, ὅστις εἶναι τόσον χρήσιμος εἰς τὴν καθόλου οἰκονομίαν τῆς Χώρας. Τὸ σύνηθες κέρδος ὑπολογίζεται ἐπὶ τοῦ μέσου ὅρου τῶν κερδῶν τῶν τριῶν τελευταίων ἐτῶν πρὸ τοῦ πολέμου, ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξεύρεσις τοῦ συνήθους τούτου κέρδους, τότε ὑπολογίζεται τοῦτο εἰς 12% ἐπὶ τοῦ χρησιμοποιηθέντος κεφαλαίου, κατ’ ἀμφοτέρας δὲ τὰς περιπτώσεις τὸ κέρδος τοῦτο δὲν δύναται νὰ εἶναι κατώτερον τῶν ἓξ χιλιάδων δραχμῶν, δέκα χιλιάδων δὲ διὰ γεωργικὰς ἐπιχειρήσεις. Τοιουτοτρόπως δὲν πλήττεται διὰ τῆς φορολογίας ταύτης ὁ ἔχων ἔσοδα μόνον ἓξ χιλιάδων ἐκ συνήθων ἐπιχειρήσεων καὶ δέκα χιλιάδων ἐκ γεωργικῶν τοιούτων. Ὡς κεφάλαια δὲ τῶν ἐπιχειρήσεων θεωροῦμεν πάντα τὰ χρησιμοποιηθέντα κεφάλαια κατὰ τὴν πρὸ τοῦ πολέμου τριετίαν, ὡς καὶ τὰ τυχὸν χρησιμοποιηθέντα μετὰ τὴν ἔναρξιν τοῦ πολέμου. Ἐπὶ κερδῶν κατωτέρων τοῦ ποσοῦ τῶν ἑκατὸν χιλιάδων δραχμῶν φορολογοῦμεν μόνον τὰ 50% τοῦ κέρδους, μέχρι ποσοῦ δέκα χιλιάδων δραχμῶν τὰ 65% τοῦ κέρδους, μέχρι ποσοῦ εἴκοσι πέντε χιλιάδων δραχμῶν, τὰ 88% μέχρι ποσοῦ ἑβδομήκοντα πέντε χιλιάδων, τὰ 90% μέχρι ποσοῦ ἑκατὸν χιλιάδων καὶ τέλος ὁλόκληρον τὸ κέρδος ἐπὶ ποσοῦ ἀνωτέρου τῶν ἑκατὸν χιλιάδων δραχμῶν. Τὸ οὕτω εὑρισκόμενον κέρδος φορολογεῖται κατὰ κλίμακα ἀπὸ 5–30%, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ πρὸ τοῦ πολέμου κέρδη, ἐθεωρήσαμεν δὲ δίκαιον καὶ ὀρθὸν τὸν φορολογικὸν τοῦτον τρόπον, ὡς ἀποφεύγοντα τὰς ἀνισότητας. Διὰ τὰ κέρδη τοῦ ἔτους 1915 πληρώνεται μόνον τὸ ἥμισυ τοῦ φόρου, διὰ δὲ τὰ τοῦ ἔτους 1916 μόνον τὰ τρία τέταρτα, τὸ δὲ σύστημα τὸ διέπον τὴν φορολογίαν ταύτην στηρίζεται ἐπὶ τῶν δηλώσεων τοῦ φορολογουμένου καὶ τῆς ἐξελέγξεως αὐτῶν ὑπὸ διαφόρων βαθμῶν Ἐπιτροπῶν, πρὸς ἀποσόβησιν πάσης ἀδικίας εἰς βάρος τοῦ φορολογουμένου. Διὰ τὰς Ἀνωνύμους καὶ ἐν γένει τὰς λοιπὰς Ἑταιρείας ἀπὸ τοῦ ἔτους 1917 καὶ ἐντεῦθεν ἰσχύει ἡ αὐτὴ ὡς ἄνω φορολογία μὲ τὴν αὐτὴν κλίμακα, μὲ τὴν διαφορὰν μόνον ὅτι διὰ τὰς Ἑταιρείας ἀφαιρεῖται ὁ ἤδη καταβαλλόμενος φόρος 7%, δικαιοῦνται δὲ οἱ φορολογούμενοι κατὰ τὰς δηλώσεις των νὰ ἀφαιρέσωσι τὰ κέρδη των, τὰ προερχόμενα ἐκ τοιούτων Ἑταιρειῶν, ἅτινα ἐφορολογήθησαν ἤδη. Δὲν νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι πρέπει νὰ ἀναλύσω περισσότερον τὸ νομοσχέδιον, ἀφοῦ ἐπισυνάπτεται εἰς τοῦτο μακρὰ ἀναλυτικὴ ἔκθεσις, ἥτις ἀναπτύσσει εὐρέως καὶ μετὰ παραδειγμάτων πάντα τὰ θέματα. Θεωρῶ ὅμως σκόπιμον ὅπως τονίσω εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο ὅτι τὰ Κράτη τὰ συμμετέχοντα τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ πολέμου, καθ’ ὃν τρόπον οὗτος διεξάγεται σήμερον, δὲν δύνανται νὰ περιορισθῶσιν εἰς μόνην τὴν πολεμικὴν ἐπιστράτευσιν, ἀλλ’ ἐκτὸς αὐτῆς εἶναι ἀνάγκη ἐπιστρατεύσεως καὶ τῶν ὑλικῶν δυνάμεων τῆς Χώρας. Δὲν ἀρκοῦσι μόνον αἱ θυσίαι αἵματος, κύριοι βουλευταί, ἀπαιτοῦνται συγχρόνως καὶ θυσίαι ὑλικαὶ καὶ ταύτας καλεῖται νὰ εἰσφέρῃ σήμερον ὁ Ἑλληνικὸς λαός, διότι οὕτω μόνον θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐξέλθωμεν νικηταὶ ἐκ τῆς παγκοσμίου πάλης. Τὴν ἀρχὴν ταύτην πρώτη ἐξ ὅλων τῶν συμμάχων Κρατῶν διέγνωσεν ἡ Ἀγγλία, τὸ παράδειγμά της δὲ ἐμιμήθησαν σήμερον καὶ ὅλα τὰ ἐμπόλεμα καὶ μὴ Κράτη, πάντες δὲ οἱ λαοὶ μετ’ αὐταπαρνήσεως καὶ ἄνευ γογγυσμῶν συνεισφέρουν πᾶν ὅ,τι δύνανται εἰς τὸν πόλεμον τοῦτον. Ἰδιαιτέρως ὅμως πρέπει νὰ ἐξαρθῇ ἡ ὄντως ἀπίστευτος καὶ μεγαλειώδης εἰσφορὰ τοῦ Ἀγγλικοῦ λαοῦ. Ἡ Ἀγγλία κατώρθωσε, διαρκοῦντος τοῦ πολέμου, νὰ πενταπλασιάσῃ, ἂν ὄχι νὰ ἐξαπλασιάσῃ, τὰ τακτικὰ ἔσοδα τοῦ Προϋπολογισμοῦ της· τὰ ἔσοδά της ἀπὸ τρία δισεκατομμύρια περίπου, ὅσα ἦσαν πρὸ τοῦ πολέμου, ἔφθασαν ἤδη εἰς τὸ ποσὸν τῶν δέκα ἓξ δισεκατομμυρίων περίπου. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο· ἀλλ’ ὁ Ἄγγλος, ὅστις εἶναι συνηθισμένος νὰ ζῇ μετ’ εὐμαρείας, κατώρθωσε σήμερον νὰ περιορίσῃ κατὰ πολὺ τὰς δαπάνας του, αὐξάνων οὕτω τὰς οἰκονομίας του ἵνα δυνηθῇ νὰ εἰσφέρῃ εἰς τὴν φορολογίαν τοῦ Κράτους ἢ νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὰ ἑκάστοτε ἐκδιδόμενα Ἐθνικὰ Δάνεια. Τὰ δάνεια ἐν Ἀγγλίᾳ ἔχουν φθάσει μέχρι σήμερον εἰς τὸ ποσὸν τῶν ἑκατὸν δισεκατομμυρίων, ἐκαλύφθησαν δὲ σχεδὸν καθ’ ὁλοκληρίαν παρὰ τοῦ Ἀγγλικοῦ λαοῦ. Ἐτέθη δὲ ἡ ἀρχή, καὶ πολὺ ὀρθῶς ἄλλως τε, ὅτι οὐδὲν νέον δάνειον ἐπιτρέπεται νὰ συναφθῇ, ἂν δὲν ἔχῃ ἐξασφαλισθῆ ἐκ τῶν προτέρων ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ διὰ τακτικῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους. Καὶ δὲν ἔφθασαν μόνον ἐκεῖ οἱ Ἄγγλοι, ἀλλὰ καὶ τὰς ὁμολογίας αὐτῶν, ξένων Κρατῶν ἢ ξένων ἐπιχειρήσεων, ἐδάνεισαν εἰς τὸ Κράτος, ὅπως δυνηθῇ τοῦτο νὰ συνομολογήσῃ δάνεια εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Τὸ παράδειγμα τοῦτο τοῦ πατριωτισμοῦ τοῦ Ἀγγλικοῦ λαοῦ εἶναι ἀληθῶς ἀξιομίμητον, οὐδεμία δὲ ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι καὶ πάντες οἱ Ἕλληνες, οἵτινες πάντοτε εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις ἔδειξαν τοσοῦτον πατριωτισμόν, δὲν θὰ θελήσουν νὰ φανῶσιν ὑποδεέστεροι ἄλλου λαοῦ, ἀλλὰ μετ’ αὐταπαρνήσεως θὰ δεχθῶσι καὶ αὐτοὶ τὰς φορολογίας, αἵτινες ἐξ ἀνάγκης ἐπιβάλλονται σήμερον πρὸς ἀντιμετώπισιν τοῦ ἀγῶνος, ὃν διεξάγει ἡ Φυλὴ ἡμῶν πρὸς σωτηρίαν αὐτῆς. Δυστυχῶς παρ’ ἡμῖν παρετηρήθη ὅτι ἐλλείπει τὸ πνεῦμα τῆς ἐπιβαλλομένης οἰκονομίας ἵνα ἀφ’ ἑνὸς μὲν περιορίζωνται, ἐφ’ ὅσον τοῦτο εἶναι δυνατόν, αἱ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ προμήθειαι εἰς τὸ ἐλάχιστον, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ἀποταμιεύωνται χρήματα ὅπως καταστῇ δυνατὸν νὰ ἔλθωμεν ἀρωγοὶ εἰς τὸ Κράτος, εἴτε πληρώνοντες φόρους, εἴτε ἐγγραφόμενοι εἰς δημόσια δάνεια. Δὲν πρέπει νὰ ἀποκρυβῇ, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα εἶναι δυσχερέστατον διὰ τὸ μέλλον, ὄχι δὲ μόνον διαρκοῦντος τοῦ πολέμου, ἀλλ’ ἰδιαιτέρως ὅλως μετὰ τὸ πέρας αὐτοῦ. Ἡ ἐκκαθάρισις τῶν δαπανῶν τοῦ πολέμου καὶ ἰδίως αἱ παρουσιασθησόμεναι μέγισται ἀνάγκαι μετὰ τὸν πόλεμον, θὰ ἐπιφέρωσιν εἰς τὰ Κράτη μεγίστας χρηματικὰς δυσχερείας. Διὰ τοῦτο δέον τὰ Κράτη κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην νὰ εἶναι ἕτοιμα, ἵνα δυνηθῶσι διὰ τῶν ἰδίων των δυνάμεων νὰ ἀντιμετωπίσωσι τὰς ἀνάγκας ταύτας, διότι πᾶσα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀρωγὴ θὰ εἶναι σχεδὸν ἀδύνατος. Ἐκ τῆς ταχείας δὲ ἐπουλώσεως πασῶν τῶν ἀναγκῶν θὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ περαιτέρω ἐπικράτησις παντὸς Κράτους ἐν τῷ ἐμπορικῷ, βιομηχανικῷ, ἐπιστημονικῷ κλπ. συναγωνισμῷ, ὅστις ἀσφαλῶς θὰ ἐπακολουθήσῃ, εὐθὺς μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ πολέμου. Δυστυχῶς δι’ ἡμᾶς ἡ ἀσκηθεῖσα κατὰ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη ἀντεθνικὴ πολιτικὴ ἐπεσώρευσε καὶ οἰκονομικὰς καταστροφὰς εἰς τὴν Χώραν, περὶ τῶν ὁποίων ἐπιφυλάσσομαι νὰ σᾶς ὁμιλήσω εἰσηγούμενος τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ 1917. Εἶμαι βέβαιος ὅμως, ὅτι παρὰ πάσας τὰς δυσχερείας ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅστις πάντοτε ἐπεδείξατο πατριωτισμὸν τοσοῦτον, θὰ ἐπιδείξῃ καὶ πάλιν ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὴν πατριωτικὴν αὐταπάρνησίν του· καὶ ὅτι ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Ἡγέτου τῆς Φυλῆς κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως θέλει ἐξέλθει νικητὴς καὶ ἐκ τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος, ὅπως εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ ἐξέλθῃ νικητὴς καὶ ἐκ τοῦ παρόντος πολέμου. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω ὅπως τὸ νομοσχέδιον σταλῇ εἰς μίαν Ἐπιτροπήν, τὴν ὁποίαν θὰ σχηματίσητε εἰδικῶς καὶ τὴν ὁποίαν θὰ παρακαλέσωμεν ὅπως ἐργασθῇ καὶ μετὰ 15 ἡμέρας ὑποβάλῃ τὴν ἔκθεσίν της ὅπως συζητηθῇ καὶ ψηφισθῇ. Ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχήν, δὲν ἔχει δὲ ἀντίρρησιν νὰ δεχθῇ πᾶσαν τροποποίησιν, ἡ ὁποία θὰ ὑποβληθῇ.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν διατὶ δὲν κατέθεσε τὸν φάκελλον τῆς συντάξεως τῆς χήρας τοῦ ἐν Τριπόλει ἀποθανόντος Βίττου κατὰ τὸ ἔτος 1913. Ἐπίσης ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διατί δὲν κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸν αἰτηθέντα φάκελλον τῶν ἐγγράφων τῆς συντάξεως τῆς χήρας Ἀργ. Σκαρμπούτη, ἐφέδρου ὑπολοχαγοῦ, ἀπολεσθέντος ἐξ αἰτίας τοῦ πολέμου.

§75Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπιθυμῶ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας εἰς δύο παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι, ἐνῷ φαίνονται ὅτι εἶναι προσωπικαί, ἐν τούτοις ἔχουσι πολὺ γενικώτερον χαρακτῆρα. Ἰδίως θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἵνα ἐπικαλεσθῶ τὴν ὑπηρεσιακήν του εὐαισθησίαν ὑπὲρ ἑνὸς ἀδικήματος. Πρόκειται πρῶτον περὶ τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου. Διὰ τῆς ἐπερωτήσεώς μου δὲν πρόκειται νὰ ἐπιρρίψω μομφὴν κατ’ αὐτοῦ, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάνθη ὅτι ἔχει ὅλα τὰ στοιχεῖα τῆς ἐπαρκείας, ἀλλὰ νὰ διαμαρτυρηθῶ διότι ἐξετάζει τὰ ζητήματα μὲ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά. Εἷς ἔφεδρος ὑπολοχαγὸς ἀπέθανε μετὰ τὸν πόλεμον. Ὀρθῶς καὶ δικαίως ἀπενεμήθη σύνταξις εἰς τὴν χήραν σύζυγόν του, διότι ἡ νόσος εἶχεν ἀπόρροιαν τὸν πόλεμον. Ἐφύλαττε Τούρκους αἰχμαλώτους, μετεδόθη εἰς αὐτὸν ἐξανθηματικὸς τύφος καὶ ἐξ αὐτοῦ ἀπέθανεν. Ἕτερος ὅμως ἀξιωματικός, φρουρῶν τὴν γέφυραν Μπράλλου καὶ προσβληθεὶς ἐξ ὀξείας νόσου, ἀπέθανεν ἐξ αἰτίας μὲν τοῦ πολέμου, ἀλλ’ ὡσαύτως μετὰ τὸν πόλεμον. Ἡ αἴτησις τῆς χήρας αὐτοῦ ἀπερρίφθη. Ἡ χήρα του ὑπέβαλεν αἴτησιν καὶ ἐζήτησε νὰ ἐπιστραφοῦν αὐτῇ τὰ πιστοποιητικά, διὰ νὰ καταφύγῃ εἰς τὸ δικαστήριον, ἀλλὰ τὸ Ὑπουργεῖον ἀπήντησεν ἀρνητικῶς, λέγον ὅτι τὰ ἔγγραφα ἀνήκουσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου. Ἡ χήρα διεμαρτυρήθη δι’ ἐμοῦ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπερ ἀπήντησε πρὸ πέντε μηνῶν ὅτι θὰ ἐρωτήσῃ τὸ Νομικὸν Συμβούλιον, ὅπερ πράγματι ἐρωτηθὲν ἀπεφάνθη ὅτι τὰ πιστοποιητικὰ ἀνήκουσιν εἰς αὐτὴν καὶ δέον νὰ τῆς δοθῶσι. Τὸ Ὑπουργεῖον ὅμως ἔκτοτε ἀρνεῖται νὰ δώσῃ τὰ ἔγγραφα τῆς χήρας. Ἀρνεῖται καὶ τὰ πρωτότυπα καὶ τὰ ἀντίγραφα. Πρόκειται περὶ ἀσυνήθους αὐθαιρεσίας καὶ ἐλπίζω ὅτι ἡ παροῦσα Κυβέρνησις δὲν θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξακολούθησιν ταύτης. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ τοὺς δύο φακέλλους.

§76Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δυστυχῶς τοὺς εἶχον ζητήσει καὶ δὲν ἠδυνήθην νὰ τοὺς ἀνακαλύψω.

§77Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Δέχομαι καὶ μετὰ τὰς διακοπάς, ἀλλὰ θέλω τὴν συζήτησιν, διὰ νὰ ρυθμισθῇ ἅπαξ διὰ παντὸς ὅτι τὰ ζητήματα δὲν λύονται μὲ δύο μέτρα καὶ μὲ δύο σταθμὰ καὶ δὴ ὑπὸ δικαστικῶν Σωμάτων, οἷον τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μελᾶς παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Περιθάλψεως νὰ ἐνεργήσῃ διὰ τὴν ἀναφορὰν τοῦ ἐξ Ἰωαννίνων φωτογράφου Πέτρου Πουλίδου, οὗτινος τὸ Φωτογραφεῖον ἔκλεισαν καὶ κατέστρεψαν τὰ ὄργανα τῆς φαυλοκρατίας κατὰ τὸν Νοέμβριον.

§79Σ. ΣΙΜΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως). Ἡ ἀναφορὰ αὐτὴ δὲν ἀφορᾷ τὸ Ὑπουργεῖον Περιθάλψεως, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει οὐδεμίαν δικαιοδοσίαν ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετρακάκος ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διατὶ δὲν κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα τῶν ἐτησίων εἰσπράξεων καὶ δαπανῶν τοῦ Γεν. Ἐκκλ. Ταμείου, κατ’ εἶδος ἐσόδων καὶ ἐξόδων, μετὰ σημειώματος περὶ τῆς σημερινῆς περιουσιακῆς του καταστάσεως.

§81Δ. ΠΕΤΡΑΚΑΚΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ξηρὸς παρακαλεῖ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος: Τὰ Γαλλικὰ στρατεύματα διὰ τὴν χρησιμοποίησιν τῆς ὁδοῦ Ἰτέας–Μπράλλου κατέλαβον πολλὰ οἰκήματα, χρησιμοποιροῦντες ταῦτα διὰ τὰς πολλαπλᾶς ἀνάγκας των. Τίς θὰ ἀποζημιώσῃ τοὺς ἰδιοκτήτας διὰ τὴν τοιαύτην στέρησιν τῆς χρήσεως τῶν οἰκοδομημάτων καὶ λοιπὴν φθορὰν αὐτῶν καὶ κατὰ τίνα τρόπον καὶ πότε θὰ γίνῃ ἡ τοιαύτη ἀποζημίωσις;

§83Ν. ΞΗΡΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ ληφθῇ μία πρόνοια διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται μιᾶς ἀποζημιώσεως.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Κυρέλλος παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ μεριμνήσῃ ὅπως ἡ Ἑταιρεία τῶν Μονοπωλίων ἀποστείλῃ εἰς Θήβας πετρέλαιον, ἁλάτι καὶ σπίρτα, εἴδη τῶν ὁποίων παρατηρεῖται ἀπό τινος ἐκεῖ παντελὴς ἔλλειψις.

§85Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Εὑρίσκομαι πρὸ ἀντιρρήσεων ἐκ μέρους τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν ὑπεγγύων προσόδων. Διαρκῶς τῆς δίδω διαταγὰς νὰ ἐφοδιάσῃ τὰς ἀποθήκας καὶ διαρκῶς μοὶ φέρει ἀντιρρήσεις, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἱστιοφόρα, ἢ σιδηροδρομικὰ βαγόνια διὰ νὰ μεταφέρῃ τὰ μονοπωλιακὰ εἴδη. Ἔστειλα αὐστηροτάτας διαταγάς, σκοπῶ δὲ νὰ λάβω αὐστηρότατα μέτρα ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ἀρνουμένη, διότι, ὡς γνωστόν, τὰ μεταφορικὰ βαρύνουν τὴν Ἑταιρείαν καὶ ἐπειδὴ σήμερον τὰ μεταφορικὰ ἀπαιτοῦν μεγάλα ἔξοδα, δὲν τὴν συμφέρει νὰ κάμῃ μεταφοράς.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κριάρης ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας ποῖα μέτρα ἔλαβεν ἢ προτίθεται νὰ λάβῃ διὰ τοὺς πτυχιούχους δημοδιδασκάλους, ἄρρενας ἢ θήλεις, καθόσον ἀφορᾷ τὴν μισθοδοσίαν αὐτῶν, καὶ βʹ) διὰ τοὺς ὁριστικοὺς καλουμένους διδασκάλους καὶ τοὺς ὁριστικοὺς ὑποδιδασκάλους, ἄρρενας ἢ θήλεις, καθόσον ἀφορᾷ τὴν εἰς τάξεις κατάταξιν αὐτῶν, ὡς καὶ τὴν μισθοδοσίαν των.

§87Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Καίτοι λείπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ἐγὼ θὰ ἀναπτύξω τὸ θέμα, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ στείλῃ τὰ πρακτικὰ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν. Δὲν γνωρίζω, κύριοι, ποῖα μέτρα ἀπεφάσισε νὰ λάβῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ἀλλὰ φαίνεται ὅτι οὔτε ἔλαβε, οὔτε σκοπεῖ νὰ λάβῃ διὰ τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν. Εἶναι ὁ μόνος κλάδος, κύριοι βουλευταί, ὁ ὁποῖος παρημελήθη μέχρι σήμερον. Οἱ δημοδιδάσκαλοι ὑποβάλλουν τακτικὰ ἀναφορὰς ὁσάκις συνεδριάζει ἡ Βουλὴ καὶ οἱ πτυχιούχοι καὶ οἱ μὴ τοιοῦτοι, ἀλλ’ ἡ Βουλὴ δὲν ἀπεφάσισεν ἀκόμη νὰ βελτιώσῃ τὸν κλάδον αὐτόν. Οἱ δημοδιδάσκαλοι, οἱ ἀτυχεῖς οὗτοι βιοπαλαισταί, παραπονοῦνται ὅτι ἡ μισθοδοσία αὐτῶν εἶναι μικρὰ καὶ ὅτι ἕνεκα τῶν κοινωνικῶν ἀναγκῶν αὐτοὶ πένονται, δυστυχοῦν, πεινοῦν καὶ ὅτι ἡ κατάστασις αὐτὴ εἶναι ἀνώμαλος καὶ ἄδικος. Ὡς γνωρίζετε, οἱ δημοδιδάσκαλοι οἱ πτυχιοῦχοι, οἱ ἐξερχόμενοι ἐκ τοῦ Διδασκαλείου, ἔχουσι διαιρεθῆ εἰς τρεῖς βαθμοὺς καὶ λαμβάνουν μισθοδοσίαν ὡς νὰ ἀπέχουν πολὺ αἱ τάξεις ὅπως ἔχουσι διαιρεθῆ. Οἱ πρωτοβάθμιοι 150 καὶ οἱ τριτοβάθμιοι 100! ἐνῷ ἡ διαφορὰ μεταξὺ πρωτοβαθμίων καὶ δευτεροβαθμίων εἶναι κλασματικαὶ μονάδες καὶ τίποτε περισσότερον. Ἐκτὸς τῶν πτυχιούχων δημοδιδασκάλων, τὸ Κράτος ἔχει διαιρέσει καὶ τοὺς λοιποὺς διδασκάλους εἰς 3 τάξεις καὶ τούτους ἀνωμάλως, διότι ἔλαβε ὑπ’ ὄψει τὰς Ἱερατικὰς Σχολὰς Σάμου καὶ Κρήτης καὶ καθιέρωσε τοὺς ἐξελθόντας ἐξ αὐτῶν τῶν σχολῶν ὡς ὁριστικοὺς διδασκάλους, ἐνῷ εἶναι γενικῶς ἀποδεδειγμένον ὅτι αἱ κρατικαὶ σχολαὶ ἦσαν ἰσοδύναμοι πρὸς τὰ διδασκαλεῖα καὶ μάλιστα ἡ Ἱερατικὴ Σχολὴ Σάμου ἦτο καὶ ἀνωτέρα. Τούτους λοιπὸν κατέταξεν ὡς ὁριστικοὺς διδασκάλους καὶ τοὺς ἔδωκε μισθοδοσίαν δρ. 100. Ἐκτὸς τῆς διαιρέσεως ταύτης, ἐν Κρήτῃ συνεστήθη μία ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπὴ, ἥτις διήρεσε τοὺς διδασκάλους εἰς δύο ἄλλας τάξεις, εἰς ὁριστικοὺς οἱ ὁποῖοι δὲν ὑπάρχουν καθ’ ὅλον τὸ Κράτος, εἰς οὓς ἐχορήγησε μισθοδοσίαν δραχμῶν 100, καὶ τοὺς ὑποδιδασκάλους, τοὺς ὁποίους διήρεσεν εἰς 3 τάξεις. Γνωρίζετε δὲ τί λαμβάνουν οἱ ὑποδιδάσκαλοι, οἱ διδάσκοντες εἰς τὰ διάφορα χωρία τῆς Κρήτης καὶ πιστεύω ὅτι θὰ εἶναι ἡ αὐτὴ μισθοδοσία εἰς ὅλον τὸ Κράτος; 55 δραχ. διὰ τοὺς τριτοβαθμίους, 65 διὰ τοὺς δευτεροβαθμίους καὶ 75 διὰ τοὺς πρωτοβαθμίους. Εἶχον ὑποβάλει ἓν ὑπόμνημα καὶ μίαν αἴτησιν εἰς τὴν Προσωρινὴν Κυβέρνησιν Θεσσαλονίκης, ἡ ὁποία ἔλαβεν ὑπ’ ὄψει τὰ δίκαια παράπονα τῶν ὑποδιδασκάλων καὶ διὰ Διατάγματος, ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ βελτιώσῃ τὴν τύχην των κατ’ ἄλλον τρόπον, τοῖς ἔδωκεν ἐπιμίσθιον κατὰ ¼ ἐπὶ πλέον τοῦ λαμβανομένου μισθοῦ των, δηλαδὴ εἰς τοὺς λαμβάνοντας 55 δραχ. ἔδωκεν 25% καὶ ἐγένετο ὁ μισθός των δραχ. 66. Νὰ λαμβάνῃ, κύριοι, εἷς διδάσκαλος 66 δραχμάς, καὶ ἔγγαμος μάλιστα μὲ παιδιά, αὐτὸς ὁ μισθὸς εἶναι γελοῖος δι’ ἕνα διδάσκαλον, διδάσκοντα καὶ μοχθοῦντα ἀπὸ πρωΐας μέχρις ἑσπέρας περὶ τοὺς 40, 60, 80 μαθητάς. Διατί αὐτὴ ἡ ἀστοργία, ἡ παραμέλησις δι’ αὐτὰ τὰ δυστυχῆ ὄντα, τοὺς δυστυχεῖς διδασκάλους; Μήπως αὐτοὶ δὲν εἶναι ἡ βάσις, ἴσως ἡ κυριωτέρα βάσις, τῆς ἠθικῆς προόδου ἑνὸς Κράτους; Λυποῦμαι πολὺ διότι δὲν εἶναι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας παρὼν διὰ νὰ τὰ ἀκούσῃ καὶ λάβῃ οὕτω μίαν πρόνοιαν περὶ αὐτῶν. Τώρα ἀπευθύνομαι πρὸς τὴν λοιπὴν Κυβέρνησιν καὶ παρακαλῶ αὐτὴν ὅπως τὸ Διάταγμα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἐν Θεσσαλονίκῃ ἐξέδωκε...

§88Ν. ΞΗΡΟΣ. Αὐτοὶ ὑπῆρξαν οἱ μεγαλείτεροι διαφθορεῖς τῆς Κοινωνίας (Διαμαρτυρίαι).

§89Β. ΣΚΟΥΛΑΣ. Αὐτοὶ ὑπῆρξαν οἱ μεγαλείτεροι κήρυκες τῶν φιλελευθέρων ἀρχῶν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τοῦ ἀγῶνος μας.

§90Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Διαμαρτύρομαι.

§91Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Οἱ Κρῆτες δημοδιδάσκαλοι δὲν εἶναι τοιοῦτοι· εἰς τὴν πατρίδα σας ἴσως νὰ εἶναι.

§92Γ. ΚΑΡΑΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ. Οὔτε εἰς τὴν Κρήτην, οὔτε εἰς τὴν Σάμον.

§93Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Παιδείας, παρακαλῶ νὰ ἀκούσητε διὰ τοὺς δημοδιδασκάλους. Σᾶς παρεκάλεσα προχθὲς ἰδιαιτέρως, σᾶς παρακαλῶ καὶ ἤδη ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, νὰ φροντίσητε νὰ βελτιώσητε τὴν κατάστασιν αὐτήν. Ὑπάρχουν διδάσκαλοι, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουσι μισθὸν 55 δραχμῶν. Ἐξεδόθη Διάταγμα ἀπὸ τὴν Προσωρινὴν Κυβέρνησιν Θεσσαλονίκης, εἰς τὴν ὁποίαν ἐγὼ αὐτὸς εἶχον ὑποβάλει αἴτησιν ἐξ ὀνόματος ὅλων τῶν ὑποδιδασκάλων, τὴν ὁποίαν τὸ Ἀνώτατον Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον ἀπέρριψεν ὡς ἀντικειμένην τῷ νόμῳ, διότι ἔπρεπε νὰ τροποποιηθῇ ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος ἐκανόνιζε τὴν μισθοδοσίαν, ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶδον τὰ δίκαια παράπονα τῶν ὑποδιδασκάλων, ἐξεδόθη Διάταγμα καὶ τοῖς ἐδόθη ἐπιμίσθιον κατὰ ¼ τοῦ πραγματικοῦ μισθοῦ των ἐπὶ πλέον. Λοιπόν, καὶ αὐτὸ ἀκόμη τὸ Διάταγμα δὲν ἐζητήσατε νὰ ἐπεκταθῇ, οὕτως ὥστε νὰ ἐξακολουθοῦν νὰ λαμβάνωσι τὸ ἐπιμίσθιον, ἀλλὰ παρέμειναν οἱ ἄνθρωποι μὲ τὸν μισθὸν τῶν 55 δραχμῶν, ἀφαιρουμένων δὲ τῶν κρατήσεων λαμβάνουσι μόνον 50 δραχμάς. Καὶ ἄλλο ζήτημα ἀκόμη· τί τὴν θέλετε τὴν διαβάθμισιν εἰς πρωτοβαθμίους καὶ δευτεροβαθμίους; Διὰ νὰ ὑπάρχῃ ἀπόστασις ὅσον ἀφορᾷ τὴν μισθοδοσίαν, τῶν μὲν πρωτοβαθμίων λαμβανόντων δραχμὰς 150, τῶν δὲ δευτεροβαθμίων δραχμὰς 100; Οἰκογενειάρχαι ἄνθρωποι καὶ οἱ μέν, οἰκογενειάρχαι ἄνθρωποι καὶ οἱ δέ. Ἐὰν ἔλαβον πτυχίον κατὰ μίαν κλασματικὴν μονάδα ὀλιγωτέραν οἱ μέν, πρέπει νὰ λάβουν μισθὸν 50 δραχμῶν; Γνωρίζετε τί συνέβη μὲ τοὺς ὑποδιδασκάλους. Ὅταν ἔγινεν ἡ ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπή, ἀπεφάνθη καὶ ἐκανόνισε τοὺς λαβόντας ἀριθμὸν 7 καὶ 33)66 ὡς ὁριστικοὺς δημοδιδασκάλους, εἰς τοὺς ὁποίους ἔδωσε μισθοδοσίαν δραχμῶν 100, εἰς ἐκείνους δὲ οἱ ὁποῖοι ἔλαβον ἀριθμὸν 7 καὶ 32)66, κατὰ μίαν δηλαδὴ κλασματικὴν μονάδα μικρότερον, ἔδωσε μισθοδοσίαν δραχμῶν 50. Εἶναι λυπηρὸν διὰ μίαν ἢ δύο ἢ καὶ πέντε κλασματικὰς μονάδας οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ λαμβάνωσι τόσον ὀλιγώτερα ἀπὸ τοὺς ἄλλους. Αὐτὰ πρέπει νὰ τὰ μελετήσητε καὶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψει σας ὅτι εἶναι βιοπαλαισταί, οἰκογενειάρχαι πτωχοὶ καὶ δὲν δύνανται νὰ ζήσωσιν, οὔτε νὰ διατηρηθῶσιν εἰς τὰ σχολεῖα μὲ τόσον γλίσχρον μισθόν.

§94Σ. ΓΕΡΟΜΙΧΑΣ. Εἶναι δὲ πολλοὶ καλλίτεροι καὶ ἀπὸ δημοδιδασκάλους.

§95Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Αὐτὸ συμβαίνει εἰς ὅλα τὰ ἐπαγγέλματα. Πολλοὶ δικηγόροι καὶ ἰατροὶ ἔλαβον «ἄριστα» καὶ ἐναυάγησαν εἰς τὴν πρᾶξιν.

§96Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἀνεκίνησεν ὁ κ. συνάδελφος ἔχει δύο διακεκριμμένα ἀπ’ ἀλλήλων ζητήματα. Πρῶτον εἶναι τὸ ζήτημα τῆς αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ, τῆς βελτιώσεως τῆς μισθοδοσίας, τὴν ὁποίαν λαμβάνουσι μέχρι σήμερον, καὶ δεύτερον τῆς διαβαθμίσεως τῶν διαφόρων διδασκάλων. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ, δὲν δύναται κανεὶς νὰ ἀρνηθῇ ὅτι τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον λαμβάνουσιν ἐν συγκρίσει πρὸς ἄλλους ὑπαλλήλους τοῦ Κράτους εἶναι μικρόν, δὲν πρέπει ὅμως νὰ λησμονῶμεν, ὁσάκις ὁμιλοῦμεν περὶ αὐξήσεως μισθοδοσίας, ὅτι πρόκειται περὶ ἀριθμοῦ ὑπαλλήλων μεγάλου καὶ ἑπομένως καὶ ἡ ἐλαχίστη αὔξησις, ἔστω καὶ κατὰ 10 ἢ 20 δραχμάς, τῆς μισθοδοσίας αὐτῶν θὰ ἐπιφέρῃ μέγα βάρος εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους. Ὁ ὅλος ἀριθμὸς τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ τῶν ἐκπαιδευτικῶν ὑπαλλήλων ἀνέρχεται εἰς 11,000 περίπου, ἐὰν δὲ θελήσωμεν νὰ εἴπωμεν ὅτι κατὰ μέσον ὅρον θὰ τοῖς δώσωμεν 50 ἢ 60 ἢ 70 δραχμῶν αὔξησιν, θὰ ἴδωμεν ὅτι κατ’ ἀναλογίαν θὰ ἐπέλθῃ βάρος εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν 6.000,000 ἢ 7,000,000, ποσὸν τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῇ κατὰ μόνας, ἀλλὰ μὲ τὸν ὅλον Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους.

§97Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλαττώσητε τὰς δαπάνας τῆς διοικήσεως καὶ νὰ βελτιώσητε τὸν μισθὸν τῶν πτωχῶν διδασκάλων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἡ βάσις τοῦ Κράτους;

§98Δ. ΔΙΓΚΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Αἱ δαπάναι τῆς διοικήσεως τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας εἶναι ἐλάχισται ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς δαπάνας τὰς καταβαλλομένας διὰ μισθοδοσίαν τοῦ προσωπικοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς διαβαθμίσεως, τοῦτο δὲν κανονίζεται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ ἔχει κανονισθῆ διὰ νόμου γενικῶς. Ἐὰν ὁ κ. βουλευτὴς ἔχῃ τὴν γνώμην ὅτι ὁ νόμος ὁ γενόμενος καὶ συζητηθεὶς ὑπὸ τῆς Βουλῆς παράγει ὡρισμένας ἀδικίας, ἔχει τὸ δικαίωμα τῆς ὑποβολῆς προτάσεως νόμου, ἡ ὁποία ὑποβαλλομένη δύναται νὰ συζητηθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς.

§99Α. ΚΡΙΑΡΗΣ. Νὰ ὑποβάλητε σεῖς νομοσχέδιον.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθμὸν 26 ἐπερώτησις τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναβάλλεται.

§101ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀναβληθοῦν ὅλαι.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλονται.

Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

— Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσόντων τῶν ὑπαλλήλων, αʹ) τῆς Διευθύνσεως τοῦ Δικαστικοῦ, βʹ) τῶν Νομικῶν Συμβούλων καὶ γʹ) τῶν παρὰ ταῖς Οἰκονομικαῖς Ἐφορίαις δικαστικῶν ἀντιπροσώπων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ΓϠΝΖʹ τοῦ ἔτους 1911 «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ δικαιολογήσεως ἀπολλυμένων ἐν πολέμῳ χρημάτων ἢ δικαιολογητικῶν δαπανῶν Στρατιωτικῆς Ὑπηρεσίας αἰτίᾳ θανάτου ἢ ἀνωτέρας βίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 27 Ἰουνίου 1917 Νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος «περὶ ἀναστολῆς τῆς ἰσχύος διατάξεών τινων τοῦ νόμου 484 «περὶ συστάσεως Σώματος Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης». Ἄρθρον 1 (Ἀναγινώσκεται). Ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Πὼπ ἔχει τὸν λόγον.

§103Γ. ΠΩΠ. Ἡ διατύπωσις ἐν τῷ συνόλῳ ἔχει καλῶς καὶ δὲν δύναται νὰ παράσχῃ μελλοντικὰς δυσχερείας δικαστικάς. Ἀλλ’ ἤθελον μερικὰς ἑρμηνευτικὰς οὕτως εἰπεῖν ἐξηγήσεις ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Σημειοῦται ἐνταῦθα ὅτι διαρκούσης τῆς ἀναστολῆς ἐπιτρέπεται ἡ ἀπόλυσις ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. Μοῦ ἐγεννήθη ἡ ἑξῆς σκέψις: Οἱ στρατιωτικοὶ αὐτοὶ δικασταὶ ἀφωμοιώθησαν πρὸς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ Στρατοῦ ἢ ὄχι; Ἂν ἀφωμοιώθησαν τελείως πρὸς τοὺς ἀξιωματικούς, ἀποσπώμενοι ἐκ τῆς συνήθους Δικαιοσύνης καὶ συγκροτοῦντες τὸ Σῶμα τῆς νέας Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ ἀπόλυσις, ἀλλ’ ἡ τιμωρία των κατ’ ἄλλον τρόπον.

§104Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ἀφωμοιώθησαν. Εἶναι στρατιωτικοὶ ὑπάλληλοι.

§105Γ. ΠΩΠ. Ἂν ἀφωμοιώθησαν καὶ εἶναι ἀξιωματικοί, τότε μένει ἡ διαθεσιμότης.

§106Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Πότε ἀφωμοιώθησαν;

§107Γ. ΠΩΠ. Τὸ πνεῦμα τοῦ νόμου παρέχει αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, τὸ Β. Διάταγμα ὡσαύτως, καθὼς καὶ αἱ μετὰ ταῦτα διοικητικαὶ πράξεις. Ὑπεβάλατε καὶ ἓν νομοσχέδιον, δι’ οὗ ἀφομοιοῦνται πάντες οἱ ἄλλοι στρατιωτικοὶ ὑπάλληλοι, πλὴν αὐτῶν, καὶ ἡ ἐξαίρεσις αὐτὴ μοῦ γεννᾷ τὴν ὑπόνοιαν ὅτι εἶχον πρὶν ἀφομοιωθῇ.

§108Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Ὂχι· ἡ ἐξαίρεσις ἔγινε διότι δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ στρατηγοποιηθῶσιν οἱ δικασταί.

§109Γ. ΠΩΠ. Ὥστε ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει παρέχεται ἡ ἑρμηνεία, τὴν ὁποίαν ἐπεθύμουν νὰ δώσητε καὶ ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ δοθῇ, διότι ἦτο πιθανὸν διὰ τῆς ἀπολύσεως νὰ προκληθῶσι δικαστικοὶ ἀγῶνες.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ δασμολογικῶν μεταβολῶν». Ἄρθρον 1 (Ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Ι. Βαλαλᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§112Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν γνωρίζω ἂν ὑπάρχει ἄλλη πόλις ἐν Ἑλλάδι ὡς ἡ Καστορία, τῆς ὁποίας ἡ βάσις καὶ ἡ ὑπόστασις εἶναι ἡ βιομηχανία τῶν γουναρικῶν. Τὸ εἶδος αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συνετήρησε τὴν Καστορίαν εἰς τὴν μακραίωνα δουλείαν καὶ τὸ εἶδος αὐτὸ ἐπέτρεψε νὰ ὑπάρχῃ ὡς τηλαυγὴς ἀστὴρ μεταξὺ τῶν διαφόρων πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι κατοικοῦν ἐκεῖ. Ἂν λείψῃ ἡ γουναρικὴ ἐκ Καστορίας, θὰ συνεκλείψῃ καὶ ἡ πόλις. Ὑπὸ τοὺς νέους ὅρους ὅμως, οἱ ὁποῖοι ἐδημιουργήθησαν ἐν Μακεδονίᾳ, δηλαδὴ τὴν ἀκρίβειαν τοῦ βίου κλπ., εἶναι ἀδύνατον ἡ βιομηχανία αὕτη νὰ εὐδοκιμήσῃ, ἐὰν δὲν ληφθοῦν ὡρισμένα προστατευτικὰ μέτρα. Τὰ μέτρα ταῦτα ἀνάγονται μὲν εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν κυβερνητικὴν μέριμναν. Ἕν ἐκ τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ὀφείλει νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ληφθῇ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν, εἶναι ἡ ἀτέλεια τῆς εἰσαγωγῆς τῆς πρώτης ὕλης. Ἡ πρώτη ὕλη δὲν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς τοιαύτη, διότι παρουσιάζει μίαν πρωτοτυπίαν, δηλαδὴ ἀποτελεῖται ἀπὸ μικρὰ τεμάχια, τὰ ὁποῖα αὐτὰ καθ’ ἑαυτὰ δὲν ἔχουν καμμίαν ἀξίαν καὶ ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ βιομηχανία αὐτή, θὰ ἐρρίπτοντο ὡς ἄχρηστα, ὅπως καὶ πρότερον. Τοῦτο λοιπὸν δὲν πρέπει νὰ χαρακτηρισθῇ οὔτε ὡς πρώτη ὕλη. Ἀφοῦ ἐν τῇ νομοθεσίᾳ μας ὑπάρχει ἀτέλεια ὑπὲρ τῶν πρώτων ὑλῶν, εἶναι ὀρθὸν νὰ εἴπωμεν ὅτι καὶ ἡ Καστορία δύναται νὰ ζητήσῃ τὴν προστασίαν ταύτην τῆς Κυβερνήσεως. Δύναμαι ν’ ἀναφέρω ὅτι ἐν Ρουμανίᾳ ὑπάρχει ἓν κατάστημα γουναρικῶν, τοῦ κ. Σκαπέρδα, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλεν αἴτησιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἐν Ρουμανίᾳ, ἡ ὁποία ἐλήφθη ἀμέσως ὑπ’ ὄψιν καὶ ἐδόθη ἡ ἀτέλεια. Ἀφοῦ λοιπὸν ἐδόθη ἐκεῖ δι’ ἓν κατάστημα ἡ ἀτέλεια, βεβαίως δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ σύστημα τῆς ἀτελείας κατὰ μείζονα λόγον ἐνταῦθα. Ὑπάρχει καὶ ἓν ἄλλο κεφάλαιον, τὸ ὁποῖον θίγω ἐνταῦθα ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, εἶναι δὲ τὸ τῆς βαρυτέρας φορολογίας τῶν εἰδῶν πολυτελείας, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἡ ἁρμόζουσα. Π.χ. μία κυρία φορεῖ μανσόν, τοῦ ὁποίου ἡ ἀξία εἶναι 1000 δραχμῶν, ἐνῷ ὁ φόρος του εἶναι δραχμαὶ 29. Ὑποβάλλω λοιπὸν καὶ τὴν γνώμην ταύτην εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, μετὰ τῆς σχετικῆς τροπολογίας ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὁ εἰσαγωγικὸς δασμὸς τῶν ἐν ἐδαφίῳ 4 τῆς δασμολογικῆς κλάσεως καὶ 64 ἀναφερομένων ἀποκομμάτων ἐν γένει δορῶν, ἕκαστον τῶν ὁποίων νὰ μὴ δύναται νὰ ἀποτελέσῃ αὐτοτελὲς εἶδος, καταργεῖται».

§113Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀληθῶς ἡ βιομηχανία τῆς Καστορίας εἶναι ἐνδιαφέρουσα καὶ τούτου ἕνεκα ἀποδέχομαι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Βαλαλᾶ ὡς ἔχει. Ὡς πρὸς τὴν αὔξησιν τῆς φορολογίας ἐπὶ τῶν εἰδῶν πολυτελείας, τοῦτο θὰ μελετηθῇ βραδύτερον.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἐτροπολογήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σύνολον ἀναβάλλεται. — Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτιμήσεως τῆς ἱκανότητος καὶ τοῦ στρατιωτικοῦ χαρακτῆρος τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν τοῦ Π. Ναυτικοῦ καὶ περὶ προβιβασμοῦ αὐτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ διαγωνισμοῦ πρὸς κατάληψιν θέσεων διαχειριστῶν Δʹ τάξεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τοῦ χρόνου τῶν ἐργασιῶν τῶν νομοπαρασκευαστικῶν ἐπιτροπῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῶν ἐνοικιαστῶν φόρου δεκάτης καὶ ἄλλων διαφόρων φόρων καὶ προσόδων χρ. 1915 καὶ 1916, ὡς καὶ περὶ ἀπαλλαγῶν στρατευθέντων ἐφέδρων γεωργῶν καὶ ἄλλων φορολογουμένων ἀπὸ διαφόρων φόρων λόγῳ ζημιῶν ἐκ τῶν πολεμικῶν ἐπιχειρήσεων ἢ θεομηνίας κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐφαρμογῆς τῶν Διαταγμάτων τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως Θεσσαλονίκης ὑπ’ ἀριθ. 2235 τῆς 22 Ἀπριλίου 1917 καὶ 475 τῆς 11 Νοεμβρίου 1916». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ ἀπὸ 28 Μαρτίου 1917 Διατάγματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ ἐκμεταλλεύσεως δασῶν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καὶ ἐκτελέσεως ἐκτάκτων ὑλοτομιῶν διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς Χώρας». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Δασολογικῆς Σχολῆς». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 350 «περὶ ἐγκαταστάσεως ἐποίκων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 807 Διατάγματος τῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ ὀργανώσεως τῆς ἐξωτερικῆς Ὑπηρεσίας τῆς Ἀνωτάτης Διευθύνσεως τῶν Δημοσίων Κτημάτων καὶ τοῦ Ἐσωτερικοῦ Ἐποικισμοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεων καὶ προσθηκῶν εἰς τινας νόμους «περὶ φυλακῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 20 Ἰουνίου 1917 Νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος «περὶ ἀναστολῆς πάσης διατάξεως περὶ μονιμότητος τῶν δημοσίων λειτουργῶν καὶ ὑπηρετῶν παντὸς κλάδου», τοῦ ἀπὸ 6 Ἰουλίου 1917 Νομοθετικοῦ Β. Διατάγματος «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 20 Ἰουνίου 1917 Β. Διατάγματος τούτου, ὡς καὶ περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τινῶν τοῦ νόμου 603 «περὶ Γεωργικῆς Τραπέζης Μακεδονίας καὶ Ἠπείρου». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φυλακῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 8 Ἰουλίου Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ καταργήσεως ἄρθρων τινῶν τοῦ νόμου ΒΤΛΣΤ τῆς 27 Ἰουλίου 1895» καὶ τοῦ ἀπὸ 8 Ἰουλίου Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ προσωρινῆς ἀναθέσεως τῆς Διευθύνσεως Προξενικῶν Ἀρχῶν εἰς ὑπαλλήλους τῆς διερμηνευτικῆς Ὑπηρεσίας κλπ.». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 4 καὶ 6 τοῦ νόμου 604». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συγχωνεύσεως τῶν Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν Ἀθηνῶν καὶ Ἀττικῆς, συστάσεως Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν ἐν Κερκύρᾳ, Κεφαλληνίᾳ, Ζακύνθῳ καὶ Λευκάδι, καὶ συμπληρώσεως τοῦ προσωπικοῦ Οἰκονομικῶν τινων Ἐφοριῶν τοῦ Κράτους». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναδιοργανώσεως τῆς Ὑπηρεσίας τῆς Οἰκονομικῆς Ἐπιθεωρήσεως». (Ἀναγινώσκονται καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1–18). Ἄρθρον 19 (Ἀναγινώσκεται).

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 19 ὁ κ. Ε. Θεοδωρίδης ἔχει τὸν λόγον.

§117Ε. ΘΕΟΔΩΡΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὸ κεφάλαιον Γʹ ἔχετε θέσει διάφορον βάσιν τοῦ κεφαλαίου Δʹ, ἐδάφ. αʹ, ὅσον ἀφορᾷ τὸν διορισμὸν τῶν Οἰκονομικῶν Ἐπιθεωρητῶν. Νομίζω ὅτι εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη συντρέχουσιν αἱ αὐταὶ περιπτώσεις.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 19 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 20–27). Ἄρθρον 28 (Ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 28 ὁ κ. Α. Ἀναστασιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§119Α. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 28 παρέχεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τὸ δικαίωμα τῆς ἐξελέγξεως τῶν Τραπεζῶν, σιδηροδρομικῶν, ἀτμοπλοϊκῶν, ἀσφαλιστικῶν Ἑταιρειῶν, ὡς καὶ παντὸς ἐν γένει ὑποχρέου πρὸς τήρησιν ἐμπορικῶν βιβλίων ἀτόμου, πρὸς βεβαίωσιν τῆς τηρήσεως τοῦ νόμου «περὶ χαρτοσήμου» καὶ πρὸς ἐπαλήθευσιν τῶν φορολογικῶν αὐτῶν δηλώσεων καὶ βεβαίωσιν φορολογικῶν ἢ διοικητικῶν παραβάσεων. Χωρὶς νὰ θέλω νὰ προεξοφλήσω τὴν γνώμην τοῦ ἐμπορικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος ἐνδέχεται, λόγῳ τῶν ἐξαιρετικῶν αὐτῶν περιπτώσεων, νὰ μὴ δεχθῇ τοῦτο, νομίζω ὅτι ἡ διάταξις αὕτη δύναται νὰ περιορισθῇ μόνον ὡς πρὸς τὰς παραβάσεις τοῦ νόμου «περὶ χαρτοσήμου», ὅσον ἀφορᾷ δὲ διὰ τὴν ἐπαλήθευσιν τῶν φορολογικῶν δηλώσεων, νομίζω ὅτι τοῦτο ἢ πρέπει νὰ περιληφθῇ εἰς εἰδικὸν νόμον, ἢ πρέπει νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον «περὶ φορολογίας τῶν ἐκ τοῦ πολέμου ἐκτάκτων κερδῶν».

§120Μ. ΝΕΓΡΟΠΟΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Δέχομαι, κύριε Πρόεδρε, νὰ διαγραφοῦν αἱ τελευταῖαι λέξεις τῆς αʹ παραγράφου τοῦ ἄρθρου 28, αἱ ἑξῆς: «καὶ πρὸς ἐπαλήθευσιν τῶν φορολογικῶν αὐτῶν δηλώσεων καὶ βεβαίωσιν τῶν φορολογικῶν ἢ διοικητικῶν παραβάσεων».

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 28, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ ψηφίζονται καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου 29–31, ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως καθ’ ὅλον τὸ Κράτος τῆς ἰσχύος τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 393 Διατάγματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ τῶν πλήρων ποσοστῶν τῶν εἰς ἐπαρχιακοὺς κλάδους ἀποσπωμένων κλπ. οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθέτων τελῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Κεντρικοῦ Ταμείου Θεσσαλονίκης καὶ περὶ διαρρυθμίσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων «περὶ Κεντρικοῦ Ταμείου καὶ ἐπαρχιακῶν ταμείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μεταρρυθμίσεως τοῦ νόμου 381 «περὶ ἱδρύσεως Διδασκαλείων τῆς Δημ. Ἐκπαιδεύσεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 8 Ἰουλίου 1917 Β. Διατάγματος, δι’ οὗ ἐκυρώθη τὸ ἀπὸ 24 Ὀκτωβρίου 1916 (ὑπ’ ἀριθ. 287) Διάταγμα τῆς ἐν Θεσσαλονίκῃ Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ καταθέσεως εἰς τὸ Κεντρικὸν Ταμεῖον τοῦ Δημοσίου τῶν χάριν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἀγῶνος ἀποστελλομένων χρηματικῶν ποσῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως Νομοθετικοῦ Διατάγματος «περὶ ἀπαιτουμένου χρόνου ὑπηρεσίας διὰ τὴν ἐγγραφὴν εἰς τὸ στέλεχος τῆς ἐφεδρείας τῶν παραιτουμένων στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσθήκης χρόνου ὑπηρεσίας εἰς τὸν Στρατὸν Ἀμύνης καὶ κυρώσεως προβιβασμοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Ὑπηρεσίας Λογοκρισίας τοῦ Τύπου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων στρατιωτικῶν ἱερέων Γʹ τάξεως». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 537 τῆς 27 Δεκεμβρίου «περὶ ἀναδιοργανώσεως τῆς Ὑπηρεσίας τῶν Φάρων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκμεταλλεύσεως δι’ ἐργολαβίας ἀργούντων μεταλλείων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς Ὑπηρεσίας τῶν σμυριδωρυχείων Νάξου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου τοῦ Κράτους». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως καθ’ ὅλον τὸ Κράτος τῆς ἰσχύος τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1818 Διατάγματος τῆς Προσωρινῆς Κυβερνήσεως «περὶ τῶν κυβερνητικῶν ἀντιπροσώπων ἢ Ἐπιτρόπων, ὡς δευτερευόντων διατακτῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως διαρκοῦς Ἐπιτροπῆς πρὸς μελέτην τοῦ δασμολογίου». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κανονισμοῦ ἐποπτείας ἐπὶ τῆς ἀναλήψεως δαπανῶν». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου κλπ. νόμων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανισμοῦ τῆς Τελωνειακῆς Ὑπηρεσίας». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συντάξεως δικαστικῶν ὑπαλλήλων». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐλέγχου τῶν δαπανῶν καὶ τοῦ ὑλικοῦ τοῦ Στρατοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν). — Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Πολιτικοῦ Γραφείου τοῦ Πρωθυπουργοῦ». (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ἔχει τὸν λόγον.

§123Α. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ (Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας). Συμφώνως πρὸς τὴν ὑπόσχεσιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκα χθὲς εἰς τοὺς ἐκ Κρήτης κ.κ. βουλευτὰς καὶ εἰς τὴν Βουλήν, καταθέτω σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων ἐν Κρήτῃ». Ὅπως καὶ χθὲς ἐτόνισα, ἡ Κρήτη, ἡ ὁποία προσέφερε πολλάκις ἑαυτὴν ὁλοκαύτωμα εἰς τοὺς ἐθνικοὺς ἀγῶνας, καθυστέρησε κατ’ ἀνάγκην εἰς τὴν ἐκτέλεσιν δημοσίων ἔργων. Καθ’ ἣν ἐποχὴν εἰς τὰ ἄλλα μέρη τῆς Ἑλλάδος οἱ ἄνθρωποι ἦσαν ἀπησχολημένοι εἰς τὰ ἔργα των, ἐκεῖ ἀντηχοῦσε τὸ τηλεβόλον καὶ ἐμαίνετο ὁ ἐθνικὸς ἀγών. Καὶ μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς Κρήτης ἀπὸ τοῦ Τουρκικοῦ ζυγοῦ, οἱ Κρῆτες, ἀφοσιωμένοι εἰς τὸν ἐθνικὸν ἀγῶνα καὶ ἀποβλέποντες εἰς τὴν Ἕνωσιν μὲ τὴν μητέρα Ἑλλάδα, ὀλίγον ἐφρόντισαν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀπαραιτήτων δημοσίων ἔργων ἐν Κρήτῃ, τὰ ὁποῖα ἤθελον προαγάγει τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τοῦ τόπου. Μόλις ἐπ’ ἐσχάτων ἐλήφθη μέριμνα περὶ ἐκτελέσεως τῶν δημοσίων τούτων ἔργων. Ἤδη ἡ ἐν Θεσσαλονίκῃ Προσωρινὴ Κυβέρνησις ἔδωκε πιστώσεις τινὰς ὅπως γίνῃ ἔναρξις τοιούτων ἔργων. Εὑρισκόμεθα σήμερον εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ τακτοποιήσωμεν νομοθετικῶς τὰ μικρὰ ταῦτα ἔργα, τὰ ὁποῖα ἐγένοντο ἐν Κρήτῃ. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι πρόκειται περὶ μικρῶν ἔργων, διότι τὰ μεγάλα ἔργα ἐν Κρήτῃ πρόκειται νὰ ἐκτελεσθῶσι βραδύτερον καὶ περὶ τούτων θὰ λάβῃ πρόνοιαν ἡ Κυβέρνησις. Τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω, ἀφορᾷ εἰς τὴν ἔγκρισιν τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως περὶ ἐκτελέσεως ἔργων ἐν Κρήτῃ. Δεύτερον σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω, εἶναι τὸ «περὶ κανονισμοῦ τῆς Ὑπηρεσίας Δημοσίων Ἔργων ἐν Κρήτῃ». Νομοθετικὰ Διατάγματα τῆς Κυβερνήσεως τῆς Θεσσαλονίκης ἔχουσι κἄπως διευκολύνει τὴν ἐκτέλεσιν δημοσίων ἔργων ἐν Κρήτῃ, ἀφ’ ἑνὸς διὰ τοῦ δικαιώματος ὅπερ ἔχει ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως διὰ τοπικῶν ἐνταλμάτων νὰ ἐκτελῶνται αἱ πληρωμαί, καὶ ἀφ’ ἑτέρου διὰ τῆς καταργήσεως διατυπώσεών τινων. Τρίτον σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλω, εἶναι τὸ «περὶ κατασκευῆς λιμένων Ἡρακλείου, Χανίων καὶ Ρεθύμνης (Κρήτης) δαπάναις τῶν ὁμωνύμων λιμενικῶν ταμείων». Ἐπαναλαμβάνω ὅτι δι’ αὐτῶν δὲν κλείει τὸ πρόγραμμα τῆς Κυβερνήσεως περὶ ἐκτελέσεως ἔργων ἐν Κρήτῃ. Εἶναι τὸ ψυχίον τὸ ἐλάχιστον, τὸ ὁποῖον σήμερον εὑρισκόμεθα εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ δώσωμεν εἰς τὸν ἡρωϊκὸν λαὸν τῆς Κρήτης, ὁ ὁποῖος κατὰ τὸν τελευταῖον ἀγῶνα ἐπρωτοστάτησε (Χειροκροτήματα).

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ ὅπως τὰ νομοσχέδια ταῦτα κηρυχθῶσι κατεπείγοντα;

§125ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§127Ε. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου εἰς τὴν Βουλὴν «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν νόμου». Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ὁρίζεται ὅτι εἰς τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον δὲν παραπέμπονται οἱ συναίτιοι καὶ συνεργοὶ εἰμὴ μόνον ἐὰν ἀποφασίσῃ περὶ τούτου εἰδικῶς ἡ Βουλή. Τοῦτο δὲ διότι ἕνεκα τῶν πολλῶν προσώπων, ἅτινα ἐνέχονται εἰς τὰς ἀξιοποίνους πράξεις, αἵτινες βαρύνουσι τοὺς πρώην Ὑπουργούς, εἶναι ἀδύνατον, ὡς ἔχει σήμερον ὁ νόμος, νὰ ἐπιτευχθῇ ἡ ἐκδίκασις αὐτῶν, διότι τότε πρέπει νὰ συνεκδικασθῶσιν εἰς τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον καὶ ὅλοι οἱ συμμετασχόντες εἰς τὰ ἐγκλήματα τῆς 18ης καὶ 19ης Νοεμβρίου. Διὰ τοῦτο, διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου σχεδίου νόμου ὁρίζεται ὅτι μόνον ἐὰν εἰδικῶς ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ συνεκδικάζονται μετὰ τῶν Ὑπουργῶν οἱ συνεργοὶ καὶ συναίτιοι.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν ἐὰν δέχεται ὅπως τὸ νομοσχέδιον κηρυχθῇ κατεπεῖγον καὶ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχήν.

§129ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον καὶ ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν).

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ τὰ ἑξῆς: — Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς αἰτήσεως περὶ παροχῆς ἀδείας πρὸς ποινικὴν καταδίωξιν τῶν βουλευτῶν Σερρῶν Α. Ἀργυροῦ καὶ Ι. Καζαντζῆ. — Ὡσαύτως ἡ ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως διαγωνισμοῦ πρὸς πλήρωσιν θέσεων μονίμων ἀνθυπολοχαγῶν Μεταγωγικοῦ καὶ μεταξὺ τῶν ἐφέδρων τῶν κλάσεων 1913α καὶ 1913β» Ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς. — Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Περιθάλψεως καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Περιθάλψεως», τὸ ὁποῖον παρακαλεῖ ὅπως κηρυχθῇ κατεπεῖγον. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν.

§131ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον).

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐπισιτισμοῦ καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Ἐπισιτισμοῦ», τὸ ὁποῖον ἐπίσης παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν ὅπως κηρυχθῇ κατεπεῖγον.

§133ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον).

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 577 «περὶ προσαυξήσεων τοῦ μισθοῦ καὶ συντάξεως τῶν ἐν ταῖς Νέαις Χώραις λειτουργῶν τῆς Ἐκπαιδεύσεως» καὶ παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν ὅπως κηρυχθῇ κατεπεῖγον.

§135ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσεται κατεπεῖγον).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καταθέτει τὰ ἑξῆς νομοσχέδια: 1) «Περὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων «περὶ ναυτικῶν συντάξεων» καὶ 2) «Περὶ τῆς ἐν τῷ Πολεμικῷ Ναυτικῷ Οἰκονομικῆς Ὑπηρεσίας» μὲ τὴν παράκλησιν ὅπως κηρυχθῶσι κατεπείγοντα.

§137ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Μάλιστα. (Κηρύσσονται κατεπείγοντα).

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς κ. Λυκουρέζος ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 425 νόμου «περὶ στρατολογίας τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ». — Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Τυπάλδος Μπασιᾶς ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διδακτικῶν βιβλίων». — Ὡσαύτως ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Παπαβασιλείου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ὑπηρεσίας τῶν σμυριδωρυχείων Νάξου». — Ὡσαύτως οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Δαγκλῆς, Ε. Χατζῆς, Γ. Τζόγκας κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαλλαγῆς ἐνοικιαστῶν φόρου δεκάτης καὶ ἄλλων διαφόρων φόρων καὶ προσόδων» — Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Τυπάλδος Μπασιᾶς, Δ. Γκλαβᾶς, Ε. Βελλιανίτης, Θ. Βελλιανίτης κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου νόμων». — Ὁ βουλευτὴς Χανίων κ. Ε. Θεοδωρίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς ἀπολύσεως τῶν καταδίκων ἐκ τῶν φυλακῶν». — Ὡσαύτως ἐπὶ τοῦ ἰδίου νομοσχεδίου ὑποβάλλουσι τροπολογίαν καὶ οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Μαρῆς καὶ Μ. Παπαμιχελάκης.

§139ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ λυθῇ ἡ Συνεδρίασις, κύριε Πρόεδρε.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ Συνεδρίασις, ἵνα ἐπαναληφθῇ αὔτη τὴν 6ην μ.μ. αὔριον. (Ὥρα 8.10′ μ.μ.).