1916.03.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΚΘʹ.

ΤΗΣ 11 ΜΑΡΤΙΟΥ 1916

Προεδρία ἀντιπροέδρου κ. Α. Κατζουράκη.

(Ὥρα 6 μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. (Ἀναγινώσκονται τὰ Πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως)

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν;

§3Λ. ΛΥΩΝΑΚΗΣ. Ἐγώ, κ. Πρόεδρε, ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀγωνάκης ἔχει τὸν λόγον.

§5Α. ΑΓΩΝΑΚΗΣ. Θὰ ζητήσω τὴν διόρθωσιν τῶν πρακτικῶν, καθ’ ὅσον δὲν διατυποῦται ἡ ἔννοια τῶν λεχθέντων παρ’ ἐμοῦ ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως, ἡ ὁποία ἐγένετο χθὲς διὰ τὴν καταδίκην τοῦ κ. Μαλατάκη. Ἐγώ, εἰς διακοπὴν τοῦ κ. Ἀλεξανδροπούλου, διεμαρτυρήθην, ὅτι δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ Μαλατάκης ὕβρισε δι’ ἄρθρου, τὸ ὁποῖον εἶχε δημοσιεύσει καὶ τὸ ὁποῖον ἐθεωρήθη ἐπιλήψιμον, ὅλους τοὺς δικαστὰς τῆς Ἑλλάδος. Δεύτερον, δὲν ἐζήτησα, ὅπως διατάξῃ τὸν ἐκτοπισμὸν τῆς δίκης ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, διότι τὸ τοιοῦτον θὰ μὲ ἀπεδείκνυεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι ἀγνοῶ τὰ στοιχειώδη τῆς νομικῆς, τουναντίον, ὑπέβαλον τὴν σύστασιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως, δι’ ἐγγράφου του πρὸς τὸν κ. Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν Θεσσαλονίκης, ὑποδείξῃ τὴν ἀνάγκην, ὅπως, ἂν πρόκειται νὰ ὁρισθῇ δικάσιμος, νὰ ὁρισθῇ εἰς πολὺ μεμακρυσμένον χρόνον, ὅτε, ἴσως, θὰ εἶχον ἀρθῆ οἱ λόγοι, οἵτινες ἐμποδίζουν τὴν μετάβασιν τοῦ κατηγορουμένου ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου. Παρετήρησα δὲ μετὰ λύπης μου, ὅτι καὶ αἱ ἐφημερίδες ἀνέγραψαν σήμερον ἀνακριβῶς, ὅτι ἐγὼ ἐδέχθην ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ἀλεξανδρόπουλος.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατυπώσατε αὐτὰ ἐγγράφως ἐν περιλήψει. Ὁ κ. Μερκούρης ἔχει τὸν λόγον.

§7Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μετὰ λύπης μου βλέπω, ὅτι εἰς τὰ χθεσινὰ πρακτικὰ μοὶ ἀπεδόθησαν πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶπον, καὶ παρακαλῶ νὰ διορθωθῶσι. Δὲν εἶπον ὅτι τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα προεκάλεσαν τὴν ἐνέργειαν τῆς τότε Κυβερνήσεως ἐναντίον τοῦ κ. Σλῆμαν, ἦσαν συγκάλυψις ζημιῶν, τὰς ὁποίας ὑπέστη τὸ Κράτος διὰ νὰ ὠφεληθοῦν ἄλλοι. Εἶπον, ὅτι τότε, βεβαίως, ἡ ἐνέργεια τῆς Κυβερνήσεως συνεκάλυψε ζημίαν, γενομένην εἰς τὸ Κράτος καὶ ὄχι πρὸς ὄφελος ἄλλων.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τῶν γενομένων διορθώσεων, ἐπικυροῦνται τὰ Πρακτικά. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς ἔγγραφα: Ὁ ἐξ Ἄρτης ἰατρὸς Κωνστ. Δημόπουλος παρακαλεῖ, ὅπως ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τὸν υἱόν του. Πολλοὶ Κρῆτες παρακαλοῦσιν, ὅπως ληφθῇ νομοθετικὴ πρόνοια πρὸς ἀμνήστευσιν τῶν Κρητῶν δι’ ὅσα ἐγκλήματα συνετέλεσθησαν πρὸ τῆς ὁριστικῆς προσαρτήσεως τῆς Κρήτης εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ὁ ἐκ Δοτσικοῦ τῶν Γρεβενῶν κτηνοτρόφος Λεων. Γκετσάκης, παρακαλεῖ, ὅπως πληρωθῇ τὴν ἀξίαν τῶν πωληθέντων εἰς τὸν στρατὸν αἰγοπροβάτων του, ἀξίας 7239 δρχ. Πεντήκοντα ἀχθοφόροι Μυτιλήνης παρακαλοῦσιν, ὅπως ἀνακληθῇ ἡ διαταγὴ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ἥτις ἀποπέμπει τοὺς ὑπερβάντας τὸ 56ον ἔτος ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Τελωνείου. Οἱ Πάρεδροι τῶν χωρίων τῆς ἐπαρχίας Σερβίων αἰτοῦσιν, ὅπως ἀρθῇ ὁ φόρος τῶν αἰγοπροβάτων. Οἱ τέως ἀστύϊατροι Κρήτης παρακαλοῦσιν, ὅπως ἀφομοιωθῶσι μὲ τοὺς Νομιάτρους τῆς Παλ. Ἑλλάδος, συμφώνως τῷ νόμῳ 556. Οἱ καθηγηταὶ καὶ οἱ διευθυνταὶ καὶ αἱ διευθύντριαι τῶν ἐν Κρήτῃ σχολείων παρακαλοῦσιν, ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ αὐτῶν εἰς τὸν νόμον 557 τῆς 31ης Δεκεμβρίου 1914. Οἱ ἐργατικοὶ σύνδεσμοι καπνοῦ καὶ αἱ ἐργάτριαι τῶν καπνοκοπτηρίων Θεσσαλονίκης παρακαλοῦσιν, ὅπως τεθῇ φορολογία ἐπὶ τῶν σιγαροποιητικῶν μηχανῶν. Μὴ ὑπαρχούσης ἀντιρρήσεως, χρρηγοῦνται αἱ ἑξῆς ἄδειαι. Εἰς τὸν κ. Α. Ἔξαρχον εἴκοσιν ἡμερῶν. Εἰς τὸν κ. Γ. Δημάκην εἰκοσιπέντε ἡμερῶν. Ὁ Βουλευτὴς κ. Μ. Τσελεπίδης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ κυρώσεως τοῦ Β. Διατάγματος τῆς 12 Δεκεμβρίου 1915 «περὶ κατασκευῆς οἰνοπνεύματος». Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Ι. ΚΑΡΑΜΑΛΙΚΗΣ, Ι. ΒΑΛΑ-ΛΑΣ καὶ Μ. ΤΣΟΥΤΣΑΝΗΣ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ περὶ ληστείας νόμου». Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Ν. ΓΑΤΣΟΣ, Χ. ΚΟΕΜ, Γ. ΤΣΙ-

ΜΑΣ, Κ. ΚΟΤΣΑΝΟΣ, Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ, Ε. ΠΑΠΑΚΩΝ-

ΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, Λ. ΣΤΑΜΑΤΙΑΔΗΣ, Γ. ΡΑΛΛΗΣ, Γ.

ΦΡΓΛΚΙΑΔΑΚΗΣ, ΑΛ. ΚΑΝΑΡΗΣ, Π. ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ,

Π. ΣΙΣΜΑΝΗΣ, Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ, Γ. ΡΑΔΙΝΟΣ, Α.

ΚΥΡΩΖΗΣ, Κ. ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ, Σ. ΣΤΑΗΣ, Λ. ΛΥΩΝΑ-

ΚΗΣ, ΓΡ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ, Π. ΚΟΣΟΝΑΚΟΣ, Ι. ΒΑ-

ΛΑΛΑΣ, Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ κλπ. ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προαγωγῆς εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπομοιράρχου ἐνωμοταρχῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν Χωροφυλακῆς». Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Κ. ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ, καὶ Π. ΒΕΡΒΕΝΙΩΤΗΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ Ν. Β. Δ. περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τινῶν τῶν νόμου ΔΝΔʹ καὶ 428 περὶ ἀπαλλαγῆς ἀγροτικῶν ἀκινήτων ἐν Κερκύρᾳ ἐκ τῶν βαρυνόντων αὐτὰ διηνεκῶν βαρῶν». Ἐπίσης ἀνακοινῶ, ὅτι ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ δικλίδων» συνιστᾶται ἐπιτροπὴ ἐκ τῶν κ. κ. Π. Τσιλδάρη, Π. Μπούτου, Τάκη Κοσονάκου, Γ. Τσίμα, Λ. Κανάρη, Δ. Λόγγου, καὶ Σ. Κωστογιάννη. Οἱ Βουλευταὶ κ. κ. Γ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ καὶ Δ. ΚΑΛΛΙ-ΜΑΣΙΩΤΗΣ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ». Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν διάταξιν τῶν Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων

§9Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Τὸν λόγον κ. Πρόεδρε, παρακαλῶ, πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, διότι πρόκειται περὶ σπουδαιοτάτου ἐθνικοῦ ζητήματος.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν καὶ εἶναι παρὰ τὸν Κανονισμόν, σᾶς δίδω τὸν λόγον, ἀφοῦ πρόκειται περὶ ἐθνικοῦ ζητήματος.

§11Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Κύριοι Βουλευταί, πρὸ ὀλίγου ἔλαβον τηλεγράφημα ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν Λαγκαδᾶ, κατὰ τὸ ὁποῖον οἱ Ἄγγλοι καὶ οἱ Γάλλοι ἐξέδωκαν προκήρυξιν πρὸς τὸν λαόν, καλοῦσαν αὐτόν νὰ ἐγκαταλείψῃ τὰς οἰκίας του καὶ νὰ φύγῃ. Διετάχθησαν ὅλοι οἱ κάτοικοι νὰ εἶναι ἕτοιμοι, ἵνα, ὅταν εἰσέλθωσιν οἱ Γερμανοὶ καὶ οἱ Βούλγαροι εἰς τὸ Ἑλληνικὸν ἔδαφος, φύγωσιν, εἰδοποιοῦνται δὲ ὅτι δὲν τοῖς ἐπιτρέπεται νὰ παραλάβωσι μεθ’ ἑαυτῶν περισσότερα ἐφόδια ἀπὸ ὅσα ἀπαιτοῦνται διὰ μίαν ἑβδομάδα. Προσέτι ὁρίζεται εἰς αὐτούς, ὅτι δὲν τοῖς ἐπιτρέπεται νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὴν γραμμὴν τῶν ὀχυρωματικῶν ἔργων τῆς Θεσσαλονίκης, καὶ δίδεται εἰς αὐτοὺς ἡ συμβουλὴ ἀπὸ τοῦδε, μέσῳ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, νὰ συνεννοηθῶσι μετ’ αὐτῶν κατὰ τίνα τρόπον θὰ δύνανται νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὸ ἐλεύθερον Ἑλληνικὸν ἔδαφος. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἂν ἔλαβε γνῶσιν τῆς εἰρημένης προκηρύξεως, τίνα γνώμην ἔχει ἐπὶ τῆς ἐνεργείας ταύτης τῶν Ἀγγλογάλλων, καὶ εἰς τίνα ἐνέργειαν προέβη δι’ αὐτήν.

§12ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Προκαλεῖτε συζήτησιν ἐκτὸς τοῦ Κανονισμοῦ.

§13Α. ΠΑΠΑΖΑΧΑΡΙΟΥ. Πρόκειται περὶ σπουδαιοτάτου ζητήματος, ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἡ ἐπαρχία μου εἶναι ἀνάστατος.

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὸν λόγον, ν. Πρόεδρε.

§15Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται, κ. Πρόεδρε. (Θόρυβος).

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ζητεῖτε παρὰ τὸν Κανονισμὸν νὰ λάβητε τὸν λόγον. Κατ’ ἐξαίρεσιν ἔδωκα τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Παπαζαχαρίου, ἀφοῦ ἐδήλωσεν, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ ἀνακοινώσῃ σπουδαιότατον ἐθνικὸν ζήτημα.

§17ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἶναι ἀνάγκη νὰ μάθωμεν τί ἐνήργησεν ἡ Κυβέρνησις. (Θόρυβος).

§18ΣΤ. ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν θὰ ἀπαντήσω εἰς ἐρωτήσεις, αἵτινες γίνονται ἐκτὸς τοῦ Κανονισμοῦ.

§19ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Βεβαίως, βεβαίως.

§20ΕΤΕΡΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Καὶ πότε θὰ εἶναι ὁ κατάλληλος καιρός, διὰ νὰ μάθωμεν τὰς ἐνεργείας τῆς Κυβερνήσεως;

§21ΣΤ. ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ Κυβέρνησις φροντίζει καὶ θὰ φροντίσῃ.

§22Δ. ΛΟΝΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς δηλώσεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ζητῶ τὸν λόγον νὰ ἀπαντήσω.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτά, πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει τὸν Κανονισμόν, καὶ νὰ μὴ γεννᾶτε ζητήματα.

§24Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε,...

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον. Δὲν ἠμπορῶ νὰ τηρήσω τὸν Κανονισμόν, ἂν δὲν μὲ συνδράμετε ὅλοι καὶ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς ἐζήτησα τὴν συνδρομὴν ὅλων ὑμῶν.

§26Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἐφαρμόσατε τὸν Κανονισμὸν καὶ θὰ ἔχητε πλήρη τὴν συνδρομὴν τῆς Βουλῆς.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσελεπίδης ἔχει τὸν λόγον.

§28Μ. ΤΣΕΛΕΠΙΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὁ ἀείμνηστος Συγγρὸς εἶχε καταλίπει κληροδότημα ὑπὲρ τῆς Χίου ἐξ 25 χιλιάδων λιρῶν. Ἐν γενικῇ δὲ συνελεύσει τῶν κατοίκων τῆς Χίου, τῶν ἐχόντων δικαίωμα ψήφου, ἀπεφασίσθη, τῇ προτάσει μου, νὰ διατεθῇ τὸ ποσὸν τοῦτο τῶν 25 χιλιάδων λιρῶν ὑπὲρ τῆς Παιδείας, πρὸ παντὸς δὲ ὑπὲρ τῆς ἱδρύσεως καὶ συντηρήσεως πλήρους Ἐμπορικῆς Σχολῆς ἐν Χίῳ. Ἕνεκα τῶν δυσχερειῶν, τὰς ὁποίας παρενέβαλε τότε ἡ Τουρκικὴ Κυβέρνησις διὰ τὴν ἵδρυσιν Ἑλληνικῶν Σχολῶν, ἡ Ἐμπορικὴ Σχολὴ ἱδρύθη καὶ ἐλειτούργει ὡς τμῆμα τοῦ Γυμνασίου καὶ ἐν τῷ Γυμνασίῳ. Μία ἐφορεία, εἷς προϋπολογισμὸς ἐξόδων, τὸ αὐτὸ προσωπικόν, κατὰ τὸ δυνατόν, ὑπῆρχε καὶ διὰ τὸ Γυμνάσιον, καὶ διὰ τὴν Ἐμπορικὴν Σχολήν. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς Χίου, ἡ Πολιτεία ἐμερίμνησε περὶ τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, ἀλλὰ παρέλειπε νὰ μεριμνήσῃ καὶ περὶ τῆς Ἐμπορικῆς Σχολῆς. Ἡ ἐφορεία τότε ἀνηνέχθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ δὲ Κυβέρνησις τοῦ Βενιζέλου, ἀφοῦ ἔμαθε καὶ ἐβεβαιώθη, ὅτι αἱ πρόσοδοι τοῦ κληροδοτήματος τοῦ Συγγροῦ ὑπερήρκουν διὰ τὴν συντήρησιν τῆς Ἐμπορικῆς Σχολῆς, εἰσήγαγε, κατ’ Αὔγουστον τοῦ παρελθόντος ἔτους, νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ἀφομοιωθῇ ἡ Ἐμπορικὴ Σχολὴ Χίου πρὸς τὰς Ἐμπορικὰς Σχολὰς τοῦ Κράτους καὶ νὰ γίνῃ ἰσόβαθμος καὶ ἰσότιμος πρὸς αὐτάς. Ἀλλ’ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἐκείνῳ ἀνεγράφη καὶ μία διάταξις, τῇ ἐνεργείᾳ ἐνδιαφερομένων, εὐνοουμένων δὲ τότε τοῦ κόμματος ἐκείνου, ὑβριστικὴ καὶ ἐξευτελιστικὴ διὰ τὸν Χιακὸν λαόν. Ἀφῃρέθη ἀπὸ τοῦ Χιακοῦ λαοῦ τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐπὶ Τουρκοκρατίας, νὰ ἐκλέγῃ αὐτὸς καὶ μόνος τοὺς ἐφόρους τῆς Ἐμπορικῆς του Σχολῆς, καὶ ἐδόθη τὸ δικαίωμα τοῦτο εἰς τέσσαρα ἕως πέντε πρόσωπα ἐν Λονδίνῳ — ἀμέτοχα τῆς τοιαύτης ὕβρεως, ὅπως πιστεύω, — καὶ εἰς ἄλλα τέσσαρα, πέντε πρόσωπα ἐν Ἀθήναις. Τὴν ὕβριν ταύτην δὲν ἠδύνατο νὰ ἀνεχθῇ ὁ Χιακὸς λαός, ὅστις ἐξηγέρθη διὰ τοῦτο, ἐγὼ δ’ ἐθεώρησα καθῆκόν μου ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς εἰσόδου μου ἐνταῦθα νὰ ὑποβάλω πρότασιν νόμου, τροποποιοῦσαν τὸν νόμον τοῦ παρελθόντος Αὐγούστου. Ἀλλ’ οἱ ἐνδιαφερόμενοι ἐταράχθησαν, ἐπειδὴ δ’ εἶχον τελευταίως καί τινας ἐπιτυχίας ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ δημοτικὰ ζητήματα καὶ ἐπειδὴ ἐγὼ ἀφ’ ἑτέρου, ἀτυχῶς, δὲν κατώρθωσα νὰ φέρω εἰς πέρας ζητήματα ζωτικώτατα τοῦ τόπου, ὡς λ. χ. τὸ ζήτημα τοῦ σιτισμοῦ τῶν χωρίων, τὸ ζήτημα τῆς φορολογίας, τὸ ζήτημα τὸ λιμενικὸν κλπ., ἀπεθρασύνθησαν ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε ἔστειλαν καὶ ἕν ἀσεβὲς τηλεγράφημα πρὸς τὴν Βουλήν. Ἀσεβοῦντες δὲ πρὸς τὴν Βουλήν, ζητοῦσι νὰ σεβασθῇ ἡ Βουλὴ — εἶναι ἡ λέξις των ἐν τῷ τηλεγραφήματι — νὰ σεβασθῇ ἡ Βουλὴ τὸν ἐλαττωματικὸν καὶ ὑβριστικὸν ἐκεῖνον νόμον τοῦ Αὐγούστου καὶ νὰ ἀποξενωθῇ οὕτως αὕτη τοῦ νομοθετικοῦ δικαιώματος καὶ νὰ γίνῃ ὄργανον τῶν κυρίων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ζητοῦσι νὰ διατηρηθοῦν ἰσοβίως ἐν τῇ διοικήσει τῆς ἐμπορικῆς σχολῆς καὶ νὰ παγιώσουν μίαν προνομιοῦχον θέσιν πρὸς πολιτικὴν κερδοσκοπίαν τοῦ κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκουσι. Ζητοῦν δ’ ἀκόμη νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ αὐτὸς τρόπος τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐφορείας καὶ εἰς τὰ ἄλλα ἱδρύματα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ἐν Χίῳ, — λωβοκομεῖα, νοσοκομεῖα κλπ.— Δηλαδὴ, θέλουσι νὰ δημιουργήσωσι καὶ παγιώσωσιν ἰσοβίως, ὡς εἶπον, μίαν σπουδαίως προνομιοῦχον θέσιν ἐν Χίῳ πρὸς πολιτικήν των κερδοσκοπίαν. Τὸ αὔθαδες τοῦτο τηλεγράφημα ἐννοεῖτε, ὅτι πρέπει νὰ λάβῃ τὴν τύχην, ἡ ὁποία ἀξίζει εἰς αὐτό. Ἀλλ’ ἀντιθέτως, ἐπειδὴ ὁ λαὸς τῆς Χίου, συνελθὼν ἐν γενικῇ συνελεύσει, ἐξέφρασε τὴν εὐχὴν καὶ τὴν παράκλησιν πρὸς τὴν Βουλὴν δι’ ἑτέρου τηλεγραφήματος, νὰ ἐπισπευσθῇ, ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατὸν, ἡ ψήφισις τῆς προτάσεως νόμου, τῆς ὑποβληθείσης ὑπ’ ἐμοῦ, θὰ παρακαλέσω, ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ ἁρμοδίου κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως υἱοθετήσῃ τὴν πρότασιν ταύτην τοῦ νόμου. Θὰ παρακαλέσω δὲ καὶ τὴν Βουλήν, νὰ δεχθῇ, συμφώνως πρὸς τὴν ἀπόφασιν, ἡ ὁποία ἐλήφθη πρὸ δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν, περὶ τῶν ὑπὸ τῶν Βουλευτῶν ὑποβληθεισῶν προτάσεων νόμου, νὰ προταχθῇ σήμερον καὶ ἡ ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μου προτάσεως ταύτης συζήτησις.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πολεμίδης.

§30Α. ΠΟΛΕΜΙΔΗΣ. Κατόπιν τῶν ὑπὸ τοῦ προλαλήσαντος λεχθέντων, δὲν ἔχω τίποτε νὰ προσθέσω, εἰ μὴ, ὅτι, κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, θὰ λάβω τὸν λόγον, ἵνα ἀναπτύξω τὰ θέματα ταῦτα.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαδημητρόπουλος, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφοράν.

§32Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ Κοινότης Μεσοχωρίου τῆς ἐπαρχίας Μονοφατσίου, πάσχει ἀπὸ τελείαν ἔλλειψιν ὕδατος, δι’ ὃ καὶ ἠθέλησε νὰ θεραπεύσῃ τὴν ἔλλειψιν αὐτὴν καὶ ἀνέλαβε τὴν διοχέτευσιν ὕδατος ἀπὸ μακρᾶς ἀποστάσεως, πέντε ἕως ἕξ χιλιομέτρων, ἂν δὲν ἀπατῶμαι. Ἀλλὰ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἡ μικρὰ ἐκείνη κοινότης διαθέτει, δὲν ἐξήρκεσαν μέχρι τελείας ἀποπερατώσεως τοῦ ἔργου, καί, κατὰ τοὺς γενομένους ὑπολογισμοὺς, ἀπαιτοῦνται δύο χιλιάδες δραχμῶν ἀκόμη, ἵνα τελειώσῃ τοῦτο. Ἕνεκα τούτου, ἐξαιτοῦνται ἀπὸ τὴν Βουλήν, ὅπως τοῖς χορηγήσῃ τὸ μικρὸν τοῦτο ποσόν. Καταθέτων τὴν ἀναφορὰν ταύτην, θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, ὅπως μὴ διστάσῃ νὰ χορηγήσῃ τόσον μικρὸν ποσὸν δι’ ἔργον τοσαύτης σπουδαιότητος.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀναστασόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐν Κρήτῃ ἀγωνιστῶν τοῦ 1866.

§34Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶνε ἄπορον, ἐὰν ἑκάστοτε οἱ κ. κ. Βουλευταὶ ἀσχολοῦνται εἰς ἐπικλήσεις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἵνα αὕτη ἐκπληρώσῃ στοιχειώδη καθήκοντα πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διέρχεται μίαν τῶν σοβαροτέρων ἐξωτερικῶν κρίσεων πρὸς τῇ μεγάλῃ ἐξωτερικῇ τοιαύτῃ. Ἐστρατεύθησαν μυριάδες Ἑλλήνων, ἀπεσπάσθησαν αἱ ἀλκυμώτεραι καὶ νεώτεραι καὶ ἐργατικώτεραι χεῖρες ἐκ τῆς βιομηχανίας, τοῦ ἐμπορίου καὶ τῆς ἐργασίας, καὶ ἐνεκρώθησαν οὕτω τὰ πάντα. Αἱ στέγαι τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν ἠρημώθησαν καὶ ἤδη ἡ Ἑλληνικὴ γῆ ἠρημώθη ἐπίσης, μείνασα χέρσος, οὐχὶ μόνον ἐξ ἐλλείψεως ἀνδρῶν, ἀλλὰ καὶ ἐξ ἐλλείψεως ἀροτριώντων, τὰ ὁποῖα ἐπετάχθησαν, καθ’ ὃν τρόπον, σκληρὸν καὶ ἔκνομον, γνωρίζομεν. Δὲν εἶναι ἑπομένως ἄπορον, ἐὰν ἑκάστοτε διεκτραγωδῆται ἐν τῇ Βουλῇ ἡ τοιαύτη κατάστασις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐξ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν ἀκούονται τοιαῦται κραυγαὶ, καὶ ἐκ τῶν ἐγγυτέρων ἀκόμη ἐπαρχιῶν καὶ χωρίων τῆς Ἀττικῆς. Πρὸ πολλῶν δὲ ἡμερῶν, αἱ γυναῖκες τῆς Μάνδρας συνῆλθον εἰς ἐκκλησίαν καὶ ἠπείλησαν τοὺς εὐπορωτέρους καὶ τὴν δημοσίαν τάξιν. Ἐν ταῖς ἐπαρχίαις τῆς Ἀττικῆς οὐδεμία δραχμὴ ἐδόθη ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου πρὸς σιτισμὸν, ἡ ἑκάστοτε δὲ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι δὲν ὑπάρχουσι χρήματα, δὲν λύει τὸ ζήτημα. Δὲν ὑπάρχουσι βεβαίως χρήματα, ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει καὶ ἀξιοῦμεν νὰ ὑπάρξῃ, εἶναι ἡ ἔρευνα, ἡ πρόνοια καὶ ἡ λῆψις νομοθετικῶν, ἢ διοικητικῶν μέτρων, πρὸς ἀνακούφισιν τῶν πασχόντων, καὶ θὰ παρεκάλουν τὴν Βουλὴν, ἵνα τὴν προσεχῆ Δευτέραν ἀφήσῃ νὰ νεκρωθῶσι μερικαὶ μικραὶ διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ, αἵτινες ἀπέτρεψαν πρὸ ὀλίγου τὴν φωνὴν τὴν ἐθνικήν, τῶν Βουλευτῶν ἐκ Μακεδονίας, (φωναί: Εὖγε, εὖγε!). Ὅταν δὲ ἐν ἀγαστῇ ὁμοφροσύνῃ Βουλὴ καὶ Κυβέρνησις συνέλθωσι, θὰ ἀνταλλάξωσι τὰς σκέψεις των περὶ τῶν ληφθησομένων ἀναγκαίων νομοθετικῶν, οἰκονομικῶν καὶ κοινωνικῶν μέτρων πρὸς ἀνακούφισιν τοῦ πάσχοντος ἀληθῶς Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τοιαῦτα μέτρα εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῶσι. Αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγω, εἶναι σχετικόν, διότι εἶναι εἰσαγωγὴ εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀναφορᾶς, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ἐγγραφῶ, ὅπως ὁμιλήσω. Οὕτως ἐζήτησα καὶ ἔλαβον σήμερον πληροφορίας ἀπὸ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς, ὅτι δισχίλιοι ναυτοχωροφύλακες ἐστρατεύθησαν, χρήσιμοι πρὸς τὰς οἰκογενείας καὶ πρὸς τὴν Κοινωνίαν, ἄχρηστοι ὅμως πρὸς τὸ ἔργον, διὰ τὸ ὁποῖον ἐκλήθησαν...

§35ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ἀνίκανοι!

§36Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ πληρώνεται ἕκαστος ἐξ αὐτῶν 80 δραχμὰς κατὰ μῆνα, οὕτως ὥστε δαπανῶνται 200 χιλιάδες δραχμῶν μηνιαίως διὰ τοὺς ναυτοχωροφύλακας. Μὲ τὰς 200 χιλιάδας αὐτὰς δραχμῶν πόσαι χιλιάδες οἰκογενειῶν ἐπιστράτων ἠδύναντο νὰ σιτίζωνται; Οἱ ξυλάνθρακες, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔρχονται ἐξ Ἀγγλίας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσι ναῦλον, ἀνῆλθον ἀπὸ 8 ἢ 10 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν εἰς τὴν μυθώδη ἀξίαν τῶν 40 λεπτῶν!

§37Α. ΑΡΓΥΡΟΣ. Μίαν δραχμὴν κατ’ ὀκᾶν εἰς τὸ Δεμὶρ– Ἰσσάρ!

§38Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ καυσόξυλα ἔφθασαν ἀπὸ 2 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν εἰς 15 καὶ 20 ἐντὸς τῆς πόλεως τῶν Ἀθηνῶν. Δὲν ὑπάρχουσι ξυλάνθρακες; Δὲν ὑπάρχουν καυσόξυλα; Ὑπάρχουσι. Δὲν ὑπάρχει εὐρυτέρα ἀντίληψις τῶν δασικῶν ἀρχῶν, καὶ ὀχυροῦνται ὄπισθεν τῶν διατάξεων, ὅτι ἔπρεπεν ἀπὸ παρελθόντων μηνῶν νὰ ἐγκριθῶσιν ἐπαρκέστεροι πίνακες τῆς ὑλοτομίας. Ἀλλὰ χρειάζεται εὐρυτέρα ἀντίληψις καὶ μέριμνα τῆς Κυβερνήσεως πρὸς χορηγίαν εὐρυτέρων ἀδειῶν ὑλοτομίας, ἵνα εὕρωσιν ἐργασίαν αἱ οἰκογένειαι τῶν ἐπιστράτων, ἵνα εὕρωσιν ἄρτον αὗται. Πληροφοροῦμαι ὅτι πρὸ ἑνὸς μηνὸς οἱ κάτοικοι τοῦ Δήμου Ἐλευσῖνος, τοῦ κατ’ ἐξοχὴν δασώδους τούτου δήμου, ἤρχισαν συνάζοντες τοὺς κώννους τῆς πεύκης. Καὶ κατ’ ἀρχὰς δὲν ἐπετράπη ὑπὸ τῶν δασικῶν ὀργάνων, ἡ εὐρυτέρα ὅμως ἀντίληψις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐπέτρεψε τοῦτο, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι εἰς ἓν μόνον χωρίον τοῦ δήμου τούτου εἰσάγονται 2.000 δραχμῶν καθ’ ἡμέραν ἐκ τῶν κώννων τῶν κατακειμένων εἰς τὰ δάση, τὰ ὁποῖα δάση καὶ ἐξυπηρετοῦνται οὕτω, διότι δὲν διατρέχουσι κίνδυνον ἐκ τῆς ὑπάρξεως τῶν εὐφλέκτων κώννων αὐτῶν, καὶ ἡ καύσιμος ὕλη σήμερον ἐν τοῖς ἐργοστασίοις, ἐν ταῖς οἰκίαις καὶ τοῖς ἀτμοπλοίοις, εἶναι οἱ κῶννοι οὗτοι.

§39Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὑπάρχουσι περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἡ καύσιμος ὕλη ἀπαγορεύεται νὰ εἰσαχθῇ εἰς ὡρισμένας πόλεις.

§40Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εὐρύτερον ἀντιλαμβανόμενος, ἐπέτρεψε τοὐλάχιστον ἐλευθέρως τὴν χρῆσιν τῶν κώννων.

§41Π. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν ἔχει αὐτὸ νὰ κάμῃ.

§42Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, λέγω, ἐπιτρέψας τοῦτο, ἔδωκεν ἄρτον εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν ἐπιστράτων. Βεβαίως, πάσχει ὁ Ἑλληνικὸς λαός, καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ συνέλθωμεν καὶ ὁρίσωμεν μίαν ἡμέραν, καὶ ἀνταλλάξωμεν τὰς σκέψεις μας καὶ προέλθωμεν εἰς μέτρα, μετὰ τῆς στοργῆς, τὴν ὁποίαν ὀφείλει Κυβέρνησις καὶ Βουλὴ νὰ δεικνύῃ εἰς μέτρα νομοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά, ἵνα ἀνακουφίσωμεν κατά τι τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διέρχεται μεγάλην κρίσιν, ἀλλὰ τὸ ἐθνικὸν φρόνημα αὐτοῦ δὲν ἐμειώθη, δὲν ἐκάμφθη· κάμπτεται ὅμως ἡ ψυχή, κάμπτεται τὸ σῶμα ἐκ τῶν βιωτικῶν ἀναγκῶν, καὶ πρέπει νὰ ἐνισχύσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν ὀργανισμόν. Τμῆμα τοῦ ζητήματος τούτου θίγει ἡ ἀναφορά, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ κ. Πρόεδρος ὑπ’ ὄψει του. Ὑπὸ τὰς ἐντυπώσεις τὰς θλιβεράς, τὰς ὁποίας εἶχον πρὸ ἡμερῶν, ἰδὼν ἔξω τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ὁμάδας πυκνὰς γυναικῶν τῶν ἐπιστράτων, αἵτινες ἐζήτουν ἄρτον, ἀνηρχόμην τὰς κλίμακας τοῦ Βουλευτηρίου, ὅτε εἶδον δύο γηραιοὺς ἄνδρας ἀλληλοβασταζομένους. Δὲν εἶχον κυρτώσει τὸ σῶμα αὐτῶν τὰ ὑπὲρ 80 ἢ ὑπὲρ 90 ἔτη, τὰ ὁποῖα ἔφερεν ἕκαστος ἐπὶ τῆς ράχεώς του. Ἦσαν δύο ἀγωνισταὶ τῆς Ἐπαναστάσεως τῆς Κρητικῆς τοῦ 1866, ἀγωνισταὶ ἐν τῇ πρώτῃ γραμμῇ κατὰ τὴν μεγάλην ἐκείνην ἐπανάστασιν, ἀρχηγοὶ σωμάτων καθ’ ὅλας τὰς λοιπὰς ἐπαναστάσεις, εἶχον διακριθῆ ὑπὸ τοῦ ἀειμνήστου Βασιλέως Γεωργίου καὶ εἶχον τύχει ὑλικῆς ὑποστηρίξεως, ἡ δὲ Κρητικὴ Πολιτεία, ἀμείβουσα αὐτούς, εἶχε χορηγήσει 30 δραχμῶν μηνιαίαν σύνταξιν εἰς ἑκάτερον. Ἀλλά, πρὸ ἑνὸς ἔτους, μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ὑπάρξεως τῆς Κρητικῆς Πολιτείας, ἑνωθείσης πλήρως μετὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου, ἐξέλιπε καὶ ἡ σύνταξις αὐτῶν. Ἡ Ἑλληνικὴ πατρὶς ὑποκατέστησε τὴν Κρητικὴν Πολιτείαν εἰς τὰ δικαιώματα μόνον, οὐχὶ δὲ καὶ εἰς τὰ καθήκοντά της. Καὶ ἦλθον οἱ γηραιοὶ οὗτοι ἄνδρες νὰ ὑποβάλωσι τὴν ἀναφοράν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ κ. Πρόεδρος, καὶ νὰ ζητήσωσιν οἱ γηραιοὶ ἥρωες ἄρτον. Ἐγὼ ἐνόμισα ἱερὸν καθῆκον, νὰ συνηγορήσω καὶ ὑπὲρ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης καὶ ἐν τῇ γενικῇ ἀντιλήψει τοῦ αἰσθήματος καὶ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν πάντες πρὸς τοὺς ὑπηρετήσαντας καὶ ὑπηρετοῦντας τὴν Πατρίδα, καὶ πρὸς τὰς οἰκογενείας αὐτῶν. Ἀλλ’ ἡ τιμὴ τῆς ἐπιτελέσεως τοῦ καθήκοντος τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος πρὸς τὰ ζωντανὰ αὐτὰ λείψανα τῆς μεγάλης Κρητικῆς ἐποποιΐας τοῦ 1866, ἀνήκει εἰς ἡμᾶς, Κύριοι Βουλευταί, ἡ δὲ τιμὴ τῆς εὐρυτέρας ἀναπτύξεως καὶ τῆς ἀρτιωτέρας παραστάσεως τοῦ δικαίου τῶν ἀνδρῶν τούτων, ἀνήκει εἰς τοὺς Συναδέλφους ἡμῶν Κρῆτας Βουλευτάς, Συναδέλφους δὲ αὐτῶν πρό τινος εἰς τοὺς ἐθνικοὺς ἀγῶνας.

§43Ε. ΠΑΠΑΔΕΡΟΣ. Μετὰ τὴν εὔγλωττον ἀγόρευσιν τοῦ προλαλήσαντος κ. Βουλευτοῦ, θεωρῶ περιττὸν νὰ προσθέσω τίποτε ἄλλο.

§44Λ. ΛΥΩΝΑΚΗΣ. Μεθ’ ὅσα ὁ ἀξιότιμος προαγορεύσας εἶπε, βεβαίως, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσω καὶ ἐγὼ τὴν Βουλὴν περισσότερον, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν εἷς λόγος, ὁ ὁποῖος μὲ ἀναγκάζει νὰ ἀνέλθω ἐπὶ τοῦ βήματος, καὶ ὁ λόγος εἶναι, ὅπως ἐκθέσω πῶς εἶχον τὰ πράγματα ἐν Κρήτῃ διὰ τὸ ζήτημα τῶν ἀγωνιστῶν καὶ πῶς εἶχε κανονισθῆ τὸ ζήτημα τοῦτο. Μετὰ τὴν ἐπανάστασιν τοῦ 1866, τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, ἀμεῖβον τὰς ὑπηρεσίας καὶ τοὺς ὑπερανθρώπους ἀγῶνας τῶν τότε ἀρχηγῶν καὶ ὁπλαρχηγῶν τῆς Κρήτης, εἶχεν ἀποφασίσει καὶ τοὺς ἔδιδεν ἓν βοήθημα, ὄχι σύνταξιν. Καὶ ἐλάμβανον οἱ τῆς αʹ τάξεως 140, τῆς βʹ 90 καὶ τῆς γʹ 60. Ἀφοῦ ἡ Κρήτη ἀπέκτησε τὴν ἡμιελευθερίαν της, ἐθεώρησεν ὀρθόν, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπιβαρύνηται πλέον τὸ Κράτος διὰ τοιαύτης δαπάνης, ἀφοῦ ἠδύνατο αὕτη κατά τι νὰ συντρέξῃ καὶ νὰ ὑποβοηθήσῃ τοὺς πτωχοὺς τούτους ἀγωνιστὰς καὶ πρὸς τοῦτο ἀπεφάσισε διὰ νόμου, ὅπως ἓν κονδύλιον ἐξ 70 χιλιάδων δραχμῶν διατίθηται κατ’ ἔτος διὰ τὰ λείψανα ἐκεῖνα τῶν ἀγώνων τοῦ 1866, τοῦ 1878 καὶ τῆς τελευταίας ἐπαναστάσεως. Κατηρτίσθη δ’ ἐπιτροπὴ ἀγωνιστῶν, ἡ ὁποία προέβη εἰς τὴν κατάταξιν τῶν δικαιουμένων νὰ λαμβάνουν, ἤτοι τῶν ἀπόρων, καὶ κατέταξεν αὐτοὺς εἰς τρεῖς τάξεις. Εἰς τὴν αʹ τάξιν κατέταξε τοὺς ἀρχηγούς, τοὺς διευθυντὰς μεγάλων σωμάτων, εἰς τὴν βʹ τοὺς ὁπλαρχηγοὺς αʹ τάξεως καὶ εἰς τὴν γʹ τοὺς βʹ τάξεως ὁπλαρχηγούς. Τὸ βοήθημα αὐτό, κ. Βουλευταί, ἐδίδετο κανονικῶς μέχρι τῆς καταργήσεως τῆς Γενικῆς Διοικήσεως Κρήτης. Σήμερον, νομίζομεν, κ. Βουλευταί, ὅτι ἔχει ὑποχρέωσιν τὸ Κράτος, ἀφοῦ ἀνέλαβε τὰς ὠφελείας τῆς Κρήτης, νὰ ἀναλάβῃ καὶ τὰς ὑποχρεώσεις αὐτῆς, ἤτοι νὰ παράσχῃ τὴν ἐλαχίστην αὐτὴν ὑποστήριξιν πρὸς τὰ λείψανα αὐτά, τὰ ὁποῖα βεβαίως δὲν θὰ ἐπιβαρύνωσιν ἐπὶ πολὺ τὸ Κράτος, διότι, νομίζω, ὅτι μόνον οἱ ἡμίσεις, ἀπὸ ὅσους κατετάχθησαν τότε, ζῶσι, καὶ ἑπομένως καὶ ἂν ψηφισθῶσιν 70.000, βεβαίως, τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον θὰ δαπανᾶται δι’ αὐτούς, θὰ εἶναι ὀλιγώτερον κατ’ ἔτος, διότι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον λαμβάνει ἕκαστος ἐξ αὐτῶν κατὰ μῆνα, εἶναι ἐλάχιστον, 24 δρχ. ὁ τῆς αʹ τάξεως, 12 ὁ τῆς βʹ καὶ 9 ὁ τῆς γʹ, νὰ δίδεται δὲ τὸ ποσὸν αὐτό, ὡς καὶ ἐν Κρήτῃ ἐδίδετο, τὰ Χριστούγεννα καὶ τὸ Πάσχα, ἤτοι 6 μηνῶν μισθοὶ μαζευμένοι, καθ’ ἑκάστην τῶν ἑορτῶν τούτων, ἵνα οἰκονομῶνται κατὰ τὰς ἁγίας ἐκείνας ἡμέρας, κατὰ δὲ τὸν ἄλλον χρόνον, ἂς τρέφωνται μὲ χόρτα καὶ ἐκ συνδρομῶν, ἀφοῦ τὸ Κράτος ἀδυνατεῖ νὰ ἔλθῃ, ὡς ἔπρεπεν, ἀρωγὸν εἰς αὐτούς. Οὕτω πράττουσα ἡ Κυβέρνησις, δὲν θὰ ἔχῃ εἰς βάρος της, ἐκεῖνο, ὅπερ συμβαίνει ἤδη, νὰ βλέπῃ τις τὴν σύζυγον τοῦ Γενικοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Κισσάμου Ἀναγν. Σκαλέδου, ἀρχηγοῦ ἑπτὰ ἐπαναστάσεων κατὰ τῆς Τουρκικῆς τυραννίας, νὰ διατηρῆται ἐκ συνδρομῶν τῶν συγχωριανῶν καὶ συγγενῶν της, ἐξ ἐλεημοσύνης. Δὲν εἶναι λυπηρὸν τοῦτο; Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργόν, ὅπως ὑποβάλῃ νομοσχέδιον καὶ ἀναγνωρίσῃ τὸν νόμον ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἡ Κρητικὴ Πολιτεία, τὸ παράρτημα τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, εἶχε ψηφίσει, ὡς καὶ τὴν γενομένην κατάταξιν, ἀναγράψῃ δὲ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τὸ σχετικὸν κονδύλιον εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, ὅπερ, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δὲν θὰ δαπανηθῇ ὁλόκληρον, καθ’ ὅσον πολλοὶ ἔχουσιν ἀποθάνει. Θὰ πράξῃ δ’ ἔργον καὶ δίκαιον, καὶ θεάρεστον, καὶ ἐν ταὐτῷ θὰ καταστήσῃ γλυκείας τὰς τελευταίας ἡμέρας τῶν πτωχοτάτων ἐκείνων ἀγωνιστῶν, διότι θὰ ἴδωσιν, ὅτι ἡ μήτηρ Ἑλλάς, μετὰ τὴν ἕνωσιν, δὲν ἐλησμόνησε νὰ τοὺς δώσῃ ἓν τεμάχιον ἄρτου διὰ τὰς πρὸς τὴν Πατρίδα ὑπηρεσίας των.

§45Γ. ΓΑΛΑΝΗΣ. Μετὰ τὰ λεχθέντα, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφορὰν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§46Β. ΜΕΪΜΑΡΑΚΗΣ. Θὰ ἦτο σπουδαία παράλειψις, κ. Βουλευταί, ἂν ἐκ τῶν χειλέων ἑνὸς Κρητὸς δὲν ἐξήρχετο ἓν μέγα εὐχαριστῶ διὰ τὰ τέκνα τῆς τέως μητρὸς Ἑλλάδος, ἡ ὁποία ἐβοήθησε τὴν Κρήτην κατὰ τοὺς χρόνους τῆς Τουρκικῆς τυραννίας. Θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του τὸ σχετικὸν κονδύλιον.

§47Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν, κ. Πρόεδρε, καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει τὴν λάβει ὑπ’ ὄψει της.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πολεμίδης ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐκ Χίου ἐμποροπλοιάρχων.

§49Α. ΠΟΛΕΜΙΔΗΣ. Ἡ περὶ ἧς πρόκειται ἀναφορά, ἀφορᾷ ἰδίως τὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ὑπουργόν. Οἱ ἐμποροπλοίαρχοι Χίου, πρὸ πολλῶν ἡμερῶν ἐπέδωκαν αἴτησιν, δι’ ἧς αἰτοῦνται, ὅπως ἐπιτραπῇ εἰς αὐτοὺς νὰ μεταφέρωσιν εἰς τὴν Χίον, διὰ τῶν ἰδίων αὐτῶν πλοίων, σῖτον μὲ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τὸν περιφέρωσιν εἰς διαφόρους ὅρμους τοῦ τόπου πρὸς εὐκολίαν καὶ αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ πρὸς εὐκολίαν ἰδίως τῶν κατοίκων τῆς ὑπαίθρου νήσου. Ἡ ἀναφορὰ ἔχει δοθῆ πρὸ πολλοῦ καὶ πρὸς στιγμὴν ἐνομίσαμεν, ὅτι δὲν ἦτο ἀνάγκη τῆς ὑποστηρίξεώς της, δοθέντος ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶχε δηλώσει, ὅτι ἠδύνατο νὰ ἀποστείλῃ εἰς τὴν Χίον ποσότητα σίτου μέχρι 3.000 τόννων. Τοῦτο, βεβαίως, ἐπλήρωσε χαρᾶς ὅλους τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς νήσου καὶ ἐσπεύσαμεν νὰ τηλεγραφήσωμεν εἰς τὰς ἐπαρχίας μας, ἧς οἱ κάτοικοι ηὐχαρίστησαν τὸν Θεόν, ὅτι ηὐδόκησεν, ἐπὶ τέλους, νὰ στείλῃ καὶ ἐκεῖ σῖτον. Ἀλλά, φαίνεται, ὅτι ἐκ λόγων, τοὺς ὁποίους, φυσικά, δικαιολογεῖ ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ τοῦτο, ἀλλ’ ἄλλο τι. Τοὐτέστιν, ἐγένετο ἐξαγωγὴ μὲν σίτου εἰς τὸ Αἰγαῖον, ἀλλ’ οὗτος ἀφεώρα τοὺς διαφόρους ἀτμομύλους, χωρὶς συνεπῶς νὰ γίνῃ ἐκεῖνο, ὅπερ εἶχεν ἀποφασισθῆ προηγουμένως δι’ ἐκεῖνα τὰ μέρη, ὅπου δὲν ἠδύναντο οἱ ἀτμόμυλοι νὰ ἐπαρκέσωσι διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων, ὡς τῆς Χίου. Ἐκ τῆς διὰ τὴν Χίον τοὐτέστι προορισθείσης ποσότητος σίτου τῶν 1300 τ., δὲν ἀπεστάλησαν, εἰ μὴ μόνον 400 τόννοι εἰς τὴν πρωτεύουσαν, ὅπου εἷς ἀτμόμυλος ἀνέλαβε νὰ θρέψῃ μόλις 25 χιλιάδας κατοίκων κατὰ μῆνα. Καὶ εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ λυπηροῦ γεγονότος, Κύριοι Βουλευταί, ὁ μὲν εἷς καὶ μοναδικὸς οὗτος ἀλευρόμυλος νὰ πωλῇ ἐπὶ τῇ βάσει διατιμήσεως εἰς ὡρισμένον πληθυσμὸν σιτάλευρον πρὸς 76 λεπτά, κερδίζων οὕτω 20%, οἱ δὲ κάτοικοι τῶν χωρίων νὰ ὑστερῶνται σίτου ἢ ἀλεύρου, διότι οὐδεμία περὶ αὐτῶν ἐλήφθη φροντίς. Ἔλλειψις, τὴν ὁποίαν ἠδύναντο ἀρκούντως νὰ θεραπεύσωσιν οἱ ἀναφερθέντες ἐμποροπλοίαρχοι, οἵτινες ἀνελάμβανον νὰ περιφέρωσι τὸν σῖτον εἰς τοὺς διαφόρους ὅρμους τῆς νήσου, πωλοῦντες αὐτὸν κάτω καὶ αὐτῆς τῆς διατιμήσεως, μόνον μὲ 57 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἐπὶ τῶν δύο τούτων σπουδαίων ζητημάτων, ἤτοι τῆς λαμβανούσης χώραν ἀφ’ ἑνὸς ἐν τῇ πρωτευούσῃ κερδοσκοπίας, καὶ τῆς παντελοῦς ἀφ’ ἑτέρου ἐλλείψεως σίτου ἐν τῇ λοιπῇ νήσῳ καὶ παρακαλῶ, ὅπως υἱοθετήσῃ τὴν αἴτησιν, ὄχι μόνον τῶν ἐμποροπλοιάρχων, ἀλλὰ καὶ τῶν χωρικῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ προμηθευθῶσι σῖτον ἀπὸ τὴν πρωτεύουσαν καὶ ἂν αὕτη διέθετε, καθ’ ὅτι οὔτε ζῶα ἔχουσιν, οὔτε ἡ συγκοινωνία εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ δύνανται νὰ μεταφέρωσιν ἐπ’ ὤμου τὴν ἀναγκαιοῦσαν αὐτοῖς ποσότητα, διανύοντες πολύωρα διαστήματα, πολὺ δὲ περισσότερον νὰ ἀγοράζωσι τὸ σιτάλευρον πρὸς 85 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν, κατὰ τὴν διατίμησιν τῆς Ἀστυνομίας Χίου, τὴν ὁποίαν ἔχω εἰς χεῖρας. Τὸ ἀδίκημα τοῦτο, ὅπερ προσγίνεται εἰς τὸν Χιακὸν λαόν, εἶναι μέγα, ἔχω δὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ φροντίσῃ νὰ μεριμνήσῃ ὑπὲρ τῆς θεραπείας τῆς τοιαύτης ἀνάγκης.

§50Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Πᾶς τις ἐννοεῖ, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ ἐπιτρέψω τοῦτο. Εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον. Τοιαύτη παράδοσις σίτου εἰς μικροὺς ἐμποροπλοιάρχους, θὰ ἔδιδε λαβὴν εἰς κερδοσκοπίαν, τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος θέλει νὰ προλάβῃ. Ὡς πρὸς τὴν τιμὴν τῶν ἀλεύρων, ἐτηλεγράφησα αὐστηρότατα πρὸς τὸν ἀστυνόμον, νὰ καταδιώξῃ πᾶσαν ὑπέρβασιν τῆς τιμῆς. Ἀλλὰ καὶ οἱ κ. κ. Βουλευταὶ πρέπει νὰ συστήσωσιν εἰς τοὺς συμπολίτας των νὰ καταγγέλλωσι πᾶσαν ὑπέρβασιν.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φλῶρος.

§52Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ἐπελθούσης τῆς ἀφομοιώσεως εἰς τὰς διαφόρους ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους καὶ εἰς τὰς Νέας Χώρας, εἰσήχθη ἐν Ἠπείρῳ καὶ ἐν Ἰωαννίνοις καὶ ὁ φόρος τῶν θεαμάτων. Κατόπιν πλειοδοτικῆς δημοπρασίας, κατεκυρώθη ὁ φόρος εἰς τὸν συμπολίτην μου Λεωνίδαν Τσόγκαν διὰ τρία ἔτη, ἀντὶ 30.710 δραχμῶν. Τὸν Ἰανουάριον 1915, ὅτε ἐξετέθη εἰς πλειοδοτικὴν δημοπρασίαν ὁ φόρος οὗτος, συνέτρεχον ἄλλαι συνθῆκαι καὶ ἄλλαι περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι ἄρδην ἀνετράπησαν, κατόπιν τῶν μεγάλων γεγονότων. Ὡς γνωστὸν, ἡ Ἤπειρος ἀποζῇ ἐκ τῶν ταξειδίων, λόγῳ δὲ τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως καὶ τῆς ἐπιστρατεύσεως, ἀπηγορεύθη τελείως τὸ ταξείδιον, καὶ συνεπῶς ἐνεκρώθη πᾶσα κίνησις ἐν τῇ πρωτευούσῃ τῆς Ἠπείρου. Τούτου ἕνεκα, ἐξέλιπεν ὁ κινητὸς πληθυσμὸς ἄρδην καὶ ὁ ἐνοικιαστὴς τοῦ φόρου ὑποβάλλει ἀναφορὰν εἰς τὴν Βουλὴν, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ, ὅπως, εἰ δυνατόν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θελήσῃ νὰ λάβῃ νομοθετικὴν πρόνοιαν, ἵνα ἀκυρωθῇ ἡ ἐνοικίασις αὕτη τοῦ φόρου, καθ’ ὅσον οὔτε οἱ ὅροι καὶ συνθῆκαι ἐκεῖναι, ὑφ’ ἃς ἐξετελέσθη καὶ ἐνηργήθη ὁ πλειστηριασμός, ἐτηρήθησαν, ἀλλὰ καὶ τὸ πρῶτον ὁ φόρος οὗτος εἰσήχθη καὶ δὲν ἦτο γνωστὸν πόσον θὰ ἀνέλθῃ. Ἄλλως τε, ἡ αἴτησις αὕτη εἶναι τελείως δικαία, καθ’ ὅσον ἦσαν ἄγνωστα τὰ ἀποτελέσματα ἐκ προγενεστέρας χρήσεως. Ἴσως δὲ ἡ ἀναφορὰ τοῦ συμπολίτου μου, Κύριε Ὑπουργέ, θὰ γίνῃ ἀφορμή, οὕτως ὥστε γενικώτερον διὰ τοὺς φόρους, τοὺς νεωστὶ εἰσαγομένους εἰς τὰς Νέας Χώρας, νὰ λάβητε κἄποιαν πρόνοιαν, ἵνα μὴ οἱ δυστυχεῖς αὐτοὶ καταστραφῶσι τελείως, καθ’ ὅσον καὶ αὐτοὶ εἶναι μέρος τοῦ Δημοσίου, συνεπῶς, καταστρεφομένων τῶν πολιτῶν, αὐτὸ τὸ Δημόσιον καταστρέφεται.

§53ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὑπέβαλεν ἀναφορὰν ἀπ’ εὐθείας;

§54Π. ΦΛΩΡΟΣ. Ὑπέβαλε καὶ τοῦ ἀπηντήσατε, ὅτι δὲν ἔχομεν νόμον. Ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ ἀπαλλαγῇ ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ζημίαν τοῦ 1915, ὅ,τι θέλετε κάμετε. Ἐζημιώθη 4.000 δραχμῶν. Ἀλλὰ νὰ ἀπαλλαγῇ διὰ τὸ 1916 καὶ 1917.

§55ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Νὰ μοὶ σταλῇ αὐτὴ ἡ ἀναφορά.

§56Π. ΦΛΩΡΟΣ. Μάλιστα. Ἡ ἑτέρα ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Παιδείας. Ἡ Κοινότης Δεντσίκου τῆς ἐπαρχίας Κονίτσης ἀναφέρεται πρὸς τὴν Βουλὴν, ζητοῦσα ὅπως, εἰ δυνατόν, — εἶναι τὸ ζήτημα, διὰ τὸ ὁποῖον ἀπηυθύνθησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἀλλ’ ἀπηυθύνθησαν καὶ πρὸς τὴν Βουλήν, — χορηγηθῇ εἰς αὐτὴν μικρόν τι κονδύλιον, διὰ νὰ ἱδρύσῃ διδακτήριον, καθ’ ὅσον τὰ παιδιὰ ὅλης τῆς Κοινότητος, ἀνερχόμενα εἰς τριακόσια, ἀναγκάζονται νὰ στεγάζωνται εἰς μίαν τρώγλην, εἰς ἕνα παλαιὸν Τουρκικὸν στρατῶνα, ἢ μᾶλλον παρὰ τὰ ἐρείπια. Προσφέρει δὲ δωρεὰν τό τε οἴκημα καὶ τὰ ὑλικά.

§57Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Πόσοι μαθηταὶ φοιτῶσιν;

§58Π. ΦΛΩΡΟΣ. Τριακόσιοι. Αὐτοὶ εἶναι σκηνῖται τὸν χειμῶνα καὶ ἐπανέρχονται τὸ καλοκαῖρι. Ἐὰν εἶναι δυνατόν, εἰς τὴν σχολικὴν ἐπιτροπὴν νὰ δοθῇ μικρὸν κονδύλιον, καὶ διὰ τῶν ὑλικῶν καὶ τῆς δωρεὰν παροχῆς τοῦ οἰκοπέδου, καὶ μάλιστα διὰ τῆς προσωπικῆς ἐργασίας τῶν κατοίκων, νὰ δύναται νὰ κτίσῃ ἓν κτίριον κατάλληλον, δυνάμενον νὰ στεγάσῃ ὅλους τοὺς μαθητάς. Ἀφοῦ ἄλλως τε πρόκειται περὶ διδακτηρίου θερινοῦ, καθόσον ὅλοι φεύγουν τὸν χειμῶνα καὶ πηγαίνουν εἰς τὴν Θεσσαλίαν, δὲν θὰ εἶνε παρὰ ἐλάχιστον τὸ κονδύλιον. Συνιστῶ ἐνθέρμως τὴν ἀναφορὰν ταύτην καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ αὐτὴν ὑπ’ ὄψει.

§59Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Καθ’ ἑκάστην, Κύριοι Βουλευταί, λαμβάνομεν, καὶ ἐγώ καὶ οἱ Συνάδελφοί μου ἐκ Κεφαλληνίας, τηλεγραφήματα καὶ ἐπιστολὰς καὶ ψηφίσματα ἀκόμη Κοινοτικῶν Συμβουλίων, διὰ τῶν ὁποίων παραπονοῦνται κατὰ τῆς γενομένης διανομῆς τῶν ἀλεύρων καὶ τοῦ σίτου. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἡ κατάστασις αὕτη προκαλεῖ μεγάλην παρὰ τῷ λαῷ δυσφορίαν εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν, δυσφορίαν, τὴν ὁποίαν ἐπέτεινεν ὁ αὐθαίρετος καὶ ἄστοχος τρόπος, μεθ’ οὗ ἐνεργεῖ ἡ ἐπιτροπὴ τῆς διανομῆς καὶ ἐναντίον τοῦ ὁποίου γενικὴ ἐξεδηλώθη ἐξέγερσις. Ἀλλὰ ποῦ νὰ καταφύγῃ τις, διὰ νὰ ἐκφράσῃ τὰ παράπονά του; Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν μᾶς παραπέμπει πάντοτε εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν προμηθειῶν...

§60Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν σᾶς παρέπεμψα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν προμηθειῶν· λέγετε ἀνακρίβειαν. Σᾶς ἤκουσα μετὰ πλείστης ὑπομονῆς καὶ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσητε, ὅτι συνεζήτησα μεθ’ ὑμῶν, καὶ ὅ,τι ἤκουσα, τὸ διεβίβασα πρὸς τὴν Ἐπιτροπήν. Οὐδέποτε σᾶς παρέπεμψα εἰς τὴν Ἐπιτροπήν. Προχθὲς καὶ χθές...

§61Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Αὐτὰ ἐγένοντο πρὸ εἴκοσιν ἡμερῶν· εἰς τὴν ἐπιτροπὴν δὲ τῶν προμηθειῶν κατ’ οὐσίαν παρεπέμφθημεν πάντοτε. Εἶνε ἀληθές, ὅτι, ὁσάκις ὑπεβάλλομεν αἴτησίν τινα, οὐδέποτε μᾶς εἶπε: «πηγαίνετε εἰς τὴν ἐπιτροπήν». Ἀλλὰ τὰς αἰτήσεις μας πάντοτε εἰς αὐτὴν διεβίβασε, διότι ὅμως δὲν μᾶς τὸ εἶπε διὰ τοῦ στόματος ἀλλὰ τὸ ἔπραξε διὰ τῶν χειρῶν, ἰσχυρίζεται ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι οὐδέποτε μᾶς παρέπεμψεν εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Ἀλλ’ ἂς μὴ παίζωμεν μὲ τὰς λέξεις. Τὸ γεγονὸς εἶναι αὐτό, ἀπόδειξις δὲ ὅτι καθ’ ἑκάστην διαγκωνιζόμεθα οἱ Βουλευταὶ εἰς τοὺς διαδρόμους τῶν γραφείων της, ὅπου μεταβαίνομεν, διὰ νὰ μάθωμεν τὴν τύχην τῶν αἰτήσεών μας· καὶ ἐπειδὴ ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη μετουσιώθη εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Ἀγγελοπούλου, ὁ κ. Ἀγγελόπουλος, νομίζων ὅτι πρόκειται νὰ κάμῃ διανομὴν ἀπὸ τὰς ἀποθήκας τοῦ σπιτιοῦ του, μᾶς μεταχειρίζεται κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε, τῇ ἀληθείᾳ, ἀπορῶ πῶς καταδέχονται νὰ παρουσιάζωνται οἱ κ. κ. Συνάδελφοι ἐνώπιον αὐτοῦ τοῦ ἀνθρώπου, ὅστις μετὰ πολλὰς ἱκεσίας καὶ παρακλήσεις στέργει, ἐπὶ τέλους, νὰ δώσῃ ἐλάχιστον ποσόν, τὸ δίδει δὲ καθ’ ὃν τρόπον ρίπτει τις τεμάχια ἄρτου εἰς τοὺς ἐπιτιθεμένους κατ’ αὐτοῦ καὶ δεικνύοντας ἀπειλητικοὺς τοὺς ὀδόντας των κύνας. (Χειροκροτήματα). Αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις. Καὶ ἂν εὑρεθῇ νὰ διαμαρτυρηθῇ κανεὶς κατὰ τῆς καταστάσεως ταύτης, ἐγείρεται ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ὑποστηρίζει, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ ἐκτελεῖ τὸ καθῆκόν της! Ἐπὶ τέλους, εἶναι ἐπιτροπὴ αὐτή; Δυνατὸν νὰ ἀποτελῆται ἀπὸ ἀξιόλογα καὶ ἐντιμώτατα πρόσωπα, ἀπὸ πρόσωπα καλῆς μορφώσεως καὶ ἀνατροφῆς, δυνατὸν ἀκόμη εἰς τὴν κεφαλὴν αὐτῶν νὰ ὑπάρχῃ ὠκεανὸς ὡραίων ἰδεῶν καὶ μεγαλεπηβόλων σχεδίων, ἀλλ’ ὅταν ἐντὸς αὐτοῦ δὲν ὑπάρχῃ νοῦς πρακτικός, ἐκ τῶν ὡραίων αὐτῶν ἰδεῶν κόσμος δὲν γίνεται, γεννᾶται τὸ χάος. Κύριοι, ἡ Κεφαλληνία, ἡ ὁποία, ἐὰν ἀφήνετο τὸ ἐμπόριον ἐλεύθερον, θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ προμηθευθῇ τὰ πρὸς τὸ ζῆν ἀναγκαῖα χωρὶς νὰ ἐνοχλήσῃ κανένα, ἡ Κεφαλληνία κατεδικάσθη νὰ ἴδῃ ἐφαρμοζομένην ἐπὶ τῆς ράχεώς της τὴν παροιμίαν τοῦ σκύλου τοῦ Πανουργιᾶ. Ὑποθέτω, ὅτι τὴν γνωρίζετε.

§62ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι... Νὰ τὴν εἴπητε.

§63Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Ὑπῆρχεν ἐποχή...

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Καβαλλιεράτε... (Θόρυβος).

§65ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐμπρός, ἐμπρός. Νὰ τὴν εἴπητε.

§66Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Ὑπῆρχεν ἐποχὴ ἐν Ἑλλάδι, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν μετεχειρίζοντο εἰς τὰς περισσοτέρας πόλεις κρέας, παρὰ μόνον ὁσάκις ἦτο καμμιὰ ἑορτὴ ἢ πανήγυρις. Τὸ ἔκτακτον αὐτὸ γεγονὸς, ἀνηγγέλλετο πάντοτε διὰ τυμπανουκρουσίας. Αὐτὸ τὸ εἶχον ἀντιληφθῆ οἱ σκύλοι. Ὁσάκις, λοιπόν, ἠκούετο τυμπανουκρουσία, ἀπὸ τὰ πέρατα τῶν κωμοπόλεων ἔσπευδον εἰς τὴν ἀγοράν, διὰ νὰ λείξωσιν ὀλίγον αἷμα, ἢ νὰ ροκανίσωσι κανὲν κόκκαλον. Κατὰ μίαν τῶν ἑορτῶν τούτων, ὁ σκῦλος τοῦ Πανουργιᾶ, ἀκούσας τὰ τύμπανα εἰς τὴν ἀντίπεραν κωμόπολιν, ρίπτεται εἰς τὴν θάλασσαν καὶ σπεύδει πρὸς τὸ μέρος ἐκεῖνο. Ἀλλ’ εἰς τὸ μέσον τοῦ δρόμου ἀντιλαμβάνεται, ὅτι ἔπαυσεν ἡ τυμπανοκρουσία, ἥτις ἠκούετο ἀντιθέτως τώρα, ἀπὸ τὸ μέρος, ὅθεν ἐξεκίνησε. Στρέφει τότε πρὸς τὰ ὀπίσω. Ἀλλά, πρὶν φθάσῃ εἰς τὴν παραλίαν, παύουν οἱ κρότοι ἀπ’ ἐδῶ καὶ ἐπαναλαμβάνονται ἀπ’ ἐκεῖ. Μὴ γνωρίζων ὁ ἀτυχὴς τί νὰ κάμῃ, τρέχων πότε ἐμπρός, πότε ὀπίσω, ἀπέκαμε καὶ ἐξαντληθεὶς ἐπνίγη ἐπὶ τέλους. Αὐτὸ σχεδὸν ἔπαθεν ἡ Κεφαλληνία. (Χειροκροτήματα παρατεταμένα). Ἡ περίφημος ἐπιτροπὴ τῶν προμηθειῶν ἐξέδωκε φετφᾶν, κατὰ τὸν ὁποῖον ἡ Κεφαλληνία θὰ ἐλάμβανε σῖτον καὶ ἄλευρα ἐκ Πατρῶν. Ἀλλ’ ὅταν μετέβησαν οἱ ἔμποροι καὶ ἀρτοποιοὶ εἰς τὰς Πάτρας, ἔμαθον, ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ εἶχεν ἐκδοθῆ ἄλλος φετφᾶς παρὰ τῆς ἐπιτροπῆς, ὅστις τοὺς παρέπεμπε πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν εἰς τὸν Πειραιᾶ. Σπεύδουν καὶ εἰς Πειραιᾶ, ἀλλ’ ἐκεῖ φθάσαντες, πληροφοροῦνται, ὅτι τὸ ἔργον αὐτὸ ἀνετέθη εἰς τὴν Κέρκυραν. Ἐκεῖ δὲν μετέβησαν, διότι θὰ ἦτο ἄσκοπος ἡ μετάβασίς των, ἀφοῦ συγκοινωνία μετ’ αὐτῆς δὲν ὑπάρχει ἀπ’ εὐθείας. Εὐτυχῶς, Κύριοι, ὅτι δὲν ἔπαθεν ἡ Κεφαλληνία ὅ,τι ἔπαθεν ὁ σκῦλος τοῦ Πανουργιᾶ, διότι δὲν ἀπέθανε τῆς πείνης, ἀλλ’ ἐπέρασε τὰς καλλιτέρας ἡμέρας τοῦ ἔτους, τὰ Χριστούγεννα, τὴν πρώτην τοῦ ἔτους καὶ τὰ Φῶτα, χωρὶς νὰ ἔχῃ ψωμί. Ἔπαθε δὲ ταῦτα, καθ’ ἣν ἐποχὴν ἠφθόνη σίτου ἡ Χώρα. Αὐτὸ εἶνε γεγονός, τὸ βεβαιῶ δὲ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως. Σήμερον τὶ συμβαίνει; Ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς ἀπεφασίσθη νὰ εἶναι κέντρον ἐφοδιασμοῦ αἱ Πάτραι. Μέτρον καὶ αὐτὸ τῆς ὑπερτάτης σοφίας της. Φαντασθῆτε! Κέντρον ἐφοδιασμοῦ ὡρίσθη μία πόλις, τῆς ὁποίας οἱ ἀτμόμυλοι δὲν δύνανται νὰ παραγάγωσιν ἡμερησίως περισσότερον τῶν 50 ἢ 60 χιλιάδων ὀκάδων ἀλεύρων. Καὶ ὑπήγαγεν εἰς τὰς Πάτρας τὴν Κεφαλληνίαν, τὴν Λευκάδα, τὴν Κέρκυραν, τὴν Ζάκυνθον, τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν...

§67ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὴν Ἤλιδα.

§68Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. .. τὴν Ἀχαϊοήλιδα, τὴν Κορινθίαν καὶ τὴν Κυπαρισσίαν! Καὶ ἐχρειάσθησαν ἱκεσίαι καὶ παρακλήσεις καὶ διαμαρτυρίαι καὶ ἀπειλαί, διὰ νὰ σταλῇ εἰς Πάτρας ἓν τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, ἵνα ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τῆς ἐπαρκείας τῶν Πατρῶν, καὶ ἀφοῦ εἶδε τὸ ἀδύνατον, συνέστησεν, ὅπως σῖτον μὲν προμηθεύωσι τὴν Κεφαλληνίαν αἱ Πάτραι, ἄλευρα δὲ ὁ Πειραιεύς. Ἀλλά, νομίζετε, ὅτι καὶ τὸ μέτρον αὐτό, ἐκτελεῖται, τοὐλάχιστον; Τὶ τραβοῦν καὶ ἔμποροι, καὶ ἀρτοποιοὶ καὶ βιομήχανοι εἶναι ἀπερίγραπτον. Ἐκανονίσθη εἰς τὴν Κεφαλληνίαν νὰ δίδωνται 11.000 ὀκάδες σίτου καθ’ ἡμέραν, ἀλλ’ οὐδέποτε λαμβάνουν περισσότερον ποσὸν τῶν 10 ἡμερῶν, καὶ τοῦτο, μετὰ πόσας ταπεινώσεις καὶ ἐξευτελισμούς! Ἀλλ’ οἱ ἀλευρέμποροι καὶ οἱ ἀρτοποιοὶ αὐτοὶ εὑρίσκουσι κυριολεκτικῶς τὸν μπελά τους. Ἔρχονται ἐδῶ καὶ περιμένουν ἐπὶ ἡμέρας νὰ τοὺς δοθῇ ὁ φετφᾶς τῆς ἐπιτροπῆς, ὅστις θὰ κανονίσῃ τὸ ποσὸν τῆς εἰς Κεφαλληνίαν ἀποστολῆς ἀλεύρων, καὶ ὁ ὁποῖος ὁρίζει τοὺς ἀτμομύλους, οἵτινες θὰ τὸ χορηγήσουν. Τί δὲ συμβαίνει; Ἐὰν οἱ ἀτμόμυλοι οὗτοι ἔχουν πελάτας εἰς Κεφαλληνίαν, τὸ δίδουν τότε προτήτερον εἰς αὐτοὺς καὶ ἀποκλείουσι πάντας τοὺς ἄλλους. Ἐὰν δὲ δὲν ἔχουν — καὶ συμπίπτει πάντοτε μερικοὶ ἐξ αὐτῶν νὰ μὴ ἔχουν, — τότε εἰς τοὺς ζητοῦντας ἐμπόρους προσφέρουν τὴν χειρίστην ποιότητα ἀλεύρων. Τί ἄρτος κατασκευάζεται ἐξ αὐτῶν, εἶνε φρικτὸν νὰ τὸν ἴδῃ τις. Λάσπη κυριολεκτικῶς. Διότι οἱ ἀλευροβιομήχανοι Πειραιῶς, ἀφοῦ ἀφαιρέσωσιν ἐκ τοῦ σίτου τὸ σιμιγδάλι, κατασκευάζουσι τρεῖς ἄλλας ποιότητας. Ἡ πρώτη ἐξ αὐτῶν, ἡ λεγομένη φαρίνα, εἶναι καλή, διότι περιέχει καὶ σιμιγδάλι. Ἀλλ’ αὐτὴ εἶναι προωρισμένη ἀποκλειστικῶς διὰ τοὺς πελάτας των. Ἡ δευτέρα ὅμως, καὶ ἰδίως ἡ τρίτη, ἥτις περιέχει καὶ ξένας οὐσίας, καὶ ἄφθονον πίτυρον, δὲν τρώγεται. Διατὶ ἡ ἐπιτροπὴ νὰ μὴ κανονίσῃ μίαν μόνην ποιότητα δι’ ὅλην τὴν Χώραν, ἵνα μὴ γίνεται ἡ αἰσχρὰ αὕτη ἐκμετάλλευσις; Ἦτο δυνατὸν νὰ ἀφαιρῆται ἀπὸ τὸν σῖτον τὸ καθαρὸν πίτυρον, μία ἀναλογία 10%, 20%, καὶ τὸ παραγόμενον, μετὰ τὴν ἀφαίρεσιν τούτου, ἄλευρον, νὰ διανέμηται εἰς ὅλας τὰς πόλεις τοῦ Κράτους. Τοιουτοτρόπως δέ, ὄχι μόνον ἄρτος θὰ ἐδίδετο εἰς ὅλας τὰς πόλεις τοῦ Κράτους εὔγεστος καὶ θρεπτικός, ἀλλὰ καὶ θὰ ἐπωλεῖτο εὐθηνότερος. Εἶχον ἕνα ὑπολογισμόν, Κύριοι Βουλευταί. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς κάμω μίαν ἀνάλυσιν: Εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ εἰς Πειραιᾶ ἡ ὀκᾶ τοῦ σίτου κοστίζει 57 λεπτά, προστιθεμένων δύο λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν ὡς ἀλεστικῶν, γίνονται 59, 100 ὀκάδες σίτου ἀλεσμένου κοστίζουν δραχμὰς 59, ἀλλ’ 100 ὀκάδες σίτου παράγουσι, κατὰ μέσον ὅρον, 140 ὀκάδας ἄρτου, προσθέσατε εἰς αὐτοὺς τοὺς ἄρτους ψηστικὰ καὶ τὰ ἄλλα ἔξοδα τῶν ἀρτοποιῶν, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπερβαίνουν ποτὲ τὰ τέσσαρα λεπτά, καὶ πράγματι θὰ ἔχετε διὰ τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ, ἄρτον ἀξίας 46 λεπτῶν, ἀντὶ τῶν 80, τὰ ὁποῖα πληρώνουσι σήμερον.

§69Π. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πῶς τὸ ὑπολογίζετε αὐτό;

§70Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Πόσον θὰ στοιχίσῃ τὸ ψωμὶ μὲ ἑνιαῖον ἄλευρον;

§71Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. 46 λεπτὰ εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ καὶ 50 λεπτὰ εἰς τὰς ἐπαρχίας, διότι, διὰ τὰς ἐπαρχίας, προστίθενται τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς καὶ οἱ διάφοροι φόροι τοὺς ὁποίους πληρώνει.

§72ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κἄποιο λάθος θὰ ἔχει γίνει.

§73Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Αὐτὰς τὰς πληροφορίας ἔχω λάβει ἀπὸ εἰδικοὺς ἀνθρώπους. Ἐγὼ μίαν μόνον εἰδικότητα ἔχω: Νὰ τρώγω τὸ ψωμί. Λοιπόν, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐν πρώτοις, νὰ καταστήσῃ πλέον εὐγενεῖς, πλέον προσιτοὺς τοὺς ἀντιπροσώπους του ἐν τῇ ἐπιτροπῇ τῶν προμηθειῶν, καί, κατὰ δεύτερον λόγον, νὰ προσθέσῃ εἰς αὐτὴν τοὐλάχιστον τρεῖς πρακτικοὺς ἀνθρώπους, διὰ νὰ κανονίσωσι καλλίτερον καὶ πρακτικώτερον καὶ τὸ ζήτημα τῶν ναυλώσεων, καὶ τὸ ζήτημα τῶν προμηθειῶν, καὶ τὸ ζήτημα τῆς διανομῆς. Ὅπως λειτουργεῖ σήμερον ἡ ἐπιτροπή, ἐδημιούργησε μίαν κατάστασιν, ἡ ὁποία δὲν ἠξεύρω ποῦ θὰ καταλήξῃ. Σεῖς, βεβαίως, κ. Ὑπουργέ, παράπονα ἐκ τοῦ Νομοῦ σας καὶ τῆς περιφερείας, μὲ τὴν ὁποίαν συνδέεσθε, δὲν ἔχετε διότι δὲν ὑπάρχουν αἱ αἰτίαι.

§74Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι ἔχω, ἀλλ’ ἐγὼ δὲν τὰ λαμβάνω ὑπ’ ὄψει καὶ κατὰ τοῦτο ὑπάρχει διαφορὰ μεταξὺ ὑμῶν καὶ ἐμοῦ. Ἔχω περισσότερα παράπονα, ἀλλὰ τὰ ἐκτιμῶ κατὰ τὴν ἀξίαν των.

§75Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Διὰ τὸ ζήτημα αὐτό; Παράδοξον!

§76Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Διὰ πολλὰ ζητήματα.

§77Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Στεροῦνται αἱ Πάτραι ἀλεύρων;

§78Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐξακολουθήσατε καὶ θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§79Γ. ΠΩΠ. Θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι ἐπέτυχεν ὁ νέος ὁ νόμος καὶ ἡ ἐπιτροπή;

§80Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Εἶναι...

§81Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἀκόμη δὲν ἐφηρμόσθη.

§82Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Λοιπόν, ἐπαναλαμβάνω, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ν’ ἀναζητήσῃ, καὶ θὰ τοὺς εὕρῃ βεβαίως, δύο ἢ τρεῖς πρακτικοὺς ἀνθρώπους, ἵνα ἡ πεῖρα αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, ἡνωμένη μὲ τὴν σοφίαν τῶν ἄλλων μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, ἀγάγῃ τὰς μελέτας αὐτῶν εἰς ἕν συμπέρασμα λογικὸν καὶ πρακτικόν, ὥστε ὁ δυστυχισμένος κόσμος, ἀφοῦ λαμβάνεται πρόνοια καὶ προμηθεύεται τὸ Κράτος ἐν ἀφθονίᾳ τὰ τρόφιμα, καὶ ἰδίως τὸν σῖτον, ὁ δυστυχισμένος αὐτὸς κόσμος νὰ μὴ στερῆται τοῦ ψωμιοῦ του. Τοῦτο καὶ μόνον.

§83Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι τὸν παρέπεμψα ποτὲ εἰς τὴν ἐπιτροπήν, ἐπικαλοῦμαι πάντας ὑμᾶς, οἱ ὁποῖοι καθ’ ἑκάστην ἔρχεσθε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ μοὶ ὁμιλεῖτε περὶ τοιούτων ζητημάτων, νὰ βεβαιώσητε, ἐὰν εἶναι ἀληθές, καὶ ἂν παρέπεμψα κανένα εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Ἤκουσα πάντοτε τὰς παραστάσεις καὶ ἐκράτησα σημείωμα, καὶ ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦσι τὴν ἐπιτροπήν, ἐζήτησα τὴν διόρθωσιν. Ὅταν τοιουτοτρόπως συμπεριφέρομαι ἐγώ, δὲν εἶχε δικαίωμα ὁ κ. Βουλευτὴς νὰ εἴπῃ, ὅτι παρεπέμφθη εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Δὲν εἶχεν ἐπίσης τὸ δικαίωμα νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὑπέστη ἡ Κεφαλληνία τόσα ἀπὸ τὴν ἐπιτροπήν, διότι ἂν ὁ κ. Βουλευτὴς εὗρε σκόπιμον νὰ ἀπαριθμήσῃ τὰ ὅσα ὑπέστη ἡ Κεφαλληνία ἀπὸ τὴν ἐπιτροπήν, θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ ἀπαριθμήσω καὶ ἐγώ, τὶ ὑπέστη ἡ ἐπιτροπὴ ἀπὸ τὰς ἀξιώσεις τῶν κατοίκων τῆς Κεφαλληνίας. Καὶ ἂν ὁ κ. Συνάδελφος ἐνόμισεν, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἀναφέρῃ τὸν μῦθον, δὲν ἠξεύρω τίνος Πανουργιᾶ, θὰ ἀναφέρω καὶ ἐγὼ τὸν μῦθον τοῦ φούρνου, τοῦ Ναστραδὶν Χότζα, τὸν ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἐφαρμόσῃ ἡ ἐπιτροπή, διὰ νὰ εὐχαριστήσῃ τοὺς κυρίους ἐκ Κεφαλληνίας. Διότι τὶ συνέβη, Κύριοι; Δὲν εἶχεν ἄλευρα ἡ Κεφαλληνία, ἔπρεπε νὰ ἐφοδιασθῇ ἡ Κεφαλληνία μὲ ἄλευρα. Τὸ φυσικώτερον τῶν πραγμάτων ἦτο νὰ σταλῇ σῖτος. Εἰς τὴν Κεφαλληνίαν ὑπάρχει εἷς μῦλος ἑνὸς — δὲν ἐνθυμοῦμαι τὸ ὄνομά του — μοὶ ἐγένοντο παραστάσεις, ὅτι ὑπάρχει καὶ δεύτερος μῦλος εἰς τὴν Κεφαλληνίαν καὶ ἡ ἐπιτροπή, λαβοῦσα ὑπ’ ὄψει τὰς παραστάσεις, ἀπεφάσισε νὰ δώσῃ σῖτον καὶ εἰς τοὺς δύο μύλους, ἵνα ἀλέθωσιν ἄλευρα καὶ ἐφοδιάζωσι τὴν Κεφαλληνίαν. Ἡ παραγωγὴ εἰς ἄλευρα τῶν δύο μύλων εἶναι ἐπαρκὴς διὰ νὰ διαθρέψῃ τὴν Κεφαλληνίαν. Μόλις ἐγνώσθη τοῦτο, ὅτι θὰ ἐδίδετο ἐπαρκὴς σῖτος εἰς τοὺς δύο μύλους αὐτούς, ἵνα παράγουν ἄλευρα, ἐξεγέρσεις ἔλαβον χώραν εἰς πλεῖστα μέρη τῆς Κεφαλληνίας· ἐξέγερσις εἰς τὴν Σάμην, διότι ἤθελον νὰ πάρουν ἄλευρα ἀπὸ τὰς Πάτρας, ἐξέγερσις ἀπὸ τὸ Ἀργοστόλι, διότι ἤθελον νὰ πάρουν ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, ἐξέγερσις ἀπὸ τὸ Ληξοῦρι, διότι δὲν ἤθελον νὰ πάρουν ἄλευρον ἀπὸ τὸν μῦλον.

§84Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Ἡ ἐξέγερσις ἐπῆλθεν ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν.

§85Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ὄχι.

§86Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Διότι οἱ μῦλοι αὐτοὶ δὲν ἔχουσι τὰ κατάλληλα μέσα, διὰ νὰ ἐξαγάγουν ἄλευρα καλά.

§87Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἀκούσατε καὶ αὐτό, ἐξέγερσις, διότι δὲν ἤθελε τὸ Ληξοῦρι, ἐξέγερσις, διότι δὲν ἤθελεν ἡ Σάμη ἀπὸ τοὺς μύλους αὐτούς. Ἀλλὰ ὁ κ. Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι δὲν ἐδίδετο σιτάρι καὶ διετάχθη νὰ στέλλωσιν ἄλευρα ἀπὸ τὰς Πάτρας εἰς τοὺς μύλους. Ἀλλ’ ἀφοῦ ἐξηγέρθη τὸ Ληξοῦρι, ἀφοῦ ἐξηγέρθη ἡ Σάμη, ἀφοῦ ἐξηγέρθη, Κύριοι, καὶ αὐτὸ τὸ Ἀργοστόλι, διότι οἱ κάτοικοι τοῦ Ἀργοστολίου, δι’ ὃν λόγον εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος, δὲν ἤθελον νὰ φάγουν ἀπὸ τὸ ἀλεῦρι, τὸ ὁποῖον παρῆγον οἱ μῦλοι τῆς Κεφαλληνίας, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοὶ εἴπητε. Ἔτσι ἡ ἐπιτροπὴ εὑρέθη πρὸ τοιούτων ζητημάτων, τόσον περιπεπλεγμένων, ὅταν ἔκαμε τὴν πρώτην ἀπόφασιν νὰ στείλῃ σιτάρι εἰς τὴν Κεφαλληνίαν νὰ ἀλεσθῇ ἀπὸ τοὺς μύλους τῆς Κεφαλληνίας, νὰ τὸ φάγουν οἱ κάτοικοι τῆς Κεφαλληνίας, ὅταν τῆς παρεστάθη, ὅτι ὡρισμένα μέρη τῆς Κεφαλληνίας δὲν ἠμποροῦν νὰ πάρουν ἀπὸ τοὺς μύλους αὐτοὺς, ἡ ἐπιτροπὴ ἐνέδωκε καὶ διέταξε νὰ σταλῶσιν ἄλευρα ἀπὸ τὰς Πάτρας, καὶ διέταξε νὰ σταλῶσιν ἄλευρα ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, διὰ νὰ ἐφοδιασθῶσι τὰ μέρη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν ἤθελον νὰ φάγουν ἀπὸ τὰ ἄλευρα ἐκεῖνα τῶν μύλων τῆς Κεφαλληνίας. Ἐὰν παρενέπεσε μιᾶς ἢ δύο ἡμερῶν διάστημα διὰ τὸν ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς κανονισμὸν τῶν ἀξιώσεων τούτων τῆς Κεφαλληνίας, ἐδικαιοῦτο διὰ τοῦτο ὁ κ. Συνάδελφος νὰ εἴπῃ ὅσα εἶπε περὶ τῆς ἐπιτροπῆς; Δὲν ἤρκουν δὲ ταῦτα. Ὑπῆρχε καὶ ἄλλη ἀξίωσις, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Συνάδελφος ἀνέφερεν. Ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἶχε τὸν μῦλον, ἤθελε νὰ τοῦ δώσωμεν τὰ ἄλευρα ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, διότι ὁ κόσμος ἤθελε νὰ φάγῃ καὶ μακαρόνια! (Χειροκροτήματα).

§88Μ. ΚΑΒΑΛΛΙΕΡΑΤΟΣ. Διὰ τὸν μῦλον ἐκεῖνον ἐζήτησαν σιμιγδάλι.

§89Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἴπατε ἄλευρα.

§90Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Ὁ αὐτὸς μῦλος ἐζήτησεν ἄλευρα. Εἴχατε δίκαιον.

§91Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Λοιπόν, ἤθελε νὰ κάμῃ καὶ μακαρόνια. Μεθ’ ὅλας αὐτὰς τὰς ἑκάστοτε ἀξιώσεις, αἱ ὁποῖαι ὅλαι ἱκανοποιήθησαν, δὲν συνέβη ποτὲ νὰ μείνῃ μίαν ἡμέραν ἡ Κεφαλληνία χωρὶς ψωμί. Καὶ παρακαλῶ τοὺς ἄλλους κ. Βουλευτὰς Κεφαλληνίας, νὰ εἴπωσιν, ἐὰν ἔμεινε μίαν ἡμέραν ἡ Κεφαλληνία χωρὶς ψωμί. Κατώρθωσεν ἡ ἐπιτροπὴ νὰ προσαρμοσθῇ εἰς τόσας ἀξιώσεις, χωρὶς σχεδὸν νὰ φέρῃ ἀναστάτωσιν εἰς τὰ πράγματα. Καὶ ὅμως, ὁ κ. Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι δὲν ἐλήφθη τίποτε ὑπ’ ὄψιν, ἐνῷ ἐλήφθησαν ὅλα ὑπ’ ὄψει καὶ ἱκανοποιήθη καὶ ἡ Κεφαλληνία. Ἀλλ’ ἔμεινε καὶ ἓν τελευταῖον σημεῖον. Ἡ ἐπιτροπὴ στέλλει εἰς τὴν Κεφαλληνίαν ἄλευρον. Πῶς τὸ στέλλει, Κύριοι; Ἡ ἐπιτροπὴ τῶν Πατρῶν, ἡ ἐπιτροπὴ Πειραιῶς (ἐὰν πρόκειται νὰ πάρουν ἀπὸ τὰς Πάτρας ἢ ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ) κανονίζει ἓν ποσὸν ἀλεύρων· χίλιοι σάκκοι, παραδείγματος χάριν, νὰ σταλοῦν εἰς τὴν Κεφαλληνίαν ἀπὸ ἕνα μῦλον. Δὲν λέγει εἰς ποῖον θὰ τὸ δώσῃ. Ἀλλοίμονον εἰς τὴν δυστυχισμένην ἐπιτροπὴν, ἐὰν ἀνελάμβανε νὰ κανονίσῃ καὶ ποῖος θὰ πάρῃ τὸ ἀλεῦρι, διότι τίποτε ὀλιγώτερον δὲν θὰ ἔλεγον διὰ τὴν ἐπιτροπὴν, ἢ ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ τὸ πωλεῖ εἰς τὸν Α καὶ Β ἔμπορον. Ἡ ἐπιτροπὴ περιορίζεται νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀπὸ τὸν μῦλον τοῦ δεῖνα θὰ πάρῃ τόσον ἄλευρον ἡ Κεφαλληνία. Ποῖος θὰ τὸ πάρῃ; Ἐγεννήθησαν ζητήματα. Ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἀνεμίχθη ποτὲ νὰ ὁρίσῃ ποῖος θὰ τὸ πάρῃ. Ἐπειδὴ ὅμως συνέβη ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Συνάδελφος, συνέβη, δηλαδή, νὰ τὸ πάρουν εἰς ἢ δύο ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι ἦσαν πελάται τοῦ μύλου τοῦ Μπαλδᾶ, ἡ ἐπιτροπὴ ἀνέλαβε νὰ συνεννοηθῇ μετ’ ἐμοῦ νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα νὰ προκληθῇ ἡ δήλωσις ποῖοι ἦσαν ἔμποροι ἀλεύρων εἰς τὰς πόλεις αὐτάς, — ὄχι σήμερον, διότι σήμερον εἶναι ὅλοι, ἀλλὰ ποῖοι ἦσαν ἔμποροι μέχρι τῆς κηρύξεως τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ πολέμου — καὶ αὐτὴν τὴν σημείωσιν νὰ τὴν δίδῃ εἰς τοὺς μύλους καὶ τοὺς ἀλευροβιομηχάνους καὶ νὰ τοὺς λέγῃ: «Κύριε, θὰ δώσῃς εἰς τὸ Ἀργοστόλιον χίλια σακκιά· δὲν δύνασαι νὰ τὰ δώσῃς εἰς ἄλλους, παρὰ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι περιλαμβάνονται ἐδῶ, καὶ θὰ τὰ δώσῃς κατὰ τὴν ἑξῆς ἀναλογίαν: ἂν εἶναι δέκα, δὲν δύνασαι νὰ δώσῃς περισσότερον ἀπὸ τὸ 1) 6 ἢ 1) 7, διότι δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ μοιράσῃ ἐντελῶς ἐξ ἴσου, εἰς καθ’ ἕνα. Καὶ αὐτὸ τὸ σύστημα τὸ ἔθεσεν εἰς ἐφαρμογὴν ἡ ἐπιτροπὴ καὶ διέταξε νὰ γίνῃ αὐτὸ καὶ θὰ τὸ ἐφαρμόσῃ. Τί ἄλλο ἐπιθυμεῖ ὁ πρακτικὸς Συνάδελφος, ἀφοῦ κατώρθωσεν ἡ ἐπιτροπὴ ν’ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς πολυειδεῖς αὐτὰς ἀξιώσεις τοῦ κ. Συναδέλφου καὶ τῶν συμπολιτῶν του; Θὰ παρακαλέσω καὶ τὸν ἀξιότιμον κ. Βουλευτὴν Κεφαλληνίας, καὶ πάντας τοὺς ἀξιοτίμους κ. Βουλευτάς, νὰ ἀναγνωρίσωσι τὴν δυσχέρειαν τῆς καταστάσεως. Κύριοι, ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα μᾶς ὑπηρετοῦν εἰς μίαν ἐργασίαν, πρὸ παντός, ὀφείλομεν νὰ τὰ ἀφήσωμεν ἔχοντα τὸ ψυχικὸν σθένος νὰ ἐργασθῶσιν, ἐστέ δὲ βέβαιοι, ὅτι λοιδορίαι καὶ χλευασμοὶ πρὸς αὐτούς, ἀπόπειραι διασείσεως καὶ ἀπόπειραι ἐξευτελισμοῦ διὰ τὰ πρόσωπα ταῦτα, εἶναι, ὄχι μόνον ἄδικοι, ἀλλ’ ἔχουσι καὶ ἓν ἀποτέλεσμα, πλήττουσιν αὐτοὺς καὶ ἐπάγονται μείωσιν τοῦ ψυχικοῦ σθένους αὐτῶν, μείωσιν τῆς διαθέσεως αὐτῶν νὰ ἐργασθῶσιν. Ἔχομεν ἀνάγκην τῆς ἐργασίας αὐτῶν, Κύριοι. Ἂς τονώσωμεν αὐτούς, ἂς μὴ πράττωμεν ὅ,τι ἀπαιτεῖται διὰ νὰ τοὺς ἀνακόψῃ, ἂς μὴ δίδωμεν σημασίαν εἰς ἀσημάντους λεπτομερείας. Οὐδεὶς εἶναι ἀλάθητος, ἀλλὰ καὶ οὐδεὶς εἶναι τέλειος, κατὰ τὸν τρόπον τῆς ἐνεργείας. Τοῦτο πρέπει νὰ τὸ ἀναγνωρίσωμεν, ἰδίως δι’ ἐκείνους, εἰς τοὺς ὁποίους ἔλαχεν ἡ μοῖρα νὰ ἐπιληφθῶσιν ἔργου τοσοῦτον δυσχεροῦς, οἷον εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐκτελεῖ σήμερον ἡ ἐπιτροπή. Κύριοι, θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. κ. Βουλευτάς, καὶ θὰ τοὺς παρακαλέσω μὲ τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι, τοῦτο πράττων, ἐκφράζω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἰς τὰ βαθύτατα τῆς ψυχῆς μου αἰσθάνομαι, νὰ μὴ ὦσιν ἀπηνεῖς εἰς τὰς μικρὰς ἀτελείας, τὰς ὁποίας παρατηροῦσιν ἐν ταῖς ἐνεργείαις τῶν διαφόρων ὑπαλλήλων. Τὴν ἐνέργειαν τὴν ἐμήν, ἂς τὴν ἐπικρίνουν ὅσον θέλουσιν. Ἂν βλέπουν ἀτελείας, ἂς τὰς ἀναφέρωσιν εἰς ἐμέ, ὁ ὁποῖος παρακολουθῶ τὰς ἐργασίας των μετ’ ἐνδιαφέροντος, οὐχὶ διὰ νὰ ἐλέγξω καὶ τιμωρήσω, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐνισχύσω ἢ τονώσω διὰ τῆς συνεργασίας μου τὰς ἐργασίας αὐτῶν, σᾶς διαβεβαιῶ δέ, ὅτι δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀστοχωτέρα πολιτική, κατὰ τὰς περιστάσεις τὰς ὁποίας διανύομεν, παρὰ ἡ πολιτικὴ τοῦ χλευασμοῦ καὶ τῆς λοιδωρίας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐκλήθησαν νὰ ἐκπληρώσωσιν ὡρισμένην ὑπηρεσίαν.

§92Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ δεχθῆτε νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις.

§93Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Περὶ τίνος νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις; Ὑμεῖς ἔχετε ἓν καὶ μόνον πρᾶγμα, διὰ τὸ ὁποῖον ἀπησχολήθητε πρὸ ἡμερῶν: ἀπὸ ποῦ θὰ δοθῇ εἰς ἓν ὡρισμένον χωρίον. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῆς μιᾶς ποιότητος, περὶ τοῦ ὁποίου πρὸ ὀλίγου ἔκαμε λόγον ὁ ἀξιότιμος Συνάδελφος, ὀφείλω νὰ καταστήσω γνωστὸν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν εἶναί τι νέον. Ἡ ἐπιτροπή, πρὸς τὴν ὁποίαν δὲν γνωρίζω διατὶ οὕτω συμπεριεφέρθη ὁ κ. Συνάδελφος, δὲν ἠρκέσθη νὰ λάβῃ γνώμας εἰδικῶν καὶ νὰ τὰς υἱοθετήσῃ καὶ νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην αὐτῶν, ὡς ἔπραξεν ὁ κ. Συνάδελφος, ἀλλ’ ἐπεχείρησεν ἡ ἰδία ἐρεύνας. Ἐν τῇ ἐπιτροπῇ εὕρηται διακεκριμένος χημικός, ὁ κ. Ζαλοκώστας, τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις ἀπὸ μακροτάτων ἐτῶν καταγίνεται εἰς τὰ θέματα αὐτά.

§94Δ. ΜΑΛΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καταγίνεται εἰς θεωρίας.

§95Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ εἴπῃ, ὅτι καταγίνεται εἰς θεωρίας. Δὲν γνωρίζω, ἂν γνωρίζῃ τὸν κ. Ζαλοκώσταν, εἰς τὸ ἔργον τὸ ὁποῖον πράττει, ἂν ὅμως γνωρίζῃ αὐτὸν καὶ τὸ ἔργον του καὶ νομίζει ὁ κ. Βουλευτὴς ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ θεωρίαν, δὲν δύναμαι, παρὰ νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Βουλευτήν, ὅτι ἐπεκτείνει τὰ ὅρια τῆς ἐννοίας τῆς λέξεως «θεωρία» ἐκεῖ ὅπου οὐδεὶς ἐφαντάσθη νὰ τὰ ἐπεκτείνῃ, ὅτι ἔχει ἰδίαν ἀντίληψιν περὶ τῆς θεωρίας. Ὁ κ. Ζαλοκώστας, λοιπόν, ἐνήργησε μετὰ τῶν ἄλλων μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, ἐκτὸς διαφόρων ἀναλύσεων, καὶ δι’ ἐπισκέψεως εἰς τοὺς ἀνεμομύλους αἰφνιδίας, τὴν ὁποίαν ἐπεχείρησεν αὐτὸς μετὰ τοῦ Προέδρου τῆς Ἐπιτροπῆς κ. Χαραλάμπους, καὶ ἄλλου τινὸς μέλους τῆς ἐπιτροπῆς, ἔλαβε δὲ ἄλευρα ἐκ τῶν λεγομένων πρώτης ποιότητος, ἐκ τῶν λεγομένων δευτέρας ποιότητος καὶ ἐκ τῶν λεγομένων τρίτης ποιότητος καὶ ἀνέμιξεν αὐτὰ ἐν τῇ ἀναλογίᾳ ἐκείνῃ, ἐν τῇ ὁποίᾳ θὰ προήρχοντο ἐκ τοῦ σίτου, ἂν δὲν ἐγίνετο χωρισμός. Καὶ προέβη καὶ περαιτέρω, ὄχι μόνον ἠθέλησε νὰ ἴδῃ ὁποία τις θὰ εἶναι ἡ τιμή, ἀλλὰ καὶ ὁποία ἡ ποιότης τοῦ παραγομένου ἄρτου καὶ ἐζύμωσε τὸν ἄρτον αὐτὸν ὁ κ. Χαραλάμπους ἐν τῇ ἰδίᾳ αὐτοῦ οἰκίᾳ, διότι ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐζυμώθη ἐξ αὐτοῦ τοῦ ἀλεύρου, ἐζύμωσεν ἐκ τῆς αʹ ποιότητος, ἐζύμωσεν ἐπίσης ἐκ τῆς αʹ ἀναμεμιγμένον μετὰ βʹ καὶ ἐζύμωσε καὶ ἀναμεμιγμένον μετὰ βʹ καὶ γʹ ποιότητος, δηλαδή, ἄρτον, ἀποτελούμενον ἐξ ἀλεύρων ὅλων τῶν ποιοτήτων. Ἐζύμωσεν ἀκόμη καὶ ἄλευρα, παρασκευασθέντα ἀπὸ ἄλευρα ἔχοντα καὶ 5% πίτυρα, τὰ λεγόμενα ψιλά, καὶ ὅλας τὰς ποιότητας τοῦ ἄρτου τὰς ἐδοκίμασαν καὶ τὰς παρέβαλαν τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, τὰς ἐπέδειξαν καὶ εἰς ἐμὲ καὶ προέκυψεν, ὅτι ἡ διαφορὰ τῆς ποιότητος τοῦ ἄρτου τοῦ παρεσκευασμένου ἐκ μιᾶς ποιότητος ἀλεύρων καὶ τοῦ ἄρτου τοῦ παρεσκευασμένου ἐκ τῆς ἀναμίξεως τῶν τριῶν ποιοτήτων, ἐν τῇ ἀναλογίᾳ τὴν ὁποίαν ἀποδίδει αὐτὸς ὁ σῖτος, εἶναι ὁμολογουμένως ἀσήμαντος καὶ ἡ ἐπιτροπὴ θὰ καταλήξῃ προσεχῶς, πιθανώτατα, εἰς τὸ συμπέρασμα, ἀφοῦ προηγουμένως καταρτίσῃ τὴν ἔκθεσιν ὁ κ. Ζαλοκώστας, νὰ παρασκευάζηται μία καὶ μόνη ποιότης ἀλεύρων καὶ ὄχι τρεῖς.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ληξάσης τῆς κεκανονισμένης ὥρας διὰ τὰς ἀναφοράς, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν Ἐρωτήσεων

§97Ε. ΠΑΠΑΔΕΡΟΣ. Εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν ὑποβάλλω τὴν ἑξῆς θερμὴν παράκλησιν, καὶ ἐλπίζω, ὅτι θὰ εὐαρεστηθῇ νὰ λάβῃ αὐτὴν ὑπ’ ὄψει. Πρόκειται περὶ τῶν ἐφέδρων χωροφυλάκων Κρήτης, οἱ πλεῖστοι τῶν ὁποίων κατεδικάσθησαν εἰς διαφόρους ποινάς, τὰς ὁποίας εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ ἀποτίσωσιν ἀμέσως ἅμα λήξῃ ἡ θητεία των. Αἱ ποιναὶ αὗται ἐπεβλήθησαν εἰς αὐτοὺς διὰ τὸ ἑξῆς παράπτωμα: Ὅσοι μὲν ἐξ αὐτῶν ἐβράδυναν νὰ προσέλθωσιν εἰς τὰς τάξεις των ἐπὶ μίαν ἡμέραν, κατεδικάσθησαν εἰς ἑνὸς μηνὸς φυλάκισιν, ὅσοι ἐπὶ δύο ἡμέρας, εἰς δύο μηνῶν φυλάκισιν καὶ ὅσοι ἐπὶ τρεῖς, εἰς τριῶν μηνῶν φυλάκισιν. Ἡ ἐπιβληθεῖσα εἰς αὐτοὺς ποινή, βεβαίως, δὲν εἶναι παράνομος, δύναμαι ὅμως νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι δικαία· καὶ δὲν εἶναι δικαία, διότι ἡ ἀφορμή, διὰ τὴν ὁποίαν οἱ χωροφύλακες δὲν προσῆλθον ἐγκαίρως ἐνώπιον τῶν ἀρχῶν, εἶναι ἡ ἑξῆς: Ὡς γνωρίζετε, τὰ μέσα τῆς συγκοινωνίας ἐν Κρήτῃ δὲν εἶναι εὔκολα, διότι οὔτε σιδηροδρόμους ἔχομεν ἐκεῖ, οὔτε ἁμαξητὰς ὁδούς, γνωρίζετε δὲ ἴσως καὶ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον προσκαλοῦνται οἱ χωροφύλακες ὅπως προσέλθωσιν εἰς τὴν Χωροφυλακήν, ἡ πρόσκλησις γίνεται εἰς τὰς κατοικίας των. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ δὲν κατοικοῦσι ποτὲ εἰς τὰς κατοικίας των, ἀλλ’ εἰς λίαν ἀπομεμακρυσμένα μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα ἐργάζονται. Ἕως ὅτου, λοιπόν, εἰδοποιηθῶσιν ἀπὸ τοὺς οἰκείους των, οἱ ὁποῖοι προηγουμένως εἰδοποιοῦνται ἀπὸ τὰς ἀρχάς, καὶ λάβωσι τὸν καιρὸν ἀπὸ τὰ ἀπομεμακρυσμένα μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα ἐργάζονται, ἵνα προσέλθωσι, βραδύνουσι κατά τι. Ἐν τούτοις οὗτοι, γνωρίζοντες ἐκ διαδόσεων, ὅτι θὰ κληθῶσιν, ἦσαν ἕτοιμοι καὶ εἰς τὴν πρώτην πρόσκλησιν προσῆλθον ἅπαντες. Ἀλλ’ αἱ ἁρμόδιαι στρατολογικαὶ ἀρχαὶ ἐν Κρήτῃ εἶπον εἰς αὐτούς, ὅτι κατὰ λάθος τοὺς προσεκάλεσαν τότε, καὶ τοὺς ἀπέπεμψαν. Αὐτοὶ ἔφυγον καὶ ἐπανέκαμψαν εἰς τὰς κατοικίας των. Αὐτὸ ἐγένετο εἰς τὰς 10 Σεπτεμβρίου 1915, ἂν δὲν πλανῶμαι. Κατόπιν καλοῦνται καὶ ἐκ δευτέρου καὶ προσέρχονται καὶ πάλιν ἅπαντες. Ἀλλὰ καὶ τότε τοῖς ἐδόθη παρὰ τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν ἡ ἀπάντησις, ὅτι κατὰ λάθος ἐκλήθησαν ὅλοι καὶ ὅτι ἐζητοῦντο μόνον οἱ γεννηθέντες ἀπὸ τὸ 1886 καὶ ἄνω, οὕτω δὲ οἱ λοιποὶ ἠναγκάσθησαν νὰ ἀναχωρήσωσι καὶ πάλιν καὶ νὰ ἐπανακάμψωσιν εἰς τὰς ἑστίας των. Κατόπιν, ἐγένετο καὶ τρίτη πρόσκλησις. Ἀλλὰ τότε οἱ οἰκεῖοι των, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον τὰς προσκλήσεις, ἀπαυδήσαντες ἐκ τῶν ἀλλεπαλλήλων ματαιώσεων, δὲν ἔσπευσαν νὰ εἰδοποιήσωσιν αὐτοὺς νὰ προσέλθωσι καὶ ἐβράδυναν κατά τι. Καὶ τοῦτο εἶναι ἡ ἀφορμή, διὰ τὴν ὁποίαν ἐβράδυναν μίαν καὶ δύο καὶ τρεῖς ἡμέρας. Σημειώσατε, ὅτι, πρὶν προβῶ εἰς τὴν παράκλησιν αὐτήν, ἀπετάθην πρὸς τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Χωροφυλακῆς, διὰ τοῦ Συναδέλφου μου κ. Ἡσυχάκη, ἀλλὰ μοὶ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις, ὅτι, διὰ νὰ ἀπαλλαγῶσιν οὗτοι τῶν ὡς εἴρηται ποινῶν, εἶναι ἀνάγκη νὰ προμηθευθῶσιν οἱ χωροφύλακες πιστοποιητικά, τὰ ὁποῖα νὰ ὑποβάλωσιν εἰς τὰς ἐν Κρήτῃ ἀρχάς, αἱ ὁποῖαι ἀρχαὶ νὰ τὰ ὑποβάλωσιν εἰς τὸ ἁρμόδιον ἐν Ἀθήναις Ὑπουργεῖον, ὅπερ τότε θὰ δυνηθῇ νὰ τοὺς ἀπαλλάξῃ. Αὐτὸ μοὶ ὑπενθύμισεν ὅ,τι ἐγένετο ἐπὶ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, ὅτε εἷς ἐκ τῶν συμπολιτῶν μου ὑπαλλήλων τοῦ Τελωνείου Χανίων, ὁ Βασίλειος Ἀγγελίδης, εἶχεν ἀσθενήσει καὶ ἐζήτησεν ἄδειαν, διὰ νὰ ἔλθῃ νὰ θεραπευθῇ εἰς τὸ κέντρον. Ἡ ἄδεια ἐβράδυνε νὰ ἔλθῃ καὶ αὐτὸς ἐχειροτέρευσε καὶ ἀπέθανε καὶ μόνον μετὰ παρέλευσιν 12 ἡμερῶν ἀπὸ τοῦ θανάτου του ἐδόθη ἡ ἄδεια νὰ ἔλθῃ. Τὸ ἴδιον, λοιπόν, θὰ συμβῇ καὶ εἰς τοὺς χωροφύλακας, ἐὰν ἀναγκασθῶμεν νὰ καταφύγωμεν εἰς τὰ μέσα, ἅτινα μοὶ ὑπέδειξεν ὁ κ. Ἀρχηγός: θὰ τοὺς δοθῇ ἡ χάρις, ὅταν ἐκεῖνοι θὰ ἔχωσιν ἀποτίσει τὴν ποινήν των. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς καὶ τὰ λοιπὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως, ὧν ἡ πατρικὴ μέριμνα εἶναι γνωστή, ἵνα ἐξεύρωσι τὸν τρόπον τῆς ἀπαλλαγῆς αὐτῶν τῶν δυστυχῶν χωροφυλάκων, οἱ ὁποῖοι, σημειωτέον, εἶνε οἰκογενειάρχαι, καὶ ἑπομένως ἡ ἐκ τῶν ὡς εἴρηται ποινῶν ἀπαλλαγή των θὰ εἶναι ἔργον δικαιοσύνης καὶ φιλανθρωπίας.

§98Λ. ΛΥΩΝΑΚΗΣ. Δὲν ἔχω νὰ προσθέσω ἄλλο τι, μεθ’ ὅσα ἀνέπτυξεν ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας, εἰ μὴ μόνον, νὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅτι ἡ βραδύτης τῆς προσελεύσεως τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν εἶναι δεδικαιολογημένη, διότι, ὡς εἶναι γνωστόν, ἄλλοι μὲν ἐξ αὐτῶν ἦσαν ποιμένες καὶ τὰ ποίμνια αὐτῶν δὲν εὑρίσκοντο πλησίον τῶν κατοικιῶν των, ἄλλοι δὲ βόσκουσι τὰ ποίμνιά των εἰς ἀπομεμακρυσμένα μέρη, ἀπέχοντα τοσοῦτον τῆς κατοικίας των, ὥστε νὰ διέρχωνται μίαν καὶ δύο ἐπαρχίας, διὰ νὰ φθάσουν εἰς τὸ μέρος τῆς βοσκῆς, ἄλλοι δέ, ὄντες γεωργοί, εὑρίσκοντο εἰς τὰς ἀγροτικάς των περιουσίας, αἵτινες ἀπέχουσι τῆς κατοικίας των μιᾶς καὶ δύο ἡμερῶν πορείαν. Ἑπομένως, δὲν ἦτο εὔκολον εἰς τοὺς γονεῖς καὶ τοὺς οἰκείους των νὰ τοὺς εἰδοποιήσωσιν ἐγκαίρως, ἄλλως τε δὲ πρέπει νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν—καὶ δύναται τοῦτο νὰ βεβαιωθῇ ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας στρατολογικὰς ἀρχὰς Κρήτης—ὅτι προσεκλήθησαν δὶς, ὅτι ἔσπευσαν καὶ προσῆλθον ἐγκαίρως καὶ ὅτι εἶχον προσκληθῆ κακῶς καὶ ἐπανῆλθον εἰς τὰς οἰκίας των. Βεβαίως, καὶ αὐτὸ τὸ ζήτημα εἶναι ὑπὲρ αὐτῶν, διότι δὲν ἀποκρύπτω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐγεννήθη καὶ εἰς αὐτούς, κατὰ τὴν τρίτην καὶ πραγματικὴν πρόσκλησιν, κἄποια ἀμέλεια, διότι ἐφρόνουν, ὅτι καὶ πάλιν κακῶς καλοῦνται. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὸ νὰ φέρωσι πιστοποιητικὰ, ὡς ὑπέδειξεν εἰς ἡμᾶς, πρὸς ἀπαλλαγήν των ἐκ τῶν ποινῶν, διότι δέον νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅτι οἱ χωροφύλακες εὑρίσκονται διεσκορπισμένοι εἰς ὅλον τὸ Κράτος καὶ ἑπομένως, δὲν εἶναι δυνατὸν εἷς, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς Ἰωάννινα, εἰς Ἀστακόν, ἢ εἰς Ζαβέρδαν, νὰ δύναται νὰ ἔχῃ πιστοποιητικόν, ἀλλὰ διὰ νομοθετικῆς πράξεως νὰ ἀπαλλάξῃ αὐτοὺς τῆς ἐπιβληθείσης εἰς ἕκαστον ποινῆς, ἂν δὲν δύναται νὰ ἀπαλλάξῃ αὐτοὺς διὰ διαταγῆς του, ὡς ἐξ ἀνωτέρας βίας ἐμποδισθέντας νὰ προσέλθωσιν ἐμπροθέσμως.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τρουλλινός.

§100Ν. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Τὴν αὐτὴν σύστασιν κάμνω καὶ ἐγὼ καὶ ὅλοι οἱ ἐκ Κρήτης συνάδελφοι.

§101ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γκιουλέκας, Παπαργυρούδης καὶ Παπακωνσταντίνου ἐρωτῶσι τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν διατὶ ὁ κ. Νομάρχης Κοζάνης κρατεῖ ἐπὶ 10ήμερον τοὺς κατοίκους, πρὸς λῆψιν διαβατηρίων, ἀναγκάζων πτωχοὺς ἀνθρώπους νὰ ὑποβάλλωνται εἰς μάταια ἔξοδα καὶ παρακαλοῦν, ἵνα ἐνεργήσῃ, ὥστε νὰ ἐπιτραπῇ καὶ εἰς τὸν Ὑποδιοικητὴν Γρεβενῶν καὶ τὸν Ἀστυνόμον Λαψίστης νὰ ἐκδίδωσι διαβατήρια, διότι, ὡς ἐκ τῶν μεγάλων ἀποστάσεων καὶ τῆς κατεστραμμένης συγκοινωνίας, καταπονοῦνται οἱ κάτοικοι τὰ μάλιστα, ὑποχρεούμενοι νὰ μεταβῶσιν εἰς Κοζάνην ἐκ τῶν μεμακρυσμένων ἐπαρχιῶν τοῦ Νομοῦ καὶ ὑποβάλλονται εἰς δαπάνας μεγαλειτέρας τῶν οἰκονομικῶν των δυνάμεων.

§103Ν. ΓΚΙΟΥΛΕΚΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀναφορὰν ταύτην καὶ δοθῇ ἄδεια εἰς τε τὸν κ. Διοικητὴν Γρεβενῶν καὶ ἀστυνόμον Λιαψίστης νὰ ἐκδίδωσι διαβατήρια, διότι, ὡς ἐκ τῶν μεγάλων ἀποστάσεων καὶ τῆς κατεστραμμένης συγκοινωνίας, καταπονοῦνται οἱ κάτοικοι, διότι εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Κοζάνην.

§104Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Ἔχετε δίκαιον, θὰ μελετήσω τὸ ζήτημα, ἵνα ἴδω, ἐὰν εἶναι δυνατὸν, νὰ γίνῃ συμφώνως μὲ τὸν νόμον.

§105Σ. ΠΑΠΑΡΓΥΡΟΥΔΗΣ. Παραιτοῦμαι, κατόπιν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν.

§106Κ. Μ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὴν σύστασιν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σακελλαριάδης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, ὅπως πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, προσάγων καὶ σημείωμα ἐμφαῖνον ὑπευθύνως, πόσαι καὶ ποῖαι μεταβολαὶ καὶ πότε ἐγένοντο εἰς τὰ Ἑλληνικὰ Σχολεῖα τῆς ἐπαρχίας Μεγαλοπόλεως, ἐν γένει ἤτοι Μεγαλοπόλεως, Ἴσαρι, Λεονταρίου, Δυρραχίου, ἀπὸ τῆς ἱδρύσεως τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου, καὶ δυνάμει τίνων λόγων καὶ ἐκθέσεων, ἃς παρακαλεῖ νὰ προσκομίσῃ, διὰ νὰ κριθῇ τὸ δεδικαιολογημένον τούτων. Ἔτι δὲ καὶ ποῖοι καὶ πόσαι ἐγένοντο τοιαῦται μεταβολαὶ κατὰ τὸ προηγηθὲν ἰσόχρονον διάστημα πρὸ τῆς συστάσεως τοῦ Συμβουλίου τούτου β) Ποία ἦτο ἡ ἐπείγουσα καὶ ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη τῆς μεταθέσεως τοῦ σχολάρχου Δυρραχίου πρό τινων ἡμερῶν εἰς Θουρίαν, ἐξ ἧς μεταθέσεως τὸ σχολεῖον Δυρραχίου ἔκλεισε τελείως, ὡς μὴ ὑπάρχοντος καὶ ἄλλου διδασκάλου ἐκεῖ γ) Διατί ὁ εἰς Δυρράχιον ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου τοποθετηθεὶς διδάσκαλος κ. Ἀναγνωσταρᾶς, δὲν μετέβη εἰς τὴν θέσιν του καὶ δ) Ποῖοι καὶ πόσοι διδάσκαλοι ὑπηρέτουν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Σχολεῖον Θουρίας, ὅταν ἐγένετο ἡ ἀνωτέρω μετάθεσις τοῦ σχολάρχου εἰς Δυρράχιον.

§108Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Ἐδόθη ἔγγραφος ἀπάντησις.

§109Σ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Τὸ γνωρίζω, ἀλλὰ ἤθελον νὰ μοὶ δώσητε τὴν πληροφορίαν, ἐὰν τὸ σχολεῖον Δυρραχίου λειτουργεῖ σήμερον. Πρὸ τεσσαράκοντα ἡμερῶν κατέθεσα τὸ ἐρώτημα καὶ ἐφρόνουν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας θὰ ἦτο εἰς θέσιν νὰ μὲ πληροφορήσῃ, ἐὰν τὸ σχολεῖον Δυρραχίου, τὸ ὁποῖον ἔκλεισε τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον, λειτουργεῖ σήμερον. Ἀτυχῶς, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας οὔτε καὶ σήμερον δέν εἶναι εἰς θέσιν νὰ μοῦ δώσῃ τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ἐζήτησα. Τὸ σχολεῖον Δυρραχίου, εἰς τὸ ὁποῖον φοιτῶσι περὶ τοὺς 70 μαθητάς, ἔκλεισε καὶ δὲν λειτουργεῖ, διότι ὁ μόνος ἐκεῖ ὑπηρετῶν Ἑλληνοδιδάσκαλος μετετέθη δι’ ἀποσπάσεως εἰς ἄλλο σχολεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπηρετοῦσι δύο ἕτεροι διδάσκαλοι. Ἐζητήσαμεν τὴν διόρθωσιν τοῦ ἀτόπου, προσέφυγα εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, τὸν ὁποῖον ἰδιαιτέρως παρεκάλεσα, κατέφυγα εἰς τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον, ἀλλ’ οὔτε τὸ Ἐκπαιδευτικὸν Συμβούλιον, οὔτε ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔλαβον πρόνοιαν καὶ τὸ σχολεῖον ἐξακολουθεῖ κεκλεισμένον.

§110Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Γνωρίζετε, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς δὲν ἔχει πρωτοβουλίαν εἰς τὴν περίστασιν αὐτήν.

§111Σ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δύναται ὅμως νὰ ἀσκήσῃ διοικητικὴν ἐπιβολὴν ἐπ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐντεταλμένοι διὰ τὴν διαχείρισιν τῶν ζητημάτων αὐτῶν, ὥστε οἱ κύριοι αὐτοὶ νὰ συναισθανθῶσι τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον παραβλέπουσιν. Αὐτὴν τὴν ἀποστολήν, μεταξύ των ἄλλων, ἔχει ὁ Ὑπουργός, νὰ ἐπιβλέπῃ τοὺς ὑπαλλήλους. Κατέθεσε σημειώματα ὁ κ. Ὑπουργός, ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύονται πολλὰ περίεργα πράγματα. Εἶναι τόσα πολλά, ὥστε ὀλίγα τινὰ ἐξ αὐτῶν θὰ σᾶς ἀναγνώσω, ἵνα μὴ κουράσω τὴν Βουλὴν καὶ ὅπως προκαλέσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Παρετήρησα, ὅτι ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Συμβουλίου ἔγιναν εἰς τὰ τέσσαρα Ἑλληνικὰ Σχολεῖα τῆς Μεγαλοπόλεως εἴκοσι μεταβολαί, ἐνῷ ἐν ἴσῳ χρονικῷ διαστήματι, πρὸ τῆς συστάσεως τοῦ Συμβουλίου, ἔγιναν δέκα τρεῖς. Ἑπομένως, ἐδιπλασιάσθησαν περίπου αἱ μεταβολαί, αἵτινες εἶναι ἀδικαιολόγητοι καὶ διὰ νὰ κριθῇ τὸ ἀδικαιολόγητον, ἐπικαλοῦμαι τὴν ἥν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου ἔκθεσιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῆς περιφερείας ἐκείνης, καθ’ ἥν, ὁ ἐπιθεωρητής, ἀφοῦ ἐν ἀρχῇ τῆς ἐκθέσεώς του πλέκει ἐγκώμιον εἰς τοὺς διδασκάλους, εἰς τὸ τέλος καταλήγει καὶ συνιστᾷ τὴν μετάθεσιν αὐτῶν ἐκ Μεγαλοπόλεως, ἐπὶ τῷ λόγῳ, ὅτι ἡ σύζυγος αὐτοῦ προκαλεῖ πρὸς τὴν σύζυγον τοῦ ἑτέρου διδασκάλου, κατοικοῦντος πλησίον, ἔριδας ἀναρμόστους καὶ ἐξευτελιστικάς. Τίνα σχέσιν ἔχει μὲ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ διδασκάλου ἡ διαγωγὴ καὶ ἡ συμπεριφορὰ τῆς συζύγου του, ἐγὼ τοὐλάχιστον, δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δύναται νὰ ἐξηγήσῃ τοῦτο, παρακαλῶ, νὰ μοὶ δώσῃ τὴν ἐξήγησιν. Ἄλλο, ἐπίσης περίεργον, εἶναι καὶ τὸ ἑξῆς: Ἐνῷ ὁ ἐπιθεωρητὴς προτείνει τὴν μετάθεσιν τοῦ διδασκάλου, ἴσως διὰ τὸν λόγον αὐτόν, καὶ μετατίθεται μετὰ πάροδον ὀλίγων ἡμερῶν, διὰ νεωτέρας ἐκθέσεως, προτείνει τὴν ἀπόσπασιν τοῦ διδασκάλου ἀπὸ τὸ σχολεῖον εἰς τὸ ὁποῖον τὸν μετέθεσεν εἰς τὸ σχολεῖον τῆς Μεγαλοπόλεως καὶ πάλιν, ἐξ οὗ εἶχε μετατεθῆ οὗτος, οὕτω δέ, ἐνῷ τὸν εὑρίσκει ἀκατάλληλον τὸν ἐπαναφέρει καὶ πάλιν εἰς τὸ αὐτὸ σχολεῖον. Ἀλλὰ παρετήρησα καί τι ἄλλο. Ὅτι χάος καὶ σύγχυσις κρατεῖ εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου, διότι διδασκάλους πολλοὺς τοὺς ἔχουσι διορίσει εἰς δύο σχολεῖα. Τὸν διδάσκαλον Καραλέξην διώρισεν εἰς τὸ σχολεῖον Δυρραχίου καὶ μετὰ πάροδον ὀλίγων ἡμερῶν τὸν διώρισεν εἰς τὸ Πιαλὶ τῆς Τεγέας. Καὶ ὅταν ἐζητήθησαν πληροφορίαι, πῶς συνέβη αὐτό! Ἄ! Εἶπον, λάθος ἔγινεν. Ἐν τούτοις μὲ ὅλα αὐτά, δὲν μὲ ἐνδιεφέρει, κ. Ὑπουργέ, τόσον ἡ ἐργασία τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου, ἢ καὶ τὸ ἂν ἔχητε ἢ οὐ ἐπ’ αὐτοῦ ἐξουσίαν καὶ ποίαν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μὲ ἐνδιαφέρει, εἶναι ὅτι δὲν λειτουργεῖ τὸ Σχολεῖον Δυρραχίου, οἱ δὲ μαθηταὶ περιτρέχουσι καὶ περιτριγυρίζουσιν εἰς τὰς ὁδούς, καὶ διὰ τοῦτο εἶναι ἀνάγκη, ἐφ’ ὅσον οἱ κύριοι αὐτοὶ δὲν ἐκτελοῦσι τὸ καθῆκόν των, νὰ τοὺς ἐπιβάλητε νὰ τὸ ἐκτελέσωσιν.

§112Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Δὲν ἀναλαμβάνω τὴν ὑπεράσπισιν τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου. Ὅταν μεταβληθῇ ὁ νόμος, θὰ διαρρυθμισθῶσι τὰ τοῦ Συμβουλίου κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ὁ Ὑπουργὸς νὰ ἔχῃ δικαιώματα. Ἐγὼ δὲν ἔχω κανὲν δικαίωμα, τὸ λέγω φανερά. Τότε θὰ εἶμαι ὑπεύθυνος, ὅταν ὁ νόμος μεταβληθῇ καὶ χορηγήσῃ δικαιώματα εἰς τὸν Ὑπουργόν.

§113Σ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἔχετε ὅμως, ὡς Ὑπουργός, τὴν ἐποπτείαν καὶ δύνασθε νὰ ὑποδείξητε τὸ καθῆκόν των.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαδημητρόπουλος.

§115Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τοὺς ἐκ Κρήτης μετακληθέντας ὑπαξιωματικοὺς τῆς χωροφυλακῆς, προσγίγνεται ἓν ἄδικον, τοῦ ὁποίου τὴν θεραπείαν θὰ ζητήσω ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Οἱ ὑπαξιωματικοὶ οὗτοι, ὑπηρετοῦντες ἐν Κρήτῃ, ἐλάμβανον ἐκτὸς τοῦ μισθοῦ των, λόγῳ μὲν ἀνακατατάξεως 15 δραχμὰς μηνιαίως, λόγῳ δὲ ἐνοικίου ἑτέρας 15. Τὸ δικαίωμα τοῦτο, μετὰ τὸν χρόνον τῆς ἀφομοιώσεως τῆς Κρητικῆς Χωροφυλακῆς πρὸς τοὺς τῆς Παλαιᾶς Ἑλλάδος, ἀνεγνωρίσθη διὰ Διατάγματος, ὑπὸ χρονολογίαν 15 Ὀκτωβρίου 1913. Ἤδη, οἱ ὑπαξιωματικοὶ οὗτοι, μετακληθέντες ἐνταῦθα, ὅπου αἱ δαπάναι εἶναι μεγαλείτεραι, ἠδύνατό τις νὰ εἴπῃ, ὅτι ἂν τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους τὸ ἐπέτρεπον, ἔπρεπε νὰ ἔχουν ἐνίσχυσιν, καὶ ὄχι νὰ τοὺς ἀποκόπτητε καὶ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δικαιοῦνται δυνάμει τοῦ νόμου, διότι δὲν βλέπω διατί νὰ ἀποκοπῇ ἀπὸ τοὺς πτωχοὺς ὑπαξιωματικοὺς ἐπίδομα, τὸ ὁποῖον διὰ νόμου τοῖς ἀνήκει. Θὰ παρακαλέσω, λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως διατάξῃ τοὺς ἀστυνομικοὺς διαχειριστὰς νὰ τοὺς ἀποδώσουν τὸ ποσὸν αὐτὸ τὸ 30 δραχμῶν, 15 λόγῳ ἀνακατατάξεως καὶ 15 λόγῳ ἐνοικίου.

§116Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Θὰ μελετήσω τὸ πρᾶγμα.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γιαννουλᾶτος.

§118Ν. ΓΙΑΝΝΟΥΛΑΤΟΣ. Ἡ ἐρώτησις, τὴν ὁποίαν κάμνω πρὸς τοὺς κ. Ὑπουργοὺς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης, ἀναφέρεται εἰς τὴν κατάστασιν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας Λέσβου. Ἡ δημοσία ἀσφάλεια ἐν Λέσβῳ διεσαλεύθη κατὰ τρόπον σοβαρώτατον, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τῶν Ὑπουργῶν εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκθέσω. Δὲν παρέρχεται σχεδὸν ἡμέρα, χωρὶς νὰ σημειωθῇ νέον ἔγκλημα, τὸ ἓν στυγερώτερον τοῦ ἄλλου. Δὲν θὰ ἀναφέρω μακρὸν κατάλογον τῶν ἐγκλημάτων τούτων, διὰ νὰ μὴ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ μακρόν. Δύο μόνον τῶν ἐγκλημάτων τούτων θὰ σᾶς ἐκθέσω. Τὸ ἕν ἐξετελέσθη τὸ τελευταῖον Σάββατον τῶν Ἀπόκρεω, κατὰ προύχοντος καὶ διακεκριμένου ἐμπόρου. Δύο σημαντικώτατοι ἔμποροι τῆς Λέσβου, εἶχον ἔλθη εἰς τὴν πρωτεύουσαν καὶ εἶχον πωλήσει τὰ ἔλαιά των, ἐπέστρεφον δὲ μετὰ τῶν χρημάτων τῆς πωλήσεως εἰς τὰς κωμοπόλεις των. Διὰ νὰ ἀσφαλίσουν τήν ζωήν των, εἶχον συμφωνήσει νὰ ἀναχωρήσωσι μαζὶ καὶ ἐνοικίασαν ὁμοῦ τὴν ἅμαξαν. Ἦσαν ὀκτὼ τὸν ἀριθμόν, ἡ ἅμαξα ἦτο μεγάλη. Μόλις εἶχον διανύσει τὸ τρίτον τῆς ὁδοῦ, συμμορία λῃστῶν, ἑδρεύουσα ἐκεῖ, διέταξε τὴν ἅμαξαν νὰ σταματήσῃ. Οἱ ἐπιβαίνοντες κατέβησαν καί, ἀφοῦ τοὺς ἀπεγύμνωσαν, ἤρχισαν νὰ ἐρευνῶσιν εἰς τὰς ἀποσκευάς των. Εἷς τῶν ἐπιβαινόντων τούτων, ἐνόμιζεν, ὅτι δύναται νὰ διαφύγῃ καὶ μόλις ἐδοκίμασε νὰ κάμῃ ὀλίγα βήματα, εἷς λῃστὴς τὸν ἐφόνευσε διὰ τοῦ πιστολίου του, ἠρεύνησαν τὰ θυλάκιά του, ἔλαβον τὰς 3.000 δραχ., τὰς ὁποίας εἶχε καὶ ἀνεχώρησαν. Οἱ ἀτυχεῖς συνοδοιπόροι, παρέλαβον τὴν ἅμαξαν καὶ ἀπῆλθον. Ἐννοεῖται, ὅτι τὸ στυγερὸν αὐτὸ ἔγκλημα κατετάραξε τὴν νῆσον ὁλόκληρον. Τὴν ἐπαύριον, εἴς τι χωρίον, πρόσφυγες ἐφόνευσαν ἕνα οἰκογενειάρχην, δι’ ἐλαχίστην διαφοράν! Τὴν μεθεπομένην ἐφόνευσαν τὸν ἐνωμοτάρχην. Ἡ ἄλυσσος αὕτη τῶν ἐγκλημάτων προσλαμβάνει καθημερινῶς νέους κρίκους, δὲν εἶναι δὲ ἄγνωστον, ὅτι ἡ πρόοδος αὕτη τῆς ἐγκληματικότητος ἐν Λέσβῳ ὀφείλεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν μέγαν ἀριθμὸν τῶν προσφύγων. Ἔχομεν 75.000 ἐπὶ κατοίκων 140.000, μετὰ τῶν προσφύγων δὲ αὐτῶν εἰσέβαλον καὶ ὅλα τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα τῶν ἀλητῶν ἐκ τῶν διαφόρων πόλεων τῆς Μικρασίας. Ἐννοεῖται, ὅτι οἱ κάτοικοι δὲν παύουν νὰ ἐκλιπαροῦν τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως λάβῃ μέτρα, νομίζω δέ, ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ σοβαρῶς τὸ ζήτημα ὑπ’ ὄψει, διότι τὰ πράγματα ἀρχίζουν νὰ λαμβάνουν σημασίαν πολιτικήν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ἐν Λέσβῳ ἐνεργεῖται ξενικὴ προπαγάνδα, τὰ πάντα ἐκμεταλλευομένη. Ἠξεύρετε τὶ παριστοῦν οἱ πράκτορες ἐκεῖ; Ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ σημερινή, καὶ ἡμεῖς, οἱ ἀποτελοῦντες τὸν περίβολον τοῦτον, ἐκδικούμενοι τοὺς Λεσβίους, διότι τὸ πλεῖστον πρεσβεύουν τὰ ἀντίθετα πρὸς ἡμᾶς πολιτικὰ φρονήματα, διατηροῦμεν τὴν κατάστασιν ταύτην, διὰ νὰ τοὺς ἐκδικηθῶμεν, εἰς τοὺς πλείστους δὲ εἰσηγοῦνται νέας ἰδέας οἱ κύριοι προπαγανδισταί. Ἠξεύρετε τὶ τοὺς λέγουν καθ’ ἑκάστην; «Ζητήσατε ξένην προστασίαν, διότι ἡ Ἑλλὰς δὲν δύναται νὰ σᾶς καταστήσῃ εὐτυχεῖς» καὶ ἄλλα παρόμοια. Ταῦτα πάντα, παρακαλῶ, νὰ λάβῃ σπουδαίως ὑπ’ ὄψιν ἡ Κυβέρνησις.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καραντζίδης.

§120Δ. ΚΑΡΑΝΤΖΙΔΗΣ. Ἡ δημοσία ἀσφάλεια, Κύριοι Βουλευταί, ἐν τῇ νήσῳ Λέσβῳ καὶ κατ’ ἐξοχὴν τῆς ὑπαίθρου αὐτῆς χώρας, διεσαλεύθη εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ἀπό τινος χρόνου, ὥστε βεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι οὐδεὶς πολίτης, οὐδεὶς κάτοικος τῆς νήσου τολμᾷ νὰ ἐξέλθῃ καὶ μεταβῇ ἀπὸ ἑνὸς χωρίου εἰς ἄλλο, φέρων χρήματα μεθ’ ἑαυτοῦ, διότι κινδυνεύει νὰ λῃστευθῇ καὶ φονευθῇ. Καθ’ ἑκάστην αἱ ἐφημερίδες τῆς Λέσβου ἀναγράφουν φόνους, λῃστείας, ζωοκλοπὰς καὶ τὰ τοιαῦτα. Ἐσχάτως μάλιστα τὸ ἀνέγραψαν καὶ αἱ Ἀθηναϊκαὶ ἐφημερίδες. Εἰς τὸ χωρίον Κλειοί, ἀφοῦ ἐλῄστευσαν ἔγκριτον πολίτην, τὸν ἐφόνευσαν ἀγρίως. Εἰς ὀλίγα βήματα μακρὰν τῆς πόλεως Καλλονῆς κακοποιὰ στοιχεῖα ἐπετέθησαν, κατά τίνος νομίζετε; Κατὰ τοῦ ἐνωμοτάρχου κ. Ι. Ἀσπρουδάκη καὶ ἀφοῦ τὸν ἐκακοποίησαν, ἥρπασαν τὸ περίστροφόν του καὶ θὰ τὸν ἐφόνευον, ἐὰν δὲν ἔσπευδον εἰς βοήθειάν του οἱ πολῖται, διότι δὲν ἔχομεν χωροφύλακας. Ἐκ τῆς κωμοπόλεως Πολυχνίτου μετέβησαν δύο ἕως τρία μέλη τῆς ἐπὶ τῆς περιθάλψεως τῶν προσφύγων ἐπιτροπῆς εἰς τὴν πρωτεύουσαν πρὸς παραλαβὴν τοῦ ἐπιδόματος, ἀνερχομένου εἰς τὸ ποσὸν τῶν 7.000 δραχμῶν, καὶ κατὰ τὴν ἐπιστροφὴν αὐτῶν ἐφ’ ἁμάξης ἐπετέθησαν ἐξ ἐνέδρας ἐναντίον τῶν κακοποιὰ στοιχεῖα, ἐλήστευσαν αὐτούς, ἀφαιρέσαντες τὰς 7.000 δραχ., αἵτινες ἦσαν προωρισμέναι διὰ τοὺς πρόσφυγας. Καθ’ ἑκάστην, λοιπόν, συμβαίνουσι τοιαῦτα κακουργήματα, καὶ ἕνεκα τούτου οἱ κάτοικοι ὅλοι εὑρίσκονται εἰς ἀγανάκτησιν καὶ δι’ ἀλλεπαλλήλων τηλεγραφημάτων μᾶς παρακαλοῦσι νὰ καταστήσωμεν ταῦτα γνωστὰ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τοὺς κ. κ. Ὑπουργούς. Οἱ κάτοικοι τῆς νήσου Λέσβου περιῆλθον εἰς ἄκραν δυσφορίαν καὶ ἀπόγνωσιν, ὡς ἐκ τῶν ἀθρόως γινομένων καθ’ ἑκάστην ληστειῶν, ζωοκλοπῶν καὶ φόνων. Οὐδέποτε ἡ ὕπαιθρος χώρα τῆς νήσου εἶδε τοιαύτην διασάλευσιν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ τόσην ροπὴν εἰς ἐγκληματικὰς πράξεις. Διὰ τοῦτο, θὰ παρακαλέσω τοὺς ἀξιοτίμους κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως λάβωσι πρόνοιαν καὶ ἀποκατασταθῇ ἐκεῖ ἡ δημοσία ἀσφάλεια, —διότι πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν, ὅτι ἡ νῆσος Λέσβος οὐδ’ εἰς αὐτοὺς τοὺς μαύρους χρόνους τῆς δουλείας, εἶδε τοιαύτην ἔκνομον κατάστασιν —ἵνα ἀρθῶσι τὰ ἔκτροπα ταῦτα καὶ ἐπιβληθῇ ἡ ἰσχὺς τοῦ νόμου.

§121Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἀναγνωρίζω, ὅτι ἡ κατάστασις ἐν Λέσβῳ εἶναι πράγματι ἔκρυθμος καὶ τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὰς περιστάσεις, ἕνεκα τῶν ὁποίων τόσος πληθυσμὸς συνεκεντρώθη ἐκεῖ, καὶ δὲν ἐπαρκεῖ ἡ δύναμις τῆς Χωροφυλακῆς. Διὰ τοῦτο, θέλω συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν περὶ ἀποστολῆς δυνάμεως εὐζώνων.

§122ΓΡ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ. Ἐπεθύμουν καὶ ἐγὼ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας τῆς νήσου Λέσβου. Θέλω νὰ τονίσω τὴν ἐξαιρετικὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ ζήτημα τοῦτο, ἀπὸ πολλαπλῆς ἀπόψεως, προκειμένου διὰ τὴν νῆσον Λέσβον. Πρέπει νὰ γνωσθῇ, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κατέχουσι μέρος τῆς νήσου, οἱ ξένοι στρατοί, ἐκτὸς τῶν κυρίως ὑψηλῶν καθηκόντων, τὰ ὁποῖα ἀσκοῦσιν, ἔχουσι καὶ τοῦτο: νὰ προσπαθῶσι νὰ κλονίσωσι τὴν πίστιν τῶν κατοίκων ἐπὶ τὴν Κυβέρνησιν, νὰ παραστήσωσιν ὅτι, ὑφισταμένης τῆς Κυβερνήσεως ταύτης, οὐδεὶς τῶν πολιτῶν δύναται νὰ ἔχῃ ἀσφάλειαν ζωῆς, τιμῆς καὶ περιουσίας. Ἠκούσατε παρὰ τῶν ἀξιοτίμων Συναδέλφων, πόσαι ληστεῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ διάστημα τοῦ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος μηνός. Δὲν παρέρχεται ἡμέρα, καθ’ ἥν νὰ μὴ διαπράττεται καὶ μία ληστεία μετὰ φόνου. Εἶνε γνωστὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ὄργανα, ἅτινα διαπράττουσι τοιαύτας ληστείας, ἀπολαμβάνουσιν ἐξαιρετικῆς προστασίας ὑπὸ τῶν ἀρχηγῶν τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων ἀρχῶν. Μόλις πρὸ μηνὸς ἡ Δικαστικὴ Ἀρχὴ συνέλαβε καὶ ἐφυλάκισε δύο πρόσωπα, κατηγορούμενα ἐπὶ ληστείᾳ καὶ φόνῳ, ἀλλ’ ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ ὑπεχρεώθη νὰ ἐλευθερώσῃ καὶ ἀποδώσῃ τὰ πρόσωπα ταῦτα ἀμέσως, ἐπὶ ἀπειλῇ ἀποκλεισμοῦ τῆς νήσου. Τὰ πρόσωπα ταῦτα ἐκ συστάσεως, μεταβαίνοντα εἰς τὰ διάφορα χωρία, ἐτρομοκράτησαν ἅπασαν τὴν νῆσον, ὑφίσταται δὲ τοιαύτη κατάστασις, ἡ ὁποία εἶναι κίνδυνος νὰ λάβῃ μεγαλειτέρας διαστάσεις. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς ἐπίσης καὶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, νὰ μεριμνήσωσιν, ὅπως ἐνισχυθῇ ἡ ἐκεῖ στρατιωτικὴ δύναμις, διὰ λόχου ἢ τάγματος εὐζώνων, οἱ ὁποῖοι νὰ διασπαρῶσιν εἰς τὰ διάφορα χωρία, καθ’ ὅσον αὐτοὶ μόνοι δύνανται νὰ ἐμπνεύσωσι τὸ αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας εἰς τοὺς ἐκεῖ κατοίκους. Θὰ ἦτο ἐπίσης σκόπιμον νὰ ἀποσταλῇ καὶ δύναμις ἐφίππου χωροφυλακῆς, ἄνευ τῆς ὁποίας πολὺ δυσκόλως δύναται νὰ ἐνεργήσῃ ἀποτελεσματικῶς ἡ ἐκεῖ δύναμις τῆς Χωροφυλακῆς. Ἔχει μεγάλην σημασίαν πολιτικὴν τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ παρίδῃ τοῦτο τὴν φορὰν ταύτην.

§123Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἡ Κυβέρνησις δὲν παραγνωρίζει τὴν σπουδαιότητα, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ διατάραξις τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ἐν οἱῳδήποτε τμήματι τῆς Χώρας, ὡς καὶ ἐν τῇ νήσῳ, περὶ ἧς πρόκειται, καὶ διὰ τοῦτο ἀπὸ τῆς στιγμῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν περιῆλθεν εἰς γνῶσιν μου ἡ τοιαύτη διατάραξις, ἔλαβον πᾶν μέτρον, τὸ ὁποῖον ἠδυνάμην, ὅπως ἀποκατασταθῇ ἡ τάξις. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ κατάστασις εἶναι ἔκρυθμος, καὶ εἶναι ἔκρυθμος ἕνεκα γεγονότων, καθ’ ὧν τὰ συνήθη μέτρα δὲν δύνανται νὰ ἐπαρκέσωσιν. Ἐν τῇ νήσῳ, ἐκτὸς τῶν ἐγχωρίων, ἔχει συσσωρευθῆ πληθυσμὸς μέγας, πληθυσμὸς, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖται ἀπὸ ποικίλα στοιχεῖα, τινὰ τῶν ὁποίων αἱ βιωτικαὶ περιστάσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκονται, ἤχθησαν καὶ ἐπὶ τὸ ἐγκληματικώτερον. Εἶναι προφανές, ὅτι οἱ ἰδιαίτεροι οὗτοι λόγοι ἐπιτείνουσι τὴν ἐν τῇ νήσῳ ἐγκληματικότητα καὶ ἐπιβάλλεται ἡ λῆψις καὶ ἑτέρων μέτρων. Ἠκούσατε τὰ λαβόντα χώραν, ὡς σᾶς περιέγραψαν ταῦτα οἱ ἀξιότιμοι κ. κ. Συνάδελφοι. Σᾶς ὡμίλησαν περὶ λῃστρικῶν πράξεων, αἱ ὁποῖαι ὅμως δὲν διεπράχθησαν ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι καὶ πρότερον εἶχον ἐγκληματήσει ὡς λῃσταί· διεπράχθησαν ὑπ’ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι αἴφνης ἔλαβον τὴν ἰδέαν νὰ κακοποιήσωσι καὶ ἀφαιρέσωσι τὴν περιουσίαν τῶν διαβατῶν. Ἐννοεῖται, ὅτι ἀπέναντι τῆς τοιαύτης καταστάσεως ἐλήφθησαν μέτρα ἐντελῶς ἔκτακτα. Ἡ χωροφυλακὴ δὲν δύναται νὰ ἐπαρκέσῃ, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀποσταλῇ δύναμις στρατιωτική, καὶ εὑρίσκομαι ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ Συναδέλφου μου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ πρόκειται νὰ ἀποσταλῇ δύναμις εὐζώνων, ἡ ὁποία νὰ ἐμπνεύσῃ εἰς τὴν χώραν τὴν πεποίθησιν, ὅτι τοιαῦτα ἐγκλήματα, διαπραττόμενα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ κατασταλῶσιν. Ὀφείλω ὅμως νὰ ἐπανορθώσω ἀνακρίβειάν τινα, εἰσχωρήσασαν ἐν τῷ λόγῳ τοῦ ἀξιοτίμου τελευταίως ὁμιλήσαντος. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς ὅτι ἐξηναγκάσθη ἡ δικαστικὴ ἀρχή, νὰ ἐλευθερώσῃ κατηγορουμένους ἐπὶ λῃστείᾳ καὶ φόνῳ. Αἱ περιστάσεις ἐν γένει τῆς νήσου εἶναι καὶ ἀπὸ πάσης ἄλλης ἀπόψεως ἔκρυθμοι, ἀλλὰ δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ταῦτα ὑπ’ ὄψιν καὶ θὰ πράξωμεν ὅ,τι εἶναι δυνατὸν ἐν τῇ ἐλπίδι ὅτι θέλομεν ἐπιτύχει τοῦ ποθουμένου.

§124Λ. ΣΤΑΜΑΤΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ἐκτὸς τοῦ καθήκοντος, τὸ ὁποῖον εἶχον, νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ ζητήματος τόσον σοβαροῦ, ἔρχομαι νὰ σᾶς καταδείξω, ὅτι τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον ἠθέλησα νὰ ἐνασκήσω ἀπὸ τοῦ βήματος, εἶναι δικαίωμα, ἀντλούμενον ἐκ τοῦ κανονισμοῦ, καὶ σᾶς παραπέμπω νὰ ἀναγνώσητε τὸ ἄρθρον 60, τὸ ὁποῖον λέγει: «Πᾶσα πρότασις, ἤτοι αἴτησις, ἐφ’ ἧς ζητεῖται ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, δύναται νὰ ὑποβληθῇ, κατόπιν ἐρωτήσεως ἢ ἐπερωτήσεως, ἢ καὶ ἄνευ αὐτῆς· ὑπογεγραμμένη ὑπὸ δέκα Βουλευτῶν, συζητεῖται δὲ εἴτε καθ’ ἑαυτήν, εἴτε μετ’ ἄλλων συναφῶν, τὴν αὐτήν, τῇ ὑποβολῇ, ἢ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἐὰν μία ἢ πλείονες ἐρωτήσεις ἢ ἐπερωτήσεις καὶ προτάσεις ἀποτελῶσι τὸ ἀντικείμενον μιᾶς μόνης συζητήσεως, αἱ προτάσεις συζητοῦνται κατὰ προτίμησιν τῶν ἐπερωτήσεων. Ἡ συζήτησις γίνεται κατὰ τὰς γενικὰς ἐν ἄρθρῳ 44 καὶ ἑπόμενα διατάξεις, εἶναι δὲ δεκταὶ πρὸς συζήτησιν καὶ τροπολογίαι· ἐπὶ πλειόνων δὲ προτάσεων προηγεῖται ἡ ἀπωτέρα πασῶν». Ἀλλά, κατόπιν τῶν ὅσων ἐλέχθησαν, ἐγὼ δὲν ἔχω, ἢ νὰ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνην μου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα γνωρίζω ὅτι ἔλαβε. Καὶ ἐξ ὁλοκλήρου δὲ τῆς ἐπαρχίας μου ἔρχομαι νὰ εὐχαριστήσω αὐτὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν ὁλόκληρον, διὰ τὴν πρόνοιαν, ἡ ὁποία ἐλήφθη πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς διασαλευθείσης κατὰ τοιοῦτον τρόπον τάξεως ἐν τῇ νήσῳ μας.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξαντληθείσης τῆς κεκανονισμένης ὥρας πρὸς συζήτησιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν.

§126ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον «περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τοῦ φόρου τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν τῆς χρήσεως 1915, λόγῳ βλάβης τῆς παραγωγῆς ἐκ θεομηνιῶν καὶ ἀπὸ τοῦ φόρου ἐπιτηδεύματος, τῶν ἐπιστρατευθέντων ἐπιτηδευματιῶν κλπ., ὡς καὶ περὶ βεβαιώσεως τῶν φόρων ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος καὶ τῶν οἰκοδομῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1916». Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο παρέχει εὐκολίας, οὐχὶ μόνον εἰς ἐκείνους, περὶ ὧν λέγει ὁ τίτλος, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλους ὑπὸ τὰς αὐτὰς συνθήκας εὑρισκομένους, εὐκολίας, ἀπαλλαγάς, ἐλαττώσεις διὰ τὴν ἀνωμαλίαν τῶν περιστάσεων, τὴν ἀπουσίαν τῶν ἐνδιαφερομένων εἰς τὸν στρατὸν καὶ διὰ τὰς ζημίας, αἱ ὁποῖαι ἄλλως ἐπῆλθον εἰς αὐτούς. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλήν, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο νὰ ἐπιτρέψῃ νὰ συζητηθῇ ὡς κατεπεῖγον.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ, ὅπως τὸ νομοσχέδιον κηρυχθῇ κατεπεῖγον:

§128ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον κηρύσσεται κατεπεῖγον. Ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Γεράκης.

§130Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Κύριοι, κατὰ προηγουμένην συνεδρίασιν, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἡ Βουλὴ ἀπεδέχθη, ὅπως συζητηθῶσι καὶ προταχθῶσιν αἱ δύο προτάσεις νόμου, αἱ ἀφορῶσαι τὴν Κεφαλληνίαν ὑπ’ ἀριθ. 67 καὶ 68. Παρακαλῶ ὅθεν καὶ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ὑπεσχέθη ὅτι θὰ υἱοθετήσῃ τὰς προτάσεις ταύτας κατ’ ἀρχήν, οὐχὶ ὅμως κατὰ τὴν οὐσίαν αὐτῶν, καὶ τὴν Βουλήν, ὅπως προηγηθῶσιν αἱ προτάσεις αὗται καὶ ψηφισθῶσι κατ’ ἀρχήν.

§131Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν ὑπεσχέθην, ὅτι θὰ υἱοθετήσω τὰς προτάσεις ἐδήλωσα, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ υἱοθετήσω τὰ νομοσχέδια, ἀλλά, κατὰ τὴν τελευταίαν συζήτησιν θὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου. Δὲν ἀντιλέγω ὅμως νὰ συζητηθῶσιν, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει μακρὰ συζήτησις.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Τερτίπης.

§133Κ. ΤΕΡΤΙΠΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, κατὰ τὸν Ἑλληνοτουρκικὸν πόλεμον τοῦ 1897 ἡ Θεσσαλία κατείχετο ἐπὶ δεκατρεῖς μῆνας ὑπὸ τοῦ Τουρκικοῦ στρατοῦ, καθ’ ὅλον δὲ αὐτὸ τὸ χρονικὸν διάστημα, καὶ ἰδίᾳ κατὰ τὴν εἰσβολὴν τούτου εἰς τὰς Θεσσαλικὰς πόλεις, διηρπάγησαν τὰ πλεῖστα τῶν ἀρχείων τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους ὑπό τε τῶν Τούρκων καὶ διαφόρων ἄλλων κακοποιῶν στοιχείων. Μεταξὺ δὲ τῶν οὕτω διαρπαγέντων ἀρχείων ἢ καταστραφέντων, συνεπείᾳ ἐμπρησμῶν, κατεστράφησαν καὶ τὰ ἀρχεῖα τῶν Νομαρχιῶν καὶ τῶν Στρατολογικῶν Γραφείων. Εἰς τὰ Στρατολογικὰ δὲ γραφεῖα τῆς Θεσσαλίας ὑπῆρχον κατατεθειμέναι αἱ ἀποφάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐξεδίδοντο ἐκ μέρους τῶν Στρατολογικῶν Συμβουλίων, τὰ γραμμάτια ταμείων, δυνάμει τῶν ὁποίων ἐγένετο ἡ πληρωμὴ τῶν ἀντισηκωμάτων ὑπὸ τῶν κληρωτῶν ἀπὸ τοῦ 1882 μέχρι 1897. διάφορα ἔγγραφα καὶ ἀποδεικτικά, καὶ πιστοποιητικὰ τῶν Δημάρχων, ὅτι ὑπήγοντο εἰς τὴν Α ἢ Β κατηγορίαν οὗτοι. Πάντα δὲ ταῦτα κατεστράφησαν, καὶ οὕτω πως εὑρέθησαν οἱ Θεσσαλοὶ ἐκτεθειμένοι κατὰ τὰς δύο ἐπιστρατεύσεις, διότι δὲν ἠδύναντο νὰ ἀποδείξωσιν οὗτοι οὔτε διὰ τῆς προσαγωγῆς τῶν ἀποφάσεων, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἐκδοθῆ ὑπὸ τῶν Στρατολογικῶν Συμβουλίων, τῆς ἀπαλλαγῆς αὐτῶν ἐκ τῆς στρατιωτικῆς ὑποχρεώσεως, ἣν ὑπῆρχον, οὔτε καὶ ὅτι εἶχον καταβάλει εἰς τὰ δημόσια ταμεῖα τὸ νόμιμον ἀντισήκωμα, ἕνεκα τῆς ὡς εἴρηται καταστροφῆς. Καὶ μέχρι μὲν τοῦδε τὰ πράγματα ὁπωσδήποτε εἶχον οἰκονομηθῆ, ἀλλ’ ἀπ’ ἐδῶ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ἄρχεται κατάστασις λίαν ἀνώμαλος καὶ λίαν ἐπιβλαβὴς δι’ αὐτούς, καὶ δὲν γνωρίζω κατὰ τίνα τρόπον θὰ δύνανται οἱ Θεσσαλοὶ νὰ ἀποφύγωσι τοὺς κινδύνους, τοὺς ὁποίους διατρέχουσι, διότι, ὡς γνωρίζετε, ἀπὸ τῆς 1ης Ἀπριλίου κάθε Ἕλλην εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ προσαγάγῃ πιστοποιητικὸν τοῦ ἁρμοδίου Στρατολογικοῦ Γραφείου, ὅτι δὲν καταδιώκεται ὡς ἀνυπότακτος...

§134Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Περὶ τίνος συζητεῖτε;

§135Κ. ΤΕΡΤΙΠΗΣ. Μὴ στενοχωρῆσθε καὶ θὰ ἀκούσητε. Πρόκειται περὶ προτάξεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 18 νομοσχεδίου, τοῦ ἀναγεγραμμένου ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει, διὰ τὸ ὁποῖον ὑπάρχει καὶ πρότασις ἐκ μέρους δεκαπέντε βουλευτῶν. Ἔχει δὲ σπουδαιότητα μεγίστην ἡ πρόταξις τοῦ νομοσχεδίου, διότι ὑπεβάλομεν αἰτήσεις πρὸς τὰ Στρατολογικὰ Γραφεῖα Τρικκάλων καὶ Λαρίσσης, ἵνα ἐφοδιασθῶμεν μὲ πιστοποιητικά, ὅτι εἴμεθα ἀναγεγραμμένοι ἐν τοῖς στρατολογικοῖς καταλόγοις καὶ ὅτι δὲν καταδιωκόμεθα ὡς ἀνυπότακτοι καὶ τὰ Στρατολογικὰ γραφεῖα ἀρνοῦνται νὰ χορηγήσωσι τοιαῦτα, λέγοντα, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἐν τοῖς ἀρχείοις σχετικὰ ἔγγραφα διὰ νὰ ἀποδειχθῶσιν οἱ ἰσχυρισμοί μας καὶ ὅτι ἐπληρώσαμεν ἀντισηκώματα ἢ ὅτι ἐκρίθημεν ἀνίκανοι κλπ. Ἀπὸ δὲ τῆς 1ης Ἀπριλίου θὰ συλληφθῶσιν οἱ Θεσσαλοὶ τῶν ἀπογραφῶν ἀπὸ τοῦ 1882 μέχρι τοῦ 1898 καὶ θὰ καταταχθῶσιν εἰς τὸ στράτευμα. Πρὸς πρόληψιν τοῦ κακοῦ τούτου, τὸ ὁποῖον ἐπληροφορήθη ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἀπὸ τὰς ἐντόνους παραστάσεις καὶ διαμαρτυρίας τῶν ἐνδιαφερομένων, ἔσπευσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ πρὸς τοῦτο νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου λαμβάνεται πρόνοια περὶ ὅλων τῶν παρουσιασθησομένων περιπτώσεων, ἀλλ’ ἀτυχῶς, τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εὑρίσκεται ἀναγεγραμμένον ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει ὑπ’ ἀριθ. 18 καὶ μέχρις ὅτου ἔλθῃ ἡ σειρὰ νὰ ψηφισθῇ τοῦτο — τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον βλέπω, ὅτι καθ’ ἑκάστην προτιμῶνται ἄλλα νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα θεωροῦνται κατεπείγοντα—εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ παρέλθῃ ὁ Μάρτιος, χωρὶς νὰ ἔχῃ ψηφισθῆ τοῦτο καὶ οὕτω νὰ ἀρχίσῃ ἡ καταδίωξις τῶν συμπολιτῶν μου καὶ ἡ κατάταξίς των εἰς τὸν στρατόν. Δι’ αὐτὸν δὲ τὸν λόγον ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ θεωρήσῃ τὸ ὡς εἴρηται νομοσχέδιον κατεπεῖγον καὶ νὰ διατάξῃ τὴν κατὰ προτίμησιν συζήτησίν του.

§136Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζητούμενον νὰ προταχθῇ εἶναι νομοσχέδιον, ἡ δὲ Βουλὴ ἔχει ἀποφασίση νὰ συζητήσῃ προτάσεις νόμου.

§137Κ. ΤΕΡΤΙΠΗΣ. Δὲν ὑποβάλλω, κ. Συνάδελφε, πρότασιν νόμου, ἀλλὰ ζητῶ τὴν πρόταξιν νομοσχεδίου, ὑποβεβλημένου ἤδη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλ’ εὑρισκομένου ἀναγεγραμμένου εἰς τὸ βάθος τῆς σημερινῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου. Ὁ κ. Γιολδάσης.

§139Κ. ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπερεπληρώθη ἡ Ἡμερησία Διάταξις ἀπὸ προτάσεις νόμων. Τῇ πρωτοβουλίᾳ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀπεφασίσθη, ὅπως ἡ σημερινὴ ἡμέρα, μετὰ τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, ἀφιερωθῇ εἰς τὴν συζήτησιν τῶν προτάσεων τούτων νόμου. Παρακαλῶ συνεπῶς, νὰ εἰσέλθητε εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν προτάσεων νόμου.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ κάμνω.

§141Κ. ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Προηγουμένως εἴχατε ἀρχίσει νὰ εἰσέρχεσθε εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τὴν νομοθετικήν...

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ αἱ προτάσεις νόμου, νομοθετικὸν ἔργον τῆς Βουλῆς εἶναι.

§143Κ. ΓΙΟΛΔΑΣΗΣ. Ὑπάρχουν προτάσεις προτάξεως προτάσεων νόμων.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαρκέτος.

§145Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου τοῦ Ἀδελφάτου Κεφαλληνίας.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδῶ ἔχομεν τέσσαρας ἕως πέντε προτάσεις, ἐξ ὧν ἡ μία εἶναι ἀπωτέρα τῆς ἄλλης· θὰ θέσω ὑπὸ συζήτησιν τὴν ἀπωτέραν. Ἔχει τὸν λόγον ὁ κ. Μοσχούλας.

§147Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἤθελα μίαν διασάφησιν παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Νομίζω, ὅτι, χθὲς ἢ προχθές, ἐπὶ αἰτήσει Συναδέλφου ἐκ Κεφαλληνίας, ὅπως προταχθῇ πρότασίς τις, ἀφορῶσα τὴν ἐπαρχίαν Κεφαλληνίας, νομίζω, ὅτι ἐδήλωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι τὴν ἑπομένην Παρασκευὴν θὰ ὁρισθῇ, ὅτι θὰ συζητηθῶσι προτάσεις νόμων.

§148Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἶπον, ὅτι, ὁσάκις ζητεῖται συζήτησις προτάσεων νόμων, πρέπει τοῦτο νὰ ζητῆται διὰ τὴν Παρασκευήν. Λοιπόν, διὰ σήμερον εἴχομεν ἀφιερώσει νὰ συζητήσωμεν πρῶτον τὰς προτάσεις νόμων, τὰς ἀφορώσας τὴν Κεφαλληνίαν. Ἐὰν ἔχητε διάφορον τούτου νὰ προτείνετε, προτείνατέ το, ἀλλὰ τοῦτο ἀπεφασίσθη.

§149Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ὑπάρχει ὑπ’ ἀριθμὸν 73 πρότασις νόμου, περὶ συστάσεως λαχείου πρὸς ἀνέγερσιν Μεγάρου διὰ τοὺς ἀπομάχους τοῦ πολέμου καὶ συντήρησιν αὐτῶν, ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἀντίρρησιν.

§150Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Παρεπέμφθη εἰς ἐπιτροπήν.

§151Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὴν ἀπεδέχθη ἡ ἐπιτροπή; ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν της;

§152Γ. ΠΩΠ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, τῇ εἰσηγήσει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἀπεφάσισεν ἡ Βουλή, ὅπως ἑκάστην Παρασκευὴν ἀφιεροῖ εἰς συζήτησιν προτάσεων νόμων. Συνεπῶς, θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ, ὅπως συστήσω, διότι φρονῶ, ὅτι ἤδη πρόκειται νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ μέρος τοῦτο τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, πᾶσα δὲ περὶ τοῦ ἀντιθέτου συζήτησις, παρέλκει ἐντελῶς, καὶ εἶναι ἀντίθετος πρὸς τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, παρακαλῶ, ὅπως μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ συστήσω πρότασιν νόμου, ἐγγεγραμμένην εἰς τὸ μέρος τοῦτο τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἡ πρότασις αὕτη τοῦ νόμου, κ. Πρόεδρε, εἶχεν ὑποβληθῆ καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον τῆς Βουλῆς ὑπὸ ἄλλων τότε Συναδέλφων.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποία εἶναι αὕτη;

§154Γ. ΠΩΠ. Ὑπεβλήθη καὶ κατὰ τὴν περίοδον ταύτην καὶ εἶναι ἡ ὑπ’ ἀριθ. 69. Κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ὁ τότε καὶ νῦν Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἀπαντῶν, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, εἰς τοὺς συστήσαντας τὴν πρότασιν ταύτην καὶ εἰς τὸ διὰ τῆς προτάσεως ὑποδεικνυόμενον μέτρον, ἔδειξε διαθέσεις ἀποδοχῆς. Πρόκειται περὶ τῆς παρατάσεως τῆς προθεσμίας, διὰ τὴν πρόσκλησιν πρὸς μονιμοποίησιν καὶ τῶν ὑπολειπομένων ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, ἐγγεγραμμένων εἰς τὸν μόνον ὑπάρχοντα ἄλλως τε πίνακα Β. Νομίζω, ὅτι θέμα τοιοῦτον ἀφορᾷ τὴν ἀπόλυτον δικαιοδοσίαν τῆς πρωτοβουλίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Δὲν θὰ παρενέβαινον δέ, μεθ’ ὅλην τὴν πίστιν, τὴν ὁποίαν ἔχω περὶ τῶν δικαίων ἀξιώσεων τῶν παραμενόντων εἰσέτι εἰς τὸν στρατὸν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, μεθ’ ὅλην τὴν γνώμην, ἥν ἐσχημάτισα παρακολουθῶν τὰς ἀνάγκας τοῦ Στρατεύματος, καὶ πειθόμενος ὅτι ὑπάρχει ὄντως ἀνάγκη προσλήψεως κατωτέρων ἀξιωματικῶν, ἐὰν, ἐπαναλαμβάνω, θὰ ἦσαν ζωηραὶ ἀκόμη ἐν τῇ μνήμῃ μου αἱ λέξεις τῆς ἀποδοχῆς, τῆς γενομένης κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον τῆς Βουλῆς εἰς ὁμοίαν πρότασιν, ὑποβληθεῖσαν ὑπ’ ἄλλων καὶ τότε Συναδέλφων, ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ὅθεν θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ἐὰν ἦτο διατεθειμένος εἰς ἀποδοχὴν τῆς προτάσεως ταύτης, ἄνευ ἀντιρρήσεων, ἄνευ συζητήσεων, προκειμένου περὶ τοιούτου θέματος, νὰ δηλώσῃ τοῦτο εἰς τὴν Βουλὴν καὶ νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησίν της, ἤ, ἐὰν τοῦτο δὲν ἤθελε, νὰ υἱοθετήσῃ εὐθὺς τὴν πρότασιν ταύτην καὶ νὰ τὴν παρουσιάσῃ μετὰ τῶν ἄλλων στρατιωτικῶν νομοσχεδίων, ὡς νομοσχέδιον.

§155Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Εἶμαι ὑποχρεωμένος, προκαλούμενος, νὰ ἀπαντήσω. Κύριοι, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ἀποτελῶν μέλος τῆς Κυβερνήσεως, εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταθέσῃ εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς καὶ ἐνώπιον αὐτῆς διάφορα νομοσχέδια, τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς ἀνέρχεται μέχρι τεσσαράκοντα, ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη. Τὰ νομοσχέδια ταῦτα ἀποβλέπουσιν εἰς διάφορα μέτρα, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι τὸν στρατόν, καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὰ μέτρα ταῦτα, νομίζει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ἡ Βουλὴ πρώτιστον ἔχει καθῆκον, ἐφ’ ὅσον τοὐλάχιστον ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν περιβάλλεται διὰ τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Βουλῆς, νὰ προτάξῃ καὶ συζητήσῃ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀντίληψίς μου τοὐλάχιστον. Ἤδη, ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν κατετέθησαν ὑπὸ διαφόρων Συναδέλφων καὶ ἀνεγράφησαν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν διάφοροι προτάσεις, ἀφορῶσαι διάφορα θέματα, σχέσιν ἔχοντα πρὸς τὸν στρατόν. Μία ἐκ τῶν προτάσεων τούτων εἶναι καὶ ἐκείνη, περὶ τῆς ὁποίας ὁ ἔντιμος Βουλευτὴς ἐκ Νέων Ψαρρῶν, μόλις πρὸ ὀλίγου, ἐμνημόνευσεν. Αὕτη ἀφορᾷ τὴν μεταβολὴν καθεστῶτος, νόμου δηλαδή, παρασχόντος τὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν ἄλλοτε, ἐφ’ ὡρισμένῃ τινὶ ἀναλογίᾳ, νὰ συμπληρώσῃ τὰ κενὰ τοῦ Στρατεύματος. Ἤδη προκαλοῦμαι ἐξαίφνης νὰ ἐξενέγκω γνώμην ἐπὶ τοιούτου σοβαροῦ ζητήματος, ζητήματος, σχέσιν ἔχοντος, τὸ μὲν πρὸς τὴν ἀνάγκην, ἂν ὑφίσταται τοιαύτη, πρὸς συμπλήρωσιν κενῶν τοῦ Στρατεύματος, τὸ δὲ νὰ ἀποδώσω δικαιοσύνην, ὀφειλομένην ἴσως ὑπὸ τῆς Πολιτείας, εἰς τοὺς ἐγγεγραμμένους εἰς τὸν πίνακα Β. Πρόκειται, δηλαδή, νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸ ζήτημα τῆς μονιμοποιήσεως ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἔδρασαν εἰς τὸν πόλεμον, ἐξετιμήθησαν αἱ πράξεις αὐτῶν ἀνεγνωρίσθησαν καὶ ἀνεγράφησαν εἰς τὸν σχετικὸν πίνακα Β, ἀλλά, εἴτε λόγῳ ἐλλείψεως κενῶν, εἴτε διότι ὁ νόμος ἐκεῖνος ὡμίλει περὶ μιᾶς ὡρισμένης ἀναλογίας, ἐφ’ ἅπαξ χορηγηθείσης εἰς τὸν Ὑπουργόν, οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι δὲν ἐμονιμοποιήθησαν. Ἤθελον παρακαλέσει, κ. Πρόεδρε, καὶ ὑμᾶς καὶ τοὺς κ. κ. Βουλευτάς, ὅπως μοὶ ἀποδώσωσιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μοὶ ἀνήκει, τουτέστιν ἀφήσωσιν, ἢ μᾶλλον ἐπιτρέψωσιν, ὥστε τὰ νομοσχέδια, τὰ ὑποβληθέντα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ψηφισθῶσι, καθ’ ἣν σειρὰν ἔχουσιν ἀναγραφῇ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Τοὐλάχιστον καὶ ἐγώ, ὁ ὁποῖος, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ εἴπω ὅτι προῆλθον ἀπ’ ἐδῶ καὶ ἐπὶ πολλοὺς ἐνιαυτοὺς συνήδρευσα μεθ’ ὑμῶν, μέχρι τοῦδε τοὐλάχιστον, κατὰ τὴν ἐμὴν πεῖραν καὶ ἀντίληψιν, οὐδέποτε εἶδον προτάσεις νόμων, ἐν πλήρει δικαιώματι ὑπὸ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν ὑποβαλλομένας, νὰ προτάσσωνται κατὰ τρόπον, ὥστε νὰ τίθηνται κατὰ μέρος νομοσχέδια, ὑποβληθέντα παρὰ τῆς Κυβερνήσεως. Βεβαίως, καὶ αἱ προτάσεις νόμων πρέπει νὰ συζητηθῶσιν, ἀλλά, κατὰ τὴν ἐμήν, τοὐλάχιστον, ἀντίληψιν, πρωτίστως πρέπει νὰ γίνηται προτίμησις τῆς συζητήσεως τῶν νομοσχεδίων, τῶν ὑποβαλλομένων ἑκάστοτε ὑπὸ τῶν Ὑπουργῶν. Βεβαίως, τὸ δικαίωμα τῆς ὑποβολῆς προτάσεων νόμων ἐκ μέρους τοῦ Βουλευτοῦ εἶναι δικαίωμα ἀναφαίρετον. Ἐγὼ οἱανδήποτε καὶ ἐὰν ἐξενέγκῃ ἀπόφασιν ἡ Βουλή, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εὐλαβηθῶ αὐτῆς, καὶ ηὐλαβήθην αὐτῆς πάντοτε, καίτοι ἄλλοτε ἐθεωρήθην ὡς ἀνευλαβὴς πρὸς τὴν Βουλήν, ἐγώ, ὁ ὁποῖος γνωρίζω, κατὰ τίνα τρόπον πρέπει πᾶς τις νὰ εὐλαβῆται τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, γνωρίζω νὰ εὐλαβοῦμαι καὶ τὰ δικαιώματα αὐτῆς. Ταῦτα τὰ ηὐλαβήθην καὶ τὰ εὐλαβοῦμαι πάντοτε, καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, δι’ ἐμέ, δὲν δύναται νὰ εἶναι ἄλλο τι, ἢ ὑποχρεωτική. Ἀλλὰ ποιοῦμαι ἔκκλησιν πρὸς ὑμᾶς, ἵνα, παρερχομένων, καθ’ ὃν τρόπον παρέρχονται αἱ ἡμέραι αὗται, ἐπιτραπῇ, ἵνα καὶ ἐγὼ ἀξιώσω παρ’ ὑμῶν, ὅπως τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα κατέθεσα, προτιμηθῶσι καὶ συζητηθῶσιν. Εἶναι δυνατόν, κατὰ τὸ διάστημα τοῦτο, ἐὰν αἱ περιστάσεις ἤθελον μοὶ τὸ ὑπαγορεύσῃ, νὰ προβῶ καὶ εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ἐμνημόνευσεν ὁ κ. Συνάδελφος, ὡς καὶ ἑτέρας προτάσεως, ὑποβεβλημένης ὑπὸ ἄλλων κ. κ. Βουλευτῶν καὶ ἀναγεγραμμένης ἤδη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Αὗται εἶναι δυνατὸν ἴσως νὰ ψηφισθῶσιν. Ἴσως λέγω, Κύριοι. Ἀλλ’ ἀφήσατε νὰ προχωρήσωσιν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς κανονικῶς, ἐνδέχεται δὲ νὰ ψηφισθῶσι καὶ αἱ προτάσεις αὗται, ἐπαναλαμβάνω, διότι, βεβαίως, ἐγὼ οὐδέποτε ἠρνήθην νὰ παράσχω τὰ δικαιώματα εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τὰ ἀπέκτησαν ἐν τῇ συνειδήσει τῆς Πολιτείας...

§156Γ. ΠΩΠ. Εἶμαι σύμφωνος μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Συνιστῶν τὴν πρότασιν ταύτην τοῦ νόμου, ἐποιησάμην τὴν ἐπιφύλαξιν, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ θέματος, κατ’ ἐμὴν ἀντίληψιν, τῆς ἀπολύτου δικαιοδοσίας, καὶ ἑπομένως τῆς πρωτοβουλίας καὶ τῆς εἰσηγήσεως τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ἡ σύστασίς μου εὗρε καὶ πάλιν εὐμενῆ ἐκεῖνον, ὅστις δύναται νὰ γνωρίζῃ τὰ στρατιωτικὰ πράγματα τῆς Ἑλλάδος κάλλιον ἡμῶν, ὡς καὶ τὰς ἀνάγκας καὶ τὴν ὑποχρέωσιν συγχρόνως πρὸς πλήρωσιν τῶν ἀναγκῶν αὐτῶν. Ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἀναγκάζει, ἐμὲ τοὐλάχιστον, νὰ δηλώσω τοῦτο: ὅτι, συνεπὴς πρὸς ἐκεῖνα, ἅτινα ἀνεκοίνωσα πρὸς τὴν Βουλήν, προκειμένης συζητήσεως στρατιωτικῶν νομοσχεδίων, θὰ θελήσω νὰ ἀνεύρω τὸ κατάλληλον νομοσχέδιον, εἰς τὸ ὁποῖον ἡ πρότασις αὕτη νόμου, ἡ μέλλουσα νὰ ἀποδώσῃ δικαιοσύνην ἀμοιβῆς ἠθικῆς, ὀφειλομένης ὑπὸ τῆς Πολιτείας εἰς τοὺς ὑπηρετήσαντας εὐόρκως καὶ γενναίως καὶ ἐντίμως αὐτὴν εἰς κρισιμωτάτας στιγμάς, ἵνα ἡ πρότασις αὕτη ὑποβληθῇ ὡς τροπολογία εἰς σχετικὸν στρατιωτικὸν νομοσχέδιον. Τότε ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἀναπτύξω τοὺς λόγους, οἵτινες μὲ πείθουσι περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς ἀποδοχῆς τῆς τοιαύτης προτάσεως, ἐλπίζω δέ, νὰ πείσω καὶ τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ δικαίου τοῦ αἰτήματος τῶν ἀξιωματικῶν ἐκείνων.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ δέχεται, ὥστε αἱ προτάσεις νόμων, αἱ σχετιζόμεναι μὲ τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια καὶ ἐν γένει μὲ ὑποβεβλημένα νομοσχέδια, παραπεμφθῶσιν εἰς τὰς οἰκείας ἐπιτροπὰς καὶ συζητηθῶσιν, ὡς τροπολογίαι τῶν σχετικῶν νομοσχεδίων;

§158Κ. ΛΑΓΟΥΔΑΚΗΣ. Ὡς πρώτη ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει τῶν προτάσεων ἔχει ἀναγραφῇ ἡ «περὶ προαγωγῆς καὶ ὀνομασίας τῶν ἐφέδρων ἰατρῶν». Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ υἱοθετήσῃ τὴν πρότασιν αὐτὴν ἢ νὰ διαγραφῇ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§159Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, οἱ περὶ ὧν ὡμίλησεν ὁ κ. Βουλευτής, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, ἀπὸ 3 μηνῶν φοιτῶσιν εἰς τὸν ἐκπαιδευτικὸν οὐλαμόν, μετὰ δέκα δὲ ἡμέρας συμπληροῦται ἡ ἐκπαίδευσις αὐτῶν. Σήμερον ὑπέβαλον εἰς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα πρὸς κύρωσιν τὸ σχετικὸν Διάταγμα, θὰ καταρτισθῇ δὲ ὁ πίναξ καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ θὰ προβῶ εἰς τὸν δορισμὸν τῶν κυρίων αὐτῶν. Τί ἄλλο θέλετε;

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν ἐπὶ προτάσεων. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ἐπὶ προτάσεως ὑποβεβλημένης, ὅπως κατὰ προτίμησιν παντὸς ἄλλου, συζητηθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθμὸν 72 πρότασις.

§161Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Νομίζω, καλὸν νὰ παρακαλέσω τοὺς κ. κ. Συναδέλφους νὰ παραιτηθοῦν τῶν προτάσεων ἀπὸ προτάξεων καὶ νὰ συζητηθοῦν κατὰ σειρὰν πᾶσαι αἱ προτάσεις. (Ἀπορρίπτεται ἡ πρότασις περὶ προτάξεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 72 προτάσεως).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ αʹ ἀντικείμενον παρεπέμφθη εἰς τὴν οἰκείαν ἐπιτροπὴν ὡς τροπολογία τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου. Βʹ ἀντικείμενον: Συζήτησις ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεως τῶν νόμων ΑΦΚΖ καὶ ΓΨΚΗ περὶ διαχειρίσεως τῆς ἐγχωρίου περιουσίας Κεφαλληνίας καὶ ἱδρύσεως δι’ αὐτῆς φιλανθρωπικῶν καταστημάτων».

§163Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Κύριε Βουλευτά, ὑπῆρχε νόμος, δι’ οὗ ἐκανονίζετο ἡ ἐκλογὴ τῶν μελῶν τοῦ φιλανθρωπικοῦ καταστήματος Κεφαλληνίας. Ἐπειδὴ κατηργήθησαν οἱ Δῆμοι, ἠναγκάσθημεν νὰ φέρωμεν πρότασιν νόμου, διὰ τῆς ὁποίας νὰ ὁρίζηται ὁ τρόπος τῆς ἐκλογῆς τῶν μελῶν αὐτῶν. Ἡ πρότασις αὕτη ἔρχεται ἤδη εἰς ψήφισιν κατ’ ἀρχήν. Ἀλλά, κατὰ παράδοξον τρόπον, εἰς τὴν πρότασιν εἰσέδυσαν καὶ ἄλλα ζητήματα. Πρόκειται νὰ ψηφισθῇ καὶ ἓν ἄρθρον, δι’ οὗ δίδεται σύνταξις εἰς τὸ προσωπικὸν τοῦ φιλανθρωπικοῦ καταστήματος. Ἔπειτα, ἔχει καὶ ἄλλο ἄρθρον, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι καταργεῖται ὁ νόμος τῆς συγχωνεύσεως, δηλαδή, πρόκειται νὰ ἐπέλθῃ μείωσις τῆς περιουσίας τῶν φιλανθρωπικῶν καταστημάτων κατὰ 300,000 δραχμῶν. Ἐὰν οἱ κ. κ. Συνάδελφοι Κεφαλληνίας συναινῶσιν εἰς τὸ νὰ διαγραφῇ τὸ ἄρθρον 3 καὶ 4 τῆς προτάσεως, τότε ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ κάμῃ δεκτὸν τὸ ἥμισυ, καὶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς ἐπιτροπήν.

§164Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Ἐγὼ ἐδήλωσα, ὅτι δὲν ἀντιλέγω. Ἀλλὰ ἐπανέλαβον καὶ ἤδη ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν ἐδήλωσα ποίαν γνώμην ἔχω περὶ τοῦ νομοσχεδίου. Ἐπιφυλάσσομαι, ὅταν λάβω ὑπ’ ὄψει τὰς γνώμας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐκφρασθῶσι διὰ τῶν διαφόρων τροπολογιῶν αἱ ὁποῖαι ὑποβάλλονται, νὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου κατὰ τὴν τελευταίαν συζήτησιν. Οἱ κ. Συνάδελφοι μὲ διεβεβαίωσαν, ὅτι εἶνε πάντες σύμφωνοι. Ἤδη προκύπτει διαφωνία.

§165Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Ὄχι. Μέ τὰς τροπολογίας αὐτάς.

§166Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Λοιπόν, ὑποβάλλατέ τας, νὰ τὰς λάβω ὑπ’ ὄψει.

§167Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Θὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, περὶ τοῦ τρόπου τῆς ἐκλογῆς τοῦ Ἀδελφάτου.

§168Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Νὰ ἀναπτύξωμεν τὰς τροπολογίας καὶ νὰ τὰς λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ὁ κ. Ὑπουργός. Εἴμεθα σύμφωνοι.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναβολὴν νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀνεβλήθη. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τοῦ δημοτικοῦ δασμοῦ τοῦ Δήμου Ἀργοστολίου».

§171Γ. ΜΑΡΚΕΤΟΣ. Εἴμεθα σύμφωνοι εἰς αὐτὸ ὅλοι.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι κατ’ ἀρχὴν τὴν πρότασιν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ κατατάξεως εἰς τὸν ἐνεργὸν στρατὸν τῶν εἰς τὸν ἐγκεκριμένον πίνακα Βʹ τῆς μονιμοποιήσεως ἐγγεγραμμένων ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν». Ἀναβάλλεται, παραπεμφθείσης τῆς προτάσεως, ὡς τροπολογίας, εἰς τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τρεπεποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νόμου 696». Παραπέμπεται καὶ αὕτη εἰς τὴν ἐπιτροπήν, ὡς τροπολογία. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ διαθέσεως τοῦ φόρου 1% ὑπὲρ τοῦ Ταμείου τῶν Δημοσίων Ἔργων».

§174Μ. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἰς προηγουμένην συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς ἀνέφερον, ὅτι ἐν Κρήτῃ πληρώνεται φόρος ὑπὲρ τοῦ Ταμείου τῆς ἀμύνης καὶ ὅτι δὲν ἐξυπηρετεῖ πλέον καμμίαν ἀνάγκην, ἐζήτησα δέ, ὅπως διατεθῇ ὁ φόρος εἰς τὸ εἰδικὸν ταμεῖον τῶν δημοσίων ἔργων.

§175ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶναι δυνατόν.

§176Μ. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Διατί;

§177ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Διότι μόνον διὰ προτάσεως τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ δύναται νὰ γίνῃ.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, πρέπει νὰ υἱοθετηθῇ ἀπὸ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν καὶ νὰ ὑποβληθῇ διὰ τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Προϋπολογισμοῦ.

§179Μ. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Παρεπέμφθη εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Ἡ Ἐπιτροπὴ συνέταξε τὴν πρότασιν αὐτὴν τοῦ νόμου.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Χωρὶς νὰ υἱοθετηθῇ, ἐφ’ ὅσον ἐπιβάλλεται φορολογία, οὔτε κατ’ ἀρχὴν δύναται νὰ γίνῃ δεκτόν· εἶναι ἀπαράδεκτον.

§181Μ. ΚΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὑφίσταται ὁ φόρος. Δὲν εἶναι νέα φορολογία αὐτή.

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς προτάσεως νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου 671 περὶ ἐκλογῆς ἐφόρων τῶν ἐκπαιδευτικῶν καὶ φιλανθρωπικῶν ἱδρυμάτων καὶ ἐπιτρόπων τοῦ Μητροπολιτικοῦ καὶ τῶν ἐνοριακῶν Ναῶν Χίου». Οἱ παραδεχόμενοι κατ’ ἀρχὴν τὴν πρότασιν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§184Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἶναι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τὰ κατόπιν.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῶν ἑπομένων, δὲν δύναται νὰ γίνῃ συζήτησις, διότι εὑρίσκονται εἰσέτι πρὸ τῆς ἁρμοδίας ἐπιτροπῆς καὶ ἑπομένως ἡ Βουλὴ ἐπανέρχεται εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§186Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τίνος;

§188Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, διατί δὲν δύνανται νὰ συζητηθῶσι τὰ παρακάτω;

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εὑρίσκονται εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§190Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἔχω τὸν λόγον ἐγώ. Κύριε Πρόεδρε, μοὶ ἐδώσατε τὸν λόγον.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μοσχούλας ἔχει τὸν λόγον.

§192Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἀπὸ εἴκοσιν ἡμερῶν ἐστάλη εἰς τὴν ἐπιτροπήν, δὲν γνωρίζω ποίαν, ἡ πρότασις νόμου «περὶ συστάσεως λαχείου πρὸς ἀνέγερσιν Μεγάρου διὰ τοὺς ἀπομάχους τοῦ πολέμου καὶ συντήρησιν αὐτῶν». Σᾶς παρακαλῶ πολύ, νὰ μοῦ δηλώσητε εἰς ποίαν ἐπιτροπὴν ἐστάλη;

§193ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τῶν Οἰκονομικῶν.

§194Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Συνῆλθεν;

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχω εἴδησιν. Θὰ μάθω.

§196Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Εἶναι εἴκοσιν ἡμέραι, κ. Πρόεδρε.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Νομοθετικὴν Διάταξιν.

§198Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Ἐπ’ αὐτῆς ἀκριβῶς. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπάρξῃ πρότασις τῆς ἐπιτροπῆς, ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὸ ρητὸν γράμμα τοῦ Κανονισμοῦ, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι: «Ἡ Βουλὴ παραπέμπει τὴν ὑπὸ συζήτησιν πρότασιν νόμου μετὰ τὴν κατ’ ἀρχὴν ψήφισιν αὐτῆς εἰς ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς πρὸς ἐξέτασιν»; Ἐὰν δὲν παρεπέμφθη ἡ πρότασις, ἂς γίνῃ κατ’ ἀρχὴν ἡ συζήτησις καὶ ἂς παραπεμφθῇ. Ἐναντίον τῆς διατάξεως τοῦ Κανονισμοῦ θὰ προχωρήσωμεν;

§199Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν θὰ εἶναι δύσκολον νὰ προχωρήσωμεν.

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλή, ὅπως ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν προτάσεων, καίτοι εὑρισκομένων εἰς τὰς ἐπιτροπάς;

§201ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι)

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπερρίφθη ἡ πρότασις.

§204ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω ἀντιθέτως: Οἱ μὴ παραδεχόμενοι, ὅπως ἡ Βουλὴ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, ἀλλ’ ἐξακολουθήσῃ συζήτησις ἐπὶ τῶν προτάσεων νόμου, καίτοι εὑρισκομένων εἰσέτι εἰς τὰς ἐπιτροπάς, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Οὐδεὶς ἐγείρεται)

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπερρίφθη. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Νομοθετικὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Δευτέρα συζήτησις ἐπὶ τῆς «τροποποιήσεως τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Ἀναβάλλεται.

§207Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν ἀπερρίφθη καθόλου, κ. Πρόεδρε, ἡ πρότασις νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τῶν προτάσεων... (Θόρυβος).

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κοντεύω νὰ χάσω τὴν ἀντίληψιν! Ἄς ἔλθῃ ἄλλος νὰ μὲ ἀντικαταστήσῃ. Δὲν δύναμαι νὰ καθήσω ἐδῶ. Ἐξηντλήθην. (Θόρυβος καὶ φωναί).

§209Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ὁ κ. Πρόεδρος διευθύνει καὶ ὄχι ὅλοι ἐδῶ. Παρακαλῶ τοὺς κ. Βουλευτάς, νὰ καθίσωσιν ἥσυχοι.

§210ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ πέντε λεπτά.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 25 τοῦ νόμου ΒΡΚΑ τῆς 30 Δεκεμβρίου 1892 «περὶ τελωνειακοῦ δασμολογίου» καὶ ἐπὶ τῶν δημοτικῶν δασμῶν».

§212ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Νὰ ἀναβληθῇ.

§213Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ὄχι. Διὰ ποῖον λόγον; Πρόκειται περὶ διορθώσεως μιᾶς παραδρομῆς. Ἀφήσατε νὰ συζητηθῇ. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον).

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον τοῦτο εἰς αʹ συζήτησιν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§216ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἤθελον παρακαλέσῃ, τὰ δύο νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς βʹ ἀνάγνωσιν καὶ τὰ ὁποῖα ἔφθασαν νὰ ὑποβιβασθῶσιν εἰς τὸν ἀριθμὸν 43 καὶ 44, ἐπειδὴ εἶναι ἐπείγοντα, νὰ ψηφισθῶσιν.

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν σημειοῦται, ὅτι δὲν εἶναι ἀκόμη ὥριμα.

§218ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Διατὶ δὲν εἶναι ὥριμα; Γνωρίζετε ὅτι, κατὰ τὸν Κανονισμὸν, ἀφοῦ ψηφισθῶσιν εἰς αʹ συζήτησιν, μετὰ δύο ἡμέρας ψηφίζονται.

§219Α. ΚΑΝΑΡΗΣ. Ἐψηφίσθη προχθές.

§220ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἶναι 4 ἡμέραι σήμερον. Εἶναι παράδοξος ἡ μετατόπισις αὐτή. Εἶναι τὸ «περὶ ἀροτριώντων κτηνῶν» καὶ τὸ «περὶ γραμματίων τραπεζικῶν».

§221Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Καὶ πρόκειται περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας τῆς δηλώσεως· διατὶ θέλετε νὰ τὸ ἐμποδίσητε;

§222ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Πῶς ἐτέθη ἐκεῖ; Ἐγένετο ἡ συζήτησις, ἡ πρώτη, κατὰ τὴν 9ην Μαρτίου, σήμερον εἶναι ἡ 11η Μαρτίου.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «περὶ προσωρινῆς πληρώσεως κενῶν θέσεων ἐν τοῖς Δημοτικοῖς Σχολείοις κλπ.». Ὁ κ. Αἰγιαλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§224Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Παιδείας). Τὸ νομοσχέδιον ἔχει στενωτάτην συνάφειαν μὲ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 33 νομοσχέδιον καὶ ἔπρεπεν αὐτὰ τὰ δύο νὰ συζητηθῶσι μαζί. Εἶναι διάσπασις, διεσπάσθησαν, διεσπάσθη τὸ ἥμισυ μέρος ναὶ ἐπῆγεν εἰς τὸ ἓν μέρος καὶ τὸ ἄλλο ἥμισυ εἰς τὸ ἄλλο. Πρέπει νὰ τεθῶσι μαζί.

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 33. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προκαταρκτικῶν καὶ συμπληρωματικῶν μαθημάτων τῶν Δημοτικῶν Σχολείων». Αὐτὰ εἶναι σύμφωνα.

§226Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Δύναται νὰ ἀναβληθῇ αὐτό, διὰ νὰ συζητηθῇ μὲ τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 32, δι’ αὔριον.

§227ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§228Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 35 νὰ τὸ βάλετε, εἶναι σύμφωνον.

§229ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸ λογικὸν εἶναι, νὰ συζητηθῇ τὸ ἓν κατόπιν τοῦ ἄλλου. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῶσιν ἐν ταὐτῷ.

§230Α. ΜΙΧΕΛΙΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ ὑπ’ ἀριθμὸν 3 ἕως τὸ 33 εἶναι μεγάλη ἀπόστασις.

§231ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ λιμενικῶν ἀρχῶν διατάξεων». Ἀναβάλλεται.

§232ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διατί;

§233Δ. ΡΑΛΛΗΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Δὲν εἶναι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδῶ.

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ ἐφαρμογῆς τῆς φορολογίας τῶν ἀρετριώντων κτηνῶν διὰ τὴν χρῆσιν τοῦ 1916 καὶ περὶ παρατάσεως τῶν προθεσμιῶν τῆς δηλώσεως τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, μεγάλων ζώων καὶ βοσκησίμων γαιῶν». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2). Ἄρθρον 3ον. (Ἀναγινώσκει).

§235ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Προσετέθη εἰς τὸ τέλος ἡ τροπολογία: «ἐπιτρέπεται διὰ Β. Διατάγματος ἡ παράτασις τῶν προθεσμιῶν».

§236ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Γίνονται ἐπίσης δεκτὰ τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 τοῦ νομοσχεδίου. Ἄρθρον 7ον. (Ἀναγινώσκεται).

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει τροπολογία ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7, ὑποβληθεῖσα ὑπὸ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν Βογιατζῆ καὶ Χατζηκωνσταντῆ, ἡ ὁποία ζητεῖ, ὅπως τροποποιηθῇ τὸ ἐδάφιον 1 τοῦ ἄρθρου 7 ὡς ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει).

§238ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Μάλιστα, ἐπροτάθη προχθὲς καὶ ἠρκέσθησαν οἱ προτείνοντες εἰς τὴν διάταξιν, τὴν ὁποίαν προσέθηκα, ὅτι «διὰ Β. Διατάγματος ἐπιτρέπεται ἡ παράτασις τῆς προθεσμίας αὐτῆς».

§239Ι. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ. Μάλιστα.

§240Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Εἴχομεν εἴπει προχθὲς μέχρι τέλους Μαΐου.

§241ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπέτρεψα διὰ Β. Διατάγματος.

§242Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Διατὶ νὰ μὴ γίνῃ μέχρι τέλους Μαΐου;

§243ΣΤ. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἶναι εὔκολον νὰ μεταβληθῇ.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ Β. Διατάγματος, λέγει ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐπιτρέπεται ἡ παράτασις τῆς προθεσμίας ταύτης. Ὥστε ἀποσύρετε τὴν τροπολογίαν;

§245Ι. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ. Μάλιστα.

§246ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 7 μετὰ τῆς προσθήκης τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι. (Ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ ἄρθρον 8 καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 24ης Δεκεμβρίου 1915 Νομοθετικοῦ Βασιλικοῦ Διατάγματος περὶ προσθήκης διατάξεων εἰς τὴν Στρατιωτικὴν Ποινικὴν Νομοθεσίαν».

§248Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§249ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσουκαλᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§250Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ νὰ τὸ ἀναβάλωμεν, διότι εἶναι τὰ ἄλλα κατ’ ἀρχήν.

§251Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Εἶμαι σύμφωνος κατ’ ἀρχήν. Ἤθελον νὰ προσθέσω μίαν μικρὰν τροπολογίαν.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 5ης Δεκεμβρίου 1915 Νομοθετικοῦ Βασιλικοῦ Διατάγματος περὶ ἱδρύσεως καὶ λειτουργίας εἰδικῶν ἐκπαιδευτικῶν οὐλαμῶν ἐφέδρων ἀξιωματικῶν».

§253Ε. ΜΗΛΙΑΡΑΣ. Μίαν σύστασιν...

§254Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Εἶναι κατ’ ἀρχήν. Ἀφήσατε νὰ ψηφισθῇ κατ’ ἀρχὴν καὶ ἔπειτα. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχήν)

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 21 Δεκεμβρίου 1915 Β. Διατάγματος περὶ χορηγίας προκαταβολῶν εἰς ἐπιτασσόμενα πλωτὰ μέσα ἐν κατεπειγούσαις περιπτώσεσιν». (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχήν)

§256ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ νόμου 446 περὶ ἡμερησίου μισθοῦ ὁπλιτῶν». (Γίνεται δεκτόν) «Περὶ κυρώσεως τοῦ Νομ. Β. Διατάγματος τῆς 28ης Νοεμβρίου 1915 περὶ συντηρήσεως τῶν τμημάτων ἢ ἀποσπασμάτων Χωροφυλακῆς, τῶν διατιθεμένων εἰς τὸν ἐν ἐκστρατείᾳ στρατόν». (Γίνεται δεκτὸν)

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κανονισμοῦ ἀποδοχῶν, ἐξόδων γραφείου, συσσιτίου, καὶ στρατωνισμοῦ ὁπλιτῶν τῆς Ἀνακτορικῆς Φρουρᾶς». (Γίνεται δεκτὸν)

§258ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προσθήκης ἄρθρου εἰς τὸν νόμον 404 περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ἄρθρου 10 τοῦ νόμου ΓΨΠΘʹ (3789) τῆς 9ης Ἰουνίου 1911». (Γίνεται δεκτὸν)

§259ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ κυρώσεως Νομ. Βασιλ. Διατάγματος τῆς 20ης Νοεμβρίου 1915 «περὶ καθορισμοῦ τῆς εὐθύνης τῶν δευτερευόντων διατακτῶν ὡς καὶ τῶν στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων, τῶν ἐνεργούντων τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν δαπανῶν καὶ λογαριασμῶν ὑλικοῦ Στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας». (Γίνεται δεκτὸν)

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ ἐξόδων κηδείας ἀξιωματικῶν, ἀνωτέρων Στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων καὶ ἀνθυπασπιστῶν Στρατεύματος».

§261Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις ἐπ’ αὐτοῦ. Νὰ προσυπογραφῇ καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν.

§262Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν)

§263ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 31ης Δεκεμβρίου 1915 Ν. Β. Διατάγματος περὶ μὴ πληρωμῆς ἀποζημιώσεως ἐκτάκτου ἀποστολῆς εἰς ἀξιωματικοὺς κλπ. λαμβάνοντας πρόσθετον μισθὸν ἐπιστρατεύσεως». (Γίνεται δεκτὸν)

§264ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προσθήκης διατάξεως εἰς τὸ ἄρθρον 28 τοῦ νόμου 344 τῆς 31ης Ὀκτωβρίου 1914 περὶ συστάσεως Στρατιωτικοῦ Σχολείου Εὐελπίδων καὶ λόχου ὑποψηφίων Εὐελπίδων». (Γίνεται δεκτὸν)

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως Ν. Β. Δ. τῆς 10ης Νοεμβρίου 1915 περὶ συμπηρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως ἄρθρων τοῦ νόμου 446 περὶ ἡμερησίου μισθοῦ ὁπλιτῶν ὡς καὶ προσθήκης ἑτέρων ἐν τῷ αὐτῷ νόμῳ». (Γίνεται δεκτὸν)

§266ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ παρατάσεως προθεσμίας πρὸς ἐγγραφὴν εἰς τὰ μητρῷα ἀρρένων τῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν διαμενόντων καὶ τῶν ἐκ τῶν Νέων Χωρῶν καταγομένων». (Γίνεται δεκτὸν)

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ δικαιολογήσεως ἀπολυμένων ἐν πολέμῳ χρημάτων ἢ δικαιολογητικῶν δαπανῶν Στρατιωτικῆς Ὑπηρεσίας αἰτίᾳ θανάτου ἢ ἀνωτέρας βίας». (Γίνεται δεκτὸν)

§268ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τῶν διαθεσίμων ἀπαλλαγέντων καὶ κριθέντων διὰ βοηθητικὰς ὑπηρεσίας κληρωτῶν τῶν ἀπογραφῶν, ὧν ἀπωλέσθησαν τὰ βιβλία τῶν Νομῶν Λαρίσσης καὶ Τρικκάλων». (Γίνεται δεκτὸν)

§269ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 8 Δεκεμβρίου 1915 Β. Ν. Δ, περὶ παρατάσεως προθεσμιῶν προσελεύσεως τῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ διαμενόντων ἐπιστράτων καὶ περὶ ἄρσεως τῆς ποινικῆς καταδιώξεως τῶν μέχρι τοῦδε ἀνυποτάκτων πολέμου»

§270Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ θὰ παρακαλέσω νὰ προσυπογραφῇ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν.

§271Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν)

§272ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 23ης Δεκεμβρίου 1915 Ν. Β, Διατάγματος περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 446 κλπ.». (Γίνεται δεκτὸν)

§273ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως Β. Δ. Ν. τῆς 8ης Δεκεμβρίου 1915 περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἀπὸ 10ης Νοεμβρίου 1915 Ν. Β. Δ, περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ΔΡΞΑ κλπ.». (Γίνεται δεκτόν)

§274ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 430 περὶ στελέχους ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἐφέδρων Στρατιωτικῶν ὑπαλλήλων τοῦ κατὰ ξηρὰν Στρατοῦ». (Γίνεται δεκτόν)

§275ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τροποποιήσεως ἄρθρων τοῦ κωδικοποιηθέντος ὑπ’ ἀριθμὸν 425 νόμου περὶ στρατολογίας τοῦ κατὰ γῆν Στρατοῦ». (Γίνεται δεκτόν)

§276ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προαγωγῆς εἰς τὸν βαθμὸν ἀνθυπομοιράρχου καὶ ἀνθυπασπιστοῦ ἐνωμοταρχῶν τῆς Χωροφυλακῆς». (Γίνεται δεκτόν)

§277ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως Νομοθ. Βασιλικοῦ Διατάγματος τῆς 10ης Νοεμβρίου 1915 περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ΔΡΞΑ (4161) περὶ προσθέτου μισθοῦ ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν ἐν ἐπιστρατεύσει ὡς κ. ἀξιωματικῶν κλπ. Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ».

§278Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Εἶμαι κατὰ τῆς ἀρχῆς. Ἂν θέλετε, νὰ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον καὶ βάλατέ το πρῶτον.

§279Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Ἂς ἀναβληθῇ.

§280ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται.

§281Λ. ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. Παρακαλῶ νὰ μὲ ἐγγράψητε αὔριον.

§282ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προβιβασμοῦ μονίμων ὑπαξιωματικῶν καὶ μονίμων ἀνθυπασπιστῶν ἐν πολέμῳ». (Γίνεται δεκτόν)

§283ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τῶν κατὰ τὴν ἐκστρατείαν 1912–1913 καὶ τὰς ἐπιχειρήσεις τῆς Βορ. Ἠπείρου προσενεγκόντων ὑπηρεσίας μὴ ἀμειφθείσας ὑπαξιωματικῶν».

§284Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ εἶναι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ δὲν ἐπεστράφησαν.

§285Ι. ΓΙΑΝΝΑΚΙΤΣΑΣ (Ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Δὲν πειράζει. Συζητοῦνται κατ’ ἀρχήν.

§286Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καλά. (Γίνεται δεκτόν)

§287ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ σχεδίου νόμου: «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τῶν ὑπ’ ἀριθ. 353 τῆς 31ης Ὀκτωβρίου 1914 περὶ μονίμων ὑπαξιωμαικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 425 κωδικοποιηθέντος περὶ στρατολογίας νόμου καὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 344 νόμου περὶ Στρατιωτικοῦ Σχολείου Εὐελπίδων πρὸς βελτίωσιν τοῦ θεσμοῦ τῶν μονίμων ὑπαξιωματικῶν». (Γίνεται δεκτόν)

§288ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ ἀδειῶν ἐκμεταλλεύσεως ἐπὶ ἐγγυήσει». (Ἀναβάλλεται)

§289ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ παροχῆς ἀδειῶν ὑλοτομίας διὰ τὰς ἐκτάκτους ἀνάγκας τῆς Χώρας». (Ἀναβάλλεται)

§290ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως Β. Διαταγμάτων, δι’ ὧν ἐχορηγήθησαν ἔκτακτοι καὶ ἀναπληρωματικαὶ πιστώσεις ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῶν Ὑπουργείων Ἐσωτερικῶν καὶ Ναυτικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1915». (Γίνεται δεκτόν)

§291ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἐν ἀπουσίᾳ τῆς Βουλῆς ἐκδοθέντος ἀπὸ 9 Δεκεμβρίου 1915 Β. Διατάγματος περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 8 Δεκεμβρίου 1915 συμβάσεως μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Προνομιούχου Ἑταιρείας πρὸς προστασίαν τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἐμπορίας τῆς σταφίδος περὶ συνομολογήσεως προσωρινοῦ δανείου δραχμῶν 5.000.000» (Γίνεται δεκτόν)

§292ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τῆς διὰ δημοπρασίας ἐκμισθώσεως τῶν δημοσίων κτημάτων».

§293Ν. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ ἀναβληθῇ.

§294ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προκαταρκτικῶν καὶ συμπληρωματικῶν μαθημάτων τῶν δημοτικῶν σχολείων». (Ἀναβάλλεται)

§295ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ ἐξαργυρώσεως τοκομεριδίων ἐθνικῶν δανείων». (Ἀναβάλλεται) «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου ΓΧΟΘ (ὑπ’ ἀριθ. 3679) ὡς ἐτροποποιήθη τοῦτο διὰ τοῦ ἄρθ. 31 τοῦ 505 νόμου καὶ τῶν ἄρθ. 4 καὶ 6 τοῦ νόμου 604». (Γίνεται δεκτόν)

§296ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ προσμετρήσεως εἰς τὴν ἀρχαιότητα καὶ τὸν πρὸς προαγωγὴν ἀπαιτούμενον χρόνον τοῦ ἐν Κρήτῃ διανυθέντος χρόνου ὑπηρεσίας τῶν οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων».

§297Γ. ΜΠΟΥΣΙΟΣ. Νὰ ἀναβληθῇ.

§298ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τροποποιήσεως τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ ἐν ταῖς Νέαις Χώραις καὶ περὶ τῆς τιμῆς τοῦ ἅλατος ἐν Σάμῳ». (Ἀναβάλλεται)

§299ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ κυρώσεως τοῦ Β. Διατάγματος τῆς 12 Δεκεμβρίου 1915 περὶ κατασκευῆς οἰνοπνεύματος ἐξ ἀμιλωδῶν καὶ ζακχαρωδῶν οὐσιῶν». (Ψηφίζεται)

§300ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων ΔΝΖ ΔΡΙΖ 293 καὶ 641 «περὶ συστάσεως Δήμων καὶ Κοινοτήτων», ἐφ’ ὅσον διαρκεῖ ἡ ἐπιστράτευσις». (Ψηφίζεται)

§301ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου: «Περὶ καλλιεργείας ἁλυκῶν».

§302Χ. ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἀναβληθῇ. (Ἀναβάλλεται)

§303ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου. «Περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 5 Νοεμβρίου 1915 Β. Δ. περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 668 περὶ ἀπαγορεύσεως δικαιοπραξιῶν τινων ἐπὶ ἀκινήτων κλπ. καὶ περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου καὶ τοῦ Διατάγματος τούτου».

§304Ι. ΒΑΛΑΛΑΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις.

§305Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀρθῶσιν αἱ ἀπαγορεύσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουσιν οὐδένα λόγον. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, καθὼς καὶ τὰ κάτωθι νομοσχέδια:) «Περὶ θρησκευτικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Στρατεύματος». «Περὶ βελτιώσεως τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου τοῦ κατὰ Γῆν Στρατοῦ» «Περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 116 καὶ περὶ παροχῆς προθεσμιῶν πρὸς ὑποβολὴν αἰτήσεων κανονισμοῦ συντάξεως τραυματιῶν καὶ χηρῶν καὶ ὀρφανῶν τῶν πολεμῶν 1912–1913». «Περὶ κυρώσεως Ν. Β. Διατάγματος τῆς 8ης Δεκεμβρίου 1915 περὶ ὀνομασίας ἐφέδρων δοκίμων διαχειριστῶν Οἰκονομ. Ὑπηρεσίας Στρατοῦ». «Περὶ ἀνεγέρσεως κτιρίου ἐπὶ τοῦ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἀνήκοντος γηπέδου ἐν Πετρουπόλει».

§306ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον ὥραν 5.30′ μ. μ. (Ὥρα 10 μ. μ.)