1910.02.17
2,678 rows · 18,978 words · 369 turns
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 12.
τῆς 17 Φεβρουαρίου 1910.
(Τετάρτη)
Προεδρία κ. Ν. Τσαμαδοῦ.
(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 5 καὶ 25′ μ. μ., παρόντων Βουλευτῶν 117, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ Πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ τὰ ἑξῆς· Οἱ σταφιδοκτηματίαι τοῦ χωρίου Βασιλάδες παρακαλοῦσι νὰ ἐπιψηφισθῇ ἡ σταφιδικὴ σύμβασις· Οἱ Σ. Κατσῆς καὶ Θ. Ζαφειρόπουλος παρακαλοῦσιν, ἵνα ληφθῇ ἡ δέουσα πρόνοια κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν ἀναθεωρητέων ἄρθρων τοῦ Συντάγματος πρὸς ἐλευθέραν κυκλοφορίαν τοῦ θείου λόγου παρὰ τῷ λαῷ· Κάτοικοί τινες Πατρῶν παρακαλοῦσιν, ὅπως μὴ ἐπιψηφισθῇ τὸ μονοπώλιον τῶν ἐκρηκτικῶν ὑλῶν· Ὁ Θ. Βογόπουλος διαμαρτύρεται, διότι, ἐγκριθείσης τῆς ἐνοικιάσεως τῆς οἰκίας του διὰ διδακτήριον δημοτικοῦ σχολείου ἐν Καλάμαις, ὁ δήμαρχος ἀρνεῖται νὰ συντάξῃ τὸ συμβόλαιον· Ὁ πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Κυπαρισσίας ἐκφράζει τὴν γνώμην ὅτι μεταξὺ τῶν ἀναθεωρητέων διατάξεων τοῦ Συντάγματος πρέπει νὰ συμπεριληφθῇ καὶ ἡ περὶ ἰσοβιότητος τῶν δικαστῶν· Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος τῶν γυναικῶν Ἀθηνῶν «Ἑρμῆς» ἐκφράζει εὐχὴν «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ κυριακῆς ἀργίας»· Πλεῖστοι κάτοικοι Θουρίας παρακαλοῦσιν, ὅπως ἐπιψηφισθῇ ἡ σταφιδικὴ σύμβασις· Ὁ δήμαρχος Ἑρμουπόλεως ὑποβάλλει αἴτησιν τῶν καπνοπωλῶν Ἑρμουπόλεως περὶ ὑπαγωγῆς αὐτῶν εἰς τὸν νόμον περὶ κυριακῆς ἀργίας· Ὁ πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Καλαμῶν ὑποβάλλει σκέψεις διὰ τὸν νόμον «περὶ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως». Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Πύργου ὑποβάλλει ὑπόμνημα περὶ μεταρρυθμίσεως τῆς σταφιδικῆς συμβάσεως· Οἱ σταφιδοκτήμονες τῶν χωρίων τοῦ δήμου Ἰθώμης παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν μηδεμίαν νὰ δώσωσι προσοχὴν εἰς τὰς ἀναφορὰς καὶ τὰ ψηφίσματα πρὸς ἀποδοχὴν τῆς συμβάσεως. Ὁ κ. Ἰω. Στεφανόπουλος καταθέτει ἐπερώτησιν ζητῶν ὅπως κατατεθῇ ὁ φάκελος ὁ ἀφορῶν εἰς τὸν φόνον τοῦ λῃστοῦ Λεφοῦ. Ὁ κ. Ἰ. Σπέντζας ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ͵ΓΦΜΒʹ νόμου». Πολλοὶ Βουλευταὶ ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τοῦ πωλουμένου χαρτοσήμου ὑπὸ τοῦ ἐνοικιαστοῦ τοῦ ἔναντι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν περιπτέρου». Πολλοὶ Βουλευταὶ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ γʹ ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ νόμου ͵ΓΥΛΖʹ τῆς 30 Νοεμβρίου 1909 περὶ μεταρρυθμίσεως τῶν νόμων περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων». Ὁ κ. Θ. Παππαϊωάννου ὑποβάλλει πρότασιν νόμου «περὶ ἐλέγχου τοῦ ἐμπορίου τῶν ἐλαιῶν». Πολλοὶ Βουλευταὶ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ ἐπαναφορᾶς εἰς τὴν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν ἀξιωματικῶν παραιτηθέντων ἀπὸ τοῦ 1907 καὶ ἐντεῦθεν λόγῳ παραπόνων πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν». Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ συμμετοχῆς τῶν ἀνθυπασπιστῶν εἰς τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ». Ὁ κ. Κ. Γκότσης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως». (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 115–121). Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τὴν νομοθετικήν. Αʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τοῦ ὑπὸ τοῦ ἐνοικιαστοῦ τοῦ δημοτικοῦ περιπτέρου τοῦ ἔναντι τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εὑρισκομένου κήπου πωλουμένου χαρτοσήμου». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ποινικῶν διατάξεων τοῦ νόμου περὶ τελῶν χαρτοσήμου». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον). Αʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ὀργανώσεως καὶ διοικήσεως τοῦ θεσσαλικοῦ γεωργικοῦ ταμείου». (Γίνεται δεκτὸν ὡσαύτως). Βʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ χορηγήσεως ἀδείας πρὸς ἐκτέλεσιν ἔργων σχετικῶν μὲ ἀποβάθρας σιδηροδρόμων καὶ συναφῶν παρελκομένων ἐπιβιβάσεως, ἀποβιβάσεως καὶ διὰ σιδηροδρόμων μεταφορᾶς στρατευμάτων καὶ ὑλικοῦ ἐκ τῶν πόρων τοῦ ταμείου τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης». (Γίνεται δεκτὸν ὡσαύτως). Βʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τοῦ δυνατοῦ τῆς αὐξήσεως τῆς εἰς ἵππους στρατοῦ ὀργανικῆς ἐν εἰρήνῃ δυνάμεως τῶν πεδινῶν πυρβολαρχιῶν καὶ τῶν ἰλῶν». (Γίνεται δεκτὸν ὡσαύτως). Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ νόμου ΣΙΒʹ τῆς 1 Ὀκτωβρίου 1852 περὶ διοικήσεως τῶν δημοσίων ἐσόδων καὶ ἐξόδων καὶ περὶ δημοσίου λογιστικοῦ». (Ὡσαύτως γίνεται δεκτὸν). Γʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ΧϞΕʹ τῆς 16 Ὀκτωβρίου 1861 περὶ προβιβασμῶν». Ἄρθρον μόνον (ἀναγινώσκεται).
§2Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ ἡ δευτέρα παράγραφος τοῦ ἄρθρου 11.
§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον μόνον, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.
§4ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ παρακαλέσω πρὶν προβῶμεν εἰς τὰ ἑπόμενα νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν νομοσχεδίων ὑπ’ ἀριθμοὺς 35, 36, 37 καὶ 38 τῶν ἀστυνομικῶν.
§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ͵ΓΡΞΕʹ νόμου περὶ Ἀστυνομίας τοῦ Κράτους». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.
§6ΓΡ. ΦΟΥΦΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 5.
§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).
§8ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἔφερε τὰς ἑπομένας τροποποιήσεις. Διαγράφεται ἡ δευτέρα παράγραφος τοῦ αʹ ἄρθρου καὶ ἀντικαθίσταται ὡς ἑξῆς: Ἀντὶ τῶν λεγομένων μετὰ τὰ «ἑνὸς συνταγματάρχου ἀρχηγοῦ τοῦ Σώματος», διαγράφονται τὰ «λαμβανομένου ἐκ τῆς Χωροφυλακῆς κλπ» μέχρι τέλους τῆς παραγράφου καὶ τίθεται τρίτη παράγραφος ἔχουσα ὧδε· «Ἡ διεύθυνσις τοῦ ἀρχηγείου δύναται ν’ ἀνατεθῇ καὶ εἰς ὑποστράτηγον ἢ εἰς συνταγματάρχην ἀρχαιότερον τοῦ συνταγματάρχου τῆς Χωροφυλακῆς ἀποσπώμενον ἐκ τῶν ὅπλων τοῦ στρατοῦ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὁ συνταγματάρχης τῆς Χωροφυλακῆς ἐκτελεῖ καθήκοντα ὑπαρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς κατὰ τὰ κανονισθησόμενα διὰ Β. Δ. προκαλουμένου ὑπὸ τῶν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργῶν». Μετὰ τοῦτο τίθεται ἀντὶ 33 μοιράρχων 36, ἀντὶ 58 ὑπομοιράρχων 57, ἀντὶ 2 λοχαγῶν Οἰκονομικοῦ 5, ἀντὶ 20 ὑπολοχαγῶν Οἰκονομικοῦ 18, ἀντὶ 3 ἀνθυπολοχαγῶν Οἰκονομικοῦ 2, προστίθενται 1 φαρμακοποιὸς καὶ 1 ἀνθυποφαρμακοποιός, οἱ δὲ 20 ἀνθυπασπισταὶ γίνονται 30. Ὑπάρχουσι καὶ ἐπὶ διαφόρων ἄλλων ἄρθρων τροπολογίαι αἵτινες θέλουσιν ἐξετασθῆ ἐφ’ ἑνὸς ἑκάστου, ἀνάγονται δὲ εἰς τὰς λεπτομερείας. Τοιαῦται εἶναι αἱ μεταρρυθμίσεις αἵτινες ἐγένοντο ὑπὸ τῆς ὑπηρεσίας. Θέλω παρακαλέσει τοὺς κ. συναδέλφους νὰ προσέξωσιν εἰς τὰ νομοσχέδια ταῦτα, ὡς ἔχοντα ἐξόχως ὀργανωτικὸν καὶ ὑπηρεσιακὸν χαρακτῆρα καὶ ἀποτελοῦντα ἀνάγκην ψηφίσεως τοιαύτην, ἧς ἄνευ δὲν συμπληροῦται τὸ ὅλον ἔργον τῆς ἀναθεωρήσεως τῶν στρατιωτικῶν πραγμάτων τῆς χώρας. Πρόκειται ἐνταῦθα παράρτημα τῶν στρατιωτικῶν νομοθετημάτων ἅτινα ψηφίζομεν εὑρισκόμενοι περὶ τὸ τέλος. Θέλω παρακαλέσει τὴν Βουλήν, διότι τὸ πρᾶγμα ἐπείγει, νὰ βοηθήσῃ τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν ταχεῖαν διεξαγωγὴν τῆς σπουδαίας ταύτης ὑποθέσεως.
§9Π. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἂς γίνῃ, διὰ νὰ ξενοιάσωμεν.
§10Α. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διὰ τῆς δηλώσεώς του σήμερον ηὔξησε κατὰ δύο, νομίζω, τὸν βαθμὸν τοῦ μοιράρχου πρώτης καὶ δευτέρας τάξεως. Ἤθελον νὰ ἐπιφέρω παρατήρησίν τινα ἐν τῷ πίνακι ὁ ὁποῖος ἀντιστοιχεῖ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Τριφυλίας. Ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Τριφυλίας δέον νὰ ὁρισθῇ θέσις μοιράρχου, διότι ἐκεῖ ὑπάρχουσι φυλακαὶ καὶ ἐπιβάλλεται ὁ κατέχων τὴν θέσιν ταύτην ἀξιωματικὸς νὰ εἶναι ἀνώτερος. Ἄλλως κατὰ τὸ νομοσχέδιον εἶναι δυνατὸν νὰ ἱδρυθῶσι καὶ ὑποδιευθύνσεις καὶ δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ἡ ὑπηρεσία θ’ ἀναγνωρίσῃ ἀφεύκτως ὅτι εἶναι ἀνάγκη εἰς τοὺς δήμους τοὺς ὀρεινοὺς τῆς ἐπαρχίας Τριφυλίας, ὡς εἶναι ὁ δῆμος Ἐράνης καὶ Πλαταμώδους, νὰ ἱδρυθῶσιν ὑποδιευθύνσεις.
§11ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ ἐπέλθῃ οἱαδήποτε μεταβολή, διότι θέλει συγχύσει τὴν ὅλην ἐργασίαν.
§12Κ. ΑΡΓ. ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Πῶς θὰ διορθωθῇ τότε ἡ ὑπηρεσία; Πρόκειται περὶ διαβαθμίσεως. Ἡ διαβάθμισις ἔχει καλῶς· ἐὰν τὰ πράγματα ἀποδείξωσιν ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη μεταβολῆς κατὰ τὴν ἐφαρμογήν, ἀμέσως θέλομεν σπεύσει καὶ θέλομεν ἐπιφέρει τὰς ἀπαιτουμένας διορθώσεις.
§13Α. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει ἐν τῷ πίνακι ἡ θέσις τοῦ ὑπομοιράρχου ἐν Τριφυλίᾳ νὰ ὁρισθῇ ὡς θέσις μοιράρχου, διότι ὑπάρχει Πρωτοδικεῖον.
§14ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς τὸ τέλος ἔχομεν τρόπον νὰ τὰ κανονίσωμεν.
§15Ν. ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Γενικὸν μέτρον ἐλήφθη εἰς πάντας τοὺς καταργηθέντας νομοὺς νὰ τοποθετηθῶσιν ἀντιμοίραρχοι· πῶς δὲν γίνεται τοῦτο εἰς τὴν Τριφυλίαν, ἡ ὁποία ἔχει μεγάλην ὑπηρεσίαν;
§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 1 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).
§17Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἔχω τὸν λόγον ἐπὶ τῆς τροπολογίας μου ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου.
§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 1 ἐψηφίσθη.
§19Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἔχω ὑποβάλει ἔγγραφον τροπολογίαν.
§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπέρριψε πάσας τὰς τροπολογίας.
§21Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὅταν ὑπάρχῃ τροπολογία ἔντυπος, ὀφείλετε νὰ τὴν ἀναγνώσητε καὶ κατόπιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δύναται ν’ ἀνακοινώσῃ τὴν γνώμην του.
§22ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἂς ἀναγνωσθῇ ἡ τροπολογία: Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀποδέχεται τὴν τροπολογίαν.
§23Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ καὶ ἡ Κυβέρνησις εἶναι κυρία νὰ μὴ τὴν δεχθῇ. Τοῦτο εἶναι ἄλλο ζήτημα.
§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ ἡ τροπολογία τοῦ Βουλευτοῦ Βάλτου κ. Ν. Στράτου.
§25ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρον 1. Τὸ ἐδάφιον γʹ τοῦ ἄρθρου τούτου τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς· 1 συνταγματάρχου ἀρχηγοῦ τοῦ σώματος, λαμβανομένου ἐκ τῆς Χωροφυλακῆς ἤ, τοιούτου μὴ ὑπάρχοντος, ἐκ τῶν διαφόρων ὅπλων τοῦ στρατοῦ· 5 ἀντισυνταγματαρχῶν τῆς Χωροφυλακῆς· 14 ταγματαρχῶν τῆς Χωροφυλακῆς· 33 μοιράρχων αʹ καὶ βʹ τάξεως, ὧν τὰ μὲν ⅔ αʹ τάξεως, τὸ δὲ ⅓ βʹ τάξεως· 58 ὑπομοιράρχων· 63 ἀνθυπομοιράρχων· 1 ὑπεπιμελητοῦ· 2 λοχαγῶν τοῦ Οἰκονομικοῦ· 3 ἀνθυπολοχαγῶν τοῦ Οἰκονομικοῦ· 1 ἰατροῦ· 5 ὑπιάτρων· 3 ὑποκτηνιατρῶν· 220 ἀνθυπασπιστῶν τῆς Χωροφυλακῆς· 186 ἐνωμοταρχῶν πεζῶν· 479 ὑπενωμοταρχῶν πεζῶν· 5500 χωροφυλάκων πεζῶν· 10 ἱππέων ἐνωμοταρχῶν· 16 ἱππέων ὑπενωμοταρχῶν· 1 ἐνωμοτάρχου ἱππέως ἀρχιπεταλωτοῦ· 2 ὑπενωμοταρχῶν πεταλωτῶν· 2 ὑπενωμοταρχῶν σαγματοποιῶν· 224 ἱππέων χωροφυλάκων· 437 ἵππων ἀξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν· Αἱ θέσεις τῶν ἀνθυπομοιράρχων καταλαμβάνονται κατὰ τὸ ἥμισυ διὰ προαγωγῆς ἐνωμοταρχῶν ἀποφοίτων τοῦ σχολείου Χωροφυλακῆς καὶ κατὰ τὸ ἕτερον ἥμισυ διὰ προαγωγῆς ἀνθυπασπιστῶν κατὰ τοὺς εἰδικοὺς περὶ τούτων νόμους. Αἱ θέσεις τῶν ὑπομοιράρχων καταλαμβάνονται διὰ προαγωγῆς ἀνθυπομοιράρχων κατ’ ἀρχαιότητα, αἱ δὲ θέσεις τῶν ἀνωτέρων τοῦ ὑπομοιράρχου ἀξιωματικῶν καταλαμβάνονται διὰ προαγωγῆς μόνον τῶν ἀποφοίτων τοῦ σχολείου Χωροφυλακῆς».
§26Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Θὰ τὴν ἀναπτύξω.
§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στράτος ἔχει τὸν λόγον.
§28Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Λαμβάνω τὴν τιμὴν ν’ ἀναπτύξω τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον ἐν ἐπιγνώσει ὅτι μετὰ τὴν ἄρνησιν τῆς Κυβερνήσεως ὅπως ἀποδεχθῇ ταύτην εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι θέλει ἀπορριφθῆ. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ τροπολογία μου ἔχει ὑποβληθῆ εἶναι ὀρθὸν νὰ λάβῃ γνῶσιν ἡ Βουλὴ τοῦ περιεχομένου ταύτης.
§29Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εἰς ποῖον ἄρθρον;
§30Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον. Ἡ τροπολογία μου ἔχει ὑποβληθῆ εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον, διότι σχετίζεται ἀποκλειστικῶς πρὸς τὴν θέσιν, τὰ δικαιώματα καὶ πρὸς τὰ καθήκοντα τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ παρὰ τῇ Χωροφυλακῇ. Ἐπειδὴ δὲ τὸ πρῶτον ἄρθρον ὁρίζει τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνθυπασπιστῶν ἦτο ἀνάγκη νὰ ὑποβληθῇ σχετικὴ τροπολογία εἰς πάντα τὰ ἄρθρα ὅπου πρόκειται περὶ ἀνθυπασπιστῶν. Διὰ τῆς τροπολογίας μου δὲν θίγεται ποσῶς ὁ ἀριθμὸς τῶν βαθμοφόρων, οὓς ὁρίζει τὸ ὑπουργικὸν νομοσχέδιον. Καταργεῖται ὁ βαθμὸς τοῦ πρώτης τάξεως ἐνωμοτάρχου. Ἀντὶ τοῦ πρώτης τάξεως ἐνωμοτάρχου καὶ δευτέρας τάξεως ἐνωμοτάρχου παραμένει ὁ βαθμὸς ἐνωμοτάρχου, καὶ ἀντὶ ἐνωμοτάρχου πρώτης τάξεως ὁρίζεται ὁ βαθμὸς ἀνθυπασπιστοῦ. Ὁ λόγος ὁ ὁποῖος μ’ ἔκαμε νὰ ὑποβάλω τὴν τροπολογίαν ταύτην εἶναι ὁ ἑξῆς. Συνήθως οἱ ἐνωμοτάρχαι πρώτης τάξεως ὑπηρετοῦσιν ὡς ἀστυνομικοὶ σταθμάρχαι παρ’ ἀγροτικοῖς δήμοις, ἤθελεν εἶναι δὲ ἡ ἐπιβολὴ τοῦ ἀστυνομικοῦ σταθμάρχου μείζων, ἐὰν ἔφερεν αὐτὸς διάσημα προσεγγίζοντα πρὸς τὰ τοῦ ἀξιωματικοῦ. Τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητηθῇ ἀντιθέτως. Ὡς ὁρίζονται τὰ τῆς καταστάσεως τῶν ἀξιωματικῶν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἐν σχέσει πρὸς τὴν τροπολογίαν μου οὐδεμία διαφορὰ δαπάνης ὑπάρχει, διότι ὁ μισθὸς θὰ εἶναι ὁ αὐτός. Πρόκειται περὶ ἁπλῆς μετονομασίας παρεχούσης εἰς τοὺς ὀνομαζομένους ἀνθυπασπιστὰς νὰ φέρωσι διάσημα προσεγγίζοντα πρὸς τὰ τοῦ ἀξιωματικοῦ. Τοῦτο θεωρεῖται ὑπ’ ἐμοῦ ὅτι θέλει συμβάλει εἰς τὴν ἀνύψωσιν τοῦ γοήτρου παρὰ τοῖς ἀστυνομικοῖς σταθμοῖς τοῖς ὑπηρετοῦσιν ἐν ὑπαίθρῳ χώρᾳ, συγχρόνως ὅμως εἶναι καὶ ἠθικὴ ἀμοιβὴ παρεχομένη εἰς τοὺς ὑπαξιωματικοὺς τοὺς ἀρχαίους τῆς Χωροφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσιν ἐφεξῆς τὸ δικαίωμα οὔτε νὰ εἰσαχθῶσιν εἰς τὴν Σχολήν, διότι ὡς ἔχει τὸ νομοσχέδιον περὶ μορφώσεως τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Χωροφυλακῆς ἱδρύεται Σχολή, μόνον δὲ οἱ δυνάμενοι νὰ εἰσαχθῶσιν εἰς αὐτὴν δύνανται ἐξερχόμενοι ἐξ αὐτῆς νὰ γίνωσιν ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς. Προκειμένου περὶ προνοίας ἠθικῆς ἀμοιβῆς παρεχομένης εἰς ὑπαξιωματικοὺς ὑπερβάντας τριακονταπενταετῆ ὑπηρεσίαν καὶ μὴ δυναμένους νὰ εἰσέλθωσιν εἰς τὴν Σχολήν, ἂν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐδήλωσεν ὅτι δὲν ἀποδέχεται τὴν τροπολογίαν μου, οὐχ ἧττον ἔπρεπε ν’ ἀναπτυχθῇ αὕτη εἰς ἐπήκοον τῆς Βουλῆς.
§31ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ ἰδέα αὕτη εἶναι νέα, ἔρχεται δὲ καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ νόμος οὗτος ἀφομοιοῖ κατὰ τοὺς βαθμοὺς τοὺς κατωτέρους τὴν Χωροφυλακὴν πρὸς τὸν στρατόν· ἤθελε δὲ εἶναι ἄτοπον αὐτὴν ταύτην τὴν στιγμὴν νὰ καταργήσωμεν τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου πρώτης τάξεως, τὸν ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει ὁ βαθμὸς τοῦ πρώτης τάξεως ἐνωμοτάρχου.
§32Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις ἡ παρελθοῦσα εἶχεν εἰσαγάγει νομοσχέδιον περὶ καταστάσεως ἀξιωματικῶν, καθιεροῦτο δὲ δι’ αὐτοῦ ὁ βαθμὸς τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ εἰς τὴν Χωροφυλακήν.
§33ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ ἔχομεν, νομίζω, καὶ αὐτό.
§34Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἐκτὸς τῶν 170 ἐνωμοταρχῶν θὰ προστεθῶσι καὶ 20 ἀνθυπασπισταί, θὰ προστεθῇ δὲ μία μεγάλη δαπάνη.
§35ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐγένοντο 30 ἀνθυπασπισταί.
§36Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Κατὰ τὸ Διάταγμα τοῦ 1833, ὅτε συνεστάθη ἡ Χωροφυλακή, ἐκεῖ γίνεται μνεία περὶ τοῦ ἀντιστοίχου βαθμοῦ, τὸν ὁποῖον θὰ ἔχωσιν οἱ ἐνωμοτάρχαι, ἢ μᾶλλον περὶ τῆς στολῆς καὶ τῶν διασήμων. Λοιπὸν τὸ Διάταγμα ἐκεῖνο ἔλεγεν ὅτι οἱ ἐνωμοτάρχαι πρώτης τάξεως φέρουσι τὰ διάσημα τοῦ ἐπιλοχίου. Ἐπειδὴ ὅμως τὰ Διατάγματα ἐκεῖνα ἔχουσιν ἰσχὺν νόμου, δὲν εἶναι δυνατὸν δι’ ἑτέρου Διατάγματος νὰ μεταβληθῇ ἡ στολή.
§37ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δὲν εἴμεθα εἰς αὐτό. Θὰ ἔλθωμεν κατόπιν.
§38Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Πολὺ καλά.
§39Π. ΣΑΚΚΗΣ. Φρονῶ ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῶν ἀνθυπασπιστῶν, τὸ ὁποῖον καὶ ἄλλοτε ὑπεστήριξα, πρέπει νὰ ὑποχωρήσῃ καὶ δι’ ἄλλον λόγον ἐκτὸς τῶν λεχθέντων ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Βάλτου. Διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι δίδομεν πρῶτον ἀμοιβὴν εἰς παλαιοὺς ὑπαξιωματικούς, ἀλλὰ καὶ ὁ ὑπαξιωματικὸς τῆς Χωροφυλακῆς, παριστάμενος ὡς δημόσιος κατήγορος, ὡς ἀνθυπασπιστὴς ἔχει μεγαλύτερον κῦρος καὶ βαρύτητα, πιστεύω δ’ ὅτι ἡ τροπολογία μου θὰ περιορισθῇ μέχρι τοῦ ἀριθμοῦ τῶν Πταισματοδικείων τοῦ Κράτους, ὅπου δὲν ὑπάρχουσιν ἀστυνομικαὶ διευθύνσεις καὶ ὑποδιευθύνσεις. Οἱ λόγοι οὗτοι εἶναι ἱκανοὶ νὰ πείσωσι τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ συναινέσῃ.
§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 ὑπάρχουσι πολλαὶ τροπολογίαι· πρῶτον ἡ τροπολογία τοῦ κ. Σ. Δεληγιάννη. (ἀναγινώσκεται ἡ τροπολογία). Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Ἑτέρα τροπολογία τοῦ αὐτοῦ Βουλευτοῦ (ἀναγινώσκεται). Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. (Ὡσαύτως ἀναγνωσθεῖσα ἀπορρίπτεται ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ ἑτέρα τροπολογία τοῦ αὐτοῦ κ. Βουλευτοῦ. Ἐπίσης ἀπορρίπτονται καὶ αἱ τροπολογίαι τῶν κυρίων Ν. Γεωργακοπούλου καὶ Ν. Στράτου. Μεθ’ ὃ ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 3).
§41ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐν τῇ δʹ παραγράφῳ τοῦ ἄρθρου τούτου ἀντί, «ἐν Πειραιεῖ καὶ Λαυρείῳ συνιστῶνται ἀστυνομικαὶ διευθύνσεις», νὰ τεθῇ «ὑποδιευθύνσεις», διότι εἶναι λάθος τυπογραφικόν. Ἄλλως μετὰ τὸ τέλος τῆς συζητήσεως θέλω ἐγχειρίσει εἰς τὸ Προεδρεῖον τὸ νομοσχέδιον μετὰ τῶν τοιούτων τροποποιήσεων.
§42ΓΡ. ΦΟΥΦΑΣ. Λυποῦμαι, διότι δὲν βλέπω παρόντα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις ἐπανειλημμένως ὡς ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς...
§43ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀσθενεῖ, ἀλλὰ πᾶσαι αἱ τροπολογίαι διὰ τῆς χειρὸς αὐτοῦ εἶναι γεγραμμέναι, ὥστε ὅ,τι λέγεται εἶναι ἔργον τοῦ Ὑπουργοῦ.
§44ΓΡ. ΦΟΥΦΑΣ. Ὁπωσδήποτε ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅστις ἔχει πλήρη γνῶσιν τῶν πραγμάτων. Ὑπέβαλον τροπολογίαν δι’ ἧς ζητῶ νὰ συσταθῇ ἐν Ἀμαλιάδι ὑποδιεύθυνσις ἀστυνομική, οἱ λόγοι δὲ εἶναι σοβαρώτατοι.
§45ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τὸ ἐδέχθη ὁ κ. Πρωθυπουργός.
§46Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἔχουσιν ὑποβληθῆ τροπολογίαι περὶ τῆς συστάσεως ἐν Ἀμαλιάδι καὶ Ἐράνῃ ὑποδιευθύνσεων, εἶναι δ’ ἀνάγκη μεγάλη πρὸς τοῦτο. Αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὡς ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς ἀνεγνώρισε τὴν ἀνάγκην ταύτην καὶ προτοῦ ὑποβάλωμεν τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν μετὰ τῶν λοιπῶν συναδέλφων ἐλάβομεν τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλωμεν, ἐπανέλαβεν ὅτι πόλεις οἵα ἡ Ἀμαλιὰς εἶναι ἐντροπὴ διὰ τὴν Πολιτείαν νὰ διευθύνωνται ὑπὸ ἐνωμοταρχῶν. Ἡ Ἀμαλιὰς συνίσταται ἀπὸ πολυπληθεῖς κατοίκους ἀνερχομένους εἰς 10.000 μὲ μέγα ἐμπόριον, εἶναι δὲ συνοικισμὸς ὅστις θέλει καταλάβει μεγάλην θέσιν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Ἠλείας, εἶναι δὲ πρέπον αὕτη οὐχὶ ἐν ταῖς ἄλλαις διατάξεσι τοῦ νομοσχεδίου νὰ περιληφθῇ, διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ εἶναι δυνατὸν διὰ Β. Διατάγματος νὰ καταργηθῇ. Ὑπάρχει λοιπὸν πραγματικὴ ἀνάγκη καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν ἐκ μέρους τῶν λοιπῶν συναδέλφων νὰ δεχθῇ ν’ ἀναγνωρισθῇ ἐν Ἀμαλιάδι ὑποδιεύθυνσις ἀστυνομική, ἔχω δὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι θὰ συναινέσῃ εἰς τοῦτο, ἀφοῦ μάλιστα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶχε δεδηλωμένην περὶ τούτου γνώμην, ἀφ’ ὅτου ἦτο Ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς.
§47ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου λέγω πρὸς τὸν κ. συνάδελφον ὅτι Β. Διάταγμα θὰ ἔχῃ τὴν εὐκολίαν νὰ προνοήσῃ. Δι’ αὐτοῦ θέλει ἐπιτραπῆ, ὅπως ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει ἀπόλυτος ἀνάγκη, συσταθῶσιν ὑποδιευθύνσεις καὶ ὑπάρχουσι πρὸς τοῦτο ἀξιωματικοὶ διαθέσιμοι.
§48Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Δὲν ἐπεθύμουν βεβαίως νὰ παράσχω δυσχερείας πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα νὰ μὴ ἐπιμείνωμεν οἱ ἐξ Ἠλείας καὶ Τριφυλίας συνάδελφοι νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, ὅπως ἀναγραφῇ ἐν τῷ ἄρθρῳ αὐτῷ ὑποδιεύθυνσις Ἀμαλιάδος καὶ Ἐράνης.
§49ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι εἶναι ἀναγεγραμένον ἐν τῷ νόμῳ εἰς ἄλλας διατάξεις.
§50Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἀλλὰ κατ’ οὐτὰς δύνανται νὰ καταργηθῶσιν αἱ ὑποδιευθύνσεις.
§51ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐὰν ἀποδειχθῇ ὅτι δὲν εἶναι ἀναγκαῖαι ἀλλὰ προκειμένου περὶ Ἀμαλιάδος, ἐὰν συσταθῇ σταθμός, δὲν θὰ καταργηθῇ, διότι εἶναι πόλις ἴσου πληθυσμοῦ μὲ τὸν Πύργον.
§52Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ὑπάρχει τὸ κωλῦον νὰ ἀναγραφῇ ἐν τῷ νόμῳ;
§53ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ὑπάρχει, διότι κατηρτίσθη ὁλόκληρον σύμπλεγμα κατὰ πόλεις.
§54Γ. ΠΑΠΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἦτο ὁ ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς ἐδῶ, θὰ τὸ ἐδέχετο.
§55ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐλπίζω ὅτι εἶναι ἀρκετὴ ἡ παρουσία μου, ἀφοῦ τὴν ἀνάγκην ἀνεγνώρισα, ὡς ἀναγνωρίζει ὁ κ. συνάδελφος, καθὼς μὲ βεβαιοῦσιν ἐνταῦθα, νὰ γίνῃ ὑποδιεύθυνσις εἰς τὴν Ἀμαλιάδα.
§56Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἔχομεν ἐπίσημον βεβαίωσιν;
§57ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μάλιστα.
§58Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὡμίλησε περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς συστάσεως ὑποδιευθύνσεως ἐν Ἀμαλιάδι, χωρὶς νὰ εἴπῃ τίποτε περὶ Φιλιατρῶν.
§59ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπιτρέψατε νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ κατονομάσωμεν τὰ σημεῖα εἰς ἃ θὰ γίνῃ τοποθέτησις, διότι ταῦτα κατονομάζονται ἀφ’ ἑαυτῶν, διότι, ὅταν πρόκειται περὶ μεγάλων συνοικισμῶν, θὰ λάβῃ τὸ Κράτος πρόνοιαν. Ἐμπιστεύθητε εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ θέλετε πεισθῆ ὅτι δὲν λέγονται κενοὶ λόγοι ἐνταῦθα.
§60ΓΡ. ΦΟΥΦΑΣ. Ὑπενθυμίζω εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν τί συνέβη κατὰ τὸ παρελθόν. Καὶ ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. ἐκ Κερκύρας πολιτευτοῦ ὑπεσχέθη ὅτι θὰ κάμῃ ὑποδιεύθυνσιν εἰς τὴν Ἀμαλιάδα, ἀλλὰ προσέκρουσεν εἰς δυσχερείας. Καλύτερον νὰ συμπεριλάβωμεν ἐν τῷ νόμῳ τὴν διάταξιν, ἀφοῦ δὲν ὑπάρχει δυσχέρεια.
§61ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἔκαμα δήλωσιν, ἥτις τοὐλάχιστον ἐξ ἁβρότητος πρὸς τὸν δηλώσαντα ἔπρεπε νὰ θεωρηθῇ ἐπαρκής.
§62Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἀποσύρονται αἱ τροπολογίαι.
§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουσι δύο τροπολογίαι, μία τῶν κ. Σπέντζα, Παππαγιαννοπούλου καὶ Κρεστενίτου καὶ ἑτέρα τοῦ κ. Φούφα.
§64Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἀποσύρονται.
§65Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Νομίζω ὅτι εἶμαι ἠναγκασμένος ν’ ἀναπτύξω ἐλλείψεις τινὰς τὰς ὁποίας εὑρίσκω ἐν τῷ ἄρθρῳ 3 τοῦ νομοσχεδίου. Βεβαίως ὀρθῶς ὁρίζεται ὅτι τὸ Κράτος διαιρεῖται εἰς 16 ἀστυνομικὰς διευθύνσεις, ἰσαρίθμους πρὸς τοὺς νομούς, ἀλλ’ εἶναι ὀρθὸν νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τοῦτο τὸ κύριον σημεῖον, ὅτι πάντες οἱ νομοὶ δὲν εἶναι ἴσοι οὔτε κατὰ πληθυσμὸν ἀλλ’ οὔτε κατ’ ἀνάγκας ὑπηρεσίας. Λέγω δὲ τοῦτο ἀκριβῶς διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου ἐν τῷ νομῷ Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας. Ὁ νομὸς ὡς εἶχε μέχρι τοῦδε εἶχε δύο διευθύνσεις, τῆς Ἀττικῆς καὶ τῆς Βοιωτίας. Ἤδη οἱ δύο νομοὶ ἀπετέλεσαν ἕνα καὶ μόνον, ὁ διευθυντὴς δὲ τῆς Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας θὰ ἐκτελῇ τὰ ἔργα τοῦ πρώην διευθυντοῦ Ἀττικῆς, ὅστις εἶχε καὶ τὰ τοῦ διευθυντοῦ τῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Νομίζω ὅτι δημιουργοῦμεν τελείαν ἀνεπάρκειαν. Ὑπῆρχε μέχρι τοῦδε ἀνεπάρκεια περὶ τὴν διεύθυνσιν, διότι ἦτο μέχρι τοῦδε δυσχερὴς ἡ διεύθυνσις ἐν Ἀττικῇ, ἐφ’ ὅσον ὁ διευθυντὴς εἶχε καὶ τὴν ἐποπτείαν τῶν ὑποδιευθύνσεων καὶ τὴν διεξαγωγὴν τῶν πολυασχολωτάτων ἔργων τοῦ διευθυντοῦ τῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Σήμερον εἰς τὸ αὐτὸ πρόσωπον ἀνατίθεται ἡ ἐποπτεία καὶ τῆς Ἀστυνομίας Βοιωτίας καὶ ἄλλα καθήκοντα. Φρονῶ ὅτι θὰ ἦτο ὀρθότερον καὶ συνεπέστερον, ἐὰν ἀπεμονοῦμεν τοὺς δήμους Ἀθηνῶν, Πειραιῶς καὶ περιχώρων καὶ ἀπετελοῦμεν ἐξ αὐτῶν ἰδίαν διεύθυνσιν ἣν νὰ τάξωμεν ὑπὸ ἴδιον διευθυντὴν δυνάμενον νὰ ἐκτελέσῃ τὰ καθήκοντα αὐτὰ μετὰ μείζονος ἐπιτυχίας, διότι θὰ ἔχῃ τὸν ἀπαιτούμενον χρόνον. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 3 καὶ 4). Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται).
§66ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 5 ἐν τῇ δευτέρᾳ παραγράφῳ ἡ φράσις «πᾶς δ’ ἐξ αὐτῶν προβιβαζόμενος ἀπαλλάσσεται τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας καὶ δὲν δύναται νὰ ἐπανέλθῃ εἰς αὐτὴν πρὸ τῆς παρελεύσεως διετίας» διαγράφεται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἐτροποποιήθη· ἐπίσης τὸ ἄρθρον 6). Ἄρθρον 7 (ἀναγινώσκεται).
§67ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7 προστίθεται ἐν τέλει ἡ ἑπομένη περίοδος· «Καὶ ἡ ἐν τῷ τμήματι τούτῳ ὑπηρεσία ὑπάγεται εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Β. Διατάγματος τῆς 8 Δεκεμβρίου 1854 περὶ καθηκόντων τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως». (Γίνεται δεκτόν, ὡς ἐτροποποιήθη· ἐπίσης τὸ ἄρθρον 8). Ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκεται).
§68Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Νομίζω ὅτι χρειάζεται μία λεκτικὴ διόρθωσις, ἂν δὲν ἀπατῶμαι. Λοιπὸν κάμνω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν, ὅτι μεταξὺ τῶν διατάξεων τοῦ Συντάγματος τὸ ὁποῖον πρόκειται ν’ ἀναθεωρήσωμεν ὑπάρχει καὶ ἡ διάταξις διὰ τῆς ὁποίας οἱ Ὑπουργοὶ θέλουσιν ὑπάγεσθαι διὰ τὰς παραβάσεις ταύτας εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια, καὶ ἐνῷ τοὺς Ὑπουργοὺς θέλομεν ὑποβάλει εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια, ἰδοὺ ὅτι ὑπάλληλοι ὑποδεέστεροι δὲν θέλουσιν ὑπάγεσθαι εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια. Μοὶ φαίνεται ὅτι τοῦτο εἶναι ἄνω ποταμῶν.
§69ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Βλέπετε ἄλλο παρ’ ἐκεῖνο ὅπερ εἶναι ἀναγεγραμμένον, ὅτι «δι’ ἃ ὑπάγονται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῶν τακτικῶν δικαστηρίων». Δηλαδὴ ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ ἁρμοδιότητος τῶν πολιτικῶν δικαστηρίων, διότι ἐκτελεῖ καθήκοντα ἡ Χωροφυλακὴ ἅτινα ὑπάγουσι τοὺς ἐκτελοῦντας αὐτὰ εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια, ὑπάγονται εἰς αὐτά· ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ στρατιωτικῶν ἀδικημάτων δὲν ὑπάγονται εἰς αὐτά. Εἶναι ἡ κειμένη νομοθεσία, ἐγὼ δὲν ἐξήτασα τὸ πρᾶγμα εἰδικῶς· ἀλλὰ βλέπω τώρα ὅτι ἔχει καλῶς.
§70Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Νομίζω ὅτι τὸ ἄρθρον δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν τὴν ὁποίαν ἀποδίδει εἰς αὐτὸ ὁ κ. Πρωθυπουργός. Κατὰ τὸ ἄρθρον οἱ ἀξιωματικοὶ ἔχουσιν ἰδιαιτέραν δικαιοδοσίαν, ἤτοι ὑπάγονται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ἐφετείου. Ἀλλὰ διατί; Ἀξιωματικοὶ διατάσσοντες κατωτέρους ὑπηρεσίαν μὴ νόμιμον, τὴν ὁποίαν ἐκτελοῦσιν οὗτοι, ὅταν καταγγελθῶσι καὶ παραπεμφθῶσιν, οἱ μὲν ἀξιωματικοὶ θὰ δικάζωνται ὑπὸ τοῦ Ἐφετείου, οἱ δὲ κατώτεροι ὑπὸ τοῦ Πλημμελειοδικείου. Νομίζετε ὅτι τὸ τοιοῦτον εἶναι συμφέρον διὰ τὴν δικαιοσύνην; Παρακαλῶ τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ὁ ὁποῖος εἶναι διακεκριμένος νομομαθής, νὰ προσέξῃ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι νομίζω ὅτι θὰ βλαφθῇ σπουδαίως ἡ πειθαρχία ἐν τῇ Χωροφυλακῇ.
§71ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θεωρεῖτε δηλ. ὑμεῖς ὅτι ὀλιγωτέρας ἐγγυήσεις παρέχει τὸ Ἐφετεῖον; Καὶ καθ’ ἑαυτὸ παρέχει μείζονας καὶ διὰ τὸν λόγον ὅτι δὲν εὑρίσκεται ἐν τῷ τόπῳ ἐν ᾧ διεπράχθησαν αἱ πράξεις, καὶ ἔχει τὴν δύναμιν μεγαλυτέραν καὶ ἐκ τοῦ ὄγκου του καὶ ἐκ τῆς ἀπὸ τοῦ τόπου ἀποστάσεως, ὅπως ἐπιβάλλῃ αὐστηροτέρας ποινάς. Ἄν ἐκ τούτου ἐπήρχετο τὸ ἄτοπον νὰ στερηθῇ τοῦ δευτέρου βαθμοῦ τῆς διαδικασίας ἡ ὑπόθεσις, ἤθελον εἴπει ὅτι τούτου στερεῖται, ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ Πλημμελειοδικείου εἰς τὸ Ἐφετεῖον δὲν γίνεται ἔφεσις. Ἔχετε δικαστήριον σοβαρώτερον δικάζον πρᾶξιν ἀνωτέρου ἀξιωματικοῦ, εἰς οἷον ὑποβάλλονται οἱ νομάρχαι καὶ οἱ δικηγόροι τελευταῖον. Ὥστε ὑπάρχει αὔξησις ἐγγυήσεων.
§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Δεληγιάννη, ἵνα διαγραφῶσιν αἱ λέξεις «οἱ ἀστυνομικοὶ διευθυνταὶ καὶ πάντες οἱ ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς» καὶ τεθῶσιν αἱ λέξεις «καὶ πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία αὕτη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10 μετὰ τῆς προσθήκης ταύτης, ὡς καὶ τὰ ἄρθρα 11–14 ἀναγνωσθέντα κατὰ σειράν). Ἄρθρον 15 (ἀναγινώσκεται).
§73ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ μετὰ τὰς λέξεις «Τὸ ἄρθρον 34 τοῦ ͵ΓΡΞΕʹ νόμου» ἀντικαθίσταται ὧδε: «Τὸ Κράτος διαιρεῖται εἰς πέντε ἀστυνομικὰς ἐπιθεωρήσεις. Προστίθενται τὰ ἑξῆς: «Οἱ ἐπιθεωρηταὶ ἑδρεύοντες ἐν Ἀθήναις ἐνεργοῦσι τὰς περιοδείας, ἐπιθεωρήσεις, ἀνακρίσεις καὶ ἐξετάσεις, κατὰ τὰ ἀκριβέστερον διὰ Β. Δ. κανονισθησόμενα». Καὶ ἕπεται τὸ ἄλλο ὡς βʹ παράγραφος. (Γίνεται δεκτὸν οὕτω τροπολογηθὲν τὸ ἄρθρον 15 ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 16).
§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 17 (ἀναγινώσκεται).
§75ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπ’ αὐτοῦ ἔχω τὴν ἑξῆς τροπολογίαν καθ’ ἣν τὸ ἄρθρον τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει)· «Ἱδρύεται ἐν Ἀθήναις ἀστυνομικὸν Συμβούλιον, ἀποτελούμενον ἐκ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς ὡς προέδρου, δύο μελῶν τοῦ ἐν Ἀθήναις δικαστηρίου τῶν Ἐφετῶν, κληρουμένων κατ’ ἔτος ὑπὸ τοῦ Ἐφετείου τούτου, καὶ ἐκ δύο ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν, λαμβανομένων ἐκ διαφόρων ὅπλων τοῦ στρατοῦ καὶ μὴ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπηρετούντων, ἐχόντων δὲ βαθμὸν συνταγματάρχου ἢ ἀντισυνταγματάρχου καὶ ἀρχαιοτέρων τῶν ἀντισυνταγματαρχῶν τῆς Χωροφυλακῆς. Οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι διορίζονται διὰ διαταγῆς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Συγχρόνως διορίζονται δύο ἀναπληρωματικὰ μέλη, ἐκ τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν τῶν διαφόρων ὅπλων, ἔξω τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ὑπηρετούντων. Τὸ Συμβούλιον τοῦτο συνεδριάζον κατὰ πρόσκλησιν τοῦ προέδρου, παρόντων τοὐλάχιστον τεσσάρων μελῶν, γνωμοδοτεῖ κατὰ πλειονοψηφίαν ἐπὶ πάσης εἰσαγομένης αὐτῷ διὰ τοῦ προέδρου ὑποθέσεως, διδούσης ἀφορμὴν εἰς μετάθεσιν ἀξιωματικοῦ. Ἐν ἰσοψηφίᾳ κρατεῖ ἡ ψῆφος τοῦ προέδρου. Αἱ καταφατικαὶ γνωμοδοτήσεις ὑποβάλλονται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις ἐντὸς 30 ἡμερῶν, κατ’ ἀνώτατον ὅρον, προκαλεῖ τὸ οἰκεῖον Β. Διάταγμα μεταθέσεως τοῦ ἀξιωματικοῦ».
§76ΙΩ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τὸ πρᾶγμα τοῦτο θὰ ἦτο τακτικόν, ἂν πάντες οἱ διοικηταὶ τῶν συνταγμάτων ἦταν νεώτεροι τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς, ἀλλ’ ἂν τυχὸν οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ διευθύνοντες τὰ συντάγματα, ὁπόθεν θὰ λαμβάνωνται τὰ μέλη τοῦ συμβουλίου, εἶναι ἀνώτεροι τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς, τί θὰ γίνῃ; Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ἔχωμεν ἀξιωματικοὺς διοικητὰς τῶν ἄλλων ὅπλων ἀνωτέρους κατὰ τὴν ἀρχαιότητα τοῦ συνταγματάρχου ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τίς θὰ προεδρεύσῃ; Τὸ νομοσχέδιον λέγει· ὁ συνταγματάρχης ἀρχηγὸς τῆς Χωροφυλακῆς προεδρεύει.
§77ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Παρακαλῶ· ἐδῶ λέγεται ὅτι ἱδρύεται ἐν Ἀθήναις συμβούλιον ἀποτελούμενον ἐκ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Χωροφυλακῆς ὡς προέδρου· λοιπόν, διὰ νὰ εἶναι πρόεδρος, πρέπει οἱ διοικηταὶ τῶν συνταγμάτων νὰ εἶναι νεώτεροι.
§78Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἂν ὅμως κατὰ τὴν γενικὴν ἀρχαιότητα εἶναι ἀρχαιότεροι;
§79ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Εἷς τῶν διοικητῶν;
§80Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Δυνατὸν νὰ ὦσι καὶ οἱ δύο.
§81ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Εἶναι περισσότερα συντάγματα.
§82Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἂν συμπέσῃ νὰ εἶναι πάντες ἀρχαιότεροι;
§83ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τότε ἔχομεν τοῦτο, ὅτι ὑπάρχουσιν ἀναπληρωματικὰ μέλη ἐκ τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν τῶν διαφόρων ὅπλων ἔξω τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ὑπηρετούντων καὶ ἐκεῖθεν θὰ ληφθῶσι. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι πάντες ἀρχαιότεροι· ὑποθέτω ὅτι δὲν θὰ ἔχωμεν κώλυμα ἕνεκεν ἀναπληρώσεως.
§84Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐγὼ ταύτην τὴν παρατήρησιν ἤθελον νὰ ὑποβάλω, ἵνα ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἡ περίστασις αὕτη.
§85Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γεννηθῇ καὶ ἄλλη τις δυσχέρεια ὀφειλομένη ἀκριβῶς διά τινα ἔτη εἰς τὴν λειτουργίαν τοῦ νέου ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ ἐν σχέσει πρὸς τὸν νόμον περὶ ὁρίου ἡλικίας· νῦν δὲν ἔχομεν ἐν τῷ στρατῷ συνταγματάρχας ἕνεκα τοῦ ὁρίου τῆς ἡλικίας παρὰ τρεῖς ἢ τέσσαρας· λόγῳ δὲ τῆς ἐλλείψεως συνταγματαρχῶν καὶ ἀντισυνταγματαρχῶν εἶναι σωματάρχαι ἐν τῷ στρατῷ ταγματάρχαι νεώτεροι κατ’ ἀρχαιότητα τῶν ἐπιθεωρητῶν τῆς Χωροφυλακῆς. Θὰ συμβαίνῃ δ’ ἀκριβῶς τοῦτο, ὅτι ταγματάρχαι διοικηταὶ τῶν συνταγμάτων τοῦ στρατοῦ θὰ μετέχωσι τοῦ συμβουλίου, ἀποκλειομένων τῶν ἀντισυνταγματαρχῶν τῆς Χωροφυλακῆς ἀνωτέρων καὶ κατὰ βαθμὸν καὶ κατ’ ἀρχαιότητα. Τοῦτο εἶναί τι ἐναντιούμενον εἰς τὴν ἱεραρχίαν τὴν ἐν τῷ σώματι. Διὰ τοῦτο νομίζω ὅτι πρέπει ἀντὶ τῆς συζητουμένης διατάξεως νὰ τεθῇ ὅτι τὸ συμβούλιον ἀποτελεῖται ἐκ δύο ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν μαχίμων, ἐξαιρουμένων τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπηρετούντων, ἐχόντων δὲ βαθμὸν τοὐλάχιστον ἀντισυνταγματάρχου καὶ ἀρχαιοτέρων τῶν ἐπιθεωρητῶν τῆς Χωροφυλακῆς.
§86ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Διατί τῶν ἐπιθεωρητῶν;
§87Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Διότι οἱ ἐπιθεωρηταὶ ἀσκοῦσιν ἐποπτείαν ἱεραρχικήν, ἂν δ’ ἐτύγχανεν οἱ διοικηταὶ τῶν συνταγμάτων, οἱ ὁποῖοι θὰ μετάσχωσι τοῦ συμβουλίου, νὰ εἶναι ταγματάρχαι ἢ ἀντισυνταγματάρχαι νεώτεροι τῶν ἐπιθεωρητῶν, θὰ συμβῇ τὸ ἄτοπον νὰ μετέχωσι τοῦ συμβουλίου κατώτεροι βαθμοῦχοι προτιμώμενοι τῶν ἀνωτέρων.
§88ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ διατυπώσω τὸ πρᾶγμα συμφώνως πρὸς τὴν γνώμην σας.
§89Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸς τί ἡ ἀνάμιξις πάντων τῶν διαφόρων σωμάτων εἰς τὸ συμβούλιον; Ὁ ἀξιωματικὸς τοῦ πυροβολικοῦ, ὁ ἀξιωματικὸς τοῦ πεζικοῦ τί θέλει εἰς τὰ ζητήματα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας; Νὰ θέσωμεν ἕνα εἰσαγγελέα, ἕνα ἀντεισαγγελέα, ἵνα σκεφθῶσι περὶ τῶν ζητημάτων τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, τὸ ἐννοῶ, ἀλλ’ ὁ πυροβολητὴς τί θὰ κάμῃ αὐτοῦ; Ἔχει ἰδικήν του ἐργασίαν, ἡ ὁποία εἶναι τόσον μεγάλη, ὥστε νὰ μὴ τῷ δίδῃ καιρὸν νὰ σκέπτηται περὶ τῶν ζητημάτων τῆς Χωροφυλακῆς.
§90ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Νομίζω ὅτι ἡ ἀνάμιξις αὕτη παρέχει ἐγγύησιν, διότι ἐκ τοῦ αὐτοῦ σώματος δὲν εἶναι ἐλπὶς ὅτι θὰ ὑπάρχῃ αὐστηρότης ἱκανὴ ὡς ἐκ τῆς οἰκειότητος ἥτις συνδέει τοὺς συναδέλφους. Ἔχομεν εἰς τὸ συμβούλιον δύο ἐφέτας, τὸν ἀρχηγὸν τῆς Χωροφυλακῆς, ἔχομεν 2 στρατιωτικὰ μέλη τοῦ κυρίως στρατοῦ, ἅτινα παρέχουσιν ἐγγύησιν αὐστηρότητος περὶ τὴν ἐκτίμησιν τῶν πραγμάτων. Καὶ ἔπειτα τὰ θέματα τὰ προκείμενα δὲν εἶναι θέματα γενικὰ δημοσίας ἀσφαλείας, ἀλλὰ ζητήματα ἀναγόμενα εἰς τὰς πράξεις τῶν διευθυνόντων τὰ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Πρόκειται νὰ κανονισθῶσι θέματα προσώπων καὶ πράξεων καὶ ὄχι γενικῶν ζητημάτων.
§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 17, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζονται εἶτα τὰ ἄρθρα 18–22). Ἄρθρον 23 (ἀναγινώσκεται).
§92Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου τούτου φρονῶ ὅτι εἶναι καλὸν ἐκεῖ ἔνθα λέγεται «εἰς ἄλλον τῆς αὐτῆς περιφερείας ἐνωμοτάρχην» νὰ τεθῇ «ἢ ἀνθυπασπιστήν», ἀφοῦ ἐκανονίσαμεν καὶ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ.
§93ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μάλιστα.
§94Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Καὶ πρὸ πάντων νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ συστήσῃ ὅπως εἰς τοὺς ἀνθυπασπιστὰς κατὰ προτίμησιν ἀναθέτωνται τὰ καθήκοντα ταῦτα.
§95ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μάλιστα.
§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 23, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 24). Ἄρθρον 25 (ἀναγινώσκεται).
§97ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὑπάρχει τροπολογία· διαγράφεται ἐν τῇ αʹ παραγράφῳ ἡ φράσις «καὶ οἱ ἀνακαταταχθέντες καὶ ἀνακατατασσόμενοι ἐθελονταὶ» καὶ τίθεται ἀντὶ τούτου «πάντες οἱ ἐνωμοτάρχαι καὶ ὑπενωμοτάρχαι βʹ καὶ αʹ τάξεως». Διαγράφεται ἐπίσης ἡ βʹ παράγραφος ἔχουσα ὡς ἑξῆς: «Οἱ ἐν τῷ στρατιωτικῷ σχολείῳ τῶν ὑπαξιωματικῶν ἐκπαιδευόμενοι ἐνωμοτάρχαι πρώτης τάξεως λαμβάνουσι τὰς ἀποδοχὰς τῶν λοιπῶν ὑπαξιωματικῶν».
§98Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἡ τελευταία παράγραφος θὰ διαγραφῇ;
§99ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ὄχι.
§100Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν εἶχον λάβει τὸν λόγον καὶ εἶχον ὑποδείξει ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ἀδικοῦνται οἱ ὁπλῖται τῆς Χωροφυλακῆς.
§101Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τὸ ἄρθρον ὅπου ἐλαττοῦται ὁ μισθὸς τῶν ὁπλιτῶν;
§102Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Μάλιστα.
§103Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.
§104Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἐλαττοῦται διὰ τοῦ πίνακος, ὁ ὁποῖος συνοδεύει τὸ νομοσχέδιον.
§105ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἐτροποποιήθη ὁ πίναξ καὶ ὁ ἔχων τὰς τροποποιήσεις· π. χ. ἐκεῖ ὅπου εἶναι 45 μισθὸς ἐν νοσοκομείῳ γίνεται 60, ἐκεῖ ὅπου εἶναι 29 γίνεται 39, ἐκεῖ ὅπου εἶναι 42 γίνεται 56, ἐκεῖ ὅπου εἶναι 50 γίνεται 66 καὶ οὕτω καθεξῆς.
§106Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως ἐλαττοῦται ὁ μισθός.
§107ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Πάντως κατ’ ἀνάγκην.
§108Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὡς εἶχε προηγουμένως ὁ πίναξ, ἐδικαιοῦντο οἱ ὁπλῖται ἀδείας 8 ἡμερῶν μὲ πλήρεις ἀποδοχάς· ἤδη ἀδικοῦνται οἱ ὁπλῖται.
§109Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠξεύρω, κύριε Πρόεδρε, ἂν ἡ εὐμάρεια τῶν χωροφυλάκων τῶν ὁπλιτῶν εἶναι τόσον μεγάλη, ὥστε νὰ ἐλαττώσωμεν τὰ 80 λεπτὰ τὴν ἡμέραν, τὰ ὁποῖα λαμβάνουσιν οἱ ὁπλῖται, διότι ἠσθένησαν ἢ διότι ἐτιμωρήθησαν· ἀδικώτερον πρᾶγμα ἀπ’ αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ κάμῃ ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ κατὰ τὴν στιγμὴν αὐτὴν νὰ ἐλαττώσῃ τὸν μισθὸν τῶν ὁπλιτῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ. Ἀλλ’ εἶναι ὁ μισθὸς τῶν ὁπλιτῶν τῶν χωροφυλάκων τόσον μέγας ὥστε νὰ τὸν ἐλαττώσωμεν, ἀφοῦ ἀσθενοῦσιν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί; Ἀφ’ ἑνὸς θέλομεν καλὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα, τὴν δὲ ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν διεξάγουσι τὰ κατώτερα ὄργανα, οἱ δὲ ἀνώτεροι ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς μόνον νὰ δίδωσι διαταγὰς ἀρκοῦνται καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ προορισμὸς αὐτῶν, ἀλλὰ τὰ κατώτερα ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς πρέπει νὰ εἶναι χορτᾶτα ἀπὸ ψωμὶ καὶ τίποτε περισσότερον· νηστικὰ ὄργανα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκτελέσωσιν ὑπηρεσίαν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ δεχθῇ νὰ μὴ ἐλαττώσῃ τὸν μισθὸν τῶν χωροφυλάκων· λυποῦμαι πολύ, διότι ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ Κράτους δὲν ἐπιτρέπει ν’ αὐξηθῇ ὁ μισθὸς τῶν χωροφυλάκων. Εἰς πάντα τὰ μέρη τοῦ κόσμου, κύριε Πρόεδρε, ὅπου θέλουσι νὰ ἔχωσιν ἀστυνομίαν εὐπρόσωπον, διότι, ὅπως γνωρίζετε, ἡ καλὴ ἀστυνομία εἶναι τὸ κάτοπτρον τῆς διοικήσεως ἑνὸς Κράτους, εἰς πάντα τὰ μέρη τοῦ κόσμου οἱ ὁπλῖται τῆς Ἀστυνομίας πληρώνονται ἁδρῶς. Ἐδῶ τὰς 29 δραχμὰς τὸν μῆνα, τὰς ὁποίας λαμβάνουσιν οἱ κληρωτοὶ χωροφύλακες, θέλομεν νὰ περικόψωμεν· τοῦτο εἶναι πολὺ ἄδικον καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ μὴ ἐλαττωθῇ ὁ μισθὸς τῶν ὁπλιτῶν, διότι ἄλλως δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν Ἀστυνομίαν.
§110Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).
§111ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἡ διάταξις ἐφαρμόζεται ὄχι εἰς τοὺς κληρωτούς, ἀλλ’ εἰς μόνους τοὺς ἐθελοντὰς καὶ ἑπομένως τὸ κακὸν περιορίζεται εἰς τὸ ὀλιγώτερον, ἀλλ’ ἐννοῶ τὴν συμπάθειαν ὑμῶν πρὸς τούτους καὶ εἶμαι πρόθυμος νὰ διαγράψω τὴν διάταξιν διὰ τοὺς νοσηλευομένους, ὄχι ὅμως καὶ διὰ τοὺς ἐν πειθαρχικαῖς ποιναῖς.
§112Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔστω, διότι καὶ οἱ ἐθελονταὶ δὲν ὑποθέτω ὅτι θὰ ἔχωσι περίσσευμα ἐκ τοῦ γλίσχρου μισθοῦ των.
§113Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Καὶ τὴν κανονικὴν ἄδειαν διατί θέλετε ν’ ἀφαιρέσητε;
§114ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἡ ὑπερβολικὴ φιλανθρωπία εἶναί τι νοσηρόν· ἡ ἁπλῆ φιλανθρωπία εἶναι τὸ ὑγιές.
§115Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Πρόκειται νὰ ἐμποδίσωμεν μίαν ἀδικίαν.
§116ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δὲν εἶναι ἀδικία. (Ψηφίζονται εἶτα τὰ ἄρθρα 25 καὶ 26, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 27).
§117Ι. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον, ὅπως δεχθῇ ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ νὰ ὁρισθῇ ὅτι οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ καταταχθῶσιν ἐν τῇ Χωροφυλακῇ δύνανται νὰ ὑποβάλλωσι τὰ ἔγγραφά των ὄχι μόνον εἰς τὸν διευθύνοντα τὴν Ἀστυνομίαν ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν διευθυντὴν τοῦ στρατολογικοῦ γραφείου τῆς περιφερείας· διότι συμβαίνει ὥστε ὁ διευθύνων τὴν Ἀστυνομίαν εἴτε ἐκ δυστροπίας εἴτε ἐξ ἄλλων λόγων νὰ μὴ θέλῃ νὰ ὑποβάλῃ τὴν αἴτησιν, τοῦτο δὲ συνέβη εἰς ἐμὲ καὶ γνωρίζει ἡ ὑπηρεσία ὅτι ἀξιωματικὸς διευθύνων τὴν Ἀστυνομίαν Ἠλείας δὲν ἐδέχθη νὰ ὑποβάλῃ τὰ ἔγγραφα τοῦ αἰτοῦντος νὰ καταταχθῇ. Καὶ ἐτιμωρήθη μὲν ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἱκανοποίησε τὸν αἰτήσαντα τὴν κατάταξιν, διότι δὲν ἠδυνήθη πλέον νὰ καταταχθῇ.
§118ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἴσως εἶναι ὀρθότερον ν’ ἀφήσωμεν τὸ πρᾶγμα εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ σώματος, ὅπερ ἐνδιαφέρεται ὑπὲρ τῶν ἰδίων αὑτοῦ ὑποθέσεων. (Ψηφίζονται εἶτα τὰ ἄρθρα 27, 28 καὶ 29, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 30).
§119ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Προτείνω τὴν διαγραφὴν τῆς βʹ παραγράφου καὶ τὴν ἀντικατάστασιν αὐτῆς διὰ τῆς ἑπομένης· «Ἐν τῷ τέλει τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου 74 προστίθενται τάδε· «Ἐπίσης ἐν τῷ καταστήματι τῆς αὐτῆς Διευθύνσεως ἢ ἐν τῷ Σχολείῳ τῶν ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς ἱδρύεται Ἐγκληματολογικὸν Μουσεῖον πρὸς πληρεστέραν τῶν ὁπλιτῶν μόρφωσιν. Τὴν συλλογὴν τοῦ Μουσείου θέλουσιν ἀποτελέσει πειστήρια, ὧν διετάχθη ἡ δήμευσις, πάντα τὰ ἐγκληματικῆς ἐπινοήσεως ὄργανα, ὡς καὶ πᾶν ἄλλο πρᾶγμα συντελέσαν εἰς διαφώτισιν τῆς ἀνακρίσεως, ἀνακάλυψιν καὶ βεβαίωσιν ἐγκληματικῶν πράξεων». Ἐγένετο ἐξ ἀντιγραφῆς ἀπὸ ξένων συστημάτων.
§120Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπομιμήσεις ξέναι, αἱ ὁποῖαι πανταχοῦ διακωμῳδοῦνται, ἐν Ἑλλάδι ἐγκλιματίζονται.
§121ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θὰ δοκιμάσωμεν. (Ψηφίζεται εἶτα τὸ ἄρθρον 30, ὡς ἐτροπολογήθη, τὰ ἄρθρα 31 καὶ 32, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 33).
§122ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ ἄρθρον τοῦτο τροποποιεῖται ὧδε· «Τὸ προσωπικὸν τοῦ Εἰδικοῦ τούτου Λογιστηρίου τῆς Χωροφυλακῆς ἀποτελεῖται ἐξ ἑνὸς ὑπεπιμελητοῦ, 4 λοχαγῶν τοῦ Οἰκονομικοῦ, 2 ὑπολοχαγῶν καὶ 1 ἀνθυπολοχαγοῦ». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 33, ὡς ἐτροπολογήθη, καὶ τὰ ἄρθρα 34–36, ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 37).
§123ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 37 ἡ χρονολογία «Ἰανουαρίου» γίνεται «Ἀπριλίου». (Ψηφίζεται τὸ ἄρθρον 37, ὡς ἐτροπολογήθη).
§124ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐνταῦθα προστίθενται δύο ἄρθρα, 38 καὶ 39, τὰ ἑξῆς· «Ἄρθρον 38. Οἱ ἐν ἀστυνομικοῖς καταστήμασι κατ’ ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐνοικοῦντες ἀξιωματικοὶ τῆς Χωροφυλακῆς οὐδεμίαν ὑφίστανται κράτησιν ἀποδοχῶν λόγῳ ἐνοικίου». «Ἄρθρον 39. Κατ’ ἔτος ἐπιτρέπεται ἡ εἰς τὴν Ἑσπερίαν ἀποστολὴ δημοσίᾳ δαπάνῃ ἐπὶ ἓξ τὸ πολὺ μῆνας 2 ἢ 3 ἀξιωματικῶν τῆς Χωροφυλακῆς πρὸς τελειοτέραν εἰς τὰ τοῦ ἔργου αὐτῶν μόρφωσιν, κατὰ τὰ ἀκριβέστερον διὰ Βασ. Διατάγματος τῇ προτάσει τῶν Ὑπουργῶν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἐκδοθησομένου κανονισθησόμενα». (Ψηφίζονται εἶτα τὰ ἄρθρα 38 καὶ 39 καὶ ἀναγινώσκονται αἱ «προσωριναὶ διατάξεις».
§125Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ. Αἱ προσωριναὶ διατάξεις ἔχουσι λόγον καθαρῶς οἰκονομικόν, διότι ἀφ’ ἑνὸς ἐλαττοῦται διὰ τὸ τρέχον ἔτος ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐθελοντῶν χωροφυλάκων, ἀφ’ ἑτέρου δ’ ἀναβάλλεται ἐπὶ τριετίαν ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου τοῦ ἐν ἔτει 1907 ψηφισθέντος, καθ’ ὃν κατ’ ἔτος κατατάσσονται ἐθελονταὶ χωροφύλακες ἀνὰ 700 μέχρι συμπληρώσεως τῆς δυνάμεως τῆς Χωροφυλακῆς. Καὶ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ τρέχον ἔτος νομίζω ὅτι πρέπει νὰ δεχθῶμεν τὴν ἐλάττωσιν, ἵνα ἀνταποκριθῶμεν πρὸς τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ Κράτους, ἄλλως τε πρόκειται οὐχὶ περὶ βλάβης, ἀλλὰ περὶ ἐλαττώσεως τῆς προσδοκωμένης ὠφελείας. Νομίζω ὅμως ὅτι θὰ εἶναι τολμηρόν, ἂν ἀπὸ τοῦδε ἀναστείλωμεν τὸν νόμον ἐπὶ μίαν τριετίαν ἀρχομένην ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου 1911· διότι, ἀφοῦ λαμβάνομεν τὴν πρόνοιαν διὰ τοῦ νόμου, διὰ τὸ τρέχον ἔτος, ὀρθὸν θὰ εἶναι ὅπως τὴν πρόνοιαν τὴν οἰκονομικὴν διὰ τὰ ἑπόμενα ἔτη ἀφήσωμεν εἰς ἑτέραν Βουλήν, ἡ ὁποία θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς οἰκονομικὰς περιστάσεις τοῦ Κράτους.
§126ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δυνάμεθα νὰ τὸ διορθώσωμεν θέτοντες «δύναται ν’ ἀναβληθῇ μέχρι τριετίας διὰ Β. Διατάγματος τῇ προτάσει τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». (Ψηφίζονται αἱ προσωριναὶ διατάξεις, ὡς ἐτροποποιήθησαν).
§127Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Προκειμένου, κύριε Πρόεδρε, περὶ μεταβολῆς τῶν οἰκονομικῶν διατάξεων τοῦ ἰσχύοντος νόμου θὰ παρακαλέσω νὰ περιληφθῇ καὶ διάταξίς τις τοῦ ἰσχύοντος νόμου κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπιβάλλεται εἰς τοὺς δήμους τὸ ἥμισυ τῶν δαπανῶν τῆς μισθοδοσίας τῶν χωροφυλάκων.
§128ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἐξετάσω τὴν πρότασιν ταύτην καὶ ἴσως δυνηθῶ εἰς ἄλλο νομοθέτημα νὰ φέρω τὴν τροποποίησιν.
§129Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν, ἵνα λάβῃ συντόνως ὑπ’ ὄψιν τὸ ζήτημα τοῦτο.
§130Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ δαπάνη αὕτη ἡ ἐπιβαλλομένη εἰς τοὺς δήμους κατήντησεν ἐντελῶς εἰκονική. Ὁ μακαρίτης Σιμόπουλος ὑπελόγιζεν ἔσοδον 1.500.000 δρχ., εἰσπράττονται δὲ 50.000 δρχ. μόνον.
§131Ι. ΦΙΛΙΟΣ. Ἴσως διὰ τὰς Ἀθήνας εἶναι εἰκονική, ἀλλ’ οὐχὶ διὰ τοὺς ἄλλους δήμους.
§132Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ σύνολον τοῦ ποσοῦ τοῦ βαρυνομένου εἰς τοὺς δήμους διὰ τῆς δαπάνης ταύτης ἀνῆλθεν εἰς ἐλάχιστον ποσόν.
§133ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θέλω φροντίσει νὰ φέρω εἰς τὴν Βουλὴν τὰ στοιχεῖα πάντα, καί, ἐν ᾗ περιπτώσει πεισθῶ ὅτι τὸ πρᾶγμα ἔχει οὕτω, θέλω φροντίσει νὰ φέρω καὶ θεραπείαν.
§134Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Τοσούτῳ μᾶλλον ὅσῳ καὶ νέα βάρη σήμερον θὰ ἔχωσι προσθέτως οἱ δῆμοι, ὅπως γνωρίζετε.
§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Γʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μορφώσεως τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Χωροφυλακῆς». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου). Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται). Ἐνταῦθα ὑπάρχει τροπολογία τοῦ βουλευτοῦ κ. Μανέτα ἔχουσα οὕτω: Προτείνω ὅπως ἡ αʹ § τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νομοσχεδίου τούτου τροποποιηθῇ ὡς ἕπεται· «Διετῆ ὑπηρεσίαν ἐν τῷ βαθμῷ τοῦ ἐνωμοτάρχου αʹ τάξεως ἢ τριετῆ ἐν τοῖς βαθμοῖς τῶν ἐνωμοταρχῶν αʹ καὶ βʹ τάξεως ἐν ἀστυνομικῇ Διευθύνσει ἢ Ὑποδιευθύνσει». Ἐπίσης ὑπάρχει καὶ ἑτέρα τοῦ κ. Σάκκη.
§136ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δὲν δύναμαι ν’ ἀποδεχθῶ καμμίαν.
§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀπορρίπτονται. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 2 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).
§138ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 ἐν τῷ γʹ στίχῳ ἀντί· «καὶ κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς ἐνάρξεως» νὰ τεθῇ «καὶ πρὸ τῆς ἐνάρξεως».
§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνονται εἶτα δεκτὰ τὰ ἄρθρα 4 καὶ 5). Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται).
§140ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐνταῦθα ἐν τῇ βʹ παραγράφῳ θὰ προστεθῶσί τινα, ὅπως ἀποτελεσθῇ ἡ ἑπομένη περίοδος· «Αἱ δαπάναι τῆς συντηρήσεως ἐπιβαρύνουσι τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, συνίστανται δὲ εἰς τὴν εἰς βάρος τῶν νενομισμένων ἀποδοχῶν ἑκάστου ἐνωμοτάρχου μαθητοῦ ἡμερησίαν καταβολὴν δραχμῶν δύο».
§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 6, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 7). Ἄρθρον 8 (ἀναγινώσκεται).
§142ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐνταῦθα θὰ λεχθῇ ὄχι «τοῦ ἔτους», ἀλλὰ «τοῦ σχολικοῦ ἔτους».
§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκεται).
§144ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐνταῦθα εἰς τὴν αʹ παράγραφον ἐν τῷ τέλει θὰ τεθῇ «ὑπηρετοῦντας ἐνωμοτάρχας καὶ ὑπενωμοτάρχας».
§145Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Τὸ ἄρθρον 9 φέρει ἐξαίρεσιν ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ ὅριον τῆς ἡλικίας τοῦ ἄρθρου 2 διὰ τοὺς ὑπηρετοῦντας ἐνωμοτάρχας. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως συναινέσῃ νὰ τεθῇ ὡς ἐξαίρεσις ἐπίσης τοῦ ἄρθρου 2 διὰ τοὺς δόντας ἐξετάσεις καὶ ἐπιτυχόντας ἐνωμοτάρχας αʹ τάξεως.
§146ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Πόσοι εἶναι;
§147Γ. ΠΑΠΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. 12. Ἔχω ὑποβάλει τροπολογίαν περὶ τούτου.
§148ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Πολὺ καλά. Πῶς ἔχει ἡ τροπολογία σας, παρακαλῶ;
§149Γ. ΠΑΠΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ὡς ἑξῆς: Τὸ ἄρθρον 9 νὰ τροποποιηθῇ οὕτω· Δηλαδὴ μετὰ τὴν πρώτην παράγραφον νὰ προστεθῇ δευτέρα ἔχουσα οὕτως· «Ἐπίσης δὲν ἐφαρμόζεται καὶ ὡς πρὸς τοὺς ἐν τῷ κεκυρωμένῳ (ἀπὸ 28 Ἰουλίου 1909) πίνακι τῶν ἐνωμοταρχῶν αʹ τάξεως ὑπολειπομένους δώδεκα διπλωματούχους τῆς Νομικῆς».
§150ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δέχομαι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Παππαβασιλείου.
§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνεται εἶτα δεκτὸν τὸ ἄρθρον 10).
§152ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Προτείνω ὡς ἄρθρον 11 τὸ ἑξῆς· «Εἰς τὰς ἄνω διατάξεις ὑπάγονται, ἐφ’ ὅσον κέκτηνται τὰς ἐν ἄρθρῳ 2 ὁριζομένας γνώσεις, καὶ οἱ ἀνθυπασπισταὶ τῆς Χωροφυλακῆς, οἵτινες διαγωνίζονται μετὰ τῶν ἐνωμοταρχῶν, ὁσονδήποτε χρόνον ὑπηρεσίας ἐν τῷ βαθμῷ ἂν ἔχωσι καὶ οἱανδήποτε ἡλικίαν».
§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ προστεθὲν ἄρθρον 11 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Γʹ συζήτησις τοῦ σχεδίου τοῦ νόμου «περὶ καταστάσεως τοῦ βαθμοῦ τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ ἐν τῇ Χωροφυλακῇ». (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχήν). Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται).
§154ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 ἔχω τὴν ἑπομένην τροπολογίαν ἐν τῇ βʹ παραγράφῳ· «Ὁ ὁλικὸς ἀριθμὸς τῶν ἀνθυπασπιστῶν τῆς Χωροφυλακῆς ὁρίζεται εἰς τριάκοντα, ὧν 25 τῆς πεζῆς καὶ πέντε τῆς ἐφίππου».
§155Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Ἐνόμισεν ἡ Κυβέρνησις ὅτι πρέπει νὰ καταστήσῃ καὶ ἐν τῇ Χωροφυλακῇ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ ὅπως καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις σώμασιν. Ἀλλ’ ὁ βαθμὸς τοῦ ἐνωμοτάρχου αʹ τάξεως, ὅπως εἶναι καὶ εἰς πολλὰ ἄλλα Κράτη, κατὰ τὴν γνώμην μου εἶναι ἴσος πρὸς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ.
§156ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἀπήντησα ἤδη εἰς τὸ προηγούμενον νομοσχέδιον ὅτι τὰ τῆς Χωροφυλακῆς προσαρμόζονται ἀκριβῶς πρὸς τὰ τοῦ στρατοῦ, διότι τὸ σῶμα τῆς Χωροφυλακῆς εἶναι παρακολούθημα τοῦ σώματος τοῦ στρατοῦ, καὶ ἡ σημερινὴ διαμόρφωσις αὐτῆς ἐγένετο οὕτως ὥστε νὰ καταστῇ παρατακτὴ δύναμις καὶ ἡ Χωροφυλακή. Δὲν ἐπιτρέπεται ἄρα διάκρισις μεταξὺ τῆς Χωροφυλακῆς καὶ τοῦ στρατοῦ διὰ διαγραφῆς ἑνὸς βαθμοῦ μεσάζοντος μεταξὺ ἐνωμοτάρχου βʹ τάξεως καὶ ἀνθυπασπιστοῦ.
§157Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ παραδέχομαι τὸν βαθμὸν τοῦ ἐνωμοτάρχου βʹ τάξεως ἴσον μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου, τὸν δὲ τοῦ αʹ τάξεως μὲ τὸν τοῦ ἐπιλοχίου. Ἀλλὰ ζητῶ ὅπως ὁ ἐνωμοτάρχης αʹ τάξεως φέρῃ τὰ διάσημα καὶ τὴν στολὴν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ. Αὐτὸ γίνεται καὶ ἐν τῇ Κρητικῇ Πολιτείᾳ. Ὁ λόγος ὁ ὁποῖος προυκάλεσε τὴν γνώμην μου ταύτην εἶναι ἡ παρατήρησις ὅτι πολλαὶ ἐπαρχίαι ἀποτελοῦνται ἀπὸ πολλοὺς δήμους· εἰς τοὺς δήμους λοιπὸν ὑφίστανται ἀστυνομικοὶ σταθμάρχαι φέροντες τὸν βαθμὸν τοῦ ἐνωμοτάρχου αʹ τάξεως καὶ οἵτινες λαμβάνουσι καὶ μέρος εἰς τὰς δίκας ὡς δημόσιοι κατήγοροι. Σᾶς βεβαιῶ λοιπὸν ὅτι δὲν ἔχει κῦρος ἡ γνώμη των, ὅταν παρίστανται οὗτοι. Ὅπως δώσωμεν λοιπὸν περισσότερον κῦρος, ζητῶ νὰ δώσωμεν εἰς αὐτοὺς τὴν στολὴν καὶ τὰ διάσημα τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ· τίποτε ἄλλο· ἀπορῶ δὲ πῶς γίνεται ἀντίδρασις ἐκ τοῦ σώματος τῆς Χωροφυλακῆς πρὸς τοιαύτην πρακτικὴν ἰδέαν. Μάλιστα ἐδέχθην τὰ συγχαρητήρια τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τοῦ Πρωθυπουργοῦ.
§158ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Διὰ τὸ ζήτημα τῆς στολῆς ἴσως εἶναι δυνατὸν νὰ φέρωμεν λύσιν τινὰ διὰ Β. Διατάγματος. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νόμου, διότι εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ γνώμη ἡμῶν· εἶναι δυνατὸν τὴν στολὴν νὰ μεταρρυθμίσῃ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός, ὅταν ἐξετάζων τὰ πράγματα εὕρῃ τρόπον τινὰ ἵνα ὑπάρξῃ ἡ τοιαύτη διάκρισις.
§159Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἀναγράφεται ὅμως ἐν τῷ Διατάγματι τοῦ 1833, τὰ Διατάγματα δ’ ἐκεῖνα ἔχουσιν ἰσχὺν νόμων.
§160ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τώρα εἴμεθα μακρὰν τοῦ 1833· εἴμεθα εἰς τὸ 1910!
§161Γ. ΚΟΥΛΟΥΡΗΣ. Ἐγὼ ἐθεώρησα καλὸν νὰ ὑποστηρίξω τὴν τροπολογίαν μου σήμερον. Δὲν τὴν παραδέχεσθε; Θὰ γίνῃ μίαν ἡμέραν.
§162ΣΩΤ. ΠΟΛΥΖΩΗΣ. Καὶ ἐγὼ ὑποστηρίζω τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. συναδέλφου, δὲν καταλαμβάνω δὲ διατί ὑπάρχουσιν οἱ ἐναντιούμενοι εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῆς τροπολογίας ταύτης.
§163ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Οὐδεὶς ἄλλος πλὴν ἐμοῦ. Ἐγὼ ἐναντιοῦμαι, διότι εἶναί τι τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει ἐν τῷ στρατῷ ὅμοιον, τὰ δ’ ἐν τῷ στρατῷ πρέπει πάντα νὰ εἶναι ὅμοια καὶ παράλληλα. Ὅπως ἔχομεν ἐν τῷ στρατῷ τοὺς βαθμοὺς κεκανονισμένους καὶ τὰς στολάς, κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον πρέπει νὰ ἔχωμεν ταῦτα καὶ ἐν τῇ Χωροφυλακῇ, ἡ ὁποία εἶναι παρακολούθημα τοῦ στρατοῦ, καὶ διὰ τοῦτο προσετέθη ὁ βαθμὸς τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ. Ἀφήσατε νὰ λειτουργήσῃ ἡ νέα κατάστασις καί, ἂν ἴδωμεν ὅτι εἶναι ἀναγκαία ἡ διάκρισις αὕτη, τότε, ἂν ὄχι ἐγώ, ὁ διάδοχός μου θέλει συναινέσει εἰς τὴν μεταβολὴν αὐτήν.
§164ΣΩΤ. ΠΟΛΥΖΩΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ διακρίσεως οὔτε παραβλάπτει τὴν σύνθεσιν τῆς Χωροφυλακῆς ἡ μεταβολὴ αὕτη, δὲν πρόκειται δ’ οὔτε τὸ οἰκονομικὸν ἰσοζύγιον νὰ παραβλάψῃ, διότι οἱ ἐνωμοτάρχαι πρώτης τάξεως ἐξαιτούμενοι ὅπως ὀνομασθῶσιν ἀνθυπασπισταὶ δὲν ζητοῦσιν αὔξησιν τῆς μισθοδοσίας των. Δέχονται ὅπως λαμβάνωσι τὸν μισθὸν ἀκριβῶς τὸν ὁποῖον λαμβάνουσι καὶ σήμερον, τοῦ ἐνωμοτάρχου πρώτης τάξεως. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἦτο ἐκτὸς τοῦ δικαίου, ἐὰν ἀπεδέχετο τὴν τροπολογίαν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου).
§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 ὑπάρχουσι τροπολογίαι· 1) τοῦ κ. Πετρίδου, ἔχουσα ὡς ἑξῆς· «Ἄρθρον 1. Εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ Χωροφυλακῆς προάγονται αὐτοδικαίως ἐκ τῶν ἐνωμοταρχῶν αʹ τάξεως οἱ ἔχοντες ὑπερδεκαετῆ ὑπηρεσίαν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἐνωμοτάρχου, συμπεριλαμβανομένου εἰς τὴν δεκαετίαν καὶ τοῦ χρόνου ὃν ὑπηρέτησαν ὡς ἐνωμοτάρχαι βʹ τάξεως». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Πετρίδου), καὶ 2) Τοῦ κ. Κουλούρη, ἔχουσα ὡς ἑξῆς· «Ἄρθρον 1. Ὁ βαθμὸς τῶν ἐνωμοταρχῶν αʹ τάξεως ἀντιστοιχεῖ πρὸς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ, ὁ τοῦ ἐνωμοτάρχου βʹ τάξεως πρὸς τὸν βαθμὸν τοῦ ἐπιλοχίου, ὁ τοῦ ὑπενωμοτάρχου πρὸς τὸν βαθμὸν τοῦ λοχίου καὶ ὁ βαθμὸς τοῦ χωροφύλακος αʹ τάξεως πρὸς τὸν τοῦ δεκανέως». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Κουλούρη). (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1). Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται). Ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Πετρίδου, ἔχουσα ὡς ἑξῆς· «Ἄρθρον 2. Οἱ οὕτω προαγόμενοι ἀνθυπασπισταὶ ἐξομοιοῦνται πρὸς τοὺς ἀνθυπασπιστὰς Ἱππικοῦ καὶ μετὰ διετῆ ὑπηρεσίαν κατὰ σειρὰν ἀρχαιότητος καταλαμβάνουσι τὸ ⅕ τῶν χηρευουσῶν θέσεων τῶν ἀνθυπομοιράρχων, δυνάμενοι νὰ προαχθῶσι μόνον μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑπομοιράρχου». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Πετρίδου). Ἐπίσης τοῦ κ. Κουλούρη, ἔχουσα ὡς ἑξῆς· «Ἄρθρον 2. Συμφώνως πρὸς τὸ προηγούμενον ἄρθρον οἱ ἐνωμοτάρχαι αʹ τάξεως θέλουσι φέρει τὴν στολὴν καὶ τὰ διακριτικὰ σημεῖα τοῦ βαθμοῦ τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ, οἱ τῆς βʹ τάξεως ἐνωμοτάρχαι τὰ διακριτικὰ σημεῖα τοῦ ἐπιλοχίου, οἱ ὑπενωμοτάρχαι τὰ διακριτικὰ σημεῖα τοῦ λοχίου καὶ οἱ αʹ τάξεως χωροφύλακες τὰ διακριτικὰ σημεῖα τοῦ δεκανέως». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Κουλούρη, μεθ’ ὃ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).
§166ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 ἐν τῷ 2 στίχῳ τὸ «ἐὰν ἔχωσι δεκαετῆ» νὰ διορθωθῇ «ὀκταετῆ συνεχῆ ἢ δεκαετῆ μὴ συνεχῆ ὑπηρεσίαν».
§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ τροπολογία τοῦ κ. Κουλούρη ἔχουσα οὕτως: «Ἄρθρον 3. Οἱ κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον 2 φέροντες τὰ διακριτικὰ τοῦ δεκανέως χωροφύλακες αʹ τάξεως λαμβάνονται ἐκ τοῦ πίνακος τῶν κριθέντων ἱκανῶν διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ ὑπενωμοτάρχου καὶ μὴ προαχθέντων ἐλλείψει κενῶν θέσεων καθὼς καὶ ἐκ τῶν ἀρχαιοτέρων ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἀνδρῶν καὶ ἀμέμπτου διαγωγῆς». (Ἀπορρίπτεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Κουλούρη, μεθ’ ὃ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ). (Ἀκολούθως γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 4–9). Ἄρθρον 10 (ἀναγινώσκεται).
§168ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου περὶ τὸ τέλος γίνονται αἱ ἑπόμεναι μεταβολαί· «Οἱ ἀνθυπασπισταὶ τῆς Χωροφυλακῆς δικαιοῦνται εἰς μέρισμα μιᾶς μετοχῆς τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ, ἀρχομένων τῶν κρατήσεων τῆς τε μηνιαίας συνεισφορᾶς καὶ τῆς μηνιαίας καταβολῆς πρὸς συμπλήρωσιν τῆς μετοχῆς, ἅμα τῷ προβιβασμῷ εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ. Ἐπὶ πλέον ἐφαρμόζονται ἐπὶ τούτων αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ Β. Διατάγματος τῆς 7 Μαΐου 1880». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροποποιήθη. Εἶτα γίνονται δεκτὰ τὰ λοιπὰ ἄρθρα ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς γʹ ἀνάγνωσιν).
§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ συντάξεως τῶν ὑπενωμοταρχῶν καὶ χωροφυλάκων».
§170Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ ἐνθυμίσω εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν τὸ ῥητὸν τοῦ Σόλωνος, ὅτι ἡ καλυτέρα Πολιτεία εἶναι ἐκείνη εἰς τὴν ὁποίαν οἱ μὴ πάσχοντες πονοῦσι περισσότερον ἀπὸ τοὺς πάσχοντας. Δυστυχῶς βλέπω ὅτι δὲν ἀνήκομεν εἰς τὴν Πολιτείαν ταύτην, διότι καὶ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο τῶν συντάξεων ἐρχόμεθα σήμερον νὰ ἐλαττώσωμεν τὰς συντάξεις τῶν ὁπλιτῶν. Εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὅτι ἐννοεῖ ν’ ἀφήσῃ τὰ πράγματα ὅμοια καὶ ἐν τῷ στρατῷ καὶ ἐν τῇ Χωροφυλακῇ· ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν θὰ θελήσῃ νὰ τὰ ἀφήσῃ ἀνόμοια καθ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς συντάξεις. Οἱ νόμοι περὶ συντάξεων ὁρίζουσι ῥητῶς ὅτι μετὰ 25ετίαν πᾶς συνταξιοῦχος λαμβάνει τὸ ἥμισυ τῶν ἀπρλαυῶν αὐτοῦ καὶ ἐνῷ οἱ μὲν τῶν ὁπλιτῶν ἔχουσι μισθὸν 70 δρ. καὶ ὤφειλον νὰ λαμβάνωσι σύνταξιν 35, οἱ δὲ 80 δρχ. καὶ ὤφειλον νὰ λαμβάνωσι 40, βλέπω ἐν τῷ πίνακι ἀναγεγραμμένας 30. Θέλω λοιπὸν παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ χάριν τῆς δικαιοσύνης καὶ χάριν τῆς ὁμοιότητος μετὰ τοῦ στρατοῦ, περὶ τῆς ὁποίας εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ δεχθῇ νὰ γραφῇ ἐνταῦθα ὅπως λαμβάνωσι συμφώνως πρὸς τὸν νόμον μετὰ 25ετίαν τὸ ἥμισυ τοῦ μισθοῦ των.
§171ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο συνετάχθη ὑπὸ τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, πληροφορῶ δ’ ὅτι ὁ κανονισμὸς τῶν συντάξεων ἐγένετο οὕτω μετὰ μακρὰν μελέτην καὶ ἀφοῦ ἐπείσθη ἡ πρώην Κυβέρνησις ὅτι ἤθελε φθάσει εἰς πολὺ μεγάλην δαπάνην, ἂν αἱ συντάξεις ἐκανονίζοντο ἄλλως ἢ οὕτω. Διὰ τοῦτο εἶμαι εἰς ἀπόλυτον ἀδυναμίαν σήμερον νὰ προσχωρήσω εἰς οἱανδήποτε πρότασιν, διότι ἀνατρέπεται τὸ ἰσοζύγιον, ὅπως ἐν τῇ προκειμένῃ περιπτώσει ὑπελογίσθη. Ἐὰν τυχὸν ὁ ὑποβιβασμὸς τῆς συντάξεως εἶναι περισσότερος ἢ ὅ,τι κατὰ δίκαιον θὰ ἦτο ἀνεκτόν, ἴσως πρέπει ν’ ἀφήσωμεν τοῦτο τὸ ἑπόμενον ἔτος νὰ ἐξετασθῇ.
§172Μ. ΚΑΒΑΛΙΕΡΑΤΟΣ. Νομίζω ὅτι ἐδῶ πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα καὶ περὶ τῶν χωροφυλάκων, τῶν ὑπενωμοταρχῶν καὶ ἐνωμοταρχῶν τῶν προερχομένων ἐκ τοῦ σώματος τῆς Ἀστυφυλακῆς. Οὗτοι ἐγήρασαν πλέον σήμερον, οἱ περισσότεροι δ’ ἐξ αὐτῶν ἔχουσι διανύσει 15ετῆ ὑπηρεσίαν.
§173ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μὴ λησμονεῖτε, παρακαλῶ, ὅτι οὗτοι δὲν ὑπήγοντο εἰς σύνταξιν καὶ ἐγένετο εὐεργετικὸς νόμος δι’ οὗ δίδεται εἰς αὐτοὺς σύνταξις. Σήμερον ἐρχόμεθα νὰ ζητήσωμεν περισσοτέραν σύνταξιν· ἐὰν ἤμεθα περισσότερον εὔποροι, θὰ ἦτο τοῦτο καλόν, ἀλλ’ ἀναλόγως τοῦ μισθοῦ αὐτῶν λαμβάνουσι καὶ σύνταξιν.
§174Μ. ΚΑΒΑΛΙΕΡΑΤΟΣ. Δυστυχῶς τοῦ εὐεργετικοῦ νόμου ὀλίγιστοι ἐπωφελήθησαν, μένουσι δ’ οἱ περισσότεροι εἰς τὰς τάξεις τῆς Χωροφυλακῆς καὶ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐξακολουθήσωσι τὴν ὑπηρεσίαν. Πρέπει λοιπὸν ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ νὰ ληφθῇ μέριμνα περὶ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν καὶ νὰ τοῖς δοθῇ ἡ σύνταξις ἡ προβλεπομένη ὑπὸ τοῦ ᾼΡΠΘʹ νόμου.
§175Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Περὶ ὅλων αὐτῶν θὰ ληφθῇ κάποτε μέριμνά τις, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποθέσητε ὅτι τὸ Κράτος εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ τρέφῃ τοὺς συνταξιούχους.
§176Μ. ΚΑΒΑΛΙΕΡΑΤΟΣ. Ἐγὼ ὑποβάλλω τὴν τροπολογίαν καὶ παρακαλῶ νὰ τὴν δεχθῆτε.
§177Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Πρὸ ὀλίγου εἴπετέ τι τὸ ὁποῖον δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἐντελῶς σύμφωνον πρὸς τοὺς νόμους. Ἐδῶ ἐν τῷ ἄρθρῳ 1 λέγεται: «Ἡ εἰς τοὺς ὑπενωμοτάρχας καὶ χωροφύλακας ἀπονεμομένη σύνταξις ὁρίζεται ἐν τῷ προσηρτημένῳ εἰς τὸν παρόντα νόμον πίνακι». Ἐννοεῖτε ὅτι ἐν τῇ ὀνομασίᾳ ταύτῃ περιλαμβάνονται καὶ οἱ ἐκ τῆς Ἀστυφυλακῆς.
§178ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Παρατηρεῖτε ὅτι λέγονται τὰ ἑπόμενα εἰς τὸ ψηφισθὲν ἄρθρον· «Αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου 1 ἐφαρμόζονται ὡς πρὸς τοὺς μετὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος νόμου τιθεμένους εἰς ἀποστρατείαν ἢ συντάξεις δικαιουμένους».
§179Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ὡς πρὸς τοῦτο ἔχετε δίκαιον, ἀλλ’ οὐδέποτε δυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1891 εἶχε στερήσει τελείως τῆς συντάξεως τοὺς ὁπλίτας οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὴν 6ετῆ ὑπηρεσίαν. Οὐδέποτε δύναμαι νὰ παραδεχθῶ ὅτι τοὺς ὁπλίτας ἐκείνους ἐνόει ὁ νομοθέτης ν’ ἀφήσῃ μὴ ὑπαγομένους εἰς τὸν γενικὸν νόμον περὶ συντάξεως τῶν ὁπλιτῶν τοῦ στρατοῦ. Τοιοῦτό τι δὲν δύναται κανεὶς νὰ ἐξαγάγῃ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον λοιπὸν ὅτι ἡ σύνταξις ὑπῆρχεν. Ἡ σύνταξις δ’ αὕτη ἀναμφισβητήτως συμφώνως πρὸς τοὺς νόμους πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὅτι εἶναι τὰ 50%.
§180ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ὁ νόμος ͵ΓΡΞΕʹ παραπέμπει εἰς τὸν νόμον ᾼΡΠΘʹ τοῦ 1884, ὅστις ἀφεώρα εἰς τοὺς ἀστυφύλακας. Ἐκείνη ἡ σύνταξις ἀπονέμεται καὶ ὄχι ἡ τοῦ ͵ΓΡΞΕʹ.
§181Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἐὰν ἔχητε τὸν κόπον, νὰ σταματήσωμεν μίαν στιγμὴν διὰ νὰ τὸ εὕρωμεν.
§182ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μάλιστα, μάλιστα.
§183Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ὁ νόμος λέγει τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει)· «Οἱ ὁπλῖται τῆς Ἀστυφυλακῆς οἱ μὴ στέργοντες νὰ μετατεθῶσιν εἰς τὴν Χωροφυλακὴν ἀπολύονται· ὀφείλουσιν ὅμως νὰ δηλώσωσι τοῦτο μετὰ ἡμέρας τόσας καὶ τόσας — τοῦ νόμου τὸν ὁποῖον ἀνεφέρετε, τοῦ 1884 —. (Συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν). «Ἐξαιρετικῶς ὑπάγονται εἰς τὰς αὐτὰς διατάξεις κλπ». Μένουσιν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὰ ὀκτὼ ἔτη καὶ εἶχον τὰ ἑπτὰ ἔτη. Καὶ ἐρωτῶ: περὶ αὐτῶν νομίζετε ὅτι ὁ νόμος δὲν προέβλεψε, δηλαδὴ δὲν τοὺς θεωρεῖ ὡς ἔχοντας τὰ δικαιώματα τὰ ὁποῖα ἔχουσιν οἱ ὁπλῖται τοῦ στρατοῦ; Δὲν βλέπω. Ἔδωκεν εἰς τοὺς πρώτους ἓν δικαίωμα ἐπὶ πλέον. Δὲν δύναμαι νὰ παραδεχθῶ ὅτι ἀφῄρεσεν ἀπ’ αὐτοὺς τὸ δικαίωμα τῆς συντάξεως. Καὶ ἂν τοῦτο εἶναι ἀληθές, τὸ δικαίωμα τοῦτο εἶναι τὸ ἑξῆς, ὅτι ὀφείλουσι νὰ λάβωσιν ἐπὶ εἰκοσιπέντε ἔτη τὸ ἥμισυ τοῦ μισθοῦ αὐτῶν. Νομίζω ὅτι τοῦτο ὀφείλομεν νὰ δώσωμεν εἰς τοὺς χωροφύλακας. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τούτου, ἐὰν οὕτως ἔχωσι τὰ πράγματα, ἐὰν ἡ ἀδικία ἐγένετο εἰς τὸ παρελθόν, ἐρωτῶ, εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἐν τῷ στρατῷ ἄλλην νομολογίαν καὶ ἄλλην νομολογίαν ἐδῶ; Ὑμεῖς αὐτός, κύριε Πρωθυπουργέ, πρὸ ὀλίγου εἴπετε ὅτι ὁ νόμος ͵ΓΡΞΕʹ παραπέμπει εἰς τὸν νόμον ᾼΡΠΘʹ τοῦ 1884. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι εἰς τὸν στρατὸν θὰ δώσωμεν τὸ ἥμισυ εἰς ἀντιμισθίαν, εἰς δὲ τὴν Χωροφυλακὴν τὸ ὅλον; Ποῦ εἶναι ἡ ἰσότης ἐνώπιον τοῦ συντάγματος; Ποῦ εἶναι ἡ ἰσότης τὴν ὁποίαν ὑμεῖς αὐτὸς πρὸ ὀλίγου εἴπατε; Τοῦτο, κύριε Ὑπουργέ, ἐνθυμήθητε καὶ μὴ διαπράττετε ἀδίκημα.
§184Ι. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ. Προκειμένου περὶ τῶν ὁπλιτῶν τῆς Χωροφυλακῆς γενικὴ συμπάθεια καταδηλοῦται ἐν τῇ Βουλῇ καὶ εἶναι εὔλογος ἡ συμπάθεια αὕτη, διότι εἶναι τὰ μόνα τῶν ὀργάνων τῆς δημοσίας ἀσφαλείας τὰ πάσχοντα, τὰ ἐργαζόμενα, τὰ κοπιάζοντα καὶ τὰ οὐδὲν ἀπολαμβάνοντα ἐκ τῆς πολυχρονίου αὐτῶν ὑπηρεσίας. Ἀντίθετος πρὸς τὴν στοργὴν τὴν ὁποίαν ἐπεδείξατο ἡ Βουλὴ διὰ τῶν δύο ἀξιοτίμων συναδέλφων καὶ τοῦ κ. ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ καὶ τοῦ ἐκ Σάμης κ. Καβαλιεράτου εἶναι ἡ στοργὴ τῶν προϊσταμένων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκλήθησαν καὶ συνέταξαν τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ὑπέβαλον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ὑποθέτω ὅτι τόσον ἡ τροπολογία τοῦ κ. ἐξ Ἀττικῆς συναδέλφου ὅσον καὶ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Καβαλιεράτου εἶναι τροπολογίαι εὔλογοι καὶ δίκαιαι, εἶναι τροπολογίαι αἱ ὁποῖαι γινόμεναι ἀποδεκταὶ θέλουσιν ἐνισχύσει αὐτοὺς ἀγωνιζομένους ὑπὲρ τῆς δημοσίας τάξεως ὑπὸ τὰς διαταγὰς ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔδει μετὰ περισσοτέρας εὐμενείας νὰ προσβλέψωσι πρὸς τοὺς ὑφισταμένους αὐτῶν καὶ νὰ τοὺς ἐνισχύσωσι πρῶτοι οὗτοι ἐν τῷ ἀγῶνι ὑπὲρ τῆς δημοσίας τάξεως.
§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 1 (ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτόν). Ἄρθρον 2 (ὡσαύτως). Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται).
§186Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἐλπίζω ὅτι διὰ τὴν τροπολογίαν μου τὴν ὁποίαν προσέθηκα ὡς ἄρθρον 4 δὲν θὰ ὑπάρξῃ καμμία ἀντίρρησις, διότι εἶναι φανερὸν πλέον ὅτι γίνεται ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ παρερμηνεία τις τῶν νόμων. Εἶναι γνωστὸν ὅτι αἱ σύζυγοι τῶν χωροφυλάκων ἔχουσι δικαιώματα ἐπὶ τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ, τὸ δὲ καταστατικὸν λέγει ῥητῶς ὅτι κατὰ τὰς αὐτὰς διατυπώσεις ἐκδίδονται καὶ αἱ ἄδειαι περὶ ἐγγραφῆς τῶν μετόχων τῶν ἐν τῷ στρατῷ κατατασσομένων καὶ νομίμως νυμφευομένων, ἤτοι ὁ ὑπηρετῶν ἐν τῷ στρατῷ καὶ κατατασσόμενος ἀστυφύλαξ ἔχει δικαιώματα ἐπὶ τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ. Συμβαίνει δὲ τὸ ἑξῆς ὅσον ἀφορᾷ εἰς τοὺς χωροφύλακας τοὺς προερχομένους ἐκ τῶν ἀστυφυλάκων· ὅσοι ἦσαν νυμφευμένοι ὡς ἀστυφύλακες καὶ σήμερον εἶναι ἀστυφύλακες λαμβάνουσι τὴν ἀπάντησιν: ὁ νόμος οὗτος δὲν δύναται νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν εἰ μὴ ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐγίνατε ἀστυφύλαξ· εἶσθε νυμφευμένοι πρὶν γίνητε ὁπλῖται τῆς Χωροφυλακῆς· προερχόμενοι ἐκ τῆς Ἀστυφυλακῆς δὲν λαμβάνετε τίποτε· ἐὰν ἔχητε νυμφευθῆ, ἀφοῦ εἰσήλθετε εἰς τὴν Χωροφυλακήν, θὰ ἔχητε δικαίωμα. Ὡς ἀνέγνωσα, τὸ καταστατικὸν λέγει ὅτι οἱ ἄλλοι χωροφύλακες, οἱ ὁποῖοι εἰσέρχονται ἤδη νυμφευμένοι, γίνονται ἀμέσως μέτοχοι αὐτοῦ. Ὡς ἐκ τούτου λοιπὸν ἐνόμισα ὅτι τὴν παρερμηνείαν ταύτην —πρόκειται περὶ παρερμηνείας φανερᾶς—ὤφειλον νὰ διορθώσω διὰ τῆς τροπολογίας μου, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς· Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συντάξεων ὑπενωμοταρχῶν καὶ χωροφυλάκων προστίθεται ἄρθρον ἀκροτελεύτιον, ἔχον ὡς ἀκολούθως (ἀναγινώσκει)· «Ἄρθρον 4. Ἐκ τῶν μετατεθέντων ἐκ τῆς Ἀστυφυλακῆς εἰς τὴν Χωροφυλακὴν ὁπλιτῶν οἱ εἰς τὴν στρατιωτικὴν σύνταξιν ὑπαχθέντες καὶ ὄντες ἔγγαμοι πρὸ τῆς εἰς τὴν Χωροφυλακὴν μεταθέσεώς των, πρὸς ἀναγνώρισιν τοῦ γάμου αὐτῶν, ὑποβάλλουσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν τὴν ἀπαιτουμένην πιστοποίησιν τῆς τελέσεως αὐτοῦ. Ἀποκτῶσι δὲ δικαιώματα ἐπὶ τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ δι’ ἑαυτούς, τὰς συζύγους καὶ τὰ τέκνα των μετὰ τὴν πρὸς τὸ ταμεῖον τοῦτο ἐκπλήρωσιν τῶν νομίμων ὑποχρεώσεών των».
§187ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἀπὸ πότε;
§188Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εὐθὺς ὡς εἰσῆλθον νυμφευμένοι εἰς τὴν Χωροφυλακήν.
§189ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Πότε θ’ ἀποκτήσωσιν;
§190Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εὐθὺς ὡς κάμωσι τὰς δηλώσεις των.
§191ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ναί· ἀλλὰ θὰ λογισθῇ καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ ἀστυφύλακος, δι’ ἣν δὲν κατέθηκαν καθ’ ἡμέραν τὴν κράτησιν, ἥτις ἐνταῦθα ἀναφέρεται. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀναδρομικῶς; Αὕτη ἡ ἀναδρομικὴ προσθήκη τῶν μετόχων ἔφερε τὴν πτώχευσιν τοῦ ταμείου τῶν συντάξεων· διὰ τῆς ἀναδρομικῆς προσθήκης ἐφέρομεν τὴν στενοχωρίαν τοῦ ταμείου τοῦ δημοσίου. Αὐτοὶ ἔλαβον ἐκ τοῦ νόμου τὴν ὑπόσχεσιν νὰ λαμβάνωσι σύνταξιν προσωπικήν. Αὕτη δ’ ἡ ὑπόσχεσις παρακολουθεῖ αὐτοὺς καὶ οὐδεὶς ὑπάρχει τρόπος νὰ μεταβληθῇ ἡ κατάστασίς των.
§192Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Δὲν ἀναγνωρίζει τὸν γάμον.
§193ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Καὶ ἂν ἦτο ἀνεγνωρισμένος ὁ γάμος, οἱ ἀστυφύλακες δὲν λαμβάνουσι παρὰ σύνταξιν προσωπικήν. Αὐτὴ τοῖς παρέχεται.
§194Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Εἶναι ἐναντίον τοῦ καταστατικοῦ. Θὰ τοὺς ἀναγκάσητε νὰ προσφύγωσιν εἰς τὰ δικαστήρια.
§195ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἄς προσφύγωσιν.
§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνταῦθα ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 ὑπάρχουσι τροπολογίαι, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ τοῦ κ. Νέγρη, ἔχουσα οὕτως (ἀναγινώσκει)· Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ συντάξεων ὑπενωμοταρχῶν καὶ χωροφυλάκων προστίθεται ἄρθρον ἀκροτελεύτιον, ἔχον ὡς ἀκολούθως· «Ἄρθρον 4. Ἐκ τῶν μετατεθέντων ἐκ τῆς Ἀστυφυλακῆς εἰς τὴν Χωροφυλακὴν ὁπλιτῶν οἱ εἰς τὴν στρατιωτικὴν σύνταξιν ὑπαχθέντες καὶ ὄντες ἔγγαμοι πρὸ τῆς εἰς τὴν Χωροφυλακὴν μεταθέσεώς των, πρὸς ἀναγνώρισιν τοῦ γάμου αὐτῶν, ὑποβάλλουσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν τὴν ἀπαιτουμένην πιστοποίησιν τῆς τελέσεως αὐτοῦ. Ἀποκτῶσι δὲ δικαιώματα ἐπὶ τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ δι’ ἑαυτούς, τὰς συζύγους καὶ τὰ τέκνα των μετὰ τὴν πρὸς τὸ ταμεῖον τοῦτο ἐκπλήρωσιν τῶν νομίμων ὑποχρεώσεών των». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Νέγρη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Ἐπίσης ὑπάρχουσι τροπολογίαι τῶν κυρίων Βινιεράτου, Μπασιᾶ καὶ Καβαλιεράτου ἔχουσαι οὕτως· αʹ) Ἡ τοῦ κ. Βινιεράτου (ἀναγινώσκει)· Προστίθεται ὡς ἄρθρον 4 τὸ ἑπόμενον· «Ἄρθρον 4. Ὅσοι ἐκ τῶν τῆς Ἀστυφυλακῆς προερχομένων ὑπαξιωματικῶν καὶ χωροφυλάκων δὲν ἐπιθυμοῦσι νὰ παραμείνωσιν εἰς τὰς τάξεις τῆς Χωροφυλακῆς δύνανται ν’ ἀπολυθῶσιν. Εἰς αὐτούς, ἐὰν συνεπλήρωσαν δεκαπενταετῆ ὑπηρεσίαν, χορηγηθήσεται ἡ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1884 ᾼΡΠΘʹ νόμου περὶ ἀστυνομικῶν κλητήρων προβλεπομένη σύνταξις». Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. βʹ) Ἡ τοῦ κ. Μπασιᾶ (ἀναγινώσκει)· Προστίθεται ἄρθρον 4 ἔχον οὕτως· «Ὅσοι τῶν ἐκ τῆς Χωροφυλακῆς προερχομένων ὑπαξιωματικῶν καὶ χωροφυλάκων δὲν ἐπιθυμοῦσι νὰ παραμείνωσιν εἰς τὰς τάξεις τῆς Χωροφυλακῆς δύνανται ν’ ἀπολυθῶσιν. Εἰς αὐτούς, ἐὰν συνεπλήρωσαν δεκαπενταετῆ ὑπηρεσίαν, χορηγεῖται ἡ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1884 ᾼΡΠΘʹ νόμου περὶ ἀστυνομικῶν κλητήρων προβλεπομένη σύνταξις». Ἀπορρίπτεται καὶ αὐτή. γʹ) Ἡ τοῦ κ. Καβαλιεράτου (ἀναγινώσκει)· «Ὅσοι ἐκ τῶν προερχομένων ἐκ τῆς Ἀστυφυλακῆς ὑπαξιωματικῶν καὶ χωροφυλάκων δὲν ἐπιθυμοῦσι νὰ παραμείνωσιν εἰς τὰς τάξεις τῆς Χωροφυλακῆς δικαιοῦνται εἰς ἀπόληψιν τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ ἀπὸ 19 Ἀπριλίου 1884 ᾼΡΠΘʹ νόμου περὶ ἀστυνομικῶν κλητήρων προβλεπομένης συντάξεως, ἐὰν συνεπλήρωσαν δεκαπενταετῆ ὑπηρεσίαν». Ἀπορρίπτεται καὶ αὐτή. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.
§197ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τώρα, κύριε Πρόεδρε, τὸ ὑπ’ ἀριθ. 8, «περὶ φορολογίας τῶν λατομείων».
§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολλοὶ Βουλευταὶ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἐδαφίου γʹ τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ νόμου ͵ΓΥΛΖʹ τῆς 30 Νοεμβρίου 1909 περὶ μεταρρυθμίσεως τῶν νόμων περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων». Οἱ βουλευταὶ κ. Θ. Παππαϊωάννου καὶ Δ. Κρεμεζῆς ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ ἐλέγχου τοῦ ἐμπορίου τῶν ἐλαιῶν». Πολλοὶ Βουλευταὶ ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ ἐπαναφορᾶς εἰς τὴν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν ἀξιωματικῶν παραιτηθέντων ἀπὸ τοῦ 1907 καὶ ἐντεῦθεν λόγῳ παραπόνων περὶ τὴν ὑπηρεσίαν». Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑποβάλλει νομοσχέδιον «περὶ συμμετοχῆς τῶν ἀνθυπασπιστῶν εἰς τὸ Μετοχικὸν ταμεῖον τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ». Ὁ κ. Κ. Γκότσης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 117–121). Ἐρχόμεθα εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 8, «περὶ φορολογίας τῶν λατομείων».
§199Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου λαμβάνω καὶ πάλιν τὸν λόγον, ὅπως διαφωτίσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ ζητήματος, διότι, ἐννοεῖται, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ εἶναι ἐντελῶς ἐνήμερος, καὶ θὰ παρακαλέσω νὰ δώσῃ προσοχὴν εἰς ὅσα θὰ εἴπω. Πρῶτον καὶ κύριον δὲν εἶναι δύσκολον, εἰς στιγμὴν καθ’ ἣν ὁρίζεται τὸ καθαρὸν ἔσοδον ὅπως εἰσπραχθῇ ὁ φόρος τοῦ Ταμείου ἐπὶ τοῦ καθαροῦ ἐσόδου, δὲν εἶναι διόλου δύσκολον νὰ εὑρεθῇ συγχρόνως καὶ ἡ ἀξία ἡ ἀκαθάριστος· διότι ἀκριβῶς πρὸς εὕρεσιν τοῦ καθαροῦ ἐσόδου ἀναγκαστικῶς πρέπει νὰ εὕρωμεν τὴν ἀξίαν τοῦ ἀκαθαρίστου πράγματος. Διὰ τῶν αὐτῶν λοιπὸν ἐργασιῶν θὰ εὑρεθῇ καὶ ἡ μία καὶ ἡ ἄλλη, καὶ εἶναι τότε εὔκολον νὰ λάβῃ τὸ μὲν Δημόσιον ἐπὶ τῆς καθαρᾶς, κατὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐὰν ὑπάρχῃ κέρδος, νὰ λάβῃ δὲ τοὐναντίον τὸ ταμεῖον τῶν μεταλλευτῶν ἐπὶ τῆς ἀκαθαρίστου, βεβαιουμένου συγχρόνως καὶ κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον τοῦ ½%. Ὥστε καθ’ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν δυσκολίαν τὴν ὁποίαν προβλέπει ἡ ὑπηρεσία τοιαύτη δὲν ὑπάρχει. Ὁ λόγος ὁ δεύτερος, ὅτι ὁ Διόνυσος ἔχει καταβάλει εἰς τὸ ταμεῖον τῶν μεταλλευτῶν, τοῦτο, ἂν τῳόντι ἐξ ἀρχῆς ἀποδεικνύηται ὅτι ἔχει ζημίας, ὡς ἀποδεικνύεται ὅτι ἔχει ζημίας ἀπὸ τὸν πίνακα τοῦ Πρωθυπουργοῦ, εἶναι φανερὸν ὅτι τίποτε δὲν κατέβαλε, διότι πάντοτε τὰ 10% καὶ τὸ 1% ἐλαμβάνοντο ἐκ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος.
§200ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δὲν εἶπον ὅτι δὲν συνεισέφερεν ὁ Διόνυσος· δὲν συνεισέφερε διότι εἶχε ζημίας.
§201Φ. ΝΕΓΡΗΣ. Ἴσως ἐλέχθη τὸ ἑξῆς καὶ εἰς τοῦτο κάμνω προσεκτικὸν τὸν κ. Πρωθυπουργόν· ἴσως ἐλέχθη ὅτι κατέβαλλε τὸ ½ τακτικῶς διὰ τὰς συντάξεις κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου ͵ΒΩΑʹ, ἀλλὰ βεβαίως καὶ τὸ ἄλλο ½ οὐδεὶς λόγος ὑπάρχει νὰ πέσῃ εἰς βάρος τοῦ ταμείου τῶν μεταλλευτῶν, τὸ ὁποῖον, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ πληρώσῃ τοιαῦτα βάρη, δὲν θὰ ἦτο εἰς κατάστασιν νὰ πληρώνῃ. Αὐτὰ τὰ ὀλίγα εἶχον νὰ ὑποβάλω ὑπ’ ὄψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διὰ νὰ τὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει κατὰ τὴν τρίτην συζήτησιν.
§202ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θ’ ἀπαντήσω κατὰ τὴν γʹ συζήτησιν. (Ψηφίζεται ἡ ἀρχὴ καὶ τὸ ἄρθρον μόνον τοῦ νομοσχεδίου εἰς βʹ συζήτησιν. Εἶτα ἀναβάλλονται τὰ ὑπ’ ἀριθ. 9–11 τῆς Ἡμερησίας νομοθετικῆς Διατάξεως νομοσχέδια).
§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐκκαθαρίσεως, ἀνανεώσεως καὶ εἰσπράξεως τῶν ἐκ τῶν χρήσεων τῶν ἐτῶν 1881–1905 ὀφειλομένων πρὸς τὸ Δημόσιον καὶ τῶν ὀφειλομένων πρὸς τοὺς δήμους ἐκ τῶν ἰδίων χρήσεων ἀπὸ συνεισπραττομένους τοῖς δημοσίοις δημοτικοὺς φόρους, διαγραφῆς δὲ τῶν ἀνανεουμένων καὶ ἀπαλειφομένων ἐκ τούτων».
§204Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ν’ ἀναβληθῇ, διότι ἡ ἀρχὴ τὴν ὁποίαν καθιεροῖ εἶναι τερατώδης. Ἀπὸ τοῦ 1881 πρὸ 30 ἐτῶν θὰ ζητηθῶσιν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ πληρώσωσι φόρους. Ἔχετε γνῶσιν τῆς ἀταξίας ἡ ὁποία βασιλεύει εἰς τὰ διάφορα ταμεῖα. Θὰ παρακαλέσω τὸ νομοσχέδιον νὰ παραπεμφθῇ εἰς ἐπιτροπήν.
§205ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Λίαν εὐχαρίστως. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον, ὅπως σχηματίσῃ ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν εἰδικωτέρων, ἵνα παραπεμφθῇ εἰς αὐτὴν τὸ περὶ οὗ πρόκειται νομοσχέδιον.
§206ΑΛ. ΤΑΚΗΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως οὔτε νὰ τὸ ἀναβάλῃ οὔτε εἰς ἐπιτροπὴν νὰ τὸ παραπέμψῃ, ἀλλὰ νὰ τὸ ἀποσύρῃ. Ὅπως ἔχει ἡ λογιστικὴ ὑπηρεσία παρ’ ἡμῖν, δυστυχία εἰς τὸν κόσμον, ἐὰν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον. Ἔχομεν χιλιάδας παραδειγμάτων ὅτι ζητοῦνται χρήματα πληρωνόμενα οὐχὶ ἅπαξ ἀλλὰ καὶ δίς. Καὶ ἀπὸ ὅσους μὲν ζητοῦνται μικρὰ ποσὰ πληρώνονται καὶ πάλιν, ἀπὸ ὅσους δὲ ζητοῦνται μεγάλα, ἐὰν ἔχωσιν εἰς τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον ἀνθρώπους νὰ ἐνεργήσωσι νὰ εὕρωσι τὰ χαρτιά των, ἔχει καλῶς, ἄλλως ἢ θὰ σαπίσωσιν εἰς τὰς φυλακὰς ἢ θὰ πληρώσωσι τὰ ζητούμενα χρήματα.
§207ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον συνῄνεσα νὰ παραπεμφθῇ εἰς ἐπιτροπήν, ἥτις θὰ τὸ ἐξετάσῃ· παρακαλῶ νὰ λάβῃ μέρος καὶ ὁ κ. συνάδελφος.
§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ εἰς ἣν θὰ παραπεμφθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο θ’ ἀποτελῆται ὑπὸ τῶν κυρίων Ἀ. Στεφανοπούλου, Ἀ. Τάκη, Κ. Γκότση, Ν. Χατζίσκου, Ν. Κρίτσα καὶ Ἀ. Πονηροπούλου. (Εἶτα ἀναβάλλεται τὸ ὑπ’ ἀριθ. 13 νομοσχέδιον, ψηφίζεται δὲ εἰς βʹ συζήτησιν τὸ «περὶ ἐνισχύσεως τῶν πόρων τοῦ Μετοχικοῦ ταμείου τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων»). Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐπεκτάσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τῶν νόμων ΒΨΜΖʹ τῆς 11 Ἀπριλίου 1900 καὶ ΒΩΛΑʹ τῆς 14 Φεβρουαρίου 1901».
§209ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Περὶ ὑδραυλικῶν ἔργων τῆς Θεσσαλίας. Ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου εἰς γʹ συζήτησιν ὑπεσχέθην εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι θέλω προσκομίσει πάσας τὰς πληροφορίας τὰς ἀναγομένας εἰς τὰ ἔργα τὰ ὑδραυλικά, ἀφ’ ὅτου ἐν Θεσσαλίᾳ ἐνομοθετήθησαν τὰ κατ’ αὐτά. Προσάγω ἀκριβέστατον πίνακα καὶ μετὰ χάρτου ἐν ᾧ θέλει ἀποδειχθῇ ὁ τρόπος τῆς ἐργασίας καὶ τὰ ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδα, καὶ ἡ οἰκονομία ἥτις ἐτηρήθη κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τῶν ἔργων τούτων. Οἱ κύριοι συνάδελφοι δύνανται νὰ ζητήσωσι τοὺς πίνακας ἀπὸ τοῦ Προεδρείου· παρακαλῶ μόνον νὰ φροντίσωσιν, ὅπως μὴ παραπέσωσι, διότι εἶναι χρήσιμοι κατὰ τὴν συζήτησιν.
§210Γ. ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Παρακαλῶ νὰ τυπωθῶσι, διότι τὸ ζήτημα εἶναι σοβαρώτατον.
§211ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Τὸ τυπογραφεῖον μόλις προφθάνει. Ἀλλ’ ἀφοῦ θέλετε ἂς τυπωθῶσιν οἱ πίνακες. (Ἀναβάλλεται ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου τούτου).
§212ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΦΝΔʹ τῆς 29 Ἰανουαρίου 1910».
§213Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Παρακαλῶ ν’ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον.
§214Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Ἀνεβλήθη ἐπανειλημμένως. (Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ τὸ ἄρθρον 1).
§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται).
§216Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 2 περίπτωσις τοῦ ἄρθρου 2, τὸ ὁποῖον διορθώνει τὸ ἄρθρον 910 καὶ τὸ ἀντικαθιστᾷ, λέγει ὅτι δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ κατὰ τὸν πλειστηριασμὸν ἀξία, τὸ ἐκπλειστηρίασμα εἰς τὸ ὁποῖον κατεκυρώθη εἰς τὸν τελευταῖον ὑπερθεματιστήν, ἀλλὰ λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀξία τοῦ κτήματος ἡ μεγαλυτέρα ἣν εἶχε μεταξὺ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ λαμβάνηται ὑπ’ ὄψιν προκειμένου περὶ ἀγωγῆς ἐγερθείσης πρὸς ἀποζημίωσιν ἕνεκεν ἀκυρώσεως τοῦ πλειστηριασμοῦ, πῶς εἶναι δυνατόν, λέγω, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀξία καὶ νὰ κατανεμηθῇ εἰς τοὺς διαφόρους δανειστὰς ἢ εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ζητοῦσι τὴν ἀκύρωσιν τοῦ πλειστηριασμοῦ ὄχι ἐκείνη τὴν ὁποίαν εἶχε κατὰ τὸν πλειστηριασμὸν, ἀλλ’ ἐκείνη τὴν ὁποίαν εἶχε πρὸ πενταετίας τὸ κτῆμα; Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξευρεθῇ ἡ ἀξία αὐτοῦ; Νὰ ἐξηγηθῶ πλειότερον. Ὁ κλητὴρ κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου περὶ ἐκτελέσεως, ὁ ὁποῖος πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐψηφίσθη, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ὁρίσῃ τὴν ἀξίαν τοῦ κτήματος.
§217Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δὲν εἶναι αὐτό.
§218Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐκεῖ καταλήγει. Δὲν μᾶς λέγετε ἐπὶ τῇ βάσει τίνων λόγων θὰ κανονισθῇ ἡ ἀξία; Ὡρίσθη ἡ ἀξία ἐκ μέρους τοῦ κλητῆρος ἐπὶ τοῦ κτήματος ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐπεβλήθη ἀναγκαστικὴ κατάσχεσις καὶ ἡ ἀξία αὐτὴ δὲν ἀρέσκει εἰς τὸν δανειστὴν καὶ κανονίζεται ἄλλη. Ὑπάρχει καὶ ἄλλη διάταξις εἰς τὴν ὁποίαν γίνεται λόγος περὶ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἐπίσης ἐπιβλαβής.
§219Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Κατηργήθη.
§220Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐὰν κατηργήθη ἐκείνη ἡ διάταξις καὶ τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀληθές, τότε πῶς τίθεται τοιαύτη διάταξις ἐνταῦθα περὶ ἐκτιμήσεως προκειμένου περὶ ἀποζημιώσεως οὐχὶ συμφώνως πρὸς τὸ τίμημα τὸ δοθὲν κατὰ τὴν ἡμέραν τοῦ πλειστηριασμοῦ, ἀλλὰ συμφώνως πρὸς τὴν ἀξίαν τὴν ὁποίαν εἶχε τὸ κτῆμα ἐντὸς τῆς τελευταίας πενταετίας; Διότι ὁ ὑπερθεματιστὴς ὁ τελευταῖος θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ πληρώσῃ, ὄχι ὡς ὑπεσχέθη νὰ πληρώσῃ ἀλλὰ συνεπείᾳ ἐκτιμήσεως ἡ ὁποία θὰ γίνῃ ἐκ μέρους τῶν μαρτύρων κατὰ τὴν τελευταίαν πενταετίαν; Πῶς θὰ ἐξευρεθῇ τοῦτο; Ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω πῶς θὰ ἐξευρεθῇ ἡ τελευταία ἀξία. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὁ τελευταῖος πλειοδότης θὰ εἶναι ὑπόχρεος νὰ πληρώσῃ ἀξίαν μὴ γνωστήν, ὅπερ θὰ ἐμποδίζῃ τὸν ἀνταγωνισμόν. Παρουσιάσθη ἡ α λ. χ. ἀκυρότης, ἡ ὁποία ἐπῆλθεν ἀπὸ τὴν β ἢ γ αἰτίαν τοῦ κλητῆρος, οἱαδήποτε ἀκυρότης· θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ πλειοδότης εἰς ἀποζημίωσιν;
§221Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Δὲν θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος εἰς ἀποζημίωσιν· ὑποχρεωμένος θὰ εἶναι ὁ ὑπεύθυνος.
§222Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὑποχρεωμένος θὰ εἶναι ὁ ὑπεύθυνος.
§223Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Θὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι οἱ ὑπεύθυνοι τῆς ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ.
§224Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἐὰν εἶναι ὑπερθεματιστής, τίς θὰ τὸν ἀποζημιώσῃ; Πρέπει νὰ γίνῃ νέος πλειστηριασμός. Διότι λέγετε ἐν τῷ νομοσχεδίῳ· «2—Δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ κατὰ τὸν πλειστηριασμὸν ἐπιτευχθεῖσα τιμὴ τοῦ πλειστηριασθέντος, ἀλλ’ ἡ μεγαλυτέρα ἀξία ἣν τοῦτο εἶχε μεταξὺ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς».
§225Γ. ΠΑΠΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Εἶναι ἀδύνατον· αὐτὸ εἶναι τερατῶδες.
§226Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἔχει βεβαίως τι τὸ τερατῶδες καὶ ἀκατανόητον. Τίς εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ πλειοδοτήσῃ; Θὰ τολμήσῃ κανεὶς νὰ πλειοδοτήσῃ, ὅταν ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του τοιαύτας διατάξεις;
§227Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Κύριοι, σήμερον ἡ ἀκυρότης τοῦ πλειστηριασμοῦ δύναται νὰ προταθῇ ἐπὶ τριακονταετίαν, εἴδομεν δὲ πάντα ἐκεῖνα τὰ παράδοξα τὰ ὁποῖα ὅσοι δικηγοροῦμεν βλέπομεν καθ’ ἑκάστην. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐνόμισεν ὅτι ἔπρεπε νὰ δεχθῇ, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον δὲν ἐπέτρεπε μετὰ τὸν πλειστηριασμὸν τὴν ἀκύρωσιν, νὰ δεχθῇ ἑνὸς ἔτους ἐπὶ παρόντων καὶ διετῆ ἐπὶ ἀπόντων προθεσμίαν ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ. Ἐδέχθη αὐτὴν τὴν προθεσμίαν καὶ εἶπεν ὅτι ἡ ἀκυρότης τοῦ πλειστηριασμοῦ διὰ νὰ ἔχῃ συνεπείας καὶ διὰ τὸν ὑπερθεματιστὴν καὶ διὰ πάντας θὰ διαρκῇ ἓν ἔτος. Ἐὰν ὅμως ὑπάρχῃ ἀκυρότης καὶ παρῆλθε τὸ ἔτος, ὑπάρχει ἀγωγὴ περὶ ἀποζημιώσεως λόγῳ τῆς γενομένης ἀκυρότητος. Ἐπωλήθη τὸ κτῆμά τινος κακῶς λόγῳ ἀκυρότητος· δύναται ὁ ὀφειλέτης ν’ ἀποταθῇ κατ’ ἐκείνου ὅστις εἶναι ὁ ὑπαίτιος τῆς ἀκυρότητος καὶ νὰ ζητήσῃ ἀποζημίωσιν—δὲν πρόκειται πλέον περὶ ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ—, τοῦτο δὲ δύναται νὰ πράξῃ ἐντὸς πενταετίας. Πρόκειται λοιπὸν περὶ ἀποζημιώσεως λόγῳ ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ ὄχι περὶ ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ. Ἐγεννήθη τὸ ζήτημα τί θὰ πληρώσῃ αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος. Ὑποθέσατε τὸν συμβολαιογράφον ἢ τὸν κλητῆρα ἢ ἄλλον ὑπαίτιον τῆς ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ. Θὰ πληρώσῃ αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος τὴν τιμὴν εἰς τὴν ὁποίαν ἐπωλήθη.
§228Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἀκύρως.
§229Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τὸ κτῆμά του ἀκύρως; Ὄχι, ἀλλὰ τὴν δικαίαν ἀποζημίωσιν· ποίαν; Τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν εἶχε τὸ κτῆμα ἀπὸ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ μέχρι τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς.
§230Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ὑποθέσατε ὅτι κατάσχεται ὑπὸ τοῦ Α τὸ β κτῆμα καὶ ἐκτίθεται αὐτὸ εἰς πλειστηριασμὸν καὶ τὸ ἀγοράζει ὁ Γ, κατόπιν δ’ ἐκ μέρους τοῦ ὀφειλέτου ἐγείρεται ἀγωγὴ περὶ ἀκυρώσεως τοῦ πλειστηριασμοῦ κατὰ τοῦ ἐπισπεύδοντος.
§231Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἔχετε λάθος. Ἔχετε πάθει σύγχυσιν μεταξὺ ἀκυρώσεως πλειστηριασμοῦ καὶ τῶν συνεπειῶν λόγῳ ἀκυρώσεως.
§232Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ἑπομένως;
§233Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὁ ὑπερθεματιστὴς μόνον ἐπὶ ἓν ἔτος εὐθύνεται, ἐὰν εἶναι ἄκυρος ὁ πλειστηριασμός· παρελθούσης τῆς προθεσμίας ὁ ὀφειλέτης ἔχει δικαίωμα νὰ καταφύγῃ καὶ νὰ καταδιώξῃ πάντα ὅστις ἦτο ὑπαίτιος τῆς ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ.
§234Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τὸ κτῆμα μένει εἰς τὸν ὀφειλέτην.
§235Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Τίς λέγει αὐτό; Λυποῦμαι, κ. Κρεμεζῆ, διότι δὲν διδάσκεται ἐδῶ ἡ Πολιτικὴ Δικονομία. Περὶ ἀποζημιώσεως πρόκειται. Ἐνοήσατε; Ὑπάρχει ἀντίρρησις;
§236Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ὄχι.
§237Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἔχετε πάθει σύγχυσιν μεταξὺ ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ ἀποζημιώσεως λόγῳ ἀκυρότητος.
§238Γ. ΠΑΠΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ν’ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον.
§239Σ. ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἀντιλαμβανόμεθα τίποτε.
§240Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, Κύριοι, πρέπει ἀναγκαίως ν’ ἀναβληθῇ.
§241Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Διατί;
§242Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Διότι ὁ ψηφισθεὶς νόμος περὶ ἀναγκαστικῆς ἐκτελέσεως, ὡς γνωρίζετε, εἶναι σπουδαιότατος. Ἐψηφίσθη, Κύριοι, ἐκ συναρπαγῆς καὶ ὡς ἐκ τούτου ὑπάρχουσι πλεῖστα κενὰ ἐντὸς αὐτοῦ, διὰ τὰ ὁποῖα πρέπει ν’ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον. Ὑπάρχουσι προσέτι καὶ τροποποιήσεις ἐκ μέρους τοῦ συναδέλφου κ. Μαρκέτη καὶ ἐμοῦ, εἶναι δὲ τὸ νομοσχέδιον εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ προσέξωμεν, διὰ νὰ μὴ εὑρεθῶμεν εἰς τὴν ἀνάγκην μεθαύριον νὰ φέρωμεν ἄλλας τροποποιήσεις. Πρέπει δὲ νὰ προσέξωμεν τώρα, διότι μεθαύριον δὲν θὰ ὑπάρχῃ Βουλὴ καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει ν’ ἀναβληθῇ.
§243Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ἀνεβλήθη πολλάκις καὶ παρεπέμφθη εἰς ἐπιτροπήν, ἐὰν δὲ ἀναβληθῇ ἐκ νέου θὰ ὑποστῶσι βλάβην σπουδαῖα συμφέροντα τῶν πολιτῶν· δι’ αὐτὸ εἶναι ἀνάγκη νὰ ψηφισθῇ τὸ ταχύτερον, διὰ νὰ προλάβωμεν ζημίαν ἡ ὁποία μέλλει νὰ γίνῃ κατὰ τῶν πολιτῶν.
§244Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Ὁ κ. Ν. Μαρκέτης ἔχει πολλὰς τροπολογίας καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιμένω ν’ ἀναβληθῇ.
§245Γ. ΠΑΠΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ. Ν’ ἀναβληθῇ.
§246Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Παρουσιάσθησαν καὶ ἰατροὶ οἱ ὁποῖοι θέλουσι νὰ μᾶς δείξωσιν ὅτι γνωρίζουσι τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν.
§247Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐν τῷ ἄρθρῳ 2 τοῦ νομοσχεδίου πρέπει νὰ περιληφθῇ καὶ τὸ ἄρθρον 859 τοῦ νόμου, ὡς μεταρρυθμισθέν. Διὰ τοῦ νόμου τοῦ ψηφισθέντος μετερρυθμίσθη τὸ ἄρθρον τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, τὸ ὁποῖον ἔχει ἄριστα, πρόκειται δὲ περὶ τῆς ἀδείας πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν ἀλλοδαπῶν ἐγγράφων. Κατὰ τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν, ἐὰν τὸ δημόσιον ἔγγραφον, ἀπόφασις ἢ ἄλλο τι τὸ ἐκδοθὲν ὑπὸ ἀλλοδαπῶν δικαστηρίων ἀφεώρα εἰς ἀλλοδαπόν, τότε ἐξητάζετο ἁπλῶς τὸ περιεχόμενον αὐτοῦ ὑπὸ τοῦ προέδρου τοῦ δικαστηρίου καὶ ἐδίδετο ἄδεια πρὸς ἐκτέλεσιν, ἐὰν δ’ ἀφεώρα εἰς ἡμεδαποὺς καὶ ἀλλοδαποὺς ἐξητάζετο μόνον ὑπὸ τοῦ δικαστηρίου. Διὰ τοῦ ψηφισθέντος νόμου...
§248Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Νὰ ἔλθητε ἐδῶ πλησίον, διὰ νὰ σᾶς ἀκούωμεν.
§249ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Νὰ ἔλθητε ἐπὶ τοῦ βήματος, διὰ νὰ σᾶς ἀκούωμεν, διότι τὰ ἐν Ἑπτανήσῳ δύνανται νὰ βεβαιωθῶσιν ἐδῶ.
§250Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Διὰ τοῦ νόμου τοῦ ψηφισθέντος μετερρυθμίσθη ἡ σχετικὴ διάταξις τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, παρέχεται δὲ τὸ δικαίωμα τοῦτο εἰς τὸν πρόεδρον μόνον τῶν Ἐφετῶν Ἀθηνῶν. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθόν. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἐξ ἑκάστης ἐπαρχίας νὰ τρέχωσιν εἰς Ἀθήνας, διὰ νὰ λάβωσιν αὐτὴν τὴν ἄδειαν; Σημειώσατε ὅτι ἐνίοτε πρόκειται καὶ περὶ κατεπειγούσης ὑποθέσεως.
§251Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Ποῖον ἄρθρον εἶναι αὐτό;
§252Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Τὸ 859.
§253Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Τί λέγει;
§254Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Ἰδοὺ τί λέγει (ἀναγινώσκει)· «Ἡ πρὸς ἐκτέλεσιν διαταγὴ δίδεται, κατὰ τὴν περίπτωσιν τοῦ προηγουμένου ἄρθρου·—1. παρὰ τοῦ προέδρου τοῦ δικαστηρίου τῶν Πρωτοδικῶν τοῦ τόπου τῆς ἐκτελέσεως, κατὰ τὸν ἐν τοῖς ἄρθροις 119 καὶ 857 ὡρισμένον τύπον, καὶ ἄνευ περαιτέρω ἐρεύνης τοῦ περιεχομένου τῆς ἀποφάσεως ἢ τοῦ ἐγγράφου, ἐὰν ὅλοι οἱ διάδικοι 1) εἶναι ἀλλοδαποί·— 2. παρ’ ὁλοκλήρου τοῦ δικαστηρίου τῶν Πρωτοδικῶν, καὶ μετὰ τὴν ἔρευναν τοῦ περιεχομένου, ἐὰν ὁ ἕτερος τῶν διαδίκων 2) εἶναι ἡμεδαπός. Ἐν τῇ τελευταίᾳ περιπτώσει ὑπογράφονται αἵ τε τῆς ἐκτελέσεως καὶ αἱ τῆς μὴ ἐκτελέσεως διαταγαὶ παρὰ πάντων τῶν δικαστῶν καὶ τοῦ γραμματέως». Δηλαδὴ μετερρύθμισε τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν κατὰ τοῦτο: Ἐνῷ κατὰ τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν, ἐὰν τὸ ἀλλοδαπὸν ἔγγραφον ἀφορᾷ εἰς ἀλλοδαπὸν μόνον, ἡ ἄδεια παρέχεται ὑπὸ τοῦ προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν, ἐὰν δ’ ἀφορᾷ εἰς ἡμεδαπὸν καὶ ἀλλοδαπὸν ἡ ἄδεια παρέχεται ὑφ’ ὁλοκλήρου τοῦ δικαστηρίου, τώρα τοῦτο τὸ δικαίωμα παρέχεται μόνον εἰς τὸν πρόεδρον τῶν Ἐφετῶν Ἀθηνῶν. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθόν, διότι ἀφαιρεῖται αὐτὸ τὸ δικαίωμα ἀπὸ τῶν δικαστηρίων τὰ ὁποῖα τὸ εἶχον μέχρι σήμερον. Σημειώσατε ὅτι ὑπάρχουσι καὶ κατεπείγουσαι ὑποθέσεις. Ἐγὼ ὡς δικηγόρος ἐξετέλεσα ἀλλοδαπὴν ὑπόθεσιν ἐν Κερκύρᾳ ἀφορῶσαν εἰς ἀλλοδαπὸν καὶ σκοποῦσαν ἀφαίρεσιν τέκνων παρὰ μητρός. Ἐὰν ἤθελον προστρέξει εἰς τὰς Ἀθήνας, θὰ εἶχεν ἀναχωρήσει ὁ ἀλλοδαπός.
§255Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ εἶχε φθάσει εἰς τὰς Ἰνδίας!
§256Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Βεβαίως. Δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν παλαιὰν διάταξιν τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, ἡ ὁποία ἦτο σοφή.
§257Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἔχετε τροπολογίαν;
§258Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Ὄχι. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ τὸ ἄρθρον τοῦτο καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν Πολιτικὴν Δικονομίαν.
§259Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Προτείνατε τὴν ἀπάλειψιν.
§260Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Προτείνω τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἄρθρου 859.
§261Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἀντὶ προέδρου Ἐφετῶν Ἀθηνῶν νὰ τεθῇ «προέδρου Πρωτοδικῶν»;
§262Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Ὄχι τοῦ προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν μόνον τῶν Ἀθηνῶν.
§263Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἀπαλειφθῇ τὸ ἄρθρον αὐτό, δὲν θ’ ἀναβιώσωσιν αἱ διατάξεις αἱ καταργηθεῖσαι;
§264Ν. ΜΑΡΚΕΤΗΣ. Θ’ ἀντικατασταθῶσιν αἱ λέξεις «προέδρου τῶν ἐν Ἀθήναις Ἐφετῶν» καὶ «Ἐφετείου Ἀθηνῶν» διὰ τῶν λέξεων «προέδρου τῶν Πρωτοδικῶν» καὶ «δικαστηρίου τῶν Πρωτοδικῶν».
§265Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Παρατήρησίν τινα ἔχω νὰ κάμω ἐπὶ τῆς προτεινομένης διορθώσεως τοῦ ἄρθρου 910. Ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ Κορινθίας, ἡ διατύπωσις ἡ ὁποία ὑπάρχει δὲν ἀποδίδει τὴν ἔννοιαν τὴν ὁποίαν καθώρισεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐκ Κορινθίας, διότι ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς εἶπεν ὅτι τὸ ἄρθρον ποιεῖται τὴν διάκρισιν τὴν ἑξῆς: Ὁρίζει ὅτι ἐπί τι χρονικὸν διάστημα χωρεῖ ἀγωγὴ περὶ ἀκυρότητος τοῦ πλειστηριασμοῦ συνεπαγομένη ὡς ἀποτέλεσμα τὴν ἀκυρότητα τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ ὅτι πέρα τούτου ἔχει ὁ ἐνδιαφερόμενος καὶ δικαιούμενος νὰ ζητήσῃ ἀκυρότητα ἀγωγὴν περὶ ἀποζημιώσεως λόγῳ τῆς ἀκυρότητος. Ἡ ἀγωγὴ αὕτη χαρακτηρίζεται ἐν τῷ σχεδίῳ τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὑπ’ ὄψει ὡς ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως λόγῳ τῆς ἀκυρότητος τῆς διαδικασίας. Αὐτὴ δὲν εἶναι ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως λόγῳ τῆς ἀκυρότητος τῆς διαδικασίας, διότι ἡ ἀκυρότης τῆς διαδικασίας ἐκαλύφθη, ἀλλ’ εἶναι ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως δι’ ἐκείνην τὴν αἰτίαν ἡ ὁποία θὰ ἦτο αἰτία ἀκυρότητος καὶ ἡ ὁποία ὅμως δὲν εἶναι πλέον αἰτία ἀκυρότητος καὶ περὶ αὐτῆς θὰ ἐξετάσωμεν ἂν χωρεῖ ἀποζημίωσις ἢ ὄχι.
§266Α. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀνάλυσις.
§267Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλει νὰ ἐκφράσῃ δὲν εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐκφράζει.
§268Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ πρακτικὸν ἀποτέλεσμα τῆς διακρίσεως;
§269Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Εἶναι σπουδαῖον, διότι κατὰ τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἠθέλετε ὁμιλήσει περὶ ἀγωγῆς λόγῳ τῆς ἀκυρότητος τῆς διαδικασίας ἡ ἔννοια τῆς τοιαύτης διατυπώσεως δὲν θὰ εἶναι ἄλλη ἢ ὅτι ἡ ζημία ἡ ἐπελθοῦσα ἐκ τοῦ ὅτι ὁ πλειστηριασμὸς ἠκυρώθη πρέπει ν’ ἀποζημιωθῇ. Δὲν πρόκειται ὅμως περὶ τούτου, δηλ. ὅτι ὁ πλειστηριασμὸς εἶναι ἄκυρος καὶ ζημιοῦνται οἱ κατασχόντες, διότι ὁ πλειστηριασμός, ἐφ’ ὃν ἐπίστευσαν, εἶναι ἄκυρος, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ζημίας ἡ ὁποία ἐγένετο ἐκ τῆς παραλείψεως, ἐκ τοῦ ἐλαττώματος, τοῦ πλειστηριασμοῦ, τὸ ὁποῖον προηγουμένως προτεινόμενον θὰ συνεπήγαγε τὴν ἀκυρότητα καὶ τὸ ὁποῖον ἦτο ἐνδεχόμενον νὰ προξενήσῃ ζημίαν, ὄχι διότι ἐπῆλθεν ἡ ἀκυρότης, ἀλλὰ λόγῳ τῆς παραλείψεως τῆς διατυπώσεως, ἡ ὁποία ἐγένετο καὶ εἶναι ἐπιζημία. Ἡ διάκρισις εἶναι σπουδαία, ἐὰν δὲ τὸ θέμα εἶχε διατυπωθῆ σαφέστερον, δὲν θὰ ἐγίνετο ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Παρνασσίδος. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῆς παρατηρήσεως ταύτης τῆς ἀφορώσης εἰς τὴν διατύπωσιν ἥτις εἶναι ἀτυχὴς ἔχω νὰ κάμω καὶ ἄλλην παρατήρησιν ἀφορῶσαν εἰς τὴν οὐσίαν. Συνέβη, λέγει, παράλειψίς τις κατὰ τὴν διαδικασίαν τῆς ἐκτελέσεως· ἡ παράλειψις αὕτη ἠδύνατο νὰ εἶναι λόγος ἀκυρώσεως τῆς διαδικασίας τῆς ἐκτελέσεως, ἐὰν προετείνετο ἐντὸς ἔτους· δὲν προυτάθη ἐντὸς τοῦ ἑνὸς ἔτους καὶ μετὰ ταῦτα ἔρχεται ὁ ζημιωθεὶς ἐκ τῆς παραλείψεως ἐκείνης καὶ λέγει ὅτι ζητεῖ ἀποζημίωσιν, διότι ἐγένετο ἡ παράλειψις. Δύνασθε ν’ ἀναγνωρίσητε αὐτῷ τὸ δικαίωμα, δύνασθε νὰ εἴπητε εἰς ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος ἐζημιώθη ἐκ τοῦ ὅτι ἐγένετο ἡ παράλειψις νὰ ζητήσῃ ἀποζημίωσιν παρὰ τοῦ ὑπαιτίου τῆς παραλείψεως, ἀλλὰ τὴν ἔκτασιν τῆς ἀποζημιώσεως θ’ ἀφήσητε νὰ ἐκτιμήσῃ τὸ δικαστήριον κατὰ τὰς γενικὰς ἀρχὰς περὶ ἀποζημιώσεως καὶ διαφέροντος. Θέλει εὕρει τὸ δικαστήριον τίς εἶναι ἡ προξενηθεῖσα ζημία ἐκ τῆς παραλείψεως τῆς τοιαύτης διατυπώσεως καὶ τὴν ζημίαν ταύτην θὰ ἐπιδικάσῃ εἰς ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος ὑπέστη αὐτὴν καὶ εἰς βάρος ἐκείνου ὁ ὁποῖος ἐγένετο ὑπαίτιος αὐτῆς. Δὲν ἔχετε νὰ εἰσέλθητε εἰς τίποτε περισσότερον, διότι δὲν δύνασθε ν’ ἀνατρέψητε τὰς διατάξεις τὰς περὶ ἀποζημιώσεως, διαφέροντος καὶ ὑπαιτιότητος καὶ νὰ διαγράψητε κανόνας περὶ καθορισμοῦ τῆς ἀποζημιώσεως ἐντελῶς ἰδιορρύθμους, διότι δὲν δυνάμεθα νὰ θίξωμεν θεσμὸν ὁλόκληρον, ὡς ὁ θεσμὸς τοῦ διαφέροντος, ἵνα προχείρως κανονίσωμεν τὸν τρόπον τοῦτον τῆς ἐκτελέσεως τῆς διατάξεως, ὡς προείθημεν κατὰ τινας συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς τῆς προηγουμένης Συνόδου κανονίσαντες τὴν ἀναγκαστικὴν ἐκτέλεσιν καὶ προξενήσαντες ὅσας ἀνωμαλίας ἐπροξενήσαμεν.
§270Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν ἔπρεπε ν’ ἀρνηθῆτε νὰ συνεργασθῆτε.
§271Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Δὲν ἠρνήθην, ἀλλ’ ἐτάχθη προθεσμία ἐπεξεργασίας τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐκτελέσεως εἰκοσιτεσσάρων ὡρῶν ὑπὸ τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως, θὰ ἦτο δ’ ἀστεῖον, ἐὰν ἐδεχόμην τοιαύτην ἐντολήν.
§272Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν πταίουσιν οἱ ἐπεξεργασθέντες λοιπόν;
§273Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ἐδέχθημεν παρετείναμεν εἰς 15 ἡμέρας τὴν προθεσμίαν.
§274Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Παρέβητε τὴν ἐντολήν σας. Ἀλλ’ ὅταν τίθεται εἰκοσιτεσσάρων ὡρῶν προθεσμία, ὅπως περατωθῇ τοιοῦτον ἔργον, ἢ ἔπρεπε νὰ πιστεύσω ὅτι εἶμαι ἱκανὸς νὰ τὸ κάμω καὶ τότε θὰ συνέβαινεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐλέχθη καὶ δὲν τὸ ἐπαναλαμβάνω ἢ δὲν θὰ τὸ ἐπίστευον καὶ ἔπρεπε νὰ πράξω ὅ,τι ἔπραξα.
§275Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐμπρός, εἰς τὴν οὐσίαν.
§276Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Λοιπὸν ἔλεγον ὅτι δὲν δυνάμεθα ἢ μέχρι τοῦ σημείου τούτου νὰ προβῶμεν. Ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως δύναται νὰ χωρήσῃ ἐπὶ τῇ βάσει παραλείψεώς τινος, ἡ ὁποία, ἐὰν προετείνετο ἐντὸς τῆς προθεσμίας, θὰ συνεπήγετο ἀκυρότητα καὶ ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ προταθῇ ὡς λόγος ἀκυρότητος, διότι θέλομεν νὰ προστατεύσωμεν τοὺς ἀποκτήσαντας δικαίωμα ἐκ τῆς γενομένης πράξεως, ἀλλὰ θέλει παρασταθῆ ὡς ἀγωγὴ ἀποζημιώσεως κατὰ τοῦ ὑπαιτίου. Τὰ περαιτέρω δὲν δύνανται νὰ λεχθῶσι, διότι εἶναι εἰσβολὴ μετὰ φθορᾶς εἰς τὸ πεδίον τοῦ διαφέροντος, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἀνάλογος τῶν δυνάμεων τὰς ὁποίας διαθέτομεν ἤδη οὔτε τοῦ χρόνου τὸν ὁποῖον ἔχομεν πρὸ ἡμῶν.
§277Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Νὰ λείψῃ ἡ τελευταία παράγραφος.
§278Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Προσέξατε εἰς τὴν διάταξιν ὡς ἔχει διατυπωθῆ, ἵνα ἴδητε ἂν εἶμαι ἐν τῷ δικαίῳ. «Πᾶσα δὲ ἀγωγὴ περὶ ἀποζημιώσεως λόγῳ ἀκυρότητος τῆς διαδικασίας τῆς ἐκτελέσεως ἢ τοῦ πλειστηριασμοῦ». Εἶναι περιττὸν νὰ εἴπωμεν «πλειστηριασμοῦ». «Κατὰ παντὸς ὑποχρέου». Ἡ φράσις εἶναι κακή, διότι ἔπρεπε νὰ εἴπωμεν «κατὰ παντὸς ὑπαιτίου», διότι ὁ ὑπόχρεος, εἶναι τὸ συμπέρασμα, παραγράφεται ἐντὸς πέντε ἐτῶν ἀπὸ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ. Ἀλλ’ ἐξακολουθοῦμεν: «Πρὸς ἀποζημίωσιν λόγῳ ἀκυρότητος πρῶτον δὲν ἀπαιτεῖται ν’ ἀπαγγελθῇ ἡ ἀκυρότης, ἀλλ’ ἀρκεῖ ἡ πρᾶξις ἢ ἡ παράλειψις νὰ εἶναι ἐξ ἐκείνων τὰς ὁποίας ὁ νόμος διακελεύει ἐπὶ ποινῇ ἀκυρότητος». Αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον πρὸ ὀλίγου ὅτι δὲν διετυπώθη ὀρθῶς· ἐὰν προετείνετο ἐγκαίρως θὰ συνεπήγετο ἀκυρότητα, ἤδη δὲ προτεινόμενον δὲν συνεπάγεται. Ἀλλὰ τί μαρτυρεῖ ἡ διατύπωσις; Ὅτι ὑπάρχει σύγχυσις τῶν δύο περιπτώσεων, αἱ ὁποῖαι εἶπον ὅτι δὲν διεκρίθησαν, διότι τί λέγει; Πρὸς ἀποζημίωσιν δὲν ἀπαιτεῖται ν’ ἀπαγγελθῇ ἀκυρότης, ἄρα εἶναι δυνατὸν ν’ ἀπαγγελθῇ ἀκυρότης, ἀλλ’ ἀρκεῖ ἡ πρᾶξις ἢ ἡ παράλειψις νὰ εἶναι τοιαύτη ἡ ὁποία νὰ συνεπήγετο ἀκυρότητα, ἀφοῦ δὲ δὲν συνεπήγαγεν ἀκυρότητα δύναται νὰ ζητήσῃ τις ἀποζημίωσιν, ὡσανεὶ νὰ εἶχεν ἐπέλθει ἀκυρότης ἡ ὁποία δὲν ἐπῆλθε. Πρῶτον λοιπὸν δὲν ἀπαιτεῖται νὰ ἐπέλθῃ ἀκυρότης. Καὶ εἶπον ὅτι τοῦτο γεννᾷ τὴν ὑπόνοιαν ὅτι δυνατὸν νὰ ζητηθῇ ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θὰ ἐζημιοῦντο ἐκ τῆς ἀκυρότητος, ἐὰν ἐπήρχετο τοιαύτη. Καὶ ἐντεῦθεν ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Παρνασσίδος, ἐντεῦθεν ἡ σύγχυσις τῶν δύο ἰδεῶν. «Δεύτερον δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ κατὰ τὸν πλειστηριασμὸν ἐπιτευχθεῖσα τιμὴ τοῦ πλειστηριασθέντος, ἀλλ’ ἡ μεγαλυτέρα ἀξία ἣν τοῦτο εἶχε μεταξὺ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς». Εἶπον, Κύριοι, τίς εἶναι ἡ βάσις ἐπὶ τῆς ὁποίας ἱστάμεθα. Κύριε συμβολαιογράφε ἢ κλητὴρ ἢ δανειστά, ἐνήργησας ἐκτέλεσίν τινα, ἐν τῇ ὁποίᾳ παρέλειψας τὴν α διατύπωσιν· ἀναγνωρίζω ἐκ τοῦ νόμου ὅτι ἔχεις ὑποχρέωσιν ν’ ἀποζημιώσῃς τὴν ζημίαν τὴν προελθοῦσαν ἐκ τῆς παραλείψεως τῆς α διατυπώσεως. Τί θέλει ἡ ἀξία τοῦ κτήματος ἐδῶ; Ἐὰν μεταξὺ τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα εἶχον νὰ προσδιορίσωσι τὴν ζημίαν ἣν ὑπέστη τις εἰσήρχετο ἡ ἀξία τοῦ κτήματος, θὰ εὑρεθῇ ἡ ἀξία τοῦ κτήματος ἡ κατὰ τὸν χρόνον τὸν προσήκοντα κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ διαφέροντος;
§279Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Περιλαμβάνεται ἐν τῇ ἰδέᾳ τῆς ἀποζημιώσεως.
§280Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Τί θέλει ἡ ἀξία τοῦ κτήματος ἡ διὰ νομίμων τεκμηρίων καθοριζομένη, ἡ ἀξία μεταξὺ τῆς ἡμέρας τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς; Ἀλλ’ εἶναι ἐνδεχόμενον, κύριοι Βουλευταί, ἡ ζημία αὕτη νὰ μὴ ἔχῃ σχέσιν πρὸς τὸν πλειστηριασμόν, ἀλλὰ νὰ εἶναι προγενεστέρα. Βλέπετε λοιπὸν ὅτι δὲν εἶναι περιττὴ μόνον ἡ διατύπωσις, ἀλλὰ, καὶ ἂν ὑποθέσωμεν τὴν συνηθεστέραν περίπτωσιν, ὅτι παρελείφθη διατύπωσίς τις καὶ δὲν ἐγένετο ὁ ἀπαιτούμενος ἀνταγωνισμός, καὶ ἐδῶ παρακαλῶ νὰ προσέξητε, καὶ δὲν ἐγένετο ὁ ἀπαιτούμενος ἀνταγωνισμὸς καὶ ὑπέστην μίαν ζημίαν, τίνα ζημίαν ὑπέστην; Τὴν μείζονα τιμήν, τὴν ὁποίαν θ’ ἀπελάμβανον ἐκ τοῦ ἀνταγωνισμοῦ; Πότε; Τὴν ἡμέραν τοῦ πλειστηριασμοῦ. Δὲν δύναμαι νὰ εἴπω· θὰ μᾶς δώσῃ ὁ ἄλλος τὴν μετὰ 5 ἔτη μείζονα ἀξίαν τοῦ κτήματος;
§281Δ. ΚΡΕΜΕΖΗΣ. Τὴν μετὰ 25 ἔτη.
§282Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Ἐὰν ἐμφανίζωμαι καὶ λέγω· μοὶ ἐπωλήσατε τὴν οἰκίαν χωρὶς νὰ ἔχῃ γίνει τὸ ἀπαιτούμενον πρόγραμμα, δυνάμει τοῦ ὁποίου θὰ ἐλάμβανον γνῶσιν οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ τὸ ἀγοράσωσι καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ ἐπλειοδότουν τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν ἐπωλήσατε τὴν οἰκίαν, καὶ ἀντὶ νὰ ἐλαμβάνετε 5.000 θὰ ἐλαμβάνετε 20.000. Ἀλλὰ συμβαίνει καί τι ἄλλο. Τὸ κτῆμα τὸ ὁποῖον μοὶ εἴπετε ὅτι θὰ ἠγοράζετε 20.000, σήμερον εἶναι ἀξίας 60.000 δρ. Τί λέγει ὁ νόμος; Θὰ πληρώσῃ ὁ δυστυχὴς 60.000 δρ. Διατί, ἀφοῦ ὁ ἴδιος λέγει ὅτι ἡ ζημία ἣν ὑπέστη εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῶν 5.000 καὶ τῶν 20.000, δηλαδὴ 15.000; Ἄν κατόπιν ηὔξησεν ἡ ἀξία τοῦ κτήματος, δὲν ἐζημιώθη τίποτε. Δι’ αὐτὸ φρονῶ ὅτι πρέπει ν’ ἀποφύγωμεν τὴν εἰσβολὴν εἰς τοιούτου εἴδους θέματα. Μᾶς ἀρκεῖ νὰ θέσωμεν τὴν βάσιν ὅτι ὁ ὑπαίτιος ὀφείλει ν’ ἀποζημιώσῃ, ὁ ὑπαίτιος τῆς παραλείψεως ἢ τῆς πράξεως ὀφείλει ν’ ἀποζημιώσῃ. Πῶς θὰ κανονισθῇ ἡ ἀποζημίωσις; Ἔχει ἀρκούντως καθορισθῆ τὸ θέμα ὑπ’ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι καθώρισαν αὐτὸ γενικῶς, ὑπὸ τοῦ Ῥωμαϊκοῦ νόμου ὁ ὁποῖος μᾶς διέπει, ὥστε νὰ μὴ εἶναι ἀνάγκη νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τοιούτου εἴδους θέματα, διότι εἰσερχόμενοι εἰς αὐτὰ τοιουτοτρόπως μᾶλλον βλάβην προξενοῦμεν.
§283Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Τὴν συζήτησιν τὴν ὁποίαν προυκάλεσεν ὁ κ. ἐκ Πατρῶν Βουλευτὴς ἐννοῶ· εἶναι ἐκ τοῦ νομοσχεδίου, δύναμαι μάλιστα νὰ εἴπω ὅτι μ’ ἔπεισεν ὄχι διότι δὲν ἔχουσιν ὀρθῶς, ὡς ἀνεγράφησαν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, αἱ δύο παράγραφοι, ἀλλὰ μόνον διότι ἔχουσι περιττῶς, ἀφοῦ ὑπάρχουσιν εἰς τοὺς κειμένους νόμους διατάξεις δυνάμεναι νὰ ἐφαρμοσθῶσι προκειμένου περὶ ἀγωγῆς ἀποζημιώσεως. Ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον πρόκειται γενικῶς περὶ τοῦ νομοσχεδίου, καὶ ἰδίως λαμβάνω ἀφορμὴν ἐκ τῆς προτάσεως τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἐκ Κερκύρας, φρονῶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν οὐδὲ πρέπει ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐπεκταθῇ πέρα τῶν διατάξεων τούτων, περὶ ὧν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο προβλέπει. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ὅσα ἄρθρα περιλαμβάνει ἡ δικονομία τόσας ἢ καὶ διπλασίας κατ’ ἀριθμὸν τούτων ἀνευρίσκομεν εἰς τὰ διάφορα συγγράμματα γνώμας περὶ τῆς ὀρθότητος ἢ μὴ ὀρθότητος ἑκάστης διατάξεως, προκειμένου δὲ περὶ ἐκτελέσεως τριπλασίας ἢ καὶ πλείονας τῶν τριπλασίων γνωμῶν. Ἄν θέλητε νὰ συζητήσωμεν περὶ δικονομίας καθ’ ὃν τρόπον ὑπέδειξαν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην, δηλαδὴ νὰ θέσωμεν χεῖρα, ἵνα διορθώσωμεν τὰ ἀδιάφορον ἂν καλῶς ἢ κακῶς ἔχοντα διάφορα ἄρθρα περὶ ἐκτελέσεως, ἀνατρέπομεν ὁλόκληρον τὸν νόμον περὶ ἐκτελέσεως εἰς μίαν τρίτην ἀνάγνωσιν, φθάνομεν δὲ συζητοῦντες περὶ τοῦ ὀρθοῦ ἢ μὴ τῶν διατάξεων ἐκείνων εἰς τὸ ἀδιέξολον. Ἡ Κυβέρνησις φρονῶ, διότι καὶ ἐγὼ εἶχον συζητήσει τοῦτο, ὅτι κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νέου νόμου περὶ ἐκτελέσεως εἶδε τίνες διατάξεις ἐθεωρήθησαν ὑπὸ τῆς κοινῆς συνειδήσεως ὡς κακῶς ἔχουσαι, τινὲς μάλιστα ἐξήγειραν θόρυβον, εἶδε τίνες διατάξεις προυκάλεσαν τὸν θόρυβον, τίνες διατάξεις προφανῶς ἐνέβαλον εἰς ἄμεσον κίνδυνον τὰ κοινὰ συμφέροντα καὶ ἐκ τῶν διατάξεων τούτων τὰς μᾶλλον διορθωτέας ἀνέλαβε νὰ διορθώσῃ καὶ περιέλαβεν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Βεβαίως ὑπάρχουσιν εἰς τὸ περὶ ἐκτελέσεως, περὶ οὗ πρόκειται, καὶ ἄλλαι διατάξεις ἀτελεῖς καὶ βεβαίως ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὑπεστήριξεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Κερκύρας εἶναι ὀρθὸν καὶ βεβαίως εἶναι καὶ ἄλλα ὀρθά, τὰ ὁποῖα ἄλλοι ἀξιότιμοι συνάδελφοι ἴσως ὑποστηρίξωσιν, ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα νὰ ἐπιχειρήσωμεν διόρθωσιν ὅλης τῆς δικονομίας οὔτε κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην οὔτε αὔριον, ἂν ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις, διότι καὶ ἂν εὑρισκόμεθα ἀκόμη εἰς τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν, διότι ἐγὼ δὲν προβάλλω ἀπαράδεκτον ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, πάλιν δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συζητήσωμεν περὶ τῶν ἄλλων ἐλλείψεων τῆς δικονομίας, διότι οὕτω πράττοντες οὐδὲν ἄλλο θὰ ἐπράττομεν ἢ ἐὰν συζητοῦντες περὶ ἐκτελέσεως ἠρχίζομεν νὰ προτείνωμεν τὰς διορθώσεις τῶν ἐλλείψεων αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται ἀπὸ τοῦ ἄρθρου 1 μέχρι τοῦ ἄρθρου 1110 τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, διότι κατὰ τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν προτείνετε νὰ καθιερώσωμεν δὲν μᾶς ἐμποδίζει τίποτε νὰ συζητήσωμεν περὶ αἰτήσεως θεραπείας, περὶ διαδικασίας ἐνώπιον τῶν Εἰρηνοδικείων, περὶ αἰτήσεως ἀναιρέσεως καὶ λοιπῶν. Ἂν ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις, διότι παρετήρησα τάσιν πρὸς ἀναβολήν, θὰ παρακαλέσω νὰ περιορίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν διατάξεων τῶν ὁποίων τὴν διόρθωσιν προτείνει τὸ νομοσχέδιον καί, ἂν περιορίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν διατάξεων τῶν ὁποίων τὴν διόρθωσιν προτείνει τὸ νομοσχέδιον, βεβαίως θέλομεν καταλήξει εἰς διόρθωσιν, ἂν ἔχωσιν ἀτελῶς τὰ κατ’ αὐτό. Τοῦτο παρακαλῶ νὰ καθορισθῇ ἀπὸ σήμερον, διὰ νὰ ἐννοηθῇ ἂν πρόκειται περὶ ἀναβολῆς, ἡ ὁποία θὰ δώσῃ ἀφορμὴν εἰς ἐπέκτασιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς δικονομίας· τοιαύτη ἀναβολὴ δὲν πρέπει νὰ γίνῃ. Ἐπανερχόμενος ἀφ’ ὅθεν ἤρχισα, ἀπὸ τῆς συζητήσεως τοῦ ἄρθρου 2, φρονῶ ὅτι δύνανται νὰ παραλειφθῶσιν αἱ δύο παράγραφοι.
§284Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν δύνανται παρὰ νὰ παραλειφθῶσι.
§285Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ὑπὸ ταύτην ὅμως τὴν ἔννοιαν, ὅτι ἡ ἀγωγὴ περὶ ἀποζημιώσεως ἐφ’ ὅσον χωρεῖ θὰ κανονίζηται κατὰ τὰς κειμένας διατάξεις τῶν νόμων. Ἡ ἐπιτροπή, ὅτε ἀνέγραφε τὴν διάταξιν ἐκείνην, εἶχε τοῦτο ὑπ’ ὄψει, τὸ ὁποῖον γνωρίζουσι πάντες οἱ δικηγοροῦντες συνάδελφοι, ὅτι τὰ δικαστήρια προκειμένου νὰ κανονίζωσι τὴν ἀποζημίωσιν κάμνουσι τὴν σκέψιν: Ἐπωλήθη τὸ κτῆμα τῶν 1000 δρ. ἀντὶ 100· ἔχομεν ἐπίσημον βεβαίωσιν ὅτι ἀξίζει 100 καὶ σᾶς ἐπιδικάζω δρ. 100. Τοῦτο ἠθελήσαμεν ἡμεῖς ν’ ἀποφύγωμεν ὁρίσαντες ὅτι δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ τιμὴ τοῦ πλειστηριασμοῦ, ἀλλ’ ἄλλη τις τιμή· ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅμως ὅτι τὸ δικαστήριον κρῖνον κατὰ τοὺς κανόνας περὶ διαφέροντος θέλει ἀνεύρει τὸ ἀληθὲς ποσὸν τῆς ζημίας τὴν ὁποίαν ὑπέστη ὁ ἐνάγων χωρὶς νὰ δεσμεύηται ἀπὸ οἱανδήποτε πρᾶξιν πλειστηριασμοῦ. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ταύτην φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ διαγραφῶσιν αἱ δύο παράγραφοι.
§286Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ ἀναγκαίως κάτι τι ἄλλο, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι οὐσιῶδες καὶ ἐν τούτοις παρελείφθη, πότε δηλαδὴ ὑπάρχει εὐθύνη διὰ τοιαύτην ἀποζημίωσιν.
§287ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἂς ἀφήσωμεν αὐτά.
§288Δ. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον ἔχει συζήτησιν καὶ δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι ὑπὸ τῆς νομολογίας ἔχει λυθῆ, ὅτι ἡ εὐθύνη ὑπάρχει ὄχι μόνον ἐν περιπτώσει δόλου ἀλλὰ καὶ ἐν περιπτώσει ἀμελείας· τοῦτο θὰ ἦτο ἀναγκαῖον νὰ προσδιορίσητε, διότι δὲν ὑπάρχει νομικὴ διάταξις, ἡ ὁποία προκειμένου περὶ προσώπων τὰ ὁποῖα δὲν διατελοῦσιν ἐν ἐνοχικῇ σχέσει καὶ ἐκ τῶν ὁποίων προκαλεῖ τὸ ἓν εἰς τὸ ἕτερον ζημίαν ἀνεξαρτήτως ὑφισταμένης ἐνοχικῆς σχέσεως, νὰ ὑποχρεοῖ εἰς ἀποζημίωσιν. Ἐδέχθησαν παρ’ ἡμῖν τὰ δικαστήρια ὅτι προκειμένου περὶ διαδικαστικῶν πράξεων τὰς ὁποίας ἐπεχείρησέ τις, ἂν δὲν τὰς ἐξετέλεσε μετὰ τῆς δεούσης προσοχῆς, ὥστε νὰ γίνῃ πρόξενος ζημίας εἰς ἄλλον, εὐθύνεται λόγῳ τῆς ἀμελείας αὐτῆς. Δὲν θὰ ἦτο περιττὸν αὐτὸ τὸ δόγμα, τὸ ὁποῖον ἀνεγνωρίσθη καὶ ἐν τῇ νομολογίᾳ ἡμῶν, ἀναμφισβήτητον δὲ τὸ ἐν πάσαις ταῖς ἄλλαις χώραις καθιερωθὲν καὶ διὰ τῶν νεωτέρων νομοθεσιῶν αἵτινες ἐκεῖ ὑπάρχουσι καὶ διὰ τῆς νομολογίας, ὅπως ἡ εὐθύνη λόγῳ τῆς παραλείψεως τῆς διαδικασίας ὑφίσταται ὄχι μόνον ἐν περιπτώσει δόλου, ἀλλὰ καὶ ἐν περιπτώσει ἀμελείας.
§289Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἂν εἴπητε ἀκυρότητα, δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ κάμητε διάκρισιν.
§290ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ν’ ἀναβληθῇ.
§291Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν γνωρίζω ἂν ὑπάρχουσιν ἄλλοι λόγοι ὑπαγορεύοντες τὴν ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως, ἀλλ’ ἐὰν πρόκειται ἡ ἀναβολὴ νὰ γίνῃ διὰ τὴν διασάφησιν τῶν διατάξεων αὐτῶν τοῦ ἄρθρου 2 ἐν ταῖς παραγράφοις περὶ ὧν συζητοῦμεν, νομίζω ὅτι ἡ ἀναβολὴ θὰ ἦτο ἄσκοπος. Οὐδεμία ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι αὐταὶ αἱ δύο παράγραφοι πρέπει νὰ διαγραφῶσι (ἀναγινώσκει)· «Πρὸς ἀποζημίωσιν λόγῳ ἀκυρότητος δὲν ἀπαιτεῖται ν’ ἀπαγγελθῇ ἡ ἀκυρότης, ἀλλ’ ἀρκεῖ ἡ πρᾶξις ἢ ἡ παράλειψις νὰ εἶναι ἐξ ἐκείνων τὰς ὁποίας ὁ νόμος διακελεύει ἐπὶ ποινῇ ἀκυρότητος». Ποία εἶναι ἡ ἔννοια; Ὅτι, ἀνεξαρτήτως οἱασδήποτε ἀγωγῆς περὶ ἀκυρότητος, κτᾶται τὸ δικαίωμα τῆς ἀποζημιώσεως. Θὰ δικάσῃ τὸ δικαστήριον τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιληφθῇ τῆς ἀγωγῆς περὶ ἀποζημιώσεως παρεμπιπτόντως περὶ τῆς ἀκυρότητος; Τοῦτο θὰ εἶναι ἄτοπον· εἶναι δυνατὸν νὰ προΐδωμεν κατὰ τὴν ἀγωγὴν περὶ ἀποζημιώσεως τίς θὰ εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ δικαστηρίου, ὅταν θὰ πρόκειται περὶ ἀκυρώσεως; Ἀναμφισβητήτως ὄχι. Εὑρισκόμεθα λοιπὸν πρὸ διατάξεως ἡ ὁποία δημιουργεῖ κινδύνους ἐκ τοῦ ὅτι κάμνομεν νὰ προτρέχῃ ἡ ἀγωγὴ περὶ ἀποζημιώσεως πρὶν ἢ ἐπιλυθῇ τὸ γεγονὸς τῆς ἀκυρότητος, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπέρχεται εἰμὴ διὰ τελεσιδίκου ἀποφάσεως. Μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι σαφέστατον τὸ πρᾶγμα καὶ διὰ τοῦτο ἡ πρώτη παράγραφος εἶναι περιττή. Ἐντεῦθεν καὶ ἡ βʹ παράγραφος παρέλκει, διότι αὕτη καθορίζει τὴν ἀποζημίωσιν ἐκ τοῦ χρόνου τοῦ μεταξὺ τοῦ πλειστηριασμοῦ καὶ τῆς ἀγωγῆς περὶ ἀποζημιώσεως. Ὅταν ἡ ἀγωγὴ περὶ ἀποζημιώσεως δὲν εἶναι ἐκείνη ἐκ τῆς ὁποίας ἐξαρτᾶται πλέον ἡ ἀπόκτησις τῆς ἀποζημιώσεως, διότι ἡ ἀποζημίωσις κτᾶται εὐθὺς ὡς παρενέπεσεν ἡ ἀκυρότης, καὶ ἡ δευτέρα παράγραφος εἶναι παραλειπτέα. Νομίζω ὅτι τὰ περὶ ἀποζημιώσεως πρέπει ν’ ἀφεθῶσιν εἰς τὴν κρίσιν τοῦ δικαστηρίου ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑφισταμένων νόμων. Καὶ διὰ τοῦτο, ἂν ἄλλοι λόγοι δὲν ὑπαγορεύωσι τὴν ἀναβολὴν τοῦ νομοσχεδίου, πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἀπάλειψιν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐπιψήφισιν τῶν ἄλλων.
§292Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἀνεξαρτήτως τῶν παρατηρήσεων αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐπὶ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ θὰ ἦτο ἀναγκαῖον ν’ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον, διότι προέβαλον τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3, ἡ ὁποία θὰ προκαλέσῃ συζήτησιν.
§293Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ἂς ἔλθῃ αὐτοτελῶς.
§294Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ὄχι δά! Προειδοποιῶ δὲ τὴν Βουλὴν ὅτι θὰ γίνῃ μεγάλη συζήτησις· ἑπομένως καλὸν θὰ ἦτο ν’ ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον ἀπὸ τοῦδε, διὰ νὰ τακτοποιηθῇ καὶ τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν παρατηρήσεων αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἀπόψε.
§295ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. συζητήσαντας, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ συνέλθωσιν αὔριον μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.
§296ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§297Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, τὰ ἐλαττώματα τὰ ὁποῖα παρουσίασεν ὁ νόμος περὶ ἐκτελέσεως μέχρι τοῦδε εἶναι τρία. Πρῶτον ἐθεωρήθησαν αἱ προθεσμίαι βραχεῖαι ἰδίως ὑπὸ τῶν συμβολαιογράφων τῶν Ἀθηνῶν.
§298Γ. ΛΑΝΑΡΑΣ. Καὶ παρ’ ὅλων.
§299Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Δεύτερον ἐθεωρήθη ἡ διάταξις ἡ περὶ ὑπερόγκου βλάβης ὡς παραβλάπτουσα τὴν κτηματικὴν πίστιν, καὶ τρίτον, ἐπειδὴ ὁ νόμος ἐδημοσιεύθη τῇ 30 Δεκεμβρίου καὶ ἴσχυσεν ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου, προθεσμίαι τινὲς ἔτρεξαν διά τινας καὶ ἦτο ἀναγκαῖον νὰ δοθῇ ἑρμηνεία τις ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ τελευταῖον ἄρθρον. Αὐτὰ εἶναι τὰ τρία ἐλαττώματα τὰ ὁποῖα παρουσίασεν ὁ νόμος. Νομίζω ὅτι ἐπὶ τῶν τριῶν τούτων ἐλαττωμάτων ἀπαντᾷ τὸ νομοσχέδιον. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν προθεσμίαν λαμβάνεται πρόνοια· δεύτερον ἀπηλείφθη τὸ ἄρθρον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐθεωρήθη σοσιαλιστικὸν μάλιστα, τὸ περὶ ὑπερόγκου βλάβης, καὶ τρίτον δίδεται ἑρμηνεία ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰς τρεξάσας προθεσμίας. Νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ περιορισθῶμεν εἰς τὰ τρία ταῦτα σημεῖα καὶ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Γκότση, ἡ ὁποία ἀφορᾷ εἰς εἰσαγωγὴν τοῦ δικαιώματος τῆς ἐξαγορᾶς ὡς τροποποίησις ἐρχομένη εἰς τὸ ἄρθρον καὶ τὸ ὁποῖον δὲν θὰ γίνῃ δεκτὸν πάλιν, διότι παρουσιάζει τὰ αὐτὰ ἐλαττώματα.
§300Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Διότι ὅλοι τὸ δέχονται, εἶναι λογικώτατον.
§301Σ. ΚΡΟΚΙΔΑΣ. Ὅταν τὸ ἀναγνώσητε, θὰ τὸ ἴδητε. Νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ αὐτοτελῶς νὰ ἔλθῃ ἡ πρότασις.
§302ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.
§303Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἂς ἀναβληθῇ διὰ τὴν αὔριον.
§304ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἀναβάλλεται δι’ αὔριον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔχει τὸν λόγον.
§305Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου ͵ΓΥΛΖʹ περὶ προσόντων τῶν δικαστικῶν ὑπαλλήλων», δι’ οὗ ἡ ὑπηρεσία προκειμένου διὰ τὴν προαγωγὴν ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ τοῦ πρωτοδίκου εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ προέδρου καὶ τοῦ ἐφέτου καὶ ἐπίσης ἡ ὑπηρεσία ἡ ἀπαιτουμένη διὰ τὴν προαγωγήν του ἀπὸ ἐφέτου εἰς τὴν θέσιν τοῦ εἰσαγγελέως τῶν Ἐφετῶν ἐλαττοῦται. Τὸ ἀνώτατον δικαστικὸν συμβούλιον εὑρέθη πρὸ δυσχερειῶν διὰ τὴν ἐξεύρεσιν τῶν καταλλήλων διὰ τὴν θέσιν τῶν εἰσαγγελέων τῶν Ἐφετῶν. Ἐπίσης εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὑποβάλω νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ τελευταίως ψηφισθέντος νόμου ͵ΓΦΜΚʹ τοῦ 1910, περὶ τροποποιήσεως καὶ καταργήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας ἀφορῶντος εἰς τὴν ἀπαγόρευσιν συμμετοχῆς εἰς τὴν συγκρότησιν τῶν δικαστηρίων τῶν πλημμελειοδικῶν τῶν δικαστῶν τῶν ἐκτελεσάντων εἰσαγγελικὰ ἢ ἀνακριτικὰ καθήκοντα. Περιῆλθον τὰ δικαστικὰ γραφεῖα εἰς τὸ ἀδιέξοδον· εἶναι γνωστὸν ὅτι πολλὰ δικαστήρια ἀριθμοῦσι 3–4 ἢ 5 δικαστάς, εἰς πολλὰς δὲ ὑποθέσεις συμπίπτει νὰ λαμβάνωσι μέρος κατὰ τὸ στάδιον τῆς ἀνακρίσεως 1, 2 καὶ 3 δικασταί· ἐπίσης δὲ εἰς τὰ πολυμελῆ δικαστήρια τὰ ἔχοντα μέγαν ἀριθμὸν πλημμελειοδικῶν συμβαίνει εἰς τὴν μεγάλην πληθὺν τῶν κατὰ τὴν αὐτὴν συνεδρίασιν δικαζομένων ὑποθέσεων ν’ ἀνακαλύπτηται ὅτι εἷς τῶν δικαστῶν ἔλαβε μέρος εἰς τὴν ἀνάκρισιν καὶ νὰ σταματᾷ ἡ διαδικασία, διὰ νὰ κληθῇ ἄλλος νὰ τὸν ἀναπληρώσῃ. Αὐτὸ δὲν εἶναι ὀρθόν, νομίζω· ἐννοῶ εἰς τὰ Κακουργιοδικεῖα νὰ μὴ λαμβάνωσι μέρος οἱ ἐκτελέσαντες καθήκοντα ἀνακριτικὰ ἢ εἰσαγγελικά, ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι πρέπει ἡ διάταξις αὕτη νὰ ἐπεκτείνηται καὶ εἰς τὰ Πλημμελειοδικεῖα. Ἐπίσης λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω ἕτερον νομοσχέδιον, «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ἐπιδόσεως τῶν δικογράφων τῆς ἐφέσεως καὶ ἀναιρέσεως διατάξεων τῆς Πολ. Δικ.». Πολλάκις συμβαίνει νὰ μὴ κατορθοῦται ἡ ἀνεύρεσις τοῦ διαδίκου, ἵνα ἐπιδοθῶσιν εἰς αὐτὸν τὰ τοιαῦτα δικόγραφα, καὶ ἐκ τούτου ἐπέρχονται ζημίαι. Ὡς δὲ μ’ ἐπληροφόρησέ τις τῶν κυρίων νομικῶν συμβούλων ἐσχάτως τὸ Δημόσιον ἀπώλεσε πολλὰς χιλιάδας δραχμῶν ἕνεκα τοιαύτης δυσχερείας. Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω καὶ ἕτερον νομοσχέδιον, «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 189 τοῦ Ἐμπορικοῦ νόμου», τὸ ὁποῖον καὶ πρότερον εἶχεν ὑποβληθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθμ. 122–125).
§306ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐσχημάτισα ἐπιτροπὴν ἐκ τῶν κυρίων Ἀνδρ. Στεφανοπούλου, Ἀλ. Τάκη, Κ. Γκότση, Κ. Ἰ. Ἀγγελοπούλου καὶ Ν. Χατζίσκου, εἰς ἣν παραπέμπεται τὸ νομοσχέδιον «περὶ ἐκκαθαρίσεως, ἀνανεώσεως καὶ εἰσπράξεως τῶν ἐκ τῶν χρήσεων τῶν ἐτῶν 1881–1905 ὀφειλομένων πρὸς τὸ Δημόσιον κλπ».
§307Π. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, τὴν Βουλὴν νὰ δεχθῇ νὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ Ἀναστασιανοῦ νόμου», διὰ τὸ ὁποῖον, νομίζω, οὐδεμία ἀντίρρησις ὑπάρχει.
§308ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§309Α. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐννοεῖται μόνον τὸ ἄρθρον 1 αὐτοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὸ ἄρθρον 2 περὶ Βελλεϊανείου δόγματος, τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ.
§310ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἀλλὰ πρὸ τούτου παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ προταχθῇ τὸ νομοσχέδιον «περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν».
§311ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν νόμων». Ὁ κ. Ἀναστασίου ἔχει τὸν λόγον.
§312Α. ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, κ. Πρόεδρε, μεταρρυθμίζεται ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν καί, ἐνῷ πολλὰ μέρη τοῦ Ὑπουργείου ὀργανοῦνται καλῶς, καταστρέφεται κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην τὸ τμῆμα τῶν φάρων. Εἶναι γνωστόν, Κύριοι, ὅτι, ἂν εἴχομέν τι τέλειον ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, ἦτο τὸ τμῆμα τῶν φάρων. Τὸ τμῆμα τοῦτο ὀργανωθὲν πρὸ πολλῶν ἐτῶν ἐξετέλεσεν ὅλον σχεδὸν τὸ δίκτυον τῶν φάρων, τὸ ὁποῖον σήμερον ὑπάρχει καὶ διὰ τοῦ ὁποίου φημίζονται τὰ παράλια τῆς Ἑλλάδος. Περὶ τοῦ δικτύου αὐτοῦ καὶ τῆς καλῶς ὠργανωμένης ὑπηρεσίας πολλάκις εἴχομεν τὴν εὐτυχίαν ν’ ἀναγνώσωμεν εἰς πολλὰς ξένας ἐφημερίδας πολλὰ τὰ καλὰ καὶ ὡρισμένως ὅτι τὸ τμῆμα τοῦτο διευθύνεται ἐξαίρετα. Ἐνῷ δὲ ἤδη δὲν ὑπολείπεται ἢ μικρὰ μόνον ἐργασία ὅπως συντελεσθῇ πλῆρες τὸ δίκτυον τῶν φάρων, τὸ τμῆμα τοῦτο διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου διαιρεῖται εἰς δύο τμήματα, εἰς τμῆμα φάρων καὶ εἰς τμῆμα δημοσίων κτιρίων. Καὶ ἐνῷ ἅπασαν τὴν ἐργασίαν ἐξετέλει μέχρι τοῦδε ἓν ὡρισμένον ἐλάχιστον προσωπικὸν καὶ διηυθύνετο θαυμασίως καὶ ἐδαπανῶντο μόλις 21.000 δραχμῶν κατ’ ἔτος, σήμερον ἐρχόμενοι ν’ ἀναδιοργανώσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, καὶ κατὰ τὴν ἐμὴν ἰδέαν θὰ τὴν καταστρέψωμεν, ὄχι μόνον αὐξάνομεν τὴν δαπάνην ἀπὸ 21.000 εἰς 28,500, ἀλλά, χωριζομένης τῆς ὑπηρεσίας αὐτῆς εἰς δύο, εἰσέρχονται εἰς τὰ δημόσια κτίρια ἀξιωματικοὶ τῆς ξηρᾶς, ταγματάρχης, λοχαγός, ὑπολοχαγὸς καὶ δὲν ἠξεύρω τί ἄλλο ἀκόμη, οἱ ὁποῖοι, ὅσῳ καλοὶ μηχανικοὶ καὶ ἂν εἶναι, δὲν θὰ δυνηθῶσι ν’ ἀνταποκριθῶσιν εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς ὑπηρεσίας τοῦ τμήματος τῶν φάρων, ἥτις ἀπαιτεῖ γνώσεις εἰδικάς· ἀπόδειξις δ’ ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἀναγνωρίζει τὰς καλὰς ὑπηρεσίας τῶν ὑπαρχόντων ὑπαλλήλων εἶναι τὸ ἄρθρον 6, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι οἱ ὑπάρχοντες θὰ παραμείνωσιν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ καὶ μετὰ τὴν ἔλευσιν τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ξηρᾶς, διὰ νὰ παραδώσωσι τὴν ὑπηρεσίαν, δηλαδὴ διὰ νὰ διδάξωσιν. Ἡ ἀνάληψις δὲ τῆς ὑπηρεσίας ταύτης ὑπὸ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ξηρᾶς θὰ ἔχῃ καὶ τοῦτο τὸ ἄτοπον, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ παραμένωσι μονίμως ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ταύτῃ τοῦ τμήματος τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, ὅταν δὲ κληθῶσι ν’ ἀναλάβωσιν ἑτέραν ὑπηρεσίαν θὰ παρουσιασθῇ ἀνάγκη νὰ παραμείνωσιν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ τμήματος τῶν φάρων ἐπὶ δίμηνον τοὐλάχιστον, ἵνα διδάξωσι τοὺς διαδεχθησομένους αὐτοὺς καὶ ἔπειτα ν’ ἀπέλθωσι. Διὰ ταῦτα θὰ προέτεινον, ὅπως τὸ τμῆμα τῶν φάρων μείνῃ ὡς ἔχει, διότι καλῶς διευθύνεται, καλῶς διεξάγεται ἡ ὑπηρεσία αὐτοῦ· τὸ δίκτυον τῶν φάρων σχεδὸν συνετελέσθη, ἐκ τῶν ναυτικῶν δὲ κτιρίων δὲν ὑπάρχουσιν ἢ ὀλίγιστα πλέον νὰ κατασκευασθῶσι, προσέτι δ’ ἔχομεν καὶ τὸ ζήτημα τῆς οἰκονομίας, διότι κατὰ τὸ νῦν σύστημα ἔχομεν ἀνάγκην 21.000, κατὰ δὲ τὸ προτεινόμενον σύστημα 28.500. Πιθανὸν νὰ προβληθῇ ἡ ἀντίρρησις ὅτι οἱ μηχανικοὶ οἱ ὑπηρετοῦντες ἐν τῷ τμήματι τούτῳ δὲν γνωρίζουσι ποῦ οἱ φάροι πρέπει νὰ τοποθετηθῶσιν· ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἔχει σημασίαν, διότι ὑφίσταται Ἐπιτροπὴ τῶν φάρων, ἡ ὁποία ἀπαρτίζεται ἀπὸ ἀνωτέρους ἀξιωματικοὺς τοῦ Ναυτικοῦ, καὶ αὕτη γνωμοδοτεῖ περὶ τῆς τοποθετήσεως τῶν φάρων, ὁσάκις παρίσταται ἀνάγκη, οἱ δὲ μηχανικοὶ μόνον τὴν τοποθέτησιν αὐτῶν ἐκτελοῦσιν. (Ψηφίζεται εἶτα ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου καὶ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2, ὡς εἶχον τροποποιηθῆ ὑπὸ τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργοῦ. Μεθ’ ὃ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3).
§313ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 4 (ἀναγινώσκεται).
§314Σ. ΠΟΛΥΖΩΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὑπάρχει τροπολογία ὑπογεγραμμένη ὑπὸ ἑκατὸν περίπου Βουλευτῶν, δι’ ἧς ἐπιζητεῖται ἡ ἄρσις ἀτόπου τὸ ὁποῖον ὑφίσταται, ὡς γνωρίζουσιν οἱ χρηματίσαντες Ὑπουργοὶ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν. Ὑπάρχει ἡ ἀνισότης τῆς μισθοδοσίας, ὡς ἐκ τῆς ὁποίας ἀναγκάζονται οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ νὰ παρανομῶσι καὶ ἐκτρέπωνται εἰς πράξεις αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι πρέπουσαι· δηλαδὴ ἀποσπῶσι προφορικῶς εἰς θέσεις ξηρᾶς ἀξιωματικοὺς ἀπὸ τὰ ἔφεδρα πλοῖα, ὅπως φέρωνται παρόντες εἰς ταῦτα πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ λαμβάνωσι μεγαλυτέρας ἀποδοχὰς θαλάσσης. Διὰ τοῦτο οἱ κύριοι Βουλευταὶ ἀπεφάσισαν καὶ ὑπέβαλον τὴν τροπολογίαν ταύτην, ὅπως ἐπέλθῃ φραγμός τις ἐπὶ τοῦ ἐκτρόπου τούτου, συνάμα δὲ καταργηθῶσι τὰ διάφορα ἐπιμίσθια καὶ τὰ διάφορα ἔξοδα παραστάσεως, τὰ ὁποῖα χορηγοῦνται εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τούτους. Ἡ τροπολογία ἔχει οὕτως· «Οἱ κατὰ ξηρὰν ὑπηρετοῦντες ἀξιωματικοὶ καὶ ὑπολογισταὶ τοῦ Β. Ναυτικοῦ πλὴν τῶν μηχανικῶν λαμβάνουσι τὸν μισθὸν θαλάσσης τῶν ὁμοιοβάθμων τῶν μαχίμων· ὡς ἐνοίκια δὲ οἱ μὲν πλοίαρχοι καὶ οἱ τούτοις ὁμοιόβαθμοι τὸ ἥμισυ τῶν ἐξόδων τραπέζης πλοιάρχου κυβερνήτου, οἱ δὲ λοιποὶ τὰ ἔξοδα τραπέζης τοῦ ὑποτελοῦς ἀξιωματικοῦ καὶ ἀρχικελευστοῦ». Ἡ διαφορὰ εἶναι ἐλαχίστη, ἡ ὁποία ἄλλως τε δαπανᾶται ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ὡς ἐκ τῶν ἀποσπάσεων, τὰς ὁποίας προεῖπον.
§315ΑΝΔΡ. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Δέχομαι τὴν τροπολογίαν.
§316Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Πῶς; Τὴν δέχεσθε; Παρακαλοῦμεν νὰ τὴν ἀναπτύξητε πρὶν τὴν δεχθῆτε, ἵνα ἴδῃ ἡ Βουλὴ τίνα θὰ εἶναι τὰ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα τῆς τροπολογίας ταύτης.
§317ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἑτέρα τροπολογία, τοῦ Βουλευτοῦ Ὕδρας κ. Ἀθ. Μιαούλη, ἔχουσα οὕτως: Εἰς τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν νόμων» καὶ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἄρθρου 4 νὰ προστεθῶσι τὰ ἑξῆς: «Αἱ ἀποδοχαὶ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ναυτικῶν, καθὼς καὶ ἐν πάσῃ ἄλλῃ θέσει ξηρᾶς ἀξιωματικῶν τοῦ Β. Ναυτικοῦ παντὸς κλάδου, πλὴν τῶν μηχανικῶν, ἐξομοιοῦνται κατὰ τὰ ποσὰ πρὸς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ὁμοιοβάθμων αὐτῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Πυροβολικοῦ τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ, ἁπασῶν τῶν ἄλλων ἀποδοχῶν, πλὴν τοῦ καθαροῦ μισθοῦ, προστιθεμένων καὶ λογιζομένων εἰς τὸ ἐνοίκιον. Τὸ ἐνοίκιον τῶν ὑπολογιστῶν αὐξάνει κατὰ δραχ. εἴκοσι (20)».
§318ΑΝΔΡ. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ἡ δευτέρα αὕτη τροπολογία εἶναι πλέον σαφὴς καὶ αὐτὴ παρακαλῶ νὰ γίνῃ δεκτὴ καὶ ὄχι ἡ πρώτη.
§319Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Μάλιστα, διότι ἡ πρώτη τροπολογία δὲν ἠξεύρομεν εἰς τίνα οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα θὰ μᾶς φέρῃ.
§320Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἐν τῷ Ναυτικῷ ἐκράτει κατάστασις ἡ ὁποία δὲν ἦτο ἡ πρέπουσα· ἀξιωματικοὶ οἱ ὁποῖοι ἤθελον ν’ ἀπολαύωσι θαλασσίων ἀποδοχῶν ἀπεσπῶντο εἰς τὰ πλοῖα καὶ κατόπιν ἐτοποθετοῦντο εἰς τὴν ξηράν. Τοῦτο διατί ἐγίνετο; Ἐγίνετο λόγῳ τῆς ἀνισότητος ἡ ὁποία κρατεῖ μεταξὺ τοῦ μισθοῦ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ καὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ θαλάσσῃ. Τί ζητεῖται σήμερον διὰ τῆς τροπολογίας; Ζητεῖται νὰ ἐπέλθῃ ἡ ἀφομοίωσις τοῦ μισθοῦ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ θαλάσσῃ πρὸς τὸν μισθὸν τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ.
§321Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Εἶναι πρέπον αὐτό;
§322Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Πρέπον καὶ δίκαιον. Εἶναι πρέπον καὶ δίκαιον, διότι, ἐὰν τὰ ἄχρηστα πλοῖα δὲν ἐξεποιήθησαν, δὲν ἐξεποιήθησαν ἵνα παραμένωσιν ὡς ἔφεδρα, ἵνα τοποθετῶνται ἐκεῖ ἀξιωματικοί.
§323Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Ἐνίσχυσις κακοηθείας.
§324Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δηλαδὴ κατάλυσις κακοηθείας, ἐὰν δύναται νὰ ὀνομασθῇ τοῦτο κακοήθεια. Διότι, ἐὰν φέρητε τὴν ἀφομοίωσιν, βεβαίως θὰ συντελέσητε καὶ εἰς τὴν ἐκποίησιν τῆς ἀχρήστου ἐκείνης ὕλης τὴν ὁποίαν ἔχομεν καὶ συντηροῦμεν εἰς τὸν Ναύσταθμον μόνον καὶ μόνον ἵνα τοποθετῶνται ἐκεῖ οἱ ἀξιωματικοὶ προσωρινῶς ἀποσπώμενοι, διὰ νὰ λαμβάνωσι θαλασσίας ἀποδοχάς. Εἶναι ἠθικὴ ἀρχή, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ καθιερώσωμεν, διότι δὲν ὑπάρχει ἀνομοιότης μισθοῦ εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τῆς ξηρᾶς. Δὲν γνωρίζω βεβαίως τίνα εἶναι τὰ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα τῆς τροπολογίας τὴν ὁποίαν καὶ ἐγὼ ὑπέγραψα ἀλλ’ ἐν τῇ πλουσίᾳ πανδαισίᾳ ἡ ὁποία παρατίθεται ἀπὸ τῆς παρελθούσης Συνόδου μέχρι σήμερον δὲν φρονῶ ὅτι ἀφομοίωσις τῶν μισθῶν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν χρεοκοπίαν τοῦ δημοσίου ταμείου διὰ προσαυξήσεώς τινος δικαίας, νομίμου καὶ ἠθικῆς. Πρὸ ὀλίγου ἐψηφίσαμεν νομοσχέδια ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀντιρρήσεως, διὰ τῶν ὁποίων ἐπιβαρύνεται διὰ 4½ ἑκατομμυρίων τὸ δημόσιον ταμεῖον, καί, ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ λογοδοτήσωμεν ἐνώπιον τῶν ἐκλογέων ἡμῶν, δὲν γνωρίζω τίνα ἐπιχειρήματα θ’ ἀντιτάξωμεν εἰς αὐτούς, ὅταν θὰ κατηγορήσωσιν ἡμᾶς ὅτι ἐν σιγῇ ἀπεδέχθημεν τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ δημοσίου ταμείου διὰ τόσων βαρῶν. Λοιπὸν δὲν πρόκειται σήμερον περὶ αὐξήσεως δαπανῶν· πρόκειται περὶ καταλύσεως ἀρχῆς ἡ ὁποία βεβαίως δὲν ἔπρεπε νὰ κρατῇ ἐν τῷ Ναυτικῷ.
§325Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μιαούλη εἶναι ἐπαρκής.
§326Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Ἐὰν φρονῆτε ὅτι ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μιαούλη εἶναι ἐπαρκὴς καὶ θέτει τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν, τότε ἀποδεχθῆτέ την. Ἐγὼ φρονῶ ὅμως ὅτι, καίτοι εἶναι δίκαιον νὰ ἐξομοιώσωμεν τὸν μισθὸν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ πρὸς τὸν μισθὸν τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ξηρᾶς, καὶ δὴ τοῦ Πυροβολικοῦ, καίτοι, λέγω, εἰς αὐτὸ τείνει ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μιαούλη, νομίζω ὅμως ὅτι τὸ κακὸν τὸ ἐνυπάρχον καὶ ὑφιστάμενον σήμερον δὲν τὸ ἀναιρεῖ, διότι πάντως θὰ ὑπάρχῃ ἀνομοιότης τῶν μισθῶν μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ καὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ θαλάσσῃ. Ἐὰν τοῦτο δυνηθῆτε νὰ συμβιβάσητε, τότε βεβαίως ἀποδεχθῆτε τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Μιαούλη, ἐὰν κατορθώσητε νὰ εὕρητε τρόπον τινά, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἡ ἀνομοιότης αὐτή.
§327Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύσω, κύριε Πρόεδρε, οὐδὲ δύναμαι νὰ παραδεχθῶ ὅτι λόγος τῆς μὴ ἐκποιήσεως τῶν ἀχρήστων πλοίων τοῦ Ἑλληνικοῦ Ναυτικοῦ εἶναι ἡ ἀνομοιότης τῆς μισθοδοσίας τῶν ὑπηρετούντων ἐν τοῖς πλοίοις καὶ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ. Νομίζω ὅτι τὸ τοιοῦτο θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ μὴ ἐλέγετο ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ.
§328Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Εἶναι ἡ ἀλήθεια.
§329Ι. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Ἐὰν εἶναι ἡ ἀλήθεια, πρέπει βεβαίως νὰ ἐντρεπώμεθα, βεβαίως πρέπει νὰ αἰσχυνώμεθα. Ἐὰν νομίζωμεν ὅτι πρέπει νὰ μισθοδοτῶνται μὲ ὀλίγας δεκάδας δραχμῶν ἐπὶ πλέον ὡρισμένοι ἀξιωματικοὶ καὶ χάριν τῆς διαφορᾶς αὐτῆς τῆς μισθοδοσίας διατηρῶνται, ὑπόκειται δὲ τὸ Κράτος εἰς τὰς δαπάνας ἐκείνας τῆς διατηρήσεως ἀχρήστων καὶ σεσηπότων πλοίων, αὐτὸ βεβαίως δὲν μᾶς συνιστᾷ. Ἡ θαλασσία ὑπηρεσία ἐθεωρήθη πάντοτε καὶ εἶναι βαρυτέρα τῆς ὑπηρεσίας τῆς ξηρᾶς, καὶ διὰ τοῦτο ἀνέκαθεν ὁ νομοθέτης ἠθέλησε νὰ τὴν ἀμείψῃ γενναιότερον. Δὲν εἶναι πρέπον νὰ θέλητε ν’ ἀμείψητε διὰ τῆς αὐτῆς ἀμοιβῆς τὸν ἐργαζόμενον ἐν τῇ θαλάσσῃ, τὸν ὑποκείμενον εἰς πάσας τὰς περιπετείας καὶ τοὺς κινδύνους τῆς θαλάσσης, καὶ ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος ἐργάζεται ἐπὶ τῆς ξηρᾶς. Θέλετε ν’ αὐξήσητε τὴν μισθοδοσίαν; Αὐξήσατέ την, ἀλλὰ πάντως πρέπει νὰ τηρήσητε τὴν ἀναλογίαν τῆς διαφορᾶς τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ θαλάσσῃ τῶν ὑποκειμένων εἰς τοὺς κινδύνους τῆς θαλάσσης καὶ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ.
§330ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὥστε ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδέχθη τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Μιαούλη.
§331ΑΝΔΡ. ΜΙΑΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Μάλιστα.
§332Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Θέλω ἐξήγησίν τινα, διότι δὲν τὰ γνωρίζω καλῶς. Ἀντὶ ν’ ἀφομοιώσωμεν τοὺς μισθοὺς τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ τῶν ἐν τῇ ξηρᾷ....
§333Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἰδοὺ πῶς διωρθώθη ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μιαούλη. Ἀντὶ τῶν λέξεων «τοῦ Πυροβολικοῦ» ἐτέθησαν αἱ λέξεις «τῆς ξηρᾶς».
§334Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Λοιπὸν θ’ ἀφομοιωθῇ ὁ μισθὸς πάντων τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ τῶν ὑπηρετούντων ἐν τῇ ξηρᾷ πρὸς τοὺς ὁμοιοβάθμους αὐτῶν ἀξιωματικοὺς τῆς ξηρᾶς;
§335Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Μάλιστα.
§336Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἡ ἀμφιβολία ἡ ὁποία γεννᾶται εἶναι αὕτη: Ἀξιωματικός τις τοῦ Ναυτικοῦ ὑπηρετῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ναυτικῶν καὶ λαμβάνων μισθὸν ὅσον ὁ ἀξιωματικὸς τῆς ξηρᾶς, ὁ ὁμοιόβαθμός του, θὰ δύναται διὰ τῆς μέχρι σήμερον γνωστῆς μεθόδου νὰ τοποθετῆται εἰς πλοῖόν τι καὶ νὰ λαμβάνῃ τὴν διαφορὰν πάλιν;
§337ΑΝΔΡ. ΜΙΑΟΥΛΗΣ. Σχετικῶς πρὸς αὐτὸ τὸ ζήτημα ἔχω νὰ ὑποβάλω νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχω ἕτοιμον καὶ διὰ τοῦ ὁποίου ἀπαγορεύεται εἰς ἕνα ἀξιωματικὸν νὰ κατέχῃ δύο ὀργανικὰς θέσεις.
§338Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἀναμφισβητήτως ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ Ὕδρας εἶναι ὀρθή· ἀφήνει τὴν διαφορὰν ἡ ὁποία ἀναγκαίως ὑφίσταται μεταξὺ τῆς θαλασσίας ὑπηρεσίας καὶ τῆς κατὰ ξηρὰν τοιαύτης καὶ ἀποδίδει εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ Ναυτικοῦ ἴσον μισθὸν πρὸς ἐκεῖνον τὸν ὁποῖον λαμβάνουσιν οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς ξηρᾶς. Μένει τὸ ἄτοπον τὸ ὁποῖον κατεδείχθη καὶ ἴσως καὶ προυκάλεσε τὴν τροπολογίαν αὐτὴν καὶ τὴν ἄλλην. Αὐτὸ τὸ ἄτοπον προσφέρεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν νὰ διορθώσῃ διὰ νέου νομοσχεδίου. Νομίζω λοιπὸν ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ γίνῃ εἶναι νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ Ὕδρας.
§339ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Καὶ ἀντὶ «τοῦ Πυροβολικοῦ» νὰ τεθῇ «τοῦ κατὰ ξηρὰν στρατοῦ». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἐτροποποιήθη, ὡς καὶ τὰ λοιπὰ ἄρθρα καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου).
§340ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι πρότασίς τις νόμου τὴν ὁποίαν υἱοθέτησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν.
§341ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αʹ συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου «περὶ συνταξίμου ὑπηρεσίας φαρμακευτικῶν ἀξιωματικῶν». (Γίνεται δεκτὴ κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον). Ἔχει ζητηθῆ ἡ πρόταξις τῆς ὑπ’ ἀριθ. 130 «περὶ καταργήσεως τῶν περὶ ἀναδοχῆς ὑπὸ γυναικῶν καὶ περὶ ἐκχωρήσεως ἀπαιτήσεων ἐπὶ ἥττονι τιμήματι διατάξεων τοῦ ἀστικοῦ δικαίου» προτάσεως νόμου.
§342Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Εὔκολον εἶναι ν’ ἀντικαθιστῶμεν τὰ ἄρθρα τοῦ ἀστικοῦ νόμου, ἀλλὰ δύναται τοιαύτη θεμελιώδης διάταξις νὰ μεταβληθῇ;
§343ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἀναμείνωμεν νὰ φέρῃ τὸν ἀστικὸν κώδικα ἡ ἐπιτροπή, θὰ παρέλθῃ δεκαετία ἴσως καὶ δεκαπενταετία ὁλόκληρος. Βεβαίως ἡ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου ἡ ἀφορῶσα εἰς τὴν κατάργησιν τῆς ἐνστάσεως τοῦ Βελλεϊανείου δόγματος εἶναι συζητητέα, ἀλλὰ προκειμένου περὶ τῆς ἐνστάσεως ἐκείνης, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸ ἐρείπιον τοῦ παρελθόντος καὶ κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν δύναταί τις νὰ ἐνασκήσῃ τὴν ἐκχωρουμένην ἀπαίτησιν πέρα τοῦ καταβληθέντος ποσοῦ αὐτὴ δέον νὰ καταργηθῇ, διότι παρακωλύει καθ’ ἑκάστην τὰς συναλλαγάς. Πρὸς διευκόλυνσιν τῶν συναλλαγῶν νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν ἔχει νὰ πολυπραγμονήσῃ καὶ πάντες οἱ περὶ τὰ νομικὰ ἀσχολούμενοι ἔχουσι δεχθῆ ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι φραγμὸς ἀνυπέρβλητος εἰς τὰς συναλλαγάς.
§344Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ νομίζω ὅτι ἡ διάταξις αὕτη ἔχει ὡς σκοπὸν ν’ ἀποτρέψῃ τὰς κερδοσκοπίας ἐπὶ τῶν δικῶν καὶ πρόκειται ἀκριβῶς νὰ καταλύσωμεν ἐκεῖνον τὸν φραγμὸν ὁ ὁποῖος τίθεται εἰς τὰς δίκας ἐναντίον τῆς κερδοσκοπίας. Δὲν εἶναι λοιπὸν ζήτημα τὸ ὁποῖον ὁπωσδήποτε εἶναι δυνατὸν κατ’ αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ λυθῇ.
§345ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραμένει νὰ ψηφισθῇ κατὰ τὴν σειράν.
§346Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Παρεκάλεσα καὶ προχθὲς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ στέρξῃ νὰ συζητηθῇ ἡ μετὰ τῆς Προνομιούχου σύμβασις. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ ὅτι ὑπάρχουσι λόγοι οἱ ὁποῖοι δὲν δύνανται νὰ ἐπιτρέψωσιν εἰς αὐτὴν νὰ κυρώσῃ τὴν σύμβασιν, ἂς ψηφισθῇ ἡ σύμβασις, καὶ ἂς μὴ τὴν κυρώσῃ, διότι ἡ ἐκκρεμότης τοῦ ζητήματος τούτου ζημιοῖ τὴν σταφιδοπαραγωγὴν σπουδαίως. Αἱ συναλλαγαὶ ἔπαυσαν καὶ αἱ τιμαὶ τῆς σταφίδος κατῆλθον πολύ. Νομίζω λοιπὸν ὅτι εἶναι πρέπον νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς συμβάσεως καί, ἂν φρονῆτε ὅτι δὲν συντρέχουσιν οἱ λόγοι πρὸς κύρωσιν ταύτης, ἂς μὴ κυρωθῇ.
§347ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Κατὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα θὰ εἶμαι ἕτοιμος πρὸς τοῦτο καὶ τότε θὰ θέσωμεν εἰς τὴν πρώτην σειρὰν τὴν σύμβασιν καὶ τότε θὰ συζητήσωμεν. Μέχρι ταύτης τῆς ὥρας ἐγὼ γνῶσιν τῆς συμβάσεως δὲν ἔχω, διότι ἐν ἁπλῇ ἀναγνώσει ἠδυνήθην μόνον εἰς αὐτὴν νὰ ἐπιδοθῶ καὶ οὐδὲ κἂν ἦλθον εἰς συνεννοήσεις νέας μετὰ τῆς ἑταιρείας. Ἐλπίζω ὅτι θέλω δυνηθῆ κατὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα νὰ προχωρήσω εἰς τὴν μελέτην αὐτῆς, καὶ ἂν ἔτι δὲν ἔχω τὴν ἀπάντησιν ἐξ Ἀγγλίας. Καὶ τότε θέλω προβῆ μεθ’ ὑμῶν εἰς συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος. Σημειώσατε δὲ ὅτι, ἐνῷ ὑμεῖς ταῦτα λέγετε περὶ τῶν ἀξιώσεων τοῦ σταφιδικοῦ κόσμου, ἔλαβον σήμερον μακροτάτην ἐπὶ χαρτοσήμου ἀναφορὰν ἐκ τοῦ δήμου Εὔας μετὰ πλείστων ὑπογραφῶν, ἥτις ἀναφορὰ λέγει ὅτι δὲν εἶναι ἐπιθυμητὴ ἡ σύμβασις.
§348ΙΩ. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Δὲν ἠξεύρουν τί λέγουν.
§349ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Θέλω νὰ σᾶς εἴπω ὅτι δὲν ὑπάρχει μία μόνον γνώμη.
§350Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Δὲν ἔχει καμμίαν ἀξίαν αὐτή.
§351ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἐγὼ δὲν τὸ γνωρίζω.
§352Π. ΣΑΚΚΗΣ. Ἐγὼ αὔριον θὰ σᾶς φέρω 150 τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα μοὶ ἀπεστάλησαν.
§353ΣΤ. Ν. ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Ἔχω καὶ ἐγὼ τοιαῦτα· καθ’ ἑκάστην μοὶ ἀποστέλλουσι. Κατὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα θὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἐπιχειρήσω μεθ’ ὑμῶν τὴν συζήτησιν ταύτην· δὲν πιστεύω δ’ ὅτι τρέχομεν κανένα κίνδυνον, διότι κατὰ πᾶσαν πιθανότητα καὶ καθ’ ὅλον τὸν Φεβρουάριον θὰ συζητῶμεν ἐνταῦθα, ἴσως δὲ καὶ κατὰ τὴν πρώτην ἑβδομάδα τοῦ Μαρτίου.
§354Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν γνώμην μου ἐπὶ τοῦ ζητήματος κατὰ πόσον πρέπει νὰ προτρέξῃ εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς συμβάσεως, ὅτε δὲν εἴμεθα βέβαιοι ὅτι θὰ δυνηθῶμεν νὰ τὴν κυρώσωμεν. Ἔχω δι’ ἐλπίδος ὅτι θὰ δοθῇ ἡ συναίνεσις ἐκ μέρους τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ θὰ ἦτο βεβαίως σφαλερὸν ἐκ μέρους ἡμῶν νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἐπιψήφισιν συμβάσεως, ἐνόσῳ δὲν ἔχομεν τὴν βεβαιότητα ὅτι αὕτη θὰ δυνηθῇ νὰ κυρωθῇ, διότι ἠθέλομεν δώσει ψευδεῖς ἐλπίδας καὶ ἀναμφισβητήτως δὲν πρέπει ἐπὶ ψευδῶν ἐλπίδων νὰ στηρίξωμεν συμφέροντα καὶ προσδοκίας. Ἐάν, ὡς ἐλπίζω, ἐπέλθῃ ἡ ἀπάντησις εὐνοϊκὴ ἐκ μέρους τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως, θὰ εὑρισκώμεθα πάντοτε ἐν καιρῷ νὰ ψηφίσωμεν τὴν σύμβασιν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀντίδρασις ἐναντίον συμβάσεως ἡ ὁποία ἔχει σκοπὸν νὰ βελτιώσῃ τὴν θέσιν τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων αἱ ὁποῖαι καλλιεργοῦσι τὴν σταφίδα. Ἀναμφισβητήτως σήμερον ἀπεδείχθη ὅτι ἡ σύμβασις τοῦ 1905 δὲν ὑπῆρξεν ἀρκετὸν βοήθημα διὰ τοὺς σταφιδικοὺς πληθυσμούς. Ἔχομεν συμφέρον καὶ καθῆκον νὰ χορηγήσωμεν νέαν ἀναψυχὴν εἰς αὐτοὺς καὶ νέαν συνδρομήν. Ἡ συνδρομὴ αὕτη ἐπέρχεται διὰ τῆς συμβάσεως ὡς ἐτροποποιήθη καὶ ὡς δύναται ἔτι νὰ τροποποιηθῇ· ἐπέρχεται πλέον διὰ τῶν ἰδίων σταφιδοπαραγωγῶν καὶ οὐδεμίαν θυσίαν θὰ ὑποστῇ τὸ Κράτος καὶ οὔτε εἶναι δυνατὸν ἐντεῦθεν νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις κατὰ τῆς συμβάσεως. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ προτρέξωμεν τῆς γνώμης τὴν ὁποίαν δύναται νὰ διατυπώσῃ ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις, διότι συνδέεται ἡ γνώμη αὕτη πρὸς τιμαλφέστατα συμφέροντα τοῦ Κράτους.
§355Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὅτι κατὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα ἡ Βουλὴ θὰ ἐπιληφθῇ τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς συμβάσεως βεβαίως εἶναι ἱκανοποιητικαί, ἐγὼ ὅμως φρονῶ ὅτι οἱ φόβοι τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτοῦ ὅτι δὲν πρέπει νὰ συζητηθῇ ἡ σύμβασις, διότι θὰ δώσωμεν ἐλπίδας ψευδεῖς εἰς τοὺς σταφιδικοὺς πληθυσμούς, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι βάσιμοι, διότι ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῆς μειονοψηφίας, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς ἰσχυούσης συμβάσεως, γνωρίζει ὅτι ὑπάρχει διάταξις ἐν τῇ συμβάσει διὰ τῆς ὁποίας περιφρουροῦνται τὰ συμφέροντα τῶν παραγωγῶν, διότι ἀφ’ ἧς στιγμῆς αἱ τιμαὶ ὑψωθῶσι πέρα ἑνὸς ὡρισμένου ὁρίου ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Ἑνιαία νὰ ἐξέλθῃ εἰς τὰς ἀγορὰς καὶ νὰ πωλήσῃ. Νομίζω λοιπὸν ὅτι σφαλερῶς ὁ τέως Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐζήτησε τὴν γνώμην τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Ἐνδεχόμενον νὰ πλανῶμαι, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον ῥητὴ διάταξις τοῦ νόμου τῆς συμβάσεως περιφρουρεῖ τὰ συμφέροντα τῶν τρίτων νομίζω ὅτι ἦτο δικαίωμα ἡμῶν νὰ κανονίσωμεν τὸν τρόπον τῆς ἐκριζώσεως, τὸν τρόπον τῆς εἰσφορᾶς. Διὰ τοῦτο ἡμεῖς οἱ ἐκπροσωποῦντες τοὺς σταφιδικοὺς πληθυσμούς, οἱ ὁποῖοι γνωρίζομεν εἰς ποίαν ἀδημονίαν, εἰς ποίαν ἀπόγνωσιν καὶ λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως εὑρίσκονται οὗτοι, θὰ παρακαλέσωμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ σπεύσῃ νὰ ζητήσῃ καὶ πάλιν τὴν ἀπάντησιν ἐκ μέρους τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως, διότι δὲν προστατεύομεν ἐνταῦθα συμφέροντα ἐμπορικά, ἀλλὰ προστατεύομεν συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μας, τῶν παραγωγῶν, καὶ ἐφ’ ὅσον ἀκόμη ὑπάρχει ἐν ταῖς ἀποθήκαις τῶν παραγωγῶν μέγα μέρος τῆς σταφίδος ἀπώλητον βεβαίως νομίζω ὅτι ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ προστατεύσωμεν τὰ συμφέροντα αὐτά, ἱκετεύοντες τὴν Κυβέρνησιν νὰ σπεύσῃ νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ὅπως πωληθῇ ἡ σταφίς, ὄχι μόνον ἐπ’ ὠφελείᾳ τῶν παραγωγῶν, ἀλλὰ καὶ τοῦ δημοσίου ταμείου.
§356Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Τὴν παρατήρησιν τὴν πρὸ ὀλίγου διατυπωθεῖσαν ὑπέβαλον, διότι ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Ὀλυμπίας παρεκάλεσε τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐπισπεύσῃ μὲν τὴν συζήτησιν, νὰ μὴ προβῇ ὅμως εἰς τὴν κύρωσιν, πρὶν ἢ ἐπέλθῃ ἡ συναίνεσις τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως. Καὶ εἶπον προηγουμένως ὅτι τοῦτο θὰ ἦτο κάκιστον, διότι ἤθελε δώσει κενὰς ἐλπίδας εἰς τοὺς συμπολίτας τοῦ κ. Βουλευτοῦ καὶ ἐν γένει εἰς τοὺς σταφιδοπαραγωγούς. Ἐὰν δὲν φοβώμεθα ὅτι δύναται νὰ ἐπέλθῃ ἀρνητικὴ ἀπάντησις, δυνάμεθα νὰ προβῶμεν ἀμέσως εἰς τὴν ψήφισιν τῆς συμβάσεως καὶ εἰς τὴν κύρωσιν αὐτῆς. Ἄν ὅμως ἔχωμεν τὸν φόβον ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ ἀπάντησις νὰ μὴ εἶναι εὔνους, δὲν νομίζω ὅτι ὑποστηρίζομεν τὸ συμφέρον τῶν συμπολιτῶν ἡμῶν προτρέχοντες αὐτῆς. Γνωρίζων τὰς ἀνάγκας καὶ τὰς περιστάσεις ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκονται οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ καὶ οἱ σταφιδικοὶ πληθυσμοὶ οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον θέλω νὰ ἐμποδίσω τὴν ἐπιψήφισιν, ἀλλὰ δὲν θέλω νὰ δώσω εἰς αὐτοὺς κενὰς ἐλπίδας; θέλω νὰ τοῖς δώσω ἔδαφος ἀσφαλὲς ἐπὶ τοῦ ὁποίου νὰ στηρίξωσι τὰς ἐλπίδας αὐτῶν καὶ τὸ μέλλον. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά. Γνωρίζω πρὸ τίνων δυσχερειῶν εὑρέθημεν, καὶ ἡ σύμβασις δ’ ἐκείνη δὲν ἔχει, κατὰ τὴν ἔννοιαν τὴν ἀγγλικήν, δὲν ἔχει ὁριστικὴν ὕπαρξιν, διότι ἐξαρτᾶται ἡ γνώμη τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων. Ἄν δὲ τοῦτο εἶναι ἀληθὲς διὰ τὴν σύμβασιν τοῦ 1905, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ εἶναι ἀληθέστερον διὰ τὴν σύμβασιν τὴν ὑπὸ κρίσιν, καὶ τοῦτο διότι ἐξ αὐτῆς προσδοκῶμεν ὕψωσιν τεχνητὴν τῶν τιμῶν. Εἶναι ἐπικίνδυνον νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς συμβάσεως, διότι δυνάμεθα νὰ ἐπιφέρωμεν ζημίας ἀνυπολογίστους καὶ εἰς ἐκείνους τοὺς ὁποίους ἐννοοῦμεν νὰ προστατεύσωμεν καὶ εἰς τὸ Δημόσιον.
§357Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ σπεύσῃ νὰ ζητήσῃ τὴν ἀπάντησιν τῆς Ἀγγλικῆς Κυβερνήσεως, διότι ὁ καιρὸς ἐπείγει.
§358ΙΩ. Γ. ΣΠΕΝΤΖΑΣ. Παρακαλῶ νὰ προταχθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 23 πρότασις νόμου.
§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. (Προτάσσεται καὶ ψηφίζεται εἰς γʹ συζήτησιν ἡ πρότασις νόμου «περὶ προσθηκῶν εἰς τὰ ἄρθρα 276 τοῦ ὀργανισμοῦ τῶν δικαστηρίων καὶ 36 τῆς Πολ. Δικονομίας). Γʹ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ἐμπορικοῦ νόμου».
§360Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν οὕτως ἐπιτροχάδην καὶ κατὰ τὴν ὥραν ταύτην νὰ μεταβληθῇ ὁλόκληρον βιβλίον τοῦ Ἐμπορικοῦ νόμου.
§361ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἶναι καλόν· εἶναι καλόν.
§362Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Καὶ μετὰ τὰς ἀναφωνήσεις εἶναι καλόν, εἶναι καλόν, ἐγὼ ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἔλαβον γνῶσιν τοῦ νομοσχεδίου καὶ παρακαλῶ ν’ ἀναβληθῇ.
§363ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Γʹ συζήτησις τῆς προτάσεως νόμου «περὶ καθορισμοῦ τοῦ ποσοστοῦ τοῦ συμβατικοῦ τόκου».
§364ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναγκάζομαι, Κύριοι, καὶ αὖθις νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἵνα τονίσω τὴν γνώμην μου ἐπὶ τῆς βʹ παραγράφου καὶ κυρίως ἵνα ὑποστηρίξω τροπολογίαν ἡ ὁποία ὑπεβλήθη καὶ διενεμήθη σήμερον. Ἤκουσα, Κύριοι, τὰς γνώμας τῶν ἀντιφρονούντων. Τὸ νομοσχέδιον θέτει τὴν βάσιν ὅτι πᾶς τόκος ὑπερβαίνων τὸ 12% εἶναι ἀθέμιτος, κηρύττει δ’ αὐτοδικαίως ἄκυρον τὴν σύμβασιν ἐκείνην ἡ ὁποία τοιαύτην συμφωνίαν περὶ τόκου περιέχει. Ἐν τῇ βʹ παραγράφῳ ὁρίζει ὅτι οἱ καταβληθησόμενοι ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς τόκοι διὰ προηγούμενα χρέη δυνάμει οἱουδήποτε τίτλου ὑπολογίζονται εἰς τὸ κεφάλαιον μέχρις ἐντελοῦς ἐξοφλήσεως αὐτοῦ καθ’ ὅσον κατεβλήθησαν πέρα τοῦ νομίμου, καὶ κατωτέρω ἀποκλείει τὴν ἔγερσιν ἀγωγῆς περὶ ἀχρεωστήτου εἰς τοὺς καταβληθέντας τόκους. Ἡ τρίτη παράγραφος ὁμολογῶ ὅτι καλῶς ἐτέθη, καὶ ὁμολογῶ τοῦτο, διότι δικαιολογεῖται ἐκ τοῦ λόγου ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν τοῖς ἐξοφλητικοῖς ἐγγράφοις νὰ βεβαιωθῇ ἂν πράγματι ἐν τῇ ἐξοφλήσει κατεβλήθη ὁλόκληρον τὸ ποσὸν τῶν τόκων τῶν ἀθεμίτων ἢ ἔλαβεν ὁ δανειστὴς θεμιτὸν τόκον, προκειμένου ὅμως περὶ τῆς βʹ παραγράφου...
§365ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀναζητοῦνται ἐκεῖ.
§366ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· δὲν ἀναζητοῦνται, ἐνῷ οἱ τόκοι οἱ καταβληθησόμενοι ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου καὶ ἐφεξῆς θὰ ὁρίζωνται εἰς 12%, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἂν οἱ τόκοι οὗτοι ἀνάγονται εἰς προηγουμένην τοῦ νόμου ἐποχὴν ἢ μεταγενεστέραν. Οἱ τόκοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔτυχε νὰ καταβληθῶσι πρὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου δὲν θ’ ἀπολαύωσι τοῦ εὐεργετήματος τῆς βʹ παραγράφου. Ἐν τούτοις, ἀφοῦ ἐκ τῆς κοινωνικῆς ἀνάγκης, ἀφοῦ ἐκ τοῦ γενικωτέρου συμφέροντος ὑπηγορεύθη τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἵνα καθορισθῇ τὸ μέτρον τοῦ τόκου, τερματισθῇ ἡ σαλευομένη νομολογία καὶ μὴ καταβάλλωνται τόκοι πέρα τοῦ θεμιτοῦ, νομίζω ὅτι καὶ οἱ καταβληθέντες τόκοι πρὸ τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου πρέπει νὰ ὑπολογίζωνται εἰς τὸ κεφάλαιον, δηλαδὴ πρέπει νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία μου. Μίαν ἀντίρρησιν ἀκόμη. Εἶπόν τινες ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον ἡ καταβολὴ τῶν τόκων ἐν τῷ παρελθόντι νὰ ἐγένετο, νὰ ἐδόθη δὲ ἀπόδειξις ἐκ μέρους τοῦ δανειστοῦ ἀόριστος, ἐνῷ ἔλαβε τόκον ἐλάσσονα τοῦ ἀθεμίτου, ἔλαβε τόκον νόμιμον, καὶ οὕτω νὰ κινδυνεύσῃ νὰ ζημιωθῇ· δι’ αὐτὸ κάμνω τὴν ἑξῆς προσθήκην· τῶν καταβληθέντων πέρα τοῦ νομίμου μέτρου τόκων ὑπολογισμὸς γενήσεται μόνον ἐὰν ἐξ ἐγγράφων ἀποδεικνύηται σαφῶς καὶ ὁριστικῶς τὸ καταβληθὲν ποσόν, καὶ ὅτι εἰσεπράχθησαν πέρα τοῦ νομίμου τόκου, ὅταν ἔχωμεν τὸν προσδιορισμὸν τοῦ καταβληθέντος τόκου ἐγγράφως ἀποδεδειγμένον. Ἐὰν ἄλλως πράξωμεν καὶ ἀφήσωμεν τὴν διάταξιν ὡς ἔχει, βεβαιωθῆτε ὅτι προστατεύομεν τὴν τοκογλυφίαν, διότι εἶναι πολὺ δύσκολον ἐν τῷ μέλλοντι νὰ εὕρητε πλέον συνομολόγησιν τόκων πέρα τῶν 12%; οὐδεμία προστασία παρέχεται εἰς τὸν ὀφειλέτην. Νομίζω ὅτι ἡ τροπολογία τὴν ὁποίαν ὑπέβαλον, προστιθεμένης καὶ τῆς προσθήκης αὐτῆς, ἀσφαλίζει κατὰ παντὸς κινδύνου τὸν ὀφειλέτην καὶ πρέπει νὰ γίνῃ δεκτή.
§367ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Στεφανίδη, ἔχετε τὸν λόγον, παρακαλῶ.
§368Δ. Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Παρακαλῶ πᾶσαι αἱ τροπολογίαι νὰ τυπωθῶσι, διὰ νὰ τὰς ἴδωμεν καλύτερον· ν’ ἀναβληθῇ, κύριε Πρόεδρε.
§369ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Οἱ βουλευταὶ κ. Μ. Καβαλιερᾶτος καὶ Δ. Βινιερᾶτος ὑποβάλλουσι πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου ᾼΦΚΖ’ περὶ διαχειρίσεως τῆς ἐγχωρίου περιουσίας τῆς Κεφαλληνίας καὶ ἱδρύσεως δι’ αὐτῆς φιλανθρωπικῶν καταστημάτων ἐν Κεφαλληνίᾳ», ἥτις ἐστάλη πρὸς τύπωσιν. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 126). Λύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρᾳ 9 καὶ 45′ μ. μ.).