1903.03.04

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 39

τῆς 4 Μαρτίου 1903.

(Τρίτη).

(Προεδρεύοντος τοῦ Προέδρου κ. Δημ. Ράλλη).

(Γενομένης ἀπαρτίας, ὥρᾳ 4 μ. μ. ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκριθέντα ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

Ἀκολούθως προσελθὼν ὀμνύει ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου τὸν νενομισμένον ὅρκον ὁ νέος βουλευτὴς Καρδίτσης Κωνστ. Ζωγλοπίτης).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κύριος Ἰωάννης Καναβὸς ἀπηύθυνε πρὸς τὸ Προεδρεῖον τὴν ἑξῆς ἐπιστολὴν (ἀναγινώσκει): «Κύριε Πρόεδρε. Ἐπειδὴ καὶ κατ’ ἐμοῦ ὑφίσταται ἐκκρεμὴς κατηγορία ἐπὶ ἐκλογικαῖς τισι παραβάσεσι, δὲν ἐπιθυμῶ δὲ νὰ ἀνακόπτηται τὸ ἔργον τῆς Δικαιοσύνης λόγῳ τῆς ἀσυλίας, πολλῷ μᾶλλον νὰ παρατείνηται κατάστασις μὴ ἁρμόζουσά μοι, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω ὑμᾶς θερμῶς καὶ δι’ ὑμῶν τὴν Βουλήν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὴν δικαστικὴν ἀρχὴν πᾶσαν ἐνάσκησιν τῶν καθηκόντων αὐτῆς. Λυποῦμαι ὅτι λόγῳ ἐσπευσμένης ἀναχωρήσεώς μου ἐπεφόρτισα ὑμᾶς εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν ἐμοῦ καθήκοντος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 4 Μαρτίου 1903. Ἰωάννης Καναβὸς Βουλευτὴς Ναυπακτίας.» Ἡ ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν ἑξῆς νομοσχεδίων· 1) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 10,000 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1902. 2) Περὶ χορηγίας εἰδικῆς πιστώσεως ἐκ δρ. 37,591.55 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1902. 3) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 306,000 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1902. 4) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 5,200 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1902. Αἱ ἐκθέσεις αὗται θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 185–188). Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τηλεγράφημα τῶν κατοίκων Κριεκουκίου τοῦ δήμου Ὀλυμπίων τῆς Ἠλείας, διαμαρτυρομένων κατὰ τοῦ αὐτόθι ἀστυνομεύοντος Γράτσου. Ὡσαύτως ὑπόμνημα τῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν ὑπαλλήλων, παραπονουμένων διὰ τὴν μέλλουσαν περικοπὴν τῆς ἀνὰ πενταετίαν αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας των. Ὡσαύτως τηλεγράφημα τοῦ λαοῦ Μεσσήνης, παρακαλοῦντος νὰ προταχθῇ τὸ σταφιδικὸν νομοσχέδιον καὶ ἡ μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης σύμβασις, καὶ νὰ παρακληθῇ ἡ Διοίκησις τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, ὅπως ἐπανιδρύσῃ τὸ καταργηθὲν ὑποκατάστημα αὐτῆς ἐν Νησίῳ. Ὡσαύτως αἴτησιν τῶν εἰς ἰσόβια δεσμὰ καταδίκων, ἐπικαλουμένων τὴν μέριμναν τῆς Κυβερνήσεως πρὸς βελτίωσιν τῆς καταστάσεως τῶν φυλακῶν. Ὁ βουλευτὴς Τήνου κ. Ἰωάννης Σιγάλας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ τελευταίου ἐδαφίου τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νομοσχεδίου περὶ κυρώσεως τῆς μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης συμβάσεως. Ὁ βουλευτὴς Μεγαλοπόλεως κ. Ἀθανάσιος Ζέρβας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τοῦ φόρου τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν». Ὁ βουλευτὴς Καλαμῶν κ. Κ. Φλέσσας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τῶν ἄρθρων 1 καὶ 4 τοῦ νομοσχεδίου περὶ τῶν προσόντων τῶν ἐπιθεωρητῶν τῆς δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως. Οἱ βουλευταὶ Μαντινείας κ. Π. Μανέτας καὶ Ἀττικῆς κ. Ἀνδρέας Ψύλλας ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως τῶν προξενικῶν νόμων. Ὁ βουλευτὴς Κέας κ. Ι. Κ. Ρώτας ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως καὶ συστάσεως τελωνιακῶν θέσεων». Ἅπασαι αἱ τροπολογίαι αὗται θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 189–193). Ὁ κ. Ἀνδρέας Στεφανόπουλος ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§2ΑΝΔΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρό τινων ἡμερῶν ὁ συνάδελφος κ. Δόγκας καὶ ἐγὼ κατηγγείλαμεν παρεκτροπάς τινας διαπραχθείσας ὑπό τινος ὑπενωμοτάρχου ἀστυνομεύοντος ἐν τῇ ἀστυνομίᾳ τοῦ δήμου Ὀλυμπίων. Σήμερον ἔλαβον καὶ ἕτερον τηλεγράφημα ἐκεῖθεν, ὑπογεγραμμένον ὑπὸ διαφόρων πολιτῶν, διὰ τοῦ ὁποίου καταγγέλλονται νέαι παρεκτροπαὶ τοῦ εἰρημένου ὑπενωμοτάρχου. Τὸ τηλεγράφημα τοῦτο ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Πρόεδρον Βουλῆς. Βουλευτὰς Στεφανόπουλον, Δόγκαν Ἀθήνας. Διαμαρτυρόμεθα ἐπὶ ἀκατονομάστῳ διαγωγῇ ἀστυνομεύοντος Ὀλυμπίων Γράτσου, ὅστις, διατελῶν ὑπὸ κατηγορίαν, ἐξακολουθεῖ ἀπροσκόπτως καταπιεστικὸν αὐτοῦ ἔργον, χρηματιζόμενος διὰ συλλήψεις ποιμνίων μας εἰς ἀπηγορευμένα δῆθεν μέρη χωρίου Σμύλα, ἐνῷ πραγματικῶς συλλαμβάνει ταῦτα ἔξωθι οἰκιῶν μας, ἀξιῶν πληρωμὴν συλλήπτρων. Διήρεσε δῆμον Ὀλυμπίων εἰς εὐνοουμένους καὶ μὴ, τοὺς τελευταίους ὑφισταμένους πάνδεινα. Ἱκετεύομεν ὑμᾶς, παραπονεθῆτε διὰ σκληρὰν ἀναλγησίαν Κυβερνήσεως εἰς νομίμους διαμαρτυρίας.» (Ἕπονται πολλαὶ ὑπογραφαί). Ἐνθυμοῦμαι, κύριε Πρόεδρε, ὅτι πρὶν ἢ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἀναλάβῃ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁσάκις κατηγγέλλοντο ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ὑπερβασίαι τινὲς ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἐλάμβανε συνεχῶς τὸν λόγον καὶ ἐκαυτηρίαζεν αὐτὰς, διαβεβαιῶν συγχρόνως τὴν Βουλὴν, ὅτι αὐτὸς, Ὑπουργὸς ὢν, οὐδέποτε ἐπέτρεψε νὰ τοποθετῶνται ἀστυνόμοι τῇ ὑποδείξει φίλων Βουλευτῶν εἰς ἀστυνομικὰς περιφερείας, καὶ τοῦτο, ἵνα κρατῇ ἀνεπηρέαστον τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν ἐκ τῆς πολιτικῆς. Ἤδη μετ’ ἀπορίας παρατηρῶ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἀνέχεται νὰ διευθύνηται μία ἐκ τῶν πρώτης τάξεως ἀστυνομιῶν ὑπὸ ἑνὸς ὑπενωμοτάρχου, καὶ δὴ ὑπενωμοτάρχου ἔχοντος σωρείαν κατηγοριῶν ἐπὶ τῆς ῥάχεως αὐτοῦ, ὑπενωμοτάρχου, τοῦ ὁποίου συνιστᾶται ἡ ἀποβολὴ ἀπὸ τῶν τάξεων τῶν ἀστυνομικῶν, συνεπείᾳ ἐκθέσεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν ἀστυνομιῶν, ὑπενωμοτάρχου τέλος, ὁ ὁποῖος ἐκηρύχθη φυγόδικος τελευταῖον κατόπιν ἐντάλματος τοῦ ἀνακριτοῦ Ἠλείας, ἐκδοθέντος συνεπείᾳ καταγγελίας ἐπὶ ἀναιρέσει. Καὶ ὅμως, μεθ’ ὅλα ταῦτα, ὁ ὑπενωμοτάρχης οὗτος παραμένει ἐν τῷ δήμῳ Ὀλυμπίων, καὶ ὡς διευθυντὴς τῆς ἀστυνομίας μάλιστα, καὶ παραμένει βεβαίως οὐχὶ ἵνα ἐνασκῇ ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλ’ ἵνα ἐν ὀνόματι τῆς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία τῷ ἔχει ἀνατεθῆ, ὀργιάζῃ καὶ διαπράττῃ παρεκτροπὰς καὶ αὐθαιρεσίας παντὸς εἴδους. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς διστάζῃ νὰ διατάξῃ τὴν ἐκτόπισιν τοῦ ἐν λόγῳ ὑπενωμοτάρχου φόβῳ τῆς προστασίας, ἧς ἀπολαύει οὗτος, ἔχει ἄλλο μέσον νὰ πράξῃ τοῦτο, χωρὶς ποσῶς νὰ ἐκτεθῇ ἀπέναντι τοῦ φίλου, ὅστις προστατεύει τὸν Γράτσον· νὰ διατάξῃ ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ ἀποσταλῇ τὸ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν εὑρισκόμενον κατὰ τοῦ ὑπενωμοτάρχου Κ. Γράτσου ἔνταλμα συλλήψεως πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν ἐν Ἠλείᾳ Πλημμελειοδικῶν, καὶ τότε αὐτὸς ὁ Εἰσαγγελεὺς θὰ ἐξαγάγῃ τὸν κύριον Ὑπουργὸν ἐκ τῆς δυσχερείας ταύτης. Ἀπορῶ μάλιστα, πῶς μέχρι τοῦδε παραμένει τὸ ἔνταλμα τοῦτο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἀφοῦ ἀπεστάλη ἐκεῖ ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τοῦ παρελθόντος μηνὸς Φεβρουαρίου. Ἐπὶ τούτου ἀπεκδέχομαι τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν.

§3ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Πληροφορῶ τὸν ἀξιότιμον Βουλευτὴν, ὅτι κατόπιν τῶν ὑποβληθεισῶν καταγγελιῶν κατὰ τοῦ περὶ οὗ πρόκειται ὑπενωμοτάρχου, διέταξα τὴν ἀπομάκρυνσίν του ἀπὸ τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας τοῦ δήμου Ὀλυμπίων, καὶ ἀπορῶ, πῶς ἀκόμη εὑρίσκεται ἐκεῖ. Θέλω ἐξετάσει καὶ θέλω αὔριον ἀπαντήσει πρὸς ὑμᾶς. Προσθέτω ἐπὶ πλέον, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος τοποθετεῖται ἀστυνόμος ἐν τῷ δήμῳ Ὀλυμπίων. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἄλλην παρατήρησιν, ὅτι ἄλλοτε ἐτοποθέτουν ἀστυνόμους μόνον τῇ ὑποδείξει τῆς ὑπηρεσίας, πληροφορῶ τὴν Βουλὴν, ὅτι τὴν αὐτὴν ἀρχὴν καὶ σήμερον ἀκολουθῶ.

§4Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ διὰ τοῦ τύπου καὶ ἀπὸ μέρους πολλῶν πολιτῶν πολλάκις πολλὰ ἐλέχθησαν κατὰ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, δηλαδὴ κατὰ τῶν ὀργάνων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀνήκουσιν εἰς τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς. Εἶμαι ἠναγκασμένος ὡς ἐκ τούτου νὰ εἴπω ὀλίγα τινὰ πρὸς τὴν Βουλὴν, διότι ἐπὶ μίαν δεκαετίαν, ὡς ἔγγιστα, ὑπηρέτησα ἐν τῇ ἀστυνομικῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Κράτους, καὶ ἐπιθυμῶ νὰ γνωρίσῃ ἡ Βουλὴ, ὅτι τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς ἐχρησίμευσεν ὡς ἄριστα διὰ τὴν δημοσίαν τάξιν καὶ ἀσφάλειαν τῆς πατρίδος. Εἶναι ἀληθὲς, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι τὸ πλημμελὲς τῆς διατάξεως τοῦ νὰ παρέχηται τὸ δικαίωμα εἰς κατάταξιν ἐν τῷ σώματι τῆς ἀστυφυλακῆς προσώπων ἐλάχιστα παρεχόντων ἐχέγγυα τῆς καλῆς αὐτῶν ὑπηρεσίας, προσώπων, τὰ ὁποῖα ἐλάχιστα ἔχουσι πρὸς τοῦτο προσόντα, ἔκαμεν, ὥστε νὰ εἰσαχθῶσι καὶ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα προσβάλλουσιν εἰς τὰ καίρια τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς. Διότι δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω προσωπικῶς, Κύριοι, γενικῶς τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς προσέφερεν ἐκδουλεύσεις εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς πατρίδος μας, προσέφερεν ἐκδουλεύσεις, χωρὶς, οὐδὲ τὰ κατώτερα ὄργανα αὐτοῦ, οὐδὲ οἱ προϊστάμενοι αὐτῶν νὰ τύχωσι τῆς προσηκούσης ἀμοιβῆς παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα, Κύριοι, ὡς γνωρίζομεν, καίτοι πράττουσι τὸ καθῆκον αὐτῶν, δὲν δύνανται νὰ εὕρωσι τὴν ἀμοιβὴν παρὰ τῆς κοινωνίας, δὲν δύνανται νὰ εὕρωσι τὴν ἀμοιβὴν παρὰ τῶν διαφόρων ἀρχῶν, παρὰ μόνον παρὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ἄμεσος προϊστάμενος αὐτῶν, διότι τὸ ἔργον τὸ ἀστυνομικὸν εἶναι ἔργον οὐχὶ εὐάρεστον, καὶ δὲν εὑρίσκει τις εὐκόλως τὴν χάριν. Δὲν ἐγένετο δὲ ἐπιμεμελημένη ἡ κατάταξις τῶν προσώπων, καὶ διὰ τοῦτο τὸ σῶμα αὐτὸ ἐξέπεσεν εἰς τὴν συνείδησιν τῆς κοινωνίας. Ἐν ἄλλῃ εὐκαιρίᾳ θέλω λάβει τὸν λόγον καὶ θέλω ὁμιλήσει μετὰ πολλῶν λεπτομερειῶν, ἵνα ἀποδειχθῇ, τίς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ὁ κυρίως αἴτιος τῆς ἀποτυχίας τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Ἤδη μόνον λέγω, ὅτι καὶ ὁ Γράτσος, περὶ οὗ πρὸ ὀλίγου ἔκαμε λόγον ὁ ἐξ Ἠλείας συνάδελφος, καὶ ἄλλοι πολλοὶ εἶναι κυρίως οἱ αἴτιοι, ἵνα ἐκτοξευθῶσιν ὕβρεις, ἵνα ἀποδοθῶσι τὰ βαρύτερα ἀδικήματα, ὡς διαπραχθέντα ὑπὸ τοῦ σώματος τῆς ἀστυφυλακῆς. Ἐνῷ δὲ, Κύριοι, οἱ ἐν τῷ σώματι τῆς ἀστυφυλακῆς ἀνήκοντες ἄνδρες ἔχουσι νὰ ἐπιτελέσωσι τὸ βαρύτερον τῶν ἔργων, καὶ εἶναι ἐκτεθειμένοι ἀπέναντι τῶν τραμπούκων, ἀπέναντι τῆς ἐπιθέσεως τῶν κακοποιῶν στοιχείων καὶ εἰς τὴν καταδρομὴν παντὸς, καὶ τῶν πολιτευομένων ἀκόμη καὶ τῶν κομματαρχῶν, οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ, σᾶς βεβαιῶ, εἶναι οἱ μάρτυρες τῆς κοινωνίας, εἶναι οἱ μόνοι, οἱ ὁποῖοι παντοῦ καὶ πάντοτε εἶναι τὸ σημεῖον τῆς σκοποβολῆς· ὅλος ὁ κόσμος εἶναι διατεθειμένος κατὰ τῶν ἀστυφυλάκων, θεωρῶν αὐτοὺς, ὡς ἀποδιοπομπαίους τράγους!

§5Ι. ΚΑΛΟΥΤΣΗΣ. Καὶ ὅμως αὐτοὶ οἱ ἴδιοι ἐπιμόνως ζητοῦσι νὰ παραμένωσιν ἐν τῇ ἀστυφυλακῇ!

§6Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Αὐτὸς εἶναι ἰσχυρισμὸς, τὸν ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ βεβαιώσωμεν. Ἡ πατρὶς μᾶς ἐκάλεσε νὰ ὑπηρετήσωμεν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ταύτῃ καὶ ὑπηρετοῦμεν, καὶ αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγετε, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν. Τὸ παράπονον κατὰ τοῦ ἀστυνομικοῦ σώματος δέον νὰ ἦναι ἐστραμμένον κατὰ τῆς ὑπηρεσίας, διότι αὐτὴ ἡ ὑπηρεσία πταίει, ἥτις δὲν ἐξεκαθάρισε τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς ἐκ τῶν προσώπων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα κακῶς εἰσῆλθον εἰς αὐτὸ, καὶ προσέβαλον αὐτὸ ὁλόκληρον, καὶ διεσάλευσαν τὴν ἐκ μέρους τοῦ λαοῦ ὀφειλομένην πρὸς αὐτὸ ἐμπιστοσύνην. Ὁ Γράτσος, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ αἴτιος νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα, ὑπηρέτησεν ἐπὶ μακρὸν πλησίον μου ἐν Πάτραις καὶ ἀλλαχοῦ. Λυποῦμαι δὲ, διότι δὲν ἔχω ἐνταῦθα τὸ φύλλον τῶν ποινῶν του, ἵνα ἴδητε, ὅτι δὲν ὑπάρχει στρατιωτικὸς, ὁ ὁποῖος νὰ ἔχῃ τόσην πληθὺν ποινῶν, καὶ διὰ πράξεις ἀτιμωτικὰς καὶ δι’ ἄλλας πράξεις προσβαλλούσας τὴν πειθαρχίαν καὶ τὸ σῶμα ὁλόκληρον τῶν ἀστυφυλάκων. Ἐν τούτοις αὐτὸς κατώρθωσε πάντοτε, ἀφοῦ μάλιστα καὶ τρὶς παρ’ ἐμοῦ κατηγγέλθη εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, νὰ διαφύγῃ, καὶ μολονότι ἔληξεν ἡ θητεία του καὶ ὑπέβαλον ἐγὼ πρότασιν ἀπαλλαγῆς αὐτοῦ, οὗτος ὑπηρετεῖ ἀκόμη εἰς τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς! Ἡμεῖς οἱ Ἕλληνες πάντοτε ζητοῦμεν ἕκαστος τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, ἀλλ’ ἐπὶ τῆς ῥάχεως τοῦ ἄλλου, καὶ οὐχὶ ἐπὶ τῆς ἰδικῆς του. Διὰ τοῦτο γίνονται πάντοτε παράπονα κατὰ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, καὶ βλέπομεν καθ’ ἑκάστην τηλεγραφήματα ἀπευθυνόμενα πρὸς τὸν Βασιλέα καὶ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, τὰ ὁποῖα οὔτε νὰ πιστεύσωμεν δυνάμεθα, καὶ περὶ τῶν ὁποίων ἐν πολλοῖς ἀμφιβάλλομεν, διότι πρέπει νὰ ἔχωμεν πλήρη γνῶσιν τῶν προσώπων, καθ’ ὧν διατυποῦνται τὰ παράπονα αὐτὰ, ἵνα κρίνωμεν. Ὁ Γράτσος αὐτὸς εἶναι πρόσωπον, τὸ ὁποῖον ὤφειλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πετάξῃ ἐκ τοῦ σώματος τῆς ἀστυφυλακῆς· εἶναι εἷς ἐκ τῶν πρωτουργῶν, ὅστις συνετέλεσε νὰ σχηματισθῇ μία τόσον κακὴ ἰδέα περὶ τῆς ἀστυφυλακῆς, ἥτις εὑρίσκεται ἐν διωγμῷ ἐν Ἀθήναις καὶ ἀλλαχοῦ καὶ ἐν Πύργῳ καὶ ἐν Μανωλάδι· εἶναι τόσον κακοήθης καὶ τόσος καταχραστὴς τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας, ὥστε οὐ μόνον αὐτὰ, τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἠλείας, ἀλλὰ καὶ πλεῖστα ἄλλα κακουργήματα εἶναι ἄξιος νὰ διαπράξῃ. Ἐκ τῆς περιστάσεως ὅτι αὐτὸς διευθύνει ἀστυνομίαν, παρατηρῶ ὅτι ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν πλείστας ἀστυνομίας διαχειρίζονται ὑπενωμοτάρχαι, ἢ καὶ ἁπλοῖ ἀστυφύλακες, ἐνῷ οὐδαμοῦ εἶδον ἀναγεγραμμένον ἐν τῷ νόμῳ, ὅτι ἐπιτρέπεται νὰ διευθύνωσιν ὁπλῖται τὰς ἀστυνομίας. Ὁ νόμος οὐδαμοῦ ἔχει διάταξιν ἐνδεικνύουσαν κἄν τοῦτο, οὐδὲ βλέπω τὴν ἀνάγκην ν’ ἀφίνῃ ἡ Κυβέρνησις οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν νὰ διευθύνηται ἡ ἀστυνομία ὑπὸ κατωτέρων ὀργάνων. Ἄλλοτε ὑπηρέτησα ὑπὸ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ὡς προϊστάμενος τῆς ἀστυνομίας Πατρῶν καὶ παρηκολούθησα, ὡς ἐκ τῆς ὑπηρεσίας μου, ἐκ τοῦ σύνεγγυς τὸν κ. Ὑπουργὸν διευθύνοντα τὰ τῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς, δηλαδὴ καθ’ ἣν ἐποχὴν τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς ἔπαυσε νὰ ἔχῃ τὴν ἀρχηγίαν τῶν ἀστυνομιῶν, εἶπον, ὅτι θὰ ἐκπέσῃ τὸ σῶμα τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ἀστυνομίας ἀπέναντι τῆς συνειδήσεως τοῦ λαοῦ· ἐν τούτοις—καὶ τὸ λέγω πρὸς τιμὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν—τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς δὲν ᾐσθάνθη τὴν ἔλλειψιν ταύτην τοῦ ἀρχηγοῦ, καὶ ἐν πολλοῖς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν παρέβη τὸν νόμον ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς τοποθετήσεως ὑπαξιωματικῶν ἀντὶ ἀξιωματικῶν. Ὅπου ὑπάρχουν ἀστυνόμοι εἰς τὰς θέσεις των, ἡ ἀστυνομία λειτουργεῖ καλῶς, καὶ ἡ δημοσία ἀσφάλεια εὑρίσκεται εἰς καλὸν σημεῖον.

§7ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τοῦτο γίνεται καὶ σήμερον.

§8Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Σήμερον αἱ πλεῖσται τῶν ἀστυνομιῶν μένουσιν ἄνευ ἀστυνόμων.

§9ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρέπει νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ἀφ’ ἧς στιγμῆς διευθύνω τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν εὗρον πλέον τῶν ἑκατὸν ἀστυνομιῶν ἄνευ ἀστυνόμων ἀξιωματικῶν, καὶ ἔπρεπε νὰ ἐργασθῶ πολὺ, ὅπως τοποθετήσω ἀξιωματικοὺς ἀντὶ τῶν ὑπαξιωματικῶν. Αὐτὴν τὴν ἐργασίαν ἐξακολουθῶ νὰ κάμνω.

§10ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Εἰς τὴν πρωτεύουσαν τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων ἀνεκλήθη ὁ ὑπηρετῶν ἀξιωματικὸς, καὶ ἐπὶ τρεῖς ἤδη μῆνας διευθύνει τὴν ἀστυνομίαν ὑπαξιωματικός· καὶ ἐνῷ λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι ἐργάζεται, ἀπορῶ πῶς ἐπὶ τόσον χρόνον ἀφίνει τὴν πρωτεύουσαν τῆς ἐπαρχίας ἄνευ ἀστυνόμου.

§11ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶναι εὔκολον νὰ εὑρεθῇ ὁ κατάλληλος. Τοποθετεῖται σήμερον εἷς ἀξιωματικός, καὶ ἀποδεικνύεται μετ’ ὀλίγον ἀκατάλληλος.

§12Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἀνεκλήθη ἐκ Καλαβρύτων, ἦτο φατριαστής, καὶ κατεδικάσθη εἰς τριῶν μηνῶν φυλάκισιν.

§13Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι καὶ σήμερον διευθύνουσι πολλὰς ἀστυνομίας ὑπαξιωματικοί, εἴς τινα δὲ μέρη καὶ ἁπλοῖ χωροφύλακες, ἀλλὰ δὲν εἶναι εἰς βάρος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ταῦτα· ἡ πολιτική, ἥτις μᾶς διέπει, εἶναι τοιαύτη, ὥστε δὲν εὑρίσκονται εἰς τὴν θέσιν των πάντοτε οἱ κατάλληλοι ἀστυνόμοι· καὶ τὰ μετὰ τὰς ἐκλογὰς γεγονότα ἔδωκαν τὸ δικαίωμα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐκτοπίσῃ τινὰς τῶν ἀστυνόμων εἰς ἄλλα μέρη, καὶ ἀντ’ αὐτῶν νὰ τοποθετήσῃ ἄλλους. Ὑπάρχουσι πολλοὶ ἀξιωματικοὶ ἀκατάλληλοι διὰ τὰς ἀστυνομίας, καὶ ὡς ἐκ τούτου ἐνεπνεύσθη εἰς ὑμᾶς ἡ ἰδέα, ὅτι ἦτο καταλληλοτέρα ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία, καὶ εἰσηγάγετε σχετικὸν νομοθέτημα πρὸς τοῦτο.

§14Κ. ΧΑΛΚΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ διὰ τοῦτο θὰ τὴν ἐπαναφέρωμεν.

§15Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Δὲν θὰ ἐπιτύχητε, κύριε Χαλκιόπουλε, τὸ εὐεργέτημα, τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκετε· θὰ ἴδητε, τί θὰ γείνῃ μετὰ τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ ἰσχύοντος νῦν συστήματος· θὰ βλέπωμεν ἀστυνόμους τὰ πρωτοπαλλήκαρα τοῦ κόμματος! Ἀλλὰ δυστυχῶς παρ’ ἡμῖν τὰ παθήματα δὲν γίνονται μαθήματα· θέλομεν νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς καθεστὼς, τὸ ὁποῖον κατεδικάσθη εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ τόπου· θὰ ἴδωμεν δέ, ἂν θὰ λειτουργήσῃ ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία ἐπωφελῶς διὰ τὴν ἀσφάλειαν τοῦ τόπου. Ἡ κατάστασις αὕτη ἔφερε τὸν κ. Ὑπουργὸν εἰς τὴν θέσιν νὰ ἀναμείνῃ ἐπ’ ὀλίγον, ἵνα ῥυθμίσῃ τὰ τῆς ἀστυνομίας· ὡμολόγησε δὲ οὐ μόνον ἐν τῇ Βουλῇ, ἀλλὰ καὶ ὅτε μετέβη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, παραπονούμενος κατὰ ἐνωμοτάρχου τινὸς, ὁ ὁποῖος ἐγένετο Γενίτσαρος εἰς τὴν Κορινθίαν, μοὶ εἶπεν ὅτι λίαν προσεχῶς θὰ τοποθετήσῃ ἀστυνόμον.

§16Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχει Γενιτσάρους τὸ σύστημά σας;

§17Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Καὶ ἂν ὑπάρχῃ διαφορά, ὑπάρχει εἰς τὴν ἀρχήν· διότι, ὅτε ὁ ἀείμνηστος Τρικούπης καθιέρωσεν αὐτὴν τὴν ἀστυνομίαν, ὅλος ὁ κόσμος ἀπέβλεπε πρὸς αὐτὴν μετ’ ἐλπίδος, ὅτι ἡ δημοσία τάξις θ’ ἀποκατασταθῇ. Εἶναι πολλά, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ σᾶς διηγηθῶ, ἵνα ἴδητε εἰς ποῖον σημεῖον ἔφθασεν ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, διὰ τὴν ὁποίαν λέγετε, ὅτι γεννᾷ Γενιτσάρους. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸν Ἐσωτερικῶν νὰ ἀναδιφήσῃ τὸ ἀρχεῖον τοῦ Ὑπουργείου του καὶ ζητήσῃ νὰ ἀναγνώσῃ τὰς ἐκθέσεις ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι κατηγγέλθησαν. Ἅμα ἐκκαθαρίσητε τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς, θὰ ἔχητε τὴν τάξιν πλήρη. Τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα ὑφίστανται πιέσεις πολλὰς, καὶ οὕτως ἐξαχρειοῦνται καὶ ἐκφαυλίζονται.

§18ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποίας πιέσεις; (Διάλογοι).

§19Α. ΣΤΥΜΦΑΛΙΑΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ἔχετε ἰδέαν, πῶς ἀποτρέπονται αἱ κλοπαί; Καὶ ἂν θέσητε ἀνὰ ἕνα σκοπὸν ἀστυφύλακα εἰς τὴν θύραν ἑκάστης οἰκίας τῆς πόλεως, πάλιν ἀδύνατον νὰ μὴ συμβῇ κλοπή, ὅταν ἡ ἀστυνομία εὑρίσκηται εἰς οἵαν κατάστασιν εὑρίσκεται. Ἐν τοιαύτῃ καταστάσει ὄχι μόνον κλοπαὶ, ἀλλὰ καὶ μεγαλείτερα δύνανται νὰ συμβῶσι, καὶ συνεταιρισμοὶ ἀστυνομικῶν ὀργάνων καὶ κλοπαὶ κλπ. Τοιαύτην δυστυχῶς κατέστησαν τὴν ἀστυνομίαν παρ’ ἡμῖν! Κατέστη μεταβατικὴ ἡ θέσις τοῦ σώματος τῆς ἀστυφυλακῆς διὰ τῆς διαρκοῦς ἰδέας τῆς καταργήσεως, καὶ προτιμότερον εἶναι νὰ τὸ καταργήσητε παρὰ νὰ ὑφίσταται ὅπως ὑφίσταται. Αὐτή εἶναι ἡ ἀστυνομία καὶ τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῶν ἐπαρχιῶν! χάρις ὅμως εἰς τὸν πατριωτισμὸν τῶν Ἀθηναίων καὶ τῶν λοιπῶν Ἑλλήνων δὲν γίνονται δεκαπλάσια τῶν ὅσα γίνονται. Ἐγὼ εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἀστυνομίας τῆς στρατιωτικῆς, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅμως τοῦ νομοθετήσαντος τὸν θεσμὸν αὐτῆς, καὶ συνιστῶ εἰς τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς καὶ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ διαφυλάξωσι ταύτην, κατὰ τὴν ἔννοιαν ἐκείνην, ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ.

§20Α. ΣΠΗΛΙΑΔΗΣ. Ἡ ἐπερώτησις ἡ ὑποβληθεῖσα πρό τινων ἡμερῶν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ ἀφορῶσα τὸν ἀστυνομεύοντα εἰς τὸν δῆμον Ὀλυμπίων ἐνωμοτάρχην Γράτσον, ἦτο διπλῆ· καὶ ἀφεώρα μὲν ἡ μία τὸν πίνακα τῶν κατ’ αὐτοῦ καταγγελιῶν καὶ τῶν ποινῶν, τὰς ὁποίας ὑπέστη, ἀλλὰ καὶ ἕτερον γεγονὸς πολὺ σπουδαῖον, τουτέστιν, ὅτι ὁ ἀστυνομεύων οὗτος Γράτσος εἶναι ἤδη ἐνταλματίας, εἶναι φυγόδικος, τὸ δὲ ἔνταλμα τὸ ἐκδοθὲν κατ’ αὐτοῦ ὑπὸ τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς ἐπὶ ἀποπείρᾳ ἀναιρέσεως, ἐστάλη πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἀπὸ τῆς 4 παρελθόντος Φεβρουαρίου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀπαντῶν εἰς τὸν συνάδελφόν μου κ. Στεφανόπουλον ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεώς μου κατὰ τοῦ ἀστυνομεύοντος τούτου, εἶπεν, ὅτι αὐτὸς ἀντικατεστάθη πρὸ πολλοῦ.

§21ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὄχι πρὸ πολλοῦ· ἀφ’ ἧς μοὶ ἐγένετο ἡ ἐπερώτησις.

§22Α. ΣΠΗΛΙΑΔΗΣ. Ὁ ἀστυνομεύων Γράτσος ἐτοποθετήθη ἐκεῖ μετὰ τὴν πάροδον τῶν ἐκλογῶν, ἅμα τῇ ἀναρρήσει τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, ἐτοποθετήθη δηλαδὴ εἰς ἀστυνομίαν ὄχι κενὴν, ἤτοι ὄχι ἀπὸ τὰς ἑκατὸν, τὰς ὁποίας εὗρεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κενὰς, ἄνευ ἀξιωματικῶν, ἀλλὰ διευθυνομένην ἀπὸ ὑπολοχαγὸν, τὸν ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς μετεκάλεσε, διατάξας νὰ ἀναχωρήσῃ, καὶ ἀπέστειλεν ἐκεῖ, ἵνα διευθύνῃ τὴν ἀστυνομίαν, τὸν Γράτσον! Ὁ Γράτσος αὐτὸς, κύριοι Βουλευταὶ, εἶχε σταλῆ εἰς τὸν δῆμον Ὀλυμπίων πρὸ δύο μηνῶν πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ἀλλὰ μόλις ἔφθασεν ἐκεῖ, μετὰ παρέλευσιν ἡμερῶν τινων, προεκλήθησαν σκηναὶ φοβεραὶ, συμπλοκαὶ ἐκ παρανόμων συλλήψεων, καὶ μετὰ γενομένας ἐκεῖθεν παραστάσεις ἀνεκλήθη καὶ ἐτοποθετήθη ἀλλαχοῦ. Μόλις ἐτελείωσαν αἱ ἐκλογαὶ, ἐπανῆλθεν, ἵνα διευθύνῃ τὴν ἀστυνομίαν, ἀλλὰ καὶ πάλιν μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἀπὸ τῆς ἀφίξεώς του ἔλαβε χώραν συμπλοκὴ, καθ’ ἣν ἐτραυματίσθησαν καιρίως δύο πολῖται. Εἰδοποιεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ τῶν συμπλοκῶν αὐτῶν, διατάσσει τὰ δέοντα φιλοτίμως καὶ ταχέως, καὶ μεταβαίνει ἐκεῖ ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς, ὁ ὁποῖος τηλεγραφικῶς καθιστᾷ γνωστὸν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ἔλαβον χώραν συμπλοκαὶ, κατὰ τὰς ὁποίας ἐπληγώθησαν δύο πολῖται σπουδαίως, καὶ ὅτι ἀνάγκη ἀναπόδραστος ἐκτοπίσεως ἐκεῖθεν τοῦ ἀστυνομεύοντος Γράτσου, διότι ἡ τάξις κινδυνεύει. Μετὰ τοῦτο τηλεγραφεῖ ἐκ δευτέρου ὁ Εἰσαγγελεύς. Μετὰ τὴν ἐπάνοδον ἐκεῖθεν ἀνακριτοῦ, τὸν ὁποῖον εἶχεν ἀποστείλει πρὸς ἐνέργειαν ἀνακρίσεων, τηλεγραφεῖ, λέγω, ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς καὶ πάλιν, παρακαλῶν τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ ἐνεργήσῃ τὴν μετάθεσιν τοῦ Γράτσου· καὶ τῳόντι ὁ κ. Ὑπουργὸς τηλεγραφικῶς διατάσσει τὴν μετάθεσιν τοῦ Γράτσου ἐκεῖθεν κατὰ τὸν Ἰανουάριον. Ἀλλὰ τὸ τηλεγράφημά σας τοῦτο τὸ ἀνεκαλέσατε, κύριε Ὑπουργὲ, ἢ τὸ ἀνεκάλεσεν ἡ ὑπηρεσία, χωρὶς ἴσως νὰ γνωρίζητε ὑμεῖς, μὴ ἀποστείλασα αὐτό! Καὶ γνωρίζετε διατί; Ἐντὸς τοῦ φακέλου, τὸν ὁποῖον κατεθέσατε, ὑπάρχει ὁ λόγος. Ἐκτὸς τῶν τηλεγραφημάτων τοῦ κ. Εἰσαγγελέως τῶν ἐν Ἠλείᾳ Πρωτοδικῶν καὶ τοῦ κ. νομάρχου, δι’ ὧν παρακαλοῦσι τὴν Κυβέρνησιν νὰ μεταθέσῃ τὸν Γράτσον ἐκεῖθεν, ἵνα προληφθῶσι σκηναὶ δυσάρεστοι, ὑπάρχει καὶ τηλεγράφημα τοῦ δημάρχου Ὀλυμπίων, ὑποψηφίου Βουλευτοῦ ἀποτυχόντος κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς καὶ φίλου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος τηλεγραφεῖ πρός τινα φίλον του ἐνταῦθα τὰ ἑξῆς: «Πληροφοροῦμαι ἐξωδίκως, ὅτι ἀστυνομεῖων Ὀλυμπίων Γράτσος μετατίθεται. Ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ δέχομαι τοιαύτην μετάθεσιν. Ἐνεργήσατε δεόντως. Αὔριον φθάνω». Καὶ ἦλθεν εἰς Ἀθήνας ὁ δήμαρχος, καὶ διὰ τοῦτο ἡ ὑπηρεσία σας, κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἐξετέλεσε τὸ τηλεγράφημά σας! Καὶ ἰδού, ὅτι οὕτως ἐπιτυγχάνομεν τὴν αὐτοδιοίκησιν, ἣν τόσον ἐπιθυμεῖ ὁ φίλος κ. Χατζόπουλος!

§23ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὔριον θὰ ἦναι ἀστυνόμος αὐτὸς ὁ δήμαρχος!

§24Α. ΣΠΗΛΙΑΔΗΣ. Ὁ δήμαρχος λέγει: «δὲν δέχομαι τὴν μετάθεσιν»! καὶ ἐτηλεγράφησε πρὸς τὸν φίλον του, τὸ δὲ ἔγγραφον παρεδόθη ὑπὸ τοῦ φίλου του εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ τὸ εὑρίσκω ἐντὸς τοῦ φακέλου. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐξετάσῃ τὴν περίστασιν αὐτήν, καὶ θὰ πληροφορηθῇ, ὅτι ἡ ὑπηρεσία του δὲν τὸν ὑπηρετεῖ εἰλικρινῶς, ὡς θέλει οὗτος. Ὅταν ἐντὸς τῆς δικογραφίας τῶν προσκομιζομένων εἰς τὴν Βουλὴν σχετικῶν περὶ διεξαγωγῆς ὑποθέσεώς τινος κατὰ ἀστυνομεύοντος, κατηγορουμένου ἐπὶ ἀποπείρᾳ ἀναιρέσεως, φέρωνται τηλεγραφήματα ἰδιωτικά, προσωπικὰ ἔγγραφα τοῦ δημάρχου, βεβαίως δὲν δυνάμεθα νὰ πεισθῶμεν, ὅτι τὰ ἀστυνομικὰ διεξάγονται σοβαρῶς, καὶ ὅτι δὲν χορηγεῖται εἰς κανένα τὸ δικαίωμα νὰ ἐπεμβαίνῃ. Ἀφοῦ τὸ δικαίωμα τοῦτο δὲν χορηγεῖται εἰς τοὺς Βουλευτὰς, βλέπομεν, ὅτι χορηγεῖται εἰς τοὺς δημάρχους!

§25ΦΙΛ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤκουσα τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν λέγοντα ἐνώπιον ἡμῶν, ὅτι, ἀφ’ ὅτου ἀνέλαβε τὴν διοίκησιν τοῦ Ὑπουργείου, εὗρε πανταχοῦ κενὰς ἀστυνομίας, ὅτι πλέον τῶν ἑκατὸν ἀστυνομιῶν τοῦ Κράτους ἐστεροῦντο ἀστυνόμων. Εὑρίσκομαι εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν νὰ βεβαιώσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι, προκειμένου περὶ τῆς ἐπαρχίας Βόλου, τὴν ὁποίαν ἀντιπροσωπεύω, τὰ πράγματα δὲν συμβιβάζονται μὲ ὅσα εἶπε, διότι καθ’ ὅλον τὸν χρόνον, καθ’ ὃν διώκει τὰ κοινὰ ὁ ἔντιμος ἐκ Καλαβρύτων Βουλευτὴς, ὅλαι αἱ ἀστυνομίαι εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου ἦσαν συμπεπληρωμέναι δι’ ἀξιωματικῶν ἀστυνόμων.

§26ΚΥΡΙΑΚ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Μοὶ ἐπιτρέπετε μίαν παρατήρησιν; Πρῶτον ἐγὼ δὲν ὡμίλησα περὶ τῆς ἐπαρχίας Βόλου, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκετε, καὶ δεύτερον δὲν εἶπον, ὅτι ὅλαι αἱ ἀστυνομίαι δὲν εἶχον ἀξιωματικούς· εἶπον, ὅτι πολλαὶ ἀστυνομίαι τοῦ Κράτους μετὰ τὰς ἐκλογὰς εὑρέθησαν ἄνευ ἀξιωματικῶν, διευθυνόμεναι ὑπὸ ὑπαξιωματικῶν, καὶ ὅτι ἐργάζομαι ἀπό τινος χρόνου, ἀλλ’ ἡ ἐργασία αὕτη δὲν εἶναι εὐχερής, ὅπως τοποθετήσω ἀξιωματικοὺς ἀστυνόμους.

§27Φ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ θὰ ἀποδείξω, ὅτι ἀφ’ ὅτου ἀνελάβετε τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἐκενώθησαν αἱ ἀστυνομίαι τῆς ἐπαρχίας μου. Εὐθὺς ἀμέσως, μετὰ παρέλευσιν δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν ἀφ’ ἧς ἀνελάβετε τὴν ἐξουσίαν, ἤτοι τὴν 26 ἢ 27 Νοεμβρίου, διετάχθησαν οἱ ἀστυνόμοι τοῦ Πηλίου νὰ ἐγκαταλείψωσι τὰς θέσεις των, καὶ ἀναμείνωσι διαταγὰς ἐν Βόλῳ. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος τὰς ἀστυνομίας τῆς ἐπαρχίας μας τὰς ἔχει ἔκτοτε κενάς, καὶ ἔχει παραδώσει τὴν διοίκησιν αὐτῶν εἰς ἐνωμοτάρχας καὶ ἀστυφύλακας, νὰ συμπληρώσῃ ταύτας δι’ ἀξιωματικῶν, διότι ὅλαι αἱ ἀστυνομίαι τοῦ Πηλίου μένουσιν εἰς χεῖρας ὑπαξιωματικῶν, καὶ πλεῖστα παράπονα ἐγείρονται.

§28Κ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὑμεῖς γνωρίζετε, ὅτι ὑπεβλήθησαν Διατάγματα περὶ τοποθετήσεως ἀξιωματικῶν ἀστυνόμων.

§29Φ. ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ προχθὲς, κύριε Ὑπουργέ, εἶδον Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἐτοποθετεῖτο ἀστυνόμος ἀξιωματικὸς ἐν τῷ δήμῳ Ζαγορᾶς· ἀλλὰ μετὰ παρέλευσιν 5 ἢ 6 ἡμερῶν, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἐπληροφορήθην ὅτι ἕτερος Βουλευτὴς μετέβη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἐζήτησε τὴν μὴ τοποθέτησιν τοῦ ἀστυνόμου ἐκείνου, καὶ ἀντὶ νὰ τοποθετηθῇ τοὐλάχιστον ἄλλος ἀξιωματικὸς ἀστυνόμος, ἀπέμεινε πάλιν ἡ ἀστυνομία Ζαγορᾶς εἰς τὰς χεῖρας ἑνὸς ἐνωμοτάρχου. Δικαιοῦμαι ἑπομένως νὰ ζητήσω ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ συμπληρώσῃ τὰς κενὰς ταύτας θέσεις, τὰς ὁποίας ἐκένωσεν ἀφ’ ὅτου ἀνέλαβε τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§30Ι. Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ, εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ μὴ λησμονήσῃ, ὅτι οἱ δῆμοι τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν λυμαίνονται ἀπὸ τὴν ζωοκλοπὴν, ὅτι ἡ τάξις διεσαλεύθη. Συνάδελφοι ἀνήκοντες εἰς τὴν ὑπουργικὴν πτέρυγα γνωρίζουσιν, ὅτι διεμαρτυρήθησαν οἱ κάτοικοι, ἀλλ’ οὐδὲν ἐνήργησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅπως συμπληρωθῶσιν αἱ ἀστυνομίαι, καὶ ἐπανέλθῃ ἡ τάξις.

§31Κ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ταύτην τὴν στιγμὴν λαμβάνω σημείωσίν τινα, τὴν ὁποίαν σπεύδω νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν, εἰς ἀπάντησιν τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Βόλου συναδέλφου, ὅτι πᾶσαι αἱ ἀστυνομίαι τῆς ἐπαρχίας του ἐπληρώθησαν, πλὴν τῆς Ζαγορᾶς, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκετο ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος, ὡς φαίνεται, εἶχε καταδικασθῆ, καὶ ὡς ἐκ τούτου αὐτὸς καὶ μόνον δὲν εἶναι εἰς τὴν θέσιν του· ὅλαι αἱ ἄλλαι ἀστυνομίαι ἐπληρώθησαν.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Στάης ἔχει τὸν λόγον.

§33ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Ἐγὼ, κύριε Πρόεδρε, ἐὰν λαμβάνω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, δὲν θὰ ἀσχοληθῶ περὶ τοῦ Γράτσου καὶ τῶν ἄλλων ἀστυνομικῶν ὀργάνων. Λαμβάνω τὸν λόγον, ἵνα ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Ὑπουργοῦ εἰς τὸ ἄτοπον τὸ λαβὸν χώραν τὴν ἑσπέραν ταύτην, τοῦ νὰ προσκομισθῶσιν εἰς τὴν Βουλὴν ἔγγραφα ἐπίσημα, ἐντὸς τῶν ὁποίων ὑπάρχουσιν ἰδιωτικὰ τηλεγραφήματα καὶ σημειώσεις Βουλευτῶν. Ἐπειδὴ δὲ ἀνεγνώσθη τὸ τηλεγράφημα τὸ ἰδιωτικὸν παρ’ ἄλλου συναδέλφου, δύναμαι νὰ ἐπαναλάβω τὴν ἀνάγνωσιν αὐτοῦ, ἁπλῶς ἵνα ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ...

§34Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀφοῦ δὲν ἐπιτρέπεται, πῶς τὸ ἀναγινώσκετε; Ξένον τηλεγράφημα πρὸς ξένον ἄνθρωπον! Ἀπευθύνεται πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν;

§35ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Κύριε συνάδελφε, εὑρίσκεται εἰς τὸν φάκελον τῶν κατατεθέντων ἐγγράφων.

§36Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἐπιτρέπει οὐδὲ ἡ ἁβρότης νὰ ἀναγνωσθῇ.

§37ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Κατετέθη εἰς τὴν Βουλὴν.

§38Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πρὸς ποῖον ἀπευθύνεται τὸ τηλεγράφημα;

§39ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Θὰ σᾶς τὸ ἀναγνώσω, καὶ θὰ ἀκούσητε.

§40Π. Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Εἶναι πρωτοκολλημένον, κύριε Βουλευτά;

§41ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Εἶναι πρωτοκολλημένον, κύριε Βουλευτὰ ἐκ Κορινθίας, διότι φέρει ἀριθμὸν τοῦ Γραφείου τῆς Βουλῆς, φέρει τὸν ἀριθμὸν 76 ἐν τῇ σειρᾷ τῶν κατατεθέντων ἐγγράφων, ἐν ᾗ δὲ περιπτώσει ἀπολεσθῇ τὸ ἔγγραφον τοῦτο, θὰ ἐνοχοποιηθῇ τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς. Ἡ προσαγωγὴ τοιούτων ἐγγράφων εὐθύνει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἀπέστειλε τοιαῦτα ἔγγραφα.

§42ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Καὶ τοῦτο δὲν ἐπρόσεξε, καὶ κατέθεσεν ἰδιωτικὸν ἔγγραφον.

§43ΠΟΛΛΟΙ (ἐκ τῆς δεξιᾶς). Ἀναγνώσατέ το τέλος πάντων.

§44ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. (ἀναγινώσκει). «Γεώργιον Κρεστενίτην Ἀθήνας. Ἐξωδίκως πληροφοροῦμαι, ὅτι ἐνωμοτάρχης Γράτσος μετατίθεται. Ἐμποδίσατε μετάθεσιν, διότι ἐγὼ δὲν ἀνέχομαι ἀναχώρησιν Γράτσου. Αὔριον ἔρχομαι εἰς Ἀθήνας. Ἰωάννης Κριεκουκιώτης.»

§45ΠΟΛΛΟΙ (ἐκ τῆς δεξιᾶς). Τί εἶναι αὐτό;

§46ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Ἐὰν δὲν σᾶς κάμνῃ ἐντύπωσιν, δὲν εἶσθε ἄξιοι συγχαρητηρίων. Καὶ ἕτερον ἰδιωτικὸν τηλεγράφημα:

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Δὲν θέλω νὰ ἐπεμβῶ, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι, ἀφοῦ ἀναγνωρίζετε ὅτι πρόκειται περὶ ἰδιωτικοῦ τηλεγραφήματος, τὸ ὁποῖον δὲν ἀπευθύνεται κἄν πρὸς τὸν Ὑπουργόν, δὲν ἠξεύρω κατὰ πόσον σεῖς ὁ ἴδιος θὰ θελήσητε νὰ κάμητε χρῆσιν αὐτοῦ.

§48ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Καὶ ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ. Οὐδὲ θὰ ἀναγνώσω σημείωσιν, ἐμπεριεχομένην ἐντὸς τοῦ φακέλου τούτου, ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ, τὸν ὁποῖον ἐγὼ ἐκτιμῶ, καὶ ἀπευθυνομένην πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπὶ τῆς αὐτῆς ὑποθέσεως, ἡ ὁποία περιλαμβάνεται ἐν τῷ φακέλῳ τούτῳ. Ταύτην ἐπιστρέφω, καὶ παρακαλῶ νὰ τὴν ἐξαλείψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἵνα δικαιοῦται νὰ καυχᾶται, ὅτι διευθύνει τὰ τῆς ἀστυνομίας τοῦ Κράτους ἄνευ ἐπεμβάσεως τῶν Βουλευτῶν ἢ ἄλλων ἰδιωτῶν.

§49Ι. Γ. ΛΑΠΠΑΣ. Εἶναι γεγονός, ὅτι δὲν ἐπεμβαίνει εἰς τὰ τῶν ἀστυνομιῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§50Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Διὰ νὰ τεθῇ πέρας εἰς τὴν συζήτησιν ταύτην, καταθέτω πληροφορίας αἰτηθείσας ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ κ. Δόγκα ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος διὰ τὸν ὑπαστυνόμον Γράτσον.

§51Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Δὲν τίθεται πέρας τότε.

§52ΧΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ ἔνταλμα τοῦ ἀνακριτοῦ περιῆλθεν εἰς χεῖράς σας;

§53Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ἐζητήθησαν πληροφορίαι ἀπὸ τὸν Εἰσαγγελέα, ἀλλ’ ἀκόμη δὲν ἐλήφθησαν.

§54ΧΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ θὰ κάμῃ τὸν Γράτσον ν’ ἀποθρασυνθῇ εἰς μέγιστον σημεῖον! (θόρυβος).

§55Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Γράτσος ἦτο πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἐκεῖ τοποθετημένος.

§56ΧΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὰς ἐκλογὰς ἐτοποθετήθη.

§57Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἦτο καὶ πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἐκεῖ· μετετέθη δέ, διότι ἔκαμνε τὸ καθῆκόν του.

§58ΧΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς συγχαίρω, κύριε Βουλευτά! Ὅπως κάμνει καὶ τώρα τὸ καθῆκόν του!

§59Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Σεῖς εἴχετε τὰ καθάρματα, τὸν Παπαλουκᾶν καὶ τὸν Καλογερόπουλον, καὶ ἐτυραννεῖτε τὸν κόσμον! (θόρυβος)

§60ΧΡ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Παπαλουκᾶς βεβαίως δὲν ἐφέρθη ποτέ, ὡς ἐφέρθη καὶ φέρεται ὁ Γράτσος· οὔτε ὁ Καλογερόπουλος ἔφθασεν εἰς τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ἔφθασεν ὁ Γράτσος (θόρυβος).

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Στάϊκος ἔχει τὸν λόγον.

§62Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἀπὸ τῆς 8 Φεβρουαρίου παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἔγγραφα ἀφορῶντα τὸ στράτευμα. Τὰ ἔγγραφα ταῦτα ἐζήτησα, διότι ἐνόμισα καθῆκον, καὶ ὡς στρατιωτικὸς καὶ ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ ἔθνους, νὰ μελετήσω αὐτὰ καὶ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τῆς κατ’ οὐσίαν συζητήσεως τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων. Παρῆλθον ἔκτοτε 25 ἀκριβῶς ἡμέραι. Ἔσχε τὴν καλωσύνην ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ καταθέσῃ μερικὰ ἐξ αὐτῶν, τὰ ὁποῖα καὶ παρέλαβον. Κατὰ τὴν ἀπουσίαν μου, ὡς ἀνέγνωσα εἰς τὰ πρακτικά, ἐδήλωσεν ὅτι ἀπαιτεῖται καὶ πολὺς χρόνος καὶ πολὺ προσωπικόν, ἵνα συλλέξῃ τὰ ἔγγραφα ταῦτα. Ἡ ταπεινή μου γνώμη εἶναι, ὅτι τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλὴν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἀπῄτουν μείζονα χρόνον πρὸς συλλογὴν ἢ ὅσον ἀπαιτοῦσι τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα δὲν κατέθεσε. Τούτου ἕνεκα θεωρῶ καθῆκον νὰ ἀναγνώσω τὰς ἐπερωτήσεις ἐκείνας, αἵτινες ἀφορῶσι τὰ ἔγγραφα τὰ μὴ κατατεθέντα. Καθυστερεῖται ἡ κατάστασις ἡ ἐμφαίνουσα τοὺς τοποθετημένους ἀξιωματικοὺς τῶν διαφόρων ὅπλων εἰς τὰς γενικὰς θέσεις· τοῦτο νομίζω ὅτι εἶναι εὐκολώτατον, διότι ὑπάρχουσι βιβλία ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Στρατιωτικῶν, εἰς τὰ ὁποῖα εἶναι ἐγγεγραμμένοι ὀνομαστὶ οἱ ἀξιωματικοί, καὶ δὲν ἀπαιτεῖται παρὰ μία ἀντιγραφὴ μόνον παρ’ ἑνὸς ὑπαλλήλου. Ὡσαύτως καθυστερεῖται ὁμοία κατάστασις τῶν ἀξιωματικῶν ἐκείνων, οἵτινες ἦσαν τοποθετημένοι εἰς τὰς γενικὰς θέσεις πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου περὶ Γενικῆς Διοικήσεως. Ἐπίσης καὶ τοῦτο ἐμφαίνεται ἐκ τῶν βιβλίων τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, καὶ νομίζω ὅτι δὲν ἀπῃτεῖτο χρονικὸν διάστημα πλέον τῆς ἡμισείας ὥρας. Τρίτον ἐζήτησα τὸν φάκελον τῆς ἐνεργηθείσης ἐπιθεωρήσεως κατὰ τὸ 1901 μετὰ τῶν ἐν αὐτῷ ἐγγράφων. Ὁ φάκελος οὗτος εὑρίσκεται εἰς τὸ Γραφεῖον τῆς Ἐπιτελικῆς ὑπηρεσίας, καὶ ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχῃ τὴν διάθεσιν νὰ καταθέσῃ τοῦτον, δὲν ἔχει τίποτε ἄλλο νὰ πράξῃ ἢ νὰ παραλάβῃ τὸν φάκελον, καὶ νὰ φέρῃ αὐτὸν εἰς τὴν Βουλὴν, ἐὰν λόγος ἄλλος δὲν ἐμποδίζῃ τὴν κατάθεσιν τοῦ φακέλου τούτου. Νομίζω, ὅτι ἡ δικαιολόγησις, τὴν ὁποίαν προέβαλεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς, δὲν ἦτο ἡ πραγματική. Ἐπίσης καὶ διὰ τὸν φάκελον τῆς ἐπιθεωρήσεως τοῦ 1902. Ἐζήτησα τὴν ἔκθεσιν τῆς ἀπονομῆς παρασήμων εἰς διαφόρους ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου περὶ Γενικῆς Διοικήσεως, διότι τὴν ἔκθεσιν ταύτην θεωρῶ λίαν σπουδαίαν, φρονῶ δὲ, ὅτι δὲν ἀπαιτεῖ καὶ αὕτη χρονικὸν διάστημα, ἵνα κατατεθῇ εἰς τὴν Βουλὴν, ἐκτὸς ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἔχῃ τὴν διάθεσιν νὰ καταθέσῃ αὐτήν. Ἐζήτησα κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὴν δύναμιν τῆς φρουρᾶς, ἥτις παραμένει ἐν ἑκάστῃ πόλει, κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὰ ὑπὸ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας κατεχόμενα ἰδιωτικὰ κτίρια, καὶ κατάστασιν ἐμφαίνουσαν τὰς μονάδας στρατοῦ, αἵτινες φρουροῦσιν ἐν ἑκάστῃ πόλει, διότι ἡ μικροτέρα μονὰς εἶναι ὁ λόχος, ἵνα μὴ εἴπω καὶ ὁ οὐλαμός. Ταῦτα δὲ τὰ ἔγγραφα σχετίζονται καὶ μὲ τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους καὶ μὲ τὸ στράτευμα, καὶ ἔχω ἀνάγκην αὐτῶν, διότι θεωρῶ καθῆκον μου νὰ προτείνω εἰς τὴν Βουλὴν, ὡς ἐκ τῆς μικρᾶς μου στρατιωτικῆς πείρας, μέτρα τινὰ, τὰ ὁποῖα, κατ’ ἐμὴν κρίσιν, ὄχι μόνον δύνανται νὰ ἀνυψώσωσι τὸ γόητρον τοῦ στρατεύματος, ἀλλὰ θὰ παρουσιάσωσι καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν μὲ μείζονας οἰκονομίας ἐκείνων, μὲ τὰς ὁποίας ὑπεβλήθη εἰς τὴν Βουλήν.

§63ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Εἰς ποῖον ποσὸν ὡς ἔγγιστα;

§64Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ὅταν συζητήσωμεν ἐπὶ τῆς οὐσίας, κύριε Φωτήλα, τότε θὰ κάμω σύγκρισιν. Ἐπὶ τῇ διακοπῇ τοῦ κυρίου Φωτήλα θὰ παρακαλέσω ὅλους τοὺς κυρίους Βουλευτὰς νὰ μὴ μὲ διακόπτωσι, διὰ νὰ μὴ κουράζωνται περισσότερον. Ἐπεθύμουν λοιπὸν, εἰ δυνατὸν, νὰ μάθω παρὰ τοῦ κυρίου ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ, ἂν θὰ καταθέσῃ τὰ ἔγγραφα ταῦτα.

§65Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μελετήσατε ὅσα κατέθεσα, διότι δὲν σᾶς θεωρῶ τόσον ἱκανὸν, ὥστε εἰς τόσον μικρὸν διάστημα νὰ τὰ μελετήσητε ὅλα· μελετήσατε πρῶτον αὐτά.

§66Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἰδική σας ἐκτίμησις.

§67Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Ἰδική μου βεβαίως.

§68Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἄρα δὲν τὰ καταθέτετε.

§69Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Κύριε Βουλευτὰ, ἐξακολουθήσατε, παρακαλῶ, τὴν ὁμιλίαν σας. Λέγετε ὅ,τι θέλετε.

§70Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ. Εἶναι δικαίωμά μου νὰ ζητήσω τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα μοὶ ἀνήκουσι.

§71Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Δὲν σᾶς ἀνήκουσιν.

§72Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Καὶ εἰς ὑμᾶς εἶναι δικαίωμα, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ λέγητε ὅ,τι θέλετε, ἐὰν θέλητε νὰ ἐπιβληθῆτε λόγῳ τῆς ἰδιότητος ταύτης.

§73Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Ἐξακολουθήσατε.

§74Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Νομίζω, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι, ἀνεξαρτήτως τῶν στρατιωτικῶν Βουλευτῶν, πάντες οἱ Βουλευταὶ, ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ ἔθνους, πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὸ ζήτημα τοῦ στρατοῦ. Πολλάκις καὶ ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ καὶ ἐκτὸς αὐτοῦ, καὶ διὰ τῆς δημοσιογραφίας ἠγέρθησαν σοβαραὶ συζητήσεις, ἀφορῶσαι τὸ στράτευμα· πολλαὶ Κυβερνήσεις καὶ Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν ἠθέλησαν νὰ φέρωσι βελτιώσεις τινὰς εἰς τὸ στράτευμα, ἀλλ’ ἀτυχῶς αἱ διάφοροι γνῶμαι παρεμποδίζουσιν ἴσως πᾶσαν τοιαύτην ἀγαθὴν ἐνέργειαν τῶν κατὰ καιροὺς Ὑπουργῶν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἀναγνωρίζουσι πάντες, ὅτι, ἵνα ἔχωμεν στρατὸν ὡς πρέπει, ἀπαιτοῦνται χρήματα, ἀπαιτεῖται μεγάλη δαπάνη, οὐδεὶς δὲ εἶπεν, ὅτι μὲ τὰς δαπάνας, τὰς ὁποίας διαθέτει ἤδη τὸ Κράτος πρὸς συντήρησιν τοῦ στρατοῦ καὶ τοῦ γοήτρου αὐτοῦ, δυνάμεθα νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν ταύτην, διότι στηρίζομεν τὴν ὕπαρξιν καὶ βελτίωσιν τοῦ στρατεύματος μόνον εἰς τὰς μεγάλας δαπάνας. Παραδέχονται πάντες, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ βελτιώσωμεν τὸ στράτευμα, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ αὐξήσωμεν αὐτὸ, διότι τὸ Κράτος δὲν εὑρίσκεται οἰκονομικῶς εἰς καλὴν κατάστασιν, καὶ συνεπῶς ἀναγνωρίζομεν πάντες μιᾷ φωνῇ, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν στρατόν. Λυποῦμαι πολὺ, διότι εὑρίσκομαι εἰς τὴν ἀνάγκην καὶ ἐγὼ νὰ εἴπω τοῦτο, εἷς τῶν μικροτέρων ἀξιωματικῶν. Θὰ διαφωνήσω ὅμως πρὸς τὰς γνώμας τινῶν ἐκ τῶν φρονούντων οὕτω, διότι ἐγὼ νομίζω, ὅτι δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν στρατὸν, βεβαίως ὄχι μεγάλης, ἀλλὰ μικρᾶς δυνάμεως, καλῶς ὅμως παρεσκευασμένον καὶ ἐκτελοῦντα καθαρῶς τὰ καθήκοντα τοῦ στρατεύματος. Διὰ τοῦτο οὐδείς ποτε ὡμίλησε, καὶ οὐδείς ποτε ἠθέλησε νὰ ὑποβάλῃ τὰς ἑαυτοῦ γνώμας εἰς τὴν Βουλὴν πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ τῶν σχετικῶν νόμων, ἀλλὰ μόνον κατὰ τὴν συζήτησιν αὐτοῦ γίνεται τοιαύτη μεταξὺ τῶν Βουλευτῶν, καὶ ἐπειδὴ συνήθως αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις, ἐνισχυόμεναι ὑπὸ τῆς πλειονοψηφίας, ἀπορρίπτουσι πᾶσαν γνώμην ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι προτείνουν ταύτην, ὅσον ὠφέλιμος καὶ ἂν ᾖ, γίνεται δεκτὸς ὁ Προϋπολογισμὸς μὲ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνουν μόνον οἱ κατὰ καιροὺς Ὑπουργοὶ, καὶ συνεπῶς ὁ στρατὸς ἐξακολουθεῖ νὰ εὑρίσκηται ἐν τῇ αὐτῇ καταστάσει, καὶ νὰ παρέρχωνται χρονικὰ διαστήματα, χωρὶς νὰ ἐπέρχηται οὐδεμία μεταβολή. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι μετὰ τὴν ὑποβολὴν τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων καὶ πρὸ τῆς συζητήσεως αὐτῶν εἶχον καθῆκον νὰ ὑποβάλω τὴν γνώμην μου ὑπὸ τὴν κρίσιν καὶ τὴν ἐκτίμησιν τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅστις πολὺ δικαίως εἶπεν, ὅτι δὲν ἐμελέτησα τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἐζήτησα, διότι ἀνέμενε βεβαίως τὴν γνώμην μου ἐκ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα μοὶ προσεκόμισεν· ἀλλ’ ἐγὼ ἐστηρίχθην ἐπὶ τῆς μικρᾶς μου στρατιωτικῆς πείρας, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς θὰ ἐκφέρω τὴν γνώμην μου, καὶ δὲν εἶχον ἀνάγκην νὰ μελετήσω μόνον τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατετέθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§75Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Τότε διατὶ τὰ ζητεῖτε, καὶ ἀπασχολεῖτε τὴν ὑπηρεσίαν;

§76Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Διότι μοῦ χρειάζονται εἰς τὴν κατ’ οὐσίαν συζήτησιν τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων.

§77Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Δὲν θὰ σᾶς φέρω ἄλλα ἔγγραφα.

§78Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Αὐτὴν τὴν ἀπάντησιν μοὶ δίδετε;

§79Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Καὶ εἶναι ἡ μόνη ἁρμόζουσα.

§80Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Νομίζω, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι οἵαν θέσιν κατέχετε σήμερον ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, τὴν αὐτὴν κατέχομεν καὶ ἡμεῖς. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἦσθε μᾶλλον μετριόφρων καὶ μετριοπαθέστερος, διότι ἐκ τῶν ἀνωτέρων ἐξαρτᾶται πάντοτε ἡ ἀσφάλεια καὶ ἡ πειθαρχία τοῦ στρατεύματος. (Εὖγε! εὖγε!)

§81Κ. ΓΡΙΒΑΣ. Ὑποθέτω ὅτι εἶχον δίκαιον, προτείνας ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπρότεινα χθές.

§82Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν εἴμεθα στρατιωτικοὶ ἐδῶ· εἴμεθα ἀντιπρόσωποι τοῦ λαοῦ.

§83Ι. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἀλλὰ νὰ μὴ λησμονῶμεν ποτὲ τὴν θέσιν μας.

§84Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἂν νομίζητε, ὅτι ἐλησμόνησα τὴν θέσιν μου, ὁ κ. Πρόεδρος εἶναι ἁρμόδιος, διότι ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν ἐξῆλθον τῆς θέσεώς μου.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον.

§86Ι. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ποτὲ δὲν δύναται νὰ ὁμιλῇ τις ἐναντίον τῶν ἀνωτέρων του, ὁπουδήποτε καὶ ἂν εὑρίσκηται.

§87Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Πλανᾶσθε, Κύριε.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδῶ, Κύριοι, ἔχετε τὴν ἰδιότητα τοῦ Βουλευτοῦ καὶ τὴν ἐντολὴν τοῦ λαοῦ, καὶ πᾶσα ἄλλη ἰδιότης καὶ πᾶν ἄλλο ἀξίωμα καλύπτεται ἐκ τῆς ἐντολῆς ταύτης.

§89Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐφ’ ὅσον τὸ Σύνταγμα παρέχει εἰς τὸν ἀξιωματικὸν τὸ δικαίωμα νὰ ἐκλέγηται, νομίζω ὅτι ἡ γνώμη τῶν ἀξιωματικῶν εἶναι ἡ αὐτὴ ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ, δὲν πρέπει δὲ νὰ παραδέχησθε, ὅτι τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν ἔχει εἷς ἔχων ἀνώτερον βαθμὸν, πρέπει νὰ τὴν ἔχῃ καὶ ἕτερος ἀξιωματικὸς, ὁ ὁποῖος εἶναι μικρότερος κατὰ βαθμόν· διότι ἐνδέχεται ἀξιωματικὸς ἔχων μικρότερον βαθμὸν νὰ ἔχῃ γνώμην καλλιτέραν καὶ μεγαλειτέρας ἀξίας τῆς γνώμης ἀξιωματικοῦ ἔχοντος μείζονα βαθμόν. Ἂν λοιπὸν ἀξιωματικὸς κατὰ βαθμὸν ἀνώτερος θελήσῃ νὰ ἐπιβάλῃ τὴν γνώμην του εἰς ἐμὲ τὸν λοχαγὸν, νομίζω ὅτι ἐκεῖνος θὰ χάσῃ καὶ ὄχι ἐγὼ, διότι καθῆκον ἔχω νὰ ὑποβάλω τὰς κρίσεις μου ὑπὸ τὴν ἐκτίμησιν τῆς Βουλῆς.

§90Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Προχωρεῖτε, προχωρεῖτε.

§91Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Τὰς προτάσεις ταύτας, τὰς ἀφορώσας τὸ στράτευμα, ἐθεώρησα καθῆκον νὰ τὰς ὑποβάλω ἐγγράφως, καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τὰς μελετήσῃ, ἀδιάφορον δὲ, ἂν τὰς δεχθῇ καὶ τὰς θεωρήσῃ ὠφελίμους διὰ τὸ στράτευμα, ἢ μὴ, διότι τοῦτο ἀφορᾷ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργόν. Πρὸς τοῦτο θεωρῶ ὑποχρέωσιν νὰ ἀναπτύξω ἑκάστην πρότασιν, διότι εὑρίσκομαι καὶ ἀπέναντι στρατιωτικῶν Βουλευτῶν καὶ ἀπέναντι πολιτῶν, οἵτινες πολλάκις ἐκαυτηρίασαν τὸ στράτευμα, καὶ οἵτινες πολλάκις ἐξεφράσθησαν τόσον ἀνευλαβῶς κατὰ τοῦ στρατεύματος, ὥστε δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς ἐμὲ τὸν στρατιωτικὸν νὰ εἴπω, ὅτι ἢ πρέπει νὰ ἦμαι λοχαγὸς καὶ νὰ εὑρίσκωμαι εἰς τὸ ὕψος τῆς θέσεως, καὶ τῆς ἀξιοπρεπείας τῶν ἀξιωματικῶν, ἢ πρέπει τὸ ἔθνος νὰ καταργήσῃ τὸ στράτευμα, ἐφ’ ὅσον οἱ ἀξιωματικοὶ εὑρίσκονται εἰς ἥττονα θέσιν. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὁ λαὸς δὲν βλέπει πλέον τοὺς ἀξιωματικοὺς μὲ καλὸν βλέμμα, δὲν βλέπει πλέον τὸ στράτευμα ἱστάμενον εἰς τὴν περιωπὴν ἐκείνην, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκετο πρὸ πολλῶν χρόνων. Ἐὰν πλανῶμαι ἢ μὴ, εἶσθε ὑμεῖς εἰς θέσιν νὰ τὸ κρίνητε.

§92Ι. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Μᾶλλον πλανᾶσαι.

§93Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εἴθε! Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους λοιπὸν ὀφείλομεν ὁπωσδήποτε νὰ σκεφθῶμεν, ἵνα φέρωμεν βελτίωσίν τινα. Ἐν πρώτοις παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως διὰ νόμου ἀπαγορεύσῃ τὴν κατάταξιν μαθητῶν ἐπὶ πέντε ἔτη εἰς τὴν Σχολὴν τῶν Εὐελπίδων, διότι ἐλήφθη μὲν τὸ μέτρον ὑπό τινων Ὑπουργῶν νὰ εἰσάγωσιν εἰς τὴν Σχολὴν μικρότερον ἀριθμὸν μαθητῶν, ἀλλὰ τοῦτο, ἂν δὲν ἦναι ἐπιβλαβὲς, δὲν εἶναι καὶ ὠφέλιμον, διότι, ὅταν ὑπάρχουν ὅλαι αἱ τάξεις ἐν τῇ Σχολῇ, εἴτε ἐκ πέντε εἴτε ἐκ πλειόνων μαθητῶν ἀποτελοῦνται, αἱ δαπάναι γίνονται, καὶ οἱ μαθηταὶ ἐξέρχονται κατ’ ἔτος ὡς ἀξιωματικοί· πρέπει λοιπὸν ν’ ἀπαγορευθῇ διὰ νόμου ἡ εἰσαγωγὴ ἐπὶ πενταετίαν, καὶ μετὰ ταῦτα νὰ εἰσαχθῇ ἀριθμὸς μαθητῶν ἀρκετὸς. 25 ἢ 30, ὡς δύναται νὰ ἐκτιμήσῃ ὁ κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην Ὑπουργός· διότι σήμερον, δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, — καὶ ἐπιφυλάσσομαι νὰ καταθέσω πίνακα εἰς τὴν κατ’ οὐσίαν συζήτησιν—ὅτι εἰς τὰ σώματα ἐκεῖνα, εἰς τὰ ὁποῖα εἰσέρχονται οἱ ἐκ τῆς Σχολῆς τῶν Εὐελπίδων ἐξερχόμενοι, ὑπάρχουν πλεῖστοι ἀξιωματικοὶ κατώτεροι, ἤτοι ἀνθυπολοχαγοὶ καὶ ὑπολοχαγοί, ὑπεράριθμοι. Τούτου δ’ ἕνεκα γεννῶνται ζητήματα μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν τεχνικῶν ὅπλων καὶ τῶν τοῦ πεζικοῦ. Ταῦτα λέγω, οὐχὶ διὰ νὰ ἀδικήσω τοὺς ἀξιωματικοὺς, ἀλλὰ διότι τοῦτο ἀφορᾷ τοὺς κατὰ καιροὺς κ. κ. Ὑπουργοὺς τῶν Στρατιωτικῶν. Τί θὰ γείνῃ, Κύριοι, ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ἡ κατάστασις αὕτη, νὰ ἐξέρχωνται ἐκ τῆς Σχολῆς τῶν Εὐελπίδων καὶ νὰ κατατάσσωνται εἰς τὰ σώματα αὐτὰ, ἀφοῦ δὲν ὑπάρχουσι χηρεύουσαι θέσεις; Ἔχομεν παραδείγματα, ὅτι νέοι κατατεταγμένοι εἰς τὸν στρατὸν καὶ φθάσαντες εἰς βαθμὸν τοῦ λοχαγοῦ, τοῦ ὑπολοχαγοῦ καὶ τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ παρῃτήθησαν τοῦ βαθμοῦ των ἀπογοητευθέντες, διότι δὲν εὗρον ἐν τῷ στρατεύματι τὸ γόητρον καὶ τὴν ἠθικὴν ἀμοιβὴν, ἣν ἤλπιζον πρὸ τῆς κατατάξεώς των. Ἐπίσης, φρονῶ, ὅτι εἶναι ὀρθὸν καὶ συμφέρον νὰ μεταβληθῶσι δύο συντάγματα τοῦ πεζικοῦ, ἢ καὶ τρία, εἰς συντάγματα εὐζώνων μὲ τὸν μισθὸν τῶν ὁπλιτῶν τοῦ πεζικοῦ, ἵνα μὴ ἐπέλθῃ μεταβολή τις, ὅσον ἀφορᾷ τὴν αὔξησιν τῶν δαπανῶν. Ἡ μεταβολὴ αὕτη τῶν συνταγμάτων θέλει ἔχει μεγίστην ὠφέλειαν εἰς τὸ Κράτος, ἐκ τῆς κατατάξεως στρατιωτῶν ἐξ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν, τῶν ὁποίων ὁ ἀριθμὸς εἶναι τόσον μέγας, ὥστε δὲν ἐπαρκοῦν σήμερον τὰ ὑπάρχοντα συντάγματα τῶν εὐζώνων, οὕτω δὲ θὰ ἔχωμεν τελείους στρατιώτας μὲ τὴν στολήν των καὶ τὸν ἱματισμόν των καὶ θὰ δυνάμεθα νὰ τοὺς ἐκγυμνάζωμεν καὶ νὰ τοὺς χρησιμοποιῶμεν τάχιστα καὶ καταλλήλως. Πρὸς τούτοις θὰ ἀπαλλαγῶμεν καὶ ἀπὸ πολιτικῆς ἐπόψεως τῆς μεγάλης πιέσεως, ἡ ὁποία συνήθως γίνεται εἰς τὰ διάφορα Στρατολογικὰ Συμβούλια, καὶ τῶν δυσαρεσκειῶν, αἱ ὁποῖαι γεννῶνται μεταξὺ τῶν κληρωτῶν διὰ τῶν παρακλήσεων πρὸς τὰ διάφορα μέλη τοῦ Συμβουλίου, ἵνα κατατάσσωμεν τοὺς πατριώτας μας εἰς τὰ διάφορα σώματα τῶν εὐζώνων. Ἐγὼ δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι στρατιῶται ἐκ τῆς ἐπαρχίας μου, ὑπηρετοῦντες εἰς τὰ σώματα τοῦ πεζικοῦ, δὲν εἶναι στρατιῶται, οἱ αὐτοὶ δὲ, ὑπηρετοῦντες εἰς τὰ σώματα τῶν εὐζώνων, εἶναι θηρία! Εἶναι γεννημένος ὁ Ἕλλην νὰ ἦναι τέλειος στρατιώτης, ὅταν ὑπηρετῇ εἰς τὰ σώματα τῶν εὐζώνων, καὶ οὐχὶ εἰς τὸ πεζικὸν, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν δύναται νὰ βαδίσῃ ὡς ἡ φύσις ἔπλασεν αὐτὸν, καὶ συνεπῶς νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις του. Ἡ μετατροπὴ αὐτῶν τῶν σωμάτων τοῦ πεζικοῦ εἰς σώματα εὐζώνων οὐδεμίαν ἀλλοίωσιν θὰ φέρῃ εἰς τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους, διότι ἡ μισθοδοσία θὰ ἦναι ἡ αὐτή. Ὁ εὔζωνος λαμβάνει μικρόν τι ἐπιμίσθιον, ἀλλὰ τοῦτο δύναται νὰ καταργηθῇ χάριν οἰκονομίας, διότι τοῦτο λαμβάνει ὅταν εὑρίσκηται ἀπεσπασμένος· ἀλλὰ δὲν πρόκειται σήμερον νὰ ἔχωμεν ἀπεσπασμένους ὅλους τοὺς εὐζώνους. Ἡ αὔξησις τῶν σωμάτων τῶν εὐζώνων ἔχει σχέσιν καὶ μὲ τὸ ζήτημα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ τάξεως, διότι οὕτω θὰ δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν διαρκῶς τάξιν καὶ ἀσφάλειαν, ἀπασχολοῦντες σώματα εὐζώνων καὶ οὐχὶ σώματα πεζικοῦ, ἐντελῶς ἀκατάλληλα διὰ τὴν καταδίωξιν τῶν κακοποιῶν στοιχείων καὶ τὴν διατήρησιν τῆς τάξεως καὶ ἀσφαλείας. Πρὸς ἀπόδειξιν τῆς καταστάσεως ταύτης τῶν ἀνδρῶν τοῦ πεζικοῦ ἀφηγοῦμαι τὸ ἑξῆς, ὅπερ εἶδον ἰδίοις ὄμμασιν. Ὡς λοχαγὸς ἐν Πυργετῷ ὑπηρετῶν, εἶδον στρατιώτην τοῦ πεζικοῦ, ἐν μεταβατικῇ ὑπηρεσίᾳ διατελοῦντα, ὅστις μᾶλλον ἐπαίτης ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ καὶ οὐχὶ στρατιώτης. Οὗτος εἶχε ἓν σακκοῦλι μὲ ψωμὶ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν, ἓν σακκίδιον τοῦ στρατοῦ μὲ ροῦχα ἀπὸ τὴν ἄλλην, καὶ μὲ κομμένα τὰ πανταλόνια του καὶ μὲ παπούτσια τελείως κατεστραμμένα, καὶ δὲν ἠδύνατο οὔτε νὰ βαδίσῃ! Αὐτὸς ἦτο ὁ στρατιώτης τοῦ πεζικοῦ, ὁ ὁποῖος ἐστάλη νὰ καταδιώξῃ φυγοδίκους! καὶ τοιοῦτοι εἶναι σχεδὸν ὅλοι οἱ στρατιῶται τοῦ πεζικοῦ οἱ ἀπεσπασμένοι εἰς τὴν μεταβατικὴν ὑπηρεσίαν! Ἀλλὰ περὶ τούτου ἀργότερον. Τρίτον τὰ συντάγματα πυροβολικοῦ, μηχανικοῦ, πεζικοῦ καὶ εὐζώνων πρέπει ὑποχρεωτικῶς νὰ συμπτύσσωσι τὰς μονάδας αὐτῶν, ὡς καὶ μέχρι σήμερον ἐλήφθη κἄπως μέτρον τοιοῦτον, ἀλλ’ ἡμίμετρον, διότι συνεπτύχθησάν τινες λόχοι, ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι γενικῶς εἰς ὅλα τὰ σώματα, διότι δὲν ὑπῆρξε Διάταγμα νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τοὺς διαφόρους σωματάρχας, ἵνα συμπτύσσωσι τὰς μονάδας ταύτας. Ἕκαστον σύνταγμα ἔχει 12 λόχους ἀποτελοῦντας δύο τάγματα ἐν ἐνεργείᾳ καὶ ἓν τάγμα νεκρὸν, ἤτοι ἐν ἐφεδρείᾳ· τὸ σύνταγμα αὐτὸ δύναται ὡρισμένως νὰ διαιρεθῇ εἰς ἕξ λόχους, ἤτοι τρία τάγματα, ἕκαστον τῶν ὁποίων νὰ ἔχῃ δύο λόχους μὲ δύναμιν καὶ δύο λόχους νεκρούς. Κατὰ τὴν ἀναλογίαν, ἥτις παρουσιάζεται ἐκ τῆς κληρώσεως ἑκάστου ἔτους, ἀναλογεῖ ἕκαστον σύνταγμα νὰ ἔχῃ δύναμιν περίπου χιλίων ἀνδρῶν ἐκ τῶν δύο κληρώσεων· ἐὰν τοποθετήσωμεν τοὺς χιλίους ἄνδρας εἰς τοὺς ἓξ λόχους ἑκάστου συντάγματος, θὰ ἔχωμεν ἀμέσως ἕνα ἕκαστον λόχον μὲ δύναμιν 150 ἀνδρῶν· ἀφαιροῦντες δὲ ἐλάχιστον ἀριθμὸν ὁπλιτῶν ἀσχολουμένων εἰς τὰς εἰδικὰς ὑπηρεσίας καὶ ὁπωσδήποτε κωλυομένων, θὰ ἔχωμεν ἀμέσως λόχον ἐν εἰρήνῃ μὲ τὴν πλήρη αὐτοῦ ὀργανικὴν δύναμιν, ἤτοι 120 ἀνδρῶν, καὶ τοιουτοτρόπως θὰ ἔχωμεν τὸν λόχον αὐτὸν δυνάμενον νὰ ἀσκῆται θεωρητικῶς καὶ πρακτικῶς καὶ νὰ ἐκτελῇ ὅλας τὰς ὑποχρεώσεις του. Πρὸς τούτοις τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους καὶ τοὺς ὑπαξιωματικούς, τοὺς ἀναλογοῦντας εἰς τοὺς ἓξ ἑτέρους λόχους, θὰ τοὺς τοποθετήσωμεν εἰς τοὺς ἓξ λόχους τοὺς ἔχοντας δύναμιν, καὶ τοιουτοτρόπως θὰ ἔχωμεν πλεόνασμα ἀξιωματικῶν, καὶ οἱ μὲν λόχοι θὰ ἔχωσι τὴν ὀργανικήν των δύναμιν, τὸ δὲ πλεόνασμα τῶν ἀξιωματικῶν θὰ δυνάμεθα νὰ τὸ διαθέσωμεν πρὸς συμπλήρωσιν τῶν ἀστυνομιῶν τοῦ Κράτους καὶ διὰ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, καὶ συνεπῶς θὰ ἔχωμεν ἀξιωματικοὺς πλεονάζοντας ἐκ τῶν διαφόρων σωμάτων τοῦ στρατοῦ, καὶ δὲν θὰ παραπονῶνται οἱ μέραρχοι καὶ οἱ σωματάρχαι, ὅτι στεροῦνται ἀξιωματικῶν. Σήμερον δὲ τί γίνεται, νομίζετε; Ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοὶ εἰς τὸ στράτευμα — λέγω δὲ τοῦτο, διότι εἶμαι ἀξιωματικὸς καὶ τὸ γνωρίζω καλῶς, καὶ παρακαλῶ νὰ μὲ διαψεύσῃ τις τῶν κυρίων συναδέλφων ἀξιωματικῶν, ἐὰν γνωρίζῃ ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς, — ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοὶ, οἱ ὁποῖοι διοικοῦσι λόχους, πυροβολαρχίας κλπ. καὶ ἔχουσιν ἕνα ἐπιλοχίαν καὶ ἕνα σιτιστήν· διατηροῦσι θάλαμον διὰ γραφεῖα καὶ στρατωνισμόν, ἱματισμὸν, ἀποθήκας, βιβλία ὑλικοῦ καὶ ὅλα, ὅσα ἔχουσιν οἱ λόχοι οἱ ἔχοντες δύναμιν ὁπλιτῶν· ὁσάκις δὲ μετατίθηται ἀξιωματικός τις ἀπὸ τὸν ἕνα λόχον εἰς τὸν ἄλλον, γίνονται αἱ πολυάσχολοι καὶ φοβεραὶ ἐκεῖναι παραδόσεις τῶν λοχαγῶν καὶ ἀξιωματικῶν λόγῳ τῆς ἀρχαιότητος ἑνὸς ἑκάστου! Ὅλα αὐτὰ τὸ Δημόσιον δύναται νὰ τὰ ὠφεληθῇ, διότι καὶ τὰ βιβλία πλέον θὰ παύσωσι καὶ ὁ στρατωνισμός, θὰ περιορισθῶσι δὲ καὶ αἱ ἀποθῆκαι καὶ αἱ δικαιολογούμενοι δαπάναι θὰ καταργηθῶσι. Δύναμαι δὲ νὰ σᾶς εἴπω, ἐκ τοῦ ὑπολογισμοῦ, τὸν ὁποῖον ἔκαμα, ὅτι εἶναι μία μεγάλη οἰκονομία, τὴν ὁποίαν πᾶς ἀξιωματικὸς ἀγαπῶν τὸ στράτευμα, ἀγαπῶν τὸ ἔθνος καὶ θέλων νὰ κάμωμεν τὴν οἰκονομίαν ἐκείνην, ὅπως εἷς οἰκοκύρης εἰς τὸ σπίτι του, θὰ δεχθῇ καὶ θὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ κρατῶμεν τὸ τάδε κτίριον διὰ στρατῶνας κλπ., διότι δὲν ἔχομεν 12 λόχους, ἀλλὰ ἕξ, τέσσαρας, ἢ δύο. Εἰς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ ὑπάρχουσι στρατιωτικὰ ἐπιμελητήρια. Τὰ Ἐπιμελητήρια ταῦτα διοικοῦνται ἀπὸ ταγματάρχας τοῦ οἰκονομικοῦ κλάδου, οἵτινες βεβαίως εἶναι χρήσιμοι εἰς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλ’ ἐν εἰρήνῃ, σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δὲν ἔχουσι παρὰ ὑπηρεσίαν μόλις τριῶν ἢ τεσσάρων ἢ πέντε τὸ πολὺ ἡμερῶν κατὰ μῆνα, ἤτοι τὸν ἔλεγχον τῶν ἐξόδων τῶν διαφόρων σωμάτων. Τὰ Ἐπιμελητήρια ταῦτα θεωρῶ πολυτέλειαν τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, καὶ δύνανται νὰ περιορισθῶσιν, ἵνα προκύψῃ οἰκονομία εἰς τὸ στράτευμα ἄνευ οὐδεμιᾶς βλάβης. Ἐπειδὴ δὲ νομίζω, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν τοῦ οἰκονομικοῦ κλάδου εἶναι δυσανάλογος πρὸς τὸν ἀριθμὸν τῶν ὑποδεεστέρων ἀξιωματικῶν τοῦ αὐτοῦ κλάδου, εἶναι δίκαιον, εἶναι λογικὸν, εἶναι φιλάνθρωπον νὰ αὐξήσωμεν τὰς θέσεις τῶν λοχαγῶν τοῦ οἰκονομικοῦ κλάδου, καὶ νὰ ἐλαττώσωμεν τὰς τῶν ἀνωτέρων, διότι ὑπάρχουσιν ἀνθυπολοχαγοὶ ἐπὶ 14 καὶ 15 ἔτη εἰς τὸν βαθμὸν αὐτὸν, —οἱ ὁποῖοι σήμερον πένονται, —θέλοντες νὰ ἐκπληρώσωσι τὸ καθῆκόν των. Οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ κλάδου, ὅπως καὶ ὅλου τοῦ στρατεύματος, δὲν δύνανται νὰ συμβαδίζωσι μετὰ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ, τοῦ ἱππικοῦ, τοῦ μηχανικοῦ, ὥστε νὰ γείνωσι στρατηγοὶ, καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ μεριμνήσωμεν, ὅπως τοῖς ἐξασφαλίσωμεν τοὐλάχιστον τὸν βαθμὸν τοῦ λοχαγοῦ.

§94Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ;

§95Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἀναπτύσσω τὰς προτάσεις, τὰς ὁποίας ὑποβάλλω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, τὰς ὁποίας θὰ μελετήσητε καὶ σεῖς, καὶ θὰ ἔλθητε ἐδῶ νὰ ἀπαντήσητε. Τὰς ἔχω ἐδῶ, καὶ θὰ τὰς καταθέσω.

§96ΑΛΕΞ. ΦΩΤΗΛΑΣ. Μὴ διακόπτετε, κύριε Ἀγγελόπουλε.

§97Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐπίσης θεωρῶ ὠφέλιμον εἰς τὸ στράτευμα νὰ περιορισθῶσιν αἱ Ἐφορεῖαι τοῦ ὑλικοῦ πολέμου, αἱ ὁποῖαι μένουσι κεναί. Βεβαίως δὲν θὰ ἀδικήσω τοὺς ἀξιωματικοὺς ἀλλ’ ὑπάρχουσι κτίρια ἰδιωτικὰ, τὰ ὁποῖα εἶναι σήμερον ἐνοικιασμένα, καὶ μὲ τὴν δαπάνην αὐτῶν ἐπιβαρύνεται τὸ Δημόσιον. Τοὺς ἀξιωματικοὺς δὲν δυνάμεθα ν’ ἀπομακρύνωμεν τοῦ στρατεύματος, ἀλλ’ ἀφοῦ ἔχομεν τὰς ἀποθήκας κενὰς, πρέπει νὰ ἐπαναφέρωμεν αὐτοὺς εἰς τὴν κεντρικὴν ὑπηρεσίαν πρὸς ἐκπαίδευσιν, καὶ νὰ μὴ κάθηνται εἰς τὰς ἐπαρχίας καπνίζοντες τὸ τσιμποῦκί των, κατὰ τὸ σύστημα τῶν παλαιῶν χωροφυλάκων, καὶ νὰ συγκεντρώσωμεν τὸ ὑλικὸν εἰς μερικὰς Ἐφορείας, ἵνα τὸ διατηρήσωμεν ἐν καλλιτέρᾳ καταστάσει. Περιορίζοντες τὰς ἀποθήκας, καὶ ἐκλέγοντες τὰ δημόσια κτίρια, ὅσα εἶναι κατάλληλα πρὸς τοῦτο, δυνάμεθα νὰ τοποθετήσωμεν τοὺς λοιποὺς ἀξιωματικοὺς ἐν Ἀθήναις, ἔνθα καὶ ἡ ἐκπαίδευσις καὶ ἡ ἐπιτήρησις εἶναι καλλιτέρα καὶ ὠφελιμωτέρα. Κατὰ τὴν γνώμην μου δέον νὰ ἐλαττωθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν τοῦ μηχανικοῦ, ἰδίως ὅσον ἀφορᾷ τὰς Διευθύνσεις τοῦ Μηχανικοῦ. Ἐν τῷ Προϋπολογισμῷ τοῦ Κράτους, ὡς θὰ ἴδητε, κύριοι Βουλευταὶ, ἔχομεν δύο Διευθύνσεις, ἤτοι τὴν τῆς Ἀνατολικῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Θεσσαλίας καὶ τὴν τῆς Δυτικῆς Ἑλλάδος. Εἰς τὰς Διευθύνσεις αὐτὰς εἰσὶ τοποθετημένοι ὀκτὼ ἀξιωματικοὶ καὶ ὀκτὼ ἀνθυπασπισταὶ εἰς ἑκατέραν, ἤτοι 16 ἀξιωματικοὶ καὶ 16 ἀνθυπασπισταὶ τοῦ μηχανικοῦ εἰς τὰς δύο. Βεβαίως πᾶς τις δὲν ἔχει ἀντίθετον γνώμην, ὅτι τὰ δημόσια ἔργα εἶναι ἔργα ἀφορῶντα τὸ ἔθνος. Οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι τοῦ μηχανικοῦ οὐδὲν ἄλλο ἔχουσι νὰ πράξωσι παρὰ νὰ ἐπιβλέπωσι τὸ πολὺ–πολὺ τὰ δημόσια κτίρια. Τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, σᾶς βεβαιῶ, — χωρὶς νὰ ἀδικήσω ὅλους — ὅτι ἔνιοι τῶν ἀξιωματικῶν ἀναθέτουσιν εἰς τοὺς ἀνθυπασπιστάς· ἀρκεῖ μόνον νὰ ἴδητε τοὺς διαφόρους Προϋπολογισμοὺς τοῦ Κράτους καὶ τὰ πρωτόκολλα τῆς παραλαβῆς τῶν ἐργασιῶν, καὶ θέλετε πεισθῆ, ὅτι ἡ ἐκτέλεσις τῶν ἐλαχίστων αὐτῶν ἔργων γίνεται ἀπὸ τοὺς ἀνθυπασπιστάς. Συνεπῶς ἡ τοποθέτησις τῶν ἀνωτέρων αὐτῶν ἀξιωματικῶν εἶναι τυπικὴ, καὶ διαμένουσιν εἰς Κέρκυραν, Λάρισαν καὶ Ἀθήνας ἐν ὑπηρεσίᾳ, μὲ πλήρεις ἀποδοχὰς, ὡς νὰ ἦναι ἐν ἀδείᾳ. Βεβαίως δὲν θέλω νὰ ἀδικήσω τοὺς ἀξιωματικοὺς αὐτοὺς, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι, ἐὰν θέλητε νὰ λάβωμεν μέτρα ὠφέλιμα διὰ τὸ ἔθνος καὶ τὸ στράτευμα, ὀφείλομεν νὰ ἐπαναφέρωμεν τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐνταῦθα, νὰ τοποθετήσωμεν δὲ εἰς τὰς Διευθύνσεις λοχαγοὺς καὶ μικροτέρους ἀξιωματικοὺς· ἀλλὰ πρὸς τούτοις οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι οἱ ἀνήκοντες εἰς τὰς Διευθύνσεις, ν’ ἀποσπασθῶσιν εἰς τὰ διάφορα κέντρα, ἔνθα ὑπάρχουσι μονάδες στρατοῦ, ἤτοι εἰς Μεσολόγγιον, Ἄρταν καὶ ἀλλαχοῦ, ἵνα μὴ ἀποστέλλωνται περιοδικῶς παρὰ τῶν Διευθύνσεων τοῦ Μηχανικοῦ ἐκ Κερκύρας ἢ Λαρίσης, καὶ ἐπιβαρύνηται τὸ Δημόσιον μὲ ὁδοιπορικὰ καὶ μὲ ἐπιμίσθια τεσσάρων, πέντε καὶ ὀκτὼ δραχμῶν τὴν ἡμέραν, διότι ἀξιωματικὸς ἀπεσπασμένος μονίμως εἴτε εἰς Κραβασαρᾶν, ἐὰν ὑπάρχωσι δημόσια κτίρια, εἴτε εἰς Ἄρταν, δὲν δικαιοῦται ἐπιμισθίου, ἐὰν παραμένῃ εἰς τὴν φρουρὰν ἐκείνην, καὶ πρέπει νὰ παραμένῃ, διότι ὁ σκοπός του εἶναι νὰ ἐπιβλέπῃ τὰ δημόσια κτίρια. Εἶναι μεγάλη οἰκονομία, κύριοι Βουλευταί. Ἐὰν θέλητε, ζητήσατε τὸν πίνακα τῶν ὁδοιπορικῶν ἐξόδων τῶν ἀξιωματικῶν, καὶ θὰ πεισθῆτε περὶ τούτου. Βεβαίως δὲν ἀδικῶ τοὺς ἀξιωματικούς, διότι, ὅταν ἀποστέλλωνται ἐκ Κερκύρας, ὅταν ὑποβάλλωνται εἰς δαπάνας, ὅταν μένωσι 15 ἡμέρας μακρὰν τῆς ἕδρας των, δικαιοῦνται καὶ εἰς ἀποζημίωσιν· ἀλλ’ ἐὰν μένῃ ὁ ἀξιωματικὸς εἰς ἑκάστην φρουρὰν, ὅπου ὑπάρχουσι δημόσια κτίρια, καὶ εἶναι ἀνάγκη πρὸς τοῦτο, δὲν θὰ πληρωθῇ ὁδοιπορικὰ ἔξοδα, οὔτε ἐπιμίσθιον, εἰς βάρος τοῦ Δημοσίου, δι’ ἐργασίαν πολλάκις ἀσήμαντον. Πρὸς τούτοις πρέπει νὰ ἐλαττωθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἱππέων, δηλαδὴ τῶν ἀνίππων ἱππέων, διότι νομίζω ὅτι, ὅταν λέγωμεν ἱππεῖς, πρέπει νὰ παραδεχώμεθα ὅτι οὗτοι ἔχουσιν ἵππους, καὶ ὅτι προσφέρουσι τὴν ὑπηρεσίαν, διὰ τὴν ὁποίαν προώρισεν αὐτοὺς ὁ νόμος. Σήμερον ἔχομεν ἱππεῖς ἄνευ ἵππων, καὶ συνεπῶς δὲν δύνανται νὰ προσφέρωσιν ὑπηρεσίαν ἱππέως.

§98ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ κατὰ τὸν πόλεμον ἀκόμη ἐγένετο τοῦτο.

§99Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. .. περιπατοῦντες καὶ μὴ δυνάμενοι νὰ σύρωσι τὴν σπάθην των· ἐὰν δὲ συμβῇ καί τι, δὲν δύνανται οὔτε νὰ τρέξωσι καὶ νὰ ὦσι χρήσιμοι, διότι ὁ ἱματισμὸς καὶ ὁ ὁπλισμὸς αὐτῶν ἔχει τόσον βάρος, ὥστε δὲν ἐπιτρέπει αὐτοῖς νὰ βαίνωσι πεζῇ.

§100Ι. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι προωρισμένοι νὰ φεύγωσι.

§101Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εἰς αὐτὸ ἔχετε δίκαιον. Πιθανὸν ὅμως νὰ ὑπάρξῃ ποτὲ καὶ τοιαύτη ἀνάγκη. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους λοιπὸν πρέπει νὰ ἐλαττωθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἱππέων, ἀφοῦ ἀναγνωρίζομεν πάντες, ὅτι λόγῳ οἰκονομίας διεγράψαμεν τὴν πίστωσιν ἐκείνην διὰ τὴν προμήθειαν ἐλαχίστου ἀριθμοῦ ἵππων, καὶ νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν εὐζώνων, διὰ νὰ ἔχωμεν τελειοτέρους στρατιώτας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν προσφέρουσιν ὑπηρεσίαν. Ἓν τῶν σπουδαιοτέρων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἐπήνεγκον τὴν διαίρεσιν τοῦ στρατεύματος, καὶ ἐκ τῆς διαιρέσεως ταύτης ἐγένοντο τὰ διάφορα κινήματα τῶν ἀξιωματικῶν, τὰ ὁποῖα πολλάκις κατεκρίθησαν, ὑπῆρξεν ἡ μὴ κατανομὴ τῶν γενικῶν θέσεων ἀναλόγως πρὸς τὰ σώματα. Πολλάκις τοῦτο ἐζητήθη καὶ πολλάκις ἐπροτάθη, ἀλλ’ οὐδέποτε κατέληξεν εἰς ἀποτέλεσμα. Παρακαλῶ ὅθεν τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ ὑποβάλῃ νόμον, κανονίζοντα τὰς γενικὰς θέσεις. Δὲν ἐννοῶ νὰ δώσῃ γενικὰς θέσεις εἰς τὸ σῶμα τοῦ πεζικοῦ, διότι κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην ἡ προαγωγὴ τοῦ σώματος τοῦ πεζικοῦ εἶναι τοιαύτη, ὥστε καὶ ἄνευ τῶν γενικῶν θέσεων δύνανται νὰ προάγωνται οἱ ἀξιωματικοὶ ταχύτερον παρ’ ὅσον θὰ προάγωνται οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν τεχνικῶν ὅπλων. Τοῦτο λέγω, διὰ νὰ μὴ ἀποδοθῇ πρὸς ἐμὲ, ὅτι ἐξ ἐνδιαφέροντος πρὸς τὸ σῶμα τοῦ πεζικοῦ ὁμιλῶ. Ἀναγνωρίζω, ὅτι τὰς γενικὰς θέσεις πρέπει νὰ καταλαμβάνωσιν ἀξιωματικοὶ δυνάμενοι νὰ ὑπηρετήσωσιν εἰς αὐτὰς, καὶ τοιούτους εὐτυχῶς ἔχομεν εἰς ὅλα τὰ ὅπλα, καὶ συνεπῶς ἡ κατανομὴ αὐτῶν εἶναι εὔκολος, καὶ πρέπει νὰ γείνῃ διὰ νόμου. Ἐὰν δὲ ἦναι δυνατὸν καὶ δίκαιον, ἂς λάβωσι θέσεις τινὰς καὶ μέρος τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ, ἵνα παύσῃ πλέον ἡ κατάστασις αὕτη, διότι πολλὰ γίνονται εἰς τὸ στράτευμα, ἰδίως κατὰ τὴν ἐποχὴν τῶν προβιβασμῶν, ὅτε προβιβάζονται ἀξιωματικοὶ πρὸς πλήρωσιν κενῶν θέσεων, τοποθετούμενοι προηγουμένως εἰς ἐκείνας, κατὰ τὴν γνώμην τοῦ κ. Γενικοῦ Διοικητοῦ τοῦ στρατοῦ καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀφοῦ αἱ τοποθετήσεις ὑπὲρ αὐτῶν ἐνεργοῦνται. Ἐπίσης θεωρῶ καθῆκον νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἐὰν κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων.

§102Ι. Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Νομίζετε ὅτι θὰ γείνῃ συζήτησις τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων;

§103Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μάλιστα... Ἐὰν, λέγω, κατὰ τὴν συζήτησιν αὐτὴν ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ὁ θεσμὸς τῆς Γενικῆς Διοικήσεως, ἢ τοὐναντίον, ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν πρέπει νὰ ἐξασφαλίσῃ διὰ νόμου τὴν θέσιν τῶν ἀξιωματικῶν. Ταράσσει τοὺς κύκλους τῶν ἀξιωματικῶν σήμερον ὁ φόβος, ὅτι μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ νόμου περὶ Γενικῆς Διοικήσεως οἱ ἀξιωματικοὶ θὰ γείνωσιν ἕρμαιον τοῦ τυχόντος πολιτευομένου, καὶ πολὺ δικαίως, διότι τοῦτο ἐξαρτᾶται ἐκ τοῦ χαρακτῆρος τῶν κατὰ καιροὺς Ὑπουργῶν. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ ἀδικήσω ἀνωτέρους ἀξιωματικούς, οὓς σέβομαι καὶ ὑπολήπτομαι, ἀλλ’ ἔχομεν παραδείγματα, καθ’ ἃ πολλάκις εὑρέθησαν Ὑπουργοὶ, οἱ ὁποῖοι κατέστησαν τοὺς ἀξιωματικοὺς ἕρμαιον τῶν πολιτευομένων· διὰ τοῦτο, εἴτε ὑπάρξῃ εἴτε καταργηθῇ ἡ Γενικὴ Διοίκησις, ὁ νόμος περὶ τοῦ ἀμεταθέτου τῶν ἀξιωματικῶν πρέπει νὰ ὑποβληθῇ, καὶ νὰ ψηφισθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς, διότι δὲν προσκρούει εἰς τίποτε, καὶ θὰ ἐξασφαλισθῇ οὕτως ἡ ἐν τῷ στρατεύματι πειθαρχία. Ἡ ἐμὴ γνώμη εἶναι, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ δέον νὰ μὴ μετατίθηνται ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ μέχρι τοῦ ταγματάρχου ἐκ τοῦ σώματος, εἰς ὃ ἀνήκουσι, διότι μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ λοχαγοῦ, ἰδίᾳ ἐν τῷ πεζικῷ, δύνανται νὰ μεταβάλλωσι τὰς θέσεις των, καθ’ ὅσον χηρεύουσιν ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον αἱ αὐταὶ θέσεις ἀπὸ τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ μέχρι τοῦ λοχαγοῦ. Ἐὰν ἦναι μικρὰ διαφορὰ μιᾶς θέσεως, δύναται ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς νὰ τοποθετηθῇ εἰς ἕτερον σῶμα. Ἀλλ’ ὡς παρετηρήθη, ἡ μεταβολὴ αὕτη παρουσιάζεται πολὺ σπανίως. Αἱ συχναὶ μεταθέσεις τῶν ἀξιωματικῶν οὐδὲν ἄλλο κατορθοῦσιν, ἢ νὰ παρουσιάζωνται νέα πρόσωπα, ἄγνωστα εἰς τοὺς ἀξιωματικούς, οὕτω δὲ πολλαὶ παρεξηγήσεις ἐπέρχονται μέχρις ὅτου καλῶς γνωρισθῶσι. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ψήφισις τοιούτου νόμου, διότι διὰ τοῦ ἀμεταθέτου τῶν ἀξιωματικῶν παύει καὶ ὁ φόβος, ὃν ἔχουσιν οἱ ἀξιωματικοὶ, ὅτι, ἐὰν καταργηθῇ ὁ νόμος τῆς Γενικῆς Διοικήσεως, θὰ γείνωσιν ἕρμαιον τοῦ τυχόντος. Ἀφοῦ δὲ ἔσχον τὸ θάρρος νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ θεσμοῦ τῆς Γενικῆς Διοικήσεως ὑπῆρξε πλημμελὴς, ἔχω καὶ τὸ θάρρος νὰ εἴπω, ὅτι, ἐὰν καταργηθῇ οὗτος, δὲν εἶναι πρέπον οὐδὲ ὠφέλιμον νὰ παραδώσωμεν τοὺς ἀξιωματικοὺς διὰ τῆς ψήφου ἡμῶν εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ἑκάστοτε Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν. Ποτέ!...

§104ΙΣ. ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Σεῖς τί θὰ πράξητε;

§105Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐνδιαφέρεσθε νὰ μάθητε; Σεῖς ὅμως θὰ ψηφίσητε διὰ τῆς ὡραίας λευκῆς ψήφου σας τὸν ὑποβληθέντα νόμον, δι’ οὗ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ δύναται νὰ μεταθέτῃ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἀπὸ σώματος εἰς σῶμα.

§106Π. Δ. ΠΕΤΡΙΔΗΣ. Αὐτὸ θὰ γείνῃ ὅπως γίνεται.

§107Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Αὐτὸ εἶπον καὶ ἐγώ· διότι ἐν τῷ νόμῳ περὶ Γενικῆς Διοικήσεως, ἐὰν ἀντὶ τῆς διατάξεως «δυνάμει Βασιλικοῦ Διατάγματος κανονισθήσονται κλπ.» ἐπεβάλλετο τὸ ἀμετάθετον τῶν ἀξιωματικῶν, δὲν θὰ εἴχομεν τὰς συνεπείας αὐτάς. Τὸ αὐτὸ δὲ ἀτυχῶς περιλαμβάνεται καὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, διότι καὶ ἐν αὐτῷ λέγεται: «διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος κανονισθήσονται κλπ.», ὅπερ δὲν εἶναι ὀρθόν. Τὰ Διατάγματα, ὡς γνωστὸν, δύνανται νὰ μεταβάλλωνται συχνότατα. Ἐὰν ἔχωμεν ἀγαθὴν διάθεσιν νὰ βελτιώσωμεν τὴν κατάστασιν τοῦ στρατοῦ, καὶ προστατεύσωμεν τὰ συμφέροντα τῶν ἀξιωματικῶν, πρέπει νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν θέσιν αὐτῶν διὰ νόμου, εἴτε παραμείνῃ ἡ Γενικὴ Διοίκησις εἴτε καταργηθῇ. Παρακαλῶ δὲ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ ὑποβάλῃ τοιοῦτο νομοσχέδιον.

§108ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Τὴν γνώμην σας, παρακαλοῦμεν, ὡς ἀξιωματικοῦ ἔχοντος πεῖραν, ν’ ἀκούσωμεν, ἂν ἐβελτιώθη διὰ τῆς Γενικῆς Διοικήσεως ὁ στρατός.

§109Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ σᾶς ἀπαντήσω κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου περὶ Γενικῆς Διοικήσεως.

§110ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ὥστε δὲν ἀπαντᾶτε.

§111Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Διότι πιθανὸν ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ μὲ ἀκούσῃ εὐμενῶς, ἀφοῦ πρὶν δὲν εὐηρεστήθη ν’ ἀκούσῃ τὴν ταπεινήν μου γνώμην, ὡς μικροῦ ἀξιωματικοῦ, καὶ νὰ μελετήσῃ ἴσως τὸ νομοσχέδιον, ὅπερ, ἂν εὕρῃ ὠφέλιμον, ἂς τὸ ἀποδεχθῇ.

§112Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὅταν ἔλθῃ ἡ ὥρα.

§113Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Εἶμαι σύμφωνος πληρέστατα.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἡ πρώτη φορά, καθ’ ἣν γίνεται ἡ ἱερὰ αὐτὴ ἐξέτασις τῶν Βουλευτῶν, ζητούντων ἀπὸ τὸν ἀγορεύοντα νὰ εἴπῃ, τί φρονεῖ περὶ νομοσχεδίου, ὅπερ δὲν εἰσήχθη.

§115Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐγὼ ὑποβάλω πρότασιν ἐξ ἐνδιαφέροντος πρὸς τὸ στράτευμα, καὶ ἐὰν θέλῃ, ἂς τὴν ἀποδεχθῇ ὁ κ. Ὑπουργός. Ἐγὼ γνωρίζω, διότι ὑπηρέτησα εἰς ὅλας τὰς φρουρὰς τοῦ Κράτους, ὅτι ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοὶ εἰς τὰς ἐπαρχίας, οἵτινες δὲν ὑπηρέτησαν διόλου ἐν Ἀθήναις....

§116Β. ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Ποῖοι;

§117Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Μὴ σπεύδετε! Ὅταν θέλητε, δύνασθε νὰ ἔλθητε ἐδῶ, καὶ ὡς Βουλευτὴς καὶ ὡς λοχαγὸς ἔχετε τὴν δύναμιν νὰ εἴπητε ὅσα θέλετε. Γνωρίζω ἀξιωματικοὺς ἐπιζητήσαντας νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς Ἀθήνας καὶ μὴ κατορθώσαντας νὰ ἐπιτύχωσι τοῦτο. Πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν τεχνικῶν ὅπλων ὑπηρετοῦσιν ἐν Ἀθήναις. Γίνεται μὲν ἀπόσπασίς τις ἀξιωματικοῦ ἐπί τινα χρόνον ὡρισμένον, ἀλλὰ γίνεται κατ’ ὀργανικὰ τμήματα, καὶ τοῦτο εἶναι δικαιότατον καὶ συμφέρον εἰς τὸ στράτευμα. Δυστυχῶς ὅμως πολλοὶ ἀξιωματικοὶ τοῦ πεζικοῦ δὲν κατώρθωσαν νὰ ἔλθωσιν εἰς Ἀθήνας· καὶ πολὺ φυσικὸν ἦτο, ἀφοῦ οἱ ἐν Ἀθήναις παραμένοντες τοιοῦτοι ὑπηρετοῦσιν ἐπὶ 15 καὶ 20 ἔτη, ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ τοῦ λοχαγοῦ ἕως τοῦ συνταγματάρχου, χωρὶς ν’ ἀπομακρυνθῶσιν ἐξ Ἀθηνῶν. Δύναμαι δὲ νὰ εἴπω, ὅτι καὶ εἰς ἐμὲ συνέβη τι παρόμοιον. Ὑπηρετῶ ἐπὶ 22 ἔτη ὡς ἀξιωματικός, καὶ πολλάκις ἐπεζήτησα νὰ ἔλθω εἰς Ἀθήνας, ὅπως μορφωθῶ ἔτι κάλλιον, διότι δὲν εἶχον τὴν εὐτυχίαν, ὡς ἄλλοι ἀξιωματικοί, νὰ σπουδάσω εἰς Σχολήν, καὶ ἐν τούτοις δὲν ἠδυνήθην νὰ ἔλθω ἐνταῦθα, διότι εὗρον τὰς θύρας κεκλεισμένας πάντοτε. Ὅτε δὲ ἦλθον ἐνταῦθα, μόλις ἐπί τινα χρόνον κατώρθωσα νὰ μείνω· ἐπιφυλάσσομαι βραδύτερον νὰ σᾶς εἴπω, τί συνέβη εἰς ἐμέ, καὶ πῶς ἀπεμακρύνθην ἐκ τῆς φρουρᾶς Ἀθηνῶν μετὰ πάροδον ὀλιγίστου χρονικοῦ διαστήματος. Διὰ τοῦτο ἐθεώρησα καθῆκον νὰ συμπεριλάβω μεταξὺ τῶν προτάσεών μου τὴν ἐκ περιτροπῆς τοποθέτησιν ἐν Ἀθήναις ἀξιωματικῶν, οἵτινες δι’ αἰτήσεώς των ἤθελον ζητήσει νὰ τοποθετηθῶσιν εἰς τὴν φρουρὰν τῶν Ἀθηνῶν, εἴτε εἰς σώματα εἴτε εἰς καταστήματα, ὑποχρεουμένου πρὸς τοῦτο τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ. Γνωρίζω μάλιστα, ὅτι καὶ σωματάρχαι ἐζήτησαν νὰ ἔλθωσιν εἰς τὴν φρουρὰν τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλ’ οὐδεμία ἀπάντησις ἐδόθη εἰς αὐτούς. Διὰ τοῦτο, ἐπαναλαμβάνω, ἐθεώρησα καθῆκον νὰ προτείνω, ὅπως συμπεριληφθῇ εἰς τὸ νομοσχέδιον ἡ τοιαύτη ὑποχρέωσις τοῦ Ὑπουργοῦ. Εἰς τὰ σώματα τῶν εὐζώνων, εἰς ἃ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑπηρετῶ, πολλάκις παρετηρήθη μία μεγάλη ζημία, ἡ ὁποία γίνεται εἰς τὸ Δημόσιον, καὶ ἐπὶ ταύτης θὰ ἐπιστήσω τὴν ἰδιαιτέραν προσοχὴν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅστις διακρίνεται διὰ τὰ οἰκονομικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνει πρὸς ὠφέλειαν τοῦ ἔθνους. Ἡ προμήθεια τῶν εἰδῶν τοῦ ἱματισμοῦ τῶν εὐζωνικῶν σωμάτων γίνεται δυστυχῶς, ὡς γίνεται καὶ ἡ ἄλλη προμήθεια, ὑπὸ τῆς οἰκονομικῆς ὑπηρεσίας. Τὰ εἴδη τὰ προμηθευόμενα διὰ τὰ εὐζωνικὰ σώματα εἶναι ἄθλια καὶ ἐλεεινὰ, εὑρίσκονται δὲ εἰς τὰς διαφόρους ἀποθήκας σήμερον ὡς ῥάκη, καὶ ἂν θελήσῃ οἰκονομικός τις ἐπιθεωρητὴς νὰ κάμῃ ἀκριβῆ ἐπιθεώρησιν καὶ ὑποβάλῃ ἔκθεσιν, θὰ ἴδητε, ὅτι δι’ ἕκαστον σῶμα εὐζωνικὸν ὑπάρχει ἱματισμὸς τοιοῦτος, ὁ ὁποῖος μένει ἐγκαταλελειμμένος, διότι εἶναι ἀδύνατον νὰ τὸν χρησιμοποιήσωσιν οἱ ἄνδρες. Καὶ διὰ τοῦτο οἱ διάφοροι ὁπλῖται προμηθεύονται τὸν ἱματισμὸν αὑτῶν ἀπὸ τὴν ἀγοράν. Ἐκ τῆς σπατάλης δὲ ταύτης ζημιοῦται τὸ Δημόσιον τὴν διαφορὰν τῆς δαπάνης, μὲ τὴν ὁποίαν προμηθεύονται τὰ εἴδη ταῦτα οἱ διάφοροι χορηγηταὶ, ἀγοράζοντες ταῦτα ἐν Ἀθήναις ἢ ἀλλαχοῦ, ἀπὸ τὴν δαπάνην, δι’ ἧς θὰ προμηθεύωνται ταῦτα ὡς θέλω προτείνει. Ἀφ’ ἑτέρου δὲ ζημιοῦται τὸ Δημόσιον καὶ ἐκ τῆς φθορᾶς, ἡ ὁποία ἐπέρχεται εἰς τὸν ἱματισμὸν, ὅστις παραμένει εἰς τὰς ἀποθήκας. Ἐπὶ τούτου εἶναι πιθανὸν νὰ διαφωνῶσι πρὸς ἐμὲ οἱ κύριοι ἀξιωματικοὶ τοῦ οἰκονομικοῦ, ἀλλ’ ἐγὼ θὰ εἴπω τὴν γνώμην μου, καὶ ἐκεῖνοι ἂς εἴπωσι τὴν ἰδικήν των. Προτείνω λοιπὸν, ὅπως ἡ προμήθεια τῶν εἰδῶν τούτων γίνηται ὑπὸ τοῦ διοικητοῦ τοῦ συντάγματος, ὅπου ὑπάρχει τοιοῦτος, καὶ ἐπιτροπῆς ἀξιωματικῶν τῶν εὐζωνικῶν ταγμάτων, οἱ ὁποῖοι ἔχουσιν ἐνδιαφέρον νὰ ἐνδύσωσι τοὺς στρατιώτας ὅπως πρέπει. Τοῦτο δὲ βεβαίως πάντοτε κατὰ τοὺς τύπους καὶ τοὺς ὅρους τῶν δημοπρασιῶν, ἀλλὰ θὰ ἦναι ὑποχρεωμένος ὁ ἐργολάβος νὰ παρουσιάζῃ εἰς τὸν διοικητὴν τοῦ συντάγματος καὶ τὴν ἐπιτροπὴν ἱματισμὸν τέλειον, καὶ δὲν θὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ διατηρῶμεν τὸν ἱματισμὸν, ὃν ἐπρομηθεύθη τὸ Κράτος πρὸ 10 ἐτῶν, καὶ νὰ ἀποστέλλωμεν αὐτὸν εἰς τὴν Θεσσαλίαν ἢ εἰς ἄλλα μέρη, ἱματισμὸν, τὸν ὁποῖον δὲν δύνανται νὰ φέρωσιν οἱ στρατιῶται. Οὕτω γινομένη ἡ προμήθεια θέλει ὠφελήσει καὶ τὸν τόπον, ὅπου εὑρίσκονται τὰ στρατιωτικὰ αὐτὰ σώματα, διότι ὁ ἱματισμὸς αὐτῶν θὰ ἦναι τοιοῦτος, ὁποῖον χορηγεῖ αὐτὸς ὁ τόπος. Τοιουτοτρόπως δὲ θὰ ἐργάζωνται ἐκεῖ οἱ ἄνθρωποι, θὰ δώσωμεν χρῆμα εἰς αὐτοὺς τοὺς πτωχοὺς, καὶ θὰ ἔχωμεν εὐζωνικὰ σώματα εἰς τὴν καλὴν κατάστασιν, εἰς ἣν ἦσαν πρὸ 15 ἢ 20 ἐτῶν. Καὶ πρὸς τοῦτο ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τῶν κυρίων Βουλευτῶν — καὶ ἐνθυμεῖσθε τοὺς λεγομένους λεβέντας εὐζώνους. — Ἐγὼ, σᾶς βεβαιῶ, ὡς λοχαγὸς, πολλάκις ἠρνήθην νὰ παραλάβω ἱματισμὸν, διὰ νὰ ἐνδύσω τοὺς στρατιώτας μου, καὶ ἂν δὲν ἐφοβούμην νὰ ὑποστῶ τὰς συνεπείας, οὐδέποτε θὰ ἐδεχόμην. Θὰ παρακαλέσω δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐξετάσωσι περὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καὶ θέλουσι πεισθῆ, ὅτι σήμερον ὑπάρχει εἰς τὰς ἀποθήκας ἱματισμὸς, ὁ ὁποῖος εἶναι κατερρακωμένος. Ὁ ἱματισμὸς αὐτὸς πρέπει νὰ ἐκποιηθῇ, ἵνα μὴ τελείως καταστραφῆ, νὰ γείνῃ δὲ ἡ νέα προμήθεια ἐν τῷ μέλλοντι διὰ τοῦ διοικητοῦ ἑκάστου συντάγματος καὶ τῆς ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν θὰ καταρτίσῃ τὸ σύνταγμα πρὸς παραλαβὴν τοῦ ἱματισμοῦ, διότι τότε θὰ ὑπάρχῃ μεγαλειτέρα ἐγγύησις καὶ βεβαιότης, ὅτι θὰ παραλαμβάνηται καλὸς ἱματισμὸς, καὶ θ’ ἀπορρίπτηται ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἦναι σύμφωνος μὲ τοὺς ὅρους τῆς διακηρύξεως· καὶ ὄχι ὅπως γίνεται σήμερον, δι’ ἐπιτροπῆς πολυμελοῦς, ἐν Ἀθήναις καταρτιζομένης, καὶ ἐνταῦθα παραλαμβανούσης τὸν ἱματισμὸν καὶ ἀποστελλούσης αὐτὸν εἰς τὰς διαφόρους ἐπαρχίας. Σᾶς βεβαιῶ δὲ, ἐπειδὴ κατάγομαι ἐξ ἐπαρχίας τοιαύτης, ὅτι διὰ τοῦ τρόπου, τὸν ὁποῖον ἐγὼ προτείνω, καὶ τὸν ἱματισμὸν θὰ ἔχωμεν καλλίτερον καὶ μὲ μικροτέραν δαπάνην, καὶ στρατιώτας καλῶς ἐνδεδυμένους, χωρὶς νὰ εὑρίσκησθε εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ζητῆτε παρὰ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας νὰ ἀποστέλλῃ διὰ κιβωτίων τὰ ἀναγκαῖα εἴδη διὰ τοὺς στρατιώτας ἐξ Ἀθηνῶν εἰς Καλαμπάκαν, ἢ εἰς Ἄρταν καὶ ἄλλα μέρη, ὅπου εἶναι ὁ τόπος τῆς κατασκευῆς τοῦ ἱματισμοῦ τοῦ ἀπαιτουμένου καὶ ἁρμόζοντος εἰς τὸν Ἕλληνα στρατιώτην, ὁ ὁποῖος, κατ’ ἐμὲ, εἶναι βεβαίως ὁ εὔζωνος. Ἐπίσης εἰς τὸ στράτευμα — μετὰ λύπης μου τὸ λέγω — γίνεται καὶ τὸ ἑξῆς, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ἐνίοτε καταχρήσεις. Ὑπάρχει ἓν σύστημα λογιστικὸν, κατὰ τοὺς οἰκονομικοὺς ἀξιωματικούς, καθ’ ὃ οἱ στρατιῶται καὶ οἱ κληρωτοί, ἀναγραφόμενοι εἰς τὸν λόχον, πρέπει νὰ δώσωσι χρήματα, διὰ νὰ φάγωσι· δηλαδὴ ὁ στρατιώτης αὐτὸς ὀφείλει νὰ δώσῃ τὴν προκαταβολὴν τοῦ συσσιτίου του διὰ δέκα ἡμέρας, ἵνα τὸν ἐγγράψῃ ὁ σιτιστὴς εἰς τὸ συσσίτιον, ὅτε θὰ δύναται νὰ λάβῃ τὴν τροφήν. Τὸ σύστημα αὐτὸ παρουσιάζει πολλὰ ἐλαττώματα, διότι πολλαὶ καταχρήσεις γίνονται, ἐνῷ ἡ ὑπηρεσία ἔχει καθῆκον νὰ ἐνδύῃ καὶ τρέφῃ τὸν στρατιώτην καλῶς, καὶ νὰ μὴ τὸν ἀναμιγνύῃ ποσῶς εἰς τοὺς λογιστικοὺς αὐτοὺς ἀριθμοὺς οὔτε μὲ τὸν λοχίαν οὔτε μὲ τὸν σιτιστὴν οὔτε μὲ τὸν λοχαγόν, καὶ νὰ γνωρίζῃ μόνον, ὅτι ἔχει νὰ λάβῃ μισθὸν 15 λεπτὰ τὴν ἡμέραν. Προτείνω λοιπὸν τὴν κατάργησιν τῆς λεγομένης προκαταβολῆς τοῦ συσσιτίου, διότι οὐδεὶς στρατιώτης ἐννοεῖ τί γίνεται, τὸ χρῆμα δὲ αὐτὸ τῆς τροφῆς τοῦ στρατιώτου νὰ κατατίθηται ἀπὸ τὸ ταμεῖον εἰς τὸν λοχαγὸν, δυνάμει καταστάσεως, ἡ ὁποία θὰ ἐμφαίνῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνδρῶν τῶν συσσιτούντων, διότι οὕτω δὲν θὰ δύναται ὁ λοχαγός νὰ παρουσιάσῃ κατάστασιν μὲ μείζονα ἀριθμὸν ἀνδρῶν. Ταῦτα, Κύριοι, εἶχον, νομίζω, καθῆκον, καὶ ὡς Βουλευτὴς καὶ ὡς στρατιωτικός, νὰ ὑποβάλω ὑπὸ τὴν ἐκτίμησιν καὶ κρίσιν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Βουλῆς. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὴν μὴ κατάθεσιν τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι δὲν καταθέτει, ἐπιφυλάσσομαι εἰς τὴν κατ’ οὐσίαν συζήτησιν τῶν νομοσχεδίων νὰ ὁμιλήσω, καὶ νὰ εἴπω καὶ ἐγὼ ὅ,τι μοὶ ἐπιβάλλεται, διότι ἐφρόντισα νὰ ἐξασφαλισθῶ μὲ τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ζητῶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἀδιάφορον δέ, ἂν φέρουσιν ἰδιωτικὸν χαρακτῆρα, διότι ἔχω καθῆκον νὰ παραστήσω εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἀλήθειαν τῶν πραγμάτων· ὥστε ἢ τὰ καταθέσῃ ἢ δὲν τὰ καταθέσῃ, νομίζω ὅτι, προκαλουμένης τοιαύτης συζητήσεως, ἐγὼ ἔχω καθῆκον νὰ τὰ παρουσιάσω.

§118Γ. ΚΑΡΠΕΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι τὸ ἔργον τῆς στρατιωτικῆς συζητήσεως διατρέχει τὸν κίνδυνον νὰ καταστῇ ἥκιστα σοβαρόν, ἀφοῦ σχεδὸν κατέστη ἄχαρι ὡς ἐκ τῶν ἀκαίρως καὶ ἐπανειλημμένως γενομένων συζητήσεων, δὲν ἀρνοῦμαι· ἀλλ’ ὅ,τι δὲν δέχομαι, εἶναι ἡ παρατήρησις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Βονίτσης Βουλευτοῦ καὶ σεβαστοῦ συνταγματάρχου, καὶ ἡ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Σκοπέλου συναδέλφου μου. Διότι οὔτε ὁ προλαλήσας οὔτε ἄλλος τις συνάδελφος ἔδωκε τοιαύτην ἀφορμήν, ὥστε νὰ πιστευθῇ, ὅτι μᾶς ἀπέλιπεν ὁ ὀφειλόμενος σεβασμὸς πρὸς τοὺς ἀνωτέρους καὶ τοὺς ἄλλους συναδέλφους. Ἐὰν δέ τις ὑπέλαβεν, ὅτι οἱ στρατιωτικοὶ Βουλευταὶ δέον ν’ ἀποτελέσωσι φάλαγγα στρατιωτικῶς διεπομένην, καὶ μάλιστα μὲ τοὺς σχετικοὺς βαθμοφόρους, οἵτινες δὲν σπανίζουσιν εὐτυχῶς ἐνταῦθα, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ μοὶ ἐπιτραπῆ νὰ εἴπω, ὅτι τῆς φάλαγγος ταύτης ἡ θέσις δὲν εἶναι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. (Εὖγε! εὖγε!).

§119ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 1ης Μαρτίου ἀνεκοινώθη εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰ τῶν καταδίκων τῶν φυλακῶν Πύλου, παραπονουμένων κατὰ τῶν ἐπιτετραμμένων τὴν φύλαξιν τῶν φυλακῶν καὶ τὴν διεύθυνσιν αὐτῶν διὰ τὴν ποιότητα τοῦ χορηγουμένου ἄρτου. Δὲν θὰ ἐλάμβανον σήμερον τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, ἐὰν δὲν ἐλάμβανον ἐπιστολὴν ἐνίων καταδίκων τῶν φυλακῶν τούτων, οἱ ὁποῖοι μοὶ περιγράφουσι τὴν ἀθλίαν ποιότητα τοῦ ἄρτου, ὅστις παρέχεται εἰς αὐτοὺς, ἄρτου σκωληκοβρώτου, ἄρτου ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ χρησιμοποιηθῇ οὔτε πρὸς τροφὴν κτηνῶν, οὔτε πρὸς τροφὴν τῶν χοίρων! Ἐνῷ, Κύριοι, ὡς εἶναι γνωστὸν, ἔχομεν ὅλας τὰς ἀθλιότητας ἐν ταῖς φυλακαῖς ἡμῶν, αἵτινες εἰς οὐδὲν ἄλλο χρησιμεύουσιν ἢ ὡς ἐργαστήριον διαφθορᾶς τοῦ σώματος καὶ τῆς ψυχῆς τῶν καταδίκων, τοὺς ὁποίους εἰς τοιαύτην κατάστασιν ἀποδίδομεν εἰς τὴν κοινωνίαν, ἕνεκα τοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον μὲ τὰ μελανώτερα χρώματα περιγράφει ἐσχάτως ἀνώτερος καὶ διακεκριμένος ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης, ἐπιπροστίθεται εἰς ὅλα αὐτὰ καὶ ἡ τυραννία, ἡ ἀσκουμένη ἐπὶ τῶν δυστυχῶν τούτων ὄντων ὑπὸ τῶν ὀργάνων τῆς Πολιτείας! Μοὶ γράφουσιν ἐκ Πύλου, ὅτι οἱ φύλακες τῶν φυλακῶν, οἱ διευθύνοντες τὰς φυλακὰς αὐτὰς, κατὰ τὰς ἐπισήμους ἡμέρας τῶν ἑορτῶν ἐξηνάγκαζον τοὺς καταδίκους νὰ παραλαμβάνωσι τὸν ἀθλίας ποιότητος ἄρτον, ἀπειλοῦντες αὐτοὺς ἐν ἀρνήσει δι’ ἐξορίας εἰς ἄλλας φυλακὰς χειροτέρας. Παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, νὰ λάβητε ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ νὰ διαταχθῇ περὶ τούτου διοικητικὴ ἀνάκρισις. Παρακαλῶ δὲ, ὅπως ἡ Βουλὴ ἐπιτρέψῃ, ἵνα τὸ Προεδρεῖον παραπέμψῃ μετὰ συστάσεως τὴν ὑποβληθεῖσαν προχθὲς ἀναφορὰν εἰς τὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἀξιότιμον Ὑπουργὸν, ὅστις ἐλπίζω ὅτι μετὰ τῆς χαρακτηριζούσης αὐτὸν ἐπιμελείας καὶ τοῦ ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον αἰσθάνεται πρὸς πᾶν ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν βελτίωσιν τοῦ κλάδου, ὃν διευθύνει, θέλει λάβει τὴν δέουσαν πρόνοιαν.

§120Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ὅσον ἀφορᾷ τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, βεβαίως ἅμα ὡς λάβω τὴν ἐπερώτησιν, ἀμέσως καὶ τηλεγραφικῶς θέλω ζητήσει πληροφορίας.

§121ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ἐπερωτήσεως, πρόκειται περὶ παραπόνων ὑποβαλλομένων διὰ τῆς ἀναφορᾶς.

§122Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ἔλαβον τοιαύτην ἀναφοράν· ἀλλὰ ὀφείλω νὰ δώσω πληροφορίας τινὰς, σχετικῶς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο. Τοιοῦτον παράπονον πρὸ καιροῦ μοὶ εἶχεν ὑποβληθῆ, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποιότητα τοῦ ἄρτου τοῦ χορηγουμένου εἰς τὰς φυλακὰς Ναυπλίου, μοὶ εἶχε δὲ σταλῆ ἐμπιστευτικῶς καὶ δεῖγμα τοῦ ἀπαισίου μίγματος, ὃ ἐκαλεῖτο ἄρτος. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ἐκείνῃ, κατόπιν συνεννοήσεως μετὰ τοῦ συναδέλφου μου κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ καὶ τῇ ἀποφάσει τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἐπετράπη, ὅπου ὑπάρχει δημόσιος κλίβανος, ἐκεῖ, ὅπου παρασκευάζεται ὁ ἄρτος ὁ διδόμενος εἰς τὸν στρατὸν, νὰ παρασκευάζηται καὶ ὁ ἄρτος ὁ διδόμενος εἰς τὰς φυλακὰς. Τοιουτοτρόπως ἐν Ἀθήναις, ἐν Ναυπλίῳ καὶ ἐν Κερκύρᾳ, ὅπου ὑπάρχει δημόσιος κλίβανος, ἐν τῷ κλιβάνῳ τούτῳ παρασκευαζόμενος νὰ δίδηται καὶ ὁ διὰ τὰς φυλακὰς προωρισμένος ἄρτος. Ἀλλὰ ἐπίσης ἐλήφθη μέριμνα, ὅπως εἰς ὅλας τὰς φυλακὰς τοῦ Κράτους ὁ ἄρτος, ὁ παρεχόμενος ἐπὶ τῇ ῥητῇ συμφωνίᾳ νὰ ᾖναι ὅμοιος πρὸς τὸν ἄρτον τὸν παρεχόμενον εἰς τοὺς στρατιώτας; ἐξακριβοῦται κατὰ τὴν παράδοσιν εἰς τὰς φυλακὰς, καὶ κατὰ ποσότητα καὶ κατὰ ποιότητα, ὑπὸ τοῦ φρουράρχου ἢ τοῦ ἀξιωματικοῦ τοῦ ἁρμοδίου, τοῦ παραλαμβάνοντος τὸν ἄρτον τοῦ στρατοῦ, καὶ παρὰ τοῦ ἀρχιφύλακος, ὅταν παραδίδηται εἰς τὰς φυλακὰς. Ὥστε αἱ διαταγαὶ τοῦ Ὑπουργείου ἐξετελέσθησαν, δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ συμβαίνῃ σήμερον τὸ ἄτοπον, τὸ ὁποῖον καταγγέλλετε, διότι ῥητὴ διαταγὴ ἐδόθη δι’ ὅλας τὰς φυλακὰς, καὶ εἰς πάντα τὰ συμβόλαια, τὰ μετὰ τῶν διαφόρων μειοδοτῶν συντασσόμενα, ῥητὴ διάταξις περιλαμβάνεται, ὅπως ὁ ἄρτος ἐξακριβῶται κατὰ ποσότητα καὶ ποιότητα ὑπὸ τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἀνέφερα, καὶ ἐξ ὧν ἔχομεν πλήρεις ἐγγυήσεις, ὅτι θὰ ἦναι ὅμοιος πρὸς τὸν παρεχόμενον εἰς τὸν στρατόν.

§123ΑΛΕΞ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δέχομαι ὡς ἀκριβὲς ὅ,τι εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι μέτρον νέον μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐλήφθη, ἀφορῶν εἰς τὴν βελτίωσιν τοῦ ἄρτου. Ἀλλ’ ὅ,τι πρέπει νὰ ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, εἶναι τὸ καταγγελλόμενον, ὅτι οἱ φύλακες καὶ οἱ διευθύνοντες τὰς φυλακὰς ἐπεβάλλοντο εἰς τοὺς φυλακισμένους νὰ παραλάβωσιν ἄρτον τοιαύτης ἀθλίας ποιότητος. Φρονῶ ὅτι πρέπει νὰ μεταβῇ ἀνώτερος ὑπάλληλος τοῦ Κράτους, ὁ ὁποῖος νὰ ἐνεργήσῃ ἀνακρίσεις, καὶ βεβαιώσῃ, ἂν τὰ καταγγελλόμενα εἶναι ἀληθῆ.

§124Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὑποθέτω, κύριε Βουλευτὰ, ὅτι, μέχρις οὗ φθάσωσιν αἱ διαταγαὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης καὶ αἱ διαταγαὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, τὸ μεσολαβῆσαν διάστημα δὲν ἦτο ἐπαρκὲς, ὅπως ληφθῶσι καὶ ἐφαρμοσθῶσιν αἱ διαταγαὶ αὗται, διότι δὲν παρῆλθον οὔτε δέκα ἡμέραι ἀφ’ ἧς ἐξεδόθησαν αἱ ἀφορῶσαι τὴν χορήγησιν τοῦ ἄρτου εἰς τὰς φυλακὰς καὶ τὴν ἐπιθεώρησιν τούτου ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου ἀξιωματικοῦ, ὅπου δὲν ὑπάρχει στρατιωτικὸν ἀρτοποιεῖον. Ὑποθέτω ἑπομένως, ὅτι μέχρις οὗ ἐφαρμοσθῇ τὸ νέον τοῦτο μέτρον θὰ παρέλθῃ διάστημά τι χρόνου, καὶ μόνον μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτοῦ δυνάμεθα νὰ κρίνωμεν, ἂν ἐβελτιώθη ἡ ποιότης τοῦ ἄρτου τῶν φυλακῶν, διότι ἕως τώρα βεβαίως δὲν ἠδυνήθησαν νὰ τὸ ἐφαρμόσωσιν οἱ ἁρμόδιοι.

§125ΑΛ. ΠΟΝΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ὅ,τι ἀνεκοίνωσα τὸ ἀνεκοίνωσα ὡς πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ἐκεῖθεν μοὶ ἀπέστειλαν οἱ φυλακισμένοι, δὲν τὸ ἀνεκοίνωσα ὡς ἰδίαν πληροφορίαν, ἐξ ἰδίας ἐμοῦ ἀντιλήψεως ἐκπηγάζουσαν. Ἀναγνωρίζω καὶ ἐγὼ, ὅτι τὸ μεσολαβῆσαν διάστημα δὲν ἦτο ἐπαρκὲς, ἵνα ἐφαρμοσθῶσιν αἱ νέαι διαταγαὶ τῶν κυρίων Ὑπουργῶν.

§126Ν. ΜΙΣΥΡΛΗΣ. Δὲν διαμφισβητῶ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Τριφυλίας περὶ τῆς κακῆς ποιότητος τοῦ διδομένου ἄρτου· ἀλλ’ ὁ κ. συνάδελφος ἔπρεπε νὰ ζητήσῃ εὐθύνας ἀπὸ τὴν Ἐφορείαν τῶν φυλακῶν, ἥτις ἔχει καθῆκον νὰ φροντίζῃ περὶ τῆς καλῆς ποιότητος τοῦ διδομένου ἄρτου.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Νίκας ἔχει τὸν λόγον.

§128Δ. Π. ΝΙΚΑΣ. Κύριοι Βουλευταὶ, θὰ φέρω εἰς γνῶσιν ὑμῶν ἀδικίαν τινὰ, διαπραχθεῖσαν ὑπὸ τοῦ κ. πρώην ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργοῦ εἰς μικρὸν ὑπάλληλον, τὸν πρώην εἰρηνοδίκην Μήλου Ἰωάννην Χ. Μπακογεώργην. Ἴσως τὸ σχῆμα εἶναι ὀξύμωρον· διότι δὲν δύναται νὰ ὑποτεθῇ, ὅτι Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ἄρχων, ἐξ οὗ ἀπορρέει ἡ δικαιοσύνη, ὅστις ὑπὸ τοῦ νόμου ἐτάχθη, ἵνα ἀπονέμῃ αὐτὴν, ὅτι δύναται νὰ ἀδικήσῃ. Ἐν τούτοις τὸ ἀδίκημα διεπράχθη, ὡς δι’ ὀλίγων θέλω ἐκθέσει ὑμῖν. Πρὸ δύο ἐτῶν ὑπηρετεῖ ὁ Ἰωάννης Μπακογεώργης ὡς εἰρηνοδίκης ἐν Μήλῳ· ἡμέραν τινὰ ἐκλήθη, ἵνα συντάξῃ τὴν διαθήκην τοῦ Πέρρου Ραπανάκη, ἐκ φυματιώσεως πάσχοντος καὶ εἰς τὰς τελευταίας στιγμὰς τοῦ βίου του εὑρισκομένου, καὶ τοῦτο, διότι ὁ μόνος συμβολαιογράφος, ὁ ἐν τῇ νήσῳ ὑπάρχων, ἐκωλύετο. Μετέβη ὁ εἰρηνοδίκης καὶ συνέταξε τὴν διαθήκην τοῦ ἑτοιμοθανάτου· ἀλλὰ τὸ δωμάτιον, ἐν ᾧ εὑρίσκετο ὁ ἑτοιμοθάνατος, ἐχώρει μόνον τὴν κλίνην αὐτοῦ, καὶ ὡς ἐκ τούτου ἠναγκάσθη καὶ ὁ εἰρηνοδίκης καὶ οἱ μάρτυρες νὰ παραμείνωσιν εἰς ἕτερον δωμάτιον, συγκοινωνοῦν διὰ θύρας μὲ τὸ δωμάτιον, εἰς ὃ ἔκειτο ὁ ἀσθενής. Ἡ διαθήκη συνετάχθη, καθ’ ἃ διαγράφει ὁ νόμος περὶ διαθηκῶν. Ὁ διαθέτης ἀφῆκε τὴν ἐκ 10,000 δραχμῶν περιουσίαν του εἰς τρία μερίδια· κατέλιπεν ἀνὰ ἓν μικρὸν κτῆμα εἰς ἕκαστον τῶν ἐκ τοῦ πρώτου γάμου του τριῶν ἐνηλίκων τέκνων του, ἕνεκεν λόγων ἀχαριστίας καὶ ἐπιβουλῆς τῆς τιμῆς καὶ ζωῆς του, τὴν δὲ λοιπὴν περιουσίαν του διήρεσεν εἰς δύο μέρη· καὶ τὸ μὲν, μεγαλείτερον ἀφῆκεν εἰς ναὸν ἰδιόκτητον αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον ἐκληροδότησεν εἰς τὸν δῆμον Μήλου, τὸ δὲ ὑπόλοιπον ἔδωκεν εἰς τὴν ἐκ δευτέρου γάμου σύζυγόν του, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ πληρώσῃ αὕτη τὰ χρέη αὐτοῦ, ἀνερχόμενα εἰς δρ. 2,000. Μετὰ τὸν θάνατον τοῦ διαθέτου οἱ ἀποκληρωθέντες ἤγειραν ἀγωγὴν ἐπὶ ἀστοργίᾳ· ἀλλ’ ἀτυχῶς δι’ αὐτοὺς, τὸ Πρωτοδικεῖον Σύρου ἀπέρριψε τὴν ἀγωγήν, διότι δὲν εὗρε λόγους. Ἐγένετο κατόπιν ἔφεσις ἐνώπιον τῶν ἐν Ἀθήναις Ἐφετῶν· κατὰ τὴν ἔφεσιν δὲ ἐθεώρησαν καλὸν οἱ ἐνδιαφερόμενοι νὰ προσβάλωσι τὴν διαθήκην ὡς πλαστὴν, διότι ἐγένετο ἐν ἑτέρῳ δωματίῳ ἢ ἐκείνῳ, ἐν ᾧ ἔκειτο ὁ ἀσθενής, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει σημειώσεων, τὰς ὁποίας εἶχε δώσει ὁ ἑτοιμοθάνατος εἰς τὸν εἰρηνοδίκην. Διετάχθησαν τότε ἀνακρίσεις κατὰ τοῦ εἰρηνοδίκου καὶ προφυλάκισις, ἀλλ’ εὐτυχῶς ὁ Εἰσαγγελεὺς τῶν ἐν Σύρῳ Πρωτοδικῶν δι’ ἐκθέσεώς του μακρᾶς καὶ λίαν τιμητικῆς διὰ τὸν εἰρηνοδίκην ἐξέθηκε τὴν ὑπόθεσιν, ὅπως ἔπρεπε, καὶ τὸ Συμβούλιον τῶν Πλημμελειοδικῶν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 311 τοῦ 1902 βουλεύματος ἀπήλλαξε τὸν εἰρηνοδίκην πάσης κατηγορίας. Τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐζήτησεν ἀπὸ τὸν Εἰσαγγελέα νὰ κάμῃ πρότασιν περὶ ἀπολύσεως τοῦ εἰρηνοδίκου, ἀλλ’ ὁ Εἰσαγγελεὺς διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 6077 τῆς 1 Ἰουνίου 1902 γνωμοδοτήσεώς του ἀπέρριψε τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, εἰπὼν ὅτι δὲν εὑρίσκει λόγον νὰ κάμῃ πρότασιν περὶ ἀπολύσεως· εὗρε δὲ, ὅτι ὁ εἰρηνοδίκης ἠδύνατο νὰ τιμωρηθῇ πειθαρχικῶς. Μετὰ τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐστράφη πρὸς τοὺς Εἰσαγγελεῖς τῶν ἐν Ναυπλίῳ Δικαστηρίων, καὶ ἐζήτησε νὰ κάμωσιν αὐτοὶ πρότασιν περὶ ἀπολύσεως τοῦ εἰρηνοδίκου· ἀλλ’ ἀμφότεροι, ὁ μὲν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθμὸν 8106 τῆς 28 Ἰουνίου 1902, ὁ δὲ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 3796 τῆς 1 Ἰουλίου 1902 προτάσεών των ἀπεφάνθησαν, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀφορμὴ νὰ ἀπολυθῇ ὁ εἰρηνοδίκης· ἐπρότειναν ὅμως καὶ οὗτοι νὰ τιμωρηθῇ πειθαρχικῶς. Οὕτως ἔκριναν τὰ πράγματα οἱ ἁρμόδιοι· ἠρωτήθησαν δὲ οἱ Εἰσαγγελεῖς τῶν Πρωτοδικῶν καὶ Ἐφετῶν Ναυπλίου, ὡς οἱ μόνοι ἁρμόδιοι, διότι τότε ὁ εἰρηνοδίκης οὗτος ὑπηρέτει ἐν τῷ Εἰρηνοδικείῳ Κρανιδίου. Τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐστράφη πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα Σύρου, καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 15453 τῆς 2 Ἰουλίου 1902 διαταγῆς του παρήγγειλεν αὐτὸν νὰ τιμωρήσῃ τὸν εἰρηνοδίκην πειθαρχικῶς, ὁ δὲ εἰσαγγελεύων τότε δικαστὴς κ. Χοϊδᾶς, ἐπιλαθόμενος ἑαυτοῦ, λησμονήσας ὅτι εἶχε λάβει μέρος εἰς τὸ Συμβούλιον τῶν Πλημμελειοδικῶν, ὅπερ εἶχεν ἀποφανθῆ ὑπὲρ τοῦ κατηγορουμένου, μὴ λαβὼν ὑπ’ ὄψιν οὔτε τὸ βούλευμα τοῦ Συμβουλίου τῶν Πλημμελειοδικῶν, οὔτε τὴν πρότασιν τοῦ Εἰσαγγελέως Σύρου, οὔτε τὴν πρότασιν τῶν Εἰσαγγελέων τῶν Ἐφετῶν καὶ Πρωτοδικῶν Ναυπλίου, λησμονήσας ὅτι ἡ Εἰσαγγελικὴ ἀρχὴ εἶναι μία καὶ ἀδιαίρετος καὶ δὲν δύναται ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου νὰ γνωμοδοτῇ σήμερον οὕτω καὶ αὔριον ἄλλως, καὶ ἀσεβήσας, ἂν θέλητε, πρὸς τὰς διαταγὰς τοῦ Ὑπουργοῦ, ἀντὶ νὰ τιμωρήσῃ τὸν εἰρηνοδίκην, ὡς ὤφειλε, πειθαρχικῶς, ἔκαμε πρότασιν περὶ ἀπολύσεως!

§129ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶχεν ἀφορμὴν κατὰ τοῦ εἰρηνοδίκου;

§130Δ. Π. ΝΙΚΑΣ. Δὲν γνωρίζω. Τὸν διεδέχθη ὅμως μετὰ τὴν ἀπόλυσίν του εἷς ἐξ Αἰγίνης. Οὕτω πως, Κύριοι, ὁ κύριος Ὑπουργὸς, ἐπὶ προτάσεως ἀναρμοδίου Εἰσαγγελέως στηριχθεὶς, προὐκάλεσε τὴν ἀπόλυσιν τοῦ δυστυχοῦς εἰρηνοδίκου Μπακογεώργη κατὰ τὴν 29 Αὐγούστου 1902, καὶ τὸν ἔρριψεν εἰς τοὺς δρόμους! Ὁ εἰρηνοδίκης αὐτὸς εἶναι συμπολίτης μου, καὶ δύναμαι νὰ σᾶς βεβαιώσω, ὅτι εἶναι εἷς τῶν καλλιτέρων εἰρηνοδικῶν τοῦ Κράτους. Ἐγεννήθη ἐν πτωχείᾳ, ἀνετράφη ἐν ὀρφανίᾳ, καὶ μόνος του ἀγωνιζόμενος, δι’ ἀπείρων ἀγώνων, μόχθων καὶ θυσιῶν, κατώρθωσε νὰ φθάσῃ μέχρι σήμερον ὅπου ἔφθασεν. Ὑπηρέτησεν ὡς γραμματεὺς Εἰρηνοδικείων καὶ ὡς εἰρηνοδίκης ἐπὶ 19 ἔτη καὶ 7 μῆνας, χωρὶς ποτε νὰ ἐπισύρῃ μομφήν τινα ἢ ἐπιτίμησιν τῶν ἀνωτέρων του, οὐδὲ παράπονόν τι νὰ ἐγερθῇ κατ’ αὐτοῦ παρὰ τῶν ἀνθρώπων τῶν μερῶν ἐκείνων, ἐν οἷς ὑπηρέτησε. Καὶ περὶ μὲν τοῦ πρώτου δύναται νὰ λάβῃ πληροφορίας ὁ κ. Ὑπουργὸς παρὰ τῶν ἁρμοδίων Εἰσαγγελέων, περὶ δὲ τοῦ δευτέρου ἐπικαλοῦμαι τὴν ὁμολογίαν τῶν κ. Βουλευτῶν, εἰς τὰς ἐπαρχίας τῶν ὁποίων ὑπηρέτησεν, οἷον τοῦ ἐκ Τήνου κ. Βιτάλη, τοῦ ἐκ Μήλου κ. Προβελεγγίου, τοῦ ἐκ Θήρας κ. Δελένδα, τῶν ἐκ Καρυστίας κ. κ. Μπαλάφα, Κόλλια καὶ Στεφανίδου, καὶ τοῦ ἐκ Σπάρτης κ. Μελετοπούλου. Αὐτοὶ διαρρήδην δύνανται νὰ ὁμολογήσουν, ἂν ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς, ὑπηρετήσας εἰς τοὺς τόπους των, ἔδωκε τὴν ἐλαχίστην ἀφορμὴν δυσαρεσκείας ἢ μεροληψίας ἢ μὴ ἐκπληρώσεως τιμίως τῶν καθηκόντων αὑτοῦ. Εἶναι δὲ ἀδικία, τοιοῦτος ὑπάλληλος νὰ ῥιφθῇ εἰς τοὺς δρόμους καὶ στερηθῇ καὶ τοῦ δικαιώματος τῆς συντάξεως· διότι, ὡς γνωρίζετε, κύριοι Βουλευταί, μόνον μετὰ διετίαν δύναται νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν θέσιν του. Παρακαλῶ ὅθεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, εἰς ὃν ἐγχειρίζω ἀναφορὰν τοῦ δυστυχοῦς αὐτοῦ, ἐν ᾗ ἐκθέτει τὰ παράπονά του, νὰ διαβιβάσῃ τὴν ἀναφορὰν ταύτην εἰς τὴν Κυβέρνησιν μετὰ συστάσεως τῆς Βουλῆς, ὅπως εὕρῃ τρόπον νὰ ἱκανοποιήσῃ ὑπάλληλον, ὁ ὁποῖος οὐδέποτε εἰς οὐδένα ἔδωκεν ἀφορμὴν παραπόνου, ἀλλὰ πάντοτε ἐξεπλήρωσε τὸ καθῆκόν του τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως.

§131Κ. ΤΟΠΑΛΗΣ. Ἤκουσα μετὰ πολλῆς προσοχῆς τοῦ προλαλήσαντος κ. Βουλευτοῦ ἐκ Παρνασσίδος ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς παύσεως τοῦ ἐν λόγῳ εἰρηνοδίκου. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὅμως ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας νὰ γνωρίσω εἰς αὐτὸν, ὅτι, ὅταν ἀσκῆται ἔλεγχος εἴτε κατὰ τῶν Ὑπουργῶν τῶν νῦν εἴτε κατὰ τῶν πρώην, πάντοτε πρέπει νὰ ζητῆται νὰ προταχθῇ ἡ κατάθεσις τῶν ἐγγράφων τῶν σχετιζομένων πρὸς τὴν ὑπόθεσιν, περὶ τῆς ὁποίας γίνεται λόγος ἐν τῇ Βουλῇ, διότι ἄνευ τούτων δὲν δύναται νὰ πεισθῇ τις περὶ ὅσων λέγονται ἐν τῇ Βουλῇ. Ἐγὼ, καθ’ ὅσον ἐνθυμοῦμαι, δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι ὁ ῥηθεὶς ὑπάλληλος ἐπαύθη δι’ ἀσυμβίβαστον πρὸς τὰ καθήκοντά του διαγωγὴν, ἀφοῦ ἐξετελέσθησαν ὅλα τὰ τοῦ νόμου περὶ παύσεως τῶν εἰρηνοδικῶν, καὶ εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι, ὁσάκις παρουσιάζηται περίστασις ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένη, ὅπως παυθῇ εἰρηνοδίκης, ὁ Ὑπουργὸς δὲν πρέπει νὰ διστάζῃ νὰ ἐκτελέσῃ τὰ τοῦ νόμου, διότι ἀρκούντως περιφρουροῦνται ὑπὸ τούτου οἱ εἰρηνοδίκαι. Ἐπὶ τούτοις θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ καταθέσῃ τὸν σχετικὸν φάκελον, τὸν ἀφορῶντα τὸν πρώην εἰρηνοδίκην Ἰωάννην Μπακογεώργην, ὅπως δυνηθῶ μετὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν ἐγγράφων νὰ ἀπαντήσω ἀκριβέστερον εἰς τὸν προλαλήσαντα.

§132ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ἀληθῶς, διὰ νὰ παυθῇ ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς, ἐτηρήθησαν ὅλοι οἱ τύποι καὶ τὰ προσχήματα, δηλαδὴ ἐπαύθη κατὰ τοὺς κανόνας τῆς ἐπιστήμης! Τὸ ζήτημα ὅμως εἶναι τοῦτο, ὅτι εἰρηνοδίκης, ὡς ὁ Μπακογεώργης, τὸν ὁποῖον γνωρίζω, διότι ὑπηρέτησεν ἐν τῇ ἰδιαιτέρᾳ μου ἐπαρχίᾳ καὶ ἀφῆκεν ἀρίστας ἐντυπώσεις, ὅπως ἀφῆκε καὶ παντοῦ, ὅπου ὑπηρέτησεν, εἰρηνοδίκης, ὁ ὁποῖος εἶναι τὸ ἀγλάϊσμα τῆς δικαστικῆς ὑπηρεσίας, ὡς τοῦτο γνωρίζω καὶ ἐκ πληροφοριῶν ἄλλων συναδέλφων, εἰς τὰς ἐπαρχίας τῶν ὁποίων ὑπηρέτησε, δὲν ἔπρεπε μετὰ τόσης εὐκολίας νὰ τεθῇ ἐκτὸς τῆς ὑπηρεσίας, καὶ διὰ τοῦτο ἡ ἀπόλυσίς του ἔκαμε μεγάλην αἴσθησιν. Ἐξετάσας δὲ τὰ γεγονότα πάντα, τὰ ὁποῖα ἔφεραν τὸ ἀποτέλεσμα, εἶδον ὅτι ταῦτα σχετίζονται πρὸς τὴν ἐκλογὴν Αἰγίνης, καθόσον οἱ προβαλλόμενοι λόγοι δὲν ἦσαν ἰσχυροὶ καὶ νόμιμοι, καὶ δὲν ἐπετρέπετο εἰς τὸν κ. πρώην Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης νὰ παύσῃ τοιοῦτον ὑπάλληλον. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης νὰ ἐξετάσῃ ἐπισταμένως ἅπαντα τὰ σχετικὰ τῆς ἀπολύσεως ταύτης ἔγγραφα, καὶ πειθόμενος ὅτι ἀδίκως ἀπελύθη ὁ εἰρημένος εἰρηνοδίκης, νὰ τὸν ἐπαναφέρῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Ἐὰν δὲ δὲν δύναται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἕνεκα τυπικῶν κωλυμάτων, παρακαλῶ τοὺς κυρίους ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν Ὑπουργοὺς νὰ διορίσωσιν αὐτὸν εἰς τὸν ἕνα ἢ εἰς τὸν ἕτερον κλάδον, ἀφοῦ ὁ ὑπάλληλος οὗτος, ὑπηρετήσας 17 ἔτη, πένεται σήμερον, στερούμενος καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐπιουσίου ἄρτου! Οὐδόλως συνδέομαι μετ’ αὐτοῦ, μόνον ἐκ τῆς ὑπηρεσίας τὸν ἐγνώρισα, καὶ ἐξ ἁπλοῦ καθήκοντος κοινωνικοῦ καὶ φιλανθρωπικοῦ ποιοῦμαι τὴν δικαίαν ταύτην σύστασιν.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ἱερομνήμων ἔχει τὸν λόγον.

§134Κ. Γ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Ἓν τῶν σπουδαιοτάτων ζητημάτων, ὅπερ ἐνδιαφέρει ὁλοκλήρους πληθυσμοὺς, εἶναι καὶ τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας τῶν νήσων. Τὸ κακὸν βεβαίως δὲν εἶναι σημερινόν· καὶ κατὰ τὰ παρελθόντα ἔτη τὸ αὐτὸ ἐγίνετο, ἡ συγκοινωνία πάντοτε ὑπῆρξεν ἐλλιπεστάτη. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ἐπειδὴ ἐξηκολούθει τοῦτο κατὰ τὸ παρελθὸν, ὅτι πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ καὶ διὰ τὸ παρόν. Τοῦτο δὲ γίνεται πάντοτε, διότι αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις δὲν ἔλαβον τὴν πρόνοιαν, ὅπως ἐπιβάλουν τὰς ὑποχρεώσεις, ἃς ἀνέλαβον αἱ Ἑταιρεῖαι πρὸς τὸ Δημόσιον. Καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος τὴν συγκοινωνίαν τῶν ἀγόνων γραμμῶν εἶχεν ἀναλάβει διὰ συμβάσεως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἡ Νέα Ἀτμοπλοϊκὴ Ἑταιρεία, ἔληξε δὲ ἡ σύμβασις κατὰ τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον, ὅτε δι’ ἑνὸς οὐκαζίου πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἡ Νέα Ἑταιρεία ἀναγγέλλει, ὅτι παύει τὰς ἀγόνους γραμμάς. Οὕτω δὲ ὅλαι αἱ νῆσοι καὶ ὅλαι αἱ ἄγονοι γραμμαὶ ἔμειναν παντελῶς ἄνευ συγκοινωνίας. Ἡ Κέα ἐπὶ παραδείγματι ἀπὸ τῆς 23 Δεκεμβρίου μέχρι τῆς 15 Ἰανουαρίου οὐδὲ ἓν κἄν ἀτμόπλοιον εἶδεν. Ἐκεῖ ὑπάρχουσιν ἱδρυμέναι ἀνθρακαποθῆκαι, καὶ κατὰ τὸ διάστημα τὸ μεσολαβῆσαν προσήγγισαν πρὸς ἀνθράκευσιν ἀτμόπλοια ἐκ Ῥωσσίας εἰς τὴν Ἀγγλίαν, ἐκ Ῥωσσίας εἰς τὴν Ἀμβέρσαν, ἐξ Ἀμβούργου εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν, καὶ ἐκ Κωνσταντινουπόλεως εἰς Πειραιᾶ, ἀλλ’ ἐκ Πειραιῶς καὶ Σύρου οὐδὲν ἀτμόπλοιον προσήγγισεν! Οὕτως ἠδυνάμεθα νὰ μάθωμεν πᾶν ὅ,τι συνέβαινεν ἐν τῇ πρωτευούσῃ τοῦ Κράτους ἀπὸ τὴν Ἀμβέρσαν μᾶλλον καὶ ἀπὸ τὴν Ἀγγλίαν, ἀλλὰ βεβαίως ὄχι ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, οὐδ’ ἀπὸ τὴν Σῦρον...

§135Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Διατὶ δὲν προσήγγισαν;

§136Κ. Γ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Διότι ἡ Νέα Ἀτμοπλοϊκὴ Ἑταιρεία ἐδήλωσεν, ὅτι παύει τὰς ἀγόνους γραμμάς. Τὸ τελευταῖον ἀτμόπλοιον, τὸ ὁποῖον προσήγγισεν εἰς Κέαν, ἦτο τὸ προσεγγίσαν τὴν 23 Δεκεμβρίου.

§137Θ. ΒΕΛΛΙΑΝΙΤΗΣ. Ἀλλ’ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Παξῶν πολὺ πρὶν λήξῃ ἡ σύμβασις εἶχε παύσει ἡ Ἀτμοπλοϊκὴ Ἑταιρεία νὰ προσεγγίζῃ· συνέβη μάλιστα κατὰ τὰς ἐκλογὰς νὰ λάβῃ ῥητὰς διαταγὰς τὸ πρακτορεῖον Κερκύρας παρὰ τοῦ προέδρου τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἑταιρείας ἐν Σύρῳ νὰ μὴ προσεγγίσῃ, ἐπιστρέφον ἐκ Κερκύρας, ἵνα μὴ παραλάβῃ τοὺς ἐκλογεῖς, οἱ ὁποῖοι μετέβαινον εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, ἵνα ψηφίσουν ὑπὲρ ἐμοῦ! Τότε παρεκάλεσα τηλεγραφικῶς τὸν συνάδελφον κ. Βαφειαδάκην νὰ μεριμνήσῃ, ὅπως διαταχθῇ ἡ προσέγγισις, ἀφοῦ ἡ Ἑταιρεία εἶχε τοιαύτην ὑποχρέωσιν, ἀλλ’ ὁ κ. Βαφειαδάκης εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ μὲ πληροφορήσῃ, ὅτι τὸ Συμβούλιον τῆς Ἑταιρείας εἶχε διατάξει νὰ μὴ προσεγγίσῃ, δι’ ὃν σκοπὸν σᾶς ἀνήγγειλα. Διὰ τοῦτο ὀφείλω νὰ δηλώσω, ὅτι λυποῦμαι διότι συνετέλεσα καὶ ἐγὼ νὰ μὴ ψηφισθῇ ἡ σύμβασις, τὴν ὁποίαν εἶχεν εἰσαγάγει ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Κερκύρας μετὰ τῆς Ἑταιρείας τοῦ Αὐστριακοῦ Λόϋδ. Ὁμολογῶ τὴν πλάνην μου, διότι ἡ Ἑταιρεία ἐκείνη βεβαίως ἐντίμως καὶ εὐσυνειδήτως ἤθελεν ἐκτελεῖ τὰς ὑποχρεώσεις της, καὶ δὲν θὰ παριστάμεθα μάρτυρες τῆς ἀσυνειδησίας τῆς ἐν λόγῳ Ἑλληνικῆς Ἑταιρείας. Ὅταν ἔλθῃ ὅμως τὸ ζήτημα εἰς συζήτησιν, τότε θὰ λάβω καὶ ἐγὼ τὸν λόγον.

§138Κ. Γ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Σᾶς εὐχαριστῶ, κύριε συνάδελφε, διότι μοὶ ἔρχεσθε ἀρωγὸς εἰς τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐπεχείρησα. Καὶ ὅπως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ὠνόμασε τὸ Σταφιδικὸν ζήτημα Πελοποννησιακὸν, οὕτως ἐγὼ δύναμαι νὰ ὀνομάσω Νησιωτικὸν τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας. Εἰς τοιαύτην ὄντως περιωπὴν ἐγὼ φέρω τὸ ζήτημα τοῦτο, διότι αἱ νῆσοι εἶναι ἀποκεκλεισμέναι ἐπὶ ὁλοκλήρους μῆνας! Καὶ ταῦτα μὲν ἐγένοντο κατὰ τὸν χρόνον, καθ’ ὃν σύμβασις δὲν ὑπῆρχε, διότι παρενεβλήθησαν πολλαὶ δυσχέρειαι κατὰ τὴν ἀνανέωσιν τῶν συμβάσεων, καὶ μόλις κατωρθώθη κατὰ τὴν 15 ἢ 17 Ἰανουαρίου νὰ ὑπογραφῇ ἡ σύμβασις. Μόνον ὁ ἀξιότιμος ἐκ Σκοπέλου ἀγαπητὸς συνάδελφος κατώρθωσε, τῇ ἀξιεπαίνῳ αὐτοῦ μερίμνῃ, ν’ ἀρχίσῃ ἡ συγκοινωνία τῆς Σκιάθου–Σκοπέλου ἀπὸ τῆς 11 Ἰανουαρίου. Τὴν αὐτὴν δὲ ἑσπέραν ἀνεχώρει ἀτμόπλοιον ἔκτακτον διὰ τὴν Κύθνον, διότι εἶχον σπουδαίαν ἀνάγκην δύο διευθυνταὶ μεταλλευτικῶν Ἑταιρειῶν, ὁ κ. Νικασίας καὶ ὁ κ. Πασχάλης, καὶ ἐζήτησαν νὰ προσεγγίσῃ ἐκεῖ. Ἀλλὰ δι’ ἡμᾶς δὲν ὑπῆρχε σύμβασις, καὶ ἡ Ἑταιρεία δὲν ἐνόει νὰ προσεγγίσῃ εἰς Κύθνον, ἐὰν δὲν ἐλάμβανε πρὶν ἀμοιβὴν ἀπὸ τοὺς δύο ἄνω Κυρίους 250 δραχμάς, ἐκτὸς τῶν εἰσιτηρίων τῶν ἄλλων ἐπιβατῶν· καὶ τὸ ἀτμόπλοιον δὲ τοῦτο οὐδόλως προσήγγισεν εἰς Κέαν. Ἀλλὰ καὶ μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως ἡ συγκοινωνία εἶναι ἐλλιπεστάτη· συγκοινωνία σχεδὸν δὲν ὑπάρχει. Ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως καὶ τῆς ὑποβολῆς τοῦ δρομολογίου εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν ἅπαξ καὶ μόνον προσήγγισε κανονικῶς εἰς Κέαν ἀτμόπλοιον. Καθ’ ὅλας τὰς ἄλλας ἡμέρας καὶ ἑβδομάδας προσήγγιζεν ἀκανονίστως, χωρὶς νὰ λαμβάνωσι γνῶσιν οὔτε οἱ ἐπιβάται οὔτε τὸ ταχυδρομεῖον. Ἐπὶ παραδείγματι, χθὲς τὴν πρωΐαν διῆλθεν ἐκ Κέας καὶ Κύθνου ἀτμόπλοιον, καὶ ὄχι μόνον δὲν εἰδοποιήθησαν οἱ ἐπιβάται, ἀλλ’ οὔτε τὸ ταχυδρομεῖον ἐλήφθη. Καὶ ἐρωτῶ ἤδη, ἐξεπλήρωσεν ἡ Ἑταιρεία τὰς πρὸς τὸ Δημόσιον ὑποχρεώσεις της; δύναται νὰ λάβῃ τὴν κεκανονισμένην ἀποζημίωσιν, τὴν ὁποίαν ἀναγράφει ἡ σύμβασις; Κατ’ ἐμὲ, βεβαίως ὄχι. Ἐπειδὴ τὸ ζήτημα τῆς συγκοινωνίας θέλω εὐρέως συζητήσει,—καὶ πρὸς τοῦτο ἐλπίζω ὅτι θὰ εὕρω καὶ ἐκ τῆς μιᾶς πτέρυγος καὶ ἐκ τῆς ἑτέρας ἀρωγὴν—ἔχω ἀνάγκην μερικῶν ἐγγράφων. Καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ πρῶτον τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ καταθέσῃ τὴν σύμβασιν τὴν συναφθεῖσαν μεταξὺ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων καὶ τῆς Νέας Ἑταιρείας. Ἐπίσης δὲ νὰ καταθέσῃ τὰ τελευταίως ὑποβληθέντα δρομολόγια τῆς Ἑταιρείας τῶν ἀγόνων γραμμῶν. Ὡσαύτως παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ καταθέσῃ τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς, τῆς ἐπιθεωρησάσης τὰ ἀτμόπλοια τῆς Νέας Ἑταιρείας, ἰδιαιτέρως δὲ τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιθεωρήσεως τοῦ «Πανελληνίου», ἵνα ἴδωμεν, ἂν τοῦτο δύναται ἀκινδύνως νὰ ἐκτελῇ πλόας. Τὰς πληροφορίας ταύτας θὰ παρακαλέσω τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς νὰ ὑποβάλωσιν ὅσον τὸ δυνατὸν τάχιον, διότι καὶ ἐξ ὑποχρεώσεως καὶ ἐκ καθήκοντος μοὶ εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ ποιήσωμαι μακρὸν λόγον περὶ τῆς συγκοινωνίας. Τὴν ἑσπέραν τῆς χθὲς ἐγένετο λόγος περὶ τῆς ἐπιδημίας τῆς ἰλαρᾶς, ὑπαρχούσης ἐν τῷ στρατεύματι. Νομίζω δὲ, ὅτι μοὶ εἶναι ἐπιτετραμμένη ἐπιστημονική τις παρατήρησις ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου. Μετὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ὑπάρχει ἰλαρὰ ἐν τῷ στρατεύματι, εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ διαταχθῇ ἡ ἀπολύμανσις τῶν στρατώνων, εἰς οὓς ἀνεπτύχθη ἡ ἐπιδημία τῆς ἰλαρᾶς, πάντοτε δὲ ὑπὸ τὴν ἐπίβλεψιν ὑγειονομικοῦ ἀξιωματικοῦ.

§139Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἐγὼ εἶπον, ὅτι συνήθως ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου, ἀφ’ ἧς προσέρχονται οἱ κληρωτοὶ, ἐπὶ δύο ἢ τρεῖς μῆνας κατ’ ἔτος ἔχομεν κρούσματα ἰλαρᾶς, πότε περισσότερα, πότε ὀλιγώτερα, καὶ ὅτι ἡ ἀπολύμανσις ἐνεργεῖται τακτικῶς, καθόσον ὑπογράφω καθ’ ἑκάστην σχετικὰς δαπάνας, προωρισμένας διὰ τὴν ἀπολύμανσιν τῶν θαλάμων, ὅπου συνέπεσε νὰ συμβῇ κροῦσμά τι. Ταῦτα γνωρίζω ἐκ τῆς ὑπηρεσίας· ἄλλο μέτρον ἐπιστημονικὸν δὲν γνωρίζω.

§140Κ. Γ. ΙΕΡΟΜΝΗΜΩΝ. Πρέπει προσέτι οἱ προσβαλλόμενοι ἐξ ἰλαρᾶς νὰ θεραπεύωνται εἰς παραρτήματα μεμονωμένα καὶ ὑπὸ θερμοκρασίαν κανονικήν. Ἡ θεραπεία κατὰ μόνας τῶν ἰλαριώντων εἶναι ἐπιβεβλημένη, διότι γνωρίζετε, ὅτι ἡ ἰλαρὰ, ὅσον ἠπία καὶ ἂν ἦναι, ὅταν λάβῃ κακοήθη χαρακτῆρα, εἶναι ἐκ τῶν ἐπιδημιῶν, αἱ ὁποῖαι ἀποδεκατίζουν τὰ στρατεύματα. Ἐνθυμοῦμαι ἐπιδημίαν τῆς ἰλαρᾶς κατὰ τὸ 1891, ὅτε ὑπηρέτουν καὶ ἐγὼ εἰς τὸ Στρατιωτικὸν Νοσοκομεῖον, ἡ ὁποία ἀπεδεκάτισε τὸ στράτευμα, εἴχομεν δὲ καθ’ ἑκάστην δύο ἢ τρεῖς θανάτους ἐξ ἰλαρᾶς. Συμπίπτει ἐπὶ πλέον ἡ ἐποχὴ τοῦ Μαρτίου καὶ Ἀπριλίου, ὁπότε γεννῶνται πνευμονίαι ἐπιδημικῶς, καὶ μία ἐκ τῶν φοβερωτέρων ἐπιπλοκῶν τῆς ἰλαρᾶς εἶναι ἡ βρογχοπνευμονία καὶ ἡ βρογχῖτις, αἵτινες εἶναι πολὺ ἐπικίνδυνοι. Δέον ὅθεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀπὸ τοῦδε νὰ λάβῃ τὴν δέουσαν πρόνοιαν.

§141Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Ὅπως γνωρίζετε, δυστυχῶς ἡ νόσος αὕτη, ὅταν ἐκδηλωθῇ, εἶναι πλέον ἀργὰ, προληπτικὸν δὲ μέτρον δὲν ὑπάρχει. Δὲν μένει ἄλλο μέσον ἀπὸ τὸ τῆς ἀπολυμάνσεως.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πετιμεζᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§143Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὀλίγας λέξεις θὰ εἴπω, ἀφορώσας τὴν συγκοινωνίαν τῆς ξηρᾶς. Εἶχεν ἐγκριθῆ ἡ κατασκευὴ μιᾶς ὁδοῦ ἀπὸ Ἀχαΐας τοῦ δήμου Δύμης εἰς Χαλανδρίτσαν τοῦ δήμου Φαρῶν· κατεσκευάσθη ἡ ὁδὸς, δι’ ἧς συγκοινωνοῦσι πολλοὶ πληθυσμοὶ, οἱ δυτικοὶ δῆμοι τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν καὶ ἔνιοι δῆμοι τῶν Καλαβρύτων καί τινες τῆς ἐπαρχίας Κορινθίας. Ἡ ὁδὸς αὕτη ἑνοῦται μὲ τὴν ὁδὸν τὴν ἁμαξιτὴν Πατρῶν–Καλαβρύτων. Φαντασθῆτε λοιπὸν, πόσον ὑπηρετεῖ τὴν συγκοινωνίαν ἡ ὁδὸς αὕτη. Ἀλλὰ δυστυχῶς ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Καμινίτσης δὲν ἐτέθη ἐπὶ τῶν βάθρων ἡ σιδηρᾶ γέφυρα, καὶ οὕτω πᾶσα συγκοινωνία ἐξέλιπε τώρα τὸν χειμῶνα. Συνιστῶ λοιπὸν θερμῶς εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ἵνα διατάξῃ, ὅπως τὸ ταχύτερον τεθῇ ἡ σιδηρᾶ γέφυρα ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ αὐτοῦ, διότι ἄλλως ὅλαι αἱ δαπάναι, αἱ ὁποῖαι γίνονται διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ ἀπὸ Ἀχαΐας εἰς Χαλανδρίτσαν, εἶναι ἐντελῶς περιτταί.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Φικιώρης ἔχει τὸν λόγον.

§145Γ. ΦΙΚΙΩΡΗΣ. Πάντες, ὅσοι συνέπεσε νὰ ἐπισκεφθῶσι τὴν πόλιν τῶν Καλαμῶν, δὲν δύνανται ἢ νὰ ὁμολογήσωσιν, ὅτι ἡ πόλις αὕτη δύναται νὰ διεκδικήσῃ πράγματι τὸν τίτλον τῆς πρωτευούσης τῆς Πελοποννήσου διά τε τὴν τοποθεσίαν καὶ τὸ κλίμα αὐτῆς, διά τε τὴν εὐφυΐαν καὶ τὴν μόρφωσιν τῶν κατοίκων καὶ διὰ τὴν παραγωγὴν καὶ τὸ ἐξαγωγικὸν καὶ εἰσαγωγικὸν ἐμπόριον. Ἐν τούτοις ἡ πόλις αὕτη ὑστερεῖ κατὰ πολὺ ἄλλων κατωτέρων ὡς πρὸς ταῦτα πόλεων, διότι ἔτυχε νὰ πάσχῃ ἔλλειψιν σχεδίου καὶ ῥυμοτομίας κατὰ τὸ μεῖζον μέρος αὐτῆς. Οὐ πρὸ πολλῶν δ’ ἐτῶν ἐλήφθη παρὰ τῶν ἁρμοδίων φροντὶς, καὶ πράγματι κατὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς πόλεως ἐγένετο σχέδιον καὶ ῥυμοτομία παριστῶσα αὐτὴν ἀληθῶς πόλιν ἀξίαν τῆς τοποθεσίας καὶ τῶν ἄλλων προτερημάτων της. Κατ’ Αὔγουστον ὅμως τοῦ παρελθόντος ἔτους ἐν νέᾳ συνοικίᾳ, τῆς ὁποίας τὸ σχέδιον μόλις πρὸ δύο ἐτῶν ἐγένετο, καὶ ἡ ὁποία εἶναι προωρισμένη ν’ ἀποτελέσῃ τὸ μᾶλλον περίβλεπτον μέρος τῆς πόλεως, — διότι κατοικεῖται ὑπὸ τῶν πλουσιωτέρων πολιτῶν, καὶ βεβαίως ὑπὸ τούτων δὲν δύνανται παρὰ νὰ οἰκοδομηθῶσι πολυτελεῖς οἰκοδομαὶ, περικοσμοῦσαι τὴν πόλιν — ὁ Δημήτριος Μαλεύρης ἐπεχείρησε νὰ ἀνεγείρῃ ἐργοστάσιον (μεταξουργεῖον), τοῦ ὁποίου βεβαίως τὰ ἀκάθαρτα ὕδατα καὶ αἱ ἄλλαι δυσώδεις ὗλαι δὲν δύνανται παρὰ νὰ βλάπτωσι τὴν ὑγείαν τῶν κατοικούντων ἐν τῇ συνοικίᾳ ἐκείνῃ. Τότε συνεπείᾳ ἀναφορᾶς τῶν ἐνδιαφερομένων καὶ διὰ τὴν πόλιν ἐν γένει καὶ διὰ τὴν ἰδιοκτησίαν των, ἐν τῇ συνοικίᾳ αὐτῇ εὑρισκομένην, ὁ νομάρχης καὶ ὁ νομομηχανικὸς Μεσσηνίας ἀπηγόρευσαν τὴν ἵδρυσιν τοῦ τοιούτου ἐργοστασίου. Τελευταῖον ὅμως, δὲν γνωρίζω πῶς, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, βεβαίως ἐνδοὺς εἰς ἀνακριβεῖς παραστάσεις καὶ εἰσηγήσεις, ἐξέδωκε διαταγὴν πρὸς τὸν ἀστυνόμον Καλαμῶν νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ μεταξουργείου αὐτοῦ. Δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τὴν τοιαύτην διαταγὴν ἐξέδοτο πεισθεὶς εἰς ψευδεῖς καὶ ἀνακριβεῖς εἰσηγήσεις, διότι γνωρίζω, ὅτι ἔχει, καὶ ὀφείλει νὰ ἔχῃ, μεῖζον ἐμοῦ καὶ παντὸς ἄλλου ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῆς πόλεως ἐκείνης, τὴν ὁποίαν μεταβαίνων εἰς τὴν ἰδιαιτέραν του ἐπαρχίαν δὲν δύναται νὰ μὴ ἐπισκεφθῇ καὶ νὰ μὴ παραμείνῃ ἐν αὐτῇ ὡς ἐν τῇ ἰδίᾳ του πατρίδι. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν, ὅπως, λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὴν σύστασίν μου ταύτην, ζητήσῃ ἀκριβεστέρας πληροφορίας περὶ τῆς ἱδρύσεως τοῦ μεταξουργείου ἐκείνου ἐν τοιαύτῃ συνοικίᾳ τῆς πόλεως, καὶ ἂν πράγματι ἦναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ ἵδρυσις αὐτοῦ ἐκεῖ βλάπτει τὴν ὑγείαν τῶν πολιτῶν, ἀναστείλῃ τὴν διαταγὴν, τὴν ὁποίαν ἐξέδωκε, καὶ ἀπαγορεύσῃ, συμφώνως καὶ πρὸς τὴν ἀπόφασιν τοῦ νομάρχου καὶ τοῦ μηχανικοῦ, τὴν ἵδρυσιν τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ.

§146Κ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, προκειμένου νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπί τινων ζητημάτων ἀφορώντων τὴν ἐπαρχίαν μου, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ, εἰ δυνατὸν, εἰς τὴν Βουλὴν τοὺς φακέλους τοὺς ἀφορῶντας τὰ κοινοτικὰ δάση τῆς ἐπαρχίας Καλαμπάκας, τὰ ὁποῖα πρό τινων ἐτῶν ἐγένοντο ἐθνικά. Ἐπίσης παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ πίνακα τῶν συντελεσθέντων δημοσίων ἔργων εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαμπάκας ἀφ’ ἧς ἡ Θεσσαλία προσηρτήθη εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ὑποβληθῶσιν ἐγγράφως αἱ αἰτήσεις σας.

§148Κ. ΚΡΙΤΣΑΣ. Μάλιστα.

§149Β. ΓΙΑΝΝΟΥΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, σχετικῶς μὲ τὴν ἐπερώτησιν, ἣν ἐποιήσατο ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, καὶ ἐγὼ παρεκάλεσα δὶς μέχρι τοῦδε, ἵνα ὑποβληθῶσιν οἱ σχετικοὶ φάκελοι, καὶ μολονότι γνωρίζω ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔδωκε τὴν σχετικὴν παραγγελίαν, οὐχ ἧττον οἱ φάκελοι εἰσέτι δὲν κατετέθησαν.

§150Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Μοὶ ἐπιτρέπετε; Σήμερον ὁ διευθύνων τὸ τμῆμα τῶν δασῶν μοὶ ἐκόμισε τοὺς φακέλους. Ἐπειδὴ ὅμως δὲν εἶχον καιρὸν νὰ τοὺς μελετήσω ὅλους, ἀνέβαλον νὰ καταθέσω αὐτοὺς εἰς τὴν Βουλὴν. Ἐλπίζω κατὰ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν νὰ καταθέσω αὐτούς.

§151Γ. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, περιλαμβάνονται καὶ τὰ κοινοτικὰ δάση τοῦ Ἁλμυροῦ;

§152Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μάλιστα.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στεφανίδης ἔχει τὸν λόγον.

§154ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἡ ὁποία ἀληθῶς εὑρίσκεται ἐν διηνεκεῖ συγκινήσει, καὶ ὄχι μόνον τὴν Βουλήν, ἀλλὰ καὶ τὸν λαὸν ὅλον, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ἐπίσης διηνεκῶς ἐν ἐξάψει, ἂν θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῶν σχετικῶν νομοσχεδίων καὶ δὴ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀνωτέρων μονάδων τοῦ στρατοῦ» (αἴσθησις). Καίτοι φρονῶ, ὅτι τὰ νομοσχέδια ὅλα, τὰ ὑποβληθέντα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ἀλληλένδετα, καὶ δύναται νὰ προτάξῃ, ἂν θέλῃ, τὰ οἰκονομικὰ — καὶ μᾶλλον πρέπει νὰ προταχθῶσι ταῦτα, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην, — οὐχ ἧττον νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται καθῆκον εἰς ἐμέ, ὡς Βουλευτὴν, νὰ ζητήσω παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν αὐτὴν τὴν πληροφορίαν, ἂν πράγματι θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βουλευτὰ, τὰ νομοσχέδια ὑπεβλήθησαν, εὑρίσκονται ἀναγεγραμμένα ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, καὶ κατὰ τὴν σειράν των, ἂν δὲν ὑπάρχῃ ἄλλη πρότασις, θὰ συζητηθῶσι.

§156Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω ὅτι δὲν παρέχεται ἀφορμὴ, ἵνα ἀπευθυνθῇ πρὸς ἡμᾶς τοιαύτη ἐρώτησις. Ἐὰν ἐσκοποῦμεν νὰ μὴ ἐπιμείνωμεν εἰς τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα προέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἠθέλομεν ζητήσει ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ἀποσύρωμεν αὐτά, ἢ ἠθέλομεν ἐγκαταλείψει αὐτά. Ἀλλ’ ὅτε ἐγένετο λόγος περὶ διαρρυθμίσεως τῆς ἡμερησίας διατάξεως, τὰ περὶ ὧν εἴρηται στρατιωτικὰ νομοσχέδια ἐτάχθησαν εἰς θέσιν ἐνδεικνύουσαν τὴν προσεχῆ συζήτησιν αὐτῶν, καὶ βεβαιοῦσαν ὑμᾶς, ὅτι δὲν σκοποῦμεν ν’ ἀποσύρωμεν αὐτά.

§157Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε δύο λέξεις;

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ.

§159Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Μετὰ τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔδωκεν, ἴσως ἦτο περιττὸν νὰ εἴπω τι· ἀλλ’ εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ προσθέσω δύο λέξεις. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἔχομεν πρὸ ἡμῶν πολλὴν ἐργασίαν, καὶ ἂν ἠθέλομεν προσδώσει τάξιν τινὰ εἰς τὴν ἐργασίαν ταύτην, τοῦτο ἤθελεν εἶσθαι συμφέρον πάντων ἡμῶν, συμφέρον ἡμῶν τῶν ἐργαζομένων καὶ προσπαθούντων νὰ ὑποβάλωμεν εἰς τὴν Βουλὴν ἐργασίαν, συμφέρον καὶ ὑμῶν, πολλοὶ τῶν ὁποίων ἴσως ἐπιθυμοῦσι νὰ ἐκτελέσωσι τὰ καθήκοντα αὐτῶν τὰ βουλευτικά, καὶ τὸ ταχύτερον νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς τὰς ἐπαρχίας των, διὰ νὰ φροντίσωσι διὰ τὰς ὑποθέσεις των τὰς ἐπαρχιακὰς, τὰς ὑποθέσεις αὐτῶν τὰς ἀτομικάς. Διὰ τοῦτο ἴσως δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς παράλειψις, ὅτι δὲν ἀπήντησα εἰς τὸν προηγουμένως λαλήσαντα ἀξιότιμον ἐκ Βάλτου Βουλευτήν. Ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι ἡ ἀνυπομονησία αὕτη δὲν εἶναι ἠτιολογημένη. Δὲν εἶμαι ὑποχρεωμένος εἰς πᾶσαν ἐρώτησιν — «θέλετε πράξει τοῦτο, κύριε Ὑπουργέ; θέλετε πράξει ἐκεῖνο, κύριε Ὑπουργέ;» — νὰ ἐκθέτω πᾶν ὅ,τι ἔχω ἐν ἐμβρυώδει πολλάκις καταστάσει εἰς τὸν νοῦν μου.

§160Ι. ΣΤΑΪΚΟΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§161Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Βλέπω ὅτι οἱ λόγοι μου ἀντίθετον ἔφεραν ἀποτέλεσμα (ἱλαρότης)... Δὲν εἶμαι ὑποχρεωμένος, πᾶν ὅ,τι ἐν ἐμβρυώδει πολλάκις καταστάσει ἔχω εἰς τὸν νοῦν μου, νὰ ἔρχωμαι νὰ τὸ ἐκθέτω ἐνώπιον ὑμῶν, διότι φοβοῦμαι, ὅτι τὰ νεογνὰ αὐτὰ, τὰ ἡμιτελῶς κατηρτισμένα, ἠμπορεῖ νὰ κριθῶσι παρ’ ὑμῶν αὐστηρότερον. Ἄλλως εἶναι ὀρθὸν νὰ ἀφήσωμεν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐργασθῇ. Ἐν τούτοις εἰς τὴν ἀνυπομονησίαν πολλῶν Βουλευτῶν, ἰδίᾳ ἐρωτώντων με, καὶ ἄλλων, οἵτινες ἀπὸ τοῦ βήματος μοὶ ἀπηύθυναν τὴν ἐρώτησιν αὐτὴν, ἀπαντῶ, — τοῦτο δὲ ἀπήντησα καὶ πρό τινων ἡμερῶν πρός τινα τῶν ἐκεῖ καθημένων (δεικνύει τὴν ἀριστερὰν) — ὅτι, ἀφοῦ ἠσφαλίσθη ἡ θέσις τῶν δημοδιδασκάλων, ἀφοῦ ὑπεβλήθη νομοσχέδιον περὶ ἐξασφαλίσεως τῶν καθηγητῶν τῆς μέσης ἐκπαιδεύσεως, πῶς εἶναι δυνατὸν ἐγὼ νὰ παραλείψω ἀπὸ τοῦ νὰ ἐξασφαλίσω τὴν θέσιν τῶν ἀξιωματικῶν ἀπὸ πάσης ἐπιδράσεως, ἡ ὁποία δυνατὸν νὰ ἦναι ἐπιβλαβὴς εἴτε εἰς τὰ γενικὰ τοῦ Κράτους συμφέροντα, τὰ τοῦ στρατοῦ ἐννοῶ, εἴτε εἰς τὰ ἀτομικὰ αὐτῶν συμφέροντα; Δὲν εἶναι δυνατόν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ ἔλθω ἐδῶ καὶ νὰ ἐκθέσω ἀμέσως, τί σκέπτομαι (ἐπιδοκιμασίαι). Καὶ ἐπὶ τέλους ἕκαστος εἶναι καὶ ὀλίγον τι ἐγωϊστής· θέλει, ὅ,τι παρουσιάσῃ, νὰ ἦναι τέλειον κατὰ τὸ δυνατόν, κατὰ τὰς ἰδίας του δυνάμεις πρὸ παντός. Ἑπομένως ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τοὺς κυρίους συναδέλφους νὰ ἀναβάλωσι τὴν ἀναγγελίαν, ἣν παρ’ ἐμοῦ ζητοῦσιν, ἂν παρασκευάζω ἢ δὲν παρασκευάζω νομοσχέδιον περὶ τοποθετήσεως καὶ μεταθέσεως τῶν ἀξιωματικῶν, μέχρι τῆς — ἐλπίζω, λίαν προσεχοῦς — ἡμέρας, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ συζητηθῶσι τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια. Ἐὰν δὲ οἱ κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἰδίως οἱ στρατιωτικοὶ συνάδελφοι, θέλωσι καὶ ἐκεῖνοι νὰ ἐπιφέρωσι πάσας αὐτῶν τὰς γνώμας, παρακαλῶ νὰ τὰς ἐπιφέρωσι καθ’ ὃν χρόνον θὰ γείνῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν νομοσχεδίων ἐκείνων, ὅτε ἴσως καὶ ἡ Βουλὴ θὰ ἔχῃ πρὸ ἑαυτῆς πλείονας γνώμας, συγχρόνως ἐκφερομένας, τὰς ὁποίας δυνατὸν νὰ συγκρίνῃ, νὰ παραβάλῃ καὶ νὰ χρησιμοποιήσῃ, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον ἐγὼ ἐδήλωσα, ὅτι θὰ δεχθῶ πᾶσαν τροποποίησιν, ἥτις ἤθελε κριθῆ βελτιοῦσα ἢ συμπληροῦσα τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλον ἢ ἤθελον ὑποβάλει. Ὡς πρὸς τὴν ἀμφιβολίαν, τὴν ὁποίαν εἴτε ἐκ τῆς πτέρυγος ταύτης εἴτε ἐκ τῆς πτέρυγος ἐκείνης ἔχουσί τινες, ὅτι δὲν θὰ συζητηθῶσι τὰ νομοσχέδια, ἐάν τις εἶναι ἐν τῇ ζωῇ, βεβαίως ἐλπίζω ὅτι θὰ τὰ ἴδῃ πολὺ ταχέως συζητούμενα — ἐκτὸς ἐὰν δὲν θὰ εὑρίσκωμαι εἰς τὴν θέσιν ταύτην, ἵνα ὑποστηρίξω αὐτά. (Ἐπιδοκιμασίαι).

§162ΜΙΧ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, οὐδεμίαν εἶχον ἀμφιβολίαν, ὅτι καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπέμενεν εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῶν νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν, ἀλλ’ ἐνόμισα ὅτι ἦτο καθῆκόν μου νὰ ἐρωτήσω, διότι ἤθελον νὰ διασκεδασθῶσιν αἱ ἀλληλοαναιρούμεναι, οὕτως εἰπεῖν, εἰδήσεις, αἱ ὁποῖαι καὶ ἐν τῇ Βουλῇ καὶ ἐκτὸς τῆς Βουλῆς διαδίδονται καθ’ ἑκάστην, καὶ νὰ γνωσθῇ τέλος πάντων καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς ὅλον τὸν κόσμον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὸ πρόγραμμα αὐτῆς, τὸ ὁποῖον ἀκολουθεῖ.

§163Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δύο μόνον λέξεις θὰ προσθέσω κατόπιν τῆς ἀγορεύσεως τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ. Ἐγὼ δὲν ἐζήτησα νὰ ἐπιβάλω τὰς γνώμας μου, ἀλλὰ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργόν, ὅπως εὐαρεστούμενος συμπληρώσῃ τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα εἶχον ζητήσει πρὸ 25 ἡμερῶν. Ἐνόμισα, ὅτι ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν εἶχε δώσει πρὸ ἡμερῶν, κατὰ τὴν ἀπουσίαν μου, εἶχεν οὐχὶ τὸν πραγματικὸν ἐκεῖνον χαρακτῆρα, —καὶ πιθανὸν νὰ ἐπλανήθην — διότι κατὰ τὴν πεποίθησίν μου δὲν ἀπῃτεῖτο τὸ προσωπικόν, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπεκαλέσθη πρὸς δικαιολογίαν του, οὐδὲ τὸ χρονικὸν διάστημα. Ἐὰν ἐπλανήθην, νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠδύνατο νὰ καταθέσῃ ταῦτα καὶ βραδύτερον, ἀλλὰ βεβαίως νὰ καταθέσῃ αὐτὰ πρὸ τῆς συζητήσεως τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων, διότι πρὸς αὐτὸν καὶ μόνον τὸν σκοπὸν ἐζήτησα ταῦτα. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργός, ἔχων ἴσως μικρὰν ἰδέαν περὶ ἐμοῦ, ἀπήντησεν, ὅτι τῷ ἐφάνη ἀπορίας ἄξιον, πῶς ἐμελέτησα εἰς διάστημα χρόνου τόσον μικροῦ τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατέθεσεν, ἐνῷ δὲν ἤμην ἱκανὸς πρὸς τοῦτο. Περὶ τούτου πρόκειται.

§164Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν εἶπον τοῦτο· σᾶς εἶπον νὰ διεξέλθητε τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατέθεσα πρὸ δύο ἡμερῶν, ὑμεῖς δὲ εἴχετε τὸν καιρὸν νὰ τὰ διεξέλθητε, ἀλλ’ εἶμαι βέβαιος, ὅτι οὐδὲ τὰ ἐξητάσατε κἄν.

§165Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Δὲν τὰ χρειάζομαι αὐτά.

§166Θ. ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑμεῖς θέλετε, κύριε Βουλευτά, εἶναι ἐκθέσεις τῆς Γενικῆς Ἐπιθεωρήσεως, καὶ ἐδήλωσα πρὸ ἡμερῶν εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ταύτας δὲν θὰ καταθέσω. Εἶναι περιττὸν νὰ ἐπανέρχησθε ἐπ’ αὐτῶν, διότι ἐγὼ τοὐλάχιστον, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, δὲν θὰ τὰς καταθέσω.

§167Ι. ΣΤΑΙΚΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἐπιμένω νὰ καταθέσητε τὰς ἐκθέσεις τὰς ἀφορώσας τὴν ἐπιθεώρησιν, ἀλλ’ οὔτε εἰς τοῦτο ἀπηντήσατε συγκεκριμένως, — καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς — ἀλλὰ μοὶ εἴπετε, ὅτι ἀπορεῖτε, πῶς εἰς τὸ διάστημα τῶν ὀλίγων ἡμερῶν ἐμελέτησα τὰ ἔγγραφα ταῦτα, καὶ δὲν θεωρεῖτε ἐμὲ ἱκανὸν νὰ τὰ μελετήσω. Ἀδιαφορῶ. Ἐγὼ δὲν ἀπήντησα ἐκ τῆς μελέτης τῶν ἐγγράφων, διότι ὅ,τι κατεθέσατε εἶναι σχεδὸν τίποτε, διότι κατεθέσατε μόνον ἐντύπους ἐγκυκλίους, ἀφορώσας τὴν τοποθέτησιν τῶν ἀξιωματικῶν, τὰς ὁποίας θὰ μεταχειρισθῶ εἰς τὸ κατ’ οὐσίαν νομοσχέδιον. Ἂν δὲν ἐδίδετε τοιαύτην ἀπάντησιν, δὲν θὰ ἐλάμβανε χώραν αὐτὴ ἡ ψυχρότης, τὴν ὁποίαν ἀντελήφθη ὁλόκληρον τὸ σῶμα τῆς Βουλῆς, καὶ διὰ τοῦτο παρεξέκλινεν ὁ κ. ἐκ Σκοπέλου Βουλευτής, εἰπὼν ὅτι ἐν τῇ Βουλῇ ὀφείλομεν νὰ ἔχωμεν τὴν εὐλάβειαν, τὴν ὁποίαν ἔχομεν ἐν τῷ στρατεύματι, καὶ διὰ τοῦτο εἶπον αὐτῷ, ὅτι ἐνταῦθα δὲν ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἔχει ἐν τῷ στρατεύματι ἀπέναντι ἀνωτέρου. Ἔγγραφα δὲν θέλω πλέον· ἀλλ’ ὅταν εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Ὑπουργός, ἂς καταθέσῃ ταῦτα.

§168ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Σχετικῶς μὲ τὰ στρατιωτικὰ νομοσχέδια, ὑποβάλω παράκλησιν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅπως καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν σχετικὰς στατιστικὰς πληροφορίας, ἄνευ τῶν ὁποίων καθίσταται ἀδύνατος ἡ μελέτη τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι δὲν ἔχει ἀνάγκην σημειώματος, ὅπως καταθέσῃ τὰς πληροφορίας ταύτας. Ὅτε πρὸ μηνὸς περίπου ἐποιεῖτο εἰσήγησιν τῶν στρατιωτικῶν νομοσχεδίων, παρετήρησα εἰς τὸν κύριον ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν, ὁποῖα εἶναι τὰ ἐκ τῶν ἀντισηκωμάτων ἐτήσια ἔσοδα. Παρετήρησα πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι τὰ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ στρατολογικοῦ νόμου εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον εἰσερχόμενα ποσὰ ἐτησίως εἶναι περίπου 1,330,000 δραχμαὶ, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ νομοσχέδιον θὰ παραχωρηθῶσιν εἰς τὸ ταμεῖον τοῦ κατὰ ξηρὰν στρατοῦ. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω, πόσα ἀκριβῶς εἶναι τὰ ποσὰ ταῦτα. Πλὴν τῆς πληροφορίας ταύτης ἔχω ἀνάγκην νὰ μάθω, ποία θὰ ἦναι ἡ αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀνδρῶν ἐκ τῆς ἐλαττώσεως τῶν ἀπαλλαγῶν, καὶ ποῖαι αἱ καθόλου συνέπειαι τοῦ νόμου τούτου. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχῃ ἀνάγκην νὰ τῷ ὑποβάλω ἐγγράφως τὰς παρακλήσεις μου ταύτας, θὰ τὸ πράξω εὐχαρίστως.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει ἄλλος τις τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως;

§170Κ. ΓΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 8ης Φεβρουαρίου εἶχον παρακαλέσει τὸν κ. ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ἂν δυνάμει ἀδείας ἀπουσίαζον ἐκ τοῦ Πρωτοδικείου Κεφαλληνίας οἱ δικασταὶ ἐκεῖνοι, ἕνεκα τῆς ἀπουσίας τῶν ὁποίων ἐματαιώθη ἡ συνεδρίασις τῆς 29 Νοεμβρίου παρελθόντος ἔτους· προσέτι νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, καὶ τί ἐνήργησε περὶ τούτου τὸ Ὑπουργεῖον. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 25 Φεβρουαρίου ὑπενθύμισα πρὸς τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Ὑπουργὸν τὴν ἐπερώτησίν μου ταύτην. Δυστυχῶς ὅμως μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης οὐδεμίαν ἔλαβον πληροφορίαν. Θὰ παρακαλέσω ὅθεν τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης, ἐὰν ἔχῃ τοιαύτας πληροφορίας, νὰ ἀνακοινώσῃ αὐτὰς, ἵνα γνωρίσῃ καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ἐγὼ, ἂν πράγματι οἱ δικασταὶ ἐκεῖνοι ἄνευ ἀδείας ἀπουσίασαν ἐκ τῆς ἕδρας των, ἢ αὐτοδικαίως ἦλθον καὶ διεσκέδαζον εἰς Ἀθήνας. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐφρόντισε καὶ ἐζήτησε τὰς πληροφορίας ταύτας παρὰ τῆς ὑπηρεσίας. Ἡ ὑπηρεσία ὅμως, βαίνουσα ὡς χελώνη, δὲν κατώρθωσε μέχρι τῆς στιγμῆς ταύτης νὰ πληροφορήσῃ τὸν κ. Ὑπουργόν. Θὰ τὸν παρακαλέσω λοιπὸν, διὰ νὰ μὴ ἐπανέλθω πάλιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος, νὰ διατάξῃ ἐντόνως τὴν ὑπηρεσίαν, ἵνα τῷ δώσῃ τὰς ἀπαιτουμένας πληροφορίας, καὶ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν· διότι, ἐὰν θεωρῇ, ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν τὸ γεγονὸς τοῦτο, δι’ ἡμᾶς ὅμως εἰς τὰς ἐπαρχίας ἔχει μεγίστην τοιαύτην. Διότι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου δίδεται λαβὴ νὰ καταπατῶνται οἱ νόμοι, δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου δὲν δύνανται νὰ λειτουργήσουν τὰ Δικαστήρια, οὔτε θὰ λειτουργήσουν ποτέ· διὰ τοῦ τρόπου τούτου δὲν ἔχομεν δικαιοσύνην εἰς τὸ Κράτος· δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου πᾶς τίμιος πολίτης δὲν δύναται νὰ ἀναφερθῇ ἐνώπιον τῶν Δικαστηρίων, ἀλλὰ προσπαθεῖ πάντοτε νὰ ἀποφύγῃ αὐτὰ, καὶ τοῦτο πρὸς ζημίαν τοῦ Κράτους. Ἔχω δὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπηγγέλθησαν ἐπανειλημμένως ὅτι θὰ προασπίσωσι τοὺς νόμους τῆς πατρίδος μας, θὰ σπεύσωσι νὰ τιμωρήσωσιν αὐστηρῶς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρέβησαν τὸ καθῆκον αὑτῶν.

§171Α. ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Πληροφορῶ τὸν κ. Βουλευτὴν καὶ τὴν Βουλὴν, ὅτι εὐθὺς ὡς λάβω τὰς πληροφορίας, ἃς παρὰ τοῦ Προέδρου καὶ τοῦ Εἰσαγγελέως τῶν ἐν Κεφαλληνίᾳ Πρωτοδικῶν ἐζήτησα, θέλω καταθέσει αὐτάς.

§172Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας συμπληροῦνται τρεῖς μῆνες, ἀφ’ ἧς ἐκηρύχθη ἡ ἔναρξις τῆς Βουλῆς, ἐπειδὴ δὲ πολλὰ καὶ πολλαπλᾶ ἔχομεν ἔργα, δὲν ὑπολείπεται δὲ κατὰ τὸ Σύνταγμα πολὺς χρόνος εἰς τὴν Βουλὴν, εἰμὴ μία ἄλλη τριμηνία, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ λάβωμεν μέτρα, ἵνα διαρρυθμίσωμεν τὰς ἐργασίας μας, ὅπως προβῶμεν εἰς τὸ νομοθετικὸν ἔργον ἡμῶν. Τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἀπεδέχθη ἄλλοτε ἡ Βουλὴ, κατήντησε νὰ ἦναι σύνηθες· αὐτοῦ δὲ τοῦ μέτρου τὴν ἐφαρμογὴν προτείνω εἰς τὴν Βουλὴν, ἤτοι νὰ συνερχώμεθα τὴν 3ην ὥραν μετὰ μεσημβρίαν, νὰ συνεδριάζωμεν μέχρι τῆς 8ης, νὰ διακόπτωμεν, καὶ τὴν 9ην νὰ ἐπαναλαμβάνωμεν τὴν συνεδρίασιν, διότι οὕτω μόνον θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπαρκέσωμεν εἰς τὴν ἐργασίαν μας. Νομίζω ὅτι δὲν θέλει προταθῆ ἀντίρρησις, ὅπως ἐφαρμοσθῇ τὸ μέτρον τοῦτο ἀπὸ αὔριον.

§173Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἀπὸ σήμερον.

§174ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀπὸ αὔριον.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπὸ αὔριον. Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ἐπιτροπὴ τῆς Βουλῆς ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τοῦ ἀνακριτοῦ Μεσολογγίου περὶ χορηγήσεως ἀδείας πρὸς ποινικὴν καταδίωξιν τοῦ βουλευτοῦ Ναυπακτίας κ. Ἰωάννου Καναβοῦ. Γνωμοδοτεῖ δὲ, ὅτι πρέπει νὰ δοθῇ ἡ ἄδεια αὕτη. Ἡ ἔκθεσις θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 194) Ὁ βουλευτὴς Κυνουρίας κ. Ἰωάννης Καλούτσης ὑποβάλλει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ νομικῶν συμβούλων». Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 195). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Καλούτσης, Π. Παπαναστασίου καὶ Π. Μανέτας ὑποβάλλουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ νόμου περὶ στρατολογίας». Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 196).

§176ΣΠ. Ε. ΣΤΑΗΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ Λογιστικοῦ τί γίνεται;

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι εὔκολος ἡ ἐργασία τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Λογιστικοῦ, διότι ὁ ἀπολογισμὸς τῆς τελευταίας Συνόδου ἀπέδωκεν ἀποτελέσματα οὐχὶ εὐάρεστα, καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ γείνῃ ὥριμος σκέψις περὶ τοῦ τρόπου, καθ’ ὃν εἰς τὸ ἑξῆς πρέπει νὰ καταρτίζηται ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς. Ὑπάρχει διάταξις, καθ’ ἣν τὰ μικρὰ ἔξοδα τῆς Βουλῆς γίνονται ἐπὶ τῇ διαταγῇ τοῦ Προέδρου· τὰ μικρὰ ὅμως ταῦτα ἔξοδα ἔφθασαν εἰς 17,000 δραχμάς. Σκέπτομαι δὲ νὰ ὑποβάλω πρότασιν περὶ τροποποιήσεως τοῦ Κανονισμοῦ, ἡ ὁποία νὰ δίδῃ τὸ ἐνδόσιμον εἰς τὸν Πρόεδρον νὰ σταματᾷ πρὸ τοιαύτης δαπάνης. Ἐντεῦθεν ἡ ἀργοπορία τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς. Πιστεύω, ὅτι δὲν ζητεῖ ἄλλος τις τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Πρῶτον ἀντικείμενον εἶναι ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπαναληπτικῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης.

§178Ι. ΣΙΓΑΛΑΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§179ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἡμερησία διάταξις διὰ τὴν αὔριον μένει ἡ αὐτὴ μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι μετὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Αἰγίνης θὰ γείνῃ ἡ ψηφοφορία περὶ τῆς προτάσεως περὶ ποινικῆς καταδιώξεως τοῦ βουλευτοῦ Ναυπακτίας κ. Καναβοῦ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 10 καὶ 15′ μ. μ.)