1904.03.20

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 43

τῆς 20 Μαρτίου 1904.

(Σάββατον).

(Προεδρεύοντος τοῦ Προέδρου κ. Ν. Χατζίσκου).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 11 π. μ. ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΚΥΡ. Λ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Χθὲς ὑπέβαλον τὴν παράκλησιν πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργόν, ὅπως δεχθῇ νὰ προταχθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ στρατολογίας. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀπήντησεν «αὔριον». Ἤθελον παρακαλέσει νὰ σημειωθῇ τοῦτο εἰς τὰ πρακτικά.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶπεν, ὅτι αὔριον θ’ ἀπαντήσῃ.

§4ΚΥΡ. Λ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Γνωρίζω, ὅτι δὲν σημειοῦνται ὅλα ἐν τοῖς πρακτικοῖς, ἀλλ’ αὐτὸ εἶναι λίαν οὐσιῶδες καὶ πρέπει νὰ σημειωθῇ.

§5Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρέπει νὰ σημειωθῇ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ ἔδωκα εἰς τὴν λέξιν αὔριον. Καὶ ἔδωκα τὴν ἔννοιαν ὅτι αὔριον, δηλαδὴ σήμερον, θέλει συζητήσει ἡ Βουλή, ἂν πρέπει νὰ προταχθῇ ἢ ὄχι τὸ νομοσχέδιον περὶ στρατολογίας.

§6ΚΥΡ. Λ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Τότε ἐπιφυλάσσομαι πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως νὰ λάβω τὸν λόγον.

§7Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Οὐδεμίαν σημασίαν ἔχει, ἂν ψηφισθῇ ἓν μόνον στρατιωτικὸν νομοσχέδιον. Τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια ἀποτελοῦσιν ἓν ὅλον, μίαν, οὕτως εἰπεῖν, στρατιωτικὴν μηχανήν, καὶ ἂν ἓν ἐξ αὐτῶν ἐξαιρεθῇ, οὐδὲν πράττομεν. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ζητῶμεν νὰ προταχθῇ τὸ ἓν ἢ τὸ ἄλλο νομοσχέδιον.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ πρακτικὰ ἐπικυροῦνται. Οἱ εἰς ἰσόβια δεσμὰ κατάδικοι τῶν φυλακῶν Ρίου παρακαλοῦσι δι’ ἀναφορᾶς των πρὸς τὴν Βουλὴν νὰ τοῖς ἀπονεμηθῇ βασιλικὴ χάρις. Οἱ κάτοικοι Δημητσάνης δι’ ἀναφορᾶς των πρὸς τὴν Βουλὴν παρακαλοῦσι νὰ μὴ καταργηθῇ ἡ βιομηχανία τῆς πυρίτιδος. Κτηματίαι Πειραιῶς δι’ ἀναφορᾶς των διαμαρτύρονται, ὅτι ἄνευ δικαιώματος εἰσήχθησαν ποίμνια πρὸς βοσκὴν εἰς τὰ κτήματά των. Ὁ βουλευτὴς Σύρου κ. Βιτάλης παρακαλεῖ τὸν κύριον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ τῶν ἐλεγκτῶν τοῦ τελωνείου Σύρου.

§9Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης ἔλαβον τηλεγράφημα ἐκ Σύρου. Φαίνεται ὅτι ἡ ζωηρότης, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ ἐνταῦθα, συνετέλεσεν, ὅπως ὅλοι οἱ κλάδοι ἀκολουθήσωσι τὸ παράδειγμα ἡμῶν. Ἡ ζωηρότης, ἐκτὸς τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, εἰσεχώρησε καὶ εἰς τὴν τελωνειακὴν ὑπηρεσίαν. Εἷς τῶν μεγαλειτέρων μεγαλεμπόρων τῆς Ἑρμουπόλεως, ὁ κ. Δρόσος, μεταβὰς δι’ ὑπηρεσίαν του εἰς τὸ τελωνεῖον, ἀπεπέμφθη, κατὰ διαταγὴν τοῦ ἐλεγκτοῦ, σκαιότατα ὑπό τινος τελωνοφύλακος, ὡς εἰ ἦτο — ἐπιτρέψατέ μοι τὴν λέξιν — λωποδύτης. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ ἀναγνώσω τὸ τηλεγράφημα. (Ἀναγινώσκει αὐτό).

§10Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Καὶ ἐγὼ ἔλαβον τοιοῦτον τηλεγράφημα, καὶ ἀμέσως διεβίβασα πρὸς τὸν τελώνην τὰς δεούσας διαταγὰς περὶ τοῦ παρεκτραπέντος ὑπαλλήλου. Διέταξα δὲ νὰ μεταβῇ καὶ ἐπιθεωρητὴς πρὸς ἐξέτασιν τοῦ πράγματος· μεθ’ ὃ θέλω προβῆ εἰς τὰ προσήκοντα μέτρα.

§11Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Πρόκειται, κύριε Ὑπουργέ, περὶ τοῦ κυρίου Δρόσου, εἰς τὸν ὁποῖον τὸ ἔθνος ὀφείλει ὑποχρεώσεις, καὶ ὁ ὁποῖος πρὸ καιροῦ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τιμηθῆ διὰ παρασήμου.

§12Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ προβῶ εἰς αὐστηροτάτην τιμωρίαν τοῦ παρεκτραπέντος ὑπαλλήλου.

§13ΕΜΜ. Ε. ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Πολλὰ ἀπεστάλησαν καὶ πρὸς ἐμὲ τηλεγραφήματα περὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης, ἀλλὰ μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, κρίνω περιττὸν νὰ προσθέσω τι.

§14Ι. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ διαβιβασθῇ ἡ ἀναφορὰ τῶν κατοίκων Δημητσάνης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλαι αἱ ἀναφοραὶ διαβιβάζονται εἰς τὰ ἁρμόδια Ὑπουργεῖα.

§16ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Καὶ νὰ ληφθῇ ἡ ἀναφορὰ αὕτη ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ζυγομαλᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§18Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἀπὸ τῆς πρώτης Μαρτίου εἶχεν ὑποβληθῆ ἀναφορὰ τοῦ Συλλόγου τῶν ἐν Ἑλλάδι δημοδιδασκάλων πρὸς τὴν Βουλήν. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη, περιέχουσα καὶ ὑπόμνημα τοῦ Συλλόγου τούτου, ἐζήτει, ὡς ῥητῶς ἀναγράφουσι τὰ ἐπίσημα πρακτικά, ἵνα τὰ νομοσχέδια τὰ ἐκπαιδευτικά, ἅτινα ὑπέβαλε πρό τινος χρόνου ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, παραπεμφθῶσι πρὸς μελέτην εἰς εἰδικὴν ἐπιτροπὴν τῆς Βουλῆς. Τὴν ἡμέραν ἐκείνην δὲν ἐγένετο συζήτησις, ὅπως ἡ Βουλὴ ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος καὶ ἀποφασίσῃ, ἂν τὰ νομοσχέδια τὰ ἐκπαιδευτικὰ πρέπει νὰ παραπεμφθῶσιν εἰς ἐπιτροπήν, ἢ νὰ ἐπιληφθῇ τῆς συζητήσεως αὐτῶν ἡ Βουλὴ ἀμέσως. Μετά τινα χρόνον ἐγνώσθη, ὅτι τῶν νομοσχεδίων τούτων δὲν θὰ ἐπισπευσθῇ ἡ συζήτησις, ὅτι θὰ μελετηθῶσι ὡριμώτερον καὶ ὅτι ἡ ἐπιψήφισις αὐτῶν δὲν θὰ ἐπιδιωχθῇ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Παραδόξως ὅμως ἔμαθον, — καὶ ἀπὸ χθὲς ἤθελον ἀποτείνει ἐπερώτησιν πρὸς τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργόν, ἀλλὰ δὲν ἦτο ἐνταῦθα κατὰ τὴν ὥραν τῶν ἐπερωτήσεων, — παραδόξως, λέγω, ἔμαθον, ὅτι ἡ ἀναφορὰ ἡ πρὸς τὴν Βουλὴν ἀπευθυνθεῖσα καὶ μὴ αἰτουμένη τὴν παρέμβασιν τοῦ Ὑπουργείου ἢ ἄλλου τινός, ἐστάλη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον...

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πᾶσα ἀναφορά, ἀπευθυνομένη εἰς τὸ Προεδρεῖον, διαβιβάζεται πρὸς τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν.

§20Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αὐτὴ δὲν ἔπρεπε νὰ σταλῇ.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατί;

§22Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν εἶχε λόγον ἡ ἀποστολὴ αὐτῆς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶχε.

§24Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὄχι. Διότι ἀπηυθύνετο πρὸς τὴν Βουλήν, παρ’ ἧς ἐζήτει ν’ ἀποφασίσῃ περὶ τῆς παραπομπῆς ἢ μὴ τῶν νομοσχεδίων εἰς ἐπιτροπήν. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀντετάσσετο εἰς τὴν γνώμην τῶν Βουλευτῶν, οἵτινες θὰ ὑπεστήριζον τὴν γνώμην τοῦ Συλλόγου τῶν δημοδιδασκάλων, θὰ ἐπρότεινε τὴν ἰδίαν αὑτοῦ γνώμην, ἐφ’ ἧς θὰ ἐγίνετο συζήτησις, καὶ θ’ ἀπεφαίνετο ἡ Βουλή. Δὲν κακίζω τὸ Προεδρεῖον, διότι τοῦτο, τυπικῶς διαβιβάζον τὰς ἀναφορὰς εἰς τοὺς Ὑπουργούς, περιέλαβε καὶ τὴν ἀναφορὰν ταύτην εἰς τὸ αὐτὸ μέτρον. Ἀλλὰ μανθάνω, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας, ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἀναφορὰν ταύτην, ἐξέδωκε διαταγήν, δι’ ἧς ζητεῖται ἀπολογία παρὰ τῶν δημοδιδασκάλων τῶν διατελούντων μελῶν τοῦ Συλλόγου (τοῦ προέδρου, τοῦ γραμματέως καὶ τοῦ λοιποῦ Προεδρείου), πῶς ἀπηυθύνθησαν πρὸς τὴν Βουλήν, καὶ οὐχὶ κανονικῶς, ἤ, ὡς αὐτὸ λέγει, ὑπηρεσιακῶς. Δὲν προβαίνω εἰς συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου πρὶν ἢ ὁ κ. Ὑπουργὸς πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, τί ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως ταύτης ἐνήργησε, καὶ καταθέσῃ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα· ἤτοι: αʹ) τὴν διαταγήν, τὴν ὁποίαν ἀπέστειλε πρὸς οἱασδήποτε ἀρχὰς ἐνόμισε καταλλήλους· βʹ) τὴν ἐγκύκλιον, τὴν ὁποίαν ἀπέστειλε — καὶ τηλεγραφικῶς, νομίζω, — πρὸς τὰ Ἐποπτικὰ Συμβούλια καὶ τοὺς διαφόρους ἐπιθεωρητὰς περὶ τῶν γνωμῶν καὶ ἰδεῶν τῶν διαφόρων δημοδιδασκάλων ἐπὶ τῶν ἐκπαιδευτικῶν νομοσχεδίων· γʹ) τὰς ζητηθείσας ἀπολογίας, καὶ δʹ) τὰς τυχὸν ἐπιβληθείσας ποινάς· διότι παραδόξως μανθάνω, ὅτι δημοδιδάσκαλοι ἐτιμωρήθησαν, διότι φρονοῦσι, καὶ ἐξέφρασαν τὸ φρόνημά των, ὅτι κρίνουσι τὰ νομοσχέδια ταῦτα λίαν ἐπιζήμια εἰς αὐτοὺς καὶ ἐπιβλαβέστατα εἰς τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν ἐν Ἑλλάδι. Οἱ δημοδιδάσκαλοι, οἱ κυρίως ἐνδιαφερόμενοι διὰ τὰ ἀφορῶντα αὐτοὺς ἐκπαιδευτικὰ νομοσχέδια, δικαιοῦνται οὐ μόνον γνώμην περὶ αὐτῶν νὰ ἔχωσιν, ἀλλὰ καὶ νὰ διαμαρτυρηθῶσιν, ἐὰν κατὰ τῶν δημοδιδασκάλων ἐνεργῆταί τι, καὶ νὰ πράξωσιν ὅ,τι νομίμως εἶναι δυνατὸν πρὸς ματαίωσιν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα θεωροῦσιν ἐπιβλαβῆ δι’ ἑαυτοὺς καὶ τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως νὰ καταθέσῃ πάντα τὰ σχετικὰ, καὶ τὰς τηλεγραφικὰς ἐγκυκλίους καὶ τὰς ἐγγράφους διαταγὰς τοῦ Ὑπουργείου, καὶ τῶν διαφόρων Ἐποπτικῶν Συμβουλίων καὶ ἐπιθεωρητῶν τὰς πράξεις καὶ ἀναφορὰς ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ παρακαλῶ τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν αἴτησιν, τὴν ὁποίαν πρὸ καιροῦ ἀπηύθυνε πρὸς αὐτὸν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κορινθίας συνάδελφος κ. Πετρίδης, ὅπως καταθέσῃ διαφόρους πληροφορίας, περὶ τῶν ὁποίων δὲν ἔδωκεν εἰσέτι ἀπάντησιν. Σὺν τῇ καταθέσει δὲ τῶν αἰτηθεισῶν τούτων καταστάσεων παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ὑποβάλῃ συμπληρωματικῶς καὶ ἄλλας καταστάσεις, περὶ τῶν ὁποίων δὲν ποιεῖται λόγον ἡ ἐπερώτησις τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου· ἤτοι: αʹ) Κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὸν ἀριθμὸν τῶν δημοδιδασκάλων, κατὰ βαθμὸν, καὶ τῶν γραμματοδιδασκάλων κατὰ τὰ ἔτη 1880, 1884, 1885, 1886, 1890, 1894, 1895, 1896, 1901 καὶ 1903, ἀμφοτέρων τῶν φύλων. βʹ) Κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὸν ἀριθμὸν τῶν μαθητῶν καὶ μαθητριῶν κατὰ τὰ αὐτὰ ἔτη. γʹ) Κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὰ ποσὰ τὰ δαπανηθέντα κατ’ ἔτος ὑπὸ τοῦ Κράτους ὑπὲρ τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. δʹ) Κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὰ ποσὰ τὰ δαπανηθέντα πρὸς συντήρησιν τῶν Ἑλληνικῶν σχολείων ἐν τῷ Κράτει ἀπὸ τοῦ ἔτους 1880 μέχρι σήμερον, διῃρημένα κατ’ ἐνιαυτούς.

§25ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Ὅταν ἔλθωσι τὰ νομοσχέδια εἰς συζήτησιν, θὰ ὑποβάλω τὰς πληροφορίας ταύτας.

§26Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὄχι δὰ, κύριε Ὑπουργέ. Παρακαλῶ νὰ ὑποβάλητε ταύτας ὡς οἷόν τε τάχιον καὶ πολὺ πρὸ τῆς συζητήσεως, ὅπως δυνηθῶμεν νὰ τὰς μελετήσωμεν, τὰς ἐξελέγξωμεν καὶ σχηματίσωμεν γνώμην ἐπὶ ὡρισμένων διατάξεων τῶν νομοσχεδίων σας, ἄν ποτε ἔλθωσιν εἰς συζήτησιν. Ἄλλως αἱ ζητηθεῖσαι πληροφορίαι ὑπό τε τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Πετρίδου καὶ ἐμοῦ εἶναι χρήσιμοι καὶ ἀσχέτως πρὸς τὰ νομοσχέδια.

§27Π. Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἰς τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας εἶχον ζητήσει ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς παρούσης Συνόδου, ἤτοι πρὸ δύο καὶ πλέον μηνῶν, ὑπέθετον, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἀπέδιδε τὴν προσήκουσαν σπουδαιότητα, διότι ἐπρόκειτο διὰ τῶν πληροφοριῶν αὐτῶν νὰ φωτισθῇ ἡ Βουλὴ, καὶ νὰ πληροφορηθῶσι πάντες οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ποῖα ἀποτελέσματα θέλει ἐπιφέρει, ἐὰν ψηφισθῇ, τὸ εἰσαχθὲν νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Αἱ πληροφορίαι αὗται νομίζω ὅτι ἔδει νὰ δοθῶσιν ἐγκαίρως. Ἦτο μὲν ὀλίγον κοπιώδης ἡ ἐργασία, ἀλλ’ οὐχὶ καὶ δυσχερὴς διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως, διότι ὑποθέτω, ὅτι ὅλα τὰ σχετικὰ εὑρίσκονται ἐν τῷ Ὑπουργείῳ, καὶ ὅλαι αἱ πληροφορίαι ἔχουσι σχέσιν πρὸς τὴν λειτουργίαν τῶν δημοτικῶν σχολείων καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν μαθητῶν καὶ τῶν διδασκάλων αὐτῶν. Ὅλαι αὐταὶ αἱ πληροφορίαι ὑπάρχουσιν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως, διότι οἱ ἑκασταχοῦ ἐπιθεωρηταὶ ὀφείλουσι ν’ ἀποστέλλωσι καταστάσεις περὶ τῆς ἐκπαιδευτικῆς κινήσεως τῆς δικαιοδοσίας των. Ὥστε, μικρὰν προθυμίαν καὶ μικρὸν ἐνδιαφέρον ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπεδείκνυεν, αἱ πληροφορίαι αὗται θὰ εἶχον προσκομισθῆ εἰς τὴν Βουλήν. Νομίζω ὅτι εἶναι ἀνάγκη πρὶν ἔλθῃ ἡ συζήτησις τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου νὰ κατατεθῶσιν αἱ πληροφορίαι αὗται, διότι ἐξ αὐτῶν ἕκαστος τῶν κυρίων Βουλευτῶν θέλει μορφώσει γνώμην καὶ θέλει στηρίξει τὰ ἐπιχειρήματά του ὑπὲρ ἢ κατὰ τοῦ νομοσχεδίου. Νομίζω ὅτι ἡ αἰτιολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δὲν εἶναι εὔλογος, καὶ παρακαλῶ αὐτὸν νὰ σπεύσῃ νὰ ὑποβάλῃ τὰς ζητηθείσας πληροφορίας.

§28Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρὰ δικαιούχων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ἤκουσα παράπονα διὰ τὴν μὴ ἔκδοσιν ἐνταλμάτων, προερχομένην ἐκ τῆς ἐλλείψεως Γενικοῦ Γραμματέως διὰ τὴν προσυπογραφὴν αὐτῶν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ κανονίσῃ τὸ ταχύτερον τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων λόγων οἱ δικαιοῦχοι ἔχουσι μεγάλην ἀνάγκην χρημάτων ἕνεκα τῶν μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἑορτῶν.

§29Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Περὶ τούτου ἐλήφθη πρόνοια, διότι εὐθὺς ὡς παρῃτήθη ὁ πρώην Γενικὸς Γραμματεὺς ἀνετέθη εἰς εἰδικὸν τμηματάρχην ἡ ὑπογραφὴ τῶν ἐνταλμάτων.

§30Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τούτοις μέχρι τῆς χθὲς δὲν εἶχον ὑπογραφῆ τὰ ἐντάλματα.

§31Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Χθὲς ἐξεδόθη ἡ σχετικὴ διαταγὴ τοῦ νὰ ὑπογράφῃ ὁ τμηματάρχης τὰ ἐντάλματα, διότι προχθὲς ἐγένετο δεκτὴ ἡ παραίτησις τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως.

§32Θ. ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ εἶναι πολὺ εὐχάριστον. Ἐπίσης παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ, εἰ δυνατόν, τὴν Βουλήν, ἂν σκέπτεται νὰ φέρῃ τροπολογίαν τινὰ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, τοῦ ἀναγεγραμμένου ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ὑπ’ ἀριθμὸν 18, περὶ παρατάσεως τῆς προθεσμίας πρὸς πληρωμὴν τῶν ὀφειλομένων ἐσόδων τῆς χρήσεως τοῦ 1903 μέχρι τέλους Ἀπριλίου 1904. Ὡς γνωστόν, διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ἡ παράτασις τῆς προθεσμίας ὁρίζεται μέχρι τέλους Ἀπριλίου, ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἦλθε μέχρι τοῦδε οὔτε εἰς πρώτην κἄν συζήτησιν, καίτοι δὲν πρόκειται νὰ προκαλέσῃ ἀντιρρήσεις, μέχρις ὅτου δὲ ἐπαναληφθῶσιν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς καὶ ψηφισθῶσι τὰ πρὸ αὐτοῦ ἀναγεγραμμένα νομοσχέδια, ὑποθέτω ὅτι ἴσως διαρρεύσῃ ἡ ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἀναγεγραμμένη προθεσμία, καὶ θὰ ἦναι ἀνάγκη νέας παρατάσεως τῆς παρατεινομένης προθεσμίας.

§33Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὅτε ὑπέβαλον τὸ νομοσχέδιον, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ ἐκ Ναυπλίας κ. συνάδελφος, παρήγγειλα εἰς τὰς ἁρμοδίας ταμειακὰς ἀρχὰς νὰ εἰσπράττωσιν ἄνευ προσθέτου τέλους καὶ ἄνευ τόκων. Ὅταν ἡ Βουλὴ ἐπιληφθῇ τῆς συζητήσεως τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου,—καὶ ὑπολείπεται ἐλάχιστος χρόνος,—ἐπιφυλάσσομαι νὰ προτείνω παράτασιν τῆς προθεσμίας.

§34Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Μοὶ ἐνεχειρίσθη, κύριε Πρόεδρε, ἔκθεσις τῆς ἐξελεγκτικῆς ἐπιτροπῆς τῆς «Ἑταιρείας τῶν δημοσίων καὶ δημοτικῶν ἔργων» κατὰ τὸ ἔτος 1903. Ἐκ τῆς ἐκθέσεως ταύτης—ἡ ὁποία εἶναι παρὰ πολὺ λεπτομερὴς— ἀποδεικνύεται, ὅτι ὑπάρχει περίπτωσις, ἵνα ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἡ κατάστασις τῆς ἑταιρείας ταύτης. Ἵνα δὲ κατανοηθῇ, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀρκεῖ νὰ μάθῃ ἡ Βουλή, ὅτι, καίτοι πολλοὶ τῶν μετόχων τῆς ἑταιρείας δι’ αἰτήσεώς των, ἐπιδοθείσης διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος τὴν 6 Μαρτίου 1904 πρὸς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς Ἑταιρείας, ἐζήτησαν νὰ δημοσιευθῇ ἡ ἔκθεσις αὕτη τῆς ἐξελεγκτικῆς ἐπιτροπῆς, ἐν τούτοις ἡ Διοίκησις τῆς Ἑταιρείας δὲν ἠθέλησε νὰ δημοσιεύσῃ αὐτήν, ἠναγκάσθησαν δὲ οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ λάβωσιν ἀντίγραφον τῆς ἐκθέσεως καὶ νὰ δημοσιεύσωσιν αὐτὸ ἐν φυλλαδίῳ, τὸ ὁποῖον ἔχω ἀνὰ χεῖρας. Ἡ περίστασις αὕτη ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ Κυβέρνησις—οὐ μόνον ἡ παροῦσα, ἀλλὰ πᾶσα Κυβέρνησις—ὀφείλει νὰ μὴ ἔχῃ τὴν τυπικὴν μόνον ἐποπτείαν ἐπὶ τῶν ἑταιρειῶν, ἀλλὰ νὰ ἐποπτεύῃ καὶ τοὺς ἰσολογισμοὺς αὐτῶν καὶ ἐν γένει πᾶσαν ἐργασίαν τῶν ἑταιρειῶν ἐν λεπτομερείᾳ. Καταθέτω τὴν ἔκθεσιν, ἵνα λάβῃ γνῶσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§35Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Μοὶ ἐνεχειρίσθη, κύριε Πρόεδρε, ἀναφορὰ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῶν ἐν Ἀθήναις ἁμαξηλατῶν, τὴν ὁποίαν λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλήν. Διὰ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης τὸ Σωματεῖον τῶν ἁμαξηλατῶν διαμαρτύρεται κατὰ τῆς Ἑταιρείας τῶν Τροχιοδρόμων, ἡ ὁποία, ἐνῷ ἔχει τόσας μεγάλας ἀπολαυὰς ἐκ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῆς συγκοινωνίας, ὅσας οὐδεμία ἄλλη ἑταιρεία ἔχει οὔτε ἐν Ἑλλάδι οὔτε ἐν Εὐρώπῃ, ἐνῷ ἀπολαμβάνει ὑπέρμετρα κέρδη, ἐν τούτοις δὲν ἐκτελεῖ ἀνελλιπῶς τὴν συγκοινωνίαν· καὶ οὐ μόνον τοῦτο, ἀλλὰ καὶ αὐτὰς τὰς διατάξεις τῆς συμβάσεως δὲν ἐκτελεῖ, οὔτε τὸν νόμον οὔτε τὰ Διατάγματα καὶ τὰς ἐγκυκλίους σεβομένη. Ἡ Ἑταιρεία τῶν Τροχιοδρόμων οὐδεμίαν τῶν ὑποχρεώσεων αὐτῆς ἐννοεῖ νὰ ἐκπληρώσῃ, ὡς διὰ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης καταγγέλλεται, καὶ πολλὰς διατάξεις τῆς συμβάσεως παραβαίνει· διότι ὄχι μόνον διασταυροῦνται αἱ γραμμαὶ αὐτῆς εἰς πολλὰ μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ἔπρεπε νὰ διασταυρῶνται, ὄχι μόνον ὑπάρχουσι διπλαῖ γραμμαί, ἐναντίον τοῦ νόμου καὶ τῶν Διαταγμάτων, ἀλλὰ καί, ἐπὶ βλάβῃ τῶν ἁμαξηλατῶν, οἱ ὁποῖοι φορολογοῦνται πολὺ βαρέως, ἡ Ἑταιρεία δὲν ἔχει τοὐλάχιστον τὰς σιδηρᾶς ῥάβδους τοποθετήσει ἐν τῷ αὐτῷ ἐπιπέδῳ μὲ τὴν ἐπιφάνειαν τῶν ὁδῶν. Καταθέτω τὴν ἀναφορὰν ταύτην εἰς τὸ Προεδρεῖον, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ διαβιβάσῃ αὐτὴν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως οὗτος τὴν λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἐκτελέσῃ, ὅ,τι ὑπὸ τοῦ νόμου ἐπιβάλλεται.

§36Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο, ἔλαβεν ὅλα τὰ κατάλληλα μέτρα, ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι ἡ σύμβασις εἶναι κατηρτισμένη οὕτως, ὥστε νὰ μὴ δίδῃ πολλὰ δικαιώματα, νὰ μὴ δίδῃ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ δίδωνται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον πρὸς ἐπιβολὴν τῆς ἀμέσου ἐκτελέσεως τῶν διαταγῶν του. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως τῆς συμβάσεως, δι’ ἐπανειλημμένων διαταγῶν πρὸς τὴν Ἑταιρείαν ἐπέστησα τὴν προσοχὴν αὐτῆς, ὅπως αἱ ῥάβδοι τεθῶσι κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ μὴ ἐπιφέρωσι βλάβας εἰς τὰς ἁμάξας, αἱ ὁποῖαι διέρχονται ἄνωθεν τῶν γραμμῶν. Ἔφθασα δὲ μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἀπειλήσω δι’ αὐστηρᾶς διαταγῆς, ὅτι θέλω διατάξει τὴν διακοπὴν τῆς συγκοινωνίας, ἐὰν ἡ Ἑταιρεία δὲν ἐκτελέσῃ τὰς διαταγὰς τοῦ Ὑπουργείου. Πρέπει νὰ ὁμολογήσω, ὅτι μετὰ τὴν τελευταίαν διαταγὴν καὶ ἀπειλὴν τοῦ Ὑπουργείου ἡ Ἑταιρεία ἤρξατο ἐργαζομένη καὶ ἐπισκευάζουσα τὰς ῥάβδους τῶν διαφόρων γραμμῶν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὰς διαφόρους διασταυρώσεις, περὶ ὧν ἔκαμε λόγον ὁ κ. ἐκ Λακεδαίμονος Βουλευτὴς, παρατηρῶ εἰς αὐτὸν, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπε, διότι οὐδεμία διασταύρωσις ἐγένετο ἐναντίον τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως. Εἶναι ἀναντίρρητον, ὅτι ἡ Ἑταιρεία δὲν λαμβάνει τὰ προσήκοντα μέτρα, ὅπως αἱ ῥάβδοι τοποθετῶνται καταλλήλως, ἀλλὰ ἐλπίζω, ὅτι μετὰ τὴν ἀπειλὴν, τὴν ὁποίαν τῇ ἀπηύθυνε τὸ Ὑπουργεῖον, ἡ Ἑταιρεία θέλει σπεύσει νὰ συμμορφωθῇ πρὸς τὰς διαταγὰς τοῦ Ὑπουργείου.

§37Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Ἐν τῇ ἀναφορᾷ τοῦ Σωματείου τῶν ἁμαξηλατῶν ἀναφέρεται, ποῦ ἐγένοντο διασταυρώσεις καὶ διπλαῖ γραμμαὶ, παρὰ τὴν σύμβασιν.

§38Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Νομίζω, ὅτι ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. ἐκ Λακεδαίμονος συνάδελφος· διότι, ἐὰν ἡ Ἑταιρεία προβαίνῃ εἰς παράβασιν τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως, τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν ἔλλειψιν ἐπιτηρήσεως, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἀσκῆται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς ὅσα ἀφορῶσι τὴν Ἑταιρείαν· τοῦτο προέρχεται, διότι ἡ Ἑταιρεία ἔχει διανείμει εἰς ὅλους τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου διαρκῆ εἰσιτήρια. Ἄλλοτε ἔφερε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου εἷς τῶν ἐξ Ἀττικῆς κ. συναδέλφων, καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, τυγχάνων καὶ τότε Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, διέταξε καὶ ἀφῃρέθησαν ὅλα τὰ εἰσιτήρια ταῦτα ἀπὸ τοὺς ἐργοδηγοὺς, μηχανικοὺς καὶ ἄλλους πολυωνύμους ἐκμεταλλευτὰς τοῦ Ὑπουργείου. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, ἐὰν θέλῃ νὰ τηρῇ ἡ Ἑταιρεία ἀπαραβάτως τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως, νὰ διατάξῃ ν’ ἀφαιρεθῶσι τὰ εἰσιτήρια ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου. Διότι ἐν οἱαδήποτε γραμμῇ τοῦ τροχιοδρόμου καὶ ἂν εἰσέλθῃ τις εἰς τὰς ἐκτελούσας τὴν συγκοινωνίαν ἁμάξας τῆς Ἑταιρείας, πάντοτε θὰ ἴδῃ 4 ἢ 5 ἀνθρώπους ταξειδεύοντας δωρεὰν, μὲ διαρκῆ εἰσιτήρια, καὶ οὗτοι εἶναι ὑπάλληλοι τοῦ τμήματος τῶν δημοσίων ἔργων. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκῆται ἐπιτήρησις ἀκριβὴς ἐπὶ τῆς ἐκτελέσεως τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας; Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιστήσῃ ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου τὴν προσοχήν του.

§39Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Καὶ ἄλλοτε ἐγένετο λόγος περὶ τούτου, καὶ διέταξα ν’ ἀφαιρεθῶσι τὰ εἰσιτήρια ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου. Τὴν διαταγὴν ταύτην θέλω καὶ αὖθις ἐπαναλάβει. Ἀλλὰ πιστεύσατε, παρακαλῶ, ὅτι δὲν εἶναι αὐτὸς ὁ λόγος τῆς μὴ ἐκπληρώσεως τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως· διότι ὁ μηχανικὸς, ὁ ὁποῖος διευθύνει τὰ τῆς ἐπιτηρήσεως, εἶναι ἄξιος πάσης ἐμπιστοσύνης, αὐτὸς δὲ ὁ ἴδιος δι’ ἐγγράφου του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον παρέστησε τὰς ἐλλείψεις τῆς Ἑταιρείας. Καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ ἐλάττωμα ἔγκειται ἐν τῇ συμβάσει, διότι διὰ τῆς συμβάσεως δὲν δίδονται τὰ δικαιώματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ δίδωνται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, διὰ νὰ δύναται τοῦτο νὰ ἐπιτύχῃ τὴν ἄμεσον ἐκτέλεσιν τῶν διαταγῶν του. Διὰ ἐπανειλημμένων διαταγῶν ἠπείλησα τὴν Ἑταιρείαν, ὅτι θὰ διατάξω νὰ διακοπῇ ἡ συγκοινωνία, καὶ εἶμαι ἀποφασισμένος νὰ ἐκτελέσω τὴν ἀπειλὴν, ἐὰν ἡ Ἑταιρεία δὲν συμμορφωθῇ πρὸς τὰς διαταγὰς τοῦ Ὑπουργείου, διακόπτων τὴν λειτουργίαν τῆς συγκοινωνίας τῆς μᾶλλον ἐπικερδοῦς διὰ τὴν Ἑταιρείαν γραμμῆς τῆς ὁδοῦ Σταδίου.

§40Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Σχετικῶς πρὸς τὸ ἐγερθὲν ζήτημα ἀναγκάζομαι νὰ ὑποδείξω εἰς τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν μίαν ἄλλην πρᾶξιν τῆς Ἑταιρείας, ἡ ὁποία κυριολεκτικῶς δύναται νὰ ὀνομασθῇ λωποδυσία. Ἡ Ἑταιρεία αὕτη ἐκδίδει φυλλάδια, ἐκ δέκα εἰσιτηρίων ἕκαστον, διὰ διαφόρους γραμμάς, καὶ ἐπὶ τιμῇ κατὰ τι κατωτέρᾳ τῆς συνήθους. Τοιαῦτα φυλλάδια ἠγόρασα καὶ ἐγὼ πρὸ πολλοῦ, ἡμέραν δέ τινα, μεταβαίνων εἰς Ἀμπελοκήπους διὰ τοῦ τροχιοδρόμου, ἔδωκα τοιοῦτον εἰσιτήριον ἐκ τοῦ φυλλαδίου, ἀλλ’ ὁ ὑπάλληλος δὲν ἐδέχθη αὐτό, διότι ἦτο κιτρίνου χρώματος, ἐκδεδομένον τὸ 1902, ἐνῷ τὰ τοῦ 1903 εἶναι χρώματος πρασίνου. Ἠναγκάσθην λοιπὸν νὰ πληρώσω, ἵνα μὴ μὲ ἐκβάλωσιν ἐν τῷ μέσῳ τοῦ δρόμου. Τὴν ἐπιοῦσαν μετέβην ἀμέσως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, καὶ κατήγγειλα τὴν ὄντως λωποδυτικὴν ταύτην πρᾶξιν τῆς Ἑταιρείας, ἡ ὁποία αὐτοβούλως ἀκυροῖ δι’ ἀλλαγῆς τοῦ χρώματος τὰ ὑπ’ αὐτῆς ἐκδοθέντα εἰσιτήρια, ὧν τὸ ἀντίτιμον ἐνεθυλάκωσεν. Ὤφειλεν ἡ Ἑταιρεία, ἐὰν εἰλικρινῶς εἰργάζετο, νὰ καλῇ τοὺς κατόχους τοιούτων εἰσιτηρίων νὰ ἀνταλλάσσωσιν αὐτά, ἐὰν δι’ οἱονδήποτε λόγον ἤθελε νὰ ἀκυρώσῃ τὰ ἐκδοθέντα καὶ πωληθέντα.

§41Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι δύο διαταγὰς ἐξέδωκα περὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Δυστυχῶς, ἐπαναλαμβάνω, ἡ σύμβασις κατηρτίσθη κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε δὲν παρέχει πολλὰ δικαιώματα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Ἡ ὑπηρεσία ὁμολογουμένως, μόλις λάβῃ γνῶσιν παραπόνου τινὸς, ἀμέσως προβαίνει εἰς παραστάσεις παρὰ τῇ Ἑταιρείᾳ, ἀλλ’ οὐδὲν περισσότερον δύναται νὰ πράξῃ.

§42Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Βεβαίως ἡ σύμβασις περιέχει πολλὰς ἀτελείας, ὡς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι ἡ Ἑταιρεία προβαίνει καὶ εἰς πολλὰ ἄτοπα, τὰ ὁποῖα ἠδύναντο ν’ ἀπαγορευθῶσιν εἰς αὐτήν. Ἓν τῶν ἀτόπων τούτων εἶναι καὶ τὸ νὰ σταθμεύωσιν ἀγέλαι ἵππων ἐνώπιον οἰκιῶν καὶ ἐνώπιον δημοσίων καταστημάτων, μεταβληθεισῶν ὑπ’ αὐτῆς ὁδῶν κεντρικῶν καὶ συχναζομένων εἰς σταύλους! Βεβαίως οὐδεμία Ἑταιρεία εἰς οὐδὲν μέρος τοῦ κόσμου ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ πράττῃ τοῦτο. Νομίζω δὲ, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν Ἑταιρείαν, ὅπως τοὺς σταθμεύοντας τούτους ἵππους περιλάβῃ ἐντὸς σταύλων καὶ μὴ ἀφίνῃ αὐτοὺς νὰ σταθμεύωσιν εἰς τὰς ὁδούς. Ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ παρατηρήσω καὶ ἐξακριβώσω τὸ ἄτοπον, διότι τοῦτο γίνεται καὶ ἔμπροσθεν τοῦ Ἀρσακείου, φέρον εἰς πολλὰ ἄτοπα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ ἐνδιαφέρον ζητῶ νὰ ἀποτρέψω.

§43Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρώτην φορὰν λαμβάνω γνῶσιν τούτου. Ἀλλὰ τοῦτο δύναται νὰ θεραπευθῇ, διότι εἶναι ἔργον τῆς ἀστυνομίας. Ἐὰν τὸ ἐμάνθανον πρὶν, βεβαίως ἤθελον δώσει διαταγὴν εἰς τὴν ἀστυνομίαν ν’ ἀπαγορεύσῃ τὴν στάθμευσιν ταύτην. Σήμερον μανθάνω τοῦτο, καὶ ὑπόσχομαι, ὅτι θὰ δώσω τὴν προσήκουσαν διαταγὴν εἰς τὴν ἀστυνομίαν.

§44Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Καὶ λόγοι δημοσίας ὑγιεινῆς ἐπιβάλλουσι τοῦτο.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Γουναράκης ἔχει τὸν λόγον.

§46Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Καὶ ἄλλοτε εὐρέως συνεζητήθη τὸ θέμα τοῦτο ἐν τῇ Βουλῇ παρακολουθήσας δὲ τὸ ζήτημα, διότι ἀφορᾷ ἰδιαιτέρως τοὺς συμπολίτας μου, ἐσχημάτισα στερρὰν πεποίθησιν, ὅτι οὐδεὶς τῶν μέχρι τοῦδε Ὑπουργῶν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπελήφθη τοῦ ζητήματος τούτου μετὰ τόσης αὐστηρότητος καὶ ἐπιμονῆς καὶ θελήσεως, ὅσον ὁ νῦν ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἀτυχῶς ἡ σύμβασις, ὡς εἶναι κατηρτισμένη, δὲν παρέχει εἰς τὸν Ὑπουργὸν καὶ μεγάλα δικαιώματα· ἀπέναντι δὲ τῆς ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβε, τῆς ἔστω καὶ αὐθαιρέτου διακοπῆς τῆς συγκοινωνίας, ὀφείλομεν νὰ ἐνισχύσωμεν αὐτὸν, διότι εὑρισκόμεθα πρὸ Ἑταιρείας, ἡ ὁποία προσβάλλει καὶ τὴν ἐθνικὴν ἡμῶν ὑπερηφάνειαν. Δὲν θέλω νὰ μεταχειρισθῶ τὴν προσήκουσαν λέξιν, ὅπως χαρακτηρίσω τὴν Ἑταιρείαν ταύτην, τὴν προερχομένην ἐξ ἔθνους τὰ μάλιστα πεπολιτισμένου. Ἐὰν θελήσῃ τις νὰ διεκτραγῳδήσῃ καὶ ἐκθέσῃ, πῶς ἡ Ἑταιρεία αὕτη ἐργάζεται ἐν Ἀθήναις, πρέπει νὰ φρίξητε. Μήπως δὲν ἔχει τοὺς ἀνθρώπους, τοὺς ἐργάτας τοὺς ἐργαζομένους παρ’ αὐτῇ, εἰς χειροτέραν κατάστασιν τῆς καταστάσεως τῶν ἵππων της; Καὶ ποῦ ἠκούσθη, νομοθετικὴ ἐξουσία νὰ ἀνέχηται, ὅπως οἱ ἄνθρωποι ἐργάζωνται, ὅσον οἱ παρὰ τῇ Ἑταιρείᾳ ταύτῃ ἐργαζόμενοι, ἐπὶ 18 συνεχεῖς ὥρας τὸ ἡμερονύκτιον; Μήπως τοὐλάχιστον ἔχει ἀντίτιμον ἡμερησίας ὑπηρεσίας; ἢ μήπως τοὐλάχιστον οἱ ἐργάται καὶ οἱ ὑπάλληλοι αὐτῆς ἐργάζονται καθ’ ἑκάστην; Ἀνὰ 2 ἢ 3 ἡμέρας τοῖς ἐπιβάλλει νὰ ἔχωσιν ἀνάπαυσιν, μὴ μισθοδοτούμενοι. Ποῦ ἠκούσθη, Ἑταιρεία ἐκ τῶν μεγαλειτέρων συναλλακτικῶν Ἑταιρειῶν τοῦ κόσμου, θέλουσα νὰ ὑποχρεώνῃ δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ ὅλους, νὰ διορίζῃ 2000 ἐργάτας καὶ ὑπαλλήλους ἐκεῖ, ὅπου ἀρκοῦσι 1000, καὶ νὰ διαμοιράζῃ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν 1000 εἰς τὰς 2000; Ἕνεκα τούτου νομίζω, ὅτι πρέπει ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβάλῃ τὸν κανονισμὸν τῶν ὡρῶν τῆς ἐργασίας· ἐπὶ τούτῳ δὲ δὲν δικαιοῦνται οἱ τῆς Ἑταιρείας ταύτης νὰ παραπονεθῶσι, διότι ἐκεῖ, ὁπόθεν ἔρχονται, εἶναι νόμοι ἀπαγορεύοντες τὴν πλέον τῶν 10 ὡρῶν ἐργασίαν. Καὶ λέγω ταῦτα, ὅπως ἐνισχύσω τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, — ὁ ὁποῖος, ἐπαναλαμβάνω, ὑπὲρ πάντα ἄλλον ἔδειξεν ἀπέναντι τῆς Ἑταιρείας ταύτης τὸ σθένος τὸ προσῆκον εἰς κυβερνήτας, — νὰ προβῇ ἔστω καὶ εἰς αὐθαίρετα μέτρα, διότι εἶναι ἀνυπόφορος ἡ κατάστασις αὕτη.

§47Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Χαίρω, κύριε Πρόεδρε, διότι συχνὰ βλέπω νὰ συμπίπτωσιν αἱ γνῶμαί μου μὲ τὰς τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ὀλυμπίας συναδέλφου. Δὲν ζηλεύω διότι ἔχουσιν εἰσιτήριον οἱ ἐργοδηγοί, οἱ ἐπιφορτισμένοι τὴν ἐπιτήρησιν τοῦ τροχιοδρόμου. Ἀλλ’ ἔλαβον τὸν λόγον, ἵνα ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ὀλυμπίας συνάδελφον, ὅτι εἰς τοὺς ἐργοδηγοὺς αὐτοὺς οὐδεμίαν ἀσκοῦσιν ἐπιρροὴν τὰ εἰσιτήρια, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον ὁ σεβαστὸς Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου διεβεβαίωσε τὴν Βουλὴν περὶ τῆς ποιότητος τῶν ὑπαλλήλων τούτων. Ἠπόρησα δὲ ἀφ’ ἑτέρου, πῶς ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μαντινείας συνάδελφος διεμαρτυρήθη διὰ τὸν χρωματισμὸν τῶν εἰσιτηρίων. Τὰ εἰσιτήρια φέρουσιν ἀναγεγραμμένον ἐπ’ αὐτῶν, ὅτι ἰσχύουσι δι’ ἕνα μῆνα.

§48Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§49Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Λοιπὸν τὰ εἰσιτήρια αὐτοῦ τοῦ χρώματος δὲν θὰ ἰσχύωσι μετὰ ἕνα μῆνα. Ἄλλως τε νομίζω, ὅτι διὰ τοιαῦτα ζητήματα δὲν πρέπει ν’ ἀπασχολῆται ἡ Βουλὴ καθ’ ἣν στιγμὴν αἱ ὧραι αὐτῆς εἶναι τόσον πολύτιμοι.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ζυγομαλᾶς.

§51Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πολλάκις, κύριε Πρόεδρε, ἐν τῇ Βουλῇ ἀνεπτύχθησαν τὰ θέματα τὰ σχετικὰ πρὸς τὴν Ἑταιρείαν τῶν Τροχιοδρόμων καὶ τὰ παράπονα τῶν ἁμαξηλατῶν, οἵτινες ὁμολογουμένως πολλάκις καταστρέφονται, διότι ἡ Ἑταιρεία δυστυχῶς ἔχει κατασκευάσει τὰς σιδηρᾶς γραμμὰς οὕτως, ὥστε νὰ προσκρούωσιν οἱ τροχοὶ τῶν ἁμαξῶν ἐπὶ τῶν προεξεχουσῶν σιδηρῶν ῥάβδων καὶ νὰ συντρίβωνται. Τὸ κυριώτερον παράπονον τῶν ἁμαξηλατῶν εἶναι αὐτὸ, καὶ εἶναι καὶ δίκαιον. Νομίζω ὅτι ἡ διόρθωσις τῶν σιδηρῶν γραμμῶν τῆς Ἑταιρείας δύναται νὰ γείνῃ εὐκόλως, καθόσον, ἐὰν ἀποβλέψωμεν εἰς τὴν γείτονα πόλιν τοῦ Πειραιῶς, θὰ ἴδωμεν, ὅτι ἐκεῖ αἱ σιδηραῖ ῥάβδοι τῶν γραμμῶν εἰς τὰς ὁδοὺς δὲν προεξέχουσι, διότι ἐλήφθη φροντὶς, ὅπως αἱ σιδηραῖ ῥάβδοι τῶν γραμμῶν περιλαμβάνωνται ἐντὸς πλακοστρώματος ὡρισμένου, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἐπιτρέπῃ νὰ ἐξέχωσιν αὗται. Ἐὰν λοιπὸν ἡ Ἑταιρεία ὑποχρεωθῇ, εἰς τὰς κυριωτέρας τοὐλάχιστον ὁδοὺς, ὅπου ὑπάρχει μεγάλη κυκλοφορία τῶν κοινῶν ἁμαξῶν καὶ τῶν ἁμαξῶν τῆς Ἑταιρείας, νὰ περιβάλῃ τὰς γραμμὰς μέχρις ὡρισμένου σημείου διὰ τοιούτων πλακῶν, νὰ περιχαρακώσῃ, οὕτως εἰπεῖν, τὰς γραμμὰς εἰς ἀπόστασιν 0,10–0,15 τοῦ μέτρου, ὅπως εἶναι εἰς τὸν Πειραιᾶ, εἰς τοὺς Παρισίους, τὴν Μασσαλίαν, τὸ Λονδῖνον καὶ εἰς πάσας τὰς εὐρωπαϊκὰς πόλεις, ὅπου αἱ ὁδοὶ κατεσκευάσθησαν κατὰ τὸ σύστημα μακαδὰμ, τότε θὰ ἐκλείψῃ εἰς τὸ μέλλον αὐτὸ τὸ ἄτοπον, καὶ θὰ λείψωσι καὶ τὰ εὔλογα τῶν ἁμαξηλατῶν παράπονα.

§52Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Πῶς θὰ ὑποχρεώσητε τὴν Ἑταιρείαν;

§53Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ καλλίτερον μέσον εἶναι νὰ τὴν ὑποχρεώσωμεν νὰ κάμῃ αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ὑπέδειξα.

§54Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δυστυχῶς δὲν ἔχομεν τὸ μέσον νὰ τὴν ὑποχρεώσωμεν, διότι ἡ σύμβασις ὑποχρεοῖ τὴν Ἑταιρείαν νὰ συντηρῇ τὰς ὁδοὺς εἰς ἀπόστασιν ἑκατοστῶν τινων — δὲν ἐνθυμοῦμαι πόσων — πλησίον τῶν σιδηρῶν ῥάβδων καὶ ἑκατέρωθεν αὐτῶν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὑποχρέωσις τῆς Ἑταιρείας διὰ τὰς ὁδοὺς, ἐπὶ τῶν ὁποίων εἶναι τοποθετημέναι αἱ γραμμαὶ αὐτῆς. Τὸ ζήτημα εἶναι, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ τὴν ὑποχρεώσωμεν νὰ πράξῃ τι, διότι ἐν τῇ συμβάσει δὲν περιέχεται διάταξις ἐπιτρέπουσα εἰς τὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν τὴν ἐπιβολὴν προστίμων. Τὸ ἐλάττωμα τῆς συμβάσεως εἶναι, ὅτι, ὅτε ἐγένετο ἡ σύμβασις, δὲν περιελήφθησαν ἐν αὐτῇ διατάξεις ἐπιτρέπουσαι εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβάλλῃ ἀποτελεσματικῶς εἰς τὴν Ἑταιρείαν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὑποχρεώσεων αὐτῆς. Αὐτὸς δὲ εἶναι ὁ λόγος, ἕνεκα τοῦ ὁποίου εἶπον, ὅτι θ’ ἀναγκασθῶ νὰ προβῶ εἰς μέτρα, τὰ ὁποῖα δύνανται ἴσως νὰ θεωρηθῶσιν αὐθαίρετα, ὅπως ἐπιτύχω τὴν ἐκτέλεσιν τῶν διαταγῶν τοῦ Ὑπουργείου.

§55Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διατὶ χαρακτηρίζετε τὰ μέτρα ταῦτα αὐθαίρετα; Εἶναι δικαίωμα τοῦ Κράτους, ὅταν ζημιῶται, νὰ καταφεύγῃ εἰς τὰ μέτρα ταῦτα.

§56Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὸ δικαίωμα, ὅταν μετ’ ὀλίγον χρόνον, ἐπὶ τῇ προσεχεῖ λήξει τοῦ προνομίου τῆς Ἑταιρείας, ζητήσῃ αὕτη τὴν ἀνανέωσιν αὐτοῦ, νὰ τῇ εἴπῃ, — ὁμιλῶ ἀπροσώπως, πᾶσα Κυβέρνησις, ὄχι μόνον ἡ παροῦσα, — ὅτι δὲν θὰ γείνῃ ἀνανέωσις τοῦ προνομίου, ἐὰν ἀπὸ τοῦδε δὲν ἐπισκευάσῃ τὰς γραμμὰς αὑτῆς καὶ δὲν πλακοστρώσῃ ἑκατέρωθεν τὰς σιδηρᾶς ῥάβδους, οὕτως ὥστε νὰ μὴ ἐξέχωσιν αὗται ἐν ταῖς ὁδοῖς καὶ προξενῶσι ζημίας μεγάλας εἰς τοὺς ἁμαξηλάτας, καὶ παρακωλύωσι τὴν συγκοινωνίαν τῆς πόλεως καὶ εἰς κινδύνους ἐμβάλλωσι τοὺς πολίτας.

§57Ν. ΜΑΝΤΖΑΒΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ δὲν θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ἄρτης συνάδελφον, οὔτε εἰς τὸ ἀξιότιμον ἐξ Ἀττικῆς συνάδελφον. Θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Μαντινείας συνάδελφον, ὁ ὁποῖος κατηγόρησε καὶ ἀπέδωκε πρᾶξιν ἀναξιοπρεπῆ εἰς Ἑταιρείαν, ἡ ὁποία συντηρεῖ 400 ἐν ὅλῳ Ἕλληνας ὑπαλλήλους... (Θόρυβος καὶ διακοπαὶ ἐξ ἀριστερῶν).

§58Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Αὐτὰ δὲν πρέπει νὰ λέγωνται.

§59Ν. ΜΑΝΤΖΑΒΙΝΟΣ. Ἡ Ἑταιρεία, τὴν ὁποίαν κατηγοροῦσιν, λαμβάνει καθ’ ἡμέραν σωρείαν ἐπιστολῶν, διὰ τῶν ὁποίων παρακαλεῖται νὰ προσλάβῃ ὑπαλλήλους εἰς τὴν ὑπηρεσίαν της· ὅλοι δὲ αὐτοὶ οἱ ὑπάλληλοι, περὶ τῶν ὁποίων ἐλέχθη ἐνταῦθα ὅτι τυραννοῦνται, εἶναι πρόθυμοι νὰ σᾶς εἴπωσιν, ἂν τυραννοῦνται. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Μαντινείας ἐπαναλαμβάνω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ ἐκ Σύρου ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Βιτάλης, ὅτι τὰ εἰσιτήρια αὐτὰ φέρουσι τὴν ἡμερομηνίαν διὰ σφραγῖδος τρυπημένης, σημειοῦται δηλ. ἐν αὐτοῖς τὸ ἔτος, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐκδίδονται, 1902 ἢ 1903 κλπ. Δὲν ἰσχύουσι λοιπὸν τὰ εἰσιτήρια ταῦτα, καθὼς καὶ ὅλα τὰ εἰσιτήρια ὅλων τῶν ἑταιρειῶν, ἢ μόνον κατὰ τὴν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν ἐκδίδονται. Ἐὰν λάβητε π. χ. εἰσιτήριον τοῦ σιδηροδρόμου σήμερον καὶ θελήσητε νὰ τὸ μεταχειρισθῆτε αὔριον, δὲν θὰ τὸ δεχθῶσιν. Ἀποτελεῖ τοῦτο κατάχρησιν, ὡς εἶπεν ὁ κ. Βουλευτής; Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι ὁ κ. Βουλευτὴς εἰς ἄλλην ἐποχὴν θὰ ἔλαβε δωρεὰν πολλὰ πακέττα τοιούτων εἰσιτηρίων, τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν δύναται πλέον νὰ μεταχειρίζηται.

§60Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Πρὸς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον καὶ δικηγόρον τῆς Ἑταιρείας ἀποκρίνομαι, ὅτι ἐγὼ δὲν ὑποστηρίζω ὅσα λέγω δι’ ἐνστάσεων δικηγορικῶν ἢ δικολαβικῶν, ἀλλὰ μόνον διὰ τῆς γλώσσης τῆς ἀληθείας καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς διαστροφῆς. Ἡ Ἑταιρεία αὕτη τῶν τροχιοδρόμων πολλάκις ἐξέδιδε φυλλάδια εἰσιτηρίων, καὶ κατόπιν δὲν τὰ ἐδέχετο. Τοῦτο μοὶ συνέβη καὶ κατὰ τὸ 1903, ὅτε δὲν ἐδέχετο τὰ εἰσιτήρια, διότι ἐξέδωκεν ἄλλα, μὲ ἄλλο χρῶμα. Προσέφυγον τότε καὶ παρεπονέθην εἰς τὸν τότε Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κύριον Μαυρομιχάλην, τὸ Ὑπουργεῖον ἐζήτησε λόγον παρὰ τῆς Ἑταιρείας, αὕτη δὲ ἀπεκρίθη, ὅτι κατὰ λάθος δὲν ἐδέχθη ὁ ὑπάλληλος τὰ εἰσιτήρια, καὶ ὅτι διετάχθησαν οἱ ὑπάλληλοι νὰ τὰ δέχωνται. Μετὰ καιρὸν ὅμως συνέβη τὸ αὐτὸ, καὶ ὁ ὑπάλληλος δὲν ἐδέχετο τὸ εἰσιτήριον, ὁπότε πάλιν, ὡς εἶπον, παρεπονέθην, ἀλλ’ ἡ Ἑταιρεία δὲν ἀπήντησεν ἀκόμη! Ἰδού, ἔχω τοιαῦτα φυλλάδια εἰσιτηρίων, καὶ οὐδεμία ἐπ’ αὐτῶν ὑπάρχει σημείωσις, ὅτι μεθ’ ὡρισμένον χρόνον δὲν εἶναι δεκτά· ὥστε δὲν εἶναι ἀκριβὴς ὁ περὶ τοῦ ἐναντίου ἰσχυρισμὸς τοῦ κυρίου Βιτάλη. Ἴσως τὰ δωρεὰν διδόμενα ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας εἰσιτήρια νὰ ἰσχύωσιν ἐπὶ ὡρισμένον χρόνον, οὐχὶ δὲ καὶ τὰ πωλούμενα. Δύναται ἡ Ἑταιρεία νὰ ἀλλάσσῃ, ὁπόταν θέλῃ, τὸ χρῶμα τῶν εἰσιτηρίων, καὶ νὰ θεωρῇ ἄκυρα τὰ τοῦ παλαιοτέρου χρώματος, ἀλλ’ ὀφείλει νὰ τὰ ἀντικαθιστᾷ ἐντὸς προθεσμίας σημειουμένης ἐπὶ τῶν εἰσιτηρίων, ἢ νὰ τὰ δέχηται· ἄλλως ἀδικεῖ.

§61Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Εἶναι ὑπὸ ὅρον.

§62Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἰδοὺ τὰ φυλλάδια (ἐπιδεικνύει τινὰ)· οὐδένα σημειοῦσιν ὅρον. Ἀνακριβὲς λοιπὸν εἶναι τὸ λεχθέν.

§63Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Σᾶς διαβεβαιῶ, κύριοι Βουλευταί, ἐπὶ τῷ λόγῳ τῆς τιμῆς μου, ὅτι οὐδέποτε ηὐτύχησα νὰ ἔχω εἰσιτήριον διαρκὲς δωρεάν· δεύτερον, ἐὰν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μαντινείας συνάδελφος ἦτο παρὼν κατὰ τὴν χθεσινὴν ἀγόρευσίν μου, θὰ ἤκουεν, εἰς ποῖα ὑψηλὰ θέματα ἀσχολοῦνται τὰ Κοινοβούλια τῶν μεγάλων Κρατῶν, καὶ δὲν πράττουσιν αὐτὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔπραξεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, ἀπασχολήσας τὴν Βουλὴν δι’ ὑπόθεσιν 5 δραχμῶν. Ἐνῷ εἶχε δικαίωμα βεβαίως καὶ ἐπετρέπετο εἰς αὐτὸν νὰ εἴπῃ ἄλλο τι, εἶπεν ὅτι τὰ εἰσιτήρια εἶναι παρελθούσης ἐποχῆς, ἀναλόγως τῶν Μαΐων, τοὺς ὁποίους ὁ κ. συνάδελφος φέρει ἐπὶ τῆς ῥάχεώς του (γέλωτες). Νομίζω, Κύριοι, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τοῦτο, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐκτίθηται ἡ Ἑταιρεία. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μαντινείας συνάδελφος ἠδύνατο ν’ ἀποταθῇ εἰς τὴν Ἑταιρείαν καὶ νὰ παραπονεθῇ, οὐχὶ δὲ νὰ ἀπασχολῇ ἡμᾶς εἰς σοβαρὰς περιστάσεις, περιστάσεις, αἵτινες αὐξάνουσι καθ’ ἑκάστην τὰ ἐλλείμματα τοῦ Προϋπολογισμοῦ.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Καλλιφρονᾶς.

§65Λ. Δ. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Παράκλησιν εἶχον νὰ ὑποβάλω πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν ὑπογραφὴν τῶν καθυστερουμένων χρηματικῶν ἐνταλμάτων, ἀλλὰ μὲ προέλαβεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Ναυπλίας συνάδελφος. Ἕνεκα τούτου παραιτοῦμαι τοῦ λόγου.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Μελᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§67ΛΕΩΝ ΜΕΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔλαβον ἀναφορὰν τῶν παραλιμνίων κατοίκων τῆς Βοιβηΐδος λίμνης, τῆς κοινῶς λεγομένης Κάρλας, οἵτινες ἐν τῇ ἀναφορᾷ ταύτῃ ἐκθέτουσιν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν διέταξε τὴν ἐνοικίασιν τῆς λίμνης ταύτης ὡς ἰχθυοτροφείου. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ λίμνη αὕτη εἶχεν ἀποξηρανθῆ πρὸ ἐτῶν, ἐκαλλιεργοῦντο δὲ αἱ γαῖαι αὐτῆς ἀπὸ τοὺς παραλιμνίους κατοίκους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσιν ἄλλας γαίας νὰ καλλιεργήσωσι, διότι κατοικοῦσιν εἰς ὀρεινὰ μέρη, παρακαλοῦσιν οὗτοι τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐξετάσῃ προηγουμένως τὰ τῆς ὑποθέσεως ταύτης καὶ νὰ μὴ προβῇ εἰς τὴν ἐνοικίασιν τῆς λίμνης, διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι τὰ ὕδατα, τὰ συρρεύσαντα ἐκ τῶν διαφόρων πέριξ ὀρέων καὶ ἀποτελέσαντα τὴν λίμνην, δὲν θὰ διαρκέσωσι πλέον τῶν δύο ἐτῶν, ὡς λέγουσιν οἱ εἰδικοὶ περὶ τὰ τοιαῦτα, ἐκτὸς τούτου, ἐὰν ἐνοικιασθῇ ἡ λίμνη, θὰ ἐνοικιασθῇ ἐπὶ δεκαετίαν ὁλόκληρον, καὶ θὰ ἦναι οἱ παραλίμνιοι οὗτοι κάτοικοι δοῦλοι τοῦ ἐνοικιαστοῦ καθ’ ὅλην τὴν δεκαετίαν. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Σπυράκης ἔχει τὸν λόγον.

§69Π. ΣΠΥΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ ἐγένετο λόγος περὶ ἑταιρειῶν, ἃς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ἐπεκτείνω τὸν λόγον καὶ ἐπὶ τῶν κατὰ θάλασσαν τοιούτων, καὶ ἰδίᾳ περὶ τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν, αἵτινες ἐκτελοῦσι τοὺς πλόας τοῦ Ἀργολικοῦ κόλπου, διότι προσγίγνονται μεγάλα ἀδικήματα καὶ εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ εἰς τοὺς κατοίκους. Ἐγένοντο καὶ ἄλλοτε συστάσεις περὶ τούτου εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις καὶ ἔκαμε τὰς δεούσας πρὸς τὰς ἑταιρείας συστάσεις, ἀλλ’ αὗται ἴσως δὲν εἰσηκούσθησαν, διότι τὰ ἀτμόπλοια τῶν ἑταιρειῶν, τὰ διαπλέοντα τὸν Ἀργολικὸν κόλπον, κατὰ τὴν ἄνοδον αὐτῶν ἐκ τοῦ λιμένος Πειραιῶς δὲν προσεγγίζουσιν εἰς τὸν λιμένα τοῦ Ἄστρους καὶ τὸν λιμένα τοῦ Λεωνιδίου, καὶ δὲν προσεγγίζουσιν ἀπὸ ἑνὸς ἤδη ὁλοκλήρου ἔτους· δικαιολογοῦνται δὲ αἱ ἑταιρεῖαι, ὅτι δὲν ἐπιτρέπει τὰς προσεγγίσεις ὁ καιρός. Καὶ ἐφ’ ὅσον μὲν ἦτο ὁ χειμών, ἴσως ἡ δικαιολογία αὐτῶν ἦτο ἀληθής, ἤδη ὅμως, ὅτε ἤρξατο τὸ ἔαρ, νομίζω, ὅτι πρέπει ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἀπευθύνῃ ἐντόνους παραστάσεις πρὸς τὰς ἑταιρείας ἐκείνας, ἵνα προσεγγίζωσιν εἰς τοὺς λιμένας Ἄστρους καὶ Λεωνιδίου, διότι ἄλλως καὶ τὸ ἐμπόριον, ἐπαναλαμβάνω, ζημιοῦται, καὶ οἱ κάτοικοι, ἵνα ἔλθωσιν εἰς Ἀθήνας, ἀναγκάζονται νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Ναύπλιον, νὰ διανυκτερεύωσιν ἐκεῖ, καὶ κατόπιν νὰ ἔρχωνται εἰς Ἀθήνας.

§70Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν δύναται νὰ παρακαλέσῃ, ὄχι νὰ διατάξῃ.

§71Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ὑπάρχει σύμβασις;

§72Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Μόνον διὰ τὰς ἀγόνους γραμμάς. Ἐὰν πρόκηται περὶ μὴ ἀγόνων γραμμῶν, δὲν δύναται ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβληθῇ.

§73Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Νομίζω ὅτι εἰς τὴν σύμβασιν ὑπάρχει τοιοῦτόν τι. Ἠξεύρετε δὲ διατὶ δὲν προσεγγίζουσι; Διότι ἔχουσιν ἀνταγωνισμόν.

§74Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Εἰς ποίαν σύμβασιν;

§75Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μεταξὺ Δημοσίου καὶ ἑταιρειῶν.

§76Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐὰν πρόκηται περὶ ἀγόνων γραμμῶν, βεβαίως ἔχουσι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἔχωσι δρομολόγιον ὑποβαλλόμενον εἰς τὴν ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργείου· ἐὰν ὅμως πρόκηται περὶ μὴ ἀγόνων γραμμῶν, τὸ δρομολόγιον τὸ κανονίζουσιν αἱ ἑταιρεῖαι συμφώνως πρὸς τὰ συμφέροντα αὐτῶν.

§77Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Αἱ ἄγονοι γραμμαὶ εἶναι ὡρισμέναι;

§78Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως.

§79Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ Ἄστρος περιλαμβάνεται;

§80Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὥστε δὲν δύναται τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὰς ἑταιρείας, ἵνα ἐκτελῶσι τὰ δρομολόγια ταῦτα; Διότι δὲν τὰ ἐκτελοῦσιν, ὡς εἶπον, ἕνεκα τοῦ μεταξὺ αὐτῶν ἀνταγωνισμοῦ. Πρέπει ὅμως νὰ προσεγγίζωσι, διότι μεταφέρουσι τοὺς ταχυδρομικοὺς σάκκους.

§81Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐὰν πρόκηται περὶ ἀγόνων γραμμῶν, ἐπιβάλλεται ἡ προσέγγισις, διότι τὸ Δημόσιον συνεισφέρει ποσὸν, καὶ ἀπέναντι αὐτοῦ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἀπαιτήσῃ, ὅπως αἱ ἑταιρεῖαι ἐκτελῶσιν ὑποχρεώσεις τινάς. Ἐὰν ὅμως πρόκηται περὶ μὴ ἀγόνων γραμμῶν, πᾶσα ἑταιρεία εἶναι ἐλευθέρα νὰ κανονίσῃ τὸ δρομολόγιον κατὰ τὸ δοκοῦν, συμφώνως πρὸς τὰ συμφέροντα αὐτῆς.

§82Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἡ περὶ ἧς ὁ λόγος γραμμὴ Ἄστρους– Λεωνιδίου περιλαμβάνεται μεταξὺ τῶν ἀγόνων γραμμῶν;

§83Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Κύριοι, ἐὰν πρόκηται περὶ ἀγόνου γραμμμῆς, θὰ ἐξετάσω καὶ θὰ λάβω ὅλα τὰ κατάλληλα μέτρα. Εἰδοποιῶ ὅμως τοὺς Κυρίους, ὅτι, ἂν δὲν πρόκηται περὶ ἀγόνου γραμμῆς, δικαίωμα δὲν ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον, ἵνα ἐπιβάλῃ τὸ δρομολόγιον.

§84Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πᾶσα ἑταιρεία Ἑλληνικὴ ὑποχρεοῦται, δυνάμει τοῦ νόμου περὶ φαρικῶν τελῶν καὶ ἀγκυροβολίας, ἅμα εἰσέλθῃ εἰς τὴν σύμβασιν, νὰ ἔχῃ προσέγγισιν πανταχοῦ, νὰ παραλαμβάνῃ τοὺς ταχυδρομικοὺς σάκκους ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος, καὶ εἰς ὡρισμένα μέρη ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὴ εἶναι ἡ σύμβασις, αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τῆς συμβάσεως.

§85Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ ἔννοια τῆς συμβάσεως εἶναι ἡ ἑξῆς. Αἱ ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι ἀναλαμβάνουσι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐκτελῶσι ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν, εἶναι ὑποχρεωμέναι, εἰς τοὺς λιμένας, εἰς τοὺς ὁποίους προσεγγίζουσι, νὰ μεταφέρωσι τοὺς ταχυδρομικοὺς σάκκους. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὑποχρέωσις, τὴν ὁποίαν ἀναλαμβάνουσιν. Αἱ ἑταιρεῖαι δὲν ἀναλαμβάνουσι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐκτελῶσι δρομολόγια κατὰ τὸ δοκοῦν τῆς Κυβερνήσεως.

§86Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἀκριβῶς, ἐπειδὴ ἡ ἑταιρεία αὕτη, προσεγγίζουσα εἰς Ἄστρος καὶ εἰς διάφορα ἄλλα μέρη, δὲν πληρώνει φαρικὰ τέλη, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ προσεγγίζῃ.

§87Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ. Αἱ ἑταιρεῖαι ἀπαλλάσσονται τῶν φαρικῶν τελῶν, ὅταν διὰ συμβάσεως ἀναλαμβάνωσι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐκτελῶσι τὴν ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὰς ἄλλας ὑποχρεώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐν ταῖς συμβάσεσιν ἀναγράφονται. Δὲν ἀναλαμβάνουσιν ὅμως αἱ ἑταιρεῖαι τὴν ὑποχρέωσιν, ὅπως ἀπαλλαγῶσι τῶν φαρικῶν τελῶν, νὰ ἐκτελῶσι τὰ δρομολόγια κατὰ τὸ δοκοῦν τῆς Κυβερνήσεως. Τοιοῦτον δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει· διότι τὰ δρομολόγια καταρτίζονται συμφώνως πρὸς τὰ συμφέροντα τῶν ἑταιρειῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι ἀναλαμβάνουσιν τὴν ἐκτέλεσιν ἀγόνων γραμμῶν ἐπὶ χρηματικῇ ἐπιχορηγήσει τοῦ Κράτους, διδομένῃ εἰς αὐτὰς, ὅπως ἐπαρκῶσιν εἰς τὰς δαπάνας, ἃς ἡ ὑπηρεσία τῶν ἀγόνων αὐτῶν γραμμῶν ἐπιβάλλει εἰς αὐτὰς, αἱ ἑταιρεῖαι αὗται ὑποχρεοῦνται εἰς ὑποβολὴν δρομολογίου, καὶ ἡ Κυβέρνησις δικαιοῦται νὰ ἀπαιτήσῃ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ δρομολογίου τούτου.

§88Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ. Πᾶσα ἑταιρεία, ἡ ὁποία ζητεῖ παρὰ τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν σύμβασιν, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ δρομολόγιον τῶν γραμμῶν καὶ τῶν λιμένων, εἰς οὓς πρέπει νὰ προσεγγίζῃ.

§89ΕΜΜ. Ε. ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τοὺς ὁποίους θέλει νὰ προσεγγίζῃ.

§90Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ. Ἐὰν δὲν γνωρίζητε, ὀφείλετε νὰ ἀναγνώσητε τὸν νόμον. Ἐὰν ἡ ἑταιρεία δὲν προσεγγίζῃ εἰς τοὺς ὡρισμένους λιμένας, δι’ οὓς ὑπέβαλε δρομολόγιον, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ καταβάλλῃ τὰ φαρικὰ τέλη, τὰ ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζόμενα.

§91ΕΜΜ. Ε. ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε εἶναι περιττὸν νὰ γίνηται σύμβασις.

§92Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἔχει λόγον ἡ σύμβασις, κύριε Βουλευτά· διότι ὅλα τὰ ἐμπορικὰ πλοῖα, καὶ ἰδίως τὰ ἐκ Σύρου καὶ τοῦ Πειραιῶς, ὑπάγονται εἰς τὴν σύμβασιν, καὶ πληρώνουσιν 20 λεπτὰ κατὰ τόννον· δηλοῦσι δὲ οἱ ἰδιοκτῆται, ὅτι θὰ προσεγγίζωσιν εἰς τὸν Α καὶ Β λιμένα, ἵνα ἀπαλλάσσωνται τῆς πληρωμῆς φαρικῶν τελῶν (θόρυβος).

§93Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§94Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ σύμβασις, κύριε Πρόεδρε· ὅτι ὅλα τὰ πλοῖα, ἂν δὲν ἐκτελῶσι τὰς ὡρισμένας γραμμὰς, ὀφείλουσι νὰ πληρώνωσι φαρικὰ τέλη. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου καὶ πάλιν.

§95Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἐὰν, κύριοι Βουλευταὶ, ἡ Κυβέρνησις ἢ ἀξιότιμα μέλη τῆς πλειονοψηφίας ἐπελαμβάνοντο τοῦ θέματος τούτου καὶ ἐζήτουν ἵνα τὰ ἀτμόπλοια τῆς Ἀτμοπλοϊκῆς Ἑταιρείας τῆς Σύρου ἢ τοῦ Πειραιῶς πληρώνωσι καὶ φαρικὰ τέλη, ὡς προανέφερεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, θὰ ἦσαν δικαιολογημένοι, διότι θὰ ἦτο ἡ συνέχεια τοῦ ἔργου, τὸ ὁποῖον ἔχουσιν ἀναλάβει, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν κλάδων τῆς βιομηχανίας, ναυτιλίας καὶ ἐμπορίου. Εἰς ἡμᾶς ὅμως, οἱ ὁποῖοι ἐλέγχομεν τὰς πράξεις τῆς Κυβερνήσεως, ἐλέγχομεν τὴν πλειονοψηφίαν, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον. Ὁ σκοπὸς ἡμῶν σήμερον εἶναι, τίνι τρόπῳ νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν ναυτιλίαν, τίνι τρόπῳ νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν βιομηχανίαν καὶ τὸ ἐμπόριον. Διατὶ, Κύριοι, ἐστρέψαμεν πάντες τὴν προσοχήν μας εἰς τὰς ἑταιρείας τοῦ Πειραιῶς καὶ τῆς Σύρου; Ἐλέχθη, ὅτι ἡ Ἑταιρεία τῆς Σύρου δὲν ἐκτελεῖ τὴν συγκοινωνίαν. Τὴν ἐκτελεῖ καὶ πλέον τοῦ δέοντος. Διότι ἡ ἑταιρεία αὕτη ἀνήκει τὸ ἀντίθετον κόμμα, πάντοτε δὲ ἐγὼ διαμαρτύρομαι καὶ καταφεύγω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ὅταν ἡ Ἑταιρεία δὲν ἐκπληροῖ τὰς ὑποχρεώσεις της. Ἀλλὰ τί συμβαίνει; Ἰδοὺ, Κύριοι, ἡ πλάνη, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται καὶ αὐτὸς ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Δὲν γνωρίζω, τίνες ἐν ταῖς ἐπαρχίαις, εἴτε ἐκ κακῶν πληροφοριῶν, εἴτε ἐκ κομματικῶν λόγων, λέγουσιν: «Ἠξεύρετε; ὁ Βουλευτής μας κατώρθωσε καὶ σύμβασιν νὰ κάμῃ, ὅπως προσεγγίζῃ τὸ ἀτμόπλοιον τῆς Σύρου ἢ τοῦ Πειραιῶς.» Ταῦτα δὲ λέγονται ἰδίως εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν. Παρέχονται αἱ ἐκλογαί, ἀναμένεται τὸ ἀτμόπλοιον, ἀλλὰ σύμβασις δὲν ὑπάρχει. Αὐτὴ εἶναι ἡ παρανόησις. Τοιαύτας πληροφορίας ἴσως ἔχει ὁ ἀξιότιμος φίλος μου. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ σκεφθῶμεν, τίνι τρόπῳ νὰ ἐνισχύσωμεν τὰς ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρείας, ἵνα κατορθώσωμεν νὰ ἐπεκτείνωμεν εὐρύτερον τὴν συγκοινωνίαν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, καὶ, εἰ δυνατόν, διὰ νομοθετικοῦ μέτρου νὰ καταργηθῇ τὸ ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ὁ ἐκ Σπετσῶν κύριος συνάδελφος ἀνέφερεν, ὅτι πρέπει νὰ πληρώνωσι φαρικὰ τέλη καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικόν.

§96ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι οἱ κάτοικοι τῶν παραλιακῶν δήμων τῆς Κυνουρίας, ἠναγκασμένοι ὄντες, ἀφοῦ ὑπήχθησαν δικαστικῶς εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Δικαστηρίου Ναυπλίου, νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Ναύπλιον, δὲν δύνανται νὰ συγκοινωνῶσιν ἐλευθέρως μετὰ τοῦ Ναυπλίου, διότι τὰ ἀτμόπλοια δὲν προσεγγίζουσι κατὰ τὴν ἐπάνοδον εἰς τοὺς λιμένας τῆς Κυνουρίας, ἀναγκάζονται δὲ οἱ ἐπιβάται νὰ μεταβαίνωσιν εἰς Κυνουρίαν δι’ Ἀθηνῶν ἢ διὰ Σπετσῶν, καὶ ὑποφέρουσιν ἕνεκα τούτου, διότι τίθενται εἰς σοβαρὸν κίνδυνον τὰ συμφέροντα αὐτῶν. Ὀρθῶς εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι, ἐὰν δὲν πρόκηται περὶ ἀγόνου γραμμῆς, οὐδένα δύναται νὰ κατηγορήσῃ τις. Ἀλλ’ ἐγὼ μεταβάλλω τὴν ἐπερώτησιν εἰς παράκλησιν, καὶ τὸν παρακαλῶ, ὡς Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννόησιν μετὰ τῶν ἁρμοδίων, ἐὰν δὲν πρόκηται, ἐπαναλαμβάνω, περὶ ἀγόνου γραμμῆς.

§97Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Τοῦτο ἔπραξα ἤδη, καὶ θὰ ἐπαναλάβω τὴν σύστασίν μου.

§98Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ ἐπεθύμουν νὰ ὑποβάλω σχετικὴν παράκλησιν, ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας, πρὸς τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Πάντοτε ἡ Κεφαλληνία εἶχε συγκοινωνίαν, ἥτις πράγματι ἠδύνατο ν’ ἀνταποκριθῇ καὶ εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἀνάγκας τοῦ τόπου· παρατηρεῖται ὅμως ἀπό τινος καιροῦ, ὅτι ἡ συγκοινωνία ἐνεργεῖται τόσον ἀτάκτως καὶ τόσον ἀκανονίστως, ὥστε οὐ μόνον δὲν ἐξυπηρετεῖ τὰ συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μου, ἀλλὰ καὶ παραβλάπτει καθ’ ἡμέραν τὸ ἐμπόριον. Συχνάκις ἔχομεν παράπονα τῶν ἐμπόρων, ὅτι δὲν ἔχουσι συγκοινωνίαν μετὰ τῆς Κερκύρας. Ἡ Κεφαλληνία πάντοτε, ὡς γνωρίζετε, κύριε Πρόεδρε, εἶχε συγκοινωνίαν τρὶς τῆς ἑβδομάδος μετὰ τῆς Κερκύρας, σήμερον δὲ κατήντησε νὰ μὴ ἔχωμεν οὐδὲ μίαν φορὰν τὴν ἑβδομάδα συγκοινωνίαν μετὰ τῆς Κερκύρας. Τοῦτο παραβλάπτει οὐ μόνον τὰ ἐμπορικὰ συμφέροντα τῆς νήσου, ἀλλὰ καὶ αὐτὰ τὰ δικαστικὰ συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μου, διότι, ὡς γνωστόν, τὸ Πρωτοδικεῖον Κεφαλληνίας ὑπάγεται εἰς τὸ Ἐφετεῖον Κερκύρας. Σήμερον, ὡς τηρεῖται ἡ συγκοινωνία, δὲν δύνανται νὰ μεταβῶσιν εἰς τὸ Κακουργοδικεῖον Κερκύρας οἱ κατηγορούμενοι καὶ οἱ μάρτυρες, ἤ, ἂν εὑρίσκωνται εἰς Κέρκυραν, δὲν δύνανται νὰ μεταβῶσιν εἰς Κεφαλληνίαν, καὶ ἕνεκα τούτου πολλάκις ἀναβάλλονται αἱ δίκαι, καὶ καταδικάζονται οἱ μάρτυρες ὡς λιπομάρτυρες, καὶ ὑποβάλλονται κατόπιν εἰς δαπάνας καὶ εἰς καταδιώξεις ἐκ μέρους τῶν χωροφυλάκων. Πρέπει νὰ γνωρίζητε, κύριε Πρόεδρε, ὅτι σήμερον δύο ἀτμόπλοια τὴν ἡμέραν ἀναχωροῦσιν ἐκ Πειραιῶς διὰ Κεφαλληνίαν, καὶ ἀπὸ Κεφαλληνίας εἰς Πειραιᾶ, διὰ δὲ τὴν Κέρκυραν οὐδὲν ἀτμόπλοιον διέρχεται ἐκ Κεφαλληνίας.

§99Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Θέλετε νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἄγονος γραμμὴ ἡ Κεφαλληνία; Δὲν εἶναι τῆς δικαιοδοσίας τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν.

§100Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι ἔργον ἰδικόν σας, κύριε Βουλευτά· εἶναι ἔργον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡμῶν, ὡς Βουλευτῶν Κεφαλληνίας· σεῖς νὰ ἐνδιαφέρησθε διὰ τὰ Τρίκκαλα. Παρακαλῶ ὅθεν, κύριε Πρόεδρε, ὅπως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως λάβῃ ταῦτα ὑπ’ ὄψιν, καὶ συστήσῃ εἰς τὴν ἑταιρείαν τὴν ἀτμοπλοϊκὴν τῆς «Πανελληνίου», ἡ ὁποία πάντοτε εἶχε τὴν μεταξὺ Κερκύρας καὶ Κεφαλληνίας συγκοινωνίαν, νὰ ἐπαναλάβῃ τὴν συγκοινωνίαν ταύτην.

§101Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Φρονῶ ὅτι οἱ κύριοι συνάδελφοι δὲν εὑρίσκονται ἐν τῷ δικαίῳ, ἀπαιτοῦντες παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐπεμβῇ εἰς ὑπόθεσιν διαφεύγουσαν τὴν ἁρμοδιότητά του.

§102Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Αὐτὸ εἶπον καὶ ἐγὼ εἰς τὸν κύριον Γεράκην.

§103Γ. ΜΕΛΙΣΣΗΝΟΣ. Ἀλλὰ δὲν ἔχουσι καὶ ἄδικον, κύριε συνάδελφε, ζητοῦντες τὴν τακτικωτέραν διευθέτησιν τῶν δρομολογίων, καὶ δὲν ἔχουσιν ἄδικον, διότι καὶ ἐγὼ πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν διὰ τῆς μεθόδου, οὕτως εἰπεῖν, τῆς ἐπερωτήσεως, κατώρθωσα, ὅπως αἱ ἑταιρεῖαι κανονίσωσιν οὕτω τὰ δρομολόγιά των εἰς Ζάκυνθον, ὥστε νὰ ὑπάρχῃ σήμερον τακτικὴ συγκοινωνία· ἔχω δὲ πεποίθησιν, ὅτι κατόπιν τῶν λεχθέντων σήμερον ἐν τῇ Βουλῇ αἱ διάφοροι ἑταιρεῖαι θὰ προβῶσιν εἰς καλλιτέραν διαρρύθμισιν τῶν δρομολογίων των. Ἀλλ’ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν οὐδεμίαν εὐθύνην φέρει, οὐδὲ δύναται νὰ ἀναμιχθῇ εἰς πράγματα διαφεύγοντα τὴν ἁρμοδιότητα αὐτοῦ.

§104Π. ΣΠΥΡΑΚΗΣ. Ἀναγκάζομαι καὶ αὖθις νὰ λάβω τὸν λόγον, ἵνα παρατηρήσω εἰς τὸν κ. ἐκ Σύρου συνάδελφον, ὁ ὁποῖος πολλάκις λαμβάνει τὸν λόγον, καὶ ἐνίοτε ἐπιτυχῶς, ὅτι σήμερον ἀνεπιτυχῶς ὡμίλησε· διότι δὲν πρόκειται περὶ τῆς ἀτμοπλοΐας τῆς Σύρου, ὑπὲρ τῆς ὁποίας λαμβάνει τὸν λόγον καὶ ὑπεραμυνόμενος αὐτῆς θέλει νὰ δημοκοπήσῃ. Ἐγὼ οὐδέποτε συνήθισα νὰ δημοκοπῶ, καὶ οὐδέποτε ἀπησχόλησα τὴν Βουλὴν ἐπὶ ματαίῳ. Ὡμίλησα σήμερον περὶ ζητήματος ζωτικωτάτου διὰ τὴν ἐπαρχίαν Κυνουρίας, ἥτις εἶναι ἀπόκληρος πάσης συγκοινωνίας, ὡς δύνανται νὰ μαρτυρήσωσι πάντες οἱ ἐκεῖθεν διελθόντες. Οὐδὲ σιδηρόδρομον, οὐδὲ ἁμαξιτὰς ὁδοὺς οὐδὲ βατὰς κἄν ἔχομεν· ἓν μόνον μέσον συγκοινωνίας ἔχομεν, τὴν θάλασσαν, καὶ εἶναι ἀναγεγραμμένον ἐν ταῖς συμβάσεσι τῶν ἑταιρειῶν νὰ προσορμίζωνται τὰ ἀτμόπλοια αὐτῶν εἰς τοὺς λιμένας Ἄστρους καὶ Λεωνιδίου, ἀλλ’ ἕνεκα τῆς ἁμίλλης, ἥτις διεξάγεται μεταξὺ τῶν ἑταιρειῶν ἐκείνων, τῶν μικρῶν, δὲν στέργουσιν αὗται νὰ προσορμίζωνται τὰ ἀτμόπλοιά των εἰς τοὺς λιμένας αὐτούς. Διὰ τοῦτο παρεκάλεσα τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν...

§105Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Θὰ συστήσω καὶ πάλιν.

§106Π. ΣΠΥΡΑΚΗΣ. .. νὰ ἐπαναλάβῃ τὴν σύστασιν αὐτοῦ,—τὴν ὁποίαν οὐδεμίαν ἔχω ἀμφιβολίαν, ὅτι ἔκαμε, — νὰ ἐπαναλάβῃ αὐτὴν ἐντονώτερον, ἵνα μὴ προσγίνηται ἡ ἀδικία αὕτη εἰς τοὺς συμπολίτας μου. Ἐγὼ, ἐπαναλαμβάνω, οὐδέποτε λαμβάνω τὸν λόγον, ἵνα ἀπασχολῶ τὴν Βουλὴν ἐπὶ ματαίῳ, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Σύρου, ὅταν πρόκηται περὶ ἐμοῦ, νὰ ἦναι προσεκτικώτερος.

§107Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπορῶ, πῶς υἱοθέτησε τὸ ζήτημα ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος...

§108Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Τρίτην φορὰν θὰ ὁμιλήσῃ, κύριε Πρόεδρε;

§109Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Θὰ ὁμιλῶ, ἐφ’ ὅσον προκαλοῦμαι. Εἶναι προσωπικόν, κύριε Πρόεδρε... Ἀπορῶ, λέγω, πῶς προκαλοῦμαι, ἀφοῦ μάλιστα ἐγὼ ἔθεσα τὸ ζήτημα εἰς ἄλλην θέσιν, ἰδίως ἕνεκα τοῦ ἑξῆς παθήματός μου. Ἔν τινι μικρᾷ νήσῳ τῶν Κυκλάδων εἶχον τρεῖς φίλους πολιτικούς, τοὺς ὁποίους περιέμενον νὰ ἔλθωσι κατὰ τὰς ἐκλογάς· παρῆλθον αἱ ἐκλογαί, καὶ δὲν ἦλθον. Ὅτε κατόπιν τοὺς εἶδον, τοὺς ἠρώτησα: «πῶς δὲν ἤλθετε;» Μοὶ ἀπήντησαν, ὅτι «ὁ δεῖνα μᾶς εἶπεν»,—ὄχι ἐκ τοῦ κύκλου μας, — «ὅτι θὰ ἔλθῃ αὔριον βαπόρι, καὶ ὅτι ἐγένετο σύμβασις μὲ τὴν Ἑταιρείαν». Τοῦτο δὲ εἶπε διὰ νὰ τοὺς κρατήσῃ ἐκεῖ. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὸ ζήτημα, ὅτι ἡ Ἀτμοπλοΐα τῆς Σύρου δὲν συγκοινωνεῖ μὲ τὸ Α ἢ Β μέρος, τοῦτο δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ σᾶς ἐξηγήσω ἐγώ, διότι ἡ Ἑταιρεία ἔχει ἐξαπλώσει τὸ δίκτυόν της πανταχοῦ. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον μοὶ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, εἶναι, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος εἶπεν, ὅτι οὐχὶ πάντοτε ἐπιτυχῶς ὁμιλῶ. Ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον θὰ κρίνῃ ἡ Βουλή.

§110Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, βεβαίως οἱ κ. Βουλευταὶ τῆς Κυνουρίας ἔχουσι δίκαιον, ὁμιλοῦντες διὰ τὴν συγκοινωνίαν τῆς ἐπαρχίας των. Καὶ ἐγὼ παρεκάλεσα ἄλλοτε τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, καὶ συνέστησα εἰς αὐτὸν νὰ μεσολαβήσῃ, ὅπως παύσῃ ὁ μέγας ἀνταγωνισμὸς τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν, διότι οὕτω μόνον θὰ δυνηθῇ καὶ ἡ Κυνουρία νὰ ἐξυπηρετηθῇ καλλίτερον.

§111ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Γενομένου νῦν λόγου περὶ μὴ ἐκπληρώσεως τῶν ὑποχρεώσεων, ἃς ὑπέχουσιν αἱ ἀτμοπλοϊκαὶ ἑταιρεῖαι ἀπέναντι τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, καθῆκον ἐθεώρησα νὰ λάβω καὶ ἐγὼ τὸν λόγον καὶ ποιήσωμαι ὁμοίας συστάσεις διά τε τὰς ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρείας, αἵτινες ἀνέλαβον, δυνάμει τῶν μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων συναφθεισῶν συμβάσεων, τὴν ἐκτέλεσιν τῆς συγκοινωνίας τῶν ἀγόνων γραμμῶν ἀντὶ ὡρισμένης ἀμοιβῆς, ὡς καὶ δι’ ἐκείνας, αἵτινες ἀνέλαβον ἀντὶ τῆς χορηγουμένης αὐταῖς ἀτελείας φαρικῶν τελῶν καὶ ἀγκυροβολίας τὴν ὑποχρέωσιν τοῦ νὰ μεταφέρωσι τοὺς φακέλους ἀλληλογραφίας καὶ τοὺς ταχυδρομικοὺς σάκκους, διότι καὶ αἱ μὲν καὶ αἱ δὲ δὲν φαίνονται συνεπεῖς εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν ὑποχρεώσεών των, καὶ δικαίως παραπονοῦνται οἱ κύριοι συνάδελφοι. Ὅμοια παράπονα τῶν συμπολιτῶν μου ἔχω νὰ διαβιβάσω καὶ ἐγὼ κατὰ τῆς Ἑταιρείας Τζὼν–Μὰκ–Δουάλ, ἥτις, ἀναλαβοῦσα τὴν ἐκτέλεσιν τῆς συγκοινωνίας μεταξὺ Πειραιῶς, Λαυρίου, Κύμης καὶ Σκύρου, ὡς ἀγόνου γραμμῆς, δὲν ἐκτελεῖ κανονικῶς ἃς ὑποχρεώσεις ἀνέλαβε διὰ συμβάσεως, καθόσον ὁτὲ μὲν τὰ ἐκτελοῦντα τὴν συγκοινωνίαν τῆς γραμμῆς ταύτης ἀτμόπλοια αὐτῆς μεταβαίνουσι μέχρι Καφηρέως μόνον, καὶ ἐπιστρέφουσιν εἰς Πειραιᾶ, διὰ νὰ ἐπαναλάβωσι τὸν πλοῦν των μετὰ μίαν ἑβδομάδα, ὁτὲ δὲ μεταβαίνουσιν εἰς Κύμην, ἀλλὰ δὲν προσεγγίζουσιν εἰς Σκῦρον, ἢ προσεγγίζοντα δὲν ἐπιστρέφουσιν ἐκεῖθεν εἰς Κύμην, ἐνῷ ὑπόχρεός ἐστιν ἡ Ἑταιρεία νὰ διατηρῇ ἑβδομαδιαίαν συγκοινωνίαν ἀνόδου καὶ καθόδου μεταξὺ πάντων τῶν προειρημένων λιμένων. Ὅμοια παράπονα ἔχω καὶ κατὰ τῶν λοιπῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιρειῶν, ὧν τὰ ἀτμόπλοια, καίτοι ἔχουσι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ μεταφέρωσι τοὺς ταχυδρομικοὺς σάκκους, ἐν τούτοις, ἀναχωροῦντα ἐκ Πειραιῶς καὶ προσεγγίζοντα εἰς τὸ Ἀλιβέριον, ἄλλοτε μὲν οὐδόλως παραλαμβάνουσιν αὐτοὺς, ἄλλοτε δὲ παραλαμβάνουσι μὲν αὐτούς, ἀλλὰ δὲν τοὺς μεταφέρουσιν εἰς Ἀλιβέριον, μολονότι προσεγγίζουσιν ἐκεῖ, μόνον δὲ κατὰ τὴν κάθοδόν των ἐκ Βόλου καὶ Χαλκίδος, γινομένην μετὰ δύο ἢ καὶ πλείονας ἡμέρας, παραδίδουσιν αὐτοὺς εἰς Ἀλιβέριον, καὶ ὡς ἐκ τούτου μεγάλη ζημία γίνεται εἰς τὰ συμφέροντα πάντων τῶν συμπολιτῶν μου, ἰδίᾳ δὲ τῶν ἐμπορευομένων. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ ποιήσηται τὰς δεούσας συστάσεις πρὸς διόρθωσιν τῶν ἀτόπων τούτων, προβαίνων ἐν ἀνάγκῃ καὶ εἰς τὴν διάλυσιν τῶν συμβάσεων. Ἔχω νὰ εἴπω ὀλίγα καὶ ἐπὶ ἄλλου τινὸς θέματος...

§112ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ δεξιῶν). Εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶχε ζητήσει τὸν λόγον ἐπὶ ἄλλου θέματος. Ἂς ὁμιλήσῃ.

§114ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Θὰ προσπαθήσω νὰ ἦμαι σύντομος· φείδομαι καὶ ἐγὼ τοῦ χρόνου...

§115Κ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τί σύντομος; Δὲν ἐντρέπεσθε ὀλίγον!

§116Γ. ΠΟΛΥΓΕΝΗΣ. Ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος δὲν ἠξεύρει, τί θὰ εἰπῇ ἐντροπή, ὁμιλεῖ περὶ ἐντροπῆς! (θόρυβος παρατεταμένος).

§117ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κύριε Πρόεδρε.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις. (Γίνεται διακοπὴ ὥρᾳ 12 καὶ 20′. Ἐπαναλαμβάνεται δὲ ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 3 καὶ 30′ μ. μ.) Ἐπαναλαμβάνεται ἡ συνεδρίασις. Ὁ κύριος Στεφανίδης ἔχει τὸν λόγον.

§119ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Οὐδεὶς ἐξ ὑμῶν, Κύριοι, πιστεύω, ἀγνοεῖ, ὅτι ἐν Λαυρίῳ κατοικεῖ μέγας ἀριθμὸς συμπολιτῶν μου, οἵτινες ἐγκαταλιπόντες τὰς ἑστίας των, μετέβησαν νὰ ζητήσωσι τὸν ἄρτον αὑτῶν εἰς τὰ ἔγκατα τῆς γῆς. Ὑπὲρ τῶν ἀποκλήρων τούτων τῆς τύχης δυστυχῶν ἐργατῶν ὑψῶν φωνήν, ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μέριμναν τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Οἱ ἀτυχεῖς οὗτοι συμπολῖταί μου, ἀψηφοῦντες τοὺς συμπαρομαρτοῦντας ταῖς μεταλλευτικαῖς ἐργασίαις σοβαροὺς κινδύνους, κατέρχονται πρὸς ἀναζήτησιν πολυτίμων μετάλλων, δι’ ὧν πλουτοῦσιν ἄλλοι, εἰς ἀμέτρητα βάθη, ἀληθῶς εἰς τὰ ἔγκατα τῆς γῆς, καὶ ἐξ αὐτῶν ἄλλοι μὲν δὲν ἐξέρχονται πλέον, θαπτόμενοι ζῶντες ὑπὸ σωροὺς χωμάτων καὶ πετρῶν, ἄλλοι δὲ ἐξέρχονται μέν, ἀλλ’ ἐξέρχονται εἴτε ἠκρωτηριασμένοι εἴτε παράλυτοι ἢ ἀρθριτικοί· ἀλλὰ καὶ ἂν ἐξέλθωσιν ἐκεῖθεν ὑγιεῖς, ἔχουσι ν’ ἀντιμετωπίσωσιν ἄλλον ἐχθρόν, οὐχ ἧττον σοβαρὸν καὶ ἐπικίνδυνον, τοὺς ἐνδημοῦντας ἐκεῖ ἀπὸ διετίας ἤδη ἑλειογενεῖς πυρετούς, οἵτινες ἀναμφιβόλως ἔχουσιν ὡς ἑστίαν αὑτῶν τὰ πέριξ τοῦ Λαυρίου, ἰδίᾳ δὲ τῆς Πλάκας καὶ τῆς Καμαρίζης, ὑπάρχοντα ἕλη. Τὸ ἐκ τῶν ἑλῶν τούτων γεννώμενον μίασμα, καλλιεργούμενον ἐν τῇ ὑγρᾷ ἀτμοσφαίρᾳ, ὑπὸ τὴν ὁποίαν ζῶσιν οἱ ἐν λόγῳ ἐργάται, καὶ προαγόμενον διὰ τῶν ἀναθυμιάσεων τῶν ἐξαγομένων μεταλλευμάτων, μολύνει τὰ φρέατα καὶ ἅπασαν τὴν πέριξ ἀτμόσφαιραν, εὑρίσκον δὲ πρόσφορον τὸ ἔδαφος, ὡς ἐκ τῶν ἀνθυγιεινῶν ὅρων, ὑφ’ οὓς ζῶσιν οἱ ἐργάται, προσβάλλει τὰ δύο τρίτα, χωρὶς ὑπερβολήν, καθ’ ἕκαστον ἔτος, τῶν ἐργατῶν, ὧν πολὺς ἀριθμός, ἐξηντλημένος ἐκ τῶν κακουχιῶν, τῶν πολυμόχθων ἐργασιῶν καὶ τῶν στερήσεων, ἀποδεκατίζεται, ἐνῷ διὰ μικρᾶς δαπάνης, καταβαλλομένης εἴτε ὑπὸ τοῦ Κράτους εἴτε ὑπὸ τῶν μεταλλευτικῶν ἑταιρειῶν,—αἵτινες, ἂν δὲν ἔχωσι νομικὴν πρὸς τοῦτο ὑποχρέωσιν, ἔχουσιν ὅμως ἠθικὴν τοιαύτην,— δύνανται ν’ ἀπαλλαγῶσι τῆς μάστιγος ταύτης οἱ δυστυχεῖς οὗτοι ἐργατικοὶ πληθυσμοί, οἵτινες καὶ εἰς τὸ Κράτος καὶ εἰς τὰς ἑταιρείας πολλὰ προσδίδουσι κέρδη. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ τὸ ζήτημα τοῦτο ὑπὸ σοβαρὰν ἔποψιν, καὶ μεριμνήσῃ ν’ ἀποξηρανθῶσι τὰ ἕλη ταῦτα ὡς οἷόν τε τάχιον, ὅπως σωθῶσιν ἐκ τῆς λοιμώδους ταύτης νόσου καὶ οἱ ἐργάται καὶ οἱ κάτοικοι ἐν γένει τοῦ Λαυρίου καὶ τῶν περιχώρων αὐτοῦ. Ἐπίκαιρον ὡσαύτως θεωρῶ νὰ συστήσω εἰς τὸν κύριον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ λάβῃ τὴν προσήκουσαν μέριμναν, ὅπως γίνηται μείζων, ἢ μᾶλλον διηνεκής, εἰ δυνατόν, παρ’ ἁρμοδίων, εἰδικῶν μηχανικῶν, ἐπίβλεψις ἐπὶ τῶν ἐκτελουμένων ἐν ἁπάσῃ τῇ Ἑλλάδι, ἰδίᾳ δὲ ἐν Λαυρίῳ, μεταλλευτικῶν ἐργασιῶν, πρὸς πρόληψιν ἢ μετριασμὸν τοὐλάχιστον τῶν καθ’ ἑκάστην συμβαινόντων δυστυχημάτων ἕνεκα, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον, ἀμελείας τῶν ἐντεταλμένων τὴν ἐπίβλεψιν μηχανικῶν καὶ ἐπιστατῶν τῶν μεταλλευτικῶν ἑταιρειῶν. Ὡσαύτως παρακαλῶ τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συστήσῃ διὰ τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν εἰς τοὺς ἐνοικιαστὰς τοῦ δημοτικοῦ φόρου τοῦ δήμου Λαυρίου νὰ μὴ εἰσπράττωσι δημοτικὸν φόρον ἀπὸ τοὺς ἐργάτας τοὺς εἰσάγοντας διὰ Λαυρίου καὶ μεταφέροντας αὐθημερὸν εἰς Πλάκα καὶ Δασκαλιὸ ἢ ἄλλα μέρη τῶν δήμων Θορικίων καὶ Κρωπίας διάφορα τρόφιμα καὶ ἄλλα εἴδη, κομιζόμενα πρὸς χρῆσιν αὐτῶν ἐκ τῶν ἑστιῶν των, τὰ ὁποῖα, φορολογούμενα καὶ ἐν τῷ δήμῳ Θορικίων τῷ δήμῳ Κρωπίας, ὑποβάλλονται παρανόμως εἰς διπλῆν φορολογίαν. Διὰ τὴν παράνομον ταύτην φορολογίαν, γενομένην καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, ἐγένοντο παραστάσεις εἰς τὸν κύριον Ρέλιον, δήμαρχον Λαυρίου, καὶ τότε, εἰσπραττομένου τοῦ φόρου τῶν ὠνίων δι’ ἐπιστατῶν τοῦ δήμου, ἐὰν δὲν ἔπαυσεν ἐντελῶς, ἐμετριάσθη τοὐλάχιστον ἡ πληρωμὴ τοῦ ἀδίκου τούτου καὶ παρανόμου φόρου. Καὶ ταῦτα μὲν εἶχον νὰ συστήσω τῷ ἀξιοτίμῳ κυρίῳ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργῷ. Εἰς δὲ τὴν Κυβέρνησιν ἔχω νὰ κάμω ἄλλην σύστασιν, ἐπίσης σπουδαῖα ἀντικείμενα ἀφορῶσαν. Ἀπὸ πολλοῦ χρόνου, ὡς γνωρίζει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ζητεῖται ὑπό τε τῶν δημοτικῶν ἀρχόντων καὶ τῶν κατοίκων ἐν γένει τοῦ Λαυρίου νὰ ἱδρυθῇ ἐν Λαυρίῳ Μεταλλευτικὴ Ἐπαγγελματικὴ Σχολή, καὶ πρὸς τοῦτο ὑπεβλήθη εἰς τὴν καὶ τότε ὑπὸ τὸν ἀξιότιμον ἐκ Κερκύρας Βουλευτὴν Κυβέρνησιν ὑπόμνημα, δι’ οὗ ὑπεδεικνύετο ἡ ἀνάγκη τῆς συστάσεως τῆς Σχολῆς ταύτης, προσέτι δὲ καὶ οἱ πόροι αὐτῆς. Ὑπὲρ τῆς ἱδρύσεως τοιαύτης Σχολῆς συνηγορῶ καὶ ἐγώ, εὑρίσκων δικαίαν καὶ εὔλογον τὴν αἴτησιν τῶν κατοίκων Λαυρίου, καὶ πολλαχῶς εἰς τὸ ἔθνος ἐπωφελῆ τὴν πραγματοποίησιν αὐτῆς. Ἡ Σχολὴ αὕτη θέλει προπαρασκευάσει καταλλήλους ἐργοδηγούς, χημικοὺς καὶ μεταλλειολόγους, οἵτινες δύνανται νὰ ὦσι πολλαχῶς χρήσιμοι οὐ μόνον εἰς τὰς ἐν Λαυρίῳ καὶ τῇ λοιπῇ Ἑλλάδι μεταλλευτικὰς ἐργασίας, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς ἐν τῇ Ἀνατολῇ ἐν γένει τοιαύτας. Ἐν Λαυρίῳ, Κύριοι, ὑπάρχουσιν ὅλα τὰ μέσα, ὅπως διδαχθῶσι θεωρητικῶς καὶ πρακτικῶς οἱ μαθηταὶ τῆς Σχολῆς ταύτης· ὑπάρχει ἐκεῖ, ὡς γνωρίζετε, ἐξαίρετον χημεῖον καὶ διάφορα μεταλλουργικὰ ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα καὶ Εὐρωπαϊκῶν Σχολῶν μαθηταὶ ἐπισκέπτονται, ἀποστελλόμενοι ἐκεῖθεν πρὸς πρακτικὴν ἄσκησιν καὶ μελέτην. Ὁ δῆμος Λαυρίου εἶναι διατεθειμένος νὰ εἰσφέρῃ, κατὰ τὸ ἐνόν, ὑπὲρ τῆς Σχολῆς ταύτης· ὡσαύτως καὶ οἱ ἐκεῖ μηχανικοὶ καὶ χημικοὶ δύνανται νὰ παράσχωσι δωρεάν, ἢ ἀντὶ μικρᾶς ἀμοιβῆς, τὴν διδασκαλίαν αὐτῶν, προκειμένου νὰ ἐκπαιδεύωνται ἐν αὐτῇ καὶ τὰ τέκνα των. Ζητοῦσι μόνον τὴν ἀρωγὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία, ἀντὶ νὰ δαπανᾷ μεγάλα χρηματικὰ ποσὰ πρὸς σύστασιν Ἑλληνικῶν Σχολείων καὶ Γυμνασίων, θὰ ἔπραττεν ἄριστα, δαπανῶσα διὰ τοιαύτας καὶ ἄλλας ἐπαγγελματικὰς Σχολάς· ἠδύνατο μάλιστα καὶ εἰς κατάργησιν πολλῶν Ἑλληνικῶν σχολείων καὶ Γυμνασίων, εἰς ἃ ἐλάχιστος ἀριθμὸς μαθητῶν φοιτᾷ, νὰ προβῇ, προκειμένου νὰ ἐξοικονομήσῃ τὰς ἀπαιτουμένας δαπάνας πρὸς ἵδρυσιν καὶ συντήρησιν ἐπαγγελματικῶν Σχολῶν, ὧν σπουδαιοτέραν καὶ ἐπωφελεστέραν πάσης ἄλλης θεωρῶ τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος Μεταλλευτικὴν Σχολὴν Λαυρίου. Περαίνων τὸν λόγον, συνιστῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ πρόνοιαν, ὅπως εἰσαγάγῃ καὶ πρότασιν νόμου, δι’ ἧς νὰ τροποποιῆται ὁ πρὸ τριετίας περίπου ψηφισθεὶς νόμος περὶ Ταμείου τῶν Μεταλλευτῶν, ὅστις τυγχάνει λίαν ἀτελής, διότι οὐ μόνον δὲν λαμβάνει πρόνοιαν περὶ τῶν ἐργατῶν, οἵτινες φονεύονται ἢ τραυματίζονται εἰς σιδηροδρομικάς, ὑδραυλικὰς καὶ ἄλλας παρεμφερεῖς ἐργασίας, ἀλλὰ καὶ μυρίας ἄλλας ἀτελείας ἔχει, ὡς πρὸς τὴν βεβαίωσιν τῆς παθήσεως καὶ τὸν κανονισμὸν τῆς ἀποζημιώσεως τῶν ἐν τοῖς μεταλλείοις φονευομένων ἢ τραυματιζομένων ἐργατῶν. Τὰς συστάσεις ταύτας, ἃς ἐποιησάμην, ἐθεώρησα οὐσιωδεστέρας καὶ ἀφορώσας σοβαρώτερα θέματα ἐκείνων, περὶ ὧν πολλοὶ συνάδελφοι, ὁμιλοῦντες περὶ εἰσιτηρίων τροχιοδρόμων κλπ., ἀπησχόλησαν τὴν Βουλήν, ἰδίᾳ δὲ ὁ ἐξ Ἄνδρου κ. συνάδελφος, ὅστις κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίαν τῆς Βουλῆς πολὺν χρόνον κατηνάλωσε, ζητῶν τὸν διορισμὸν ἱερέως εἰς ἓν τῶν χωρίων τῆς Ἄνδρου.

§120Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν θὰ ἐκταθῶ. Ἐκτελῶν ἐντολὴν τῶν συνεπαρχιωτῶν μου, θὰ ἀναγνώσω σταλεῖσάν μοι ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Βάλτου (ἀναγινώσκει): «Πρὸς τὸν Ἐξοχώτατον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Οἱ κάτωθι μετὰ σεβασμοῦ ὑπογεγραμμένοι ἐθεωρήσαμεν καθῆκον, ἐπιβεβλημένον ἡμῖν, νὰ ἐκφράσωμεν πρὸς τὴν Ὑμετέραν Ἐξοχότητα τὴν ἄπειρον ἡμῶν εὐγνωμοσύνην ἐπὶ τῇ ἐνταῦθα ἀποστολῇ τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ κυρίου Μουρκογιάννη, κατορθώσαντος ἐντὸς μικροῦ χρονικοῦ διαστήματος διὰ τῆς μεγίστης δραστηριότητος καὶ δεξιότητος, ἥτις χαρακτηρίζει αὐτόν, νὰ παραδώσῃ πάντα τὰ κακοποιὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ καιροῦ ἐνεφώλευον ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Βάλτου, λυμαινόμενα ταύτην, εἰς τὰς χεῖρας τῆς Ποινικῆς Δικαιοσύνης, παγιωθείσης οὕτω τελείως τῆς δημοσίας ἀσφαλείας ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ ἡμῶν. Ἡ ἡμετέρα ἐπαρχία, κύριε Πρόεδρε, καταμαστιζομένη μέχρι σήμερον ὑπὸ διαφόρων κακούργων, διασπαθιζόντων τὴν περιουσίαν, τὴν τιμὴν καὶ τὴν ζωὴν αὐτῆς, καὶ ἀπαλλαγεῖσα σήμερον πάντων τούτων, χάρις εἰς τὴν ἱκανότητα τοῦ διακεκριμένου καὶ ἐντίμου τούτου ἀξιωματικοῦ, ὑποβάλλει τῇ Ὑμετέρᾳ Ἐξοχότητι θερμὴν παράκλησιν, ἵνα ὁ εἰρημένος ἀξιωματικὸς παραμείνῃ ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ ἡμῶν πρὸς τήρησιν τῆς ἀποκατασταθείσης δημοσίας ἀσφαλείας. Τῇ ἐνθέρμῳ δὲ ταύτῃ παρακλήσει ἡμῶν θέλει ἑνώσει καὶ τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τῆς πρωτευούσης τῆς ἐπαρχίας Βάλτου τὴν ἰδιαιτέραν αὐτοῦ παράκλησιν, συνερχόμενον κατ’ αὐτάς, καὶ ἐκφράζον, ἐπὶ τῇ παγιώσει τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ἀσφαλείας, τὴν ἑαυτοῦ εὐγνωμοσύνην.» Μεταξὺ ὅλων τῶν ὑπογραφῶν εἶναι καὶ αἱ ὑπογραφαὶ δύο τέως βουλευτῶν, τῶν κ.κ. Ἴσκου καὶ Καραγιάννη, καὶ ὅλων τῶν δημάρχων τῆς ἐπαρχίας Βάλτου.

§121Κ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κύριος Στεφανίδης κατηνάλωσεν ὁλοκλήρους συνεδριάσεις ἐδῶ, ὁμιλῶν περὶ ἀνέμων καὶ ὑδάτων. Ἐγὼ μίαν καὶ μόνην φορὰν ὡμίλησα εἰς τὴν Σύνοδον ταύτην περὶ ἀντικειμένου, τὸ ὁποῖον εἶναι πολὺ σπουδαῖον, καὶ ἦλθε σήμερον ὁ κ. συνάδελφος νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐγὼ ἀπασχολῶ τὴν Βουλήν διὰ μὴ σοβαρὰ πράγματα, δι’ ἕνα ἱερέα, ἀσκόπως. Αὐτὸ εἶναι παραλογισμὸς (θόρυβος).

§122Κ. ΦΛΕΣΣΑΣ. Ὑποβάλλω πρότασιν νόμου «περὶ διοικητικῆς ἀστυνομίας». Διὰ τῆς συστάσεως τῆς ἀστυνομίας ταύτης ἐπέρχεται οἰκονομία εἰς τὸ Δημόσιον πλέον τῶν 2,000,000 δραχμῶν, καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ ἐπανέρχονται εἰς τὰς τάξεις των, ἡ δὲ λειτουργία τῆς ἀστυνομίας θὰ ᾖναι κανονικωτέρα ἀφ’ ὅ,τι εἶναι σήμερον. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ διατάξῃ τὴν τύπωσιν καὶ διανομὴν τῆς προτάσεώς μου ταύτης.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 167).

§124Λ. ΛΑΠΑΘΙΩΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως εὐαρεστούμενος αʹ) καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἐὰν ὑπάρχωσιν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ (τμῆμα Πυροβολικοῦ), προτάσεις, σχεδιογραφήματα καὶ προϋπολογισμοὺς πρὸς ἵδρυσιν στρατιωτικῶν ἐργοστασίων, ἰδίᾳ φυσιγγιοποιείου καὶ ὁπλουργείου, ὡς καὶ ἐκθέσεις περὶ τούτου ἀξιωματικῶν τοῦ πυροβολικοῦ· βʹ) πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἂν ὑπάρχουσι πάντα τὰ μηχανήματα πρὸς κατασκευὴν καλύκων φυσιγγίων ἐν τῷ Ὁπλοστασίῳ. Ἐπίσης παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἔκθεσιν Καννὲ, ἐὰν ὑπάρχῃ, περὶ ἱδρύσεως καλυκοποιείου, χρησιμοποιουμένων τῶν ὑπαρχόντων ἐν τῷ Ναυστάθμῳ μηχανημάτων, καὶ δεύτερον νὰ παράσχῃ τὴν πληροφορίαν, ἂν διὰ τῶν ὑπαρχόντων μηχανημάτων ἐν Ναυστάθμῳ εἶναι δυνατὸν νὰ κατασκευάζωνται βλήματα πυροβόλων ναυτικοῦ ἐκ χυτοσιδήρου.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ὁ κ. Κυριακούλης Λ. Μαυρομιχάλης ἔχει νὰ εἴπῃ τι.

§126ΚΥΡ. Λ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῶν ἐξηγήσεων, τὰς ὁποίας ἔδωκεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, παραιτοῦμαι τοῦ λόγου.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Γουναράκης.

§128Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Εἰς δύο λέξεις θὰ διατυπώσω τὴν γνώμην μου, κύριε Πρόεδρε. Πρόκειται περὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀτελείας τοῦ χάρτου τῶν ἐφημερίδων. Φρονῶ, Κύριοι, ὅτι ὁ Τύπος, ἀνεξαρτήτως ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι συγκοινωνίαν μετ’ αὐτοῦ, πρέπει νὰ ᾖναι ἐλεύθερος, καὶ ἀπηλλαγμένος ἐλπίδων καὶ φόβων ἐκ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας. Διὰ τοῦτο ἐπιβάλλει ἡ φύσις τοῦ νομοσχεδίου νὰ δοθῇ μία λύσις. Ἡμεῖς, κατ’ ἀντίθεσιν πρὸς τὰ ἀλλαχοῦ συμβαίνοντα, ὅπου ἀπέχουσι νὰ ἐπιβάλλωσι δεσμὰ καὶ βάρη εἰς τὸν Τύπον, —βάρη, τὰ ὁποῖα δὲν βαρύνουσι μόνον τοὺς ἐνεστῶτας, ἀλλὰ βάρη ἐν γένει δυσχεραίνοντα τὴν πρόοδον τοῦ Τύπου, —κατ’ ἀντίθεσιν, λέγω, πρὸς τὰ ἀλλαχοῦ συμβαίνοντα, ἡμεῖς ἔχομεν ἐπιβάλει βάρη. Εὐτυχῶς ὅλοι εἴμεθα σύμφωνοι, ὅτι πρέπει νὰ ἐπέλθῃ ἀτέλεια, εἴμεθα σύμφωνοι, διότι τὸ νομοσχέδιον ὑπέβαλεν ἡ Κυβέρνησις, καὶ δὲν νομίζω ὅτι ὑπάρχουσιν φόβοι ἀντιδράσεως ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἔχω ἐπιστολὴν τοῦ ἐν Βιέννῃ ἀνταποκριτοῦ τῆς ἐφημερίδος «Ἐμπρός». Προσεκλήθη οὗτος εἰς τὸ τηλεγραφεῖον τῆς Βιέννης, καὶ ἀνεκοινώθη εἰς αὐτὸν, ὅτι ἡ Αὐστριακὴ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ ἐλαττώσῃ κατὰ τὸ ἥμισυ τὴν ἀξίαν ἑκάστης λέξεως τηλεγραφήματος τοῦ Τύπου, καὶ οὕτως ἀπὸ 48 χέλερ (λεπτὰ περίπου) ὑπεβιβάσθη εἰς 24 ἢ 39, ἀναλόγως τῆς ὁδοῦ, ἣν τὰ τηλεγραφήματα ἀκολουθοῦσιν, εἰσερχόμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου λοιπόν, τοῦ γενικωτάτου καὶ ἀποδεκτοῦ ὑπὸ πάντων τῶν πεπολιτισμένων Κρατῶν, νομίζω, ὅτι καὶ ἡμεῖς πρέπει νὰ σπεύσωμεν εἰς τὴν παροχὴν πάσης εὐκολίας ὑπὲρ τοῦ Τύπου. Πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον παρακαλῶ τὸν κύριον Πρωθυπουργόν, ὄχι νὰ προτάξῃ, ἀλλ’ ἐὰν θέλῃ, —ἐπειδὴ εἶναι ζήτημα 5 ἢ 10 λεπτῶν, —μετὰ τὸ τέλος τῆς συζητήσεως τοῦ πρώτου φορολογικοῦ νομοσχεδίου σήμερον, νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀτελείας τοῦ χάρτου τῶν ἐφημερίδων εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, καὶ νὰ ἐξακολουθήσωμεν κατόπιν τὴν ἄλλην νομοθετικὴν ἐργασίαν.

§129Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Μετὰ τὸ τέλος τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν φορολογικῶν νομοσχεδίων.

§130Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Δηλαδὴ σήμερον.

§131Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Βεβαίως. (Διάλογοι).

§132Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δηλοῖ, ὅτι μετὰ τὴν συζήτησιν ἑνὸς ἢ δύο φορολογικῶν νομοσχεδίων θὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀτελοῦς εἰσαγωγῆς τοῦ πρὸς ἐκτύπωσιν τῶν ἐφημερίδων χάρτου.

§133Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἔχομεν νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦσι μεγάλην συζήτησιν· ὥστε δὲν ἠξεύρομεν ποῦ θὰ καταλήξωμεν.

§134Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Τέλος πάντων, τί θέλετε; Θέλετε νὰ θέσωμεν πρότασιν;

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξακολούθησις τῆς τρίτης συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἐπιβολῆς δικαιώματος καταναλώσεως ἐπὶ τῶν οἰνοπνευματούχων ὑγρῶν καὶ ποτῶν», ὡς ἐτροποποιήθη κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§136Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Εἴμεθα εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον.

§137Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν πρόκειται νὰ λάβῃ τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, διότι ἐφθάσαμεν εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον. Ἄρα πρόκειται περὶ ἐξακολουθήσεως τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἄρθρου.

§138Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον συζητοῦμεν.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἄρθρου ὑπάρχουσι διάφοροι τροπολογίαι.

§140Ι. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἀναγνωσθῇ πρῶτον τὸ ἄρθρον.

§141Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ἔχει ἀναγνωσθῆ τὸ ἄρθρον.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄς ἀναγνωσθῇ ἐκ νέου. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 2).

§143Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Κατὰ τὰς ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου γενομένας ἐν τῇ Βουλῇ συζητήσεις ἐφάνη ὡς ἐνδεδειγμένον, ὅτι, καίτοι ἐδήλωσα, ὅτι συναινῶ νὰ διαγραφῇ τὸ δεύτερον ἐδάφιον τῆς τρίτης παραγράφου, τὸ καθορίζον τὴν κατηγορίαν τῶν 1200 δραχμῶν, ἤθελεν εἶσθαι προτιμότερον νὰ προστεθῇ καὶ ἑτέρα τις κατηγορία, ἢ μᾶλλον βαθμὶς φορολογική, διὰ τοὺς ποτοποιούς. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ὁρίζονται οὕτω διὰ τοὺς ποτοποιούς αἱ κλάσεις: «Γʹ) Διὰ τοὺς ποτοποιούς. αʹ) Εἰς δραχμὰς χιλίας πεντακοσίας (1500) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς τεσσαράκοντα χιλιάδας κατοίκων.» Μετὰ τοῦτο ἔρχεται δευτέρα κλάσις, ἤτοι: «βʹ) Εἰς δραχμὰς χιλίας διακοσίας (1200) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς δέκα χιλιάδας κατοίκων.» Καὶ κατόπιν ἔρχεται: «γʹ) εἰς δραχμὰς χιλίας (1000) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς τέσσαρας χιλιάδας κατοίκων.» Κατὰ τὴν συζήτησιν τὴν προχθεσινὴν συνήνεσα νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ δευτέρα παράγραφος, καὶ οὕτως ἀντὶ τῆς δευτέρας παραγράφου ἔρχεται ἡ τρίτη, τῶν δραχμῶν 1000, ἀλλὰ ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ μεταβληθῇ ὁ τοῦ πληθυσμοῦ ἀριθμός, δηλαδὴ νὰ ὑπερβαίνῃ ὁ ἀριθμὸς τῶν κατοίκων τὰς 10,000...

§144Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Μόνον 10,000;

§145Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ... καὶ νὰ προστεθῇ τρίτη κλάσις ἐκ δραχμῶν 800, ὅταν πρόκηται περὶ πόλεως ἐχούσης πληθυσμὸν ἀνώτερον τῶν 4,000. Οὕτω θὰ μένωσι πάντοτε τέσσαρες κλάσεις, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι διαγράφεται ἡ κλάσις τῶν δραχμῶν 1200· ἤτοι ἡ πρώτη 1500, ἡ δευτέρα 1000, ἡ τρίτη 800, καὶ ἡ τετάρτη 500.

§146Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὥστε ἀντὶ τῶν 1200 προσθέτετε μίαν κλάσιν τῶν δραχμῶν 800;

§147Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Ἐπὶ τῆς παραγράφου Δʹ, παρακαλῶ, ἀντὶ τῶν λέξεων «εἰς δραχμὰς 15, ἐὰν ἀσκῶσι τὸ ἐπιτήδευμα ἐν πόλει πληθυσμοῦ κατωτέρου τῶν 4,000 κατοίκων», νὰ τεθῇ: «εἰς δραχμὰς 15, ἐὰν ἀσκῶσι τὸ ἐπιτήδευμα ἐν πόλει πληθυσμοῦ 1000 μέχρι 4,000 κατοίκων.» Εἶχον δηλώσει ἐπίσης, ὅτι ἀποδέχομαι μίαν τροπολογίαν, ὑποβληθεῖσαν ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Θήρας Βουλευτοῦ, ἐπὶ τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2. Συμφώνως δὲ πρὸς ταύτην ἡ τελευταία παράγραφος τοῦ ἄρθρου 2 τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ἀπαλλάσσονται τοῦ εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς πρώτης κατηγορίας ἐπιβαλλομένου δικαιώματος οἱ πρὸς οἰκιακὴν αὐτῶν χρῆσιν παράγοντες ἐκ μορεῶν καὶ κομάρων, ἢ ἐξ ἄλλων ὑλῶν, ἐξ ὧν ἐπιτρέπεται ἡ κατὰ τὸν νόμον τοῦτον κατασκευὴ οἰνοπνεύματος, δι’ ἁπλῶν ἀμβύκων (καζανίων) χωρητικότητος ἐλάσσονος τῶν 150 ὀκάδων οἰνόπνευμα (σούμαν), ἢ καὶ ἐκ τούτου ἀπ’ εὐθείας οὖζον, καὶ πρὸς τοῦτο ἐργαζόμενοι ἐντὸς χρονικοῦ διαστήματος ἑξήκοντα τὸ πολὺ ἡμερῶν καθ’ ἕκαστον ἔτος. Διὰ Β. Διατάγματος ὁρίζεται τὸ ἑξηκονθήμερον τοῦτο χρονικὸν διάστημα κατὰ χωρία ἢ δήμους. Οἱ κατὰ τὴν προηγουμένην παράγραφον ἀπαλλασσόμενοι τοῦ δικαιώματος δύνανται νὰ μεταφέρωσι πρὸς ἐμπορίαν ἢ νὰ πωλῶσι τὸ παρ’ αὐτῶν παραχθὲν οἰνόπνευμα (σούμαν) ἢ οὖζον δυνάμει ἀδείας τοῦ ἁρμοδίου οἰκονομικοῦ ἐφόρου, ἐκδιδομένης μετὰ τὴν καταβολὴν δικαιώματος καταναλώσεως ἐκ δραχμῶν 15.»

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ τροποποίησις.

§149Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκριβῶς.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς δευτέρας παραγράφου ὑπάρχουσι διάφοροι τροπολογίαι.

§151Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἰδική μου τροπολογία, ἀφορῶσα εἰς τὸν σχηματισμὸν μιᾶς τάξεως, περιλαμβανούσης τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς τοὺς ἔχοντας μηχανήματα παραγωγῆς κάτω τῶν 200 ὀκάδων. Ὁ σκοπὸς τῆς προτάσεώς μου εἶναι, νὰ παρασχεθῇ εὐκολία εἰς τὴν λειτουργίαν τῶν μικρῶν καταστημάτων καὶ μὴ περιέλθωσι ταῦτα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκλείψωσι, μὴ δυνάμενα νὰ διαγωνισθῶσι πρὸς τὰ μεγάλα, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον τὰ μικρὰ καταστήματα εἶναι ἀναμφισβητήτως ἐπωφελῆ διὰ τὴν ἐξαγωγὴν οἰνοπνεύματος καὶ κονιὰκ, καὶ διὰ τὴν ὑποστήριξιν, ἥν πάντες ἐπιδιώκομεν, τῆς σταφίδος καὶ τῆς σταφυλῆς.

§152Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐπὶ τῆς προτάσεως ταύτης ἐγένετο διεξοδικὴ συζήτησις, καθ’ ἣν ἐξήγησα πρὸς τὴν Βουλὴν τοὺς λόγους, ὧν ἕνεκα, τὸ ἐπ’ ἐμοί, δὲν παραδέχομαι τὴν τροπολογίαν τοῦ ἐξ Ἄρτης ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ.

§153ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἐπὶ τούτου ἔχω νὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ ὀλίγα τινὰ εἰς ὅσα εἶπον προχθές. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν εἶμαι κατὰ τῆς φορολογίας τοῦ οἰνοπνεύματος, τοὐναντίον εὑρίσκω, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἕν τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα πρὸ παντὸς πρέπει νὰ φορολογῶνται. Δὲν εἶμαι οὔτε κατὰ τῆς αὐξήσεως τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἰνοπνευμάτων, νομίζω δέ, ὅτι οὔτε ἡ ἐπιβεβλημένη φορολογία εἶναι μεγάλη, οὔτε ἡ ἐπιβαλλομένη διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Ἀλλ’ ὡς εἶπον καὶ κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν, ὁ τρόπος, δι’ οὗ ἐπιβάλλεται ἡ φορολογία, εἶναι τοιοῦτος, ὥστε θέλει συντελέσει, ὡς καὶ ὁ κ. ἐκ Κυνουρίας συνάδελφος ὑπεστήριξεν, εἰς τὸν στραγγαλισμὸν τῆς μικρᾶς βιομηχανίας. Ἀλλὰ τοῦτον τὸν χαρακτηρισμὸν ἀποκρούει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐγὼ ὅμως εἶχον ἀξίωσιν ἀπὸ τὸν κ. ἐξ Ἄρτης συνάδελφον, ὄχι μόνον νὰ ἔχῃ κατανοήσει, ἀλλὰ καὶ νὰ μὴ ἀποκρύψῃ τὸν σκοπόν, ὅστις ἐπιδιώκεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, καὶ ὅστις δὲν εἶναι ἰδέα τὸ πρῶτον νῦν ῥιπτομένη εἰς τὴν Βουλήν· ἡ μορφὴ μόνον αὐτῆς εἶναι νέα. Ἡ ἰδέα, ἣν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἀλλὰ καὶ διὰ τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον τῇ εἰσηγήσει αὐτοῦ κατὰ τὸ 1899 ἐψηφίσαμεν, προβάλλει, εἶναι ἰδέα, ὡς σᾶς εἶπον, παλαιά, ἀπὸ τοῦ 1887 ἀκόμη, καὶ δὲν θέλω ἐγὼ νὰ συζητήσω σήμερον, ἂν εἶναι ἢ δὲν εἶναι συμφέρουσα ἡ ἰδέα τῆς ἱδρύσεως μονοπωλίου τῶν οἰνοπνευμάτων, ἐφ’ ὅσον δὲν προβάλλεται σαφῶς διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἡ ἰδέα αὕτη εἰς τὴν Βουλήν· ἀλλὰ δικαιοῦμαι νὰ συζητήσω ἐπὶ τοῦ τρόπου, καθ’ ὃν ἡ ἰδέα αὕτη προβάλλεται. Νομίζω, ὅτι ὁ τρόπος, καθ’ ὃν αὕτη προβάλλεται, τείνει εἰς τὴν καταστροφὴν τῆς ἰδιοκτησίας τῶν μικρῶν ποτοποιῶν, ἄνευ τινὸς ἀποζημιώσεως. Καὶ διὰ τοῦτο ἐζήτησα τὸν λόγον, ἵνα διατυπώσω ἐν εἴδει παραπόνου ἐκ μέρους τῶν μικρῶν οἰνοπνευματοποιῶν τὴν γνώμην μου κατὰ τοῦ ἀδίκου, τὸ ὁποῖον διαπράττεται κατ’ αὐτῶν διὰ τῆς καταστροφῆς τῆς ἰδιοκτησίας των ἄνευ ἀποζημιώσεως. Διὰ τοῦ νόμου τοῦ 1887 ἀπηγορεύθη σαφῶς ἡ διατήρησις ἢ ἵδρυσις οἰνοπνευματοποιείων μὴ ἐχόντων παραγωγικὴν δύναμιν μεγαλειτέραν τῶν διακοσίων ὀκάδων. Εἶναι τὸ ἄρθρον 39 τοῦ νόμου ΑΦΙΒʹ, τὸ ὁποῖον λέγει: «Ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ἀπαγορεύεται ἡ σύστασις οἰνοπνευματοποιείων βʹ καὶ γʹ κατηγορίας, παραγόντων ἔλασσον τῶν 200 ὀκάδων ἀνύδρου οἰνοπνεύματος καθ’ ἑκάστην· ἀπὸ δὲ τῆς ἐφαρμογῆς αὐτοῦ ἀπαγορεύεται ἡ λειτουργία οἰνοπνευματοποιείων τῆς αὐτῆς κατηγορίας, παραγόντων ἔλασσον τοῦ ποσοῦ τούτου.» Λοιπὸν ὁ νομοθέτης τοῦ 1887, κατὰ τοῦτο δικαιότερος, διετύπωσε τὰς σκέψεις αὐτοῦ περὶ καταστροφῆς τῆς μικρᾶς βιομηχανίας, ἵνα διευκολυνθῇ οὕτως ἡ ἵδρυσις τοῦ μονοπωλίου τῶν οἰνοπνευμάτων· ἀλλ’ ὅμως ἔλαβε πρόνοιαν περὶ τῶν μικρῶν οἰνοπνευματοποιείων, καὶ ἐν ἄρθρῳ 43 λέγει: «Οἱ ἕνεκα τῆς παραχωρήσεως τοῦ ἀποκλειστικοῦ δικαιώματος τῆς κατασκευῆς οἰνοπνεύματος τιθέμενοι εἰς ἀχρηστίαν ἀνακαθαρτῆρες καὶ τὰ σχετικὰ πρὸς αὐτοὺς μηχανήματα, ὡς καὶ πάντα τὰ μηχανήματα καὶ σκεύη τῶν οἰνοπνευματοποιῶν γʹ κατηγορίας, τὰ εἰς ἀχρηστίαν τιθέμενα, ἀποζημιοῦνται, ἐκτιμώμενα συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 40 τοῦ παρόντος νόμου.» Ἐν τῷ ἄρθρῳ δὲ 40 ὥρισε τὸν τρόπον καὶ τὴν διαδικασίαν τῆς ἐκτιμήσεως καὶ τὴν πρὸς ἀποζημίωσιν ὑποχρέωσιν κλπ. Ἀλλὰ σήμερον δὲν ἀκολουθοῦμεν τὴν εὐθεῖαν τακτικήν. Ἀντὶ νὰ εἴπωμεν, — ἐὰν δὲν θέλωμεν νὰ καταστρέψωμεν τὴν μικρὰν βιομηχανίαν, ἵνα διευκολύνωμεν τὸ μονοπώλιον, ἀντί, λέγω, νὰ εἴπωμεν, ὅτι «ἀπαγορεύομεν τὴν ὕπαρξιν οἰνοπνευματοποιείων παραγόντων ποσὸν ἔλασσον τῶν 500 ὀκάδων, ἀλλ’ αὐτῶν τῶν καταστημάτων θὰ λάβωμεν τὰ μηχανήματα ἐπὶ ἀποζημιώσει, ἵνα μὴ καταστραφῶσι», δὲν λέγομεν τοῦτο, ἀλλὰ φροντίζομεν νὰ ἐπέλθῃ ἡ καταστροφὴ αὐτῶν ἄνευ ἀποζημιώσεως, ὡς ἐπῆλθεν ἡ καταστροφὴ διὰ τοῦ νόμου τοῦ 1889 εἰς πολλὰ μικρὰ καταστήματα, χωρὶς οὐδεμίαν νὰ λάβωσιν ἀποζημίωσιν. Καὶ ἂν ἔτι τὸ μέτρον τοῦτο ἦναι συντελεστικὸν διὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ μονοπωλίου, βεβαίως δὲν πρέπει νὰ τεθῇ εἰς ἐφαρμογὴν καθ’ ὃν τρόπον τίθεται, ἀλλὰ πρέπει νὰ τεθῇ εὐθύτερον εἰς ἐφαρμογὴν, καὶ ν’ ἀπαγορευθῇ ῥητῶς ἡ διατήρησις τοιούτων καταστημάτων, καὶ ν’ ἀποζημιωθῶσιν οἱ ἄνθρωποι, διότι, ὡς νομοθετοῦμεν, καταστρέφομεν αὐτοὺς, χωρὶς νὰ τοῖς δίδωμεν τὸ δικαίωμα ν’ ἀποζημιωθῶσιν. Ἐγὼ, ὁ ὁποῖος ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ καταστραφῶσι τὰ μικρὰ καταστήματα, καὶ ἔχω ἰδέαν ἀντίθετον ὄχι μόνον πρὸς τὸ ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸν νόμον τοῦ 1887, εἶμαι ὑπὲρ τῆς προτάσεως τοῦ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ, καὶ θέλω ψηφίσει αὐτήν. Λυποῦμαι δὲ, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος δὲν ὑποστηρίζει αὐτήν.

§154Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὁ κύριος συνάδελφος βεβαίως μὲ παρενόησεν, ἢ δὲν θὰ ἦτο ἐνταῦθα, ὅτε ἀνέπτυξα τὸ ζήτημα κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν. Τὸ ζήτημα τοῦ μονοπωλίου δὲν συζητεῖται τὸ πρῶτον νῦν· συνεζητήθη καὶ ὅτε ἐψηφίζετο ὁ ἰσχύων νόμος. Ὡμίλησα δὲ τότε εὐρύτατα, καὶ ἀνέπτυξα τὰς γνώμας μου, ἃς καὶ κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν, ὅτε συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον, ἀνέπτυξα πάλιν συντομώτερον. Εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι ὄχι μόνον ὑπὸ τὴν ἔποψιν τοῦ δικαίου καὶ τοῦ νομίμου πράττομέν τι μὴ ἐπιτρεπόμενον εἰς νομοθετικὸν Σῶμα, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῶν πραγματικῶν καὶ θετικῶν συμφερόντων τῆς Ἑλλάδος. Συνηγοροῦμεν καὶ κοπτόμεθα ὑπὲρ τῆς σταφίδος καὶ τῆς οἰνοποιίας, καὶ ἐν τούτοις ἐρχόμεθα ν’ ἀπαγορεύσωμεν εἰς τοὺς μικροὺς κεφαλαιούχους Ἕλληνας ν’ ἀσχοληθῶσιν, ὅπως χρησιμοποιήσωσι τὸ περιπλέον τῆς παραγωγῆς τῆς σταφίδος εἰς βιομηχανικὴν κατεργασίαν πρὸς παραγωγὴν οἰνοπνεύματος καὶ κονιάκ. Τοῦτο βεβαίως ἐπιδιώκει τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως τῆς ἀδικίας, ἥτις γίνεται εἰς τοὺς μικροὺς οἰνοπνευματοποιοὺς, δὲν ὑπάρχει πρότασις δικαιοτέρα τῆς ἰδικῆς μου καὶ συμβιβάζουσα τὰ πράγματα, οὕτως ὥστε νὰ εὐνοηθῶσι κατά τι οἱ ἔχοντες μηχανήματα παραγωγικότητος μέχρι διακοσίων ὀκάδων, οἵτινες, ἀντὶ νὰ πληρώνωσι 4500 δραχμὰς, κατὰ τὸ νομοσχέδιον, ἢ 4800, κατὰ τὴν τροποποίησιν αὐτοῦ, θὰ πληρώνωσι 2000, κατὰ τὴν πρότασίν μου. Οὕτω θὰ λείψῃ ἀπὸ τὴν νομοθετικὴν ἐξουσίαν ἡ εὐθύνη, ὅτι ἐπνίγη ἐντὸς τοῦ ταμιευτικοῦ πνεύματος καὶ ἐλησμόνησε τὴν μικρὰν ταύτην βιομηχανίαν. Ἕνεκα τούτου προέτεινα τὴν πρότασίν μου, εἰς ἣν θὰ ἐπιμείνω μέχρι τέλους. Εἶμαι ἐκ τῶν σπανίως ἐπιμενόντων, ἀλλ’ εἰς αὐτὸ ἐπιμένω, διότι ἔχω πεποίθησιν ἀκράδαντον, ὅτι βλάπτομεν σπουδαίως τὰ οἰκονομικὰ συμφέροντα τῆς χώρας, ψηφίζοντες νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ εὐνοήσῃ ὀλίγους μεγάλους παραγωγοὺς, καὶ νὰ καταστρέψῃ ὅλους τοὺς μικροὺς, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ χρησιμοποιήσωσι τὴν σταφίδα καὶ τὴν σταφυλὴν, καὶ νὰ περιορίσῃ τὴν ἐργασίαν ταύτην εἰς τρία ἢ πέντε μεγάλα καταστήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιβάλλωσι τὸν νόμον, εἴτε αὐτὰ μόνα μένοντα καὶ ἔχοντα τὸ μονοπώλιον, εἴτε ὑποχρεοῦντα τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναλάβῃ αὐτὴ τὸ μονοπώλιον, πρὸς ζημίαν καὶ τῆς βιομηχανίας καὶ τοῦ δημοσίου ταμείου.

§155Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Οἱ ἀξιότιμοι προλαλήσαντες μετέφεραν τὸ πεδίον τῆς συζητήσεως ἐκτὸς τοῦ θέματος. Ὁ ἐκ Κυνουρίας ἀξιότιμος Βουλευτὴς ὡμίλησε περὶ στραγγαλισμοῦ τῆς μικρᾶς βιομηχανίας, ὡμίλησε περὶ σκοποῦ λανθάνοντος ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καὶ ἀφορῶντος εἰς τὴν καταστροφὴν τῆς μικρᾶς οἰνοπνευματοπαραγωγικῆς βιομηχανίας, ἀνεῦρε δὲ, ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1887 ἦτο δικαιότερος, διότι ἐκεῖνος ἀπεκάλυπτε τὸν σκοπὸν, εἰς ὃν δῆθεν ἀφεώρα ὁ νομοθέτης, νὰ καταστρέψῃ τὰ μικρὰ ἐργοστάσια, ἐνῷ τὸ νομοσχέδιον, περὶ οὗ συζητοῦμεν, λεληθότως ὑποσκάπτει, κατὰ τὸν κ. Βουλευτὴν, τὴν ὕπαρξιν τῶν μικρῶν οἰνοπνευματοποιῶν. Ὁ δὲ ἐξ Ἄρτης ἀξιότιμος Βουλευτὴς μετήνεγκε τὴν συζήτησιν εἰς τὴν ὀφειλομένην τῇ σταφιδοπαραγωγῇ προστασίαν, ἐξῆρε δὲ τὴν μέριμναν, ἥτις ἐπιβάλλεται, ὅπως χρησιμοποιήσωμεν τὸ προϊὸν τῆς σταφίδος. Ἀλλ’ ὅλα ταῦτα εἶναι ἐκτὸς τοῦ θέματος. Τὸ πρῶτον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν, εἶναι, ποία ἡ διὰ τοῦ νομοσχεδίου προτεινομένη αὔξησις τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν οἰνοπνευματοποιῶν. Ὡς εἶπον εἰς καὶ ἄλλην συνεδρίασιν, κατὰ πίνακα ἀκριβῆ, οὗτινος πολλοὶ τῶν κυρίων Βουλευτῶν ἔλαβον γνῶσιν, τὸ ὅλον τῆς προσδοκωμένης αὐξήσεως ἐκ τῆς φορολογίας τῶν οἰνοπνευματοποιῶν τῆς Βʹ κατηγορίας ἀνέρχεται, ὡς εἶχεν ἀρχικῶς τὸ νομοσχέδιον, εἰς 145,000 δραχμάς. Ἐκ τούτων ὀφείλομεν ν’ ἀφαιρέσωμεν 20,000 δραχμὰς ἕνεκα τῆς ὑπ’ ἐμοῦ προταθείσης τροπολογίας ἐπὶ τῆς πρώτης τῶν οἰνοπνευματοποιῶν τούτων κλάσεως, τροπολογίας, καθ’ ἣν οἱ ἔχοντες μηχανήματα ἡμερησίας παραγωγῆς μέχρι 400 ὀκάδων πληρώνουσι μόνον δραχ. 12 κατ’ ὀκᾶν, ἤτοι δρ. 4800, οὕτω δὲ ἀπομένουσι δρ. 125,000, καὶ ἐκ τούτων τὰς 80,000 θὰ πληρώνωσι τὰ μεγάλα ἐργοστάσια. Τί ἀπομένει, παρακαλῶ, ὡς ἐπιβάρυνσις τῶν μικρῶν βιομηχανικῶν ἐργοστασίων, ὑπὲρ ὧν κόπτονται ἐνταῦθα οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι;

§156Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τοῦ ποσοῦ.

§157Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ γενομένη τροποποίησις ἐγένετο πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ εὐνοηθῶσι τὰ μικρὰ ἐργοστάσια, διότι τὸ πέραν τοῦ ποσοῦ τῶν 400 ὀκάδων, ὡς δυνάμεως παραγωγικῆς, βεβαίως ἀφορᾷ τοὺς μεγάλους, οἵτινες θὰ πληρώνωσι 15 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῆς παραγωγικότητος τῶν μηχανημάτων. Οὕτως οἱ μικροὶ εὐνοοῦνται, πληρώνοντες κατ’ ὀκᾶν παραγωγικῆς δυνάμεως μόνον 12 δραχμὰς ἀπέναντι 15, τὰς ὁποίας οἱ μεγάλοι θὰ πληρώνωσι. Τώρα ἐγείρονται φωναὶ καὶ προβάλλονται τροπολογίαι, σκοποῦσαι εἰς τὸν στραγγαλισμὸν οὐχὶ τῶν μικρῶν, ἀλλὰ τῶν μεγάλων ἐργοστασίων. Ἐνταῦθα δὲν πρόκειται περὶ στραγγαλισμοῦ οὔτε τῆς μιᾶς οὔτε τῆς ἄλλης τάξεως τῶν βιομηχάνων· πρόκειται περὶ κατανομῆς τοῦ φόρου ἐπὶ δικαιοτέρων βάσεων. Τί ζητοῦμεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου; Μέχρι παραγωγικῆς δυνάμεως 400 ὀκάδων θὰ πληρώνωσι δραχμὰς 4800, διὰ πᾶσαν δὲ ὑπεράνω τῶν 400 ὀκάδων ὀκᾶν δραχμὰς 15. Ἀλλὰ τοῦτο τίνας ἐπιβαρύνει; Τοὺς μεγάλους, διότι αὐτοὶ ἔχουσι τοιαῦτα μηχανήματα. Ἀλλ’ ὁ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς ὡμίλησε καὶ περὶ σταφίδος, ἀπορῶ δὲ, πῶς δὲν ἐπεκαλέσθη τὴν συνδρομὴν τῶν ἐκ σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν συναδέλφων, ὅπως ἐνισχύσωσι τὰ μικρὰ βιομηχανικὰ καταστήματα, τὰ ἔχοντα παραγωγικὴν δύναμιν 200 ὀκάδων. Ἀλλ’ ἀφοῦ δὲν ὑπάρχουσι τοιαῦτα, διατὶ νὰ συνηγορῶμεν ὑπὲρ ἐργοστασίων μὴ ὑπαρχόντων; Ἀλλ’ εἶπεν ὁ κ. Βουλευτὴς, ὅτι διὰ τῆς τροπολογίας του θὰ δημιουργηθῶσι μικρὰ ἐργοστάσια. Ἐὰν σκοπὸς τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἦναι νὰ δημιουργηθῶσι νέα ἐργοστάσια μικρὰ, ἵνα διευκολυνθῇ ἡ κατανάλωσις, ἢ μᾶλλον ἡ βιομηχανικὴ κατεργασία τῆς σταφίδος, ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ τῷ εἴπω, ὅτι οὐδὲν θέλει ἐπιτευχθῆ ὑπὲρ τῆς σταφίδος διὰ τῶν μικρῶν ἐργοστασίων. Διότι, ἐὰν ἡ σταφὶς ἔλαβε χρησιμοποίησίν τινα, τοῦτο ὀφείλεται οὐχὶ εἰς τοὺς μικροὺς, ἀλλ’ εἰς τοὺς μεγάλους ἐργοστασιάρχας. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν, ἐὰν νομίζῃ, ὅτι ἡ ἐπιβαλλομένη φορολογία εἰς τὰ οἰνοπνεύματα εἶναι δικαία, — τὸ ἐπ’ ἐμοὶ δὲ, εἶναι ἡ δικαιοτέρα πάσης μέχρι τοῦδε ἐπιβληθείσης, — παρακαλῶ, λέγω, νὰ ψηφίσῃ τὸ ἄρθρον, ὡς ἔχει. Ἐὰν δὲ νομίζῃ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ φορολογηθῇ ἡ βιομηχανία τῶν οἰνοπνευμάτων, τότε εἶναι φυσικὸν νὰ μὴ ἐπιψηφισθῇ τὸ ἄρθρον, καὶ ν’ ἀφήσωμεν τὴν βιομηχανίαν ταύτην νὰ προοδεύῃ καὶ νὰ κερδίζῃ, νὰ ἐγκαταλίπωμεν δὲ καὶ τὸ ὑπάρχον φορολογικὸν σύστημα, ἐξ οὗ εἰσπράττονται 300 ἕως 400 χιλιάδες δραχμῶν.

§158Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἠξεύρω, ἐπὶ τίνος βάσεως ἐβασίσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ὑπολογίσῃ τὸ ἔσοδον τοῦ Δημοσίου ἐκ τῆς οἰνοπνευματοποιίας μόνον εἰς 145,000 δραχμάς. Κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον, πληρώνουσι φόρον 50,000 δραχμῶν πάντα τὰ καταστήματα, τῶν ὁποίων τὰ μηχανήματα τὰ παραγωγικὰ δύνανται νὰ παράγωσιν ἄνω τῶν 4000 ὀκάδων. Τοιαῦτα καταστήματα πάντες γνωρίζομεν, ὅτι δὲν εἶναι πλέον τῶν τεσσάρων· μόνον λοιπὸν ἀπὸ τὰ τέσσαρα ταῦτα καταστήματα, τὰ πληρώνοντα κατὰ τὸν ἰσχύοντα νόμον φόρον 50,000 δραχμῶν, ἔχομεν εἰσόδημα τοῦ Δημοσίου πλέον τῶν 200,000 δραχμῶν.

§159Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατὰ τὸν πίνακα, τὸν ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κύριος Ὑπουργὸς, ὑπάρχουσιν ἐργοστάσια μόνον τῶν 10,000 καὶ τῶν 6,000 δραχμῶν.

§160Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψει τὸν πίνακα, εἶδον μόνον τὸ ἄρθρον τοῦ νόμου. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται νὰ ἐξετάσωμεν τὸ ποσὸν τῆς φορολογίας. Αὐτὸς ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὁμιλῶν προχθὲς, ἀνέπτυξεν, ὅτι ἡ φορολογία, ἣν ἐπιβάλλομεν, δὲν εἶναι βαρεῖα· πρόκειται ὅμως νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ φορολογία, ὁσηδήποτε καὶ ἂν ἦναι, ἐπιβαρύνει τὴν παραγωγήν, ἐπιβαρύνουσα δὲ δυσαναλόγως τὴν παραγωγὴν τὴν μικρὰν, ἐν συγκρίσει πρὸς τὴν παραγωγὴν τὴν μεγάλην, βεβαίως θέτει τοὺς μικροὺς εἰς μείζονα ἀδυναμίαν, ἵνα διαγωνισθῶσι πρὸς τὴν μεγάλην βιομηχανίαν, Ὅτι δὲ τὰ μικρὰ οἰνοπνευματοποιεῖα, τὰ ὑπολογιζόμενα πρὸς 12 δραχμὰς, πληρώνουσι πολὺ περισσότερα τῶν μεγάλων, ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ ὅτι τὰ μικρὰ καταστήματα δὲν ἔχουσι τὴν ἀπαιτουμένην δύναμιν καὶ τὰ μέσα, ὅπως ἐργάζωνται ὅλας τὰς 365 ἡμέρας τοῦ ἔτους, ἐνῷ τὰ μεγάλα καταστήματα διὰ τῆς σταφίδος, τῆς ἀγοραζομένης ὑπ’ αὐτῶν κατὰ τρόπον ἀναμφισβητήτως ἐλαττωματικόν, ἔχουσιν ἐξησφαλισμένην τὴν ἐργασίαν των καθ’ ὅλον τὸ ἔτος. Καὶ ὅμως ἐρχόμεθα νῦν νὰ φέρωμεν τοὺς μικροὺς αὐτοὺς βιομηχάνους εἰς μεγαλειτέραν ἀδυναμίαν. Ἵνα ἀποφύγωμεν τὴν ἐπίτασιν ταύτης τῆς ἀδυναμίας, ἐπρότεινα νὰ παραδεχθῶμεν μίαν τάξιν παραγωγῆς 200 ὀκάδων, ὅτε καὶ αὐτοὶ οἱ ὑπάρχοντες σήμερον θὰ ζητήσωσι νὰ προσέλθωσιν εἰς αὐτὴν τὴν τάξιν, ἐλαττοῦντες τὰ μηχανήματά των, ἵνα πραγματοποιήσωσι τὴν παραγωγὴν τῶν 200 ὀκάδων, καὶ ἄλλοι θὰ ἐνθαρρυνθῶσι νὰ προβῶσιν εἰς τὴν τοιαύτην παραγωγὴν, καὶ θὰ συντελέσωμεν οὕτως εἰς τὴν πληρεστέραν παραγωγὴν τοῦ οἰνοπνεύματος πρὸς ἐξαγωγήν. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν περὶ τοῦ μονοπωλίου, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησε προχθὲς ὁ κ. συνάδελφος, ἐλπίζω ὅμως, ὅτι πρὸς καλλιτέραν διαρρύθμισιν τοῦ φόρου ἐν μέτρῳ ἀναλόγῳ θέλει γείνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, ἣν ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω.

§161Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ δὲν συμφωνῶ ἐντελῶς πρὸς τὰ ἑκατέρωθεν λεχθέντα, θὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις. Ἐγὼ δὲν παραδέχομαι τὴν γνώμην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι εἰς τοὺς μεγάλους οἰνοπνευματοποιοὺς ὀφείλομεν, διότι εἶναι μεγάλοι, τὴν κατανάλωσιν, ἡ ὁποία γίνεται, τῆς σταφίδος. Ἂν τοῦτο ἀληθῶς ἐπετεύχθη διὰ τῶν μεγάλων καὶ ὄχι διὰ τῶν μικρῶν, αἰτία τούτου εἶναι, ὅτι οὕτω διεξήχθησαν καὶ διεξάγονται τὰ τῆς πωλήσεως τοῦ παρακρατήματος τῆς σταφίδος, ὥστε μόνον ὁ σύνδεσμος τῶν μεγάλων οἰνοπνευματοποιῶν, ὁ ὑποστηριζόμενος διὰ τῶν μεγάλων ἐγγυήσεων ὑπὸ τῆς Σταφιδικῆς Τραπέζης, ἡ ὁποία εἶναι καὶ μέτοχος καὶ διαθέτει μεγάλα κεφάλαια καὶ παρέχει τὴν ἐγγύησιν τῶν 500,000 δραχμῶν, ἣν δυστυχῶς ἀπαιτεῖ ἡ δημοπρασία, ἐστάθη δυνατὸν νὰ ἀγοράζῃ ἀποκλειστικῶς ὅλον τὸ παρακράτημα. Ἑπομένως συμφέρει εἰς αὐτοὺς, ἀγοράζοντας τὴν δι’ οἰνόπνευμα σταφίδα εἰς εὐθηνὰς τιμὰς, νὰ ποιῶνται ἐξαγωγὴν οἰνοπνεύματος εἰς τὸ ἐξωτερικόν· ἄνευ αὐτοῦ θὰ ἦτο ὄνειρον τὸ ὑποστηριζόμενον, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ ἐξαγωγὴ οἰνοπνεύματος ἐκ σταφίδος εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Σήμερον μάλιστα τοιαύτη κρίσις ἐπικρατεῖ ἐν Εὐρώπῃ λόγῳ τῆς ὑποτιμήσεως τῶν οἰνοπνευμάτων καὶ τῶν κονιὰκ, ὥστε ἐργοστάσια πολλὰ, τέως εὐτυχῆ, ἤδη κλείουσι, διότι δὲν δύνανται νὰ καταναλώσωσιν ἄνευ ζημίας τὸ οἰνόπνευμα. Εἶναι δυνατὸν λοιπὸν ἡ Ἑλλὰς, ἡ ὁποία οἰνοπνευματοποιεῖ σήμερον σταφίδα, νὰ ἐξάγῃ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τὸ οἰνόπνευμα, καὶ νὰ ἐξάγῃ περισσότερον παρ’ ὅσον ἐξάγει νῦν; Βεβαίως ὄχι· καὶ τοῦτο ἴσως δικαιολογεῖ τὴν ὑποστήριξιν τοῦ συνδέσμου τῶν μεγάλων οἰνοπνευματοποιῶν, διότι αὐτοὶ, λαμβάνοντες εἰς μικρὰς τιμὰς τὴν δι’ οἰνόπνευμα σταφίδα, δύνανται νὰ ἐξάγωσιν αὐτὸ μὲ κέρδος, ὄχι μόνον διότι εἰς μικρὰς τιμὰς ἀγοράζουσι τὴν σταφίδα, ἀλλὰ καὶ διότι ἐπιστρέφεται αὐτοῖς μέρος τοῦ φόρου. Πρέπει νὰ παύσωμεν ἄνευ τούτου πιστεύοντες, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξάγωμεν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν οἰνόπνευμα ἐκ σταφίδος. Τί δυνάμεθα νὰ ἐξάγωμεν; Δυνάμεθα νὰ ἐξάγωμεν μόνον ἀπόσταγμα οἴνου, παρασκευάζοντες ἐξ αὐτοῦ ἀληθὲς κονιὰκ, ἀλλὰ τοῦτο ὑπ’ οὐδενὸς μέχρι τοῦδε ἐγένετο παρ’ ἡμῖν. Ἀκούομεν βεβαίως, ὅτι κονιὰκ ἐξάγεται ἐξ Ἑλλάδος, ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβὲς, διότι κονιὰκ γίνεται μόνον ἀπὸ ἀπόσταγμα οἴνου, καὶ οἴνου ἐπιμελῶς πρὸς τοῦτο παρεσκευασμένου καὶ ἀπεσταγμένου οὐχὶ πρὸ τῆς παρελεύσεως τριῶν ἢ τεσσάρων ἐτῶν. Ἤκουσα, ὅτι τώρα πρόκειται νὰ γείνῃ τοιοῦτόν τι, καὶ πιθανὸν νὰ γείνῃ· τότε ἀσφαλῶς θὰ δυνάμεθα νὰ ἐξάγωμεν κονιὰκ ἐκ σταφίδος, εἴτε ξηρᾶς εἴτε χλωρᾶς, τὸ ὁποῖον νὰ δύνηται νὰ διαγωνίζηται πρὸς τὰ γαλλικὰ κονιὰκ καὶ πολὺ περισσότερον πρὸς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ἀληθῆ κονιὰκ, ἀλλὰ κατεσκευάσθησαν ἐξ οἰνοπνεύματος βιομηχανικοῦ. Ὅταν τοιαύτη κονιακοποιΐα λειτουργήσῃ ἐν Ἑλλάδι, τότε δύνανται νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν ἐξαγωγὴν καὶ μικροὶ οἰνοπνευματοποιοί, ἂν δύνανται καὶ αὐτοὶ ν’ ἀποστάζωσιν ἐν ταῖς ἐπαρχίαις τοὺς οἴνους καὶ νὰ κατασκευάζωσι κατὰ τοὺς ἐν Γαλλίᾳ κανόνας κονιάκ. Ἡ μόνη δι’ αὐτοὺς δυσκολία εἶναι, ὅτι ἀπαιτοῦνται προκαταβολαὶ, διότι πρέπει ἀγοράζοντες ἢ κατασκευάζοντες οἴνους νὰ διατηρῶσιν αὐτοὺς ἐπὶ 2 ἢ 3 ἔτη, καὶ ἔπειτα νὰ ἀποστάζωσιν αὐτοὺς πρὸς παρασκευὴν κονιάκ. Λοιπὸν, ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν, εἰς ἣν εὑρισκόμεθα σήμερον, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ζητῶμεν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὰ μέσα τῆς ἱδρύσεως καὶ μικροτέρων οἰνοπνευματοποιείων. Ζητοῦμεν νὰ ἱδρύσωμεν καὶ ἄλλα οἰνοπνευματοποιεῖα. Βεβαίως δυνάμεθα νὰ τὸ πράξωμεν, ἀλλὰ ποῖον εἶναι τὸ κέρδος;

§162Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἡ διευκόλυνσις τῆς παραγωγῆς.

§163Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Εἶναι δυνατὸν ν’ αὐξήσωμεν τὸ οἰνόπνευμα τὸ πρὸς ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν; Τότε μάλιστα. Ἄλλως ὁ τόπος δὲν καταναλίσκει τόσον ποσὸν οἰνοπνεύματος, ὅσον ζητοῦμεν νὰ παράγωμεν. Ἄν ἠδυνάμεθα νὰ ἐξάγωμεν περισσότερον οἰνόπνευμα ἢ ὅσον ἐξάγομεν, θὰ ἤμην σύμφωνος νὰ ὑποστηρίξωμεν μείζονα παραγωγήν· ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ὁ πολλαπλασιασμὸς οἰνοπνεύματος δύναται νὰ ὠφελήσῃ τὸν τόπον, οὔτε τὸ Δημόσιον, διότι μὴ δυνάμενοι οἱ βιομήχανοι νὰ πωλῶσι, θὰ ἀναγκάζωνται νὰ μειώσωσι τὴν παραγωγήν. Μόνον διὰ τῆς εὐθηνίας ἢ τῆς καλῆς ποιότητος κονιὰκ δυνάμεθα νὰ ἀνοίξωμεν τὰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰς τὸ ἡμέτερον οἰνόπνευμα.

§164Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀναγκάζομαι νὰ λάβω τὸν λόγον ἐκ τῆς ὁμιλίας τοῦ πρὸ ὀλίγου ἀγορεύσαντος ἀξιοτίμου ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτοῦ. Πρὶν ἢ ἔλθῃ τὸ νομοσχέδιον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν εἶχον ζητήσει παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν μίαν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν μέχρι τοῦδε δὲν εὐηρεστήθη νὰ καταθέσῃ—οὐχὶ ἐξ ἄλλων λόγων, ἀλλ’ ἀσφαλῶς διότι παρεῖδε ταύτην. — Εἶχον ζητήσει νὰ βεβαιωθῇ διὰ στατιστικῆς, πόσον κονιὰκ ἐξάγεται ἐκ τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν ἀλλοδαπήν, διότι ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἰσχύοντος νόμου ἐπιστρέφονται 10 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν εἰς τοὺς ἐξάγοντας κονιὰκ εἰς τὴν ἀλλοδαπήν...

§165Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Κατὰ τὸ 1901 ἐξήχθη οἰνόπνευμα ἄνυδρον 806 ὀκάδων, καὶ κονιὰκ 154,600 ὀκάδων· τὸ 1902 ἐξήχθησαν 28,119 ὀκάδες οἰνοπνεύματος καὶ 220,000 κονιάκ· τὸ 1903 ἐξήχθησαν 53,921 ὀκάδες οἰνοπνεύματος καὶ 215,862 κονιάκ. Ἀπέδωκε δὲ τὸ Δημόσιον, τὸ 1901 διὰ τὸ οἰνόπνευμα 80 δραχμάς, καὶ διὰ τὸ κονιὰκ 7,810 δραχμάς· τὸ 1902 διὰ τὸ οἰνόπνευμα 2,811 δραχμάς, καὶ διὰ τὸ κονιὰκ 11,030 δραχμάς· τὸ 1903 διὰ τὸ οἰνόπνευμα 5,392 δραχμάς, καὶ διὰ τὸ κονιὰκ 10,793.

§166Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Κατάδηλον μετὰ τὰς πληροφορίας ταύτας γίνεται, ὅτι ἡ πληροφορία, καθ’ ἣν δὲν ἐξάγεται κονιὰκ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, δὲν εἶναι ἀκριβής· ὅτι δὲ ἐξάγεται κονιὰκ καὶ ὑπὸ τῶν μικρῶν οἰνοπνευματοποιῶν, καὶ τοῦτο εἶναι ἀναμφισβήτητον. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐξάγεται ὑπὸ τῶν μικρῶν οἰνοπνευματοποιῶν ὀλιγώτερον ποσόν, ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ἀνάλογον μὲ τὴν ἐργασίαν, τὴν ὁποίαν κάμνουσιν οὗτοι, ἐξάγεται δὲ καὶ ὑπὸ τῶν ποτοποιῶν, οἱ ὁποῖοι μέχρι τοῦδε δὲν εἶχον τὸ εὐεργέτημα, τὸ ὁποῖον εἶχον οἱ οἰνοπνευματοποιοὶ τῆς δευτέρας κατηγορίας, ἤτοι τὸ τῆς ἐπιστροφῆς εἰς αὐτοὺς 10 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν.

§167Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἠξεύρετε ποία θὰ ἦτο ἡ αὔξησις, ἐὰν ἦτο ἀληθὲς κονιὰκ αὐτό, τὸ ὁποῖον κατασκευάζεται; Θὰ εἴχομεν φθάσει μέχρι τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου δραχμῶν.

§168Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν, ὅτι βάσις τῆς φορολογίας πρέπει νὰ ἦναι τὸ δίκαιον καὶ ἡ ἰσότης, ὅτι πρέπει νὰ καταστήσωμεν ὅσον τὸ δυνατὸν δικαιοτέραν τὴν φορολογίαν καὶ ἴσην, ἀδιακρίτως τάξεως μικρῶν ἢ μεγάλων βιομηχάνων. Ἴση φορολογία θὰ ἦτο, ἂν ἐφορολογοῦμεν κατ’ ὀκᾶν. Ἡμεῖς, ἐπειδὴ τοῦτο ἠδύνατο νὰ φέρῃ ἀντιρρήσεις, ἐθέσαμεν παραγωγὴν 100 ὀκάδων, ὁ δὲ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης 200 ὀκάδων καὶ κάτω τῶν 200. Δὲν πρέπει νὰ φρονῆτε, ἐπειδὴ σήμερον δὲν ὑπάρχουσι μηχανήματα, τῶν ὁποίων ἡ ἡμερησία παραγωγὴ εἶναι κατωτέρα τῶν 200 ὀκάδων, ὅτι δὲν πρέπει νὰ νομοθετήσητε περὶ αὐτῶν. Σήμερον τοιαῦτα μηχανήματα δὲν ὑπάρχουσι, καθόσον δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ ὑπάρχωσι, διότι ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ παλαιοῦ νόμου εἴχετε ὡς ἐλάχιστον ὅρον ἡμερησίαν παραγωγὴν 500 ὀκάδων. Ὁ ἐργοστασιάρχης, εἴτε μηχάνημα 100 ὀκάδων ἔφερεν, εἴτε 200 ὀκάδων εἴτε 499, τὸν αὐτὸν φόρον ἐπλήρωνεν· ἐσκέφθη λοιπὸν νὰ φέρῃ ἓν μηχάνημα μεγαλειτέρας παραγωγικότητος, διότι ἦτο ἐνδεχόμενον, προϊούσης τῆς ἐργασίας του, νὰ αὐξήσῃ ταύτην, καὶ δι’ αὐτὸ ἐπρομηθεύετο μηχανήματα μεγαλειτέρας παραγωγικότητος ἐκείνων, ἅτινα ἐχρησίμευον εἰς αὐτόν. Δὲν βλέπω λοιπὸν τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ἀποστέργετε τὴν τροπολογίαν τοῦ κυρίου Καραπάνου, ὑπὲρ τῆς ὁποίας τάσσομαι καὶ ἐγώ.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρώτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2, διὰ τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς Αʹ κατηγορίας, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2, διὰ τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς Βʹ κατηγορίας, ὁ κ. Καραπάνος ὑποβάλλει τὴν ἑξῆς τροπολογίαν: «αʹ) Εἰς δραχμὰς 2000, ἐὰν ἡ ἡμερησία παραγωγὴ ἐξ 24 ὡρῶν τῶν μηχανημάτων τοῦ οἰνοπνευματοποιείου ἦναι κατωτέρα τῶν 200 ὀκάδων ἀνύδρου οἰνοπνεύματος. βʹ) Εἰς δραχμὰς 4800, ἐὰν ἡ ἡμερησία παραγωγὴ ἐξ 24 ὡρῶν τῶν μηχανημάτων τοῦ οἰνοπνευματοποιείου ἦναι κατωτέρα τῶν 400 ὀκάδων ἀνύδρου οἰνοπνεύματος.»

§171Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ὑπάρχωσι καὶ ἄλλοι συνάδελφοι ὑποστηρίζοντες τὴν πρότασιν, νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§172ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Μάλιστα.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Καραπάνου λέγουσι Ναὶ, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι. (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολεκτῶν, τῶν βουλευτῶν Κ. Χριστοδούλου καὶ Χ. Τζαννετάκη, καὶ εἶτα ἡ διαλογή, κατὰ τὸ ἑπόμενον πρωτόκολλον ψηφοφορίας).

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 133, ἐξ ὧν 23 ὑπὲρ τῆς τροπολογίας τοῦ κυρίου Καραπάνου καὶ 110 κατὰ τῆς τροπολογίας. Ἑπομένως ἡ τροπολογίας ἀπερρίφθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρώτην παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2, «διὰ τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς Βʹ κατηγορίας», —ἀναγκάζομαι νὰ ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν κατὰ παράγραφον, διότι εἶναι ζητήματα σύνθετα — παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐπὶ τῆς τρίτης κατηγορίας, «διὰ τοὺς ποτοποιούς», τὸ ἐδάφιον βʹ ἀπηλείφθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν.

§175Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἀλλ’ ἐπὶ ὅλων τῶν ἐδαφίων τῆς κατηγορίας Γʹ, «διὰ τοὺς ποτοποιούς», ὑπάρχουσι πολλαὶ τροπολογίαι.

§176Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἔχω μίαν τροπολογίαν, καὶ ἂν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις, ἂς τὴν δεχθῇ. (Ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν).

§177Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἂς ἀναγνωσθῇ πρῶτον, κύριε Πρόεδρε, ἡ τρίτη παράγραφος, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ.

§178Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἰδοὺ πῶς ἔχει ὁλόκληρος ἡ παράγραφος, ὡς ἐτροποποιήθη (ἀναγινώσκει): «Γʹ) Διὰ τοὺς ποτοποιούς. αʹ) Εἰς δραχμὰς χιλίας πεντακοσίας (1500) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς τεσσαράκοντα χιλιάδας κατοίκων. βʹ) Εἰς δραχμὰς χιλίας (1000) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς δέκα χιλιάδας κατοίκων. γʹ) Εἰς δραχμὰς ὀκτακοσίας (800) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς ὑπερβαίνει τὰς τέσσαρας χιλιάδας κατοίκων· καὶ δʹ) Εἰς δραχμὰς πεντακοσίας (500) διὰ τοὺς ἐνασκοῦντας τὴν βιομηχανίαν αὑτῶν ἐν πόλει ἢ ἐντὸς τοῦ δήμου, εἰς ὃν αὕτη ὑπάγεται, τῆς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς εἶναι κατώτερος τῶν τεσσάρων χιλιάδων. Ἐὰν τὰ ποτὰ κατασκευάζωνται παρ’ οἰνοπνευματοποιοῦ Βʹ κατηγορίας, εἰς τὸ δικαίωμα τοῦτο προστίθεται ἓν δέκατον τοῦ ἐτησίου δικαιώματος, ὅπερ εἶναι ἐπιβεβλημένον, κατὰ τὸν νόμον τοῦτον, διὰ τὴν οἰνοπνευματοποιίαν αὐτοῦ τῆς δευτέρας κατηγορίας.»

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῶν ἐδαφίων γʹ καὶ δʹ τῆς παραγράφου ταύτης ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Γεωργοπούλου. (Ἀναγινώσκεται ἡ τροπολογία).

§180Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐλπίζω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος, κατόπιν τῆς τροποποιήσεως, τὴν ὁποίαν ἐπήνεγκον, θὰ παραιτηθῇ τῆς τροπολογίας του.

§181ΣΠ. ΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΣ. Παραιτοῦμαι.

§182ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τώρα ἔρχεται ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βιτάλη, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖται ἡ ἀπάλειψις τοῦ βʹ ἐδαφίου τῆς Γʹ παραγράφου, καὶ ἡ ἀντικατάστασις αὐτοῦ διὰ τοῦ ἐδαφίου γʹ.

§183Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀλλὰ μεταβαλλομένου τοῦ πληθυσμοῦ τοῦ ἐδαφίου τούτου. Δηλαδὴ ἀντὶ 4,000 νὰ τεθῇ 10,000, ὡς καὶ προηγουμένως εἶπον.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§185Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Ἀφοῦ ἐδέχθη τὴν τροπολογίαν μου ὁ κ. Ὑπουργὸς, πᾶσα περαιτέρω συζήτησις εἶναι περιττή.

§186Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τετάρτη κατηγορία. «Διὰ τοὺς πωλητὰς πνευματωδῶν ποτῶν καὶ τοὺς ἐπαγγελματίας, οἵτινες πωλοῦσι καὶ πνευματώδη ποτὰ, κατὰ τὸν ἐφεξῆς πίνακα...» Ἐπὶ τοῦ πρώτου ἐδαφίου ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν· ἀντὶ τῆς φράσεως «εἰς δραχμὰς 15, ἐὰν ἀσκῶσι τὸ ἐπιτήδευμα ἐν πόλει ἢ χωρίῳ πληθυσμοῦ κατωτέρου τῶν 4,000» νὰ τεθῇ ἡ φράσις: «εἰς δραχμὰς 15, ἐὰν ἀσκῶσι τὸ ἐπιτήδευμα ἐν πόλει ἢ χωρίῳ πληθυσμοῦ χιλίων μέχρι 4,000».

§188Κ. ΧΑΛΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Προτείνω νὰ τεθῇ: «εἰς πόλεις καὶ χωρία, τὰ ὁποῖα ἔχουσι πληθυσμὸν ἄνω τῶν 1500».

§189Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). «Τῶν χιλίων».

§190Κ. ΧΑΛΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐρωτήσατε τὴν Βουλήν, κύριε Πρόεδρε.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Χαλκιοπούλου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). (Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.) Ἡ τελευταία παράγραφος ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ ὡς ἑξῆς: «Ἀπαλλάσσονται τοῦ εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς πρώτης κατηγορίας ἐπιβαλλομένου δικαιώματος οἱ πρὸς οἰκιακὴν αὐτῶν χρῆσιν παράγοντες ἐκ μορεῶν καὶ κομάρων, ἢ ἐξ ἄλλων ὑλῶν, ἐξ ὧν ἐπιτρέπεται, κατὰ τὸν νόμον τοῦτον, κατασκευὴ οἰνοπνεύματος δι’ ἁπλῶν ἀμβύκων (καζανίων), χωρητικότητος ἐλάσσονος τῶν 150 ὀκάδων, οἰνόπνευμα (σούμαν), ἢ καὶ ἐκ τούτου ἀπ’ εὐθείας οὖζον, καὶ πρὸς τοῦτο ἐργαζόμενοι ἐντὸς χρονικοῦ διαστήματος ἑξήκοντα τὸ πολὺ ἡμερῶν καθ’ ἕκαστον ἔτος. Διὰ Β. Διατάγματος ὁρίζεται τὸ ἑξηκονθήμερον τοῦτο χρονικὸν διάστημα κατὰ χωρία ἢ δήμους. Οἱ κατὰ τὴν προηγουμένην παράγραφον ἀπαλλασσόμενοι τοῦ δικαιώματος δύνανται νὰ μεταφέρωσι πρὸς ἐμπορίαν ἢ νὰ πωλῶσι τὸ παρ’ αὐτῶν παραχθὲν οἰνόπνευμα (σούμαν) ἢ οὖζον, δυνάμει ἀδείας τοῦ ἁρμοδίου οἰκονομικοῦ ἐφόρου, ἐκδιδομένης μετὰ καταβολὴν δικαιώματος καταναλώσεως ἐκ δραχμῶν δέκα πέντε.»

§192Β. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ἢ ἐν ἐλλείψει ἐφόρου ὁ εἰρηνοδίκης.

§193Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα.

§194Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἡ σπουδαιοτέρα ἰδέα, γνώμη καὶ διάταξις, ἡ ὁποία ἐνυπῆρχεν εἰς τὸ ὑποβληθὲν νομοσχέδιον, ἦτο ἡ διάταξις ἡ ἀπαγορεύουσα τὴν κατασκευὴν σούμας καὶ ἄλλων πνευματωδῶν ποτῶν ἐκ διαφόρων ἄλλων ὑλῶν, πλὴν τῆς σταφίδος ἢ τῆς σταφυλῆς. Ἂν ὑποτεθῇ, ὅτι ἐπλήρου ἕνα σκοπὸν σπουδαῖον τὸ νομοσχέδιον, τὸν ἐπλήρου μόνον διὰ τῆς διατάξεως ταύτης, ἥτις ἐνίσχυε τὴν κατανάλωσιν τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τοῦ κονιὰκ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, διότι ἡ κατανάλωσις εἰς τὸ ἐξωτερικὸν θὰ ἦτο βεβαία, ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ἦτο ἐξησφαλισμένον, ὅτι τὰ κονιὰκ τὰ ἐκ τῆς Ἑλλάδος προερχόμενα δὲν προήρχοντο ἐξ ἄλλης οὐσίας ἢ μόνον ἐξ ἀποστάγματος σταφίδος ἢ σταφυλῆς. Καὶ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν εἶχε καὶ ὁ εἰσαγαγὼν τὸ νομοσχέδιον, καὶ πολὺ ὀρθῶς. Ἐν τούτοις διετυπώθησαν παράπονα ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, καὶ ἡ ἰδέα αὕτη τοῦ νομοσχεδίου, ἡ σημαντικὴ καὶ σπουδαιοτάτη διὰ τὴν τύχην τῆς καταναλώσεως τῆς σταφίδος καὶ τοῦ ἐκ ταύτης κονιὰκ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν κατεστράφη ἐξ ἀντιδράσεως πολλῶν προσβαλλομένων τοπικῶν μικροσυμφερόντων. Εἶχον τὴν γνώμην, ὅτι ἔπρεπε νὰ καταπνίξωμεν τὴν ἀδυναμίαν πρὸς τὰς ἐπαρχίας μας, ἀλλὰ δὲν εἶχον καὶ τὴν δύναμιν νὰ τὴν ἐπιβάλω, καὶ δὲν εἶχον τὴν δύναμιν ταύτην, διότι παρεστάθη, ὅτι πρόκειται νὰ στερηθῶσι τοῦ οὔζου, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπινον, αἱ οἰκογένειαι τῶν χωρικῶν. Πάντες γινώσκετε, ὅτι τὸ οἰνόπνευμα οὐδέποτε εἶναι πρόξενον καλοῦ, πάντοτε εἶναι πρόξενον κακοῦ, οὐδ’ ἐχρησίμευσε ποτέ, ἵνα ἐντείνῃ τὰς δυνάμεις τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν. Οἱ ἀγροτικοὶ πληθυσμοὶ μεταχειρίζονται οἶνον, ὅταν ἐργάζωνται· τὸ οἰνόπνευμα τὸ μεταχειρίζονται μόνον εἰς διασκεδάσεις καὶ ὅταν μεθύσκωνται. Ἔπρεπε λοιπὸν νὰ ἔχωμεν τὴν δύναμιν, προκειμένου περὶ τοιαύτης διατάξεως, νὰ καταπνίξωμεν τὰς τοπικάς μας συμπαθείας. Ἐν τούτοις δὲν ἐστάθη τοῦτο δυνατόν, καὶ ἤδη ἐσχηματίσθη ἡ γνώμη, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀπαγορευθῇ. Ἔχω ὅμως τὴν γνώμην, ὅτι, ἀφοῦ ἡ βάσις τῆς προτάσεως τῶν συναδέλφων εἶναι, ὅτι δὲν πρέπει νὰ στερηθῶσιν οἱ χωρικοὶ τῆς ἀδείας νὰ ἀποστάζωσι τὰ στέμφυλά των, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιτραπῇ τοῦτο πρὸς μόνην τὴν οἰκογενειακὴν χρῆσιν, δὲν πρέπει νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἐμπορίαν τὸ οὕτω πως ἀποσταζόμενον, διότι ἐξερχόμενον εἰς τὴν ἐμπορίαν θὰ φθάσῃ εἰς τὰ οἰνοπνευματοποιεῖα τῆς δευτέρας κατηγορίας, καὶ ἐκεῖθεν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, καὶ θὰ ὑπάρχῃ ἡ ὑπόνοια κατὰ τῆς ποιότητος τοῦ ἑλληνικοῦ κονιάκ. Λοιπὸν πρέπει ν’ ἀπαγορευθῇ ἡ ἐμπορία. Καὶ ἐρωτῶ μάλιστα τοὺς προβαλόντας τὴν ἰδέαν τῆς ἐμπορίας: ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει διάταξις ἐπιτρέπουσα τὴν ἀπόσταξιν κατὰ τοὺς δύο μῆνας, τί ποσὸν θὰ παραγάγῃ ὁ χωρικὸς διὰ νὰ τὸ δώσῃ εἰς τὴν ἐμπορίαν; Ἕως ἐνενήκοντα ὀκάδας θὰ πίῃ τὰς ἡμισείας, θὰ τῷ περισσεύσουν 45 ὀκάδες. Λοιπὸν δι’ ἐμπορίαν 45 ὀκάδων εἶναι ἡ ἐπιμονή;

§195Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη πολλὰ νὰ λεχθῶσιν ἐπὶ τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζει ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Κυνουρίας, διότι εἶναι ἐξηντλημένον τὸ ζήτημα. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐνθυμεῖται βεβαίως, ὅτι κατὰ τὸ ἀρχικὸν νομοσχέδιον δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένη ἡ πώλησις τοῦ περισσεύματος τούτου, τοῦ προωρισμένου πρὸς μόνην οἰκογενειακὴν χρῆσιν τοῦ χωρίου, ἡ ἀπαγόρευσις δ’ αὕτη ἐγέννησε θόρυβον ἐν τῇ Βουλῇ, πάντες δὲ ἰσχυρίσθησαν, ὅτι, ἂν σταματήσωμεν πρὸ μόνης τῆς εὐκολίας τῆς παραγωγῆς δι’ οἰκογενειακὴν χρῆσιν, τὸ δῶρον ἀποβαίνει ἄδωρον, διότι τότε θὰ ὑπεχρεοῦμεν τοὺς παραγωγούς, ὅπως ὁλόκληρον τὸ οἰνόπνευμα καὶ τὸ οὖζον, τὸ ὁποῖον παράγουσιν ἐκ τῶν στεμφύλων των, μεταχειρίζωνται πρὸς χρῆσιν τῶν οἰκογενειῶν των, ὅπερ βλαβερόν, ἐνῷ κατὰ τὴν γενομένην τροπολογίαν τοῖς παρέχομεν τὴν εὐκολίαν, ἂν δὲν ἦναι τόσον οἰνοπνευματοπόται καὶ μέθυσοι, νὰ πωλῶσι καὶ μέρος τοῦ παραχθέντος. Τὸ ζήτημα εἶναι ἐξηντλημένον, καὶ παρακαλῶ νὰ μὴ ἐπιμένητε.

§196Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἰς τὴν διάταξιν τοῦ δευτέρου καὶ τοῦ τρίτου ἐδαφίου ἡ μία ἀναιρεῖ τὴν ἄλλην οὐσιαστικῶς, διότι οὐδεμία ἄλλη διαφορὰ ὑπάρχει, ἐκτὸς τῆς διαφορᾶς τοῦ χρόνου τῆς κατεργασίας. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ὁ Ἕλλην θὰ εὕρῃ τὸν τρόπον, ἵνα καταδολιευθῇ τὰς διατάξεις ταύτας, καὶ συνεπῶς πολὺ ὀλίγα θὰ ἔχητε ἐκ τοῦ πρώτου ἐδαφίου, διότι πάντες θὰ εὕρωσιν ἄμβυκας, δι’ ὧν νὰ κατεργάζωνται τὸ τοιοῦτον οἰνόπνευμα ἐντὸς δύο μηνῶν.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς παραγράφου ταύτης ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Γ. Παπαδημητρίου, δι’ ἧς ὁρίζεται ὁ χρόνος τῆς κατεργασίας τοῦ οἰνοπνεύματος, εἰς τέσσαρας μῆνας, ἀντὶ τῶν δύο μηνῶν ἢ ἑξήκοντα ἡμερῶν.

§198Γ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Εἰς τὰ χωρία ἔχουν ὅλοι ἕνα ἄμβυκα, καὶ δὲν ἀρκεῖ ὁ χρόνος, ὁ διὰ τοῦ νομοσχεδίου ὁριζόμενος.

§199Α. ΜΟΝΟΚΡΟΥΣΟΣ. Καὶ ἐγὼ συμφωνῶ ὡς πρὸς τὴν παράτασιν τῶν δύο μηνῶν εἰς τέσσαρας, καὶ προσέτι, ὅτι εἰς τοὺς χωρικοὺς πρέπει νὰ δοθῇ ἡ ἄδεια νὰ πωλῶσι τὸ μετὰ τὴν οἰκογενειακὴν αὐτῶν χρῆσιν μένον περίσσευμα τοῦ ἐκ τῶν καζανίων αὐτῶν παραγομένου οἰνοπνεύματος.

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Παπαδημητρίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τελευταίαν παράγραφον τοῦ ἄρθρου 2, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 3 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὑπάρχει τροπολογία διαφόρων Βουλευτῶν, ὅπως μετὰ τὰς λέξεις «ἢ σῦκα, ἢ κεράτια» προστεθῇ: «ἢ καὶ ἄλλοι σακχαρώδεις καρποί.»

§201Χ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Παραιτούμεθα τῆς τροπολογίας, κύριε Πρόεδρε. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4).

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται).

§203ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Προκειμένου περὶ τῶν πωλητῶν πνευματωδῶν ποτῶν, πρέπει νὰ διασαφηνισθῇ, ὅτι εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 5 ὑπάγονται μόνον οἱ πωληταὶ πνευματωδῶν ποτῶν οἱ ὑπαγόμενοι εἰς τὴν κατηγορίαν τοῦ ἄρθρου 2, δηλ. οἱ κατοικοῦντες εἰς πόλεις ἢ χωρία ἔχοντα πληθυσμὸν ἄνω τῶν χιλίων κατοίκων, οἱ δὲ κατοικοῦντες εἰς χωρία πληθυσμοῦ ἐλάσσονος τῶν χιλίων κατοίκων δὲν ὑποχρεοῦνται εἰς δήλωσιν.

§204Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα. Παρακαλῶ νὰ προστεθῶσι μετὰ τὴν ἐν τῷ τετάρτῳ στίχῳ τῆς πρώτης παραγράφου λέξιν «ποτὰ» αἱ λέξεις «οἱ ὑποκείμενοι εἰς τὸ κατὰ τὸν νόμον τοῦτον δικαίωμα καταναλώσεως.»

§205ΕΜΜ. Ε. ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τοῦ τελευταίου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι δὲν εἶναι δίκαιον, ἂν ὁ οἰνοπνευματοποιὸς ποιήσηται ἔναρξιν τῆς ἐργασίας αὐτοῦ κατὰ τοὺς τελευταίους δύο ἢ τρεῖς μῆνας, δὲν εἶναι, λέγω, δίκαιον νὰ ὑποχρεωθῇ, δι’ ἐργασίαν γενομένην ἐντὸς ὀλιγίστου χρόνου νὰ καταβάλῃ δικαίωμα καταναλώσεως δι’ ὁλόκληρον τὸ ἔτος.

§206Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ δήλωσις ἀποτελεῖ ὑποχρέωσιν δι’ ὁλόκληρον τὸ ἔτος.

§207ΕΜΜ. Ε. ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Λέγω ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον αὐτό.

§208Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ μεταβάλωμεν τὸν νόμον.

§209Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Σχηματίζεται τὸ τεκμήριον ἐκ τῆς διατάξεως τῆς τελευταίας παραγράφου, καθ’ ἣν «ἡ δήλωσις ἀποτελεῖ ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως ὑποχρέωσιν τῶν δηλωτῶν εἰς πληρωμὴν πρὸς τὸ Δημόσιον τοῦ κατὰ τὸν παρόντα νόμον δικαιώματος δι’ ὁλόκληρον τὴν ἐκ 12 μηνῶν ἐτησίαν περίοδον ἀπὸ 1 Αὐγούστου ἕως 31 Ἰουλίου, ἀδιακρίτως τοῦ χρόνου, καθ’ ὃν ἐντὸς τῆς περιόδου ταύτης ἐπεδόθη ἡ δήλωσις.»

§210Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἶναι ἀδιαίρετος ὁ χρόνος. Οὕτως ἔχει καὶ ὁ ἐν ἰσχύϊ νόμος.

§211Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Πολὺ καλά. Ἀφοῦ δίδεται τοιαύτη ἑρμηνεία, εἶναι ἀρκετή, κύριε Πρόεδρε.

§212Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ ὑποβάλω, ἣν ἔχω ἀντλήσει ἐκ πείρας. Ἡ τελευταία διάταξις τοῦ ἄρθρου 5 λέγει: «Ἡ δήλωσις ἀποτελεῖ ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως ὑποχρέωσιν τῶν δηλωτῶν εἰς πληρωμὴν πρὸς τὸ Δημόσιον τοῦ κατὰ τὸν παρόντα νόμον δικαιώματος δι’ ὁλόκληρον τὴν ἐκ 12 μηνῶν ἐτησίαν περίοδον...» κλπ. Ὑποθέσωμεν πρὸς στιγμήν, ὅτι εἷς, σκοπῶν νὰ ἐγκαταστήσῃ ἐργοστάσιον καὶ ἐγκαταστήσας τοιοῦτον, παύει τὰς ἐργασίας του, διότι ἐκάη τὸ ἐργοστάσιόν του. — Συνέβη δὲ τοῦτο, καὶ διὰ τοῦτο τὸ ἀναφέρω. — Αὐτὸς θὰ ὑποχρεωθῇ νὰ πληρώσῃ φόρον, νὰ πληρώσῃ ἐπιτήδευμα; Ὄπως ἔχει τὸ ἄρθρον, καὶ ἂν καταστραφῇ ἐντελῶς, αὐτὸς εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ πληρώσῃ δι’ ὁλόκληρον τὸ ἔτος, χωρὶς οὐδόλως νὰ κάμῃ ἔναρξιν καὶ οὐδόλως νὰ ἐργασθῇ!

§213Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐνταῦθα δὲν πρόκειται περὶ νέας διατάξεως.

§214Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἀκριβῶς διότι εἶναι παλαιὰ ἡ διάταξις.

§215Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἰδοὺ πῶς ἔχει ἡ διάταξις τοῦ νόμου τοῦ 1899 (ἀναγινώσκει): «Ἡ δήλωσις ἀποτελεῖ ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως ὑποχρέωσιν τῶν δηλωτῶν εἰς πληρωμὴν τοῦ κατὰ τὸν παρόντα νόμον δικαιώματος δι’ ὁλόκληρον τὸ ἔτος ...» κλπ., ὡς καὶ ἐν τῷ παρόντι νομοσχεδίῳ.

§216Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἀκριβῶς διότι ὑπῆρχεν ἐν τῷ προηγουμένῳ νόμῳ, καὶ ἐπειδὴ ἄτοπα ἐγεννήθησαν ἐκ τῆς διατάξεως ταύτης τοῦ νόμου, διὰ τοῦτο ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν ὑμῶν. Δὲν νομίζετε, ὅτι εἶναι ἄδικον, εἷς ἄνθρωπος νὰ πληρώσῃ ἐπιτήδευμα καὶ φόρον ἑνὸς ἔτους χωρὶς νὰ κάμῃ διόλου ἐργασίαν;

§217Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Φορολογία δὲν σημαίνει ἀπόλυτος δικαιοσύνη.

§218Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Δὲν πρόκειται περὶ ἀπολύτου δικαιοσύνης· πρόκειται περὶ ἀπολύτου ἀδικίας πλέον. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ ἐν τῇ διατάξει ἡ ἐξαίρεσις, καθ’ ἥν, ἐν ᾗ περιπτώσει ἤθελεν ἀποδειχθῆ, ὅτι ἐξ ἀνωτέρας βίας δὲν ἠδυνήθη τις νὰ συνεχίσῃ τὰς ἐργασίας του, ἢ νὰ κάμῃ ἔναρξιν κἄν τῶν ἐργασιῶν του, ἐπιστρέφεται ὁ φόρος, ἢ ἀπαλλάσσεται αὐτοῦ ὁ οἰνοπνευματοποιὸς κατόπιν βεβαιώσεως τοῦ γεγονότος τούτου διὰ πρωτοκόλλου τῶν ἀρχῶν. Νομίζω ὅτι εἶναι δικαιότατον τοῦτο. Ἐπιμένω δὲ εἰς τὴν τροπολογίαν ταύτην, καὶ ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ, διότι συνέβη τοιοῦτον ἄδικον εἰς συμπολίτην μου· καίτοι δὲ ἡ ὑπηρεσία ἔβλεπε τὸ ἄδικον, δὲν ἠδύνατο νὰ τὸ διορθώσῃ. Νομίζω, ὅτι εἶναι κατάλληλος ἡ περίστασις νὰ φροντίσωμεν νὰ μὴ ἐπαναληφθῇ ἐν τῷ μέλλοντι τὸ ἄτοπον τοῦτο.

§219Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ διατάξεως, ἡ ὁποία καὶ σήμερον λειτουργεῖ. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Βουλευτὴν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν πρότασίν του· διότι, ἐὰν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν μεταβολὴν καὶ τοῦ ὑφεστῶτος νόμου, τότε δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ συζητήσωμεν τὸ ὑποβληθὲν ὑπ’ ἐμοῦ νομοσχέδιον.

§220Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἀκριβῶς πρόκειται περὶ διατάξεως, ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη, καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ὁποίας παρουσιάσθησαν τοιαῦται ἀδικίαι. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θέλω νὰ προστεθῇ ἐν τῇ διατάξει ταύτῃ ἄλλη διάταξις, καθ’ ἣν ἐν ᾗ περιπτώσει ἤθελεν ἀποδειχθῆ, ὅτι ἐξ ἀνωτέρας βίας δὲν ἠδυνήθη ὁ δηλώσας (διὰ τὸν ὁποῖον ὑπάρχει τεκμήριον ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως) νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν ἐργασίαν του, ν’ ἀπαλλάσσηται οὗτος τῆς ὑποχρεώσεως ταύτης. Σᾶς ἔφερα ἓν παράδειγμα. Ἐκάη τὸ ἐργοστάσιόν του. Νομίζετε, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ πληρώσῃ;

§221Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, ὁσάκις παρουσιάσθησαν τοιαῦται περιπτώσεις, πάντοτε οἱ Ὑπουργοὶ ἀπήλλαξαν τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς ἢ ποτοποιοὺς τοῦ φόρου. Δὲν πρόκειται λοιπὸν περὶ θεομηνίας. Ἀλλ’ ἐὰν δεχθῶμεν τοιαύτην τινὰ ἐξαίρεσιν, εἶναι ἀδύνατον ν’ ἀποφύγωμεν τὴν ἐπαισθητὴν μείωσιν τοῦ φόρου.

§222Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Τὸ ἐπιχείρημα ὑμῶν, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι, ὁσάκις παρουσιάσθησαν ἐξαιρετικαὶ περιστάσεις, οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοὶ ἀνεγνώρισαν αὐτὰς, καὶ δὲν ἠθέλησαν νὰ ἀδικήσωσι τοὺς φορολογουμένους, δὲν εἶναι ἀληθές. Διότι ἀκριβῶς συνέβη εἰς τὸν συμπολίτην μου τοιοῦτον ἀδίκημα, καὶ ἡ ὑπηρεσία δὲν ἠδυνήθη νὰ τὸ θεραπεύσῃ, στηριζομένη εἰς τὸ ἄκαμπτον γράμμα τοῦ νόμου. Οὔτε τὸ ἄλλο ἐπιχείρημα, ὅτι θὰ μειωθῇ ὁ φόρος, εἶναι ἀληθές. Δὲν εἶναι δὲ ἀληθὲς, διότι πρόκειται περὶ γεγονότος, τὸ ὁποῖον θὰ ὑποπέσῃ εἰς τὴν ἀντίληψιν τῶν ἀρχῶν, καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι δυνατὸν αἱ ἀρχαὶ νὰ βεβαιώσωσι γεγονὸς, τὸ ὁποῖον δὲν ἔλαβε χώραν. Πρόκειται ἀκριβῶς, ὡς προανέφερα, περὶ μιᾶς πυρκαϊᾶς. Νομίζετε ὅτι θὰ εὑρεθῶσιν ἀρχαὶ νὰ βεβαιώσωσι τοιοῦτον γεγονὸς χωρὶς νὰ συμβῇ;

§223Α. ΒΙΤΑΛΗΣ. Τὰς παραστάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ὑπὸ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, κρίνω πολὺ λογικὰς καὶ δικαίας, καὶ πολλοὶ δὲ τῶν ὑπὸ τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 5 ἀδικουμένων οἰνοπνευματοποιῶν, ἐλθόντες εἰς τὴν οἰκίαν μου, διεμαρτυρήθησαν. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ ταύτας ὑπ’ ὄψιν. Ἡμεῖς βεβαίως δὲν δυνάμεθα ν’ ἀντιταχθῶμεν, κατόπιν τῆς ψηφοφορίας, ἡ ὁποία ἐγένετο· νομίζω ὅμως, ὅτι ἔχομεν καθῆκον καὶ νὰ διαμαρτυρηθῶμεν καὶ νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς. Εἶσθε ἐλεύθεροι νὰ πράξητε ὅ,τι θέλετε.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι...

§225Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τί λέγει ὁ κ. Ὑπουργός; Ἐννοῶ νὰ προκαλέσω ψηφοφορίαν δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω τὴν ἐπιμονὴν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ. Ἐκ τῆς ἐπιμονῆς αὐτοῦ δύνανται ν’ ἀδικηθῶσιν ἄνθρωποι. Νὰ ἐπιτραπῇ ἐπὶ τέλους καὶ εἰς τὸν φορολογούμενον νὰ προσφεύγῃ εἰς τὰ Δικαστήρια, διὰ νὰ ἀπαλλάσσηται τοῦ φόρου, διότι δὲν πρόκειται περὶ ἑκατὸν ἢ διακοσίων ἢ τριακοσίων δραχμῶν· πρόκειται περὶ χιλιάδων δραχμῶν.

§226ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ, ὀρθὴ κατ’ οὐσίαν δὲν δύναται νὰ συζητηθῇ ἐπὶ τοῦ προκειμένου διότι ἀφορᾷ εἰς τροποποίησιν τοῦ ἰσχύοντος νόμου, καὶ ὄχι τοῦ νομοσχεδίου· πρέπει δὲ νὰ διέλθῃ διὰ τριῶν ἀναγνώσεων.

§227Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ὅταν τροποποιῶμεν ἕνα νόμον, εἷς εἶναι ὁ νόμος πλέον.

§228Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκοναμικῶν). Τὴν τελευταίαν στιγμήν!

§229ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλήν.

§230Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ προσέξῃ πολύ. Δὲν πρόκειται, ὡς προεῖπον, περὶ φορολογίας μικρᾶς, πρόκειται περὶ χιλιάδων δραχμῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἐννοῶ νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν ἡ τροπολογία μου.

§231ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Γκότση, ὅπως ἡ δήλωσις μὴ συνεπάγηται ὑποχρέωσιν τῶν δηλωτῶν πρὸς πληρωμὴν, ὅταν ἕνεκα ἀνωτέρας βίας δὲν ποιῶνται χρῆσιν τοῦ ἐργοστασίου αὐτῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι.

§232Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε. Ἐγένετο καὶ ἡ παρατήρησις, ἂν πρόκειται νὰ γείνῃ ἔναρξις τῆς βιομηχανίας αὐτῶν εἰς τὸ μέσον ἢ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἔτους.

§233Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὄχι δά!

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δηλαδὴ εἴτε ἐν τῇ ἀρχῇ εἴτε ἐν τῷ μέσῳ τοῦ ἔτους ἐπῆλθεν ἕνεκα ἀνωτέρας βίας διακοπὴ τῶν ἐργασιῶν τοῦ ἐργοστασίου, ἡ δήλωσις τοῦ οἰνοπνευματοποιοῦ νὰ μὴ συνεπάγηται ὑποχρέωσιν.

§235Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Ὄχι κατὰ τὸ ὅλον. Ἀναλόγως.

§236Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἀναλόγως τῆς ἐργασίας.

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατυπώσατε τὴν πρότασιν ὅπως θέλετε. Ἐγὼ οὕτω πως τὴν ἀντελήφθην. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Γκότση παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§238Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε 15; (Ἐγείρονταί τινες). Δὲν εἶσθε.

§240Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Δὲν εἴμεθα;

§241Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἴμεθα 15.

§242ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγερθῆτε. (Ἐγείρονται). Δὲν εἶσθε 15.

§243Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μᾶς ἀριθμήσητε.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιρρήσεως τὰ ἄρθρα 6, 7 καὶ 8). Ἄρθρον 9 (ἀναγινώσκεται).

§245Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐὰν ἡ δευτέρα περίπτωσις τῆς βʹ παραγράφου τοῦ ἄρθρου 9 ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι οἱ κατατασσόμενοι εἰς τὴν οἰκείαν κλάσιν ὑπὸ τοῦ οἰκονομικοῦ ἐφόρου δέον ἐντὸς 15 ἡμερῶν νὰ προσφύγωσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, πρέπει νὰ δοθῇ μεγαλειτέρα προθεσμία· διότι, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι εἷς οἰνοπνευματοποιὸς μένει εἴς τι μέρος τῆς Θεσσαλίας ἢ εἰς τὰ ἀπώτερα μέρη τῆς Πελοποννήσου, αἱ 15 ἡμέραι δὲν τῷ εἶναι ἀρκεταί.

§246Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δέχομαι νὰ ὁρισθῇ ἡ προθεσμία εἰς 25 ἡμέρας. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 10 καὶ 11, ὡς ἔχουσι).

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 12 (ἀναγινώσκεται).

§248Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Δύναται νὰ συμβῇ νὰ μὴ ἦναι ἴσαι αἱ δόσεις, διότι ἡ πρώτη καταβάλλεται πρὸ τῆς συντάξεως τῶν ὁριστικῶν πρωτοκόλλων ἐπὶ τῇ βάσει τῶν δηλώσεων. Ἐὰν ἑπομένως τὸ ποσὸν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁριστικῶν πρωτοκόλλων ἦναι μικρότερον ἢ μεγαλείτερον, θὰ ὑπάρχῃ ἀναγκαίως διαφορά. Καλὸν θὰ ἦτο νὰ ἐκανονίζετο ἐν τῷ νόμῳ, πότε θὰ πληρώνωνται.

§249Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ πληρωμὴ γίνεται εἰς τέσσαρας ἴσας δόσεις.

§250Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Κύριε Ὑπουργὲ, εἰς προηγούμενον ἄρθρον λέγετε, ὅτι ἅμα τῇ ἐκδόσει τῆς ἀδείας καταβάλλεται ἡ πρώτη δόσις ὑπὸ τὴν ἐπιφύλαξιν τοῦ ἐφόρου, ὅταν γείνωσι τὰ πρωτόκολλα, νὰ καθορίσῃ ὁριστικῶς ὁ ἔφορος.

§251Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 12 ἐπαναλαμβάνεται τὸ ἴδιον.

§252Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ναί, πλὴν λέγω, ἐὰν δὲν ἦναι τὸ ¼ τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἐπληρώθη διὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀδείας, ἐὰν ἦναι μικρότερον, πότε θὰ πληρώνηται; Θὰ πληρώνηται κατὰ τὴν ἑπομένην δόσιν; Νὰ ὁρισθῇ τοῦτο.

§253Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον λέγει: «... Ἡ πληρωμὴ δὲ τούτου γίνεται εἰς τέσσαρας ἴσας δόσεις, πληρωνομένης τῆς πρώτης δόσεως ἐπὶ τῇ ἐκδόσει τῆς ἀδείας, τῆς δευτέρας ἐντὸς τριῶν μηνῶν, ἀφ’ ἧς ἐξεδόθη ἡ ἄδεια, τῆς τρίτης ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς πρὸς πληρωμὴν τῆς δευτέρας δόσεως προθεσμίας, καὶ τῆς τετάρτης ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς πρὸς πληρωμὴν τῆς τρίτης δόσεως προθεσμίας.»

§254Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἡ πρώτη δόσις καταβάλλεται κατὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀδείας· ἡ ἄδεια ἐκδίδεται μετὰ τὴν δήλωσιν καὶ πρὸ τῶν ἐξελέγξεων, αἱ ὁποῖαι διαρκοῦσι δύο ἢ τρεῖς μῆνας. Μόνον μετὰ τὴν ἐξέλεγξιν ἐξευρίσκεται ἀκριβῶς τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐπιβληθῇ, καὶ τούτου τὸ ¼ εἶναι ἡ πρώτη δόσις. Ἐὰν λοιπὸν ἡ πρώτη δόσις παρουσιάζῃ διαφορὰν πρὸς τὸ ποσὸν τὸ ἀληθὲς, τὸ πραγματικόν, εἴτε ἐπὶ πλέον εἴτε ἐπὶ ἔλαττον, αὐτὴ ἡ διαφορὰ δὲν πρέπει νὰ ὁρίζηται πότε θὰ πληρωθῇ; Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ὁρισθῇ, ὅτι συμπληροῦται καὶ ἀποδίδεται ἢ ἐπιστρέφεται ἢ καταλογίζεται εἰς τὴν πρώτην ἢ τὴν δευτέραν δόσιν. Μὲ ἐνοήσατε; Ὅτε εἶχε δοθῆ ἡ ἄδεια, δὲν εἶχε γείνῃ ἐξέλεγξις· ἐδόθη πρὸ τῆς ἐξελέγξεως. Ἀναγνώσατε τὸ ἄρθρον 7.

§255Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἔχω μίαν παρατήρησιν.

§256Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νὰ ἐννοηθῶ, παρακαλῶ. Τὸ ἄρθρον 7 λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 δηλώσεων καὶ ὑπὸ τὴν ἐπιφύλαξιν τῆς ἐπαληθεύσεως αὐτῶν ὑπ’ εὐθύνην τῶν δηλούντων, ὁ ἁρμόδιος οἰκονομικὸς ἔφορος χορηγεῖ αὐτοῖς ἄδειαν ἐξασκήσεως τοῦ ἐπαγγέλματος, ἄσχετον πρὸς τὴν χορηγουμένην δυνάμει τοῦ νόμου περὶ ἐπιτηδευμάτων...» κλπ. Ὅταν ὁ ἔφορος δίδῃ τὴν ἄδειαν καὶ λαμβάνῃ τὴν πρώτην δόσιν, δὲν ἔχουσιν ἐξελεγχθῆ αἱ δηλώσεις, διὰ νὰ ὁρισθοῦν αἱ τέσσαρες ἴσαι δόσεις. Λοιπὸν δύναται νὰ συμβῇ, τὸ ποσόν, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου τὸ ¼ ὡρίσθη, νὰ μὴ ἦναι τὸ ἀληθὲς ποσόν, ἀλλ’ ἔλαττον ἢ πλέον.

§257Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πλέον, ὄχι ἔλαττον.

§258Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἔλαττον δὲν ἐπιτρέπεται.

§259Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πάντοτε πλέον θὰ ἦναι.

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Καραπάνος.

§261Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 12 λέγει: «Ἡ πληρωμὴ τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 2 δικαιώματος δραχμῶν 15 τῶν οἰνοπνευματοποιῶν Αʹ κατηγορίας...» Ἀλλ’ εἰς τὸ ἄρθρον 2 δὲν ἀναφέρεται τοιαύτη πληρωμὴ δραχμῶν 15.

§262Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ τῶν οἰνοπνευματοποιῶν Αʹ κατηγορίας, οἱ ὁποῖοι κατασκευάζουσι τὸ οἰνόπνευμα εἰς δύο μῆνας· αὐτοὶ θὰ πληρώνωσι 15 δραχμάς.

§263Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Πρόκειται λοιπὸν περὶ τῶν μικρῶν παραγωγῶν, ὅταν θελήσωσι νὰ πωλήσωσι.

§264Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκριβῶς.

§265Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Παρακαλῶ νὰ δηλώσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ καθορίσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο: Ἡ πληρωμὴ θὰ γίνεται κατὰ δόσεις ἢ ὀφειλὴ τοῦ φόρου εἶναι ἐνιαυσία, εἶναι εἰς ὁλόκληρον. Πῶς θὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ τρίτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου 12, κατὰ τὴν ὁποίαν «καὶ ἐπὶ τοῦ δικαιώματος τούτου ἰσχύει ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ ᾼΥΙΓʹ νόμου τῆς 1 Ἀπριλίου 1887 περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων, ὡς πρὸς τὴν προσθήκην 20%»; Ποία εἶναι ἡ προθεσμία, καθ’ ἣν ἐπιβάλλεται τὸ 20 τοῖς 100; Θὰ ἐπιβάλληται κατὰ δόσεις; Ἐάν τις καθυστερήσῃ τὴν πρώτην δόσιν, θὰ ἔχῃ νὰ πληρώσῃ 20% ἐπὶ τῆς δόσεως ταύτης; Ἐὰν καθυστερήσῃ τὴν δευτέραν δόσιν, θὰ ἔχῃ νὰ πληρώσῃ ἐπίσης 20% καὶ ἐπὶ τῆς δόσεως ταύτης; ἢ μετὰ τὴν πάροδον τοῦ χρόνου, ὅτε θὰ ὀφείλῃ ὅλον τὸν φόρον; Τὸ τελευταῖον τοῦτο καὶ ὁ νόμος ᾼΥΙΓʹ ἐννοεῖ.

§266Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἑκάστη δόσις ἀποτελεῖ αὐτοτελῆ πληρωμήν. Ἑπομένως, ὅταν λήξῃ ἡ προθεσμία, θέλει βεβαιωθῆ τὸ πρόσθετον τέλος καὶ ὁ τόκος.

§267Κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πρώτη συνέπεια τῆς λήξεως εἶναι ὁ τόκος τοῦ 8%. Ἡ ἐπιβολὴ τοῦ προσθέτου ἀπαιτεῖ καθυστέρησιν εἰς τὴν πληρωμήν, διὰ νὰ ἐπιβληθῇ. Οὕτω, νομίζω, ἔχει ὁ ἰσχύων νόμος.

§268Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ὁ περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων νόμος.

§269Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αἱ δόσεις εἶναι μία διευκόλυνσις τοῦ φορολογουμένου, καὶ πρέπει ν’ ἀποβλέπωμεν εἰς τὴν διευκόλυνσιν αὐτοῦ καὶ ὄχι εἰς τὴν ἐπιβάρυνσιν.

§270ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 12 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν.

§271Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Παρακαλῶ. Τί λέγει ὁ κ. Ὑπουργός;

§272Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν μεταβάλλονται αἱ διατάξεις τῶν νόμων περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων.

§273Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τότε ἔχει καλῶς. Τὴν 31 Ἰανουαρίου τοῦ ἑπομένου ἔτους, καθ’ ὃ ὀφείλεται ὁ φόρος, ὡς λέγει ὁ νόμος περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων, θὰ ἐπιβάλληται τὸ 20%.

§274Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἡ πρώτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου 12 παρακαλῶ νὰ τροποποιηθῇ ὡς ἑξῆς: «Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 τοῦ νόμου τούτου δηλώσεων, τῆς κατὰ τὸ ἄρθρον 2 κατατάξεως τῶν ποτοποιῶν καὶ ἐν γένει τῶν κατὰ τὸ αὐτὸ ἄρθρον ὑποκειμένων εἰς δικαίωμα καταναλώσεως, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 8, 9 καὶ 10 ὁριστικῶν πρωτοκόλλων, ὁ ἁρμόδιος οἰκονομικὸς ἔφορος συντάσσει καὶ ἀποστέλλει εἰς τὸ ἁρμόδιον ταμεῖον κατάλογον τοῦ ἐπιβαλλομένου ἑκάστῳ δικαιώματος. Ἡ πληρωμὴ δὲ τούτου γίνεται εἰς τέσσαρας ἴσας δόσεις, πληρωνομένης τῆς πρώτης δόσεως ἐπὶ τῇ ἐκδόσει τῆς ἀδείας, τῆς δευτέρας ἐντὸς τριῶν μηνῶν, ἀφ’ ἧς ἐξεδόθη ἡ ἄδεια, τῆς τρίτης ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς πρὸς πληρωμὴν τῆς δευτέρας δόσεως προθεσμίας, καὶ τῆς τετάρτης ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς λήξεως τῆς πρὸς πληρωμὴν τῆς τρίτης δόσεως προθεσμίας. Ἐὰν διὰ τοῦ ὁριστικοῦ πρωτοκόλλου τὸ δικαίωμα προσδιωρισθῇ εἰς ποσὸν ἀνώτερον τοῦ ἐν τῇ δηλώσει ἀναγραφέντος, τὸ πλεονάζον ποσὸν προστίθεται κατ’ ἀναλογίαν εἰς ἑκάστην τῶν ὀφειλομένων δόσεων.»

§275ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 12, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκεται εἶτα καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 13, ὡς ἔχει). Ἄρθρον 14 (ἀναγινώσκεται).

§276Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτε κατὰ τὸ 1899 συνεζητεῖτο κατὰ πρῶτον ὁ νόμος περὶ ἐπιβολῆς δικαιώματος παραγωγῆς καὶ καταναλώσεως τῶν οἰνοπνευμάτων, ὁ νῦν ἰσχύων, ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλὴν τροπολογίαν, ὅπως τὸ ἐξαγόμενον κονιὰκ προστατευθῇ οὕτως, ὥστε ὁ ἐξάγων μίαν ὀκᾶν κονιὰκ νὰ ἀμείβηται, ἢ μᾶλλον ν’ ἀποδίδωνται αὐτῷ ἀπέναντι τοῦ πληρωθέντος φόρου 20 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν ἐξαγομένου κονιάκ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ τότε καὶ νῦν, ἐδέχθη κατ’ ἀρχὴν τὴν πρότασίν μου ταύτην, ἐφάνη ὅμως ἐνδοιάζων ὡς πρὸς τὸ ποσὸν τῆς ἀμοιβῆς τοῦ ἐξαγωγέως, ἢ μᾶλλον ὡς πρὸς τὸ ποσὸν τῆς ἀποδόσεως καθ’ ἑκάστην ὀκᾶν. Ἐζήτησα τότε, καὶ ἐψηφίσθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς, νὰ ἀποδίδηται ἡ ἀμοιβὴ αὕτη πρὸς προστασίαν τῆς ἐν τῇ ἀρχῇ αὐτῆς τότε εὑρισκομένης βιομηχανίας τοῦ κονιάκ, ἐλαττωθέντος τοῦ ποσοῦ τῆς ἀποδόσεως εἰς δέκα λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν. Ὅτε κατὰ τὸ 1893 κατηργήθη πᾶς φόρος ἐπὶ τῶν οἰνοπνευμάτων, εἰσηγουμένου τοῦ ἀειμνήστου Τρικούπη, εἰς τὸ μέτρον τοῦτο προῆλθον ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ ἐκ δύο λόγων· πρῶτον χάριν προστασίας τῆς σταφίδος, ἵνα διὰ τῆς ἀτελείας, τῆς καταργήσεως πάσης φορολογίας δημιουργηθῶσιν ὡς οἷόν τε πλείονα ἀποστακτήρια καὶ καταναλωθῇ τὸ περισσεῦον ποσὸν τῆς σταφίδος, διότι εἶχεν ἀρχίσει τότε ἡ σταφιδικὴ κρίσις. Ἐκτὸς τοῦ λόγου τούτου ἐσημαίνετο ἔκτοτε καὶ ἡ ἀμπελουργικὴ κρίσις, ἧς δὲν εἴχομεν ἔτι τὴν πραγματικὴν ἔκρηξιν. Πρῶτος λόγος ἦτο λοιπὸν ἡ προστασία τῆς σταφίδος, δεύτερος λόγος ἦτο ἡ προστασία τῆς ἐν ἐμβρυώδει καταστάσει εὑρισκομένης τότε βιομηχανίας τοῦ κονιάκ. Τ’ ἀποτελέσματα τῆς τοιαύτης προστασίας τῶν οἰνοπνευμάτων εἶναι γνωστά. Ἰδοὺ ἡ στατιστικὴ τῆς παραγωγῆς τοῦ κονιὰκ καὶ τῆς ἐξαγωγῆς αὐτοῦ. Κατὰ τὸ 1896 εἶχεν ἐξαχθῆ ποσὸν 300,000 ὀκάδων, εἰσήχθη δὲ ποσὸν ἐκ τῆς ἀξίας αὐτῶν 956,000 φράγκων· κατὰ τὸ 1897 τὸ ποσὸν ἀνῆλθεν εἰς 371,000 ὀκάδας, καὶ τὸ ποσὸν τὸ εἰσαχθὲν εἰς χρυσὸν εἰς 1,153,000 φράγκα· κατὰ τὸ 1898 ποσὸν ἐξαχθὲν ὀκάδες 388,000, εἰσαχθὲν δὲ εἰς χρυσὸν φρ. 1,200,695. Ὅτε κατὰ τὸ 1899 ἐζητήθη ἡ ἀμοιβὴ τοῦ ἐξάγοντος κονιάκ, ἐσημάνθη, ὅτι ἡ ἀμοιβὴ δὲν θὰ ἦτο ἐπαρκής, ἀφοῦ ἕνεκα τῶν ἐθνικῶν περιστάσεων τοῦ 1897 περιέστημεν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐπιβάλωμεν φόρον καὶ ἐπὶ τοῦ οἰνοπνεύματος, τὸ ὁποῖον ἀφορολόγητον εἶχεν ἀφεθῆ ἕνεκα τοῦ σπουδαίου λόγου τῆς προστασίας τοῦ σταφιδικοῦ πληθυσμοῦ, πάσχοντος δεινῶς ἐκ τῆς σταφιδικῆς κρίσεως. Ἐζήτησα τότε διὰ τῆς τροπολογίας, ἣν ἀπεδέχθη ὁ κ. Ὑπουργὸς, νὰ προστατευθῇ κατά τινα τρόπον ἡ βιομηχανία τοῦ κονιάκ, διότι εἶχε σημανθῆ ὁ κίνδυνος τῆς ὀλίγον κατ’ ὀλίγον ἐκμηδενίσεως αὐτοῦ. Ἔκτοτε τ’ ἀποτελέσματα τὰ ἐκ τῆς στατιστικῆς, ἣν ἀνέφερεν ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀποδεικνύουσι τὴν βασιμότητα καὶ τὴν ἀλήθειαν τῶν ἰσχυρισμῶν, οὓς ἐξήνεγκον κατὰ τὸ 1899. Διότι, ἀντὶ τῶν 400,000 ὀκάδων κονιάκ, αἵτινες ἐξήγοντο πρίν, ποία ἡ ἐξαγωγὴ ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς ἐπιβολῆς τοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ οἰνοπνεύματος; Κατὰ τὸ ἔτος 1901 ἔχομεν ποσὸν ἐξαχθὲν κονιὰκ ὀκάδας 154,000, κατὰ τὸ ἔτος 1902 ὀκάδας 220,000, κατὰ τὸ 1903 ὀκάδας 215,000, ἤτοι τὸ ἥμισυ μόνον τοῦ ἄλλοτε ἐξαγομένου. Ἀναφέρω δὲ τοὺς ἀριθμοὺς τούτους οὐ μόνον ὑπὸ οἰκονομικὴν σημασίαν, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ ἐθνικήν, διότι ἐκτὸς τῶν ἐσωτερικῶν λόγων, ὑπάρχουσι καὶ ἐξωτερικοὶ λόγοι, διότι γνωρίζετε, ὅτι τὸ ἑλληνικὸν κονιὰκ ὡς ἔδαφος καταναλώσεως εἶχε τὴν Βουλγαρίαν, τὴν Σερβίαν, τὴν Αἴγυπτον καὶ τὴν Ἀσίαν. Ποίαν δὲ σημασίαν ἔχει ἡ κατανάλωσις ἑλληνικῶν προϊόντων εἰς τὰς χώρας ἐκείνας, πάντες καλῶς γνωρίζομεν. Σήμερον, ὅτε τροποποιεῖται ὁ νόμος τοῦ 1899, καὶ ἔχομεν τ’ ἀποτελέσματα σύμφωνα μὲ τὰς δυσοιώνους σκέψεις, τὰς ὁποίας τότε ἀνέπτυξα, παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ συναινέσῃ, ἵνα δοθῇ μείζων προστασία πρὸς τοὺς ἐξάγοντας κονιάκ. Ποία προστασία; Ἀντὶ τῶν 10 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν, τὰ ὁποῖα δίδονται ὡς ἀπόδοσις εἰς τὸν ἐξαγωγέα, νὰ δίδωνται 20 λεπτά, διότι ἡ ἀπόδοσις 10 μόνον λεπτῶν δὲν εἶναι ἀξία λόγου, καθόσον τὸ ποσὸν τὸ ἀποδοθὲν ἐκ τοῦ καταβληθέντος δικαιώματος ὑπὸ τῶν οἰνοπνευματοπαραγωγῶν κατὰ τὸ 1901 εἶναι 7,000 δραχμαί, κατὰ τὸ 1902 δραχμαὶ 11,000, κατὰ τὸ 1903 δραχμαὶ 10,000. Ἐὰν δὲ διπλασιασθῇ τὸ ποσόν, δηλαδὴ ἂν ἀντὶ 10 δίδωνται 20 λεπτά, τὸ ὅλον θὰ ἦναι 20,000 δραχμαί. Ἀλλὰ τὸ ποσὸν αὐτὸ θὰ ἦναι ἡ ζύμη, ἐκ τῆς ὁποίας θὰ δεθῇ ὁ ἄρτος τῆς παραγωγῆς καὶ ἀναπτύξεως τοῦ κονιὰκ ἐπὶ τὰ βελτίω. Τὴν τροπολογίαν ταύτην, εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι θέλει ἀποδεχθῇ ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. Ἀφορῶν δὲ εἰς τοὺς ποικίλους λόγους, οἱ ὁποῖοι τὴν ἐπιβάλλουσι, κρίνω καλὸν νὰ ὑπομνήσω, ὅτι ἡ ἐλάττωσις τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ κονιὰκ δὲν εἶναι μόνον συνέπεια τῆς μὴ ἐπαρκοῦς προστασίας ἐπὶ τοῦ ἐξαγομένου, ἀλλ’ εἶναι συνέπεια καὶ τῆς μὴ γνησιότητος αὐτοῦ. Τότε διὰ μακρῶν συνεζητήθη,—εἰς τὰ λεχθέντα δὲ ὑπ’ ἐμοῦ συνεφώνησαν καὶ οἱ κ.κ. Παπαμιχαλόπουλος καὶ Δεληγεώργης—ὅτι πρέπει νὰ καταβληθῇ πρόνοια, ὅπως τὸ κονιὰκ ἐξάγηται γνήσιον. Διὰ τοῦτο εἰς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 2, ἔνθα λέγεται «διὰ Β. Διατάγματος καθορισθήσονται τὰ ἀφορῶντα εἰς τὴν ἐν γένει ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος νόμου», προεβλήθη διάταξις, δι’ ἧς νὰ ἐξακριβῶται ἡ γνησιότης τοῦ κονιὰκ, καὶ μόνον εἰς τὸ γνήσιον κονιὰκ ν’ ἀποδίδηται ἐκ τοῦ καταβληθέντος δικαιώματος. Τοιαύτη διάταξις παρακαλῶ νὰ προστεθῇ καὶ ἐν τῷ ἄρθρῳ 14 τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, διότι οὕτω θέλομεν ἐπιτύχει ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπεστήριξα, καὶ παρακαλῶ νὰ γένηται δεκτὴ ἡ τροπολογία μου.

§277Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 12, τὸ ὁποῖον νῦν συζητοῦμεν, διὰ πᾶσαν ὀκᾶν ἐξαγομένου ἀνύδρου οἰνοπνεύματος, ἐπιστρέφονται λεπτὰ 10. Ἐρωτᾶται, τὸ ποσὸν τῶν 10 λεπτῶν ἀνταποκρίνεται εἰς τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον πληρώνει ὁ οἰνοπνευματοποιός, ἢ ἐνέχει ἐν ἑαυτῷ καὶ ἀμοιβήν; Εἶναι φανερόν, ὅτι ἑκάστη ὀκὰ οἰνοπνεύματος πληρώνει φόρον τεσσάρων λεπτῶν καὶ ποσοστά τινα τοῦ λεπτοῦ, ἑπομένως τὸ Κράτος χορηγεῖ εἰς τὸν ἐξαγωγέα οἰνοπνεύματος ἀνύδρου καὶ ἀμοιβὴν 5 περίπου λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ πλέον. Ἀλλ’ εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου ἡ ἀμοιβὴ θεωρεῖται πλέον οἰκονομικὸς σολοικισμός, λεγομένη prime. Δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω τὰ κρατοῦντα ἐσχάτως περὶ τῆς σακχάρεως εἰς διάφορα Κράτη τῆς Εὐρώπης, ὅπως ἐπικρατήσῃ αὕτη καὶ εἰς ξένας χώρας. Ἀλλὰ πάντα τὰ Κράτη ἀπέληξαν εἰς τὸ νὰ ἀπορρίψωσι τὴν μέθοδον ταύτην τῆς τεχνικῆς ἐνισχύσεως τῆς βιομηχανίας. Ἡμεῖς ἐφθάσαμεν εἰς τοιαύτην οἰκονομικὴν περιωπήν, ὥστε ν’ ἀποφασίζωμεν νὰ χορηγῶμεν ἀμοιβὴν εἰς τοὺς ἐξαγωγεῖς οἰνοπνεύματος, καὶ δὴ εἰς τοὺς μεγάλους οἰνοπνευματοποιούς, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ἀγωνιζόμεθα σήμερον! Νομίζω τοῦτο σόλοικον καὶ μὴ ἀνταποκρινόμενον εἰς τὰς οἰκονομικὰς περιστάσεις τοῦ Κράτους. Ἡμεῖς δυνάμεθα περὶ ἄλλου νὰ λάβωμεν πρόνοιαν, περὶ τοῦ πῶς νὰ βελτιώσωμεν ὡς οἷόν τε τὴν ποιότητα τοῦ οἰνοπνεύματος. Ἀλλὰ δυστυχῶς διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ψηφίζομεν, τοιαύτη φροντὶς δὲν λαμβάνεται. Τουναντίον μάλιστα ἠνοίξαμεν διάπλατον τὴν θύραν εἰς κατασκευὴν παντὸς εἴδους οἰνοπνευμάτων, εἴτε ἐκ καλῶν ὑλῶν εἴτε καὶ ἐξ ἐσχάτων κομάρων, μορεῶν, ξυλοκεράτων καὶ πάσης ὕλης. Ἐνῷ λοιπὸν ἔδει νὰ λάβωμεν πρόνοιαν περὶ τῆς βελτιώσεως τῆς ποιότητος τοῦ οἰνοπνεύματος, ἥτις μόνη δύναται νὰ ὠθήσῃ τὴν βιομηχανίαν εἰς τὴν ἀσφαλεστέραν ἐξαγωγήν, ἐρχόμεθα διὰ τεχνικῆς τινος μεθόδου νὰ αὐξήσωμεν τὰ εἰσοδήματα τῶν οἰνοπνευματοποιῶν τῆς δευτέρας κατηγορίας! Δὲν εἶναι ὀρθὸν λοιπὸν νὰ ἐπιστρέφηται ὁ φόρος, ὁ ὁποῖος πληρώνεται ὑπ’ αὐτῶν, δηλαδὴ τὰ πέντε λεπτά.

§278Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Δὲν συμφωνῶ μὲ τὸν κύριον προλαλήσαντα, ὅτι ἐφ’ ὅλου τοῦ ἐξαγομένου οἰνοπνεύματος γίνεται ἡ δωρεὰ, καὶ ὅτι δίκαιον εἶναι, ἐκ τῆς ἀναλογίας τῶν 4½ λεπτῶν πρὸς τὰ 10 νὰ ἐπιστρέφηται τὸ περιπλέον εἰς τὸ Δημόσιον, διότι τὰ 10 λεπτὰ ἐπιστρέφονται μόνον ἐπὶ τοῦ ἐξαγομένου καὶ οὐχὶ ἐπὶ τοῦ καταναλισκομένου ἐν τῷ ἐσωτερικῷ. Ἀλλ’ ὑπὸ τὴν κρατοῦσαν νομοθεσίαν, τὸ Κράτος ἐπροστάτευε τὸν ἐξαγωγέα τοῦ κονιὰκ, ἀποδίδον εἰς αὐτὸν τόσον ποσὸν, ὅσον ἤρκει νὰ καλύψῃ τὸ δέκατον τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἐπλήρωνεν εἰς τὸ Δημόσιον. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον τὰ ποσὰ, τὰ ὁποῖα εἰσέπραττε καὶ ἐπέστρεφε τὸ Δημόσιον, ἦσαν 7,000 καὶ 11,000 δραχμαί. Ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ νόμου τοῦ σήμερον ψηφιζομένου, δὲν θὰ ἦναι τὸ ποσὸν τοῦτο, διότι σήμερον ἐπιστρέφεται ἀπολύτως δι’ ὅλον τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον ἐξήγαγέ τις. Ἐὰν ἤθελεν ἐξαχθῆ δηλαδὴ ποσὸν ἀξίας 400 ἕως 500 χιλιάδων δραχμῶν, ἤθελεν ἐπιστραφῆ ποσὸν 40 ἢ 50 χιλιάδων εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς καὶ ποτοποιοὺς, ὡς προσέθηκεν ἤδη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Τὸ μέρος τοῦτο ἀφορᾷ τὸ οἰκονομικὸν μέρος τοῦ νομοσχεδίου, καὶ τὰ ἐπὶ τούτου ζητήματα θὰ λύσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι καλῶς ἔχει ἡ διάταξις, καὶ ὅτι πρέπει τὰ 10 λεπτὰ νὰ ἐπιστρέφωνται, ἵνα προκαλῆται ἡ ἅμιλλα καὶ γίνηται μεγαλειτέρα ἐξαγωγή, καὶ διότι οἱ ἐξάγοντες ὑποβάλλονται καὶ εἰς δαπάνας μεγαλειτέρας διὰ τὴν διαφήμισιν τοῦ προϊόντος των. Ἐπὶ ἄλλου ὅμως ζητήματος θὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργοῦ. Οὔτε ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ νόμου τοῦ 1899, οὔτε ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, ὡς τὸ πρῶτον εἰσήχθη, προεβάλλετο ὁ περιορισμὸς τῆς ἐπιστροφῆς τῶν 10 λεπτῶν εἰς τοὺς ἐξάγοντας κονιὰκ παρηγμένον μόνον ἐξ ἀπεσταγμένου οἴνου· ἦτο ἀδιάφορον, ἂν τοῦτο προήρχετο ἐκ σταφίδος ἢ οὔ. Εἰς τὸ νομοσχέδιον ὅμως τὸ τροποποιημένον ὁρίζετε μόνον τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον ἐξ ἀπεσταγμένου οἴνου. Φρονῶ ὅτι ἡ διάταξις αὕτη, ἀφορῶσα εἰς οὐσιῶδες ζήτημα, πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ, διότι περιορίζομεν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ κονιὰκ ἐκ σταφίδος.

§279Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἠξεύρετε, ποῖος εἶναι ὁ σκοπὸς τούτου;

§280Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τὸν κατανοῶ. Εἶναι ὁ λόγος τῆς ποιότητος τοῦ κονιάκ.

§281Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῆς κακῆς ποιότητος ἀπεκρούσθη ἀπὸ τὴν Ἀγγλίαν καὶ ἀπὸ τὴν Αἴγυπτον, διότι ἐνοθεύθη.

§282Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀλλὰ πῶς θὰ γίνεται ἡ ἐξακρίβωσις, ἂν τὸ κονιὰκ εἶναι ἐξ ἀπεσταγμένου οἴνου ἢ ἐκ σταφίδος;

§283Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει τὸ Χημικὸν Ἐργαστήριον.

§284Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἀλλ’ εἶναι βεβαιωμένον, ὅτι δὲν εἶναι εὐχερὴς ἡ ἐξέλεγξις αὕτη.

§285Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εὐχερεστάτη.

§286Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Πάντως ὅμως, ἐφ’ ὅσον δὲν δικαιολογεῖται ἡ διάταξις αὕτη διὰ λόγων πειθόντων, μειοῦμεν, περιορίζομεν τὸ προϊόν τῆς σταφίδος, ἔστω καὶ ἐμμέσως καὶ κατὰ μικρὰν ποσότητα, καθ’ ὃν χρόνον ὅλοι κοπτόμεθα καὶ προσπαθοῦμεν νὰ εὕρωμεν πόρους, ἵνα ἐξαχθῇ τὸ προϊόν τῆς σταφίδος. Ὀρθὸν ἑπομένως κρίνω ν’ ἀπαλειφθῇ ἡ διάταξις αὕτη.

§287Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ ἄρθρον ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ προλαλήσαντος. Δέκα λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν ἐπιστρέφονται εἰς τὰ οἰνοπνεύματα τὰ ἐξαγόμενα· ἐπειδὴ δὲ τὰ ἐξαγόμενα εἰς τὸ ἐξωτερικὸν οἰνοπνεύματα ἐπιτυγχάνονται κυρίως δι’ ἀποστάξεως τῆς σταφίδος, ἡ εὔνοια τοῦ Κράτους ὑπὲρ τῶν οἰνοπνευμάτων τῶν ἐκ σταφίδος καὶ πρὸς ἐξαγωγὴν αὐτῶν μεγαλειτέραν παρέχεται. Ἀλλ’ ἔρχεται ἤδη ἡ προστασία ἐπὶ τοῦ κονιάκ. Νομίζω, ὅτι τὸ Κράτος ἔχει καθῆκον καὶ ἀπέναντι τῶν ξένων, οἱ ὁποῖοι εὐκόλως δύνανται νὰ ἐξαπατηθῶσι, νὰ μὴ προστατεύῃ κονιάκ, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι κατὰ τοὺς παραδεδεγμένους ὅρους ἀληθὲς κονιάκ. Ἀληθὲς κονιὰκ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀποστάζεται ἐξ οἴνου. Ὅταν ὅμως γίνηται αὐτό, τὸ ὁποῖον ὑπὸ πλείστων γίνεται, ν’ ἀναμιγνύωνται κοινὰ οἰνοπνεύματα, τὰ ὁποῖα διὰ τῶν διηνεκῶν λεγομένων μηχανημάτων ἐπιτυγχάνονται καθαρὰ καὶ ἄοσμα καὶ εἰς βαθμὸν 96 καὶ 97, νὰ ἀναμιγνύωνται, λέγω, μετὰ διαφόρων οὐσιῶν, τοῦτο εἶναι νόθον κονιάκ, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ πωλῆται εὐθηνότερον καὶ νὰ καταναλίσκεται ἐπί τινα χρόνον, ἀλλ’ εὐκόλως ἀνακαλύπτεται καὶ δυσφημεῖται καὶ δυσφημεῖ. Τὸ ἀληθὲς κονιὰκ ὑποθέτει ἰδιαιτέρως παρεσκευασμένους οἴνους, καὶ συνήθως ἐπιτυγχάνεται διὰ τῶν κοινῶν ἀμβύκων καὶ εἰς βαθμὸν οὐχὶ ἀνώτερον τῶν 50. Ὑποθέτω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον θέλει νὰ εὐνοήσῃ τὰ γνήσια κονιάκ. Ἐὰν ὅμως πρόκηται ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ προλαλήσας, βεβαίως δυνάμεθα νὰ προστατεύσωμεν τὰ ἐκ τοιούτων οὐσιῶν, ὡς σταφίδος καὶ χαρουπίων, παραγόμενα κονιάκ, ἀλλὰ ἡ προστασία νὰ δίδηται εἰς αὐτὰ ὡς οἰνοπνεύματα καὶ ὄχι ὡς κονιάκ. Δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὸ Κράτος νὰ λέγῃ, ὅτι ἐκεῖνο, ὅπερ ἐξάγει εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ τὸ ἀγοράζουσιν ἔστω οἱ Βούλγαροι, οἱ Σέρβοι, οἱ Αἰγύπτιοι, εἶναι κονιάκ. Κακῶς θεωρεῖται τοῦτο ὠφέλιμος προστασία τοῦ Κράτους· ὠφελεῖ ὀλίγους τινὰς ἐπί τινα χρόνον, ἀλλὰ δι’ αὐτῶν ἐπέρχεται ἐπὶ τέλους καταστροφὴ εἰς τὴν ἐθνικὴν παραγωγήν, διότι δυσφημεῖται μετ’ ὀλίγον καὶ ἀποκλείεται τῶν ξένων ἀγορῶν σπουδαῖον ἐθνικὸν προϊόν, ὡς ἤρχισεν ἤδη νὰ συμβαίνῃ. Νῦν εἶναι δυνατὸν νὰ βεβαιῶται τοῦτο; Νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν διὰ χημικῶν ἀναλύσεων. Ἀλλὰ δύναται καὶ κατ’ ἄλλον τρόπον νὰ ἐπιτευχθῇ· εἰς ἕκαστον θέλοντα νὰ παραγάγῃ κονιὰκ ἐξ οἴνου δύναται νὰ δοθῇ ἡ πρὸς τοῦτο ἄδεια, ἀλλὰ νὰ τὸ παρακολουθῇ ἡ οἰκονομικὴ ἀρχή. Πρέπει πάντως νὰ ἐξασφαλίσωμεν διὰ παρεμβάσεως τοῦ νόμου καὶ τῶν ἀρχῶν κατὰ πάσης νοθείας τὸ ἑλληνικὸν κονιάκ. Νομίζω, ὅτι 10 λεπτά, ἀποδιδόμενα καὶ εἰς τὸ κονιὰκ καὶ εἰς τὸ οἰνόπνευμα, εἶναι ἄδικος ἀνισότης, διότι δὲν εἶναι ἀκριβὲς νὰ λέγωμεν, ὅτι ἐπὶ μιᾶς ὀκάδος οἰνοπνεύματος δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν δύο ὀκάδας κονιάκ, διότι, ὡς εἶπον καὶ ἄλλοτε, ἐὰν ἀποστάξωμεν οἶνον, δὲν θὰ τὸν ἀποστάξωμεν κατὰ τοὺς κανόνας, καθ’ οὓς συνηθίζομεν ν’ ἀποστάζωμεν τὸ βιομηχανικὸν οἰνόπνευμα, καὶ ἑπομένως θὰ ἔχωμεν κονιὰκ ἐξ οἴνου ὀλιγώτερον εἰς ἀναλογίαν 1 πρὸς 2. Ὥστε ἡ προστασία, ἥτις παρέχεται, εἶναι ἄνισος. Ἀλλὰ δὲν ἐπιμένω, ὅπως ἐζήτησεν ὁ ἐκ Μεγαρίδος συνάδελφος, νὰ αὐξήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τὸ ποσόν, μολονότι ἐκ τῶν πινάκων, τοὺς ὁποίους ἀνέγνωσε, τὸ ποσὸν δὲν εἶναι μέγα· ἐὰν θέλῃ ὅμως ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἀπὸ ταμιευτικοὺς λόγους νὰ μὴ ἦναι τὸ ποσὸν περισσότερον, ἐγὼ δὲν ἀντιλέγω· ἀλλ’ ἔπρεπε βεβαίως νὰ ἦναι ἀνώτερον ποσόν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ ἐξ Ἀττικῆς συνάδελφος, στηριζόμενος ἐπὶ τοῦ παραδείγματος τῆς σακχάρεως, ὅτι δηλαδὴ ἔπαυσαν τὰ βραβεῖα εἰς τὴν Εὐρώπην, δὲν εἶναι γενικῶς ἀληθές, διότι ἐξακολουθοῦσιν ἀκόμη διδόμενα τὰ βραβεῖα ἀπὸ τὰ Κράτη, τὰ ὁποῖα δὲν ἔλαβον μέρος εἰς τὴν συνθήκην τῶν Βρυξελλῶν, μολονότι καὶ τὰ λαβόντα εἰς αὐτὴν μέρος μετέρχονται ἤδη μυρίους ἄλλους τρόπους, ὅπως ὑποστηρίξωσι τὴν παραγωγὴν τῆς σακχάρεως εἰς τὴν ἰδίαν αὐτῶν χώραν, πρὸ πάντων διὰ τῆς ἐπεκτάσεως τῆς καταναλώσεως, ἀφοῦ ἡ εὐθηνία τῆς ἐξαγομένης, ἥτις ἐπετυγχάνετο διὰ τῶν βραβείων, ὠφέλει περισσότερον τὰ ξένα Κράτη, τὰ μὴ παράγοντα σάκχαριν. Οὕτως ἡ Ἀγγλία, εἰσάγουσα σάκχαριν ἀπὸ τὴν Γερμανίαν καὶ τὴν Γαλλίαν, τὴν κατηνάλισκεν εὐθηνότερον παρ’ ὅ,τι οἱ τόποι τῆς παραγωγῆς· οὐ μόνον δὲ τοῦτο, ἀλλ’ εἰσάγουσα ἐξ αὐτῶν καὶ ἐξ ἄλλων μερῶν καρπούς, καὶ κατασκευάζουσα δι’ αὐτῶν γλυκύσματα καὶ πολτοὺς, ἠδύνατο νὰ εἰσάγῃ αὐτοὺς εἰς τοὺς τόπους τῆς παραγωγῆς τῆς σακχάρεως καὶ τῶν καρπῶν εὐθηνοτέρους καὶ νὰ ὑποσκελίζῃ ἐν τῷ διαγωνισμῷ τοὺς ἰθαγενεῖς. Προτιμότερον οὕτως εἶναι νὰ ἔχῃ εὐθηνοτέραν τὴν σάκχαριν ὁ τόπος τῆς παραγωγῆς, καὶ νὰ δύναται νὰ ποιῆται περισσοτέραν κατανάλωσιν αὐτῆς. Καὶ τοῦτο ἤδη γίνεται. Μήπως δὲν ὑπάρχει ὅμοιον παράδειγμα διὰ τὴν Ἰταλίαν καὶ τὴν Γαλλίαν, ὅπου ἠγέρθη ἐμφύλιος ἀνταγωνισμὸς διὰ τὰ οἰνοπνεύματα; Οἱ παράγοντες τὰ οἰνοπνεύματα τὰ μὴ ἐκ σακχαρωδῶν οὐσιῶν πληρώνουν τὸν ἴδιον φόρον, ὃν πληρώνουν καὶ οἱ παράγοντες τὰ οἰνοπνεύματα τὰ ἐξ οἴνων ἢ σταφυλῶν· τί δὲ ζητοῦσι νῦν οἱ παράγοντες τὸ οἰνόπνευμα τὸ ἐξ οἴνου καὶ σταφυλῶν; ζητοῦσι νὰ φορολογῶνται ὀλιγώτερον ἢ ὅσον φορολογοῦνται οἱ ἄλλοι, καὶ συγκρούονται εἰς τὴν Βουλὴν οἱ ἐκ τῶν νομῶν τῆς Γαλλίας, ὅπου παράγεται τὸ οἰνόπνευμα ἐκ τῶν τεύτλων, πρὸς τοὺς Βουλευτὰς τῆς μεσημβρινῆς Γαλλίας, ἥτις εἶναι κυρίως οἰνοφόρος, καὶ τὰ δύο κόμματα, τὸ τῶν βορείων καὶ τὸ τῶν μεσημβρινῶν, καθ’ ἡμέραν συγκρούονται ἐπὶ τῶν μέτρων τῆς προστασίας τοῦ Κράτους, καὶ ἐχρειάσθη πρό τινων ἡμερῶν ἡ παρέμβασις ὁλοκλήρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως μὴ προέλθωσιν εἰς τοιαύτην ἀντίθεσιν, ὥστε νὰ ἀνατραπῶσι νόμοι, ὧν ἡ ἀνατροπὴ ἀπειλεῖ ὅλην τὴν οἰκονομίαν τῆς προστασίας τῆς σακχάρεως. Ὥστε δὲν εἶναι μία αὐτοκέφαλος καὶ αὐθαίρετος γνώμη ἡ τῆς ὑποστηρίξεως μιᾶς βιομηχανίας ἢ ἄλλης. Σήμερον δὲν δύνανται νὰ ὑπάρξωσι πλεῖσται βιομηχανίαι ἄνευ τῶν προστατευτικῶν νόμων καὶ τῆς συνδρομῆς, τῆς πεφωτισμένης καὶ πρακτικῆς, ἣν παρέχει τὸ Δημόσιον. Ὁ κύριος ἐξ Ἀττικῆς Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι ὁ φόρος εἶναι 4 λεπτά· ἐγὼ δὲν τὸ παραδέχομαι, διότι σεῖς λαμβάνετε τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ὁρίζεται ἐκ τῶν διαφόρων μηχανημάτων, ἐγὼ ὅμως λαμβάνω τὸ ἥμισυ αὐτοῦ, ἑπομένως ὁ φόρος εἶναι 8 λεπτά, ἐὰν δὲ λάβωμεν τὸ ἓν τρίτον, τότε θὰ ἦναι δώδεκα λεπτά.

§288Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι εἰς τὴν Γαλλίαν δὲν δίδονται βραβεῖα.

§289Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἀλλ’ εἰς τὴν Γαλλίαν γίνεται ἐπιστροφὴ τοῦ φόρου.

§290Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλο φόρος καὶ ἄλλο prime.

§291Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπιθυμῶ νὰ ἐρωτήσω, ὅταν λέγῃ, ὅτι θὰ ἀποστάζηται τὸ κονιὰκ ἐκ τοῦ οἴνου, ἐννοεῖ ἐξ οἴνου παραγομένου ἐκ τῆς ἀμπέλου ἢ ἐξ οἴνου παραγομένου καὶ ἐκ τῆς σταφίδος;

§292Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δύναται νὰ γείνῃ καὶ ἐκ τῆς σταφίδος οἶνος, καὶ ἐξ αὐτοῦ νὰ ἀποστάζηται κονιάκ.

§293Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ νὰ δοθῇ ἡ ἐξήγησις ἐνταῦθα, ὅτι, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ κονιὰκ, ὁ νόμος ἐννοεῖ, ὅτι δύναται ν’ ἀποστάζηται κονιὰκ καὶ ἐκ σταφιδίτου οἴνου. Τοῦτο δὲ ὄχι μόνον δὲν δύναται νὰ βλάψῃ, ἀλλὰ καὶ θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν παρασκευὴν ἀρίστου κονιὰκ, διότι τὸ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον παράγεται ἀπὸ σταφιδίτην οἶνον, εἶναι τὸ καλλίτερον κονιὰκ τῆς οἰκουμένης. Ἀλλ’ ἤθελον προσέτι νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἂν ἰσχύει ὁ νόμος τοῦ 1884 καὶ ὁ μετὰ ταῦτα ψηφισθεὶς νόμος τοῦ 1887, διὰ τοῦ ὁποίου ἀπαγορεύεται ἡ κατασκευὴ κονιὰκ ἀπὸ οἰνόπνευμα.

§294Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ νόμος τοῦ 1884 εἶναι κατηργημένος.

§295Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ εἰσαγόμενον οἰνόπνευμα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τελωνίζεται;

§296Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑπάρχει ἀτέλεια διὰ τῆς μετὰ τῆς Γερμανίας ἐμπορικῆς συμβάσεως, ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ὅρον ν’ ἀναμιγνύηται μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους καὶ νὰ ἐξάγηται. Ἔχομεν σύμβασιν μὲ τὴν Γερμανίαν διὰ τὸ οἰνόπνευμα τὸ προωρισμένον διὰ τὸ ἐξωτερικόν· δι’ αὐτῆς ἐπιτρέπεται ἀτελὴς ἡ εἰσαγωγὴ πρὸς τὸν σκοπὸν ν’ ἀναμιχθῇ μετ’ οἴνου καὶ γλεύκους καὶ νὰ ἐξαχθῇ ἐντὸς προθεσμίας, ἥτις δὲν ὡρίσθη μὲν διὰ τῆς συμβάσεως, ἀλλ’ ἥτις δὲν δύναται νὰ ἦναι ἀνωτέρα τῆς ὁριζομένης διὰ τὰ ὑπὸ διαμετακόμισιν εἰσαγόμενα ἐμπορεύματα. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐγένετο ἑρμηνεία τις, καθ’ ἣν δὲν ἐκρίθη ὡς ἀπαιτουμένη ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ οἰνοπνεύματος· ὡς ἐκ τούτου λαμβάνεται ἡ πρόνοια, νὰ ἦναι μὲν ἀτελὲς τὸ οἰνόπνευμα, ὅταν ἐξάγηται ἀναμεμιγμένον μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους, νὰ ὑποβάλληται δὲ εἰς δικαίωμα καταναλώσεως, ὅταν μένῃ ἐν τῇ χώρᾳ ἡμῶν.

§297Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ ἀποδεικνύεται, ὅτι εἰσάγονται 3,000,000 ὀκάδες οἰνοπνεύματος καὶ πλέον, ἀλλ’ εἶναι ἐπίσης δεδομένον ἐκ τῶν στατιστικῶν, ὅτι τὸ ὅλον ποσὸν τοῦ οἴνου τὸ ἐξαγόμενον εἶναι 14,000,000 ὀκάδες. Ἐὰν καταλάβῃ τὸ οἰνόπνευμα τὰ 3,000,000, ἵνα γείνῃ ἀνάμιξις ἐπὶ πλέον, διότι μέχρι 18 βαθμῶν δύναται νὰ γείνῃ τὸ πολὺ, ἠδύναντο νὰ ἐξαχθῶσι δι’ αὐτοῦ τοῦ οἰνοπνεύματος 25,000,000, ἐνῷ βλέπομεν, ὅτι ἐξάγονται μόνον 14 ἑκατομμύρια. Ὑποθέτω, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σπουδαῖον, διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι τὸ Δημόσιον ζημιοῦται ἐκ τῆς φορολογίας ταύτης 1½ ἕως 2 ἑκατομμύρια δραχμὰς, συνεπάγεται καὶ ἄλλο κακόν· διότι τί θὰ κάμητε τὴν σταφίδα, ἀφοῦ τὸ οἰνόπνευμα τὸ ἐκ σταφίδος εἶναι τὸ καλλίτερον κονιὰκ, καὶ αὐτὸ δὲν δύνανται νὰ τὸ ἐμποδίσωσιν οὔτε εἰς τὴν Εὐρώπην οὔτε εἰς τὴν Ἀνατολήν; Λοιπὸν, ἐὰν δοθῇ προσοχὴ, θὰ γίνεται μεγαλειτέρα κατανάλωσις, δὲν εἶναι ζημία τοῦ Δημοσίου, ὥστε νὰ προσθέσῃ πολλά· πρέπει νὰ προστατεύσῃ αὐτό, διότι ἡ ἀνταπόδοσις τῶν οὐσιῶν εἶναι μεγαλειτέρα κατὰ τὸ ὀκταπλάσιον.

§298Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀκριβῶς περὶ τούτου τὸ προκείμενον νομοθέτημα λαμβάνει πρόνοιαν, ὅπως τὸ οἰνόπνευμα τὸ ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς εἰσαγόμενον καὶ τὸ παραγόμενον ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν ἐξάγηται ὁλόκληρον. Κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος 1903 βεβαίως ἡ εἰσαγωγὴ τοιούτου οἰνοπνεύματος ὑπῆρξε μεγίστη, ἀνῆλθε δηλαδὴ εἰς τὸ ποσὸν 2,900,000 ὀκάδων, διότι ἡ ἑρμηνεία ἡ δοθεῖσα ἦτο διάφορος ἐκείνης, τὴν ὁποίαν δίδομεν σήμερον, δηλαδὴ δὲν ἦτο ὑποχρεωμένος ὁ εἰσάγων τὸ οἰνόπνευμα ἢ μόνον ν’ ἀναμίξῃ αὐτὸ μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους· ὡς ἐκ τούτου δὲ τί ἐγίνετο; Παρηκολούθει αὐτὸ ἡ Ἀρχὴ μέχρι τῆς ἀναμίξεως, καὶ κατόπιν ἔπαυε πᾶσα περαιτέρω ἐνέργεια αὐτῆς, ἐνῷ σήμερον λαμβάνεται πρόνοια διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ τὸ παρακολουθῇ μέχρις οὗ ἐξαχθῇ ὁλόκληρον. Ἐὰν κατὰ τὸ 1903 εἰσήχθη ποσὸν μέγα, εἰσήχθη ἕνεκα τῆς ἐσφαλμένης ἑρμηνείας, ἡ ὁποία ἐδόθη. Κατὰ τὰ προηγούμενα ἔτη δὲν εἰσήγετο ποτὲ ποσὸν περισσότερον τοῦ 1,000,000 ὀκάδων ἢ 1,200,000, τὸ ὁποῖον καὶ ἐξήγετο. Κατὰ τὸ 1903 εἰσήχθησαν 2,900,000, καὶ ἐξήχθησαν 1,500,000.

§299Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ καὶ εἰς τὴν ἀνάμιξιν νὰ δώσητε προσοχήν.

§300Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§301ΑΧ. ΧΟΙΔΑΣ. Ὡς ἔχει, Κύριοι, ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου, νομίζω, ὅτι οὐδεμία γεννᾶται ἀμφιβολία, διότι δὲν διακρίνει τὸ κονιὰκ τὸ ἐξ οἴνου σταφιδίτου ἢ οἴνου ἐκ σταφυλῆς. Ἑπομένως, εἴτε σταφιδίτης εἶναι εἴτε ἐκ σταφυλῆς ὁ οἶνος, ἐξ οὗ κατεσκευάσθη τὸ κονιὰκ, δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὸν οἰνοπνευματοποιὸν ν’ ἀπαιτήσῃ παρὰ τοῦ Δημοσίου τὸ ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ ὁριζόμενον ποσόν. Ἀπορῶ, πῶς ἐγεννήθη καὶ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία.

§302Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι τὸ ἄρθρον 14 θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τοῦ κονιάκ· συμφωνῶ δὲ πρὸς ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεσολογγίου συνάδελφος, καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ ἐνθαρρυνθῇ ἡ ἐξαγωγή. Καὶ ἡ πρώτη δὲ καὶ ἡ δευτέρα παράγραφος συντελοῦσιν εἰς τὴν ὑποστήριξιν τῆς οἰνοπνευματοποιΐας, εἴτε ἐκ τῆς ἀμπέλου εἴτε ἐκ τῆς σταφιδαμπέλου παρήχθη τὸ οἰνόπνευμα ἢ τὸ κονιάκ. Νομίζω ὅτι ἠδυνάμεθα νὰ παράσχωμεν μείζονα συνδρομήν· ἀλλ’ ἐπειδὴ ὑπάρχει ἡ διάταξις, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος κανονισθήσονται τὰ ἀφορῶντα εἰς τὸν ἔλεγχον τοῦ ἐξαγομένου κονιὰκ καὶ οἰνοπνεύματος, πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ ἔχῃ τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐξασφαλίσῃ ὅσα δὲν ἐξασφαλίζονται διὰ τῆς διατάξεως ταύτης. Διότι κυβερνητικόν, καθαρῶς ὑπηρεσιακὸν ἔργον εἶναι ἡ ἐπιτήρησις τῆς νοθείας, τοῦ παρανόμως εἰσαγομένου ἀτελῶς ξενικοῦ οἰνοπνεύματος μιγνυομένου δῆθεν καὶ πάλιν ἀποσταλαζομένου καὶ ἐξαγομένου ὡς κονιὰκ ἐγχωρίου, ποτοῦ ἐγχωρίου ἐκ καθαροῦ οἰνοπνεύματος ἐντοπίου, ἢ διδομένου εἰς ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν λαθρεμπορικῶς.

§303Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι, ὅπως ἔχει τὸ ἄρθρον, καὶ εἰς συγχύσεις δίδει χώραν, καὶ εἰς τὴν πρακτικὴν ἐφαρμογὴν αὐτοῦ κινδυνεύει ν’ ἀποτύχῃ τελείως. Ἐν τῇ συζητήσει τοῦ ἄρθρου τούτου παρατηρῶ, ὅτι εὐθὺς ἀμέσως ἀντιλαμβανόμεθα αὐτὸ κατὰ δύο διαφόρους τρόπους. Εἰς τί σκοπεῖ τὸ ἄρθρον 14; Εἰς ἀπόδοσιν φόρου, ὅπως εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς λέγει, ἢ εἰς ἀμοιβὴν πρὸς προστασίαν τῆς οἰνοπνευματοποιΐας τῆς ἐγχωρίου; Οἱ προαγορεύσαντες διαφόρως ἀντιλαμβάνονται τὸν σκοπὸν αὐτοῦ. Καθ’ ὅσον πρόκειται περὶ ἀποδόσεως τοῦ εἰσπραχθέντος φόρου καταναλώσεως ἐπὶ τοῦ οἰνοπνεύματος, τὸ νομοσχέδιον ἐν ἀρχῇ τοῦ ἄρθρου 14 παρέχει τὴν ἀπόδειξιν, ὅτι σκοπεῖ τὴν ἀπόδοσιν ἁπλῶς φόρου, ἐφαρμόζον τὸ σύστημα τοῦ drarobach, τὸ ὁποῖον οἱ Ἄγγλοι ἐφεῦρον καὶ ἕτεραι χῶραι κατόπιν ἀπεμιμήθησαν. Κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν εἰς τὰ ἐργοστάσια δευτέρας κατηγορίας ἡ ἐπίπτωσις τοῦ φόρου ἐπὶ τοῦ οἰνοπνεύματος ἀντιστοιχεῖ πρὸς 10 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν· εἶναι δὲ ὑπολογισμὸς στρογγύλος καὶ κατ’ ἐμὲ δίκαιος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπελόγισεν, ὅτι τὸ οἰνόπνευμα διὰ τῆς τασσομένης ἐν τῷ δευτέρῳ ἄρθρῳ τοῦ νομοσχεδίου φορολογίας ἐπιβαρύνεται, καθ’ ἃ ἀνέπτυξεν ἡμῖν, μὲ 4 λεπτὰ, ἐγὼ ὅμως γνωρίζω, ὅτι τοῦτο πολὺ ἀφίσταται τῆς ἀληθείας, διότι ὁ ὑπολογισμὸς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ στηρίζεται εἰς ἀδιάκοπον δι’ ὅλου τοῦ ἔτους λειτουργίαν τῶν ἐργοστασίων Βʹ κατηγορίας, ἐνῷ εἶναι ἀδύνατον νὰ ὑποθέσητε, ὅτι τὰ ἐργοστάσια ταῦτα καθ’ ὅλον τὸ ἔτος θὰ δυνηθῶσι νὰ ἐργασθῶσιν, ὅπως περιορίσωσι τὸ ὁλικὸν ποσὸν τοῦ φόρου εἰς τέσσαρα λεπτὰ, μὲ τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ νομοσχεδίου ἐξηγήθη, ὅτι θὰ ἐπιβαρύνωμεν τὸ οἰνόπνευμα. Καθ’ ὅσον ὅμως πρόκειται περὶ τοῦ κονιὰκ, παρετήρησα σύγχυσιν, εἰς ἣν περιέπεσε καὶ ὁ ἀξιότιμος φίλος μου καὶ διαπρεπὴς ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτὴς, διότι κατὰ τὴν γνώμην αὐτοῦ ὑπάρχει μία ἀμοιβὴ, διδομένη εἰς τὸ κονιὰκ, συμφέρον δ’ εἰς τὴν Πολιτείαν εἶναι, δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου νὰ ἐγγυηθῇ πρὸς τοὺς ξένους τὴν καλὴν ποιότητα τοῦ ἐξ Ἑλλάδος ἐξαγομένου κονιὰκ, βραβεύουσα ἡ Ἑλλὰς τὸ ἐκ καθαροῦ οἴνου ἀπεσταγμένον προϊόν, καὶ ἀποκλείουσα τῆς ἐπιστροφῆς τοῦ φόρου τὸ ἐξ ἀκαθάρτων ὑλῶν προερχόμενον. Νομίζω, ὅτι ἡ τοιαύτη σύγχυσις προκύπτει, διότι τὸ νομοσχέδιον εἶναι λελανθασμένον εἰς τὴν βάσιν αὐτοῦ. Ἐνθυμοῦμαι κατὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ νομοσχεδίου, ἣν ἐποιήσατο ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι μᾶς ἐξέθεσε τὸν τρόπον, καθ’ ὃν τὸ ἀληθὲς κονιὰκ παράγεται, μᾶς ἐξήγησε τοὺς ἄμβυκας τοὺς χρησιμοποιουμένους ἐν Charente τῆς Γαλλίας διὰ τὴν παραγωγὴν τοῦ γνησίου προϊόντος, ὡς καὶ τὸν τρόπον ἐν γένει τῆς παρασκευῆς, ὅστις ἦτο καθ’ ὅλα ἀκριβής· ἀλλ’ ἐνῷ περὶ τοιούτου κονιὰκ μᾶς ἔδωκε τὰς γνώμας του καὶ μᾶς ἔδειξε, πῶς κατασκευάζεται, ἔχων πλήρη γνῶσιν τοῦ τρόπου, καθ’ ὃν τὸ γνήσιον κονιὰκ παράγεται, ἔρχεται νῦν ν’ ἀποδώσῃ φόρον εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς δευτέρας κατηγορίας, ἐνῷ τὸ γνήσιον κονιὰκ παρασκευάζεται ἄνευ ἀνακαθαρτήρων, διὰ μικρῶν ἀμβύκων, ὑπαγομένων εἰς τὴν Αʹ κατηγορίαν, τὰ δὲ ἐργοστάσια Βʹ κατηγορίας διὰ τῶν ἀνακαθαρτήρων ἐξ οἱασδήποτε οὐσίας παράγουσι πάντοτε ἄνυδρον οἰνόπνευμα, καὶ οὐχὶ ἀπόσταγμα οἴνου.

§304Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχει ὑπ’ ὄψιν τοὺς ἀριθμοὺς τοῦ πρώτου νομοσχεδίου.

§305Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ πρῶτον νομοσχέδιον δὲν ἐποιεῖτο διάκρισιν μεταξὺ τοῦ κονιὰκ τοῦ παραγομένου δι’ ἀποστάξεως οἴνου καὶ τοῦ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον τὸ ἑλληνικὸν ἐμπόριον σήμερον κατόπιν ἀναμίξεως ἀνύδρου οἰνοπνεύματος ἐξάγει. Μὴ νομίζετε δὲ, ὅτι ἡ Γαλλία ἐξάγει μόνον ἐκεῖνα τὰ κονιὰκ, τὰ ὁποῖα εἰς τὴν Charente κατασκευάζονται. Ἐὰν λάβητε πληροφορίας ἐξ Αἰγύπτου, θὰ μάθητε, ὅτι παραδίδονται ἐκεῖ κονιὰκ γαλλικὰ, τὰ ὁποῖα πωλοῦνται πρὸς 9 φράγκα τὸ κιβώτιον, τὸ ὁποῖον περιέχει 12 φιάλας...

§306Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Πρὸς 5 φράγκα μόνον πωλοῦνται.

§307Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τόσῳ τὸ χειρότερον. Διατί; Διότι ἡ Γαλλία κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ κονιὰκ ἀποδίδει ὅλον τὸν φόρον τοῦ οἰνοπνεύματος· καθίσταται δὲ τοῦτο κατάδηλον ἐκ τοῦ ἑξῆς. Αἱ 12 φιάλαι, ἐὰν περιέχωσιν 7 περίπου ὀκάδας κονιὰκ, θὰ εἶχον 3½ ὀκάδας οἰνοπνεύματος, ἀλλὰ γινώσκετε κάλιστα, ὅτι τὸ γαλλικὸν οἰνόπνευμα φορολογεῖται ἐν Γαλλίᾳ πρὸς 3 φράγκα κατὰ λίτραν, ἤτοι κατὰ 312 δράμια περίπου, θὰ ἦτο δὲ ἐντελῶς ἀνόητον νὰ διανοηθῇ τις, προκειμένου περὶ ἐξαγωγῆς ἐμπορεύματος περιέχοντος 4 λίτρας οἰνοπνεύματος, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπλήρωνε διὰ φορολογίαν 12 φράγκα, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ εὕρῃ αὐτὸ ἡ κατανάλωσις εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐπὶ τιμῇ 5 φράγκων, περιλαμβανομένης καὶ τῆς δαπάνης τῆς συσκευῆς, τοῦ κιβωτίου καὶ τῆς ἀποστολῆς. Νομίζω, ὅτι, ἐὰν τοῦτο ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, πρῶτος ὁ ἀξιότιμος φίλος μου κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐν τῇ εὐχερεῖ ἀντιλήψει τῶν ζητημάτων, ἐφ’ ᾗ διακρίνεται, θὰ ἐννοήσῃ, ὅτι ἡ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἄσκοπος, διότι εὐθὺς ἐν ἀρχῇ λέγομεν, ὅτι ὁ φόρος ἀποδίδεται εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς τῆς Βʹ κατηγορίας.

§308Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖοι εἶναι οἱ κατασκευάζοντες κονιάκ; Οἱ οἰνοπνευματοποιοὶ καὶ οἱ ποτοποιοί. Ἡ ἀμοιβὴ δίδεται εἰς αὐτούς, διότι τὸ νομοσχέδιον λέγει (ἀναγινώσκει): «Ἐπιστρέφονται ἐπίσης λεπτὰ 10 δι’ ἑκάστην ὀκᾶν κονιὰκ παρηγμένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου καὶ ἐξαγομένου εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρ’ οἰνοπνευματοποιοῦ ἢ ποτοποιοῦ ὑποβληθέντος εἰς τὸ κατὰ τὸν παρόντα νόμον δικαίωμα καταναλώσεως.»

§309Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Προσέξατε, κύριε συνάδελφε, πρὶν μὲ διακόψητε, καὶ παρατηρήσατε, πῶς ἀρχίζει τὸ ἄρθρον (ἀναγινώσκει): «Τὸ ὑπὸ οἰνοπνευματοποιοῦ Βʹ κατηγορίας καταβληθὲν τῷ Δημοσίῳ ἐτήσιον δικαίωμα ἐπιστρέφεται εἰς τὰς ἑξῆς περιπτώσεις. Λοιπὸν πάντως, ὅπως ζητηθῇ ἐπιστροφὴ, ἀναγκαία προϋπόθεσις εἶναι, ὅτι θὰ ζητηθῇ ἐπιστροφὴ καταβληθέντος, καὶ τοιαύτην ἐπιστροφὴν δύνανται νὰ ζητήσωσιν οἱ οἰνοπνευματοποιοὶ Βʹ κατηγορίας, ὡς ῥητῶς λέγει ἐν ἀρχῇ τὸ ἄρθρον 14.

§310Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Εἶναι λάθος. Ἐν ἀρχῇ τὸ νομοσχέδιον ὄντως προέβλεπε μόνον περὶ τῶν Βʹ κατηγορίας οἰνοπνευματοποιῶν, κατὰ δὲ τὴν συζήτησιν προσετέθησαν καὶ οἱ ποτοποιοί· ἐνῷ δὲ ἡ προσθήκη ἐγένετο εἰς τὸ τέλος τοῦ πρώτου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου, δὲν προσετέθη καὶ εἰς τὴν ἀρχήν. Τοῦτο εἶναι τὸ λάθος.

§311Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀνατυπωθὲν, καὶ εἰς τοῦτο εὑρίσκω τὴν διάταξιν, ἣν ἀνέγνων ὑμῖν.

§312Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐν αὐτῷ ἀκριβῶς ὑπάρχει τὸ λάθος.

§313ΑΧ. ΧΟΙΔΑΣ. Ὑποστηρίζετε, ὅτι, ἐὰν ἐξαγάγωσιν οἱ ποτοποιοὶ κονιὰκ, δὲν θὰ ἐπιστραφῇ εἰς αὐτοὺς ὁ φόρος;

§314Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καθ’ ὅσον πρόκειται περὶ οἰνοπνευμάτων φορολογηθέντων εἰς βάρος οἰνοπνευματοποιῶν Βʹ κατηγορίας, τὸ ἄρθρον εἶναι ῥητόν. Ἀλλὰ κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου δὲν παράγεται δι’ ἀνακαθαρτήρων, οἵτινες λειτουργοῦντες παράγουσι μόνον ἄνυδρον οἰνόπνευμα.

§315ΑΧ. ΧΟΙΔΑΣ. Πρώτης ἢ δευτέρας κατηγορίας.

§316Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν θὰ ἔχητε ν’ ἀποδώσητε τὸν φόρον καὶ εἰς τοὺς τῆς Αʹ κατηγορίας οἰνοπνευματοποιούς, σημειώσατε ὅτι μὲ φόρον 200 δραχμῶν ἐτησίως, ὅσος εἶναι ὁ φόρος τῶν οἰνοπνευματοποιῶν τῆς Αʹ κατηγορίας, θὰ ἔχητε ν’ ἀποδώσητε βραβεῖα, καὶ βραβεῖα ἀτελείωτα, διὰ ποσά, ἅτινα, ὑποτιθέμενα ὡς παρασκευασθέντα ἐξ ἀποστάξεως οἴνου, δὲν ἔχετε τὰ στοιχεῖα, ἵνα ὑπολογίσητε.

§317Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Διατὶ ὄχι;

§318Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ διστάζω πρὸ τοιούτων ἀποτελεσμάτων, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ συναινέσωσιν εἰς τὴν διαγραφὴν τῆς διακρίσεως μεταξὺ τῶν διαφόρων εἰδῶν κονιάκ. Ποῖον τῷ ὄντι εἶναι τὸ ποσὸν τοῦ ἐξαγομένου κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου κατ’ ἔτος; Ἔχει ἆρά γε στατιστικὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν; — διότι, διὰ νὰ ἐφαρμόσωμεν τὴν διάταξιν, πρέπει νὰ ἔχωμεν δεδομένα ἀσφαλῆ, ὅπως ὑπολογίσωμεν.

§319Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Δὲν ὑπάρχει στατιστική· δὲν ἔγεινε μέχρι τοῦδε ἐξαγωγὴ κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου.

§320Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγένετο ἐξαγωγή, ἀλλ’ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ τοιούτου κονιὰκ εἶναι ἐλαχίστου ποσοῦ, ἐνῷ κονιὰκ ἐξ ἀναμίξεως ἀνύδρου οἰνοπνεύματος ἄφθονον ἐξάγεται ἐξ Ἑλλάδος· βεβαίως δὲ, ἐὰν εἴπω χιλιαπλάσιον, ἴσως ὑστερῶ. Ἐρχόμεθα λοιπὸν σήμερον, μεταξὺ τοῦ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον ἐξ ἀνύδρου οἰνοπνεύματος κατασκευαζόμενον ἐξάγεται, καὶ τῆς ποιότητος, ἥτις παράγεται ἐν ἐλαχίστῃ ποσότητι ὑπὸ τὸν τύπον τοῦ ἀποστάγματος οἴνου, νὰ δημιουργήσωμεν χάσμα, καὶ νὰ εἴπωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον, τὸ ὁποῖον ἀγοράζει τὰ κονιάκ: «Διὰ τὰ ἐξαγόμενα ἐντεῦθεν ζητήσατε πιστοποιητικὰ τῆς Ἑλληνικῆς τελωνειακῆς ἀρχῆς, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ, ἂν τὸ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον σᾶς προσφέρεται πρὸς κατανάλωσιν, εἰς τὰς ἐξωτερικὰς ἀγορὰς ἔτυχε τῆς εὐμενείας τῆς τελωνειακῆς ἀρχῆς, καὶ συνεπῶς τῆς ἀποδόσεως τοῦ φόρου, διότι τότε θὰ ἔχητε τὴν ἀπόδειξιν, ὅτι πρόκειται περὶ ἀποστάγματος ἐξ οἴνου. Ἐὰν δὲν σᾶς προσκομίσωσι τοιοῦτον πιστοποιητικὸν, γινώσκετε, ὅτι τὸ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον σᾶς παραδίδοται, δὲν εἶναι κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, δὲν εἶναι ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἐξήχθησαν ἐν ἄμβυξι κατὰ τὴν μέθοδον τῆς Charente». Ἀλλὰ τοιουτοτρόπως ἀποκλείομεν ἀπὸ τὰς ἐξωτερικὰς ἀγορὰς τὴν κατανάλωσιν τοῦ ἐξ ἀνύδρου οἰνοπνεύματος κονιὰκ, καὶ περιορίζομεν τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ ἐκ σταφίδος ἀνύδρου οἰνοπνεύματος, ἐνῷ πανταχόθεν ζητεῖται ἡ προστασία τῆς σταφίδος, τὴν ὁποίαν πάντες, νομίζω, εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ παράσχωμεν ἐντὸς τοῦ νομίμου μέτρου καὶ τοῦ συμφέροντος τοῦ γενικοῦ, τὸ ὁποῖον ἡ σταφὶς ἐκπροσωπεῖ. Ἀλλ’ ἐὰν τοιοῦτόν τι νομοθετηθῇ, Κύριοι, θὰ κρατήσωμεν τὸ εἰς κονιὰκ μετατρεπόμενον ἐκ σταφίδος οἰνόπνευμα εἰς τὸν τόπον· ἐξαγωγὴ αὐτοῦ δὲν εἶναι εὐχερὴς, ἀφοῦ τὸ τοιοῦτον οἰνόπνευμα ὡς ἐκ τῶν ἐξόδων τῆς παραγωγῆς του δὲν δύναται ν’ ἀνταγωνισθῇ πρὸς τὰ ξένα οἰνοπνεύματα, τὰ χρησιμοποιούμενα πρὸς ἀνάμιξιν μετὰ τοῦ ἐγχωρίου ἡμῶν οἴνου διὰ τὴν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐξαγωγήν. Ἤκουσα τὸν ἀξιότιμον ἐκ Πατρῶν συνάδελφον λέγοντα, ὅτι θὰ γείνῃ ἀπόδοσις τοῦ φόρου εἰς τὸ κονιὰκ τὸ παρηγμένον ἐξ ἀποστάγματος σταφιδίτου οἴνου, καὶ βλέπω, ὅτι πιστεύει ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, ὅτι θὰ παρασκευασθῇ σταφιδίτης οἶνος, ὅτι θὰ κρατηθῇ ὁ σταφιδίτης οἶνος ἐν Ἑλλάδι, ὅπως μετατραπῇ εἰς τὸ ἀπόσταγμα τὸ ἀπαιτούμενον διὰ τὴν παρασκευὴν τοῦ γνησίου κονιὰκ, θὰ μείνῃ ἐπὶ τοσοῦτον χρόνον, ὥστε νὰ ἀποκτήσῃ τὸ πνεῦμα, διὰ νὰ μετατραπῇ εἰς ἀπόσταγμα οἴνου, καὶ παρασκευασθῇ τὸ κονιὰκ διὰ πολυετοῦς ἐν ἀποθήκαις συντηρήσεως, ὥστε νὰ ἑτοιμασθῇ τὸ στάδιον τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐξ ἀποστάγματος σταφιδίτου οἴνου κονιάκ. Νομίζω ὅτι πλανᾶται. Σήμερον ἔχομεν βιομηχανίαν λειτουργοῦσαν· μὴ θέλετε νὰ τὴν ἀποκαλύψητε, ὅτι ἐνεργεῖ κακῶς, ὑπείκουσα εἰς τὸν διεθνῆ ἀνταγωνισμὸν, καὶ ὅτι ὑπὸ τὸν τύπον κονιὰκ ἐξάγει οἰνοπνεύματα.

§321Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Λαθρεμπορικῶς ἀποστάζουσα τὰ ὑπὸ διαμετακόμισιν εἰσαχθέντα καὶ ἀναμιχθέντα μετ’ οἴνου ξένα οἰνοπνεύματα.

§322Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πᾶσα πρόνοια περὶ ἀποκλεισμοῦ τῆς τοιαύτης λαθρεμπορικῆς χρήσεως τῶν ξένων οἰνοπνευμάτων θὰ μὲ εὕρῃ διατεθειμένον νὰ τὴν ὑποστηρίξω. Σήμερον ὅμως ἀγωνιζόμεθα περὶ τοῦ οἰνοπνεύματος τοῦ ἐκ σταφίδος παραγομένου, ἐὰν δ’ ἀφήσωμεν ν’ ἀντιπαρέλθῃ ἄνευ ἐπιμελοῦς ἐξετάσεως τὸ γεγονός, ὅτι τὸ ἐξαγόμενον σήμερον κονιὰκ δὲν κατασκευάζεται ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, καὶ ὅτι τὸ ἐμπόριον αὐτοῦ θ’ ἀποκλεισθῇ τῶν ἐξωτερικῶν ἀγορῶν, θὰ πράξωμεν ἔργον ἐπιζήμιον εἰς τὸν τόπον, διότι διὰ μεθόδου ἁπλῆς θὰ ζητῆται, ἂν τὸ κονιὰκ τὸ παρουσιαζόμενον εἰς τὸ ἐμπόριον ἐκεῖνο ἔτυχε τῆς εὐνοίας τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Χημικοῦ Ἐργαστηρίου, τὸ ὁποῖον θὰ ἱδρυθῇ ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ ἂν ἀπηλλάγη τοῦ φόρου, διὰ νὰ ζητῆται ἡ ἀπόδειξις, ὅτι προέρχεται ἐξ ἀποστάξεως οἴνου. Ἀλλὰ τοιοῦτον προϊὸν εἰς ἐλάχιστον ποσὸν θὰ δυνηθῆτε ν’ ἀποδείξητε ὅτι ἐξάγεται, τὸ δὲ ἄλλο, τὸ ἐξαγόμενον εἰς Αἴγυπτον καὶ Συρίαν καὶ Βουλγαρίαν, θὰ μένῃ ἐν τῷ τόπῳ, ἀποκλειόμενον ἐκεῖσε μὲ τὰ πιστοποιητικὰ τῶν Ἑλληνικῶν τελωνειακῶν ἀρχῶν.

§323Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. Τὸ εἰσαγόμενον ἐκ Γερμανίας ἀτελῶς οἰνόπνευμα αὐτὸ ἐξάγεται ὡς κονιάκ. Σᾶς ἔδωκε τοὺς ἀριθμοὺς ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν.

§324Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι τὰ ἑλληνικὰ ἐργοστάσια Βʹ κατηγορίας, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐπιβάλλεται ἡ φορολογία, — διότι πάντες συμφωνοῦμεν, ὅτι τὸ οἰνόπνευμα εἶναι ἀντικείμενον ἐπιδεκτικὸν φορολογίας, — εἶναι ἄξια ὑποστηρίξεως, ἀφοῦ δὲ εἶναι πασίγνωστον, ὅτι δὲν κατασκευάζουσιν ἀπόσταγμα οἴνου, ἐὰν ἡ Πολιτεία ἦναι ἀνίκανος διά τινα ἐργοστάσια νὰ περιστείλῃ τὴν τυχὸν διαπραττομένην κατάχρησιν, τοῦτο δὲν εἶναι λόγος νὰ πατάξωμεν διὰ διακρίσεων ὁλόκληρον τὴν βιομηχανίαν, τὴν διὰ τῆς σταφίδος ἐργαζομένην. Ἡ σταφὶς κατεργάζεται εἰς τὰ ἐργοστάσια, ἡ σταφὶς μεταβάλλεται εἰς οἰνόπνευμα, ἡ σταφὶς παράγει οἰνόπνευμα στοιχίζον πρὸς 1,10 κατ’ ὀκᾶν· τὸ οἰνόπνευμα δυσκόλως ἔρχεται ἐν ἀνταγωνισμῷ διὰ τῆς ἀναμίξεως μὲ οἶνον πρὸς τὰ ξένα οἰνοπνεύματα, τὰ τιμώμενα πρὸς 60 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν· ἡ μόνη αὐτοῦ ἐξαγωγὴ εἶναι ὑπὸ τὴν μορφὴν τοῦ κονιὰκ τοῦ ἐγχωρίου, ζητεῖται δὲ νὰ δημιουργηθῇ ἐν τῷ νόμῳ αὐτῷ διάκρισις, ἥτις ἐν τῇ πρακτικῇ τοῦ ἐμπορίου θ’ ἀπολήξῃ εἰς καταστροφήν. Ζητεῖτε, ἐργοστάσια, τὰ ὁποῖα θ’ ἀποτίσωσι 15 καὶ 20 χιλιάδων δραχμῶν φόρον ἐτήσιον, νὰ κρατήσωσι τὰ κονιὰκ εἰς τὰς ἀποθήκας των, διότι εἶναι οἰνοπνευματοποιεῖα δευτέρας κατηγορίας, ἀφοῦ εἶναι πασίδηλον, ὅτι τὰ τοιαῦτα δὲν δύνανται νὰ παραγάγωσιν ἀπόσταγμα οἴνου διὰ τῶν μηχανημάτων, τὰ ὁποῖα κατέχουσι· μόνον διὰ τῶν ἀμβύκων τῶν ἁπλῶν εἶναι δυνατὸν νὰ παραχθῇ τὸ κονιὰκ, ὑπὲρ τοῦ ὁποίου ἐμερίμνησεν ὁ κ. Ὑπουργός.

§325Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Περὶ τίνος;

§326Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου... Ἐν τῇ πράξει ὅμως θὰ εὕρητε τὴν σταφίδα παράγουσαν τὸ οἰνόπνευμα, διότι, ὑφισταμένης τῆς παρακρατήσεως, ἥτις παραδίδει εἰς τὰ ἐργοστάσια τὴν σταφίδα μὲ εὐτελεῖς τιμὰς, ἀπόσταξις οἴνου δὲν συμφέρει.

§327ΑΧ. ΧΟΙΔΑΣ. Διατί;

§328Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι ὁ οἶνος εἶναι ἀκριβότερος τῆς σταφίδος. Τὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον ἐν Πάτραις εἶναι δυνατὸν νὰ παράγῃ κονιὰκ ἐξ οἴνου εἰς μικρὰν ποσότητα, ἀλλὰ βεβαίως δὲν παράγει τοιοῦτον ἐκ σταφιδίτου, ὁ δὲ σταφιδίτης δὲν χρησιμεύει εἰς τὸν οἰνοπνευματοποιὸν τῆς Βʹ κατηγορίας, ὅπως παραγάγῃ ἀπόσταγμα οἴνου, διότι διὰ τῶν στηλῶν ἢ ἀνακαθαρτήρων θὰ παραγάγῃ πάντοτε οἰνόπνευμα ἄνυδρον, καὶ τοῦτο δι’ ἀναμίξεως θὰ μεταχειρίζηται πρὸς παρασκευὴν τοῦ ἐγχωρίου κονιὰκ, ὅπερ κατὰ μεγάλας ποσότητας νῦν ἐξάγεται.

§329Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὑπὲρ αὐτοῦ εἶσθε; δηλαδὴ ὑπὲρ τῆς ἐμπορίας κονιὰκ, τὸ ὁποῖον ἐπιτυγχάνεται δι’ ἀποστάξεως, ἔστω, τῆς σταφίδος, εἰς τὰ διαρκῆ μηχανήματα;

§330Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τῆς ξηρᾶς σταφίδος.

§331Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Αὐτὸ ἐννοῶ. Γνωστὸν εἶναι, ὅτι ἐκ τῆς σταφίδος παράγεται ἓν οἰνόπνευμα· ἀλλὰ γνωστὸν ἐπίσης εἶναι, ὅτι αὐτὸ τὸ οἰνόπνευμα, εἴτε ὡς οἰνόπνευμα θελήσητε νὰ τὸ ἐξαγάγητε, εἴτε ὡς μιστέλ, ἀπαγορεύεται.

§332Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ποῦ τὸ εὕρομεν τὸ οἰνόπνευμα, ἀφοῦ ἀγοράζομεν γερμανικόν;

§333Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Προχθὲς εἴπετε, ὅτι πρόκειται ἡ Ἰταλία νὰ μεταβάλῃ τὰς διατάξεις ὡς πρὸς τὴν εἰσαγωγὴν εἰς Ἰταλίαν οἴνων. Ποία εἶναι ἡ μεταβολή; Ἡ μεταβολὴ εἶναι αὕτη· σήμερον, ὅταν εἰσάγηται ἐκεῖ μιστὲλ ἐκ σταφίδος, αὐτοὶ πρέπει ν’ ἀποδείξωσιν, ὅτι τὸ μιστὲλ αὐτὸ δὲν προέρχεται ἐκ σταφίδος, δηλαδὴ οἱ τελωνειακοὶ ὑπάλληλοι τῆς Ἰταλίας· καὶ αὐτὸ γίνεται μέχρι σήμερον, διότι ἐπιβάλλεται εἰς τὰς τελωνειακὰς ἀρχὰς τῆς Ἰταλίας, αὐταὶ ν’ ἀποδείξωσιν, ὅτι τὸ εἰσαγόμενον μιστὲλ δὲν προέρχεται ἐξ οἴνου, διότι, ὡς γνωστὸν, εἶναι ἀπηγορευμένον νὰ εἰσάγωνται εἰς Ἰταλίαν οἶνοι ἄλλοι, ἐκτὸς τῶν ἐκ σταφυλῶν. Νῦν τί ζητοῦσι νὰ πράξωσι; Θέλουσι νὰ ὑποχρεώσωσι τοὺς εἰσάγοντας, αὐτοὶ ν’ ἀποδείξωσιν, ὅτι τὸ ὑπ’ αὐτῶν εἰσαγόμενον μιστὲλ προέρχεται ἐκ σταφυλῆς· δηλαδὴ θὰ ἐξαναγκάζωνται εἰς τὴν τοιαύτην ἀπόδειξιν οἱ εἰσάγοντες. Θὰ γίνηται ἑπομένως τὸ ἐναντίον ἀφ’ ὅ,τι πρότερον. Ἀλλ’ ἂν ἡ ἀπόδειξις ἦτο δύσκολος διὰ τοὺς ὑπαλλήλους τῶν ἰταλικῶν τελωνείων, πολὺ δυσκολωτέρα ἀποβαίνει διὰ τοὺς εἰσάγοντας.

§334Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ πρόκειται περὶ σταφιδίτου, περὶ σταφίδος.

§335Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ζητεῖτε νὰ γίνηται, δὲν γίνεται· νὰ διαγωνισθῶσι δηλ. τὰ ἑλληνικὰ οἰνοπνεύματα πρὸς τὰ γαλλικὰ ἢ τὰ γερμανικὰ π. χ., ἅτινα, καθὼς καὶ σεῖς ὡμολογήσατε, ἐξάγονται καὶ πωλοῦνται κατὰ κιβώτια, περιέχοντα 12 φιάλας ἕκαστον, πρὸς 5 φράγκα· βλέπετε δὲ, ὅτι αὐξάνεται διὰ τοῦτο κατ’ ἔτος ἡ ἐξαγωγὴ τῶν κονιὰκ ἐν Εὐρώπῃ, δηλαδὴ τῶν δῆθεν κονιάκ. Διατὶ ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχομεν καὶ σταφυλὰς καὶ σταφίδα χλωρὰν καὶ ξηρὰν, καὶ δυνάμεθα ἐκ μόνων αὐτῶν νὰ ἀποστάζωμεν οἰνοπνεύματα καὶ νὰ παρασκευάζωμεν κονιὰκ, διατὶ νὰ τὰ νοθεύωμεν, καὶ νὰ μὴ παρουσιάζωμεν εἰς τὴν ἀγορὰν ἀνόθευτον ἑλληνικὸν κονιάκ;

§336Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤκουσα τὰς ἀντιρρήσεις σας μετὰ προσοχῆς, καὶ χαίρω, ὅτι ἐπαναλαμβάνετε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰς ἀλλαχόσε καταβαλλομένας προσπαθείας πρὸς ἀποκλεισμὸν τοῦ σταφιδίτου.

§337Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐκ χλωρᾶς;

§338Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τῆς λέξεως σταφὶς ἐννοεῖται ἡ ξηρά. Ἐνῷ δὲ ὑπὸ τοιαύτην ἐντύπωσιν διατελοῦμεν, ὅτι πόλεμος διεξάγεται κατὰ τῆς σταφίδος, ὅταν πρόκηται νὰ ἐξαχθῇ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ὑπὸ τὴν μορφὴν σταφιδίτου οἴνου, καὶ νὰ διευκολυνθῇ ἡ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν κατανάλωσις τοῦ ἐξ αὐτῆς παραγομένου οἰνοπνεύματος, προσπαθοῦμεν ἡμεῖς ἐνταῦθα νὰ νομοθετήσωμεν διακρίσεις κατὰ τῆς σταφίδος καὶ τοῦ ἐξ αὐτῆς ἐξαγομένου οἰνοπνεύματος.

§339Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐκ σταφίδος ξηρᾶς.

§340Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τέλος πάντων αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου, τὴν ὁποίαν χάριν τῆς σημασίας τοῦ ζητήματος λαμβάνω τὸν κόπον νὰ ὑποστηρίξω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καίπερ διακοπτόμενος. Ἐπαναλαμβάνω τὴν σειρὰν τῶν σκέψεών μου, διότι παρετήρησα, ὅτι δὲν ἐγενόμην καταληπτὸς παρὰ πᾶσιν. Εἶπον, ὅτι ἀπόσταγμα οἴνου διὰ τὴν παρασκευὴν τοῦ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεσολογγίου Βουλευτὴς καὶ φίλος μου ἐθεώρησεν ὡς τὸ ἰδεῶδες τοῦ ἑλληνικοῦ ἐμπορίου, δὲν δύναται νὰ παραχθῇ ἀπὸ τοὺς ἀνακαθαρτῆρας καὶ τὰς στήλας καὶ τὰ λοιπὰ μηχανήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν οἱ οἰνοπνευματοποιοὶ Βʹ κατηγορίας· διότι, ὁσονδήποτε καὶ ἂν προσπαθήσητε διὰ τῶν μηχανημάτων αὐτῶν νὰ ἐξαγάγητε ἀπόσταγμα οἴνου, τὸ ἀποτέλεσμα θὰ ἦναι, ὅτι θὰ σᾶς ἐξαγάγωσιν ἄνυδρον οἰνόπνευμα. Δὲν εἶμαι εἰδικὸς εἰς τὰ ζητήματα ταῦτα, ἀλλ’ ἐπειδὴ εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, ἥτις μὲ ἀποστέλλει ἀντιπρόσωπόν της ἐνταῦθα, ὑπάρχουσιν ἐργοστάσια οἰνοπνευματοποιΐας, διὰ τοῦτο πάντοτε παρηκολούθησα μετ’ ἐνδιαφέροντος τὰ ἐνταῦθα περὶ οἰνοπνεύματος νομοθετούμενα, καὶ μετ’ ἰδιαιτέρας προσοχῆς ἐμελέτησα αὐτὰ, ἐπαναλαμβάνω δὲ, ὅτι διὰ τῶν ἀνακαθαρτήρων καὶ τῶν στηλῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, ἀλλὰ μόνον διὰ τῶν ἀμβύκων τῶν ἁπλῶν τῆς Charente, κονιὰκ δηλαδὴ γνήσιον, οἷον παράγεται ἐν Charente τῆς Γαλλίας.

§341Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὑπάρχουσι τοιαῦτα μηχανήματα εἰς τὰ ἐργοστάσια τοῦ κυρίου Καμπᾶ.

§342Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζω, ὅτι καὶ εἰς τοῦ κυρίου Καμπᾶ καὶ εἰς τοῦ κυρίου Σκουζὲ τὸ κτῆμα ὑπάρχουσι τοιαῦτα μηχανήματα, καὶ παρασκευάζεται κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου· ἀλλὰ ποία ἡ ποσότης, ἡ παραγομένη ὑπὸ τῶν δύο τούτων; ἐλαχίστη.

§343Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νὰ τὴν ἐνισχύσωμεν.

§344Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, βεβαίως φιλίως διάκειμαι καὶ πρὸς τὸν κ. Καμπᾶν καὶ πρὸς τὸν κ. Σκουζὲν, καὶ εἶναι ἀξιοθαύμαστοι καὶ ἀξιέπαινοι βεβαίως οἱ κύριοι οὗτοι, διότι δι’ ἁδρᾶς δαπάνης ἔφεραν τοιαῦτα μηχανήματα καὶ παράγουσι κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου· ἀλλ’ ἐπανερχόμενος εἰς τὸ ζήτημα, δὲν δύναμαι ν’ ἀποτρέψω τὴν προσοχήν μου ἀπὸ τῆς μεγάλης παραγωγῆς ἐγχωρίου κονιάκ. Εὐθὺς ὡς εἰσαγάγητε τὴν διάκρισιν τοῦ νομοσχεδίου, θὰ καταδικάσητε τὸ κονιὰκ τὸ ἐγχώριον, τὸ σύνηθες, τὸ ὁποῖον εἰς μεγάλας, ὡς γνωστόν, ποσότητας ἐν Ἑλλάδι παράγεται, καὶ τὸ ὁποῖον ἐξάγεται εἰς τὸ ἐξωτερικόν· διότι μόλις εἰσαγάγητε τὴν διάκρισιν ταύτην, ἐπαναλαμβάνω, θὰ ζητῶσιν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν πιστοποιητικόν, ὡς σήμερον ζητεῖται διὰ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ οἴνου, εὐθὺς δὲ, ὡς ἤθελεν ἀποδειχθῆ, ὅτι τὸ ἐξαχθὲν κονιὰκ δὲν ἔτυχε, τῇ εὐμενεῖ ἐπινεύσει τῶν τελωνειακῶν ἀρχῶν καὶ τοῦ Χημικοῦ Ἐργαστηρίου, τῆς ἐπιστροφῆς τοῦ φόρου, θὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἀπρόσφορον εἰς τὴν δημοσίαν ὑγείαν καὶ δὲν θ’ ἀγορασθῇ, διότι τὸ ἐμπόριον, ὅταν εὕρῃ εὐχερεῖς τὰς διατυπώσεις, ἀμέσως θ’ ἀνοίξῃ τοὺς ὀφθαλμούς του. Τρέχομεν λοιπὸν τὸν κίνδυνον νὰ καταδικάσωμεν βιομηχανίαν, τῆς ὁποίας μεγάλη εἶναι ἡ κατανάλωσις, βιομηχανίαν ζῶσαν, καὶ καταναλίσκουσαν ἰδίως τὴν σταφίδα,—περὶ τῆς ὁποίας καθῆκον ἔχομεν ὅλοι νὰ φροντίζωμεν,—τρέχομεν, λέγω, τὸν κίνδυνον νὰ τὴν καταδικάσωμεν εἰς μαρασμόν. Κακίζεται, Κύριοι, ἡ μὴ προστασία δύο ἀτόμων· ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει χάριν τῆς προστασίας δύο ἀτόμων νὰ θυσιασθῶσι τὰ συμφέροντα κόσμου ὁλοκλήρου, τῶν βιομηχάνων Βʹ κατηγορίας καὶ τῶν σταφιδοκτημόνων, ἐπίσης δὲ καὶ τῶν ποτοποιῶν, τῶν δι’ ἀνύδρου οἰνοπνεύματος παρασκευαζόντων τὰ ἐμπορεύματά των πρὸς κατανάλωσιν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεσολογγίου συνάδελφος διενοήθη, ὅτι ὁ προορισμὸς τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου εἶναι νὰ λάβῃ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος μέτρα, ὅπως εἰς τὴν κατανάλωσιν τὴν ἐξωτερικὴν ἐξάγηται κονιὰκ μόνον ἀρίστης ποιότητος. Ἀλλ’ ὅταν βλέπωμεν τὴν Γαλλίαν, μὲ ὅλα τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα διαθέτει, καὶ μ’ ὅλα τὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν οἱ ἐκεῖ οἰνοπνευματοποιοὶ εὐθηνότατα, νὰ διευκολύνῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ νενοθευμένου πράγματος, τὸ ὁποῖον καλεῖται μὲν κονιὰκ, ἀλλὰ πράγματι εἶναι οἰνόπνευμα κεχρωματισμένον μὲ ἄλλας οὐσίας, πῶς δυνάμεθα ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι, ὁπωσδήποτε, ἂν δὲν ἔχομεν ἄμβυκας τῆς Charente, ἔχομεν ὅμως σταφίδας καὶ σταφυλὰς, νὰ παρεμβάλωμεν προσκόμματα εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τοιούτων προϊόντων, καὶ νὰ θέλωμεν νὰ καταδιώξωμεν αὐτήν; Διότι, ἐὰν θελήσωμεν νὰ ἐπιτρέψωμεν μόνον νὰ ἐξάγηται βραβευόμενον τὸ ἐξ ἀποστάξεως οἴνου, θ’ ἀπαγορεύσωμεν τὴν ἐξαγωγὴν εἰς τὸ ἄλλο, τὸ μὴ ἐξ ἀποστάξεως οἴνου, ἀφοῦ δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ τῷ δώσωμεν τὰ πιστοποιητικὰ, ἄνευ τῶν ὁποίων δὲν θὰ δύναται νὰ καταναλωθῇ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, καὶ θὰ καταντήσῃ, διὰ 20,000 ἕως 30,000 ὀκάδας προϊόντος, τὰς ὁποίας θὰ παράγωσι κατ’ ἔτος τὰ κτήματα τῶν κυρίων Καμπᾶ καὶ Σκουζὲ, ν’ ἀποκλείσωμεν τὰ προϊόντα τῶν ἐργοστασίων Βʹ κατηγορίας, διότι ταῦτα δὲν δύνανται βεβαίως νὰ σταθῶσιν, ἐὰν ἀναγκάζωνται, ὅλον τὸ προϊόν τῆς παραγωγῆς των νὰ τὸ κρατήσωσιν εἰς τὸν τόπον, καθόσον παράγουσι προϊόντα, τὰ ὁποῖα χρησιμεύουσιν εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς ἐξαγωγῆς. Τὰ ἐργοστάσια αὐτὰ δὲν θὰ ζήσωσι, διότι δὲν θὰ δύνανται νὰ τροφοδοτήσωσι τὴν ἐγχώριον ποτοποιῖαν, καὶ διὰ τῆς ποτοποιῖας νὰ ἐξαγάγωσι τὸ μέγιστον μέρος τοῦ προϊόντος αὐτῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μᾶς ἔφερε κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν μίαν διαίρεσιν, εἰσαχθεῖσαν ὑπὸ τὸν τύπον, οὕτως εἰπεῖν, ἠθικοποιήσεως τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Δὲν πιστεύω, ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἅμα λάβῃ ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ, τὰ ὁποῖα λέγω, ἐν τῇ ἀναμφισβητήτῳ εὐφυΐᾳ αὐτοῦ, νὰ μὴ δίδῃ, ὅτι χάριν ἐλαχίστης ἐξαγωγῆς κινδυνεύει νὰ παραδώσῃ εἰς τὴν ἀγχόνην ὁλόκληρον βιομηχανίαν, καὶ μετὰ τῆς βιομηχανίας ταύτης ὅλον τὸ μέρος τῆς σταφίδος, τὸ εἰς οἰνόπνευμα μεταβαλλόμενον δι’ ἔλλειψιν, Κύριοι, ἀγορῶν καταναλώσεως. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἀντιρρήσεις αἱ οὐσιαστικαὶ, τὰς ὁποίας ἔχω, καὶ διὰ τὰς ὁποίας παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συναινέσῃ νὰ διαγραφῇ ἡ μόνη φράσις «παραγόμενον ἐξ ἀποστάγματος οἴνου». Ὅταν αὕτη διαγραφῇ, νομίζω ὅτι οὐδεὶς δύναται νὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, ἵνα τὸ ἄρθρον ψηφισθῇ ὡς ἔχει. Βεβαίως τὸ κονιὰκ θὰ ἀπολαύῃ τότε καὶ προστασίας τινὸς κατὰ τὴν ἐξαγωγήν. Ἐπιθυμεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν προστασίαν αὐτὴν νὰ ἐξακολουθήσῃ παρέχων, ἀφοῦ εἶναι βέβαιον, ὅτι μία ὀκᾶ ἀνύδρου οἰνοπνεύματος παράγει δύο ὀκάδας κονιάκ; Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν. Ἐπιθυμεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ περιορισθῇ εἰς τὴν ἀπόδοσιν τοῦ φόρου τοῦ ἀντιστοιχοῦντος εἰς τὸ οἰνόπνευμα τὸ περιεχόμενον εἰς τὸ κονιὰκ, καὶ νὰ περιορίσῃ τὴν εἰς τὸ κονιὰκ ἀπόδοσιν εἰς 5 λεπτά; Οὐδὲν ἔχω ν’ ἀντιτάξω. Ἐπιθυμεῖ ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ μὴ ἀποδώσῃ τίποτε εἰς τὸ κονιάκ; Δὲν ἔχω δυσκολίαν καὶ εἰς τοῦτο νὰ συμφωνήσω. Ἐγὼ ἓν μόνον ἐπιθυμῶ, καὶ παρακαλῶ αὐτὸν θερμῶς, νὰ μὴ γεννήσῃ τὰς διακρίσεις ἐκείνας, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ προκύψωσιν αἱ ἀποδείξεις εἰς τοὺς ξένους, ὅτι τὸ ἀποστελλόμενον εἰς τὸ ἐξωτερικὸν κονιὰκ δὲν εἶναι παρηγμένον κατὰ τὴν μέθοδον τῆς Charente, καὶ νὰ μὴ δώσῃ τὰ μέσα εἰς τὰς ξένας τελωνειακὰς ἀρχὰς νὰ ἀποκλείσωσι τὴν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐξαγωγὴν καὶ κατανάλωσιν τοῦ ἑλληνικοῦ κονιάκ, ὅπως τέλος ἡ ἡμετέρα βιομηχανία ἠδυνήθη νὰ τὸ παρασκευάσῃ. Ἐγὼ διαμαρτύρομαι, Κύριοι, μὲ ὅλην τὴν δύναμιν τῶν πνευμόνων μου, καὶ μεθ’ ὅλας τὰς διακοπὰς τῶν κυρίων συναδέλφων ἕνεκα τῆς διαφόρου ἀντιλήψεως τῶν πραγμάτων. Νομίζω δ’ ὅτι ἐξετέλεσα τὸ καθῆκόν μου, καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἡ Βουλὴ ἂς πράξωσιν ὅ,τι ἐπιθυμοῦσι.

§345Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἡ Χαλκὶς ὅμως ἔχει ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ οἴνου· τὸ γνωρίζομεν πολὺ καλὰ, ὅπως καὶ σεῖς.

§346Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Τί σημαίνει αὐτό; Αὐτὸ ἀποδεικνύει τὸ σθένος τοῦ κ. Βουλευτοῦ (θορυβώδεις διάλογοι).

§347Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδεὶς ἐνδιαφέρεται περισσότερον ἀπὸ ἐμὲ διὰ τὴν ἀμπελουργίαν. Ἡ ἀμπελουργία ὅμως, ἐν ὅσῳ ὑφίσταται παρακράτησις τῆς σταφίδος, δὲν δύναται νὰ χρησιμεύσῃ εἰς παραγωγὴν οἰνοπνεύματος ἢ κονιάκ. Καταργήσατε τὴν παρακράτησιν καὶ τότε συζητοῦμεν. Ἐν ὅσῳ δὲν δύνασθε νὰ τὴν καταργήσητε, μὴ συγχέετε ζητήματα ἀνεπίδεκτα συγχύσεως.

§348Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν προτίθεμαι νὰ ἀποτρέψω τὴν Βουλὴν ἀπὸ πάσης ἀποφάσεως, ἣν ἤθελε κρίνει δικαιοτέραν, διότι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι πολιτικόν. Ὅ,τι κυρίως ἤγειρε τὴν συζήτησιν ταύτην εἶναι ἡ γενομένη εἰς τὸ νομοσχέδιον προσθήκη, καθ’ ἣν ἡ ἀμοιβὴ (ἂς τὴν ὀνομάσω οὕτω) δίδεται εἰς τὸ ἐξαγόμενον κονιάκ, ὅταν τοῦτο ἦναι παρηγμένον ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, δηλαδὴ ἡ ἀμοιβὴ δίδεται εἰς τὸ ἀληθὲς κονιάκ. Ἀλλ’ ὑπῆρξαν πολλαὶ παρεξηγήσεις, διότι ἴσως ὑπῆρξε καί πως βεβιασμένη ἢ ἐλλιπὴς ἡ διατύπωσις τοῦ ἄρθρου, καὶ ἐκ τούτου αἱ παρεξηγήσεις. Τὸ ἄρθρον διαιρεῖ τὰ οἰνοπνεύματα, προκειμένου περὶ ἐπιστροφῆς δικαιώματος ἤδη εἰσπραχθέντος, ἢ περὶ χορηγίας ἀμοιβῆς, εἰς δύο κατηγορίας. Πρώτη κατηγορία εἶναι τὸ οἰνόπνευμα, τὸ ὁποῖον ἐξάγεται ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ὑπὸ τοῦ ἰδίου οἰνοπνευματοποιοῦ, τοῦ παραγαγόντος αὐτὸ (ἀναγινώσκει): «Προκειμένου περὶ ἐξαγωγῆς ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρὰ τοῦ ἰδίου οἰνοπνευματοποιοῦ τοῦ παρ’ αὐτοῦ παραχθέντος ἀνύδρου οἰνοπνεύματος, εἴτε αὐτουσίου εἴτε εἰς κονιάκ...» Ὅ,τι ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς παρεξηγήσεις εἶναι αἱ λέξεις «εἴτε αὐτουσίου εἴτε εἰς κονιάκ». Αὐταὶ αἱ λέξεις ἔδωκαν ἀφορμὴν εἰς παρεξηγήσεις. Νομίζω, ὅτι, πάντες οἱ κατανοοῦντες τὸ πνεῦμα τοῦ ἄρθρου εὑρίσκουσιν, ὅτι αἱ τελευταῖαι αὗται λέξεις παρέλκουσιν. «... Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ τὸ ἐπιστρεφόμενον χρηματικὸν ποσὸν ὁρίζεται εἰς λεπτὰ 10 δι’ ἑκάστην ὀκᾶν ἐξαχθέντος εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἀνύδρου οἰνοπνεύματος.» Δευτέρα κατηγορία ἀνύδρου οἰνοπνεύματος (ἀναγινώσκει): «βʹ) Προκειμένου περὶ ἐξαγωγῆς ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρὰ τοῦ ἰδίου οἰνοπνευματοποιοῦ τοῦ παρ’ αὐτοῦ παραχθέντος οἰνοπνεύματος, ἀναμιχθέντος μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους, ἢ σταφυλῶν. Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ τὸ ἐπιστρεπτέον ποσὸν ὁρίζεται εἰς λεπτὰ εἴκοσι δι’ ἑκάστην ὀκᾶν ἐξαχθέντος εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἀνύδρου οἰνοπνεύματος.» Διατὶ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ διάκρισις; Νομίζω, ὅτι πάντες κατανοεῖτε τὸν λόγον. Τοῦ εἰσηγητοῦ τοῦ νομοσχεδίου σκοπὸς ἦτο εἷς, νὰ κατορθώσωμεν, ὅπως τὸ γλεῦκος καὶ ὁ οἶνος, ὁ ἐκ τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐξαγόμενος, ἀναμιγνύηται οὐχὶ μετ’ οἰνοπνεύματος ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς εἰσαγομένου, ἀλλὰ μετ’ οἰνοπνεύματος ἀνύδρου ἐκ τοῦ ἐν Ἑλλάδι παραγομένου. Διὰ τοῦτο ἐν τῇ δευτέρᾳ περιπτώσει ἡ ἀμοιβὴ εἶναι ηὐξημένη εἰς τὸ διπλάσιον, εἶναι 20 λεπτά· διότι ὁμολογῶ, ὅτι μεγίστην θὰ πορίσωμεν εἰς τὴν χώραν ἡμῶν ὠφέλειαν, ἐὰν κατορθώσωμεν, ὅπως τὸ γλεῦκος καὶ ὁ οἶνος ἡμῶν, ἐξαγόμενος εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, ἀναμιγνύηται μετ’ οἰνοπνεύματος ἀνύδρου ἐκ τοῦ παρ’ ἡμῖν παραγομένου, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων θὰ πλεονεκτῇ ὁ οἶνος οὗτος, εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν εἰσαγόμενος, διότι θὰ ἦναι ἀναμεμιγμένος μετ’ οἰνοπνεύματος ἀνύδρου, τὸ ὁποῖον δὲν περιέχει αἰθέρια ἔλαια, τὰ ὁποῖα περιέχει τὸ οἰνόπνευμα τὸ ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς εἰσαγόμενον καὶ παραγόμενον ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν. Ἀλλ’ ὁ εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου ἐνόμισεν, ὅτι ἠδύνατο τὴν ἀμοιβὴν ταύτην νὰ παράσχῃ εἰς τὸ κονιὰκ, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει διάκρισις, ἂν θὰ ἐξαχθῇ ἢ θὰ παραχθῇ ὑπὸ τῶν οἰνοπνευματοποιῶν δευτέρας κατηγορίας ἢ τῶν ποτοποιῶν, καὶ λέγει (ἀναγινώσκει): «Ἐπιστρέφονται ἐπίσης λεπτὰ 10 δι’ ἑκάστην ὀκᾶν κονιὰκ παρηγμένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου καὶ ἐξαγομένου εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρ’ οἰνοπνευματοποιοῦ ἢ ποτοποιοῦ...» Ὥστε ὁ ἀξιότιμος φίλος μου Βουλευτὴς ἐκ Χαλκίδος βλέπει, ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον, νομίζων ὅτι μόνον ὁ οἰνοπνευματοποιὸς ἔχει δικαίωμα νὰ ἐξάγῃ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον δικαιοῦται εἰς ἀμοιβὴν, διότι τὸ ἴδιον δικαίωμα ἔχει καὶ ὁ ποτοποιός. Καὶ ἑτέρα ἐγένετο παρεξήγησις. Ὑπό τινων συναδέλφων ὑψώθη ἡ σημαία τῆς προστασίας τῆς σταφίδος. Ὑπέλαβον οἱ προαγορεύσαντες, ὅτι διὰ τῆς προσθήκης τῆς ἀφορώσης εἰς τὴν χορηγίαν ἀμοιβῆς ὑπὲρ τοῦ ἀληθοῦς, τοῦ γνησίου κονιὰκ δύναται νὰ παραβλαφθῇ ἡ σταφίς· διότι, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ὁ ἀξιότιμος φίλος μου κ. Βουλευτὴς ἐκ Χαλκίδος ἰσχυρίσθη, ὅτι εἶναι ἀδύνατον ἐκ τῆς ξηρᾶς σταφίδος νὰ παραχθῇ οἶνος.

§349Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ σταφιδίτης. Τὸ εἶπον.

§350Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος φίλος μου ἔλεγε πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἐκ τῆς σταφίδος τῆς ξηρᾶς, ὅταν αὕτη κατεργάζηται ἀπὸ τὸν οἰνοπνευματοποιὸν δευτέρας κατηγορίας, δὲν παράγεται ἢ μόνον ἄνυδρον οἰνόπνευμα.

§351Ν. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως.

§352Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τὸ ζήτημα τεχνικὸν, καὶ βεβαίως ἐγὼ δὲν θὰ ἀξιώσω ὑπὲρ ἐμαυτοῦ μείζονας τεχνικὰς γνώσεις ἢ ὅσας ἠξίωσεν ὑπὲρ ἑαυτοῦ ὁ ἀξιότιμος φίλος μου κ. Βουλευτὴς ἐκ Χαλκίδος. Ἕν μόνον ἰσχυρίζομαι, ὅτι ἐκ τῆς ξηρᾶς σταφίδος παράγεται οἶνος. Μέχρι τινὸς παρήγετο μόνον σιρόπιον, παρήγετο μιστέλιον, ἀλλὰ κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη παρήχθη καὶ οἶνος εἰς μεγάλας ποσότητας, ὁ οἶνος δὲ οὗτος εἶναι ὁ περὶ οὗ γίνεται λόγος ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ.

§353Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καὶ εἰς τὸν Πειραιᾶ καὶ ἐδῶ διαγωνίζεται πρὸς τὸν ἄλλον οἶνον, τὸν τῆς ἀμπέλου.

§354Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑπομένως, ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ κονιὰκ παραγομένου ἐξ οἴνου, ἄριστα περιλαμβάνομεν καὶ τὸν οἶνον τὸν παραγόμενον ἐκ σταφίδος, διότι εἶναι δυνατὸν ἡ ξηρὰ σταφὶς νὰ μεταβληθῇ εἰς οἶνον, καὶ ἐκ τοῦ οἴνου νὰ παραχθῇ κονιάκ.

§355Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Καὶ ἐκ τῆς χλωρᾶς.

§356Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῆς χλωρᾶς ἀκόμη περισσότερον. Περὶ ἐκείνης δὲν συζητοῦμεν. Συζητοῦμεν μόνον περὶ τοῦ οἴνου τοῦ παραγομένου ἐκ τῆς ξηρᾶς σταφίδος. Λοιπὸν οἱ τὴν διάκρισιν τοῦ νομοσχεδίου πολεμήσαντες, λόγῳ ὅτι αὕτη παραβλάπτει τὴν σταφιδοπαραγωγήν, νομίζω, ὅτι θὰ πεισθῶσιν, ὅτι οὐδεμία βλάβη εἰς τὴν σταφιδοπαραγωγὴν ἐπέρχεται ἐκ τῆς τοιαύτης διακρίσεως· τοὐναντίον τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων τῆς σταφιδοπαραγωγῆς ἐσκόπει ὁ εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου. Ὁ ἀξιότιμος φίλος μου Βουλευτὴς ἐκ Μεγαρίδος πρὸ ὀλίγου ἀνήνεγκεν εἰς τὴν Βουλὴν στατιστικήν τινα περὶ τοῦ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη ἐξήχθη εἰς τὴν ἀλλοδαπήν. Ἤρξατο, νομίζω, ἀπὸ τοῦ 1896, καὶ ἐκ τῆς στατιστικῆς αὐτῆς, τὴν ὁποίαν ἀνεκοίνωσε, τί ἀποδεικνύεται; Ὅτι κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη ἦτο μεγίστη ἡ ποσότης τοῦ κονιὰκ τοῦ ἐκ τῆς Ἑλλάδος ἐξαγομένου εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, ἀλλὰ βραδύτερον ἤρξατο ἐλαττουμένη ἡ ποσότης. Πόθεν προῆλθε τοῦτο; Προῆλθεν ἐκ γεγονότος ἀναμφισβητήτου, ὅτι τὸ κονιὰκ τὸ ἐκ τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐξαγόμενον δὲν ἦτο ἀληθὲς κονιὰκ, ἦτο νενοθευμένον. Ἐκ τούτου δὲ ἐσχηματίσθη χειρίστη περὶ τοῦ κονιὰκ τοῦ ἑλληνικοῦ ἰδέα, καὶ οὐ μόνον τὸ κονιὰκ τὸ νενοθευμένον δὲν εὗρε πλέον καταναλωτὰς, ἀλλὰ καὶ τὸ ἀληθὲς κονιὰκ ὑπέστη κατάπτωσιν ἐν τῇ καταναλώσει. Ὅσοι παρακολουθοῦσι τὴν ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας ταύτης, ὅλοι γινώσκουσιν, ὅτι, ἐὰν ἦτο δυνατόν, πάντα τὰ προϊόντα ἡμῶν τὰ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐξαγόμενα καὶ εὑρίσκοντα ἀνταγωνιστὰς εἰς ὅμοια προϊόντα, ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ παραγόμενα, ἔπρεπε νὰ διακρίνωνται διὰ τὴν ποιότητα αὐτῶν. Οὕτω καὶ μόνον θὰ ἦτο δυνατὸν τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα νὰ διαγωνίζωνται ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καὶ νὰ προτιμῶνται· πρὸς τοῦτο δ’ ἔπρεπεν εἰς πολλὰ μέσα — καὶ ἀστυνομικὰ ἴσως — νὰ προέλθωμεν, ὅπως μὴ ἐπιτρέπωμεν τὴν ἐκ τῶν ἑλληνικῶν λιμένων ἐξαγωγὴν προϊόντων ἑλληνικῶν νενοθευμένων· διότι τὰ νόθα ταῦτα προϊόντα ποῖον ἐπάγονται ἀποτέλεσμα; νὰ παρακωλύωσι τὴν κατανάλωσιν καὶ τῶν γνησίων προϊόντων, τῶν ἐντεῦθεν εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἀποστελλομένων. Ἐνόμισα, ὅτι, ἐὰν αὐτὴν τὴν ἀμοιβήν — ἂς τὴν ὀνομάσω οὕτω — τῶν 10 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν, τὴν δώσωμεν εἰς τὸ ἀληθὲς κονιάκ, πᾶσαν τὴν ἑλληνικὴν βιομηχανίαν οἰνοπνευμάτων θὰ ἀναγκάσωμεν νὰ περιορισθῇ εἰς τὴν παραγωγὴν κονιὰκ πραγματικοῦ· οὕτω δὲ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δημιουργήσωμεν εἰς τὴν πατρίδα ἡμῶν μίαν πηγὴν ἐθνικοῦ πλούτου. Ἀλλ’ ἀνθίσταντό τινες, ἰσχυριζόμενοι, ὅτι ὑπάρχουσι καὶ ἄλλοι βιομήχανοι, κατασκευάζοντες κονιάκ, τὸ ὁποῖον εἶναι οἰνόπνευμα μετά τινος essence, καὶ τὸ ὁποῖον ὁπωσδήποτε εὑρίσκει καταναλωτάς. Ἤθελον ἐννοήσει τὴν ὑπεράσπισιν ταύτην ὡς σκοποῦσαν εἰς τοὺς ἐξάγοντας μὴ γνήσιον κονιάκ. Ἀλλ’ ὅταν ὡς ἐπιχείρημα ἐντεῦθεν προβάλληται, ὅτι διὰ ταύτης τῆς διακρίσεως θὰ βλάψωμεν τὴν σταφιδικὴν ἀγορὰν, ὁμολογῶ, ὅτι τὸ ἐπιχείρημα εὑρίσκω ἀσθενές. Ἔχω ἀκράδαντον πεποίθησιν, ὅτι, ἐὰν μικρὸν κατὰ μικρὸν εἰς τὴν νομοθεσίαν ἡμῶν εἰσαγάγωμεν διατάξεις, καὶ ποινικὰς ἔτι, ὅπως τιμωρῆται πᾶς ὁ νοθεύων τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα, τὰ ἐξαγόμενα εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, θέλομεν προσφέρει εἰς τὴν πατρίδα ἡμῶν πολύτιμον ὑπηρεσίαν. Τοῦτο δὲ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ σήμερον ὑπὸ τύπον γενικόν. Ὁ ἀξιότιμος φίλος μου Βουλευτὴς ἐκ Χαλκίδος εἶπεν, ὅτι, ἵνα ἔχητε κονιὰκ γνήσιον, δυνάμενον ν’ ἀνταγωνισθῇ πρὸς τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον ἐν Γαλλίᾳ, πρέπει νὰ ἔχητε ἄμβυκας καὶ βιομηχανίαν, οἵαν ἔχουσιν ἐν Charente τῆς Γαλλίας. Σήμερον τὸ κονιὰκ τοῦτο, κατὰ τὴν γνώμην τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου ἐκ Χαλκίδος Βουλευτοῦ, δὲν παράγεται ὑπὸ τῶν οἰνοπνευματοποιῶν δευτέρας κατηγορίας, παράγεται δὲ μόνον ὑπό τινων ἐξ αὐτῶν, οἵτινες ἔχουσιν τὰ πρὸς τοῦτο εἰδικὰ μηχανήματα. Ἀλλ’ ἐγὼ ἔχω ἀκριβῶς τὴν γνώμην, ὅτι, ἐὰν δοθῇ ἀμοιβή τις εἰς τὸ γνήσιον κονιάκ, οὐ μόνον θέλομεν ἐνισχύσει τοὺς σήμερον παράγοντας τοιοῦτον κονιάκ, οἷοί εἰσιν ὁ κύριος Σκουζὲς καὶ ὁ κύριος Καμπᾶς, καὶ τοὺς μὴ παράγοντας σήμερον τοιοῦτο κονιὰκ οἰνοπνευματοποιοὺς δευτέρας κατηγορίας, ἀλλὰ καὶ αὐτοὺς τοὺς μικροὺς βιομηχάνους, ὑπὲρ τῶν ὁποίων παρουσιάζονται συνηγοροῦντες πολλοὶ τῶν προλαλησάντων κυρίων Βουλευτῶν. Κατ’ ἐμέ, θέλομεν ἀναγκάσει αὐτοὺς νὰ τραπῶσιν ἐπὶ τὴν βιομηχανίαν ἐκείνην, διὰ τῆς ὁποίας παράγεται τὸ ἀληθὲς κονιάκ. Διὰ τῆς ἀμοιβῆς ταύτης θέλομεν δημιουργήσει μίαν βιομηχανικὴν ἅμιλλαν πρὸς παραγωγὴν ἑλληνικοῦ κονιάκ, τὸ ὁποῖον, ὡς ἐκ τῶν πλεονεκτημάτων, ἅτινα προσδίδει ἡ κατασκευή του ἐξ οἴνου, θὰ δύναται ν’ ἀνταγωνισθῇ πρὸς τὸ κονιὰκ τῶν ξένων Κρατῶν, καὶ ν’ ἀποβῇ, ὡς ἔλεγον καὶ πρότερον, πηγὴ ἐθνικοῦ πλούτου. Ὅσοι ἐνδιαφέρονται ὑπὲρ τῆς σταφιδοπαραγωγῆς, οὗτοι πρέπει πρὸ πάντων νὰ ἐνισχύσωσι τὴν παραγωγὴν ἀληθοῦς κονιάκ. Διότι ἐκ τῆς σταφίδος εἶναι δυνατὸν νὰ παραχθῇ κονιὰκ τοιοῦτον καὶ τοσοῦτον, ὥστε ν’ ἀποτελέσῃ πηγὴν ἐθνικοῦ πλούτου.

§357Φ. ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§358Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Ἐγὼ προῆλθον εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 14 ἴσως ἐξ ἐσφαλμένης γραμματικῆς ἀντιλήψεως αὐτοῦ. Τὸ ἄρθρον 14 λέγει καθαρῶς «παρηγμένου ἐξ ἀποστάξεως οἴνου». Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ἡ φράσις αὕτη δὲν ἀποδίδει τὴν ἀμοιβὴν εἰς τὰ κονιὰκ τὰ παραγόμενα ἐκ σταφίδος. Τοῦτο τοὐλάχιστον λέγει τὸ ἄρθρον κατὰ τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν· ἀλλὰ μετὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, τὴν σαφῆ καὶ ὡρισμένην, ὅτι ἐν τῇ διατάξει ταύτῃ περιλαμβάνεται καὶ τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον ἐκ σταφίδος, πάντες εἴμεθα σύμφωνοι.

§359Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§360ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἄν πρόκηται περὶ ἐπιστροφῆς τοῦ δικαιώματος καταναλώσεως, — καὶ περὶ ἐπιστροφῆς τούτου πρόκειται, — ἐνισχύεται ἡ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἐξαγωγὴ κονιὰκ ἐξ ἐγχωρίου οἰνοπνεύματος, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι ἐνισχύεται ὑπὲρ ὡρισμένων τάξεων ἐπαγγελματιῶν, ἐπὶ βλάβῃ ἄλλης τάξεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη ὄψις τοῦ ζητήματος. Δὲν ἀρνεῖται ὁ εἰσηγητὴς τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἐπιστρέψῃ τὸ δικαίωμα καταναλώσεως εἰς τοὺς ἐξάγοντας κονιὰκ, ἀλλ’ ἐννοεῖ νὰ ἐπιστρέψῃ τὸ τοιοῦτον δικαίωμα μόνον εἰς τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς τῆς δευτέρας κατηγορίας, ὄχι δὲ καὶ εἰς τοὺς ποτοποιούς. Ἰδοὺ (ἀναγινώσκει): «Προκειμένου περὶ ἐξαγωγῆς ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρὰ τοῦ ἰδίου οἰνοπνευματοποιοῦ τοῦ παρ’ αὐτοῦ παραχθέντος ἀνύδρου οἰνοπνεύματος εἴτε αὐτουσίου εἴτε εἰς κονιάκ.»

§361Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Αἱ τελευταῖαι πέντε λέξεις «εἴτε αὐτουσίου εἴτε εἰς κονιὰκ» παρέλκουσι καὶ διαγράφονται.

§362ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Ἀφοῦ διαγράφονται, ἀπομένει ἡ δευτέρα διάταξις, καθ’ ἣν «ἐπιστρέφονται λεπτὰ δέκα δι’ ἑκάστην ὀκᾶν κονιὰκ, παρηγμένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου καὶ ἐξαγομένου εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν παρ’ οἰνοπνευματοποιοῦ ἢ ποτοποιοῦ, ὑποβληθέντος εἰς τὸ κατὰ τὸν παρόντα νόμον δικαίωμα καταναλώσεως». Ἡ διάκρισις γίνεται εἰς τοῦτο, ὅτι τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον πρέπει νὰ προέρχηται ἐξ ἀποστάξεως οἴνου. Ἐλέχθησαν ὅσα ἐλέχθησαν περὶ τῆς διακρίσεως τῶν διαφόρων κονιάκ. Δὲν νομίζω ὅτι δύναμαι νὰ προσθέσω τι εἰς ὅσα ἐλέχθησαν· ὀφείλω ὅμως καὶ ἐγὼ νὰ διαμαρτυρηθῶ κατὰ τῶν διακρίσεων, τὰς ὁποίας ἐπιδιώκουν νὰ ἱδρύσουν ὑπὲρ μιᾶς τάξεως οἰνοπνευματοποιῶν, καὶ ἐπὶ βλάβῃ τῆς ἄλλης.

§363Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Ποῖαι εἶναι αἱ διακρίσεις;

§364ΧΑΡ. ΒΟΖΙΚΗΣ. Δὲν νομίζω δέ, ὅτι θέλοντες νὰ προστατεύσωμεν ἓν ὡρισμένον εἶδος βιομηχανίας δικαιούμεθα ν’ ἀποκλείσωμεν πάσης προστασίας πᾶν ἄλλο εἶδος, καὶ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον, πᾶν ἑλληνικὸν εἶδος, ἐξαγόμενον εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, νὰ ἦναι πρώτης ποιότητος, οὔτε νομίζω ἐπιτετραμμένον, ἐφ’ ὅσον εἶναι δευτέρας ποιότητος, νὰ τὸ ἀποκλείσωμεν. Ἐφ’ ὅσον ἔχομεν δευτέρας ποιότητος εἴδη, ἄξια πάσης προστασίας, διὰ τῶν ὁποίων διευκολύνεται καὶ ἡ βιομηχανία καὶ ἡ γεωργία, καὶ ἐφ’ ὅσον ὡς τοιαῦτα, ὡς δευτέρας ποιότητος, πρόκειται νὰ ἐξαχθῶσιν, ἐὰν ἀρνηθῶμεν πᾶσαν προστασίαν εἰς τὴν παραγωγὴν κονιὰκ ἐκ τοῦ οἰνοπνεύματος τούτου, πρῶτον ἀποκλείομεν τὴν κατανάλωσιν τοῦ ἐκ σταφίδος οἰνοπνεύματος, εἰς τὴν ὁποίαν μεγάλην ἀγορὰν παρέχει ἡ ποτοποιία, καὶ δεύτερον δὲν εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ἐνισχύομεν τὴν παραγωγὴν κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, ἐφ’ ὅσον μάλιστα, ὡς ἐλέχθη πρὸ ὀλίγου, οἱ ἐκμεταλλευόμενοι καὶ μεταποιοῦντες τὴν σταφίδα εἰς οἰνόπνευμα εἶναι κατὰ τὸ πλεῖστον αὐτοὶ οὗτοι οἱ παράγοντες καὶ τὸ λεγόμενον ἐξ ἀποστάξεως οἴνου κονιὰκ, καὶ θὰ ἦναι ἀδύνατον νὰ γείνῃ διάκρισις καμμία, ἀλλὰ μόνον καταδολίευσις, ἐπὶ βλάβῃ τῆς οἰνοπνευματοποιΐας τοῦ τόπου, ἐπ’ ὠφελείᾳ δὲ τῶν δυναμένων νὰ παραστήσωσιν, ὅτι ἔχουσι κονιὰκ ἐξ ἀποστάξεως οἴνου, χωρὶς νὰ ἔχωσιν.

§365ΑΧ. ΧΟΙΔΑΣ. Ἡ διάκρισις θὰ γείνῃ μεταξὺ κονιὰκ παραγομένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου καὶ κονιὰκ παραγομένου ἐξ ἄλλων ὑλῶν. Περὶ αὐτοῦ πρόκειται. Ἐγὼ ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι ἡ διάταξις τοῦ νομοσχεδίου σκοπεῖ νὰ προστατεύσῃ τὴν παραγωγὴν γνησίου κονιάκ· ἐν τούτῳ δ’ ἔγκειται τὸ συμφέρον τῆς τε ἐγχωρίου βιομηχανίας καὶ τοῦ Δημοσίου. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν σταφίδα, ὅπως ἔχει ἡ διάταξις, «ἐξ ἀποστάγματος οἴνου», δὲν ἀποκλείει βεβαίως καὶ τὸν οἶνον τὸν παραγόμενον ἐκ σταφίδος. Οὐδεὶς δὲ θὰ ἐμποδίσῃ τοὺς οἰνοπνευματοποιοὺς νὰ παραγάγωσι κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου σταφιδίτου ἢ οἴνου ἐκ σταφυλῆς. Τὸ συμφέρον, ὅπερ ἔχομεν, εἶναι νὰ ἐπιτευχθῇ ἡ ἐξαγωγὴ μόνον γνησίου κονιάκ.

§366Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἦναί τις χημικός, ὅπως γνωρίζῃ, ὅτι κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου παράγεται πολὺ ὀλίγον, καὶ ὅτι καὶ ἐν αὐτῇ τῇ Γαλλίᾳ, ἡ ὁποία εἶναι ἡ μᾶλλον οἰνοπαραγωγὸς χώρα, παράγεται ἐλάχιστον κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, μέγιστον δὲ ποσὸν ἐξ οἰνοπνεύματος. Τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον ἐξ ἀποστάγματος οἴνου ἀπαιτεῖ δαπάνην καὶ ἐργασίαν τοιαύτην, ὥστε, νομίζω, δυσκολώτατον θὰ ἦναι εἰς ἡμᾶς νὰ παραγάγωμεν μέγα ποσόν· ἀπαιτεῖ, ἵνα ὁ οἶνος ἐπεξεργασθῇ ἐπὶ δύο ἢ τρία ἔτη, ἢ καὶ πλέον.

§367ΑΛΕΞ. Γ. ΣΚΟΥΖΕΣ. Ὄχι.

§368Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διὰ νὰ παραγάγητε τέλειον κονιὰκ, κονιὰκ τοὐλάχιστον δύο ἢ τριῶν ἐτῶν, χρειάζονται κεφάλαια, χρειάζεται ἐργασία τοιαύτη, ὥστε βεβαίως ἡμεῖς δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ παραγάγωμεν τοσοῦτον, ὥστε νὰ δυνηθῶμεν νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν σταφίδα καὶ τὴν ἀμπελουργίαν. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποθέσωμεν, ὅτι διὰ μακρᾶς προθεσμίας θὰ κατορθώσωμεν ἡμεῖς νὰ παραγάγωμεν καὶ ἐξαγάγωμεν κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου 500 ἕως 800 χιλιάδας ὀκάδας, βεβαίως ἔπρεπε νὰ τὸ ὑποστηρίξωμεν, διότι τοῦτο θὰ πωληθῇ εἰς διπλασίαν καὶ τριπλασίαν τιμὴν ἐκείνης, εἰς ἣν πωλεῖται τὸ κονιὰκ τὸ παραγόμενον ἐξ οἰνοπνεύματος· ἀλλ’ ἀναμφισβητήτως δὲν θὰ δυνηθῶμεν ἡμεῖς νὰ παραγάγωμεν ἢ ἐλάχιστον ποσὸν ἐξ ἀποστάξεως, καὶ δὲν θὰ εὕρωμεν καὶ τὴν κατανάλωσιν, διότι, ἐὰν ὑπῆρχε κατανάλωσις κονιὰκ πληρωνομένου πέντε καὶ δέκα φράγκα τὴν φιάλην, βεβαίως δὲν θὰ περιέμενον οἱ οἰνοπαραγωγοὶ τῆς Γαλλίας, οἱ κονιακοποιοὶ, τὴν συζήτησιν τὴν ἰδικήν μας, διὰ νὰ ζητῶσι νὰ παραγάγωσι τοιοῦτον εἰς μεγαλείτερον ποσόν. Ἡ κατανάλωσις τοῦ κονιὰκ τοῦ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, ἡ ἀπαιτοῦσα δαπάνας μεγάλας ἐγκαταστάσεως καὶ δαπάνας παραγωγῆς, εἶναι σχετικῶς μικρά. Διὰ τοῦτο βλέπομεν, ὅτι καὶ ἐν Γαλλίᾳ, τῇ πατρίδι ταύτῃ τοῦ κονιὰκ, παράγεται σχετικῶς ἐλάχιστον ποσὸν πραγματικοῦ κονιὰκ, μέγιστον δὲ ἐξ οἰνοπνεύματος, καὶ τοῦτο τὸ κονιὰκ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον διαδίδεται καθ’ ὅλον τὸν κόσμον. Ἐὰν ἠθέλομεν πραγματικῶς νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν χρησιμοποίησιν μεγάλου μέρους τῆς σταφίδος ἡμῶν, ἔπρεπε νὰ παράσχωμεν τὴν ὑποστήριξιν εἰς εἶδος δυνάμενον ἐν ἀφθονίᾳ νὰ παραχθῇ ἐν Ἑλλάδι καὶ δυνάμενον νὰ καταναλωθῇ εἰς τὸ ἐξωτερικόν· δὲν δυνάμεθα δὲ βεβαίως νὰ ὑποστηρίξωμεν τοῦτο ἄλλως ἢ ἀποκρούοντες τὴν τοιαύτην μεταξὺ κονιὰκ παραγομένου ἐξ οἰνοπνεύματος καὶ κονιὰκ παραγομένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου διάκρισιν. Ἐὰν ἐπῆλθεν ἐλάττωσις τῆς ἐξαγωγῆς τῆς καταναλώσεως εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τοῦ κονιὰκ τοῦ σήμερον παραγομένου ἐν Ἑλλάδι, τοῦτο δυστυχῶς ὀφείλεται οὐχὶ εἰς ἄλλο, εἰμὴ εἰς ἀνταγωνισμὸν ἄγριον μεταξὺ τῶν παραγωγῶν, διότι δὲν ἐδίστασαν παραγωγοὶ κονιὰκ Ἕλληνες νὰ δημοσιεύσωσι φυλλάδια, κατηγοροῦντες ἀλλήλους διὰ τὴν ποιότητα τοῦ κονιάκ· τοῦτο δὲ βεβαίως συνετέλεσεν εἰς τὸ νὰ ἐλαττώσῃ τὴν κατανάλωσιν. Ἡμεῖς ἔχομεν τὸ πλεονέκτημα, ὅτι τὸ κονιὰκ τὸ ἐξ οἰνοπνεύματος παραγόμενον παρ’ ἡμῖν εἶναι ἀνώτερον τοῦ κονιὰκ τοῦ ἐξ οἰνοπνεύματος παραγομένου ἐν Εὐρώπῃ, διότι τὸ οἰνόπνευμα παρ’ ἡμῖν εἶναι ἐξ οἴνου σταφυλῆς, ἐκ γλεύκους. Τοῦτο εἶναι τὸ πλεονέκτημα, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἔχομεν ἀπέναντι τῶν κονιὰκ, τὰ ὁποῖα κατασκευάζονται ἐν Εὐρώπῃ ἐξ οἰνοπνευμάτων προερχομένων ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν. Τοῦτο πρέπει νὰ καταστήσωμεν γνωστὸν εἰς τὴν κατανάλωσιν τὴν ἐξωτερικὴν, εἰς τὴν κατανάλωσιν ἐκείνην, ἡ ὁποία δὲν δύναται ἢ δὲν θέλει νὰ καταβάλῃ τὴν πραγματικὴν ἀξίαν τοῦ ἀληθοῦς κονιὰκ, τοῦ παραγομένου ἐξ ἀποστάξεως οἴνου. Ἐὰν θελήσωμεν νὰ παραδεχθῶμεν τὸν περιορισμὸν τοῦτον, θὰ ἦναι πολὺ πιθανὸν, τὰ κονιὰκ τὰ ἐξαγόμενα ἐξ Ἑλλάδος νὰ χαρακτηρισθῶσιν ὡς κονιὰκ ἄριστα, νὰ τύχωσι προτιμήσεως ἄλλων κονιὰκ, ἀλλὰ βεβαίως θὰ ἦναι ποσότητος τόσον μικρᾶς, ὥστε οὐδεμίαν ὑποστήριξιν θὰ δύνανται νὰ παράσχωσιν εἰς τὴν σταφίδα, οὐδεμίαν ὑποστήριξιν θὰ δύνανται νὰ παράσχωσιν εἰς τὴν ἀμπελουργίαν, διότι, ὡς εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν ἦτο δυνατὴ ἡ κατανάλωσις κονιὰκ παραγομένου διὰ μεγάλης δαπάνης, ἡ Γαλλία ἔχει οἶνον τοσοῦτον, ὥστε νὰ παραγάγῃ αὐτὴ τὸ ἀληθὲς κονιὰκ, τὸ ὁποῖον καταναλίσκεται ἐν Εὐρώπῃ. Ἀλλὰ δὲν παράγει κονιὰκ τοιοῦτον, διότι δὲν δύναται νὰ τὸ καταναλώσῃ, μὴ δυναμένη δὲ νὰ τὸ καταναλώσῃ, παράγει καὶ αὐτὴ κονιὰκ ἐξ οἰνοπνευμάτων. Νομίζω ἑπομένως, ὅτι αἱ παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἐποιήσατο ὁ ἀξιότιμος ἐκ Χαλκίδος συνάδελφος, εἶναι παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν ὑπὸ πάντων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θέλουσι καὶ ἐπιθυμοῦσι νὰ αὐξήσωμεν τὴν ἐξαγωγὴν προϊόντων παραγομένων ἐκ σταφίδος καὶ ἐξ οἴνου. Δὲν δυνάμεθα δὲ νὰ παραγάγωμεν ἡμεῖς κονιὰκ τοιοῦτον, ὁποῖον ὁρίζεται ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, εἰς ποσὸν τοσοῦτον, ὥστε νὰ δυνηθῶμεν νὰ παράσχωμεν ὑποστήριξιν τῶν προϊόντων τούτων. Νομίζω, ὅτι ἡ διάταξις ἡ περιεχομένη ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ὅτι τὸ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον ἤθελε χαρακτηρισθῆ ὡς ἀληθὲς κονιὰκ, θὰ ἐπάγηται τὴν ἀμοιβὴν, τὴν ὁποίαν ὁρίζει τὸ νομοσχέδιον, δὲν εἶναι διάταξις δυναμένη νὰ παράσχῃ ὠφέλειαν· δὲν νομίζω δὲ, ὅτι δικαιοῦται εἰς τὴν ἐπιστροφὴν δικαιώματος, ὅπερ δὲν πληρώνει, διότι ὁ παράγων κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος δὲν παράγει διὰ τῶν μηχανημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχουσιν οἱ δευτέρας τάξεως οἰνοπαραγωγοί. Τὰ μηχανήματα ταῦτα παράγουσιν οἰνόπνευμα. Διὰ νὰ παραγάγητε κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος, χρειάζονται ἄλλα μηχανήματα. Ἐὰν νομίζωμεν, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιστρέψωμεν τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον λαμβάνει τὸ Δημόσιον, πρέπει νὰ περιορίσωμεν τὴν ἐπιστροφὴν μόνον εἰς τὸν ἐξάγοντα κονιὰκ ἐξ οἰνοπνεύματος φορολογηθέντος. Διότι τοῦτο εἶναι τὸ συμφέρον ἡμῶν, τὸ νὰ διευκολύνωμεν τὴν ἐξαγωγὴν οἰνοπνεύματος. Νομίζω δ’ ὅτι δὲν πρέπει νὰ παραλείψωμεν τὰς παρατηρήσεις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Χαλκίδος Βουλευτοῦ, ὁ ὁποῖος ἐμελέτησε τὸ ζήτημα, διότι, παραδεχόμενοι τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἔχει, ἴσως θὰ κατορθώσωμεν νὰ τιμήσωμεν τὸ κονιὰκ τὸ ἐξαγόμενον ἐξ Ἑλλάδος, ἀλλὰ θὰ ἦναι ἁπλῆ τιμὴ, οὐχὶ δὲ ὑποστήριξις τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα ὀφείλομεν νὰ ὑποστηρίξωμεν.

§369Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Κατελήξατε εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι «μᾶς εἶναι ἀδιάφορον, τί οἰνόπνευμα θὰ ἐξαχθῇ»· τὸ ποσὸν τοῦ οἰνοπνεύματος πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν». Θέτω ἀντιστρόφως τὸ ζήτημα — νομίζω δ’ ὅτι μᾶς ἐνδιαφέρει καὶ διὰ τὴν προστασίαν τῆς βιομηχανίας, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν προστασίαν τῆς σταφίδος. — Ἐὰν κατασκευασθῇ μέγα ποσὸν οἰνοπνεύματος ἐκ σταφίδος — ἀδιάφορον, ἂν ἐξήχθη ἐπὶ ἓν ἔτος ποσὸν 400 ἑκατομμυρίων λιτρῶν σταφίδος — καὶ ἐξαγάγωμεν ἐλάχιστον, τὴν ἑπομένην οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ θὰ ἦναι κατεστραμμένοι ὅλοι.

§370Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἴσως δὲν ἀντελήφθητε. Εἶπον ὅτι τὸ κονιὰκ τὸ ἰδικόν μας, τὸ κατασκευαζόμενον ἐξ οἰνοπνεύματος παραγομένου ἐκ σταφίδος, ἔχει τὸ πλεονέκτημα, ὅτι παράγεται ἐξ οἰνοπνεύματος καθαροῦ, ἐξ οἰνοπνεύματος ἐκ σταφυλῆς, ἐξ οἴνου. Τοῦτο τὸ πλεονέκτημα ἀρκεῖ, ὅπως τὸ τοιοῦτον κονιὰκ ἐπικρατήσῃ τῶν ἄλλων κονιὰκ, τῶν κατασκευαζομένων ἐν Εὐρώπῃ ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν. Δὲν δυνάμεθα δὲ ἡμεῖς νὰ κατασκευάσωμεν κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, δι’ οὓς λόγους εἶπον. Δὲν ἕπεται ἑπομένως, ὅτι πρόκειται, ἐὰν σήμερον ἐξαγάγωμεν 400 ἑκατομμύρια, αὔριον νὰ μὴ ἐξαγάγωμεν. Ὄχι. Πρόκειται νὰ ἐξαγάγωμεν κανονικῶς τὸ ποσὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχει τὰ πλεονεκτήματα αὐτά. Ἐὰν θελήσωμεν νὰ δώσωμεν εἰς αὐτὸ καὶ τὸ πλεονέκτημα τοῦ ἀληθοῦς κονιὰκ, δὲν θὰ εὕρωμεν κατανάλωσιν· διότι, ἐὰν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ κατανάλωσις, ἤθελε τὴν ἀπορροφήσει ἡ Γαλλία, καὶ ἐν Γαλλίᾳ παράγεται ἐλάχιστον κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, μέγιστον δὲ ποσὸν ἐξ ἄλλων οὐσιῶν. Τοῦτο εἶπον.

§371Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐὰν, Κύριοι, ἡ Γαλλία παράγῃ δύο εἰδῶν οἰνοπνεύματα, ὅσον ἀφορᾷ τὸ κονιὰκ, — καὶ παράγει κονιὰκ ἐξ ἀποστάγματος οἴνου καὶ ἐξ ἁπλοῦ οἰνοπνεύματος, — παράγει πάντοτε προϊὸν ἐξ ἰδίων προϊόντων, ἐκ γαλλικῶν προϊόντων. Εἴτε ἐξ ἀποστάξεως οἴνου παραγάγῃ εἴτε ἐκ πνεύματος ἐξ ἀποστάξεως ἄλλων προϊόντων, τῶν ὑπολειμμάτων τῆς σακχαροποιΐας αὐτῆς, τῶν τεύτλων, εἴτε ἄλλων προϊόντων, ταῦτα εἶναι πάντοτε γαλλικὰ προϊόντα. Ἐπίσης ἡ Γερμανία παράγει γερμανικὸν προϊὸν ἐξ ἐγχωρίων ὑλῶν. Δυστυχῶς ἡμεῖς ἐν Ἑλλάδι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν δύσκολον θέσιν νὰ μὴ δυνάμεθα νὰ ἀποκρούσωμεν τὸ ξενικὸν οἰνόπνευμα, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται ἐν Ἑλλάδι, καὶ ἀπεδείχθη ὅτι εἰσάγεται εἰς μέγα ποσόν. Ἐν Ἑλλάδι ἔχομεν οἰνοπνευματοποιητικὴν βιομηχανίαν, παράγουσαν γνήσια προϊόντα ἐκ σταφίδος καὶ σταφυλῆς. Ἀτυχῶς ὅμως ἐδημιουργήθη καὶ ἄλλη βιομηχανία οἰνοπνευματοποιΐας, οὐχὶ γνησία, ἥτις στηρίζεται ἐπὶ προϊόντος κυρίως μὴ ἑλληνικοῦ...

§372Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ζήτημα ἀντιλήψεως.

§373Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια. Ἐὰν δὲν ἠθέλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὸ εἴπῃ καθαρὰ, ἐγὼ τὸ λέγω καθαρώτερα, διότι δὲν ἔχω κανὲν συμφέρον, οὔτε ὑποχρέωσιν, νὰ ὁμιλῶ κεκαλυμμένως. Γνωρίζομεν πολὺ καλὰ, τί συμβαίνει. Διατί λοιπὸν νὰ μὴ εἴπωμεν τὴν ἀλήθειαν; Ἡ ἀλήθεια σῴζει. Ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ὑποστηρίξωμεν τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα τὰ γνήσια. Δὲν ἔχομεν κανὲν συμφέρον νὰ ὑποστηρίξωμεν βιομηχανίαν νόθον καὶ λαθροβιοῦσαν, ἥτις ὑπῆρξεν ἡ κυρία αἰτία τῆς βλάβης τῆς γνησίας ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Ἐὰν, Κύριοι, ὡς ἠκούσατε, τὸ Ἑλληνικὸν κονιὰκ κατηναλίσκετο ἐν Αἰγύπτῳ καὶ ἐν Βουλγαρίᾳ καὶ ἐν Τουρκίᾳ καὶ καθ’ ὅλην τὴν Ἀνατολὴν εἰς μεγάλας ποσότητας κατὰ τὰ ἔτη 1896, 1897, 1898 καὶ προηγουμένως, σήμερον δὲ δὲν καταναλίσκεται εἰς ἴσον ποσὸν, αἰτία κυρίως εἶναι, διότι δυστυχῶς, ὡς ἐκ τῶν χημικῶν ἀναλύσεων ἀπεδείχθη, τὸ παρουσιαζόμενον ὡς ἑλληνικὸν κονιὰκ, ὡς ἐκ σταφυλῆς δῆθεν, σταφίδος ἢ οἴνου, δὲν ἦτο ἢ κονιὰκ ἐκ γερμανικοῦ οἰνοπνεύματος, δηλητηριώδους οὐσίας, καὶ τὸ δῆθεν ἑλληνικὸν αὐτὸ κονιὰκ, τὸ ἀνθελληνικὸν, δολοφονεῖ δυστυχῶς καὶ κινδυνεύει νὰ καταργήσῃ σχεδὸν καθ’ ὁλοκληρίαν τὴν γνησίαν, τὴν εἰλικρινῆ ἑλληνικὴν βιομηχανίαν. Ἐγὼ σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ἠπόρησα, πῶς ὁ ἀξιότιμος ἐκ Χαλκίδος συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ἔχει καὶ ὀφείλει νὰ ἔχῃ μέγιστον ἐνδιαφέρον, ὡς ἀντιπρόσωπος τῆς Χαλκίδος, διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 14, προῆλθεν εἰς ζωηρὰν καταπολέμησιν αὐτοῦ. Ἡ ἐπιτυχία τοῦ ἄρθρου 14, ἡ πλήρης, θέλει φέρει τὴν κατανάλωσιν τοῦ πραγματικοῦ οἰνοπνεύματος ἐξ οἰνωδῶν οὐσιῶν καὶ τοῦ κονιὰκ ἐξ οἴνου, ἀδιακρίτως ἂν ὁ οἶνος εἶναι ἐκ σταφυλῆς ἢ ἐκ σταφίδος χλωρᾶς ἢ ξηρᾶς· οἶνος εἶναι ὁ παραγόμενος ἐκ πρώτης οἰνοφόρου ὕλης· ἀρκεῖ νὰ παράγηται τὸ κονιὰκ ἐξ οἴνου, οἱουδήποτε, καὶ ὁ σκοπὸς ἐπιτυγχάνεται. Ἐγὼ μάλιστα, Κύριοι, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἀκριβῶς ἡ ἀπειλὴ, τὴν ὁποίαν εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Χαλκίδος συνάδελφος, ἡ ἀπαίτησις δηλαδὴ τῶν τόπων τῆς καταναλώσεως εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐπισήμου πιστοποιήσεως τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως διὰ πᾶσαν ἐξαγωγὴν κονιὰκ ἢ οἰνοπνεύματος, ὅτι εἶναι ἐξ ἁγνῶν, γνησίων πράγματι οὐσιῶν οἰνωδῶν, εἴτε σταφίδος, εἴτε σταφυλῆς, εἴτε οἴνου, ὅταν πρόκηται περὶ κονιὰκ, διότι αὐτὸ θὰ ἦναι μέγα προσὸν πρὸς κατανάλωσιν τῶν οἰνοπνευμάτων καὶ τοῦ κονιὰκ, τὰ ὁποῖα θὰ ἐξάγωνται εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ θὰ ὑπάρχῃ μία ἀσφάλεια ἐπίσημος διὰ τὸν ἀγοραστὴν, ὅτι τὸ προϊόν αὐτῶν εἶναι γνήσιον, εἶναι ἑπομένως ὑγιεινὸν, καὶ συνεπῶς οὐδέποτε θὰ ἐκπέσῃ, ἀλλὰ θὰ προτιμᾶται καὶ ἀκριβότερον θὰ πληρώνηται τοῦ εὐτελοῦς εὐρωπαϊκοῦ κονιὰκ, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνθυγιεινὸν, διότι παράγεται ἀπὸ δηλητηριώδεις οὐσίας, ἀμυλώδεις, φυτικὰς, οὐδεμίαν σχέσιν ἐχούσας πρὸς τὸν οἶνον, τὴν σταφυλὴν, τὴν σταφίδα καὶ τὰ στέμφυλα. Ἐὰν ἐπιτύχωσι καὶ ἡ πρώτη παράγραφος καὶ ἡ δευτέρα παράγραφος τοῦ συζητουμένου ἄρθρου 14, ἐὰν δηλαδὴ ἐφαρμοσθῶσιν αὐστηρῶς, εἰλικρινῶς καὶ ἀμερολήπτως, ἀναμφισβητήτως θὰ ἔχωμεν πλήρη ἐξάλειψιν τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ ξενικοῦ ἀλκοὸλ, διότι θὰ ἔχῃ συμφέρον καὶ ὁ οἰνοπνευματοποιὸς καὶ ὁ οἰνοπαραγωγὸς ν’ ἀναμιγνύῃ εἰς τὴν οἰνοποιΐαν ἑλληνικὸν οἰνόπνευμα ἐκ στεμφύλων ἢ ξηρᾶς σταφίδος· καὶ ἠξεύρετε, ὅτι στέμφυλα ἐν Ἑλλάδι ἔχει κυρίως ἡ Εὔβοια τοῦ κυρίου Καλογεροπούλου, — γνωρίζω τοῦτο, διότι πολλάκις ἐπισκέπτομαι τὴν ἀγαπητὴν πόλιν τῆς Χαλκίδος, καὶ δὴ τὴν ἐποχὴν ἀκριβῶς τῆς οἰνοπαραγωγῆς, — ἀλλὰ τὰ στέμφυλα τῆς Χαλκίδος ἔχουσι καταντήσει εἰς πλήρη ἀζητησίαν, ὡς καὶ ἡ ἐν γένει οἰνοπαραγωγὴ τῆς πολυσταφύλου Εὐβοίας. Ἐὰν ἐφέτος δὲν ὑπῆρχεν ἡ ἀνάγκη τῆς Γαλλίας, — διότι ἡ γαλλικὴ παραγωγὴ ἠλαττώθη, — καὶ δὲν προσήρχοντο οἱ Γάλλοι καὶ οἱ Ἰταλοὶ νὰ ἀγοράσωσι τὸν οἶνον τῆς Χαλκίδος, τοῦ Ἀλιβερίου, τῆς Καρυστίας καὶ τῆς Εὐβοίας ἐν γένει, οὗτος θὰ ἐπωλεῖτο 5 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν καὶ ἔλαττον ἔτι. Τοῦτο εἶναι ἀναμφισβήτητον. Ἐὰν ἐπιτύχῃ τὸ ἄρθρον τοῦτο, ἔχω πεποίθησιν, ὅτι καὶ ἡ οἰνοπαραγωγὴ τῆς Εὐβοίας καὶ τῆς Ἑλλάδος ἐν γένει καὶ ἡ σταφιδοπαραγωγὴ θὰ ὠφεληθῶσι μεγάλως. Δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ὑποστηρίζωμεν νόθον ξενικὸν οἰνόπνευμα...

§374Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ἄρθρον λέγει «ἐξ ἀποστάγματος οἴνου.»

§375Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μόνον διὰ τὸ κονιάκ. Τὸ οἰνόπνευμα, τὸ ὁποῖον θὰ παράγηται ἀπὸ τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα, ἀπὸ τὴν σταφυλήν, τὰ στέμφυλα, τὴν σταφίδα καὶ τὰ στέμφυλα τῆς σταφίδος, εἴτε θὰ χρησιμεύῃ πρὸς ἀνάμιξιν μετὰ γλεύκους ἢ οἴνου, εἴτε θὰ ἐξάγηται αὐτούσιον ἢ εἰς ποτὰ μεταπεποιημένον.

§376Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ πρῶτον συζητεῖται.

§377Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πρέπει νὰ λειτουργήσῃ τοιοῦτος νόμος ἐν Ἑλλάδι. Διότι 3 ἑκατομμύρια ὀκάδες γερμανικοῦ ἀλκὸλ εἰσήχθησαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἐξ ὧν 1,400,000 ἐξήχθησαν, ὡς λέγουσιν ἀλλ’ αἱ λοιπαὶ 1,600,000 ὀκάδες τί ἐγένοντο; Τίς κατεδιώχθη διὰ τὴν χρησιμοποίησιν ταύτην τοῦ ξενικοῦ ἀλκόλ; πόσον τέλος καταναλώσεως ἐπεβλήθη; Αὐταὶ δὲ αἱ 1,600,000 ὀκάδες βεβαίως ἐπολλαπλασιάσθησαν δι’ ἀραιώσεως.

§378Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καὶ βεβαίως αὐτὸ θὰ ἐξήχθη.

§379Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν βεβαιοῦται τοῦτο ἐπισήμως. Ἀλλ’ ἐὰν ἐνταῦθα ἐχρησιμοποιήθη, ὅπερ τὸ πιθανώτερον, βεβαίως ἐπέφερε βλάβην εἰς τὴν ἑλληνικὴν παραγωγὴν καὶ τῆς σταφυλῆς καὶ τῆς σταφίδος· ἐὰν ἐξήχθη ὑπὸ μορφὴν κονιὰκ ἢ ἄλλων ποτῶν, ἀκόμη χειρότερον. Ἑπομένως ἔχομεν συμφέρον, ὄχι μόνον νὰ ψηφισθῇ ἡ διάταξις αὕτη, ἀλλὰ καὶ, εἰ δυνατὸν, νὰ μεταφρασθῇ εἰς ὅλας τὰς εὐρωπαϊκὰς γλώσσας καὶ νὰ τεθῇ εἰς ὅλας τὰς ἐτικέττας ἑκάστης φιάλης ἑλληνικοῦ κονιὰκ, ὥστε ν’ ἀποδεικνύηται, ὅτι οἱ ἑλληνικοὶ νόμοι δὲν ἐπιτρέπουσι νοθείαν οἱανδήποτε εἰς τὸ κονιὰκ, τό τε εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐξαγόμενον καὶ τὸ ἐνταῦθα παραγόμενον καὶ ἀναλισκόμενον, καὶ οὕτως οἱ ἀγοράζοντες νὰ ὦσι βέβαιοι, ὅτι αὐστηρότατα διὰ νόμου ἀπαγορεύεται ἡ ἐξ ἄλλων οὐσιῶν κατασκευὴ τοῦ κονιὰκ ἢ ἄλλων οἰνοπνευματωδῶν ποτῶν.

§380Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὸ ζήτημα κεῖται ἐν τούτῳ, ὅτι ἀπαγορεύεται ἡ ἐξαγωγὴ κονιὰκ παραγομένου ἐξ ἄλλων οἰνοπνευμάτων.

§381Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἔχετε τὴν ἰδέαν, ὅτι δὲν ἀντελήφθην; Πλανᾶσθε. Πιθανὸν νὰ μὴ φθάνῃ ἡ ἀντίληψίς μου τὸ ὕψος τῆς ἰδικῆς σας, ἀλλ’ ἔχω τὴν κοινὴν ἀντίληψιν, ἵνα ἐννοήσω, τί λέγει τὸ νομοσχέδιον. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι, ὡς ἔχει τὸ ἄρθρον, δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη νὰ προστεθῇ τι, διότι ἡ προσθήκη δὲν θὰ ᾖναι ἐπωφελὴς, ἀλλ’ ἐπιβλαβής. Διὰ τὸ ἀπόσταγμα οἴνου, σᾶς ἐδήλωσεν ὁ κύριος Ὑπουργὸς, ὅτι εἶναι ἀδιάφορος, ἂν ὁ οἶνος εἶναι εἴτε ἐκ σταφυλῆς εἴτε ἐκ σταφίδος, χλωρᾶς ἢ ξηρᾶς. Διατὶ θέλετε νὰ λεπτολογήσητε ἐπιβλαβῶς;

§382Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἀπόσταγμα οἴνου δὲν εἶναι οἰνόπνευμα.

§383Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς εἶναι τὸ οἰνόπνευμα, esprit de vin, δηλαδὴ οἰνόπνευμα 30 ἕως 35 βαθμῶν, καὶ ὄχι 95, ἄνυδρον, ὡς ἀποκαλεῖται ὑπὸ τῶν εἰδικῶν.

§384Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κατασκευάζεται κατὰ τρόπον διάφορον ἐκείνου, καθ’ ὃν κατασκευάζονται τὰ οἰνοπνεύματα.

§385Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐπιμένετε εἰς πρᾶγμα, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ ἐπιμένητε. Ὁ κ. ἐκ Χαλκίδος Βουλευτὴς ἐν ἀγνοίᾳ τῶν λεπτομερειῶν βεβαίως προετράπη νὰ ὑποστηρίξῃ τοιαύτην βιομηχανίαν, ἀλλ’ ἐγὼ νομίζω, ὅτι αὕτη δὲν ἔπρεπε νὰ ὑποστηριχθῇ· πρέπει καὶ αὕτη ν’ ἀναγκασθῇ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν εὐθεῖαν τῆς γνησιότητος ὁδὸν, ἢ νὰ ἐκλείψῃ. Δὲν συμφέρει ἡ ὑποστήριξις τῆς τοιαύτης βιομηχανίας, διότι ἀπεδείχθη, ὅτι εἶναι δολοφόνος τῆς γνησίας ἑλληνικῆς βιομηχανίας, τὴν ὁποίαν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ὑποστηρίξωμεν, τῆς βιομηχανίας τῆς μεταχειριζομένης γνήσια ἑλληνικὰ προϊόντα, εἴτε ἐκ σταφυλῆς εἴτε ἐκ σταφίδος εἴτε καὶ ἐξ ἀμφοτέρων τῶν γνησίων καὶ ὑγιεινῶν οἰνοφόρων τούτων προϊόντων.

§386Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι, ἐὰν παραδεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ γείνῃ ἐπεξήγησις τοῦ ἄρθρου τούτου συμφώνως πρὸς τὰς ὀρθὰς παρατηρήσεις τῶν κ. κ. ἐκ Χαλκίδος καὶ ἐξ Ἄρτης Βουλευτῶν. Ἵνα κατασκευασθῇ ἀληθὲς κονιὰκ ἐκ σταφίδος ἢ ἐξ οἴνου, εἶναι πολὺ δυσχερὲς, ἀπαιτοῦνται ἔτη πολλὰ διὰ τὴν κατεργασίαν.

§387Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὄχι.

§388Κ. ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι ὁ οἶνος πρέπει νὰ ἦναι πεπαλαιωμένος καὶ ἀρκετῶν βαθμῶν. Ἀπόδειξις εἶναι τὸ κονιὰκ τῆς ἐν Πάτραις οἰνοπνευματοποιίας τῆς «Ἀχαΐας», τὸ ὁποῖον μένει ἀποθηκευμένον ἐπὶ 10 ἔτη. Ἐγὼ ὑποθέτω ὅτι διορθοῦται τὸ πρᾶγμα, ἐὰν προστεθῇ τὸ ἑξῆς: «δι’ ἑκάστην ὀκᾶν κονιὰκ παραγομένου ἐξ ἀποστάγματος οἴνου ἢ ἐξ οἰνοπνεύματος ἐκ τούτου παραγομένου». Τότε ὅλαι αἱ ἀντιρρήσεις θὰ παύσωσι, διότι, ὅταν ἔχωμεν οἰνόπνευμα γνήσιον ἐκ σταφυλῆς ἢ σταφίδος, αὐτὸ εἶναι τὸ γνήσιον κονιάκ. Λοιπὸν, ἐὰν θέλητε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νῦν ψηφιζόμενος νόμος καὶ νὰ τελεσφορήσῃ, οὕτω πως πρέπει νὰ διατυπωθῇ ἡ διάταξις, διότι οἰνόπνευμα παραγόμενον ἐκ σταφίδος ἢ ἐξ οἴνου εἶναι καθαρώτατον, ποῦρο, ὡς λέγουσι. Τοῦτο δύναται νὰ γείνῃ κονιὰκ, ἀναμιγνυόμενον μὲ ἄλλα εἴδη, σακχαρώδη κλπ. Διότι, διὰ νὰ κατασκευασθῇ οἶνος ἐκ σταφίδος, εἴτε νωπῆς εἴτε ξηρᾶς, καὶ οὗτος νὰ γείνῃ κονιὰκ, βεβαίως ἀπαιτοῦνται πολλὰ ἔτη, ἴσως καὶ ἥμισυς αἰών.

§389Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ ἐξ Ἄρτης ἀξιότιμος Βουλευτὴς εἶπε πολλὰ καὶ εἶπε πολλά, διότι πρωτίστως εἶχεν ἀνάγκην νὰ πείσῃ ἑαυτὸν περὶ τῆς ὀρθότητος τοῦ συμπεράσματος, εἰς ὃ κατέληξεν. Ὑποθέτει, ὅτι ἡ διάκρισις, ὅπως τὸ κονιὰκ παράγηται ἐξ ἀποστάγματος οἴνου, θὰ βλάψῃ τὴν βιομηχανίαν ἡμῶν. Προσέθηκε μάλιστα, ὅτι, ἵνα παραχθῇ ἐκ τῆς σταφίδος οἶνος, ἀπαιτεῖται πολὺς χρόνος.

§390Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐξ οἴνου κανιὰκ, εἶπον.

§391Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἡ ἐξ οἴνου παραγωγὴ κονιὰκ δὲν ἀπαιτεῖ πολὺν χρόνον. Ἀπαντῶν εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Χαλκίδος Βουλευτὴν εἶπον, ὅτι ὑπ’ οὐδενὸς δύναται ν’ ἀμφισβητηθῇ, ὅτι ἀπὸ τὴν σταφίδα τὴν ξηρὰν παράγεται οἶνος ἐν χρόνῳ βραχυτέρῳ τοῦ ἀπαιτουμένου διὰ τὴν κατασκευὴν οἴνου ἐκ σταφυλῆς. Γνωστὸν δὲ εἶναι, ὅτι κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη αὐτὸ κυρίως συνετέλεσε πρὸς κατανάλωσιν τῆς σταφίδος. Δὲν εἶναι λοιπὸν ἀναγκαῖον νὰ μεσολαβήσῃ πολὺς χρόνος, ἵνα παραχθῇ ἐκ τῆς σταφίδος ὁ οἶνος, καὶ ἐκ τοῦ οἴνου τὸ κονιάκ. Ὀφείλομεν ἄλλως τε νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ κατασκευάζωμεν πρωτίστης ποιότητος κονιὰκ, τὸ ἄριστον, τὸ ἰδεῶδες κονιὰκ, διότι πρὸς τοῦτο βεβαίως ἀπαιτεῖται νὰ μείνῃ τὸ κονιὰκ ἐπὶ πολλὰ ἔτη εἰς βαρέλια, ἵνα ἐκλείψῃ ἡ τραχύτης αὐτοῦ· τὸ τοιοῦτον ὅμως κονιὰκ πωλεῖται ἐν Γαλλίᾳ πρὸς φράγκα 20–50 κατὰ φιάλην, εἶναι δὲ καὶ ἐν αὐτῇ τῇ Γαλλίᾳ ἡ ποσότης αὐτοῦ ὀλιγίστη. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τοιούτου κονιὰκ, ἀλλὰ περὶ τοῦ κονιὰκ, τοῦ ὁποίου γίνεται μεγίστη χρῆσις καὶ τὸ ὁποῖον παράγεται ἐξ ἀποστάξεως οἴνου οὐχὶ παλαιοῦ. Εἰς παλαιὰν ἐποχὴν ἐκράτει ἡ γνώμη, ὅτι πρὸς παραγωγὴν καλοῦ κονιὰκ ἀπῃτεῖτο οἶνος παλαιός. Τοιοῦτο κονιὰκ δυνατὸν νὰ ἀγορασθῇ ὑπ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦσι νὰ τὸ κατεργασθῶσιν, ἐὰν θέλωσι νὰ τὸ καταστήσωσι τέλειον. Τὰ ἀκριβότερον κονιὰκ, περὶ οὗ συζητῶ, πωλεῖται εἰς τιμὰς ἀσυγκρίτως ἀνωτέρας τοῦ οἰνοπνεύματος. Ὅσοι ἀποκρούουσι τὴν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ ἀναγραφομένην διάκρισιν, βεβαίως ἐπιθυμοῦσι νὰ ἐξάγηται ἐκ τῆς Ἑλλάδος κονιὰκ παραγόμενον ἐξ οἰνοπνεύματος ἁπλοῦ, ἤτοι συνηγοροῦσιν ὑπὲρ τῆς βιομηχανίας, τῆς κατασκευαζούσης τὰ νόθα κονιάκ· ὅσοι ὅμως ἀποκρούετε τὴν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ διάκρισιν, προτάσσοντες τὸ ἐπιχείρημα τῆς προστασίας τῆς σταφίδος, εἶναι ἀνάγκη νὰ γινώσκητε, ὅτι ὁ οἶνος ὁ ἐκ σταφίδος ἀπεκλείσθη ἐκ τῶν ἀγορῶν τῆς ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καταναλώσεως· ἐὰν δὲ διατηρῶμεν τὴν ἐλπίδα νὰ καταναλώσωμεν τὴν σταφίδα, ἥτις ἀπεταμιεύθη εἰς τὰς ἀποθήκας τῆς Σταφιδικῆς Τραπέζης, βεβαίως θὰ τὴν καταναλώσωμεν, μεταβάλλοντες αὐτὴν εἰς κονιὰκ, ἀφοῦ πρότερον τὴν μεταβάλλωμεν εἰς οἶνον. Κατ’ ἐμὲ δὲ, οὕτω προστατεύεται ἡ σταφίς.

§392Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὡς ἔθηκε τὸ ζήτημα ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἶναι ἡ μόνη διέξοδος κατὰ τῆς κρίσεως, ἡ ὁποία ἀπειλεῖ καὶ τὴν σταφίδα καὶ τὰς ἀμπέλους. Δηλαδὴ πρέπει νὰ κατορθώσωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν ἐξ αὐτῶν τῶν δύο οἴνους καὶ κονιάκ. Ἡ ἀξίωσις, ὅτι διὰ τῶν οἰνοπνευμάτων δυνάμεθα νὰ λύσωμεν τὴν κρίσιν, εἶναι πεπλανημένη. Ἐὰν σήμερον βλέπωμεν, ὅτι γίνεται ἐξαγωγή τις οἰνοπνεύματος, ὡς εἶπον καὶ προηγουμένως, τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν μεγάλην σήμερον εὐθηνίαν τῆς σταφίδος τοῦ παρακρατήματος. Ἐὰν ὅμως νομίζητε, ὅτι ἡ λύσις τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος πρόκειται νὰ ἐπέλθῃ διὰ τῶν εὐτελῶν τιμῶν, εἰς τὰς ὁποίας ἐπωλήθη τὸ παρακράτημα καὶ ἄλλη σταφὶς, τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθὸν, διότι διὰ τούτου θὰ ἐπισύρωμεν μεγαλειτέραν δυστυχίαν, καὶ θὰ καταστήσωμεν χειροτέραν τὴν θέσιν τῆς σταφιδοπαραγωγῆς. Ὁ μόνος τρόπος, δι’ οὗ δυνάμεθα νὰ ἐξέλθωμεν τῆς κρίσεως, εἶναι νὰ μεταβάλωμεν τὴν παραγωγὴν εἰς οἴνους καὶ κονιὰκ, διότι μόνον ὑπὸ τὰς δύο ταύτας μεταποιήσεις εἶναι δυνατὸν τὰ πλεονάζοντα εἴτε ἐκ σταφίδος εἴτε ἐκ σταφυλῆς νὰ ἐξαγάγωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν μὲ καλλιτέρας τιμάς. Οἱ οἶνοι οἱ ἑλληνικοὶ σήμερον, ὅσοι ἐξάγονται, δὲν ἐξάγονται εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ὡς οἶνοι. Καὶ ἂν ἔρχωνται οἱ Γάλλοι ἢ οἱ Ἰταλοὶ ἢ οἱ Γερμανοὶ καὶ ἀγοράζωσιν ἐνίοτε οἴνους, ἔρχονται νὰ ἀγοράσωσιν αὐτοὺς οὐχὶ ὡς οἴνους, ἀλλ’ ὡς ὑλικὸν, ὡς μοῦστον πρὸς κατασκευὴν οἴνων, καὶ τούτους, ἀφοῦ ἀναμίξωσι μετ’ οἰνοπνεύματος, μεταφέρουσιν εἰς ἄλλους τόπους, καὶ ἐκεῖ διὰ κατεργασίας μεταβάλλουσιν εἰς οἴνους τραπέζης ἢ ἐπιδορπίους. Ἡ Ἑλλὰς σήμερον, ἀκριβῶς εἰπεῖν, δὲν παράγει οἴνους. Τὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν θὰ δυνηθῇ τὸ Κράτος ἢ ἡ ἰδιωτικὴ βιομηχανία νὰ διευθύνῃ τὴν παραγωγὴν τοῦ τόπου πρὸς κατασκευὴν οἴνου προσφόρου διὰ τὸ ἐξωτερικὸν, δηλαδὴ οἴνου τραπέζης, τὸν ὁποῖον κυρίως ὀρέγονται καὶ ζητοῦσιν οἱ Εὐρωπαῖοι, τότε μόνον θὰ ἀνοιχθῇ διέξοδος διὰ τὸν σταφιδίτην καὶ τὸν ἐκ σταφυλῆς οἶνον. Παραλείπω νῦν τὸ ζήτημα τοῦ οἴνου, καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ τοῦ κονιὰκ, διότι μόνον δι’ αὐτοῦ δυνάμεθα νὰ ἐξαγάγωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν τὰ προϊόντα τὰ ἐκ τῆς πλεοναζούσης σταφίδος ἢ τῆς ἀμπέλου. Ἀλλ’ ἆρά γε διὰ τοῦ κονιὰκ τοῦ παραγομένου ἐξ οἰνοπνεύματος ἀποσταζομένου ἀπὸ τοὺς τῆς δευτέρας κατηγορίας οἰνοπνευματοποιούς; Αὐτὸ εἶναι πλάνη, διότι κονιὰκ τοιοῦτον οὐδεμίαν ἔχει τιμὴν καὶ ἀξίαν διὰ τοὺς Εὐρωπαίους. Ὁ Εὐρωπαῖος, ὁ ὁποῖος ἐπιθυμεῖ νὰ πίῃ κονιὰκ, ἀδιαφορεῖ, ἂν τοῦτο εἶναι πολλῶν ἢ ὀλίγων βαθμῶν, ἂν παρήχθη ἐξ οἰνοπνεύματος δῆθεν καθαροῦ. Ὅ,τι κυρίως ἐπιθυμεῖ, εἶναι νὰ γνωρίζῃ, ὅτι προέρχεται ἐξ οἴνου, καὶ οἴνου ὑγιοῦς, καὶ νὰ ἔχῃ βεβαιότητα περὶ τούτου, διότι εὔκολον νὰ ἐξαπατηθῇ διὰ τῆς γεύσεως. Λοιπὸν θέλετε νὰ ἀναμιγνύωμεν τὸ κοινὸν οἰνόπνευμα, καὶ νὰ τὸ χρωματίζωμεν διὰ διαφόρων μέσων, καὶ νὰ μεταφέρωμεν τὰς εὐτελεῖς αὐτὰς οὐσίας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ὡς ἑλληνικὸν κονιάκ; Αὐτὸ εἶναι εὔκολον νὰ γείνῃ, διότι ὅλοι οἱ τόποι κατασκευάζουσι τοιοῦτον κονιὰκ, καὶ ἑπομένως δυνάμεθα νὰ ἐξοδεύωμεν καὶ ἡμεῖς ἓν ποσόν. Ἀλλ’ εἶναι πρέπον δι’ ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι ἔχομεν τόσον πρόσφορα καὶ ἄφθονα προϊόντα ἐκ σταφυλῆς καὶ σταφίδος, νὰ προστρέχωμεν εἰς τοιούτου εἴδους παραμορφώσεις καὶ διαστροφὰς, καὶ νὰ ζητῶμεν νὰ ἐξαπατήσωμεν τοὺς ξένους καταναλωτάς, οἱ ὁποῖοι ἄλλως καὶ δὲν ἀπατῶνται τόσον εὐκόλως, τοὐλάχιστον τόσον εὐκόλως, ὅσον ἡμεῖς νομίζομεν, ἀπατώμενοι ἐκ προσωρινῶν ἐπιτυχιῶν; Δὲν εἶναι οὗτος ὁ τρόπος, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ λυθῇ τὸ ζήτημα τῆς σταφίδος καὶ τῆς σταφυλῆς, τῆς λύσεως τοῦ ὁποίου ἔχομεν τόσην ἀνάγκην. Διὰ τοῦτο εἶναι ὀρθοτάτη ἡ διάταξις, ἡ εἰσαχθεῖσα ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ὅπως ἐνθαρρυνθῇ ἡ ἀπόσταξις τῶν οἴνων καὶ ἡ ἐξαγωγὴ αὐτῶν ὡς κονιὰκ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, ὄχι βεβαίως διότι διὰ τῆς ἀποστάξεως τῶν οἴνων ἡ παραγωγὴ τῶν κονιὰκ θὰ ἁμιλλᾶται πρὸς τὰ ἀληθῆ γαλλικὰ κονιὰκ, ἀλλὰ διότι τὰ ἡμέτερα κονιὰκ θὰ κατορθώσουν, ὡς γνήσια, νὰ προτιμῶνται βαθμηδὸν τῶν τεχνικῶν κονιὰκ καὶ νὰ ἐπιβληθῶσιν εἰς τὴν κοινὴν χρῆσιν. Λοιπὸν δὲν εἶναι δύσκολον ἡ σταφὶς ἡ ξηρὰ, καὶ ἡ χλωρὰ ἔτι περισσότερον, μεταποιούμεναι εἰς οἶνον, νὰ ἀποστάζωνται. Δὲν ἔχει δὲ ἀνάγκην ὁ οἶνος οὗτος ἢ ν’ ἀφεθῇ ἐντὸς τῶν βυτίων ἐπὶ ἕν ἢ δύο ἔτη πρὶν ἀποσταχθῇ, ὡς συμβαίνει μὲ τὰ γαλλικὰ κονιάκ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι εὐθὺς ὡς παύσῃ ἡ ζύμωσις, ἡ ὁποία εἰς τὴν σταφίδα διαρκεῖ ὀλίγον χρόνον, δηλαδὴ 40 ἕως 50 ἡμέρας, μετὰ δύο ἢ τρεῖς μῆνας δύνασθε νὰ ἀποστάξητε τὸν σταφιδίτην αὐτὸν, τὸν ὁποῖον ἐπιτυγχάνετε ἐκ τῆς ξηρᾶς σταφίδος, πολὺ δὲ περισσότερον δύνασθε τὸν ἐκ σταφυλῆς, ἀλλὰ μόνον μετὰ δύο τοὐλάχιστον ἔτη ἀποστάζοντες τὸν οἶνον ἐπιτυγχάνετε τὸ ἀληθὲς κονιάκ. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἴσως θὰ γεννήσῃ δυσκολίας, εἶναι, ἂν ἀρχίσῃ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ συζητουμένου ἄρθρου, πῶς θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν παραγωγὴν, τὴν ἀπόσταξιν τοῦ οἴνου πρὸς παραγωγὴν κονιὰκ ὄχι μόνον ἀπὸ τοὺς δευτέρας τάξεως οἰνοπνευματοποιοὺς, ὄχι μόνον ἀπὸ τοὺς ποτοποιοὺς, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ πάντα ἰδιοκτήτην. Καὶ βεβαίως θὰ εὑρεθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κανονίσῃ καὶ αὐτὸ τὸ ζήτημα, διότι πᾶς οἶκος, ὅταν ἱδρυθῶσιν ἐνταῦθα οἶκοι, οἱ ὁποῖοι νὰ παρασκευάζουν καὶ ἐμπορεύωνται τὸ κονιὰκ, δύναται νὰ προμηθεύηται τὸ ὑλικὸν πρὸς κονιὰκ παρὰ παντὸς οἰνοπαραγωγοῦ. Δὲν δύναται ὁ οἶκος, ὁ ἔχων τὴν βιομηχανίαν τῆς κατασκευῆς καὶ ἐξαγωγῆς κονιὰκ, ὅλον τὸ ἀναγκαιοῦν αὐτῷ κονιὰκ νὰ ἀποστάξῃ, διότι, ὡς εἴπομεν, ἀφοῦ πρόκειται ἐξ οἴνου νὰ ἀποστάζηται, θὰ εὑρεθῶσι καὶ ἰδιῶται οἰνοπαραγωγοί, κατασκευάζοντες ἀπόσταγμα. Πρέπει νὰ δύναται νὰ γίνεται καὶ παρ’ ἡμῖν ὅ,τι γίνεται ἐν Γαλλίᾳ. Οἱ μεγάλοι κονιακοποιοὶ ἐξέρχονται κατὰ τὴν ὡρισμένην ὥραν τοῦ ἔτους, καὶ μεταβαίνοντες παρὰ τοῖς οἰνοπαραγωγοῖς γνωστῶν οἴνων διὰ κονιὰκ δοκιμάζουσι καὶ ἀγοράζουσι τὰ ἀποστάγματα αὐτῶν. Διατὶ τοῦτο νὰ μὴ καταστῇ δυνατὸν καὶ ἐν Ἑλλάδι; Διατὶ, ὅταν ἔχῃ τις ἄμπελον 10 ἢ 20 στρεμμάτων λόγου χάριν καὶ εὑρίσκῃ συμφέρον, τὸν οἶνον, ὃν παρήγαγε καὶ δὲν ἐπώλησε, νὰ τὸν ἀποστάξῃ καὶ πωλήσῃ τὸ ἀπόσταγμα, νὰ μὴ δύναται νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἀπόσταξιν αὐτὴν, καὶ ν’ ἀπολαμβάνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον τὸ Κράτος χορηγεῖ εἰς τὸ κονιὰκ; Τοῦτο σήμερον, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον ἐν τῷ νόμῳ ν’ ἀναγραφῇ. Καὶ ἂν ἡ συνήθεια δὲν ἐμορφώθη παρ’ ἡμῖν, δύναται νὰ μορφωθῇ, ἀλλ’ ὁ νόμος πρέπει νὰ προβλέπῃ τὸ ἐνδεχόμενον τοῦτο, καὶ νὰ τὸ ἐνθαρρύνῃ. Θεωρῶ διὰ τοῦτο, ὅτι ἡ διάταξις τοῦ νόμου, δυνάμει τῆς ὁποίας ἐπιστρέφονται 10 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν ἐξαγομένου ἀποστάγματος, πρέπει νὰ διατηρηθῇ, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν δὲν συγκατανεύῃ καὶ ν’ αὐξηθῇ τὸ ποσὸν τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἐγὼ ἐν πάσῃ περιπτώσει θεωρῶ, ὅτι εἶναι ἐλάχιστον.

§393Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κατὰ τὸ ἐδάφιον βʹ τοῦ ἄρθρου 14 «προκειμένου περὶ ἐξαγωγῆς ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ὑπὸ τοῦ ἰδίου οἰνοπνευματοποιοῦ τοῦ ὑπ’ αὐτοῦ παραχθέντος οἰνοπνεύματος, ἀναμιχθέντος μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους ἢ σταφυλῶν, ἐπιστρέφεται τὸ ποσὸν τῶν 20 λεπτῶν δι’ ἑκάστην ὀκᾶν». Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι σπανίως ὁ οἰνοπνευματοποιὸς θὰ ἀναμίξῃ τὸ οἰνόπνευμά του μετὰ γλεύκους ἢ σταφυλῆς· ἀπ’ ἐναντίας ἄλλοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀναμίξωσι τοῦτο.

§394Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μόνον αὐτοὶ ἔχουσι τὸ συμφέρον νὰ ἐξαγάγωσι τὸ οἰνόπνευμα, τὸ ὁποῖον παρήγαγον, καὶ οἱ ἔχοντες ἐξ αὐτῶν οἶνον ἢ γλεῦκος δὲν θ’ ἀναμίξωσιν αὐτὸ ἢ μὲ τὸ ἰδικόν των οἰνόπνευμα. Τοῦτο θὰ κατορθώσῃ ὁ οἰνοπνευματοποιὸς μὲ ζημίαν ἑαυτοῦ τινα· ἀλλ’ ὅταν ἀποζημιῶται μὲ 20 λεπτὰ τὴν ὀκᾶν, ἡ ζημία ἐλαττοῦται. Ἐὰν δύναται νὰ κατορθώσῃ νὰ ἐξάγῃ τὸ οἰνόπνευμα τὸ ἐγχώριον ἀναμεμιγμένον μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους, βεβαίως θὰ τὸ προτιμήσῃ.

§395Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὥστε αὐτὴ εἶναι prime.

§396Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Prime καθαρά. Ἐπειδὴ ἐγένετο παρατήρησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς πρώτης παραγράφου περὶ τοῦ εἰς τίνας ἐπιστρέφεται, προτείνω νὰ μεταβληθῇ αὕτη οὕτω: «Τὸ καταβληθὲν τῷ Δημοσίῳ δικαίωμα ἐπιστρέφεται εἰς τὰς ἑξῆς περιπτώσεις».

§397ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§398ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 14, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 15. Ὁ κ. γραμματεὺς παρακαλεῖται νὰ τὸ ἀναγνώσῃ.

§399ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἄρθρον 15. Βαρύνουσι τοὺς ἐνδιαφερομένους τὰ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα καὶ αἱ νόμιμοι ἀποζημιώσεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, τῶν ἐντεταλμένων τὴν ἐποπτείαν κατὰ τὴν ἀνάμιξιν τοῦ οἰνοπνεύματος καὶ τὴν ἐξαγωγὴν αὐτοῦ εἰς τὴν ἀλλοδαπήν, καθὼς καὶ ἡ δαπάνη τῶν πρὸς μετουσίωσιν χρησιμευουσῶν ὑλῶν.»

§400ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Τὸ ἄρθρον αὐτό, κύριε Ὑπουργέ, νομίζω, ὅτι πρέπει ν’ ἀπαλειφθῇ. Μὴ θέλωμεν τοὺς ὑπαλλήλους νὰ τοὺς ὠθήσωμεν νὰ συναλλάσσωνται μὲ τοὺς παραγωγούς.

§401Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν ἀναγραφὴν τοῦ ἄρθρου τούτου προῆλθον, διότι ὁμοία διάταξις ἀναγράφεται εἰς ὅλα τὰ νομοθετήματα τὰ φορολογικὰ τῶν ἄλλων ἐθνῶν. Ἐπειδὴ ὅμως ὑπάρχει κατ’ αὐτοῦ ἀντίρρησις, δέχομαι ν’ ἀπαλειφθῇ.

§402ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 15 διαγράφεται. Τὸ ἄρθρον 16 τοῦ νομοσχεδίου γίνεται ἄρθρον 15. (Ἀναγινώσκεται τὸ κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἄρθρον 15, καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιρρήσεως). Ἄρθρον 16, τὸ 17 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§403Π. ΠΑΠΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ. Ἀντὶ «τοῦ παρόντος νόμου» ὀρθότερον εἶναι νὰ γραφῇ «τοῦ νόμου τούτου» ἔν τε τῷ ἄρθρῳ τούτῳ καὶ ἐν τοῖς λοιποῖς ἄρθροις, ὅπου ὑπάρχει ἡ αὐτὴ λέξις.

§404Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μάλιστα. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 16, ὡς ἐτροποποιήθη). Ἄρθρον 17, τὸ 18 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§405Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Αἱ ἐν τοῖς ἐδαφίοις 2 καὶ 3 λέξεις «διὰ τῶν βιβλίων των» παρακαλῶ νὰ διαγραφῶσι.

§406ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαγράφονται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 17, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἄρθρον 18, τὸ 19 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§407Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐν τέλει τῆς τελευταίας παραγράφου παρακαλῶ νὰ προστεθῶσι τὰ ἑξῆς: «Δὲν ἐφαρμόζονται δὲ ἐπὶ τῶν δυνάμει τῆς προτελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2 ἀπαλλασσομένων δικαιώματος, ἐφ’ ὅσον οὗτοι ἐργάζονται τηροῦντες τοὺς ὅρους τῆς μνησθείσης παραγράφου.»

§408ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 18, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 19, τὸ 20 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§409Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὸ ἄρθρον 23, τὸ ὁποῖον θὰ γείνῃ 22, «τὰ κατὰ τὸν παρόντα νόμον καταγιγνωσκόμενοι πρόστιμα ἐπιβάλλει ὁ πρῶτος ἐπιληφθεὶς οἰκονομικὸς ἔφορος ἢ τελώνης». Κατὰ τὸν χαρακτηρισμόν, τὸν ὁποῖον δίδει ἡ πρώτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου 20, τὸ ὁποῖον θὰ γείνῃ 19, ἡ παράβασις, τιμωρουμένη διὰ φυλακίσεως, εἶναι πλημμέλημα, διότι μόνον τὸ Πλημμελειοδικεῖον ἐπιβάλλει ποινὴν φυλακίσεως, φυλάκισις δὲν ἐπιβάλλεται ὑπὸ τοῦ πταισματοδίκου. Ἀφοῦ λοιπὸν πρόκειται περὶ πλημμελήματος, τότε πρέπει ἀντὶ τῆς λέξεως «προστίμου» νὰ τεθῶσιν αἱ λέξεις «χρηματικὴ ποινή».

§410Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὰ πρόστιμα ἐπιβάλλει ὁ ἔφορος ἢ ὁ τελώνης, τὰς δὲ ποινὰς ἐπιβάλλουσι τὰ ἁρμόδια Δικαστήρια.

§411Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ διάκρισις εἶναι, ὅτι τὸ μὲν Πλημμελειοδικεῖον ἐπιβάλλει τὴν ποινὴν τὴν προσωπικὴν, τῆς προσωπικῆς κρατήσεως, ὁ δ’ ἔφορος ἐπιβάλλει τὸ πρόστιμον. Δι’ αὐτὸ ἀκριβῶς πρέπει νὰ γείνῃ ἡ διάκρισις. Ἐὰν τεθῇ «χρηματικὴ ποινή», τότε αὐτὴν δὲν δύναται νὰ ἐπιβάλῃ ὁ ἔφορος.

§412Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Πρόστιμον ἐπιβάλλει ὁ τελώνης ἢ ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος.

§413Κ. ΓΚΟΤΣΗΣ. Νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ἡ ἐξήγησις, τὴν ὁποίαν δίδει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διότι ἐνδεχόμενον νὰ ὑποληφθῇ, ὅτι τὸ Δικαστήριον θὰ ἐπιβάλλῃ τὸ πρόστιμον.

§414Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τὸ ἄρθρον 19 παρακαλῶ νὰ τροποποιηθῇ ὡς ἑξῆς: «Τιμωροῦνται διὰ φυλακίσεως μέχρις ἑνὸς ἔτους καὶ διὰ προστίμου μέχρι δραχμῶν χιλίων: αʹ) Οἱ κατὰ παράβασιν τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου τούτου ἄνευ ἀδείας ἢ μετὰ τὴν λῆξιν τῆς ἐν τῇ ἀδείᾳ τασσομένης προθεσμίας μεταφέροντες πρὸς ἐμπορίαν ἢ πωλοῦντες τὸ παρ’ αὐτῶν κατασκευασθὲν οἰνόπνευμα καὶ οὗζον, ἢ διαθέτοντες αὐτὸ ἄλλως, καὶ οὐχὶ πρὸς οἰκιακὴν αὐτῶν χρῆσιν. βʹ) Οἱ κατὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 17 πωλοῦντες οἰνόπνευμα, καθὼς καὶ οἱ φαρμακοποιοί, ἀρωματοποιοὶ καὶ χημικοὶ, οἱ ἀγοράζοντες ποσότητα οἰνοπνεύματος ὑπερβαίνουσαν τὰς πέντε ὀκάδας ἄνευ τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 17 προβλεπομένης ἀδείας, ἢ οἱ μὴ ἀποδεικνύοντες τὴν γενομένην φαρμακευτικὴν ἢ ἀρωματοποιητικὴν χρῆσιν τοῦ παρ’ αὐτῶν ἀγορασθέντος εἰς τὴν αὐτὴν ποσότητα οἰνοπνεύματος, καθὼς καὶ οἱ ἀμπελοκτήμονες ἢ οἰνοπῶλαι, οἱ μὴ ἀποδεικνύοντες τὴν γενομένην ἀνάμιξιν μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους. γʹ) Οἱ κατὰ παράβασιν τῆς τελευταίας παραγράφου τοῦ ἄρθρου 17 ἀγοράζοντες παρὰ οἰνοπνευματοποιείων οἰνόπνευμα εἰς ποσότητα ὑπερβαίνουσαν τὰς πέντε ὀκάδας, καθὼς καὶ οἱ ἀγοράζοντες τὴν αὐτὴν ποσότητα παρά τινος τῶν ὑπαγομένων εἰς τὰς τρεῖς κατηγορίας τῆς πρώτης παραγράφου τοῦ ἄρθρου 17· καὶ δʹ) Οἱ κατὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 16 ἀρνούμενοι νὰ δεχθῶσι τὴν παρ’ οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων ἐπίσκεψιν καὶ ἐξέλεγξιν τῶν οἰνοπνευματοποιείων, ποτοποιείων καὶ ποτοπωλείων.»

§415ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 19, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 20, τὸ 21 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§416Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 20 ἐννοεῖ, ὅτι ἐπιπροστίθεται ἡ ποινὴ αὕτη;

§417Δ. Π. ΓΟΥΝΑΡΗΣ. Εἶναι αἱ διατάξεις τῆς συρροῆς.

§418Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Ἐὰν ἦναι δύο ἀδικήματα, νομίζω, ὅτι θὰ ἐπιφέρῃ σύγχυσιν ἡ διάταξις, καὶ πολλοὶ θὰ ἀπαλλάσσωνται ἕνεκα τῆς προσθήκης ταύτης. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, τίνα ἔννοιαν ἔχει ἡ συρροὴ τῶν ἐγκλημάτων.

§419Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὁ κύριος Γούναρης ἔχει δίκαιον.

§420Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Ἐὰν ἦναι δύο ἀδικήματα, αὐτὸ μᾶς φέρει εἰς σύγχυσιν, νὰ ὑποθέσωμεν ὅτι ἀναιροῦμεν τὰς διατάξεις περὶ συρροῆς, καὶ προσθέτομεν τὰς ποινάς.

§421Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι εἰδικὴ ποινικὴ διάταξις.

§422Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν νομίζω τοῦτο· τοὐναντίον ἐτέθη, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ σύγχυσις.

§423Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Θὰ ἐπέλθῃ σύγχυσις, καὶ θὰ ἦτο καλὸν νὰ ἀπαλειφθῇ.

§424Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Πολὺ καλά· ἡ φράσις «ἡ ποινὴ αὕτη εἶναι ἄσχετος πρὸς τὴν κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον» ἀπαλείφεται. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 20, ὡς ἐτροποποιήθη).

§425ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 21, τὸ 22 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§426Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Καὶ ἐδῶ γίνεται λόγος περὶ προπαρασκευαστικῶν πράξεων. Ἀλλ’ αἱ προπαρασκευαστικαὶ πράξεις πρέπει νὰ καθορίζωνται, διὰ ν’ ἀποτελῶσιν ἀδίκημα, ἄλλως εἶναι ἄτοπον. Ἀναγνωρίζω, ὅτι ἡ προαίρεσις ὑμῶν εἶναι ἁγνή, ἀλλ’ ὡς ἔχει τὸ ἄρθρον δὲν ὑπάρχει ἀδίκημα.

§427Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Τί προτείνετε;

§428Ν. ΓΟΥΝΑΡΑΚΗΣ. Προτείνω ν’ ἀπαλειφθῶσιν αἱ λέξεις «ἔστω καὶ προπαρασκευαστικάς».

§429Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§430ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπαλείφονται αἱ λέξεις «ἔστω καὶ προπαρασκευαστικάς.»

§431Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰς λοιπὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου καθωρίσατε τὴν ἀπόπειραν ὡς τιμωρουμένην.

§432ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πῶς ἐτροποποιήθη τὸ ἄρθρον;

§433Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἄρθρον 21 τροποποιεῖται ὡς ἑξῆς: «Κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 20 τοῦ νόμου τούτου τιμωροῦνται καὶ αʹ) Οἱ μὴ χρησιμοποιούντες, ἐντὸς τῆς διὰ Β. Διατάγματος καθωρισμένης χρονικῆς διορίας, πρὸς ἀνάμιξιν μετ’ οἴνου ἢ γλεύκους τὸ ἀτελῶς, κατὰ τὸν νόμον ᾼΡϞΒ’ τῆς 28 Μαρτίου 1884, εἰσαχθὲν οἰνόπνευμα, ἢ ἐνεργοῦντες πράξεις, ὅπως κατασταθῇ δυνατὴ διάφορος ἐκείνης, δι’ ἥν τοῦτο εἶναι προωρισμένον, χρῆσις αὐτοῦ. Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ ὁ οἰνοπνευματοποιὸς ἢ ποτοποιὸς, εἰς τὸ κατάστημα τοῦ ὁποίου ἐγένετο ἡ παράβασις, στερεῖται ἐπὶ διετίαν τοῦ πλεονεκτήματος τοῦ ἄρθρου 14, τὰ δὲ μηχανήματα, τὰ ὑλικὰ, τὸ οἰνόπνευμα καὶ τὰ ὑπολείμματα αὐτοῦ δημεύονται. βʹ) Οἱ κατὰ παράβασιν τοῦ ἄρθρου 15 ἐνεργοῦντες ἢ ἀποπειρώμενοι πράξεις ἀποστάξεως οἰνοπνεύματος ἀναμιχθέντος μετὰ οἴνου ἢ γλεύκους.»

§434Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐντὸς πόσου χρόνου πρέπει νὰ γείνῃ ἡ ἀνάμιξις; Πρέπει νὰ ὁρισθῇ, ἵνα μὴ τὰ Δικαστήρια εὑρεθῶσιν εἰς δύσκολον θέσιν.

§435Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦτο κανονισθήσεται διὰ Β. Διατάγματος. Βεβαίως ὁ χρόνος ἔσεται ὅμοιος πρὸς τὸν ὁριζόμενον διὰ τὰ ὑπὸ διαμετακόμισιν ἐμπορεύματα.

§436ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 21, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 22, τὸ 23 τοῦ νομοσχεδίου. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ὡς ἔχει). Ἄρθρον 23, τὸ 24 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§437Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν.) Ἐν τέλει τοῦ ἐδαφίου δʹ, ἀντὶ «χάριν ἐλέγχου καὶ ἐποπτείας», νὰ τεθῇ «πρὸς ἔλεγχον καὶ ἐποπτείαν». Ἐν δὲ τῷ ἐδαφίῳ εʹ, μετὰ τὰς λέξεις «αὐτουσίου οἰνοπνεύματος ἢ κονιὰκ» καὶ πρὸ τῆς λέξεως «ἀναμεμιγμένου» νὰ τεθῇ «ἢ οἰνοπνεύματος.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 23, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν).

§438ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 24, τὸ 25 τοῦ νομοσχεδίου (ἀναγινώσκεται).

§439Α. ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον τοῦτο παρακαλῶ νὰ τροποποιηθῇ ὡς ἑξῆς: «Τὸ ἐκ τοῦ διὰ τοῦ νόμου τούτου ἐπιβαλλομένου δικαιώματος ἔσοδον τοῦ Κράτους καθορίζεται ἀπὸ τῆς πρώτης Αὐγούστου 1904 ὡς σταθερὸς πόρος τοῦ Ταμείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἀποδίδοται δὲ εἰς αὐτὸ, μετὰ προηγουμένην ἐκ τοῦ ἐσόδου τούτου ἀφαίρεσιν πάσης ἐκ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ αὐτοῦ νόμου γιγνομένης δαπάνης τοῦ Δημοσίου, συμπεριλαμβανομένου εἰς ταύτην καὶ τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 14 ἐπιστρεφομένου δικαιώματος. Ἐπίσης διὰ Β. Διατάγματος, ἐκδιδομένου προτάσει τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, κανονισθήσονται τὰ τοῦ προσδιορισμοῦ τοῦ κατὰ τὴν προηγουμένην παράγραφον εἰς τὸ Ταμεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀποδιδομένου καθαροῦ ἐσόδου καὶ ὁ χρόνος τῆς ἐπὶ τόκῳ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν καταθέσεως αὐτοῦ.» (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 24, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ κατὰ τὴν νέαν τάξιν ἄρθρον 25, ὡς ἔχει).

§440ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς τρίτην καὶ τελευταίαν συζήτησιν, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§441Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω καλὸν νὰ ἀναγνωσθῶσι τὰ πρακτικὰ καὶ ἐπικυρωθῶσι, διὰ νὰ ἐξασφαλίσωμεν ὅ,τι ἐψηφίσαμεν.

§442Γ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Πρωθυπουργός). Πολὺ καλά. (Ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκριθέντα ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως).

§443ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ ἐνδεχόμενον εἶναι τὴν προσεχῆ Δευτέραν νὰ μὴ γείνῃ συνεδρίασις, διότι πολλοὶ τῶν κυρίων Βουλευτῶν θὰ ἀπέλθωσιν εἰς τὰς ἐπαρχίας των ἕνεκα τῶν ἑορτῶν, κατ’ ἀνάγκην θὰ διακοπῶσιν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς. Τὸ Προεδρεῖον, εὐθὺς ὡς πεισθῇ, μετὰ τὰς ἑορτὰς, ὅτι εὑρίσκεται ἐνταῦθα ἀρκετὸς ἀριθμὸς Βουλευτῶν, θὰ καλέσῃ τοὺς κυρίους Βουλευτὰς εἰς συνεδρίασιν.

§444ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§445ΧΑΡΙΛ. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα, κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ γνωρίζωσιν οἱ κύριοι Βουλευταί, πότε νὰ ἐπανέλθωσιν ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας των.

§446ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρισθῇ ἡμέρα; Ὅταν τὸ Προεδρεῖον πεισθῇ, ὅτι εἶναι ἀρκετὸς ἀριθμὸς, θὰ καλέσῃ τοὺς κυρίους Βουλευτὰς εἰς συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρᾳ 8 καὶ 50′ μ.μ.)