1914.11.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 51

Τῆς 13ης Νοεμβρίου 1914.

(Πέμπτη, ὥρᾳ 5.25′ μ. μ.).

Προεδρία κ. Κ. Ζαβιτσιάνου.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα.

§2Σ. ΣΠΥΡΟΜΗΛΙΟΣ. Κατέθηκα εἰς τὸ Προεδρεῖον χθὲς μίαν ἐρώτησιν ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἀναγεγραμμένη σήμερον. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ μάθω διατί.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐρώτησις αὕτη ἀπέβλεπεν εἰς τὸ διατί δὲν εἶναι ἀναγεγραμμένον ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν»· διέταξα καὶ ἀνεγράφη.

§4Σ. ΣΠΥΡΟΜΗΛΙΟΣ. Αὐτὸ ἦτο καθῆκόν σας, ἀλλ’ ἠδύνατο ταυτοχρόνως νὰ σημειωθῇ καὶ ἡ ἐρώτησις.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητοῦμεν τὴν ἄδειαν τῆς Βουλῆς νὰ συζητηθῇ καὶ αὐτή, μολονότι δὲν ἀνεγράφη. Ἀνακοινῶ ἤδη πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Οἱ κάτοικοι τοῦ Καρπενησίου παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδὸς ἀπὸ Λαμίας εἰς Καρπενήσιον· Οἱ ἄποροι φοιτηταὶ τῶν Ἰταλοκρατουμένων νήσων παρακαλοῦσιν ὅπως κατὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος ἐγγραφῶσι δωρεάν· Οἱ δημοδιδάσκαλοι Φθιώτιδος–Φωκίδος, Λοκρίδος καὶ Εὐρυτανίας παρακαλοῦσιν ὅπως ληφθῇ μέριμνα περὶ βελτιώσεως τῆς θέσεως των· Ἡ ἐν Θεσσαλονίκῃ ἑταιρεία Ζυθοποιεῖον ὁ «Ὄλυμπος» διαμαρτύρεται διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ φόρου τῆς βύνης. Ἡ Κυριακοῦλα Παπαδημητρακοπούλου ἐξ Ἀθηνῶν παρακαλεῖ ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ αὐτῆς· Οἱ κατάδικοι τοῦ Σωφρονιστηρίου Κερκύρας παρακαλοῦσιν ὅπως ληφθῇ πρόνοια καὶ περὶ αὐτῶν· Οἱ φαρμακοποιοὶ Ἡρακλείου παρακαλοῦσιν ὅπως μὴ ψηφισθῇ ἡ διάταξις περὶ ἀνασυστάσεως φαρμακείων ἰατρῶν. Οἱ φοιτηταὶ τῆς φαρμακευτικῆς Σχολῆς τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου παρακαλοῦσιν ὅπως μεταρρυθμισθῇ τὸ ὑπὸ συζήτησιν φαρμακευτικὸν νομοσχέδιον· Ἡ τεχνικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τῆς λειτουργίας τῶν Ἑταιρειῶν Ἀεριόφωτος καὶ Ἠλεκτρικῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς· Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἶτα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης ἔχει τὸν λόγον ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ παράπονα τῆς κοινότητος Ἀγόργιαννης Λακεδαίμονος γεννηθέντα κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ 10 ἄρθρου τοῦ ΔΝΖʹ νόμου.

§6Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον, κ. Ὑπουργέ, τῆς Κοινότητος Ἀγόργιαννης τῆς Λακεδαίμονος, ἡ ὁποία, εἰρήσθω ἐν παρόδῳ, ἀποτελεῖται ἀπὸ 180 οἰκογενείας, συμφώνως πρὸς τὸν Νόμον περὶ Κοινοτήτων μετεκάλεσε τὸν μηχανικὸν ἐκ Σπάρτης ἵνα μεταβῇ καὶ θέσῃ τὰ ὅρια τῆς Κοινότητος, οὗτος ὅμως δὲν μετέβη, τὸ δὲ Πρωτοδικεῖον ἐξέδωκε τὴν ἀπόφασίν του διὰ τῆς ὁποίας περιέκλεισε τὴν Κοινότητα ταύτην εἰς στενότατα ὅρια, καὶ ἤδη εὑρίσκονται οἱ κάτοικοι αὐτῆς εἰς δύσκολον καὶ δυσχερῆ θέσιν. Ἐπειδὴ ἤδη ὁ Νόμος μᾶς κωλύει νὰ προβῶμεν εἰς νέαν μεταρρύθμισιν, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι καὶ εἰς ἄλλα μέρη ἐγεννήθησαν τοιαῦτα ζητήματα παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προβῇ εἰς ἐνέργειάν τινα, ἵνα ἐξευρεθῇ μία λύσις εἰς τὰ ζητήματα ταῦτα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς ἔχει τὸν λόγον ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ Παναγιώτου Πουλομᾶ, κατοίκου Πατρῶν, τραυματίου κατὰ τὴν μάχην τῆς Τζουμαγιᾶς».

§8Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Καταθέτω ἀναφορὰν τοῦ Παναγιώτου Πουλομᾶ, κατοίκου Πατρῶν, τραυματισθέντος κατὰ τὴν μάχην τῆς Τζουμαγιᾶς ἡ ὁποία παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἵνα λάβῃ ταύτην ὑπ’ ὄψιν.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Δ. Γκλαβᾶς ἔχει τὸν λόγον ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Τρεκλείστρας τῶν Καλαβρύτων».

§10Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Λαμβάνω τὴν τιμήν, κ. Πρόεδρε, νὰ καταθέσω εἰς τὸ Προεδρεῖον ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Τρεκλείστρας τῶν Καλαβρύτων, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Παιδείας, ἀντικείμενον ἔχουσα τὸ προσωπικὸν τοῦ ἐκεῖ σχολείου τῶν ἀρρένων.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Γαρδικιώτης ἔχει τὸν λόγον, ὅπως καταθέσῃ καὶ ἀναπτύξῃ ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου Μπελετσίου, αἰτουμένου ὅπως ληφθῇ σύντονος μέριμνα πρὸς ἀποτροπὴν κινδύνου καταστροφῆς τοῦ χωρίου των ὑπὸ τοῦ πλημμυρήσαντος ποταμοῦ.

§12Ν. ΓΑΡΔΙΚΙΩΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Κοινοτικὸν Συμβούλιον τοῦ χωρίου Μπελετσίου τῶν Τρικκάλων ὑποβάλλει τηλεγραφικῶς παράπονα καὶ ἐπικαλεῖται τὴν ἀντίληψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας, διότι τοῦ ποταμοῦ τὰ ὕδατα ὑπερεξεχείλισαν καὶ ἐπαπειλοῦσι νὰ καταστρέψωσι τὸ χωρίον των. Θὰ προσθέσω δέ, προκειμένου περὶ τοῦ ποταμοῦ αὐτοῦ, ὅτι πρὸ πενταετίας ἡ Βουλὴ ἐψήφισε πίστωσιν περὶ κατασκευῆς ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων, καὶ ὅτι ἡ πίστωσις αὕτη δὲν ἤρκεσεν, ὑπολείπεται δὲ πρὸς συμπλήρωσιν τούτων μία δαπάνη 10 χιλιάδων δραχμῶν, διὰ τὴν ὁποίαν παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ σπεύσῃ νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, διότι ἄλλως θὰ καταστραφῇ τὸ χωρίον αὐτὸ καὶ θ’ ἀναγκασθῇ τότε ἡ Πολιτεία νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς εἰς τοὺς ἀστέγους πλέον πολίτας. Ἐπανειλημμένως ἀνεφέρθην εἰς τὸ Ὑπουργεῖόν σας, ὅπως διατάξῃ τὸν μηχανικὸν Τρικκάλων νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα, ὁ ὁποῖος ὅμως μέχρις ὥρας δὲν κατώρθωσε νὰ ὑποβάλῃ συμπληρωματικὴν μελέτην, σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἐπαναλάβητε τὴν διαταγήν σας ταύτην.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Στελλάκης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ψηφίσματος τοῦ κοινοτικοῦ Συμβουλίου Βρινίκου τῆς Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς.

§14Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Ἡ κοινότης Βρινίκου τῆς Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς δι’ ὑμῶν, κ. Πρόεδρε, ἀναφέρεται πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡ κοινότης αὕτη, ἡ ὁποία ἀνῆκεν εἰς τὸν Δῆμον Ἕλους, ὁ ὁποῖος ὄντως καὶ ἐν τῇ ἀρχαιότητι ἦτο μέγιστον ἕλος, ἔχει γαίας βοσκησίμους, τὰς ὁποίας μέχρι τοῦδε ἐνέμοντο οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος Βρινίκου. Ἀπό τινων ὅμως ἐτῶν δὲν γνωρίζω ἐκ ποίων λόγων ἐνόμισε τὸ Δημόσιον ὅτι ἔχει δικαιώματα ἐπὶ τῶν γαιῶν αὐτῶν καὶ τὰς ἐξεμίσθωσεν. Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Βρινίκου, ἵνα μὴ ὑπαχθῶσιν αἱ γαῖαι αὐταὶ ὑπὸ τοὺς ἐκμισθωτὰς παρουσιάσθησαν ὡς ἐνοικιασταὶ καὶ τὰς ἐξεμίσθωσαν διὰ μίαν πενταετίαν ἀντὶ 5 χιλ. δραχμῶν. Κατόπον ὅμως ἄλλοι ἐπιτήδειοι φανταζόμενοι ὅτι δύνανται νὰ κερδοσκοπήσωσιν ἐπὶ τῆς καταστάσεως ἀνεβίβασαν τὸ μίσθωμα εἰς 18 χιλ. δραχμὰς δι’ ἐκτάσεις μόνον 800 στρεμμάτων. Ἀπέναντι τοιούτου μισθώματος οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος Βρινίκου ἀπεσύρθησαν, φαντάζεσθε δὲ τὰς πιέσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπηκολούθησαν ἀφοῦ οἱ κάτοικοι δὲν ἠδύναντο οὔτε τὰ ζῷά των νὰ βοσκήσωσιν, οὔτε ἐκ τῆς πηγῆς ἀκόμη ν’ ἀντλήσωσιν ὕδωρ. Τὸ Ὑπουργεῖον εὑρεθὲν πρὸ τοιαύτης δυσκολίας καὶ πιέσεως ἐσκέφθη νὰ ἐκποιήσῃ τὰς γαίας αὐτὰς καὶ εἰδοποίησε περὶ τούτου τὸν Οἰκονομικὸν Ἔφορον. Ἀλλ’ οἱ ἐπιτήδειοι παρενέβαλον νέας δυσκολίας. Τὸ Ὑπουργεῖον ἀπέναντι τοιαύτης δηλώσεως, ἡ ὁποία μεταβάλλει κυριότητα ὁλοκλήρων ἐκτάσεων προέβη εἰς ἀκύρωσιν τούτων. Παρακαλοῦσι λοιπὸν οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Βρινίκου, ὅπως, εἰ δυνατόν, αὐταὶ αἱ γαῖαι, αἱ ὁποῖαι περιβάλλουσι τὴν κοινότητα, παραχωρηθῶσιν εἰς τὴν κοινότητα, ὑπόσχονται δὲ νὰ τὰς μεταβάλωσι δι’ ἐξυγιαντικῶν ἔργων καὶ δι’ ἐργασίας ὠφελίμου εἰς παραγωγούς. Λόγῳ ἀνθρωπισμοῦ, λόγῳ ὑγιεινῆς ἐπιβάλλεται, ὅπως ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Βρινίκου καὶ ἐνεργήσῃ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὅ,τι τὸ συμφέρον τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς κοινότητος αὐτῆς ὑπαγορεύει.

§15Π. Λ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ θερμῶς τὴν ἀναφορὰν αὐτὴν τῶν κατοίκων Βρινίκου, ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον εἶναι δυνατὸν νὰ χαρισθῇ εἰς τοὺς κατοίκους τὸ ἕλος αὐτό.

§16ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Νὰ μοὶ σταλῇ ἡ ἀναφορὰ αὐτή.

§17Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Διὰ τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς παραπονοῦνται καὶ δικαίως οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος Βρινίκου ἡ ὁποία εἶναι πολυπληθεστάτη καὶ ἀποτελεῖ κοινότητα ἀρτίαν, διότι διὰ τῆς ἐκδόσεως τοῦ βάλτου τοῦ ἀπαρτιζομένου ἀπὸ 860 στρέμματα ἀποστεροῦνται τῆς ἐκτάσεως αὐτῆς, ἥτις εἶναι βοσκήσιμοι γαῖαι καὶ τὴν κατεῖχον μέχρι τοῦ 1910. Ἀλλὰ γείτονες αὐτῶν ἠθέλησαν νὰ τὴν ἐνοικιάσωσι καὶ ἔκαμον μίαν αἴτησιν καὶ τὸ Δημόσιον ἐδέχθη νὰ τὴν ἐνοικιάσῃ· ἠναγκάσθησαν λοιπὸν οἱ κάτοικοι τῆς κοινότητος νὰ τὴν ἐνοικιάσωσι παρὰ τοῦ Δημοσίου διὰ μίαν πενταετίαν ἀντὶ 5000 δραχ. διὰ ν’ ἀπαλλαχθῶσιν. Ἐκεῖ περιλαμβάνεται καὶ ἓν ἄλλο τμῆμα ἑνὸς βάλτου, καὶ λέγουσι· δίδομεν 18.000 δραχμὰς εἰς τὸ Δημόσιον νὰ μᾶς τὸ δώσητε. Τὸ Δημόσιον ἐνέκρινεν ἀντὶ 18.000 δρχ. τὴν ἐνοικίασιν. Ἔρχονται τώρα καὶ ζητοῦσι νὰ ληφθῇ πρόνοια ἢ νὰ χαρισθῶσιν αἱ γαῖαι, διότι εἶναι βοσκήσιμοι, ἢ ἄλλως ν’ ἀπαλλαχθῶσιν ἀπὸ τὴν πίεσιν, διὰ νὰ μὴ ὑφίστανται ὅσα ὑφίστανται. Ἡ ἀναφορὰ τοῦ κοινοτικοῦ Συμβουλίου εἶναι αὐτὴ τὴν ὁποίαν σᾶς δίδω διὰ νὰ λάβητε αὐτὴν ὑπ’ ὄψιν.

§18Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Πρόκειται, οὐδὲν πλέον οὐδὲν ἔλαττον, παρὰ ν’ ἀποδοθῇ ἀληθῶς ἐλευθερία εἰς τὸν λαὸν αὐτὸν περὶ τὸν ὁποῖον διεξάγονται μάχαι τῶν ἰσχυρῶν τοῦ τόπου οἱ ὁποῖοι ἔχουσι καταλάβει ἁπάσας τὰς γαίας καὶ δὲν θέλουσι τὴν ἔκτασιν αὐτὴν παρὰ διὰ νὰ ἐξασφαλίσωσι τὰς πιέσεις τὰς ὁποίας ἐξασκοῦσιν ἐπὶ τοῦ τόπου ἐκείνου. Νομίζω ὅτι, ἂν ζητήσητε πληροφορίας ἀπὸ τὸν νομάρχην Λακωνίας καὶ τὴν εἰσαγγελικὴν Ἀρχήν, θὰ μάθητε πολὺ περισσότερα τῶν ὅσων ἐλέχθησαν ἐνταῦθα περὶ τῶν πιέσεων αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι κατέστησαν εἵλωτες. Ἐκ μιᾶς ἐπιστολῆς τοῦ κοινοτικοῦ Συμβουλίου θίγεται ἀκριβῶς τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ ἐξ ἧς δύνασθε νὰ συμπεράνητε τί συμβαίνει ἐκεῖ. Ἑπομένως παρακαλῶ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν αἴτησιν αὐτὴν ὄχι τόσον διὰ τὸ συμφέρον ὅσον διὰ τὴν ἐλευθερίαν τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στ. Ἀναστασιάδης.

§20ΣΤ. ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ. Ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος Ἀγυιᾶς δὲν ὤκνησε νὰ πιστοποιήσῃ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 622 τῆς 29 Αὐγούστου ἐ. ἔ. ἀναφορᾶς του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅτι οὐδέποτε ἐξεδόθησαν ἄδειαι ὑλοτομίας ἐπὶ τοῦ δημοσίου δάσους Κουβαρᾶ, ἐνῷ ἐκ τῆς ἐκθέσεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν δασῶν κ. Κοντοῦ ἀποδεικνύεται ὅτι ἀπὸ τοῦ 1872 καὶ ἐντεῦθεν σωρεία ἀδειῶν ἐξεδόθη. Φρονῶ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν πρέπει νὰ καλέσῃ εἰς ἀπολογίαν τὸν ἔφορον, διότι ἐκ τῆς τοιαύτης πιστοποιήσεώς του προεκλήθη ζημία εἰς τὸ Δημόσιον 200 καὶ πλέον χιλιάδων δραχμῶν.

§21Α. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν τὴν σύστασίν σας.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Τσακανίκας.

§23Γ. ΤΣΑΚΑΝΙΚΑΣ. Δὲν γνωρίζω ἂν ἔλαβε γνῶσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Συγκοινωνίας ὅτι ἡ Ἑταιρεία τῶν σιδηροδρόμων Β. Δ δὲν θέλει νὰ συμμορφωθῇ μὲ τὴν διαιτητικὴν ἀπόφασιν τὴν ἐκδοθεῖσαν ἐπὶ τῆς διαφορᾶς τῶν ὑπαλλήλων πρὸς τὰς σιδηροδρομικὰς ἑταιρείας, καθ’ ἣν ἐκανονίσθησαν τὰ τῆς μισθοδοσίας αὐτῶν. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα ὅπως καταστήσῃ σεβαστὴν τὴν ἀπόφασιν ταύτην παρὰ τῇ Ἑταιρείᾳ.

§24Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας). Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὰ σχετικά, ἐγένοντο δὲ αἱ δέουσαι ἐνέργειαι πρὸς τὴν Ἑταιρείαν, ὅπως συμμορφωθῇ πρὸς τὴν διαιτητικὴν ἀπόφασιν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Λιδωρίκης.

§26Κ. ΛΙΔΩΡΙΚΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως διατάξῃ καὶ δοθῇ ἀπάντησις εἰς τὸν τραυματίαν πολέμου ἐπὶ ἀναφορᾶς του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν φέρουσαν ἀριθ. πρωτοκόλλου 226917 τῆς 24 Ὀκτωβρίου 1914. Ἐπίσης εἰς τὸν ἀπόστρατον ἀνθυπολοχαγὸν Γ. Καραστάθην ἐπὶ ἀναφορᾶς του διαβιβασθείσης ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν.

§27ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Παρελείφθη ὁ ἀριθμὸς καὶ ἐτέθη τὸ ὄνομα μόνον ἐν τῇ ἀποσταλείσῃ σημειώσει. Ἐὰν εἶχον τὸν ἀριθμὸν θὰ ἠδυνάμην ν’ ἀπαντήσω, ὡς πρὸς τὴν δευτέραν διαμείβεται ἀλληλογραφία μετὰ τὸ πέρας τῆς ὁποίας θὰ δυνηθῶ ν’ ἀπαντήσω.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καντιάνης.

§29Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἂν ἔλαβε γνῶσιν ἀναφορᾶς τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τῶν μαθητῶν τῆς τρίτης δημοτικῆς σχολῆς Καλαμῶν καὶ τῶν ἐκθέσεων τοῦ Νομάρχου καὶ Ἐπιθεωρητοῦ Μεσσηνίας περὶ τῆς οἰκτρᾶς καταστάσεως εἰς ἣν περιῆλθε τὸ κτίριον τῆς σχολῆς ταύτης καὶ ἂν ἔλαβε γνῶσιν τίνα μέτρα ἔλαβε πρὸς ἀποτροπὴν τοῦ ἀπειλοῦντος κινδύνου.

§30Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Θὰ ἐπισκευασθῇ τὸ κτίριον ἂν τοῦτο ἀνήκῃ εἰς τὸ Δημόσιον.

§31Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ἐδωρήθη ὑπὸ τοῦ δήμου Καλαμῶν εἰς τὸ Δημόσιον.

§32Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἶπον ὅτι ἂν εἶναι τοῦ Δημοσίου θὰ ἐπιληφθῇ τοῦτο τῆς διορθώσεως του.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Γκλαβᾶς.

§34Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἂν σκέπτεται νὰ μεταρρυθμίσῃ τὸν περὶ ἐπιτηδευμάτων νόμον οὕτως, ὥστε οἱ πολῖται νὰ φορολογῶνται διὰ τὸ ἐπικρατέστερον τῶν ἐπιτηδευμάτων ἐκ τῶν δύο ἢ τριῶν τὰ ὁποῖα παροδικῶς ἐξασκοῦσι, διότι, ὡς ἤδη ἔχει ὁ κρατῶν νόμος, ὑποβάλλονται εἰς τὴν πληρωμὴν πολλαπλῆς φορολογίας.

§35Α. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Θὰ ληφθῇ νομοθετικὴ πρόνοια.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Δ. Γκλαβᾶς.

§37Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν σκέπτεται νὰ καταργήσῃ νομοθετικῶς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ ΓϠΛΓʹ νόμου τοῦ 1911 περὶ αὐξήσεως τῶν μισθῶν τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων, καθ’ ἣν αὔξησις δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἐπὶ μίαν δεκαπενταετίαν ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου πρὸς ὑπολογισμὸν τῶν συντάξεων καίτοι ὑποβάλλονται εἰς κράτησιν 9%.

§38Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Τὸ ζήτημα ἀφορᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πολυχρονιάδης. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διατὶ δὲν συνεπληρώθησαν αἱ θέσεις τῶν ταξινόμων αἱ πρὸ τοῦ τελευταίως ψηφισθέντος νόμου κεναί.

§40Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ συμπληρωθῶσι.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται ἤδη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Δ. Πετροπουλάκης ἐρωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας «διατί δὲν κατετέθησαν τὰ ζητηθέντα παρ’ αὐτοῦ ἔγγραφα καὶ πληροφορίαι περὶ τῆς Προνομιούχου Ἑταιρείας».

§42Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Τὰ ἔγγραφα ταῦτα ἐζήτησα, ἀλλὰ δὲν συνεγκεντρώθησαν ἀκόμη ἅπαντα.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παν. Σπυράκης «συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὴν προαγωγὴν τοῦ ὑπομοιράρχου Π. Γετίμη, προταθέντος ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Ἀντιστρατήγων, ἀλλὰ παραλειφθέντος κατὰ τοὺς τελευταίους γενομένους προβιβασμούς».

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Παππακωνσταντίνου «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅπως λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν ὑποβληθεῖσαν αὐτῷ αἴτησιν τῶν κατοίκων Λεύκας τῆς Στυμφαλίας, αἰτούντων νὰ ἐπιτραπῇ αὐτοῖς ἡ καλλιέργεια τῶν γαιῶν των ἐπὶ τῶν μερῶν Μαγκριάνι καὶ Σκόπιτζα, ἃς ἀπὸ 50 ἐτῶν κατέχουσιν ὡς ἰδιοκτήτους καὶ ὧν τὴν καλλιέργειαν παρανόμως ἀπηγόρευσεν ἡ δασικὴ ἀρχή, καὶ συμφώνως τῷ δικαίῳ νὰ ἐπιτρέψῃ αὐτοῖς τὴν καλλιέργειαν».

§45Ε. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ἡ ἁρμοδία δασικὴ ἀρχὴ δι’ ἀπαγορευτικῶν διατάξεων ἀπηγόρευσε τὴν καλλιέργειαν τῶν γαιῶν ἐπὶ τοῦ ὀροπεδίου Μαγκριάνι καὶ Στατάρθι τοῦ χωρίου Λεύκας, γαιῶν αἵτινες κατέχονται καὶ καλλιεργοῦνται πρὸ πεντήκοντα καὶ πλέον ἐτῶν, ὡς καὶ τὴν βοσκὴν τῶν αἰγῶν ἐφ’ ὅλων σχεδὸν τῶν ἐαρινῶν βοσκῶν τοῦ χωρίου Λεύκας, ἐκ προνοίας πρὸς ἀναδάσωσιν τοῦ μέρους αὐτοῦ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς βεβαιοῖ ὅτι ἡ ὑπηρεσία προέβη εἰς τὸ μέτρον τοῦτο ἐκ προνοίας. Ἐγὼ δὲν εἶμαι διατεθειμένος ν’ ἀμφισβητήσω τὰς πληροφορίας καὶ τὴν καλὴν θέλησιν τῆς ὑπηρεσίας, πολὺ δ’ ὀλιγώτερον τὴν ἰδικήν σας ἀγαθὴν διάθεσιν, κ. Ὑπουργέ. Εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος καὶ ἔχω καθῆκον ὑπακούων εἰς τὰς διαμαρτυρίας καὶ τὰ δίκαια παράπονα τῶν κατοίκων αὐτῶν, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν ὑμῶν ὡς διαρρυθμιστοῦ ἁπάσης τῆς ὑπηρεσίας, ἐπὶ τῶν ὑπερβολῶν εἰς τὰς ὁποίας συχνὰ ὑπόκεινται αἱ Ἀρχαί. Εἶναι ἄλλως τε φυσικὸν εἰς πάντα ἄνθρωπον ἀναλαμβάνοντα τὴν ὀργάνωσιν ὑπηρεσίας τινὸς καὶ μάλιστα ἐν τῇ ἀρχῇ τῆς ὀργανώσεώς της, ἂν μή τι ἄλλο, ἐκ ζήλου πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν νὰ ὑποπίπτῃ εἰς ὑπερβολὰς προκειμένου νὰ λάβῃ μέτρα προστατευτικὰ ὑπὲρ αὐτῆς, νὰ ὑπόκειται, λέγω, εἰς ὑπερβολὰς ἐπὶ βλάβῃ τῶν ἄλλων κλάδων τῆς παραγωγῆς. Ἐνταῦθα φρονῶ ὅτι ἡ μέριμνα τῆς ὑπηρεσίας πρὸς προστασίαν τῶν δασῶν εἶναι ὑπερβολικὴ ἐπὶ βλάβῃ ἄλλων κλάδων τῆς παραγωγῆς, ἤτοι τῆς γεωργίας καὶ τῆς κτηνοτροφίας. Καὶ ἐπὶ μὲν τῆς γεωργίας αἱ βλάβαι εἶναι πασιφανεῖς, διότι αἱ γαῖαι αὗται καλλιεργοῦνται ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως τοῦ Κράτους καὶ ἀποτελοῦσι τὸν σπουδαιότερον γεωργικὸν πλοῦτον τοῦ τόπου ἐκείνου. Ὑπάρχουσι βεβαίως καὶ ἄλλαι ἐκτάσεις αἵτινες εἶναι κατάφυτοι, καὶ ἄλλαι ἀπεψιλωμέναι, αἵτινες δύνανται ν’ ἀναδασωθῶσιν, ἀλλὰ διὰ ταύτας οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχουσιν οἱ κάτοικοι. Δύναμαι μάλιστα νὰ δώσω τὴν ἑξῆς πληροφορίαν· ὅτι οἱ κάτοικοι ἐκεῖνοι καὶ πρὶν ἢ ἀκόμη ἡ Πολιτεία λάβῃ σοβαρὰ μέτρα πρὸς προφύλαξιν τῶν δασῶν, εἶχον ζητήσει ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας ἀρχὰς καὶ εἶχον ἐπιτύχει ἀπαγορευτικὴν διάταξιν τελείαν, ὡς πρὸς τὴν βοσκὴν ἐννοῶ, καὶ τὴν ἐκχέρσωσιν ἐπὶ τῆς ἄνωθεν τοῦ χωρίου προστατευτικῆς ζώνης, καὶ ἥτις ἀπαγορευτικὴ διάταξις ἰσχύει ἀπὸ 20 ἐτῶν. Ἀπόδειξις ὅτι οἱ κάτοικοι δὲν εἶναι ἐχθροὶ τῶν δασῶν. Ἀγαπῶσι τὰ δάση οἱ κάτοικοι ἐκεῖνοι ἐν τῷ μέσῳ τῶν ὁποίων ἐγεννήθησαν καὶ ζῶσιν, ἀλλ’ ἔχουσι καὶ ὑποχρεώσεις ἐπὶ τῆς ζωῆς, θέλουσι νὰ ζήσωσιν, εἶναι δὲ γνωστὸν ὅτι μὲ τὰ δάση μόνα δὲν δύνανται νὰ ζήσωσιν οἱ ἄνθρωποι τῶν ὁποίων τὴν διάσωσιν προσπαθεῖ ἡ Πολιτεία. Λέγω λοιπὸν ὅτι ἡ διαταγὴ αὕτη δέον ν’ ἀνακληθῇ οὐ μόνον ὡς λίαν αὐστηρά, ἀλλὰ καὶ ὡς ἄδικος καὶ παράνομος, διότι δὲν βλέπω τέλος ἐπὶ ποίας νομικῆς διατάξεως ἐστηρίχθη ἡ ὑπηρεσία ἀπαγορεύσασα τὴν καλλιέργειαν γαιῶν καλλιεργουμένων ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Βασιλείου. Τὸ δεύτερον παράπονον τῶν κατοίκων ἀφορᾷ εἰς τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς βοσκῆς ἐπὶ τῶν βοσκησίμων τόπων. Ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία, πλὴν τῆς ζώνης τῆς προστατευούσης τὸ χωρίον, ἥτις, ἐπαναλαμβάνω, δέον νὰ εἶναι τελείως ἀπηγορευμένη, ἐπιμένει νὰ περιλάβῃ εἰς τὴν ἀπαγορευτικὴν πρὸς βοσκὴν διάταξιν καὶ τὰ παρὰ ταύτην μέρη καὶ τὰ ἔτι ἀπωτέρω μέρη, τὰ φαλακρὰ τοιαῦτα, ἤτοι τὰ μέρη τῶν ὀρέων τὰ ὑψηλότατα, τὰ μὴ ἐπιδεκτικὰ βλαστήσεως δασικῆς. Φρονῶ ὅτι ἡ διάταξις αὕτη εἶναι λίαν αὐστηρὰ καὶ ἐξοντωτικὴ διὰ τοὺς κατοίκους, οἵτινες δὲν δύνανται νὰ ζήσωσιν ἄνευ κτηνοτροφίας, ἥτις διὰ τοῦ μέσου τούτου δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ εἰς τὰ μέρη ταῦτα. Ἡ πληροφορία τὴν ὁποίαν σᾶς δίδει, κ. Ὑπουργέ, ἡ ὑπηρεσία, ὅτι ὑπάρχει τόπος ἐπαρκὴς πρὸς βοσκήν, ἀφοῦ τὸ παρακείμενον δάσος «Λυκόρρευμα» ἐνοικιάζουσιν οἱ κάτοικοι εἶναι ἀνακριβής, κατὰ τοῦτο ὅτι τὸ μέρος αὐτὸ ἐνοικιάζει ἡ κοινότης οὐχὶ εἰς ξένους, ἀλλ’ εἰς τοὺς ἰδίους κατοίκους, καὶ συνεπῶς οὐχὶ ἐκ τοῦ περισσεύματος, ἀλλ’ ἐκ τοῦ ὑστερήματος, ἵνα ἐπαρκῇ εἰς τὰς ἀνάγκας της, τὰς θρησκευτικάς, σχολικάς, ὁδοποιητικὰς κλπ. Δὲν εἶναι λοιπὸν αὕτη ἔκτασις περιττή, ἄλλως κατὰ τὸ πλεῖστον εἶναι φαλακρὰ καὶ δὲν δύνανται οἱ κάτοικοι νὰ ζήσωσιν ἄνευ τῆς ἐκτάσεως ταύτης. Οὔτε δὲ διὰ τῆς βοσκῆς θὰ καταστραφῇ τὸ δάσος. Ἀναγνωρίζω βεβαίως καὶ ἐγὼ ὅτι τὸ δάσος θὰ εἶναι καλύτερον ὅταν ἀπαγορευθῇ ἡ εἴσοδος εἰς αὐτὸ καὶ τῶν πτηνῶν ἀκόμη, καὶ διὰ τοῦτο εἰς τὰς ἐρήμους καὶ τὰ ἀκατοίκητα μέρη συναντᾷ τις δάση ὡραιότατα καὶ πλουσιώτατα. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται βέβαια ν’ ἀναγκάσωμεν τοὺς ἐκεῖ κατοίκους νὰ μεταναστεύσωσιν ἀνεπιστρεπτὶ ἐκεῖθεν, πρόκειται νὰ συνδυάσωμεν τὴν ὕπαρξιν τῶν δασῶν μὲ τὴν συνύπαρξιν τῶν ἀνθρώπων. Φρονῶ ὅθεν ὅτι ἡ διάταξις αὕτη εἶναι πλέον ἢ ἄδικος καὶ πρέπει ν’ ἀρθῇ. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἄλλης ἀπόψεως δέον νὰ ἐξετάσητε τὸ ζήτημα τοῦτο κ. Ὑπουργέ, ἂν τέλος δὲν κατισχύσῃ τὸ μόνον λογικὸν καὶ δίκαιον, τ. ἔ. ν’ ἀρθῇ ἡ ἀπαγόρευσις αὕτη. Ἂν ἐπὶ τέλους ἡ ὑπηρεσία φανῇ ἄτεγκτος καὶ ἐπιμείνῃ εἰς τὰ μέτρα ταῦτα τῆς τελείας αὐστηρότητος, ἐπὶ τέλους τὸ μέτρον τοῦτο δέον νὰ χωρήσῃ ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, ὥστε νὰ δοθῇ καιρὸς ν’ ἀλλάξωσι τρόπον ζωῆς καὶ τρόπον κτηνοτροφίας καὶ σύστημα οἱ κάτοικοι ἐκεῖνοι, οἵτινες εἶχον τὴν ἀτυχίαν νὰ γεννηθῶσιν εἰς τὰ μέρη ταῦτα, διότι ἀποτόμως ἐφαρμοζόμενον τὸ μέτρον τοῦτο θὰ πλήξῃ αὐτοὺς θανασίμως. Ἐφέτος π. χ. ἀποτόμως καὶ ἄνευ προειδοποιήσεως, ἐκ τῶν προτέρων ἐνεργηθείσης τῆς ἀπαγορεύσεως ταύτης, οἱ κάτοικοι ἐν τῇ πεποιθήσει ὅτι ἡ Ὑπηρεσία δὲν θὰ ἐπέμενεν εἰς τὸ αὐστηρότατον καὶ ἄδικον καὶ καταστρεπτικὸν τοῦτο μέτρον, καὶ ἐξ ἀνάγκης δέ, διότι δὲν εἶχον ποῦ ἀλλαχοῦ νὰ βοσκήσωσι τὰ ποίμνιά των, παρέβησαν ἐν μέρει τὴν διάταξιν ταύτην, ἡ δὲ ἁρμοδία ὑπηρεσία ἔχει πάρα πολλὰ πρωτόκολλα ἐπὶ παρανόμῳ βοσκῇ ὑποβάλει κατ’ αὐτῶν ἐνώπιον τοῦ Πλημμελειοδικείου. Ἂν δὲ λάβητε ὑπ’ ὄψιν τὴν αὐστηρότητα τοῦ νόμου, θὰ ἴδητε ὅτι ἡ περαιτέρω ἐκεῖ διαμονὴ καὶ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν εἶναι ἀδύνατος. Σᾶς παρακαλῶ ὅθεν καὶ ἀπὸ ταύτης τῆς ἐπόψεως νὰ ἐξετάσητε τὰ αἰτήματα ταῦτα.

§46Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔλαβον ὑπ’ ὄψιν τὴν σχετικὴν αἴτησιν καὶ ἀπέστειλα ἐπιθεωρητὴν πρὸς ἐξέτασιν τοῦ ζητήματος.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Παππαβασιλείου «συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ διατάξῃ τὴν ἐπίσπευσιν τῶν δεόντων ἐπὶ τῶν καταγγελιῶν κατὰ τοῦ γραμματέως τοῦ Εἰρηνοδικείου Νάξου, διότι παρῆλθεν ἤδη πολὺς χρόνος ἀπὸ τῆς ὑποβολῆς τῶν καταγγελιῶν ἐκείνων καὶ ἐν τούτοις παραμένουσιν αὗται ἀκόμη ἐκκρεμεῖς».

§48Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Τὴν σύστασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ προέλαβεν ἡ ἐνέργεια τῆς ὑπηρεσίας. Ἐναντίον τῶν ὑπαλλήλων ὑφίσταται ἐκκρεμὴς πλαστογραφία καὶ ἐξύβρισις. Καὶ ἐπὶ τῶν δύο ἐγένετο ἡ δέουσα ἐνέργεια καὶ εἶναι εἰς τὸ πέρας. Μόλις δ’ ἀχθῇ τὸ πόρισμα θὰ ἐνεργήσω κατὰ νόμον.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κουτούπης «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν μὴ λῆψιν μέτρων κατὰ τοῦ ταμείου Λακεδαίμονος, ἀρνουμένου νὰ πληρώσῃ δημοτικὰς καὶ κοινοτικὰς δαπάνας. Παρατηρεῖ, ὅτι ἐνῷ ὁ Δῆμος ὑπελόγιζεν τὰς εἰσπράξεις εἰς 120 χιλ., ὁ ταμίας τὰς ὑπελόγιζεν εἰς 36 χιλ. Οὕτω δὲ προκύπτουσι παράπονα ἐκ μέρους τῶν δικαιούχων. Συνιστᾷ ὅπως καθορισθῶσι τὰ δικαιώματα τῶν Δήμων, πληρωθῶσι δὲ τὰ ὀφειλόμενα».

§50Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Ἦλθε καὶ πρὸ ἡμερῶν τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀπήντησεν, ὅτι ἀνέμενε πληροφορίας ἃς θὰ ἐξέθετεν εἰς τὴν Βουλήν. Ἐκ τοῦ φακέλου τῆς ὑποθέσεως ἐξάγεται ὅτι ὁ ταμίας Λακεδαίμονος ἀρνεῖται νὰ πληρώσῃ χρήματα, ἅτινα κατὰ νόμον ἔπρεπε νὰ πληρώσῃ. Καὶ οἱ δύο ἰσχυρίζονται ὅτι ἔχουσι δίκαιον, ὁ Δῆμος Σπαρτιατῶν, διότι ὑπολογίζει τὰς εἰσπράξεις του εἰς 120,000 δραχ., ὁ ταμίας Λακεδαίμονος διότι ἰσχυρίζεται ὅτι μόνον 36,000 δρ., θὰ εἶναι αἱ εἰσπράξεις τοῦ Δήμου Σπαρτιατῶν. Καὶ ὁ μὲν Δῆμος στηρίζεται εἰς ὑπολογισμοὺς ὡρισμένους, κατὰ τὴν κρίσιν του πάντοτε, ἐν πάσῃ περιπτώσει ὡρισμένους, ἐνῷ ὁ ταμίας Λακεδαίμονος, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι οὔτε Νομάρχης οὔτε ἄλλο τι, στηρίζεται εἰς αὐθαιρέτους ὑπολογισμούς· διότι ἔχων ὑπ’ ὄψει τὰς εἰσπράξεις τοῦ Δήμου Σπαρτιατῶν ὑπολογίζει εἰς τὸ ⅑· ἐπὶ τῷ λόγῳ αὐτῷ τὰς εἰσπράξεις αὐτὰς τὰς δικαιολογεῖ ὁ πληθυσμὸς ἐκ τοῦ ὁποίου ἀποτελεῖται ὁ Δῆμος Σπαρτιατῶν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς τοιαύτης τακτικῆς οἱ ὑπολογισμοὶ τοῦ ταμίου Λακεδαίμονος εἶναι ἐσφαλμένοι, διότι ὁ σήμερον Δῆμος Σπαρτιατῶν δὲν ἀποτελεῖ τὸ ⅑ τοῦ πρώην Δήμου Σπαρτιατῶν, εἶναι ὅμως γνωστόν, ὅτι σχετικῶς μὲ τὸν φόρον τῶν ὠνίων δὲν δύναται νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι ἡ πόλις καὶ τὰ χωρία καταναλίσκουσιν ἐξ ἴσου, ὥστε ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ πληθυσμοῦ νὰ γίνεται ἡ κατανομὴ εἰς ὅσον δὲν κατωρθώθη αὕτη νὰ γίνῃ ὡς ὁ νόμος ὁρίζει. Ὁ ταμίας Λακεδαίμονος προβάλλει τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι αἱ πόλεις δὲν παράγουσιν, ἄλλοι δὲ ὑποστηρίζουσιν ὅτι τὰ χωρία τὰ κείμενα πλησίον τῆς πόλεως προμηθεύονται ἀπὸ τὴν πόλιν, ὥστε ἡ κατανάλωσις νὰ φαίνηται ὅτι γίνεται ἐν τῇ πόλει ἐνῷ πράγματι γίνεται εἰς τὰ χωρία. Ἀφήνω κατὰ πόσον τὸ ζήτημα τοῦτο θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, διότι τότε καὶ εἰς τοὺς Δήμους Ἀθηναίων καὶ Πειραιῶς εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰσάγονται πολλὰ καὶ ὅτι τὰ εἰσαγόμενα δὲν καταναλίσκονται εἰς τὰς δύο πόλεις Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, ἀλλὰ στέλλονται εἰς τὰς ἐπαρχίας. Ἀλλὰ βεβαίως ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἦτο διατεθειμένη νὰ δεχθῇ ἓν τοιοῦτον ἐπιχείρημα, ὅπως μετάσχωσιν αἱ ἐπαρχίαι εἰς τὰς εἰσπράξεις τὰς ἐξ ὠνίων τῶν Δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Εἶναι ἀληθῶς λυπηρόν, διότι δὲν κατωρθώθη νὰ πεισθῇ ὅτι ὁ Δῆμος Λακεδαίμονος δὲν ἔχει 120,000 εἰσπράξεις, ὥστε νὰ προβαίνῃ εἰς δαπάνας καὶ νὰ προκηρύσσῃ ἔργα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ πληρωθῶσιν ἢ δὲν ἐπείσθη ὅτι ὁ Δῆμος Σπαρτιατῶν ἔχει ἔσοδα 36,000 δραχμῶν καὶ δὲν πρέπει ν’ ἀντιστῇ. Πρέπει νὰ καθορισθῇ ποῖαι εἶναι αἱ πραγματικαὶ εἰσπράξεις. Νομίζω ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ παράλειψιν ὑπηρεσίας ἡ ὁποία δὲν καθώρισε τὸ ζήτημα τοῦτο παρὰ ἀφήνει ἐπὶ τόσους μῆνας μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νέου νόμου περὶ Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἐντελῶς ἀκαθόριστον. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἂν νομίζῃ ὅτι δύναται ν’ ἀφήσῃ εἰς τὸν ταμίαν Λακεδαίμονος νὰ ὁρίζῃ αὐτὸς τὰς εἰσπράξεις κατὰ τὴν ἰδικήν του ἀντίληψιν καὶ ἂν θεωρῇ τὸν ταμίαν Λακεδαίμονος ἱκανὸν καὶ ἔχοντα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχει, ὅπως κανονίζῃ τοιαῦτα ζητήματα καὶ ἂν θὰ παραταθῇ ἐπὶ πολὺ ἀκόμη αὐτὴ ἡ κατάστασις. Διότι ἔκ τινος ἀλληλογραφίας ὡς καὶ ἐξ ἐπιστολῆς ἰδιωτικῆς, τὴν ὁποίαν διεβίβασεν ὁ ταμίας Λακεδαίμονος πρὸς τὸν ἁρμόδιον Τμηματάρχην, ὅστις ἔλαβε τὴν καλωσύνην νὰ θέσῃ εἰς τὴν διάθεσίν μου αὐτήν, ὅπως βεβαιωθῶ περὶ τῆς καλῆς πίστεως τοῦ ταμίου, δὲν δύναται νὰ ἐξηγηθῇ ποῖος ἐκ τῶν δύο ἔχει δίκαιον. Ἐγὼ παραδέχομαι ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου τὸν κάμνει ν’ ἀρνεῖται τὴν πληρωμὴν τῶν μισθῶν καὶ τῶν ἄλλων διοικητικῶν ἐξόδων. Πρέπει νὰ παραδεχθῇ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ὁ Δήμαρχος Σπάρτης προβαίνει εἰς ἔργα ἀπαραίτητα διὰ τὴν πόλιν, εἶναι καὶ αὐτὸς ἐν καλῇ πίστει, διότι εὑρίσκει ἓν δικαίωμα ἐκ τοῦ νόμου προερχόμενον. Ὁπωσδήποτε ἡ ἀμφίβολος κατάστασις ἡ ὁποία ὑπάρχει εἶναι δυσάρεστος καὶ πρέπει κάποιο τέλος νὰ δοθῇ καὶ ὅτι ἁρμόδιοι εἶναι οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἀπὸ τοὺς ὁποίους δικαιοῦται ν’ ἀξιώσῃ, ὅπως καθορίσωσι τὰ πράγματα καὶ ὁρίσωσιν εἰς τὸν Δῆμον Σπαρτιατῶν ποῖαι εἶναι αἱ εἰσπράξεις του. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐὰν ἐκ διαφόρων λόγων δὲν κατορθωθῇ νὰ γίνῃ τοῦτο εἶναι καθῆκον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ διατάξῃ τὸν ταμίαν νὰ πληρώσῃ τὰς δαπάνας καὶ νὰ ληφθῇ πρόνοια εἰς τὸ μέλλον, διότι εἶναι σοβαρὸν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι συμβάλλονται μὲ ὀργανισμοὺς τοῦ Δημοσίου δικαίου νὰ μὴ ἔχωσι τὸ δικαίωμα, διότι Πολιτεία καὶ Δῆμος δὲν ἐκανόνισαν τοὺς μεταξύ των λογαριασμούς. Τοσοῦτον μᾶλλον ἔχω νὰ συστήσω τοῦτο, καθ’ ὅσον ἔχω καὶ ἄλλας πληροφορίας. Ὁ ταμίας Λακεδαίμονος ὅπως καὶ ὁ ταμίας Γυθείου, καὶ λέγω τοὺς δύο διότι αὐτοὶ εἶναι εἰς τὸν Νομὸν τὸν ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν ν’ ἀντιπροσωπεύω, ἀρνοῦνται τὴν πληρωμὴν εἰς τὰς κοινότητας. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ εἴπω τι τὸ ὁποῖον θὰ κάμῃ ἐντύπωσιν. Εἰς ἕνα Δῆμον ὡρίσθη ἡ διατροφὴ ἑνὸς βρέφους, ὁ Δῆμος εἶναι πτωχὸς καὶ ἡ δαπάνη κατὰ μῆνα εἶναι 30 ἕως 35 δραχμάς, ὁ ταμίας ἀρνεῖται νὰ πληρώσῃ τὴν πληρωμὴν πρὸς διατροφὴν τοῦ βρέφους, ὁ Πρόεδρος τῆς κοινότητος καταβάλλει ἐξ ἰδίων του τὰ πρὸς διατροφὴν τοῦ βρέφους, ὁ ταμίας ἀρνεῖται τὴν πληρωμὴν καὶ ἐρωτᾷ τί νὰ κάμῃ, ποῖος εἶναι ὁ σοφὸς Σολομὼν ὁ ὁποῖος θὰ λύσῃ τὸ ζήτημα αὐτό, ἀφοῦ δὲ ὁ ταμίας δὲν δίδει βεβαίως τὸ βρέφος θ’ ἀποθάνῃ. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποφανθῇ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι ὁ Πρόεδρος τῆς κοινότητος δὲν ἔχει οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώνῃ. Ὁ ταμίας Λακεδαίμονος ἀνθίσταται λέγων ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ πληρώσῃ καὶ ὁ Γραμματεὺς τῆς Νομαρχίας ὁ ἀναπληρῶν τὸν Νομάρχην δὲν ἐγκρίνει τὸν προϋπολογισμόν. Γεννᾶται λοιπὸν τὸ ζήτημα· πῶς θέλετε αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ἔχωσι σεβασμὸν καὶ πρὸς τὴν Πολιτείαν καὶ πρὸς τοὺς νόμους ὅταν ἕν ζήτημα τοιοῦτον μένῃ ἄλυτον, πῶς θέλετε αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ νομίζωσιν ὅτι εὑρίσκονται εἰς ἔννομον πολιτείαν, ὅταν δὲν δύναται νὰ λυθῇ ἓν ζήτημα εἴτε ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, εἴτε ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλον; Εἶναι ἀνάγκη νὰ κανονισθῶσι τὰ δικαιώματα τῶν Δήμων διὰ νὰ εἶναι γνωστὸν ποῖα εἶναι τὰ δικαιώματα ἑνὸς ἑκάστου. Νομίζω δὲ ὅτι μαζὶ μὲ τὰς ζημίας τὰς ὁποίας ὑπέστη μέχρι τοῦδε τὸ Κράτος ἕνεκα τῶν Δήμων, εἴτε διὰ τὴν δημοσίαν ἐκπαίδευσιν, εἴτε δι’ ἄλλον λόγον, ὀφείλει νὰ ὑποστῇ χάριν τῆς ἀξιοπρεπείας τῆς Πολιτείας καὶ τὰς ζημίας, τὰς τυχὸν ὑπερβολικὰς δαπάνας τῶν δήμων, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο μέχρι τοῦδε, διότι ὁ νόμος δὲν καθορίζει εἰς τοὺς δήμους τὰς δαπάνας. Ἡ παράτασις τῆς ἐκκρεμοῦς αὐτῆς καταστάσεως δὲν εἶναι καθόλου τιμητικὴ διὰ τὴν Πολιτείαν καὶ δὲν συμβάλλει εἰς τὸν σεβασμὸν καὶ τὴν ἐκτίμησιν τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἔχωσιν οἱ πολῖται πρὸς τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ δίδῃ εἰς αὐτοὺς παράδειγμα τάξεως καὶ ὄχι ἀταξίας.

§51ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ ἀγόρευσις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Λακωνίας Βουλευτοῦ μὲ ἀπαλλάσει νὰ διεξέλθω ἐν λεπτομερείᾳ διατί δὲν προέβην πειθαρχικῶς ἐναντίον τοῦ ταμίου Λακεδαίμονος. Ὁ ἴδιος ὁμολογεῖ ὅτι ὁ ταμίας δὲν εὑρίσκεται ἐν ὑπαιτιότητι μὴ ἐκτελέσεως καθηκόντων· ἑπομένως δὲν ἠδυνάμην νὰ προβῶ εἰς πειθαρχικὴν τιμωρίαν αὐτοῦ. Ὁ ταμίας Λακεδαίμονος ἰσχυρίζεται ὅτι οἱ ὑπολογισμοὶ κατὰ τὸ σύστημα τοῦ νόμου εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπιτρέπουσιν εἰς αὐτὸν νὰ δώσῃ πλείονα ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἔδιδεν. Ὁ ταμίας καταβάλλει κατόπιν διαταγῆς διὰ τὰς ἀπαραιτήτους διοικητικὰς ἀνάγκας, καὶ γίνεται κατόπιν ὁ ὑπολογισμὸς διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀναγκῶν δι’ ἃς ἐξεδόθησαν, ἀλλ’ ὁ ταμίας βεβαίως δὲν δύναται νὰ καταβάλῃ πέραν αὐτῶν, διότι ταὐτοχρόνως καταβάλλει τὰ δημοτικὰ ἔξοδα, καὶ πάντα ταῦτα ὁμοῦ βεβαίως ἀποτελοῦσιν ἴσως καὶ πλείονα τῶν ἐσόδων τὰ ὁποῖα ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἀνέφερε. Τώρα κατὰ τοῦτο ἡ αἴτησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἔχει βάσιν, ὅτι οἱ δήμαρχοι καὶ οἱ πρόεδροι τῶν Κοινοτήτων διεχειρίσθησαν ἐν συνόλῳ ἔξοδα πολὺ περισσότερα, περὶ τῶν ὁποίων δὲν ἔχει γίνει ἀκόμη ἐξακρίβωσις, ἕνεκα τοῦ μὴ καθορισμοῦ τῶν ὀφειλομένων παρ’ ἑκάστης τῶν κοινοτήτων. Ἡ ἐργασία αὕτη τοῦ καθορισμοῦ γνωρίζει ὁ κ. Βουλευτὴς ὅτι ἔχει ἀρχίσει καὶ γίνεται.

§52Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Πότε θὰ τελειώσῃ;

§53Α. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ἄλλο ζήτημα αὐτό. Ἐξακολουθεῖ νὰ γίνεται. Διερχόμεθα ἓν ἔτος στενόχωρον, καὶ ἐπειδὴ ἀκριβῶς αἱ διαταγαὶ τὰς ὁποίας ἔχει δώσει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι πολὺ πλέον ἁπλοποιημέναι ἀπὸ ἐκείνας τὰς ὁποίας θὰ ἔπρεπεν, ἂν ἔμενεν εἰς τὴν ἀκριβῆ των ἄσκησιν, ἐνδέχεται νὰ καταδειχθῇ ἓν ἔλλειμμα πολὺ μεγαλύτερον ἐκείνου τὸ ὁποῖον ἀρχικῶς ὑπετέθη. Ἐν συμπεράσματι ἐπανέρχομαι εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Βουλευτής, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ προβῶ πειθαρχικῶς.

§54Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν δυσκολιῶν διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο. Παραδέχομαι ὅτι ἴσως ὑπάρχουσι λόγοι νὰ μὴ δύναται νὰ καθορισθῇ τὸ πρᾶγμα αὐτό. Ἐπιμένω ὅμως σχετικῶς πρὸς τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον χρειάζεται μερικὴν διόρθωσιν τοῦ πράγματος. Θὰ ἦτο ὀρθόν, νομίζω, νὰ παρήγγελλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸν ταμίαν Λακεδαίμονος νὰ στείλῃ τοὺς λογαριασμούς του.

§55ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ἔδωκε περισσότερα.

§56Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Ἡ βάσις τοῦ ταμίου Λακεδαίμονος δὲν εἶναι ὀρθή.

§57ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Δὲν ἐμείναμεν εἰς αὐτόν. Ἐπήγαμεν καὶ πάρα–πέρα.

§58Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὸν ἰσολογισμόν. Ν’ ἀκούσητε τὴν σοβαρότητα τῶν ἰσχυρισμῶν τοῦ ταμίου καὶ τὸ δικαίωμά του τῆς ἐπεμβάσεως. Ὁ δῆμος Σπαρτιατῶν ὑπελόγισεν 20.000, ταύτας ὑπολογίζει ὁ ταμίας Λακεδαίμονος εἰς 5.000 καὶ πιθανὸν νὰ ἔχῃ δίκαιον ὁ ταμίας. Ἀλλ’ οὐδεμίαν δικαιολογίαν ἔχει. Εἰς τὴν ἔγκρισιν τῶν προϋπολογισμῶν ἀνώτερος εἶναι ὁ νομάρχης καὶ ὄχι ὁ ταμίας. Ἂν ὁ Δῆμος Σπαρτιατῶν κατώρθωσε νὰ ἐπιτύχῃ, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὅτι δικαίως ἐγένετο ἡ ἔγκρισις τοῦ προϋπολογισμοῦ ὑπὸ τοῦ νομάρχου, δὲν δύναται ὁ ταμίας νὰ ὑπεισέρχηται εἰς τὰ δικαιώματα τῶν ἄλλων ἀρχῶν καὶ νὰ λέγῃ· αὐτὸ θὰ γίνῃ. Ἐπὶ τέλους ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἂς εἴπῃ κατὰ τίνα τρόπον οἱ ἔχοντες λαμβάνειν ἐκ τοῦ δήμου Σπαρτιατῶν θὰ πληρωθῶσι. Τί θὰ κάμωσι; Θὰ κρεμάσωσι τὸν δήμαρχον Σπαρτιατῶν, ἢ τὸ δημοτικὸν Συμβούλιον; Τί θὰ γίνῃ; Πρέπει νὰ δοθῇ λύσις τις.

§59ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Τίς θὰ πληρώσῃ;

§60Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον λαμβάνει, τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον θὰ φροντίσῃ νὰ τὰ εἰσπράξῃ ἂν εἶναι περιπλέον, ὥστε καὶ τὸ Κράτος νὰ μὴ ζημιωθῇ καὶ ὁ Δῆμος νὰ ἔχῃ τὰ ἔσοδά του, ἀλλὰ καὶ οἱ φιλόνομοι πολῖται οἱ ὁποῖοι ἦλθον εἰς σχέσεις πρὸς ἕνα Δῆμον καὶ τὸν ὁποῖον ἐπίστευον καλῆς πίστεως, νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ πληρωθῶσι καὶ νὰ μὴ παρατείνεται ἡ κατάστασις αὐτή, ὥστε νὰ γίνεται πάλη μεταξὺ πολιτῶν καὶ τῆς ταμιακῆς Ἀρχῆς.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καντιάνης «συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας νὰ διατάξῃ τὴν ἐπισκευὴν τῆς δημοσίας ὁδοῦ Καλαμῶν–Τριπόλεως κατὰ τὴν θέσιν Καραντζᾶ ἐγγὺς τῶν χωρίων Κατσαροῦ Σολάκι–Τσουκαλέϊκα τῆς Μεσσήνης ἥτις ἔχει παραμεληθῆ τελείως εἰς ἀπόστασιν 3 χιλιομέτρων καὶ εἶναι κατεστραμμένη εἰς τρόπον ὥστε καθίσταται ἀδιάβατος».

§62Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Συγκοινωνίας). Ὁ Νομομηχανικὸς Μεσσηνίας ἐβράδυνε νὰ ὑποβάλῃ τοὺς λογαριασμούς.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀ. Χριστόπουλος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀπὸ πολλοῦ ὑποβληθεῖσαν ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος Βέλλου τῆς Κορινθίας μεριμνήσῃ περὶ κατασκευῆς ὑδραυλικῶν ἔργων πρὸς μεταστροφὴν τοῦ ροῦ τῶν ὀμβρίων ὑδάτων καὶ ἀποτροπὴν τοῦ ἀπειλουμένου βεβαίου κινδύνου νὰ παρασυρθῶσιν αἱ οἰκίαι καὶ κτήματα τῶν κατοίκων Βέλλου καὶ Νεράντζης ὡς συνέβη ἄλλοτε».

§64Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ ἐνεργήσω τὰ δέοντα.

§65Α. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω, διότι μετὰ τὰς ραγδαίας βροχὰς θὰ ἐπέλθωσι καταστροφαὶ μεγάλαι ὅπως συνέβη πρὸ τριετίας.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κουτούπης «συνιστᾷ τὴν ἀπαλλαγὴν ἀπὸ πάσης φορολογίας τῶν Λακωνικῶν προϊόντων διὰ τὰ ὑδραυλικὰ ἔργα Παμίσου καὶ Νέδωνος».

§67Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Εἶχον τὴν τιμήν, κ. Πρόεδρε, πέρυσι νὰ φέρω τὸ ζήτημα αὐτὸ περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν ἐξαγομένων προϊόντων διὰ τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου καὶ Καλαμῶν, ὅπως μὴ ὑφίστανται φορολογίαν δι’ ἔργα τοῦ Παμίσου καὶ τοῦ Νέδωνος, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἐξυπηρετήσωσι καθόλου τὴν ἐπαρχίαν αὐτήν, ἀλλ’ ἄλλην ἐπαρχίαν. Ἔλαβον εὐτυχῶς τὴν βεβαίωσιν ὅτι θὰ ἐνεργηθῶσι τὰ δέοντα, διότι τοῦτο εἶναι τὸ ὀρθόν. Πρὸ ἡμερῶν ἔφερον καὶ πάλιν τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ἔλαβον τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ ἐνεργηθῶσι τὰ δέοντα. Ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ ἔλαβον ἐπιστολὰς τῶν συμπολιτῶν μου λεγόντων ὅτι τὰ προϊόντα τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου ὑφίστανται φορολογίαν ὄχι μόνον διὰ τὰ ὑδραυλικὰ ἔργα τοῦ Νέδωνος ἀλλὰ καὶ τοῦ Παμίσου καὶ ὅτι ἡ δευτέρα εἶναι σοβαρωτέρα τῆς πρώτης. Ἐλπίζω ὅτι οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ δὲν θὰ με ἀναγκάσωσι καὶ πάλιν νὰ φέρω τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ λάβω καὶ τότε τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ ἐνεργηθῶσι τὰ δέοντα, ἀλλ’ ὅτι καὶ ἐγὼ καὶ οἱ συμπολῖταί μου θὰ ἐκφράσωσιν εὐχαριστίας πλέον εἰς τὴν Κυβέρνησιν μεριμνήσασαν καὶ ἀπαλλάξασαν αὐτούς. Τὴν σύστασιν περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τοῦ φόρου τῶν βαλανιδίων, προβάλλω ἐκ τοῦ ὅτι ἡ τιμὴ τῶν βαλανιδίων δὲν καλύπτει πλέον οὔτε τὰ ἔσοδα τῆς συλλογῆς. Διὰ τοῦτο οἱ κάτοικοι προτιμῶσι νὰ τὰ μεταβάλλωσιν εἰς ξυλάνθρακας εὑρίσκοντες τοῦτο συμφορώτερον. Τὰ βαλανίδια τιμῶνται σήμερον 7 ἢ 8 λεπτὰ καὶ ὅμως τὸ Δημόσιον τὰ φορολογεῖ ἐπὶ τῇ βάσει μέσης τιμῆς 25 ἕως 30 λεπτῶν. Δὲν πρόκειται νὰ ζητήσω χάριν διὰ τοὺς δυστυχεῖς παραγωγοὺς βαλανιδίων, ὡς διὰ τοὺς σεισμοπαθεῖς ἢ ἄλλους δυστυχεῖς, ἀλλὰ ν’ ἀποδείξω εἰς τὴν Πολιτείαν τὸ καθῆκόν της νὰ μὴ φορολογῇ ὅ,τι δὲν ἔχει. Ὁ φόρος ἀφορᾷ μέρος τοῦ εἰσοδήματος τῶν πολιτῶν διὰ τὴν δαπάνην τῆς Πολιτείας ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προκειμένου φορολογεῖται ὄχι μόνον τὸ εἰσόδημα, ἀλλὰ καὶ ἡ κακῶς πληρωνομένη ἐργασία ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος.

§68Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Συμμερίζομαι τὸ ζήτημα τῆς καταργήσεως τοῦ φόρου αὐτοῦ.

§69Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Κατόπιν τῆς δηλώσεώς σας ταύτης περιμένω τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως τοῦ φόρου αὐτοῦ ἢ ἀναστολῆς ἐφ’ ὅσον ἡ τιμὴ τῶν βαλανιδίων εἶναι τοιαύτη, ἄλλως πρέπει νὰ ὑποτεθῇ ὅτι ἡ Πολιτεία δὲν εἶναι μόνον ἄστοργος ἀλλὰ καὶ ἀμελής.

§70ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ἀναγνωρίζω τὴν ὀρθότητα τῶν παρατηρήσεων, ἐπὶ τῆς φορολογίας τῶν βαλανιδίων καὶ εἶμαι σύμφωνος, ὅπως μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅστις εἶναι ἁρμοδιώτερος, θέσωμεν ὑπὸ μελέτην τὸ ζήτημα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Κοπανίτσας «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ διατάξῃ τὴν προσωρινὴν ἀναστολὴν τῶν ἀθρόως ἐκδοθέντων ἐνταλμάτων τοῦ Ταμείου Λακεδαίμονος κατὰ ὀφειλετῶν τοῦ Δημοσίου ἐκ προσωρινῶν δόσεων γαιῶν καὶ φυτειῶν καὶ ἰδίᾳ τῶν δημοτῶν τῶν πρώην Δήμων Πελλάνης καὶ Καστορίου, καθόσον αἱ δόσεις αὗται δὲν ἐξεκαθαρίσθησαν συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ͵ΓΨΛΔʹ τοῦ 1910 νόμου.

§72Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Δὲν πρόκειται νὰ ζητήσω μέτρον ἐπιεικείας ὑπὲρ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, ἂν καὶ ἐδικαιοῦντο εἰς τοῦτο μετὰ τὴν πενίαν τὴν ὁποίαν δοκιμάζουσι μετὰ τὰς στερήσεις τῶν δύο πολέμων. Ζητῶ νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος ͵ΓΨΛΔʹ τοῦ 1910 ὁ κανονίζων τὸν τρόπον τῶν προσωρινῶν δόσεων. Εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὴν Λακεδαίμονα ὑπῆρχον πολλαὶ ἐθνικαὶ γαῖαι. Κατὰ τοὺς κειμένους νόμους αἱ γαῖαι καὶ αἱ φυτεῖαι ἐδηλώθησαν καὶ παρεχωρήθησαν εἰς αὐτοὺς δυνάμει παραχωρητηρίων. Οἱ νόμοι μέχρι τοῦ 1910 δὲν εἶχον καθορίσει ἀκριβῶς τὰ τοῦ κανονισμοῦ τῶν δόσεων, καὶ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τῶν νόμων αὐτῶν καὶ τῶν γενικῶν μέτρων ἐκανόνιζε προσωρινὰς δόσεις ἄνευ ἀποδόσεως λογαριασμοῦ διὰ τοὺς καταβάλλοντας ταύτας. Τὸ Ὑπουργεῖον ἀνεγνώρισε τὴν ἐλαττωματικότητα τῆς τοιαύτης εἰσπράξεως καὶ ἀπὸ τοῦ 1890 ἤρξατο ἐργασία πρὸς παγίωσιν τῶν δόσεων καὶ καθορισμὸν διὰ τῶν συνεργείων καὶ τῶν ἐκτάκτων λογιστῶν τοὺς ὁποίους ἀπέστειλεν εἰς τὰ συνεργεῖα. Δυστυχῶς ἀπεδείχθησαν καὶ ἐκεῖνοι ἁλυσιτελεῖς, σχεδὸν ἀργόμισθοι, διότι, ἂν καὶ ἐπὶ πολὺ ἠσχολήθησαν, εἰς οὐδὲν κατέληξαν ἀποτέλεσμα, αἱ δόσεις δὲν ἐπαγιώθησαν καὶ ἐξηκολούθησαν νὰ γράφωνται εἰς τὰ βιβλία τῶν ἐφορειῶν ὡς προσωριναί. Ἐπῆλθεν ὁ νόμος τοῦ 1910 ὁ ὁποῖος ἐπέβαλε τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν δόσεων αὐτῶν καὶ ὥριζε καταλλήλους μεθόδους πρὸς τοῦτο. Δυστυχῶς καὶ μὲ τὸν νόμον τοῦτον δὲν κατωρθώθη νὰ ἐκκαθαρισθῶσιν οἱ ἐκκρεμεῖς λογαριασμοὶ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν οἱ ὁποῖοι ἐδήλωσαν γαίας καὶ φυτείας καὶ φαίνονται ἐξακολουθητικῶς ὡς χρεῶσται πληρώνοντες δόσεις. Ἤδη πληροφοροῦμαι ὅτι περὶ τὰ 1000 ἐντάλματα ἐξεδόθησαν ὑπὸ τοῦ ὑπαλλήλου ἐπὶ τῶν εἰσπράξεων διὰ προσωρινὰς δόσεις ὀφειλομένας ἐκ παραχωρήσεως γαιῶν, ὧν τὸ τίμημα ἔχει ἀποπληρωθῆ ἤδη, πρὸ πολλοῦ δὲ οἱ ὀφειλέται ἔπαυσαν πλέον νὰ καταβάλλωσιν ἀναμένοντες ματαίως τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν λογαριασμῶν των. Ζητεῖται δὲ παρ’ αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων ποσὸν τοιοῦτον, οἷον δὲν ἀρκεῖ τὸ σημερινὸν τίμημα τῶν κτημάτων, ἵνα πληρώσωσιν. Οἱ ἄνθρωποι ὡς ἐκ τούτου ἐτράπησαν εἰς φυγὴν μέχρις ὅτου καθαρισθῶσιν οἱ λογαριασμοί των. Ἂν ῥίψητε ἓν βλέμμα εἰς τὸν νόμον τὸν ὁποῖον γνωρίζετε, θὰ ἴδητε ὅτι ὁ εἰσπράκτωρ δὲν δύναται δι’ ἐξαναγκαστικῶν μέσων νὰ εἰσπράξῃ προσωρινὰς δόσεις, ἐφ’ ὅσον μάλιστα δὲν ἐγένετο ἐκκαθάρισις τῶν λογαριασμῶν. Ἀφοῦ ἀπαγορεύεται κατὰ τὸν νέον νόμον ἡ εἴσπραξις προσωρινῶν δόσεων διὰ γαίας τὸ πρῶτον δηλουμένας ἤδη, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ζητεῖται ἡ εἴσπραξις τῶν ὀφειλομένων ἐκ γαιῶν καὶ φυτειῶν, αἱ ὁποῖαι πρὸ τεσσαρακονταετίας ἐδηλώθησαν; Παρακαλῶ νὰ διατάξητε τὴν προσωρινὴν ἀναστολὴν μέχρις ὅτου ἐκκαθαρισθῶσιν αἱ δόσεις αὐτῶν, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον πολλοὶ ἐξ αὐτῶν νὰ ἐδικαιοῦντο νὰ λάβωσιν.

§73ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ἐδόθη προθεσμία πρὸς πληρωμήν. Ἐζητήσαμεν ἐπίσης πληροφορίας ἵνα ἐξακριβωθῇ, ἂν αἱ προσωριναὶ δόσεις εἶναι ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου. Θέλω ὑποβάλει νομοσχέδιον ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ θέματος τούτου, τὸ ὁποῖον θέλει ῥυθμίσει τὰ ζητήματα αὐτὰ παγίως, διότι παραδέχομαι ἀπολύτως τὴν γνώμην σας ὅτι ἡ πολιτεία αὐτὴ τοῦ Κράτους καὶ τῆς διοικήσεως διὰ τῶν προσωρινῶν δόσεων εἶναι μία πολιτεία οὐ μόνον ἀγριωτάτη ἀλλὰ καὶ ἀρκετὸν κόσμον ἔχει καταστρέψει καὶ εἰς μεγάλην δυσχέρειαν φέρει τοὺς πολίτας. Σήμερον ἐδώκαμεν προθεσμίαν πρὸς πληρωμὴν καὶ ἐζητήσαμεν καὶ πληροφορίας, ἵνα ἐξακριβώσωμεν ἐὰν...

§74Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Νὰ διατάξητε προσωρινῶς τοὐλάχιστον τὴν ἀναστολὴν τῶν ἐκδοθέντων ἐνταλμάτων.

§75ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Μάλιστα.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τίνα λόγον ὁ ἐπιλοχίας τοῦ 13ου Πεζικοῦ συντάγματος Παναγῆς Κατσανάκος ἀπὸ ἐτῶν ὑπηρετῶν ἐν τῷ στρατεύματι, μετασχὼν εἰς ἀμφοτέρους τοὺς πολέμους, τραυματισθεὶς σοβαρῶς ἐν Γιαννιτσοῖς καὶ προταθεὶς τρὶς ὑπὸ τοῦ Σώματος ὅπως προαχθῇ, δὲν προήχθη»

§77ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν προὐβιβάσθη, διότι δὲν ἐκρίθη προακτέος ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Π. Πετροπουλάκης «ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν διὰ τίνα λόγον ὁ λοχίας τοῦ 8ου Πεζικοῦ συντάγματος Βασίλειος Παπαλυμπέρης δὲν προήχθη ἀφοῦ κατὰ τοὺς μῆνας Ἰούνιον, Ἰούλιον καὶ Αὔγουστον ὑπεβλήθησαν ἱεραρχικῶς διὰ τοῦ Σώματός του αἱ ἐκθέσεις τοῦ Σωματάρχου του διὰ τὴν εἰς ἀμφοτέρους τοὺς πολέμους δρᾶσίν του».

§79Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τῆς αὐτῆς φύσεως εἶναι, κ. Πρόεδρε, μετὰ τῆς προηγουμένης καὶ ἑπομένως ἡ αὐτὴ ἀπάντησις.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Κυρέλλος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ μεριμνήσῃ περὶ μισθώσεως οἰκημάτων διὰ Σχολεῖα εἰς τὰ χωρία ἐκεῖνα τῆς ἐπαρχίας Θηβῶν, εἰς τὰ ὁποῖα τὰ χρησιμοποιούμενα ὡς Σχολεῖα κτίρια κατέρρευσαν ἐκ τῶν σεισμῶν, νὰ συμπληρώσῃ τὸ διδασκαλικὸν προσωπικὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Σχολείου Θηβῶν καὶ νὰ διατάξῃ τὸν καθηγητὴν κ. Κουτρέλην νὰ μεταβῇ εἰς τὴν ἐν τῷ Γυμνασίῳ Θηβῶν θέσιν του».

§81Β. ΚΥΡΕΛΛΟΣ. Εἶναι γνωστὸν ὅτι κατέρρευσαν ἐκ τῶν σεισμῶν τὰ πλεῖστα τῶν κτιρίων ἐν τοῖς ὁποίοις εὑρίσκοντο τὰ Σχολεῖα καὶ παρακαλῶ νὰ μεριμνήσῃ ὁ κύριος Ὑπουργὸς περὶ μισθώσεως οἰκημάτων, νὰ πληροφορηθῇ δὲ τίνες οἰκίαι κατέρρευσαν καὶ τίνες ἔχουσιν ἀνάγκην ἀσφαλείας, ἂν δὲ δὲν ὑπάρχωσιν οἰκήματα νὰ κατασκευασθῶσι ξύλινα παραπήγματα. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἐδήλωσεν ὅτι εἶναι διατεθειμένον νὰ στείλῃ ξυλείαν. Προσέτι σᾶς πληροφορῶ ὅτι ὁ καθηγητὴς Κουτρέλης δὲν μετέβη ἀκόμη εἰς τὴν θέσιν του καίτοι τὰ μαθήματα ἔχουσιν ἀρχίσει.

§82Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Οὐδεμίαν εἴδησιν ἔχει ἡ ὑπηρεσία περὶ καταπτώσεως Σχολείου τινὸς τῆς ἐπαρχίας Θηβῶν. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ προσωπικὸν τοῦ ἐν Θήβαις Ἑλληνικοῦ Σχολείου, θὰ συμπληρωθῇ προτάσει τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου τὸ ὁποῖον ἔχει γνῶσιν ὅτι ἡ θέσις εἶναι κενή. Ἐπίσης ὁ καθηγητὴς τοῦ ἐν τῇ αὐτῇ πόλει Γυμνασίου διετάχθη διὰ τοῦ κοινοποιηθέντος αὐτῷ ἐγγράφου τῆς μεταθέσεώς του νὰ μεταβῇ ἐκεῖ καὶ ἀναλάβῃ τὰ καθήκοντά του. Ἄν δὲν μεταβῇ ἐντὸς τῆς νομίμου προθεσμίας θ’ ἀπολυθῇ ὑπὸ τοῦ Ἐκπαιδευτικοῦ Συμβουλίου τὸ ὁποῖον εἶναι ἁρμόδιον καὶ νὰ προτείνῃ τὸν διορισμὸν ἀντικαταστάτου του.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Πετροπουλάκης «Συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Συγκοινωνίας ὅπως τὸ ψήφισμα τῆς Κοινότητος Ἀλεποχωρίου, τὸ ἀποσταλὲν ἁρμοδίως περὶ ἐπισκευῆς τῆς γεφύρας ἐν τῷ χειμάρρῳ Μαρίου ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὡς ἐπειγούσης καὶ ἀπαραιτήτου ἀνάγκης».

§84Δ. ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ. Θὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸν νομομηχανικόν, ἵνα μᾶς χορηγήσῃ σχετικὰς πληροφορίας περὶ τοῦ ποία εἶναι ἡ δαπάνη.

§85Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἡ δαπάνη εἶναι μικρά.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γκλαβᾶς «συνιστᾷ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως παραγγείλῃ εἰς τοὺς ταμίας Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος νὰ χορηγῶσι πᾶσαν εὐκολίαν εἰς τὰ ἐκ παλαιῶν χρεῶν πρὸς τὸ Δημόσιον ὀφειλόμενα καὶ ἰδίᾳ τοῦ 1900 καὶ 1901, διότι ταῦτα ὀφείλονται λόγῳ τοῦ καταστρεπτικοῦ περονοσπόρου, ἐνσκήψαντος κατὰ τὰ ἔτη ἐκεῖνα, δὲν παραλείπει δὲ νὰ γνωρίσῃ ὅτι ἡ εἴσπραξις διενεργεῖται κατὰ τρόπον ἀπηνῆ, καὶ ὅτι ὁ κτηματικὸς κόσμος ἀδυνατεῖ ν’ ἀφιερωθῇ εἰς τὴν καλλιέργειαν τῶν κτημάτων του».

§87ΑΛ. ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ἐδόθη διαταγή.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ αὐτὸς κ. Βουλευτὴς «συνιστᾷ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ὅπως παραγγείλῃ εἰς τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἐν Πάτραις Γεωργικοῦ σταθμοῦ ν’ ἀποστείλῃ ἐλαιοκλαδευτὰς καὶ εἰς τὰς κοινότητας τῶν τέως δήμων Ἀκράτας καὶ Αἰγείρας».

§89Δ. ΓΚΛΑΒΑΣ. Μετέβην εἰς τὴν Ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ἐζήτησα ὅπως οἱ ἐλαιοκλαδευταὶ οἱ μένοντες ἐν τῷ Γεωργικῷ σταθμῷ Πατρῶν κάμωσι περιοδείαν καὶ ὑποδεικνύουν εἰς τοὺς κατόχους ἐλαιῶν τὸν τρόπον τοῦ κλαδεύειν, καὶ ἡ Ὑπηρεσία μοι εἶπεν ὅτι θέλει δώσει τὰς δεούσας διαταγάς. Σήμερον ὅμως εἶδον ψηφίσματα τῶν μερῶν ἐκείνων ἐν οἷς ἀναγράφεται ὅτι οὐδεὶς ἐφάνη μέχρι τοῦδε, ἀναγκάζομαι δ’ ἐκ τούτου νὰ κάμω τὴν σύστασιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ ὑποθέτω ὅτι καὶ ὡς Ὑπουργὸς καὶ ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ νομοῦ Ἀχαΐας καὶ Ἤλιδος θὰ συστήσῃ εἰς τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου του, ὅπως διατάξῃ νὰ μεταβῶσιν αὐτοὶ οἱ κύριοι καὶ διδάξωσι τὸν τρόπον τοῦ κλαδεύειν.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κανελλόπουλος «παρακαλεῖ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν τοῦ Εἰσαγγελέως Κυπαρισσίας ἐπὶ τῆς διαγωγῆς τοῦ Εἰρηνοδίκου Ἀνδριτσάκη Πρεδάρη, ὅστις συνδεόμενος διὰ στενῆς συγγενείας μὲ πολιτευόμενον οἶκον τῆς ἐπαρχίας Ὀλυμπίας, ἀσκεῖ τὴν ὑπηρεσίαν του κατὰ τὰ συμφέροντα τῶν συγγενῶν του τούτων καὶ κατὰ τρόπον σκανδαλωδέστατον. Ἀνάγκη συνεπῶς νὰ ὑποδειχθῇ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα, ὅτι δέον νὰ προτείνῃ τὴν μετάθεσίν του ἐκεῖθεν».

§91Κ. ΡΑΚΤΙΒΑΝ. Ἐκ τῆς συστάσεώς σας ἔμαθον τὰ συμβαίνοντα καὶ θὰ διατάξω τὰ δέοντα.

§92Δ. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διετυπώθη ἡ παράκλησις κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ μὴ παρίσταται ἀνάγκη ἄλλης ἀναπτύξεως. Τοῦτο μόνον σᾶς λέγω ὅτι ἔχω καὶ νεωτέρας πληροφορίας ὅτι ὁ κ. Εἰρηνοδίκης τὰ ἐθαλάσσωσε διὰ λόγους...

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὀφείλω νὰ δώσω σχετικὰς ἐξηγήσεις διὰ τὴν ἑξῆς ἐπερώτησιν, τὴν ὁποίαν εἶχεν ὑποβάλει ὁ Βουλευτὴς κ. Σπυρομήλιος. «Ἐπερωτᾷ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διατί, καίτοι ὑπεβλήθη ἡ ἔκθεσις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῶν μετοχικῶν ἑταιρειῶν, δὲν ἀνεγράφη τοῦτο εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν». Ἡ ἐπερώτησις αὐτὴ ἀνεγράφη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐπιμένει εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεώς του ἡ ὁποία ἀπευθύνεται κατὰ τοῦ Προεδρείου.

§94ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Δὲν δύναται ν’ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἐπερωτήσεως.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν ἂν στέργῃ νὰ ἐπιτρέψῃ τὸν λόγον.

§96ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σπυρομήλιος ἔχει τὸν λόγον.

§98Σ. ΣΠΥΡΟΜΗΛΙΟΣ. Ἡ ἐπερώτησις δὲν εἶχε τὴν ἔννοιαν αὐτήν, δὲν ἐγένετο ἐναντίον τοῦ Προεδρείου. Ἡ ἐπερώτησις ἀπέβλεπεν ἀποκλειστικῶς τὴν ἀναγραφὴν τοῦ νομοσχεδίου. Εἶχον τὴν πληροφορίαν ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας πολὺ προθύμως ἐδέχθη τὴν σύνταξιν τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ εἰς τὰς ἀνωνύμους ἑταιρείας καὶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο παρεπέμφθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς εἰς ἐπιτροπήν. Εἶχον ἀκόμη τὴν πληροφορίαν ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ συνῆλθεν ἅπαξ ἐν ὁλομελείᾳ, ἐπεξειργάσθη τὸ νομοσχέδιον, συνέταξε τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς, ἡ ἔκθεσις ὑπογραφεῖσα πρωτίστως ὑπὸ τοῦ Προέδρου αὐτῆς καί τινων τῶν μελῶν της ὑπεβλήθη πρὸ ἑνὸς καὶ πλέον μηνός. Μοὶ ἐγεννήθη ἡ ἀπορία. Ἀφ’ οὗ τοσοῦτον χρονικὸν διάστημα διέρρευσε διατί τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν ἀνεγράφη εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὸ παρελθὸν αἱ ἑταιρεῖαι προεκάλεσαν σκάνδαλα εἰς τὸ Ἔθνος, αἱ ἑταιρεῖαι ἔρριψαν Ὑπουργοὺς ἢ ἀνέδειξαν Ὑπουργούς, οἱ ὁποῖοι ἐφρόντιζον περισσότερον διὰ τὰ ἀτομικά των συμφέροντα ἢ διὰ τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους. Ὑπῆρξε Κυβέρνησις ἡ ὁποία ἐθυσίασε τὸν ἐντιμότερον καὶ χρηστότερον τῶν Ὑπουργῶν. Ἀλλ’ ἐπῆλθε καὶ ἡ μεταβολὴ τοῦ 1909 καὶ ἓν τῶν μελημάτων αὐτῆς ὑπῆρξεν ἡ σκέψις περὶ συντάξεως νόμου τοιούτου προλαμβάνοντος τὴν ἀπολυταρχίαν ἢ μᾶλλον τὴν μοναρχίαν, τὴν ὁποίαν ἵδρυσαν πᾶσαι αἱ ποικιλώνυμοι καὶ ἀνώνυμοι ἑταιρεῖαι καὶ συνετάχθησαν νομοσχέδια, ἀλλὰ νομοσχέδια δὲν ἐψηφίσθησαν. Ἤδη παρῆλθεν ἡ ἐποχὴ ἐκείνη καὶ πάντες ὁμολογοῦμεν, ὅτι τὸ Ἔθνος ἐμεγαλύνθη, τὸ Ἔθνος ἐδοξάσθη, τὸ Ἔθνος εἰσῆλθεν εἰς τὴν μεγάλην λεωφόρον τῆς ἀποστολῆς του καὶ ἐξηνάγκασε τὴν ἱστορίαν νὰ τὸ ἐπαινέσῃ ὅπως εἰς παλαιοτέρας θαυμαστὰς ἐποχάς. Ἀκριβῶς τὴν τελευταίαν ταύτην στιγμήν, κατόπιν τούτων, ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην δι’ εἰδικοῦ νόμου νὰ περιορίσῃ τὰ δικαιώματα τῆς ἀπολυταρχίας, τὰ δικαιώματα τῆς ἐξουσίας ἑνὸς ἐκ τῶν κενταύρων ὅλων αὐτῶν τῶν ἑταιρειῶν, καὶ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην ὁ κ. Πρωθυπουργὸς κατὰ λέξιν νὰ εἴπῃ ὅτι (ἀναγινώσκει) «ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἀποφεύγει τὴν εἴσοδον τοῦ φωτὸς εἰς τὰς πράξεις της». Καὶ ὅταν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὁμιλήσῃ διὰ τὸ πρῶτον τοῦτο ἵδρυμα κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ἐρωτῶ ὑμᾶς ποῖον φῶς ἢ ποία ἀκτὶς φωτὸς δύναται νὰ ἔλθῃ ἀπὸ οἱανδήποτε ἄλλην ἀνώνυμον ἢ ποικιλώνυμον ἑταιρείαν. Ἡ ἐπερώτησίς μου εἶχεν αὐτὰς τὰς ἐννοίας, καὶ ἀπέβλεπεν εἰς τὸ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν σύσσωμον οὐχὶ τὴν ἀντιπολίτευσιν ἢ τὴν συμπολίτευσιν, ἀλλ’ ὁλόκληρον τὴν Βουλήν, μετὰ τὴν Βουλὴν τὴν Ἐθνικὴν τοῦ 1909, μετὰ τὰ μεγάλα γεγονότα τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης μέχρι σήμερον, ἂν ἐπιτρέπεται βραδύτης διὰ τὸν περιορισμόν, τῶν κυρίως ἀνωνύμων καὶ τῶν διαφόρων πιστωτικῶν ἱδρυμάτων. Ἡ ἐπερώτησίς μου ἠθέλησε νὰ ἐξακριβώσῃ ἂν πτοούμεθα ἀκόμη καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν χάριν αὐτοῦ τοῦ συμφέροντος τοῦ Ἔθνους, χάριν τοῦ μεγαλείου αὐτοῦ νὰ ἐπισπεύσῃ τάχιστα τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου τούτου, διότι ἐφ’ ὅσον διστάζομεν καὶ παραπαίομεν δὲν θὰ ἐκτελέσωμεν ποτέ τι τὸ σοβαρόν. Ὅταν δὲ ἀνομολογῶμεν πάντες ὅτι μία τῶν μεγάλων ἀφορμῶν τῆς πρώτης ἐπαναστάσεως ὑπῆρξε καὶ ἡ ἀνάμιξις ἐν τῇ διοικήσει ὅλων τούτων τῶν ἱδρυμάτων, ὅταν ὁμολογῶμεν ὅτι ἐξ ἀφορμῆς τῆς πιέσεως καὶ τῆς ἐπεμβάσεως ἐφθάσαμεν εἰς σημεῖον ἐπαναστατικόν, δὲν πρέπει νὰ ἀμφιβάλλητε ὅτι, ἂν ἐξακολουθήσωμεν ἤδη ὁπότε ἐντελῶς ἤλλαξεν ἡ ὄψις τοῦ Ἔθνους, τὴν αὐτὴν τακτικὴν καὶ τὸ αὐτὸ τέλος, ὅτι ὄχι μίαν, ἀλλὰ δέκα ἐπαναστάσεις πρέπει ν’ ἀναμένετε εἰς τὸ μέλλον. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀφορμὴ τῆς ἐπερωτήσεώς μου. Ἠθέλησα νὰ ὑπενθυμίσω παρελθόντα, παρόντα καὶ μέλλοντα καὶ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν, ὄχι τὴν συμπολίτευσιν ἢ τὴν ἀντιπολίτευσιν, ἀλλὰ τὴν Βουλὴν ὁλόκληρον νὰ ἐκτελέσῃ τὸ καθῆκόν της ψηφίζουσα τὸ νομοσχέδιον τοῦτο τὸ ὁποῖον γνωρίζομεν πάντες ὅτι εἶναι ἕτοιμον.

§99Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας). Δὲν γνωρίζω ποία ἐπακριβῶς ὑπῆρξεν ἡ σχέσις ἐν τῷ παρελθόντι τῶν διοικούντων τὰς ἀνωνύμους Ἑταιρείας, καὶ μάλιστα τὰς Προνομιούχους, ἐχούσας θέσιν πρὸς τὰς ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, δύναμαι ὅμως νὰ εἴπω ὅτι ὄχι μόνον ἡ Βουλή, ὄχι μόνον οἱ ἐνδιαφερόμενοι μέτοχοι, ἀλλὰ πάντες οἱ παρακολουθοῦντες τὴν οἰκονομικὴν κίνησιν τοῦ τόπου παρ’ ἡμῖν ἀντελήφθησαν ἐκ τῆς στάσεως τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ἀπέναντι δύο τῶν κατ’ ἐξοχὴν προνομιούχων Ἑταιρειῶν, τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης καὶ τῆς Προνομιούχου Ἑταιρείας, δύναμαι, λέγω, νὰ βεβαιώσω ὅτι πάντες ἀντελήφθησαν ὅτι ἡ Κυβέρνησις οὐδέποτε ὑπῆρξεν, οὐδὲ κατὰ κεραίαν ἐπηρεασμένη ἀπὸ τὰς ἀνωνύμους ἑταιρείας. Καὶ ἂν εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰς τὸ παρελθὸν ἐγένετο τὸ ἀντίθετον, δύναται πράγματι ἡ Κυβέρνησις νὰ καυχᾶται διὰ τὴν στάσιν τὴν ὁποίαν τηρεῖ. Καὶ δὲν παρέλειψεν ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς τὰς λοιπὰς Ἑταιρείας νὰ παρακολουθήσῃ τὰς γενικὰς συνελεύσεις τῶν μετόχων δι’ ἀντιπροσώπου αὐτῆς, τοῦ ὑπευθύνου Ὑπουργοῦ. Ἐμερίμνησα δὲ νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν τὸ περὶ ῥυθμίσεως τῆς συστάσεως καὶ λειτουργίας τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εἶναι πόρισμα μακροτάτης καὶ εὐσυνειδήτου μελέτης, τῶν ὑποδείξεων τῆς ἐπιστήμης ὅπως θ’ ἀποδειχθῇ ἐν τῇ συζητήσει αὐτοῦ· ἀλλ’ ἀκριβῶς διότι τὸ νομοσχέδιον ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν τὰς τελευταίας προόδους τῆς ἐπιστήμης, ὁ συντάκτης αὐτοῦ δὲν ὤκνησε νὰ τὸ ὑποβάλῃ ὑπὸ τὴν κρίσιν καὶ ξένων διαπρεπῶν, ἐκ τῶν εἰδικῶν περὶ τὸ ζήτημα, καὶ ἡμετέρων, κατὰ δὲ τὴν σύστασιν τῆς κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτε ἀνετέθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς εἰς τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον αὐτῆς, νὰ καταρτίσῃ τὴν Ἐπιτροπήν, συνέστησα εἰς τὸν κ. Πρόεδρον ὅπως ἀποτελέσωσι μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ πρόσωπα τὰ ὁποῖα ἔδρασαν οὕτως ἢ ἄλλως ἐν τῇ οἰκονομικῇ κινήσει τοῦ τόπου, ἵνα ἀκουσθῇ καὶ τούτων ἡ φωνή. Προκειμένου, Κύριοι, περὶ τοιούτου ζητήματος, ζητήματος σπουδαιοτάτου ἀληθῶς, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ εἰς τὴν ῥύθμισιν τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς τοῦ τόπου, δὲν ἦτο δυνατὸν κανεὶς νὰ θέτῃ τὴν φιλαυτίαν αὐτοῦ ἢ τὸν ἐγωϊσμὸν αὐτοῦ εἰς τὴν τοιαύτην ἢ τοιαύτην διατύπωσιν τῶν καθ’ ἕκαστα διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου. Ἡ κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ συνῆλθε καὶ συνέστησεν ὑποεπιτροπήν, καθ’ ἃ ἐπληροφορήθην.

§100ΟΘΩΝ ΤΕΤΕΝΕΣ. Ἢ μᾶλλον δὲν συνῆλθε, δὲν εἰργάσθη δ’ ὅλου.

§101Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ εἴπω ἀμέσως περὶ τούτου. Τὸ βέβαιον εἶναι ὅτι συνέστησεν ὑποεπιτροπὴν ἐκ τριῶν μελῶν, ἥτις συνέταξεν ἔκθεσίν τινα. Ἀλλὰ πολλὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, τὰ πλεῖστα, ὑπέβαλον εἰς ἐμὲ τὴν παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν προέβαλεν νῦν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Κεφαλληνίας, ὅστις ἦτο καὶ πρόεδρος τῆς κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, διεμαρτυρήθησαν δηλαδὴ πρὸς ἐμὲ ὅτι τὸ σχέδιον τὸ συνταχθὲν ὑπὸ τῆς τριμελοῦς ὑποεπιτροπῆς δὲν εἶχε συζητηθῆ ποσῶς ἐν τῇ ὁλομελείᾳ τῆς Ἐπιτροπῆς.

§102Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δὲν ἤρχοντο νὰ ἐργασθῶσιν.

§103Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐξετάζω τίς πταίει.

§104ΟΘΩΝ ΤΕΤΕΝΕΣ. Δὲν ἠδυνάμην νὰ τοὺς φέρω διὰ τῆς βίας. Τοὺς προσεκάλεσα, ἀλλὰ δὲν ἤρχοντο.

§105Θ. ΚΟΥΤΟΥΠΗΣ. Δὲν ἔχουσι καμμίαν σημασίαν αἱ ἐργασίαι τῶν Ἐπιτροπῶν καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἔχουσιν ὄρεξιν νὰ ἐργασθῶσιν.

§106Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορά, Κύριοι, καθ’ ἣν παριστάμεθα πρὸ τοῦ θεάματος, καθ’ ὃ μέλη τῶν Ἐπιτροπῶν, εἴτε ἐξ ἰδιωτικῶν ἀσχολιῶν, εἴτε ἐξ ἄλλων λόγων, ἴσως δὲ καὶ ἐξ ὑπερβολικοῦ φόρτου, δὲν σπεύδουσιν εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ καθήκοντος αὐτῶν. Ὁπωσδήποτε τὸ ὑποβληθὲν σχέδιον ἐκ μέρους τῶν τριῶν μελῶν τῆς ὑποεπιτροπῆς διαφέρει μὲν κατὰ πολὺ τοῦ ὑποβληθέντος νομοσχεδίου, περιέχει δ’ ὅμως τροπολογίας οὐσιώδεις, τὰς ὁποίας δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ λάβω ὑπ’ ὄψιν καὶ εἰς τὴν μελέτην τῶν ὁποίων ἠσχολήθην ἔκτοτε, ἵνα, ὡς συμβαίνει διὰ πολλὰ νομοσχέδια — τοῦτο εἶναι γνωστὸν — ὑποβληθῇ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ μετὰ μεταρρυθμίσεών τινων, μεταρρυθμίσεων μὴ θιγουσῶν πάντως τὴν βάσιν αὐτοῦ, στηριζομένην δὲ εἰς τὰς παρατηρήσεις τῆς Ἐπιτροπῆς, ὑπάρχουσι δ’ ἐν προκειμένῳ παρατηρήσεις τινές, αἱ ὁποῖαι ἀληθῶς εἶναι ἄξιαι πολλῆς προσοχῆς. Μὴ λησμονῶμεν δὲ ὅτι, ὅτε ἐκλήθη ἡ Βουλή, ἡ κατάστασις τῶν πραγμάτων ἦτο τοιαύτη, ὥστε οἱ πάντες ὑπελογίζομεν ὅτι ἤθελε συνεδριάσει μόνον ὀλίγας ἡμέρας διὰ τὰς μᾶλλον ἐπειγούσας ἐργασίας καὶ ὅτι δὲν θὰ ἐπεξετείνοντο αἱ ἐργασίαι αὐτῆς ἐπὶ πολύ. Ἐπειδὴ δὲ ἡ μελέτη ἁπάσης τῆς ἐργασίας τῆς ὑποεπιτροπῆς ἀπήτει χρόνον ἀρκετόν, ἤμην δὲ διαρκῶς ἀπησχολημένος καὶ μὲ τὴν ὑποβολὴν καὶ τὴν ψήφισιν τόσων ἄλλων νομοσχεδίων, δὲν ἠδυνήθην νὰ περατώσω τὴν μελέτην μου ἐπὶ τῶν παρατηρήσεων τῶν κ. Βουλευτῶν τῆς ὑποεπιτροπῆς. Αὕτη εἶναι ἡ αἰτία, ἧς ἕνεκα δὲν ἐπεσπεύσθη ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἄλλως περιέχει τόσον πολλὰ ἄρθρα, ὥστε ἀπαιτεῖ ὄχι μόνον χρόνον ἀρκετὸν τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ ἠρεμίαν τελείαν, ὅπως, ἀπασχολουμένη οὕτω ἡ Βουλὴ ἐν πάσῃ ἠρεμίᾳ εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ σπουδαιοτάτου τούτου ζητήματος καὶ τὴν ἐξονύχισιν τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου, καταρτίσῃ τέλειον νομοθέτημα, χωρὶς νὰ παρασυρθῇ οὔτε πρὸς τὸ ἓν μέρος καὶ βλάψῃ τὴν οἰκονομικὴν κίνησιν, οὔτε πρὸς τὸ ἕτερον καὶ ἀφήσῃ ἀχαλίνωτον ἐλευθερίαν εἰς τοὺς διοικοῦντας τὰ τῶν ἀνωνύμων ἑταιρειῶν, ἡ ὁποία θὰ ἐπροστατεύετο ἁπλῶς διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νόμου καὶ διὰ τοῦτο θὰ ἦτο ἐπικινδυνοτέρα. Καὶ διότι ἀπητεῖτο χρόνος ἐπαρκὴς καὶ πλήρης ἠρεμίας, ὁμολογῶ ὅτι ὁ παρὼν δὲν ἐκρίθη ὡς ὁ καταλληλότερος πρὸς συζήτησιν. Ὅταν δυνηθῶμεν νὰ συνέλθωμεν ἐκ νέου καὶ νὰ ἔχωμεν καὶ χρόνον καὶ σχετικὴν ἠρεμίαν, θὰ ἔχῃ συντελεσθῇ καὶ ἡ μελέτη τῶν παρατηρήσεων τῶν κ. Βουλευτῶν καὶ βεβαίως ἡ Βουλὴ θὰ ἐπιληφθῇ τῆς εὐρείας συζητήσεως τοῦ θέματος τούτου, τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις θεωρεῖ δικαίως ἐκ τῶν ζωτικωτάτων.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξηντλήθη ἡ Ἡμερησία διάταξις τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων.

§108Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 240 περὶ Διοικήσεως τῆς Δημοτικῆς καὶ Μέσης Ἐκπαιδεύσεως». Ἐνεφανίσθησαν ἀτέλειαί τινες, τὰς ὁποίας σκοπεῖ νὰ συμπληρώσῃ τὸ νομοσχέδιον. Ἐπίσης ὑποβάλλω σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως σχολικῶν Ἐπιτροπῶν καὶ σχολικῶν ταμείων». Τὸ μέρος τοῦτο εἶναι ἀπεσπασμένον ἀπὸ ἄλλο νομοσχέδιον, περὶ τοῦ ὁποίου ἡ Ἐπιτροπὴ ἔχει ὑποβάλει μακρὰν ἔκθεσιν. Κάμνω τὴν παρατήρησιν ταύτην, διότι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον ἐκ νέου εἰς ἐπιτροπήν, καθόσον ὑπάρχει ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ πρῶτον τῶν ὑποβληθέντων νομοσχεδίων παραπέμπεται εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς Δημοτικῆς Ἐκπαιδεύσεως. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, ἂν στέργῃ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον ὑπαρχούσης ἐκθέσεως. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§110Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας) Κατὰ τὰς ἰσχυούσας διατάξεις ἐπιτρέπεται ἡ ἐνοικίασις οἰκημάτων πρὸς ἐγκαταστάσεις γεωργικάς, ἀλλὰ πολλάκις εὑρέθην πρὸ ἰδιοκτητῶν ἐχόντων ὑπερμέτρους ἀξιώσεις. Πρὸς θεραπείαν τούτου εἰσάγεται νομοσχέδιον «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ Νόμου ͵ΒΥΞΕʹ τοῦ 1897 ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Νόμου 260 τοῦ 1914». Ἕτερον νομοσχέδιον ὑποβάλλω «περὶ Ἀνωτάτου Συμβουλίου τῆς Γεωργίας». Εἰς ὅλα τὰ Κράτη ὑπάρχει Ἀνώτατον Συμβούλιον Γεωργίας, τὸ ὁποῖον ἀπαρτίζεται ἐκ προσώπων ἀποστελλομένων ἐκ τῶν διαφόρων γεωργικῶν ἐπιμελητηρίων καὶ συλλόγων καὶ ἐκ προσώπων τῆς ὑπηρεσίας. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ κατορθώνεται νὰ ὑπάρχῃ μία κατεύθυνσις ἑνιαία καὶ νὰ συζητῶμεν τὰ διάφορα θέματα, αἱ δὲ συζητήσεις αἱ διεξαγόμεναι ὑπὸ τοῦ συμβουλίου κατόπιν κρίνονται ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὑποβάλλονται ἐν νομοσχεδίοις εἰς τὴν Βουλήν. Παρακαλῶ νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. (Παραπέμπεται εἰς τὴν Ἐπιτροπήν).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ περὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ εὐθύνης πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἐξ ἀτυχήματος παθόντων ἐργατῶν ἢ ὑπαλλήλων» ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς.

§112Α. ΜΙΧΑΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐβράδυνεν ἐπὶ ἕν ἔτος. Παρακαλῶ νὰ τυπωθῇ ταχέως, διότι τὴν προσεχῆ Δευτέραν θὰ συζητηθῇ.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι μακροσκελεστάτη. Ἡ Βουλὴ εἰσέρχεται εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας. (Ψηφίζεται τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ περὶ φορολογίας τῶν κληρονομιῶν νόμου».) Ψήφισις συνόλου τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συστάσεως Σώματος Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης».

§114ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς τὴν ἐκτύπωσιν παρατηρῶ τὴν ἑξῆς ἀνακρίβειαν. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τοὺς Γραμματεῖς καὶ ὑπογραμματεῖς ἀπεφασίσθη χθὲς ὑπὸ τῆς Βουλῆς ὅτι διὰ Β. Διατάγματος ἐφ’ ἅπαξ ἐκδοθησομένου κανονισθήσονται τὰ προσόντα καὶ τὰ τοῦ διαγωνισμοῦ. Παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ ἄρθρον 2. (Μετὰ τὴν διόρθωσιν ταύτην ψηφίζεται τὸ σύνολον. Ψηφίζεται εἶτα ἡ ἀρχὴ τῶν ἑξῆς νομοσχεδίων· 1) «περὶ καταργήσεως ὀθωμανικῶν τινων φόρων ἐν ταῖς νέαις χώραις καὶ περὶ ἀπαλλαγῶν ἀπὸ φόρων τινῶν ἐν αὐταῖς», 2) «περὶ προνομιακῆς διὰ δημοπρασίας παραχωρήσεως τῆς ἀποτυπώσεως εἰκόνων διὰ κινηματογράφου», 3) «περὶ ἐγκρίσεως προϋπολογισμοῦ δαπάνης διὰ τὴν ἀνέγερσιν ἀποθηκῶν ὑλικοῦ τῆς ὑπηρεσίας τῶν ταχυδρομείων, τηλεγράφων καὶ τηλεφώνων κτλ». 4) «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ͵ΒΧΛΖʹ τῆς 19 Ἰουλίου 1899, νόμου περὶ διοικήσεως τῶν ἐν Ζακύνθῳ φιλανθρωπικῶν ἱδρυμάτων, νοσοκομείου καὶ ὀρφανοτροφείου, καὶ καθορισμοῦ τῶν πόρων αὐτῶν», 5) «περὶ καθιερώσεως χρυσοῦ μεταλλίου τῶν τεχνῶν καὶ τῶν γραμμάτων», 6) «περὶ ἀναγραφῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 1379 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1914», 7) «περὶ ἀποζημιώσεως τῆς ἐπιτροπῆς πρὸς μελέτην τῆς ἰσχυούσης καὶ εἰσακτέας νομοθεσίας ἐπὶ τῆς ἀκινήτου ἰδιοκτησίας τῶν νέων χωρῶν», καὶ 8) «περὶ ἱδρύσεως κεντρικοῦ ἀνταλλακτηρίου γραφείου δεμάτων», Ἐπίσης γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον μόνον τῶν ἑξῆς νομοσχεδίων· 1) «περὶ χορηγίας εἰδικῆς πιστώσεως ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως ἐκ δραχμῶν 5.000», καὶ 2) «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ΑΥΛΗʹ τῆς 28 Μαΐου 1887 περὶ Βασιλικῆς Οἰκογενείας καὶ περὶ ἀντιβασιλείας»). Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τινῶν τῆς Στρατιωτικῆς ποινικῆς νομοθεσίας». Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται)

§115Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἔχω νὰ διατυπώσω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Ἐγὼ ἤθελον, ὥστε ὁ Ὑπουργὸς νὰ μὴ ἔχῃ ἐπὶ τῶν ἀναθεωρητικῶν μόνον τὸ δικαίωμα τῆς παρεμβάσεως, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν παραπεμπτικῶν, ἢ μᾶλλον ἐπὶ μόνον τῶν παραπεμπτικῶν. Δεύτερον ἐπεθύμουν, ὥστε τὸ ἀναθεωρητικὸν νὰ μὴ καταργῆται εἰς τὰς ἐν πολιορκίᾳ χώρας.

§116Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ 1 ἐδάφιον γʹ ἀναγράφεται ἡ διάταξις (ἀναγινώσκει)· «Ἐπιτρέπεται καὶ ἡ σύστασις πλειόνων Στρατοδικείων μέχρι τριῶν, ὧν ἡ ἕδρα καὶ ἡ περιφέρεια τῆς δικαιοδοσίας, ὡς καὶ ὁ χρόνος τῆς ἐνάρξεως τῶν ἐργασιῶν παντὸς διαρκοῦς Στρατοδικείου ὁρίζονται διὰ τοῦ περὶ συστάσεώς των Β. Διατάγματος». Πρόκειται βεβαίως περὶ συστάσεως Στρατοδικείων ἐν καιρῷ εἰρήνης διὰ τὴν ἐκδίκασιν τῶν τυχὸν πλεοναζουσῶν ὑποθέσεων, διότι περὶ τῶν Στρατοδικείων ἐν ἐκστρατείᾳ ὑπάρχουσιν ἰδιαίτεραι διατάξεις. Ἀλλὰ δὲν λαμβάνεται πρόνοια περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ διορίζεται τὸ μόνιμον προσωπικόν. Ὑπομιμνήσκω ὅτι ὑπάρχει νόμος τοῦ 1885, κατὰ τὸν ὁποῖον (ἀναγινώσκει)· «τὸ μόνιμον προσωπικὸν δύναται νὰ διορισθῇ...»).

§117ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἐν τῷ μέλλαντι δὲν θὰ κάμωμεν τοιοῦτον.

§118Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. Ἐὰν ληφθῇ ἀνάγκη;

§119ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἂς φροντίσῃ ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία.

§120Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. «Τὸν πρόεδρον ἀπόντα ἢ κωλυόμενον ἀναπληροῖ στρατιωτικὸς δικαστικὸς Σύμβουλος βʹ τάξεως»· ἂν δὲν ὑπάρχῃ τοιοῦτος; Δὲν εἶναι καλυτέρα ἡ διάταξις κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ δικαστικὸς Σύμβουλος ἀντικαθιστᾷ τοῦτον;

§121Ν. ΒΕΛΕΝΤΖΑΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ ὑποβάλω. Θὰ παρεκάλουν, ὅπως οἱ Βασιλικοὶ Ἐπίτροποι λαμβάνωνται ἐκ τοῦ κλάδου τῶν εἰσαγγελέων ἢ ἀντισαγγελέων.

§122ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Τὸ εἴπομεν καὶ χθὲς αὐτὸ καὶ δὲν ἐγένετο δεκτόν.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).

§124Ι. ΜΠΡΙΣΙΜΙΤΖΑΚΗΣ. Ἐν τῇ γʹ παραγράφῳ λέγεται τὸ ἑξῆς· «τὸ ἄρθρον 32 καταργεῖται καὶ ἀντικαθίσταται διὰ τοῦ ἑπομένου»· τὸ ἑπόμενον ἀφορᾷ εἰς τὸ Ἀναθεωρητικὸν Δικαστήριον. Λοιπὸν πρέπει ν’ ἀπαλειφθῶσιν αἱ λέξεις «ἀντικαθίσταται διὰ τοῦ ἑπομένου». Ἐπειδὴ ὅμως παρενεβλήθη ἡ βʹ παράγραφος, πρέπει νὰ γραφῇ ὅτι τίθεται καὶ ἡ βʹ παράγραφος, διότι ὡς ἔχει δὲν ἔχει κἀμμίαν σχέσιν πρὸς τὸ καταργούμενον, διότι τὸ καταργούμενον εἶναι τὸ Ἀναθεωρητικὸν Δικαστήριον.

§125ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ν’ ἀπαλειφθῶσιν αἱ λέξεις «ἀντικαθίσταται διὰ τοῦ ἑπομένου» καὶ νὰ τεθῇ «ἀντ’ αὐτοῦ τίθεται τὸ ἑπόμενον».

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3 ὡς ἐτροποποιήθη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§127Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἐδῶ εἶναι ἡ Ἀναθεωρητική;

§128ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ δὲν θὰ συμφωνήσω. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 4–10 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 11).

§129Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. Ἔχω ὑποβάλει τροπολογίαν μετὰ τὸ 10 νὰ προστεθῇ ἄρθρον 11ον (ἀναγινώσκει).

§130ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Δὲν εἶμαι ἕτοιμος νὰ τὴν δεχθῶ. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 11 καὶ 12 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 13).

§131Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὸν στρατολογικὸν νόμον ὑπῆρχε διάταξις περὶ ἀνυποτάκτων αὐστηροτάτη, ἡ ὁποία δὲν ἐφηρμόζετο δι’ αὐτὸ ἦλθε κατόπιν ἡ Βουλὴ ἡ ὁποία ἀφῄρεσε τὴν ποινὴν καὶ ἀφῆκεν εἰς τὰ Στρατοδικεῖα τὴν ἐλευθερίαν νὰ τιμωρῶσι μέχρι φυλακίσεως πέντε ἐτῶν. Ἐδῶ πάλιν βλέπω τὸν καθορισμὸν κατωτάτου ὁρίου καὶ ἴσως εὑρεθῶμεν πάλιν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἄρωμεν τὸ κατώτατον ὅριον.

§132ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Νὰ διαγραφῇ τὸ ἄρθρον 13.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 13 διαγράφεται. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 14 γενόμενον 13).

§134ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ καὶ ἄρθρον 14 (ἀναγινώσκει τὸ ἄρθρον). Ἐπίσης προστίθεται καὶ ἄρθρον 15 (ἀναγινώσκει). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 14 καὶ 15 τοῦ συνόλου ἀναβαλλομένου).

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ παραχωρήσεως εἰς τὴν ἐπὶ τῆς ἐπιβλέψεως τῆς ἐθνικῆς Πινακοθήκης Ἐπιτροπὴν πρὸς ἀνέγερσιν κτιρίου». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται). Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Στελλάκη ἔχουσα οὕτω· (ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν). (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον μόνον, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Στελλάκη, εἰς αʹ ἀνάγνωσιν). Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ Διδασκαλείου τεχνικῆς ἐκπαιδεύσεως». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 καὶ ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 3). Ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Λαγοπάτη.

§136Π. ΛΑΓΟΠΑΤΗΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ αὐτῷ ὁρίζονται τὰ προσόντα τῶν καθηγητῶν, τὰ ὁποῖα εἶναι τοιαῦτα, ὥστε εἶναι γνωστοὶ οἱ καθηγηταί, οἱ ὁποῖοι θὰ διορισθῶσιν. Ἀλλὰ δὲν ἔχουσι τὰ προσόντα νὰ διδάξωσι τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ διδάσκωνται εἰς τοὺς μαθητὰς τὰ μαθήματα αὐτά, δηλαδὴ δὲν ἔχουσι τὴν παιδαγωγικὴν ἀνάπτυξιν. Ἐφ’ ὅσον δ’ ἀποδίδομεν μεγίστην σημασίαν εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ περιμένομεν καρποὺς λίαν ἐπωφελεῖς διὰ τὸ Ἔθνος, νομίζω ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ καταρτισθῶσιν εἰδικῶς οἱ καθηγηταὶ τοῦ Διδασκαλείου τούτου. Τοῦτο βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ παρ’ ἡμῖν, καὶ εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖον τρεῖς ἢ τέσσαρες τῶν καθηγητῶν τούτων ν’ ἀποσταλῶσιν εἰς τὴν Εὐρώπην καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ δοθῇ σύστασις.

§137Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Θὰ λάβω ὑπ’ ὄψιν μου τὴν τροπολογίαν σας κατὰ τὴν βʹ ἀνάγνωσιν. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 3 ὡς ἔχει ὡς καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ πωλήσεως ἀχρήστων ἀρχαίων».

§139Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κάμνω τὴν δήλωσιν ὅτι δὲν πρόκειται περὶ τῶν νομισμάτων.

§140Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Δὲν νομίζετε ὅτι θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ γίνῃ ῥητὴ ἐξαίρεσις καὶ ὄχι διὰ δηλώσεως;

§141Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Μάλιστα.

§142Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ἐκτὸς τούτου ἔχω καὶ ἄλλην τινὰ παρατήρησιν. Δὲν νομίζετε ὅτι ἡ βʹ παράγραφος ἀναιρεῖ τὴν αʹ; Διότι, ἐνῷ ζητοῦμεν νὰ τὰ χαρακτηρίσωμεν ὡς ἄχρηστα, εἰς τὸ αʹ κῶλον τῆς βʹ παραγράφου, ἂν ὑπάρξῃ ἀμφισβήτησις ἐρχόμεθα καὶ λέγομεν ὅτι συνιστῶμεν ἄλλο Συμβούλιον ἐπὶ τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν πλειοψηφίαν.

§143Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Προστίθενται τρία μέλη καὶ ζητοῦμεν τὴν πλειονοψηφίαν τῶν πρώτων.

§144Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Δὲν εἶναι ὁ αὐτὸς ἀριθμός. Τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι ἐννέα, προστιθεμένων δὲ τῶν τριῶν γίνονται δώδεκα, ἑπομένως θὰ ἔχωμεν πλειονοψηφίαν μὲ ἑπτὰ μέλη.

§145Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Λαμβάνεται ἀπόφασις ἂν ψηφίσωσιν τοὐλάχιστον ἐννέα.

§146Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ τίμημα, εἰς τὴν τελευταίαν περίοδον ὁμιλεῖτε μόνον περὶ τιμήματος, τὸ ὁποῖον εἰσέρχεται εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον, χωρὶς νὰ λέγητε ὅτι χρησιμοποιεῖται πρὸς ἀγορὰν ἄλλων ἀρχαιολογικῶν ἀντικειμένων. Ἐπίσης περὶ τῶν ἀνταλλακτέων θ’ ἀποφασίζῃ;

§147Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τὸ Συμβούλιον.

§148Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Δὲν ὁρίζεται τοῦτο. Ὁμιλεῖτε μόνον περὶ τῆς ἀπαλλαγῆς ἐν Ἑλλάδι ἢ ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ, αἱ λεπτομέρειαι ὅμως τῆς ἀνταλλαγῆς δὲν κανονίζονται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ.

§149Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Διὰ Β. Διατάγματος θὰ κανονισθῶσι.

§150Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἔχομεν ἓν Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἀποφαίνεται περὶ τῆς ἀχρηστίας, ἀλλ’ οὐδὲν Συμβούλιον ἔχομεν τὸ ὁποῖον ν’ ἀποφανθῇ περὶ τοῦ ἂν ἡ ἀνταλλαγὴ τῶν ἀχρήστων πρὸς ἕτερα θὰ εἶναι τοὐλάχιστον ἰσότιμος.

§151Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Πάντως προκύπτει ὅτι πρόκειται ν’ ἀποφανθῇ τὸ ἀρχαιολογικὸν Συμβούλιον καὶ ὅτι τὸ Β. Διάταγμα, τὸ ὁποῖον θέλει καθορίσει τὸν τρόπον τῆς πωλήσεως, θέλει καθορίσει καὶ τὸν τρόπον, καθ’ ὃν θ’ ἀνταλλάσσωνται.

§152Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι κακοζήλως συντεταγμένον, εἶναι παρείσακτον ἐκ μέρους ἄλλων.

§153Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Οὐδὲν παρεισάγεται νομοσχέδιον ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Παιδείας. Τὸ συντάσσει καὶ τὸ ἐπιβλέπει ὁ ἴδιος ὁ Ὑπουργὸς καὶ τότε ὑποβάλλεται.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον μόνον ὡς ἐτροποποιήθη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ περὶ φαρμακείων νόμου». Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).

§155Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶχον τὴν τιμὴν νὰ χρησιμεύσω ὡς εἰσηγητὴς τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου καὶ ὡς τοιοῦτος μετὰ τῶν λοιπῶν μελῶν ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλὴν τὰς σκέψεις τῆς Ἐπιτροπῆς. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως εὐαρεστούμενος δηλώσῃ ἂν τὰς γνώμας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἀποδέχηται ἐξ ὁλοκλήρου, διότι οὕτω φρονῶ ὅτι θὰ ἔλειπον πολλαὶ καὶ εὐρεῖαι συζητήσεις καὶ μόνον διὰ τοῦ τρόπου τούτου θὰ κατωρθώνετο νὰ ψηφισθῇ νομοσχέδιον ὑψίστης σημασίας.

§156ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρὸ τῆς δευτέρας ἀναγνώσεως φυσικὰ θὰ ὑποβάλω τὸ νομοσχέδιον τροποποιημένον μὲ ὅλας τὰς τροποποιήσεις, ἀλλὰ θέλω νὰ ἴδω ἂν ὑπάρχωσι καὶ ἄλλαι τροποποιήσεις. Ὡς πρὸς τὰς τῆς Ἐπιτροπῆς ὁμολογῶ ὅτι τινὰς δέχομαι. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς ἄλλας πρὸ τῆς βʹ συζητήσεως θὰ τὰς ὑποβάλω.

§157Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, αἱ σπουδαιότεραι τροπολογίαι τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐκεῖναι ἀκριβῶς αἵτινες μέχρι τοῦδε ἐματαίωσαν τὴν ψήφισιν παρομοίου νομοσχεδίου, ἐκεῖναι αἵτινες ὄχι ἠνάγκασαν, ἀλλ’ ἔφεραν τὴν Βουλὴν εἰς ἀπόφασιν ν’ ἀναβάλῃ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον τρὶς ἢ τετράκις μέχρι τοῦδε ἦλθεν εἰς ψήφισιν, εἶναι κυρίως ἡ ἀναγνώρισις τῶν ἐπιστημόνων φαρμακοποιῶν καὶ ἡ μέριμνα περὶ τῶν ἰδιωτῶν φαρμακοποιῶν τῶν μὴ ἐπιστημόνων, οἵτινες, ἀνοχῇ τῆς Πολιτείας, ἐξωμοιώθησαν πρὸς φαρμακοποιούς. Οἱ τοιοῦτοι ἀνέρχονται εἰς 70 περίπου, ἀντιπροσωπεύουσι δὲ περιουσίας τὰ καταστήματα αὐτῶν οὐχὶ ἐλάσσονας τῶν 500 χιλιάδων. Περὶ τούτων ἡ ἐπιτροπὴ ἔλαβε μέριμναν καὶ ἀνέγραψε τὰς τροπολογίας τὰς ὁποίας φρονεῖ κατὰ τὴν κρίσιν της ὡς ἱκανάς, ὥστε καὶ τὰ κεκτημένα δικαιώματα νὰ σεβασθῶμεν, ἀλλὰ καὶ 70 οἰκογενείας καὶ περιουσίας περιπλέον τῶν 500 χιλιάδων νὰ μὴ ῥίψωμεν εἰς τοὺς δρόμους. Ἐπὶ τούτων κυρίως τῶν ζητημάτων ἐπιθυμοῦμεν, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἔχωμεν τὴν γνώμην σας. Εἶναι ὡρισμένα αὐτά. Ἐὰν ταῦτα ἐξομαλύνητε διὰ τῆς ἀποδοχῆς τῶν τροπολογιῶν μας φρονῶ ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ δυνηθῇ εὐχερέστατα νὰ προβῇ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§158ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§159ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Βουλευτὴν νὰ ἔχῃ ὑπομονὴν μέχρι τῆς βʹ ἀναγνώσεως.

§160Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Πολὺ καλά.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3). Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).

§162Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ 4ον ἄρθρον περιέχει τὰ ἑξῆς· (Ἀναγινώσκει τὸ ἄρθρον).

§163ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Αὐτὸ θὰ τροποποιηθῇ, διότι παρεισέφρησε λάθος.

§164Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι ἀναγκαία προσθήκη καὶ διὰ τοὺς λοιποὺς ἀποθανόντας. Μετὰ τῶν λοιπῶν ἀποθανόντων δυνατὸν νὰ ὁρισθῇ καὶ πρόσωπον τὸ ὁποῖον νὰ δύναται αὐτὸς ὁ φαρμακοποιὸς νὰ μὴ θέλῃ, τὴν σύζυγον τοῦ φαρμακεμπόρου. Νὰ τεθῇ: τὸ παρ’ αὐτοῦ ὁρισθησόμενον πρόσωπον.

§165Ι. ΚΑΝΑΒΟΣ. Ὑπέβαλον καὶ ἐγὼ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ τροπολογίαν.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποστηρίξατε τὴν τροπολογίαν σας καίτοι ἡ συζήτησις τῶν τροπολογιῶν θ’ ἀναβληθῇ διὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν.

§167ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Θὰ δεχθῶ τὴν τροποποίησιν.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 4 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5). Ἄρθρον 6. (Ἀναγινώσκεται).

§169Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ποίαν σημασίαν δίδει εἰς τό: «ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου τούτου»;

§170ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ὑπάρχει τὸ ἑξῆς ζήτημα, κύριε συνάδελφε. Ὅπως γνωρίζετε ἡ νομοθεσία ἡ κειμένη ἀπαγορεύει τὴν περαιτέρω σύστασιν φαρμακεμπορείων. Εὑρέθην πρὸ αἰτήσεως τὴν ὁποίαν ἐθεώρησα τοὐλάχιστον ὅτι ὤφειλον νὰ μὴ δεχθῶ, πρὸ τῆς ἑξῆς αἰτήσεως. Λαβόντες τινὲς ἄδειαν φαρμακεμπορείου καὶ μὴ ζητήσαντες αὐτὴν μέχρι τῆς ἐκδόσεως τοῦ νόμου τοῦ 1910 ἐμφανίζονται σήμερον καὶ ζητοῦσι παρὰ τῆς ἀρχῆς τὴν ἄδειαν νὰ συστήσωσι φαρμακεμπορεῖον διὰ τὸ ὁποῖον εἶχον ἤδη κεκτημένην ἄδειαν. Ἐγὼ ἐθεώρησα τοῦτο μὴ παντάπασιν ὀρθόν. Ἐν τούτοις ἐπειδὴ εἶναι ζήτημα ἐκκρεμὲς διοικητικῶς, ἐνόμισα ὅτι ἠδυνάμην διὰ διατάξεως νόμου νὰ κλείσω τὴν θύραν καὶ εἰς αὐτούς, οἱ ὁποῖοι λαβόντες πρὸ πέντε, ὀκτώ, δέκα, εἴκοσιν ἐτῶν τὴν ἄδειαν συστάσεως ἔρχονται σήμερον νὰ τὸ συστήσωσιν.

§171Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ὥστε ἀπὸ τὸν νόμον τοῦτον, ἢ ἀπὸ τοῦ 1910;

§172ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Δὲν ἔχει λειτουργήσει κανὲν νέον φαρμακεμπορεῖον. Σᾶς εἶπον ὅτι εὑρίσκομαι πρὸ αἰτήσεώς τινος ἡ ὁποία λέγει: ἐπειδή, κ. Ὑπουργέ, ἔχομεν λάβει ἄδειαν πρὸ τοῦ 1910 συστάσεως, ἄρα ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ συστήσωμεν. Ἐγὼ νομίζω ὄχι. Ἀλλ’ ἐνόμισα ὅτι ὀρθὸν ἦτο νὰ μὴ μείνῃ κἂν ἐκκρεμὲς τὸ ζήτημα αὐτό. Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς λέγω ὅτι καὶ οἱ λαβόντες πρὸ τοῦ νόμου τοῦ 1910 νὰ ἔχωσι τὸ δικαίωμα νὰ τὸ συστήσωσιν.

§173Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ἀλλ’ ἐὰν ἵδρυσε φαρμακεμπορεῖον μετὰ τὸ 1910;

§174ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Δὲν ὑπάρχει κανέν.

§175Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ὑπάρχει.

§176ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Δὲν εἶναι. Διότι ὁ νόμος αὐτὸς ἀπηγόρευσε τὴν περαιτέρω σύστασιν φαρμακκεμπορείων. Τώρα ἀκούω περίπτωσιν συστάσεως φαρμακκεμπορείου μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1910 καὶ λέγω ὅτι αὐτὸς εἶχε τὴν ἄδειαν. Ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἠξεύρω.

§177Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ἐγὼ γνωρίζω εἰς τὸν Πειραιᾶ φαρμακεμπορεῖον.

§178ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ σᾶς ὁμολογῶ ὅτι δὲν τὸ γνωρίζω. Ἀλλὰ συζητοῦντες σήμερον περὶ φαρμακκεμπορείου λόγῳ ὅτι εἶχον ἄδειαν πρὸ τοῦ 1910 θὰ ἐπεκαλοῦντο ὡς ἐπιχείρημα, ὅτι ὑπάρχουσιν ἤδη καὶ φαρμακκεμπορεῖα μετὰ τὸν νόμον 1910 ὡς λαβόντες τὴν ἄδειαν.

§179Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Δὲν ἔχω πρόχειρον τὸ ὄνομα, διότι εἶναι δυσμνημόνευτον, ἄλλως ὑπάρχουσι, κύριε Ὑπουργέ, μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1910. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ «τούτου» σημαίνει τοῦ παρόντος νόμου, τοῦ ψηφιζομένου ἢ τοῦ ἰσχύοντος, τοῦ 1910;

§180ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἐγὼ ἑρμηνεύων τὸν νόμον, θεωρῶ ὅτι δὲν ἔχω δικαίωμα συστάσεως Φαρμακεμπορείου, δὲν συνέστησα μέχρι σήμερον οὔτε ὀφείλω νὰ δώσω ἄδειαν συστάσεως. Ὁρίζω ὅτι ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου τούτου.

§181Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Τίνος;

§182Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Τοῦ παρόντος;

§183ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Τοῦ παρόντος φυσικά. Δὲν ἔχω δυσκολίαν παντάπασι νὰ δεχθῶ τὴν ἄλλην διατύπωσιν, διότι ἀγνοῶ ἂν ὑπάρχωσι Φαρμακεμπορεῖα τὰ ὁποῖα ἔχουσι συσταθῆ μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1910. Θὰ ἐξετάσω τὸ πρᾶγμα διότι, ἂν τυχὸν ὑπάρχουσι ἄδειαι πρὸ τοῦ νόμου τοῦ 1910 χωρὶς νὰ συσταθῶσι Φαρμακεῖα καὶ συνεστάθησαν μετὰ τὸν νόμον καὶ ἐλειτούργησαν, ὀφείλω νὰ σκεφθῶ ἂν δύναμαι νὰ θίξω ἕν τοιοῦτον δικαίωμα ἀδιαφόρως ἂν καλῶς ἢ κακῶς ὑπάρχει τοῦτο.

§184Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Ἀναμφιβόλως περὶ τῆς τοιαύτης περιπτώσεως πρόκειται.

§185ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ προσέξῃ εἰς τὴν σύστασίν μου, προκειμένου σήμερον νὰ νομοθετήσωμεν. Βεβαίως δύναται νὰ θέσῃ οἱανδήποτε διάταξιν εἰς τὸν νόμον. Ὁ νόμος τοῦ 1910 δὲν ἀπαγορεύει εἰς τοὺς ἔχοντας ἄδειαν ἱδρύσεως Φαρμακεμπορείου νὰ μὴ κάμωσι χρῆσιν αὐτῆς, παρουσιάσθησαν δὲ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι εἶχον ἄδειαν πρὸ τοῦ 1910.

§186ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἐδῶ λέγει, κ. συνάδελφε, ἐκ Λακωνίας, ὅτι μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1910 αἱ ἐκδοθεῖσαι ἄδειαι...

§187Η. ΚΟΠΑΝΙΤΣΑΣ. Μάλιστα, διότι λέγει, ἂν τὰ Φαρμακεμπορεῖα ταῦτα ἱδρύθησαν ἢ ἐλειτούργησαν πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου 1910.

§188Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Τοῦ αὐτοῦ νόμου.

§189ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Τὸ διορθώνω.

§190ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Μετὰ τὸν νόμον τοῦ 1910 ἀπαγορεύεται ἡ ἔκδοσις ἀδειῶν πρὸς ἵδρυσιν Φαρμακεμπορείων, ἐγείρεται τὸ ζήτημα ὅμως ὅτι ἐνῷ μετέβησαν ἄνθρωποι νὰ συστήσωσι Φαρμακεμπορεῖα καὶ προέβησαν εἰς παραγγελίας φαρμάκων, ἡ διοικητικὴ Ἀρχὴ τοῖς ἀπηγόρευσε τοῦτο. Δύναται νὰ νομοθετήσῃ ἡ Πολιτεία ὅ,τι θέλει, αὐτοὶ ὅμως προέβησαν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν εἰς παραγγελίας φαρμάκων, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστῶσι ζημίαν; Αὐτοὶ θὰ ἐγείρωσιν ἀγωγὰς κατὰ τοῦ Δημοσίου, καὶ τὸ Δημόσιον θὰ καταδικασθῇ νὰ πληρώσῃ. Σήμερον ὁ νόμος τοῦ 1910 δὲν τοὺς ἐμποδίζει.

§191Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τί ἀπαντᾶτε, κ. Ὑπουργέ;

§192ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἔδωκα προηγουμένως καὶ ἀνεπισήμως τὴν ἀπάντησιν. Ὁ κ. Μπασιᾶς προκαλεῖ νὰ ἐξηγήσω διατί εἰς τοὺς κτησαμένους ἄδειαν πρὸ τοῦ 1910 δὲν ἀπηγόρευσα τὴν σύστασιν. Ὁ λόγος εἶναι ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1910 ἦλθε νὰ σεβασθῇ τὸ δικαίωμα τὸ ἠσκημένον καὶ εἶπεν ὅτι ἀπαγορεύω περαιτέρω, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ τοὺς σεβασθῇ, τοὺς ἐσεβάσθη ὁ νομοθέτης, διότι ὤφειλε νὰ μὴ πλήξῃ περιουσίας, ἂν ὅμως τοῦτο ἔπραξεν ὁ νομοθέτης τοῦ 1910 δὲν νομίζω ὅτι θὰ εἴμεθα σύμφωνοι μὲ τὸν νόμον ἐκεῖνον ἂν ἔλθωμεν καὶ εἴπωμεν καὶ πᾶς ὁ κεκτημένος πρὸ τοῦ νόμου τοῦ 1910 ἄδειαν, μολονότι δὲν ἤσκησε τὸ δικαίωμα ἐκεῖνο, δύναται εἰς τὸ ἑξῆς νὰ τὸ ἀσκήσῃ. Νομίζω ὅτι οὕτω πλήττομεν τὸν νόμον τοῦ 1910.

§193ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Προκειμένου νὰ νομοθετήσητε δύνασθε νὰ κάμητε ὅ,τι θέλετε, ἀλλ’ ἐγείρεται τὸ ζήτημα, ὅτι αὐτὸς ὁ νόμος τοῦ 1910 δὲν τοῖς ἀπαγορεύει ὡς τοῖς ἀπαγορεύει σήμερον, ἀπόδειξις δὲ εἶναι ὅτι ἔχετε ἀμφιβολίαν τὸ ὅτι θέτετε εἰς τὸν νόμον ῥητὴν διάταξιν, θέλω νὰ ἐξηγήσητε πῶς σήμερον, μὴ ὑπάρχοντος νόμου, θέλετε μὲ εἰδικὸν μέτρον νὰ μὴ ἀνοίξωσι Φαρμακεμπορεῖα. Θέτετε ῥητὴν διάταξιν εἰς τὸν παρόντα νόμον καὶ λέγετε, ὅτι οἱ ἔχοντες ἄδειαν δὲν θὰ ἀνοίξωσι Φαρμακεμπορεῖον.

§194ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, κ. Βουλευτά, νὰ εἴπω ὅτι δι’ ἐμαυτὸν δὲν νομίζω ὅτι ὑφίσταται ζήτημα καὶ δὲν τὸ νομίζω, διότι πρὸς ἀπόδειξιν σᾶς λέγω, ὅτι ἀπέκρουσα ἐπανειλημμένως αἴτησιν διὰ τῆς ὁποίας ἐκαλούμην νὰ ἐπιτρέψω τὴν σύστασιν Φαρμακεμπορείου ἐπὶ τῇ βάσει ἐκδοθεισῶν ἀδειῶν πρὸ τοῦ νόμου τοῦ 1910. Ἐδήλωσα πρὸς τοὺς κ. συναδέλφους πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἐπειδὴ ἠγέρθη διοικητικὸν ζήτημα, νομίζω, ὅτι ὀρθὸν εἶναι, ὅτι ἐνδείκνυται ἡ παρεμβολὴ διατάξεως ἡ ὁποία νὰ λύσῃ ἅπαξ διὰ παντὸς τὸ ζήτημα καθ’ ἣν ἐγὼ ἔχω γνώμην.

§195ΑΘ. Τ. ΜΠΑΣΙΑΣ. Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς ἐγείρεται τὸ ἐξ ἀντιδιαστολῆς δικαίωμα. Ἂν ἑρμηνεύσητε τὸν νόμον τοῦ 1910 θὰ κάμητε ἑρμηνείαν νόμων.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 6 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 7. (Ἀναγινώσκεται).

§197Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μετὰ τοῦ κ. Θ. Παππαϊωάννου εἴχομεν ὑποβάλει τροπολογίαν εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν ἄρθρον εἰς τὸ ὁποῖον προσθέτομεν μίαν λέξιν.

§198ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Πῶς θέλετε;

§199Μ. ΣΤΕΛΛΑΚΗΣ. Νὰ τεθῇ. (Ἀναγινώσκεται) «εἰς τοιούτους φαρμακοποιοὺς μὴ ἐπιστήμονας, διατηροῦντας Φαρμακεμπορεῖα ἢ Φαρμακαποθήκας κτλ.».

§200ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Θὰ τὸ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§201Π. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Τὸ ἄρθρον 7 λέγει· «ἀπαγορεύεται ὁ συνεταιρισμὸς φαρμακοποιῶν καὶ φαρμακεμπόρων». Ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω διατί ἀπαγορεύεται ὁ συνεταιρισμός.

§202Γ. ΚΑΝΤΙΑΝΗΣ. Ἐγὼ ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ μία προσθήκη ἡ ὁποία νὰ λέγῃ· «ἡ ἐκμίσθωσις ἐπιτρέπεται μετὰ μίαν δεκαετίαν». Ὁ λόγος τῆς προσθήκης αὐτῆς εἶναι ὅτι ἐπειδὴ τὸ ἄρθρον 3 λέγει ὅτι μετὰ δεκαετίαν ὁ φαρμακοποιὸς δύναται νὰ μεταβιβάζῃ τὸ Φαρμακεῖόν του, διατί καὶ νὰ μὴ τὸ ἐκμισθώνῃ; Διατί νὰ μὴ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ τὸ ἐκμισθώσῃ ὁ ἔχων συμπεπληρωμένην δεκαετίαν; Ἀφοῦ ἔχει δικαίωμα μεταβιβάσεως τῆς κυριότητος, διατί νὰ μὴ ἔχῃ καὶ τὸ δικαίωμα τῆς χρήσεως; Ἐν ᾗ περιπτώσει δὲν ἠθέλετε στέρξει νὰ διαγράψητε ὁλοσχερῶς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 7 νὰ λάβητε τοῦτο ὑπ’ ὄψιν.

§203Π. ΦΙΛΙΠΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπεθύμουν νὰ μᾶς δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἂν διὰ τὸ μέλλον ἀπαγορεύηται ἢ καὶ δι’ αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι μέχρι τοῦδε συνέστησαν φαρμακεῖα καὶ ἔχουσιν ἐπιστήμονας φαρμακοποιοὺς διευθυντάς, διότι νομίζω ὅτι εἶναι ἄδικον περιουσίαι ὁλόκληροι νὰ πεταχθῶσιν εἰς τοὺς δρόμους, ἐφ’ ὅσον τοῦτο τὸ εἶχεν ἀνεχθῆ ἡ Πολιτεία καὶ συμφώνως μὲ τοὺς νόμους οἱ ἄνθρωποι ἐξέθεσαν τὰ κεφάλαιά των. Νομίζω ὅτι, ἂν ὑποχρεωθῶσιν νὰ ἔχωσι διευθυντὴν ἐπιστήμονα φαρμακοποιόν, πρέπει νὰ τοῖς ἐπιτραπῇ νὰ ἐξακολουθήσωσι τὰς ἐργασίας των.

§204ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Θὰ τὸ ἴδω αὐτό. (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 7). Ἄρθρον 8 (Ἀναγινώσκεται).

§205ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Θὰ τὸ ἴδω. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 8 καὶ 9). Ἄρθρον 10 (Ἀναγινώσκεται).

§206Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ ν’ ἀναγραφῇ ὅτι διὰ τὰ συνεργατικὰ φαρμακεῖα τὰ ὁποῖα θὰ ἱδρύωσι σωματεῖα δὲν ἐφαρμόζεται ὁ περιορισμὸς τοῦ ἀριθμοῦ. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 10 καὶ 11).

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀσκήσεων τῶν ἰατρικῶν ἐπαγγελμάτων ἐν ταῖς νέαις χώραις». (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2). Ἄρθρον 3 (Ἀναγινώσκεται).

§208Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δυνάμει νόμου ἐπετράπη εἰς δευτερευούσας πόλεις ἐν Κρήτῃ, ὅπου δὲν λειτουργοῦσι τρία φαρμακεῖα, νὰ ἱδρύωσι καὶ διατηρῶσι φαρμακεῖα τοιαῦτα οἱ ἐπιστήμονες ἰατροί. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ προστεθῇ τοῦτο εἰς τὴν τελευταίαν παράγραφον τοῦ ἄρθρου 3.

§209ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ὀφείλω νὰ σᾶς δηλώσω ὅτι θὰ δυσκολευθῶ πολὺ νὰ δεχθῶ τοιαύτην τροπολογίαν, διότι πρὸ παντὸς ὀφείλομεν νὰ σεβασθῶμεν τὴν κειμένην νομοθεσίαν εἰς τοὺς τόπους ἐκείνους. Ἐφ’ ὅσον ἐκεῖ ἐνόμισαν ὅτι δὲν θὰ ἦτο ἐπιτετραμμένον νὰ λειτουργῶσι τοιαῦτα φαρμακεῖα διευθυνόμενα ὑπὸ ἰατρῶν, νὰ ἔλθωμεν ἡμεῖς καὶ νὰ μὴ ἀρκεσθῶμεν εἰς ὅ,τι καλῶς γίνεται καὶ νὰ εἰσαγάγωμεν καθεστὼς καταδειχθὲν ὄχι καλόν, νομίζω ὅτι δὲν θὰ πράξωμέν τι ὀρθόν.

§210Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ πάγιοι νόμοι οἱ ὁποῖοι ἐλειτούργουν μέχρι τῆς στιγμῆς τῆς καταλήψεως, ἐπέτρεπον καὶ ἐπιτρέπουσι τὴν διατήρησιν αὐτῶν τῶν φαρμακείων.

§211ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, δὲν ἐπιτρέπουσιν. Ὅτε μοὶ ἐγένετο τὸ παράπονον αὐτό, ἐζήτησα πληροφορίας ἐκ Κρήτης καὶ μοὶ ἐστάλησαν πληροφορίαι, ὁμολογῶ δὲ ὅτι ἐπείσθην ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐπαναφέρωμεν ἐκεῖ καθεστὼς τὸ ὁποῖον κατηργήθη.

§212Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν κατηργήθη τὸ καθεστώς· ὁ νόμος ὑπάρχει, εἶναι ὁ νόμος 723.

§213Σ. ΣΠΥΡΟΜΗΛΙΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, καθόσον ἀφορᾷ εἰς τὰς πόλεις, εἶναι ὀρθὴ ἡ σκέψις σας, ἀλλὰ καθόσον ἀφορᾷ εἰς τὰ χωρία...

§214ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Πρόκειται περὶ πόλεων, διότι εἰς τὰ χωρία ἔχουσι τὸ δικαίωμα. Ἐκεῖ ὑπῆρχεν ὁ νόμος ὁ ὁποῖος ἔλεγε τὸ ἑξῆς: Ἐντὸς τόσου χρόνου ὑποχρεοῦνται οἱ ἰατροὶ ἢ ἕτεροι ἔχοντες φαρμακεῖα νὰ τὰ κλείσωσιν ἐφ’ ὅσον συστηθῇ ὡρισμένος ἀριθμὸς ὑπὸ φαρμακοποιῶν. Ὁ ἀριθμὸς ἐπληρώθη, συνεστήθησαν φαρμακεῖα καὶ ἐνόμισαν ὅτι ὑπῆρχε καιρός νὰ τὰ κλείσωσιν· αὐτὰ τὰ φαρμακεῖα ἀξιοῦσιν οἱ κ. συνάδελφοι νὰ τὰ ἐπαναφέρωσι...

§215Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Ἐπειδὴ θεωρῶ ὅτι ἡ συζήτησις αὐτὴ δέον νὰ γίνῃ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 8 ἐπιφυλάσσομαι. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 3–7), Ἄρθρον 8 (Ἀναγινώσκεται).

§216Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, τὸ πνεῦμα τοῦ συντάξαντος τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ, ἦτο πνεῦμα ἄκρου σεβασμοῦ πρὸς τὰ κεκτημένα δικαιώματα, ἦτο πνεῦμα τὸ ὁποῖον ἐν μέρει ἔδιδε δικαίωμα εἰς ἐπιστήμονας οἵτινες εἶχον δίπλωμα τοῦ ἡμετέρου Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου καὶ οἵτινες ὅμως δὲν εἶχον τὴν ἄδειαν τῆς πρακτικῆς ἐξασκήσεως ν’ ἀσκῶσιν ἐλευθέρως τὸ ἐπάγγελμά των ἀνὰ τὸ Κράτος ὁλόκληρον. Ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τοῦ σεβασμοῦ πρὸς τὰ κεκτημένα δικαιώματα ἐξικνεῖται καὶ μέχρι τῶν μαιῶν. Καὶ ἐρωτῶ· πρέπει νὰ λείψῃ προκειμένου περὶ τῶν ἰατρῶν, οἵτινες δυνάμει εἰδικοῦ νόμου εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ μετέρχωνται καὶ τὸ ἐπάγγελμα τοῦ φαρμακοποιοῦ; Τὸ ἄρθρον τοῦ νόμου τὸ ὁποῖον ἐπικαλούμεθα, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπολύτως κατὰ τοὺς κειμένους νόμους τῆς Κρητικῆς Πολιτείας δίδει τὸ δικαίωμα εἰς αὐτοὺς ἐξαιρετικῶς νὰ συστήσωσι φαρμακεῖα.

§217ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ὅπου δὲν λειτουργοῦσι.

§218Θ. ΣΚΑΣΗΣ. Σήμερον ἰσχυρίζεσθε ὅτι τὸ δικαίωμα τοῦτο εἶναι προσωρινόν. Μήπως ἐξετελέσθη ἆρά γε ἡ προϋπόθεσις τοῦ νόμου καθ’ ἣν δίδεται τὸ δικαίωμα ὅπου δὲν ὑπάρχουσι τρία φαρμακεῖα ἐπιστημόνων φαρμακοποιῶν; Ἐν Ἡρακλείῳ λειτουργοῦσι σήμερον τρία φαρμακεῖα ὑπὸ ἐπιστημόνων ἰατρῶν διηυθυνόμενα; Ἔχω ἐναντίαν πληροφορίαν. Ἑπομένως οὔτε ἡ προϋπόθεσις τοῦ νόμου ἐκείνου ἤρθη, οὔτε ὁ νόμος ἐκεῖνος δίδει ὡρισμένην προθεσμίαν. Ἔχουσιν οἱ ἄνθρωποι οὗτοι κεκτημένον δικαίωμα νὰ συστήσωσι φαρμακεῖα, συνέστησαν τοιαῦτα ἰδίαις δαπάναις, καὶ σήμερον ἐρχόμεθα διὰ μιᾶς διατάξεως, ἥτις πάντα τὰ ἄλλα δικαιώματα σέβεται πλὴν αὐτοῦ, νὰ καταργήσωμεν τὸ δικαίωμα τοῦτο. Ἂν θέλωμεν νὰ εἴμεθα συνεπεῖς πρὸς τὸ πνεῦμα τὸ διέπον τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ὀφείλετε νὰ δεχθῆτε τὴν τροπολογίαν τῆς κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἥτις καὶ ἂν δὲν γίνῃ δεκτὴ πάλιν ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 8, ὡς διατυποῦται, περιλαμβάνει τοὺς ἰατροὺς φαρμακοποιούς. Μάλιστα ὅπως λείψῃ πᾶσα ἀμφισβήτησις, ἡ Ἐπιτροπὴ προσέθεσε μετὰ τὴν λέξιν συνεστημένων, τὰς λέξεις «ὑπὸ ἰατρῶν καὶ μή». Ἀλλὰ καὶ οὕτω ἂν μείνῃ τὸ ἄρθρον οἱ ἰατροὶ προασπίζονται, διότι τὸ δικαίωμα αὐτῶν μένει ἀκέραιον δυνάμει νόμου τῆς Κρητικῆς Πολιτείας.

§219Κ. ΑΛΑΒΑΝΟΣ. Συμφωνῶν μετὰ τοῦ κ. προλαλήσαντος, νομίζω ὀρθὸν νὰ σεβασθῶμεν τὰ κεκτημένα δικαιώματα τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν. Θὰ εἶναι ἄδικον ν’ ἀφήσωμεν ἐκθέτους περιουσίας οὐχὶ εὐκαταφρονήτους.

§220Σ. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν, διότι εἶναι σύμφωνος μὲ τὸ ὅλον πνεῦμα τοῦ νομοσχεδίου τὸ προστατεῦον τὰ κεκτημένα δικαιώματα ἢ νὰ κάμῃ δήλωσιν ὅτι διὰ τοῦ ἄρθρου 8 δὲν προσβάλλονται κεκτημένα δικαιώματα.

§221ΕΜ. ΡΕΠΟΥΛΗΣ. Ἔχει ἱστορίαν ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου ἐκείνου τὴν ὁποίαν δὲν ἔχω πρόχειρον ἤδη, ἀλλὰ θὰ τὴν φέρω κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 8).

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀποδόσεως εἰς τὴν κοινότητα Θηρασίας ἐκ τῶν εἰσπραττομένων ἐκ τῆς ἐξαγομένης Θηραϊκῆς γῆς». (Ψηφίζεται τὸ 1 ἄρθρον τροποποιουμένον ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Συγκοινωνίας τὸ 2 καὶ τὸ 3).

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου «περὶ προσθηκῶν καὶ τροποποιήσεων εἰς τὸν νόμον ͵ΓΨΓʹ περὶ τῆς ἀρχαιολογικῆς ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους». Αἱ τροπολογίαι ἀναβάλλονται διὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα τοῦ νομοσχεδίου).

§224ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ ψηφισθῇ ἡ ἀρχὴ τοῦ 58, τὸ ὁποῖον εἰσάγει τὴν φωτογραφίαν εἰς τὰ βιβλιάρια. (Γίνεται δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ ψηφίζεται ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ͵ΓΣΚΛʹ τῆς 19 Ἰουνίου 1907 νόμου περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ἐκλογῆς Βουλευτῶν καὶ περὶ δημαιρεσιῶν νόμων».

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ τὰ ἑξῆς: Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ εὐθύνης πρὸς ἀποζημίωσιν τῶν ἐξ ἀτυχήματος παθόντων ἐργατῶν ἢ ὑπαλλήλων» ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐνισχύσεως ὑπὸ τοῦ Κράτους σωματείων καὶ ἱδρυμάτων τινῶν προαγόντων τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν» ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς· Ὁ Βουλευτὴς κ. Θεμ. Παπαϊωάννου ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ͵ΔΝΖʹ νόμου τῆς 10 Φεβρουαρίου 1912 περὶ συστάσεως δήμων καὶ κοινοτήτων»· Ὁ Βουλευτὴς Κεφαλληνίας κ. Ν. Ραυτόπουλος ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων ͵ΓΩΚΓʹ καὶ ͵ΓΩΚΕʹ περὶ ὀργανισμοῦ τῶν Πανεπιστημίων ͵ΓΦΞϚʹ καὶ 221 περὶ παρατάσεως τοῦ χρόνου ἐγγραφῆς κτλ. τῶν φοιτητῶν»· Οἱ Βουλευταὶ κ. Ν. Στράτος, Σ. Γρανίτσας, Γ. Καφαντάρης, Γ. Τσακανίκας, Δ. Γρίβας, Ἰ. Κανναβός, Ν. Γ. Χρυσόγελος, Ι. Τρικούπης καὶ Ι. Καλαντζόπουλος ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ͵ΔΝΖʹ νόμου τῆς 10ης Φεβρουαρίου 1912 περὶ συστάσεως Δήμων καὶ Κοινοτήτων»· Ἡ τεχνικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῆς ἐξελέγξεως τῆς λειτουργίας τῶν Ἑταιρειῶν Ἀεριόφωτος καὶ Ἠλεκτρικῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσιν αὐτῆς·

§226ΕΛ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρωθυπουργός). Παρακαλῶ ὅπως, ἄν ἤθελε συναινέσει ἡ Βουλή, διακοπῶσιν αἱ ἐργασίαι αὐτῆς μέχρι τῆς προσεχοῦς Τετάρτης, ἵνα ἐν τῷ μεταξὺ ὑποβάλωσι τὰς ἐκθέσεις αὑτῶν ἐπὶ τῶν διαφόρων νομοσχεδίων, αἱ διάφοροι Ἐπιτροπαί. (Ἡ Βουλὴ δέχεται δι’ ἀναστάσεως τὴν πρότασιν ταύτην). (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ Πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως). Συναινέσει τῆς Βουλῆς λύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρᾳ 8.10′ μ. μ.).