1902.12.10

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 1

τῆς 10 Δεκεμβρίου 1902.

(Τρίτη).

(Προεδρεύοντος τοῦ προσωρινοῦ Προέδρου κ. Ε. Τσαρλαμπᾶ).

(Γενομένης ἀπαρτίας ὥρᾳ 10 καὶ 30′ π. μ., παρόντων 170 Βουλευτῶν, ἄρχεται ἡ συνεδρίασις).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλοῦνται οἱ μὴ ὁρκισθέντες Βουλευταὶ νὰ προσέλθωσι νὰ ὁρκισθῶσι. (Προσελθόντες ὀμνύουσιν ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ Εὐαγγελίου τὸν νενομισμένον ὅρκον οἱ ἑξῆς βουλευταί: Θεόδωρος Π. Δηλιγιάννης, Ἐπ. Ἐμπειρῖκος, Π. Βαρβιτσιώτης, Γ. Πετροπουλάκης, Ν. Μαντζαβῖνος, Β. Μαστραπᾶς, Δ. Ἀνδρικόπουλος Μπουκαούρης, Κων. Καραπᾶνος, Κυριακούλης Π. Μαυρομιχάλης, Γ. Θεοτόκης, Δ. Τραυλὸς, Ἄθως Ρωμᾶνος, Φώτ. Μοσχούλας, Γ. Μπαλτατζῆς, Περ. Βαλαωρίτης, Σπ. Ε. Στάης, Ν. Μπουφίδης, Κωνστ. Γρίβας, Ἰωάν. Φίλιος, Στέφ. Κοπανίτσας, Ι. Νικολαΐδης, Κ. Τσιροπινᾶς, Α. Σκαλτσοδῆμος, Δ. Κυριακὸς, Ν. Μισυρλῆς, Ι. Γ. Ροῦφος, Κ. Χατζηπέτρος, Κωνστ. Ἀργασάρης Λομβάρδος, Κ. Χρηστόπουλος, Ἰωάν. Ζωγράφος, Ι. Γιαννακίτσας, Ι. Δελμοῦζος, Δ. Νίκας, Ἀλέξ. Πονηρόπουλος, Κ. Γεράκης, Κ. Χριστοδούλου, Δ. Κατσᾶνος, Ι. Στάϊκος, Π. Πρωτοπαπαδάκης, Νικ. Νικολαΐδης, Π. Πολυχρονιάδης, Κ. Ἱερομνήμων, Γ. Ροδόπουλος, Ἀλέξ. Θ. Ζαΐμης, Κωνστ. Τοπάλης, Γεώρ. Ράλλης, Ν. Μαυροκορδᾶτος, Δ. Καρακίτης, Ι. Σισίνης, Νικ. Γουλιμῆς, Χαράλ. Βοζίκης, Κ. Τρικούπης, Ν. Τριανταφυλλᾶκος, Ν. Παπαλέξης, Περικλῆς Μποῦτος, Δ. Βενιζέλος, Νικ. Λεωνίδας, Κωνστ. Λιδωρίκης, Α. Σπηλιάδης, Ν. Πλατσῆς, Σταμ. Μήτσας, Ἀπ. Ζάππας, Γ. Ραδινὸς, Νικ. Σταματιάδης, Κ. Φιλιππίδης, Ι. Σιγάλας, Ν. Τσαμαδὸς, Διον. Στεφάνου, Ι. Κουντουριώτης, Θ. Λιμπρίτης, Παντελῆς Γκίκας, Ἀλέξ. Σπ. Κ. Ρώμας, Α. Μονοκροῦσος, Σταμ. Βαφειαδάκης, Ἀντ. Ζυγομαλᾶς, Κ. Γεροκωστόπουλος, Ἐλευθ. Μυκώνιος, Ι. Καζαμπάκας, Ι. Παλάσκας, Α. Κεφαλᾶς, Περ. Ἀλεξάκης καὶ Εὐστ. Κοκκέβης).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κρεστενίτης ἔχει τὸν λόγον.

§3Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ ὑπογραφῇ πρῶτον τὸ πρωτόκολλον ὁρκωμοσίας. (Ὑπογράφεται τὸ πρωτόκολλον ὁρκωμοσίας ὑπὸ τῶν ὁρκισθέντων Βουλευτῶν).

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κύριε Κρεστενίτη.

§5Γ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. (Ὅρα Παράρτημα).

§6Γ. ΑΝΑΣΤΑΣΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν σκοπῶ ποσῶς ν’ ἀμφισβητήσω τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ φιλτάτου κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἠλείας, ἀλλ’ ἐζήτησα τὸν λόγον, καὶ ἐσκόπουν νὰ διακόψω αὐτὸν, ἵνα παρακαλέσω, ὅπως ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν τάξιν. Διότι, ἐὰν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς ἀρχίσωμεν τὰς ἐπερωτήσεις, ἀντὶ νὰ ἐλέγξωμεν, εἶναι ἀνάγκη νὰ τεθῶμεν ἡμεῖς ὑπὸ ἔλεγχον, διότι παραβαίνομεν κατὰ πρῶτον τὸν Κανονισμόν· διότι πρῶτον ἔργον τῆς Βουλῆς εἶναι ὁ μερισμὸς αὐτῆς εἰς τμήματα καὶ ἡ διὰ κλήρου κατανομὴ τῶν ἐκλογῶν εἰς ταῦτα. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἠλείας ἐζήτησε τὴν κατάθεσιν διαφόρων ἐγγράφων, σχετικῶν πρὸς τὴν ἐκλογὴν Ἠλείας, ἀλλὰ τὸ ἔργον τοῦτο ἀνήκει εἰς τὰ τμήματα. Ὅταν καταρτισθῶσι τὰ τμήματα, θὰ γένωνται αἱ ἀρχαιρεσίαι τῶν τμημάτων, θὰ ὁρισθῇ ὁ πρόεδρος καὶ ὁ γραμματεὺς ἑκάστου, καὶ ἐν τοῖς τμήμασι θ’ ἀναπτυχθῶσιν αἱ τυχὸν ὑπάρχουσαι ἐνστάσεις κατὰ τοῦ κύρους ἐκλογῆς τινος, καὶ τότε πάντα τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἐζήτησεν ὁ φίλτατος Βουλευτὴς ἐξ Ἠλείας, ἐπιτακτικῶς θὰ προσκομισθῶσιν ὑπὸ τῶν διαφόρων Ὑπουργείων εἰς τὰ τμήματα. Τὸ Σῶμα εἶναι ἀκατάρτιστον ἀκόμη· προέχει ὁ καταρτισμὸς ὁ νόμιμος, καὶ ὁ καταρτισμὸς θὰ γένηται διὰ τοῦ ἐλέγχου τῶν ἐκλογῶν ἐν τοῖς τμήμασι κατὰ πρῶτον, καὶ βραδύτερον διὰ τοῦ γενικωτέρου ἐλέγχου ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὡς δικαστικοῦ σώματος. Ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἠλείας ἀνάπτει τὴν θρυαλλίδα εἰς συζητήσεις, διότι εἶναι δυνατὸν νὰ λάβωσι τὸν λόγον καὶ Βουλευταὶ ἐνδιαφερόμενοι ἐκ τῆς ἄλλης πτέρυγος, καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ εἰσέλθωμεν εἰς συζήτησιν, ἥτις ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ δύναται νὰ γένηται μόνον κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐρεύνης τοῦ κύρους τῶν ἐκλογῶν ὑπὸ τῆς Βουλῆς ὡς δικαστικοῦ σώματος. Ἐγὼ ἓν μόνον ἔχω ἐνδιαφέρον, νὰ ἴδω τὰς ἐκλογὰς ταύτας ἐλεγχομένας, ἵνα ἴδωμεν, ἐὰν οἱ νόμοι πραγματικῶς ἐτηρήθησαν, ἵνα ἴδωμεν, ἐὰν τὸ Σύνταγμα ἐλειτούργησεν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς μέχρι τῆς ἐκλογῆς τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους· διότι ἀφ’ ἧς ἐξῆλθον τοῦ Κοινοβουλίου μέχρι τῆς στιγμῆς, καθ’ ἣν ἐπανῆλθον ἐνταῦθα, οὐδόλως, νομίζω, ἐξετράπην, διότι ἀκολουθῶ τὴν πολιτείαν, τὴν ὁποίαν εἶχον καὶ ἔχω, τοῦ σεβασμοῦ κατὰ πρῶτον πρὸς τὸ Σῶμα καὶ πρὸς τὸν Κανονισμὸν τοῦ Σώματος. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον καὶ τὸν σεβαστὸν Ἡγέτην τῆς πλειονοψηφίας νὰ ἐπαναφέρωσι τὰ πράγματα εἰς τὴν τάξιν καὶ γένηται ὁ μερισμὸς τῆς Βουλῆς εἰς τμήματα, ἐὰν νομίζουν, ὅτι δὲν προέχει ἄλλο σπουδαιότερον ζήτημα· ἀλλὰ νομίζω ὅτι οὐδὲν ἄλλο προέχει ἢ ὁ νόμιμος καταρτισμὸς τοῦ Σώματος. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ προβῶμεν εἰς τὸν μερισμὸν τῆς Βουλῆς εἰς τμήματα καὶ τὴν κατανομὴν τῶν ἐκλογῶν εἰς τὰ διάφορα τμήματα.

§7ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπόν, συμφώνως πρὸς τὸν Κανονισμόν, προβαίνομεν εἰς τὴν διὰ κλήρου κατανομὴν τῶν ἐκλογῶν εἰς τμήματα. (Γίνεται ἡ κλήρωσις τῶν ἐκλογῶν εἰς τμήματα, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 3 τοῦ Κανονισμοῦ, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολεκτῶν, τῶν βουλευτῶν Η. Σάκκη καὶ Κ. Χατζηπέτρου. Ἔλαχον δ’ αὗται ὡς ἑξῆς): ΤΜΗΜΑ Αʹ. Τριχωνίας, Ψαρῶν, Λοκρίδος, Εὐρυτανίας, Βάλτου, Ὕδρας, Λακεδαίμονος, Σπετσῶν, Παξῶν. Βʹ. Καρυστίας, Μεσσήνης, Νάξου, Σκοπέλου, Πατρῶν, Βονίτσης, Αἰγιαλείας, Λεβαδείας, Δωρίδος. Γʹ. Γορτυνίας, Καρδίτσης, Παρνασσίδος, Σύρου, Οἰτύλου, Θηβῶν, Αἰγίνης, Κορινθίας, Ἄρτης. Δʹ. Πυλίας, Καλαμπάκας, Ἄργους, Ἁλμυροῦ, Ἀττικῆς, Μήλου, Λευκάδος, Καλαβρύτων, Τήνου. Εʹ. Σάμης, Ἁγυιᾶς, Μεγαλοπόλεως, Μεγαρίδος, Βόλου, Κραναίας, Φθιώτιδος, Γυθείου, Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς. Ϛʹ. Πάλλης, Κυθήρων, Τροιζηνίας, Φαρσάλων, Ξηροχωρίου, Ναυπλίου, Χαλκίδος, Ἑρμιονίδος, Τριφυλίας. Ζʹ. Τυρνάβου, Ἄνδρου, Θήρας, Ἰθάκης, Λαρίσης, Κυνουρίας, Κερκύρας, Τρικκάλων, Ζακύνθου. Ηʹ. Καλαμῶν, Ὀλυμπίας, Ἠλείας, Μεσολογγίου, Ναυπακτίας, Κέας, Μαντινείας, Δομοκοῦ. (Μετὰ τοῦτο, συμφώνως τῷ αὐτῷ ἄρθρῳ τοῦ Κανονισμοῦ, καὶ ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν αὐτῶν Βουλευτῶν, γίνεται ἡ κλήρωσις πρὸς καταρτισμὸν τῶν τμημάτων, μὴ τεθέντων ἐν τῇ κληρωτίδι τῶν ὀνομάτων μόνον τῶν Βουλευτῶν Φθιώτιδος. Ἔλαχον δὲ τὰ ὀνόματα τῶν Βουλευτῶν ὡς ἑξῆς):

ΤΜΗΜΑ Αʹ.

Ν. Σταματιάδης (Καρυστίας), Γ. Κρεστενίτης, Κ. Φλέσσας, Ἀλέξ. Θ. Ζαΐμης, Σωτήρ. Χατζηγάκης, Κωνστ. Τοπάλης, Παν. Παπαναστασίου, Ἰωάν. Καλούτσης, Ι. Καλαντζόπουλος, Σπυρ. Δεληγιάννης, Ἰωάν. Καραπᾶνος, Ἠλίας Μαυρομιχάλης, Ν. Μπουφίδης, Ἰσίδωρος Κολιάτσος, Ἀθαν. Μουτσόπουλος, Κων. Ἀργασάρης Λομβάρδος, Λέων Μελᾶς, Ι. Γιαννακίτσας, Ν. Γουλιμῆς, Θ. Λέκας, Ν. Μαντζαβῖνος, Γ. Πετροπουλάκης, Ι. Καλαμάρης, Σπ. Ε. Στάης, Ι. Καφτατζόγλου, Κ. Λιδωρίκης, Ἄθως Ρωμᾶνος, Ι. Σιγάλας, Ν. Τριανταφυλλᾶκος.

ΤΜΗΜΑ Βʹ.

Β. Γιαννουσίου, Ἀνδρ. Μονοκροῦσος, Π. Σπυράκης, Ἀγ. Φικιώτης, Νικ. Στρᾶτος, Ἀριστομ. Βαλέτας, Κ. Χρηστόπουλος, Διον. Καλούτσης, Κ. Χριστοδούλου, Κωνστ. Ι. Ἀγγελόπουλος, Σπ. Ἀγάθος, Κ. Τσιροπινᾶς, Ἀλέξ. Φωτήλας, Δ. Χατζόπουλος, Εὐστ. Κοκέβης, Λ. Πετιμεζᾶς, Δ. Τραυλὸς, Ἀνδρ. Ψύλλας, Ἀθαν. Ζέρβας, Φώτιος Μοσχούλας, Γεώρ. Παπαδημητρίου, Ἰωάν. Στάϊκος, Π. Δελένδας, Δ. Βινιεράτος, Γ. Καπιτσίνης, Μιχ. Στελλάκης, Γ. Νικολαΐδης, Σταμ. Μήτσας, Ν. Μισυρλῆς.

ΤΜΗΜΑ Γʹ.

Γ. Καλλίνικος, Π. Πρωτοπαπαδάκης, Διομήδης Κυριακὸς, Κ. Γεροκωστόπουλος, Μιχ. Στεφανίδης, Σπυρ. Γεωργόπουλος, Σπυρ. Α. Κουμουνδοῦρος, Ἠλίας Πολίτης, Κ. Χατζηπέτρος, Ἱπποκρ. Ἀπέργης, Ἀντ. Ζυγομαλᾶς, Ἀνδρ. Σκαλτσοδῆμος, Ν. Τσαμαδὸς, Ι. Μπακόπουλος, Κ. Καρακίτης, Διον. Παυλόπουλος, Π. Ἀλαμᾶνος, Πέτρος Βαρβιτσιώτης, Θεόδ. Φαρμακόπουλος, Δ. Φαρμάκης, Α. Στεφανόπουλος, Ἀλέξ. Γ. Σκουζὲς, Ἀχιλλεὺς Παπαλουκᾶς, Χαράλ. Βοζίκης, Β. Βουδούρης, Περ. Βαλαωρίτης, Π. Ρίτσος, Γκίκας Μάστορης, Ν. Κρίσπης.

ΤΜΗΜΑ Δʹ.

Γεώρ. Ραδινὸς, Ἰωάν. Γ. Ροῦφος, Φίλιππος Γιαννακόπουλος, Θεμ. Κόλλιας, Μιχ. Κακαρᾶς, Λεων. Δεληγεώργης, Ἀχιλλεὺς Χοϊδᾶς, Ι. Γεωργιάδης, Σταμ. Βαφειαδάκης, Κωνστ. Α. Κουμουνδοῦρος, Κίμων Βελλίνης, Χρ. Στεφανόπουλος, Νικ. Μπαλάφας, Δημ. Γούναρης, Ἀλκίνοος Ζερβὸς, Ι. Καναβὸς, Στέργιος Καρανίκας, Διον. Στεφάνου, Ι. Ψημένος, Παντελῆς Γκίκας, Ν. Μαμούνης, Ἀπ. Ζάππας, Ἀντ. Καρτάλης, Ι. Γ. Λάππας, Ἐπ. Ν. Δηλιγιάννης, Κ. Καραπᾶνος, Γ. Ἀναστασόπουλος, Δημοσθ. Δόγκας, Κ. Ἀργυρόπουλος.

ΤΜΗΜΑ Εʹ.

Ἠλίας Μπασδέκης, Ε. Τσαρλαμπᾶς, Νικόλ. Νικολαΐδης, Γουλ. Σκάρπας, Κ. Σμολένσκης, Γ. Θεοτόκης, Λάμπρος Δ. Καλλιφρονᾶς, Δ. Τσιτσάρας, Α. Σπηλιάδης, Δ. Ἀναστασόπουλος, Ἀλέξ. Σπ. Κ. Ρώμας, Ν. Καλογερόπουλος, Ἰωάννης Σισίνης, Μιχ. Φωτιάδης, Γ. Ροδόπουλος, Α. Βιτάλης, Ν. Τσοῦχλος, Κυρ. Λιγυνός, Μιχ. Θεοτόκης, Κ. Κοττίκας, Μ. Μαυροκορδᾶτος, Δ. Ἀνδρικόπουλος Μπουκαούρης, Ἰωάν. Κουντουριώτης, Κ. Τρικούπης, Π. Μερλόπουλος, Κ. Παπανικολῆς, Γ. Σκληρὸς, Ι. Σερμπᾶνος, Ι. Δελμοῦζος.

ΤΜΗΜΑ Ϛʹ.

Γ. Ράλλης, Ι. Βρατσᾶνος, Ι. Βρυώνης, Ι. Ζωγράφος, Λουκᾶς Μπέλλος, Αὐγερινὸς Ἀβέρωφ, Δ. Τερτίπης, Δ. Νίκας, Ν. Μαρκέτης, Κ. Κρίτσας, Δ. Κατσᾶνος, Κ. Γεράκης, Θ. Βελλιανίτης, Σπυρ. Βαρζέλης, Κ. Φιλιππίδης, Ι. Φίλιος, Β. Μαστραπᾶς, Ἐπαμ. Ἐμπειρῖκος, Νικ. Παπαλέξης, Α. Γκράβας, Γ. Μελισσηνὸς, Ι. Καζαμπάκας, Ε. Λαδόπουλος, Κ. Γκότσης, Δ. Βενιζέλος, Α. Σιμόπουλος, Π. Πολυχρονιάδης, Χριστόφορος Ἀσιμῆς.

ΤΜΗΜΑ Ζʹ.

Π. Σάκκης, Κ. Ἱερομνήμων, Ι. Τσερτίδης, Π. Δ. Πετρίδης, Κωνστ. Χαλκιόπουλος, Ἀλέξ. Πονηρόπουλος, Ι. Ρώτας, Γ. Καρπετόπουλος, Ν. Λεωνίδας, Π. Μανέτας, Ι. Δαμηλάτης, Κ. Γρίβας, Ι. Μπαλάσκας, Ἀπ. Βασαρδάνης, Κυρ. Λ. Μαυρομηχάλης, Ν. Δ. Λεβίδης, Π. Ταμπακόπουλος, Ι. Νικολαΐδης, Ι. Ἀντωνόπουλος, Στέφ. Κοπανίτσας, Περ. Μποῦτος, Γ. Ἀλεξανδρόπουλος, Περικλῆς Ἀλεξάκης, Α. Ἀναγνωστόπουλος, Ν. Ραφτόπουλος, Δ. Πολυχρονόπουλος, Κ. Κωνσταντόπουλος, Δ. Ράλλης.

ΤΜΗΜΑ Ηʹ.

Θ. Λιμπρίτης, Τηλ. Δενδρινὸς, Ἀθ. Πετσάλης, Ι. Κόλλιας, Κυρ. Π. Μαυρομιχάλης, Κάρολος Βιτάλης, Α. Προβελέγγιος, Γ. Κορυζῆς, Ἐλευθ. Μυκώνιος, Γ. Ἀβέρωφ, Ν. Γουναράκης, Χαρίλαος Τζανετάκης, Ν. Σταματιάδης (Βόλου), Γ. Μαυρομιχάλης, Ν. Φαρμακόπουλος, Α. Παναγιωτόπουλος, Γ. Μπαλτατζῆς, Α. Στυμφαλιάδης, Δ. Καρακίτης, Σ. Παπαποστόλου, Ι. Μελετόπουλος, Ν. Πλατσῆς, Α. Ζούζουλας, Α. Κεφαλᾶς, Γεώρ. Πολυγένης, Θ. Π. Δηλιγιάννης, Ἀθ. Πετρόπουλος, Ν. Δαούτης.

§9ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αὔριον θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν;

§10Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω ὅτι αὔριον πρέπει νὰ συνέλθῃ ἡ Βουλή, ἵνα κυρωθῶσι τὰ πρακτικὰ καὶ ὁρκισθῶσιν οἱ μήπω ὁρκισθέντες Βουλευταί.

§11ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν αὔριον τὴν 10ην ὥραν πρὸ μεσημβρίας ἔχομεν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρᾳ 12 καὶ 45′ τῆς μεσημβρίας).