1902.12.11

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 2

τῆς 11 Δεκεμβρίου 1902.

(Τετάρτη).

(Προεδρεύοντος τοῦ προσωρινοῦ Προέδρου κ. Ε. Τσαρλαμπᾶ).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 10 καὶ 30′ π. μ., παρόντων 163 Βουλευτῶν, ἀναγινώσκεται πρῶτον τὸ πρακτικὸν τῆς ἐνάρξεως τῆς Συνόδου).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις κατὰ τοῦ ἀναγνωσθέντος πρακτικοῦ;

§2Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐν τοῖς ἀναγνωσθεῖσι πρακτικοῖς μεταξὺ τῶν ἄλλων ἀναγράφεται καὶ τὸ ἑξῆς: «Τοῦ βουλευτοῦ κ. Μπουφίδου παρατηρήσαντος τότε, ὅτι ἡ ἀστυνομικὴ ἀρχὴ περὶ μέσας νύκτας ἀντικανονικῶς καὶ παρανόμως παρεβίασε τὸ ἄσυλον τοῦ Βουλευτηρίου, ἠγέρθη θόρυβος, καθ’ ὃν πολλοὶ ἀντεῖπον, ἰσχυριζόμενοι ὅτι ἄτοπος εἶναι ἡ παρατήρησις, διότι κατὰ τὴν τελετὴν τῆς ἡμέρας δὲν γίγνονται ἐπερωτήσεις, οὐδὲ συζήτησις. Τινὲς τῶν Βουλευτῶν ἀπῆλθον τοῦ Βουλευτηρίου, διαμαρτυρόμενοι διότι δὲν ἐπετράπη ἡ ἐπερώτησις». Τὸ τελευταῖον τοῦτο μέρος τῶν πρακτικῶν δὲν εἶναι ἀκριβές, καὶ παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ, διότι δὲν ἀπῆλθον οἱ Βουλευταὶ ἐκ τοῦ Βουλευτηρίου λόγῳ ὅτι δὲν ἐπετράπη ἡ ἐπερώτησις, καθόσον δὲν ἐπρόκειτο περὶ ἐπερωτήσεως. Ὁμιλήσας τὴν ἡμέραν ἐκείνην, εἶχον πλήρη συνείδησιν τοῦ πράγματος, ὅτι δὲν ἐπετρέπετο νὰ γείνωσιν ἐπερωτήσεις, καὶ ἑπομένως δὲν ἐποιησάμην ἐπερώτησιν.

§3Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Περὶ τίνος λοιπὸν ἐπρόκειτο;

§4Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐγὼ τότε ἔκαμον πράγματι παρατήρησιν διὰ τὰ τελεσθέντα, καὶ ἐδήλωσα ῥητῶς, ὅτι συνεπείᾳ τῶν τελεσθέντων ἡμεῖς δὲν ἠδυνάμεθα νὰ παρευρεθῶμεν κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς Συνόδου, τῆς ὑπὸ τοιούτους οἰωνοὺς ἀρχομένης, δι’ ὃ καὶ ἀποχωροῦμεν. Ἑπομένως κατὰ τοιοῦτον τρόπον θέλω νὰ διατυπωθῶσι τὰ πρακτικά.

§5ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ποῖα τὰ τελεσθέντα;

§6Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Πρέπει ἐν τοῖς πρακτικοῖς νὰ ἀναγράφηται ἡ ἀλήθεια τῶν γενομένων, καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια, ἣν ἐγὼ εἶπον, καὶ οὕτω πρέπει νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά. Ὅταν ἔλθῃ δὲ ἡ κατάλληλος στιγμή, τότε θὰ γείνῃ ἡ προσήκουσα περὶ τῶν γενομένων συζήτησις. Ἐγὼ τοῦτο ἐδήλωσα, καὶ διὰ τοῦτο οἱ Βουλευταὶ ἀπῆλθον· δὲν εἶναι δὲ ἀκριβές, ὅτι ἀπῆλθον διότι δὲν ἐπετράπη εἰς αὐτοὺς ἐπερώτησις, καθόσον δὲ ἐπρόκειτο περὶ τοιαύτης.

§7Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἀντὶ τῆς διορθώσεως, τὴν ὁποίαν ζητεῖ ὁ ἐκ Λεβαδείας συνάδελφος, πρέπει ν’ ἀπαλειφθῇ ἐντελῶς ἐκ τῶν πρακτικῶν ἡ παράγραφος ἡ ἀφορῶσα τὸ ἐπεισόδιον τοῦ κυρίου Μπουφίδου· καὶ τοῦτο διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ κἂν εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς ἡ ἀνάμνησις τοιούτου ἐπεισοδίου, τὸ ὁποῖον ὑπεκίνησε Βουλευτὴς ἐκ τῶν παλαιοτέρων, χρηματίσας καὶ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ Ὑπουργός, ὅστις ἐνόμισε πρέπον, πρὶν ἢ ἔτι συγκροτηθῇ ἡ Βουλή, πρὶν ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος τῶν Βουλευτῶν, πρὶν ὁρκισθῶσιν οἱ Βουλευταί, πρὶν ἀπαγγελθῇ ὁ Βασιλικὸς Λόγος, καὶ ἐνῷ ἦτο ἁπλῆ τελετὴ ἐνταῦθα, ἐνόμισε, λέγω, πρέπον νὰ φέρῃ τὸν λόγον ἐπὶ ἐπεισοδίου τοιούτου, καὶ νὰ προκαλέσῃ σκάνδαλον, χωρὶς νὰ ἔχῃ οὐδὲν πρὸς τοῦτο δικαίωμα. Διὰ τοῦτο ζητῶ ν’ ἀπαλειφθῇ ἐντελῶς ἡ παράγραφος αὕτη, διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ εἰς βάρος τοῦ κ. Μπουφίδου τὸ ἐπεισόδιον τοῦτο.

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§9Ν. ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Ἐὰν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς φρονῇ, ὅτι τὰ πρακτικὰ τῶν συνεδριάσεων δὲν πρέπει νὰ ἀναγράφωσι τὰ γεγονότα, ὡς συνέβησαν, εἶναι ἐλεύθερος νὰ τὸ φρονῇ. Ἐὰν ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ μὴ ἀναγράφηται ἐν τοῖς πρακτικοῖς ἡ ἀλήθεια, εἶναι ἐλευθέρα νὰ τὸ νομίζῃ. Ἐγὼ ἐποιησάμην τὴν δήλωσιν ταύτην, ἥτις θὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικὰ, καὶ ἑπομένως μοὶ εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορον, ἐὰν ἡ Βουλὴ ἀποφασίσῃ νὰ διαγραφῇ ἐκ τῶν ἐπισήμων πρακτικῶν ἡ περίοδος αὕτη ἢ μή. Ἠθέλησα νὰ παραστήσω, τί ἀκριβῶς συνέβη, καὶ νὰ δηλώσω ἐν ὀνόματι ἐκείνων, παρ’ ὧν ἔλαβον τὴν ἐντολὴν νὰ ὁμιλήσω, καὶ ἐν ὀνόματι τῶν ὁποίων κατὰ τὴν στιγμὴν ταύτην ὁμιλῶ, ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἀπεχωρήσαμεν λόγῳ ὅτι δὲν ἐπετράπη ἡ ἐπερώτησις, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πρόκηται περὶ ἐπερωτήσεως κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην· ἀπεχωρήσαμεν μόνον διότι μετὰ τὰ τελεσθέντα ἐθεωρήσαμεν καθῆκον νὰ δηλώσωμεν, ὅτι ἀποχωροῦμεν, μὴ θέλοντες νὰ παρευρεθῶμεν κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς Συνόδου, ἀφοῦ ἐθεωρήσαμεν ἐκνόμως τελεσθέντα ὅσα ἐτελέσθησαν.

§10Κ. Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ παρεκάλεσα νὰ διαγραφῇ ἡ παράγραφος αὕτη, χάριν τοῦ κ. Μπουφίδου· ἀφοῦ ὅμως οὗτος ἐπιμένει εἰς τὴν διατήρησιν αὐτῆς, οὐδεμίαν ἔχω ἀντίρρησιν.

§11Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπεδέχθη τὴν διόρθωσιν ἡ Βουλὴ ἢ ὄχι;

§12Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Δὲν πρόκειται ζήτημα ψήφου τῆς Βουλῆς. Ὁ κύριος ἐκ Λεβαδείας Βουλευτὴς ἐζήτησε τὴν διόρθωσιν τῶν πρακτικῶν, σχετικῶς πρὸς ὅσα αὐτὸς εἶπεν. Ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου ἐξεφράσθη ἡ ἰδέα, ὀρθῶς ἴσως, νὰ ἀπαλειφθῇ ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς Βουλῆς ἡ παράγραφος αὕτη, διότι ἐπρόκειτο περὶ συνεδριάσεως καθαρῶς Βασιλικῆς, καὶ ἑπομένως εἰς τὴν συνεδρίασιν ταύτην δὲν ἐπετρέπετο οἱαδήποτε συζήτησις· ἀλλ’ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λεβαδείας ἐπιμένει νὰ τεθῶσιν ἐν τοῖς πρακτικοῖς οἱ λόγοι αὐτοῦ. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι δὲν πρόκειται ζήτημα ἀποφάνσεως τῆς Βουλῆς, καθόσον δὲν πρόκειται ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ ἐπ’ αὐτοῦ.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ πρακτικὸν τῆς ἐνάρξεως τῆς Συνόδου θὰ διορθωθῇ συμφώνως πρὸς τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Μπουφίδου. Ὑπάρχει ἄλλη ἀντίρρησις;

§14Ι. ΦΙΛΙΟΣ. Τὸ ὄνομά μου ὡς ὁρκισθέντος παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ.

§15Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ἐπίσης καὶ τὸ τοῦ κυρίου Κοπανίτσα.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. (Κυροῦται τὸ πρακτικὸν τῆς ἐνάρξεως τῆς Συνόδου, διορθωθὲν συμφώνως πρὸς τὰς γενομένας παρατηρήσεις).

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τοὺς μὴ ὁρκισθέντας κυρίους Βουλευτὰς νὰ προσέλθωσιν, ἵνα ὁρκισθῶσι. (Προσελθόντες ὀμνύουσιν ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου τὸν νενομισμένον ὅρκον οἱ ἄρτι ἀφιχθέντες βουλευταὶ Ν. Μαρκέτης, Δ. Τερτίπης, Μιχ. Κακαρᾶς, Δ. Φαρμάκης, Ν. Τσαμαδὸς, Ἀλκίνος Ζερβὸς, Σπυρίδων Ἀγάθος, Ν. Τσοῦχλος, Ἠλίας Πολίτης, Μιχ. Θεοτόκης καὶ Π. Ἀλαμᾶνος).

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σάκκης ὑποβάλλει ἐπερώτησιν πρὸς τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς σχετικὴν μὲ τὴν ἐκλογὴν Πυλίας.

§19Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὰ τμήματα, κύριε Πρόεδρε, πρόκειται νὰ συνέλθωσι σήμερον;

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§21Κ. ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὑπάρχουσι πολλοὶ Βουλευταὶ, οἱ ὁποῖοι ἀφικνοῦνται ἀπόψε ἢ αὔριον, οἱ ὁποῖοι ὅμως πρέπει νὰ ὁρκισθῶσι, διὰ νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὰς ἐργασίας τῶν τμημάτων. Διὰ τούτους εἶναι ὀρθὸν νὰ ἀναβάλωμεν σήμερον τὰς ἐργασίας τῶν τμημάτων.

§22Κ. ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τοῦτο εἶναι ἔργον τοῦ Προέδρου. Κύριε Πρόεδρε, καλεῖτε σήμερον τοὺς Βουλευτὰς εἰς τὰ τμήματα, ναὶ ἢ ὄχι;

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ναί.

§24Κ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πολλοὶ τῶν Βουλευτῶν ἀπουσιάζουν, καὶ κατὰ συνέπειαν τὰ τμήματα δὲν εἶναι πλήρη. Πῶς λοιπὸν θέλετε ν’ ἀρχίσωσι τὰς ἐργασίας των τὰ τμήματα;

§25ΠΕΡ. ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Τὰ τμήματα ἀποφασίζουσι κατὰ πλειονοψηφίαν. Οἱ κύριοι Βουλευταὶ εἶναι ἐλεύθεροι νὰ μὴ ἔλθωσιν. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ τοὺς περιμένωμεν.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παρόντες Βουλευταὶ, οἱ ἀποτελοῦντες τὰ τμήματα, παρακαλοῦνται νὰ συνέλθωσιν εἰς συνεδρίασιν σήμερον. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 11 π. μ.)